LXV62_qt-13_7 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Dissertatio Inauguralis Medica De Signis Mortis Diagnosticis Ploucquet, Wilhelm GottfriedandCamerer, Jacob Gottfried NI12c5 11502505 021 lulntotnnuntmauran US8 Tübingen DI SSERTATIO Nara Kls MEDICA SIGCNIS MORT 1 DIAGNOSTICIS Q V A M XECTORE VWIFVERSIIATIS MAGNNIFICENTISSIIIO SERENISSIMO DVCE AcC DOMINO D O& M I N O CAROLO DVCE REGNANTE WIRTEMBERGILE EFT TECCIE KLI. REL. raACyLTATIS uEDICA Aovον.I1 PRAESIDE In EXCELLENZISSIIMUͤ atgue EäXPERIENIISSIIIO GVILIELMO GODOFREDO PLOVCQVET PHILOSOPHIE ET MEDICINE. DOCTORE, HVIVSQVE PRoOFESSORE PVBLICO ORDINARIO FAVTORE SVO AC PATRONO AD ARAS COLENDO PRO PICENTIA GRADVM DOCYOR. WEDIC. AMWBIENDI PDIE XIV. SEPI; I785. PVBLICE DEFENDET . AYVCTOR JACOBVS GODOFREDVS CAHEREER OHNASTETTENSIS. — IG LITTIERIS FVESANIS. emin an bugn ſeare, 0 guomn Keiun alen⸗ Ee, Culln Ulibet Pm wisel n e t kluen epimm e ggenencuntu E; an Mols v lepoltotae Uedo, garm . Pedens, Ate ſterumn ertten 1 Jiundis W colnmocd 1 Cipos e Ultinlg, Mealake ne Cadare Tenin Peld rer⸗ CAleneed ſlen t btticaan gu⸗ Lebent tin 1e tunn o lels,l P ROLOGVS. Mmentoſum certe eſt, quin fummopere neceſſarium, finitæ vitæ ſi⸗ Ina diagnoſtica cognita habere, eaque ad oblatos caſus caute ap- plicare, quum hæc ſigna qui bene calluerit, haud raro alios a morte, vel etiam a ſepultura ante mortem defendere poſſt. Ac mirandum ſa- ne, cuilibet mulierculæ commiſſum eſſe, ut de morte hominum decernat, quamvis vel quo loco cordis arteriarumque pulſus tangi poſſit, ignoret. Verum enim vero ſigna mortis ſæpe ita dubia, ita ſenſus noſtros fugientia deprehenduntur, ut vel expertiffimus Medicus vix ſuſtineat, certo edice- re, an mors vera, an tantummodo apparens præſto ſit: Neque ſemper aut ſepultura eousque diflerri, aut tam diu exſpectari poteſt, donec pu- tredo, quam unicum certum morbis ſignum eſſe clamant, ſuis ſignis ſe prodens, ulterius de morte vera dubium omne ſuſtulerit. Ita enim in alterum extremum aberrantes, eontagioſisque, ac ex plenaria putredi- ne oriundis perniciolifſimis exhalationibus vivos homines inprimis ege- nos, commodis, quibus periculum averti poteſt, deſtitutos, nec non eos, quibus ex officio ſæpius cum demortuis res eſt, exponentes, plus noceremus, quam juſta cautione prodeſſe poſſumus. Notum porro eſt, vix ex alia re tanta inerementa cepiſſe artem ſalutarem, quanta ex Ana- tome cadaverum variorum e variis morbis demortuoram hominum. Quod ſi enim diſſectio hæc anatomica tum demum inſtitueretur, cam putredo vera adeſt, certi ſæpe eſſe non poſſumus, num mutationes in cadavere obviæ morbo prægreſſo, an putredini attribuendæ ſint. Idem accidere poteſt in caſibus legalibus, cum corpora putredine alterentur, putridaque ea, qua par eſt, attentione diſquiri vix poſſint. His addi debent caſus iſti, in quibus de fœts utero nondum excluſi vita vel mor- te tum ob ſectionem Cæſaream aut Sigaultianam, tum ob ſectionem foetus, ut & in caſibus ſorenſibus judicandum eſt. Ind nde Inde etiam factum eſt, ut Summi Principes hanc rem ſua cura non indignam cenſuerint. Quorum e numero inprimis eſt SERENISSI- MVS DVX noſter CAROLVS, qui omnium civium fſaluti invigi- lantiſſimus edictum de non ante elapſas horas 48. ſepeliendo prowulga- vit. Medicos ergo haud parum intereſt, tum invigilare, ut egregia ejus generis DVCIS CELSISSIMI mandata obſerventur, tum etiam ahos de neceſſitate atque utilitate illorum convincere. Quare putavi, me rem ſuſcepturum eſſe haud prorſus inutilem, ſi ſpeciminis loco hoc thema mihi elaborandum ſumerem. Cum vero haud adeo frequens ſit occaſio obſervationum, ſigna mortis illuſtrantium, non mirum eſt, a me novas hac in re nondum inſtitui potuiſſe. Itaque hac ex parte ni- hil mihi reliquum erat, niſi ut, conquiſitis, quæ alii tradiderunt, exemplis, iis maxime, in quibus morbum ac ſigna mortis accuratius enarrata deprehendi, quod mihi deerat, ſupplerem. His tamen aliqua Exempla adhuc anecdota addidi, ex iisque omnibus ſigna mortis dia- gnoſtica abſtraxi, ſingulaque ſub trutinam revocavi, ut, quid in iſtis certum, quid incertum ſit, determinaretur; dein etiam aliqua ad Poli- tiam Medicam ſpectantia monita addere auſus ſum. CAP. JI. E z m p 1u. vum dmnia tam morborum, quam & ipfius mortis ſigna non nili ex —obſervationum inter ſe collatarum copia abſtracta fuerint; omnis- que ſemiotice iis ſolis nitatur, neceſſe eſt, ut initium faciam, plura exempla proferendo, quorum magis notabilia ipſis plerumque Auctorum verbis enumerabo, ut, quæ fides ſignis mortis variis habenda ſit, ex his potiſſimum eluceſcat. is vero obſervationibus ſigna mortis maxime illuſtrari puto, quibus caſus talium hominum memorantur, qui ob hoc illudve ſignum pro mortuis habiti iterum ad ſe redierunt, aut qui, mortuis adeo ſimiles fuerunt, ut, niſi in manus Medicorum maxime at- tentorum incidiffent, certe mortuorum ſortem ſubiiſſent, atque ita, ſigna c vræcipu, s bee Toltis ſigl W. Hümumn 4 4 Neato, o⸗ einm oel Agunm, go enbln doren „renis Pnis ſenlas 6 lis, kucie n in naftui, AUo adhuͤbit vSyno on picit Pansias 0, po Dons , g Nole ten in KNani ndo Proprlgr e, egreei „ tom erian Uare pllayi nlnis loco h eo feglen IIrum eſt, D ex paſte ni. tracidennt, ttis accuratin tamen aliu a Wortis die⸗ guid in its ligua ad oe⸗ 7 Don nil en int; omnis jam, Plnn e Auctofun aſt, rhi tis mMaye ni ob he aut l, Waxime 1t- e itn in “ mortis præcipue diſtributive ſumta fallere docuerunt. Dein ſingulo- rum mortis ſignorum non æquum eſt pretium, nec omnia eundem cer- titudinis gradum habent. Hinc etiam a ſe invicem ſolicite diſtingui debent. §. II. Prrimum quidem locum teneant ii caſus, in quibus morbi expreſſa fit mentio, quo prægreſſo ſigna mortem veram referentia apparebant, ut etiam æger falſo pro mortuo haberetur. Morbi fcililet, in quibus ob ſigna mortis lubrica non niſi cum ſumma cautione agendum, neque quidquam, quod apparenter mortuum juvare poſſit, negligendum eſſe, exempla docent, ſequentes ſunt: . I. Deliqui a. a) „Juvenis annorum XXVI. collapſus jacuit, ſemihoræ quaſi ſpatio, omnis ſenſus expers, quietus, absque tremore & motibus convulſivis ullis, facie pallidus & uvidus circa frontem, ſine reſpiratione ſenſibili, inſtar mortui, absque pulſu notabili. Eluctatus tandem quaſi ex ſomno, nullo adhibito remedio ad ſe rediit. G. W. Wedel °). „Syncopen repentinam aut periculoſam animi defectionem inter- dum vidit ſupra horas 24. ſine ullo pulſu perſeverare citra exitium PFernelius c). cf. porro Brühier 4). Aſphyxia ex Vaporibus inprimis carbonum. „Duos ſervos a carbonum vapore affectos tota familia rebatur mor- tuos, quia in ipſis arteriarum pulſus non percipiebatur, extrema totius cox⸗ a) Calliſen Inſtit. Chir. hod. p. 274. hæc ſuffocationes vocat. ⁹) Ephem. N. C. Dec. II. Ann. I. Obſ. X. Wσ°½) Schenck. Obſerv. & Hiſtor. Med. pract. rar. Lib. II. p. 467. d) Diſſ. ſur l'incertitude des Signes de la mort & l'abus des Enterremens & Embaumemens precipités: par M. J. B. Winslow traduite & commentee par Jacques Jean Brühier, D. en Medecine. Liber hic auctior prodiit 1749. & 1754. editio in vernacula cum notis curata eſt a UI, Jancke, quam ad mahus habeo. §. 7. & p. 43. mo. 15. 411. 76. 2 4.. corporis frigebant, vox & motus perierant, facies livebat, nec pulſati aut etiam violenta manu depilati excitabantur — Paræus vero ex ca- lore in regione cordis ſuperſtite. & pulſationis illius licet exigua in ipſis ad huc animam reſidere animadvertit — Paullo poſt ad ſe redi- bant a). „In fundo mineræ lithantracis ob conceptum ignem fumo infectæ ruſticus vitam amiſerat; poſt ſemihoram educitur frigidus, pulſu ſen- ſuque oinni deſtitutus; nulla vitæ ſigna ſupererant — poſt alteram ho- ram ſenſus recuperavit b). Similia exempla habet Brühier c) Aſphyxia ab effluviis vini fermentantis d). Aſphyxvia ex evacuatione enormi, maxime ſanguinit. Huc caſus pertinet notatu digniſſmus, quem ab Excellentiſſimo SIdwaRTo Præceptore longe colendiffimo narrari memini: Fœmina quædam Stuttgardiæ metrorrhagia circa meridiem mortua eſſe crede- batur. Accedens Exp. SiewARTVS, quem tum temporis Stuttgardia Me- dicum aulicum habebat, pulſum atque reſpirationem invenit nullam, ex flexilitate articulorum tamen pro ea, qua pollet, ſagacitate vitam in ea adhuc latere fuſpicatus, corpus illius frigori (ut propinqui vole- bant,)exponi interdixit, remedia potius omnia, quibus excitari poterat, adhiberi juſſit. Subſequente nocte ipſe præſens vigilansque plurima tentavit. Quamvis vero ſub his tentaminibus nullum ulterius vitæ ſignum apparuerit; poſtero tamen die remediis inſiſti jubet, quod a præ- ſentibus, ejus pertinaciam ridentibus, vix obtinuit. Totum diem in eo- dem ſtatu manet foemina. Neque etiam ſic patientia lapſus Medicus noctu ſecunda vice ipſe præſens adeſt, plurimaque refocillantia atque excitantia, frictiones maxime totius corporis continuas, &c. eo even- tu a) Schenck 1. c. Lib. II. p. 467. Efl. d'Edinb. T. VI. art. 35. Sauvageſ. Noſ. method. T. I. p. 216. & Fo- thhergill ſämtliche Schriften. I. B. S. 214. . %) 1. c. p. 173. 182. (pulfus cordis arteriarumque defieiebant, neque reſpira- tio percipi poterat —) 4) Wunder der Natur aus d, Franz. näiberſezt. I. B. S. 93. Snſwe h 19. U ſbet, imnen Pobillin ſen .rteß guicre hentetet. Popens — Gries c Sunguinis uenohluſſ ne er gl el I denon Eelit in prel Ctun er hi ari ſobet D Aunlis, ii relpiratio e Nb elapls, (fidtt⸗ Eiid inciän Conmnori onn ))Cnnt, 8 1) onne ln Poed terum DII. , . lcet exj lora ir oſt lel⸗ h funo inſeie is, Pulliu ſer. oſt altenn!. init. Txcellentiſine ni: Femin a elle gel⸗ tuttgatdig l. Venit llan, Acitate itun Opingui we⸗ eitari potent- Sgue Puini Ulterius ie guoc 1e⸗ 1diem in e-⸗ us Mecdiens lantia itlle c. eo eſel⸗ tl ,116,r egue ehier —☛g== 3 tu adhibet, ut tandem ſibi reſtitueretur, & deinde ſub ulteriori cura prorſus ſanaretur, poſtquam 38 circiter horas in iſto ſtatu tranſegerat. „Nobiliſſima matrona Auguſtana immenſo ſanguinis profluvio ex utero correpta in ſyncopen tam gravem incidit, ut ſenſu motuque omni deſtituta ſine pulſu jaceret, nullo vitæ indicio, nullaque dubia mortis perſuaſione. At cum poſtridie linteo ſepulchrali inſueretur; pollinctor acum plantæ pedum infixit, ſi forte ſenſum vitamque ſuperſtitem de- prehenderet. Nec ſane inauſpicato, nam dicto citius ſpiritum trahere incipiens — diu poſtea ſana & vegeta ſupervixit. Velſchius a). Similes caſus narrant Gerardus van Swieten b) & Brühier e). Sanguinis etiam jactura, quamvis non enormis; tamen vel ex ſu- bitaneo collapſu vaſorum cerebri, vel ex Idioſyncraſia, vel ex complica- tione ex gr. cum animi paſſionibus ſimilem adfectum excitare poteſt: Id demonſtrat caſus notabilis, quem ſibi in praxi olim obveniſſe retulit in prælectionibus ie devenerandus Dom. PRksSES: Studioſus quidam ex Helvetia oriundus febri inflammatoria laborabat, venam ſecari jubet Dom. PREsSEsSs, qua ſecta, ſanguinisque unciis circiter octo detractis, incidit in aſphyxiam plenariam, ita, ut pulſus plane deficeret, & reſpiratio ceſſaret. In ſtatu hoc perſeverat duas integras horas, qui- bus elapſis, aptis adhibitis remediis tandem ad ſe rediit. Aſphixia Gravidarum ac parturientium. Graviditatis tempore atque ſub & paulo poſt partum in aſphyxias ſæpius incidunt feeminæ, maxime ex Hæmorrhagia, in quo ſtatu, ut communi omnium conſtat conſenſu, ſigna mortis maxime incerta ſunt d). R Quod a) Curat. & Obſ. Med. Cent. VI. Obſ. C. ðò— b*) Comment. T. I. F. 161. p. 2;37. (Vulneratus erat ruſticus, ita ut ex di- ſciſſa arteria axillari incredibili impetu exiliret ſangnis — pro mortuo de- ponebatur — ſequenti die inventus fuit aliquis calor circa thoracem; cæ- terum nulla vitæ ſigna — evaſit tandem) T. IV. F. 1316. p. 549. Wt°S I. c. p. 204. 731. (Sync. erat ex diarrhoœa diutius protraéta.) d) III. Franck in Magazin für die gerichtliche Arzneibunde u. med. Eolizei. IV. t. 1783. &. 994. F. &. 999. A zil:tiilt e e 6 — * Quod ſi hæ foœminæ hyſtericis atque ſpaſmodicis affectibus alias obno- xXxiæ erant; incertitudo eo major erit. Huc pertinet exemplum uxoris Profeſſoris cujusdam H. . . . . Tu- bingenſis quondam celeberrimi, quod ex ore filiæ ejus, matronæ apud nos ſpectatiſſimæ narro: * Erat illa ſpaſmodicis atque hyſterieis paroxyſmis ob ſyſtematis ner- voſi ſenſibilitatem ſæpius obnoxia. Anno 1729. ſexto graviditatis men- ſe peregre abierat. Ibi ex ſcala delapſa, mox domum revertebatur. Viginti poſt reditum dies mure in brachium infiliente perterrefacta in- cidit in ſpaſmos graviſſimos, cum convulſionibus alternantes. Qua- tuor elapſis horis aſphyxia affecta fuit tanta, ut Elias Camerarius, Mauchartus aliique tres Medici eam mortuam eſſe crederent. Signa enim vitæ aderant nulla. Omnis motus externorumque ſenfſuum uſus ceſſabat, neque pulſus cordis arteriarumque neque reſpirationis ullum aderat veſtigium, ita ut ori admotum ſpeculum non obſcuraretur. Ef- ficaciſſima remedia excitantia, ipſum candefattum ſuccinum naribus in- truſum, tentabantur fruſtra. Quinque ita horis transactis poſtquam re- liqui Medici ſpem omnem de ſuperſtite vita abjecerant, aliquid ſibi adhuc, in memoriam venire, quod tentari poſſit, ait El. Camera- rius. Pridie in utraque ſura emplaſtra veſicatoria applicata erant. Separatam igitur epidermidem ex reliqua pedum ſuperficie detrahi ju- bet, accurata ſimul attentione adhibita, ſi quam forte partem fœmi- na moveret. Quum in eo eſſet, ut pollex epidermide nudaretur; qui circumſtiterant, parvum vix perceptibilem oris motum obſervabant, De vita ſuperſtite ita minus dubitantes Medici ſupra dicti certatim adhibe- bant remedia, quæ quisque noverat, penetrantiſſima, vel cauſtico actua- li non excepto, ut nuila fere corporis pars reliqua eſſet, quæ non vel- licando, pungendo, urendo aliisque modis laceſſita fuiſſet. His omni- bus, ut videbatur, irritis, fœmina absque ullo nutrimento, & absque ullo reliquo vitæ ſigno, niſi eo, quod ex aliquali præcordiorum calore redundabat, per 6 dierum in hoc ſtatu continuabat intervallum. Qui- bus præterlapſis ſubito oculos attollens ad ſe rediit, inſcia omnium, quæ circa ipfam acta erant. Jam alimentis paululum recreata, & per abortum ſummis cum doloribus & difficultatibus a fœtu liberata breg a. V Lit, keme lem Yeva ne plo vls, dur nmen oſen Grila een 560,Bünm⸗ V Nokicns 4 lynan- le Ctlltcandea Npile — ken nigrumn Aunm ohe te Cnrun i usateue imn Rota pont Imt, gui in kadmnoto DNL.ne Peinentis DITW. nkhent 9le 1 mium 4) Duig Mhi. dyſei eiiti er Lit Ruf. Rei d, us Aago. H... Ir. mmatrone Vſtematis e. Aviditatis nen 1 reyertehat, erterrekacta in Nantes, (on⸗ Camerani, lerent. Kient ſenſuum uu rationis uhon Buraretut. I. Im parbos h poltgun t⸗ , aligoid ſ El. Camelt⸗ plicata ernn. tie dettahifr pattem fEn, Udaretur, A oblermbnn tatim adlire auſtico Aur. Ue Don N Hisomer. iorumn cil allum. Ci⸗ i onan reati, 4 lberata el = W= »„ fanata fuit, remanente tamen febri, qu diu adhuc eam afflixit, do- nec tandem plenarie reſtitueretur. Singularem iſtam attentionem in foœmi- nam hanc pro mortua habitam fixerat inprimis Vir ex eadem familia oriundus, qui non longe antea apoplexia affectus, pro mortuo depoſitus tres tamen poſtea dies ſupervixit. Similia exempla narrantur a Winslow a), Van Swieten b5), Brü- hier c), Brinkmann d), Franck e). Aſphyxia jpontanea. „ Ruſticus quidam Gregorius carceri inditus erat — Simulat ſe aſpyxum — Medicus doctus pulſum arteriarum cordisque non percipit, accenſa candela naribus admota non movetur. Inviſæ cuti applicantur cucurbitulæ — Manuum digiti minimi tanta vehementia fricantur, ut colorem nigrum conciperent, ungues manuum pedumque acutarum fu- bularum ope reflectuntur, Spir. Sal. ammon. guttæ aliquot inſtillantur ori, quarum vi reſiſtere egre potuit. Suſtinuit tamen hæc omnia con- ſtans atque immobilis horas circiter decem. Monti †). Nota porro ſunt Exempla Presbyteri Reſtitut, quod Auguſtinus g) narrat, qui in profundo deliquio, quod ſponte ſibi adſciſcere poterat, igne admoto uſtus eſſe dicitur ſine ullo doloris ſenſu, & chiliarchæ An- ) Difl. an mortis incertæ ſigna minus incerta a chirurgicis, quam ab aliis ex- perimentis? 5) I. c. T. IV. p. 549. & 5%. (gravida IV. graviditatis menſe valida cholera & fubitis ac copioſiſſimis evacuationibus quinque horarum ſpatio adeo ex- hauſta erat, ut poſt convulſiones inciderit in veram f- yncopen &c.) “) 1I. c. p. 73. 88. 136. (fozmina VII. graviditatis meuſe, a lapfu in ſynco inciderat, in qua absque vitæ ſignis 72 horas perſeverabat). 396. 723. 774. d) Beweis der Möglichkeit, daß einige Leute lebendig begraben werden können, Düäſſeld. 1772. J. 160. *) &. einer voliſtändigen med. Fl. J. B. S. 573. ex nouveau Dictionnaire de Medicine & de chir. Vol. V. V) ex Liter's ad perill. Hallerum datis iu Med. Dictata übfzt. Stuttg. 1781. Pp. 1. ſſ. (fides tamen hiſtorica non ita firma eſt, uti eſſe debebat.) ½ De Civit. Dei Lib. XIV. c. XXIV. cf, Lazerme Tract, de morb. int, Can- P. 30 ½. gli Townshend, qui ex ſitu ſupino pro lubitu in plenariam aſpyxiam ee= cidit, ut neque pulſus neque reſpiratio percipi poſſet à). . Huc etiam referri forte poterit hiſtoria, quæ narratur in Wunder der Na=⸗ tur b) Puella annorum XX. quovis anno die Imo Martii afficiebatur morbo, qui die XIX. ejusdem menſis plerumque ceſſfare ſolebat, ad quem com- modius ſuſtinendum dicta puella aliguot dies ante, quam eum exſpecéta- bat, ſe præparabat. Lecto ſcilicet poſita obdormiebat, licque continua: bat immobilis, manibus ac pedibus rigentibus, oculis clauſis, dentibus- que ita firmiter ſibi appeſſis, ut os nulla vi aperiri poſſet. Neque aliud vitæ ſignum apparehat, niſi vix ſenſibilis palpebrarum nictitatio, & ob- ſcurus genarum rubor. Pulſus fere non percipi poterat. Neque ede- bat, neque bibebat hoc tempore, quod & ab iis, qui juſſu magiſtratus eam cuſtodiebant, confirmabatur, evacuationem vero etiam patiebatur nullam, nedum ſudorem. Anæſtheſia aderat plenaria, ita ut acus pedi- bus cruribusque infigerentur absque dolore. Veſcebatur reliquum ne- que pane neque carnibus, ſed fructibus tantummodo horæis, Aſphyxia Pathetica 1) a metu „ Auchi ich habe den kalten Athem in einem dem Anſchein nach todten Menſchen bemerket, als es allmüuhlig ſich wieder zu erholen anfieng. Dieſer Menſch war ein ſtarker Bauer von ohngefähr 36 — 40 Jahren, der auf Furcht der Galgens in unſerer Gefangenſchaft alle ſeine Kräſten ſo ſehr verlohren, daß ich keinen Puls an ihm fühlen, keine Bewegung de- Her- zent und keinen Athem an ihm entdecken konnte. Sein Angeſicht und ſeine Lippen waren ganz erblaſſet, ſeine Augen geſchloſſen, er war kalt und ei- nem Todtenkörper in allem ähnlich. Man ſiieß ihn, rieß ihn, ſchlug ilhin, und tciülzte ihn auf der Erde herum, ohne dat geringſte Lebenzeichen ihm ausgupreſſen. Ich hielt ihm den füchtigen Salmiakgeiſt unter die Naſe, — er machte nicht die geringſie Bewegung. In die Naſe ſelbſt gaß ich ihbme dieſen Salmiakgeiſt, er gab nochmals nicht das geringſte Zei chen des Le- benz. Ich goß ihm die ſtürkſie Arzneyen in den Hals, ſie kamen von ſelbſt a) D. Cheynes Treatiſe on the engliſh Malady. Brühier. 1, c. p, 198. ff. Sau⸗ vageſius. I. c. T., I. p. 818. b) II. B. §. 331, . Ma lin i lir i lu⸗ 4 4 4 1. „Cecunit Ccun cOnleni lunbus orolt Mhler ai nortun hbt an Keruodare An exemn r Dlnter)), von er Lyſ Nlegetg. Dnnla, totan Uegle atteria leeht. — )) Knn. u. DlN ſch Nuul.) Miniy iy cjebatur onde d gvem ern. n eumn exhelr cque Continng. uſis, dentbe t. Negue aiil t. Veque eie gu magiſtatn tiam patiebenn a Ut zcus pel t reliquun e rxis, ein norh hilt nfeng. Di ret, l Iriſten o/ gung r. ſoht uni ſin ir kalt mi 1, ſalll in ntZeithin i goſ in n ichen d nen bon ſe nirb LZurüich. in den Mund, und fRoſin ilhim äiber den Bart herunter — Gleich leh- lor blieb dieſer KRerl über 24 tunden, und erſt nach dieſer Zeit fieng ich an, den ſehir lang ſamen und hkleinen Athem zu bemerken — — Zimmermann 4) 2) ab ira. Brühier. ⁵) Abel. c) .— Aſphixia ex ſpaſmo ſlomachi. Brühier d) 6 Aſphywia ex doloribus. Jancke. e) Aſphyxia ex ingluvie. ) I. Paſſio hyjſterica, atque hipochondriaca. „Occurrit mihi nobilis matrona, quæ ſuffocatione uteri correpta 8 omnium conſenſu mortua judicabatur. Specillum tamen perpolitum, ori & naribus appoſitum aliquo modo inficiebatur & obſcurabatur Schenck g). „Mulier aliqua uteri doloribus & ſuffocatione ſine ſenſu & motu pro mortua habita decubuit. Aptis remediis vero adhibitis poſt ſemi- horam ſternutare & ſeſe recipere cepit. Horſtius 4). Alia exempla habent Petr. Foreſtus i), D. Ehrenfr. Hagendorn 4). Felix Plater 1), Schenckius m), Brühier n). Huc etiam exemplum — ſum- a) von der Erfahrung in der Arz. I. T. S. 369. & ſ. ) 1I. c. p. 137. 720. (fœmina brachia habebat rigida inſtar pali (un pien) ex- panſa, totum corpus frigidum inſtar lapidis marmorei, neque reſpiratio, neque arteriarum pulfus percipi poterat, plenamque faciem mortuæ præ ſ. ferebat. — In hoc ſtatu vixit ad minimum horas octo.) 6⁶) Samml. u. Erkl. merkis., Erſchein, aus dem menſchl. Leben. &. 3 . 4) 1. Gc. P. I121. e) In Not. ad Brühier. p. 104. Not. n. ) cf. Real - Zeitung auf das Jahr 1774. v. Joh. Heinr. Gros Num. 12. 9.) 1. c. Cent. I. Hiſt. LVII. 2) Obfſerv. Med. Lib. I. Part. 2. p. 74. 2½) Obſ. & Curat. Med. Lib. X. Obſ. LXXIX. Schol. *) Obſ. & Hiſt. Med. rar. Cent. I. Hiſt. LVII. 1) Obſ. Lib. I. p. 173. m) 1. c. Lib. IV. Cap. de Suffocat. uteri. n) l. c. pe. 46. 124. 132. 705. ſſ. 1 B ſummi Anatomi Veſalii pertinet, a quo fœminam hyſtericam diſſectam eſſe, quæ etſi mortua credebatur, motu & clamore tamen vivam ſe brevi poſt oſtendit, vulgo notum eſt a). III. Apoplexia. = „Jacebat cadaveris inſtar in lecto æger immobilis, qui apoplexia concuſſus ſideratorum more ſubito corruit in terram. Hic cum triduo a Medicis pro deplorato derelictus, apparente circa os copioſa ſpuma cruenta, veſpillonum adventum exſpectaret; pro ejus ſalute affines, Medicorum confilio nullum præſidium tentabant. Uxor me & alium ſocium convocavit. Pulſum nullum invenimus. At — ex utraque ce- phalica ſanguinem parce detraximus. Facta hac evacuatione pulſus obſcuriſſime tamen percipitur. Altero die iterum ex eadem vena cruo- rem exhaurimus. His celebratis, oculos aperire cœpit — Sanitas re- ſtituta fuit. Zacut. Luſit. b) „Piſcator 24 horarum ſpatio apoplecticus, toto corpore frigidus, lineo panno ad ſepulturam involutus & conſutus in terra jacuerat, dum a vefſpillonibus ad ſepulturam deferretur, raucum & ignotum olamorem edidit — poſt paucos dies valuit pancratice. Idem ) „Lanius quidam apoplexia torreptus pro mortuo habitus eſt. Foer- te ſupervenit Medicus, qui, quamvis nullum arteriarum in eo pulſum perſenſiſſet; talum tamen ejus baculo tam diu percuſſit, donec pulſus Yediit. — de Haen 4a). ) cf. Scheck. I. c. Lib. IV. Obf. 29. Van Swieten Comment. T. IV. p. 549. alios. (Sunt, qui cordis palpitationem tantum poſt ſectionem apparuiſſe me- morant, eam que irritabilitatis cordi adhuc inhærentis potius, quam vitæ ad- hue ſuperſtitis ſignum fuiſſe docent, ut Moſcati cf. Göttinger Anzeigen von gelehrten Sachen 83. St. 1785.) L *) Prax. med. admir. Lib. I. Obi. XVAI. c) Ib. Obſ. XIX. ½) Rat. Med. T. XIII. p. vy. gume er Dn e Nii non isglettirch te nottenn ne iarflinehn n matoucann nebos Kocel Heltetar, 30, tmennt. (5 epors mondin reis eeguin am Mämun. Shementiom Ato ſovitu wr Terlkreps Auch terrallo ſuee Muine ſepele ue gleos ve Pros kei han COloont. H hementääoni GWertine. Reckahan 0) Dad) ) Zocdiae lel. Ole) ⸗ Ir lcam inedn . 1 Amen nn. Similia Exempla narrantur ab Arnoldo de Villa nova a), Blegny ⁵), Schenck c), Brühier d). TV. Convulſiones. Hic caſus enarrandus eſt, qui in oppido quodam Würtembergenſi i . . . dun apopberi W . . . . m ante aliquot annos evenit, & qui ex Præfecti iſtius oppidi, de ni relatione Ser. Duci facto ita ſe habet: Puella annorum XIV. (nomen ad- Alute en dere mihi non fuit conceſſum) tota hieme preſſione quadam thoracis. t me WHM vagisque doloribus in varis corporis partihus laboravit, & duabus fere e ante mortem hebdomadibus canvulfionibus ſpaſmis atque dyſpnœa gra- e ragbe le vius afflicta eſt, ut lecto teneretur. Die vero XVIII. Maji 1780. circa ho- nte niſt ram matutinam quartam his affectibus ita graviter decubuit, ut ab ad- emn dena cn ſtantibus pro defuncta habita poſtridie circa horam matutinam decimam — BAnitas t ſepeliretur. 30. itaque inter apparentem mortem & ſepulturam horæ intererant. (Mandatum quippe de non ante horas 48⁸. ſepeliendo tunc Pore ſiginn, temporis nondum editum erat.) Poſtquam cœmeterio abierant, qui jacuerat, Aun funeris exequias proſequebantur, terraque ſarcophago ſuperinjecta reli- tum lamolm quam hümum jam æquabat; audiuntur ab adſtante veſpillonis uxore vyehementium ictuum ſoni in ſarcophago, ſæpius repetiti. Perculſa in- ſolito ſonitu mulier concitato curſu adit maritum, qui una cum uxore Stus elt. . accurrens audit repetitas jam vehementiores ictus, quibus breviſſimo in eo mlin intervallo ſuccedebant alii ſimiles. Percipiebantur autem ad inferiorem donec puls Maxime ſepulchri partem, quo loco pedes poſiti erant. Angore & ter- rore plenus veſpillo advocat prætereuntes duos viros, ſubitoque diffuſa hujus rei fama mox magna hominum copia ad ſepulchrum gregatim e confluunt. Plurimis jam præſentibus, dum ictus adhuc ederentur, ve- hementiâ ſubinde aucti, tandem incipiebant effodere foſſam ut poterant L.IV. i celerrime. Primo dum effodiebant, continuabant ictus, qui vero brevi — poſt ceſſabant. Cadaver effoſſum absque omni motu eodem, quem anten Auxtiges . na⸗ a) Pract. Med. Lib. I. c. 23⸗ ) Zodiac. gall. ao. 1680. Menſ. Dec. obſ. I. p. 264. c) 1. c. Lib. I. p. 138. 4) I. c. p. 143. 454. 461. 689. ſſ. B 2 habebat, ſitu ſervato, ſolo capite in dextrum latus incurvato, invenie- batur, atque a Chirurgis & Pharmacopoeo (Medicus enim huic oppido proximus in urbe 3 horarum ſpatio diſtante habitat) confeſtim accur- rentibus omnia his in caſibus uſitata remedia, repetito at fruſtra appli- cabantur. In accurate inſpecto cadavere neque macula, neque læſio aliqua apparuit, id vero criticum ſane ſignum, quod ſpuma os circum- flueret, ipſumque os, dentibus plenarie ſibi invicem adpreſſis ita clau- ſum eſſet, ut non niſi inſtrumenti ferrei ope diduci poſſet; quamvis puella non durantibus motibus convulſivis, ſed apparente externa quie- te ac immobilitate mortua eſſe crederetur. Poſt apparentem illam mor- tem maxillæ quidem (ut hic locorum mos eſt) approximatæ fuerant, eo vero tempore, quo puella ſarcophago claudebatur, os habebat aper- tum, neque ſpuma ſpurcatum. Ex his ſatis apparet: puellam hanc ap- parenter tantum mortuam, convulſivum paroxyſmum in ſepulchro ex- pertam eſſe, ac, ſi ante ſepulturam cautius cum ea actum fuiſſet; vitæ & ſanitati forte reſtitui potuiſſe. Accuratiorem in varia mortis ſigna inquiſitionem hoc in caſu tum ante tum poſt ſepulturam inſtitutam non fuiſſe, doleo. Plura huc pertinentia exempla invenies apud Brühier a). V. Catalepſis. VVigdi olim adoleſcentulam catalepticam, quæ in paroxyſmo tam tardum & depreſſum habebat arteriæ & pectoris motum, ut ferme eva- neſceret; erat autem frigidula, omni ſimul ſenſu motuque deſtituta, ita, ut ſi non obſervaſſem ceream omnium artuum flexilitatem, & catalepfi eam laborare ignoraſſem; eam aſphycticam judicaſſem. Tuſa vena cruor non effluebat, aſt ea ſimul in vulnus expreſſa; columna vermiformis e cruore coagulato ſenſim delabebatur. de Sauvages b) Similes caſus narrant Baco c), Lazerme d) Huic ſubjungo Epilepſiam, de qua cf. Brühier e) VI. ⁴) 1. c. p. 129. 396. 764. (homo prægreſſis convulſionibus pulſu atque reſpira- tione deſtitutus, marmoris faciem præ ſe tulit.) . *) I. c. T. I. p. 818. c) Hiſt. vit. & mort, tit, Atriola Mortis. ) 1, c. p. 302. *) I. c. p. 130, 131. Plores cains Ehri nilinie) Cls fehins e „Citca an m vehemente arent — C rhter, wi lune igin en ns, Norſus Nekee it Eent. H R ep eten h 1. . , P. tiedant, .lg. ſre e 1 rvato inete. im huie oil unkeſtim at kuſn m 9 Neque ei⸗ ma os cireun. weſfis ite der ſet; guni⸗ exterma gli⸗ em ülam mor. tæ füerant habebat 4pe. ellam hanc 1 ſepulchro er. mn fuiſlet, in mortis ſon inſtitutam von ra). roxplmno tin ut ferme et, deſtituta, in, ,& catalei a vena ctvo ermiſormnis N. tgue eßzir 9. VI. Lethargus, omnesque affettus ſoporok. Ut videre eſt apud Brühier a) inprimis ſi medicamenta hypnotioa antea propinabantur, cujus rei memorabile Exemplum proditum eſt in deutſchem MWuſeo b). VII. Febres. „Virgo generoſa, terrore perculſa febrili ſtatim inſultu corripieba- tur. Accedebant anxietates, deliria, lipothymiæ variaque phænome- na, donec abſente Medico ordinario reſpiratione, motu, ſenſu prorſus ceſſante ab adſtantibus vivere jam deſiiſſe judicaretur. Jacebat enim ſi- millima mortuæ ſine anhelitu, & cum uteretur & ſecaretur non ſen- tiebat. Poſtquam ultra 24. horas mortua judicata fuit; Medicus rediens, & vitæ adhuc ſuperſtitis quædam, obſcura licet, veſtigia in ea depre- hendens — reſuſcitavit quaſi defunctam. Joh. Georg Hoyer c). Plures caſus habet Bruhier, & quidem in ſebribur acutis malignis d) in febri miliari e) in febri petechiali ) in Pleuritide O in Variolit h) in quibus ſæpius errari notat Janke à¹). VIII. LPeſtis. „Circa annum 1566. Ant. Corm. Bovius annor. XXII. — peſte tam vehementer correptus fuit, — ut adſtantes ipſum jam exſpiraſſe putarent — Cum octo circiter horarum ſpatio expoſitus fuiſſet jamque presbyter, ut illum inhumaret, adveniſſet — membra vero nondum plane rigida eſſe perciperet; mirati funt valde — Hinc paullatim exci- tatus, prorſus reſtitutus fuit — Fabric. Hildanus &). In peſte etiam 1357. famoſa iſta matrona Reichmuth viva ſepulta fuit. Georg. Hieron. Velſchius 1). 9) 1. c. p. 57. 60. 63 76. 81. (fœmina de Rouflel absque omni vitæ fignoe ſeptem dies in lethargo tranſegit) p. 85, 1329. 140. 513. 724. b) V. St. May. 1778. . 445. c) Act. N. C. Vol. IV. Obfſ. XL. 4) 1. c. p. 115. 119. 763. (omnes ſenſus aboliti erant, pulſus ac reſpiratio defi- ciebant, totumque corpus frigebat) 764. 765. 767. 6) p. 121. 7) p. 118. ) P. 116. 2) P. 120. ²) Ib. not. d. ½) Obſ. Chir. Cent. N. Obſ. 9. 1¹) Syll. Cur. & Obſ. Med, Cent. VI, Obſ. C. (cui effigies hiſtoriæ iſtius adjuncta eſt). 14 — Srimiles caſus narrant Zacchias a) Lancifius 5) Brüler “). LM. uffocatio morboſa. „Puella ſeptennis tuſſi gravi divexabatur, adeo ut ſuffocationis metus parentes non raro terreret. Liberata poſtea quafi fulmine tacta, derepente corruit. Accurro & gram mortuam eſſe ex omnibus ſignis judico, pallebant enim cum ore genæ, pulſus percipiebatur nullus, tem- pora erant collapſa; commota, vellicata nec minimum ſenſus præbe- bat indicium. Cum tamen membhra flaccida adhuc animadverterem; anceps potius quam nullum adhibendum remedium judicavi. Ex ore nec minimus halitus emittebatur, ut ex admoto goſſypio, pro explo⸗ randa vita, adſtantibus omnibus patebat. Poſt 3 horæ quadrantes con- tinuata frictione levem trahebat ſpiritum. Sic viva tandem & incolu- mis parentibus exhibebatur, quæ adſtantium omnium & meo etiam ju- dicio exanimis credebatur. Joh. Schmid d). Similem caſum narrat Brühier e). Huc etiam pertinere videtur caſus, quem de phthiſico narrat Jancke ). F. III. Inter exempla, quibus mortis ſigna illuſtrantur, præter allata in- primis etiam referenda ſunt exempla eorum, qui ſubitaneis violentiis externis oppreſſi, præter ſpem ſæpe evadunt. Huc pertinent: I. Aqua merſi. „Puer ſeptennis ultra mediam horam quinque pedum altitudine ſub aquis moratus tandem extrahitur facie livida, flaccidis artubus, ore & oculis firmiter clauſis, cum immobili ſpuma ad os & nares. Hic, ubi reſuſcitandi laboribus per mediam horam fruſtra exantlatis, homines tamen eosdem indefeſſi proſequebantur, revixit — Act. Haarl g). * a) Quæſt. Med. leg. Lib. III. Conf. LXX. N. F. „) De Mort. ſub Lib. I. c. 17. N. 2. c) p. 110. 114. 714. 715. 717, d) Ephem. N. C. Dec. I. Ann. VIII. Obſ. XCVI. ”M 2) Part. IV. de Haen. 1. c. T. XIII. p. 259. ii hulln⸗ M, n pote 3 Gn a le tedln Grliaume )aule Gista l „Nler un Dl e b. K. )Miſoner Vutr Cincer un 19 WVII. Aunio Uubedat elerle Tnstumidum, ie Hen Ret. ll. p m.. 8 Il. A NX. ( bäͤtier. Die en he, ie heen 1 N) D de enr ing Mot. )lurcbens t Re⸗ ) Mitie.) ) langdot Ubger 9)langelon NAka ut ſuffoczfini laſi fülmine talhn omnibos ſgi Atur nullas ten n ſenlis rhe Inimadyetteren, dicari. ec pio, pw en quadrantes on. Andem & inell⸗ E meo etim , ertinere witenl ptæter Atii⸗ taneis viclen rtinent: dum Atitui cidis altltt⸗ d s & nas Kra exantlits —Act. Haal EI Vigdi Puellam, quæ cum e puteo protrafta fuiſſet, pro mortua ha- bebatur, ut pote omni motu, ſenſu, pulſu, calore deſtituta, ea vero — demum ad ſe rediit. de Sauvages a). 1 Similia adhuc exempla narrant: Foreſtus *) Brühier c) de Haen 4) Iſnard e) & quidem poſtquam aqua merſi erant per quadrantem ho- rX ) per minuta 18 g), 22 h), 25 ¹), horam dimidiam ), horam inte- gram 1), horas 2 m), dimidium circiter diem n), horas 9ο), 15 p), 16 9), per triduum r), quin imo dies 84), ut reliqua exempla, omnem fidem ſuperantia, ut iſtud 7 hebdomatum t), &c. taceamus. II. Strangulati. „Mulier laqueo ſtrangulata erat, quæ reſpiratione & pulſu jam de- ) 1. c. T. I. p. 815. *) I. v. Lib. XV. Obſ. XXV. „) 1. Cc. p. 158. 159. 164. AA) 1. c. T. XV. p. 17. 4 *) Heilſamer Vnterricht, wie man Ertrunkenen auf die leichteſte und Richerſte Ant der zum Leben verhelfen könne. Strasb. 1760. J. 27. 33. (puella annorum XVIII. fluvio merſa erat. Absque omni ſenſu prorſus erat-rigida, oculos habebat clavlos, os apertum, colore erat plumbeo, facies totumque cor- pus tumidum, aqua repletum, pulfumque percipiebam nullum). = V) de Haen Rat. med. cont. Pars II. p. 7. ro. Brühier p. 154. 720. Plater. I. c. L. I. p. 172. Joh. Rud. Camerarius Syllog. Memorab. Med. Cent. XIII. part. II. Act. N. C. Vol. VII. obſerv. 124. g) Isnard. I. C. S. 28. ) Brühier p. 164. 7) de Haen R. m. Pars. II. p. 9. ) de Haen I. c. p. 7. Brähier. p. 15/4. 15 . 162. 167. de Haen. I. c. p. 7. Brühier. p. 459. m) Difſſ. de cura mortis Præſ. Georg. Detharding. Reſp. Georg. Chriſt. Dethar- ding. Roſt. 1723. Brühier. p, 160. 164. 537. ) Langhans Epiſt. de cauſſa a paſtu ſomnolentiæ Gœtt, 1748. Morgagni de cauſ. & Sed. Morb. Lib. II. Epiſt. XIX. Art. 44. 70) Brühier. p. 150.. P) Id. p. 151. “M 4) Langelottus in Eph. N. C. Dec. I. Ann. VII. Obſerv. XX. Brühier. p. 1. Krüger (Naturlehre II. Th. J. 411. F.) y) Langelottus I, c. Joh. Kunkel in Eph. N. C. Dec. III. Ann. V. & WI, Obfſ. LXXI, 55) Kunkel. I. c. ) Langelottus. I. . ficientibus, ſpuma in labrum eſſuſa & omnibus conclamatis — plane revixit. Pechlin a). „ Ao. 1492. Conr. Pretznaveri ſuſpenſi corpus facultati medicæ ſe- candum tradebatur — Spuma circa os notabilis aderat & perſeverans — Brevi reſtitutus fuit. Joh. Rud. Camerarius b). Prlura adhuc exempla memoriæ prodiderunt Foreſtus 0) Hiſtor. Breslav. d) Camerarius e) Blegny 7) Baco g) Bruhier ) Lavater ¹) & quidem eorum, qui ſuſpenſi erant per quadrantem horzæ *½) per dimi- diam horam!) per horam integram m) per horam unam eum dimidia n). Idem evenire poteſt à torquibus collum arctius ſtringentibus, ut notabili caſu docet Zetzell o). III. Frigore rigeſcentes. Vix alius ſtatus deprehenditur, in quo apparenter mortui vere mor⸗ tuis ita ſimiles ſunt, ac ille, qui frigoris enormis effectus eſfe ſolet, ut ſequentes caſus probant; „Vir annorum, LX. totam noctem in nive poſitus tranſegerat. Pe- des frigore plane erant aduſti, digiti pedum omnes coloris erant ni= 7 gri⸗ 4A) De aeris & alimenti defeétu p. 86. b) 1. c. Cent. VII. part. XL. 4 c) Obſ. & Cur. Med. L. XV. Obfſ. XXV. d) Tent. XXIX. Art 16. e) I. c. Part. XXKXVIII. XXIX. . fF.) Zod. gall. aO. 1680. Menſ. Mart. Obſ. XI. p. 79. 9g) Hiſt. vit. & mort. Tit. Atr. mort. §. ult. h) I. c. p. 169. 621. 627. 624, 1) Ausſicht. in die Ekigkeit. 7. Brief. &. 155, D. Tuchſs. Nov. Act. N. C. T. VI. Obſ. LVII. Act. Erud. Lipf. Ann. 1709. Menſ. Mart. p. 110 Brühier 1. c. p. 170. 1) Oswald Gabelchover in Schenck. 1. c. Lib. I. Cap. de Suff ocat. m) Brüh. I. c. p. 168. S n) Franc. Xaver. Rebſamen Dec. Obſ. Med. forenſ. Vienn. 1780. Mohkren- heim Beob. verſch. chirurg. Vorf. I. B. S. 338. 0) Unzer med, Handb. I780. S. 558. B Elikiom, egle . An tam enn fucle unt. Seglens r terl. NN Cock Not. Ij8z i, Cll erant clal 1 inerdum p Es 2 Chiruns⸗ Plhanten bonun Aero dle ſati ſin erertu Nue K†* Gnäm 8 Mümmmen Damerum: ) lu Ultati mele⸗ D tat & perleſenn reſtus ) Hi, 1) Liwater 1orX ,) per n m cumn Ginnidae ſtringentibig, mortui vereni fleckus eſk ſe tranſegert Coloris eiat r Pn . Llel 4 focat, Un gricantis, excepto pollice pedis dextri. Tibiæ, crura, brachia, manus, abdomen, thorax & facies tactu percipiebantur perfecte gelida. Maxil- læ appreſſis dentibus firmiter erant clauſæe. Articuli omnes exacte ri- gebant. Nec reſpiratio nec cordis arteriarumque pulſus percipi poterat. Quia vero in cordis ſcrobiculo aliquantulum caloris adhuc latere tactu reſcivi; tentandum eſſe credidi, numne ſanguinis circuitus reſtitui, vi- taque revocari poſſit — Poſt 4 demum horas reſpiratio animadverti coœpit, pulſus vero non niſi poſt horas 6., poſt 7. denique horas maxil- læ ope cochlearis diduci poterant. Sam. Naucler a). aun corpore, quod frigore obriguerat, inveni neque ullum pulſus veſtigium, neque ullum reſpirationis ſignum, ita ut mortui fimillimum eſſet. Apta tamen remedia intentata relinquere nolui — Sanguis e vena facile fluxit. Perfecte ſibi reſtituebatur. Franc. Xaver. Rebſamen ?). Sequens Exemplum communicavit mihi Exper. Dom. D. Reuſt Phyſ. Stuttgard. meritiſſimus: . N. N. Glockerin annorum XLVIII. Uracodettingenſis die XXVIII. Mart. 1785. frigore ita perculſa fuit, ut pulſus percipi poſſet nullus, oculi erant clauſi, diductisque palpebris pupilla inveniebatur inſenſitis. Vix interdum parvum reſpirationis veſtigium adefſe videbatur. Adhi- bitis a Chirurgo aulico Roſsnagel aptis Medicamentis poſt duas horas ſibilantem ſonum edidit, oculos aperuit, pulſus ac reſpiratio redierunt. Poſtero die ſatis bene valuit — ut de nulla injucunda ſenſatione am- plius quereretur. IV. Ex alto lapſi. „Nutrix quædam delirans ſublimatum devorat ad drachme fere dimidium — Nocte media e feneſtra, cui cubile, in quo decumbebat. pProximum erat, ſeſe præcipitem dat. Corpore nuda gelidiſſima nocte in pavimentum duriſſimis lapidibus conſtratum decidit: illic per horæ . 4) Abh. der Kön. Schie- 4. Atad. der Wiſſ. für die Naturlehre Haushkalt, und Meckan. auf das Jah 1755. über/. e Resr. VII. B. S. 107. midium exanimis, ine ſenſu fine voce, ſine pulſibus & frigore prorſus congelata manet — Exanimem & pene demortuam in ſolo jacentem erigunt — Integre ſanata fuit. Valleriola a). i 2 „Ante aliquot annos juvenis a Spiritus frumenti hauſtu temulen- tus, e ſcala præceps in pavimentum lateribus coctis ſtratum labebatur; inde ſtatim pro mortuo ſublatus domum deportabatur: neque reſpira- tio, neque pulſus in eo erant perceptibiles, naribus admoti ſpiritus vo- latiles nihil efficiebant, a frictionibus non commovebatur, & fomenta omnia irrita erant, pulſus omnino deficiebant, & extrema omnia fri- gebant. Cum vero Medicus uſui prædictorum inſiſteret; tandem IV. fere horis elapſis, cum ori vi aperto chochlear vini calidi aromatiſati injiceretur, animus ei redibat. Schnupf b). E „Cath. Soph. Greenhill, puella annorum III. e feneſtra altitudine circiter 12 pedum in ſtratum lapideum delapfa, mortua apparuit. — Nec reſpirationis, nec pulſus ullum veſtigium aderat, & jam 20. a lapſu minuta temporis præterierant, quum vicinus inſtrumentorum opifex Scdquire, electricitatis vim tentare cupiens, laborem inciperet — Poſt 20-25. minuta infans debilem ſonum edidit — Spatio 14 dierum per- fecte reſtitutus eſt — Chriſt. Wilh. Hufeland c). V. Fulmine vel ibtu electrico fortiori perculſi. Peter Lukas annorum XIX. domum deportabatur, quum ante horæ circiter ſpatium fulmine prorſus enecatus eſſe videretur. Accedens eumque propius inſpiciens inveni eum rigidum ac gelidum neque mi- nimum calorem in trunco æque ac in extremitatibus percipere potui; digiti manuum pedumque erant contracti, oculi collapſi, faciesque co- loris lividi — Septimanæ tamen intervallo prorſus ſibi reſtituebatur d). Similhia Exempla narrantur in Wunder der Natur e). a) Schenck. I. c. L. VIII. Cap. de Sublimato. ½ Diff. de mortis ſignis Præſ. Hermann. Paul. Juch. Reſp. Aucét. Joh. Georg. Schnupf Erford. 17212.— ͤ 3 RiieUſtens bium iz elecke = Gœtt. 17833.. achricht. der menſchenfreundlichen Gelellſchaft vom Jahr 1778. S. 83. ef. Fothergill ſämtliche Schriften, I. B. §.. 217. A. J. E 778. S. 85 e 4 um oa Pie ee Wene uille endl, e Pokas Nen Loden gare iA externa comor ni palin nge Pert dunts Abtimi den 1 nordi, guo EMirins,) de MdIKE!) Non =— lc. T. W. Dle.l. W. Nle) 9 ond, Uo I . Ge nnen 0 ee line, =- — tigore Plu lolo geenen hauſti temiis eqe reſi tot ſiitun dtur, & fonen rema Omlia fi ret; tandem . alidi arometin neſtra altitude Apparuit, — N jam 20, a lul nentorum oikr iperet — M 14 Gierum e⸗ ruſi. tur, quum m etur. Accelen dum neven vercipere oll 1, Mciese⸗ eſtituebatu⸗ 1 uct, oh. eoß . VI. Recens nati aſpkyxi. „Embryulcus quidam in palatinatu infantem, quem poſt uterinam 14 dierum Hæmorrhagiam vertendo eduxerat, mortuumque crediderat, quia tamen ex repletis funiculi vaſis nondum exſanguem eſſe conclu- debat; in vitam reſtituit; — primordia demum vitæ poſt 40 minuto- rum laborem advertere cœpit — de Haen 4). “ Exempla foetus, qui ſub partu mortuus eſſe credebatur & ſemiho- rulæ ſpatio poſt vitæ ſigna dedit, narrat Schenck b), alius, qui poſt tres a partu horas demum vitæ ſigna dedit, Brühier c). Quin imo Olivier de Villeneuve d) mentionem facit neonati, pro mortuo habiti, nudique ſepulti, qui poſt dies 28 vivus protractus baptizatusque quin- que horas vixerit, quod vero omnem fidem excedit. Eoogem plane modo affici videntur teneri iſti infantes, qui violen- tia externa comprimuntur, ſuffocantur. Compreſſum ita infantem, qui omni pulſu atque calore deſtitutus cum omnibus mortis ſignis inven- tus erat, chirurgus Janin feliciſſime reſtitvebat e). Plurimi denique Auctores memoriæ prodiderunt exempla, in qui- bus morbi, quo æger mortuus eſſe videbatur, mentionem non faciunt, ut Plinius †) Baco g) Fulgoſius ) Petr. Foreſtus ⁷) Henr. Kornmann ) Bebelius 1) Nottnagel m) Lanciſius n) Hiſtof. Breslav. 0) Winsko⸗ p) rü⸗ 4) 1I. c. T. XV. p. 22. 5) 1. c. l. IV. Obſerv. 169. Camerarius l. c. Cent. X. part. XXVII. σ°) 1. c. p. 398. 44) Hamb. Magaz. XIX. B. S. 111. e) Lond. Chronicle 1773. N. 2547. Unzer med. Handb. 1780. CS. 112. J) Hiſt. nat. Lib. VII. c. 52. ) 1. c. tit. atriola mortis. h) de miraculis L. I. Tit. de morte ad vitam fulſcitatis. c. 6. p. 497. 2) Obf. & Cur. med. L. X. Obſ. LXXIX. e 2 *) de Mirae. Mortuor. var. loc. 1) Diſſ. de bis mortuis., p. „. m j) Diſl. de hominibus apparenter mortnis Pr. Theod. Kirchmajer Reſp. Chriſt. Nottnagel. Witteb. 1670. 2) 1. c. L. I. c. XV. N. 2. Tent. X. Art, XVI. (von einem 2 ma! ge borhenen Weibe) Tent, XXII. p. 598. 20 E Brühier a) de Haller ⁵) Juſt. Chriſt. Henning e) Abel d) Journal von und für Deutſchland e) morari nihil attinet. . Huc etiam ex parte pertinere videtur, quod a pluribus Auctori- bus de maſticatione mortuorum, (vom Kauen und Schmatzen der Tod- ten in Græbern) narratum fuit. tempore eam obtinere repertosque eſſe, ajunt, qui veſtes ſuas dentibus diſcerpſerint, corporibus incorrùptis manentibus, cuteque, pilis, barba & unguibus creſcentibus. cf. Mich. Ranft. g) Sine dubio varii ſoni, lamentationes &c. quæ in templis coœmen- teriisque auditæ eſſe ſæpius narratæ ſunt, variisque ſuperſtitioſis opi- nionibus anſam præbuerunt, hoc fundamento nituntur, niſi quidem ad vana figmenta tota res redeat. cf. deutſch. Muſeum h). : under der Natur ) in quibus vero longius Facile denique patet, varias hiſtorias, quæ paſſim inveniuntur de miraculis ſanctorum mortuos ad vitam excitantium, ex quibus re- centiſſimum Beatum Benediékt Joſeyh Labre nominaſſe ſufficiat ), ſi unquam fabula vera eſt, inde tantum originem trahere, quod pro mor- tuis habiti ſint, qui vere mortui non fuerint. CA P. II. De Signis mortis in genere. Quid generatim de Certitudine ſignorum mortis Ratuendum fit? Præcipua quæſtio, quæ pluribus hic inveſtigari meretur, eſt, num 8) 1, c. Var. IoOec. . ) Elementa Phyfiol. T. VIII. p. ult. (de Aſtronomo Kirchio rem vulgo no- tam efſe ait.) 8 2) Rniari⸗ or,xie i. E; von dem Fehlerhaften Aal Begrs aen. §. 348. vt. 5. a. a. O. S. 37. e) 1Iter Jahrg. 2. Ot. O. 157- 175 †) . . §. 342. Jub. Tit. Sa 3aba,er Tod. . 5 n. H de Maſticatione mortnorum in tumulis. S )3 5 . May. 1778. J. 445. Aber die frühe Beerdigungen. „ „ 6) Berlin. Monataſchrift von F. Gedike n. GJ. E. Bieſter Mäsz. 178 . S. 282. Inprimis enim in fœminis atque peſtis Phir anete ſide rienthls 4) ſcheenn, n ncnen ¹ Me Miiß elem Poe begel begn Nndd onu n Ugnn ſhken, Ugn äligenin 18, At optime n Noris genetn, e. (ue itae Prungue gaice fanet, itn iomge Wrtͤ e, n NA,Wrn a. Wn m. Dhn n 4) Neike h 1 denit ſaai 4) J. olrnal l 35 Vero longin uribus Abdor⸗ natden dy N Iuis atque jeſi⸗ es ſuas dentbbn le, pilis, hait templig orn⸗ ſuperſtitioſs g „niſi quicem ſm inveniunr , ex quibis le ſufficint ),1 e, guod n — Gendun /l retut, et⸗ 4 io tem vllon⸗ zniſſen. N eleg, IRr. m bile ferre poſſimus. 201 genefatim ſigna mortis habeamus certa, an ambigua tantum & va- ga, ex quibus de morte vera judicium non niſi magis vel minus proba- e po Nota ſcilicet eſt inter Medicos diſſenſio, qua alii certa finitæ vitæ criteria dari affirmant, alii negant. Ab hac ſententia ſteterunt inprimis WiNsLow & Commentator ejus BRünIER d'AsLANCOURT, ab illa Lovis. Inter hos enim præcipue certamen hoc agi coeptum eſt. Uti pleræque in re Medica obortæ lites me- dia quadam via componi poſſunt, ita etiam hæc. Quæ fſupra ex plu- ribus Auctoribus collegi Exempla ſat frequentia poſteriori omnino ſen- tentiæ favere videntur, verum ſi exempla hæc cum tot aliis, quotidie obvenientibus a) conferantur, in quibus ſigna mortis ulterius ſemper progredientia, nullum tandem dubium relinquunt, atque ita ſui cer- titudinem a poſteriori probant, & veriſimilitudo, quam hæc ſententia ex allatis exemplis primo aſpectu capiebat, magna ex parte cadit. De- inde negari nequit, ſæpius homines falſo pro mortuis habitos fuiſſe non ob ſigna mortis incerta, ſed ob negligentiam qua hæc vulgo in- dagari ſolent, ut docent Exempla allegata; quamvis etiam Medicos magna diligentia inquirentes falli poſſe, conſtet. Omnis autem diſſen- ſus, ut optime monet IIl. GRUNER b) facile tolli potuiſſet, modo varia mortis genera, gradus, tempora cet. bene a ſe invicem diſtincta fuif- ſent. Quæ itaque generatim de hac re dici poſſunt, huc fere redeunt: plerumque quidem ſigna mortis ſatis certa eſſe, dari vero etiam exce- ptiones, ut ita loquar, quæ illa interdum incerta prorſus reddant. §. II. Signa mortis combinanda ſunt. Ubicunque in doctrina Medica de ſignis agitur, id ſane maximi momenti eſt, ut omnia, quæ habentur ſigna collective ſumta conferan- tur, neque in unico ſigno, utut certum videatur, nimia ponatur fidu- cia. Idem maxime quoque valet de ſignis mortis, quod etiam Exp. Dom. PRMSES docet c). De putredine, certiſſimo, ut volunt, mortis Cz l ſigno a) Heiſter Inſtit. Chir. P. II. Sect. V. Cap. CXIII. p. 758. ⁸) Semiot. P. II. Cap. XII. F. 925. cf. etiam Daniel Syſt. ægrit. T. I. p. 173. Ahkandt, Ster die gewultſume Tudesarten. à. . “ igno quid ſtatuendum ſit, infra proponemus. Quamvis vero iſta non- dum apparuerit; nihilo minus plerumque admodum confidenter mor- tem veram ad eſſe edicere poſſumus, modo diligenter indagemus, num reli- qua mortis ſigna, certe evidentiora, adſint omnia, num mortis veræ pro- dromi anteceflerint, atque inprimis, numne is, de quo judicium ferendum eſt in ſtatu verletur, in qua ſigna mortis incerta eſſe, experientia do- cemur. Vix etiam errabimus, ſi cum perill. Hallero a) in ſola perpe- increſcunt, certum mortis ſignum ponamus, = tuitate ſignorum mortis conjunctorum, qua eadem ſimul perpetuo De quibusdæm caſibur, in quibus ſigna mortis magis vel minur certa ſint. Erzxponendum jam eſſet, in quibus caſibus ſigna mortis, generatim conſiderata, certa ſint, in quibus incerta. Verum cum obſervationibus id omne nitatur, eæque ſupra ſatis prolixe memoratæ ſint, iſtuc relega- mus. Unum addo, certiora eſſe mortis ſigna poſt morbos chronicos, quam acutos, b) ut & in fubjectis ætate profectiorihus, quam in junio- ribus. «) Magis incerta ſunt ſigna mortis in foœminis, utpote morbis nervoſis magis obnoxiis, quam quidem in ſexu potiori. Dantur porro caſus, in quibus veram mortem absque ulla ulteriore inveſtigatione ſig- norum mortis dignoſcere poſſumus, utpote ſi quis violentiam perpeſſus eſt, quam ſine ulla exceptione lethalem eſſe, experientia conſtat, ut decollatio, cet. 'r e §s. IV. De certo temporis ſpatio quo præterlapſo mors haud amplius dubia ſit. Optabilior quascunque has difficultates evitandi ratio inveniri non poſſet, quam ſi certum tempur determinare liceret, quo præterlapſo omne de vera morte dubium ſublatum eſſet. Tempus quoque reſpiciunt edicta publica præmaturam ſepulturam vetantia. Ut vero de reliquis, quæ talibus generalibus præceptis juncta ſunt, incommodis taceam; id unice dicam, ex ſolo tempore, quo aliquis pro mortuo habeatur, de vera morte cer- to judicari non poſſe. Primo enim ſæpius haud certo determinari poteſt temporis momentum, in quo calculi initium faciamus, atque L hac a) 1. c. T. VIII. P. II. p. 124. b) Celſus de re Med. Lib. II. Cap. V. 4) Calliſen L. c. p. 275. Knene la Egigectiam 1s s mariwe bevel Pimium tuwen ni n A winimum 1) Uech. kee. U CVI. LMNIN. S ) Hee neterendi Teliorm, Uun ermoti, d in Duon de 10 ni erige, ln uuntels, loun. V. N , Ant taſinin Uira ſne ien nchli adn U Müne n dng E elrnd iet Nlüi 1 Ntur II. ie 1 is vero n , minuf anti ⸗ ortis, gepetzit n obleryationbe int, iſtue teig orbos chronien quam in unr. Utpote Iog Dantar ort veltigatione ntiam helpeln ntia conttit hliut dlin io inxeniti n. ,cgter ato ol eſbicinnt el uis, gu tiln vpice Gicamer era morte iel e jamus, Al iahl . P⸗ iſ⸗ hac ex parte potiſſimum errari, credibile eſt, quando, ut vulgo fieri ſolet, omnibus promiſcue judicium de aliorum morte permittitur. Si porro exempla ſupra memorata, inprimis ea, qu de varia morte, vi- olenta narravi, mecum perpendam; non poſſum non deſperare de con- ſtituendo eo univerſali temporis termino, qui omnem erroris poſſibili- tatem excluderet, neque tamen ex oppoſito vehementer noceret. Ete- nim theoria, qua antiquorum plurimorum terminus ſcil. horarum 72. nitebatur, quod hoc ſpatio omnes humores ſuum motum habeant, quia luna, (ut calculo ſatis lato inveniebant) hoc tempore unum Zodiaci ſignum peregerit, cujus vi humorum decurlſus in corporibus perficia- tur a), jam dudum cecidit. Nihilo minus tantum abeſt, ut aſſentiar eorum hominum gentiumque ) confuetudini, qui ſtatim fepellendo quemcunque pro mortuo habent, ſuam in vera morte exſpectanda negligentiam ſatis probant; ut id potius aſſeram, cautelam hanc quam- vis maxime neceſſariam, ſolam omni periculo auferendo non ſufficere. Nimium tamen videtur, quock ill. Franck *) ait: ante tempus hora- rum ad minimum 48 infallibile motis ſignum non dari. Conditiones 4) Zacch. l. c. Lib. IV. Tit. I. Qu. IX. 11. 46-53. Petr Foreſt. I. c. Lib. X. „Obf. LXXIX. Schol. Joh. Rud. Camerarius l. c. Cent. VII. Part. XLIII. ⁸) Huc referendi ſunt Galli. olim certe (Brüh. I, c.), incolæ regionum Euro- pPæ calidiorum, & Helvetiorum aliqui (de Haller Vorleſ. iber die gericht. Arz. 1 B. 5. 36.), Turcæ; poſt ſex enim a morte horas ſepeliunt, ſuperſtitioſa cura permoti, ne quid mali accidat animæ per hoc tempus disjunctæ (Mem. du Baron de Tott ſur les Turcs & fur les Tartares Par. 1785. p. 66.) Ju- dæi denique, quamvis enim a temporis auguſtia ortam incertitudinem tot aliis cautelis, quibus uti ſoleant, compenſari aſſeruerit Cl. Marx (Gœking. Journ. v. u. f. D. X St. S. 227) & quamvis Hamburgi id forte fieri ſo- leat, reſcivi tamen ludæos, in vicinia degentes unice ex eo, lu- prico ſane fſigno veram môrtem concludere ſolere, ſi in plumula, naribus demortui admota motum nullum obſervare poſſint. Idem confirmat IIII. Büſching (Berl. Monatsſchrift von F. Gedihe u. G7. E. Bieſter Febru. 1785. S. 208. F. iber die frühe Beerdigung der Iuden. Ejusdem negligen- ti etiam acchſandi fſunt præfecti variorum Noſocomiorum, de quibus a Brühiero 1. c. p. y7. 94. 101. IO2 116. 514. 518. 779. & in Wuhder der Natur II. B. S. 341. narratur, plures in iſtis falſo pro mortuis habitos fuiſſe. B — °ο a. a. O. J. 579. Magazxin für d. gerichti., Arz. a. mell. Eblizei’. 14 JSt. 24 =R= ſub quibus homo longius vel brevius in ſtatu, veram mortem ſimulan- te, perſeverare poteſt, determinavit Cl. Brinkmann. a) De Signis mortis in Secir. = F. XI. Vis muſcularis deleta. Primum hoc ſignum, quo, aliquandiu durante, vulgaris mortis determinatio niti ſolet, omnium maxime fallit, quod etiam, exempla ſfupra memorata ſatis ſuperque docent. Quamvis enim ex motu mu- ſculari præſenti ad præſentiam vis vitalis concluſio ſit firmiſſima; ex- emplis tamen, maxime deliquiofum patet, illum ſæpe prorſus ſuppreſſum vim ſuam exſerere non poſſe vita tamen omnino perdurante. Quin immo ſi vis muſcularis in plurimis corporis partibus jam vere deleta fuerit; mortem tamen adeſſe dici nondum poteſt, quum immortalis Hal- leri Experimentis conſtet, cor vim ſuam irritabilem diutius retinere, quam omnes reliquos muſculos, in cujus demum irritabilitate ſublata veram mortem ponendam eſſe idem docuit b) Motus muſcularis vere 2 rum mutationum effectus ſunt. c) F. fII. Irritabilitan. Vi muſculari non tam ſpontaneæ, quam potius irritabilitati dele- tæ attribuendus etiam eſt laxus hiatus ſphincterum, qui in vere mor- 4) a. a. O. S. 159. ⁶) Excipias tamen caſus, in quibus origo hnjus vis irritabilis per violentiam externam vel cauſſam morboſam internam ita læſa eſt ut reſtitui non am- plius poſſit. c) Exp. D. Præs. 1. c. p. 4. cf. Garmannus & Kornmannus, qui de miracu- lis mortuorum ſeripſerunt. — 1 non confundendus eſt cum aliis motibus qui in Cadaveribus chymica- tuis loc erheiinenio, Sel ſo enuinn Nulos ens ulns iur ck Ex k Dtenin i mulu ſoe falet. Nei⸗ Nin hrlnd keri fetern mortem te Et warila non . Un etiam wotte ln tanti aiv⸗ Alshun elat, an 6) Müler), c, 1 ) bühier1, . nivengo, imentiſue Oigeſerte dete tet. fere nr Uteto a de Hille ſ luuig m ) den lule Vulgaris not Hetiam enent m ex motu n tfirmillima, e rorſus ſoppteln fdurante. Qi jam vere den immortalishh⸗ diutius retinen tabilitate übn muſculatis ie eribus chini⸗ tritablitit 1 in ſere lui in iee = = 25 tuois ſæpius obtinet, ſignum mortis tamen exhibet &que lubricum, ac prius a) Majoris momenti ſignum ex eodem fonte deſumendum eſt, quod in nullo caſu dubio negligi debet b). Deleta vi irritabili etiam muſcu- li maxillam inferiorem ad ſuperiorem ducentes iſta privantur. Maxil- la inferior itaque ſibi relicta c) a ſuperiori removetur. Quamvis ve- ro id forte non fiat, iſta tamen, vi abducta, vis irritabilis ac vitalis, ſi quæ muſculis adhuc ineſt, hoc tractu ita irritabitur, ut, ceſſante vi, maxillam reducat, ſuperiorique admoveat d). Si vero vis irritabilis deleta fuerit; minori vi diduci poterit maxilla inferior, diductaque aut non reſiliet, aut certe non plane claudetur, atque non niſi pededen- tim in priſtinum ſtatum redibit. Major certitudo etiam redundabit ex hoc experimento, ſi manu admota muſculis maſſeteribus eorum actio vel paſſio accuratius obſervetur. nullus ejus uſus eſſe videtur, quia maxillæ ſæpius plane diduci non poſſunt cf. Ex. p. 7, Neque tamen etiam huic ſigno unice eſt fidendum. In iis vero, qui frigore obriguerunt, Etenim ſi muſculi harum partium paralytice affecti fuerint, ſignum hoc fallet. Actio porro adaucta muſculorum, maxillam abducentium, ut in ſpaſmo fieri ſolet, eundem ſitum iſti reddere poſſent, quem poſt veram mortem tenere ſolet. Luxatio denique ſi locum habuerit, pari- ter maxilla non claudetur, quamvis vita adhuc reſtiterit e). Poſt ve- ram etiam mortem vis elaſtica, contractilis, etiam mortua nonnullis dicta tanta aliquandiu muſculis adhuc ineſſe poteſt, ut eundem fere eflectum edat, quem vis irritabilis alias producit. Quod denique mo- do a) Haller l. c. T. VIII. P. II. p. 1I23. b*p Brühier. 1. c. Præf. Auct. p. ult. c) Confuetudo, quæ apud nos obtinet, faſcia ſtatim poſt mortem maxillam infe- riorem ad ſuperiorem firmandi, non ſolum ſitum naturalem alterat, ſed etiam obrigeſcente in hoc fitu maxilla, tentamen, cum ea inſtituendum irritum red- dere poteſt. Hue etiam pertinet uſus ligni divaricantis, (operrholz) quod fere ubique locorum in gravidis emortuis adhibere ſolent, ne fœtus in utero PPacationen patiatur, teſte III. Franck. (l. c. p. 1003.) d) de Haller. Vorleſ. über die. gericht. Arz. I. B. J. 37. e) cf. Tubing. gel. Anzeigen. 1785. 61. St. p. 483. D do de vi irritabili in corde diutius remanente, quam in reliquis mu- ſculis dixi, etiam huc quadrat. Supereſt aliud experimentum, quod irritabilitatis eruendæe caufſ- ſa inſtitui poteſt; id volo, quo detegitur, num pupillæ lucis radiis ac- cidentibus adhuc contrahantur, an immobiles ſint, de quo idem fere valet, quod de priore. 4 . §F. III. Anæſtheſia. uum ſtimulum quendam ſentiri, aliis motu muſculari tantum in- dicare poſſimus, facile patet: quæ deletam vim muſcularem incertum mortis ſignum reddant, etiam id, quod ex abolita ſenſuum actione fu- mitur, incertum reddere. Ita plura memorantur exempla eorum, qui omnia, quæ adſtantes dicebant, audientes a) ob denegatam vim mo- vendi ſignificare non poterant, ſe adhuc vivere 5). Senſibilitas cæte- rum in caſu dubio tentari, torpidaque excitari ſolet fricando; vellican- do; flagellando; urticando; pungendo; ſecando; cauterio tum poten- tiali, ut veſicatoriis; tum actuali; laceſſendo aures clamoribus; vola- tilia, acria ori inſtillando, naribus ad movendo «); clyſmata acria etiam ex fumo tabaci applicando, reliquisque, quibus maximum dolo- rem in ſanis excitari poſſe conſtat. Excitantia ita fortia certe multum faciunt ad diſcernendam veram mortem ab apparente, ut vix reprehen- dendus ſit III. de Sauvage d) qui poſt ſigna putredinis certiſſimum mortis ſignum judicat, ſi home ferrum candens pedibus inuſtum non ſentiat. Neque tamen etiam inſenſibilitatem ad omnem ſtimulum ſufficere docue- runt a) Auditus enim is ſenſus eſt, qui reliquorum vi jam deleta perſiſtit, ſive quod ad eum minima ſentientis actio requiratur, ut putat III. Unzer (Arzt III. B. 112. St.) ſive quod nervus ſenſorio communi proximus ſit, five id ob aliam cauſſam eveniat. b5) Bruhier. p. 126. 13 5. 766. 767. Abel. I. c. p. 37. 4) Zacch. I. c. Lib. IV. Tit. I. Qu. IX. n. Ff. ait: ſi ſternutatoria naribus applicata fuerint, & homo non ſternutaverit, omnium conſenſu pro mor- tuo judicandus. £) 1. c. T. I. P. 815. Nehintoin id Eillulct er algoliti ſunmam, Prein, ii ntinns,oe ives Ur, Nerde? )5 ent, attenti, funn Ult, nom aetemne⸗ nn thoraci impo momn ſenum e ſen lenes erſpit Kelndam ſ adel As egretientes Unis kucdia unt. CNerunn vicem PoRton putat etninani widera Eidonen in de hes lugn 3) 1,. . V 4) Aſthenie nnt Prhie uzeme n in religin tis eruendn en E lucis niis, de guo ien ⸗ Uſculari tantun’ cülarem incenn enſuum actiore! empla eorun negatam vim u enſibilitas ee fricando; velir uterio tum por clamoribus, Ii ); chyſiniti s maximumn Ttia certe mun ‚ur vix teprenr ertiſlimum mmmn ſtum non ſent m fuſficeten — eil DUme g proximu ten runt III. Winslow. Brühier. Haller a). Idem docent exempla Aſphy- xiæ ſpontaneæ p. 7. ſ. fœminæ gravidæ p. 6. atque id quod affert Brüu- hier ?b). Cum enim ſæpius anæſtheſia in quadam corporis parte oria- tur, ut in paralyſi æ), gangræna, catalepſi d) denique ab epidermidis craſſitie auéta; in omnibus his. caſibus ſtimuli maximi itriti erunt, quam- vis vitam ſimul integram eſſe poſſe, nemo negaverit. §. IV. Apynoea. Reſpiratio ita lente obſcureque peragi poteſt, ut non vulgaris at- tentio requiratur ad diſcernendam reſpirationem obſcuram a plenaria apnoea. Inde jam antiquitus varia experimenta inſtitui ſolebant, qui- bus hæc diſquiſitio certior redderetur. Scilicet I.) candelæ accenſæ flammam, paleam, pennam mollem, goſſypium aut lanam carminatam ori naribusque inconcuſſa manu admovent, obſervantes, num movean- tur, nec ne? II.) Speculum nitidum ac lucidum iisdem partibus adhi- bent, attenti, num inficiatur, obſcuretur. III.) Digito admoto inqui- runt, num aêrem egredientem percipiant. Denique IV.) Vitrum aqua ple- num thoraci imponunt, animadvertentes, num aqua moveatur. Incertum ptimum ſignum eſſe, monet Winslow, quia quilibet vivens vigensque adeo lenes exſpirationes peragere poſſit, ut flamma inde non moveatur. Secundum ſi adeſt, ideo lubricum eſt, quod etiam halitus è vere mor- tuis egredientes ſpeculum obſcurare poſſunt e). Tertium & quartum nimis rudia ſunt. Præterea ſolam vim elaſticam bronchiorum & veſi⸗- cùlarum vicem manifeſtæ reſpirationis aliquatenus ſupplere poſſe, III. WIXNSLow putat, atque ita in morientibus ac moribundis reſpiratio terminari videtur. Præterea exempla p. 4. 6. 7. 14. docent, ſæpius reſpi- rationem ita ceſſaſſe, ut neque his Experimentis detegi potuerit, atque poſt ſatis longum tempus vitam & cum ea reſpirationem Teſtitutam uiſ- a) 1. c. T. VIII. P. II. p. 123 b) I. c. p. 87. c) Aſtheniæ ſine paralyſis in ſphacelum terminatæz memorabile Exemplum nar- rat Brühier, p. 87. G A) Lazerme 1l, c. p. 318. D e) Exp. Dom, Præſ. I, c. p. 2, fuifſſe. Neque ego quidem video, quid impediat, quin muſculi, orga- no reſpiratorio dicati idem patiantur, quod reliqui. Motu vero ali- quandiu privati, ex reſpiratione cohibita circulum fanguinis quoque ſufflaminabunt, indeque cordis motum quidem ſiſtent, irritabilitatem non delebunt. Hinc reſpiratio non tantum obſcura, ſed etiam plane- ſublata, certum veræ mortis ſignum non præbet. Aſphyxia ſtrilklius dicta. Pulſus præſens motum cordis vitamque adeſſe certiſſime docet: cave tamen idem invertas, atque ex abſentia pulſus etiam vitam defice- re concludas. Primo enim fanguis ita lente placideque moveri, pulſus ita obſcurus eſſe poteſt, ut tactu non percipiatur, quod & vita illa mi- nima animantium per hiemem rigentium edocet. Hinc, quod III. ZIIMNERMANN. 4) in omnibus morbis communi agendi modo præfert, ut pulſus loco cordi proximo inveſtigetur; his ſane in caſibus nunquam „ eſt negligendum cf. Ex. p. 4.; ſed in utroque carpo pulſu non perce- pto; arteriꝰ temporales, carotides, ipſaque cordis regio b) accurate explorandæ ſunt. Aliis porro cautelis hic locus eſt. Pulſus, qui in recto vel inclinato carpe non ſentiebatur, reperietur fotte in eodem leniter reclinato. Rudior preſſio languentem pulſum tactui ſubducere teſt; cui etiam preſſioni tribui debet error, ſi arteriolarum in pro- priis digitis micationes perceptæ pro ejus, cujus pulſus tangitur, mi- cationibus habentur. Cordis denique pulſum non fupeno, ſed in latus converſo corpore inquirendum eſſe, monet III. Winslow, quia corpore ſupino cor ſpinam verſus aliquomodo ſubſidere, adeoque a coſtis remo- tum jam leviuſcule, jam vix ac ne vix, immo nullatenus præcordia ferire, quilibet experiri poſſit, quod quidem experimentis in me ipſo inſtitutis verum efſe novi; idemque egregie confirmatur III. Haenii experientia, qui obſervavit«) ſedentibus pulſum celeriorem eſſe quam jacentibus, plus *1g) a. a. 0. 1. T. S. 343. *) Winslow. 1. c. Morgagni Il. c. Epiſt. XXIV. Art. 8, Lancifſ, l. c. Lib. 2, Cap. XVI. p. 50. l e) l. c. T. XII. p. 77⸗ iinennh ilecoutd Nele goc unte Wotteln . 0b petenlum 1 it hine wn pench 8 1 lblato! Pis tatio ett, a i porekt, ut gui Wetta ketolenit. 3) Nen Ceſclic Dh. N. C, De ) dee. I. 4 Al. Dee I. Wenk l t )h. ) Cut en Nle bit l. 1 . 1 1 e a 09 n muſelli, an otu Veto d Auguinis gng t, irtitabiltnen lec etiam Ur Certifine do⸗ jam pitan dein e moyeri, uis d & vita ilan Hinc, qvod di modo prei caſibus nungun dulſu non pen egio 5⁵) accuen Pollus, gin fotte in Adin tactui ſbahe fiolarum ine— 1s tangitur, no, ſed in In y, quie Corpo e 2 Coſtis tenn dræcordia ſenn e ipſo inkitni nii experiendi am jacenthi⸗ ⸗ ncit, h Libe, = K= 29 plus quidem minusque, ſemper autem notabiliter, ſic ut celeritas ½ ¼ ½ parte augeatur ſedentibus. Secundo vero, ſi pulſus vere nulli- bi percipiatur, indeve ſanguinis motum ceſſaſſe jure concludatur; re- ftabit tamen aliquandiu motus ſanguinis inteſtinus, cordisque irritabilitas: ejus itaque actio aptis remediis forte revocari adhuc poterit. Cuam verum id ſit, præter Exempla p. 3-10, 12-15. 17. 18. quæ, poſtquam pulſus lon- go tempore non percipi poterat, vitam tamen rediiſſe, docent, probant plures Medici, qui aſphyxiam plenariam cum perſiſtentibus adeo viri- bus obſervarunt, ut D. Sebaſt. Aliſcher a) D. Luc. Schrœck b) D. Ge- org. Hannæus «) D. Frid. Wilh. Clauderus d) D. Antonius Vallisne- ruùs e) Dodonæus †β Oethæus g) Omnibonus ) Pechlinus 1) Ramazzi- ni ½) Morgagni 1). Ejusmodi pulſus tamen potius obſcuros humilesque fuiſſer quam vere abolitos ſuſpicatur, perill. Haller m), quales ipſe ali- quot ante mortem diebus viderit. Hernia incarcerata afflictis pulſum, ubi periculum ad ſummum gradum adſcendat, ſæpe ita obſcurum eſſe, ut plane non percipiatur, teſtatur III. Richter n). Sanguis ex vena ſeda non fluent. Si a ſublato ſanguinis motu phænomenon hoc oriatur; eadem fere iſtius ratio eſt, quæ aſphyxiæ. Verum a tot aliis cauſſis iſtud profi- ciſci poteſt, ut quilibet ſane cum perill. Hallero o) id inter ſigna mortis incerta retulerit. H. VII. a) Bresl. Geſchicht. XIX. Verſ. Art. XI. b5) Eph. N. C. Dec. I. Ann. IX. & X. Obf. XCI. J «) Ib. Dec. II. Ann. VI. Obſ. CXXKXV. 4d) Ib. Dec. II. Ann. VIII. Ib. Cent. V. Obſ. XCIX. ) Schenck. 1. c. Lib. II. p. 479. g) Ib. p. 25. ) Ib. ½) Obſ. phyſ. med. Lib. II. Obſ. V. ) Conſt. epid. ann. 1692. 1694. §F. 23. SD 1) 1. c. Epiſt. IV, s. XIV, 3. XXI, 33. XXIVI, 2. 6. XLII, 13. XLIX, 14. m) l. c. p. z. 220) Abh. liber die Bruche. 1. B. J. 85. „ 1. c, & Oper. min. T. III. p. 30. Frigur corporie totiur. Sublati ſanguinis motus inteſtini æque ac progreſſivi comes eſſe ſo= let frigus, tactu non ſolum, arl etam kirernemott Dpe ab alli cipiendum, ad magnum plerumque gradum adſcendens, ut tamnen ab eo, quod in corpore vivo gangrænzæ ſymptoma efie ſolet, diſtingui ne poſſit. Hino frigus univerſale mortis ſignum præbet minus firmum a) quam aſphyzia, quum etiam fominæ hyſtericæ frequenter toto corpo- re frigeant. Inprimis etiam frigus circa præcordia explorandum ⸗ Exempla p. 4. 17. enim docent, ſolo calore in cordis regione ſuperſtite feliciſſime vitam latentem patefactam reſtitutamque fuiſſe, idque jam Galenus b) egregie attendiſſe videtur, quum dicat: Xeyerα vae & 1 ue vα αιναν%οσα xeiun n ar dραο eνwα,. 7τα ven ρoρ ν orc SHSS T Sαα, 77α60 eæX/α+ Xæ*“ Seαονννττα, ααννα τα ααο αα 5 SHS alor cæterum etiam in vere mortuis oriri ſolet poſt morbos Purticg⸗ ab extravaſato reſolutoque ſanguine c), ab incipiente putredine. §. VIII. ä FIyvyu ma oritr. Teaov anαααο εαιο, α αατανdυ” εαανιααν, Aαονοντν ι Te Synrοαν, Se dvagsgεα1, oασαν αν νεροοb ερο ο S ναμ d). Quantum a magnis vi- Idem dicto vere dicta proſunt, tantum falſa ab iis prolata nocent. Ho ppoctatis probatur. Quamvis enim etiam hoc dictum aliquid eri abere, & in eo tantummodo falſum eſſe, quod nimis univerlali- ter aſſumtum ſit, maxime ex III. Weikardi e) de Apoplecticis judicio colligam; facile tamen fieri potuit, ut a veteribus, in ſingula Hippocra- tis verba jurantibus, aliquis, in quo hoc ſignum apparuit, fallo pro mortuo habitus fuerit. Quod etiam factum eſſe, docet Ex, to. 16 Hinc idem etiam hic omittere nolui. Cum vero non ſolum Pluribus 4) Haller 1. c. p. 124. „ De Loc. affect. Lib, VI, exem⸗ 2²) Brinkmann l. ci p. 1os. 4) Hippocrates Aphor. Sect. II. Aph.42 e) Vermiſchte med. Schriften. 1. St. S. 108. (wenn Schaum aus deni Manid“ tritt, und di . — R. OL, Neren.) die obere Theile W Gsaen; Jo iſt gemeiniglich alle: HMofnung 4 14 l. ,mplsp⸗ I. 4. 1 4 Uuivethun 11 0n Noltis⸗ we lettl 1n teentin hujn Gen ſeneim Pet⸗ Porer Lortis mno Pn, imo ante utn Sns eracete e aNihre nperfite lelint iie lont, votiſe. Cumms leemga 4 12. Ais Wle en l Ium, a kengus tt nund mo ken Minis in is, in ſelputncis monn Uwerg): fir aigi inſat monen: nt, dd atus vor ſci Einm dedene )Deneit En Aletes i l eln Ctütte 5 ignen ²) Cnmner Verie ſ Diß iten Uel Chrit Bn). uen u lepenern⸗ e Uettidere obe z alis ens, ut tamnen 4 t, GCifingiin mInus firmun Henter toto Cothe explofandun 4 regiove ſüuperit uiſle, iaghe 1 enu 1n oe dei Att 16 Gagen morbos putiis putrecine, 1 710 d i, Im aàa magn's nt. Ien g c dictum lui nimis Woifenc, opletticis aie ngula Hippon aruit, Mo locet Pr, lo Polum Nut exen 9 exemplis p. 10. 14. 16. 4) conſtet, ſed etiam jam Pechlinus by) docuerit, id non in univerſum de omnibus, ſed de pluribus intelligendum eſſe; ſpumam non mortis, ſed ſupremi viventium conatus ſignum eſſe, illam- que epilepticis & ſtrangulatis familiarem nullum mortis præbere exi- erium; longius illi non immorabor. Rigor articulorum. In abſentia hujus ſigni, inter optima ſane referendi, nimiam ta- men fiduciam ponere videtur Cl, Louis c) qui ſe obſervaſſe ait: eo ipſo veræ mortis momento d), quo omnes vitales motus prorſus ceſ- ſant, imo ante naturalis caloris imminutionem vel certe exſtinctionem rigidos evadere ſolere articulos, ideoque membrorum in aliquo ſubjec- to adhuc ſuperſtitem flexilitatem, &ſi præter id nulla alia adhue ſu- perſint vitæ ſigna, indicio ſatis inſigni eſſe, vitam illud nondum de- poſuiſſe. Quamvis enim hoc ſemper maxime ſit attendendum, atque Exempla p. 4. 12. 13. 14. doceant: ſola hac cautela ſervatos eſſe, — quibus absque ea ſineo dubi pereundum fuiſſet; plura ſunt, quæ iſtud ſolum, a reliquis ſejunctum incertum reddant. Primo enim notum eſt: haud raro flexibilitatem & mollitudinem vel poſt fata conſiſtere e) inprimis in iis, qui ſtragulorum, hypocauſti, æſtatis calore foventur, J) vel putridis morbis demortui ſunt, ut memorabile Exemplum narrat IIl. Unzer g): vir aliquis febre hectica ex læſione hepatis mortuus erat. Sta- tim poſt mortem atque per plures dies omnes articuli ita flexiles erant, ut artus non firmati in omnes partes laberentur, omnesque ten- do- a) cf. etiam Schenck. Lib. II. p. 333. & de Haen. T. XIII. p. 259. b) De aeris & alim. defectu. Cap. VII. 2) Lettres ſur la certitude des ſignes de la Mort. ou l'on raſſure es Citoyens de la crainte d'etre enterrés vivans, Par. 1752. 4) ante rigorem tamen mortem perfeétam eſſe, docet perill. Haller. 1. c. p. 124. e*) Gruner Semiotice §. 960. ) Difſ. fiſtens obſ. de fœt. recenſuatis jam in utero mortuis & putridis Præſ. Chriſt. Fried. Jæger. Reſp. Theoph. Conr. Chriſt. Storr. 1767. p. 15. g) Hamb. Magaz. X B. 4 St. S. 534. (Cum febres hecticæ ſub finem in putri- das degenerare ſoleant, (teſte Elsner Beytraege zur Fieberlehre) Exemplum hoe huc pertinere puto,) dones ſeluti eſſe viderentur. Abſentia rigoris emortualis ortum dedit vulgari noſtratium opiniom, qua ſi quis moritur, cui artus non fiunt rigidi, tum brevi poſt ex eadem familia alium mori, ſibi perſuadent; illamque hoc fundamento niti credo, quod tales plerumque ex Lu- tridis morbis mortui, miaſma putcidum etiam in vivos propagare fo- leant. In infantibus, præcipue rhachiticis, flexilitas articulorum poſt mor- tem ſæpius obvenire videtur. Exemplumcerte narrat immortalis Haller a) Cottunni b), Ipſeque in infahte annuo tufli ſuffocativa emortuo per- fectam flexilitatem artuum tum ſtatim poſt wortem, tum 44 adhuc horas poſtea obfervavi. Fœtus quod attinet in utero mortuos, contrarium adeo * 4 in iis obtinere videtur, ut IIl. Archiater EGER c) flacciditatem totius cor- poris articulationumque ſtatum flexilem & pendulum non negligendum in- dicium præbere affirmet: ftum noh amplius vivum in lucem editum xiles habuiſſe articulationes, e) duobus a morte exactis diebus erant rigidi, tertio autem exacto non amplius, cadaveraque poſt multos annos e ſepulchretis protracta fle- Secundo vero negari nequit, fimi- lem rigorem artuum etiam oriri poſſe ab affectibus convulſivis cf. Ex. p. 8. 9. not. b; a tetano, atque in lis, qui frigore obierunt, rigorem à fri- gore ortum diſcerni non poſſe a rigore emortuali. cf. Ex. p. 17. Rigorem tamen emortualem à convulſivo differre docet Cl. quod in hoc muſculi deprehendantur duri am in ſubmerſis omnes artus Xqualiter rigere, quamvis poſtea ad vi- tam revocari poſſint, adnotat Brinkmann ) & probat Ex. p. 15. not. é. Louis, ac inæquales, atque anta- goniſtæ contrariam fiſtant indolem, in mortuis autem corporibus mu- fculi omnes lſibi fint ſimiles, quod porro rigor convulſivus tam ve- hemens ſis, ut membra in ſitum contrarium reponi non poſſint. Vis elaſtica autem, quam in cadaveribus artus ſervent, minus reſiſtat. Ab hoc rigore etiam ex parte pendet ſtatus iſte maxillæ inferio- ris, quo poſt mortem à ſuperiore diducta hærere ſolet, v. ſupra p. 2 . 1I 4) l. c. 6) 1. c. 5y l. c. p. 102. b) De ſedibus variol. Brinkmann. 1. e. p. Iel. 4) Epiſt. LII, z53. 2*) Comment. Lipfſ. T. III. p. 2. Sic eti- t, A umis, in ett, onnis tuner Mriss euumiteint, tis aewlorumn CNpNskumanun hram, e ken⸗ teto vohſetläl⸗ Aun bon eit. In Cantimuete, Atrd berte N Rheri n. Manän AGenn M 1e e re RNM cNt NeT tualis Ortum ies ul artus non in „ſbi perlunckr Mlerumque er 8 vos propagane 1 Gculorum potn mmortalis Hilen Ativa emorton um 44 adhue he o8, Cölträriümts iditatem totiuse non negligenaum m in lucem ein emn accedente ſt is afert, cuſoen o autem exatn hretis Protnit. negari pedliſte 5 Convolfris jerunt, tigolert Er.. I. 8 amvis polten1 bat Ex. h. l) = propriam, quæ fermentationis putridæ nomine ſatis nota eſt. F. X. Oculorum alteratio. Oculi, ſicuti Phyſiognoniæ fundamentum conſtituunt a): ita etiam mortis ſignum præbent, quod eſt ex certiſſimis “). Alteratio ipſa hæc eſſe ſolet: ſplendor eorum perit, hinc vulgo dicere ſolent: ocu- li fracti ſunt, muco viſcido ſuper corneam inducto obfuſcantur, immoti ri- gent: aqueoque humore evaporato, nec amplius regenerato, cornea aliquantum ſubridet & quafi corrugatur, quod noſtri exprimunt dic- to: das Kindlein iſt eingefallen.) Quamvis III. de Haen c) quod in cane. per duo tantum minuta ſubmerſo, corneam opacari cœptam eſſe, ipſe obſervaſſet, & Cl. Brinkmann d) quia in ſuſpenfis & ſubmerſis, poſtea autem iterum reſtitutis oculi vigore pariter privati fuerint, corneaque muco tenaci tecta fuerit, huic certitudini aliquid ſubtrahere conati fint, & quamvis, in variis oculorum morbis ſimilis alteratio obſervata fuerit; omnis tamen error cavebitur, ſi cum reliquis ſignis hoc accu- ratius examinetur, addita ſimul quæſtione, num ſorte ſubjectum an- tea vitiis oculorum laboraverit- Butredo cum ſuis ſignis. Corpus humanum ſalutari vitæ influxu privatum ſubit brevi reſolutionem Hæc putredo univerſalis ſi adeſt, omnino de vita certiffime finita dubitan- dum non erit. Putredinem autem unicum veræ mortis certum ſig- num conſtituere, quod plures affirmarunt, ut Zacchias e) Winslow. f) 2) Ex p. D. Præſes: vom menſchlichen Alter S. 18. „) Id. Abh.füber diegewvlſ. Tadesadearten S. . Hann T. XIV. p. 14. & 218. Louis I. e. Ant. Mizaldi Memor. Cent. VI. Aphor. 76 (oculi primi in extrema vitæ periodo, ademta mobilitate, & extinéto vigore certa mortis argumenta proferunt, ac præ cæteris emoriuntur.) ⁶) R. M. cont. T. I. P. H. p. 432. 9) l. , T. III, Conſ, LXXIX p. 21. 4) L. c. p. 103, ) 1. EC.⸗ . Brühier a) de Sauvages ?) Unzer «) Brinkmann d) Gruner e) Blech †) II. Büſching. g) equidem mihi perſuadere non poſſum. Rationem ex par- te jam ſupra dedi F. VI. Deinde nec ipſa putredo, ubi inc'pit certe, ſignum ita firmum præbet, ac vulgo creditur. Ea quippe ſeſe exſerit tum fœtore, tum cutis colore mutato in pallidum, ſubflavum, liveſcen- tem, viridiuſculum, fuſcum nigrumve, corporis denique univerſi qua- dam turgeſcentia. Foœtorem quidem cadaveroſum a quovis alio foœto- re, etiam ſtercoreo, ut & ulceribus quibusdam proprio diſtinguendum eſſe, monet Winslow; verum iſtum fœtorem ſpecificum a fœtore, qui ſphacelum particularem comitari ſolet, diſtingui poſſe, nemo conten- det. Porro de olfactu forſitan non magis, quam de guſtu eſt diſpu- tandum ). Denique foœtor cadaveroſus etiam in vivis præſto fuit, ut ipſi propriam mortem ſubolfecerint i) ut etiamſi fides habenda eſt D. Ehrenfr. Hagendorn ), mulierculæ fuerint, quæ id quaſi proprium habebant, ut ſimul ac in conclave, quo æger decumbebat, ingreſſæe fuerint, naſo hinc inde moto dixerint: es rieche ganz ſüſſe um den Krancken, er werde ſterben, licet nec de morbi ſpecie, nec de ſignis le- thalitatis aliis prius quicquam illis conſtiterit; quin imo Acta Med. Hafn. 1) referunt de vetula quadam, quæ toto octiduo funus in domo præodorata eſt. Quod mutatum cutis colorem attinet, eum in varia cacochymia, ictero atque melaſictero, petechiis, vibicibus atque an- thracibus per totam ſuperficiem diſperſis ita alienari conſtat, ut, ſi ſub mortem ſimilis alienatio obveniat, ea absque reliquis veræ mortis ſignum tantum præbeat incertum. Turgeſcentia denique univerſi cor- poris non, niſi prægreſſa jam putredine apparebit, ſæpius aberit, at- que ſi adeſt, ab ea, quæ in vivo corpore oriri ſolet, diſcerni vix pote- rit. Neque vero etiam abſentia putredinis ſignum mortis eſt negati- vum, day) I. c. p. 252. 264 375. 34Wτισ Arzt III. B. 112 St. 2) Semiotice Pars II. Cap. XII. §. 9 70. f) Difſ. de aeris dephlogiſticati uſu in Aſphyxia. Goœtt. 1784. 8) s. a. O. . T12. ) III. Iæger 1. c. p. 14. à) Haller. l. c. 2 4) Obf. & Hift. med. pract, rar. Cent. 1. Hiſt. LXVII. 0Vol. II. Obf. 117. b) 1. c. T. I. p, SIf. 4) 1. c. p. 97. can er Ne mmnn . itii ſenun Ir hiit lohen elet, tien nonts od ees dunn ! Ututnn Küguare epclen tnt ſunsgte eiis g Dinime Uvettiud Pon, ut tken 1 e bhetelet, non Cbs in ue Aimniiote ) De Nreite Eeutiam ompis Gi. Omniſis an Dnoria elle wide s Conſtitaantu U, minag Ppten dgume Coltineit, u G Medn o Ulmnzfti, (ilte 4 en. I Nech. . re) Biech /e ationem dbi ineipit den, ippe ſele ereet lavum, lifeſer due univerige uovis alio ſen io diſtinguendnn im à fotote, al ſe, nemo Cont⸗ e guſto elſt ein § præſto futt,: iides habende id quaſi pronn umbebat, inen unz ſiſe un , nec de ſigis: n imo Aba k uo funds inn net, eum ini ibicibos atdler ari conſtat, t liquis vere pique unirel ſepius Aelltn diſcerni Vir’ montis elt 1 1 1 — ☛ Ee gif. 1754, P; 14 vum, cum vere mortui per longum ſæpius tempus non putreſcant. imo poſt plurimos annos ſine ullo prægreſſæ putredinis ſigno e fepul- cris extracti fuerint a). 165 2 mi CaAFr. IVV. Uſus hujus dofkringe ad praecavendam praematuram ſepulturam. Supereſt, ut hic exponam, quibus publicis inſtitutis effici pofſſit, ut ſigna mortis in omnibus caſibus rite attendantur, omneque damnum, quod cives tum ex nimis præcipitata, tum ex juſto diutius retardata ſe- pultura, reliquaque apparenter vereque mortuorum cura neglecta cape- re poſſent, prœæcaveatur. Quod ſi ex accurata ſignorum mortis omnium ſtatusque ejus, qui pro mortuo habetur, univerſi contemplatione vel minima incertitudinis ſuſpicio oriatur; humanitas certe poſtulat, non ſolum, ut talem hominem in ſtatu ſervemus, in quo vitæ, ſi qux for- te ſupereſſet, non neceſſario ſupprimeretur, verum etiam, ut remedia, quibus iſta forte excitari poſſet, adhibeamus omnia, neglecta etiam vul- gi irriſione b). iee De præfixo & abſolute determinato temporis ſpatio, cujus ante decurſum omnis ſepultura prohibita eſt, quid ſentiam, Cap. II. F. IV. dixi. Omiſſis aliis, quæ mihi minus tuta, pluribusque difficultatibus obnoxia eſſe videntur, huc ſine dubio facit inſtitutum, quo certi homi- nes conſtituantur, quibus omnes, qui mortui eſſe judicantur, inviſen- di ſunt, ut itaque nemo ſepeliri, poſſit, niſi ab his pro vere mortuo per ſpeciem documenti declaratus? In illis locis, quibus tam felicibus eſ- ſe contingit, ut Medicus ibi degat, omnino id officii demandandum eſſet Medico ordinario vel domeſtico. Nonne vero in aliis Chirurgi, Ludimagiſtri, allique qui huic muneri fungendo judicarentur aptiſſimi, (niſi forte ipſi paſtores hanc ſpartam ſuſcipere non dedignarentur) ſpe- ) Brem. Magaz. 7 V. B. p. 6 18. (Catis earoque exſiccata coriaceæ tenacita- tis eſſe videbantur, faciei lineamenta omnia erant perfeéta —- Externe ni- hil neque ſordidi, neque nauſeoſi apparebat —) Comment. Lipfſ, T. III. p. 23. *) Zacch. l, c. cf, etiam exemplum p. 4, ciatim hioc munere initiandi, atque de ſignis mortis certioribus ac mi⸗ nus certis, de morbis, in quibus ſigna mortis ſæpe fallant &c. ut non minus de remediis, in caſibus dubiis adhibendis, edocendi eſſent? Nonne his mandandum eſſet, ut ex. gr. cuilibet demortuo applicarent Veſicatoria, attenti, num hæc ſuam vim adhuc exlerant, ut porro ferrum candens plantis pedum infigerent a) ut clyſmate ex fumo ta-= baci inteſtina, alcali fluor &c. partes ſenſibiles narium ſtimularent? For-= te etiam docendi eſſent de vi Electricitatis hunc in finem adhibenda bỹà Aéris dephlogiſticati uſum artificialem his committere periculoſum fa- ne eflet, cum aèr per aperturam in ipſo larynge factam inmittendus eſſet, ut ſuadet Cl. Blech. c) His autem incumberet ſane, ut tales ex aëre impuro, phlogiſticato, mephitico, miaſmatico, diu recluſo transferri juberent in aẽrem purum dephlogiſticatum &c. ut alcali vo⸗= latil fluor naribus admoverent, & num quid forte ventriculum ſubeat, tentarent 4), ut brevi omnia caverent, quibus vita in talibus forte ad- huc latens plane extingui poſſet, omnia vero adhiberent, quibus hæc vita rurſus excitari, atque, ut ita dicam, revocari poſſet? Nonne his cautelis in iis caſibus maxime opus eſſet, in quibus ex quacunque cauſa (quas ſupra memoravi) de vera morte dubium foret? Nonne hi etiam maxime idonei eſſent ad fuſcipiendam curam eorum, qui vio= lentiis externis affecti ſæpe falſo pro mortuis deportantur? Nonne ma-⸗ Jor etiam ex hoc inſtituto redundaret utilitas, ſi viri hi publice con⸗ ſtituti in literis ſuis ſemper adderent, quo morho mortuus defunttus ſit, quæ mediçamenta ſint adhibita. quis Medigçus vocatus fuerit? Similia conſilia dederunt Plenck. e) Henning. f) Los „ Verum cum iſtiusmodi inſtituta plurimam a peculiaribus, cuivis tegioni & loco proprüs circumſtantiis pendeant; plura, quæ de iſtis generatim dici poſſent, hic non addam, H ) Weitard vermiſchie med. Schriften, I. St. F. III. de Sauvage l. c. T. I. p. 819, 5) Hufeland. I. c, ₰ο Diſ e. 4d) Experiences propres a faire connoitre, que P alkali mede le plus efficace dans les Aſphyxies &c. par Mr, Sage, a Paris. 1777, ) a, a. 0. rEN-= e) Elementa Medicinæ & Chirurgiæ forenſis. p. 165. ſ. — eee— volatil fluor eſt le re- Deünmn rNis er eChori er eiel ganidun ,onnane a hain 4 er Color Aen ige .Pacho y⸗ Aponen IV. Corrola V. (ataleyd Tl-lethugn TI Febtes. II betts. . ocr frie imclarentiht em Adhibench te periculoſmn: am inmmittenie et ſane, t 1 tics, aiu recli Ce. ut aleal t ptriculum ſbe n talibus forte⸗ rent, quibus in voſſet? Nonreh us ex = foret? Nonnel eorum, qui in ntur? Nonnen ri hi publice hortuus deiinin pocatus iii culiaribus, Aii 1ra, Cur del agel. e. J. lpl nor et 8. i I Cap. ELENCHVsS. Prologus. Cap. I. Exempla. F§F. I. Ufus eorum. pag. 2 F⸗ II. Morbi, ſigna mortis illuſtrantes. 3 E. Deliquia. 3 Aſphyxia ex Vaporibus inprimis carponum. 3 A. ab éffluviis vini fermentantis. 4 A. ex evacuatione enormi, maxime ſanguinis. 4 A. gravidarum ac parturientium. 5 .fpontanea. 2 2. pathetica a metu. 3 ab ira. 9 A. ex ſpaſmo ſtomachi, 9 A. ex doloribus. 9 A. ex ingluvie, 9 . Paſſio hyſterica atque ybochondriaca. 9 III. Apoplexia. 10 IV. Convulſiones, 11 V. Catalepfis. 12 VI. Lethargus. 13 VII. Febres. 13 VIII. Peſtis. . 13 IX. Suffocatio morboſa. 14 H. III. Violentiæ externæ. 14 I. Aqua merſi. 14 II. Strangulati. 15 III. Frigore rigeſcentes. 16 IV. Ex alto lapſi. 17 V. Fulmine perculſi. 18 VI. Recens nati aſphyxi, 19 F. IV. Exempla in quibus morbi nulla mentio R. 9 Cap. II. I 4 . De Signis mortis in Genere. le. G. I. Quid generatim de certitudine ſignorum mortis ſtatuendum ſit. p. 20 .II. Signa mortis combinanda ſunt. 2221 F. III. De quibusdam caſibus, in quibus ſigna mortis magis vel minus certa ſunt. eren buli ioent ted C e . 1 22 . IV. De certo temporis ſpatio, quo præterlapſo mors haud am * Plius dubia ſit. naacgases iiht. iECSAESV. ve ELirIA 22 Cap. III. De sSignis mortis in Specie. G. I. Vis muſcularis deleta. . 24 §. II. Irritabilitas. ASeI. N 3 4 A 24 C. III. Anæſtheſia. 26 PV. Apnœa. osIEei or 27 . V. Aſphyxia ſtrictius dicta. edr et de. 28 H. VI. Sanguis ex vena ſecta non fluèns. 1„% 209 K. VII. bFrigus corporis totius. 4 130⁰ K. VIII. Spuma oris. „ s 139 . IX. Rigor articulorum. 7 31 J. X. Oculorum alteratio. 3363 O. XI. Putredo cum ſuis ſignis, 7 33 Cap. IV. 1. 7 Ufſus hujus doctrinæ ad præcavendam præmaturam ſepulturam 35 4 1 4 d denda? = p. 13. VIII Peſtis. IIl., Roſen ab Roſenſtein infans IV. annorum peſte labo- rabat, atque ultrâ horas 24 pro mortuo depoſitus erat. v. Noſexſtein Anweiſung zuf Aenntnißi und Aur der Kinderkrankheiten. äberſ. v. &. Andr. MWurray. Gatt. 1785. Leben des Arn. v. Rolenſtein. §. 20. e e Ek* p. 27. fub finem §. III. Exemplum anæſtheſiæ, a læſione externa ortæ, tuntzæ, ut ignis applicitus non perciperetur, cum perſiſtente motù voluntarie narrat Cel. Lentin Beobachtung. einiger Arankheiten- Gœtt. 1274,. 51 /. 12 V 2 V 22 23 24 X W 18 19 VierFarbSelector Standard* -Euroskala Offset 18 17 3ERTATIO INAVGVRALIS8S MEDICA MORTIS DIAGNOSTICS V A M VNIVERSITATIS MA GNIFICENYTISSIWIEE NISSIMO DVCE DOMINO D O MIN O AROL O NANTE WIRTEMBERGIE EFT TECCIE REI. REL. LTATIIS uEDICA. AVo†οn1 PRAESIDE LLENTISSlM atgue EXPERIENTIISSIEE ELMO GODOFREDGCGE PLOVCQVET ET MEDICINE. DoOCTORE, HVIVSQVE PRorFESSOREE 16 17 TNNNNNR ſ 16 15 13 nwnNRRR 14 12 ſte 11 10 TTINN S — Vxymaster. com Nrr 8 7 rioht 4/1999 Nxhinste GmbH wWwWW. GCG. I Se Tccuninuunnnnnn Iertrttͤenn 0irn HM PyBLICO ORDINARIO S 0 R SVO AC PATRONO AD ARAS COILENDO E . 8 wra kAbpm Docrok EDIC. AllBIEN-i, ScIV. SEPI. 1I785. PBEIcCh DEFENDETI E . A VCT O R E- 1 ysS 6GODOTFREDVS CANERER . 19 20 21 m 1 2 3 4 5 6 7 686 90 10 11 12 13 14 15 16 IE