KaI600-487_12
author: Koenig, Petrus

N irrrree
ððͤ

7

ee
nn
Keldt
VC
tun

ANNn..
N N

Crun I

—

NS.

I Qidte.
Imprillege
. Deowled
s e
erotmmano⸗
Ctiocis e.

od u. 4

kone glal⸗
e OA-

/oeE.

D. O. M.
DISSERTATIO INAUGURALIS JURDICA
DE

. PprzO 5α B EsAY
EXx DECRETO
IELUSTRIS. ORA

IN AILMA ARGENTORATENSNNMT UNIVY ERSITATE

PRO LICENTIA

SUMMOS IN UTROOUE JURE HONORES
ET HE VILEGIXA DOCTORALIA
E CONSECUENDI
SOLENNI RBEaubrtonint ENXAMINI SUBIICTT
AD D. 22. 4A0UG6 D J MbDcocrtII.

H. L. C. C.

PETRUS KOENIG-

MOLSHEIMENSIS.

ARGENYORATI,
Typis MELCHIORIS PAUSCHINGERI, Typogr.

232E 3. 4 er

LI iat eh ασ
DiSSERTATIO INAUGURALIS WRIDICA

Lelit
.

3

Eritatis indagandæ cauſa li-
&tisque per eam terminan-
211 E d1.
dX , Ordinariis deficienti-
2 l bus prohationibus, ſolet in

mrroquenforo adl Juramentum alrcu⸗
ulu A 2 trius

ε (4) -
trius litigantis recurri, quod ſemel
præſtitum, juris inſtar obligat, ideo-
que in jure iusurandum dicitur ut in
l. 5§. f-. de Iurejurando, l. 2. & 12. §. 5§.
Cod. de Reb. Credit. & illud ſuper quo
juratur, quia divino teſtimonio firma-
tum, pro vero habendum eſt. Jurare
licitum eſſe, id exigente neceſſitate,
vel juſta cauſa, aperte declarant LL.
Civiles & Eccleſiaſt. tot. tit. ff. de Jure-
jur. & Cod. de Reb. Cred. t. t. X. de
Jurejur. in éto. eod. Clement. eod. illud-
que firmat conſtans & quotidiana fori
utriusque praxis: imò jurare, his Ca-
ſibus jure divino poſitivo permiſſum
eſt, licet Chriſtus apud Matthæum,
Cap. §. verſ. 12. Juramentum prohibeat,
his verbis: Ego autem dico vobis,
nou jurare omnino. Et Apoſtol. Ja-
cob. in Epiſtol. Catholica Cap. 5. verſ.
12. his verbis: Ante omnia autem fra.
tres mei nolite ſurare. Quia hæ prohi⸗
bitiones explicandæ ſunt de freddenti

.
4

ANofuranm
Aheneal
lenceeo
eaAut n
r ei
unn Cod
. uſ
mn ℳ0
nie ℳ0²:
Nw C
We
ſet,
Lcont

Dunen
nen ,
1 bner,
Vetane
üiin
W
m

W
P ut n
o
ofrmn.
urre
ar,
U.
ure.
.XE
04. Dod.
lann foni
0.
niliuen
tcheom,
rohibent,
AAl;
l. J.
uiff.
denti
. in

—3 (5) -

uſu juramenti, pro leviſſimis rebus, abs-
que neceſſitate, aut juſtà causâ: non au-
tem de eo juramento quod ex neceſſita-
te, aut rationabili cauſa præſtandum,
quæ explicatio petitur ex aliis Sacro-
rum Codic. textibus, ut Exodi, Cap.
22. Verſ. 13. Pſalm. 62. verſ. ult. ad Ro-

man. Cap. 1. verſ. 9. 10. ad Theſſalo-

nic. Cap. 2. verſ. 00. & maxime ad He-
bræos Cap. 6. verſ. 16. ubi Apoſtolus
expreſſe juramenti neceſſitatem agno-
ſcit, ut ſit omnis controverſiæ finis
& confirmatio.

Posiz. 11

. Juramentum, quod ad cauſæ de-
ciſionem pertinet, generice dividitur
in voluntarium & neceſſarium. Pri-
us eſt quod pars parti extra judicium,
vel in judicio defert, aut refert, ea
conditione ut ſi illud præſtet, absque
ulteriori indagine victoriam obtineat.

A 3 Ma-

.

88 (6½) e bot;
Maximum expediendarum litium re- le detert
medium iſtud juramentum ait Juris- fid ſ,
conſultus, in L. 1. ff. de Jurejur. & eo Ait
maxime quo litigantes aliis proba- Coc fue
tionibus deſtituuntur, aut metu ex- eN. R
penſarum ad finem controverſiæ pro- oteltit
perare deſiderant. Poſterius eſt, quod e einl
ipſe judex partibus, ob inopiam ſuffi- ereili
cientis probationis, imponit ad hoc, 6 !
ut eo mediante, vel à ſuſpicionibus We
contra ſe militantibus ſe liberent; vel WNKn
defectum probationis ſuſceptæ ſupple- ercre
ant; Colligit. ex L. I. & 31. F. de- Ju⸗ 5
ute
rejiur. 6& L. 3. & 12. Cod. de Reb. cre- in in
dit. Priori caſu purgatorium, poſte- i i

riori ſuppletorium, vocant, de quo in
præſenti.“ Utruümque neceſſarium in-
de dictum eſt, quod neceſſitate qua-
dam ob defectum probationis a judi- n⸗
ce deferendum & a parte, cui defer- hrn

tur, aut præſtandum, aut cauſa caden-
dum: in eoque differt maxime à vo= u
luntario, quod ſicut libere delatum ſfor

8 * hoc

8 C

WN
Mn.
„en
DrobaA.
Wd er. G
e

, d

.
boe,
N
GN
epe.

e I n

rinm in⸗
Illl⸗
Geter.
caden⸗
avO⸗
QAarnum
oe

4 jndi .

(7) Ke-
hoc fuit, ita & remitti poteſt, a par-

tendeferente Arg. L. 5. h. 4. & I. 6.
Er de Jurejur. G&. L. S. Cod. de Reb.
Cred. Aliter ſe res habet in voluntario;
quod Judex pro arbitrio, cum non de-
ferat, nec etiam pro arbitrio remittere
poteſt, ut inde lis decidatur: Ne-
que enim Judex litis dominus eſt „ Ut
lioeat ei ſtatuere pro libitu, ſed juxta
ide quod legibus & moribus prodi-
tum eſt. Nam cauſa ei pro officio co-
gnoſcenda & decidenda, non per-
denda committitur: ſed rem n on tam
cognofceret, quam perderet, ſi gra-
tiam jurisjurandi faceret, ubi illud
exigere jubetur.
on eee EOSZ. I.
Suppletorium dicitur Jjuramentum
ex eo, quod ad inopiam probationis

ſufficientis ſupplendam adhibeatur;
dixi Eefictentis nam ſi actor plene ſo-

lIus

6 (8) —☚—-
lus probaverit, ſupervacuum, aut ini.
quum foret hoc Juramentum injun-
gere. Supervacuum, quia ſatis proban-
cauſa dari debet, nec quidquam pro.
bationis adjiceret Juramentum, quod
ab ipſo, invito adverſario, delatum præ-
ſtaretur; iniquum eſſet & contra for-
mam juris, ſi reo deferretur, cum con-
victos jure condemnari conveniat. per
I. 9. Cod. de Oblig. 6 Actionib. Sic quo-
que ſi nulla adſit probatio, Juramen-
tum deferri non poteſt actori, quia
actore non probante reus abſolvitur
per regulam, in l. 4. Cod. de Edendo.
nec Reo injungendum eſt, quia ut di-
citur in dict. l. 4 reus hoc caſu abſol.
vitur, etiamſi nihil praſtiterit: igitur
Juramento Suppletorio locus non eſt
cum actor plene probavit, aut nihil
probavit: ſed tum demum, ſi probavit
quidem ſuam intentionem, aſt non ſa-
tis ad plenam fidem de re controverſa

judici faciendam, ita ut ex eo judicans

inju-

.

SPra
Pretes /
Ob ſonnil 1
Enend
Aacd s
Wonenm
un Ah
A ce/
fiin

gumn pr
MWi h
a,
Rctaigat

Mütin ,

ele clnint
lbeſnn
ſeenn
Roeng
Ud

Win

.
tOdr
n.
(voch
.
tia for.
con.
It n.
o⸗
WN
W
Dlowiror
Elmdu
lrr
1 dlor.
ige
Nũ &t

—83 (91)) *
injuria careat; feu ut loquunturiinter-
pretes. in l. 3. Cod. de Jurejur. & Praxis
obſervat, ſi ad ſit probatio ad minimum
ſemiplena v. g. Si actor ad probandam
ſuam intentionem reſtem omni exce-
ptione majorem, vel, ut ajunt, clasſi.
cum adhibuerit; cum jus ad minimum
ad fidem faciendam duos exigat. J.02.

E. de Teſtibus. .
—2 PosI IW.

In cauſis duntaxat civilibus ab ino-
piam probationum (modo ſupradict.)
dubiis, locus eſt Jjuramento ſuppletorio;
arg. l. 31. F. de Zurejur. & l. 3. Cod. eod.
in criminalibus, ubi probationes luce
meridiana, ut vulgo loquuntur, debent
eſſe clariores, ob gravitatem negotii,
uſus ejus non eſt: ob eandem cauſam
plerique autumant, cauſas etiam civi-
les arduas & magni momenti, quas cri-
minalibus comparant tale Juramentum
ob maximum, quod in jurantem ex
i præſti-

3 (10) -
præſtito redundaret commodum, non
admittere: ſed potius his caſibus, pur-
gatorium parti alteri deferendum, aſt
ad circulum vitioſum inducit eorum
ſententia, cum eadem ratio in favorem
opinionis alterius retorqueri poſſit: qui
enim contendunt, (& quidem probabi-
liori fundamento,) purgatorium Jura-
mentum hoc caſu deferendum non eſ-
ſe, eandem rationem, maximi nimirum
commodi in jurantem redundantis, af-
ferre poſſunt. Unde patet, priorem
ſententiam eſſe meram, ut logici lo-
quuntur, petitionem principii. In ſimi-
libus cauſis probationem ſemiplena
majorem requiri ſentit cum aliis GA.
1. Olſervat. 108. num. 11.

PosIZ Y.

Dicta hactenus procedunt in caſu,
quo actor ſolus probavit; Verum ſi
reus exceptionem ſuam quoque proba-

verit, & par utrinque efficiatur proba-
t10,

4

io, o
tendit ſe
centumaut
Firodat
ettoscond
Kd Won
(vobos pr
nenmnnorbi,
n ſunmmenu
Cbi d
WWN
wfhe
ſi Cje
unnltt
Seckre

inrrign

fDN,

M
Crtimam
kmuner
9 W. di⸗

de
8 .
, A.
eorum
Wwe
Ktgin
robabi⸗
urr.
Nn e.
Wu
N
Midtenm
Ogieil.
Nmi
nipena
G.

Calin,
n 1
ba⸗
Cda⸗
ti⸗

2 (1II ) 26-
tio, ut in ſequenti ſpecie; Andreas in-
tendit ſe calendis Januariis Argentorati

centum aureos mutuos dediſſe Berto,

& id probat duobus claſſicis teſtibus.

Bertus contra excipit, ſe eo die Pariſiis fu-
iſſe, & ſuum alibi, ut practici loquuntur,

duobus probat teſtibus omni exceptio-
ne majoribus; tunc a judice ſuppletori-

um Juramentum reo deferendum, quia

in dubio favorabilior eſt cauſarei, du-
rior vero petitoris per regulas in l. 33. G&
125. f. de Reg. Jur. niſi tamen aliqua gra-
vis conjectura pro actore præponderet,
puta ſi ſit nobilioris conditionis, magis
ſpectatæ fidei & dignitatis, tum acto-
ri potius Juramentum deferendum eſt.
vid. DoNELL. in Comment. Jur. Ciwil.
lib. 24. Cap. II. num. 9. Occaſione hujus
dubium ſuboritur: an Judæo contra
Chriſtianum litiganti juramentum ſup-

pletorium, cæteris paribus deferendum

ſit, negant qui gentem Hebræorum ho-
die inter Chriſtianos verſantem maxi-
B 2 me

me intentam eNe arbiteanlrur, ut verſu-
tia, fraude, dolo & omni conatu,
Chriſtianos, quos pro gentilibus ha-
bent, decipiant, fallant, & circumve-
niant, & Juramentum quod ipfis à ju-
dice defertur „parvi facere dicantur,
putantes poteſtatem Chriſtianis non
eſſe, eos ad Juramentum genuinum adi-
gendi; hinc periculi plenum efſet iis
Pertfidiæ & perjurii ſuſpectis cauſæ de-
eiſionem, delato Juramento, commit-
te. Aſt eum lege deſtituamus, quæ Ju-
dæos a Juramento coram Chriſtianis
præſtando arceat, ob vagas & vulgares
de gente hebræa conceptas ſuſpicio-
nes, denegandum Judæo non eſt Jura-
mentum ſuppletorium. Qua in re ta-
men caute procedendum judici, & im-
primis attendendum, ut Judæum juxta
ritum in Sacris Hebræorum receptumn,
jurare jubeat. 2611012
PosIz, yr.

Effectus Juramenti ſuppletorii prz

α
211⸗

ſacke
feratur; 6
cONenet
ibpat
ſn ut.
Weckn
uoe en
nunt Leki
„W
Oe
ltcu
ua
i muen
Furenmnn
undians
ynmntn
eetenonte
umer t
ſume
T on
KN 1

WW..
(N
libisd
reume.
i.
Gend,
Unis Non
madt.
Het i
le Ge.
GWe

Chiikknas
girg
pi.
elt ſor
in re t
1,ſoNa
ptutn,

n

.

ſtiti eſt, ut ſecundum illud ſententia
feratur; id eſt, ut actore jurante reus
condemnetur, & jurante reo, ipſe ab-

lvatur, actorque ab impetitione repel-
ſage arg. l. 3. Codd. de R eb. Credl. E& Jure-

jur. cadem eſt vis duntaxwat delati, ſed re-

Cuſati, ut videlicet contra recuſantem,
tanquam contra convictum ſentenita
prönuntietur, nec id ipfum referre ei lii
ceat ‚ cum parendum fit voci judicis
Cap. fin. S. fin. X. de Jurejur. & nemo
ſit, oui referre poſſit, l. 3. Cod. de Reh.
Cred. vid. -RAUCHBAR. p. 2. Quaſt. 3. n. 9.
non tamen habet vim rei judicatæ euri
Juramentum voluntarium, quia ſpeciem
transactionis non continet & cum altero
litigatore renuente, interp onatur, invito
nocere nonidebet; ideoque adverſus ſen-
tentiam ex tali Juramento latam reme-
dium appellationis conceditur, quod
ſecus in Juramento voluntario extra-
judiciali vel judiciali. I. 12. G. 14. Cod. de
102 2 B3 Reb.

(14) -

Reb. Cred. &' Jurejur. vid. DoNELI.
Comment. lib. 24. cap. II. num. 12.

PoSIZ. VII.

Verum an pro præſtito habendum
ſit Jjuramentum ſuppletorium delatum
litigatori morte prævento ante ejus
præſtationem, quæſtionis eſt inter
ICtos. Alii affirmativam propter L. 6.
Cod. ad L. Jul. repetundar. Simpliciter
amplectuntur, moti quod homo, cum in
extremis agit, æternæ ſalutis immemor

& in peccato mori velle non ſit præſu-

mendus: alii vero rectius -hac diſtin-
Rtione utuntur; aut defunctus omni
ſuſpicione major in Juramentum dela-
tum non conſenſerat modo, ſed
etiam absque ulla tergiverſatione ad
illud præſtandum die a Judice indicta

ſe paratum exhibuerat, at morte

ante indictam diem, aut per dilatio-

nes ab adverſario impetratas impeditus

fuit, quominus id præſtare poſſit: vel
4 Eg con-

e CONind
caula bgtin
memmm ibi
n parte a
oracen

ontendont

Murr/v.
ten /Mmmrn
Crionem ope
WNSN—
VWENN
rumg
orientes
N1⅜
& m
Wrores
Dnunn
Ephdhrnin
Lie Pool
„ Ngo
ſinn NR

1

N.
le.

Nncr
NNN
nte en
E inter
Er Lis.
lclter
WN.
WWNNN

t re

e Ciin.
N
n Cele.
„ ſeid
ne 40
t
norte
cio.
ditus
V
con-

„

3 (15) 5-

e contrario defunctus dilationes ſine
cauſa legitima petiit, quærelas ob Jura-
mentum ſibi delatum fudit, tranſigere
cum parte adverſa tentavit. Priori ca-
ſu Juramentum pro præſtito habendum
contendunt ob recenſitas rationes. vid.
MAEV. p.5. Deciſ. 46. Poſteriori caſu, mor-
tem Juramenti ſuppletorii fictam præ-
ſtationem operari negant, moti quod
non levis inde ſuboriatur ſuſpicio, tale
Juramentum conſcientiam oneratu-
rum; quo etiam facit, quod plerique
morientes ſpe reconvaleſcentiæ lactan-
tur, quod multi in agone licet conſti-
tuti de immerita fragili & peritura
apud mortales fama plus æquo ſolliciti,
pertinaciter quemadmodum & infelici-
ter pudorem ſuum revelare erubeſcant;
denique quod plures vel morte repen-
tina, vel gravitate monbi ita oppriman-
tur, ut de negotio ſalutis cogitare non
fufficiens ne dicam ullum, adſit
momentum.
Podr.

DSN

—3 (16) L6-

31 P110 NES ARCHI
EX OhE CANONICO.

Pür: ad l ſac,os eramer endk. aae
etiam ad beneficia.

In cshßbus 2t: d. re vgſäictir Materis
peccati agitur; ſi inter Jus Canonicum & Civile NNN
contrarietas adſit, Mends ℳ Iute Canonico. . d
CTupitulum, ſede vacante, Faredie 1, Zuris- MV
dickionem ordinariam iRot. 3 1.
3112 143 emg

Suppraſ⸗ zaralr Benkfoi⸗ ai nezun „ i;

legitimà 1 IR
ex cauſa legitim σαNvSnt. DEI 211 —
Uidr
SOLI DEO HONOR 8
ET GLORIA u

—

Ui M

—

tio 00
nſenſt
Mnes rer⸗
gue cel.
de verſ
ceden
tin rer.
tranſite
et iem
emphy⸗
Plt; ob
lur,au⸗
53, bbi:

ℳ

nr ſcun
eni
eunt,
nſan⸗
D
leeti.
ratum
en⸗ .
in e.
katn,

„

ð

R E x.
D. O. M.
DISSERTATIO INAUGURALIS URDICAE
on H — 2
ed. S 5

15

uo . =
E SUPPITETI
N

16

8
S =
K
E
ſ◻
△⬤

iI T QüaAN — .
⸗ PDEo Soto eage ( 4 —
— EX DECRETO S
. ELUS PRS. CTORDN
— OkRDINISs
lehk. IN ALMA ARGEN PSR NTVYERSTTATE “y
vrOi =
5E PRO LICENTLAA
s te⸗ 4 SUMMOS IN UTROQUE JURE HONOREN—
= Er FEIVILEGIX N. IKN E .
non. KTE CONSEQUENDI
S SOLENNI ERUDITORUM ENAMINI SUBIICTFE˖tßt = Z
AD D. 22. Ereruz! raTYX1. *
H. L. =
PETRUS KOENIG. S
MOILSHEIMENSIS. S 5
ARGENTORATI, S .
Typis MELCHIORIS PAUSCHINGERI, Typogrr. 5
NNDOANNNNNNNNNNNNNTNII un NAWETNNNNANN/ꝓ3 WTH NN .
£ 7 14

8 11