LXV6d_fol_198

PRO-DI?TCANUS

COLLEGIUM FACULTATIS THEOLOGIC.E

IN ALMA UNIVERSITATE TUBINGENSI

P.

L.

J.

ao

/)-

À 'P-.N

17

Y

-&"

rid

ml

EE -ATN

:

Uo Mundi anno, quo anni menfe, quo menfis die natus fit Salvator Mundi Optimus Maximus,

v

Nf

N 6

AUA

hf'

qui tanquam Pater eterzitatis, ( Jef. IX. 6.) omnes omnium temporum differentias longe transcendit, aut potius veluti in cen-

EOY

o

*?""1

E

(*2, ])

g s

tro ac indiviübili pun&o fimul compleditur, anxie difquirunt Chronologi, & vero infinitis propemodum modis variant , nec

U

DJ&-

quidquam certi adhuc invenire potuerunt, in quo pedem figere liceàt. JO. WOLFIUS in Letlionibus , quas multo labore ac

:

tz

-t

[ 30

Sunt enim multo

.:

^

;*

ftudio congeffit, smemorabilibus Cent. 1. ultra quadraginta opiniones recenfet , nec tamen omnes exhauíit.

v

F.

Pad W

( e3

,l

:

plures, de quibus in compendio egit Vir plurimz le&ionis GISBERTUS VOETIUS, Profeffor olim Ultraje&inus in Seled

"

a

*

".a

s

p

Difjp. Theol. P. 1I. Difp. 1. d* 1I. & ante ipfum FRIDERICUS SPANHEMIUS , Vir pariter do&iffimus & in omni antiquitate

Ib m n

v i

A a

longe verfatiffimus, in Dubiis Evangelica P. II. Dul. XIl. Xlll, XIV. XF. ubi initio quidem laborem in inveftigando anno, menfe

S.

«

15

ae die natalitio, & excutiendis characteribus chronicis anxium & perplexum vocat , in fine autem tradationis nihil certi hac

de re definiri poffe concludit, adeoque id nobis ignorandum ait, quod Spiritus S. in Scriptura loquens nos ignorare voluit, cui

Ipfam

proclive fuiffet rem omnem adcurate definire, fi quidem id (ammo rerum arbitro vifum fuiffet neceffarium ad confolationis chriftianz fummam,

vero folemnitatis natalitix celebrationem anniverfariam piiffimam effe atque utiliffimam , ultro fatebuntur omnes, quotquot beneficiorum ex faluberrima

ifthac nativitate in univerfum genus humanum redundantium multitudinem juxta ac magnitudinem apud animum fuum , pro eo, ac par eft, devote perpen-

dunt ; tametíi cam neque Divinz , neque Apoftolicz conftitutionis, fed humanz folum traditionis & Ecclefiaftice fan&ionis eífe nulli dubitemus.

Quemadmodum nec de eo fatis certo conftat, quando Natalis Domini in Ecclefia folenniter celebrari primum coeperit, nec unus idemque dies ubique lo.

corum eidem deftinatus fuit.

Quod (i enim prima naícentis Ecclefiz tempora refpiciamus , nullum plane folemnitatis hujus veftigium comparet in

feculo primo & fecundo ; in tertio autem eam obtinuiffe conftat ex ultima perfecutione , fi quidem fides habenda eft Aicepboro , qui Maximinum ali-

quot millia Chriftianorum , qui ad celebranda Salvatoris natalitia in loco facro convenerant. fuccenfo templo combuffiffe memorat.

In quarto autem

feculo frequentior ejusdem fit mentio in orationibus Zafíli , Gregorii QNazianzeni , &* Chryfoflami , qui natalem Chrifti omnium feftorum peceozo?w ap-

pellat , addita hac ratione, quia nif&i fecundum carnem natus effet DEI Filius, nec baptizatus , nec paffus & mortuus, nec refufcitatus fuiffet,

Diem vero quod attinet huic feftivitati deftinatum , quem Grzci ezicayuas & — etocpareos , vel & ]. ericpavia , a. esoQpanis appellare confueverunt, co

quod Dewe in carne manifeffatus illo ipfo die hominibus apparuerit, ( r. Zám. IJI. 16. 2. Tim. l 16. Tit, 1. 1;.) plurimz olim Ecclefix diem fextmm fanmarii;

quo Chriftum natum effe crediderunt, hoc nomine celebrarunt , id quod de Ecclefiis /Egyptiacis teftatur Caffianus Co/az. X. e. z. de Grzcis veró &

Syris refert Epiphanius L. //. adv. beref.

Poftea vero appellatio ifta penes hunc diem quidem manfit invariata, ipfa autem folemnitas natalitia facceffa

temporis ei ademta , & ab Ecclefia primum Latina , deinde & Grzca, in Ziem vicefimum quintum Decembris vranslata fuit , fexcus vero Januarii , qui

prius colebatur ut natalis Domini , poftea cultus eft & hodienum apud nos colitur in memoriam adventus Magorum ex oriente , qui tamen absque folido

Sed & fa&a

fundamento ad decimum tertium a nativitate Chrifti diem reftringitur , uti fupra laudatus Spanhemius P. 14, Dub, XXV. & XXVI. oftendit,

jam mutatione ifta nihilominus bene multi veterem morem aliquandiu retinuerunt , Orientales przfertim Ecclefiz , qua Latinorum confuetudinem ferius

& non multo ante annum CCCC. ztate demum Ch&fo&omi receperunt, qui in Oratione « zi »we92uev. suepor T& Zabw Ó vpav novitatem diei XXV.

Decembris apud Conftantinopolitanos excufans ingenue fatetur, tunc nondum decemannos abiiffe, ex quo dies ille, tanquam natalis Domini , Ecclefiis Grze-

cis ex traditione Latinorum , quibus exa&am hujus rei notitiam tribuit, primum innotuetit.

Neque etiam Concilia de hoc Fefto quicquam ftatuerunt

ante Bracareníe ll. & Toletanum. X. circa medium feculi feptimi , qua vero & ipfa particularia tantum fuerunt.

Quanquam autem hzc ita fe habeant,

& tam ipfum nativitatis Dominicz , quam feftum hujus recolendz diem dubium reddere videantur , piz tamen antiquitatis canitiem omnino veneran-

dam, & neque in rem incertam curiofius inquirendum , neque prifcorum terminos temere refigendos immutandosve exiftimamus , quin potius id'unice

opetam nobis dandam effe cenfemus , C/4cedemici , ut dignis , quoad fieri poteft , modis diem hunc, quem Ecclefia per tet fecula recolenda: nativitatis

Chrifti memoriz pie confecravit , & a quo uno omnis omnium noftrum falus pendet, devotiffima mente concelebremus.

Quodipíum qua rationc fieri

& poffit & debeat , ut & nos faluberrimorum admirandx hujus nativitatis fru&tuum reipía participes fiamus, prolixiori oratione jexponet — ]R Summe

Reverendwu , Amplisfimus. & Excellentismus , DN. JOANNES RUDOLPHUS OSIANDER ,35. Theologie Docfor £ Profeffor Ordinarius , idemque Facal-

tatis Theologice bec tempore Decanus, Duealis Stipendii Theologici Superattendens &v Ecclefiafles Dignisfimus , Fautor mo[ler c Collega boneratisfimus , cui ut de pracipnis

Nativitatis Dominica circumflantiis graviter fuaviterque diflerenti non aures folum , (ed & mentes animosque promte commodctis, atque in hunc finem in

Vicilia Nativitatis bera ante meridiem ss in Sepaculo Uiniverfitatis frequentes conveniatis , ipía a vobis pietas omni jure expofcit.

P. P. Sub Sigillo

Facultatis noftrz , die fefto D. Thomz , Anno a partu Virgins M DCC XXIII.

at

TUBINGwV£,

Lieris HIOBI FRANCKII.

f

*

.m.

I

f

— —

quoem ia

Ó

Ed

d

—

-

w:

g

U

PRO-DäCANUS

COLLEGIUM FACULTATIS THEOLOGIC/E

IN ALMA UNIVERSITATE TUBINGENSI

P.

L.

.

m

A

y u

Rpms

"d

*

s

s

2

D.

r

uo menfis die natus fit Salvator Mundi Optimus Maximus,

f

pE

a

;

Uo Mundi anno, quo anni menfe ,

"

V

M.

A

&

s

'.5-

1,'

qui tanquam Pater erernitati , ( Jef. IX. 6.) omnes omnium temporum differentias longe transcendit,

aut potius veluti in cen-

E

d

od

y*

,,"-—t

tro ac indivifibili pun&o (imul compleditur, anxie difquirunt Chronologi, & vero infinitis propemodum modis variant , nec

1

" U'W'

quidquam certi adhuc invenire potuerunt, in quo pedem figerc liceat. JO. WOLFIUS in Leéfionibi $

3

CA

m

K *

£

.:

Lt 'w

LE

$

i ]

A

ftudio congeffit, memorabilibus Cent. 1. ultra quadraginta opiniones receníet , nec tamen omnes exha

YUs

co

plures, de quibus in compendio egit Vir plurimz le&ionis GISBERTUS VOETIUS, Profeffor olim -

d

a )

J,

a

k

".a

^

Mu*

Difp. Theol. P. 1I. Difp. 1. & 1. & ante ipfam FRIDERICUS SPANHEMIUS , Vir pariter do&iffim

Y

j -

u-

vt —

longe verfatiffimus, in Dubia Evangelic P. II. Dub. XIl. XHI, XIF. XF. ubi initio quidem laborem in i|-

Y

um

C OY

t)

fy,

ae die natalitio, & excutiendis chara&teribus chronicis anxium & perplexum vocat , in fine autem tt

de re definiri poffe concludit, adeoque id nobis ignorandum ait, quod Spiritus S. in Scriptura loquens —

X

proclive fuiffet rem omnem adcurate definire, fi quidem id (ummo rerum arbitro vifum fuiffet neceffarium ad confolationis chrifl

vero folemnitatis natalitiz celebrationem anniverfariam piiffimam effe atque utiliffimam , ultro fatebuntur omnes, quotquot ben/5

W

ifthac nativitate in univerfum genus humanum redundantium multitudinem juxta ac magnitudinem apud animum fuum , pro eo; c

dunt ; tametíi eam neque Divinz , neque Apoftolicz conítitutionis , fed humanz folum traditionis & Ecclefiaftice fancdi-

o

Quemadmodum nec de eo fatis certo confítat, quando Natalis Domini in Ecclefia folenniter celebrari primum caeperit, nec unus

VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset

corum eidem deftinatus fuit.

Quod fi enim prima nafícentis Ecclefiz tempora refpiciamus , nullum plane folemnitatis huj|-

feculo primo & fecundo ; in tertio autem eam obtinuiffe conftat ex ultima perfecutione , fi quidem fides habenda eft Aicepbi

p

quot millia Chriftianorum , qui ad celebranda Salvatoris natalitia in loco facro convenerant, fuccenío templo combuffiffe memc-

feculo frequentior ejusdem fit mentio in orationibus Zafflii, Gregorii ANazianzemi , ( Chryfoffomi , qui natalem Chrifti omniur

E

pellat , addita hac ratione, quia nifi fecundum carnem natus effet DEI Filius, nec baptizatus , nec paffus & mortuus-

Diem vero quod attinet huic feftivitati deftinatum , quem Grzci eripavaes &t esoparuo, , vel& ]a empana, a espana ap.

quod Dewe im carue manifeffatus illo 1pfo die hominibus apparuerit, ( 1. Zím. II 16. 2. Tim. . 10. Tj 1.1;.) plutimz olim Eccle -

O Baane Q

E

;

quo Chriftum natum eíffe crediderunt, hoc nomine celebrarunt , id quod de Ecclefiis /Egyptiacis teftatur Caffianus Co/ar. X.

IT

Syris refert Epiphanius L. //. adv. beref.

Poftea vero appellatio ifta penes hunc diem quidem manfit invariata, ipfa autem fol(-

-

l

Focus

temporis ei ademta , & ab Ecclefia primum Latina , deinde & Grazca, im Ziegm «icefimum quintum Decembris xranslata fuit , fe

prius colebatur ut natalis Domini , poftea cultus eft & hodienum apud nos colitur in memoriam adventus Magorum ex oriente , -

fundamento ad decimum tertium a nativirate Chrifti diem reftringitur , uti fupra laudatus Spanhemius P. 1. Dub, X X7. & XXVI.

E

jam mutatione ifta nihilominus bene multi veterem morem aliquandiu retinuerunt , Orientales przíertim Ecclefiz , quz Latinor -

& non multo ante annum CCCC. ztate demum Chryfoftomi receperunt, qui in Oratione « zi» »sO7uer "uepon a. xal O p

D

Decembris apud Conftantinopolitanos excufans ingenue fatetur, tunc nondum decem annos abiiffc, cx quo dies ille , tanquam natali -

ä

cis ex traditione Latinorum , quibus exa&tam hujus rei notitiam tribuit, primum innotuerit.

Neque etiam Concilia de hoc F

12

ante Bracarenfe ll. & Toletanum . X. circa medium feculi feprimi , quz vero & ipfa particularia tantum fuerunt.

Quanquam aU.

us

& tam ipfum nativitatis Dominicz , quam feftum hujus recolendz diem dubium reddere videantur , piz tamen antiquitatis c:

amU

dam, & neque in rem incertam curiofius inquirendum , neque prifcorum terminos temere refigendos immutandosve exiftim

11

t fei

operam nobis dandam effe cenfemus , CAcdemici , ut dignis , quoad fieri poteft , modis diem hunc, quem Ecclefia per te

Qm—.

Chrifti memoriz pie confecravit , & a quo uno omnis omnium noftrum falus pendet, devotiffima mente conccelebremus.

mirandz hujus nativitatis fru&tuum reipía participes fiamus , prolixiori oratioi -

10

& poffit & debeat , ut & nos faluberrimorum ad

Reverendu , Amplisfimus. dv Excelentisimus , DN. JOANN ESRUDOLPHUS OSIANDER ,55. Theologie Docfor. d Profeffor

fatis Theologice bec tempore Decanus, Duealis Stipendii Theologici Superattendens & Ecclefraffes Dignisfimus , Fautar nofler & Collega boneratis -

Narivitatis Dominica circum[lantiis graviter fuaviterque differenti non aures folum , (ecd & mentes animosque promte commodctis

Vigilia Nativitatis bera ante meridiem z0pa in Senaculo Viniverfitatis frequentes conveniatis , i

Pfa a vobis pietas omni jure expofci s

Facultatis noftrz , die fefto D. Thomz , Anno a partu Virginis M DCC XXIII.

TUBINGwv£,

Lieris HIOBI FRANCKII.

ä

l5

2

0 Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com

1

N