KaI600-4977-1 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Dissertatio Theologica Prima De Controversiis Ecclesiae Anglicanae, 1 SHPSORSURITNMSUSE Mdiined " RESBUSMASSG s NRSSREONAQUMSIMASSNUSNSANIRUBNSEIHNS VU s SIER usisstedid — ——————————————————————————————————1 SIRASSDOONIQUBSSIUNSY VADSSQUNLI -- RPE Mu L N !..11 v w t — — : - — pE RA rE w ET I ia o I IBBENNEAL. . 1 RRM .W 7 VEGPSFADOM Ea r n ia A. ÉR i pdeud - A —— a( — 0. DBV DISSERTATIO THEOLOGICA PRIMA DE COP l'TROVER IIS ECCLESLE N LICANJE, EJUS EPISCÓ ATUM ATQUE ADEO DISTI) EPISCOPO M ATQUE PRESBVTERORUM EXPENDENS Quam , DEO O. M BENIGNE ADJUVANTE PRZESID JAC. CHRISTOPH. ISELIO SS. THEOL. DOCT. & PROF. A EL 10. I36 UA QG 20. MarÓA Loco horique folitis putblice d. H)utaäunt M. LUCAS MIEGIUS ANDREAS UBELIUS. M, ANDREAS ZUINGERUS. . M. FRANCISC. CASP. DAVIDIUS b AX BASILEZ , Tygxs Fmdencx Ludn, Acadcm Typogr. RE NES P p W s quod Ce9 p tenut expli mihi bat g omn t'ms « xit tur, Leck fitis, trz'äa, Inftitn Deen, DN judici Vetab hti It ftai jRm acci qua ; Qu LECTORI PIO SALUTEM. —— Ofteaquam alterius preftantifTimi Defän-' N dentís mei ardor quidam fingularis de 4a- MY glicants Controver[ims difputandi me permo- a a MT E i D vit, uti aliquid de iis commentari ordirer, quod pro materia exercitiorum Zicademicorum per vi- ces proponerem ; una me res ancipitem aliquandiu tenuit, qui initio non facile videretur expediri atque explicari poffe. Nimirum brevitate fimul opus effe mihi videbam & prolixitate. Brevitatem illa require- bat graviffima ratio, quod, ut flagrant hoc tempore omnium ítudia de iftis controverfiis paullo accura- £ius cognofcendi, que motibus Britannicis cumma- xime ferventibus partim cauffam prebuiffe exiftiman- tur, partim certe pretextum fine dubio preebuerunt, Le&orum plerisque minime me videbam facturum fatis, nifi in prima ftatim, quam publice ederem, .Dia- £riba , quales valde prolixas effe, neque Academiarum inftituta & confüetudo facile fert, & res rationesque Defendentium noftrorum plane non finunt , füb con- fpectum datis utriusque partis argumentis de re tota judicium ferendi copiam facerem. — Contra fieri hoc vetabat, ac plures omnino Diatribat Academicas exige- bat incredibilis copia argumentorum, quz ab utrisque in medium projictuntur, ut in controverlia acerrimo ftudio a doctiflimis atque acutiffimis hominibus tot jam annos agitata. Quod fi enim in aliis queftionibus accidit hoc fiepenumero, prefertim quz ex parte ali- qua ad Philologiam atque antiquitatem pertinent, ut qu:e ad liquidum jam perducta & clariífItma luce per- fufa Eu $522 C28 patbasnadtaH fufaA unius hominis do&tiffimi difputationibus viden- a A tur, ea alius magno itidem do&trinz apparatu ad hanc qii fipt rem allato contrariis exceptionibus atque explicatio- floribib « nibus dubia rurfus faciat, novisque tenebris involvat j adndi o jn ifta quidem certe, quz nobis prz manu eft, multo injïituti maxime ita videmus evenifle : id quod tamen haud- hoc ex quaquam optimas difciplinas in invidiam apud zequos quotu: judices debet adducere, quafi nulla plane in ipfis cla- Of«er ritas foret vel certitudo. Quis enim iftud non videt, tiam, hominum ingenio abutentium pertinacie ac pravis quam artium ftudiis tribuendum hoc effe potiffimum, qua- vin.e les ceterarum quoque omnium fcientiarum rationes fent , ari modo videmus conturbare, longisque litibus in- Quis volvere, paucis exceptis, quz ex principiis evidentif- menti fimis planeque in fenfus incurrentibus deducuntur j quita minime autem attribuendum efle ipfis difciplinis. Ne funt, jam dicam , ex his ipfis tenebris identidem objectis Àpo! clariffimam demum certiffimamque lucem emergere, dem quando illa omnia disjici diffiparique videmus , quse (tian: veritati undecunque obtendebantur. Quemadmo- difpu dum certe in univerfum nifíi contrariis argumentis THam omnibus dilutis & confutatis ad plenam ac íummam in Dj certitudinem nunquam pervenitur, illaque imagina- Wentg ria folum eft certitudo , quam nulla res alia gignit ac genti fuftinet, nifi graviffimorum & fpeciofiffimorum, que quen adverfus eam afferri poffunt, argumentorum 1gnora- de q tio. Sed ad rem revertor. Quotusquisque eft, ut ex Qottc ea controverfia füumam exemplum , quam nunc jam af ante alias aggredi coníftitui, qui cum locaScripture in ill Sacree illa legit, ex quibus altera pars contendit effice- Q re: neque in prima illa atque Aposiolica Ecclefta inter E- pifcopos & Presbyzeros , qui vocabantur , verum aliquod , US, Inpu J'uifje diforimen, neque omnino in[litutum boe e[Je a Cbriflo «t que Kjuna —— .,;,j VnEc a ERE den- atq;æ Apbjlolz's, ut in unaquaque Ecclefia aliquá ääcz]?er?t, 1anc ui fupra ceteros non ex grege duntaoxat, Jed etiam ex Pa- itiO- füoribus. dignitate poteflateque emineret , item &». jus ordi- at nandi omne reliquum Pa[lorum genu divina voluntate &v dto in[litutione ad bos unos pertinere , cumque quo modo haud- hoc ex iftis locis probetur & concludatur, cognolcit; quos quotusquisque eít, inquam, quin tum confectam rem is d- omnem fibi perfuadeat, & illorum quidem íenten- videt; tiam, qui banc fupereminentem in Ecclefia poteflatem , raViS quam Epifcepatum jam pridem nominamus, jzre di- yquie vino.e[Je, év: ab ipfis Apo[Iols introdu&ham &y. [ancitam cen- Kiones fent, plane confütatam credat atque abjectam effe? büs if« Quis etiam iis recognofcendis & confiderandis argu- jdentj- mentis, qu: ad hanc eandem controverfiam ex anti« Untur j quitate Ecclefiaftica a doctiffimis hominibus allata 5 Ne funt, non continuo exiftimat, poft mortem quoque Jpjetis Apoftolorum primo illo fesqui-fzeculo Chriftiano ea- Jgttt dem iíta fuüpereminente poteftate Religionem Chri- , (]llfe ftianam caruiffe? At idem, ubi poftea in contrarias aifn0 difputationes cum aliorum tum precipue .Hearici entis Hammondi Viri Cel.3nciderit, quiiftud argumentum af in DilJertationibus de Epifcopatu,ac non uno loco Com- fd« mentariorum Novi Teflamenti ingenti cura atque dili- ( aC gentia tractavit, plane ut fit unus inftar omnium ; fre- ]Uæ quenter fane dubius animi incertusq; heerebit, eaque, f de quibus jam erat fecurus, quo pa&o defendenda ex porro atque vindicanda fint, haud facilime inveniet, Viciffimque etiam profe&o pari modo íefe res habet in illis argumentis, quz pro Ppz/copatz ab alteris allata Qe & collecta ex Scripturis ac priícae Ecclefie Doctori- .l. bus, poftmodum ab adverfaà parte fümma vi fuerunt d impugnata, Quie cum ita fint , nemo non intelligit, . lo Jej unam valde, planeque füpervacuam fcriptionem fo- u6 A2 re, h— æægncgæ quecissati as re, que vetera argumenta ita reponat, ut qua mägn; N m Qd aC W fpecie, & nonnunquam profe&o vere ac folide dicta fünt in contrarium, minime vel referat atque confir- immo ( t2 hm met, vel examinet ac diluat: qua autem preítare iftud quot f aliquis cupiat, eam brevem & compendiofam eíle Dza- admini tribam non poffe. Quamnam igitur viam & rationem valde : inirem, qua ambo hxc incommoda ita re&is fronti- confic bus invicem oppofita fimul evitarentur? Nimirum iftud venit in mentem, ut omnes hasce Britannicas divini controverfias certa in capita, id quod alias quoque bojfo necelfe erat, partitus, fingulis deinde Epitomen quan- intepr dam accuratiorem premitterem , ex qua Lector non na Mb tet ut plane hebes utriusque partis argumenta, exceptiones, locorum obje&orum explicationes vel detortiones, qui a to fui & quibus cuncta rationibus atque teftimoniis firmen- tur aut revincantur, vel firmari certe aut revincí Script queant, íatis clare poflet cognofcere ; uberiore dein COace evicta ac pleniore demonftratione ,' qua carere ifta difputa- tio non poteft, ipfi Diatribe refervata, quam ii mo- dtpun adhibi do legant, quibus & otii plus eft, & ifta accuratius di- fcere ac nofle opus eft, verbo, Sacrarum Litterarum &enusi confecranei , quorum gratia potiffimum a nobis la- CXatner bores hujuscemodi fuscipiuntur : Sed ut fic tamen fhodul quoque operam darem, uti quz prima publicaretur SUment Dillertatio , id quod in illis Difputationibus longe ff ] ndamentum eft reliquarum om- precipuum eft, & fu HUSun nium, fimul complecteretur & exhiberet. Prima Net(is omnium a nobis tractabitur de Epzf/cepzatz controver- Utfert fia, quee & longe eft precipua, ac tanta contentione JUS ca atque exacerbatione animorum fuit agitata, ac etiam- €üm ( dum agitatur, ut funefti illius Schismatis, quod tan- VOCan topere deploramus,caufla & caput non injuria appel- Addiyj educi. letur. Ea duol ad capita Opportune poteít r NUnt a Nam $82025 n rb magna ï&am" paft'im de fupereminente. dignitätc Epz'þbpomm e dica ac de poteftate eorum in alios, tam qui de grege funt, confit- immo de pluribus gregibus unius alicujus £pifcopi cu- ( iftud re fimul creditis & commiffis, quam in ipíos, quot- eDu- quot fünt, horum gregum Paftores verbique divini ionem adminiítros, eft contentio, quz fere omnia, ut funt Crontt« valde inter íe conjun&a , iisdem fimul argumentis Amirom. conficere utraque pars poftulat; partim de jure verbi ltannícas divini adminiftros creandi & ordinandi , quod folis quoque Epifcopis a parte altera attributum,Collegiis Conciliisq; integris Paftorum delectorumque ex Plebe Chriftia- &t quan. &ot ao na ilius adveríarii vindicant, In utraque frequen- ter utique res nobis fütüra eft cum Cel. Hazzondo, eptones Otfioft qui cum unus omnium operofiflime in hoc argumen- efittmet- to fuiffet verfatus, ac undiquaque ex omni genere : revindi Scriptorum, quz ad rem facere putabat, collegiflet & iore don coacervaflet, tum certe qua firmiffima effe ac pridem evicta pats advería crediderat, ea novis excogitatis di['"puta« 7 1 f0« argumentis atque interpretationibus omni vi ingenii adhibita labefactare fi£ conatus3 nemo tamen fuit ha. df dl« farum étenus, quod fciam , qui illa expenderet ordine, ad jis Ia examenque revocaret. Dum id agam vero pro hoc imen modulo ingenii, dicam ordine de fingulis primum ar- tetut gumentis ac difputationibus, que videbuntur, five firma illa arbitrer, five infirma, & magis etiam mi- Jnge l- nusque infirma,ac demum etiam de univerfis contro- ma veríüs , allatis identidem in medium , ques id mihi jet- füuaferunt, rationibus, absque ullo partium ftudio, cu- one jus cauffas cum ipfe folus privatim, tum publice etiam afm. cum cunéctis meis civibus , Helvetis Reformata , qui tat* vocantur, procul habeo , quos neutri parti femet addixifle hactenus , aut uti füas Ecclefias confíti- d- tuunt ac regunt , cogi fefe adjungere , 1gnorat nemo. qcl. Cete- at 3 L DRE,: METET Ceterum alteram illam telam , de szoke. No-þi T. babe t « $. 6. N Jlamenti , quam jam antea orfüs fuüi, non abrumpam ropterea, licet eam utique ad finem perducere con- quifii, d ftitueram prius, quam aliud quid inchoarem, nifi ftu- giam's. pe tuumen [ic dio ejus, quem dixi, preftantifsimi Defendentzs mei ali- Religiontt quid gratificandum cenfuiffem. Refümam illam po- voctla lt tius, volente Deo, per vices, ac fimul cum hac nova eatis, materia, fi cuiquam tanti videbitur, daturus operam w Epi fum , uti eam, prout fefe dabunt opportunitates, con- fnerfitu Vale. Fadun d texam pertexamque. eju Edu. ". E E aufilis,. "velele dan (5 : -nitate ( CAPUT PRIMUM. Winyirax Wation TCc Origine Controvverfiarum '"Britannicarum feroand ao gentratum , 1um . [peciatim de Epifcopatus ac rthue primwum de bujus nominas fignificatione apud profanos fraera autlores, atque Helleniflas, antequam in .Novo hac i fiitre jej Tq/iammto ad notandos V'erbi divini &xifrag; AMiuzflros adbiberetur. *r difin Outroverfa Britamnica jam a multo tempore untibus floren- of r S.I.C «t S tilfimi regni vel cau[Jas prabnerunt vel pratextum. — S.2. Scopus , quem nobis in bis Di[fe rtatiouibus proponimus 5 quo modo fin- irioi ! gulas. partes barum controverfrarum. funus t ra&aturi : In univer[um Fgmfm de capitali dogmate coutent. jonem e[fe baud. putamus y ideo nec minori flanus ; u[fam . fece[Jlonis. $. 3. "Addita bac tamen Xsto parti juftam effe credimus ca gravi cautione, ue qu i poft ferium exaien animo a[Jentiri non. po[[ant, 1f Campa' cogantur ore ( verbis a[fen[um pre Je ferre. $.4. Sententia utriuse, partá de Hierarchia frve Epifcopatu. $. $. Quadam breviter ex Hi- D7 Jloria Reformationis 4Auglice. delibata, que buc facere videantur. Hen- À Pn ricus VIIL valde iuitio fiudet Poutifici ; poft ubi [efe in drvortio, quod l//i//p;) 7 cuus Catbarina, Fratris antea Conjnge Seriptura $. auGioritate ( fli- u1 wuls E. 5380)7(3-59 M mulis con[cientia wotus facere cogitabat , turpiter differri ac [udibrio 0L Te. baberi vidit 4 Pontifice , poteflatem ei omuem in Reguo [uo abrogavit. Jmpani G. 6. Retenta tamen , etiamó, [uppliciorum gravilJImrs minis fancita '€ COD- quafiá, obvallata Ecclefre Romaue docirina de plerisa, Capitibus Reli- ii fhu. gions. De cau[Ja tam repuguantium coufiliorum conje&iura, S.7. At- zamen [ic quoque flrata efl ipfo etiamdum regnante ad. repurgandam Dici al Religiouem vvia, cum. facla publice facultate S. Litteras Lingua ver- Im po« nacula legendi, tum articulis in Coucilio Ecclefiaflicorum 1536. con- [l0Và cimmatz. lta [omel abrogata Romani Pontificis aucloritate vetenti ta- Deram uren Epiícopi ; smaguaum momentum ad. con[ervandum etiam pofl fa- T fiperflitiones Poutificias plene in boc regno abolitas Epifcopatum. S.8. Fadum borum utrumá, continuo. pofl mortem Hlenrici regnante Filio ejus Eduardo VI. S.9, Defenditur pius Martyr Cranmerus , cujus confrliss, Arcbiepi[copi tum Cantparienfis, atque autea etiam ad regene dam ( inforamaudam Eduardi juventutem adhibiti, atque ita audio- vitate & gratia apud eum valeutis, uegotium boc magnam partem ade miniffratum ac profligatum efl , adver[us iniquam quorundam. expro- brationem : perpetuitati diguitatis poteflatisque [ voluiffe lum con- Ti férvanda ac defendeuda Hierarchia confulere. $. 1o. Nec minus ab impado vici]lm crimine ceteri liberantur , qui puriorem Religionem Á 1f absque Epifcopis. conflabiliveruut $. quafi id partim odio feciffent Epi- Jeoporum Pontificiorum , partim nuecelfitate, quod qui tum apud ipfos bec munera tenebant, minime fe ip[is adjumgerenut, [ed eos potius acer- vime perfequerentur. $. 11. Ipfe Cranmerus fatzs declaravit ,. fefe exiflimare , jura Epifcopatus , ac diflindos aminiflrovum ordines , prout £05 diflinguit Ecclefia Anglicana , exemplo prime atque Apoflolice. Ec- clefiae recie defeudi. S. 12.. Ex homins Epifcopt frenificatioue extra 0ftfta u[um Scripture utraque pars petit argumeuta, Epifcoporum. nomem 6.2. prifcis quoque Gracis in ufa fuit Sed initio uen valde amplam babuit ft- 141 fianificationem. Epifcopi A£benienfium ; item Indorum illi, quos As« ranus memorat, uon eraut, nift boneftum genus exploratorum. S, 13. mott nmelt Cicero paullo jam [bendidiere [en[a Epifcopum femet vorat or& Campanz, Lib, VII ad Attic. Epift. II. Sed cum ipfe ex ingenio boc [jnt, nomeu ad [uam ilam adminifirationeu accoumodavit, tum neque po« TA teflatem maximam in eo Epifcopatu babuit, , quam babebat etiam, X Hi« Ht eam proprie bac voce notare atque exprimere baud voluit, verum id suuim, quod Latina voces curationis azque infpectionis fienificabant. 4f 9. 14. Multo miuus [pleudidi, Epifcopi pauis ac reruum venalium , in , [ii- Lege yil pE $5585 "nE ;ïege 'Aa;caäiï. $ [I8. Araunientuin Cel. Hammondi, apud Hefychi- Qyerimm t liffia dignitatis e[fe ac poteftatis, üm Ariftide m, bec nomen amp TTE Hefychius explicat per Gacihcte, Sed ( idem eodem Clementi $. 16. Ó,.17. loco per vilia ( contempta fpeculatorum anonmüna exprümit : planea, sondus. quod apud auctoreu aliquem parti probabile eft, ip[um id ita po[ui[fe, li unterp ii cure regie inditum répererat boc no weu, qua in[betlioue ( confi- Qiri deratione eorum , qua iu regno geruntum, potilfomum contiuetar : Eft mentis-a bac perpetua Lexicographorum Ó* Onomalticorum vereram cotie TET [uetudo. $. 18. Notatur q uoque ip[um vocabulum (Qaeixéos non feu- gi , " la augttflag, illa fignificatioue regia u[ur- jer a cuncis auéioribus amp Jummas ascemodi loco natam forte expofitionem Mefy- patum e[fe , ac ex buj fatem f chii. $. 19. Locus À riftidis expeuditar , qui Prafides Provinciarum Presby! vocat 'Emwxómse, Ob[ervatur 1. Scripfiffe ita Ariflidem , cum jam E- üroii 1 (a Chrifliana fupra feculum e[[eut nominati, 2. Ex fing pifcopi in Eccle eo quod, pof? Reges vel Imperatores potius imentiouem borum Epifcopos Juten Ariftides , baud re &e de illorum amplitudiue aroumene vum [ubjyuuxit ium petit Cel.1 lammondus, f zamen petit. $. 20. 3. Prafides Pro- vincie noiat quidem bac voce Ariftides , fed quales bi nimirum in li H LXKQ, beris civitatibus erant., a d quas venire bos Epifcopos dixit, id eff, E E.,.i h veluti Infpe&ores E qz:osdam & Vilitatores abs4, ulla ordinaria pote- L. Coxuci Jiate.. S. 2 'uduntur aute didlas (j nomen 'EmiexomQ- , cuim A'( altera praca voce " EQee(Q» comparatur, 4 "ue cum origine [ua idem uo- liffimum ( cum [umma po- laret quod "Esienom Q , tamen muns aimp æf i. S. 22. Ferifunilius att- teflate. coujuuctum figuificavit Lacedemoni 1em non [latim a Gracis if vel Romaus , de quibus autea , [ed po- tum & 85 boc uouen arceffaum e[fe, cuim . Ecclefíia Cbri- dius a Juders Helleni moviff Jüane miaiflerio defrgn ande confecraretur. Hi nempe , QU pracipue ibus t LXX, Interpretes, bebre 4 "pb "MpB "1952 plerang, vel bac voce um m eflatem quandam d imperium Junuificantibis : veddunt, vel alim pot dubiun Semel etiam ipfum drviuum co gnamen B ia interpretanzur ,. Jobi vet; (0 Hammondus. Sed probatur , voces 20. Y'-29. Uade avgumentatar RO lineat, anen CHYAHm d nfjeclionemg, notantes , tam vileut bas effe senerales , 0 prbu quam j[LHeudidaur, id: [ ;o nibil iude cfici. $. 23- & 24.. Explicatar lo- aC vg: ebraicim. feu|um , quam [ecundum gracam tus Jobi , zam fecundaum b I65 tur ver[ionuem. LX X. 'Eawuonor reddgnt,; at notent Deum Vifitatorem udiun "vel Ihfp e&üren*x a(l l)l[nifnll/lü?, /tht ii'l l)f[)ïæü fOïZ"Z.J 5& Lliäiü tllü!)g | fuerat, eodem fine. S 24. ANomen "Eziekoz Q- ex uente Helleniflarum uou babere Jhblendidiffumam fgnificationem deuwum . eviucitur ex eo, quod p $B)sC 8U auod V33 ita redditur a LXX. Efaj. 60. y. 17. qued nil ttifi vilow efychi. iteflatir, operum exactorem uotat.. S.26. Ouod corruptos borum in boc loco e[fe cedices , atque eos potius iflud COT 13 Wuxovse vertiffe ex citatione 2771 Clementis Romani in epiftola ad Corinthios va/? couficere Ham- platied mondus , versam non efl , cum contra flent omnes Codices LXXvira- n yarti lis interpretationis,atque ita citent Yrengus & Chryfoftomus, $. 27. & uf "n E/z'ä Quin ipfe Clemens , vel a quocunque ifle esf locm in epitolam Cle- mentis ad Cor. ilatus,immnutat quidem baud leviter fen[um bujus lo- TL COl It fetta ti, ac ad [copum fium detorquet , (ed. tamen pro 933 Emlexoroy repo- zit, non Vukxoyov , qutod. evidenti[]ime probatur. — S.28, Antedicla iw tít Atf Jimimnam colliguntur.. Si maxime perpetuo bac vox poteflatem ac digni- | Hefy- atem quandam [ingularem finifica][et , baud. faceret- tamen contra AC Presbyteranos, quia ( ipfi cum Epi[copos in ordinem ceterorum verbi t jtt Ba diviui miniflrorum redigant , bis certe miniflris in regenda Ecclefia [ua, i, 3. Ex fungendoque inprimis oficio clavinum amplam valde dignitatem ac pote- i Epljote flatem. largiuutar. t lt tf De d SSE T — ") irit i li " z ! Cimus a longo jam tempore ingens in Ecclefia i, iL P Anglicana Schifma vel diflidium vigere ex con- ä D .i MA | Thurit jite 22 tentionibus de Hierarchia dominantis ibi Eccle- J 9*'7 CWF R Oæ ^ ) a fiz, maximaque illa, quz £pifcopis in Presbyzeros t iit I RA ceterosque omnes facris initiatos relinquitur, fuut jf« ! m æf ss poteftate ortum pr&cipue ; quanquam alix Atf n etiam non paucz controverfiz accefferint, ve- [dl j rum & leviores in fe & quz nequaquam ita hominum animos 4 Chfie moviffe & incendiífe videntur, uti iiz. Sane cum aliis tempo- tacijut ribus turbas graviífimas inde nafci vidimus, quanquam homi- 4 vt num magis vitio , quam controverfiarum ; tum vero nullum eft 7//2/5 :' dubium, quin ezdem hujus quoque, qug nunc cummaxime fer- J vet, collifionis vel rebellionis potius magna ex parte culpam fu- voces ftineat, Quanquam equidem , ne de multorum hominum im- "ailäm probitate dicam, quos res a Religione alieniffim exítimulant; :f l« ac vel ambitio atque emulatio adverfariorum agit prcipites, vel táu res turbidas in compendium atque emolumentum fuum vertendi atoret ftudium incendit, vel qui denique judicia, qug ob malefacta me- t þ]/l*7/5 tuunt, vi atque armis difturbare conantur, ne de his dicam; alte- ylrm L T1Uu$ ID qLMO N R æ) 10.( $8 ss etíam cujusdam Hierarchie ftudiofos ,. multum. ab Anglicana, - wgbbus ade ffta diverz, & hanc prima quaque oblata opportunitate in vilif- EW 'uxxxix*uus fimum famulatum redigere parantis , ad concitandam , alendam; s al Qd] viris, armis, pecunia juvandam feditionem operam diligentiffime qinore contuliffe conferreque minime ignoremus, saulare | S.IL. Qux quidem incommoda Ecclefiarum noftrarum $ unius ex florentiffimis atque pracipuis, quum nunc cummaxime parti D in omnium ore verfentur, feci non invitus, uti rogante atque teram j opportunitatem pr&bente praflantiffimo juvene , qui hac jam *eceffa partim pro-Cathedra defendit, momenta. earum controverfiarum a'ppellz aliquot Differtatiouibus expendenda fufciperem. Scopum autem; oCan. quanquam id argumento cognito facile cuique fit exiftimare, eum ipfosq mihi propono inprimis , uti primum in unaquaque controverfia de qui expendam quantum roboris infit in utrorumque argumentis ul- (enten tro citroque allatis ; Deinde, num quid etiam in diílidio fenten- divin tiarum juítz ac verz cauffz illi tam calamitofo diífidio fubfit, & Cony fi non fit idonea cauffa, quid utrosque ad perfanandam hanc pla- conti cam Ecclefi , concordiamque in . reliquum tempus ftabiliendam 4 D 'yuo facere xquum & redum fit, quam diligentiffime confiderem, Hac of ratione Hierarchicam centrover(iam , proptie ita appellatam, ift4 'terf nunc quidem Differtatione difputare agerediar, reliquas, aliis quis -CXpr busdam alio tempore , Deo . volente , fecuturis. Quod fi quis iif de hoc flatim limine dicere me jubet , quid fentiam, quoniam id lu- fi eti cem facemque cunctis, qug deinceps a me dicentur, praferre po- feciu: teft, fi, quo tendant fingula , cognitum flatim ab initio fuerit j risque Non diffitebor equidem , haud videri mihi de graviori ullo Re- ligionis capite pugnam effe , aut absque quo íalvum cuftodiri quod j quæ n pietatis atque fidei fundamentum non pofhit , potius ex illorum u?t'xm genere eífe tantum non omnia, de quibus difputatur, vel potius "gloni cunda prorfus, fi controveríiam iftam non tam ex privatis quo« fimi rundam doctorum hominum fcriptis «ftimemus, quos in calore rl concertationis haud raro ultra quam par eft efferri verbis , mo- A dumque nullum tenére nóvimus , quam ipfius Ecclefiz fenfibus EU invefligandis, qui publicis prcipue Libris, Synodorum decretis, Q Fidei Confeffionibus , Librisque Ecclefiaflicis, aut, uti in ea In- Ieq fularum Regina appellitantur , Lizzrgicis continentur, cunda, in- ur. Ex 'AOQ qugm, ejus eífe generis, qu& adiapbora a Theologis vocant quibus ia aoncm Ànplicans i vilit- quibus adeo confequitur, ubi de hifce controverfis capitibus, fed in quibus tam parum ineft momenti, ubi de iis pars longe maxi- alentam, 1aa alicujus Eccle(ig femel ftatuerit, nihil effe quod reliquos, five zentillime minorem partem ad feceffionem ab ea Ecclefia faciendam exfti- noftrarum mulare poílit. S. "H At cum iíla vel tacentiBus nobis oftendant , ec"c;,li» mmaxime parti ex his; qu& fecum invicem in Britannia contendunt, ad al- Dte atque 'teram putemus effe accedendum, una modo rzés excipienda nobis hc jam neceffario eft, de qua nonnunquam aliquos. Presbyteranorum , qui 'eríjarum 1 auterrt, appellantur ; videmus effe conqueftos; ne priores, (ive 4/77 quap vocant, Ecclefie Prxfules pofteriorum conícienti vim faciant, if6, etrti roveríia ipfosque ea cogant credere, vel potius mentiri, fefe credere , ea; de quibus ha&enus difputatum fuit , in facris Litteris fecunduns ntis ule (entefte fententiam Anglicanz Ecclefig definita effe , atque adeo de jure divino effe ejusmodi do&rinas , de quibus alia omnia perfuafi ipf1 i, & convictique poft férium examen funt.. Sic enim manifeíte aliquid anc plie contra confcientiam agere cogerentut ,.id eft, f1 rem fuo & pro- yliendana. prio vocabulo appellare oportet , cogerentur peccare. Etaliud yeni, Fa "prorfus eft, poteftatem aliquam vel coerimoniam in Ecclefialiben- Jhtarm, il ter ferre , atque ufurpare , item cum nihil de ea pr&ceptum a Deo s dis qué .expreífis verbis exillimemus, tamen vel gravibus atque idoneis g de- cauíffis ab hominibus introductam & conítitutam opinari, vel, yniam i lt fi etiam potiores forte ad abolendum cauffas inveniamus, nihilo- mf p fecius retinere, & ei adftipulari tantisper, ideo quod illam vel ple- nijo fiety risque vel au&oritate inprimis pollentibus videamus probari; y ib 'quod item vetufla jam Lege & confuetudine corroborata fint hae, y cufodit 'qu& nobis non prorfum placent; quod denique, quanquam non ey Jlorur optima quidem fint, at nequaquam capitale aliquod dogma Réli- jc potii gionis evertant vel pietati grave ponant obítaculum j & hoc ig- at quo« fum ita facere, ut pacis atque concordia rationeni nos.in hac to- "o a re habere liqueat, & opera fimul detur diligenter, quo reliquis j, 0« 'demum ad fanam & veram fententiam. perdu&is hec hominum níibus infütuta non examuflim praftantiflima, aut non valde utilia Ec- Cretisy - clefig, tollantur.confenfu cun&orum absque tumultu vel gravio- ei ln« re animorum exacerbatione : Hzc, inquam, ita fervare & tenere, $, i* are, tanquam qu& a Deo fan- longe aliud elþ quam tenere & ferv cita '»f- Ex P2 iuibü'5 ) WS 12 CSN &dmïni'&rani €ita preceptaque fint , neque fine.fcelere Stopasias convelli aut labefa&ari poffint. Sed ad rem, : t Q of Pa -.&. IV. Hierarc bie nomen, proprie ita diQum, ne quis it limine ftatim hareat, Ecclefiz gubernatienem atque adminiftra- illa, difeq Paltorum tionem notat, quatenus ea a Perfonis Ecclefiaflicis fufcipitur 'atque tractatur. Nam exteriorem illam E«clefix curam ,. quam ca&igatio* cura & f recte Principes ac Magiftratus Chriftiani ,. "Emíexomor T& w ; ugi no ac tu Imperator Chriflianus vocavit, gerunt , minime nunc volumus verbi di ifti controveríis immifcere. De hac Hierarcbia nom jam illam fliano C qu&ftionem agitabimus, an.dignitates qugdam in E«clelia Chri- ftiana conftituendg fuerint, aut pridem conflitut fint hoc tem- füerit p glicang pore a nobis tolerand , de qua nonniíi quidam fanatici & ture bulenti homines litem audent movere; quanquam horum quo- tentiamu tionibu que ipforum opinio argumentis eis ,. qu& in Britannicis iftis con- troveríiis proferemus & examinabimus, pleniffime confutabitur. troverf fentien Verum hoc pro confeffo certoque accipientes; quod fane clarif- fime nobis & Scriptura Sacra inculcat & ratio, neceffum effe , uti dem E fit aliqua ratio gubernationis in Ecclefia Chriftiana, & ita aliqui que, € füpra ceteros , Paftores fi upra fingulos de grege dignitate ac pote- À flate nonnihil emineant; ea dignitate ac poteftate agemus uni- ex hif ce, quam fuis Epifcopis tribuit Ecclefia Anglicana , & ita tribuit, trovet uti . plane omne Regimen, omnem ro] gubernationem Ecclefiz ad il- . initia los deferat , atque adeo. cunctas de. hoc Regi mine controverfias tio ve in hanc unam de Epifcopatu di(putationem. refolvat, Diftinguit opinic ea igitur Epifzopos. a Presbyteris , cunctisque plane aliis facrorum. itciffe. adminiftris ,. & longo quidem certe intervallo diftinguit ; ipfis gi pror non tantum.facultatem verbum.Dei prxdicandi , adminiftrandi pueGe Sacramenta , atque difciplinam E«cleliaíticam exercendi , ficuti übciis reliquis, concedit; fed & in hos ipfos Miniftros reliquos pote- Quin ; ftatem valde magnam largitur, ut & ordinandi eos ac Miniítros Yandg €reandi jus foli. habeant, & foli quoque praditi fint poteflate um 3 ejusmodi, qua cos fecundum divina mandata, Ecclefizque Ca» Qüod v nones regere, in officio continere , demum, fi opus fit,, omni- Verus genere poenarum Ecclefiafticarum coarcere poffint. Hoc non fa» atque | tis tutum recumque videtur ceteris fratribus, qui Presbyterani Cipue vocantur, Qui ordinarios verbi divini adminiftros Paftoresque;. pr&ci a quibus utique folis Chrifliani greges do&trina facra tradenda &. adminie Totür Cf s — — 388) 13 ( 886 vellt aut adminiftrandis Sacramentisa Chrilo domino iriftitütis . pafcan- tur, omnino conftituendos effe fancientes , neque de hac parte t quisin officii Paftorii quidquam cum Epifceps contendentes; rehqua minift2« illa, difciplinam Ecclefiafticam , creationem íive ordinationem ifcipitur Paítorum, horumque deinde gubernationem , & , ubi res pofcit, , quam caftigationem, przcepta quidem fine dubio a Chrifto, maximaque z*'.": uüti cura & follicitudine adminiftranda effe f(tatuunt, fed melius omni- dumus no ac tutius putant, a certis hominum Collegiis adminiftrari, vel t illam verbi divini adminiftrorum tantum , vel adhibitis etiam ex Chri» i Chri- fiano cetu viris delectis, quibus ceetus i(te fuam quafi impoe C Cefre fuerit perfonam. Hc fententia utrorumque : H&c fumma An« L tüte glicang de Hierarchia atque Epifcopatu controverfix, Harum fene Wa GLUG-. tentiarum- unaquzque quam firmis ac folidis argumentis & ra« Ws cote tionibus nitatur, item quale momentum fit hujus univerfz cone fa. troverfiz , ac num non denique, etiam non plane idem de ea ane Qari fentientes , colere tamen invicem concordiam poffint, & in ean- mefe, ut dem Ecclefiam conjungi, quodque in ea re officium fit utrorums P La ii que, expendendum nobis hac Differtatione erit. iicgotee $. V. Quod dum molimur, haud abs re videtur nonnihil m5 t ex hiftroria Anglicang Reformationis decerpere, quod ifli con- a tribt troverfiz lucem aliquam facemque prferre poffit, ejusque certe g&æ ad.ff' initia & progreffus demonftret. Scilicet , fi rem repetere ab ini- yuovetis tio velimus , Henricum V1ll. Regem inveniemus , licet prxter Difisut opinionem fuam prima Reformationis hoc in regno fundamenta ficronutt jeciffe. Prxter opinionem, merito dico, quia nihil-minus illi Re» gi propofitum fuit initio, quam exemplum reliquorum & pr&cie "d jfrandi pueGermanorum ejus xtatis Principum fequi; in Ecclefia a Pone ficuti tificiis erroribus ac fuperftitionibus purganda atque reformanda, Q(&» Quin adeo erat Pontificig dignitatis atque dominationis confers vandz ftudiofus, ut non auctoritate regia duntaxat, quemadmo- illros [ate dum ali; quoque tum Principes valde multi faciebant, fed & (s quod: vix unus atque alter Do&orum audebat , ftylo ipíam ad- nni verfus Martinum Lutberum defenderet , qugque is de indzigeutiis, füo atque ea poteílate, quam fibi Pontifex Romanus arrogabat, pr&- eipue autem Ze feptem Sacrameutis cum in aliis Libris füis, tum. üe przcipue in de capzivitate Babylonica fcripíerat, acerrime agerede- iX retur confutare. Qu res non immenías modo ei illo cempore inie b 3 cun&os AR p * P ETE äæ L tis erant. can&erum laudes; fed & ab ipfo Pontifice Lesne fplendidum a- Cauffa qu enomen Defen[oris fidei peperit. Sed vix per decennium hic tan- jom 2 tus zelus Henrici VIIL. pro cathedra Romana duravit, Quum atque an enim Pontifex ejus divortium cum Cazbarina , Ferdinandi Catbo- titate, 4 dici Filia, Fratri ejus Zrzburo antea nupta, & quam ea cauffa falva acertim pietate in matrimonio fe habere vel retinere haud poffe, fibi per- rimoni: fuaferat, minime approbaret, ipfumque, quod omnes docent Ponuf ejus avi hiítoriz, fuis, id eft, Romanis ac Pontificiis artibus ni- ti$ ani mium diu differret ac protraheret , vel, fi latine loqui volumus, potiiü planiffime ludificaretur; Rex magni & elati animi , atque ideo impul hujuscemodi contumeliarum impatientiffimus ; cognita fraude, qua ir fimulque illius matrimonii, quod & prius auctoritate Pontificia fender contra&um fuerat, & nunc non obícure a Pontifice defendeba- quod tur, ejus matrimonii labe ac fosditate clariffime ex facris Litteris wfe « cqgnita atque intelle&a,eo provolavit ftatim,ut publicis Regni Or- ihero dinum,inParlamento, quod vocant,congregatorum decretis Primae 14m Papa, íupremumque;quod fibi ille in omne genus Chriftianum poffe leren arrogat, judicium per totam Angliam curaret abrogari,& fe ipfum Qui Ecclefig Anglicanz fummum in Terris Caput haberi in pofte- Heui rum fanciret, Prohibuit tum quoque tributum illud annuum, quid quod inde ab odiavo poft Chriltum natum fzculo, omnes An- glix incola Romanis Pontificibus nomine denarii Petri quotannis f(k;ff pependerant, amplius ab ullo homine folvi. Monachos etiam (i, ; multis ipforum adverfus fe machinationibus non valde. piis irri- dori tatus , inflituta fimul quaftione de ipforum vita & moribus, qua Yocat plurimorum graviflima fcelera atque flagitia in apertam lucem C&5 re[ prolata funt , ex monafleriis ejecit. Dinur S. VI. Retinebat vero interim reliqua p leraque Ecdefiæ Ro« üntm imaanz doeg o mata, ritusque ac caerimonias Henricus , ac in iis con- & pr fervandis adeo flrenuus fuit, vel violentus potius, ut fimul Pon- ti&ciz fedi addi&os, & dod&rinam Prorzeflautivs amplexos igne u.tique Ym & ferro perfequeretur: morte datis eodem tempore & illis, qui I in cetetis Religionem Regis fecuti, vel retinentes potius pervul- gata illa Romanenfium dogmata, in eo duntaxat ab illius arbi- Ttiq Onnat trio difcefferant , quod nullum vifiile Ecclefne capat prxter Ro« manum Pontificem agnofcerent ; & his pariter; qui amplexi pu-. fïitis | ritatem Evangelii, quas male illi adlini adfpergique vulgo fenten- $ '.] mp UA tias borro "TEMTTMN mdidui 2« tias erant perfuafi , eas palam abjiciebant atque afpernabantur. m hic tan« Cauffa qu fuerit tam diverforum in eodem Principe confilio- & Qum rum a multis qugritur ;. qui abje&a & (ane prxclare ex S. Litteris atque antiquitate Ecclefiallica confutata Romani Pontificis aucto- d) atb auffa falvi ritate, atque in Ecclefiam & confcientias dominatione, eas tamen fc (ibi pt- acerrime retinebat ac propugnabat Religionis (ententias atque co- rimonias, qu& nulla alia re magis , quam hac ipfa au&toritate es docent irtibus ni Pontificum nitebantur, Quod íi temerarium haud fit de occul- tis animi humani fenfibus judicare , videtur Henricw ifte duabus volumus, potiffimum rebus, hisque pzne inter fefe conjunétisad hac fuiffe tque 1deo tà Íraude, impulfus; cum quod refigere damnareque ultro nollet ea omnia, qu& initio Lazzberaue Controverfia , Libro edito , fummo nifu de- ontificía fendeba« fenderat , edictisque etiam in regno fuo plurimis fanxerat; tum s Litteris quod eo Libro fumma verborum afperitate atrociffimaque , uti ipfe quidem arbitrabatur, cüm fua injuria & contumelía a La- ,?xegxix()t- tetis PUf zbero refutato, impetrare a fe paullo ferocior Principis animus non poffet , uti aliquibus jam Luzheri fententiis probandis, vel faltem "hrifanum ferendis, gratum quid ac jucundum ulla ex parte ei Viro faceret, A eiplum Quidquid hujus fit , retinuit fere dominatum in Anglia vivente ii ia pole Heurico Pontificia do&rina, licet ipfa Pontificis dominatio publice ( apnuum; quidem prorfus exítin&a effet atque abolita. omne Aq- $. VIL. Quanquam fane etiam quum adhuc viveret Heu- " quOCZUDIS Ticis , facta cunctis tacultate $. Scripturam Anglice verfam legen- xchos t di , abrogata auctoritate Zraditionum . ac Pontificalium . decretorum, Jj p doctrina jz/Hificatianis a non uno mendo repurgata, ac denique in- IOribüsp qua vocatione fanctorum ad efflagitandas eorum pro hominibus pre- t Juc ces reftrida, imaginibus ad retricandam duntaxat fan&orum ho- minum memoriam adhiberi juífis , ac honore earum omni in clelig N unum Deum converfo, vocata in dubium doátrina Pargatorii , ac [j COl ad preces fundendas pro mortuis fere cantum revocata, praclare ul Pore Uutique ad repurgandam Religionem ftructam & munitam fuiffe y igne viam poífimus affirmare: quibus de rebus jam inde ab Anno js, qui 1536.Ícimus in Epifcoporum ceterorumque omnium facris ope- et VUlv rantium Concilio, poít multam gravemque deliberationem con- I$ atbi- ter M« cinnatos effe articulos, & regio deinde edi&o promulgatoä; ad- ditis tamen certe non paucis, qu ad reliqua illa tum vel maxime lexi pl impugnari coepta ab aliis Pontificig doctring capita ftabilienda porro & fancienda pertinerent. Quapropter iftud quidem notan- (2 Y Y - dum s * g 16 ( 98 cumque ipfe dum diligenter e& , ficuti non defuere illo tempore in Ánolia, erent Ponti ficem venerari, & ad ejus oraculum recur- Vavss tantu qui perg. . yere, 1ta & exftitiffe longe plurimos , qui S. Litteris femel avide gionis negc & cum intellexiffent, quam infirmo vel nul- tibus tegni arreptis ledisque; 1o potius fu ndamen to multx fententix Pontificiorum niterentur, [eopata v gari Hietai magnopere jam ab illa Ecclefia diffentire inciperent. Illo itaque bolitajam Romani Pontificis per Angliam poteftate, nitate deti tempore, a retenti funt tamen Epi[copi & horum quidem complures purio- captus a £atere, ris do&ring valde amantes, iique Viri moribus mites atque hu- miles, vita fan&iffimi , non exiguum profe&o ad eosdem etiam optimo det; vel pofteap erfecta atque abfoluta Reformatione confervandos momen- tum , quum Ícilicet affueviffent jam homines Epifcopos cernere màs apü cet de ti ab omni prava fuperftitione alienos , minimeque neceffum etfe fet, If viderent, ut per hos Ecclefia fua regnumque pzne ipfum peregrif nz dominationi nullo idoneo jure nix fubjiceretur, tem atq Henrico Filius fucceffit Eduardus VI. Hic cum Jta (em S. VIII. fatiabil fuaindole, quz ei ad miraculum erecta atque excitata ac plane etiam e fup ra xtatem fuit , tum etiam in(titutione magni illius Cranmert Archie- Epifcopi Cantuarienfis pura doctrina femel hau(ta, co- afidue nitoque cun&orum fere defiderio, item de confilio Edzardi Se- putate murii avunculi fui, cujus confiliis potiffimum utebatur, animum 'hobis ; ad Pontificias fordes ex Ecclefia expurgandas continuo applicuit. fophis Ibi vero nihil omnino Prefzlibus Anglicang Ecclefig ex prifcis tentias titulis, immunitatibus , atque juribus detra&um eft. Confervata exigi f & cum ipfis, qua m antea habuerant, in Sacris auctoritas ac poteftas , ita tamen uti a d S. Litteras Canonesque Ecclefix Britannic& confor- Chrifi mare & attemperare mandata fua juberentur ; in fzprenram Regni tionem Curianm, qu& Parlamenti domus [uperior audit, porro admiffi, non., Baronesque reliqui , item & ab omni ci- üt) q-nic minus ac Duces, Comites , uü üy risdictione, pr&terquam a Regis, eorumque qui-- &Wari 4 vili pote&ate ac ju bus a Rege committitur, liberi in perpetuum renuntiati. f S.IX. Heicjam alicui videri poffit , & fane a nonnullis 50 ftrenue cxprobratur, Cranmerum ilum , fanctum alioqui Virum lolb íffimz Religionis (trenunum propugnatorem , demumque & puri Jj Martyrem ; prop ro honori aliquid tribuiife. Nempe cum ille mmqu apud Heuricg m Regem gratia maximopere floruiffet , eique ille li juventutem, Edguardi Filii commififfet regendam & inftituendam, Cunmte UHCJJS | ij W82):(028 * n Ánpla, cumque ipfe Henricis quamplurima, Eduardus véro poft obitum CUlQm. tecure Patris tantum non omnia ex ejus confilio atque arbitrio in Reli- Es fernel ayjd gionis negotio ageret , Crammerum , ajunt, unum tum ex Prima- £0 vel i. tibus regni , primaque prorfus ejus Eccleíig dignitate , Zrcbiepi- Ti niferentur [copatu videlicet Cantuarienfi præfulgentämf, ideo noluiffe abro- . ]llo Itiqu gari Hierarcbiam ex Ecclefia Anglicana, ne quid de f(uamet au&o- m poteluts, ritate detraheretur , cujus dulcedine nimium jam , longo ufu, lures putio captus atque ineícatus fuerit , quam uti ea facile deinceps poffet ? atque ht« carere..—. Verum eft hoc (ane nimis temerárium atqu e praceps de idem etíat optimo & (ancdtiffimo homine judicium, Quem nemo non vi- $ I10Imiern det; vel magnam fatis ambitionem abunde potuiffe explere, pri- '0$ Cerrere mas apud Regem Regisque avunculum Semzrius obtinendo , li- effum effs cet de titulis ac dignitate Zfrcbiepifcopatus longe plurimum amifif- m peregtie fet. lílaenim communia ei erant futura cum aliis; hujus in par« tem atque focietatem gratiz vix unus admittebatur, At rurfus Hic cut at ita femper vixit hic idem Cranmerw , ut magnam valde atque in- a p/anc fatiabilem ambitionem , qu& juflis dignitatibus non contenta, s Crttei etiam eas,quas minime legitimas ac juftas credebat; retinere tamen wl , Q« affidue, quo jure, quave injuria ftuderet, absque calumnia illi im- duatdi putare non liceat.. Quin potius, ficuti in controverfiis, qux funt ; nobis adverfus Pontificios, ifta Mezbodorum, atque Praj4diciorum ir,animut |o appücuff. fophismata merito damnamus, ac fingulas, de quibus lis eft, fen- it ex pff(CfS tentias Religionis accurate confiderari, & ad normam $. Scripturg Coníetua exigi flagitamus; itahic quoque momenta ipía cauffs fcrutamur, uoteüas ] lt & cum crimina haud fatis certa vel probata in optimum Virum, Chriftique Martyrem conjicere, tum ex re plane dubia confecu- ( Con tionem aperte falfam neétere ceffamus. at Negt Nam quis hoc non vi- det, quicunque demum ambitionis flimuli Crammerzum inflügarint, nill, not ofüti C« uti dignitates Ecclefiafticas omni modo in Ecclefia Anglicana con- fervari cuperet ; id argumenta illorüm 'Fheologorum, quibus il- lue qlll- lam fuam Hierarchiam adftrunnt, minime reddere detetriora ? ) mullis $. X. Sed ob hanc ipfam cauffam neque illud in argumen- firom to.habendum , quod Hierarchici Anglicani fuis adverfariis ; quafi 3n fimili exprobratione ipfos repuné&uri vicemque reddituri,non- mque n ülc nunquam exprobrant: Quod in Scotia, in Gallia, in Germania, qué 1 & aliis Regionibus, in quibus Religio imiutata fuerit, & a Pon- yendat tificiis ertoribus repurgata , plerunque ticuli illi Prizmatum , Ar- quite arsque gbiepijcoporuum . & aliorum Prajulsm. fucrint .improbati xip mutlo " aE Memsest Be:8 ( 8 N C i multo maxima de eorum poteítate detra&a & recifa, id exinde patum effe, quia Reformatores noftri pr&cipui fuerint ex ordine orgeratü Epi[copisque fuis pro ratione ea moria fu. 'Monachorum aut Presbyterorum, & confuetudine , qux tum in Papatu obtinebat, fubjedti : Cum- quod obit el in mai q ue adeo Epifcopos infenfiffimos & plane implacabiles adverfarios fen ferint, hac potiílimum de cauífa, de eorum potentia fimul —— Megajlben cum ipfo munere & nomine exftinguenda cogitaviffe, diltingua $. XI. Ceterum & fuit follicitus ipfe Crammerus, quo-pa« tem attir deo Ecclefix iftius inflitutum , tam diver- l, f &o hoc fuum atque a fum a plerisque aliis, tueretur ac defenderet. Itaque in illa, quam Ya vox . Piatititt N ipíe Reformationis Anglicang tempore , concinnavit. Ordinationza formula, his verbis prafatur; Conftat non modo ex antiquorum Scri- apud Inc forum monumenti , fed. ex ipfis etiam Scripturis Sacris , bos [emper fe intelli iif n Ecclefia , ab ipfis Apoffolorum temporibus, Miniflrorum Ordi- Mguues. nes, Ep ifcopos, Presbyteros , Diaconos, Quibus fane verbis Cramme- lat , as y45 oninem füfpicionem faftus aut arrogantiz a fe videtur voluif- beris 1l fe amoliri, & Hierarchiam feu dignitatem illam, qu& in Ecclefia vet, E. Anglicana obtinet, fua quidem opinione, non tam audoritate exploraii menta d humana, quam jure divino niti declaravit. kioc ergo agamus nos deinceps, quando fatis jam ex hiftoria Reformationis Anglie modum canx delibatum eft, uti quo jure hac fit Epifcoporum dignitas €X qua Y ac poteflas, quantumque ineffe ponderis in utrorumque de ea re turfüs j argumentis videatur, attente examinemus. lxaw]äga;' &. XIL Epifcopi nomen, (nam & de hoc fane dicendum eft i N nobis,quando utraq; pars hinc quoque;& aliqua quidem cum fpe- priter r cie petit argumenta) olim etiam Gracis Latinisq; Scriptoribus vi- QUc cene demus notum fuiffe, Solebant enim fere ifti,quem ad rem quandam f645, Y infpiciendam explorandamque fua civitas deftinabat, eum vocare quod aj "Eziexomov, Sed poteftate quidem vel dignitate, ne quis in hoc for- I qu; te erret, minime initio iftud genus Epifzoporum ornabatur, Anti- xiorhjc quiffimi illi funt Athenienfium , qui ad fuübjectas Urbes mitte- &dor Q bantur, infpe&uri, quo modo cun&ti fuo ibi munere fungerentur. thX&em , Oi map' A Ünyaiwv. eic T UÜGWkóEG W'OAeg iæ'mridmoä -m' 7p n Ls pl WUeAWOIAEUO; COTITROUOL. Àj QuAAamse CxaASWTO , g 0i Aduavté &ipJA0S a con)mi fAsyo, quibus quidem verbis ex Ztipbonte atque Theopbrajto hoc fünt vj munus explicat ac deformat Harpocratzion in voce "Egiexow O ; qui ex ipfo deinde hzc defcripferunt, certe verbis plane iisdem CO5 trjb u(i funt Swidas & Scboliaffes 4ri/iopbanis ad "Ogn9as.. Quod enim N Nole qi 4 I WP): (9 ; V erde lt ex oxine Vir Cl. qui Ze Dignitatibus illzfiribus librum edidit, pro $uide & Harpocrationis , Stepbani nobis citat Lexicen , fefellit ipfum me- 'O faClone & moria fua, Lexicon Geographicum pro Hiftoricis arripientem; id jedi : Cun. quod obiter monendos duxi ftudiofos ; quibus ille Liber crebro y adverfaris eít in manibus. tentia il ZArriauus in- Indicis Cap. 12. in recenfendis ex ] - Megajlbeue feptem Indorum generibus, in qu& pens illa univerfa " di&inguatur, fexto loco, & ita pzne ultimo ; quod ad dignitae 3 QQo-pa tem attinet, ponit homines ejusmodi , u i vocentur E'aíexogois tam ii ; id eft, fine dubio, verbo aliquo Indico defignentur, cui Graca il quam ifla vox refpondeat , quam ab Athenienfibus mutuatum effe Zr- 1777 rianum vix elt dubium, cum ad eandem plane rem, ad quam iíti itut Sori« ud Indos adhibebantur,ipforum quoque £pifcepos adhibitos ef- hr fuper t e intelligeret, Hisque, ait, negotium datum e[Je,qua per oppida ac It Ordi« Regiones gerantur, explorare 5 tantum ut qua a quoque agi cogno[ce- Chüttifite bant, que [cire Regum vel Magifiratuum, ubi bi erant, nempe in li- volui- beris illius org civitatibus, znzereffet , ea ad ipfos coutinuo defer- zcclelta rent, Ex quo quidem utroque loco manifeftum eft, fuiffe hos loritaté exploratores , atque /feculatores tantum , quod genus inter in(true apamus menta dominationis non inhonefta quidem certe , fed neque ad- jj Angle modum illuftria;paffim reperimus;ab Zfri/fetele appellatum exoarze, Y d'xgnitas. ex qua voce hac noftra derivatur, iz Libro de Mzndo cap. 6. ab aliis & lat rurfus indidem compofita voce xereexcass, alias paífim 3iólas, Viowlnoae , Duayytous , dyyeAiaQiose , iocUymras 5 ficuti apud Perfas cendur qui Regzs ocali auresque dicebantur , & apud Romanos veteres, jame pr&ter trita vocabula explerazorum atque /feculatorum , ex iis quo- oribus Yl que generibus , qu inquifttores , frumentarios , curio[os , agentes im od rebus , Imperatorum &vo, atque alio quidem nomine poft aliud, m vocu quod ad temporis rationem attinet , videmus appellatos. Qug a ho ho ne quis absque cauffa a me putet effs congefta, licet equidem pro- , 4 lixior hic minime fuerim ; ideo afferuntur ame , uti unusquisque a mite Lector cundia ifta nomina ordine legens & recognofcens , veluti ntut totidem argumentis admoneatur, nequaquam adeo auguítam am- ! aurt plamque hanc in initiis dignitatem fuiffe, vel cum tanta poteftate jp conjund&àm , quanta nunc paffim prafulget; in quo adeo falfi t m//ü h funt viri quidam dodti, & in his quoque qui dedita opera de Epi- 10;& fcopatu difputarunt, ut ex ipfo nomine ac munere, cui apud Graz- ,jpdem cos tribuebatur, non dubitarent argumentari, Nunc enim vero j enm. facile quisque pro fe intelliget ; qualis fuerit hujus vocis vetuftif- Nit z fima * 20 (2 su&oritate fima fignificatio , ac ad fingula nomina, tritiffima illa prifcis au- Goribus, in memoriam redibit,non valde preclaram aut honori- NOWWSU caville, a fcam horum, qui ad idem plane miniíterium ac munus, ad quod Epifcopi,& non alia profe&to fignificatione adhibebantur, functio- magnope acem C nem operamque , quam navabant , fuiffe ;. poteftatem vero nul- lam prorfusiis confueviffe attribui,nifi quod,quos a RomanisC&- &is haut tem noi faribus dixi effe adhibitos, eos ad mandata quedam exfequenda, fed nec ea profe&to honeltiffimi generis, & inprimis ad patrandas hoc pot cxdes in Provinciis , fj quos inopinato opprimere Principes ifti ne atqu ftuderent, miffos fuiffe haud raro diícimus. Et hc de vetzfiffi- num,t fidue al ayorum Gracorum Epi[copis , vel certe per eorum occafionem, S. XIII. At erat jam honeflior hec vox &tate Ciceronz , vel cederet in ore ejus potius, Non enim, ut follemnem atque ordinarium Worat snuneris, quod fuftinebat, titulum pofuit, fi re&e judico , M. Ci- teftatet tero. , fed ex ingenio, cum id ipfüm novum effet munus , petiit Credid a Gr&cis atque accommodavit. Certe cum is Lib. V1I. ad Atti- : L £um , Epifl. v1, Pompejus, inquit , ae vult effe, quem tota bac Came uíum paua & maritima ora babeat E'rleuomoy, ad quem delectus, [usma nee olim, gotii, referatur 5 dignitate caruiffe eam curationem vix eft ut crez & qui damus. Et fane fÍcimus Proconfulem tum ad urbem fuiffe Ci- qui ( ceronem , nondum abdicato Magi(tratu. Scimus Li&ores fafces- qua que fecunr habuiffe, Ipfe aliis verbis rem eandem, de quo nori il eft dubium, efferens; pree[fe fe Campauize atque ore maritima , di- 0 ( cit; « Formiis, Qu cuncta ne longius petamus , tam ex fequen- i'n telli tibus ejusdem VIl. ad' Ztt, Libri epiflolis , quam ep. 11. & 12. 4 L. XFI, ad Fam. quarum utraque ad Tirozem eft.liquent. Tum 'C"HQSC : vero certe ipfum illum delectum in eo, qui illi preerat, potefta- atque tem atque imperium neceffario requifivifle dubio caret, ac tam tum f ex perpetua Romanorum confuetudine, quam ipfius negotii na- Id tura manifefte colligitur. Ut adeo de ampliore jam hujus vocis often apud Ciceronem fignificatione , quam ea apud Gracos, quos vidi- if mus , antea habuerat, rion liceat dubitare. Quanquam & illud que j fit notandum ; quod ipfe Cicer? affirmat, hanc fuam cwrazionem BY minime effe zzrbulentam, cummaxime ifto nomine Epi[copi utitur, dihi in ad Ziztic. VII. epifl. Y« Ego negotib.pm/hm;mn zurbulento. Vult pon enim me Pompejus e[Je , quem tota bac Campana & maritima ora ba- Que | beat émlexomoy ; quod dele&um illum ab aliis hominibus conf(tat at opus, exercitum fuiffe ,þquibus confilium modo, atque, ubi er auGori« - : d)2 (äää prifcis an. 1t honori. auctoritatem adhibebat fuam Proconful Cicero;quod denique ipfe idem 1n 12. ad Tironem , non contentus negozium non magnum vo- $, àd quod caviife, tale etiam illud effe oftendit, uti Cz(arem adverfus fe non »fündioe magnopere irritaret, neque adeo fuis ad ipfum litteris atque ad rero nul« pacem cohortationibus multum ponderis detraheret ; ex his cun- nanisCg- &is haud obícure concludi , nimis magnam tamen illam potelíta- fequenda, tem non fuiffe. Planeque non falleretur fortaffe, qui Ciceronem kpattand'as hoc ponendo nomine id, quod in illa , quam fufceperat , functio- ncipes i(l ne atque curatione przcipue ufu veniebat, ac ferme erat quotidia— : vetafili- num , unice diceret confideraffe ; videlicet quod confulebatur af- nem, fidue ab his, qui dele&um agebant, ac quo pa&o negotium pro- erüis,vel cederet , identidem admonebatur , qu& & (ola profecto comme- dinarium morat eo in loco, quo fefe vocat éríexozoy, nequaquam veto po« DlM Cï' teflatem quoque illam & imperium, cum quo erat, redc hac voce $, petüt credidiffe (ignificari , vel fignificare voluifle. d Aiti« $. XIV. Et hoc tamen folum eft teftimonium, quo extra j Ciffte ufum facrum *aliquid fplendoris huic nomini attributum effe jittiffd ti£o olim, poffit probari. 'Nam quod in Romano deinde imperio; k at etea .& quidem, ut videtur, paullo ferius demum vocati funt Epifcopi, . uife C qui curare jubebantur , ze qua in pane ceterisque rebus venalibus, totes ff qua civitatum Populis ad quotidianum viclum [unt nfui , fraus ad- de quo 08 mitteretur, uti, qu& de iis exftat , Lex zrcadii in Codice Juflinianeo naritite d* nos docet, id fane munus haud nimis honorificum fuilfe , cundii 7 qer intelligunt, $. XV. Equidem Viros dodtiffimos video , qui fua inter- X g, Tui effe credunt, quam excellentiffimam opinionem de Epifcepate atque Epi/copis animis hominum ingenerari , nulla horum loco- i, o ffct;vac a rum faáa mentione , ad Zfrifli4is au&oritatem atque Hefychii fe nepoti « zrecipere, quafi ifli augufliorem nobis aliquam hujus nominis ajus VOCfF oftendant fignificationem. Fit hoc przcipue a Celeb. Hamimondo uos vide Dilfert, 111. de Epifc. Cap. VII. & Notis ad AG. 1. v. 20.. Sed ne- n&f[[üd que ill auctoritate profeco controverfia carent. Aclicetqui ni- rationelt mis amplam dignitatem poteftatemque in, alios Epifcepss negant , ' utitufy nihil adhuc, quod fciam, refponderint , non deeft certe , quod re- 7 fponderi poffit. Qua de re , qua mihi inxm-entem veniunt, abs- a h-- que partium ftudio proponam, -onfiat $. XVL Ac,uti.de Hefychio primum confideremus, inte- mius . opus ggg proferendus in. medium logus videtur, e quo Vir Exi N&Oïi' j « fatis ER Wf) :2 CSH lest in pat fatis habuit, qu& in rem ejus faciebant, decerpere, Sic vero He- gnteà n [ychius, & his gr&cis voci , bus fignificationes 7Z ézízxozos exprimit, [4 ]e videban' « , &r1 x00$ , QuAmE , tmóm]ws, xaracxom(Q-, EX E'mTÍoxomQ» , GaciAdO faccurtete quibus hoc primum liquet, omnia illa , que de ignobilioribus eft ab eïs., hujus vocis fignificationibus antea diximus , planiffime hoc ex cere , uti loco confirmari , quando & qvaaxe;, fine dubio Harpocratioum fynonys imitatione, reddit sz/zxozov, & reliqua deinde ifta ezómlue 49j xa- sus,in | rdcxomO- adjiciendo de fuo, meam illam fuperiorem explicatio- z. éstirkonn. nem adüruit, cum dicerem , quibus hoc nominis vetuftiffimo in xaraur tempore inditum eft, eos generi cuidam /Jeculatorum atque ex- nü In plorazorsm (imiles fuiffe. — Sed vero etiam GamiMa , Regem , veddit quvis m qày imlexoxtoy He[ychius ? Fateor fane. — Verum re probe explicata, lomen vix erit, ut profana illa five a profanis auctoribus commemorata quod vj imiexon in ampliore aliquo dignitatis gradu propter iftum locum Veto eti He[gchii collocanda videatur , atque a nobis collocata eft paullo » fortejo antea ex M. Táullii ad Atticum verbis , de femet Epifcopo ore Cai- latorit v pane. Videlicet quum hoc agat Hefycbius , & qui ante illum de conf primam hujus operis telam orfi fuerant, quorumque fe ipfe labo- pribuii ribus ufum eíle profitetur Appion, Apollouius Archibii &lius, & poft Yocabu alios demum JDiogenianus , uti ex omni genere auctorum varias modi : vocum grxcarum fignificationes colligant ; non debet nobis val- de mirum videri , fi locum forte aliquem usquam invenerunt, in Scimus 3n proy quo vox origine fua quamlibet curam ac infjecionem ex &quo fi- mus no gni ficate apta, ad regiam quoque curam atque in/Pedionem notane dam adhiberetur. Quid fi vero parti illi duntaxat cur& repiz, in derent, Sed P]oe quam vo x hzc & fignificatio infje&ionz quadrabat , refpondiffe iftud GzeiA&c apud audotem vetuítum dicamus, e quo iftud hau- n()taïe, 1 ferit He[ycbius ? Sane plurima funt in munere regio, fed in qui- dignitas ac poteflas minime relucet,qu& Omnes bus illa prxcipua Regum €, aut hoc nomine :zffedliouis vel e tiam JBeculationis rectiffime appellen- (it exiftimandum , ó éwízxow - om- Qp tur, fed ob qux nequaquam nem vim verbi Rex exhaurire. mum Vi tabit , qui quidem ipforum fupxa ] $. XVIL Atqui nemo addubi libros aliqando trive rit, hoc frequent illimum effe iftis Lexicogra- 3 Græc vj Ut it;| pbs , Onomaflicis & Gl j[Jatoribus vecuftis , ubi certam vocem alteri m aliquam fignificationis , aliquo in loco taffe x voci , quod ad parte veteris auctoris refpon dere deprehendunt , uti eam ipíi continuo Tes CUH fynonyma vide- ngz-o 7 fin-e alia declaratione pro fynonyma apponant, licet aE V . $2j2: C3N—e , i/'erd H« licet in parte illa fignificationis : id quod Le&orem grxce jam exprimit, antea non indoctum , cui uni fuos labores volebant fervire, faci- TO. Ex le videbant intelle&urum ; quamvis equidem haud raro melius ilioribus fuccurrere Le&ori etiam do&o optimos viros potuiffe, ac fa&tum ? hoc ex eft ab eis, minime infitier, — Sed nunc fufficit nobis , ipfos ita fa- OCtationd cere, uti dixi. . Ac profedo ; ne vox quidem una eít, in cujus ($ Mu- fynonymis ponendis hoc non ipfis contingat; & ne longe ea- mus,in fingulis plane vocibus, quas ad explicandum iftud fuum, xplicatio» tulittimo iuicxowos , Hefychius pofuit, in 4 éexoQ- , in QvAeLjn éortnr, atque 2 in xeraexoz-, ita ufu venire, clariffime cernent grace non impe- it , reddd riti. In voce CaeiAc0s vero eodem modo fe rem habere, ex eo xplicaty cuivis manifeftum eft , quod alioqui hoc amplum auguftumque 1ermorata nomen ad viliffimum genus /feculatorum fignandum deprimetur, m locum quod oic émózius xo) womvuowes notari vel pueri fciunt. Qüid (i vero etiam joco aliquis au&or Regem aliquem ob nefcio quod e wüo ) ot&à, Caffte forte joculare fa&um vel cafum quemcunque hujuscemodi /Zeca- ante illum latoris vel inffeorá nomine appellavit ? Jam liquet ex his, qua eipfe labo« de confuetudine Lexicorum iltorum difputavimus , fatis hoc ipfis przbuiffe cauffz;cur inter f(ynonyma v8 ézírxomQ- ponerent etiam lios, & of yrum varia vocabulum 6&»e. Atqui cafus fuere plurimi , qui hujusce- -t 0Ol Y modi appellationis cauffa effe veteri cuidam fcriptori poffent. venerünt,l Scimus exflitiffe Reges, qui mutato habitu cultuque, quid paffim ex aqo in provinciis oppidisque fuis gereretur, fluderent explorare. Sci- mus non defuiífe qui hoftium quoque caftra atque urbes ita acce- i at u tj derent, adeoque vere & proprie expleratores fBeculatoresque agerent. Sed piget his immoragi diutius, refponas »xilhul lu S. XVIIL — Quanquam etiam alterum quid fane licebat ad- notare,ipfum hoc grecum Regis nomen non femper, neque apud f&d jn i fucetqua .ómnes ícriptores veteres ita auguftum;atque nunc vulgo eft;fuif- fc , aut poteftatem tam amplam fignificaffe ; quum vetuftiffimi Wa/kn- $ a précipue auctores pro jzZicibus , pro zobilibas, pro quibusvis de- mum vel dignitate ac munere, vel fplendore natalium paullum forutà fupra alios eminentibus illud pofuerint; id quod jam olim a Grecis Grammaticis ac pr&cipue ab. Ez/latbio eft obfervatum, 10gftl* ; alteti Ut ita facile liceat exiftimare, quod uno atque altero in loco for- 1 loco taffe ex illis ipfis, qug Ezflazbiu; in animo habuit, hos qui certas |finuo res cum dignttate ac poteflate fatis mediocri curabant , & qui ita s dicendi vide« f'W:'maWa: ex frequentiffimo & proprio ufu. hujus voci st videbane N r u ge ) 24 C 28 videbantur , quod eos GaziAés tamen dictos Hefychius , vel quis. æfe 3 ïiüay A iicem ol alus ex hujus Lexici confarcinatoribus repererit , nomen hoc 15 imimou G- pro fynonymo adjiciendum fibi putaviffe ; at itay- los hocloc ma fit, ac I ut minime propterea omnem vim & GaciA&C; ipli attributam vel-. . dignitas, f let, quam nullius unquam Lexicograpbi , Onomafici , vel Gloffata- ri; veteris confuetudinem fuiffe aut effe potuiffe , jam fu pra ad- pzogonat monuimus. Hsc deloco He[ychii. quomodo dis vero m $. XIX. In Zrifide non magis plana & confe&a res eft. Pe. titur ille locus ex eratione Zfriflidis de concordia ad civitates Afig $.3 mondus. T&p) TrÉUISiAs s five, de prima dignitate Provinci , inter fefe cone: Ait Vir Cel. Ham- Gs, &id tendentes , eflque in extrema fere oratione. urondus , poft GariAtay mentionem addi Zs xa' inavróy ériowémug. que ef re fine dubi d Qixyepires , effeque eosdem, de quibus prius dicum fit, sysuóvse 3i suly &x Véjas. porrami xal ckasoy 1rO-.... At notanda hic quoque femel vox sloe. — non pauca, L. Scripfit hgc 4friffides Antoninis imperantibus , id eft, poft finem ejus temporis, quo ex his, qui de Epifcopatu pri- tiie qu mx atque antiquiffimx Ecclefix Chriftiang contendunt, alteri eum. mg pla cum ampla valde poteftate volunt conjunctum fuiffe , alteri cum quod rel k valde mediocri ; €&, quod nemo infitiatur , fug &tatis verbis uti- . quid hi Hyguy tut, pfæc-ipue vero cum dignitatum atque munerum ponit noe mina, Ex quibus manifeftum eft, quocunque demum fenfu iftam imperio vocem Zriflides ufurpaverit , ad przfentem quidem dirimendam telino controverfiam, id non multum habere momenti poífe, II. Quod dinem a Otdinari vero mentionem 6aeiA&av , qug paullo antea fit ab 4riflide, quam de his Epifcopzs agat, allegat Vir Cel; & in argumentum quoque Ut pauci videtur velle convertere, certe ita ponit, ut Leétor incautus , & X quod qui locum Zfri/fidi non habeat in memoria , facile id poflit pro 3W£5qug ! argumento , & quidem ex optimorum genere arripere ; id levií- Vetullent fimum eft, ac tale prorfus , ut re probe expenía,, ferio & dire&te Qubera nunquamex eo argumentaturum fuiffe Virum Cel. certumfit, Et- " 1fteban enim ipía quidem vocis GaeiAtuy fignificatio auguíliffima eít in aClenr hoc loco Zri/lidi, ut qu& Jam non exigug alicujus Provincig Re« $ ges ac Toparchas defignet, fed Antoninum. utrumque , ipfos , ine neüt'lquw quam , moderatores atque dominos totius Romani imperii ; cui, Dem fy € ; utj quod nondum plane accefferit , & adhuc refiftat , vix pauxillum effe, paullo ante dixerat, Sed hoc nihil prorfum facit ad annuos fgnifi Epifcopos , de quibus poftea Zfrifides adjungit , minimeque eft BXiles ; putendum . quod ex verbis Haungondi fibi aliquis poffet perfua- gf æCJ y dere; 53 $g2 C2X itt , vel q dere, ifla, ut affinia, & exiguo tantum intervallo fejundta ab Domen ho inyicem ponere»hunc Oratorem voluiffe, Ille enimvero non il- Viffe : atj los hoc loco fufcipit commemorandos , quorum quam ampliffi- tributam d. ma fit, ac fibi invicem proxima in Romano Imperio poteüzis ac vel Glifits dignitas, fed plane nihil facit aliud, quam ut poft Imperatores m füpra aj proponat hos quoque, qui Provincias vifitare fingulis annis; &, quomodo fefe cuncta haberent, confiderare folebant ; poteftatem 2 fes efi D« iis vero nullam hoc quidem loco attribuit. vitates A[i $. XX. IIL Sed dices, € hoc fane voluit pr&cipue Ham- 'er fefe CO« mondus. Non funt alii Epifcopi ifli Atriflidis, quam Prafides provin- Cel, Hutt CGi , & ideo évri vày H'ysuóvov ponuntur. Nerum parata hic quo- y ii que eft refponíio. Scilicet non temere Zfri/lides, cum alibi paffira t fy&uaMt fine dubitatione Prgfides Provinciarum B'yspóyac appellet , nunc femel vocat 'Esexéz'ss tantum; id eft proprie, Inffecieres aut Fifi- c quoque tbus, id satoresg.. Nimirum ad liberas civitates Afiz loquitur in hac ora- zione, qu& ab reliquo A(iz tra&tu in Provinciam redacto, diverfi- patu pri» |teri eurm fime plane erant conditionis, fuis Legibus utebantur, fuis etiam, |teri Cumi quod rei caput eft, & a femet creatis Magiftratibus, parebant ; etbis Utl« quid hisce civitatibus Prafes fuerit , vult oftendere. Ipíis vero onit D0« 'Hytpay vere & proprie non fuit ifte Prafes, poteftatem in illas aut nfu illat imperium non habuit,nifi gravi de cauffa, veluti in tumultu in- rimendatt teflino ciyitatis unius vel plurium, aut fimili cafu alio, extra or- II, Quod dinem ab Imperatore daretur, id quod ad Prafides annuos atque ordinarios,de quibus agit triflides, nullo modo pertinet: denique [jje, qua ] quoque ut paucis abíolvam , non erant ifli Prafides in his urbibus, nifí id quod gr&cum, 'Ecsiexozoi, origine fua notat, Fifitatores , In[]e-- n offit pro &eresque , expofituri deinde Imperatori; quo in flatu fingula in- id levif- veniflent ; utcunque alibi vel ampliffima cum poteftate omnia & direde. .gubernarent, aut in. his ipfis quoque civitatibus, quoad ibi fub- fiftebant , honorifice admodum exciperentur, tracarenturque, üüto E* j eft ia Hadcenus etiam de Zfriflide. $. XXI JCertum ergo eft , in profano quidem fane uf'u Ycig Nee neutiquam ita fplendidam pr&claramque hujus vocis fignificatio- fos, i nem fuiffe, ficut nunc eft in ufu facro, licet ipfà quidem vox per »ef&ï 3 QUi quxillut fe, uti generalis & quamlibet curam inffedienemque ex &quo fignificans, non minus ad maximi momenti curationes, quam ad ad annuil umegr * exiles , tenuesque denotandas poffet adhiberi, Qua in re alterius !ffe[ Peffuar' gr&ci vocabuli huic plane affinis , &2/9- , melior fuit antiquiffi- (ety 1n1$ & )26 ( 9j mis quidem temporibus fortuna. Qus pariter origine fua ad bierangs fon quamvis prxfedturam atque; ut eft ejus quoque propria fignifica- getlen , QU tlo, Injjedionent figniicandam ex &quo apta, a Lacedzmoniis ad a LXX pr&cipuum plane Magiítratum de(ignandum e(t adhibita, & qui, i&a;üüguïai re flagitante , in ipfos Reges fummam poteftatem exercendi jus quanquam habuit. Hzc de ufu iftius vocis apud profanos auctores atque valde ampl Populos, & ideo quidem paullo. copiofius, quoniam ab iis imme- fere (imilis diate fumpfiffe eam Apoftolos plerunque viri do&i exiftimant, & füum prae quod jam antea notavi, ex dignitate ac fplendore, quem perpe- profedtis £uo cum illis profanis &riewozár conjunétum fuiffe perperam fta- haud po! tuunt, ultro pro fuis quoque Epifcopatibus petunt argumentum. 1ioris apu S, XXIL Sed vero minime infitior, longe magis illam fefe non cred mihi probare fententiam, qu& veteres illos Chriftianos non tam dateque i a Gracis vel Romanis, quorum tamen & Lingua alioqui uteban- que ideo tur,& in dominatu vivebant, quam a Judxis Helleniftis,hanc vo- caufa i cem cenfet haufiffe, Scilicet illi Hellenifte folent fere hebraas m voces "B , "'283., "7B2 hac voce reddere , pro quibus ea j omnino in gr&ca Veteris Teftlamenti Verfione, quz LXX Inter- pretum vocatur; novies occurrit ; cum alibi pro iis , licet rarius; gnowine ttdditin i7isiTse , aC m£ogoirue ponatur ; at ozeorav , To7raia*te , swpuotp ts s. feo mel tantum fingula. Et commemorat hoc fane, ac ex eo pugnat; neque ; jhr fe magis etiam quam ex gr&ce vocis apud Gr&cos fignificationibus judicii Vir Cel, Hammondu , neque profe&o illud negligit; femel etiam bebraum Vk , vocem ideo G«à , Kvgla , A"yyéna & emiwmógo CO NB men ,ita converti. Xerum etiam deiftis idem refpondere haud Hæcefl- injuria poffe videntur adverfarii , quod de paucis illis profanorum tf'; qua f. Graci Scriptorum auctoritatibus modo refpondimus. Certum ! lemp eft enim, has voces , qux ejusdem cund funt uti originis ; ita C0 nom & plane fignificationis, infacris omne genus Curatorum, Prafecio- ü&& X que ad | rum & Infje&lorum quoque five Vifitatorum, qui proptius eft fenfus 78 "IDB, unde ifix derivantur , denotare , & ita o or&co émíexoz(O- tine[c ] prorfum effe fimiles , tum haud raro ad functiones. valde viles Téquen| adhiberi defcribendas. Quid eft enim, quod £zecb. 44. y. 1. in tntm, licet «; recenfendis miniftreriis Levitarum , ponuntur quoque ab eadem certe radice, J7y373 ^ayU 7N D'Tp5, qu& &, uti res pofce- - Yetum bat, cogebatque neceífitas , Susuese $w aV TvAav À Ü , janito- differo ves porzarum domus , id eft, Templi , LXX. funt interpretati ? De qUuod y; quo loco ideo ex Cel.qu;?fmonda requirere-mole(lior aliquis Pre;- X pofci þytc. — $eoor(iw tipine ia aj byteranus forte poffet ; qui fiat , quod non eum pariter quoque Yrà ngiüca. retulerit, cum easdem i(tas voces, & : dmonis aí EXMVTG , T02700 ^V , Wj atp CY a LX X.reddi, non fine pompa com memortaret ?^ Nam fane etiam ibita; k qij XefCendi ju ifta.fingula femel tantum ita redduntur,uti femel redditur S'upupót 5 quanquam hc equidem non una fit hujus hebrzi nominis non iCbores atqut ab 1is 1mme valde ampla fignificatio, Igitur ifti Ezechie/;s loco junoitur altet fere fimilis ,. Jerem. 37. v. 13. quo qui uni port& Hierofolymo- ciltimant, dj rum prxerat, & quidem foluta Jam plane obfidione, atque alio juem perpe profe&is Chaldaeis, PWY-PP3 ^y3 appellatur ; cujüs nominis erperann. li ] mentum, haud poteft ibi multo fp endidior eife fignificatio , quam fupe- rioris apud Ezechielem. Adde tertium ex Jerem. 20, v, 1. quo loco is illam fefr non credidit Propheta , fefe fummum Templi prafe& u e )5 BOTL Cattl immre d di d ts clareque indicaturum , fi hac voce fola "p5 uteretur , -á [ uteban que ideo vocem "3. qua conflanter Principem notat, eaque de hanc vo- e hebraas cauffa ipfi Meffiz aliquoties a Prophetis ttibuitur T22 N]l TWY IY22 71225 d 5 erat prafedius Princeps in domo Jebova. yibus e XX Intet- $. XXIIL — 271 vox ", fortis, potens, que pro Dei ipfrus ca« Veet: vantus gnomine baud raro pouitur in Sacris,eadem ifla voce "Ealensmos a LXX. redditur. Locus, quem non citat Vir Cel. neque in Differz. Je Epifc. Aæy'ogexm ! ] neque zi5 ad AO. Ap. exftat apud Jobum Cap. 20. Y 29. Ibi Ze- x eo pur phar fermonem fuum valde copiofum de divinis erga improbos pïflætiombw .judiciis, his verbis concludit : E2 moND yv^ cs th "n " fgmel d "D 1"DM 75n3. qu£ ad verbum latine fic redduntur ; ia n Hac eft portio viri improbi a Deo , & bereditas fermouis ejus a poteu- oondae M is profnat £e, qua poftrema voce hebrxum w interpretamur. Or&ci vero, hi nempe ó, quum reliqua ad verbum vertiffent, poftremo lo- yus, CT oti jtis; ! l co nomen 73 ézwxózs pofüerunt: "Avrs4 5 isgic ayJomw acíGEe hg Kups , xgd wlüjom vwapxóvruy eumt 69 émewows. lic ita- 77 fftfföïül ysall (enlib que ad lucem ifti loco afferendam,notandum eft ante omnia, con- tinere hxc Zopbars verba figuram Poéticis S. Scripturx Libris f';f/hW' &' frequentiffimam ; ac in Jobo pracipue cunétis fere verfibus recur- jde vites rentem, qu& a gr&cis Grammaticis £y 3. 3voiv vocatur, quod fci- '?' U.!Il ab eadcm licet eadem fententia duabus diverfis locutionibus exprimitur, verum quz , quod ad fenfum attinet , non aliter fere ab invicerma tes PO[CC' differant , quam. quod poflerior plerunque eft fpecialior priore ; UP jfml'ly' vetati! P quod nimirum omne ad vim majorem ac nonnunquam, ubi res id pofcit, claritatem quoque fermoni conciliandam Reri fcimus. jgi r* at Ideo jte' p NB ) 22 (ää!* 4 fefum i(k*mä Ideo cum pofterius membrum hujus ver/zs quxdam quafi var iàa videm 1 V io fit prioris, atque in eo Zophar a generaliori locutione progref- fionem tantum faciat ad aliam paullo magis fpecialem , id quod p gïan'xg 3 yii,fed nim in hac figura fatis crebrum efle diximus, cumque id Gr&cos hofce Interpretes minime fugere potuerit ; non eft dubium, quin füp. dex atque peris Pun'xt plicium pollerioribus verbis defignatum ab eodem improbis ho- 3minibus infligi, ftuduerint fignificare, a quo id, quo de actum fue- po&mo m d rales, 1n zat in verbis prioribus, infligi dixerant. Ex quo fequitur, Deum omni ten omnino ifto , égwxógs , notari , ficut precedente xve/s notabatur. non fine S. XXIV. At in hoc quidem habet quod vult Cel. Ham- asondus. Sed vero definet continuo valde gravis videri hic locus, portio efi hunc fer aut magnopere Viri Eximii fententiam confirmare , fi obferve- fere vide mus, quz veriffima funt , & neminem in legenda S, Scriptura paullo verfatiorem fugiunt : quoties in hujuscemodi bendyadi e, ab | DDEUS O. M. bis cotiimemoratur , pofteriori loco poni epitheton fimul ;n aliquod , quod aliquam ex ejus proprietatibus illis infinitis defi- v* eti gnet ; hocque fieri clariffime in di&o Jeb; , de quo tra&amus, cum ^ iftud refpondens przcedenti voci Czy9w potentiam afferri | quod n Dei notet, in quo fine dubio facer Au&or dedita opera verbo ufus eft ad id, quod agebat ( agebat hoc vero, ut ultionem Dei adver- viles 0j fus improbos vel maxime vividis coloribus defcriberet) pracipue PIuij accommodato , quod nempe vim illam Dei immenfam haud mi- .,Zl. 1802 nus ad nocendum improbis, quam ad juvandum bonos denota- IDquam & £, *et. Gr&cos Interpretes voluiffe hoc imitari dubium (ane haud eft, & ideo nimirum iftud fuum, ézíoxoz - , ufürparunt, Sed Cünquel an ad robur Dei notandum, quod vocula * notat ? Non vide- pare mi tur íane, cum neque origo vocis grxc , neque ufus apud tot au- A qui. tüf, opp &ores profanos ac facros quidquam hujusce fignificationis ha- beat. Nam ne quis hic erret, robur & vim infitam, illam , in- t fandi quam , quam in fe quisque, in membris & lacertis fuis habet, ubi -mglum : nimirum de homine fermo eft, &, ubi de Deo, vim illam qua, P]lciær à qua vult, vel nutu folo tradit effe&tui; eam , inquam, vim pro- ü atqw priam & infitam fignificat hoc nomen Hebrais , non figuratum N illud ac metaphoricum robur ; quod propter auctoritatem , qua idem j pollent, poteítatemque jubendi Epifcops tribuitür tam in facro uted f ufu quam profano. Igitur longe verifimilius habendum iftud eft, |ponder alterum potius verum & proprium & frequentiffimum in Scriptura Bütavjg fenfum d i Y $28)29(8R n quáf v fenfum i&ius/lvbcis'arrïpuiffe hofce auctores , quibus ingenium rione propf quidem in vertendo minime defuit , & qui ceteroqui fcopo Zo- lem , id qu pharis planiffime convenit, Is eft fenfus Vifitatorz, atque Iujjecio- Grscos hofi ris, Íed nimirum Fifizatoris & InfpeGloris ejusmodi, qui jam ut Ju- m, quin üip dex atque Vindex injficit, quo modo. verbum 153 omnis ge- improbis h neris punitiones divinas in facris Litteris paffim fignificat; unde: deadumlis poftmodum hxc figura verfionum ope , quz folent fere effe litte- uitur, Deus rales, in ceteras quoque Linguas immigravit , qug Chriftianis 4 Botabat omni tempore fuerunt vernaculz, Nonne vero ita opportune & non fine vi atque pondere verborum Graci reddiderint : Hac ri hic locus portio efl bominis improbi a. Domino , & poffelfio bonorum ejis ( nam i obíerve hunc fenfum hebrai "s affumfit Gexcus , cum alioqui fatius $, &criptur fere videatur de /erzmone exponere ) 4 Fifitatéfe, vel, quod idem eít, ab Ultore? ]i Jendydi | epichetoa $. XXV. Confirmare hoc poftremum, immo & (up&riora nitis deli fimul omnia, quz adverfus amplam illam & fplendidam £ £zioxo- tra&amus, wQ- etiamque £ izisdry apud LXX Interpretes fignificationem | otentiam afferri poffe hactenus oftendimus, alio quoque argumento licet ; j verbo vf quod nempe vox hebrga alia valde ignobilis $13, qu& nil nifi » Dei advit viles operum exacfores notat,. & ideo ab his £, modo seyosuex]ns; Exod. 3. y. 7. 8 $. Y 6. v, 10. & Y.13. modo dogoAóy G.. Job. 3. ret) pridt fam hat r Y. 18. G 39. Y 7. modo mtaxlap, Efaj. 3- Y-11. vertitur, quod ea, inquam, vox £/aj.60. v. 17. fine dubitatione redditur ézíoxom Q-, bonos déte ium fne & Exod. $. v. 14. $wisdrw 5 ac ejusmodi quidem locis, ubi quam- cunque nos in partem vertamus, nobili & fplendido fenfu acci- ypatunt * pere minime poffimus, Nam apnd Efajam quidem exacloribus i? Non g apud ( -his, qui hominibus malo ipfórum atque incommodo prxfciun- tur, opponi videmus iflos y7/33, quos eodem videlicet mune- fcationi 7 il]äm; lü: re functuros Propheta indicat, fed ad bonum hominum, non ad malum amplius, uti antea, fun&uros; in Exodi autem loco fim- ; Jnabet, u 1lamt qua, pliciter acerbi illi operum exa&ores Pharaonicx T yrannidis Mini- ftri atque Satellites i(lo nomine defignantur. yím pro- $. XXVI. Neque enim profe&o pondus habet, quod fipuratifi idem ille Cel. Hamrmondws, cajus argumenta ha&enus excuffimus, tem , qui - ín faco ut eft fane prscipuus Epifcopatus vzepaarisss, de loco Efaje re- Ípondere conatur: nimirum effe hunc locum in verfione feptua- | l&l!d 5'/!: gintavirali emendandum ex Clewente Remano , qui Codice ufus Sm'ptura eodem (en lu D 3 . $*53o0(289 — E: fecundum - eódem quö Apoftoli, qua ndo eum producatin medium, non d- (Qex'x&ïe H xovroc & caumxéarsg ponat pro hebrais vocibus IYT293, & wiy u haþi*a ficut nunc eft in omnibus LXX Interpretum exemplis, fed £ai- auondut , exézruc x0d Diuxoveg, ut ita eamiewow G- VOCi TY 328 refponderit, 3ia- gate Qd xoyQ- demum verbo 1933 Locus ita habet in hebrao : *»mavy -mentem f"'ï;?'ïï' T22 coww "(D'lï?ä- Oi 6 interpretantur in hunc Cleiren; modum: Karas/ea TSc dpygvTaus cx &» eipiyt, wo) T36 iauouiuuo cy nem illu & Duxauorvva.. Atque ita fane przferunt omnes iftorum Interpre- fiore m: tum Codices , quos fcimus eífe quamplurimos , & in his aliquos farda, maximx vetuítatis. Ita Patresalii veteris Ecclefig citants Iremass, fionem. cujus textus Latinus, quem hodie habemus, verfus eft ex graco, $ ut notum , Lib. IVsadver[us. Haret. Cap. 44.. Et dabo Principes Z] vn 140$ in pace (j Epifcopos tuos im juflitia. ta Chr»yfoflomus Cap, 7- Interpr Libri , quod Chriflus fit Deus , totidem verbis ex pervulgatis LXX tat Cle Interpretum exemplis hunc textum defcribens. Cui fummo quem r confenfui codicum auctorumque quod unam citationem Clemenu- patcos !& , qui ne nominat quidem tamen Efajam , re&e putat opponi diffe , ; Vir Cel. & ex eo tantum acervum Librorunr atque Codicum Gum ? emendari poftulat , id prorfus a ratione abhorret. Neque pro« Íuo at fe&o ifti paullo audaciori ad(everationi firmamentum alia adfe- Wlüïc,ï; veratio conciliat, pariter absque probatione propofita: Clemeu- 690 ad em. bunc ita plaue, ut profert iflum locum, totidemque ounino verbis, €um er iu [uo Codice antiquil]imo iuveni[Je quo & Apofloli fuerint ufi.. Quafi de quO vero nefciremus, €üm alios ex antiquioribus , tum hunc quoque Romanu - Clementem vel inprimis , nimium. fgpe a verbis ipfis pnam j g cum. vv é recedere , fenfum retinere contentos, nonnunquam vero QU0 tnar etiam , quod ad ipfam fententiam attinet, iftorum textum , ut t ment fcopo atque propofito fuo inferviret, dedita opera aliquantum 1 eddl D« immutaffe, Quod cum dealio quoque loco haud uno evinci tum in ifto quidem ipfo Ejaj& dicto clariffi- Vertitür non difficulter poffit me apparet. Quis enim no n videt, hoc agi unice in ifto apud que & ve facra Chriflianz Eccle- nofir do Clementem loco, uti fides £at Corinthiis, fi munera, liquido & mant fefte a Principe Propheta effe pradi- Clemeyg, da * Atqui hunc res Chriftianas , quales erant futarg, egregie inferre, ] fpe&tasque habuiffe, valde equidem certum eft. omnino notas per At cuncta ejus Ecclefi x munerà , ad hanc usque Epifcoporum at- Verbo e0 «co que Diaconorum fübtiliorem diftinétionem, quam ex textu gr Mmm'yy fe- gU ^ *s)3r(C8$8 ium, hon - fscundum fcopum fuum interpolato elicit, penitiffime intro- fpexiffe Efajam & pernoviffe , haud fecus ac íi in hac Ecclefia 5 tvy ? IS J de gæl' diu habitaviffet, vix putem ferio adfirmaturum fuiffe Cel. Ham- Xonderit, h nondutr , fi quis eum de hac re diferte coegiffet. refpondere, Quare cum tam manifefle ad propofitum fuum prater expreffam 80 : OVA Kur n huac mentem ac fententiam Prophetz. di&um iftud accommodaverit Clemeus, vel detorferit potius, non temere aliquis conjiciat, om- £mf f nem illum locum haud quaquam effe ab illa fan&üore & relipio- t Toterpre« his aliquo fiore manu difcipuli Apoftolici , fed ab aliquo interpolatore in- farcta , haud fecus. uti aliam non unam fententiam atque narra- at Ia .tionem, 1 ex grac S. XXVII. C&id; quod neque fic licebit dicere, he»br&um ) Prinije $33 non £Zpifcopi , fed Diaconi nomine ac verbo reddidiffe LCX "l Cap T. Interpretes , ut vult Vir Cel. ,( maxime ita eos reddidiffe, uti ci- atis LXX tat Clemens, confiteremur? Locus eft uimirun: apud C/eentemr, ;! (ummo | Clentetts quem nobis Vir do&. inquirendum reliquit, uti alios quoque non paucos ex eorum genere, quorum robori videtur nonnihil diffi- : oPpon'x Codticum. diffe , in prima ejus ad Cor. Epifl. Cap.42. vertitque hoc modo di- &um Z/aja , licet iv 52295v nominet fimpliciter, more nimirum g(xue ?W" fuo atque ceterorum fere ejus &vi , non Efajam : Karasuro réc i- y alia adfe QuoXOZ*Q GUTOY W ämæmazw'p , À TE Diaxovse auTay C zrige. lic jam i. C ego adnoto. In hebrao cum gemina fit fententia ad eandem rem TUTUU wrbul cum emphafíi quadam exprimendam conjuncta, $ ag 3voi illud j if QUi de quo fupra; in priore fententia p55 conjungi cum pj« uxc quXt ouau prafectos 1u0s ad pacem (üve ad. bonum ; 1^1) autem conjun- vebis gi cum fY27?Y, (j exactores tuos ad juflitianr, fcilicet , ponam. Ex gnquam WF? quo manife&tum eft, in qua fententia grxcx interpretationis pacis rextüm; " fit mentio, & ita redditur hebrzum J* , in eadem etiam |jiquantin reddi neceffario hebrzum TYMP8; & rur(us ubi juflitia ponitur, j evinó vertiturque adeo vox hebraica TIp"IY, ibi fine dubio poni quo- o clatilt- Jlo apud que & verti V/1J iftud, de quo difputamus. Jam vero oculi nos nofir docent , poni equidem certe priore loco Epifcopos apud X ECCXe:' Clementem , quos nimirum in ifta , quam in Prophetam volebat fe Psædf- inferre, Epifceporzm atque Diaconerum commemoratione non po- ) egregW tuit non priore loco proponere, fed apertiffime conjungi cum ertum 9 verbo eo quod jz/litiam notat, xarasiem Ts imuckiaree avTGy 0A r xtu pf jouorowy, plane ut in hebræov VijJ cum jWN27Y conjungitur. X ia [ 9 88) 32 ( I) Ex quo con&citur, etiamfi (eptuagintaviralem hujus loci verfios. nem ex Clemeauzis libro petendam fateamur, manere hoc tamen £rmum & inconcuffum ; iftud vilis atque ignobilis apud Hebra- os muneris nomen t/33, non alio quam £ ézwxóies nomine, hos Interpretes vertiffe: id quod adverfus Cel. Hawmondum auctori- ï)e/ïg tatem hanc nobis intervertere omni nifu conantem , erat pro- Noui bandum. pj f /$. XXVIIL Liqüet ex his, quid fit exiftimandum d.e-niq; D de eo, quod ex hac omni difputatione de fenfu vocis iwiexom G- apud LXX Interpretes , idem ifte Vir doctiflimus colligit: boc zi« £ulo Epifcopi aliquem aliis prapofrtum, ut ipforum aclioues (&* operas ob- fervet, curamá, [uscipiat, conflauzer apud Interpretes eos Helleniflas fr- gnificari, ideog, nullam dubitaudi cauffam effe, quin dpxd aliqua in Bu "Ub Ecclefía Cbrifliaua a Novi Teflamenti Scriptoribus per. éanexowlu) indi- gitetur. Etenim L. Probatum jam eft, non raro pote(fatem fplen- dr doremque valde tenuem ifto nomine apud hos Interpretes Hel« $35 leniftas denotari, II. Si daretur maxime, quod vult Vir Cel.in N A promptu tamen foret refponfio firmiffima adveríariis ejus: non Tüm ; jj de alia agi poteftate, quam qu& a miniflris quibuslibet verbi di- Scriptoy, vini, quales nimirum ipfi Epifcopos ac Presbyteros promifcue vo- ( E cari in Sacris contendunt, in gregem commiffum exerceatur, iE Ti gmn quam & valde amplam illuftremque effe tot egregia Scripturg lo- D'atione ca nos doceant. Quid enim ullo ex loco horum , quos tractavi- Qiid jy; mus hacenus, demum extundet, quo evincatur , hujuscemodi Doen]j; genus Prefecorum ifto nomine defignari , quod non tantum in UP diveríi generis homines, atque in rebus aliis diyerfisque elabo- fitd ], j rantes, poteflatem exerceat ; ficuti nimirum Epifcepos hodie vo- U 00 q lunt, non in reliquum duntaxat Populum Chriftianum, fed & in DiaCOnm Prity g Miniflros eodem fecum opere Domini defervientes poteftatem il- lam fuam valde amplam habere ? Immo ipfe ultro affirmavit AP [f/bbl.f í Hammoudsi , vesque id abunde declarat, generale hoc effe nomen "W:W'l Mm prefediura , yninime fimul fignificans , in quod genus hominum Vrfanij j iíta quzcunque prefe&fura exerceatur. * W ufur Primf. 3. ly Pf *109, CAPUT II, //4 )]yä,m ; P . $2 loci veíi. ssj 33 C 3& hoc tama ud Hebri CAPUT SECUNDUM. tomine ho «t audore r flanificatione nominis Epifcopi im. Libris INovi T eflamenti , €9 an ex $. Litterzs colliet polJtt, fuilJe in ilis Rei Chrifliane initiis diferimen aliquod dum ii inter Epiícopos é» Presbyteros , qwed ad nomex $ iqitua( ligit: hi munusque attinet. V' operai tb S. r. G' 2. fclenjfu J 4 aligua d A a iäs fignificationibws , de quibus antea difhutatum eJ? ,. Epïf'coþi. al jtidia vocei ipfi Apofloli ad Paffores Dodloresque Ecclefte Chrifiana defignandos transtulerunt. — Et pulcbre omnino atque opportune. em fplen« etes Hel« $.3. Quidnam de boc nomine pariter (j munere utraque pars exifli- (ir Cel.it siet , taim qui altz Ecclefiz nouen geruut , quam qui Presbyterano- rum ; in quo confentiaut inter fe, & in quo diffentiant. — S. 4. Loca s; not Scriptnra , que ultro citroque proferuntur , examinanda ; ac primo ea, st vet O xxicue v qus Epifcopatuma vel Epifcopos nominani. GS, $. Epifcopatus, | exercedt Tíg emumxomis mentio eff A& 1. v. 20. 9 1, Tim, 3. v. Y.. A& T. i oratioue Detri aunus ip[um Apoflolatus ita appellatur. — Avsumentum p quod. iude petitur ad evincendum amplitudinem Epifcopatus. G. G. quos t duj Expeuditur boc azgumentum, | Ponitur boc loco Epifcopatus tanquame geuerale nouen. quodcunque munus. atque cuvatiouem frgnificans , id. gon t quod 1. tam ex u[u bujus vocis , quam orationis ferie probatur. .. $. 7. iadisque ?14 À. ex eo quoque quod idem munus in eadem oratione vocatur hxoyla, " od v db Diaconatus , $j quidem in initio , ubi magm proprius erat locus pvo- J y priuu uomeu ejus yiuneris , de quo agebatur , ponendi , [í boc e re effe po lat "poflolus duxilJet. $. 8. IIL, quuu jau baberet [aunuz (j proprium ltto affirman ycde nowen wmunus Apeffelorum , nempe boc ip[um vüc awosoNis , non fid verifumile , Petrum , fi boc munus proprie ac firiGe voluit uotare , nom " hominum eo ipfo u[nrum fui[fe , vel fi aliquod. nomen ei noviter imponere & pro- prium facere voluit , uon id clare indicaturum fuiffe, quod nullm facis. S. 9. V. Oumnis bac [eutentia Petri , de qua difputatur , petitur ex Pfal. 109. v, 8. quemadamodum ille a LXX vertitur : ibi vero ponitur boc nomen émexomá pro bebrao YYN2B , quod. generale e[fe & quamvis 'APUTH' curatiouews absque difcrimine NofaTe jupra demoujiratum eft : probabile vere æ)m(äïä icititr Qu vero non ;H, Apoflolum ita citantem alio [enfu verba accepturum fuiffe, vaphafs, «t fumpta erant. ab au&loribus , unde promit & quos citat,. Locus ipfe qulta d Pfalmi explicatur.. $. Y0.. Quod aliud ex A&, , ( quidem ex v. 2 ver iyfr argimentum petit Cel. Hammondus , Epifcopos Jucceffiffe in Apo- wovati, ftolorum locum , eo quod Jude fucce[for datus [rt Matthias , precipue Epiícop quod cum empbafi oretur Deus in v. 25, ut ofleudat , quem elegerit, wopéGO svl Ue vóy vémroy vüy Torov , id eft , ut Vir Cel, explicat, ad oc- uiifiro *Epipha cupandum Jud& locum , id argumentum (j bac explicatio nullins Toitis 1 funt momenti. S. yx. Non erat opus boc vel argumeuto vel explica- idanei d zione , quoniam. pars adoer[a concedit , in Jude locum [ufceptum e[fe ton rà Matthiam , id quod & aliis verbis clariffime inculcatur a Petro ; [ed valde t negat ea inde con[equi , perennare. in Ecclefra debere bauc poteflatem, & fis ilis in Épifcopis peremmare. $. 12. At mala fme dubio explicatio vàv finus n oO gv (Y'c. quia reguntur nece[Jario a vraut6n, d ita ad Judam per- &æ Afil zinent , eumque declarant ad locnm fceleribus fuis debitum detru- fum effe ; nou ad [uccefforem ejus, ut notent , eum effe in locum Adde q pore o jud« fubftitutum. — S. r3. Refutautar Viri Cl. vationes. I 1810g Té- 7ro de inferis non recte accipitur, quia non folus Judas eo detru- eportea -fit,fi fus eft, Refp. 1. re&e dicitur de loco [upplicii Judee, licet ei cum aliis damnatis fit commmnis quia proprius ei eff , frcut dj unicuique dam- pofea Capien 'wato , cutm bi epponuntur beatis , qui ad alium plane locum [edenque zransferuntur j proponuntur [Imilinm locutionum exempla. 2.. Pulcbre Ya REHUL, accipi poteff de eo [upplicio, quod utique in [e folo [nbiit & pa[Jus eft Ju- das, & ita ei proprium fzi, II. Lucas vel Petrus non debuit fen- [0777 tor dei tentiam ferre de Judg exitu, ut re foli Deo nota. — Refp. r. Po- "tuit absque ulla temeritate judicare Apoftolus , Judam damuatum e[fe. KUnde ( *ifiros 2. Ferba ifla abiit in locum fuum , vou fienificaut per fe locum f"j- licii , frve inferos , fed illum locum quemcunque froe damnatorum frve vui[e, tond beatorum , quo abiit pofl mortem Judas. : A. Senfus verborum fic 'emergeret abfurdus, Judam peccaviffe, ut iret ad inferos. Refp.r. Natol ?* quij Qui cum peccaret pravidit jam [upplicium infligeudum [celeri [uo , uon abfurde dicitur pecca[fe ut puniretur , quibus tamren verbis. auclores Viby,. "non fienificant y peccavi[Je bomines iffo confilio & fcopo , uti fibi penam qu iflam accerferent. . Ut cum C. Cafar poff pupuam Pbar[alicaus diceret : Cll q u 3ta voluerunt, 2,4£ 5& zaet6s recfe de munere Apoflolatus: intelli- lo guntur , quod. Judas morte [ua deféruit & vacuum reliquit , & fic o- prorfy aue dubium tollitur, . In Pazrum quorundam veteris Ecclefta expofitio- Tiffer, Tim.g. wibus frufira prafidium Hami?o'ndusqmrit. S;14. NT ?'N;' im; agitm' p i&* ) r CR Ceptutnt i apitur ommino de miuiflerio N, T. Cl, Hammondi in bunc locum pa- Wat, Luiy raphrafis. $. 15.. Presbyteranorum ex boc loco conclu[iones 1. cum Mideim ov niulta de Epifcopis dicantar boc in capite , etiamque aliquid de mu- ccoff n d nere ipforum , nibil tamen de eorum poteflate in alios miniflros comme- thias, pratyt moratur, Yl quum in de[cribendo officio minifirorum Ecclefre tantum quei du Epifcopos ac Diaconos ponit Apojtelus , oflendit , alia um genera iniftrorum in. Ecclefia non fuiff, —S. y6. Excipit Hammondus ex xplicat, al hicatio wl Epiphanio , iz nonuullis Ecclefiis vel Presbyteros vel Epifcopos in iuitiüs rei. Cbrifliane: fape uon fuiffe , quod. bomiues ad buc munera tooel xl ff idonei dee[ent,, Refp. Epiphanius fervivit bic forte bypothefi fus,certe non probat id , quod. dicit. — Sed. i de nounullis. Ecclefris , qua initia ra lt j c pitthutemys valde tenuia babuerunt, credere id. po[[Mmus , non potefl credi de Eccle-. fiis illis , quibus ex Viri Cl, fenteutia 'Yimotheus tzm prefuit, Ephe- explicuti id fadum p finus uempe Metropolites , quum ( plurime fuerint, videlicet cune a Afiatica ejus temporis Ecclefie , & valde floreutes fuerint.. S. 17. yitunm detri & in locum Adde quod in univer[um pra[cvibit Paullus Timotbeo , qua omni tem- pore ob(ervare ipfuur in miniffris cura [uo atque infjectioni commilJis T d las eo Qette oporteat: et quod ita de Presbyteris mandata feparatim dare debue- vit , fi modo diverfi bi ab Epiícopis fuerant , quoniam . co cafu faltem et &l cuttit ali mictiage poflea futuros in tot indies mapis ac magis cre[centibus atque incrementa capientibus. Ecclefiis previdit Paullas , fi tum propter bominum penu- lo t "ENCA viam nondum fuerunt, $. 18. Sequumtur loca , que de Epifcopis aguut, Quid iu iis obfervandum pracipue? |.$.19.. AGt.20. y. 17. T A accerfitài Miletum . dicuntur a Paullo Epbefine Ecclefie Presbyteri , .mon dtbultie bos deinde Paullus in fermonue ad ipfos babito v. 28. Epifcopos vocat. " Rdþ- ['?Z' -Unde colligitur , uon modo bac nomina idem valere, [ed etiam inter mi- g du wiflros Epbe[ius Ecclefie nullum dignitate vel poteflate magnopere emi- Jef E/WMM' nuilfe , uti numc pra aliis Epifcopi eminent. — S. 20.. Excipit Ham- agl mondus , non ex Epbefo fola , fed ex ea vicinia quoque,jmwmo Afia & verborum ! &ros, Relpl Natolia evocatos, idque firmat aucloritate Yrensi,ey locis Scriptura, ex quibus colligi videtur po[Je , multos tum fuilfe Chriflianos in iis tra- r fur, " Jj auduret Gibui, Sed non feruut boc verba Luc&,; qui de fola Epbefo memorat 5 & quod bujus urbis Ecclefiam eo jam tempore metropoliticam facit Vir s [ibi penii CI. qua reliquas Afte Ecclefias compleéleretar , ut ita Epbefina Ecclefia icam dictt nominata ceteros quoque omues quilibet continuo [ubintelligeretyid nibil TA pror[us babet verifrmilitudinis, & verbis Lucg repugnat, qui [mgulari uit, E nHero , vie ToécGurtosc Tis ExnAnciae. — S.21. Ita ( mox Paullus, lao -f&y aoipvioy ; Hbi ittiale quis ex« 78 , mv conjiceret , plures Ecclefias A iif A r.'T; p : ?88)36(8?4 vel vacafi fa& , quum id fmiula meinbra ejusdem. prepis conitrodi/Time wotet; gatum, ve * $.22. lrengus vero ex conjecíura tantum contra expre[Ja Lucg verba fibi perfuafet , omuis Afra Epifcopos Ephefum ad-Paulluns conveni[e. tresquidit [ix luile - $.23. Loca Scripture 4 Cl. Hammondo a//ata probaut tantum, fuilfe [677771772 extra Epbefum.|Chriflianos quoque , non integras Ecclefías , quanquam Qd boc: tamen Iubentes concedamus 5 at nequaquam Epifcopatus jaa ibi moM, plures fuiffé , & bos Epifcopo Epbefino , Metropolite nimirum Afia- Ecclefs tico , fubditos , absque duo omuia ruunt. Zdrgumentum nooum cone aC diala ?ra Cl.Hammondum, Hi plares Epifcopi fzam quisque Diecefin & cleítarü Ecclefiam feorfim babeutes, vel remoti ab Epbefo , vel ei vicini fuerant, ad omr Si prius 5 non po[[ant intelligi , cum [impliciter Epbe[um Paullus dici- Ipfcopo tur milJife, preertim ex itiuere- (5 alio feflinans. Si vicinis fequetur, valde exigtas tum Epifcoporum Dicefes fuiffo, 5 pracipue Epbefrni tuin prol Velutt s i Epifcopi Diecefm ejus urbis pomeris finitam e[fe : id quod eo gravius videri debet , quad eo tempore bujus quoque civitatis maxima pars ad- [es aud Macedo buc partium paganas , partim Judaicas religiones retinebat , ( ita intra unicum plane gregeu neque bunc amplifJumum Epbefinus ifleEpifcopatus Negie lütiit ex nece[Jario [abflitit, $.24, 5 25. Repugnat boc quoque Cl. Harnondo, $i ex ejus & [ociorum [ententia [altem tta differuntPresbyteri abEpiíco- éi fieri qu pis, quod. non omnes Presbyteri eraut quoque Epifcopi, licet Epifcopi euncii e[fent quoque Presbyteri , (9' ex bis nempe crearentur 5 uon aj« quis cj dem p paret, cur tamen promi[cue bac nomina [um[erit Lucas, & absque ulla declaratione primum Presbyteros dixerit vocatos e[fe , poflea absque Quacu Nf plure explicatione uJa Paullum infroduxerit, bos Epifcoporum meomine ap- pellautem. Occupautar bic exceptiones, Q9 elagia cuncla precluduntar. d Cirj Quod demnimn in Romauo imperío , videlicet Antoninorum temporibus; LUET. ervilis bonor Metropoleos Epbefrna civitati delatus efl , id ad vindican- ifitutg; dum Ecclefra Epbefina us Metropoliticum Paullino jam «vo non bene iil dir alegazur. .$.25. Phili1.v, z. Salutat fan&os omnes , qui funt QUj Ph Philippis, Paullus, cum Epifcopis atque Diaconis, omilJa mentione enteng, Presbyterorum. Ex quo concladitur, Presbyteros contineri [b Epi- & Payil; Ícopis, quum bos alias infalutatos relicturus Apoftolus uou fuerir, Item ä Apg í Epifcopos bos, qui plores funul Philippis fueriut ( quia nempe pla- tili] d rali nHnteyo eov. E zwewézon ) 9. & , dixit Paullus ) conciliari non po[fe n 30. neque cayr unitate Epifcopatus ; ueque cum Japereminente Epifcopo- C fu. rum du alios verbi diviui miniffros poteflate , idque plane ofiendere, l!m, ä (me!egiym ibi uriuifiros a. fug'[ïä, potejtate æquali ; «t certe non Hapné Mcï!ä £0 : ejas zlikijimine. $. 27. Refpendez Hammondus poffremo argumen HU vel EV d $8257 CM wdife v vel vacaffe Epiícopatum Philippis, vel eum ab ipfo Paullo occu- patum, vel abfuiffe ab urbe Philippenfem Epifcopum, ficuti Pa- fa Lacs v us carcani tres quidam certeEpaphroditumeo tempore Ep;/copum ejus Eccle- fix fuiffe ftatuant , per quem hanc epiftolam Roma mittebat. utitin j 4j , quatiut Contra boc ob[ervatur :. . poui ifla absque probatione.. 2 plane baud effe probabilia. .. 28.. lia excepriones vel explicationes Cel. Hame patus jat i jatitiftt Ài« mondi, Unma, plures forte in eadem urbe Philipporum diverías ? 000f Ol« Ecclefias fuiffe , a diver(is Apoftolis fundatas , vel diver(is ritibus ac diale&is utentes, & hinc plures ibi Epifcopos. Altera: caput Ec« i Diecefn ó n fueri clefiarum Macedoniz Philippos fuiffe, & ita fub 1ftorum nomine ad omnes Maced, Ecclefias hanc epiftolam exarari; hinc plures aullus dld» is fegttetilfy Eyifcopos. Priori exceptioui non valde confidit Hammondus , certe eam probare baud, aggreditur , cum de aliis quibusdam urbibus id.co- igut pbf uetur : uec fane potefl, quum fatis tenues Philippos Paulli zaze fuifs jgd t prvii Jes aucloris fere comvi Strabonis de i felentium arguat , qui pluvimas axima parn i Macedouie T braciaque urbes comuemorans banc ne nominat. quidem. b, u i Neque obflat , quod C. Cxíarem Octavianum fiudiofos partium Au« ifebplb tonii ex Italie urbibus ejectos bic quoque partim [cribit.colloza]Je.: Nam e CL Bu yytenlos & pofl id tempus filuit banc urbem Strabo , $ hi coloni, vel borum po« fleri. potius , Paulli quidem zempore , jam a[Jneveraut eidem cum veli. M gentin; T quis civibus dialedlo. $. 29. Quid. quod.boc totum de pluribus in ea« dem urbe diverfis (& ab invicem feparatis cetibus non efl valde.certumt 3 Ü g Quecunque affért Hammondus, i modo probant, accidiffe uou [emel, gt f 1 f ut plures Apofloli in eadem urbe Evangelium pradicarent , bominesque, orutm m ad Chriflum converterent ; item , tam ex Judais quam ex paganis Ccóue d gradiné ver[os in üsdem urbibus plerunque exfitife 5 fed. [eparatos cutus. ab hss E inflitutos nou probant. . Corintbi iuitia quadam bujus rei fuerunt,cum d id ii ununus dicere : ego fum Paulli; alter, ego. Apollo &c. a£ zoudum g n cetus plane fegreges : debebatque boc ip[um Virum Cl. ad mutandam ys, qui 1* fententiam impellere, quod id omne vebemeutiffime improbatum eff jf nentit 4 Paullo, |.4dde , quod fi ad duos ab invicem fepavatos cetus fcripk- w i p Jet Apoffolus , babui[Jet aulta , qua ea ipfa cau[Ja diceret , qui nunc "er'/t [iett nibil dicit ejusimodi , planeque tanquanz.ad. unicum . gregem. fcribit, netipe Mi $. 30. . Si ob fludium diverforum rituum in pluves cotus alicubi dif- i n p ce[fifeut. Cbrifliani , fuilfet cum graviore offeufrone infirmorum conjan- j pl elum, G gravius reprebendiffeut Apoffali,quod. uunc nusquam faciunt. E ANec requirit boc varietas dialederum , quoniam qui in illis urbibus ac enin ml ]u Frovinciis , de quibus quaftio ssf , eà tempore agebaut Judei & paganis grgWI?*'] 3 n « " WBE 38 CO grace omnes f[ciebant, — Quod ex multitudine primorum Ep/coporume Macedonis Romz, Antiochiz , Hierofolymis, & ex ordine ipforum ac ferie, d (eyotre, ug variat apud au&ores diverfos , collivere poflulat Fir €I, , plures. filentio tta $ 1mul in diverfis harum urbium Eccleliis exflitiffe, i vanum efl: Ceretu, el auum id ex multis aliis caulTis oriri potuerit , Gj facilius etiam ex ea, Kcclejani qua rationibus Cel. Hammondi plurimum obefl $. quod. nempe in üis- fivificat dem Ecclefüs plures Presbyteri fimul exfliterint , pro more ejus etatis rbem ? Epiícopi appellati, quod. [equentis «v [criptores [ecundum [ui teupo- db ea par At alier vis con[uetudinem interyretati , tot nobis inde Epifcoporum fueceffio- mem procuderint. $. 31. Dilema Hammondi. $i in fingulis civi- bonis 4 tatibus finguli modo Epifcepi Paulli &vo fuerunt, ftat unitas Epi- rüm ine fcopatus. Siadhucdum plures, nihibad hanc quaftionem per- filonicg tinet, Refp. Ladit ambiguitate vocis Epifcopi, pro qua redius li du uonen Ecclefiz (ubflituetur , ficuti boc avpumentum Presbyterani in- quidem od fermaut, — ltaque (5 pofferius lemma arripere ifli po[Junt fenfo fub ,ut €xttpa (ä $n quHo , quod. volunt , babent, S. 32. Sed pugnat. pracipue Ham- epifola ad mondus : Caput Ecclefiarum. Macedoniz Philippos fuiffe, & penfium c hanc ita epiílolam omnes fimul Macedonis Eeclefias Epifco-- X Una ur posque fpectare, — Nos id credere mon. finit. formula Apofloli-«di dew &v Micedonig Qu immos , qua cum fua natura , tum ex ufu quoque Paulli aliis i lo- Ijedas. &i5 , bos proprie atque unice , qui im wrbibus , quarmm adfcripta [unt tfe otef. uomina ybabitabant, d in iis facros . [uos. cotus celebrabant , motat, & Ecdf Liquet boc ex aliarum epiflolarum Paulli infcriptionibus , ( ex eo fen- 1/05 Boife fus quem bis verbis tribuit 1. 'Tim. 2. y.2, idem ifle Apoflolus ; nom ïlldiïlf intt goteft enim nifi. oppidum Philipporum frguificare...$. 33. Si qua for- 5-37- 4t anula in epiftolx utriusque ad "Ehefl. infcriptione ufuseff ,. eam adhi- Wde fic buiffet Paullus, & Ecclefig Philippenfium znfcripfiffet, aliquo cum. UT €olore id [ectndum . [uam . feutentiam: Vir. Cel, interpretari. potuiffet,, hropoli quanquam [olidi certe uibil fubfuilfeto. — Nunc ad. eam duntaxat. Ece MT ) elefram: ita fcribit Paullus,quam ipfam Philippenfi jf [me Metropoli Jubjicere cogitur Hammondus. $- 34- Quoties pluribus fiuul Ec- (ilig qnare Àh &lefris eaudem epiftolam: fgam Jlatim [ervire voluit Paullus ,. won de- ff : Juerunt ei forimule Q verbay quibus boc. declararet , u«? ad Galatas, Virje v in 2.ad Cor, ( Col. 4.v. 16-. Quum r. ad Theff, cunGis membris Jcclefie ilius legi , valde vellet Panllus , follicite boc eos non monuit LUE " t modo, [ed adjuravit, Cap. g« Y.277- — Quare cum in ad Philippenfes AMeryyy] Zale nibil po[uerit , epiftolam eam pluribus fimul Ecclefiis deflinaffe opolis mf()]ym( ffnþndn; non fl, — G, 35'1475 Hammondi. Philippi Metr Ti dud Maceg ,Gccidgæ) | N &?)s02 u B Macedonix fuerunt , quod ad civilem honorem attinet , Paulli pforum al tempore. Refp. Nec veruur efl boc , quum alioqui banc urbem ita 4t Vit CL hs filentio transmilJurus uou faerit Strabo ; uec fi verum forel , iude effi- fle, id vamurd ceretur, etiau Ecclefiam. ejus urbis caput atque Metropolim ceterarum Gilius efman Eccleftartm per. Macedoniam flatim e[fe fa&lam. k&, rG. v. 12, nom quod ii fignificatur , primam dignitate fuiffe usbem. Philipporum , fed vel 0 WUR h d urbem primam, ve/ primam coloniam , qz« obvia effet Macedoniaum ia [ti n db ea parte intrantibus , a qua ingre[[us ibi in eau Paullus narrazzr. coporut Jj 4tt alterimm expo[itionem , de Urbe primaria, repaudiat filentium Stra- $i n f bonis Ze Philippis , & quod eos vetuftus auGer sracus argpumento- it, fhtunadp rum in epiftolas Paullinas, parvum oppidum ac Metropoli The(- c quadtont p falouice (ubjectum appellatquam d bauc dignizatem licet poft Paul- ji, r ] Wi demmmr teupora ,-certo [cinrus obtinui[fe , cum de Philippis , quod. w Pt quidem ad vetuffiorem etateur , nemo pror[us veferat. — Nam Photii excerpta (j Chryfoftomus de bec «vo teflari nequeunt, — $, 26. At pf s t jraigt epiftola ad Tarfenfes, qux eft inter Ignatianas , Ecclefias Philip- ülippor 1f pen(ium commemorat , numero plurativo ; unde fequitur, vel in ; Eodin f hac una urbe plures diverfas Ecclefias fuiffe, vel ceteras quoque df ii Macedoniz Ecclefias intelligi, uic nempe Philippenfi Metropoli e Paulli i fubjectas, Refp. Scripta bec ab impofere , quem nemo . nobis pra- m uj Jlare potefl , bac in parte verum dicere, — Forte non viderat Philippen- jehribit W" fem Ecclefiam , & plures ibi Ecclefras feiffe falfo fnbi perfuafit. — Forte Ó iffos Epifcopos plurium numero a Paullo falutatos ex avi fui cou[ue- f hi v Zudine interpretatus , ex boc umo , plares ibi Ecclefias , collegit, fuiffe, $-37. 44£ Colonia Romana fuerunt Philippi ; ideo jus ibi didum ; L m pf TET unde huic urbi honor Metropoliticus. Refp. Neque jus diclum iu 7 4/iqua C euntlis colouiis neque arbes juvi dicundo deflinatee coutimuo dignitatem T Metropoliticazmr coufequebantur. — Ceterum id unlto urinime Philiy pis |yutaxit B €onvenit, qua bominum exulum,dy exoforum J'ffeclorumá, Aupufto fuit j Mu €elonia ex Dionis Lib. LI. $,38, $27 & conclufionem iflam , a civili bonore Metropoleos ad. bonorem Metr , fl E epéleos Ecclefiafticum , e[fe infir- millimam , quod [upra- verbo pofitum fuevat , munc ordine probatar. 6y st ate 4 Galatas Nempe Y. ne quidem [ub Chr. jHaun Lhupp.id fuit perpetuum qui CHu- Taw pereban 8 Jmul Religionzs y uedum ut [ub pagants. .. ita DAf s uneitari $ 101 qon fum elet nnsralfRque identidems a cioitate im civitatem j5 boc Metropoliticum. | Nec feliciter profecio bujim juris transuigratio Hie- Philippe?? rofolymorum exezplo prob ejits dpim fum ducía atur , quafi illad inde Cefarcam [it dela- yols eo a Vefpaliano colonia. Nawm mec probari potefi boc ita gi. x Ya * äs & Mecidile , aug omuiue Metropoles Ecclcjïg/iim: jam fu. exjti "n X$ ) 40 ( $8 ieretur La f accidiffet,in cau[a efft Hierofolymorum everfío, uon dedutlia co- «louar d lonie. S. 39. At primis Philippenfibus ex omni Macedonia pr&- dicatum eft Evangelium ; &hinc iftud eorum jus Metropoliti- t Ut o (iitis Ed cum. Refp.1. Imumo apud Neapolin pradicaverat jam autea Paullus. 2. lufirmiffimum fundamentum: Ubi primum pradicatum fit Evau- Jiina gelium , eo flatim j« Metropoleos illatum , Paulli jam &vo. Ac re[u-. teri du e bendi E £ant boc ex Achaje Urbibus Atbene, quibus cum ante Corintbios pra- dicaffet Apoflolus ,. [emper tamen Corinzbus precipuam diguitatem in- $ 4f &er Eccleftias ejus Provincie teuuit , ubi diflingui diguitate Ecclefia ca- Ecclefi pere 5 uon Atbena. S. 40.. Favet vel maxime bac ratio, quod Apoftoli Refp.1 prout in quauá, civitatem pagumá, appellebant, ita ei veritatem faln- ad dilu zarem annuntiabant, licet moram fere in civitatibus 2antum facerent. putaun, Tum ( repugnat boc argumeutum priori argumento Viri Cel. de jure dicit E Metropolitico vel ad colonias delato, vel ad urbes, in quibus qud m Macedo jus dicebatur Provinciis. $, 41. Sed Philippenfes ponuntur pro cunc&is Macedonibus. 2, Cor. 11. Y. 9. collato cum Phil, 4: 16. que Wa Reff. Immo lequitur de folis Philippenfibus, ab iis tantum fefe, Zi- Eclfa &t , fablevatum effe, a Theffalonicenfibus, iz vicinia Philippo- $46. 1 rum , ac £um fane ommium confelfione Macedonum primis (nifi quod 23. facit i5 Vir CI. Philippenfes preferre conatzr , ut bypotbe[t ferviat) negat. Cuit Pre 1. Theff. 2. y.9. (9' 2..Theff. 3. . 8.. S. 42. Quum igitur deinde Ecclefig 2. Cor. 11. Y. 9. generatim loquens idem Apoflolus , fratres , ait , a Dl.dCWII'/ à Macedonia venientes egeftatem fuam fublevaffe ,. on eff id de o- jdacobi E mni Macedonia intelligendgm contra diferta Apoftoli alio in loco ver- N ba , fed de Philippenfibus, qi certe Macedones fueruut. Sic Spar- 10f 27 zanum , Atbenien[em (yc. fimpliciter Gracum dicimus generali nomie fiftizyio; ue pofito pro fpeciali, — Sic Macedonum in Afra Syriad, TEQHAM y ve- Il Datfeng gnum Grcorum Zaz apzd Danielem , quam in projauts aucloribus. Wï(äs (teg Sic qui erant ex fribu Jude, Yrael, c5 filii I(rael pari ratione di- Püüïteüs cebautur. S. 43. Sed Polycarpus epiftolas ad Philippenfes citat nu« o ul mero plurium , qui non poteft nifi epiftolas ad TbefJ. quoque in- qug qui telligere, neque hoc aliam ob cauffam, quam quod iíti fub Me- tartandy tropoli Philippenfr. Refp. Non fmit nos zam ob[curum ambisuumque ?J's» P[ fenjum verbis Polycarpi. tribuere ejus per[picuitas ac [implicitas, Po- C tius credendaum enallagen e[fe numeri , ficut in Latino Litterg , (5 im 4tti ctey gr«co »eapporra idem [iguificantibus , atque émwonj. Probatur exeu- Toondi. plis tribus ex. 1.Macc. . petits, item ex Eufeb, Hift. Eccl, Lib. XVI. .q!!üq;,(g 1 Cap.11. &' Maximi Scholiis in Dionyf. Areop. $, 44« Sed i conces. [/77] 7(/'61; aeretur —— iS)4r:C28 yton deliige deretur Hammondo , banc epiffelam Philippenfium nomiue prefoxp Macedonü p ad omues Macedonia, Ecclefias deffinatam e[Je , ita unum telum evitas jus Metropoi ve£ , ut contingo aliud etiam gravius in ilum cuderetur, . Si enim ad 1 aifea Pal ouues Ecclefias , que tum in Macedonia erant , (criptam e[fe banc epis licatum fit g Jfiolam conflaret, cau[fz dicere nibil poffet , quare nulli tamen Presby« m &ot, At teri in ea falutareutur , cogereturá, ounino coufiteri ,. ipfos compree t Coridi r bendi Epi(coporum nomine, ( ita e0 &vo ab bisce diver(os non fuiffe. af dpniatn $. 4$- Quod ex Epiphanio bzc quoc, affert Hammondus, in prima ufate Bdb Eccle(ia fxpe non fuiffe idoneos, qui Presbyteri crearentur , &c. iti,pid 4l Refp. 1. Forte finxit id Epiphanius, cum ipfi verifimile videretur , d ii otitiitt [ ad dilueudam objecliouem Aérii , ci 1um [atisfacere conabatur , ope datium fa. gortuuum e[[fet s. certe nulla ratione vel teffimonio probaz. 2. Contra« Fiti G de u dicit Epiphanio Hieronymus ac TBerhyla&us. 3. Repugnat , id bes, in quibu quod modo demouflratum , illis, que de hac epiftola ad omnes fimul onuntur pra Macedonig Ecclefias miffa fupra £am operofe difputarat conge[ferat- ) Phil 4: 16 4e Mammondus, |.4c deuic, uon fruit boc flazuere ille floreus valde tum fele, d Ecclefig Philippenfis flJatus , de quo ex bac ipfa epiftola colligimas. j Dhilippo- $.46. Lecus Clementis Alexandrini 42 Euf. excerptus Lib. ITI. Cap. 23. facit contra Virum Cl, , probatque potius Epifcopos, eosdem fuilfe cuim Presbyteris,quam frue Presbyteris Ecclefias aubernavi[fe.. S. 47. riat) ntgl igitut eil Ecclefig Hierofolymitanz Epifcopus creatus Jacobus , huic additi atres , (if ! Diaconi. AG. 6. nulla adhuc mentione Presbyrerorum. | Refp, 1. De g d il * Jacobi Epifcopatu res certa uon eff , nec probabilis , cum uon faveas Scriptura , atque aucloritatibus valde dubiis &y. maximam partem. fae |io in f f Til $3 " bulofrs nitatur. . 2. Ex boc ip[o exemplo ita a Viro Cl. allata atque exe pulito couficitar , Epifcopos po[fe e[fé [ite Diaconis, quod aliam quau- d ) regïlüm ) KE dam partem iflius Hierarchig convellit. 3. Probare non potejl, Pres- byteros creatos e[fe pofl Diaconos, vel Epifcopum Hierofolymitanume Anj i , rit d Presbyteris aliquaudiu caruifJe 5 quia de creatione prima Presbytero- rum zibil dicit Scriptura , fatis babeus ipfos memorave , [ed certe tan- Jf Cifät I!ll' : uoque I[]e quam autea jam introdaSos , jamque ufu. confirmatos , ubi. prigum narrandum erat aliquid , in quo ipft intervenerant.. , A8. Qp Tit. 1. f (üb Me- yigmat y.$. Presbyteri appellantar , quo loco 4 'Yito per oppida- jzLeutar creari , 4j contiuuo. pofl in yr. 77. vocantur Epifcopi , ubi iores borum, ?licif(ü» Pe tera » 7 qui creaudi eraut, exigit Apoflolus, . Neque quadrat. explicatio ama- mondi, ideo fic loqui Paullum,quoniam,qui Epicopi fuerint, fuerint obatur x quoque Presbyteri,uempe ab boc gradu ad illum ampliorem promoti,licet j,Lib. ^^ uenu vicil]rar, $.49. Naur prater ea , qua. [upra-diximus bac de te PL aeffW $: 24* um 38)42(33 $. 24« 4d A&, 20: T. agi? Paullus de Ecclefiis pleue conflituendks, ad. t atf lis iodo ii quam rem ex mente Hammondi & fociorum , uece[fe erat nou uuigy fantum peneris miniffros , uon Epifcopos dzutaxat , ut Vir Cl. vocem &i Ti Presbyterorum boc loco accipit, defzgnari , [ed alteruu quoque geuusy Eefus 4 quod uumc unice Presbyteros vocaut, Quaum eroo uma vox Presbyte- tl df rorum ponifur ,. caque mox cum voce Epifcopi permutatar , clarum Jnt a eft, & uomina ifla tuuc equipolluife , (5 nondum du bac. diflincia Eccfit in ho geuera minifirorum e[Je introdntla. 2.Dum . bi creautur in fingulis op- pidis, //guet Diecefes valde teuues fuilJe , cujus ves can[Ja notandum qud at X.paucos tum adbuc in. Creta paucisque locis Evangelium amplexos. itittc J 2. Zpoficlos Urbes fere [e&atos e[JE tantum ob coucuv[um bominum, i Tafarer agris pagisque raro pradica[]e Evangelium. 3. Paullum non ita diu itt bytetos C€reta. [ubfltilfe, . A. folum fuife videri , qui im ea Infula Evange- pifto, lium pradicarit, cum quod: [npliciter reliqua , uempe fAa ergo reliqua Ycclda; T'itum jubet conficere 5 um quod illum, aiz , reli&tum, ut Epifcopos qu ii | fecundum fua mandata confütuat. S. 0. /ldde, quod fi alii Apofloli primo, &vangelium . ibi [parfifJent , mon videautur . Ecclefias imperfeclas. fui[fe MUg veliduri , quoad Paullus. cafzt eo delatus. $las partim. per [fe , partimz LU "T iti opera conflitueret, Sequizur ergo non babui[fe iflos Presbyteros: yteto €reta , nifi fngulas Ecclefias , neque adeo-uunum. eorum in. alios potee pifcog. ffatem exercnif]e. ANec. licet dicere bos Urbium Presbyteros:, falteur pufat, Presbyteros agrorum [ub [e babuiffe , Evangelio jam ante Paullum la« porüm ge per Cretam [par[o , partim a vviris piis ex differfione Hierofolymita- [ 7H/þy a , partim ab alüs forte Apoflolus. Hoc enim preter (uperiora vefutat WWd i/?e quoque ifla ratio , quod, in. Creta frequentiff|ma fuerint. urbes , paj]m Mifot i ü per In[ulam difhev[o , ut earum cetibus facile po[Jent accedere , qui i Pomm ( agri5 babitabaut , quos alioqui-mumero paucos failJe videri , jam offen- I' Petïc ' diumus. S. $1. Locus ifle ad Titum frmili alioquin A€t. 20, , non ei$ Wt obnoxius exceptioniilli,quam Cl, Hammondus adverfus iftum compa- 34 9] vavit , cum fingulis Usbibus fuos Presbyteros creari diferte jubeaty Wi E bosque. deiude appellet Epifcopos Paullus. — Sequituw ergo , ueque Vgf €retam ifiudquod nunc videmus,difcrimen in fuisPajïoribuy- ordinariis 'ï-Ta vidife. Excipit Hammondus, Chryfoftomum, 'Theophyla&um & mutam&m Oecumenium Zz£erprezari /aoji*ga ad Titum Presbyteros de Epifco- WiEïe ïa pis fingularibus. Refp. Y. uon magua eff borum in ifüis aucloritase if d 2. Nihil in üs prafidii Mammondo. | Dicunt enim boc unum : Paul- jiutg l lum voluiffe, fingulas utbes fuos habere Paftores , IDioy. zroij rb $- $2« Verba. bac ii woiusy Jrguificaut foluunuodo , uuni Pa/z'orxem. 4 g [ s ag $$) 4329 nfituends d st ctraoiffe fl plures Ecclefra 5 $ mon vero in [mgulis urbibus fman. erat o t los nodo minifiros fui[fe, Vit Cl Probatut tam ex Paulli, quam borum pra- cipse luterpretum [copo , qui boc tantum volunt , recum e[fe , [mpulas " qutoque p Eccléfias fuos fibi fep aratim laftores babere, non autem illad difhutare, 90x Presbyte vel definire ; finpuline tantum , an re ita e xigeute plures uni Eccleftas katar , d Jint praponeudi. * Qzin fi maxime ifle quidem locus in finguli Cretee . bac difità Ecclefiis. fingulos modo P aflores 3ulTilfet. creari , nibil tamen id faceret n fingulisoe pro boc tempore. Licere't enim boc a Iteyi cuidam can][a attribuere, ia notamdt quod. uempe baud admodum numero, ; illi Juerint greges , ficut auoque EU Qunc [ane Presbyterani in bujusmodi ce Libus uonuif: frnpgalos babeut » bonnpum, n Paflores,. S. $3. Locus 1. Petri $. $. 1. & 2. permifcet quoque Pres- non ia duit byteros cum Epifcopis, dum Presbyteros dicit. érenoeiy , exercere Epifcopatum. Cum Catbolica ajuhi uatte Jit bec Epiftola, & ita omnes frral ; ergo reliqu Ecclefias [etlet , clavum ef , omn es , qui uiquam erant , Paflores allo- , ut Epifcop qui iu bj verbis Petrum. Ergo bos Presbyteros vocande offeudit f a Af primo, boc nomeu Epifcopo $ quoque complecli, Sed d dum borunz munus j fundionem defr Waf verbo éaionomsiy , declarat plaue idem munus (y eundem ordiuem « (e, partütr Juilfe utrorumaue, Epifcoporum d Pres- ESOISSI byterorum, Hadeuus loca Scriptutae Epiícopos memorautia &y E- a i ao p* pifcopatum, J.s4 Qua ex loci bifce autea pertralatis concludi VetO5 ; f*dw I poffint ,in. fum nait colieuntur. l. $&6 quitzr ex ii nomiua Epifco- aute Dard porum & Presbyterorum i Ecclefia , poftelica idem uotaviffe. Nem- pe quibwcnuque fationibus boc indi a Hf cari potuit , iüs boc nobis Scri- y figrin t ptura indicavit, nifi quod. diferte i d n6 " dixit, quod dicere putidum arint i fuilfet , eum id eo tempore uemo inorar et. Nempe Y,nomina Epifco- porum ac Presbyterorum promifcue T Jumuntar A&, 20. "Tit. 1. & soidri i Ij PebMy. 2. Floreutimu : Ecclefra rum "iuifiros , modo Epiífcopos zautum appellant S.Litfere Phil.1. 444 , ( maunnas eorum egioxowwy I.lim, 1 3. ttüdo Presbyteros Zantum A 14 .33. 3. Omnes in univer- ii / vndt) /þzaflg fu. Ecclefie: C brifilaue miniffri , éxcep i* Diaconis , Epifcopi folum / ! l ] vocantHr Y. Tim, 3. (j Tit. 1. , a? Presb yteri fo/um "Yit. 2. v. 2. T "TA | " diuti $. $4. Tamque Jirma bec, at ip[um Mammondum poffremo ad jmb hus G mutandam feute Ton valere fa[fuy esf ntiant compulerint , qgi umrumque illad uomen idem du pofireuo in Comment. ad Ad&. I4. V.20. , Cutit in ytetoïö ( Diff. de Epifco nwmn patu operofz/Tivre adftruxi 77 E Jfe ez contrariuu, Q5 loca Scri- ptura a nobispertraclata ogani r/ lvj a in aliam [ente 4 y um utiam detorquere e[Jet of5 ' TL cUaius. $. $64 Nobis vero nibilofecins expen denda erant Viri Ch, aTgumeuta Jocormaue Scriptura expofitiones a u / u W d oftris diver[e, eo qued, 2 ice? — EEE hesqas '*äää):m(äæ licet umntarit. fententiam , [ua ipfe argumenta non. comvellerit , itt« ero dilfimslarit potius , f& aliquaudo in. alia feutentia fuiffe , tum && bent qien quod alii etiamdum ejus argumenta atque explicatioues locorum Scri- jina dim ptura iugeraut , pracipue autem , quouiam. in eo, quod. uos ex bac 10« duplex g minum icodlyyauio cou[equi putamus, diver[um [zntire perrexit, idque qmuenti tj acrius etiam zurfit in Opere Comment. , zai Presbyteros , quam Mmonjtare. Epifcopos , qzi in locis , qua exculJmus , nomiuentur , Epifcopos aperti[]m fingulares fzi[fe , ii5 , qui uunc [unt , fiuriles , nift quod. ipfos. tenuic- fcopatuc ves Diecefes babuiffe frue dubio aguovit. . Oflenditur ex iis ipfrs tamen, to (uo fu qua denique fa[fus esf Cl. Hammondus , valde debilitari ejus fenten- dejiciat, ziam , & illad pracipue confequi , difcrimen Epifcoporum &5 Pres- 1 ad pi byterorum e[fe bumani tantum . juris atque iufltuti. $.5$7. Jam fecuudo loco ex dillis S.. Litterarum , que exculJimus , coucluditur, firimm p p &q plares feaenl Paftrores in plaribus Ecclefüs Apoflolicis exflitiffe , quos S. Litiere Epifcoporum ac Presbyterorum zominibus promifcue defig- lt pro f Q'oXXeg'xo uent, uulla data frgnificatioue vel levifftmi inter ipfos difcriminis, quod £0 atptin dd dignitatem vel poteflatem attiuet. — Notatur tamen, baud quaquam nos de bac ve babere mandatum Chrifli aut Apoftolorum. $. $8. Sed fumr d pum nec tantaa ilud. colligi ex S. Litteris, fuife omniuo Ecclefias Apoflolicas non paucas eo modo, quo dixiumus inflitutas, tum etiam eas, quas extra 3i divtr clefum controver[iam eft , ita conflitutas fuiffG , ab Apoftolis [iue dubio e[Je cous ditas,ac longo valde tempore apud [e Apoflolos babuiffe. 9.$9. Tran- Clefias fitus ad illa , qua ex. Libris primorum Patrum de bac parte Rggiminas PXboftin POfyca Ecclefiafici concludi po[[ant ad. tempora Ygnatii zsque. De iflo uuuc quidem filebitur , quoniam Epiftolu ejw, Epifcopatum fingularem fiuti Da Dijcur p atque difcrimen Epifcoporüm ac Presbyterorum /fime dubio quideim ?Mftio j Jlabilientés, a. Viris dotis quibmdam pro [burits babentam, ac ifla adea controverfia breviter tra&ari uon potell $. prolixitatem vero in quaftie- [27] dmm He Adlimys u qua cafn incidit , & ad fummam noffra bujus Hierarchicg con- troverfiz uom valde wapnum momentum ajfert , baud admittit infi- que il Pralet d 1uti ratio. S. Go. Clemens Romanus Paulli Z4poffoli difciputlus in Presbyte' 1. Epift. ad Corinthios, de Ecclefris per "Apoffelos conflitutas, minifiris- que ,'quos illis Apofoli prafeceriuz loquens , 1n aniver[um tantum E- Qtifre þb& &m PifCGPOS ac Diaconos gomiíuat, nomiuaturus certe etiam Presbyte—. Tos, frcnti aliqitóties fecit Scripturaynifi bi continerentum [ub Epifcopis, a D Conatüraue deinde Clemens offendere de boc duplici geuere minifiro- df p 1 viss vaticinatum e[fe Efajam in Cap. 60- Y. 17. quem locuim ex LXX Veripy . non lenpt prodacit , J?J juterpolatuu a k'at-magzä aJ Jcoputm fuum faciat , ene pun ,j FuS a. —— llerit , if $524r CS8 [ , tj jCoritt u- bene quidem coucludens , fed eo ipfo clarius etiam [ui evi Ecclefiavum formam demouflrans. $ ex hat ANam [i triplex potius ovdo minifirorum , quam rexity ia duplex viguilJet, nunquam ex Ejaja duplicem ordinem Novi 'Tefta- menti zziuifirorum etiam vi fatla verbis Prophetg conatus fuiffet de- 305 , quii Epifcopy monfrare. — $.61. dt in cap. 44.. utrumque nomeu a Clemente aperti/]ime perimutatur. Nam counquefIus 5 viros bene meritos Epi- pfor tent Ícopatu dejici ex/ámat e veflisio : O beatos Presbyteros mature fa- ipfit um to fuo functos, qui non metuunt amplius, ne quis fe de fuo loco ejus at dejiciat. S. 62. Sequitur Polycarpus , cujas epiftolam adbuc babe- im (j Dres j. 5 m us ad Philippenfes exarazam 5 Ejus non quideur infcriptio epi&ole firmum prabet argumentum , uti Cel. Blondello vifus eff : Polycae- auc]uditu, pus, & qui cum eo funt, Presbyteri. — Nam bec quidem verba fa- fe, qui à cile pro fe Fierarchici zuzerpretarentur , de Polycarpo Epifcopo &* ifaue dofi- Collegio Presbyterorum ipfi adjundo & fubdito; $. 63. Sed im tiii, qi eo arguurentum patet , quod cun&lis etatibus atque ordinibus offiium g[;/aqflm fuunr defcribens , pracipue autem Presbyteris ac Diaconis , Epifco- gg Sea' Agjoicas pum zec verbo neutorat , ne quidem in epiftolg infcriptione. Cur? 3i diverfi Epi(copi a Presbyteris, (j* vel ad unam Pbilippenfem Ec- uas exitt clefiam cum [u» Epi(copo deflinata be funt littera , vel ad omnes Ec- albi e[f cleftas Macedonicas, quarum caput ac Metropolis Pbilippi fuerintquam s. 9. Tri expofitionem Cel. Mammondi fzpea jam confutavimus. — . Aliud ex «tit Regimrl'zä Polycarpo argumentum , obedire oportere Presbyteris ac Diaconis, BL ficuti Deo atque Cbrifle. . Si Epifcopus um fingularis fuiffet Pbilips m finguit pisjicur non illi quoqge obedire juffiffez. Pbilippenfes Polycarpus? Jaue , ii n oppofitio ifla DEI atque Chrifti , nova quadam ratioue arguit , dupli- n iij cem duutaxat minifirorum ordinegm Polycarpum coguoviffe, . S. 64. p il Addimus Yrengum, jumiorem quidem Yonatio, fed qui cum in alüs,at- archica O* que ille , Ecclefiis ver[atus fuerit , Occidentalibus nempe , certiffrmyam. duitti prabet argumentum, nullum ibi adbuc fervatum e[fe Epifcoporum ac ü///flþll//li /nz Presbyterorum Zifcrimen. Hujus Yrengi epiftola ad Victorem ,,'», ;7////(]7/&"' Pontificem , Romauum , que eft apud Eufeb. Lib, V. c. 24., Epifco- fa. 2* pos Romanos ante Viclorem ter Presbyteros zantam appellat, S. 63. j Presbyte Pari umodo idem in epitola ad Florinnm iz Lib. V. c. 20, Hift; Ec- Bpifcop clef. Euf.. miniffros verbi divini, qui dotirinam Apoflolorum: con[eroa- re ii* verint, Presbyteros , qui ante.fe fuerint, & cum Apoftolis una iil a lo fuerint , vocaz. — Ibidemque: Polycarpus , quem. Smyrn& Epifco- [ faöid/; Kai puur paff?m Feteres , & [apilfime ipfe Eufebius, Presbyter Apofto- s; aliter plaue Eufcbium [v- ligus appelatur, — Notaudumrvel inprizm 3. qii, E xf5 (2 ^ A d»o / L'*. 2 * eti , cu pvo fe loggita , & Epifcopos conflanter nominave, qui u quà al lrenzum alfosque priue & antiquil]ima Ecclefie Scriptores introdue juit m ! £i!, Presbyterorum jj 5 ce nonmen frequenti]]ime iuponentes. .. 66. Sed conarai ve i Q fonilia ylaue inveuimus in. Libra Irenzi , qui adbuc [Aper[unt , li-- cet maxitiam partem in latina tantum verfrone , verum qua [me dubio li potej geuuinuu textut Irenai nobis exbibeat. L. 11L, c. 2. eos, qui traditio- ferari Mionis à nem Apoftolorum per fucceífionem in Ecclefia cuftodiant , Pres- byteros vocat [ime dabitatioue , uon fatía mentione Epifcoporum, Ícopor lexandi 44t contintto pofl in cap. 3. eandem fententiam repetens , applicausque «d Rouanam Ecclefiam ,ait, eam traditionem confervari per fuccef- gl de fiones Epifcoporum. Uterque ergo locus conjunclus clarijJime de- fef utiq. vicen à anonftrat, idem tum adbuc fziffe Epifcoporum mauzs (j Presbytero- xum , falzem .certe in Ecclefris Occideutis , in quibus verjabatur lre- tl , d n&us. S.67. t in eadem quoque fententia , uon tantum in duobus Quod l capitibus fe imvicem excipienzibus , permifcet bec noumina lrengus fium aj Lib. IV, cap. 43., cum (j Presbyteris obaudire jubez , «* bos ait edunení cum fucceffione Epifcopatus Charisma veritatis accepifle. —Idem: hil facit etiam in cap, 44. cjusd. Lib. IV, mores exigeus miniftrorum Ecclefua, Epiícop Presbyteros £antum ipfos appellat (5 [epius quidem, in fiue tantuum Tareryy, dicum quoque Efaj& Go, v. X7. üs applicaus ex. Verfione LXX , im rbl i ao minifiri Novi Teftamenti, Epifcopi mominantzr. $.68. Ha- ?10)))e Dy éenus Patrum quoque de bac ve dicla. — Nau| qua ejusdem cum Cle- anente ( Polycarpo babeutur antiquitazs , Barnabe epiftola & Paftor Hermg, nibi] babeut , quod ad iflam rem magnopere per- zZineat , lice? de Herma alizer vi[um fit €el. Blondello. Hos , qui pof ignatium fuere, mou vocamus ununc ad partes , lubenterá, adeo confitemtr ,. boc difcriuen [ecundo. jam faculo rei Chriffiana prov[us sbia, invaluiffe, nift quod, verbo cenfeu notandum; Jequenti quoque «tate exflitille plurimos , qui Apoftolicis temporibus nullum. bujuscte Cäfione h zcodi difcrimen fuiffe , agnofcerent. . Ita Hieronymus in ep. 85. ad Evagr. ( Comment, ad epiftolam Titi , ip/e Auguftinus in ep. 19. Rss ac reliqui certatüm , pracipue cum loca Scripture ante a nobz excu[- NV fa inzerpretantur. — Collegit ea teflimonia Blondellus , cui tamen de o- &leny amibus plane baud. adflipulamur. $. 69. Neá&, in contrarium firui $ quid affertur ex antiquitate Eccleftaffica , exceptzs teflimoniss Ignatii, flea eri Indices Epifcoporum Hierofolymitanorum ab Hegefippo, Afie a Po- hibitm lycrate, aliarum uultarum Eccleharum ab Eufebio fcripti deducti- tju ]) que iude ab Apoflolorum temporibw , uou probaus Epifcopos primos, Cletrin , Mdl 59542C88 Duitte, g uod. ad. poteflatem ac disnitatem attinet, plane faiffe fusiles b , qui Veriptore itnà [unt in indicibus poffremi.. Nam qui bujuscenodi idices ac ienies veutey, $668 cou[arcinant , [olent omnes congerere, quibus eudess titulum bouorvis dbuc fipernt vel muuern tribui vident, parum penft babentes, utrum cundii aqua- u qua f li li poteflate fueriut, nec ne ?. id quod ex indicibus Regum Gracie, ce- ) 05 i t ferarumque vreoionum Graco Eufebii Chronico. Scaligerianz edi- cuftodint, Pt zionzs adjeciss probatur. — Firmatque boc. vel maxime muliitudo Epi- i& Epi(topr Ícoporum , qzi iutra brevilfimum tempus Hierofolymis , Roma , 4- en , ag lexandrie exflitiJe aduotautur, qui non po[Jant. flatai finguli poft. fin- ervart pcrfuccc*f gulos demum Epilcopatum barum Ecclefarum adminifiva[fe, fed. plu- adur dirjn d res utique fimuls quod etiam Hammondum movit, uti duos ab in- pur f Pt vicez diver[os greoes, (j qui ita [ub diverfis quoque Epifcopis fue- y; at T vint , in brs Ecclefis ünagiuaretur : de qua re fupra vidimw. S.70. TET Quod denique in epiftola Martyrum Lugdunen(ium & Viennen- D72 fium apzd Eufeb, L. V. Hift. Eccl. c. i, Photinus, Epifcopus Lu- hi, P r gdunenfis vocazar , Irengus contra Presbyter Zautum, id. plane ni- at ccepile bil facit ad probandum , quuim ex ea ipfa epiftola pateat, Photinum a Ej Epifcopum Lugdunenfem 4ici obivilfe, antequam bec epiftola exa- , in jut f varetur. — Potiw ergo inde ducitur avgumeutum contravium , eo quod Ecclefia illa Irengum , f/24m 2um E 'erjonc Li? ;m*l g. 68' nomiue Presbyteri appellavig, pifcopum 2 jimplici;er Lainen ijle girit T d s. L naba CPi üt s l Ed nimium jam pzne de nomine Zifcopi. Quanquam Jo, Hs hoc fane nobis neceffarium fecerit. Cel. Hammondz fulenteri, Diatriba nondum hactenus, quod fciam, ab ullo hac ffliaa jf5 L uenti qn in parte excuffa , & qua argumentum iftud a figni- catione hu jus nominis apud profanos Graciz auctores, ac pra- jugn u cipue apud Helleniftas Apoftolorum &vo vetufliores , ceu fir- nepl g,', 4 miffimum Vir Eximius propofuit; quale & foret illud profedo, js i 6p D fi perpetuo fenfum eum, quem ipfe ac focii volunt, in iftorum L Tl0bl'£ exan Helleniftarum Libris hoc vocabulum retineret, j um 4 $. I. H&c jam itaque talia munera profana primum, po- praritt js flea etiam facra, quum hoc nomen Epifcep; antea denotaffet , ad- us 19 hibitum eft in ipíis ftatim Chiiftiang Ecclefi initiis ad Paftores )05 u i "n ejus Doctoresque defignandos, Et aptiffime profedto atque pul- rj 4f5 cherrime. Horum e£ enim ; juffu atque inftituto Chrifti , nón copoil folusa ql!ï P s g fa&is a We)48 88 conciliur folum verbo Dei illo. falutari pr&dicando , atque adminiftrandis Cleftaftic: Sacramentis Chriftianos greges , uti eleganti figura Scriptura S, Tafülaru rem exprimit, pafceres Sed vult eos etiam Dominus quafi quos« lari gelti dam vigiles atque /Peculatores in fpecula conflitutos, fed hone- cantar, 1 ftiffimum profecto fpeculazoruim genus, obfervare diligenter fcru- flatuunt p tarique, quomodo fefe gerat unusquisque ex populo Chriftiano, minilros : quam recte, vel etiam prave vivat atque agat ; ac prout mores hoc ii no cundorum requirere videbuntur, vel laudare ipfos ac divini n cundis 1 Numinis benignitate oftendenda , faciendaque fpe certa &ternt &pnvitate: felicitatis erigere, vel monere, cohortari, iníligare ad bonum; vel denique reprehendere & cafligare, ac non fuis rhodo verbis ton in gre & Paftores caftigare ac reprehendere, fed etiam divina auctoritate ex Eccle- &a reliqui fia expellere, paenasque fempiternas denuntiare, nifi prave fadta us usqua emendent, & feria fimul ac non fucata poenitentia, (inceraque a Prebyte pietate, uno verbo, fide vera & genuina Deum fibi reconcilient; &tiàm non quas minas ratas fefe utique , Patremque fuum cocleftem habitu- f'que no rum graviffimis verbis ipfe declaravit Chriftus, Huic muneri, quod diferte clareque omnibus fuis partibus in Scriptuta defcri- Pr.esbyteri. lCl (olit bitur, nomen 7 éziexoz? , hisque, quibus illud commiffum eft, £x Sacris. Epi[copis faciunt exdem iftz facrz Litterz. Vif jp j $. IIL. Et ha&enus quidem, tam quod ad munus , quam AMCHIEAR ad nominis huic muneri attributi in Ecclefia Chriftiana ngiflca- alteri lo tionem attinet, re&e adhuc tamen convenit his, quorum de £- pifcopaza diffidia atque controveríias deinde fumus examinaturi. ho d Sed vero de co poftea contenditur vehementer ; numquid inter veraqu() U fl hos, quorum ita defcriptum eft officium, diverfos gradus effe, & perpetuo effe oporteat, idque ita ipfe Deus fanciverit; ut alii gu&mition Iehelee quidem & hi figillatim diécti Epifcepi , non modo emineant fupra Presbyteros alios diguitate atque au&toritate, fed etiam in eos po- WPrimaö T gqyj teftatem. habeant ejusmodi , qua & legitime ipíos ad facrofan- &um exercendum Minifleriums vocare, id eft, verbum Dei pra- us Eecl dicandi , & Sacramenta atque diíciplinam Ecclefiafticam adminie V Bf BN firandi dare facultatem., & poftea gubernare, ac, fi res pofcat, $ punire & coercere illos-poenis Ecclefiafticis, foli plane poffint? dio Q Et num non hanc talem poteflatem in qualibet fpatiofiore ree niS u gione, pluriumque adeo Ecclefiarum complexu, ab uno aliquo poffe f homine perpetuo. geri oporteat , qui nunquam amplius reliquis male- yerbi divini adminiltris exgquetur; þitï-forte vitiis fuis aC factis L $2)22C298 fafiis cauffam dederit, cur ei focii fui , Epifcopi , inquam, alii in ue adminitzls concilium coacti. auguftam iftam dignitatem poteftatemque Ec- dgura Scrpt! clefiafticam abrogarent ? Hxc ita aíffirmant defenduntque in ea Infularum Regina, qui Zf/£e Ecclefiz nomine cenferi atque appel- Rinus quii qu tatos, fed ls lari geítiunt; negant contra & impugnant , qui Presbyteragi vo- cantur. De ipfis nominibus PresPy£erorum . atque Epi/coporum ita i diligenter i yopulo Chrla ftatuunt priores: Pre;jbyteros quidem dictos effe generatim omnes müniflros verbi divini, qui füpra Diaconos fuerint , & fuiffe 3 prou x te ipfoy at Qin hoc ita nomen generale Mini(lerii Sacri, Sed ex his Presbyreris in cundis Ecclefiis deligi confueviffe perpetuo virum doárina e [pe certa n lioare ad bonmt & gravitate eminentem,cui fingularis quedam dignitas poteftasque non in gregem duntaxat, íed & ipíos reliquos gregis Mini(tros (uis todo veb oritate ex Ecd ac Paftores mandaretur. Hunc vero nomine Eifcopi appellatum, & a reliquis Presbyzerz diftin&um fuiffe, Ita fa&um, ut quicun- nifi prave fidi ia lia que usquam erant Epifcopi , ii etiam Presbyteri forent , quippe a Presbyterio ad eum gradum Epifcopatus promoti ; ac ha&tenus (Ibi reconcdint stiam nomen utrumque nonnunquam promifcue poni, Zpifco- coleen ii $)osque nomine Presbyzerorum appellari ; at non viciffim , qui , lincmune Presbyteri fuerint alicujus Ecclefig , eos etiam Epifcopos illius Soripttà u dici folitos. At iftud rurfum infitiatur pars altera , putatque f& commiin « ex Sacris Litteris clariffime poffe evincere, idem plane fignifica- vifle in illis initiis rei Chriftiang & Epifcoporum nomen & Pres- byterorum , & eidem plane muneri impofita fuiffe, ut nulla in re friana fignit alteri iftorum ab alteris didlinguerentur, Et ideo non modo, qui uorum & Epiícopi dicti fuerint , eos etiam di&tos Presbyteros , fed vice ; ejamimatuh vería quoque , qui Presbyzeri fint appellati , appellatos quoque ymquid inté Epifcopos ; ac plane utrumque nomen cunétis , qui Ecclefiarum gradus efty gubernationi invigilabant, ex zquo effe attributum. Ex quo de- erit ; Ut ali inde facile exiftimant, fefe gradum effe fa&uros ad probandam in neant lupnt illa prima & nafcente Chriftiana Ecclefia ordinariorum miniftro- in eos po rum xqualem dignitatem atque poteflatem ; quando in fingula- |d facrolne ribus Ecclefiis compluribus plures fimul modo Presbyteri , mo- y Dei pr do Epifcopi commemorentur ; absque ulla fignificatione fupere- m a minentis in uno aliquo ante ceteros potenti£ atque auctoritatis, fct . $. IV. Hanc nos igitur quzftionem absque partium ftu- jmp ]ane POiTl j dio confideraturi, viamque aliquam , fi qua pote, conciliatio- nis quafituri , haud videmur quidquam aptius vel opportunius atioliott P* ] uno ajqü.ü poffe facere, quam fi eam, ut in limine ftatim indicavimus nos G faduros olius t fusi pae f p i ) jo C 235 gatm at faturos effe, duas in partes fecemus , atque ita de fupereminente dignitate ( poteflate Epifcoporum primo agamus , poftea de jure buerunt , ereandi , five, ut frequentius vocant, ordinandi verbi divini admi- VeIeOt p niffros, quod folis Epifcopis alteri attribuunt , alteri negant : & fi ft, Mt deinde in unaquaque harum controveríiarum , quid in Scriptura J curation. Sacra, quod ad hancce controveríiam pertineat, nobis tradatur, aut ab utrisque inde hanc in rem allegetur; quid rationes firmg tans, id. mus, ta ac folide (uadeant, quidque in his, quibus ultro citroque prxcie pue pugnatur , infit ponderis ac momenti; ac quam denique in Chrfum duntaxat partem impellere nos heic poífit vel debeat veteris Ecclefiz au- &oritas atque exemplum, ordine expendamus atque confidere- M2 re(li mus. Ád loca Scripturz Sacrx, qug huc pertinent, vel certe per- Dur; atten Certe facile tinere exiftimantur, figillatim alia poft alia examinanda cum il- lud nos movet, quod planiífima h&c eft ratio, mentem ejus Li- àmplius al bri Divini de quovis capite doctrinz cognofcendi, tum certe vel Innuebat,. fi diverfum quid mihi initio propofuiffem , compuliffet me ad inteiligebau hoc vel invitum Cel. Hammondi inftitutum , cujus de Epifcopatu Andém u aum & ad Difertatioues przcipuam hisce meis Exercitaztionibus prxbiturg funt materiem : quando ipfe hujuscemodi ordinem eft fecutus, AStte exitiug ' In eo duntaxat leviter ab ordine illius digrediar, quod Scriptu- 1gimr Qunc A r& Sacrx loca , qu& Epiftopos nobis vel Epifcopatum commemoe- Tif lotum qe uod & rant, feparatim primo fum tractaturus. In caufía eft , WW XX&XXX N maxime ptopria funt ifti controverfiz , & nonnulla de iis figilla- ünice & r tim habeo obfervanda,quz ad reliqua di&a nihil pertinent, qui- literate loc bus alioqui fuus in hac difputatione eft locus. limm noti $. V. Nomen ipfum ergo muneris, Epifcopazum, gr&ce Üv Mide, San Ewiexog?v AG. 1. y.20. & 1. Tim.3. y. . invenimus. Nam cum Vocem,quæ Luc. 19. v. 45. & 1. Pet, 2. v. 12, ufürpatur, diverfum plane at« mäï:ïme he que alienum ab ifta quzftione habet fenfum. PPriore loco de ipfo Vidat, raviffimo munere Apoftolatus accipitur, cum Pe/rw: in prima , illa, poft Chriftum in cclos füblatum, concione, commemorato Cl0ne pror Judz interitu, deque alio in ejus locum fubrogando confilium Itütio duj daturus, v imuexomi» dvrZ, alt, AGo: reg(Q- , ad verbum , vel & thüner retento potius gr&co vocabulo ac latine tantum inflexo , £pi- primun fcopatum ejus accipiat alius. Hinc jam continuo pars altera argue t?ït.m ( mentatur. $i ip/a ZApofiolorum fuuctio ac potejías, Epifcopatus appei- latur, Q eodem po[iea nomine certum . aliquod ac perpezuum munus, e&üfæ j quod in fequeutis «vi Ecclefs perdurare debeat , a. [acris zAncioribus P'Detyg Homilde d O DNSEIQ: t [uperemia non)inatur j fequitur. poteflatem etiam Jünilem ei, quam Apoftoli ba- pollea de im buerunt , vel plane eandem, buic muneri in perpetuum attribui. Sed bi diviti ii vereor profedo, ut hoc argumentum fatis firmum ac folidum r nepnt: dl fit. Rationes quidem afferre licet complures. aid n Scrpur $. VL 1. Quum generale nomen fit éatexomi , quamlibet Dobis truit curationem & fzpiífime quidem valde tenuem ; ex &quo deno- rationes f tans , id quod clariffime modo multis exemplis probatum dedi- citroque pru müs , tam auctorum paganorum quam Hellenitarum qui ante iam deniqieit Chriftum floruerunt ; minime licet exiftimare , ipfam ad unum s Beclin at duntaxat fenfum , eumque augufliffimum in Libris Novi Tefja- que confidite qmenti retringendam effe.. Quinimo liquet facile fermonem illum Vel certe t Petri attente legentibus, requifiviffs hoc ab ipfo feriem orátionis; certe facile fiviffe, ut generali tantum voce uteretur ; non jam janda cunm l ntem ejusLi amplius aliquam poneret ; qu& propria foret huic muneri, quod um certe Ye innuebat, vimque ejus omnem prxcipue exprimeret, Nimirum liffet me à intelligebant jam omnes, de quo munere loqueretur. Judam ad d Eþ//äü/dl/l eandem cum ipfis ( Apoftolis reliquis) fun&ionem curamque vo- ; prabiturg catum & adhibitum effe oftenderat. Hunc dixerat fuomet fibi . elt (ecutus fcelere exitium quafiviffe, & interiiffe miferabiliter. Moniturus poü Script igitur nunc jam porro , cogitandum effe de alio in hujus homi- f commemo nis locum creando & fufficiendo , opusne habuit , obfecro; ver- H'.Q&, quo bum ufurpare ejusmodi , quod munus ifti antea commiffum, unice & proprie defignaret ?^ Hoc vero vix fuiffet aliud quam a de iil litterate loqui velle, quo nomine veteres claritatem plane fuper- | Pertinenf:q"" fuam notabant, atque idem pane fignificabant , quod verbo patide. Sane nullo modo fuifle neceffarium amplius ; adhibere j TA äfz ki " vocem,qu& muneri Apoftolorum peculiaris ac propria effet, ac vel 10 N QU maxime hebetes etiam absque eo id intellexiffe , nemo eft; q.t.li-n eli p p* v ideat, . re lo ! j $. VIL. 2. Addo locum parallelum ex eadem i(ta Pezri con- puni 10 p mgmüfäf cione promptum , qui rem planiíffime conficiat. Nempe in ipfo ulfi initio hujus orationis, quum nondum vel verbum feciífet Pezrus ,j ci de munere, quod Judas in Religione Chriftiana gefferat, fed tum 1 veïbtmh b primum id vellet notare, facit id ipfum prorfus, quod in ponenda iiX r tertio poft veríü voce s éziexoz?s bieri ab ipfo probamus ; ut (ci- TE t Vs licet generale nomen muneris ponat , cuicunque muneri & prz- J ! lcoPaws ( fecturz fignificandz pariter aptum , non fpeciale, quod ill; uni , 1l ;7)6';///1 /f///ll perpetuo velit effe proprium, — Quid enim ? ecquo ibi nomine / 2 poftee [ jl gl us $85:2((88 Apoflolatum ikam Yfcariotz appellat? Ille vero vocat Diaconatum: tium L xna uærngüpn,uälfg' dv cóv Wjv , x9à tAmoe TOv XWAWeo» Tüe Dwaxovlag gauvs : nobis accenfebatur , fortemque bujus Diaconatus frve mitiie hic 43 men / fierii (nempe noftri ) eff fortitus, Quin idem nomen etiam po- pagini flea repetunt Apoftoli, &, qqod amplius videtur , cum proprio dunta & genuino fui muneris nomine conjungunt v. 2$. Tij; ) axovlag savT«s 49) dwosoNW. Ergo etiam Diaconatws, i reGe colligit & Dhil2 concludit argumentum quod expendimus , par erit 44offelatzi, mile tertiusque ifte & longe infimus miniftrorum ordo, fecundum hos Ie voli quidem Theologos, qui ita ex voce £anexoaris in v. 20. pofita, ar- tritaqu inén 7 gumentantur,primo & fupremo ordini Epi/coporum omni ex parte &quabitur. Et hoc quidem potiori jure, quanto magis res fagi- tuum : tabat , in prima mentione dignitatis ac functionis Judg , verum enim | & proprium illius nomen poni, quam in poflrema , quum jam, apud : adeo it quo de munere ageret Perra; , dubitare poffet nemo, Quanquam Ííane nusquam eo nomine opus fuerit , uti jam innuimus, quod tam c videlicet commemorato femel Jz4a clariffime cunctis liqueret, loco fe quid Pezrus vellet , utcunque vel maxime generali voce & ad tiore fi E(ldeü; quamvis curationem fun&ionemque fignificandam ex xquo apta ufus fuiffet. Quod fi igitur de hoc loco refpondeamus : 3iaxe- velle r viay iftam laxo valde fignificatu dici , ut quamlibet fun&ionem ; facram , etiam fummam atque ampliffimam , complectatur , fed HC Joq : cauífx propterea nihil effe, quare id verbi ubiquein hunc fenfum ententj accipiatur,etiamque qui hoc munus gerunt,& ab eo vocantur Díz- tinmUm coni, Apoftolis Epifcopisque perpetuo &quentur; Si de hoc, inquam, frtens, loco ita refpondeamus, ut fane neceffario refpondere cogitur tam mtur, hoc Cl. Hanmmondus ac focii ejus, quam ipforum adverfarii, cur non : Elæ Qum multo etiam magis hanc refponfionem atque explicationem ad- u Tïä' ;Wh mittemus , de voce vi £mexonic ? Sane ergo manifeflum eft, ex &hten hoc loco & appellatione peti argumentum non poffe, nifi antea, CDptors quod in qua(tione eft, pro certo habeamus, vel demum aliunde IHf evincamus, parem effe Epifcopatum poteftati & muneri Apofto- lorum, quod ruríus eft a b hoc quidem loco A4orum manifefte RT depelli, T $. VHI. 3. Cum habeant utïq-ue auctores Novi Te]iament;' Que mjp Verum, proprium & genuinum nomen ; quo munus hoc illuftre D Kin & poteflas eximia /4poffolatus diferte per fecteque exprimatur,nem- .5"/0]4,5 | pe 1illud ipfum, quod fervarunt & a G r&cis mutuati funt, ad ge- ^ lag nium $8553 88 Vocat Diutyi nium Lingug fug leviter inflexum, Latini, v£c doeoAi ; cumqu& QUE ET id in eum unum fenfum fumatur, & quater , nifi fallor, fumatur, Naconatus fros hic.4G, 1: 25. Rem. 1: $.. 1. Cor.9:2, & Gal. 2:8. ipfum vero no- | DOrmen etür ) men Zfpofioli in cun&is fit AGforzm atque epiflelarum. Apoflolicarume ktür, cum p paginis, eodem hoc femper amplo auguftoque fignificatu, duobus . 0. Ti ts duntaxat exceptis locis , nifi me fallit memoria , 3. Cor. $: 23. & Eu Phil.2: 2$, Cum hzc, inquam , ita fint ; nequaquam £t veri(i- par ent Ayjit mile,Pezrzm vel Lucam,íi nomen proprium ejus dignitatis pone- do, fecudn re voluerunt , non potius illa altera tam in hunc fenfum clara tritaque voce v« &ézosoxie ufuros fuiffe; vel (i hoc omnino ei no- 11 0. 20. pol'm,an Qriit o r men Tij &riexoriis deinceps deftinare & quafi confecrare in perpe- nto mapi dj tuum cupiebant , non id aperte diferteque fignificaturos, Nunc enim profe&o, ut quisque vocem generalem laxque valde, cum ynis Juda, vt ema , quun j apud alios auctores , tum apud Judaos etiam grzce loquentes, & adeo in Scriptura , fignificationis , absque ulla declaratione pofi- no, Quanqui frnurmus, quo tam cernet ; nunquam animum inducet fuum , immutare hoc loco fenfum hujus vocis velle fcriptorem facrum , eamque a la- undis liqueret nli vocs & 1 tiore fuo fignificatu ad arctiorem multo, ut unum duntaxat in m ex aquo Q Ecclefia munus , fed id longe prxcipuum , in pofterum notet, leatus : hn velle redigere, Xibet fundit $. IX. 4. Denique confiderandum e(t , non ex ingenio fic loqui Pezrzm , planeque fuis verbis hoc in loco haud uti, fed ompleditt ! vein hanct! fententiam citare Pf/almi CIX, v.8. Scilicet David Chriftum bea- tiffimum falvatorem in P/a/mo figurans , ejusque quafi perfonam beo voanu gerens , dum inimicis fuis mala qu&vis ac divina fupplicia augu- : Sidehoo/t xondes p ratur, hoc quoque ponit "N nj» inp8 CO'DyD Yp viv. 'Qux cum LXX reddidiffent : ysmOvrocor aj dptpad vv lat aleti t 4g) Tüv imucxoT4» dvTS AaGos frtpoe , retinet utique in citanda ea Ti ficatontu fententia verba erxcx Interpretationis Zpoffeíus , prout fere facri qupifelun Ícriptores facere confueverunt, Itaque ut cognofcamus, quisnam ) df ii 3033: alb fit fenfus grxce vocis, hebra nobis confideranda eft, qua grxca v m hzc exprimitur. Ea eft vero 11 22; qug cum ab ejusmodi ver- TTTE bo derivetur, cujus frequentiffima fignificatio eft vi/izare, repicere, J 2 redte utique vertitur £zioxoz*, pariterque uti hac vox, curam at« ) u que iz[pecionem quamcunque denotat, ut hebrzi hominis Davi- [ti NW, j | ! dis Kimchii in Libro radicum aliorumque gregalium in hunc locum J yis AC &lofJas atque interpretationes, de Ponz: vel de sxere ab alio accipiene n ( p D 4 1fà da; facile nobis liceat contemnere. — Sed numquid ex hoc ita lo- 1040 i C0; i Ó m P sss æ&)m(ää co , &iíla «7; &miemori cum 11322 comparatione aliquid proüg-*' lua f cimus ad demonftrandum, fingularem quandam vim effe in grxca fet, quo voce, cum in S. Litteris ponitur, neque nifi amplum & illuftre tiiil C in Ecclefía munus cum fumma quadam in ceteros Ecclefiz mi« Jariba, otavil niftros poteftate conjuné&tum ea denotari ? Vix videtur prófedo. Nam praterquam , quod ex origine nominis hebrzi jam liquet, prelfit, effe illud pari modo aptum ad omne genus curationum ac mune- us dü rum defignandum, ficut antea de grgco vie émiexoniie evicimus,ex- iflam h empla quoque plurima locorum Ferzeris "Teflamenti id confirmanty diq jam quibus tam hoc ipfum nomen j122: & DYYTDS quod munus ipfum notat, quam "23 & "j2 quz illos , quibus munus w &l commiffüm eft, queque pariter Zriexózsc, & nonnunquam £zisa- l$ v, 2 vas reddunt oj , omnis generis curatores , in[peclores , prafedos. etlam qu fignificant, ac non minus crebro quidem ignobilioris generis cu- Yetbi div vatores & prafeciosz, quam amplioris & illuftris, de qua re jam fupra dijidn difputavimus, ^ Cunédta ergo huc redeunt. Vult, nifi fallor, Da- . atim, ài vid in' hoc Pfalimo augutari fupplicium primo fortaffis inimici ftr vel co alicujus fui , uti fzpe folebant Prophetz, deinde vero etiam, & Scllicer e qui fcopus eft omnino pracipuus , inimici & proditoris Chrifti Mattbia jude. Eoautem verfz , quem trà&amus, cogitat interitüm hu-, jm Tatig jus hominis ponere , & interitum omnibus numetis abfolutum, FXlerg ] inque ea re üti verbis & figuris quam fignificantiffimis, quod ni- Terpretatur mirum facit vehementiffimi fpiritus Propheta , quotiescunque Tf/fïl//; Jul idonea fubeft cauffa & ratio, " Hinc itaque non habet fatis mor- 41 27!'04066 tem cclerem ac prxcocem ei homini denuntiare : Simz dies ej4s Wtent d £ Jud pauci 5 fed & ad declarandum hujus tam feitinate mortis certitu- i ) D j Qe 1 : (s fperan'o dinem, illa adjicit, quz mortem ipfius demum confequi deb "Pt f bant: nom quidém, uti Kimrbius & Rabbinerum nonnulli prav: é : Mem explicant, zxorem ejus , aut bona , fed omniio planeque ex tritio- " ] D k & thm &Q .1 re vocis hebraz fignificatu , maummus ejus , accepturum e|Je aliuum.. Et um SWQ in hac re exprimenda generaïi nomine /Zueri utitur , quod plu- X lnie a ribus prorfus ab invicem diverfis azzzerzm generibus, tam qu& (s fatis eximia, quam qua admodum exilia funt, ex «quo convenit, qu.Q& 'aïgm & ex &quo in Scriptura attribuitur, ita quidem ut dubium non .mt Poter fit, quin eodem plane fuerit ufurus, utcunque vile ac tenue, quod hic homo gefferat , munus fuiilet, quod nunc fcimus ampium AR CO valde ac magnificum fuiffe. Si quis petit , ut clarius adhuc lo- . m&u aC quar , dico 1dem prorfus egiffe Davidem , cribendo ; TY2 yee UT ]ud Mp | *WEr; C2 : aliquid luti fi latine pfalmum pangens hanc vocem ipfam mmuus, pofuif- lm effein m fet, quod Romanis illis p?ifcis haud magis Confzlatum , Diclatu- iplam & ii raum, Cen[aram, ceterosque ampliffimos Magiftratus, quam accenf,, 0s Ecdefit i Jcribe , viatoris, tenuiumque iftorum functiones & officia fcimus 'Idetür p notaville. Quod autem ita hebrzus generaliter voce 11 W23 ex«- t m I preíTit; id imitatos effe Grxcos interpretes ponendo &riexozzv, mi- ODUUDQ d mus nus dubitandum elt , quod jam antea hoc nominis generalem Ti Vi C iftam habere fignificationem planiflimum fecimus. Sed nimium / ! i Confima diu jam uni loco fumus immorati. ) quod tumi $. X, QCeterum , ut hoc nunc jam tra&em , opportuno, quibuy z nifi fallor, & fuo loco ; quod ex hujus 4&. 1. verbis fequenti- unquan d bus v, 25. pro fucceffione Epifcoporum in functione Apoftolatus, jti , piwffä?ä! etiam quod ad poteftatem fummam illam atque eximiam in alios IÍ geüeriä ( verbi divini Mini(lros attinet, petit argamentum Cel, Hanmou- re Jam ii dus ; id imihi leve admodum, vel nullum potius videri , in initio frllor, Dv ftatim, ac antequam fententig mez rationes attulero ; & ita prx- Afftg iituct ter vel confuetudinem meam vel inítitutum , diffiteri haud queo, Q etiam, & Scilicet cum in v. 25. conflitutis coram DEO, Jefepbo Barfaba , & L] ors Ch Mattbia Juffo, orant hoc fupremum Numen Apoltoli, zi fibi forte Venord D jam ftatim defrguet , ecquem elegerit , qui miuifierium & Apoftolatum ; abfolutut expleret ilum , i& s vracten l£a , mopeutiyan &i TV Tü70y TOV l010Y, ID wis, quoc terpretatur Hammondus, ecquem elegerit in [ucceJorem muueris, quod reliquit Judas, ejus funcliouem in fe [ufcepturum 5 quati fcilicet ver- aotiescut jpet fs m ba iíla zeeóUAgva üe dv vóz0V TOV iduoy , haudquaquam accipienda : gin d forent de Juda , qui nefaria Chrifti Domini proditione novo fce- lere defperationis atque avroxeigios cumulata , in Jocum fuis imma- moorts conequi 9 vibus faciuoribus debitum atque deflinatum nempe ad inferos , id gonmull p quod pridem omnes intelligunt , abiviffet; Sed de fucceffore in Jud& vices ac munus jamjam fufficiendo g r , qui yi*delicec proprium li illum Judx locum fit occupaturus, T $. XL Profe&o utrumque hic licet mirari , & quod vio- n Qu d p lente a fef& verba facri textus detorqueri non fenfit Vir Cel.; & ys, 01 1 n ia quod argumentum tam infirmum, fi tamen pro argumento vo- luit ponere, adeo longe arceffere voluit, uti illud probaret, quod u dub » infitiatur nemo. Nam utab hoc poftremo incipiamus ; omni caret controverfia , hoc tum egiffe 4poflolos , non fine divino in- ftin&u ac numine, ut in locum Jude alius crearetur Apoftolus. 4rius h Atque id verbaifta AaCej zóy XAWpoy Tüg Quoxoviag T&UvTH; 9) «77050- lo; f n n A;"; x EE i 5 $6 C 888 76),9' 5 & d maot6n Yudas , ita diferte clareque teftantur ; ut nihil iaSe 5 opus íit reliqua eodem vi maxim a trahere ac torquere , quibus *& cerl alia omnia nobis Ev«ngelifla volebat narrare. INegant vero qui "tiam v de Epifcopatu a Cel. Hammondo diflentiunt , ex hoc , quod Judz in T0Un] àp j Apoflolatu datus eft continuo fucceffor , confequi iftud etiam, ut Tuline ij erpetua fit in Ecclefia Chriftiana hujuscemodi ampliffima potee fueratufü ftas, qualis Apoftolorum fuit, ac ut illa in Epifcopis , qui vocantut, 3 t lt perennet. Quin potius fic difputant ; quemadmodum Chrifto à (ccüpa primum ifte duodecimviratus placuerit , quo ad populi fui con- verfionem uteretur ; ita deinde poft mortem ipfius atque in coe- T0n froprit los adfcenfionem , cum jam omni Provinciz ac Nationi pr&die Atf de candum effet Evangelium , cenfuiffe 71poffolos , & divino quidem ïïp?pliciter certe inflin&u cenfuiffe, eundem illum fibi numerum integran- EUR i&a 519 | dum effe , uti totidem omnino ad hoc opus illuftre Chrifti jam polentia , W wnon vi&oris ac triumphatoris aufpiciis aggrediendum exirent , quot ab eodem ipfo, adhuc pugnante , ad illud deftinati miffique fue- Ü fucceditu rant: Ceterum vero non voluiffe Deum, hanc poteftatem plane fuccedipq inufitatam atque extraordinariam diutius durare in Ecclefia , ac $ Vetbo ( dona illa extraordinaria ac mirifica durarint , quibus eos inítrue de loco d xerat & ornaverat. Hoc erat ergo refutandum Viro Cel., non jed Jit a argumento neque neceffario neque firmo probandum , creatum € d e utique , qui in Apoftolatu Jud& Iícariotg defun&o fucce- ejusmod &fe com deret, S.'XIL — Atquod leve illud effe argumentum dixi, vel po» 'ficuti a] It 5 nor tius Apoflolorum verba alio quam oportebat, trahi , id vix indiget probatione. Quum enim ita pofita fint, & fe invicem excipiant tdüdany J parter verba: 4 *s maesCn L'edag rogóLUnvay & Tiv vo7ov Óv Bov , minime patitur nexus orationis , ut poftrema ifta zee&/iyar &c. alii quam Ionuto q.ui parte Tud applicentur , qui nimirum Zere/iquerit, vel amiferit miuifite vium illud atque Apoflolatum, ut abiret in locum [uum./ Quod eniqi 4 audo verbum in ulla grzca fententia manifeftius ab altero regitur , at« Uhi PWPT que hic zoe&/liyat regitur a ae:6; ? Quod fi de hoc accipi ea 4f« &gitur, (ïulï Ton pofioli voluiffent , qui in locum Judz erat fufficiendus, idque ipe fum illis verbis declarare : /zfci eum in Jude locum atque munuss 7iNtag i quàm & iteraffent hoc absque ulla neceffitate, quippe quod paullo antea difertiffime expofuerant. Deinde mentem fuam nimium obícure Roortem ICitati f ambigueque 'expreffiffent , quam facile erat perfpicue explicare, ponendo zee&ééyre i vóv Tówey róv )àuov, Ut regeretur a Ver is jin li Aeoty Tenar; hr gm VQHU'OI 9 - fantur , tj GB2 torquete, qu A«bv coy -äc)&*ä'gov ; vel WOgö(«S*na'ä;»(tevev ; ut regeretur ab -à» é£eAcZa ; vel certe irfferta particula 9) » od zc0ót65ya, hanc alteram fenten- Negant v 10C, quod u tiam verfu 25. conjunxiffent cum prima ; & eidem omnino ho- qui od et mini applicuiffent , quod nunc ii non faciunt, ac potius manife- fliffime iftud zeesU/iwn , conglutinant cum zagt&y, quod de Juda d amplifiny: 1pi, qui vot fueratufurpatum. Neque quadrant profecto fatisifta : & rv v- admodum (l "ov 70y 1010v , in hominem a Juda diverfum, qui Jocm tamen Ju- d& occupavillet, Notant enim ifla Joczm proprium T TopóL Óal s ad popul fut non froprizm ei,in cujus alter Jocum pro£cifcitur vel fubfüituitur. pfius atqutit At i. de fucceffione in locum Jud& voluiffet fignificare, dixiffet ac Natini p* & divitoqi fimpliciter àe rv vézov avs8, in Jocum illius , quibus nimirum vek- bis ifta &ic vóy adzrov vv 1dioy , & hc patiter poftremis iftis &qui- mmerum ii pollentia , &i« 7óy éavrd. Tówoy, prorfus opponuntur , nempe 1ta5 wuflre Chal j ? exirent, Q ut priora illa Jeczum , five àaunzus notent cum refpe&u ad eum , cui fucceditur, altera eundent /ocum, fed cum refpe&tu ad eum , qui ti miliqueti fuccedit, yeflten puan S. XIII. Rationes Viri Cel. oppido leves infirmgque funt, n Ecdefa, Verbo fingulas convellemus, — L. Ait, 19voy vómov bazd po[fe accipi us eos ii de loce damnatiouis, quum ille uou fuerit Juda peculiaviter attributus, fed. frt communis omuium dasmmatorum. | Refh. . Quoties de loco du , ejusmodi fermo eft , qui ejus eft naturz , ut multis poffit fimul defundo li? effe communis, dicitur ille tamen fine dubitatione a Grzcis 3i-, ficuti a Latinis au&oribus proprizs , cun&is illis , ad quos perti- yum d) v " 4 i:: " i ! net; non, ut ftatim atque uni tribuitur, ceteri inde omnes 3hi i « excludantur , fed uti declaretur , iftum de quo fermo eft, fuam ipricem r ibi partem omnino habere, Et ita 1iG- ac proprius appellatur, y rir h " non ut opponatur iis, qui pariter in eo partem habent, fed his, J Ll k qui partem ibi non habent. Sic iMag zíAes paífim nobis Grz- yti ] u fmf io ci auctores ingerunt, ficut proprias civitates Latini, non quod . D uni proprie (int fingul& , fed quod ita proprie his , de quibus I fic 0 fegttllf J agitur, ut eo fenfu ad alios quam plurimos , omnes videlicet j «cp qui non funt ex iisdem urbibus , minime pertine-an*.—? Sic i8/a i Haendu J iue m zroAiTé , idie eunvi , 138 6À« 4O- , & fexcenta alia. lL. Quan- ] q quam & aliud licuerat afferre , fortem illam , qu&cunque poft j i mortem obvenit Judz, & qu fane cuique (ive damnato , five fe- qllO od f um licitati fempitern adícripto, fua plane & propria eft, ut quam in Ju fe,.in fuo, inquam , & animo & corpore absque dubio fubit, de- p ii fignari his verbis , & ita ipfam eam exprelfitlimam yropriezatis fi- [egeft | " guificationem , quam vult Vir Cel. , locum hic invenire poffe, ita H uj 2 49 ) 8 ( 8- ut Bru&urz fermonis vis tamen afferenda nulla fit. Cl n cundo loco Hammondus, baud fui[fe Luce, [ententiam ferre de Juda, Qam ejt Dimetur, vel quidquam affirimare de re [oli DEO nota » q4alis Juda poft mortem flatus fuerit. — Reff. 1. Non fuit temerarium , quum Judas pa- duco fufi trato atrociífimo fcelere, non fine manifefta fignificatione defpe- * rationis, & quidem certe defperationis. de venia ac miferatione exht r, T DEI vitam abjecerit , i//us, dicere , ad locum damnatorum abivilfc. 3 i'g;vx ü Jipitun d 2. Quod fi hoc alicui forte difpliceat, ille id fibi fumat , quod modo ad primum Viri Cel. argumentum fecundo loco diximus, drjlera (ebeant , e non ipfum illum carcerem inferorum, fed /eczim quemcunque five damnatorum five beatorum a Lzca notari,quo Ifcariote anima dee llico, &. lata poft mortem fuerit. Ita nullum de eo tulerit Lzcas judicium, fo, idque t ' Ac fane in mille fenfus hujuscemodi , qui modo verbis Scripturg ijütia po non difficilime conveniant , dictum iítud. interpretari fatius effy Qu ef de quam expofitionem accipere ftru&ura grammaticg , atque indoli: "omenti e erxci fermonis prorfus repugnantem , qualis iíta eft, quam refel- D ex pirte limas. IIL Dicit Hauondgs : Non redle vel proprie dici de quoquam, Mpata, q eum pecca[[e , ut iret ad inferos : at bunc fore [eufum verborum Luca;. VMjte poti nifi ad. navam interpretationem confugiamus, — Refb, 1. Non eft itay YiCInds Lphe Qus peccatum confecuta funt ex merito, & a peccante. facile: 10 hujus ip potuerunt pr&videri , ea non male, neque inufitata figura: cum peccato ita conjunguntur, licet ifte in peccando fupplicia hac 5 s x ipfa minime fibi propofuerit, vel quafiverit, — Quale illud fuit 30&3? e& [ C. Cafaris , quum jam in pugna Pharfalica c&fos ac profligatos: 'btaf f effe Pompejanos videret , Hoc voluerant , exclamantis, de quo ex li i effe Aiinio Pollione nobis Suetonius xefert in Cafare Cap, 30. Et cuifi- , ffuö,eo]; milia omnibus Linguis paíffim dicuntur in eos , qui fuo fibr ju- m eft. h mento, quod dicitur, malum attraxerunt. 2. Poffumus etiam. iftud zaeiCs proprie accipere , de relic/e ac deferto a Juda: muuere. Miong "Apoflelatus , quod nimirum morte ejus vacuum factum fuerit , cui . Mhibere 1 quidem explicationi inprimis favet 1pfa ftructura fermonis , £ 9€ etl.'fm iE za5tCs , zroBéUUnvod die TO». TÓGOV Ti 13iov.. Sed de hoc jam loco: Blusi Vellgete a fatis. Pafres, quosaffert idem ifte Vir Cel. ,. non moramur; quan- S Q'X*Xæy do ex eo ill; funt genere , qui quascunque fere vel excogitare ipli. el. u potuerunt interpretationes,vel excogitatas ab aliis coacervare;eas Tittofbe, omnes congerere confueverunt ,. Oecumenius atque Tbeophylacius, quæ fue] item & auctores gloffarum , unde au&oritatem illi quidem hoc j , loco minimam habent. Chryfofflomum , quem in parte citat Vir l quij "n j : Vtatte 588)?9(384 i, I Cel., nego in fumnta rei pro ipfo faceres fed ob hoc ipfum;quo- f m niam ejus teítimonium, a quacunque demum ille parte (lare exi- 5 Tuda u íflimetur, nequaquam tamen rem valet conficere , coafultum non. , quum Jutss duco fufius de eo difputare, pnifcatioreds $. XIV. Alter locus ipfum Egij&qpatimz commemorans, Dia ac milerd exílat 1. Tig. 3. 9. I. 7ss 0 AoyQ. Eí Tu6 tGWTMOZ U. dgtytTOu, m xXAE dgys imi9vna. Fidelis, five, certus d firmus esf fermo. Qui Epi- Mibi fomut, Jeopatum . defiderat , vem praclaram , fivepraclarum ( grave munus 3do loto d) defiderat. Statimque qu& dotes, qui etiam mores in Epifcopo effe ! quemounmit debeant , exponit. Hic fane certum eft, agi de munere Eccle- fcariots m fiatico, & jam quidem a munere ac poteflate Apoftolorum diver- t Luuu j Ío, idque titulo ifto Epifcopazus infigniri. Ut adeo exiítimare non -verbis ag injuria poffimus , hunc locum ad dirimendam controveríiam, retani f qua eft de Epifcopazz ordinario. & perpetuo Ecclefiz Chriftiang, g, atgne n momenti effe multo majoris ac priorem, fi modo hoc munus om- l, quam g ni ex parte nobis ifto loco deformetur. Videamus. . Qui pro £- pilcopata , qualis nunc eft fere, contendunt, illud videntur poffe ici dequugum aninm Luct urgere potiffimum : quod ad TZmezbeum iíta fcribantur , cui in vicinas Ephefinz Urbi Ecclefias aliquid poteftatis fuiffe, ex pri- i N(m &. ïfä yeccante ïwi? mo hujus ipfius Epifiole Capite iutelligatur; itaque ipfi , veluti tali fuum officium prafcribere fine dubio Paz/um. Sane idem il- au Bo ao (u BCW le, cujus argumenta jam fzpe protulimus , & qui hac in parte inílar eft omnium , Cel. Hazrnndus, minime dubitavit, in Pa- UL vapbrafi [4a Novi Teftlamenti ita hunc locum proponere. Czram fi« (osac p x mantls ! qu li fcito e[fe adbibendam in dele&lu eorum , quos 1u , Meiropolites E- f phefius , eo bonore (Epifcopatu nempe) dignars. Sed tamen liqui- $x "Em " dum eft, hoc ipfo confiteri Hamaroudum , Epifcoporum vomen in j aun ifto loco palmario quibusvis verbi Dei minittris tribui, quoniam Joflum in ipforum delectu ad hoc munus pr&clariffimum tantam curam adhibere Tüotbeus jubetur: hoc vero unum pugnare, eífe aliud u &fä ii etiam in Eccleíia munus amplius ac majus, cujus unius fit, hos 0007 ( deligere atque ordinare, id quod ex hoc loco manifefte evinci j p fo? w- ille exiflimat, Quanquam fane & prius revocet alio in loco Vir Cel. uti mox dicemus , planeque de Presbyzers hoc 1n Capite ad d ao i n':l Timotbeum agi inftietur. Quod pracipue urget de poteflate, jis o qug fuerit Tzmotbeo in legendis aliis Miniüris , ejus firmitas ex ;wl . " " primo Capite hujus ad Timotbeum epiflola pendet, quando ibi ta- 11[ qül ii [ le quid ei fane committitur, quod jam nunc agnofcere, & hac iil ia vocatur, adílipulari, mi- in parte Alta Eccleia , qug in Britann 2 nime RE ii d E $3 ) €o ( $9 Dime vereot: at ex Zertio folo: Capite haud perinde poteft dici,. Müijerh Quum dotes ac mores veri divini verbi. adminiílri exponere Ti-- a (tttà ntütbeo potuerit ac debuerit Apoffolus ,. haud magis, f1 1s folus ali- Jepe uf os legendi & creandi habuit facultatem , quam fi gregi illi unty. N 7 cui pr&erat, ordinario attendere eum oportuit, alios vero Mini- q;fz'üffu")ïem; firos non creare aliter , nifi pariter cum reliquis, nempe in Frae. Ducoo du « trum. & Collegarum Concilio, Quis enim non videt ,. Paítores;. Dl fe quales Presbyteranorum hodie funt, non minus neceffe habere de: V o Scholis z tores conft officio Paftorum recte informari, quam.Epi/copos hos ipfos , qui pro ampliore iffa poteftate nurc cummaxime decertant? Ad Jemo, Vetu eum itaque locum h&c a nobis difputatio refervabitur, qui ex. &ot: $t may ilis eft, qui mentionem quidem Fpif/coporzgm plane omittunt, fed: ledum ple tamen certe illud clariffime docent, etiam cum ab Apoftolis di- famur, ad fcedebatur, inter verbi divini adminiflros alios.aliis dignitate ac P* is wofle nc poteftate nonnunquam in prima Ecclefia antecelluiffe. exipuis eo -S. XV. Sed vero aliafunt contra in hoc Paz//i fermone ad- 1doneos h; Wimotbeum in Cap.3. qux in rem fuam facere, non injuria con- Ticet aliud- tendere videntur. hi, qui Presbyteraui folent vocari. Nimirum r. &, nifi f de poteflate iftorum, quorum officium ac mores defcribuntur;. Gefris, qua. & quos certe fine dubitatione Epifcepos Paullus. vocavit ,. de ifto-- !lít timirum rum in alios mini(tros poteflate nihil prorfus eft.in hoc loco; eft: fi*qu.idem [j vero de cura Ecclefig, quatenus ad omne oenus Paflorum fine: &ilem F i controveríia fpe&at, nempe in y. s. qui folus de officio feu fun-- ttelefrrs f Gione eorum, de quibus tractatur, agit:: Qued f quis [uamet fa- ! 1b Apol ntilie veGle. prae[Je baud uovit, quomndo curam geret Ecclfa DEI? ïl&'m] dübfo 2. Quod longe potius., dum. in defcribendo officio ac moribus: Atilinos Y Miniftrorum Ecclefiz, non.ponuntur nifi Epifcopi ac Diaceni, o«- m, UMQ tel u miffa mentione Presbsterorum , probari hoc ipfo arguunt , non BRQUTT) XX. eífe. inter Epifcopi ac Presbyteri munus ullum diferimen , quum * 28, EP'JFCOPO älioqui poftremos- hoíce filentio- tranfiturus: Pazl/us haud qua-. & Ham;mng Q quam fueriít. Movit hoc fíane.non leviter Cel. Hammondam Dij[-- ) 5 It lo Jerz, IV de Epifcopatu. Cap. X. & .XI. qui nonalio, quam ad ZEpi.. & Qve tu phanii au&oritatem confugit, ad locum Pbhil.x. y.x. noftro iüti. Ü *miüms h plane (inmem.refpondentis ; quo nimirum Paullus ,. omiífis pa- : Qä!eïg')l riter Pre; b ^ Mers, Saudios 21141' Junt Philippis clurp Epi[copzs ac Dz'acanzk,—' fimpliciter falutat. tandp $. XVI. Qu uid habet &rgo, quo iítud arguimentum'ener?- Criter hOc vetur, Epiphanius ? Mle vero in bar.75. qu& eft.adverfus 4r janos ex. m COm TW MA *s $$)6: 88 inde potsL , Philippenfium hoc loco argumentantes narrat: m prima Ecclefra , ( eXponet] e quiut Cunc ja ex prafenti verum flatu ac necelfitate adminiffrarentar, ois i fl Jepe accidiffe , st deficientibus , qui ad maunu Epifcopi effent' idouei, i grepi il Presbyteris repende committerentar. Ecclefra qHoiies vero non erant, alios ver Yrs qui Presbyterorum ojrcinm ac mtnia dione explerent, Epiftopsm cum $, Dempeitf Diacono uno vel pluribus eas adhz-z'mj/?mvgïgä. Hic non jam dicam, . videt . Dl Epipbanium ferviviffe fortaffis opinioni, quam defendebat, five, neceffe ha d ut in Scholis loquuntur, bypotbef/ , qhod nimirum acres difpu- !rhos ipr, a tatores confueverunt, ex quo genere Epiphanigm fuiffe ignorat - decertut! 4 nemo, Veram illud objiciam , quod folvere me non poile fa- vabituty qi & " teor: $i maxime hoc, quod factum nonnunquam in prima illa; n omittun, i necdum plene conftituta Ecclefia vult Epipbanius, verum effe fa- jb Apollolis d teamur, ad diluendum ex Philippenfibus locum valetre illud fortaf- is gulate fis poffe nonnihil, fi fcilicet ejus oppidi Diecefin finibus valde iffe, exiguis eo- tempore coarctatam fuifle, neque multos homines Jj fermone àd idoneos habuiffe ad. munus Presbyreri fungendum exiftimemus ; ipjutia cote licet aliud velit alicubi Cel. Hammondus , haud magnopore equi- Nimirum 1 dem, niíi fallor, in eo fententiam fuam juvans. At vero de Ec- defcolbontur, clefiis, quas id temporis ex Viri Cel. opinione Ti;motbeus , Epbe[i- avit, deile 7 nimirum Merropolites, uti eum ipfe'appellat, & rede appellat,. hoc 10003;5- fiquidem Epifcopatzm ile tenuit, noflris hisce , qui nunc funt,. ; Paftorum It fimilem Epifcopatibu ;; deillis, inquam , Afiaticis circa Ephefum offiio f I Eccleíiis nullo id colore affirmari poteft. Has enim certe, quum. ; ii W;//f/ /d.. ifia ab Apoftolo fcriberetur, Viris ac pietate floruiffe vel in pri- 7777 Ji mis, dubio caret. Ex quibus etiam excitos a Paz/lo illos vult fan&titlimos Vitos Haumo rgpt 0000 ndus (aliud-aliquod nimirum huic non u TO firc diffimile telum. Presbyteranorum excuffurus, de quo. poftea) quos: M) W Adorum : XX. primum Presbyreror. dici videmus' v, 17. mOoX vero ) afgumï (; d u w: 28. Epifcopos.. Quo modo igitur . quo' colore nunc nobis di- Jit häüd quaf €et Hannuondas, unum ac folum Timetbeum cum: Diacono-ano y vel forte plutibus,, fed: certe absque Presbyterzs , in. iis Ecclefiüis at D Ljat al [*:W elfe ver(atum ? Ecquam necelfitatem. im aginabitur , quz abun- ; nofto 1 dantibus Diacong * Presbyterorum . officio ac munere illas cogeret «arere?. Cur non faltem ex Diaco omills p* n delectus aliquis, qui ab hoc mini(terio: ad. Pregp )»feri oradum ac dignitatem transferretur ; ac Dd quando: nimirum h 08, qui Diaconi tum- fuerunt, faltem medio- eriter hoc Diaconatz fu wntümxeüäf" n&os effe neceffe eft & mediocriter fal- / A / :r'ä?- tein eo munere fündtos, Presbyteros creari fatius erat, quam Ec- H 3 clefias piit $62 ($8 clefias tam multas ac nonnihil certe remotas ab invicem , uni F- bis no 1eferen piícopo crederei, qui nimirüm vacare ilis, prout oportebat, re- etiam &eque tot animorum falutem procurare folus absque miraculo non poterat. Atqui Presbyzerorzm ufum ac neceffitatem majorem £X quc fit jud effe certum eft, quam Diacouorumquando ii foli partem omnem cultus facri poffunt peragere, hi minime; ut qui tantum ad mi- puum niftrandum Epifcepo ac Presbyteris , quod & nomen ipforum no- nem « tat, levioresque fun&iones alias adhibebantur. Íit, &j $, XVIL. Accedit nova quoque ac firm iffima ratio., qug bum m buntur, prorfus ab ifta explicatione revocare Virum egregium debuerat. Nimirum ex ipfiusmet ac fociorum fententia, quomodo fefe gt atque &m , de: in facro fuo munere gerere Timozbeus debeat; hac in epiftola vult docere Paz/lu , quidque inprimis in legendis his, quos pro re na- defen(ore: len vial ta omni generi functionum Ecclefiaflicarum praficeret , fervari ab ipfo xquum effet. Minime vero hoc agere duntaxat eft pu- Tujra !re tandus Zipoflolus, ut quales effe oporteret, qui in illo ipfo tempo- Collipatu ris articulo curam earum Ecclefiarum fub "Timotbeo gerebant, üeque ad explicaret. lgïtur profe&o etiam de Pïesbytärzlr agi ab illo debe- quidem a lim adflr bat, (i diver(us fuit jam tum eorum ordo ab Epifzeps. Nam fi Y maxime dicere audeat Hammondu , quum hac epiffela a. Paullo eliberati Ícriberetur, cafu nullos ex(litiffe in Tigro£bei , Metropolite Ephe- fatutm fu. fentur, fiii, Diccefi , qui poffent Presbyteri creari; illud quidem nun- quam eft di&urus, ne quidem poftea tales in ea Dioccefi effe vo- $X luifs, vel fperaife futuros PazZum: quandoquidem qui paullo (Iü'entibus, amplior Diccefis.ab uno Epi/copa, & quantumvis plurimis Dia- QCCHGOnpm C conis (quales nempe tum hi fuerunt, a pracipuis muneris Eccle- Quoque fiaítici partibus prorfum fegregati, tantumque Epi/copis & Presby- l um £eris in illis miniftrantes) absque difpendio cultus facri admini- Ktitos. ftrari queat , nullo modo licet imaginari, neque unquam id no- Ephelns bis aliquis eft explicaturus, nifi forte Diacenos hosce in Presbyte- 1Bi0s vis 705 mutet, id quod in ea vetuítate haudquaquam licet. Ergo evi- tari poffe haud videtur , q uo minus ex ifto loco concludamus ; Ritoduc difcrimen hoc duorum ordinum mi- Quum ifta Paz//us Ícriberet, QH yos & nime adhuc in omnibus Ecclefiis fuiffe, neque Pazu//um de eo pro dutin y aucoritate invehendo & ftabiliendo tum quidem cogitaviffe, Titus . Hxc de locis Scriptura Sacr ; quibus Epifcopatus Chrifnang Ec- * Cclefig commemoratur. l0C ad; S. XVIIL Videamus illa jam deinceps , qu& Epifcopos no- 1S ï?! p od l— $6328 Iicers, u bis nominant, & ita in eandem plane claffem cum his prioribus t oporteu referenda veniunt, Poft quos cetera denique expendentur , qu& ibsque ia 'etiam non fa&a eorum mentione aliquid nobis tamen inculcant, fitatem uj ex quo de praíenti controverfia in alterutram partem fieri poí- | partem ona fit judicium ; in quo quidem poftremo genere locorum. pr&ci- i tantum al puum effs momentum ad rem explicandam, litemque hanc om- g ipfozum h nem confopiendam , fi modo fopiri per hominum ingenia pof- fit, experiundo demum, nifi fallor, difcemus, Ceterum, ut vere (ima t bum modo prafemur, de locis hisce cnn&is, qu£ poftea tracta- eoium du buntur, nemo eft , quin intelligat ; Si hgc loca Epifcopis fimplici- , quomoi l ter atque in univerfum poteftatem atque: auctoritatem adfcribant eam , de qua difputatur ; habere quod. volunt , iftius Hierarchie cin a defenfores ; Sin eos Presbyteris perpetuo exgquent ; alteram par- qUOS PI'O li RZ: ceret , n tem vicille videri ; fi denique ipíos in aliquibus Ecclefiis eminuiffe 1taxat el p Jupra Presbyteros , in.aliis ab iisdem diftinctos. haud fuiffe exinde collio ipo tempo- o atur ; illud confequi , non fuiffe rem tum plane definitam;. neque adhuc Zpoflolos neceffarium duxiffe, omnes Ecclefias, quod 7 gerebant, j illo debe- quidem ad iftam partem repiminz facri attinet, ad eandem formu- i lam adfiringi ; quinimmo fatius exiftimaffe , hoc omne ipfarunr ;i, Nam ii deliberationi relinquere, ut pro re nata conflituerent, quod Eccle- »ijlola ) Di polite D fiarum fuarum rationibus quammaxime expedire fingula arbitra- i rentur, quidem 1 )iæcefi elee S.XIX. Pervulgatum Librorum Scripturz ordinem fe- quentibus, occurrunt primo loca illa, de quibus tantum quod per lem qii W",b occafionem neceffario diximus A4&.20. (j Pbil.1: 1. Quanquam yplit 'mis DH' D munetst^ fic quoque paullo copiofius de illis dicendi neceffitatem nobis Cl. Hammondi difputationesafferant, Scilicet, quum A& 20. v.17- fapi & Ffö: j ' &Cïiï ( accerfitos a Paullo atque evocatos Miletum effe narraffet Lucas 4 Ephefing Eccle(ig Presbyferos ,. (tatimque poftea Apoftoli ad eos 'auam ! p ) jn P IWW ipíos viros fermonem . tradere elfet exorfus, hoc in fermone non jam eodem nomine Presbyterorum , fed Epi[copos appellantem illos , Bo introducit Pag/gzm v, 28. Attendite vobismet ipfis, omnique gregi, iu quo vos Spiritus S. conflituit Epi(copos, st pafcatis Ecclefiam DEL, dinom m* quam proprio acquijrvit [anguine, Hic primo: manifefliffimum eft, j d eo ] permiíceri Epi/coporuo ac. Presbytererum nomina , quod etiam ad cogitai Titum & . Petr. s. fieri poftmodum liquebit. Itaque & largitur sibanr D hoc adveríariis fuis Cel. Hammondas Differt. IV. Cap.8. v, 1., non 4lios tum . Mileti mpseGvssovs repertos ejfe , quam quos /ingylof D "t ET. P E Og c*e)64 989 Utbis: stoc Paullus appellet (quum fcilicet Epifcopus effe poffet nemo, quin fore;. foret fimul Presbyter ; at non vicilfim ) (9' ia barum vocum iedbu- Ifj iude colligi. .Sed vero plus etiam colligere hinc quoqt yauoy TE J «ente, oftulant, qui funt in diverfa fententia. Scilicet czm in una Epbe- - ; fiis, Íi f £ ga Ecclefia sminiflerio fauchi fint , bi qui tam diferte Pcesbyteri fnmul yicem ipfos fuilfe , quod ad potefla- arque Epifcopi vocautur , pares qmoque i Tatlvo iem ac munus attinet , certe nullum in iis magnopere eminui[fe, uti qui ]ra vici nanc Epifcopi vocautur , inter. Presbyteros emiuent , exinde at- Ev pof : cuunt. Manifefta fatis & neceffaria conclufio ; quod & ipfum $. confitetur Cel. Haweondus , fi smodo, quod pro certo ponitur, znius 13 €voi Epbefina Ecclefie minifiros fs lintut, ; ftg'[]?? , de quibus boc in loco fiaz [evumo , " THM atque ceri um . fu. * l$ $ OXX Át1 d poftea omnibus viribus contendit , ut nog *ü m ex Epheo fola , fed oiciuis quoque ejus tra&lus Ecclefüis , evocatos effe, igilr vl nobis perfuadeät. Citat Ireneum primo , qui hoc Lib, ITI. c. 14« fur &Qjfm diferte adfrmet, ac mox etiam ex Zdorum XIX. & hujus XX. XVI, 9. & conjecturis verifimilibus probatum Iverfr ab v. 31. item I. Cor. Ieg.ebäüt j 1t, plures utique per Afiam , etiam extra Epbe[um, Cbrifliauos , imma flitiffe , ideoque &in t Grgoi Ecclefias atque Ep ifcopatus. Cbrifliauos jam. ex) v.298. av moltAviOY de omnibus Afie Ecclefis exponit, Quid refpon- Wlebtem v demus ? Iremens dicit farte quod affirmat Vir Cel.; fed qu&ritur üttij g Oi Wt 1tnodo, an rem fatis certam atque exploratam afferat ? Nam fi'ex verifimili conjectura duntaxat pofuit, quod id fadu opportunum 4 Cüram f 1 Cgt d fuiffe crederet , ut non Ephefinos tantum Paftores; fed reliquos vel podius per omnem Afiam & Natoliam I b invie etiam Ephefo vicinos ; Wd t diffafos ( nam ita fentit & loquitur Vir Cel.) c ohortaretur in dis- Itba P&u ce(lu (uo Paullus ; nihil eft , quod ei potius credere nos cogat; g ngi & , fi confuetum verborum fenfum te- mm) falt J quam Lzce de fola Ephefo POlb ey nemus, de uno aliquo grege loquenci. En ejus verba ; rtebas Jl mittens Epbe- l [ uäl (0 eic E'ecoy jerexaMewro g mterCu Tépsé T/G E XXAHCias , fim , vel niffis Epbefumg uuntiis , accerfroit feuiores ( Presbyteros) Ec- p er UOni (ns cldie. Quis hic , obfecro, indicari fufpicabitur , ex omni Afia D Natolia excitos effe Epifcopos * Sane , fi certo conftaret , jam tunm N N PN Wil ss ita conftitiitas & ordinatasfuilfe per Afiam Ecclefias,ut poltea cir- P55 w ca Concilium Nicxnum fuerunt, & fi illis ita conflitutis, pr- fuiffe Metropoliten Epbefium ad li quidum foret perdudtum ; vix ta- Ortebg men arbitror , quenquam verba ifta 4Gorzm ita , ut videmus, po- ra ejus $. üz:'.-z. de aljá Eccletia; ?uam qu£ Ephefi colligebatur, & int Urbis * i d äfä)&s(ääk' Urbis monia verbo DEI c Jiet n : ommuniter pafcebatur , intelle&urum Fb OC i fore; licet fane valde fat verifimile , a cceíliffe ei ceetui aliquos m colligere i quoque, utfit, ac forte non paucos ex agro Urbem circumja- t t D cente, Nam (íane, ne quis hoc ignore t, cum de pluribus Eccle- Presbyts f fiis, five coctibus gregibusque Chri ftianis , qui Íeparatim ab in- hiaj vicem congregabantur, a git Scriptura, optime fcit numero plu- 71 fativo Tag 'ExxA4rimg dicer e,; quod adeo nomen iftlo numero fu- at d :- II , m pra vicies quinquies , nifi fallor, in Novi Ttfiamenti Libris, qui poft Evangelia funt, occurrit. ; quod £s $. XXL Quin.cum iterum Ecclefi to ponittnis & fit mentio ejus, ex (0fuf n qua evocati ifti fuere, qui fimul Pre sbyteri atque Epifcopi appel- lantur, in y.28., pariter.nec mini bus eos diverf(is ma datur fignificatio , pluri- tendit, utt gregibus prafuiffe, Hporéy ers p énvvoÓ 49) uawrl Tà mTOío, Ép a , eutitt j uj4ds Tà 7v&C a 36 aryiov 19l "Eawnimwe. Aftendite Lj), I 1 2gitur vobis ipfis , & omni grepi, €ni Spiritus S.vos confütait Epilcopos. Cur enim, quzío , numero fi & hujus &L ngulari bis jam utitur, fi plures ac. us probattdt diveríi ab invicem ccoetus gre gesque fuerunt, quos ifli Epifcopz jfians, m regebant , cum inprimis plu rativo numero haud minus trituim eHet,Græci-s iftud n'gt',um«v ,qu sieoqe u am alia vox ulla? Ceterum, ne cui vid r in mentem veniat, notam u niverfalitatis urgere hoc loco, quod s d quitt omui gregi jubet attendere Apoftolus; verbo.notamus , illud de omni parte greois, & de quovis ejus membro intelligendum ef- a ? N it u oppotnt Íe, curam fcilicet g erere oportere hos Epifcopos , cun&orum plane in cotu & grege fu 6; jj s res ab invicem fe o, ne vel una inde ovis pereat. Quod fi plu- li paratos greges iíti rexiffent, nihil equidem im- od pediebat Paullum yoratet q w dicere ; Ileoeéxere m&ci Toie wanavlon : MItendite Cuucis prepibus. Atqui & debuiffe hoc monere Scriptorem Sa- ol i Cfun'l b] faltem in alterutro loco, quum 1id utrobique tam facile u (n u.m 't"« poffet, ex pluribus Ecclefíiis diveríis ab invicem iftos Paítores juíf- 5 verba ) MM fu Paulli confluxiífe , j ífi modo ita fuit, poffumus contendere, g, II Nempe erat hoc neceff: e ; fi non ut perfpicuitatem adderet narra- ol 2105) i^ tioni fuz, cujus cura non levis optimo cuique Scriptori effe con- fuevit, at faltem ad hunc i píum tollendum fcrupulum, de tam j Am j mults in una Eccleíia lat / ; in aliquo, inquam, fingulari grege Epifco- uf 0&6 $55f hoc nimirum prorfus ab ej us horrebat , uti tanto us temporis confuetudine ab- Onlh Ó^ pere Cel. Hammondus ac focii pugnant. |Sed ad Irenezm reverti mnur. T " ; V;demlf j $. XXIL Ecquid ajfert ergo Irenews , quo probet expofi-. & g Ij j tionem m &£) cc Cf ficerent tionem fuam ex Lzce quidem certe yerbis non planiffime ex* hüam 1 preffam, veram tamen effe, & hujus Evanugelifle fententiz conve* ampliu nire? Atqui i lle nihil affert prorfus ad probandum hoc , quo ofuit. Non ad auctorem vetufliorem , non ad /fraditionem pro* atque c denique vocat, fimpliciterque iftud commemorat, quo modo paffim , & D eodem quoque capite alia non paucaex S. Litteris produxerat; jam tun men E manifefto indicio, & hxc afferre, ceu qu& ex Scripturis petita ipfe ipfascui crediderit. Ex quibus. fequitur, exiftimaviffe quidem Irenazm , ficut Hammondus quoque exiftimat : alios etiam ex Ecclefiis circa efl quod CL oport: Ephefum, fimul cum Ephefinis Palioribus Miletum à Pavl effe evocatos ; fed vere ita exiftimaffe, non fequitur , quod nos po- C pra t tius textui Lzce repugnare fatis jam videmur oftendiffe. Adde non poffu: etiam, quod vix potuit hoc additamentum de accerfitis non E- [ Paullus phefinis duntaxat, verum etiam ex ea vicinia Paftoribus , tanti fekinaret: momenti eo xvo videri, ut vel ore identidem traderetur pofteris; fcrupu]o vel litteris & chartis mandaretur ; Unde haurire poftmodum THanatona guas vald Ireneus poffet. S. XXIIL Quz ex locis Adforum producit Vir Cel, , iis ego f» tum j viCiDas ei quidem non dubito, quin: re&é evincatur, fuiffe etiam extra E- phefum, & in ea vicinia Chriftianos. non. paucos: quemadmo- vel maxin dum.fane non facile in aliqua fpatiofa Urbe, atque a circumja- Oppidi po centis regionis incolis. frequentata , nova quadam do&rina fpe- accedit hi ciem magnam habens, nedum divina & qu& a Viris SpirituSando phiefinam ( plenis tradatur, diu pradicabitur, ut non ex ea vicinra quoque ac dtem ilf : multitudine advenarum multi eam.arripiant, Sed valde vereor; & (quano ut ita vis omnis argumenti contrarii retundatur, INNam qu&cunq;. Mehter tatm afferuntur, de zribws aunts apad. Epbefum a Paullo infumtis ex A. gwæmy W 20.. 31. de incolentibus Afam , qui vverbum Domini audiverint ex d Eab Adl; 19. v. xo, de non paucis, uon Epbefi modo , fed ex omnui fere Afa. arum E« a cultu Diane abdutlis , ut in querela Demetriieft, ejud. Cap. v. &a ab hu 26. denique de: porta magna Zpoflolo patefacla: ex 1. Cor. 16. v. . Viti dodi (quanquam illam fibi certe porzam Epbef; patefaclam dicit, non in turüm h; Aíia; qug quidem urbs.fi etiam fola concionem Evangelii admie Woeres tui fiffec, re&iflime tamen affirmari atque intelligi poterat, magnam 14 Coneio in A(ia Apoftole patefactam effe portam) qugcunque, inquam, de kïïtüüma his afferuntur, ea hoc duntaxat verifimile effe oftendunt , fuifle extra Ephefum quoque Chriítianos non paucos. At exftitifle fias con- * QUo ef tam multos in illius jam triennii fine, ut integras Eccle AGMQ ts ficerent, 4 4$8567C38 ) pl ficerent, & numero haud exiguo conficerent, & late per omnem ententig CO Afiam conficerent ; & Ecclefias quidem ejufmodi , qu non jam dum hor, qi amplius à Presbyteris gubernarentur, ad ejusdem Epifcopi Dioscefi fraditine v atque curam fpectantes, fed fuos ipíz etiam Epifzopos haberent : ac 10do palin,| denique ita manifeftre ad curam atque 'Ezurkomi Epifcopi Ephefini, eris prodursz jam tum videlicet Mezropolite Afiatici, pertinerent, ut folum no- ipturis pett jj men Ephefinz Ecclefiz fimpliciter [in aliqua [narratione pofitum puider uar, ipfas cuique Ledori vel mediocriter rerum perito indicaret: Hoc ex Eccltset eít quod evincere, & argumentando probabile nobis reddereVirum um à hu Cl. oportebat;quod isprofecto minime prftat. Imo fiattendimus, , quod n l nec praftare poteít, Nam fi illi longius remoti fuere ab Ephefo; lendife, M la l ] non poffunt intelligi ipfi quoq; vocati effe tum,cum Ephefum mi- ceríitis non J fit Paullus, qui prafertim ex itinere mitteret, atque alio tum certe loribus , &t feftinaret ; mirumque eft fane, nihil addidiffe, quo huic quoque etür polei fcrupulo occurreret, & verifimilitudinem aliquam conciliaret, Cl. Hammondum. Si vicini ; illa confequentur, cum in univerfum exi- po[lmodum guas valde Dicecefes in illis rei Chriftiang initiis Epifcopor habuif- X Cd, s ego fe, tum ipfum Epifcopum Ephefinum non habuiffe in fua Dicecefi t extm D vicinas ei urbi Ecclefias, quibus, uti fa&um eft poftea, & nunc fit ; quemir vel maxime, Presbyzeros prxficeret, eamque adeo Dioecefin ipfis ye a Gu oppidi pomoeriis inclufam & coercitam fuiffe. Majus etiam robur m dodrin accedit huic argumento , fi confideremus, minime integram E- hefinam Civitatem ad Evangelium Chrifti converfam fuiffe, ut yis p ii atf V faltem illa vel in amplam fatis Dio:cefin uni Epifzopo poffet fuffi- sel vile r cere (quanquam etiam hoc ab ea, qu& nunceft; Hierarchia vehe- menter tamen abhorreret ) planeque ita unum iftum Ephefinum , N quæcunqi jj ii gregem, neque hunc tum quidem valde numerofum , curandum dari Ephefino Epifzepe ; nifi quod in reliquos de inde illos fingu- a i j larum Ecclefiarum Epifcopos adjungenda elt infpe&io. Qu cun- j j mi(llii i " l f, &a ab hujus temporis inftitutis haud parum funt aliena , quibus ï " u) U ( 1b9? viri do&i fzpe prim& antiquitatis colorem ftudent inducere. Ni- mirum haudquaquam certe cunctz Apoftolorum conciones tam TT gor o j uberes tulerunt fru&us, atque prima ipforum illa Hierofolymita- panr na concio in Pentecoíte, quum recens in illos effufa funt excel- n o lentiffima Divini Spiritus dona. — Àc ne jam evagemur longius, (i nos Demetrianus ille tumultus, li neque ab Ephefo abfcedamus , 0&endunt) j "u de quo eft 4d. 19., non doceret, longe maximam partem civitatis l adhuc tum quidem paganis fuper i &itionibus deditam fuiffe, alios- s T^ Ite que w* a. iB ) 68 ( 94 que etiam Tudaicarum Religionum amore doctrinam Evangelii YwMti rejeciffe nefciremus, minime deeffent nobis teftimonia, quibus proled iflud etiam de tertio quartoque fxculo evinceremus, . hunc i $. XXIV. Habemus vero etiam aliud , quod de hoc loco Viro Cl. objiciamus. Scilicet, quum de fententia ipfius &focio- perfpic rum i1ta conveniant nonnunquam Epifcoporzm nomina & Presby- jor ef zerorum , ut Epifcopi qui funt , fint etiam certe Presbyteri , at non fublimi viciffim ( quamvis poftea in Conmmenzaris Novi Teflamenti poft prio £j bus de Librum de Epifcopaza editis ad 4GZ, 11, v. 30, , fed invito fimi- lis ac nonnihil certe reluctans , confiteatur, in Scriptura quidem, Taulum. atque adeo Apoftolorum tempore non fignificatum effe aliud quid quiaue d hoc nomine, quam Epifcopos ) qu&rere licet, eccur tamen utrum Wia ret que nomen fimpliciter permutet hoc loco Scriptura ac mifceat, &i N quafi prorfus idem fit munus? Vel enim fuerunt in eo numero prscipere Presbyteri, qui Epifcopi non effent ;. vel non fuerunt. $i fuerunt ; 0 Creden quid cauffz effe dicet Hammond , cur ita fimpliciter nomina per- iitpg ac mifceantur , quandoquidem non, uti omnes re&te & vere a Laca Aerent afte in v.17. Presbyteri (unt appellati, ita etiam. vere & re&e a Paullo T& de hac dici potuerunt Epifcopi in v. 28. ? Si refpondeatur , ca[a. tum ita pfertim accidi[fe, ut quicunque venerint ad Paullum , [pmnulé& Presbyteri effeut ppüdum & & Epi[copi , & ita in bac biftoria re&e veciprocari ea. uomina (j pro- SSNGN ai[cue poni ; ex hoc ipfo gravius etiam adverfus Clariffimorum efend Virorum fententiam videtur nafci dubium. Nempe quzretur; demum [ qui fieri potuerit , ut pofttam praclaros Paullini illius triennalis d appa laboris fructus, in tam multis Ecclefiis , & his quidem ita nume- Prebyter xofis , ut ab Epifcopis fupra reliquorum jPresbyzerorum gradum at- quod fl que.ordinem evectis gubernarentur; nulli tamen effent Presbyteri, Ym jm quorum. profe&o longe majorem effe debuiffe multitudinem vi- ïmpemta demus , fí non. modo ex illis dele&i hi funt Epifcopi , fed & in fua 6 a quisque Dioccefi plures habuerunt Chriflianos greges ; quibus Jidt p finguli Presbyteri prxerant, & fi omnino pars non exigua Epifcapo- Drsfente T4uWt poteftatis ac muneris imperio eo , quod in hos exercebant Wt ad Presbyteros , continebatur ? Neceffe ergo eft , ut fuerint in 115 tum l Ecclefiis Presbyteri. fs S. XXV. At dicet forte aliquis, Pofce Presbyteros mon vt- t catos effe a Paullo, fed alterum illud geums duntaxat , qiii fimal erant EM äexc 71?9 Epi[copi, Verum idþ Lucas refellit , qui diferte v« atecGur EXXAf» Dore v * "ragusiut $&)69 83 trmam Bo ExxAuoiag fcribit jeraxiw9syon, Presbyteros Ecclefie accerfstos : quod umoni, q flus, profe&o in tanto diícrimine Epifcoporum & Presbyterorum , quale hunc in cafüm incurrebat & in eo utique obfervandum fuiffe (1- quod deforl tuitur; nullus unquam fcriptor vel mediocriter diligens atque itia jfusd perfpicuus ita ponet, fi non Presbyzeros ordiuarios & quorum ma- Bonn ts Jor eít multitudo., accerfitos velit fignificare, fed illud tantum Drelyei, a fublimius Presbyzerorum genus , quod alio nomine & magis pro- fj Tefmfmipei prio Epifzepos appellabant, Quid fi vero aliquis a ceteris omni- , ld implo. bus depulfus, hocarripiat , vocaffe absque difcrimine Presbyteros Senptii ia Paulium , [ed cafu folos veniffe Epitcopos , qui nizirum , [icuti alias tum fl quoque dabauz mandata Presbyteris [nmis, ita bac etiam Apofloli mo- CCOr 62 Ut uita recle atque ordine ad ip[os perlaturi fuerint ? Miri fane cafus iptura nf fdio. Nam fi Paullo non venit in mentem , de ifto compendio ID 12 eo n pr&cipere, five, ut clarius dicam, folos vocare Epifcopos ; quomo- p difaenit o credemus , illud tot fimul tamque diverfarum Ecclefiarum £- fet Doina pet pi[copis ac Presbyterzs ultro veniffe in mentem ,ut nequidem pauci d verea i agerent aliter ? Namque illos concilium coégiffe, & in commu- k redea du ne de hac re deliberaviffe poft acceptos ab Apoftolo nuntios, quos ) coji t prafertim ifte ex itinere atque alio fe(tinans miferat;nimis profecto Preien d putidum foret dicere. Denique nemo non videt, fatius efle omit- uotin ( 1* ti contentionem de hujuscemodi loco , quam illud dicere quod s hat defendi non poffit, nifi te in tot partes convertas, cafusque tales [ery quifffufi demum excogites atque confingas , quales neceffario- ingendos ; ifis 16045 effe apparet, fi quis defendere pertendat, Epifzeporum nomen atque u t um Presbyterorum iu.ifto Capite AGorum non permutari, Ceterum f j p D quod /lendidam mrbem ac valde frequentem civibas fuiffe Epbefum 5 item. jus Metropoleos iuter Afie: civitates. con[ecutam ejfe a Romauis yent Bo jtoüren V. lLeperatoribus 5 etiamque quod»ad Rcligionem Chriftianam attinet, FIU caput aliquando demum totius Afgg factam Epbefinam Ecclefram , ad- (IF!,[M&IH g, QU jicit probatque. Cel. Hammoudus , id veriflimum certe eft., fed ad i prafentem controverfiam ac locum nihil. prorfus facit. Quid | 'WUM/ ao enim ad amplitudinem Ephefinz vel Ecclefiz vel Dicscefeos Paul- Q du n gnu li Apoftoli xvo adítruendam facit, f1 & magna ac pulchra diu Utbs fuit Ephefüs, & pro civili honore atque munere ab. Antoninis bytetos n aliisque poft eos. paganis Imperatoribus jus illud Metropoliticum eft adepta, & fi denique ferius non modo Afiz , qu& Pax//i tem- | !/i W/Il ifjf; pore vocabatur, fed & latius multo patentis Afianz Dioscefeos .J W p':'/ n,:;.'( f l Metro- hr | Cinisue &2 7o(g8 Metropolites fa&us eft Ephefinus Epifcopus , 1deoque etiam am- icupani plioribus titulis , Exarcbi, Primatz , ac plane Patriarche honefta- direto , tus ; qua de re non modo Codini No£itia MereoaóAeuv. teftatur, fed & hiftoriz Ecclefiaflicz Scriptores, Vide Evagrium Lib. I1I. Jnlam a Cap.6, lc de 4G. XX, deque his, qui ibi commemorantur;Ec- Philper clefix Ephefing Presbyzerzs atque Epifcopss. bufe, N $. XXVI. Proximus eít ad Phlippenfes locus , de quo etiam taxat, L. 145 conjef aliquid antea per occafionem delibavimus. Dum in ipfo limine hujus epifiole ífalutem more fuo adícribit Apoftolus his quibus lidithma ra fm ea tei eam deftinabat , iflis utitur verbis; ze; voig dyíow &» Xoisa Vues TO Sciv 69 QuAlataic uv $mewóutoie 9) Avaxcvoic ; Ommibus [anclis lre eft, c latem noi in Chriflo Jeju , qui [uut. Philippis , cum Epifcopis & Diacouis. Argu- mentum inde nectitur adverfus Epifcopatum , qui nunc eft, plane I H ip fimileilli, quod ex omiffa mentione Presbyzterorum in 1. Tím, 3- Sane, ut fupra procudi a Presbyzeranis Tbeolopzs diximus : Quaum omnia fine T1on patit aC verifin dabio . Pbilippenfis Ecclefte meumbra falute fua impertiri Apoflolus vo- Iuerit , 49 vero in güinifiris bujus. Ecclefie [eparatim commemorandis aliquid e3 tantuim Epifcopos ac Diaconos fouat , Sequi , Presbyteros zb al- 3 epiftoa Zerutris comprebendi : at non comprebendi ilos [ub Diaconis, omnium g diligen t coufel]one : Ergo (ab Epifcopiss & ita non fuife tum adbuc Epifco- 10 Conce ] pos /zpra Presbyteros alios. ltem: Quam ,qua in una urbe Pbi- millurus ( lippenfutm , 49 bac fane fatis exigua , colledla Paulli &vo fuit Ecclefra, fario) o eam plures tamen. Epifcopos babui[fe jam tum intelligamus , uon po[Je id Yalde reg nifi de Collegio Miniflrorum intelligi , quos inter dijcrimen, certe quale Onfentan poftea conflitui ceptum est, minime aduittaut Paulli bac verba, cuucios YWitias pat pariter eadem appellatione Epifcoporum compleclentis ; j ita tam PauïiuS p Unitatem Epifcopatus qz« vocatzr bodie ac tauto fludio defenditur, 15 tütm et quam [spereniuentem [upra alios poteflateu ac dignitatem pror[us exifla CaPtivitatm Ecclefa excludi. Proponit etiam tertium argumentum Walonis t5 dlinjns Me[Jalini , (ive vero nomine Claadii Salmafii ; quanquam id fane l IOC quo | in fecundo contineatur : Quzw uemo unzus [upra alios dignitate vel potejlate eminens in Philippeuuum . Ecclefia commemoretur , [ed frmpit- At a " citer Epifcopi plzrazivo numero , quafí. pares inter fe appellentur , ue aïmmmw quidem fuilje tum in ea Ecclefia potellateur vel diguitatem bujuscemodi. Ciés Qu S. XXVIIL. Quid ad ifta Cel. Hammondw ? Refpondet an- tï?mque | te omnia tertio argumento , cujus confutationem pro ve/ifatione l ICafig p habet : Fel l)lyi(';'p[»orztm Jedem vacare eo tempore , vel ab ip[o Apofielo * Ilter u: Düllum t j o;czpari - i E d $871 o Ute efmy bccupari vel Epifcopum Pbilipporum abe[fe potuiffe 5 ac faue , fs Tbeo- atb ho doreto , Chryfoflomo , Tbeopbylacio aliisque credamus , ip[um Epapbhra- u t ditum , qui tum Rome cum Paullo erat ex Cap. 4. v. 1. (* Paulii epi- erit 1. flolam ad Pbilippeufes pertulit , uti in calce illius adfcriptum legimus, emmorantury Philippeufium tunc. Epifcopum fuiffe, & ita falutem ei ad[cribi non de- buiffe. Non examinabimus hoc prolixius. Duo notabimus dun- , d quotia taxat, l. Ut huic argumento Sa/mafii fatisftiat proponi nobis me- T ipholns ras conjecturas absque ulla umbra probationis , qug non eft fo- us his quio lidiffima ratio difputandi. Nam quod Epapbroditum , Philipen- fium ea tempeftate Epi/copum fuiffe Patres aliqui fufpiciantur , id T2 11 u j leve eft, cum ipfi quidem ex junioribus fint , vetuítam auctori- tatem non allegent, planeque ex conje&ura hoc affirmaverint. us M nc el, pl IL H« ipfx conje&ure nullam plane habent verifimilitudinem, Sane, ut a poftremo incipiamus , vel folum filentium Apoftoli iH I. IFIW. 3' g o non patitur Epifcopatum Philippenfem Epaphroditi valde certum At ac verifimilem haberi: quum is tam opportunam occafionem at aliquid ea de re Philippenfium pariter & Epaphroditi commodo xos [b al« in epiftola monendi, ipfis eum commendandi , hortandi illos, ut ei diligenter aufcultent, fuam , quam de ejus functione fpem ani- nis, m ]u Épf mo conceperit, declarandi, & fimilia, minime videatur prater- miffurus fuiffe. — Quod ab Zfpoftolo ipfo ( Paullum intelligit necef- ya urie D ? ) l / ! fario ) eccupari eam. tum potui[fe fedem , inter alia ponit ; id non Ü fmt Mi l valde re&um videtur, aut Apoftolorum inftituto ac muneri fatis Ilj y 11l ? .]6/ Á confentaneum. Quum enim Apoftoli Chrifti mandato fatisfaéturi d " ( 06754; i ! - varias paífim regiones przdicandi Evangelii gratia obirent, & cum Paullus prxcipue ftudiofius hanc rem ageret y ac reliquorum ul- jj £ lus, tum etiam fane longinquam iftam íuam atque diuturnam. uj if captivitatem facile pravideret, eccui perfuadebitur, ipfum fingu- T laris alicujus Ecclefiz Epifcopatum tamen fuscepturum fuiffe ? Quin "T fi hoc quoque ita fuit, niholominus aliquod adverfus Epifcoparum gunil j hujus temporis ex hoc loco elicietur argumentum. Nermpe illud L yiut i faltem apparebit : non credidiffe Apoftolum, neceffe effe, uti unus: jat I ',ff aliquishomo cum ampla ifta poteftate Epifcopali Ecclefias vel Dice- í slutin" cefes cunctas adminifiraret, quando tam longe fepofitus , abfen- T u ij i i tGamque certe minime brevem profpiciens, nequaquam tamen de o 4l Vicario Epifcopatus creando cogitavit, fed Collegio ifti Epifcoporzum, )I/ 09 f inter quos , uti verba ejus videmus effe pofita , difcrimen fane ] ( T ii nullum facit , regendam & gubernandam permifit. n 7 $. X?(VIII. " 8 ) 72 C 88 S. XXVIIL . Quare jam ex hoc liquet ; $1 ad unam, qug mines e in Philipporum ucbe colligebatur , Ecclefiam milla fit hac Paul- lina Epifíala & falus ; evitari non poffe , quin illam hoc tempore busque( avido M ejusmodi regimine ufam effe confiteamur, quod propius ad Prer- at tutz D byteranam rationem accedat , quam ad Epifcopalem , uti hodie no- vile dabrta mina imponuntur, Et vidit hoc profe&do, ut minime ifti Viro acumen defuit, Cel. Hammondus, Itaque folutionem affert por- m pofl 3 tiftr aci ro duplicem , primam , plrres forte in eadem urbe dvver[as. Ecclefus fui[f , qua uimirum vel a diverfis Apoflolis fundata eJJeut , vel feyas f foret, $ XX ratim ex Judei ( ex pagants colledla , &5 ita diverfis forjan dialediis & aliquando ritibus disjungerentur , quod cum graves ob cauffas, Qiam de a $m us Cui ac neceffario plane fieret, haud credidit nimirum Vir Cel. ad convellendam Unitatem Epifcopatus valere : alteram fimilem illi, ddns, Na Icdefis 1 quam loco Zfoerum de Ephefimis Presbyzeris , qui fimul Epifcopi vocantur, ab ipío applicari fupra oftendimus ; quamvis equi- Tangel «q perttitioni dem & alia addat, ficuti dicemus: Philippos caput fuifJe Ecclefiae vum per Macedoniam , earuu, ita Metropoliten Epi[copum Pbilippeu- dt hos diy fenm exfitiffe , ideo non Philipporum urbis Ecclefiam im. Epifiola Paulit, .5, Ilöql!&q ilo turpi vel in falute ea, de qua dilputatum , [peGlari , [ed omuem ilam amplam Diece]m , compluribus refertam Epitcopatibus , qzz iu poteflate fae- t y alte . quid hujus rit Philippenfis illius Epifcopi. Prim refponíioni non videtur ipfe Vir Cel. multum confidere , quod quidem ad Philippenfium lum (chis attinet Ecclefiam. ipfo apnof Nam licet de aliis quibusdam Ecclefiis, Romana , Antiocbena , Epbefima., Corintbiaca , etiam Hierofolym- Aémplam nulerit. taua, Differt. V. Cap. 1. S. 6,7, 8. & feq. probare aggrediatur; de Philippenfi neq; conatur hoc evincere, neque fane poteft; quum fïn leidi ic T Aleattomn id urbis iflius anguília minime patiatur. Eam etenim exiguam adhuc valde illa «tate fuiffe Principis Geographorum & Paaullo fil lbt ? plane cozvi Strabons de ipía filentium neceffario arguit, qui ur« bes Macedonis fupra fexaginta enumerans, Thracizque etiam, li um Pafb quis ei accenfitam ab ipfo hanc urbem contenderet, valde mul- :ds tas, nullam tamen facit mentionem Philipporum. At nec recte tl Ch profe&o obftare aliquis credat Diezz Ca[fü teftimonium in Cekbfantes, Li*. LI. , qui homines Italos a C. Cxfare Octaviano ob ftudium $ ng ' 1&18 dl& uy partium AÁntonii oppidis füis ejecdtos cum alibi, tum Philippis quoque, fcribit, collocatos effe, Nam neque effecit hoc ut Szra- E f'öd E ? cam urbem corüemoraret, qui fane pott colonias illas ab Odaa- ïlmitate , viano deductas libros fuos condidit ; Neque fi maxime ifti ho- Il Q mines OC dun &or dl *5-88)73(3-8'4 SLAd n if f ha mines eam Urbem incolis frequentaffent, diverfis caetibus gregi- am ho lt busque Chriftianis originem ea multitudo potuit prabere, quam proptusa a victo M. Antonio ad hanc fcriptam a Paullo epz/olasm communi ac trit£ P-hilipp»enfium ceterorumque Macedonum diale&o alfue- il t Dodet minime Jl vifle dubitationem non habet, At amplam fpatiofamque, ne qui- onen af dem poft Szrabonzs tempora dixit hanc Urbem quisquam ; & in epiflola hac ipfa aliqua ejus rei exítare veftigia debuilfe videntur, diveju B «efat fi ita foret, qua vero nulla funt prorfus. $. XXIX. Quanquam fane, ut dicam quod fentio ,.ne f ia d ràes ob a quidem de aliis illis quatuor urbibus certo probet Vir Cel, , plu um Vi (« res in iis fuiffe, ac eo , quo vult modo, difcretas ab invicem Ec- clefias, Nam quz alfert pleraque, hoc evincunt modo, fuiffe in a ij Ecclefiis iffarum urbium , qui a pluribus Apoftolis do&rinam E- ! fimul ij uamyis vangelii acceperint, & partim a Judaica Religione , partim a fu- perítidonibus paganis ad Chrifti Evangelium fuerint converfi. aije Kl At hos diverfos quoque & ab invicem fejun&os cotus celebravif- un D íe, nequaquam ex iis demonítratur. Nifi quod de Corinthiis ex ifla Pa illo turpi diffidio & contentione, quum a/zer diceret , ego Panlit rilaun ml fum 5 alter , ego. Apollos tertius , ego Cepba. 1. Cor, cap, 1. & 3. ali- iu porjtt j quid hujuscemodi poteft colligi ; quod tamen in verum ac ple- j non Wif num íchisma , & fegreges plane ccctus erupiffe certum non eft, phylgpe ipfo agnofcente Hammondo. At mirum profecto, qui hoc ipfum sam 103 exemplum, ad vela alio convertenda, Virum Egregium non com- jum iaj pulerit. Quid enim ? An probavit iftas contentiones. Pau/Iw ? aob Àn dividi ideo gregem jutfit? Anad divifionem ab ipíis ceeptam ane otclï'.W fefe accommodavit, aut mandata attemperavit , quz ipfis in epi- genim 9^ flola dabat ? Immo vero graviílime illud omne arguit ac vitupe- fioram rat, ex cujus etiam vituperatione unice nos hoc totum de Corin- p agl qui uï thiorum iíla difcordia didicimus. Quomodo ergo nunc nobis w'æque emm,ï'v perfuadebit Vir Cel. ; quum eflent in Philippenfi oppido duo i facra ac ritus feorfim d ul dittin&i Chriftiani greges , fua fibi fingul J celebrantes, & ita feoríim certe convenientes , hanc tamen ad ip- g gim " fos communiter fcripfiffe epiffolam Paullum 5 in qua non modo Qd n iflis disjundis atque difcordibus concordem fimul falutem dice- pl f ret , fed & fa&um ipforum ab Evangelica fimplicitate , caritate, fet du unitate , vehementer profe&to abhorrens nec verbo improbaret, immo potius, fi rem re&e confideramus, probaret , non filentio 481 Jl Ü [j: hoc duntaxat, fed vel maxime falute illa & omni pariter epiffola T ln ad diíciffos ab invicem , fimul tame n defünata 2 K $, XXX, f H $2574 CS$8 iverfis ritibus hariolatur , id tantum. Yéto etia $.XXX. Quod de d itioni fa veat, ut firmius etiam reddat argu-. minus f abeft, ut ejus expofi Fuiffet enim ita certe tetrior fchifmatis fpe- uotu f mentum noitrum. cies , cum majore o fenfione infrmorum conjun&a, & ita dili- nomina « büs Ecclt gentius a P« [ llo arguenda , quod non facere illum vidimus: ficuti magno argumento, nihil floriam ài neque ceteri Apoftoli faciunt profe&o ; locorum effe tentatum. quidquam h ujuscemodi eo & vo usquam nina £jj/ Ílime objicitur, Nam i Dialectorum diverfitas pariter non re&ti qui tumt v| de Linguis pror fum diverfis intelligit, ve luti quod ex Judais con- ifttque fir vel uti fci- (um ilam veríi Hebraica duntaxat Lingua uterentur in facris ; es ex paganismo converfi penitus ignoras ihde Ef rent, quam ceteri omn bant 5 verum non eft: quando extra Palxíftinam non facile nobis (ia hic jar braice tantum fcientes quisquam integros Jud&orum coetus He iudipna (it oftendet, contraque gr&ce omne seo tempore per Aíiam Roma- $X Roms , multo magis norum imperio fubjedam ; per /Egyptum; urbe pemii vero in Gracia & Macedonia , ubi Pbilip i erant, loquerentur ; Diferz, IY $i vero unde tritiffima illa Judzorum Helleniftarum appellatio. Mi üti a fä,tle' ül'-. o con(li de diverfis Lingus Gr&c& dialectis fentit Vir Cel., necid mum eft: quoniam eo te mpore,quo-tam longe lateque pervagata ff blure fere aJiquam diale&um ex omnibuseam hzc fuit Lingua,in unam VUltafor j fcimus effe conflatam, talemque certe fuifle, ut qui in una Roma- * rf ; um Provin- ni impe rii provincia grace didicerat, ceterarum omni 7 fm' H ciarum (ermonem fine difficultate intelligeret, . Denique quoc h dfufal ex Romans inprimis & Antiochenz ; & Hierofolymitang Eccle- qui: ita mul &i intra brevifli- 7 fiz primis Epifcopis argumentatur, &t ludir mum tempus fuerunt, & ordine quoque it a inverfo vel immutato ftataendum , illo- t flgnifu a variis recenfentur, ut neceffario videatur effe N 'Qmm«gn&i runm aliquos eodem tempore diver (fis Ecclefiis earundem civita- SEN N tum prafuiffe; id neque certum e ft, & contra fententiam ipfius non minus faci , quam adhi- le vel probabiliter-contorqueri potett O005 i a beriad eam firmandam. Non certum: quoniam multis.aliis ex Gte & dium, alios atque alios d pot. cauflis iftud oriri potuit hiftoricorum. diffi Autiocbenoss àte facit, identidem nobis Epz/copos Romanos, Hiero[olyanitanos, tiïumo QU& in ha etiamque numero complures ;, intrabreve t empus enunieran 0. $ed " Et fi ad quemvis hujufcemodi componen dum. diffenfum conti- A fiet fin nuo nov& quadam a nullo auctorum diferte expreífx con fuetudi- b itopi nes veteris Ecclefiz: imaginandz forent, valde mira non raro to- Agument zent flatuenda , vehementerque a. rei veritate abludentia, Poteft VeZO ag 488)7'7(884 It i um véro etiam contra Virum Eximium hoc retorquerï ,€o quod no&à 1 relit a minus facile planeque conciliatur ifta diverfitas , f1 ex Presbytera- hii norun fententia dicamus ; Quum Presbyterorum atque Epifcoporam , tind L nomina communia effent illa gtate, & Presbyzeri in i(tis ampliori- vidimus: It bus Ecclefiis pietate ac doctrina venerabiles ; dignique qui in hi- oumento ftoriam abirent, effent non pauci; adnotata certe illorum effe no- efe n mina Epifcoporum appellatione atque titulo; id vero pofteriores , qu, Mi qui tum vivebant fcribebantque, quando jam introdu&tum erat Lex r üfuque firmatum Epifcoporzm & Presbyterorum dicrimen ; fecun- js ,v tl dum iftam fui temporis confuetudinem interpretantes totidem yenitis o inde Epifcopos fui illius &vi fimiles Epifcopis procudifle. Sed nimis on il diu hzc jam nos digreffio ténuit, quanquam res ipía alioqui non |tes quua indigna fit, quz co gnofcatur a ftudiofis & inquiratur. Afiam No? S. XXXL Pugnat etiam dilemmate pro iítis in una fzpe multo 3 urbe geminis ab invicem diverfis cetibus & Ecclefiis Hammondus oquerentii; Differt. 1. Cap. X. $. 7. quod valde firmum eft adverfus objetio- io, SIVerO nem, uti ab ipfo profertur; fed nullum prorfus, f1 re&e illa ob]e- d ne D &io conftituatur. Fingit enim, ita adverfum fe difputari; Nom qe p fuife plures in una civitate Epifcopos, ideog, $awwoorss plares Pbili[/pä 1 bmïübusm falutatos fingulares Epifcopos nou fuiffe. . Contraque fic dicit: Wel um N2 fei[fe jaim. tum unum [olu mutodo in 4na civitate Epifcopum , vel non- dum fuiffe. Si prim $. 1m [efe babere quod vvelit, & fuilfe jam tum, id snium 7 paige eff, Apoftolorum «vo, fingulares Epifcopos cum ejusmodi poteflate, quam ! ii nunc babent. Si poflerim 5 ad prafeutem controverjuam : nibil facere, ml Verum luditur hic ambiguitate vocis Epifcopis , prout modo Pres- u m byteros fignificat, ex mente Presbyzerauoram, modo Epifcopos, fens 1 ífu Hammondi, fociorumque, Ut facile fit Viri Cl. adverfariis po- ht gi 2l fterius argumenti membrum arripere fimpliciter, dicereque, quod étiam perpetuo contendunt, fuiffe omnino plures eo tempore Epi- niet fii iP& um Zdh fcopos in eadem Ecclefia, fuo fenfu nimirum, id eít, qui pari digni- | ,qü quisa Jj & tate & poteflate eífent; id quod fane ad hanc difputationem pr&- yean clare facit, quando iftud unum in controverfiatn nunc venit ; ec- »SQ[ ug in hac re Paulli zvo obtinuerit in Ecclefiis Chrifti confuetus A Antwaænh do. Sed animadvertetur etiam facilius ifta ambiguitas, & manifes etannu.li J f ! fta fiet firmitas argumenti, ac hujus dilemmatis vitium , fi pro jet Epicopi nomine nomen Ecclefra fubftituatur ; quomodo & recudi j g argumentum oportere, &a cautis Presbyzeranorum: difputatoribus 000 Nempeita: lu «Ja civitate ton fuiffe J ) intorqueri fum perfuafus. K 3 plure: us WE )76 $9 invicem diftinctas , eo' modo: de quo zilm'es Eccläjitf , nempe ab ;svimo (l 3aullo ante diximus, ieo, émonozss plures Pbilippis falutatos fmgu- p dind jares Epifcopos non fui[Je : quippe cum involvat aperte contradi&io- :fþ/är/)/lyzþiz nem , in una Eccle(íia plures effe Epifcopos fragulares ; qui in duabus 1097 ab invicem difcretis, duo effe poffunt fingulares, in tribus tres, & qudiformu fic deinceps, at in una certe nonnifl znuws frngularz. . Xta informae Tidem phan tüm, optimum erit jam argumentum ; eflque ita frmum , ut Cfel, rjv 8 Hamnmondam autin tenui ilta anguftaque Philippeníium civitate fint cete fí & cujus pars modo aliqua Chrilli do&rinam fit amplexa, plures DEL at tamen /eparatas ac fegreges. Ecclefias ftatuere, vel pro Philippeufium hu ilam, una cioitate ad aumplilfrmam aliquam. Diecefin, cujus caput fingatur Mftarn $ fuiffe Philipporum Ecclefia atque Epifzopus , feripta e[fe Paulinat Xuledio, epiflolam contendere coégerit. Jutari, ac di Videamus ergo etiam de hoc poflremo , in v Yi ertne quo fane multus eft Vir Cel, An epiftola hc non ad unicam ali- & erat, f1; quam in una urbe collectam Ecclefiam exarata. fuerit, verum ad Corinthig, plures fimul Dioecefes eidem : Metropolite fubditas, fed qu fuos iHa üng ula deinde fibi feorfim fingulos Epifcepos haberent , ad eum modum; m potue quo nunc Zpi/copatus complures unius Zfrcbiepifcopi Diccefis com- Omines q plectitur? 'Textus Apoftoli non favet fane admodum 1(tà explica- tioni, Qui ne quidem Philippenfi Ecclefiz hanc epi/lolam infcti- 0 Kj bit, quanquam id ipfum ad ejus urbis potius Ecclefiam , fecun- li? "Wl)! EU dum communem loquendi ufum , pertineret, quam ad nefcio u Clfey quam multas Ecclefias Macedonicas, quarum caput modo ifta eí- NIGem cert fet Philippenfis: fed infcribit voic ayícis voic 8ei &» QuMararoig evy E- unfo d. 7hioxowois 49g) Aiexavo , Sandin qui [unt. Phbilippis (1n Graco etiam Rn expreífius, in Philippis , id eft profecto, ex perpetua confuetudine D m»ä ! ï'!äït [ graci fermonis, iu zrbe Pbilipperuan) cum Epijcopes ac Diaconis, Quod ii fi quis hoc probari poftulet, non erit nobis longe eundum: ex ipfis hifce Lizzer5: Paullins pronum eft exemplorum affatim con- [ L Ptj gerere. Scilicet eft eadem ipfa formula,qua fere ceterarüm urbium Fb Y Ecclefiis divinas fuas epi/lolas dicavit infcripfitque; certe non ha- i bet formulam, qua clarius demonfiret, eas a fe ad fingulares ut- Ti bium Ecclefias deftinari. Quis epiflolam ad Romanos fidelibus, qui N D IOHEP ' P Romz erant, in urbe, inquam, Romana,aut fuburbiis, miffam du- 1 Q bitet; quandoquidem illo tempore ne quidem exfiuüffe inOcciden- "! fj tis partibus extra Romam Ecclefias Chriftianorum , quisquam au- ) fOfc sz debit affirmare, &ipfe Paullus ad eam urbem aperte Íatis reftringit, efr( ij N pruno t li :g )7 (2 T ^ T primo cum fiem eorum celebrari [cribit iu oumi orbe terrarum, Cap. Is fulutdr j l ;;V&u e Conttdit v.8. deinde cum ventzram fefe ad ipfos ia Hijhano itinere [u0, io per ipfos in Hifpaniam perreciuruminuntiat,c. 1 $,0,24. 9 28.ac poliremo quuin du in commeudauda Pbhebe ( falute multis adfcribenda, Cap. 16.. At 1tribus tsl quali formula verborum Romanis iftis hanc epiftolam deftinavit ? . Tta ao Eadem plane, qua ad Philippeníes utituz: máer vek szw à» P'apad jraum, t ( ol 05,70671'*77079 O& xAurois aivyloi, otmnibus , qui. Rone ( Gr&ca hic etiam níinm o Mu] funt certe fienificantiora, in Roma , in. Romana urbe ) funt , dilecias implan i DEI; vocatis Sanció. — Priorem ad. Corinthios, usbem ipfam Corin- re Dl thum, illam, inquam , in Ithmo fitam fpectare, poteftae aliquis capitingt infiiari? Sane videmus in ea de vitiis unius alicujus coctus , dedq; T Bo malefa&o , quod idem ifte cactus vindicare neglexerit, prolixe dit- putari, ac difputari non tanquam ad partem aliquam duntaxat £o- polïremo L rum pertineant, quibus de(linata eft epi/lola (ficut fieri fane necef- ] unicam fe erat, fi pluribus fimul Ecclefiis iinguïazibus Metropolitane jt, Verum à Corinthiz fuübjectis deftinata illa fuiffet , quas fimul cunctas fa&a fed qua (uos illa fingularia , verbi gr., hominis inceíti impunitas, nequaquam o modut tum potuerunt contingere) fed plane tanquam eosdem omnino Jiecdis u* homines eundem, inquam, gregem atque coctum cunéta refpice- m lt fïXFW rent, Atqui etiam hanc infcriptam videmus: E'kxxAgcia TS O5 TÀ d ^ vt & Koghbn , Ecclefre DEI, qua iu Corintbia eft urbe, Sic poftea ad N 4 deliam, æ* äüäq/fü;: TOiG ai'y;'a:s TOÍg €ciW C E Qec picadee né&li in Epbesina urbe. Si€ ad .Coiq/]ärg&;: Tcie G9 KoAoccoas avylae, Sauciz, qui [ut ColofTis quam. quidem certe urbem Metropoliticam, opinor, nemo eft dicurus. u molt iig ' Quinimo de ipíis verbis atque Litteris é&» d1A/z 06 , habemus at- ii n Orio gq,ïiï gumentum , quo probetur, non aliter quam de urbe ipía a Pau/le j con 15'83'?, accipi, licet 1d Jam alia probatione minime indigeat. Nempe D quod Apoftolus r, The[f. 2. v. 2. fefe fcribit mpomalém so) vCpistiven & QiMTaOKC , mala pa[[um efJe jaum autea & coutumeliss ajfecium Phi- ] eppdun 2 ma Iiypi, numquid id de ampliflimo potius tra&u Macedoni , quam ,rin iU de oppido Philipporum intelligimus ? [j d $- XXXIIIL Quod fialiqua falus in. Epiffolo Paullinzs, qu& quidem urbium fingularum nomina duntaxatabsque ulla ad- j mouhiïs li jectione praferunt , fi ulla falus hujufcemodi ita eft infcripta » ut (j ( bml jdi hn alias quoque Eccle(ias extra illas urbes re(picere aliquo colore di- bs, ! 1 videlicet: T4 oj ci poífit, foret utraque ad. "T hefalonicenfes , infcripta »ulf T Kcclesie. Contendere- fj p ExxAgrig OtccaAcnxéuv , TbeJalonicensium Áf J.'f, tur enim, licet non valde idonea aut pr obabili ratione , Ecc/esie n i d lurium Ecclefiarum fin- jl nomen hic quidem de Diocefi, five CEC P gulat j h .'*I»ä&n&('äää "TT gtlïafium complexd acci piendum effe; etiamque alterum quid tam fgron? non folidiffime fortaffis, at fane non advocaretur ad probandum, fgefm, d fine fpecies qu od in fine frio ris &piflole pr&ter confuetudinem fu- u'fsmgi lus per Dominum Tbe[Jaloniceufes , uti a omibus am adjurat Pau qui eam dzipi [auctis fratribus [e, o [) atur , qui fcilicet (interpretaretur Haunmuoudu ) f Dranped etiam extra T hef f 3lonicam facros fuos coctus celebrarent, cum de i Qj 1 his, qui in urbe erant; & facros ibi c onventus aflidue frequenta- t Yinime II Sed tam infelix eft bant , nihil opus effet tanta cura precipere, pritrappud I ifta, quam arguimus, Viri Cel, opinio & explicatio, ut hoc ipfo de firmamentum pr&cipuum fperare Atbfas i vel maxime evertatur, un alvdsinde lt poterat. Nimirum qu& fola formula eam faltem leviufcule ad- "- ea non modo non adhibetur in hac 42 Pbi- tem uman, h. ftruere poffet videri, htrpsb i lippenfes , fed contra in epiffolis ad urbem ejus modi miffis ponitur gf Ue C duntaxat, quam adeo nullas füb fe alias Ecclefias fingulares come Ti a e rehendiffe, adeo Metropoliticam non fuiffe; quo quidem tem- ndum eft vel in- Bbb i ore hgc à Paullo fcribsbantur , Viro Cel. ftatue Wf Wtzn Tüïf ;W vito , ut fub ipía hac noftra Philippenfi eam compledatur, & ( (uam fententiam vulttueri. Fuit enim ? mb n compledi fane cogatur, Ws a certe inter Macedonicas ur bes, hzc Theffalonica , & fatis vicina " emum eft ab A- ii r fuit Philippis , & poft Philippenfem Ecclefiam d fundata; quibus ipfe nimirum argumentis uti« u po&olo condita & fub Philippenü F fueïi; Wbä tur, ut probet , quo d ad res Ecclefiafticas attinet , Ecclefia Theffalonicenfem fuiffe, & ita epiftolam infcriptam; Pbi- Ecclefig atque Epi/co« ,?Peæ 1n hs u lippenfibus & eorum Epifcopis,horum quoque * miffam fuiffe; licet B ib jó, ficuti & aliarum ex eà regione & vicinia; lubentius absque R QU (crih alioqui, fi hic locus a Pbilip pen[es non urfiffet, x K d &oritate vetuftatis The[falonic g 1lli tand dubio & magna certe cum au Bs ] "] primas delaturus fuerit , quando hanc quidem tam Urbem quam Ecclefiam ifto honore affectam eífe certum eft , poftquam & Ma- $) v largiti RY cedonum civitatibus hac talia jura Romani Imperatores fias nominari & ha beri funt, & inter Chriftianas quoque Eccle « XQ&Q NV Metropoles coepere, quorum tamen neutrum de Paulli &vo ha&e- formula. nus evictum eft. Sed jam plus fatis de hac * cogltabat ' S. XXXIV. Poffumus alio etian te lo 1ftam interpre—tatio— luit revera Paullus eandem m quod nem configere. Nimirum , quum vo Stürj ud ll aliquam epi/ioam fuara ad plures fimu ] Ecclefias pertinere; mini» me defuit ei ratio & formula, qua hoc declararet: ambiguis certe Tlon ampli u epilto- bïtem h à fi & obícuris locutioniþus ufus haudquaquani eft, Galafaru ]a piu- $e579 ( $8 la p-furibus'fïmul Ecclefiis fingularibus deftinabatur, qu& per cer- At d s atfne tam regionem, quanquanm nec hanc valde amplam profecto, fpar- lecudinen fx effent, Atquomodo declarat hoc Paule? Num primariz ali- DAT cui iftius regionis civitati fatis habet epiftolam inífcribere ? Num- quid eam deligit , cui primum ex illa omni regione pradicatum Hatumis fuerat Evangelium, & qu& adeo daeyii & wewrorox - ceterarum atént, CU erat iz Chriflo , uti e['egai;ter poft Scripturam Vir Eximius loqui- due f tur? Minime. Ille vero clafifümä&regionis ponit nomen, omnia am idcd pariter oppida locaque ex «quo complexum; & plurali numero , ütloco Eccleíias ponit , rdi ExxAueiauc vüg 'aAariae, Ecclefus Galatia ; & in puum fyat ipfis deinde litteris populum fimul omnem certe alloquitur , non if d urbem unam, ". ayorror TaA«rat, Cap. 3, v. Y. Secundam ad. Corin- n hacid D« fhiosy cupiebat idem , fervire (latim cunctis fdelibus , tam qui in vl pntt ipfa Urbe Corinthiorum habitabant, quam qui extra eam per o- nlares t« mnem Achajanm erant difper(i. At hoc rurfum clariffimis verbis urtdert tétt« ab ipfo fignificatur: T£ ExxAgcíe v$ O& TÜ ;b'y & Kogibo evv TOie , ef vl ite ayloig as vaig iv 6 OA Ti N opoag. Ecclefr: Dei, qua Corintbi ei , ecatut cun. onmibus [auctzs,qui [unt per omnem Acbajam, Idem quoque À- Futenm poltolus, cum alias etíam vellet fcriptam uni Ecclefig epiffolam ts Vi comunicari continuo cum alia vicina Ecclefia, & in ea etiam reci- üm d A.' tari , non neglexit hoc diferte precipere, Col. 4.v. 16 Qumm bac qmentote lecla fuerit a vobis epiflola, date operam, ut etiam legatur in Laodicena. j; Dl Eccdlesia, ( ut vos Laodicenam epiflolam pariter lepatis. Deniq; tan- fcipiti" topere ir his clarus effe ftuduit Apoftolus, ut cum etiam uni Ec- æg[ W[P;N. clefix fcriberet, fed ab cunctis ejus Eccle (iz membris cognofci cu- li I prest— mandaret 5 ifho psret, qu fcribebat, hoc ipfum verbis ex "I quid dico, mandaret ? adjzrare? de eo hos; qui refignaturi erant e- llo ante attulimus ex I- piftolam, per Domiuum, iis verbis qug pau | Ulbem qüm The|[-5, v. 27. Nam quod ibi Epbefrmam Ecc lefiau at&, Afiaticas alias m ad The[Jalonicenfes epi-. hum 9 intelligere Paullum, & iis quoq; præïegï ifta u h ml ? Jlolaur velle, Vir magnus Hago Grotizs ; Macedonicas vero. Eccléfas in comentariss ad bunc locum jd hi idem ifte nofter Cel. Hamzondus , uterq; e cenfet : id verifimile non eft, quum nomi na Ecclefiarum, de quibus cogita batquod tam erat facile,& alias certe ab ipfo factum eífe tan.- tum quo d oftendimus, haudquaquam adfcripferit PauZu. Quin vi- | st e detur illud poti us hoc mandato edito compenfare voluiffe , quod j & nic , primo in limine non amplius fzd , qui erant Theffalo at iflol ab ipfo factitatum, i^ :';M' Litteras hafce infcripferat, ut in reliquis e? fed jl j 3 ?ïx'ä' m B2 o (88 fed fimpliciter Thbe[fa lonicenfi Ecclefie. Qua propter cum plane. 1 fhefonic Pbilippenfium hvac epiflola adfperferit Paudus, ilanpuoqu. nihil hujuscemodi in habendum eít, fi quidquam ad liquidum d GRU pan pro liquido evidoque D erduci evincique poteft , unicam il lam & folam Philipporum li qunqu Jumun, Urbis Ecclefiam hac epiffe la compellari, qua plures tamen Epifcopi ac Diaconi falutantur. Mwmm S. XXXV. Nequ e tamen de ma locutione & formula At ex ho quidqu am excipit Vir. Cel.; quanquam iftum potiffimum arie- umren tem vibratum iri in fententiam fuam non obícure equidem po- $ XX) tuerit pravid ere. Àlia qugdam affert modo tam in DifJ. /. c. quam fj lao Commenutaris Novi Teflamenti poR DilJert. de Epifcopatu editis , ac im WMdg d nominatim ad hunc /ocum Pbhilippenfium , de quibus porro viden- fm Blf dum eft, nifi quod aliqua modo funt occupata a nobis, dum Urbi Arippenfum Primum illud fata- philippenfium hanc ep iflolam vindicaremus. Wt Ro Metropoles Macedonia , quum bac atente Hd j git, ut Philippos probet ; znfer a Pazullo epiftola exararetur , faiffe ; quod ad civilem Metropoleos bo- " letebus Dh; Nos nec facile id credere propter filentium Szra- norem attinet. Q plures j bons, de quo fupra ; potl umus ; nec, fi verum foret, quidquam AU Cobtin inde profici putamus , ad probandum , Ecclefiam Philippenfem MVQ 'zmdf (f/f /&, non minus caput fuiffe rel iquarum per Macedoniam Eccleliarum; AC hgt ( ; pari modo exflitiffe Metropoliten Macedoni£ aut ejus Epifcopa Videamus Qiti, Doni atque Urbs ipfa Urbium Macedoniz fuit Metropolis. TRl tamen argumenta Viri Cel. Allegat primo AG. 16« v. 12, ubi I na urby « méwT, Tüg j4tplbO- Ts MaoxsloVÍag 7róNic XoAavim , priua pavts AMa- 3'8M€ fæquü ' cedonia urbs colonia , vocantur Philippi, ftratimque graca fic expli- aut omuts Macedonia, aut [al- *l of cat, Metropolin [roe primariam Urbem i Mrtoner ( zem tra&us cujusdam ejus Provincie , Philippos feiff. Sedilla pro- N D Nototo fe&o alium fenfum multo commodius, ac magis proprie fundunt; Qdf primam ab ea parte iu Macedoniam iutrantibus , quod & revera ita UM elt, bauc Urbem, vel primam certe colouiam occurrere, quam quidem ^ mVlcng & per fe obviam, & a do&iífi mis hominibus pridem indicatam li il Y iro Cel. , pro- hujus loci (ententiam, mirum eft non refutari a V MT fj dubium om- 786 Wa priamque tantum interpretationem proponi , qua etiam nino nullum ihperefïet. AÀc fane alteri ifti explicationi illa 8 C ut Paulli favent vel maxime, quod ceterorum nemo honorem iftum, quidem zvo , huic Urbi tribuat, Szrabezis autem fi lentium ; & RV üehterm afBirmatio auctoris gr&ci antiqui, qui argumenta in epiftolas Paulit $.X icripfit , ac Phibppos diferte parvam civitatem vocat M etropoli dzppg;, i (kneiía- » CPENC. u p'u:a * "Theffalonicg fubje&am , aperte prorfus illi abjudicet. . '|INe jam nt Pan, illam quoque creberrimam apud veteres mentionem Theffaloni- m c& civili pariter atque Ecclefiaftica dignitate Metropoleos hone- xilipporpm fiatz, quanquam & hoc fadum fit poft Paulli tempora,producam 1en Dj ii medium , opponamque filentio cun&orum de Philippis, cum his tale aliquid nullus unquam auctor vel verbo attribuerit. ug & formu deinde ex Pbozii excerptis & Cbryfoftomo afferc , de Paulli &vo tefti- mum n monium pr&bere non poffunt. qudem pe $. XXXVI, Ataucor epiflole ad Tarfenfes, Ienatio falfo ad- Jl a feripze, pluratrvo numero. Ecclefras Philippeu[es. commemorat : "Aema- 4 edits, Coyraj juAe aj ExxAwciay QuiuT4oioy. Unde con[equitar , vel plures yro d zum Philippis fuilfe Cbrifliauas Ecclefras, vel ipfum uomine Ecclefiarum dum Urbi Philippenfuu: appellare Macedonicas Ecclesias , qua [b ifla Metropolz illud (atà« fuerunt. — Refh. Prafert hic auctor nomen Iguazii , & falfo prafert, T fatente Haunmondo. Quid igitur cauffz eft, cur ipfum credamus W/cw [2 de rebus Philippenfium, tanquam notis atque exploratis narrare, um Sitüe cum plures ipforum commemorat Ecclefias, Nam certe , quod addit continuo poft iftam falutem Philippenfium : óley «j 5eado quidqam digpent uwiv, ztde (j [cribo bac vobis ; non magis verum eft, quam verum; hac Ignatium íctibere, ex cujus perfona tota hc epi//ola eft com- colelatun Macedtt pofita. Potuit ero o o , quisquis ifte fuit impoftor, plurativo nu- B mero Ecclefias Philippeufium dicere, quod longe inde abfens plures in una urbe coctus elfe fal(o fibi perfuaderet. Potuit etiam,quod 1 ! ! u i valde frequens femido&is iftud genus impoftoribus , hanc ipfam Paulli Apoftoli Epifcoporum Pbhilippeufium plurali numero comme- 3a jifitd morationem fecundum fui temporis confuetudinem exponens, sulip qua , immutato jam &vi Apoftolici more , fine dubio in fingulis Ecclefiis nonnifi finguli & erant & vocabantur Epifcopi ; potuit, t inquam, ex eo ipfo animum fuum inducere , plures ibi diftinctas ab invicem Ecclefias fuiffe, quod etiam Illuftri Ufferie video fub- ia yid ; n oluiffe, Potuit alia etiam quacunque levi & futili ratione indu- &us ita ponere, & pro fe quidem , fi ita velit Haummondu , Eccle- h P fias Metropoli Philippenfi fubditas intelligere.. At nihil horum n o efficit , ut vel de &tate Ienatii , hujus perfonati impoftoris tefti- m monio credamus ; nedum ut de &tate Paulli, de qua ei ne quidem in mentem venit, id liceat affirmare, [ioi 7/À i $. XXXVII. Addit Hammondus , coloniam. Romanam fuiffe * g nl l " us ibi diclum (i" * bilippos , ex loco AGorum , quem vidimus , & ideoj [ / [ iai 4 &7"74', L L] us j $2 82 (Sä'ä. a Romanis Prefidibus , unde Metropoles dici con[ueverint, . Refp. Ne- que in omnibus coloniis femper jus di&um ; neque ftatim ob jus (uo probet: 4 poteüa tet di&um civitas aliqua Metropoleos dignitatem confequebatur ; 4 mBrovincis adeoque iftud non probat locus P/inianus a Viro. Cel, citatus ex ha? Flo Lib.V. Hifl. Nat. Cap.29. ut potius ibi Ca/arien[es Metropolitas Epbeft [uos celebrare comventus , d eft, jura ipfis ibi reddi , affirme- n[timus ho 4 Mdeftis eant tur.: qua de re fu(ius forte alibi, quum hoc ad Theol. Differtatio- nem . non.valde pertineat. Quod f1 Dioums Caffii locum de Philippi Jocarum ex Lib. LI. re&e confideremus, qui fugerat Virum Cel. , non ine- tinis urbib 1 *tjus concec ptus alioqui ad amplitudinem Philipporum urbis , Paulli Apo- ! lattribuen floli xtate , adítruendam ; fi eum locum recte confideremus, li- 340 n Canoy quebit profe&o, non ex honefliffimo genere coloniarum, vel quod optimo jure effet apud Romanos , Philippenfem ií(tlam fuiffe, 1 thitim atoue Scribit enim , iuquilinis Italie ,, quorum agros ob. fiudium. partium : figidratus "Autonianarum poft ACliacam vicleriam [uts militibus difiribuerat C.Ca- J tdas eitümqu Jar Ocavianus , ip[um tamen Dyrrachbium, Philippos, aliaque loca con- Ub'phri(äznis ceffiffe babitanda. Quis vero exules hofce & fortunis omnibus - 'ullina atate: eje&os, tum exofos Imperatori, & viciffim infeftos , honeftam J alde frma, valde.coloniam conftituiffe atbitrabitur , in qua Romani Procon- Jf ilque F fules jura dicere properarent ? Nam quod Cl, Fallanzius in num- | í "otesque o 15 loca cony, mis Coloniarum , qui & hunc locum Dionis obfervavit , & ex eo deinde Job, Clericus Vir Cel. ad Hammondi Commeutarium in Phil,, bis coloniam Philippos ductam effe ftatuunt, femel a. C. Cafare, mmis: fidum iterum ab O&aviano, atque hoc ex eo concluduntquod ei cogno- JXumel ml "Xem mentum Jz4liz fimul & Ausufta , in vetuftis nummuis tribuitur; id lum H neque fatis certum eft, quum utrumque fimul nomen, & Julii & Ug qui Augufti geífife O&avianum fciamus , & ideo accuratius utique Mf Wan e; d excutiendum , priusquam habeatur pro vero; & fi certum foret;. tl ( 0 o tamen pofterior ifta hominum exulum & fufpectorum Cafaribus Cuü) Wi deductio impedire ad aliquod tempus debuit , quo minus pr&ci- qiàm puus honor Provinciz ifli oppido deferretur. Planum ergo & li- Mub « fW]?m quidum eft, magnam dignationem inter urbes Macedonicas Phi- h j Qu lipporum haud fuiffe, & ita ruit fundamentum, cui Vir Cel. con- Nitino clufionem fuam fuperftruit : eziam ergo in vébus [acris [umiliter pra- Fipter ln latam e[Je ceteris, Caputque. Ecclefiarum vvel per omnem Macedoniam, MR vel per maximam ejus pavtem , Ecclefiam Pbilippeufem fuiffe. "h t Met $. XXXVIII. Sed ipfa conclufio, five coníecutio , longe SNamus & ret Vir Cel. ; Aun. alds st infm?mi.iiïma. Quam enim umbram argunïgnti affe quo ) Satceffr æ)äs(ääïä ii Reä-äf; ie flatim s quo probet: ipfos jam Apoftolos cuique Ecclefiz ita dignitatem onfeqteha ac poteftatem etie difpertitos, prout civili dignitate vel poteftate Cel, citati in Provinciis eminebant Urbes, in quibus iítz Ecclefi collige- Jfer Menpit bantur? Florente jam & longe lateque fparfa Religione Chriftia- redf, df na fcimus hoc fa&um effe in plurimis locis, faltem ha&enus, ut Ecclefiis earum civitatum, in quibus Proconíules ac Prafides rl Difr j l 7 UT l ! ^ Provinciarum communiter habitabant, & quo ad petenda jura ex 1 Cd. m reliquis utbibus homines contluebant, pracipui quidam honores ac jura concederentur, ac ut in hac ipfa certe dignitate Metropo- is, Bul n(ideemis, l leos attribuenda Sedes ifta Prafidum ante omnia (fpectaretur , qu ratio in Canonue zouo Antiocheni Concilii diferte allegatur. Sed fartm, v QU* ? ia hu ut ftatim atque in aliqua urbe jura dicebat, conventusque agebat ille Magiftratus, emergeret quoque ejus Epz/copatus , & in alias Ec- a r iibuerti CC clefias earumque £pifcopos poteftatem adipifceretur ; id ne quidem fub Chriflianis Imperatoribus conflanter valuit, nedum ut de Jupte hn s ormnibut Paullina ztate id liceat affirmare. Confutaturque etiam ifla ratio- M ne valde firma, quod ita jactari perpetuo, & identidem ab una Ec- clefia atque Epifcopatz ad alterum transmigrare h&c eximia jura mani Procot; s Qu honoresque oportuiffet, prout Prafidibus iflis in mentem venie- bat, loca conventuum agendorum mutare atque alio transferre , vavit, at quod fapiffime;antiquis prafertim iftis temporibus & liberz Reip. aariut 000 sls G proximis, factum fuiffe alibi , uti dixi, probabitur, quando hujus loci non eft.. Illud mirum , quod probationis loco proponit Vir god d a? Cl. exemplum Hierofolymorzm ; quafi ab ea Urbe d Ecclejia jus Me, yis tibut tropoliticum, quod. ad ves Ecclesiaflicas atiinet , ad Cearienfem £ransi- )men; &.W verir, pofiauam eo ducta fit a Fefbasiano colonia. Nam ne quidem Ca- ccutit um fareg Epifcopos fuiífe ante fecundum fxculum , neque Hierofoly- [j cemi 1 mis a Vefpafiano ad ea ufque tempora,que Hadrianum (unt con- yum 4 fecuta, unquam eft probaturus: multo minus JAMefropolitanume fuiffe Czfarex Paulli &vo,vel fubjectum ei fuiffe Hierofolygritanzim um ego ; puic J Epi/copam ; quod Concilii Niczni temporibus ita fuiíle, ex Decre- i torum Nicanorum Gazone FII, difcimus, cum jubetur quidem Ü (j 0 ) propter vetuflam con[u&tudinem Qj autiquam traditionem bonorari lia Epifcopus , $, quea bunc bonorem confequuntur, juribus frii, [ed ita ta- ;fmlirfm at men, ut. Metropoli falva [4a manueat diguitas. Quo loco obiter ob- fervamus, ex hoc ipfo Cazone pariterque ex pr&cedente fexro fix- j hl (f gíeat 11b ) mum valde argumentum adverfus antiquitatem. Metropoleon poífe arceffi.. Quum enim in VII. fua Hierofolymitang Ecclefig d Qu 2 |jura ag $e584(38€ jura vellent confervare & adítruere Nic&ni Patres , hoc unum di- tttbus Q — dit, de cunt, itaferre antiquanr confuetudinem atque traditionem , ut 2 Q m Y Epifcopus /Elie bouoretar , Ti D , fed nimirum ita bonoretur , ut femper infra Metropolitanum fu bfiftat, cui fuamr propriam digni- h qua tatem, 7À diéov a£ioua, falvam omnino fervari concilium przci- grdo m dinibus'paiä pit. Ergo hoc primuim liquet, bonorari fokum confueviffe anti- seato nl quo more Epifcopum Hierofolymitanum; nom dignitate Metropo- l l tinem ]oc litica ornari. Ex quo deinde certiffime concluditur , quod miror | f 4 nemine adhuc adnotatum effe,flantibus Hierofolymis nullas pla- Vi fW Viv has hr r1e Metropoles exflitiffe, quum nulla tum in univerfo orbe terra- rum effet Civitas vel Ecclefia , ad quam graviori ratione deferen- fa.ï;*.ïetropci da effet hac dignitas ac poteftas, fí modo in re Chriftiana exfti- fiithy quo tffet, Atque h&c jam demum plenam firmitatem conciliant al- tb at planc teri argumento, quod ex Canone FII. ejusdem Niceni Concilii de- fritrum $a ducitur, nempe in. conflituendis Metropolefi, quum maxime de ropoltcum concilianda iis auctoritate folliciti iftt effent Patres, vezzflam hauc 9uw i modo dici confuetudinem, non Apoftolicam. '"Tum & hujus no- li, W ftri Cel, Haurmondi explicatio vel glo[/à wmanifefte: eliditur , iftas: ht ve pto confuetudines vetuílas ( 74 éexem £9" xemrérwe ) de Apoflolic Ontrártum, confuetudinibus interpretantis in Diff. UV. Cap. . S. 18.. Sed fi ta- A. men hoc poffet evinci , quod longe fecuseft, nihil tamen huc - Bitnf r faceret, quia alia plane ejus rei patet cauffa. — Scilicet everfis pri- ücud o mo funditus a Tito Hierofolymis , poftea cum vix pauca fuper ,i*'mï's Adyj eas ruinas tuguria rurfus effent excitata , iterum extermiratis ab: MIDUrT m Adriano habitatoribus propter Judgorum. rebellionem, vetitas Ti W proc que vel pedem- amplius in d folum inferre univerfía Natione s XL jJudaorum , & ita certe etian Chriftianis , quos paflim adhuc n APOGOL homines pagani promifcue accipiebant pro Gente Judaa , dedu- &(ï) ïïmm t &aque contra Romana colonia; locum ibi Chriftiang Religiont Dittüs & ad multum tempus haud fuiflfe, facile intelligimus : neque adeo Volipe b& b&üt ( cauffam aliam quarere neceffe foret, cur aliz Ecclefix in Palaftina eminuerint potius & Metropo l ; itice fuerint, f1 maxin-xev tales ibi ex- "Dnote c ftitiffe probaretur. feex amrzä Maedmia prædïcatum* fs $OXXXIX. rbprimss cer eff Philippeufibus , &j vel binc jus ipfis Priaratus ( Metropoleos in reli- tes petta quas ejus ore Ecclefias competebat. — Refb. y. Acceffit primo ad Nea- polim Paullus, quam , ut eftlocorum fitus, vix dubitari poteft , ïBm) & pï Y flcuu quo temporeïPhilippi ad Macedoniam pertinebant, pariter ei aC« TOvlne; cenfitam fuiffe; ita.ut quando prima ab ea parte Macedoniam ine ;rantig $82285 (8€ oc unmiïj trantibus Urbs atque colonia Philipporum occurrere.in 9s i diaoten t citur, de prima Urbe , vel de prima Colouia intelligendum id ve- donare t niat, cum videlicet vicus ac pagus effet modo tum quidem Nea- oprim d. r polis, qua de re jJam fupra aliquid; nec nomen hujus loci id cifium a profedo impedit, quum hujuícemodi mutationibus ac viciffitu- füevife t« dinibus patfim urbes ac loca quzcunque obnoxia effe videamus , g Metu setento nihilofecius antiquo nomine, quod nempe ftatuni & con- ditionem loci a przfenti longe aliam atque diverfam fignificare t quinit isnulap pergat. $ic vero etiam ante Philippos alius aliquis in. Macedonia (b orbe at locus Chrifti Evangelium accepitiet, cuiita hac poteffas ac digni- lo t tas Metropolitica deberétur , non Philippis, 2. Sed vero hoc ailiun eti ipfum, quod pro fundamento fub&ernit Vir Cel. , io £rmaiffimunr conaliati eft, ac plane falfumz. Jm quo loco, vel iu qua urbe aiic ujs Provincie i Concliie jrimum predicatum [it ab Apojlols Evangelium, eaum boc ip[o jus -Me- ; maxim zropoliticum ef[e coufecutam in. cetera. ejusdem Provincia loca, etiam f//?/J?W hat quibus tidem Apofloli coutinuo poff idem ifiud verbam [alutare anium- k hujus no zardnt. Nullaenim, ne quidem leviffima au&oritate hoc pro- bat, vel probare poteft.. Habemusque nos exempla clariffima 1n de Ap ii contrarium. Ubi enim v. gr: fparfum. primo femen eft Evangelit $ $« [ in Achaia, qux tum vocabatur? Athenis certe, quo Paullum ex j tame? N Beroénfi periculo fratres deduxerunt. A& r7. v, 15. At numquid l huic urbi & Ecclefix propterea dignitas Metropolitica eft aChri- oet everih f u pand J ftianis Achaix delata ?^ Minime vero; fed Corintho, quo Athenis fj di j eytenmt demum migravit, uti Z 18. v. r. docemur. Et fic de aliis quoe * u que iri proclivi eft probare. À Jiorem " : t ii $. XL. Firmatque h oc ratio fatis maniféa, - quod ními- yrer M. il rüm Apoftoli cupidi omnium hominum falutis, fi qua fieri id po- h Päülm g ó üdïäï teft, ftatim ut in quamque regionent ingrediebantur , in qua ipfis: Spiritus S. permittebat verbum illud falutare edifferere, nullam lia Rfïig'ïw p negligebant occafionem; lhiomines ad Chriftum perd*ucendi; At : nv (æmPa l (iy in Metropolibus Ecclefiaftcis con(tituendis, quo nimirum ill tempore conftitutg funt (iu quarea Cel. Hammondo neceffario je lgs!þl g nos diffentire jam oftendimus, & porro diluendis per occafionem. ejus atgnmentis oftendemus ) aliud plane homines pii ac pruden- j Mp tes fpediaverunt, nempe urbium-amplitudinenmr atque. celebrita- LUA UI tem, & plerunque etiam fedem Proconfuülum ac Prafidum. Quas anoä l 1es, ficuti mirus plane fuiffet cafus , qui in eos fines regionum ac at Provinciarum perpetuo contuliffet , ad quos in fpargendo verbi 'd ;j L5 divini p WBAO Qd N r Vn** $92 ) s6 ( 23 quodm divini femine primum Apoftoli accedebant; ita hoc etiam mi- nus eft exiftimandum , ipfos, antequam in Principe cujusvis Re- Quanqum ho p gionis Civitate Ecclefias condidiffent, ceteris, quas prius peragra- bant, cocleftem hanc , quam fecum ferebant , veritatem occulta- dihni f $ Xl v ifle. Quum enim hoc iis minime mandarit Chriftus, neque eo 1 füft Dd illos Spiritus S, compuliffe legatur , fuperftitione quadam hsc res & morofitate minime caruiffet. Atque hoc ipfum admonere nos Wens atque apitm fuu poteft, qu& duo ar o gumenta adftruendx Philippis Metropoliticz E b diguitati Vir Cel, conjungit , ea fefe invicem neceffario deftruere, t Vr Exim ut fimul vera effe nonnifi rariffime poffint: nempe primé il/i ex titeplerasq , Acdonia s omui Macedonia , Chriflum e[Je annuntiatum y. & fuilfe ejus , etiam quod. ad civilem bonorem attinet, magnam (j forte primam in ea Pro- ^ 4 1 loto rel vincia dignationem. . Quod fi enim prius ut plurimum fecuti funt — fs m veteres illi Chriftiani; fecuti fünt rariffime fecundum, fi fecun- ^ uhguaum. D - r aliey dum plerunque; vix unquam primum. y 1 tfadus , n $. XLI. . Ab argumentis hifce quafi generalibus defcendit inde Vir Cel. ad fingularia.| Commuzunis, inquit , liberalitas fratrum - 'üjus parte - enienfís a Macedonia, 2.. Cor. 1 1,v. 9. tribuitur peculiariter Philippenfrbus. Phi. 4:16. Qui loca ipfa apud Pazllum legerit, vix habebit opus de « ftdo fimpli refponfo a nobis admoneri. In loco Philippenfium diferte oftendit, - Jnpellation ex omnibus Macedonicis Ecclefiis folam atque unicam Ecclefi- 9 ; quam in- am Philippenfium fibi aliquid contribuiffe : Quzum exirem ex Ma- - O G dl t : üGoriby cedonia, uulla mibi Ecclefra in ratione dati atque accepti communicam vit, five pecuuias lavgita eff, nifi vos foli, id eft, certe, Fos foli ex Ma- cedouibus iflts , a quibus difcedebam. Qualibus enim aliis Ecclefiis W t imm, «Mmm Hne | Philippenfes opponeret, cum in omni ea parte Europ& nulla ad- huc exflaret, Afiaticg vero procul abeffent ? quando in proximis. TW t Afie partibus , licet hx quoque longo fatis intervallo effent proxi- Ptj Wm ma, Evangelium predicare ipfum baud froerat. Spiritus Sanctus, Af "tl ! Q 16. Addit ilatim Paullus , ipfos fzi|Je Pbilippenfes , qui [emel ate, ite- Ts Pg lent Iny, Wi ii l vum "Tbe[Jalonicam ad. [e pecunias miferint; quibus iterum verbis üf bell clariffime arguit profe&o , hanc Philipporum civitatem illas mi- D lr Vi fiffe, non alios Macedonas, quorum alioqui Prinopes tum fuifle W Thelffalonicenfes, a quibus tam aperte diftinguuntur hi qui mife- lj Wa lg re, omnes veterum Libri vel dant fufpicari, vel diferte affirmant; pn Y ]Mn folus vero 7À vatoD écet $sAsseac Cel, Hammondus, certe cum pau- i l l cis, poft Philippenfes demum Principes Macedonig vult exflitife Iegnum: N A *Xemplum &.ita fecundum faltem lqcum tenuiffe, neceffario affentitur; ! qlJ.O | | $8)87 929 Yot ettans. | quod ad probandum non minus fere ifto loco habet momenti. "Quanquam hoc etia m clariu : Cü]usri l s ipfe teftatus eft Paulu , in utrag, ad hos ipfos Theffalonicen[es ep rits p iftola. 1.'Ibeff. 2.9.9. & 2. The[f. 3. v. g. tatem oQyl labora]fe [emet noGles ac dies, He CHi ex illis eravis e[fez. $. XLI, iftos, neqes | Hxc quum ita uno in loco c lariffime propo- - fuiffe t Panllus, in altero, qui eft 2. Cer. v1. wadam hs V. 9..generatim lo- adimoner m quens atque indeterminate ; ratres , ait , à Macedonia venientes , e- Mettopolt. geftatem [uam [ublevavi[fe, Quo colore igitur adigere nos poftula- jfario deftüc bit Vir Eximius, ut omnes continuo Macedonicas Ecclefias, vel e p,rimziii ü certe plerasque earum intelli gamus potius, nomine ifto frazrum a y/? ,ej"*( , t Macedonia venientium , quam Philippenfes ; àd quos tam diferte at ia d alio loco reftrinxiffe videmus Apoftolum $ Nonne vero Philip- m feaut t penfes fuerunt ex Macedonia eo zvo ? Non ne hoc omni generi m, i f '"Lingu.arum,au&orumque- frequens ac tritu m eft, u't.p'ro fingu- laris alicujus Urbis nomine, vel pro nomine exigui cujusdam yis decndi tradius , nomen regionis pon atur, im qua vel Urbs eftfita , vel nor ajb t cujus partem aliquam ifte mi tradus conficit? Ut v, gr, A- thenienfis aliquis, vel Spartanus, vel Arcas, vel etiam certe Ma- geiis cedo fimpliciter Grxcus appelle tur$ Cujus quidem poítrema bobit us iferte ol appellationis & figurg. fimilis pl ane, vel potius ejusdem cum il GE ia BU bet quam in textu Paz//ino effe dicimus, exemplum nobis pra- j — L E Án ; illa tritiíffima Scripturis facris ,. Helleniftis & profanis dein- exirett o ' de auctoribus locutio. , cum regnum id, quod in Afia ab Ale- jti a xandro primum conditum plurimos deind e annos, licet vehe- uf menter imminutum infractumque, Macedo nes tenuerunt; Te2n um "m j D Gracorum fine dubitatione vocant ; quod alias , & magis quidem j ænuna ii proprie, reeuum vocant Macedonz j p ip ov 7/, unde tam Alexandrum,quam Seleucum illum, .qui id regnum poftea occupavit propagavitque o dient p je in familiam (ua m, ortum & genus traxiffe novimus. Certe o- ; us P mnis potentia Alexandti regnum Javan vocatur Dan.8, v. 21. Ale- ial [ u xander ipfe Macedo Princeps Javan, Dan. 10, v,20. 'Tum etiam de bello fequentium Regum Syrix , Macedon mn ic& certe ftirpis, ad- atem 1"85 verfus Judaos Hafmonzorum fefe fratrum i mperio permittentes, g& " quu W f eft in Zacharie vaticiniis: Concita'voi, 0 Zion, filios tuos,adver[us filios pj ao 140$,0 Javau , Cap. 9. v. 13. Sic vel folum przmum Caput Libri primi Maccabeorum , idem itud Macedonum Principum in Afia te m Paul regnum reonum Grecorum ter nuncupavit, Si quis aliud etiam j exemplum requirat a nobis, ei dabimus nomen JI/raél, vel filiorzus filj 3[12*110 a Ifra ?71 ia X9588 C 28 ltmltori ? /Tadl , vel Popali Ifrail , quod non modo de decem tribubus, que 3 M ULUOLUR I'egm im hoc ipfo nomine J/raelis appellatum conficiebant, paífim atur in S. Litteris , omnique deinde genere Scriptorum Ec- J huvenfans ufurp 1 fudum at clefiafticorum, fic ut etiam tribui Jud& conjun&isque & eodem ilbxdor: d regno comprehenfis Levitis ac Benjaminitis , quanquam & ipfis certe ex. Ifraéle , hac appellatione opponatur ; verum illi etiam tusdem Liri * 1 r pfi, qui ex his tribubus Judz , Levi & Benjamin orti fuere; ifto - i iif &£o zgnofcgre, fic. dem Ifraélis , vel Populi aut Liberorum Iíraélis nomine veni- unt, cum apud Zsdram , cujus vide cap. 1. v. . & 2, v. I. & com- ULTA pone cum Cap. 3. v. I. & 7, v. 7. & 9. v. 1. & 10. v. r. quum alias L üdem fcript? s irigoa eosdem Judaos paífim vocet , tum vel pracipue in Libris Macca- bxorum, ubi centies & amplius Judai generaliore iflo & latiore 3 4j Eci. Lil nomine appellantur, Quid nos ergo jam cogit, ut flpem ex Ma- 1 lus irigo) senientes ad. Paullum de- cedonia sui[Jaum , vel per viros a Macedonia j fpüres j a latam , de contributione omnium fimul Macedonig Ecclefiarum "fj äms'oAä;, accipiamuss quum & ipfe Palv a folis Pbilippenfibus oblatam eat ?cäa/z'/;' Tuis i fibi , alio loco teftetur , & rediffime omnino ; cunctorumque aus- | t ipfius Ij &orum exemplo , qu& € x una quadam urbe Macedonie miíla . k*!"it"f; Demp funt, ea ex Macedonia mií fa & a viris Macedonibus allata effe di- | ts eoden | rl d cantur? Sed pergimus. At Polycarpus plurali numero epiflolas ad Philip- LL $. XLIIL F peufes laudat, quod viri dodli iutel H inunt etiam . de epiflolis ad The[Jalo- , (aflmes Minii m niceufes , plaue eadeu ratioue, qua Pbilippenfium. nomine alias cezeras 1 | " imous 1 Macedouicas Ecclefias contiueri, Vi Cel. contendit. Fit hoc a Pq- [v t caf Iycarpo in epiftola ad hos eosdem Pbilippeufes fcript a, Cap.3. his | Pa cox x9) CiGaduc TOV verbis: HavAQ- ós ytvotwQ» &» uuiv $biüaev dnpi Gd 3 T v iiv Erypaev érigoAdie , $6 & 377 i'-ym:- TigÀ &AnS etae Aä*yov , K9 &T ïïWx'mt, as &c. Nos quum fimplicitatem beati Timi Martyris; & illud X deramus; minime pofï'umus j Titur ejus perfpicuum genus dicendi confi &d l tam id obícure atque xruendUm i nobis perfuadere, ipfum , fi hoc voluiifet , W ambigne indicaturum fuiffe, quoniam fane cl arius rem explicare Toy Mäcndm opo ejus niirie N n vel uno verbo adje&o potuiffet; id quod etiam fc Éce conveniebat, attentosque vel maxime, ne addam , ipfi Scri- Y ]l ICG Ia N Nert ptori benevolos, reddebat Philippenfes. E t cur, quxfo, ad hujul- ipe iUP cationem iþt N cemodi non facilem certe vel planam adimmodum expli. þ confugiamus , finpamusque difficultatem , ubi nulla eft prorfus ? ïï&g em- 5 Vf Wtere Scilicet ficut&i Latini auctores, qui profa oratione loquuntur, fs gl : per ztéras plurativo numero de eadem re ufurpant, & Gr&ci ea- . domnex q dem ratione frequenti flime vocant T'edpatz , ita idem ifi Grzci, & mux to à 585)89 898 :t?bubus,ag:; & multo magis Helleniftz hac enallage numeri 1n voce rse ézist- dbantpn A&j utuhütur, In J. Maccabaorum Cap. $. quum epiftolium vix tri- :riptorumï»:- bus conflans verfibus, fuiffet recenfitum, quod Jud&i ex Galil&a que n ad Judam atque Socios miferant , tamen continuo de eo fcribit quan tb illeau&or: h aj ézigoncd aveyivoexoylo. v. 14. Pari modo in X. Cap. um il db ejusdem Libri v,3. de unica Demetrii ad Jouatbanem epiltola,quam orti lts &res ipía & hujus auctoris narratio neceffario nos cogit unicam nonin Ya agnofcere, fic dicitur : Kal àztseis Asneirei Q* m£oc Yovallay émisoAae; Acyuis eoxyixoie, Inter Ecclefiafticos Scriptores Ezfebium invenimus z. 'c'). I'&conll eandem fcriptionem in eadem fententia primum plurativo numee ququida Librisdi fO Td$ 6wigoAwe VOCare , mox numero I**ngulariïätis T4V €G1g0MV 3 Hifl. Eccl. Lib. XVI. Cap, Y 1. wyauov&Ga vyéros sg) dvvos 0 A'AsEavóo Q* jflo & l & iBlous érisaA ag ToÀs Toóg AYTivoerTO, cirtA YUv rA vj41y m'oLojAtvouc, Til6 E fiperecde ] u Naoxiecs cüy oura crpotdpiog, TaU(2 Xerro Asay d TéAet ypaQay Ti« u- 3üe €TIS0AS. * Eccdfant Maxiunts vero , id quod magis etiam ad rem facit ; Scbolirs íuis in Libros Dionyfro Areopagita fuppofitos, cüm de hu- m jus ipfius Pelycarpi 4d eosdem hofce Philippenfes fcripta epiffola younqedte acelon loquitur, nempe in fpuriam Dionyfri epifiolam ad. Polycarpaum com- mentans, eodem numero pluralitatis ejus epi/ffolas refert ad. Philip- js ao d penfes exftare, y,er 3à « dmrisoAde à aiuvóc Dráce TIoAoRnp w - 7r9óe i« f (ld li ll j Avraweise, Atqui unicam hujus duntaxat epiffolam ad. Pbilippenfes ) "YT j J]/' omnes reliqui memorant, & hi fane plerique longe Maximo vetu- fliores, etiamque Pacbymeres in Parapbrafi fua in hunc locum Ma- i b Ximi ea de cauffa éaiscAd» pofuit numero üngulari. Facile foret F[[ /m 4 ( etiam plura congerere, fed nihil opus eft, quum jam dudum T iftud genus enalla ní m j ges, & in hac ipfa quidem voce Viri dodi ob- fervaverint, q i ( ENV ;1* ] ) | $. XLIV. Liquet ita ce-rte, fruftra effe omnia, quz affe- at , funi runtur, ad jus Metropoliticum Philippenfium Paullino jam &vo p adítruendum, atque epiftolam ad ipfos Apoítoli aliis quoque pra- u ter ipfos Macedonicis Ecclefiis vindicandam. Quod fi illa nos u- qap u mm nica tangeret cura, evertendi opinionem , qu& nobis non proba- : tur, neque veritatem omni in quzftione, etiam qu& cafu incidit, q V da 13? unice requirendam cenferemus, poteramus Viro Cel, id, pro quo ! m i | ! U(* concedere, atque ex eo ipfo gravius etiam con- tantopere pugnat, fignot tra eum petere argumentum, quo probaremus, Epifcopos ac Pres- g UT j byteros pares plane illo te mpore, atq; eosdem fuiffe. Quid enim? t 074 Ecclefias fcripta hac a Pazi- 4 l $1 ad omnes commgniter Macedoni M 1'0 fuiffet a m j " | EE ) 90 C $8 lo fuiffet epiflola, q ua ex Miniftris Ecclefiz tantum Epifcopi , at Diae erdoci liquem , qui dubitaret, Presbyteros coni (alutantur, inveniret ne a enim credibile omitti & infaluta- ( Hoinma fub alterutris conti neri? Eftne . fiozon luftre & eximium genus Miniftrorum ? Aut tum negligi hoc il ! politim/ä ot Ecclefiis, qux Epifcopos certe ac ellas Mac numquid nullos id genus in t Diaconos habebant complures,; ea tempeftate exftitiffe, ulli homi- tot fimul & habet ambiguitatem, f1 in. ho- ] finabat Dau num perfuaderet ? Autanne illud rum alteris, quos nominavit ac falutavit Paullus , ipfos intellexit, t dicemn in Epifcopis illos certe intellexiffe, non in Diacons ? Nihil eft ho- ftüry vel t rum plane, quod dici poflit. pitum hau. $. XLV. Equidem comparavit adverfus id al iquid Hanr- | & vl t mondus , de quo jam fupra ad locum Acf. 20. diximus, Producit | us pc 75. Aério de eadem objectione primum Zpipbanii verba ex.Har. | Pt ca qui fatisfacere conantis , dicentisque ; z il/z initir* Evangelii accidi[fe ! liobatur non varo, utti dee[fent, qui fatis digni Epi[copatu viderentur , atque ibi Aits Ecclefrjy zum Presbyterorum . Collegio duntaxat regendam e[Je permiffJam Eccle- "a, ( Jram : ( nimirum iftud ab Epipbanio excogitatur, vel affertur cer« 1002 nimyirin Tinr. 4,. 0. 14. de manibus Timo- te, ut argumentum Aérii ex r. fgfüam; plena theo a Presbyterorum Collegio impofitis, fi qua pote , enervet) af "t quum non valdemul- At omni , contra illud quoque u[u venil]e nounmuquam , ! Meanimo CODQ nulli invenireutur , ad quos bonor. ifle ac mun us Presby- £us e[fet grex 24pololu : zerii deferretur. Sed neque hoc profe&o valde Érmum eft, Equidem- äeemofynas al us,quod id verifimile non jam quxram,num non forte finxerit poti $ XLYI duceret , certe ad. diluendum argumentum dverfariorum. valde [ J [ '1 zEN ii lonys opportunum effe videret, * Epipbauius, qu&cunque de ifta confuetu- . | lm ij dine veteris Ecc t; quam idoneis teftimoniis antiqui- | | | | / ( lefiz proponi 1 ] —— ^ tatis adductus tradiderit;dux fane nulla profert in medium,cum 1 E* M ts Imaxime neceffarium 3 14f ad expugnandam pertinaciam Zferiamarum ve | It videretur. Nifi hoc forte pro firmo argumen to atque teftimonio M a l hn [ : antiquitatis accipiamus , quod propter hanc ipfam objectionem, 3 L per—1] dxoAsOiay TÀS & AuDretas, j E j Á tss jl ftrenue exprobrat Aériojignorareipfum xv Prhó r x9) iscolauc GaDvrara a tyrvxew , Jerie W 've | nexum veritati - fi nimirum inter 1llos, * ;l! !] l ) "ttte ( Wt reconditiores biflerias minime didici[fe ; qua | —— J —— dubitationem hc res n on ha-. * sE N l Oäïn'*xXK s qui in his diligenter effent verfati,. UtïPaullm'y beret, de qua tamen alium neminem ex t ot vetuftis au&oribus : * "— (t explicd- "QO mani nos videmus admonuiffe. Non opponam quoque i . * at ) füïtt tioni Epipbanii , Hieronymi aucoritatem , atque Tbeopbylachi , qui in T Cetetos . plane par atque idem munus effe Epifcoporum atque Diaconorz e X U dl " TESITT fcopi,afüzï; Duo folum adnotabo, qux Cel. ex hoc ipfoloco concluferunt. , hi Haumnondo vehementer obfunt. I. E&, quod valere iíta refpon- 1 dni i u fio non queat, nifi abjiciatur omne illud , quod de jure Metro- TU ' d Ícriptaque ia communiter ad omnes Ec- politico Philippenfium, fapr r clefias Macedoniz epiftola, tam operofe difputavit. Quod fi enim cclefiis epiflolam hanc de- s lii tot fimul egregie jam tum florentibus E em ln ftinabat Paz//us , quomodo inter hos , quibus deftinabat , nemi- os ts nem dicemus exftitiffe fatis aptum dignumque;qui Presbyter crea- N d retur, vel certe fatis idoneum horum hominum numerum ibi re- pertum haud fuiffe, unde Col legium crearetur PresPyzerorum , ad | aliquid f t? Manifeftum eft quod vel tres quatuorque tamen fufficieban ys, Bol prorfus , pofito uno, defendi alterum non poffe. IL Sed vero, cclefia , qu« intra monia oppidi Philipporum m oDj ne de ea quidem E u t colligebatur , tale quid ullo colore licet f(tatuere, utcunque de , qui poffent Presby- fir, i aliis Ecclefiis foret veriflimum , defuiffe illis qrifiut 1 feri creari. Obflat videlicet hac ipfa tota ad Pbilippenfes epijfola, alfeur & in qua nimirum omnia tanquam de florente , & ad florentem Ec- yibus Ti clefiam , plenamque Viris piis atque egregiis difputantur ; in qua TE &j landat omnia, ac de qua omnibus in rebus fpem prgclaram g tl fe(e animo concepiffe teftatur , nihil contra arguens ; aut vitupes rans Apoftolus ; & qux denique femel atque iterum fatis largas T »d, E eleemofynas ad ipfum deftinarat , de quibus tantum quod antea., j $. XLVI Quem deinde Vir Cel. adjicit , C lemeutis Ale- lii u du i xandrimi locus ab Exfebio excerptus Hifl. Eccl. Lib. II Cap.23.; Qu " obeft etiam illius fententiz, non tantum nihil prodeft, Nam, jl yeonuS MïL quod ille Jobaunem Apoflolum , dicit, quam ex Patbuo In[ala ve- at verfus e[fet in Afram , profectum ad fimitimas gentes , alicali quidem E- u pifcopos creavi[fe , alibi couflitui[fe Eccleftas ; alz'qm'bm im locs etiam s ul (i fortem ordinavi[fe , mo aliquo [orte deledlo ex bis , qui a Spiritu S. de- itqu "ii ifcopos oftendit creatos absqu e Presbyteris, g of fignati fuerant ; non Ep g fed potius Presbyzeros ar guit eosdem effe cum Epifcopzs , vel Epifco- ^il biliffimum genus miniftrorum poft Apo- (l atf 'M pos certe füummum ac no ftolos in illapr ima Ecclefia hau dquaquam fuiffe demonftrat, plane um p j ficuti Pazliu n hoc loco ad Pbilippenfes, Probatur ex eo,quodiftorum hiT « o creatio manifefte opp onitur creationi illorum , quos folos ex pluri- u Ü )u oflolo, quibus nimirum aliquam fu- ( bus , ait , forte delecios e[fe ab ,Ap teftatem in Ecclefia vult fuiffe C/e- ul pra ceteros auctoritat em ac po Tis m,,,ul/ h&c, & argumentum , quod inde m meus Alexaudrinus, Firmatque J/ 2 petere & (2 €i D [ )o2 ( S8& 'g)eten;: conatur Cel. Haurinondum , prorfus elidit; quod alioqui ea- effe fi L dem illa emergeret abfurd itas, quani paullo ante epiffela ad Pbilip« finpul us fimul Mace donig Eccle(fiis vindicanda oftendimus unde J) pen[es,om nib confequi , nempe i n tam multis Afiz Ecclefiis , neminem fuiffe, Hierolol uas vel inprimis viris piis fanctis- latutus / q ui re&e Presbyter crearetur , q ue abundaviffe A&orzusuz Liber pariter atque Cheifian; epifiele Apojla(arum' clariffime nos docent. pumm o S. XLVIL Denique, cum id ad probandum advocat Vir a femel af Cel., in Ecclefia Hierofolymitana flatim post afcenfionem Chrifli Epifco- pndem in ib cum 4 pum creatitim ejJe Jacobum , buic poftea additos Diaconos , AG, 6, unlla adbuc mentioue Presbyterorum 5 refpondetur. . I. De Epifcopatn Hie- que delib d vel fol rofolymitano Jacobi rem certam atque exploratam effe minime; cum Scriptura facra omnes potius Apoftolos curaviífe illam Ec- iA e0 ad a clefiam nos doceat, quam unum Jacobum, & qui de ifto primum Vit Cel.]a narravit ex his, quos nunc habemus , Eufebius Hift. Eccl. Lib. II $ X Cap. 1. & in Gracis ac Latinis Chronicis, is hoc adftruxerit fide Hy- QUO rürfis Libri a Clemente Alexandrino n fine fecundi poft Chri- toribus ma potypo[eon , ftum natum fzculi vel initio te rtii fcripti , & cui ex omnibus-hu- idlica Eecle jus auctoris operibus l onge minimum pretium pofuit Chriftiana fs Yerüm aj fis nobis idoneus eft Pboziv in Cod, 109. at efenomy antiquitas , cujus rei te fabulas etiam ingerere in hoc o pere Clementem , eig suÜuderc As E n(l)m:*na Pläïle | txdtosa) , arguens. ui poft Zufébira idem tradiderunt; Chry- m Gb füffomus Homil. 87. in Jobauuem, & Hierouynus in Script, Eccl, nihil Cïf!d Dfl;'m ef haufiffe , atque haufit Ex- afferunt , quod ex pur iore fonte ipfos: Waf g febius, nos doceat. Mu lto minus illa &dem huic affirmationi con- M hedram vo fuo idem Ez- ciliabunt, quod oftendi adhuc ejus Cat 19. ac ex co deinde Nicepho- fébius teftatur, Hifl, Eccl. b. VIT, Cap. caagï?ituenämn,N : vu$ Lib. VI. Cap. 16, 5 aut quod fpurius Auacletas in. Epiflolis Pon- " iOCfn At tro, Jobanue & i zificum, con[ecratum um ad id smuneris dicit eJfe a Pe MT Jacebo altero , filio Zebedai ; aut quod Epiphanius in Harefi 277. & f fo, fcribit , 24 1N ] 78. infigne muneris zérac folium feu laminam ab ij Tj olpfOS Q capite peflam e[[c,quam deinde auream feciffelubuit Cafari Baronio 5 xmug hm aut quod denique z Marzyrologio Beda etiam. dieu hujus attribu- nguf Vel ! Ri tx Jacobo ab Apoftolis cathedrz ponit fepzimaum & vicefimau De- ?memum cembris. Vana funt enim cunc&a & audoritate caífa , neque etiam. &H Is certe, hzc poftrema quidem , a Viro CI. afferuntur. l. Dici- "N : Q mus. Si Epijcopus Hierofolymitanus Jacobus fuerit , liquere ex hoc t Qtte ipfo exemplo, contra quam vult Hagumeudas , poile Epifcopum mþ NY um $89)93 C 98 iaüoqm.* eífe (iüe Diaconis , quando Diaconi poftea demum, & requirente id liil fingulari quodam cafu , ac neceffitate (unt creati 449. 6.. I1I. Sed Lolndity. unde Diaconos creatos effe ante. Presbyteros , vel omnino Epifcopau:s nen tj Hierofolymitanum aliquandiu fine Presbyteris fuiffz,nobis elt pro- j piis fitie baturus ?2 * Tempus- enim creatorum .primum Eïäiäjfäï&ï!iül in Y Chriftiana Ecclefia nusquam nobis indicatur, Ceterum vero , ubi T primum occafio erat illos memorandi, videmus certe illos propo- adroait V ni femel atque iterum, ceu notiffimum jam cundis ordinem , ac nfb pridem inftitutum , A4&, 15. in hiftoria concilii Hierofolymitani, TT ubi cum Apoftolis tunc Hierofolymis congregatis in omni re at« jf que deliberattone conjunguntur. Nihil ergo hic quoque f£rmi efe munin eft vel folidi, Hc de loco ad Philippenfes tanto: prolixius, quod ff lnl in eo ad aliain fententiam trahendo plus, quam in alio quoquam. Vir Cel. laboravit. fo prinut rl Ll $. XLVIIL Sequitur a Titzm locus Cap. 1. v. $- Ó 7. ex tít fide B quo rurfus neceffario conficendum eft, idem plane quod ex fupe- m zioribus manifefte concludi ; haud fuiífe in prima ifta atque Apo- snibus h- , ftolica Ecclefia inter hos qui Epifcopi vocabantur ,. & qui Presby- s hdu Zeri, verum aliquod difcrimen , planeque promiícue tum accepta. in C(]dq WF' hc effe nomina, Scilicet permifcentur ibi & reciprocantur hac ul V nomina plane eo modo, quo in loco A&dorum , de quo fupra vi- dimus. Sic enim a v. $. ad 7, difputat Pau//us : reliiuim a fe im jerat, U^ Creta Titum e[fe , ut veliqua ordinaret , pracipueque per Urbes fru- " ! la hult D* gulas five oppidatim (h&c enim vis eft vàv , xara 7TóAiV ) Presbyteros ïl-mszüü ((f« conjlitueret : [i quis nimirum irrepreben[us. effet , unius mulieris Viv liberos babens fideles , nom luxai deditos , uou. immorigeros, ( bunc e[Je (in den D confütuendum,) oportere enim Epifcopum irrepreben[um e[fe , tanquauz j p Dei Oecononum ,& qu Íequuntur, Quid manifeftius dici pote- rat? Hos qui erant 2 Tito creandi oppidatim , ut Ecclefiis pra- " /p/)d/ll?f(i effent, vocat Presbyteros primum , & quidem præcipgo in.loco,. jf t j f'mblf L quando ipfos conftitui ac muneri iíti admoveri pr&cipit , mox in moribus horum , qui conftituendi erant, ex igendis absque adje- ]: zf,ffiW Ll &ione vel refrictione ulla Epifcopos appellat. Cur, obfecro , fi J T a(tïï non geminum hoc eft nomen ej usdem plane muneris ac mini- cef j atenus iecYwyajs&y , atque ita promifcue fumi j j fleri? Nam quod e IH ( hec poíffe nomina ftatuit Ha uiondu , quod. Epifcopi qui fuerint, i I i c inferiori munere ad il- J fuerint certe etiam Presbyteri , cum ab ho e[ä' a at non vicilim ; id nos 1 //Ml lud amplius gra dus atque aditus pateret ; dum,. n]fü l M 3 üngsss" — i88 ) 94 ( 88 drirüm dum hunc minime folvere cum fuüpra ad locum zGoram , pr&ci- aliquam pue $. 24. hujus Cap. oftendimus, tum fane ifti; quem nunc tra- 4d omnt ctamus, omnium minime convenit. poti pr . KLIX. Rationes hz funt. L. Agit apertiffime Paz/w dipolioli à de ordinandis plene perfecteque Ecclefiis, & omni ex parte redte inqubus. confituendis. In quali difputatione , qui fimpliciter Presbyzeros & Tto fe | jubet creari , & fuüb hoc uno nomine de miniftris , qui hifce Ec- Y yfeinnuit clefiis prz&cerentur,prgcipit, is non potelt fane arctiore fenfu hoc nomen ufurpare , ut illos notet modo;, qui fupremam in Ecclefia l reliqua Mu ei dignitatem ac poteftatem obtinent ; Sed necefle eft, ut omnes pla- ne miniítros defignet hoc nomine, quorum erat Ecclefias illas, tto relia tpus defe qu$ ordinande & conflituends erant , verbo Dei illo falutari Nomam d p'rædicando atque adminiftrandis facramentis pafcere, Quum ergo — liboraffent folos tamen Presbyteros jubeat creari Apoftolus , eosque continuo poR Epifcopos nominet , fequitur,non modo proríus idem tum - ?US fuiiïä,g valuiffe hoc utrumque nomen , fed etiam nequaquam adhuc ea Tpliu lt m tempeüate duo diftinda ab invicem diverfaque genera miniftro- lret ll. Hoc, &i zddidi rüm ordinario in Ecclefiis Chriftianis fuiffe inftituta. PT Mf? Wät? IK quod unum ordinari vult Paz//w miniftrorum genus , & quod iftis plane zquipollentibus Presbyzerorum atque Epifcoporum nomi- AR manda] L nibus promifcue appellat , hoc ille genus iz cunéii oppidis (xava zixw) vult ordinari, Id quod profe&o non eft aliud quam hifce ;H! Ggillatim per oppida creatis Paftoribus fingulos duntaxat fuos Din fl W b greges adíignare , certe ipforum Diccefes arctis valde finibus coércére, Neque hoc inftiabitur quisquam , qui quidem con- TOid Banl fideraverit; 1. non totam fimul Cretam cum omnibus fuis Populis .WUS, ilIUd 3d Chriftum effe converfam , fed carptim duntaxat quosdam , & ]P 95 qu;.dem fxpe complures, per ea omnia loca, in quibus Evangelium fuerat Vr d annuntiatum, veritatem amplexos effe. 2. Apoftolos, Virosque ,)gaïïda.m li | ceteros Apoftolicos, non celaffe quidem fine dubio obvios quos- Ergo COHC[u [ cunque, quod fecum ferebant , Evangelium , fed tamen in vicis CT pagisque ejus pradicandi gratia fubflititfe haud legi, immo neque | hüguks. " Ecclefias vel costus facros cognofci in iílis jam tum fuiffe confti- Ri a&'mm : tutos; verüm illos Viros Urbes fedtatos effe inprimis , qu ni- mirum frequentiori hominum concuríu celebrarentur, & ita am- QUiS verc d plioris longe meffis fpem ipfis facerent., 3. Paullum ipfum qui- Pt Cre dem in Creta multo tempore haud fubflitifle videri , quem femel USdam &8. ni- elle doà tantum legamus ad eam Infulram accefhifle, A. 27. v. 7, muruim Vilde fc '*8$2295; ( 88 T mirum quo tempore Romam ducebatur captivus. Et ut moram Duncts . aliquam fine dubio ad eam Infulam fecerit ex v. 9., tamen vel | ad omnia , vel faltem ad multa valde loca acceffiffe flatui haud ne Daulu poteft propter eam ipíam captivitatem. Ceterum vero ex verbis Apoftoli admodum eft verifimile , dari hzc Tito mandata de locis, jrte rl Presyttt in quibus Paz/zs modo doctrinam falutarem fpargere inceperat. hilce E 4. Imo fe folum ipfam ibi ante id temporis fparfile non obfcure (enfu hot ipfe innuit Apoftolus, quum nempe ait ; reli&gaz a [e e[je Titunt, Eccdfa ut reliqua. ordinaret , ac deinde , £. conflitueret Epifcopor , quemad- nodum ei Paulluspraceperaz, Primo, z£ reliqua ordinarct, Nempe Ines pla» dos illasy ergo re/iqua Paullini operis & laboris , quando ipíe inchoatumi Glatari opus deferere coactus eít invitus , abflra&us ab his, qui ipfum Romam ducebant ad Czfarem ; cum alioqui, fi in ea re alii antea um eo Continuo laboraffent, non ita nude fimpliciterque reliqua videatur pofitu- rus fuiffe, quo pacto communi loquendi confuetudine indicatur; sdem turt ipfius utique fuiffe hac re/iqza ; fed additurus potius aliquid, quo s adhuc t declararet, cujus ea effent, vel certe, haud effe fua. a miniito Quod vero etiam addidit, z£ conflitzeret: Epifcopos , quemadmodum ei ipfe ' ]. Bo pracepiffet , neício annon clarius quoque arguat , de perficiendis $j i quo, iis a fe mandari , qug perficere ipfe non potuerat, (tut Uomïf S. L. - Quibus etiam illa denique accedit ratio , quod ,. f1 yjili u alii Apoftoli aut viri Apoftolici ante Paz/zz illi Infulz doctri- / ! u 1 nam falutarem pradicaviffent , eos minime fit verifimile, opus untaxtt fi tam przclarum affe&um modo, non perfectum fuiffe reli&turos,. il ib quoad Paullus cafü tum quidem & przter voluntatem füam eo uidem ? delatus, illud partim per fe, partim Tizi opera perficeret ; quum us p uhj ipfos quidem nequaquam eadem . neceffitas ante rem . confectam ]uosd m cosgerit abire, vel certe aliis illam plene conficiendam ac pro- )öllüm lIt fligandam delegare , uti fa&um eft a Paz/o, vetuerit. Ex his jane s, Virost ergo concluditur id, quod antea diximus: hos , qui Presbyteri jiios qu* pariter atque Epifcop? ab Apoftolo nominantur, non habuiffe ni- l yio nl u fi fingulas , quibus pr&eífent , Ecclefias, & ita neque Dicccefes m n ampliores, ac hisce horum temporum fimiles, neque i alios yll g Paltores poteftatem aliquama imperiumque habuiffe. Quod fi quis vero nihilo fecius pertendat, fuiffe omnino jaunt antea late ] ; quän per Cretam difperfum femen iftud verbi falutaris , uti fane a qui- p busdam ex difperfione Hierofolymitana piis hominibus factum j IP(U nmv d eífe doci quidam viri opinantur, quanquam, ut vidimus, non f D valde firma aut idoneà ratione ; tamen eum paílim in pagis vi- g cisque PIPNM UT divini miniltros ponere, cum:fuperiora illa cisque Cret verbi laribus. ion finent , de ma ona Päft ^ e iftius Infüle nondum ad Religio- in his quidem initiis Aiatenn g nem C hrittianam convería; & de Evangelio A&À im diffeminato; tum aliud quoque; - um Op] idà tim potius quam vicat - telimonii P2 & tv ï'd . Y & ne Pewliar-e. Nempe cum hzc Infüla longe qu(?,:;i Cretz et Yerba nofl ante alias regiones urbibus effet frequens, unde trititimum ejus AUA 5 illud acc idit fine controverfia , ut vicus ï ^ : Ro Comt 1 cognomen éxa r ; ä: in ea nullus exfifteret, cujus incole; q ui Chriftum erant amplexi; Cogeat j do vicinorum oppidorum ncommo , yfeifïfïïmi: non ;pmïent absque ullo fuo 1 üis celebrare. Ex quo fequitur, d Tuub s re e & gibus accedere , Sacraque cum ] L5 hriftianam Rel igionem converfo, quod I«Wl? » Qu& nifi omni 1 lo agro ad C non ita fuiffe jam doctiimus , nequa quam tum opus fuiffe; in ; hus huj re, Paftoresque his pr&- agris vicisque ccctus & Ecclefias inftitue B- Í ifimas Ecclefig origines VU ponere; quod nemo, opinor, qui antiqu didicerit , infitiabitur, LL recte perpemderit ac per S. LL Ceterum , qu um ita hic locus Fpifcopatui , qualis ! Es f neque argumentum pirxbeat Ít- nunc eít, haud v alde faveat, pla Á 50. deduci antea vidimus; tum vero ei SUtento Crta mile illi, quod ex 4£d. Hame- bnoxius ; quam de ifto loco Gl -X d exceptioni minime eft o tio a mondus afferebat , licet dilutam va'de, & non magno nego BI U i/copos intelligi ex cun&is ; Npfptos D nobis fupra confutatam : nimirum £p quorum u nusquisque fuam dein- |-t8 um, in ü] Afix partibus Miletum coa&os; ac nunc funt ple- de Dio:cefin habuerit ; ii non tam amplam ; u Vif do&us 14 do reéte ejus mentem affequor, uno 4 Niaim runque, at faltem, f1. mo Nam quum híic oppida- plures Chri flianos greges complexam. mirum Chriftiani erant; &a oppida, in quibus ni | Fs i tim,five per cun s vero ac vicis tantum Vtts i Paullus, in agri ERN jubeat Presbyteros conftitu ut inde ibi peculiares aliqui coe- 1lb : i fePaïatim fniffe numerum Chriftianorum, di poffent, nullo pa& o fiat verifimile, 1 Wa horum tus vel Eccle(i con ftea appellet Epifce- on[travimus; & cum hos po W per j plo quod antea dem fimul diverfarum N pos; Epifcopi no& ris hisce fimiles, & plurium O tantu harumque adeo P aftoribus pr&po- ht Ecclefiarum curam gerentes, * plure fiti intell ii :. P i non p oflunt, Ex quo d emum conf£citur, ne Cretam. rgü Tam [o] e Presby-— quidem in illis rei Chriftianx initiis inter Epifcopos atqu duo no- M lCet vel ullum omnino inter h &c lgt zeros (uos tales habuiffe , N Müz WNeque aliquid profe&o a dverfus i.Pca &b inina agnoviiïe diícrimen. tuit obJe- | | "[e Det f a Cl. Hamuondo comparatum eft, qu& facile videre po Ggïllmuq Theopbyla- Wlh 'ätum' in, nifi quod tzibus verbis ait ; Cbryfoffoumum /Atilfy Qd | $?eor(29 geriomïïh um & Oecumehz*um ; i 0s Presbyteros exponere de Epifzapis finows d Md [ laribus. Sed vero ne j am.adverfus horum in iftis talibus au&to- Q n | ritatem multa difputem, quz ratione potius & regulis au&orum )d quxy, | quorumcunque dicta interpretandi fenfusque invefligandi, quam n(ülalng teftimoniis antiquitatis conficere oportet; ipfa ea, qu& profert, jimum u verba nofiram ipfammet expofitionem continent, ficut nempe a, ü Vi ratio communis & gracs Lingug indoles hunc locum eos Pa?res ) ampïeïï: cogebat interpretari. Dicunt enim & interpretantur ambo ex- ) pidorum preififfimis verbis, optimum vifum effe Paullo : éxaguy zroAuv 190v ylequitüt txem moéta : nnamquamque urbem. proprium ( fuum babere Pa- 1f quod fierem , qu& multo etiam difficilius eft cum Epifcopatibus ac Dice- fufe, i cefibus hujus temporis conciliare, quam Paulli illa, qua concie e hs r* liari cum iis plane non poffe abunde monftravimus. i onigit J. LII. Neque profedo admodum feliciter ex vocibus; iàu» mup9o , concludere poftulat Vir Cl., fingulis Urbibus vel yi, qual Ecclefiis fingulos modo Paftores fuiffe, & ejus quidem generis, yabat lie quod fingulares Epifcopos appellare, & in ifta controveríia pro at« txm veo 8 gumento citare liceat. Nam cum 39rv zrojutyo dicunt Scriptores; , Q Eu hoc unum clare & liquido innuunt, unum Paftorem non cura- viffe plures fimul Ecclefias, fed cuique catui attributos effe fuos j neOOUU i j ex Qu & proprios Paftores, a quibus regeretur, Minime vero illud con- tendunt, in fingulis Ecclefiis nonnifi fingulos miniftros , five, É Qd a f P ut vir dodus loquitur, Epifcopos fuiffe. Ratio eft in propatulo, uc i Qu lffg Qof, Non enim de Paítoribus vel pluribus vel fingulis cuique coctui (ll« prafedtis agunt vel auctores ifti, vel Pau/lus Apoftolus Tite ícti- fic o fl bens, cujus ifti verba explicant; verum id tantum declaratur ab utrisque, re&um effe, unumquemque gregem Chriftianum fuos r fibi feparatim habere Paftores, ne fcilicet, multas in partes di- " ftradta horum cura atque cogitatione, minus feliciter hominum fati milty ^l falus per ipforum minifterium procuretur, & hos quidem greges, g]fef fingulos tantum certe Paítores habere, (i non nimium numerofi j ia fint; at plures etiam, fi finguli non fufficiant operi. Quod fi ) psp ( ergo unquam ex fcopo hujus qui loquitur, de ejus mente & u;m 7) fententia licet conjicere, hic profecto ftatueudum eft, iftam effe rque Pf )n i?* mentem Paz// & Interpretusr ejus, quam dixi. Sed fi quis tamen hat hoc fibi per(uaderet, quod equidem nullo colore nobis períuae j u dere poffumus , de fingulis modo Paftoribus in Ecclefiis ünguüs pj t €ollocandis locutum effe in illo primo Evangeli Cret& Infulg | Pof Í MyM- j 3.& UL-g /1 1; &Re528 C2&. UER E Md affulgentis diluculo vel Pau//um, vel ejus Coumentateres, Is nequae e&m y quam tamen ex eo deberet concludere: eosdem poftea quoque rivato attribu fingulos tantum verbi divini adminiftros eife ibi voluiffe. Qu enim confecutio ? In initiis rei Chriftianz , cum fortaffe paucos | quai menfes duntaxat, vel annos certe ad fuxmmum non ita multos, - nesinfel przdicata effet in Creta Religio Chriftiana , fingulos tantum [in- diat, in. eulis Ecclefiis, nempe tenuibus adhuc & exiguis quod ad nume- jrotuma rum hominum attinet , fingulos pr&fici Paltores voluit Pau//w. g j feltur, r Ergo in univerfum hoc inflitutum fingularium Epifcoporum pro- | &ntum eí bavit, neque vel in ampliffimis costibus Chriftianis plures fimu t ndion Paftores creari voluit, niíi ita certe, ut cum pluribus omnino iftolum opus effet, unus duntaxat inter ipfos fupremus foret Paftor, cui litenus e reliqui fubjicerentur. Itaque conveniret hoc certe examuffim il- t teliquus li inftituto Presbyzeranorum , cum in coetibus non valde numero- [;1;), 2 9, Of fis patfim fingulos tantum Paftores creant, neque aliud quid- Catilhinur, quam ifte locus ad Tizum, ctiam fecundum mentem Cl. Hammoti- Vezifre pj di interpretatus exigit vel docet. d UT A $. LIIL SupereftPetri locus in I. Epifl. Cap. $. y. 1. & 2 ditytug cof utrumque nomen haud abfimili ratione permifcens: Iesc&vrégse ss vis iv vuiv TagpgnaNs 0 cupaptcGUTeo(O- , roiaovaTt v Go vjaiv Trol a vICY $, - thtmmm ]0(.1'J T& O:S, fanewowSyrée uü avaryxesac &c. Presbyteros, qui [unt in ve- u plane defer his, adbortor ego Sympresbyter, id e(t; ipforum Presbyterii Socius, [ üütati,tantan pajcite gregem Dei , qui vobis. cff commi||is , Epifcopatum exercem- Attine DC zes , nón coacle &c. Catholicam effe hanc epiflolam Petri,id eft,ad omnes quz usquam erant, Chriftianas Ecclefias ex &quo deftina- ! M C VU 0n tam, dubio caret. Cum ergo de munere Paftorum Ecclefiz di- H qus, Ti fputat, ipfisque fuum inculcat officium Pezrzs, pro certo haben- lt dum, genus prxcipuum nequaquam omitti. Ex quo conficitur, m 10 lt b&t ] t (i modo folos Presbyreros nominaflet , nulla fa&a mentione Epr- s As fcopatus, illo nomine Epifcopos quoque neceffario effe complexum. C 180 lr E derat H Sed vero plus etiam feciffe Apoftolum videmus. Nam Presbyteros Qb ïlmno ld uh vult fungr fuo munere, & greges fuos pafcere £aiexowsyras n - b va/ykasác &c, Epifcopatum exerceutes mou coaGe, &c. atque ita cla- H xtxms effe riifime oftendit; Presbyzerum effe, gregi Chriftiano pafcendo prx- fe&tum efle, & exercere Epifcopatum , idem omnino fignificare. um Nam il'lud("quidem profe&o dubitationem non habet, quin £ie T W G oc exozéy hoc in loco non jam fimpliciter notet zn/picere, curam £e- qu ü;f Ei ifWþat ccipi l 4C Ter€, quo (lluvidem fenfu generalori apud illos auctores a ean ss » RE ss CO , ' eam vocem fcimus , qui nomini ab hoc verbo dedu&o ac de- t quae " 3 rivato (rà taímowor ) fpecialiorem quandam fignificationem non LUMC. W' attribuerunt; vel 1n ejusmodi fermone ac fententia ita accipi, in tule ?aucesL y qua ad iítam fpecialiorem fignificationem minime refpici, om- a r | E nes intelligant, Verum id nullo modo ad prafentem locum qua- Cantum i drat, in quo potius contra funt omnia. Nam & nomen Epifce» odadnüte i ortum a verbo éwiewozréiy , jam antea quam hac a Petro fcribe- lu u | rentur, £pifcopzs Chriftiang Ecclefi& défignandis dicatum & con- t r fecratum effe conflat, & de his ipíis Epifcops , munereque eorum splures f2 | ac functione cummaxime agere, cum iftud éziexowsyres ufurpat, ]u o Apoftolum, planiffimum eft, & in dubium a nemine revocatur, at Païtos,gul | Hactenus ergo etiam Pezri locus de Epifcopzs, poft quem alius non xamulm i. ell reliquus. Nam cum hoc nominis femel etiam in r. Perri ep. xde numete £ap, 2. 9, 25. OCcürrit , non homini alicui tribuitur , fed Chriftus : aliud qui beatiffimus nofler Salvator Paffer & Epifcopus animarum noftrarum CL Bu veriífime pàáriter & elegantiffime appellatur, Eratzs inflar ovium errautiuu , uuuc aHtem comvertünini ad. Paltorem atq4e Epifcopum owül'& z' animaruim vefirarum, b ügiccuïggïi $, LIV, Ceterum antequam i(thanc difputationem de«S, E',U 6 ii ga[(wm Litterarum locis Epifcopos nobis vel Presbyteros commemoranti- yi f bus plane defero, illud vel maxime puto operg pretium, a me byusi i adnotari , tantam fuiffe vim veritatis , quod ad iftam quxftionem gatorm fxer: attinet, & eam ingeguitatem Cel. Hagrmoudi , adverfus quem ha- u j u &enus neceffario difputavimus , ut quod ifte in Di[Jertationibus [/ de Epifcopatu omni nifu impugnaverat , idem plane fignificari in u Scripturis , Epifcoporum nominibus atque Presbyzerorum , & cujus an 1 9 Cf (( häb»*'!' 1ei cauffa tot novas locorum Scripturz , quibus iftud pars adver- jf fa adftruebat , interpretationes & excogitaverat acute follerterque, ia & magno doctrinz apparatu in. hanc difputationem collato de- m"[]flon f comPI «j fenderat ac probabiles reddiderat, illud plane fecus effe , valereque omnino idem hxc nomina in Scripturis, ac fecundum ordinem ss D n verbi divini miniftrorum , qui nunc Presbyterorum ordo vocatur, eretur. Facit hocin Com- S. Litteris effe ignotum poftea conft ment, ad A. 14, v, 30. quo loco, ut eft Librorum . T, ordo, ga[c ao p Quam quidem ad- f0 prima utique occurrit mentio Presbyterorum. 10 ] conferre voluerit, quz a Viro Cel, DiJJ.IF. fUl notationem qui cum iis a de Epifcopata Cap. V& hujus inprimis $. 1o. ubi fuam demum jf ac deinde in fequentibus Capp. ad loca Scri- ln p ", 2 ententiam grqfett ? P ptura sss $$ 100 C 88 Vátut y ( pturg antea a nobis excuffa , difputata funt , facile hoc quod di- xi, mutafle ipfum. fententiam cognofcet, & ita quidem mutaffe, do em. mntror ut qua dica Scripturarum , Patrumque vetuftorum. fíecundum fenfus fuos explicare atque infledtere omni vi ingenii doctringque 1ispue Áj fuerat conatus , ex iis tum ultro fatageret probare , idem utique mondam à hanc utramque vocem in Scripturis valere,licet aliter fe antea fen- - füb nomint fiffe , vel fententiam fuam propofuiffe minime eo loco fibi decla- 4 fiprnemp raundum duxerit. ! fifes alter S. LV. Ceterum non debuit hoc efficere, ut minus jam | f itque ; nobis neceffarium effet argumenta , quibis Vir Cl.iftam harum ; fonini ho vocum ijzoNvyapiay adítruxerat , fumma cura expendere, Nam , fomini Epj praterquam , quod non retexuit propterea telam, quam orfus | Went, N; fuerat, Vir Cl., neque argumenta fua undecunque hanc in rem aterum gen colle&a: & coacervata , diverfasque ac noftris contrarias objedo- ; Quod interi rum locorum explicationes , ipfe iterum convellit ac diflolvit, | Sed hgc hod quibus etiam paffim adhuc Viros doctos , qui in iisdem cum $ Ly] Hauondo fant partibus , videmus uti ; illa quoque perpetuo t TT pertexit infitiari, qu& nos ex hac ieoSwapie, five eadem nominis . "t od adi uttiusque fignificatione neceffario confequi exiftimamus , idque i d relien étiam acriori ftudio & novis quibusdam admotis applicitisque ä UUR Sners ab machinis egitin hoc opere Comentariorum. Sic enimidem effe in | Diein fs Libris N. T. Epifcopanmr ac Presbyterum contendit Hammondin , fic nullo monumento; ait, confiare, quo tempore N. T. Libri hitte- [ zis confignati fint , ullum fecundi ordinis facerdotem conftitu- s Ser Q Xp( tum effe, illud modo contentus adfiruere , hunece geminum or- j Tifüm | dinem, ita ut nunc folet, ab invicem diftin&um, faltem aliquanto T ; Paf poftea; antequam Ienatíur epiftolas fuas fcriberet, in omnibus jam lum ? N omB 1 Eccleíiis inflitutum atque ordinatum reperiri ; fic, inquam , hi&c TO hus adíruit ac fatetur , ut cunétos qui alterutro horum nominum in fupcflon biy Scripturis appellantur,fingulares Epifcopos fuiffe,itis qui nunc funt, N 10 difon plane fimiles(nifi quod minores ipfis Diccefes absque dubio attri- 5 Q re buebat)con!tanter pertendat atq; evincere poftulet, negetque adeo, j (l re plures verbi divini adminiftros eodem nomine «qualique poteftate teq Wo in illis Apoftolicis Ecclefiis usquam exftitifle. Quanquam fic quo- ! Qu que, cum reliquam difputationem fibi difficiliorem effecerit , qua E muï u *Pm' ï de re mox videbimus,tum vero,poftquam hoc femel confeffus eft, Efm u [ T h illud etiam neceffario cogatur largiriadverfariis fuis ; diftin&ionem mum iftam Epifceporum atque Presbyzerorum , qu& nunc tanta cura fer- Otur vatur, f: EPI ht :;; | d 1 « ) ror ( 28 C quide vatur , divini quidem inftituti ac juris haudquaquam eiíc , quate m d do eam Scriptur& penitus effeignotam , nec nifi unum genus - fetüpdum minifirorum ordinariorum ( nam de Apoftolis quidem certe vi- lo risque Apoftolicis quibusdam ampliore aliqua poteftrate pr&ditis ln | nondum agimus) quod fupra Diacouos effet, ibi memorari duplici [o at p fub nomine Epifcoporum atque Presbyterorum ultro affirmavit, Epi- o ib d fcopos nempe, five. Pafferes Íingulares , quibus poftea demum ho« mines alterum iftud genus adjunxerint ac füubjecerint, applicito tuinus j ipfi atque indito fpeciatim nomine Presbyzerorum 5 cui quidem h haruat nomini hoc fa&o de priftina (ua amplitudine fignificationis, qua jes, Wt nomini Epifcopi plane &quiparabatur , longe plurimum detractum - quim o uerit.. Namque illud fane infitiabitur nemo , qui uni generi hoxc d alterum genus diverfum adjungat, hunc demum ejus difcriminis, as o quod inter utrumque poftea emergit , cauffam auctoremque effe, - ac dl Sed hac ha&enus. . islrt u S.LVI Nuncdum ab his Iocis S. Litterarum ad primos que SIPCFUD' zum Ecclefiz Chriftiang Do&orum teflimonia idem plane & eo- il a dem modo adítruentia, quod ex iftis ha&enus evicimus, ac de- ym, U inde ad reliqua dicta Scripturz paramus tranfire, qux diverfi funt generis ab his, qug antea pertradavimus , fed ad qug ab . appllClUSqW , midem d ütrisque in iffa controveríia provocatur haud minus; colligenda prius in fümmam videntur, qux ex iftis ha&enus excuffis con- lm T. Libnï ;f'fte. fici concludique poffunt. Sunt enim certe talia, ut ex reliquis Áith Ü a C0 dictis Scripturg ultro citroque allegatis non perinde confequan- tur, Primum eít, nomina ipía Epifcoporum atque Presbyterorum .aeniu Of g ia in illa puriffima, & antiquitfima, & vere Apoftolica Ecclefia ean- dem plane fignificationem habuiffe. Videlicet quibuscunque de- oæmhuï u mum rationibus declarari hoc potuit, iis declarari illud in 1llis f yam h porinum fuperioribus S; Scripturz fententiis videmus ; una modo exceptay quod- non difertis verbis idem omnino valere hzc nomina affir- lnuncrüut) ibod Ub 01 lild matur, qu& res non modo non erat neceífaria illa &tate, fed & H ol TU jejune inepteque commemoráta fuilfet, cum id ignoraret nemo; oculisque quotidie fuis cun&i cernerent. x. Primo ipía nomina ulu g f ao permutantur manifefte, ac promifcue fumuntur Zf 20., T. 1. m & 1. Perr, $. 2, Deinde magnarum quoque ac florentium Eccle- at " T fiarum minifiri, qui quidem fupra Diaconos fuerunt, alterutro m tantum horum nominum in iftis Scripturarum di&is appellan» ii 3» J ya tur. Epifcopi tantum audiunt & munus igfomm* ionenean 1,Tim. 3 & «t E d 4 h3 l $8):1o2 äsä,' 100 & Phily, At Presbyteri tantum vocantur non modo 44.20.Y.17. x [is obferv & Tit. 1. y. $- ubi poftea pro iRo nomine nomen ponitur Epifcopt, vubetnatio veru m etiam A5 14. y,23. quem quidem locum non tractavimus potius ext ob hoc ipfum , quod his qui pertradiati funt , plane fimilis eft $ &mIDentts in quo certe cum Ecclefias apud Derben, Iconium , Lyftram, nodo attri Antiochiamque Pifidig conflituiffe, atque ordinaffe illarum mie nifterium Apoftolos Paullum ac Barnabam , narrare vult Lacas, m V'ris a fitnae nui fine dubitatione fcribit , creazos e[fe ab ipfis per Ecclefias Presbytee xOS , x;erpaloyisavres m£ecCuríese xa] EwxAsuciaw , absque ulla mens Qique (e p d ia dpntando. tione Epifcoporum, 3. Denique & miniftri Paftoresque Ecclefi j AO ij 1 $ LV Chriftiang in univerfum , exceptis rurfum Diaconz , uno in loco Epifcopi folum. nominantur, in altero folum Presbyteri : illud . Mpérioribu ! ürndis evic 1. Tim. 3. & Tit. 1. in enumerandis dotibus , quibus praftare vere bi divini adminiftros oporteat , recenfendoque partim eorum of- | m foif fcio: hoc Ti£.2.v. 2. ubi paucioribus quidem verbis ufus, atque | Vi minih antea, easdem tamen ipfas dotes moresque a mtecGurag exigit, : Distüm mir quos tam in 1.T/77,3. quam in priore ad Tiz. Capite ab Epi[copz ex- bïs dffünguJ egerat. Hzc prima obfervatio de nomine. Ex qua conficitur ; ; WT (f pore Quod fi in illa prima Ecclefia Chriftiana fuerit aliqua dignitas ac | friopoftg j poteftas ordinaria , qu fupra ceteros verbi divini mini(tros emie | o fj neret, eam hoc quidem Epifcopi , & alterum iftud inferius genus Non Paftlorum , nomine Presbyzerorum fignificari haudquaquam cone : Ratonem r fueviffe ; & ita faltem nomina ipfa horum ordinum ac munerumy | d du a de quibus contenditur, minime eo fenfu quidem effe in Scripturis, : ütübitm fed poft eas perfcriptas atque abfolutas demum fuiffe inveda. | piac p S. LVII. Secundo deinde loco adnotamus , ex diétis Scri« Vsb li pturg facrz, quz pertractavimus , illud quoque pari modo cone t lac o | Wl ht cludi, quod Cl. Haumondas reliqua nobis , ut modo diétum, lar- gitus demum alquando, infitiari tamen, & omni genere argumene | mus, qui iüo ( Sacras Litteras in iisdem Ecclee torum impugnare perfeveravit : fiis plures fimul Paftores eodem nomine; vel Presbyteroruu , vel j -lm.l,& 1 | [ t ] ) Epifcoporum ponere haud femel, & ita ponere, ut inter ipfos nec minimum difcrimen , quod ad. poteílatem vel dignitatem, con- W—Wm flituat, potiusque certam det cauffam exiftimandi, iftos his rebus hll d prorfus inter fe &quales fuifle, Sed hic rogandus eft Ledor, ut l V Deri mentem meam diligenter confideret atque capiat. Non enim in Ws if omnibus Ecclefiis illis Apoftolicis ita fuiffe ftatuo ;; non Chri« unt)ïïïn 1nalle RUT ftum atque Apoftolos dizrta hanc in rem arbitror dediffe ata 3 N Qiahw iB ) 103 C 88E 8-20'9'!1170 ääca; non faltem confu etudine ac more in omnibus fimul Eccle- tur D füs obfervatum id reperiri contendo , de quarum forma atque &v gubernatione plenius atque expreflius nos docent fcripturx ; (imilsdis potius exítare pariter in hoc Libro exemplum non unum fuper- eminentis cujusdam dignitatis ac poteftatis , qux non Apoftolis , Lyitas| tllarum m modo attribuatur, fed etiam quibusdam aliis fanctis atque exi« vult Lut miis Viris ab his ipfis Apoftolis legatur effe commiffa, lubens cu- ; Presbytie pideque nunc jam affirmo , quoad in fequente Cajie , proxima ulla ma« quaque fe prabente opportunitate, fi Deo placuerit , edendo ac e Eccela difputando , fufius atque accuratius id edifferam ac probem. 0 m loco $ LVIIL Atillud volo certe, putoque omnino clare janz teri: illnd fuperioribus hifce locis Scripturarum confiderandis atque excue vaflare Vet« tiendis evictum effe, in iflis primis atque Apoftolicis Ecclefiis non | eorut Qi« unam fuiffe, quz lac zquali poteftate a pluribus fimul verbi di- ufosytque vini miniftris per abfentiam Apoftolorum gubernax*etur',-itaï utex histum miniftris aliquem fupra ceteros eminuiffe,nec 1iinima no- jrag. &X Tifgo e bis detur cauffa fufpicandi. Hoc fane locus 4&/.20, de pluribus eo- dem tempore Epbefme Ecclefre Antiltitibus, quos primum Presby- n Zeros, poftea Epi/copos vidimus appellari , in clariffima luce ponit, a gt ex quo hujus tantum unius Ecclefig Paítores a facro Scriptore xinilros e« deíignari oftendimus , atque. operofam illam Cl. Hammondi di- oferius (e fputationem refellimus , qua ad omnes fimul Afig Ecclefias tra- vaquan CO here atque applicare di&um illud e& conatus, Hoc extra sac nonstu tindortu omne dubium ponit miffa atque adícripta a Paullo Pbilippenfrbus Epifcopis ac. Diaconis [alut, quando unam fuiffe modo Ecclefiam, & joua &is t unius Urbis non ampliffimz pomoeriis inclufam probavimus, ad D quam hec deftinata fit epiflola, qux pluribus fimul Epifcops fa« " mod 9 0 lutem nuntiat, pariterque Cel. Hammendi obje&ionibus fatisfeci- p ii mus, qui ifto quoque loco pro hac una Philippenfi omnes fimul yíe r Macedonicas Ecclefias intelligi co ntendit, Reliqua loca A& 14 o Bj I-I99.1. & 3., Tif. , docent quide m , per Urbes atque Ecclefias gt (xarà muy, xaT ExxAwciay ) creato s efíe Paftores , qui pro cone yur p , fuetudine Scripturarum jam antea demonftrata modo Presbyzerz yate appellentur, modo Epifcopi. Sed, uti ex i llis ipfis vocibus liquet g gr&ce peritis, ejusmodi utuntur locutionibus , qu& an fingu ]i Pa- " [edot Itores in fingulis Ecclefiis, an plur es fuerint , nequaquam expri- X eptm 7 d hoc quidem caput difputa- P niunt, ut neutra pars illos , quod a d tionis attinet , pro fe allegare poffit. Ceterum, ne quid omittam, j ambo illa loca, d M quod ad rem faciat, illud quoque demum adnoto; qus É | $$ )104 C $ qu£ tam funt in hanc rem expreffa, 4G, 20. & Pbil, 1, plures nu- ! Gpitbt mero Eyifcopos ponere in Ecclefiis ej usmodi , quz longa apud ip- - füis Chr fos commoratione Apoftoli plene jam fundate & conftitute fuif- $. fe videantur : cupioque hoc obfsrvari a Studiofis ea cauffa; quod | hus qui j poflea in zer£io Capite, quum ad liquidum fuerit perdu&tum, fuiffe , ftm perfcr utique in aliis Ecclefiis ; qui dignitate ac poteítate inter ceteros 3 hscfoh f verbi divini miniftros eminerent , in comparandis invicem hifce Yorpervene diverfis exemplis, ferendoque de re tota judicio in confideratio- & - Apfiolos E nem neceffario eft venturum. v ünverfün $. LIX. At quum jam liquido ex S.Litteris probata fint Ht Dlane qt hc duo capita, operg pretium fuerit, quid antiquiflimi quoque | m ineo Ecclefix Chriftianz Do&ores nos de iis doceant , inquirere. S$ic - ll Conti enim, quod in iftis quzftionibus vel maximi eft momenti , & ad - Wltarum qc redigendos in concordiam animos vim fane habere debet prcie - Ti5 in um puam , intelligetur ; numquid hoc nominum Epi/copi Presbyteris . Tf potuifer que difcrimen diu fervatum fit in Ecclefia Chriftiana ; num fecun- -l mmlllffomm di ordinis miniftri , qui medii effent inter Epifcopos ac Diaconos, | Viba ejus j brevi tempore conftituti fint ; ac denique, anne etiam poftea ali- 1 ?'HW) Val quo tempore, & quamdiu cert Eccle(i a pluribus fimul miniftris poteftate ac dignitate equali , ac promifcuis nominibus Presbyze- »* P'J 'fitjag, voruim atque Epifcoporum re&ta & gubernate fuerint.. Confiderabi- mus autem nunc quidem unice de temporibus, qu ante Marty- COnyen GV rem beatiffimum Ignatizm fuerunt , & quando hujus epiftola, Til prout ad nos pervenerunt , utique auctam jam valde , quo tem- h f uf pore (cribebantur, Epifcoperum dignitatem ac poteftatem , difcrie i L (f menque duorum ordinum , & quidem (ub his ipfis Epifcoporum T d ac Presbyterorum nominibus , de quibus antea qugfivimus , plene i jam conftabilitum fuiffe arguunt, ceterum autem variis de cauffis mfm) ut ! g in fufpicionem t/e voféas a. quibusdam Viris do&tis vocantur, ab ! fjf UT aliis.contra acerrimo ftudio defenduntur , eaque controverfia in- mO mlmüm tegris voluminibus ultro citroque editis traétata eft ; & ita qui- ] APQ& ; dem tractata, ut hunc ipfum Epi/copatum & conjun&as quaftiones 'e(l Qs Qtd pr&cipuam cauffam harum difputationum fufüinere facile intel-« Cf ligeretur ; Ideo nos nunc quidem illas epiftolas ad hanc quaftio- T minià nem haudquaquam afferemus. Erit forte in fine hujus de Epifco- E pata Diatribe , cujus nunc partem damus , aliquid de ifta con- lon troverfia dicendi locus, INunc abunde futurum eft fatis, quid de ! d Capitis ä 3* Otdin ?.N N nir 11 * ä&?)ios(æ' , phurene capitibus hifce, qu& dixi , ad, Ienatiana usque tempora in. Eccle« ngi apuüig. fiis Chriftianis fervatum fit, demonftraviffe, nibtut l- .'S. LX, Primus nobis futurus eft. Clesrens Paulli difeipu- uf d lus; qui plane fimilia his , quz a Magiftro dicta fuerant, hanc in ludum, rem perícripta nobis in 1. epiflola ad Corintbios reliquit , quando inter £s h&c fola funt iftius fan&iffimi hominis opera genuina , qu ad invicem hls nos pervenerunt. Is vero in ea epifl. Cap. 42. de conftitutis per con(ident Apoftolos Ecclefiis , miniftisque, quos hi Ecclefiis prafecerunt; in univerfum agens , nonnifi Epifcepos ac Diaconos nobis nomi- s proi ünf ! nat, plane quo modo PA 1, vit. & 1.T'im, 3. ponuntur. Quan- ifidi u quam in eo etiam expreffius hoc , quod volumus, locus ifte C/e- fnquitere. j meuts continet, quam falus Philippenfibus infcripta, quod de Ec- ymentiy &al Clefiarum conflitutione , admotisque ejus curz & regimini mini- debet pitá flris , in univerfum agit Clemens, neque adeo ullo modo Presbyre- DN ji Pt T05 potuiffet omittere , fi jam tum diflin&um a reliquis genus um fectl : minifrorum paffim in Chriftianis Ecclefiis Presbyzeri fuitlent; ac Dirtitihy Verba ejus ita habent: Kara xoous S» no) 7!;5Mic xuvecayrés ( oi A"TósoAoi ) xalizayOy vde d/rmox Qs avTáv, Joxipsimayrts TÀ TVSUAMTI, m st üe Cmwexowss 4g) Bixóves vv pORóvTuY misdbe : Quum paffina pev bus r Urbes regiouesque. pradica[ent Jpo[loli , primitias iflarum ( nempe Confidire ominum piorum, quos in his regionibus urbibusque ad Chri- flum converterant ) qwum eas [firita probaffent , id eft , quum g ani Y wjis g homines illos ad Chritum primo converfos apzos ad boc fan&iiffr- ( jde, Q amm opus effe explorando cognovi[feut , Epifcopos Diaconosque jtet , i (t crearunt borum , qui deinceps credituri erant, Qu verba ne- ís pf mo non videt genera compledti miniftrorum , quos ab Apoftolis frimis, f* in Ecclefiis a (e condi coptis relidos prafecdtosque docere vult qis o Clemens , uti eas regerent, atque identidem amplif&carent, At in hujusmodi commentatione , id quod jam antea dixi, prxcipue j V()Cälï""".2 g infmo miniflrrorum ordine nominato, haud negle&dturum fuiffe kitaqi Virum Apofítolicum etiam Presbyferos recenfere , fj diftindtum ii Uæ(æioües a reliquis ordinem jam tum hi effeciffent , tam clarum eft quam quod clariffimum. —Conatur poftea C/ezens hunc duplicem or- ] faciïe ïnt.e' dinem miniftrorum ex £/aja adítruere; di&o ejus ex Cap. 60. v. 17. gn haxcd huc accommodando , eo modo, de quo jam antea vidimus S. 26. ujlls ( jj m C.1., non feliciffime quidem certe, fed hoc ipfo manifeftius r2 etiam declarans , nonnifi genuinum hunc ordinem in communi i5 d j atque ordinario Chrifliang Ecclefi minifterio fibi notum fuiffe. Ecquid enim aliud concludamus ex eo, quod Principem Prophe- tm i ? (NS) 106 ( 88 77 tam in deformanda atque exprimenda fpecie Ecclefig N, T; de . m dictut, hoc ordine gemino vaticinatum. effe credidit C/emens, hocq),ie: ita &eri ab illo debuiffe verbis. fequentibus defendit ; quod eum ge- — fndum fü ( lw minum ordinem itaanimo fuoinfixitjita perpetuoante oculos ha« : l, Verut buit, ut ibi quoque illum cerneret, ubi fane nec verbo defignaba- . $ IXT tur, fasque etiam.demaum arbitratetur effe, pervulgatam veríionem bus fominum er&cam: in ifto loco. mutare & interpolare ; tantum ut hic ordo Miarpr , m duplex diferte exprimeretur; quem indicari quidem ipfe , fed fub- obícure indicari , fibi: perfuaferat.. Irrevero di [ fïyäoþamz S.LXI. Pari plane modo idem permutat in Cap.44-. Nam quum conqueftus effet , viros pios, & facris muneribus recte fun- Qloqne ne le : ";Fxn)mo'ig " &os , iis tamen dejici ac fpoliari, ita continuo pergit : Aj«eria yee 9 Mukegi "u) isap, Pay TEc, dphtjarue: 19 óriug. mtortytxavlus TÓ plures By | Rerisstue qu daeo: , Tiic. Crixo7ritg aimro6aAajAtr.. Maxagior of r£oodorTropca ts TI$ee GUrtgor, Gurieg. tyxatoToy &gtj TtAeiay taroy Tlu). aiveiiuciv, g y Xo: GUA Go - k vinirs Y g Quod alii m Givrai , M vie ivris jalacdon dub T iuatrs durüé TUTE : Peccae : Biefateque zum. eíf. enim baud exiguum iu nobis , [i eos , qui inculpate: jlfnäïequt ttod illud, q dena: offerunt ( (acram. Euchariftiam intelligit ,. vel. primitias ; v j Mllædül]iæ eleemofynas , vel preces ;. certe hac voce Synedochice minifle- Jïl'nult;a' ;tü j rium Ecclefig Chriftianz. defignat , id quod. omnes. confitentur) Epifcopatu. 2oliaverimus. O: beatos. Presbyteros , qui: antea viam It !tm.n Dhi TR us m [uam . emenfi ( mostui ) qui feucimo[am. perfeclamque di[folutionem fünt adepti : non enim verentur , ue quis eos de attributo fibi loco de- VOcrnaviffe Ilþerlis pellat. . In re perípicua nihil opus effe arbitror plura verba con- * à fumere. . SQue co poltoli Wmfwffeo $. LXIL — Paulli difcipulo: difcipulum. Johannis À fübjungimus Polycarpum. Hujus haud nos quidem infcripionem At10n epiflole ad Philippen[es, quod. unum poffidemus hujus Viri fanctis- Md fimi fcriptum, allegabimus, ficuti fadum efta Cel, Viro & in an- !d RTM tiquitate Ecclefiaflica veríatiffimo: Davide Blaudelle ad. Cap. 36 Libri Perroniani, quem. ad examen revocat $. 31«5 quemrnimirum " W fua memoria fefellit, cum exiflimaret , Po/ycarpum in ea fcfe evue h ) Tege : Ts mterG/reeov appellaffe his, quorum nomine pariter; uti fuo, eam )me epiflolam exaravit ; vel qui potius , uti ex fedl. 2. Apologia pro [eu- ïümïm N G dentia Hieronymi de Epif[cops ( Presbyters cognoícimus , gr&ca .Polycarpi verba latinis hifce zquipollere non optima ratione co'» mä [ S' j legit, Nam non aliter infcriptum eft in cuncüis Codicibus atque »Ne editionibus, quam IIoavxae7os , 49 ei evy avra mfteGvrtgor, Poty- l am dlCau carpus 3509 ETO ).107 ( $8 " | l carpus (2' qui cum eo [unt Presbyteri ; id quod fane, quidquid con- ! hocqi tra dicatur, fi folum effet, quod huc faceret in ea epz/fola , facilime quod ept h fecundum füam fententiam interpretarentur. Blondelli adveríarii ; de Epiftopo Polycarpo,adjunctoque ei & fubjedto Presbyzeroram Col- 1te oculor bo dl [j " légio. Verum ad duo me referam , qus clariffima funt profecto. $. LXIIL Primum eft, quod variis &tatibus atque ordini- am verliot bus n ut hic ol hominum in Philippenfi Ecclefia officium fuum prafcribens | Polycarpus , maritis , uxoribus, juvenibus , virginibus , viduis, ipfe, f fuïw longe vero diligentiffime Presbyteri ac Diacouz ; Epifcopi tamen vel Epifcoporum mentionem prorfus omittit, ac ipíam epiftolam Cij. -N;m; bus rede füne. quoque ne leviffime quidem commemorato £pifcopo fimpliciter 7j ExnAncla T8 O:8 T2 7rapoixsa, QiAUrTOS infcribic Cur quazfo? fi lts A(Mf"f u du 7À vel plures Epifcopi a Presbyterzs diverli , diftin&iquein hac Ecclefia cCeterisque qux hujus Metropolitang Dicecefi continebantur, ut g m "TL vult nimirum Cel, Hammondys , Paulli tempore exfliterunt ; vel, quod alii malunt, unus aliquis Epifcepus cum ampla illa dignitate d ts D poteflateque Epifcopali ei Eccle(iz prafuit ? Sane, pr&terquam " T it &n&q»: uod illud, de jzre Metropolitico Philippenfis Ecclefie , deque Eccle- d nmms du [ is Macedouie [ubintelleclis , ubi fimpliciter Ecclefia Philipporum u- jochie t miuatar , fapra confutavimus ; nemo non videt , fi quid hujusce- yes obf modi tum Philippis fuiffet, id eft, fi vel Epifcopss aliquis fecun- T. T dum hujus noftri temporis formam atque confüetudinem eam m gubernaviffet, vel de pluribus fimul Epifcopis per omnem Macedo- tbf hu p niam difperfis , ceterum vero a Presbyzerorum ordine vere diverfis Eluf],w& COE diftin&isque cogitaffet Po/ycarpus,nullo modo filentio illud prxter- miffurum f uiffeoptimumMartyrem,multo minus etiam ab Epiíco- hus APOM pi cortemoratione fibi temperaturum,A]terum eí(t vero etiam ma- o ; N[P ul Difeftius. Namomnes in univerfum Philippenfes adhortaturus,ut QUs Vlü vetbi divini apud fe miniftris fefe morigeros prxbeant, & eorum j Yio 9 pr&cepta cuftodiant; 3£» , inquit , dméxee*an ag Tavray "TST4V, TTV j VmToTOCCOMÍSS TOl; eréerGurtpois 39) Diaxoyoc, we tG 9d xeisa. Qua- n propter abflinere vos ab bis omnibus oportet, ac Presbyteris Diaconis- qm "n ff que fabjici, frcut Deo Chrifleque. — Quod fi Epifcepsm etiam illo utl( u gl tempore Pbilippenfes habuitlent , isque dignitate atque au&oritate p " ceteros omnes verbi divini miniftros antecelluiffet , quemadmo- dum nunc fieri cernimus, obfecro, anne Presbyrers potius ac Dia- £m g conis fübjici cunc&tos juffiffet Polycarpus, quam huic ipfi Epifcopo ? xabü* ! NG jam dicam, quod addit, /reuzi Deo & Chrifte, non reliqua mo- pl 2 9, u | tl n ) ; (pectavifle fan&tiffimum "Martyrem, do, qu& nemo &on ,ïnftellivgit s Anictt fed aliquid etiam de n umero argutari VO luiffe, (cujusmodi nem-- de illam &tatem captaffe novimus ) & o n pe elegantias nimium avi 61 ita duplici ordini miniftrorum inte r homines Deum Cbrifiumque E * ! dui l oppo:ux fe: ex quo non male conficeretur , duplicem duntaxat Botinwar ext miniltcorum ordinem, non triplicem, ut poftea, in Ecclefiis Chri- T harstica dot ftianis , vel certe in hac Philipp enfi, £ui.fï:e. Hadctenus ergo etiam U ET Polycarpus. $. LXIV. Polycarpo Iren um addimus, ut Magiflro difci- dgnin qui 3 nl a u jum; quanquam ip fum pluribus annis poft Ignatium fcripfife h aud ignoremus , atqu e.ita extra eos effe limites, quos nobis ipfi 1 Bargun, ic plüs cent prxfiximus, Facimus hoc vero ideo duntaxat, quod manifeftitfi- 3uum in hanc rem teítimonium dicat Irenzus , taleque prorfus; 'temma. ut ejus &vo conftabilitum jam fuiffe in omnibus: Ecclefüis trium. I Verbis, ordinum difcrimen , nullo modo dicere liceat ; ficuti propter pellatione. Agnatii epiftolas , 1 1 pí& funt genuing , confitendum eft, Ignatizm, altcris pofj ttt Utros lie quibus ipfe fuit in locis , introdu&um jam utique & ufu confir- matum hoc difcrimen viditfe. Hujus itaque Irene? primo illa Jorimus ef biu confervavit , deinde. Ato faturr. allegabimus excerpta, qug nobis Eafe Unica. epiftola fopretaturi ipfos ejus Libros , quos etiamdum habemus, ad Fichoremg Romanum Pontificem de c ontroveríia quartadecima- AC nomine Ecclefiarum Gallig data, qu exítat apud Eu[cb. Hii. D e'&ïämm na, Eccl, Lib. V. cap. 24 tres habet fententias, qug pro. £ resbyteranis 5 BOdüm omy em Hierarcbice Coutrover[ta at- faciant, quod quidem ad hanc part us perfuafr tinet. Primo Epifcepos Romanos ante Fidorem fine controver(ia dat;- fä&w as Presbyteros vocat, ac eos quidem ,. de quorum fplendore nihil ipfe Nque ita | j vocat, immo P detra&um volebat, quosque alias paffim Epijcopo & vocantem ita hunc ipfum Ireueum introducit, »Eufebius (Vide. PC Inà Lib. IF, cap, 11. ) cum pro fe illos al legaret Auicetum , Pium ; Hye Ql £, ; inquit, b Vos Drog giuum , Velesphorum , Xyfium : 0i mf£à XuTipos mtérGuTtgoi oi mfogayTte Ti OmuAmmlae , v« YUv aipwyl . N vientoy Avyouty &c. Prese cui tu nunc praes, dni- M byteri ante Sezerem, qui Ecclefie prafuerunt; £etum dico ,' &c, Mox iterum oi m£2 e& mtecGorsgu : Qui aufe. fe DN Q (X Pontiflcex'n' - fuerant Presbyteri. Denique etiam Zfuicetum ipfum Unt &uüüïe( introducens cum. Polycarpo., de eadem ifiía Pa[cbatis controverjia l enaüs amice. difputantem , ejusmodi illi tribuit verba, quibus fuos iple ä W onfes . Deceflores appellaret Presbyteros : " ire pjp d Iloavxagsios TÓv A MM lYerí 9 r " Corsouv W TOv iaect THeéf) ; Nï-yav le v euwg)iaY T«w "$) avrE T$i0 h Qüm o'(pa'ixetv E EM | BP r ( æäæ* aty tf ul ;V | ; JQJAJ kartxev : Nequ e Aniceto Polycarpus per[uafit , 'quum dicte od néte | ve? Anicetus , con[uetudinem Presbyterorum , qui anute f& fuerints | - yumu)t Jibi e[fe fervandam. $. LXV. Se d & idem armai fzpiffíme apud eundem Ezfe- Chnfgr m dutax bium italoquitur. In Cap. 20. ejusd. Lib. F. ubi epiftola ejus ad dlefus C Florinuim excerpitur, huncce fummo (tudio dehortantis a prava ac haretica doctrina : vaUre À Bóyparm ,inquit, ol mfó wbi» mfer- j i E Gursoor, ol xqi Tolg dwogóAcm cviQoil4cayléc , H zaosbwxay co; Hac dopmata quidem certe , qui aute nos fuerunt , Presbyteri, qui cuum nfro d " fc:ipä/l'e; | "Apoflolis una fueruut , tibi nequaquam tradidere : Statimque ipfum ; nobisipt Polycarpai , quem Smyrne Epifcopum: ovanis antiquitas vocavit eaondielilte ac plus centies ita appellat Eufebius Zeatum atque Apoftolicum Presz us gt byterum appellat: ó Waxotioe 9) cuogo2:kóg mt«cGvregos. Quibus in verbis, & in qua tam conflante Presbyzerorum pro Epifcoprs ap- xefus um jcuti popa pellatione non injuria aliquis requireret, numquid ita alteros pro alteris pofiturus fuiffet homo fanctiffimus Irenaur, fi tantum. in- dl Id ter utrosque jam tum difcrimen viguiffst, quod aliquanto poftea & ufi ottr i m novimus effe introdu&um ; vel num hoc tempore valde xquo animo laturi forent Epifcopz, minimeque in contumeliam fuam ine st 0* terpretaturi, f1 quis ita fimpliciter hoc nomine ipfos pariter ac H n i Deceífores ipforum compellaret ? Sane quanquam haud paucos vt elfe exiftimem, quibus i(tud, qux illorum eft modeftia,, non ad- m modum . grave aut moleftum accideret; non minus tamen cer- tus perfuafüsque füm , nifi qui ftudio eos offendendi Ixdendique u faciat, facturum hoc effe neminem. Quod fi nunc ita eít, olim g o quoque ita futurum fuiffe dubitandum non videtur, fi vel me« l ) yhu jli quim diocriter alter ordo infra alterum depreffus fuiffet, Atque ifta qui- TOU dém hoc magis arbitror notanda effe, quod cum pro fe paffim. T gf loquitur Ezfe/ws , hic qui nobis quinque fuppeditat Iremer locay Kpifcopos Presbyterorum nomine promiscue appellantis, conftanteg "i hos tales veteris Ecclefiz Dodtores Epifcopos vocat , Presbyteros u b r fit gunquam, ' Namque ita liquet, in hoc ipfum fui &vi confuetu- ,j diaem loquendique modum imitatum efle ; quod plerunque fa- mU T l ciunt au&tores , at in illo retinuilfe voces Irenas, cujus exprimebat p fententias, vel potius ex ejus Libris defcribebat, Ex quo de- [ " n am ita ;; mum conficitur clariffime , quum Zrenews viveret, nequaqu ii i j diverfos miniftrorum ordines his nominibus ügniüca.tos.e E H:e $ HL" bi :ZIS.- W" / i (j cuti, quum viveret fcriberetque Eufe 3 $, LXVI. 't) tl ; ao d F ixo CS8 $. LXVI. Hec in Libris iis pofuerat Irene: , quos non habemus amp Jius , nec nili ex fragmentis itiusmodi ab Exfcbio (ogam J demt, excerpti s mgæofcimus. At qu& ad nos ex Zreuzi monumentis lane iftis fuperioribus fimilia continent, ut plane- puej oervenerunt , p * polaron nihil fit cauffz, cur audtorem Hiflerie Eccleftaffice mutaffe hac in Y M 5 Canilima P gte muneris fanctiffimi nomen fufpicemur, quanquam is alias YiCem ag certe a fufpi cione hujuscemodi longe fit alienillimus. — Ergo in f i Lib. IIL, adver(us. barefes Cap. 2. hzc verba habet Irenews 5 verfa &L quidem illa jam olim ex gr&co , & qu& textu ipfo auctoris, quod (I noyis quidem ad hoc caput , ficuti & reliqua pleraque attinet , dudum (is x Lj),. amiffo.fola nobis hoc tempore fuperfint , ex quibus plene atque ts tjuud ubertim , quid adverfus hzreticos commentatus fit , cognoícere fidim , poffimus; verum ita , nt genuina effe mentemque Jrenzi rectiffi- t,m ) fecm me exprimere dubitet nemo , quando in multis & vetuftiffimis Ápololor Codicibus hi Libri exftant, & cum his, quz ex illis antiqui au- i quidem &ores citant, perfecte conveniunt. Isergo [reuews in hac veteri latina verfione Lib. III, Cap. 2. italoquitur; Cuwm anutem ad eam lum fimj] pimus, - iterum traditionem , qua eff ab Apoflolis , qua per [ncce]]iones Presby- terorum in Ecclefis cufloditur , provocamus eos qui adverjantur tra- Aummü Voieee: ditioui , dicent , fe non folum Presbyteris , fed etiam. zlpoflolis exfiflen- Dihil adji P qua] zes [apientiores, fimceram inveni[Je veritatem. Qu cum pet fe often- dunt, pracipuum ordinem miniflrorum inde ab obitu Apoltolo- 4 Verts at rum, & cui fumma rei do&rinz Chriftiang commiffa fuerit, Pres- | le]fIä[- r( byterorum appellatum fuiffe, neque eo fuperiorem alium cognos viffe illa &tate Iren«um ; tum vero in fequenti Capite manifeftius etiam hoc idem ifte au&or declarat , ubi qux generaliter dixerat N(em fenr de traditione Apoftolorum , qux per fucceffiones Presbyterorum n fl t VJafy j » Qübus Ecclefiis cuftodiretur, ad particularem Ecclefiam Romanam ap- Tij plicans , ac iisdem ceteroqui verbis utens, tantum Presbyterorum ld hanc vocem in Epifcepos mutat, —Sed qwoniam valde longum eft, in li É dus bocali volumine omnium Ecclefiarum enumerare [ucce]fiones, maximda UM quah fant & autiquil]une,dy omnibus cognita a aleriofifimis duobus Apoflolis Pe- f praf Rntiuo £ zro (j Paullo Rome fundata (y couflitute Ecclefie , eam quam babet ab Apoflolis traditionem , . anmuntiatam bominibus fidem , per [uc- ö*mmm ceffioues. Epifcoporum pervenientent usque ad uos &c. Quis non vi- €05 Vi det,ficut in priori loco Capizz 2. Presbyzerorum ordo tanquam uni- emphs Mp cus,qui Apoftolorum traditionem confervaverit;proponitur,ut ita genefe mn dam fateri vel Epifcopos nihil mqme.nti attuliffe ad eam confervan "Derius q cogamur, Um vel.o qu $85 n1( ä** ) cogamur , id quod. non minus ab Ireuei, mente & fententia ab- um horret , quam a verifimilitudine , vel illud agnofcere , eosdem nf t piauefg" plwane Epifcopos cum. Presbyteris fuiffe, tradi ab Irenao ; ita hunc aade ao pofleriorem ex 3. Capize cum. priore compofitum, hoc pofterius in juam ib clariffima luce ponere , nempe iftud utrumque nomen prorfus in- vicem ea adhuc atate;, vel certe iis in locis in quibus Iremeys ver- s I 1 m T VH? fabatur, in Galliis atque Occidente zquipolluife. $. LXVII. Jam priori 1lli fimilis eft , nifi quod aliis-quo- r d pet, didit que novis locutionibus rem eandem adftruit , ejusdem Irenai lo- cus ex Lib. IV. Cap.43. — Quapropter eis, qui i. Eccle[ra [unt Presby- ol teris obazudire oportet , bis qui [ucce]ionem babent. ab Apoffolis , ficut ,« pendi tle oflendimw , qui cum Epifcopatus. fzcceffone. charisia: vveritatis cer- tum , [ecundum ylacitum patris acceperunz, /| Quod. in. fucceffione vetutiint antiqiae Apoftolorum commemoranda rurfum fine dubitatione Presbyzeros, & quidem folos nominat, mom repeto ;; eff enim: , uti dixi, pror- g hac t ftll ul m fum fimile fuperiori teftimonio,, argumentoque quod inde colle- gimus, Verum alteras duas inde confecutiones neceffario nedti- g« Presby mus. Nam quod r.his Presbyzerz: obaudire; ait, oportere , lrenam;, gffantm if« nihil adjiciens de Epifcopzs, luce ipía clarius. demonfrat , Epifcopa- jl e n ZHHt, qualis nunc cummaexime eft, ordinisque hujus geraini; Pres- geríc o byteros atque: Epifcapos. dico , diftin&ionem:, minime tumm adhuc (ti APoüolu- viguiffe;. Sic enim profecto: Epiftopis obaudire oportere homines;. ïa, ïuerif; Jre dixiffet, ficut hoc tempore paífim dicitur, nec longe poft Irenaunr diun g* " dici ceepit . non Presbyzeris, Quod. vero etiam: hos Presbyteros i j at eadem fententia , cum [zccefJiene Epifcopatus. certum charisma quo- ,jic d que veritatis contendit. accepz[Je ,. non. jam nobis argumenta pr- I plane diverfos P- bet, quibus evincamus Presbyzeros ejus &vi nihi um d fuiffe ab Epifcopis , fed hoc diferte verbisque exprefis dicit, ut vix i ht ',:mfw hi ipfi clariora eum pofcere: vel illi di&are potuerint ,. qui Epifco- ii* f patum qualis nunc viget, ignotumfuiffe prima i(li Ecclefix difpu- [ dul tant, fi prafentes commentanti Irenao adfuiffent. Capite eo,quod uAn " continuo fequitur;(eít itaque 44.)mores exigens idemrauctor verbi T | qlmm divini miniftrorum in univerfum,pravosqueminiürosquamvis ju- " "J bens vitare , contra fequi bonos , allegatis etiam in eam rem ex- qn Qu emplis Mofts , Sauuelis , nec non & Paulii , ne quis de vili tantum un U genere miniflrorum agere Irenaum , forte vitilitiget ; cum illud 01 opol! cur»"" fuperius de Apoftolorum doctrina , quam hi cuftodiant , repetit, tum vero miniftros hofce non alio nomine quam Presbyzerorgem r aggnllfg usquam | afeeme. Lt D f$8515CS8« usq nam appellat ; nifi quo din finedi&um E/aja 6o. v. 17. in eam nvl menti in verfione LXX vi- rfonib rem allufïg at, quo miniftri Novi Tefta Ie 1.5 pi vocantur , de quo antea vidimus Cap. 1. $. 26. & 277. [ dH n ic in 3ftam rem , de qua tractamus , argumenta pateant, ob- 3 erquibus: ? funtac d fcurum effe jam poteft nemini, Finem ergo fagio etiam de Irenao dicendi. i teipor S.LXVIIL Neque al ia deinceps porro teflimbria afferam. . Disimpofü Nam quz àltera quoque duo prim& antiquitatis Chriftiang mo- / herfs b numenta ad nos pervenerunt , licet non ab omni plane fufpicio- | lii ne immunia, neque profe&o exiftimationis tantx, quant Clemen- 1 vetütifin. zi; il Libri , & Pelycarpi atque Irenei, Epiflola Barnaba & Paftor : fedium tel Herima ; ea nihil continent , quod ad hanc prafentem dirimen- | fenonp dam controverfiam aliquid afferat momenti , licet inde etiam viri | folide evic dodti pro Presbyteriis petant argumenta. — Qu& autem po& Iena- $L tiauna tempora funt exarata, & jam proxime finem fecundi a N, C. | ronia ve] fsculi, extra eos limites funt, quos nobis ipfi prefiximus, immo | quvia; r vlane ad ea tempora pertinent , quibus paílim in Chriftianis Ece | tte gjus cdeíis introdudtum & flabilitum effe Epifcopatum , & ita etiam : Wipicioni d utriusque ordinis Epifcoporum ac Presbyterorum difcrimen , infitia- , Gimg huj eurnemo. Illud modo obiter attingendum puto, quatenus ni- i àtefendr mirum ad rem prafentem facit, illis ipfis &tatibus, quibus pr&- le(ia vigebat hic Epifcepatus, ultro tamen & luben- B clare jam 1n Ecc BOULT ter , quando p rxbebatur occafio , confeffo s effe Ecclefig Chriftia- MT n Doctores; in Apoftolica quidem ifta Eccle(ia rem aliter fuiffe, "]f put occ minimeque ita ab Epifcopis diftinctos fuifle Presbyteros , uti tum T fententia quum ipfi docerent fcriberentque , diftinguebantur. Quo loco non Hieronymum duntaxat , qui ipfe Presbyter fuit, allegare pof- f 1ca(1tur,( Veïï.ï&bam Y« fumus, prolix e admodum, nec fine calore hoc demonftrare fata- agrium , & Comment. ad. Titum ; íed Aure- gentem 1n ef. 85. 4d. Ev Sotdent liumXuoque Aggufimum, lumen illud Epifcoperum, qui hoc totum NU diícrimen Epifcoporum atque Presbyterorum non ad S. Scripturam )&xta Qpj DP vel Apoftolicam inflitutionem , fed ad confuetudinem Ecclefis unice refert , in celebri illa fententia , qua fuam illam in ep. 19- OS) WR& five ut in recentiflimis editionibus non fine cauffa ordo eft im- ia &t Ti [eflw gnutatus, in ef. 82. Cap. 4. adverfus Hieromymum difputationem T concludit. Qauanquam [ecundum bouoruim vocabula , qua jam Eccle- n )1 Jfie ufus obtinuit ,' Epifcopatus Presbyterio major fít , tamen in multis 'IEP ariter La« ch;zsldugujiinus Hieronymo nnüür eff. — Ceteros Gracos p M 3Q tinosqus 22 mSe5)n509 - S r tinosque Ecclefiz Do&ores allegare nunc nihil attinet, qui variis j occa(ionibus przcipue vero in Scripturis interpretandis, cum ad a& n E | Zóál.20. Phil.1.v.1. 1.Tim.3. Tiz.q,& 2. & 1.Pet.5. v.1. perveniunt, Ieat d : ex quibus nos quoque fupra iftud idem concluíimus, ultro agno- vdelna ' fcunt ac docent , quanquam aliqua tamen cum warietate , & ita uti teniporis, quo quique vixere, confuetudo non leviter aliqui- Ya r bus impofuiffe videatur: Epifcopos prime Ecclefre a Presbyteris ianpme diverfos baud fuif[é. Collegit ea pridem 1n Fiudiciis Hieronymiane nefifio de Epifcopis dy Presbyteris fententie Vir in Ecclefiaftica antiquitate ag Cs veríatiffimus David Bloudellu, quem uti de omnibus, quorum in du t medium teftimonia projecit , probare nobisid, quod inftituit, di- j ditimen; cere non poffumus , ita de multis , immo plerisque hoc recte & le r tt folide eviciffe, nulli dubitamus profiteri, n p $. LXIX. Neque profe&o ex eadem ifla antiquitate tefti- aX C monia vel argumenta vidi afferri in contrarium, qu& valde effent (inus g gravia; fi modo ab epi/felis Ienatii diícefferimus , plenis quidem vilii certe hujus Zpifcopos inter & Presbyzeros difcriminis , verum illi fufpicioni & controverfix obnoxiis , de qua dixi, & quam ideo iind nen,, It li extremx huic de Epifcopis Diatribe , cujus partem nunc edimus, a me oftendi refervari. Nam quod ad Epifceporum Hierofolymitas atenus D bus pr& norum indices ab Megefippo fcriptos viri quidam docti provocant, qlll en& uben' item ad Zfre Epifcoporum , quos Polycrates conciuuavit , ceterarume que Ecclefiarum illosquos pertexuit ac uobis con[ervavit Eufebius ; id f Qu j aliet Ü l fupra per occafionem demonftravi, facile (ecundum alteram quo- t que fententiam interpretari licere; ut nempe indicum ifti aucto- f u u) ln tes dicantur, quoscunque Epifcepos dici in vetufliorum libris in- veniebant , eos ad unum omnes in hofce indices fuos retuliffe, 1l ep pO Epifcopisque fuo tempore vicinioribus adjeciffe, non magnopere yltare H ac pote*&ate TT ) expendentes curantesve, numquid primi alia dignitate fuerint , & ita alio quoque fenfu fint appellati , atque ultimi; id foc o qta quod nec adfirmant profe& o usquam. JMHabemusque nos ex- [ ndicum apud Auctores vetu- m u li | *€mplum non unum hujuscemodi 1 q. ftos , qui Reges , Principes; Magiftr atus variorum populorum ita u ftatis incrementa vel j d7 «ontinua ferie recenfeant, ut iftorum pote , nec verbo decrementa , qug maxima tamen fubinde inciderunt ( T I()ne11 ht hoc au&ores , & iisdem , qu& perpetuo ml*w | attingant ; five ignorarint j/^ b xzeperiebant, nominibus decepti ; 2 eadem femper quoque poteílate r/llflf Íive fciverint f a retenta a.cunctis illa efle munera: fibi perfuaierints illud | Pzrlï rmOs que ! !&-wzb-.- 3 Nivisia E if Be) r CO illud quidem, ceterum vero, quum de nominibus duntaxat a€ Wt, ferie virorum ipfis cura effet, haudquaquam operz pretium du- aC fo xerint, illud adnotare, Legat quis mihi modo varias illas grzco- evid rum calci Ezfebii Chbronicorum editioni a. Jof. Scaligero Viro Sum- | Mp mo procuratg adjectas virorum feries, qui cum Civitatium Gra- . Niminu ciz, aliarumque variarum regionum regna ordine tenuiffent, & . probatur quod notum rerum illarum peritis , pro diverfitate temporum de Qua jg diverfío admodum jure ac poteftate tenuiffent ; tamen absque ulla d Roma hujus varietatis declaratione fub iisdem dignitatum ac munerum ! jam obiera nominibus receníentur. [ 3 Quid quod fi etiam hxc nos refponfio T perfecat deficeret, vel fi plane adverfus fententiam noftram petitum ab his | Qeemefet f indicibus haud effet argumentum , neque prorfum de iíta parte iij , antiquitatis facrg ulla foret controveríia ; tamen accurate confide- Jicife f randis his Indicibus neceffario nobis oriretur fufpicio;ex his,quo- ! ledefs fj rum exhibentur nomina , plures nonnunquam eodem . tempore m df certis Eccleíiis prafuiffe? Unde enim dicemus evenifle, quod.in OC (aen Í Hierofolyuitana illa ipfa Ecclefia , cujus nobis indices objiciuntur, EFcleGam, 1 intra annos haud amplius triginta ad quatuordecim nobis Fpi- if i Jcopos commemoret Hepefippus ? Unde quod. Reme , Alexandria, O alfem d alibi non modo plures, quam vulgo humani cafus ferunt , intra clunalflüf li primum fzculum nobis annumerantur , verum etiam , & Roma Iu g quidem inprimis, ita mutato & variante ordine a variis.propo- nuntur, ut vix duos vetu(liores indices. auctoresque invenire li- 1&[]33) QUO( floïime, D ceat;qui eandem plane feriem fervaveriat ? Unde hac, inquam, fi AR ii non pluresaliquando fimul in eadem Ecclefia;prfertim ampliore, quales iíta jam tum xtate exflitiffe omnes confentiunt , Epifcopi A ra "tlate & At IOCQ ; fuere ? Quod quidem ultro conjecit adfiruxitque., ut fupra vidi- Qr?*ïüentia, [ mus , Cel. Hamimondus ; quanquam ita, ut ad geminas in iisdem iib Urbibus Ecclefias ex Judais paganisque collectas, vel divertis ri- z Hl tibus Linguisve disjuncas trahere conaretur, id quod nos abunde U jam refellimus. W $. LXX. Ef & alterum argumentum , quod ex Lzgdz- neufium Viennenfiumque Martyrum . epiliola , quz eft apud. Eufebium L. V. Hist. Eccl. Cap. y, arceilitur: videlicet. Photinzm ibi Epifco- pum Lzgdanenfem appellari , Ireneum contra iu eadem epijiola Pres- yterum Zan£zm, ut ex Cap. 4. Eufeb. liqueat, quafr aperte bunc ita Pbotino beatilImi AMartyres oppo[itum voieut. NVerum de eo quo- erti« quä loco; praterquam quod ad &tatem Jreuai fo-lummodo P net, ä« i ag $9)nr;(gm l hrE ? :, net , & tamen tot clariffimis hujus ipfius auctoris locis enervatut um dl E. ac folvitur, qu paullo ante a nobis allata funt; praclare omnino N p evictum eít a Cel. B/ondello , ita haud officere ipfum &qualitati E- to u P pifcoporum ac Presbyterorum , ut eam potius vel maxime adftruat. um t - Nimirum tam ex ipfo textu Ezfobii , quam ratione temporum iffaut L probatur , annis pluribus poft acerrimam illam Perfecutionem, mpor de qua in Epzflela Ecclefrarum Lupd. ($' Fieuuenfis natratur, miffum. sqé ul effe Romam cum litteris Ireuneum,quo tempore Pborinu: diera fuum: iunerum jam obierat, is qui Epifcopus in litteris vocatur, (qui nimirüm cum *e(ponüo | in perfecutione major jam nonagenario poft multas plagas in car- m ab his cerem effet conjectus intra triduum exfpir a r2 vit;ex hac ipía epiüo- ia patté la in Lib. V, Hift. Eccl. Eufeb, Cap. .) faccefferatque in ejuslocum « Conlitte hicipfe Iremew. Ex quo certe conficitur, cum ifle Presbyzer ab x?i his,quol Ecclefia fua vocatur, Epifcopum ifto nomine affici, & ita tum qui« Y tempor dem di(tin&tos hos ordines fub nominibus hifce non fuitle; licet " qgod.fü hoc tamen maneat, Lugduneníem ac Viennenfem ejus temporis Jyjguntu Ecclefiam, quas tamen haud valde multorum hominum fuifle ex . nobis * his ipfis epiflolis liquet, unicum duntaxat habuiffe Paftorem,quan- Alundti do faltem de Pborine veluti de unico fuo Paftore loquuntur ; i, 6 luæma:'gto; Ilobavos ó v?» dlaxovia» T5g E wcxo7He 64 Ax-ya'ï,sli-c.u Tf5 i, & N mis&uwoc. Sed hzc hactenus de prima quoque antiquitatis Chri- flianz , quod ad Fpifcopos Presbyterosque attinet , confuetudine. inis p o pyant h Proxime, Deo volente, quid vel de ex&quata cunctorum Verbi Divini miniftrorum dignitate ac poteftate, vel de fupereminente g inun Í jmanp. (otà D dignitate & in reliquos poteflate paucorum, tam reliqua $. Litte- Unt; EF llllfmy rarum loca appellationes iftas Epifceporum atque Presbyterorum omittentia, quam prima antiquitas Ecclefiaftica nos doceat, exa- yüpi 310 18 Mi D minabimus. Inde ad controveríiam de jure miniítros verbi divi- j ii ni ordinandi £et progreffio, demumque momento haram omnie um quz(ftionum, rationeque conciliandz inter diffentientes- igos DI concordiz difputanda atque expendenda iíla de Epifcopis Diatribe concludetur. (s , W l E;JW ) ill lþl EP i CEIAIS CAPBITIS SECUNDE N[" 1 "1 y |/ j n p )ft j« " f f | Qu ass Ü A mccxciaSi M m 7 E d . 8 [ - futi qonc Tiruifetgn UE II 3177 - Qftt iofog V, Y Witlr p Jt n ln f ff i LT V cra[(e l u Mi f YOlg, K f fzm ) VC libvg Y büj h IC&H iCW?ï, ffd Want | EE RI pR — ss B6 ) o(3& R RI zi :Q DN - d R - 7A " -9 eui. * U ENA e C H I L R. PRIMI RESPONDENTIS .DESALUTARI LECTIONE SCRIPTURJE SACR £, X W Eradysmica Deum colendi vatio in S.S. imvenitur, nec absques illarum, quas continet, verum cognitione falus impetrari potejt. IL Eum itaque in finem Sacra be pagine ; a DEO O. M. nobis Jienz couce[[e , at diligenti illarum meditatioue ad cultum ipfi debitum imviteuur , atque falutem eternam i promifJionum ab ipfo faclarum conjequamur, III. Verum autem ac genuiuum . $. bujus. libri- feufum nulus, nifi pio animo ac difcendi cupido fefe ad leClionem iflam accingat , per- eipere poteff Cayrinm Mvota wv* m wo Pf XXF. 14. IV. Maximum enim obicem [alutari iflius ledioni ponunt, pra- gudicia quaecumque, cum vel eum in fiuem legitur fcriptura , ut propriis inventis incriflandis aliquid ibi imveniatur , ac Praceptorum dopmata gam probata reperiautur, vel, quod fcelefliffimum eff, in peccato fe illius aba[n obdurandi occafio queratur. . Quod poffremum qui etiam aperte vel era[fe potius [ibi nom proponunt bomines vitiofr, ii nibilo fecius vitiis Juis prapediti & quaft fajcinati vix unquam vim illerum locorum recie capient , que de bis ipfrs oitiorum geueribus , quibus dediti ip immer- fique fant , vel de obflinatione i peccato , vel de praflantia voirtatis * &6 pietatis , vel. de beatitudine. animi concupifcentiis vacul , vel de ranquillitate con[cientia , ceterisque fimilibus & coujuuctis avguiientis - in boc libro divo exflanr. V. Neque miuus ili im catu[a funt , quo urinus fibi (alutaris f - bujus leclio , qui eam quidem aclionum bumanarum normam e[fe agna- feunt , fed ita , ut eam ad internas fuas , quas. jaclant , In(pivationes .??Pendant. Praterquam quod bac co ntradi&liouem implicare quisque "s Q Videl, MLTT t TU TTPETIRNTHSEES ss 48 $$)o(294 —— vider , mece[fe eff qtmp)t u? dochrina fux ad modum Jrut incerti , quum 1 -dm pro temp eramenti (j imaginationis diverfitate , qua. in diverfis diver[as exiflunt , facile fieri. pol]it , & certe accidat frequentif]ime , ut , ?me : i sui [anclum , alteri profanum atq ue rejiciendum "videatur. 4'1///04 VI. JDocilis vero Leclor ounia obflacule , fs non. levi labore, n pia tamen. [ua attentione fliudioque per[everante vincet , exoptætumqu — —Ó exinde fructum perciptet. afitui VIL Hic jam owmnia rite deber expendere ,. diligenter cumtlag fifi, 4 eircumjlantias , qua pracipuam Textui lucem afferre po|Junt , [crutari, 1 sE ii Wauen Q quod primum eJl , Scriptirmas , eo, quo DEUS ab bomiuibus legi u Ye. fuin [, vult , fine lege VL Hoc autem modo DEUM , ipfa quoque. leclione oracu- L ) xine coli velle , ac revera coli , ipfa uos doces ao s fátatu lorum [uorum , quamma la Ratio. Quo muajus enim at que [anclius efl Numen , eo [anctiores ( cir- ui verba Ejus ac maudata difcere,plane- eum[pettiores elfe ojpfartet ifío5,q e volunt. que in àllius myféria intro[picer IX. Sed v ipf faniores i nter gentes id agnoverunt. Nonenims legibus latis vetueruns modo pradentijrim i quique ex illis , ne quis i« l ra adyta ingrederetur , neve [/ gurus & piaculo aliquo contaclus , [andlio pracipua facra prourifcua bominum turba celebrarentur s Vermm etiam l (t uibus ab omni bumano metu immunibus , [na tamen con[cieutia pu« I rata. flagitia exprobrabat , ii penetralia ila eontinp ere , vel ad.Jacra hd Exemplum im ejusuiodi accedere frequentes admodum aufi non. [unt. ] "INerone efl , qui Matris [ue cade , Alisque fceleribus qu amplurinus Ma'rc,I ; " uit,cum ip[um quidem gollutus , Elemfiniis facris intere[fe non. [uffin Wd/ifat: neque accedere imortalium. quisquam eJjet p robibiturus , neque . poffea H LUE ob id puniturus. INon enim certe propter vim quænd:am bumanaur ii il I) | greconis illam vocem formidavit bic matricida , qua fcelerati ab PT j;(- Ml eris ex formula fubmovebantuv, Vide Suet. Ner. Cap. 34« X. Nec DEUS id per Mofen. objcure indicavit , fimgularem fi Alyy do, af« quaudam a Sacerdotibus [uis puritatem atque munditiem exigen fäü!ur l ii que ob leves (j citra culpam quoque contratias contaminationes y lotios . D dtr ges iuflituendo ,ac pollutos a cetu purorum tanti[per arcendo y quon f ] d:m ex Lepe forent expiati. ^ á L rm& XI. Rerum autent , quas S. $. contiuet , fide explz"c:"ta dliqt(dä- M Qti, aliquas fide implicita credimus. XIL — Qze fide explicita credimus,unt ves ad eternani uofrram ö'm Prim falutem fpeclantes , tam clare beic propofita , «t a unlio (alutts fua Jin- TW sliofo i2norari polfa£ (& debeaut. — " $$)oC289 "i m OXIIL. Dmplicita fide credimus, omuia in S.S. vera e[fe, etiam eum !j d '&lara ac diflin&la illorum cognitione uou. [umus imbuti. — Sed bac abs- T2 d que explicita fide , qua praciptos (5 capitales articules Religiouis clare L Geque intelleclos ampleclamur , reGla e[Je, vel DEO placere nequit. | difün f lm XIV.. Exquibus fatis pate? , Carbonariam illam & Implici- xipl MW! tam Pontificiorum fidem , qua fe , quicquid Ecelefia credit , id credere affirimant , & íu boc uuo inberenz , nullam e[fe , uec fidei nomen m« at qnds reri , quum fit potius rerum ad. [aluten nece[Jariarum ignorantia. XV. ue ad falutem nece[Jaria mobis propontntaur, variis, idem i ,J | ; tauen fignificantibus pbrafibus exprimumta , mt ea diligens fcriptura- 171 !egiïz rum Léclor uou po[fit non. imvenire im. boc libro ( inteliigere. — Talia effne at funz , DEUM amare , credere. Jefim eJfe Chriftum , illum à DEO fu- if d Jeitatum e[fe a morfgis ( funilia, B d o COROLLARIA j n SECUNDI RESPONDEN TIS. , Nonenm , qu liff Ignitates aliquas, faltem quoad ordinem (j gradum, in Ec- jeetir , II) clefia Cbrifliana [emper obtinui[fe tam certum eft, quam quod certilimum. ;fenm diin IL Iliigitur, qui inter Miniffros verbi divini requirunt i« infienti u CaS iav abfolutam , sou fant audiendi. um p ! II Neceam voluit Chrifus inducere Matth, 18. y. 1. & Mare.9.y.3$. Siquidem , ut ex Luc-22. y. 25. 26. apparet ; ipfe ; 0 2 inaqualitatett aliquam quoad ordinem (j' gradum baud ob[cure prae j Juppouere videtur , cumt mentionem . facit 8 peiovos , »tod ayspAtrs j HEQW le hn qitéit vetat modo. arragare [ibi aliquod. jus aut pravogativam [imilem dominatioui Regum gentium. d jj IV. Licet fitus Ecc lefiaftici , qu'al?s in Écclefia Anglicana j L ,oþjärwntuf, fermentum Pontificium nonnibil redolere :rliquibus Qie. [ inga/drm deantur, tamen, ue jam dicamus multa absque cau|Ja gravius juffo ta- gxlgifl (9 operan [ xari ab acrioribus quibusdam bujw Ecclefie adver[ariis , MWW 1 y fedulo dari ab ea , ne qua i& ritibus affricetur [aperjlitio 5 mininre eo- (n "n usque rejeciauei ./knt, Ht propter eos de fecejJione ab bac Ecclefra facien- da Reformatorum ullus cogitare debeat. D li d V. Lubenterque adeo amplectimur foh. Calvini de bis ritibus j , quii fe in ea mibil fuper- 1] G inprimis de i iturgia ZInglorum judicium nl um deprebendi[Je teflatur. fiifiüfu?l, uibil impium , aut uon ferend 2 L a lt pO d EX . GD E —— XDNOER $?)0(85 2 yL At viciffim cavendum alteri parti dilizenter e[fe. putaum, bus, $8 .Jyjïdentium C on[cieutiis ulla vatione vis inferati, neve bi cogautum p fizeri fefe ea cre dere a DEO pracepta e[fe , & ita jm*ev divino fuu- bus alia omuia fentiuat. dari ; de qui uU. Concionatores proin , qui ita pro [uggefin altam , quam Eccleíiam comuendant, s2 veliquos, auantumvis pacificos ce- ] no ne fcbolas quidem babendi facultatem bis , qni zus [upprimendos , m diffntiumt ab ea , concedendam. eJJ8 clauent 5 neque. man[uetudi- nem quam, tantopere fieis Cbriftus Dominus inculcavit , [ervant , d& Re- lET claudeflini alicujus confen[us cum turbuleu- $ ibus fape fuerunt [n]pecti , iBi lls publice paceés & tranq uillitatis boflibus. e /is reguis, etiam- VIIL —Dagma, quando absque. difcrimine eunc certis couditionibus Reges fibi initio a[fum[ere , &j ad jura ue bis qu& [ua tuenda & coufervauda certa Goncilia delegerunt , inculcatur. ac VTH ] grafcribitar, uon winus Religionem ledit, quam Rempablicam. y IX. Ipfis Regibus vel maxime noxium boc eft dogma. d)fþet 4;;; X. Nec male de buj us portento[z doclrine defeu[oribus dixern : Vi Ipfos videri , 4 uam e[fe fideles, malle: ficuti contra de bis , qui eam im- fs pugnant , eJfe quaim videri fideles eos praoptare. Ac , ut [unt mores [/77] WM bomiuum , longe profecto facili us [perari potefl , beatum fore reguum ex T borum. pofire morum. vationibus conflitutum atque gubernatum , quan IX, dummodo boc. liquido conflet , Populum in creaudo vel ex prioruim 5 X fibi jura vefervavvi[fe , ac frmul certis Magiffratibus a[Jimendo Rege ia i Em"ll)]i;n gel Concilis ilorum caflodiam waudaverit , ficut. in bac uobilif]ma bus faclum e[e certum est. S'tpary Natione antiquilJimm jam tempori XI L 'rb X COROLLARIA tll C TERTII DEFENDENTIS. XIl L Xn I .. Ere Relipion H s fruflus efl quies G beatitudo anima , orfa ex unione c FEES F 2 &Ptel Deo in Chriflo, m IL . Ozi falvatur , nonnifi per Chriftum falvatar, IH Qzi daumantur, [ua culpa damuantur. e[e sj IV. Regem Salomonem veniam peccatorum ac falutem aeternaift a Deo confecutuim , nobis vel maxime videtur probabile. T& ) V. Priucipem Diabolorum exquifrtilJimos dolores praa 17 a?a'n:.-— t g. qulæ Wa perferre crediumms, VI. bri- $8)0oC828 : Püttïm!, VI. Origeniana [ententia de liberatione e cruciatibus infernali- 1 CQgRt bus, diabolis bominibusque impiis expe&landá, S. Seripture adverfa. eft, il f COROLLARIA m, dul Mfttt t - QUARTI DEFENDENTIS. n lia mj - LS Acra Scriptura efl. unica fidei viteque noffra norma. IL Quilibet debet docirinam Religionis examinare, & compes TAUR ! i t Ht ita cuilibet prrvato judicium difcretroum, 1II. Deus eff Spiritus unus in e[Jentia , ( trinus in per[onts, IV. Oaruia peccata [unt voluntaria. 3gnis,etiam- V. Non dataur peccatum [ua natura veniale. ) g a VL — Chriflus , qui fuit. promi]Ju V, T. Patribus Meffias , fuit nculatit 4 verus Dens (V verus bomo. ii VIL . Chrifias perfe&le pro nobis (atisfecit , nec aliunde falus peti Ill debet ant reperiri in alia poteff, hu d VIHL — Homo natara [na (j absque gratia. [feciali Dei confide- um ratus,ineptus efl ad omue bouum opus 5 itaque ad illum comvertendum j [ non [nfficit fola obje&orum prapofrtio , ut promil[Jronum (j comminatic- fe regmm! ^ r num , beneficiorum (& caflipationum. IX. Ferum opws efl ad eam rem peculiari gratia divina. TE r X. Homo [ola fide juflificatur , [ed. fide ejusmodi , qua a fla- Mgälmtz"äus 1 granti/]/mo Dei Chriflique amore 5 [lndioque. iis placendi & obediendi Jégregari non poteft. if W»äl// n :'-1 jf XIL. — Itaque bona opera non [unt meritoria 5. fed nece[Jaria ta- // amen ad [alntem , ueque absque iis quisquam [ervatur, XIL Non datar amplius caput vilibile Ecclefie univer[alis, Chri» Jlo in Calum [ublato. XIIL Focatio Reformatorum noffrorum fmt legitima, XIV. Domum , in qua Apofloli congrepati Sp, S. acceperunt , ut f ii u i j ( feptem Synagogas in monte Sionis cum mapna parte bujus monta edificiorum fuiffe integras reliclas in excidio Hierofolymitano , fal[um e[fe a[Jerimus contra. Epipbaniumr, XV. — Rationes , quas attulit Dodwellus , 4d probandam paucita- m zem Martyrum , minus firmas elfe credimus. — Attamen vitandum efl, ne (j nimis maltos fuiffe flatuamus » qua in re peccant. Pontificii ple- y rique. 4j j M ore m illl!in d /Cj P Tïþ[m, I Sinonem Magum — fui[Je dmpoft Herodz per[aafit , uti ad Felicms mupti as convolaret, zi Drdfilla filie ( receutius Cl Le qunjas conatas q/ipro- Jicut Epipbanius voluit , bare , negas $, VIH. Huic Simoni aram V;ROHM Juiffe po]ïiam Cum änfcr,'Sinio- . n altum evolan- UE EC UM n ts sst ni San&o Deo; item d illum ne[cio quibus prafagis 1 fabule [n nt valde uugaces 5 licet. priori zem ad Petri preces decidiffe , o&lores etiam aliqui pri[ce Ecc lefie adflipalati [rut , quos tie * inprz'mzls D ionis inperitia in ara $i moni Sanco Deo F1 io airum Sabiua Rehig llit, & quod mir amur in bac tanta luce litterarmm , erus infcripta fefe iu Libro de Oraculis adver[us Cel. Fon- ditus Je[uita Arge atoratenfis : ta multos edite, zenelli uu aute aunos noni IL- Epifllam C briflü ad Abgarum ficlitiom e[j [je pro .certf babemus , licet aliter Viris qui busd(zm dódlis vi[um fuerit. CpCI OM -& Q*z m NEO - l Z 77 21 f —— ( / * u f(f ii (s EL &?I 477 R, — SSNS j m MR 3 um W v , N EM f hus x w ) 4 NS J/ ) . N P^ .yä A MNEM N r Z SIOMNASS W z (j FTX uD ( ( &X&Wxï .-;.-'»Xz Weind Ó d - - ( — d —l (/ ?E. Vþg:!—' ä v z g /] u z 274 A L u N $ p u atrs — "w u Id Ü » U. " ä ï F ; 45 n | | Mos um ii rv A SOPMNONSDN TE E PU e um )BV DISSERTATIO THEOLOGICA PRIMA W DE o CO TROVERSI «o VierFarbSelector Standard* - E kala Offset ECCLESLE ANGLICAN ä á r EJUS EPISCÓ ATUM e ATQUE ADEO DISTI NEM ä EPISCOPOR ATQUE " PRESBVTERORU e9 EXPENDENS N Quam d . DEO O. M. BENIGNE ADJUVANTE L. T PR/ESIIEX e9 JAC CHRISTOPH. ISEL - SS. THEOL. DOCT. & PROF. 8 4, D, 10. 13. 17. & 20. Martii. Loco horxsque folitis 1É publice difutabunt 6 M. LUCAS MIEGIUS, ANDREAS UBELIUS. 5 M, ANDREAS ZUINGERUS. . 4 M. FRANCISC. CASP. DAVIDIUS 3 BASILEZ , T ypxs Fmdexxm Ludn, Acadcm. Typogt. 2 Wäj Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com 1