KaI600-458_7
author: Hugeny, Samuel

8
.
*
.
.

B. C. D.
DISSERTATIO NACiURALIS URIDICA

vVALIDA UXORIès
INTEGGSSXIONE
DrIVINA FavaN CLEMENTIA
EX DEBCRETO

R ILLUSTRIS ICTORUM ORDINIS

N ALMA ARGENTORATENSIUM UNIVERSITA TE

PRO LICENTIA

so—α IN UZ ROOUE JURE HONORES

ET PRIVILEEGIA DOCOTORRALIA
RITE CONSEQVUENDI

SOLENNI ERUDITORUM EXAMINI SUB MITTIT
DIE XX. DECEMBRIS A. MDCooLVIII.

H. L. Q. C.

SAMUEL HUGENVY

S MARIENSIS.

ARGENTORATI TYPIS JOH. HENRICI HEITZII UNIVERS. TLYF.

REGIA COLMARIENSIS

CIVIIATIS
PD EKR- ILLEUNYRAII
M41GNIFICO, CONSULETISSIMO,
1TAUE GRAVISSIMO

DOMINO
PRETORI REGIO,.

MAGNIFICIS, COXNS ULTISSIMIS,
ATQUE AMPLISSIMIS

DOMINIS CONSULIBUS,

PRUDENIISSIMIS ATQVUE NOBILISSIMIS

DOMINIS SRNATORIBUS,
DISSERTATIONEM HANGC

INAUGURALEM
d. D. D.

Cliens Devotiſſimus
SAMUEL HUGENVY.

DISSERLATIO INAUGURALIS JURIDICA

VALDA UXORIS INTERCESSIODNE

PRO MARITO.

vitati (4) ſubventura provida legislato-
ris cura, varia in illius commodum
introduxit remedia, damna ex interceſſione pro

aliis, impetu magis quam conſilio ſuſcepta, im-

minentia ab iplo propulſatura. Hæc inter ſiſtit ſe
præcipue Senatus-Conſultum Vellejanum, quod
MaARCO SILANO & VETLEJO TUTORE Conſulibs
anno U. C. 763. factum refert ULPIANUS L. 2. F.
2d &Cium Vellej. quo ſanxit ampliſſimus Ordo: CQuia
& jam antea ita jus dibtum eſſet, ne fidejisſſionis & mua-
mi dationi, quibus pro aliis interceſſerint, nomine ab
bu

WW (2)

bu betitio, neve in ens ablio daretur: rebte atque ordine
Jadturos, ad quos de ea re in jure aditum fuerit, ſi de-
derint operam, ut in ea re Senatn voluntas ſervetur.
L. 2. G. 1. . 2d SCtum Vellej. Ad exemplum hujus
SCti pariter fœminis pro maritis ſuis intercedenti-
bus opem tulit Imperator JUSTINIANUS Movella 134.
cap. 8. ex qua deinceps deducta eſt Authentica. &
gqua milier. Cod. ad SCtum . lej. Quamvis vero hu-
juſinodi interceſmſionem Imperator infrinxerit, ni-
hilominus tamen interdum æquum viſum eit, in-
terceſſionem ab uxore pro marito factam ſuſtineri,
quam materiam paullo latius nunc ſumus exſecu-
turi.

(a) Non tamen opinandum, quaſi infirmitas ſequioris ſexus ſola
fuerit cauſa inhibendæ interceſſionis, nam ipfa interceſſionis na-
tura, quam veterum Romanorum inſtituta ad officia civilia &
virilia referebant, L. 2. ff. de reg. jur. E. 1. K. 1. F. ag Sctum
V'ellej. eam à fœmina recte interponi non patiebatur. An vero ei

rei lex Athenarum anſam dederit, quæ non ferebat, ut fœminæ
quemvis alicujus momenti contractum valide inirent, penes le-
ctorem judicium eſto, vid. BARBEYRAGC ad Puffendorff. Jus N.
&W G. Lib. III. cap. VI. §. 4. z. 2. ubi ſic loquitur: Uize loy
d' Athenes mettoit les foemmes au meme rang que les mineurs ; car
ſelon cette loy elles ne pouvoient v'engager au delà de la valeur d'an
boiſſeau d'orge d cavſe, dit un ancien orateur „ de la foibleſſe de-
leur jugement. Sed ſi quid mihi judicii eſt ratio SCti ex inſti-
tutis Romanorum domeſticis & non ex hac Athenienſium viven-
di ratione eſt petenda: conſtat enim, fœminas omnes alios con-
tractus cujuſvis momenti valide iniviſſe penes Romanos, præter
interceſſionem; ſed quia, uti ScaILTgRUS in Exercitat. ad Pund.
Erercit. 28. H. 4. ait, anten moribis Romanorum ademta erant
Kæminis civilia oficia, utpote magiſtratum gerere, judices eſſe,
Poſtulare, pro alio intervenire, Rive cognitores agere, procuratores
exiſtere L. 2. f. de reg. jur, ita SCzo hoc etiam hboc viriis mu-
mwaas Lithlatum, ut Senatus illud nominat in Conſulto. Eſt enim
mnter-

(3) 5

inter cedere ſive fileinbere defenſionis gztædäam ſpecies, &vioilſim.
2. in fin. L. 3. F. ad SCtum Vellej. Atque cum in civilibits illis
Pex, Jola opera nudumque earum miniſterium verlaretur, in fi-
dejuſſione vero ekiam periculum rei familiari L. I. H. I. ff. ad
Stum Vellej. itaque muleò magis adimendum eis fuit hoc oficium
virile ex prudentiæ civilis præcepto.

§. II.

Quod ſi in diſcrimen utriuſque remedii inqui-
ras, nullo pulveris jactu deprehendes, quod ex
SCti ſententia exceptio detur fœminis pro extra-
neis intercedentibus, quodque poſt biennium re-
petita interceſſio firmiter obſtringat ſœminam,
quum ex contraria parte fidejuſſiones pro maritis
ex Novellæ tenore ipſo jure nullæ eſſent, neque
etiam poſt biennium repetitæ ullam nanciſceren-
tur validitatem. Ita enim ſonant dictæ Nov. 134.
cap. 3. Verba, quæ cum tenore Auth. Si qua mulier.
& ſenſu & verbis fere concinit: & qua mulier cre-
diti inſtrumento oonſentiat proprio viro, aut ſoribat, &.
propriam ſubſtantiam aut ſe ipſam obligatam faciat: ju-
bemas nillatenus hijuſmodi valere aut tenere, ſive ſemel,
ſive multoties hujuſmodi aliquid pro eadem re fiat: ſive
privatum ſive publicum ſit debitum: ſed ita &ſſe ac ſi ne-
que ſoriptum eſſet: niſi manifeſte probetur, quia pecu-
niæ in propriam ibſins mizlieris atilitazten eopa ſunt.
Quæritur nunc, an diſcrimen inter id, quod ipſo
jure nullum pronunciatur, & quod exceptione eli-
ditur, ſit magni momenti, & habeat aliquid in
receſſu. Interceſſiones enim fœminarum pro ex-
A 2 traneis

(4) *
traneis exceptione ſubvertuntur, alias ipſo jure va-
lituræ, illa vero pro marito facta ipſo jure & facto
non tenet, neque exceptione, ut illa infringatur,
opus habet. Sed nullum revera ſubefle diſcrimen
quoad effectum, docet PAULUS L. II2. ff. de reg-
ur. Uei nibil intereſt, inquit, ipſo jure quis ablionem
non babeat, an per e&o†etionens infirmetur (a). Niſi
URICI HUBERI ſententiam adſciſcas, qui in Præl.
ad Pand. Lib. VI. tit. I. G. 7. ita loquitur: In even-
tu quæ ſit differentia inter hano utramque viam, nulli-
tatis, & ew[uebptions, videtur bac eſſe, non levis momenti.
di mulier eo interceſſione conventa, non utatur eoo-
ptione, Judec eam ut naturaliter ao civiliter obligatam
oondemnabit, quia tacite rentnciatum videatir enatzs
Conſulto, quod &ſſe in poteſtate mulierum conſtat. At
cum interceſſio eſt ipſo jure niilla, tametſi nulla utatun
allegatione beneficii muliebris, Judeo nibilaminus cam ab-
lvet.
(a) Videtur rem totam eſſe referendam ad formularii proceſſus tri-
cas Romanis ulſitati. Conſtat enim, differentiam fuiſſe inter Præ-
torem & Judicem pedaneum, & illum de jure, hunc vero tan-
tum de facto cognoviſſe. A Prætore enim actionis & exceptionis
formula erat impetranda, ad fundandam futuram litem. Si ita-
que actio ipſo jure nulla erat, nulla dari poterat actio actori,
ſed Prætor, cauſa cognita, actorem illico à limine judicii repel-
lebat. Cum ex adverſo, ſi exceptione tantum elidenda eſſet actio,
Prætor edita & agendi- & excipiendi formula, judicandi munere
ſe abſtinens ad Judicem pedaneum ablegaret partes, deciſurum
de veritate exceptionis & ſua demum ſententia compoſiturum
litem. Quum vero noſtris temporibus hoc difcrimen ſit ſublatum
atque Prætoris & Judicis pedanei diverſa officia confuſa, utilita-

tem ex eo, quod aliquid ſit ipſo jure nullum aut demum exce-
Dtione elidendum, non magnam eſſe poſſe, patet.

Quod ſi itaque interceſſio mulieris pro marite
ipſo jure nulla ſit ex Nov. 134. cap. 8. & Authb. Ni
qua mulier. Cod. ad Sum Vellej. ſententia; quæri-
tur, an ab uxore his legibus renunciari poſſit ad
eum effectum, ut tunc Iintercedens mulier valide
ſit obligata? Si STRYKk. in Uſ. Mod. Pand. L. XVI.
tit. I. G. 8. in conſilium adhibeamus, negativa amn-
plectenda nobis erit; ex ratione, quod harum le-
gum diſpoſitiones ſint prohibitivæ, legibus prohi-
Pitivis vero perperam renuncietur. Appoſite ejuſ-
dem verba hic adducemus, ſic enim ille; Speciatim
vero jure noſtro uoor pro marito intercedere probibetur,
per Auth. Si qua mulier. Cod. ad SCtum Vellej. & Nov.
134. cap. 8. adeo, ut ipſo Jure tuta ſit, dum interceſſio
talis penitus nulla, in tantum, a! ſive ſemel, ſive mul-
toties banc inzerceſſionem repetierit, ſive privatum, ſive
publicum debitum fuerit, pro non ſoripta ſine ullo ſſodtis
babeatur per d. Nov. 134. Cap. 8. Quæ verba ecum pro-
bibitiva ſint, non difficulter inde colligitur, Zure Juſti-
nianeo uxorem pro marito intercedentem renunciare non
poſſe, ob notiſſimam illam regulam, quod jiats probibitivum
ſit irrenunciabile, arg- L. non dubium. Cod. de leg. GAL-
LERAT. de Renunciat. Tom. 2. Cent. I. Renunc. 10.
Cujius ratio in præſenti caſis in obſeuro non eſt, cum blan-
Sitiis maritalibus faciluus induci poſſit ad intercedendum
uoor, quam ab eotraneo, unde majori probibitione opais
fuit, GALLERAT. d. cent. I. Tetere- 63. n. I. & Jqq-

(⁶) 562

& binc in ſpecie renuanciationem d. Nov. & inde deſiim.-
2& Auth. Si qua mulier, renunciari non poſſe
ſententiæ ſtabilimentum addueuntur RauchBan.
P. I. Qu. 34. n. I2. BERLICH. P. II. Conoluſ. 19. n. 56.
BRUNNEM. Cent. I. Deciſ. 16. CARPZOV. P. II. Con-
ſtit. 16. def. I. TESSAUR. Deciſ. 223. n. 79. ZANGER.
de Except. P. III. cap. II. n. I28. Sed reſpondemus,
quod didta Nov. & Autb. S qua mulier. ſint beneficia
mulieribus conceſſa, aſt beneficiorum ea eſt indo-
les, ut non obtrudantur; ergo & integrum eſt mu-
lieribus iis non uti, vel iis Tenunciando ſe abdica-
re. Idque eo magis ſalva æquitate naturali ficri
poſſe exiſtimandum eſt, quod hæ leges rationem
magis civilem, quam naturalem ( 2) agnoſcant.
Quum enim ex hac præter conſenſum & cognitio-
nem objecti nihil ad validitatem conventionis re-
quiratur, quis dubitaturus eſt, quin fœminæ ex
interceſſionibus ſuis firmiter adſtringantur. Dein-
ceps hæ leges non ſunt abſolute prohibitivæ, ita
ut mulieri omnis poteſtas intercedendi ſit ademta,
& illa inhabilis ad eum effectum reddita, ſed ſunt
prohibitivæ ſecundum quid, eum in modum, ut
uxori permittatur nullitatem contractus vel inter-
ceſſionis, ſi velit, urgere, & inefficaciam conven-
tionis in odium creditoris aſſerere; & hoc modo lex
eſt permiſſiva ratione mulieris, & prohibitiva tan-
tum ratione creditoris, in cujus odium nullitas
ſtatuta fuerat in hujuſmodi interceſſioncm. Ad ul-
timum reclamat etiam Praxis, quæ ubivis locorum
renunciationes mulierum admittit. (a) Mi-

In cuſus

(a) Mirum, quod ScnLrERUsS inz Exercit. ad Pand. Exerc. 28. §. e
fundamentum prohibitæ interceſſionis mulierum ex ratione natu-
rali arceſſat: Poſtea enim, inquit, factum e Sctum, quo ple-
niſſime fœminis ommibus ſubventum eſt, ne pro geſtis alienis obli-
garentur, Le 2. fF. ad SCtum Velleß Atque baud invita tum na-
turali æaquitate, tum civili prudentia. Etſi regula juris naturæ At,
fidem eſſe ſervandam, & quemlibet bominem, qui judicio prædi-
tus eſt, teneri ex ſua conventione ſerio inita: eadem tamen natiura
in ſexi agnoſeit judicii diferentiam, maturins quippe conſtantiui-
que in viris, minus ſerium, imbecillius & facilius decipi in fœmi-
is. Sed pace tanti Viri dixerim, mulierum judicium non adeo
effe imbecille, ut non perſpicere poſſint, quid ſibi conducat,
quidve ſibi noceat, quidve agendum aut omittendum ſit. Quin
ſexum ſequiorem ſæpe mares aſtutia & calliditate multis paraſan-
gis ſuperare experientia magiſtra edocemur. Licet vero largia-
mur, judicium non adeo robuſtum & adultum, quo ut plurimi
mafculi gaudent, ſexui ſequiori tribui poſſe, tamen ſatis ipfi in-
telligentiæ & judicii ſupereſſe ad quosvis contractus adeoque &
ad interceſſionem valide celebrandam, non dubitandum. Ideo-
que & in Gallia per Edictum Regis HENRICI IV. diſpoſitio tam
SCti Vellejani, quam Auth. S qua mulier, abrogata fuit. Ita
enim FEBRIERE dans ſon Diction. de Droit & de Pratique, Art.
Vellejen, ſcribit: Ce Senatis- Conſitlte a eté longtems obſervé dans
toute la France. Mais ſous HeuryIV. par un Edit du mois d'Aout
1606. Ja Aiſpoftion fut abrogée. Sequentia deinde addit: Qxuoi-
que eet Edit fut general par tout le Rovaume, il ne fut neannioins
enregiſtré qu'an Parlement de Paris. Depuis cet enregiſtrement les
femmes ont pi z'obliger valablement pour d'autres, Jans renoncer
au benefte du Senatus Conſulte Velleien, & à l'Authentique, Si
qua nutlier. dans les pais du droit éerit que coutumier du reſſort
du Parlement de Paris, à Vexception néanmoins der coutumes
contraires. Quod idem factitatum eſſe in nonnullis Germaniæ lo-
cis aſſeverat THOMASIUS i Diſſert. de exiguo ueſa SCzi Vellejani.

§. IV.
Cæterum origo hodiernæ praxeos, quæ renun-
ciationes ſub juramento factas admittit, ſine dubio
ex jure Canonico derivanda eſt. Quum enim hoc
jus,

α (8⁸)

jus, quod in Germania ante jus Juſtinianeum re-
ceptum eſt, conf. BoFHMER. Jus Eocleſ. Proteſt. tit.
de Conſtit. S. 36. ſeqq. diſpoſuerit, ut omnia jura-
menta, quæ ſalva ſalute æterna ſervari poſſunt,
ſervanda Une, interceſſio vero mulieris ita compa-
rata ſit, ut ſervari queat ſine ſalutis æternæ diſpen-
dio, non dubitandum, quin Praxis optimo nita-
tur fundamento (a4). Præter hoc generale princi-
pium ſubſidia ſpecialia huic ſententiæ fulciendæ
petunt Doctores ex cap. 9. & cap. 28. X. de jurejur.
Et quidem quod caput 9. attinet, non quidem ibi
agitur de uxore pro marito intercedente, ſed de
uxore & marito pro tertio cum aliis fidejubentibus,
ubi nec ſola uxor juraverat, ſed fidejuſſores omnes.
Adeoque videtur, ac ſi hoc caput ad quæſtionem
noſtram, ubi agitur de interceſſione mulieris pro
ſuo marito, non ſit applicandum. Sed quoniam
tamen paritas rationis adeſt, ergo & hoc caput in-
terpretationis extenſivæ beneficio ad quæſtionis
noſtræ deciſionem non inepte applicatur. Ratio
enim deciſionis unica hæc eſt, quia mulier jura-
mento interpoſito ſpoponderat cum marito ſuo al-
teri indemnitatem, ideo juramentum elſſe ſervan-
vandum. Alterum caput 28. propius ad ſcopum
noſtrum accedit. Agitur enim in hoc loco de caſu,
ubi mulier alienationi rerum dotalium aut donati-
onis propter nuptias, adeoque actui Jure Civili
invalido conſenſit jurato, & quæritur, an tum
mulier ſoluto matrimonio, vel quandocunque, ju-

ramento

(9) 30
ramento ſuo contravenire poſſit? & id negatur;
ratio ibi redditur, quod etli mulierum conſenſus
in talibus non videatur obligatorius ſecundum le-
gitimas ſanctiones, ne tali tamen prætextu Viam
Ccontingat aperiri perjurüis; mulieres ipſæ ſervare
debent hujuſmodi juramenta, fine vi & dolo ſpon-
te præſtita, cum in alterius præjudicium non red-
undent, nec obſervata vergant in diſpendium ſa⸗
lutis æternæ. Recte ergo exinde infertur, quod
ſicuti actus maritorum de jure invalidi ſuper rebus
uxoris, juramento confirmari poſſint, ita quoque
invalida interceſſio pro marito facta. Vid. STRYK.
in U- Mod. Pand. Lib. XKVI. tit. 1. F. 9.
(a) Ex Romanorum principiis juramentum actui cuidam ipſo jure
invalido adjeéctum, eundem non reddidiſſe validum, adeoque no-
vam non produxiſſe obligationem, ſed arctius tantum confirmaſſe
actum, conſtat: ſequebatur enim naturam actus, cui fuerat ad-
jectum, nec plus efficaciæ ac alias nuda producebant pacta, ha-
bebat, L. 35. §. 1. F. de jurejnr. L. 7. J. 16. f. de paét. Unde
colligimus, quod ſi actus invalidus juramento hodie confirmetur,
id ex Juris Canonici ſcitis provenire, & non ex Juris Civilis
ſanctionibus originem ducere.

§. V.

Quamvis vero rigidiores Doctorum corporale
juramentum ad hunc effectum producendum exi-
gant, tamen ea nobis arridet ſententia, quæ reli-
gionem juramenti quocunque modo pr- ſtiti ſan-
Gtam & illibatam ſervatam vult. Quum enim leges

actum corporalem nullibi urgeant, ratio eos fugit,
B qui

₰ (10) 50=

qui eundem tanto deſiderant opere. Si enim Jus
Canonicum in Can. 12. cauſ. 22. quaſt. I. perjurium
non ex ceremoniis & ſolennibus in jurando adhi-
bitis, ſed ex mente jurantis æſtimat, ſequitur,
quod licet formula jurandi conſueta non uſurpata,
ſed verba æquipollentia adſint, bey dem Wort der ewi-
gen W'abrbeit, omiſſa vero ſint ſequentia; So wabr mir
Gott belffe, vel ſi in ſcriptura juratum fuerit, idem
dicendum ſit. Teſtimonium hujus rei denuncia-
mus SCHILTERO, qui in Ewercit ad Pand. Exercit.
28. G. I1. ita loquitur: Mulier pro marito ſi interceſ-
ſerit, & addiderit jusjurandum, tunc valida babetur

renunciatio, etiam quantum ad Authenticam, Si qua

mielier, quod etſi Jure Civili non probatur, e Canoni-
&o tamen eſt reebtum per cap. Ex Reſoripto: X. de jarejur.
neo abſque ratione. Et ſiefficit jurata fides, etſi non cor-
borale jasinsrandum hbraſtitem. . .. Caterum cuicunque
renuinciationi jusjirandum acceſſerit, etiamſi etra Iiue-
dicium, müalierem exinde valide obligari, reſponderint
Satbini Libſienſes? Quam ſententiam etiain ample-
Ctitur EsBACH. ad Carpzov. P. II. Conſtit. 16. Def. 6.
& STRYRIUS in Uj. Mod. Pand. Lib. XVI. tit. I.
F. 10. Elumbis ergo eſt illa exceptio, qua mulie-

res quædam effugium ſibi petunt, atque obligatio-

ni juratæ ſe fübtrahere geſtiunt, quando obten-
dunt, juramentum non in judicio, ſed extra illud
interpoſitum fuifſe. Hæc enim argutia facilis con-
futatu eſt. Si enim indiſtincte omne juramentum
fervari debet, quod ſine diſpendio ſalutis æternæ
ſervari

9 6° (1I1) 50
ſervari poteſt, ſequitur etiam, quod & juramen-
tum extrajudiciale nec vi nec dolo præſtitum ſer-
vandum ſit ().
(aà) Licet vero juramento a muliere præſtito ſervando omni modo
inſiſtendum ſit, rigor tamen hic intermittendus eſt in caſu, ubi
obligatio ſub fide principali bey Furſtlicben, Gräßfichen, Ebren,
renen und wahren Worten, item bey Adelichen wahren Wor-
ten und Treuen, à muliere facta ſit Cum enim hujuſmodi obli-
gationes juramentis non æquipolleant, hinc etiam effectus jura-
mentorum iiſdem allignari non debent. Appoſite itaque STRYK.
in U. Mod. Pand. Lib. XVI. tit. I. J. 13. dicit: Fateri omnes
neceſjum babent, illas promiſſiones Pis edhſibus, ubi verum juramen-

tum exigitur, non ſacficere, eum nulla Divini Numinis invocatio,
neque explicite, neqgue implicite, bic coneur rat. Unde contra aſſe-

verationes enasmodi venientes, minits boneſte quidem agunt, exi-
NRimationis Juz parum memores, verjuri tamen dici nequeunnt:
bine ea propter fœmina illuſtris vel nobilis pro marito Jub tali for-
mula intertedens, Vellejano beneficio non privanda.

§F. VI.

Quod ſi itaque juramento interceſſionem ſuam
pro marito muniverit mulier, beneficiorum muli-
eribus à legibus indultorum non edocta, atque nec
jis renuncians, an adhuc legum auxilium invoca-
re & ad præſidium Autb. Si qua mulier. confugere
pollit, quæritur? Videtur quod ſic; quia mulier
beneficio legum firmiter non renunciare videtur,
priusquam de eo fuerit certiorata, quippe mulier
præſumitur ignorare jus ſuum ac beneficia SCti
Vellejani & Authenticæ; juri vero ignorato nemo
renunciat, quoniam mulier de eo non potuit cogi-
tare, etiamſi vel maxime juramentum acceſſerit.
B z Hanc

„

(r2) 50

Hanc fententiam fovet CARPZov. P. II. Conſtit. 16.
Def. 19. n. I1. Sed contraria ſententia juris analo-
giæ conformior eſt, adeoque a nobis adoptatur.
Conſtat enim juramentum æquipollere renunciati-
oni, & quoniam hujuſmodi juramentum ſervari
poteſt abſque diſpendio ſalutis æternæ, ergo etiam
ſervandum eſt (42). Appoſite ad hujus rei confir-
mationem & probationem adduci poteſt ſpecies
minoris contractum ſuum juramento roborantis &
beneficio reſtitutionis in integrum non renuncian-
tis, & tamen ob emergentem deinceps læſionem ab
hoc beneficio excluſi. Quæ ſententia quoque in
Camera approbata eſt, quod ſcilicet minor jurans
non contravenire contractui, excludatur a benefi-
cio reſtitutionis, etiam non certioratus: quia tan-
tæ habetur efficaciæ & roboris juramentum, ut in
genere præſumatur jurantem de quocunque reme-
dio etiam implicite cogitaſſe: nam dicitur jnra-
mentum habere vim ſpecialis conſenſus, & renun-
ciationis, item virtutem expreſſe & enixæ volun-
tatis, item quod interveniente juramento quis de-
liberatus ad actum accedere præſumatur, adeoque
non requiratur ſcientia jurantis, ſed juratum eile
ſufficere, ad id, ut ab omni jure, quod ex illo fa-
cto procedere poſſet, minor excludatur; vid. GarI
Lib. II. Obſerv. Al. n. 4. & ſegq. Quum ergo eædem
rationes, quæ minorem ad contractum juramento
confirmatum ſervandum ſtringunt, etiam in inter-
ceſſione mulieris jurata pro marito facta locum fibi
vindi-

„ (13) 50

vindicent, quis dubitaverit, quin eadem legis diſ-
poſitio etiam obtinere, adeoque mulier beneficio
Novellæ & Authenticæ excludi debeat.

(a) Imo renunciationem generalem, gemeine Verzug, nen valere
quoad ea, de quibus renuncians tempore renunciationis non co-
gitavit, cognitum eſt; nemo enim præſumitur renunciare juri,
quod ſibi competere ignorat. Sed prædicéta regula, quod vide-
licet mulier intercedendo, vel renunciando non obligetur, niſi
prius de beneficio SCti Vellejani vel Authenticæ edocta ſit, non
procedit in jurata renunciatione, quo caſu virtute juramenti mu-
lier efficaciter obligatur, etiamſi non ſit de Vellejane vel Authen-
tica certior reddita, quia juramentum loco certiorationis eſt, &
cenſetur mulier virtute juramenti omni legum ac juris auxilio-
renunciaſſe, ſi non in ſpecie, ſaltem in genere. Et hanc eſſe
communem Doctorum opinionem aſſeverat GAIL Lib. II. Obl-

77. n 8. &Teg.

F. VII.

Dubitationi adhuc ſubjecta eſt quæſtio, an Au-
thenticæ renunciari poſſit, de cujus tenore mulier
ſufficienter fuit edocta, remoto omni juramento?
negant id SeHILTER. in Exercit. ad Pand. Exerc. 28.
G. II. MEVIUS P. VII. Deciſ. 229. Sed non mora-
mur Doctorum quorundam diſſenſum, cum com- .
munis praxis, & quod ipſis rerum argumentis hic
quoque Argentorati obtinet, reclamet. Benefi-
cium enim Authenticæ eſt lex permiſſiva reſpectu
mulieris, & prohibitiva reſpectu creditoris, legi
vero permiflivæ licite à quocunque renunciatur,
benelicia enim non obtruduntur, ergo dum mu-
P lier iis renunciat, iiſdem ſeſe ita abdicat, ut omni
ſpe ad illud regrediendi excludatur. Hoc quoque

(1¹4) 30
inter Doctores agitatur, an mulier intercedens pro
marito & renuncians Sczo Velleiano, non vero Au-
thenticæ, Si qua mialier, cenſenda ſit, etiam hoc ul-
timo remedio renunciaſſe, an vero ipſi ad eam con-
fugiendi adhuc pateat aditus? MEvIUS P. VI. Dec.
22. n. 4. exiſtimat, mulierem in ſpecie renunciare
debere Authenticæ: Non enim ſaſficit, inquit, re-
nunciatio Cti V'ellejani in fidejuſſioné pro marito ob di-
verſam eus rationem, ſed oportet ſpecialiter renunciari
Auth. & qiua mutlier. Cum quo conſpirat Cocckjus
Jur. Civ. Controv. Lib. XVI. tit. I. qu. 13. Sed li-
ceat nobis ſequi ſententiam STRYKII, qui in Cautel.
contract. Sebt. 2. cap. 6. J. 6. ita loquitur: Cæterum
aliqui neceſſariæ catetelæ loco urgent, ut uwor non tan-
tum jurato renunciet &Cto Vellejano, ſed & in ſpecie
Auth. Si qua multer. Cod. ad & um V'ellej. Verum non
opus eſt ſpeciali zocpreſſione Authenticæ, modo contenta

ejus éocprimantur, e. gr. Ich begebe mieh der weiblichen

Gerechtigkeit, ſo da will, daſs eine Frau vor ibren Mann
auf keinerley Weiſe ſich biürglich einlaſſen kan. Idem enim
eſi ſine ubio, an ſenſiem didte Auth.retieleris,an vero Auth.
ipſam allegaveri. Cujus ſententiæ quoque ſunt Hou-
BER. in Prælebt'ad Pand. Lib. KVI. tit. 1. GJ. 20. & BER-
GER. in Reſölut. Lauterbach. Lib. KVI. tit. I. qu. 2. (a).

(a) Elegantem formulam renunciationis mulieris pro marito inter-
cedentis ſub juramento faciendam, adeoque tunc extra omnem
teli jactum poſitam exhibet SragYKIUsS in Cautel. oontract. ſect.
II. Gap. 6. H. 4. ſequentem in modum: Icbh Mevia ſebwoöre zi
Gott dem Allmächtigen einen corperlichen Eid, daß ich mich der
weiblichen Gerechtigkeit, Jo da will, dags eine Ebefrau vor ibren
. Mann

(15) %

Mann hieh nicht burglich einlaſſen, ſondern wenn ſie gleich ſol-
ches gethan, dennoch wegen ſothaner Bargſehafft nicht belanget
werden könne, biemit gantz begebe, dergeſtalt, daß ich mich der-
Jelben nimmer gebrauchen, ſondern im ſall mein Ebemann an der
Lahblung der ibhm vorgeliebenen Poſt ſænmig werden ſolte, ich
Jolche Boſt als meine eigene Schuld, obn alles einwenden, richtig
bezablen wolle, o wahr mir Gott helffe!

§. VIII.

Ceterum cum exploratum ſit, mulieres bene-
ficiis fibi competentibus renunciare poſſe, adeo-
& uxorem Authenticæ, & qua miulier. Cod. ad & Ctum
Vellej. quæritur nunc, ubi hæc renunciatio facien-
da, num in judicio, anne etiam extra judicium
facta valeat? ScHILTER. in Ewercit. ad Pand. Exerog.
28. G. 10. exiſtimat, ad excludendam facilitatem
renunciandi neceſſarium eſlé, ut illa fiat coram
Judice, cum alioquin fraus SCto, & ob paritatem
Zationis eétiam Authenticæ fieri, & renuncian Sdeci-
pi poſſit. Sed placet nobis STRYRII ſententia,
quam in U. Mod. Pand. Lib. XVI. tit. I. G. 19. no-
bis fiſtit, dicens: TIazin quidem eſſe, ut in judicio
fiat; interim tamen exinde non fluit, extrajudiciali
omnem denegandam eſſe vim, ſi modo de cætero rebte co-
pediatur, quam ſententiam etiam praxi quotidiana con-
ſirmari aſſerit HAHN. ad Weſenb. tit. de SCzo V. ellej.
n. 9. Hanc tamen inter judicialem & extrajudicia-
lem intercedere dicunt differentiam, quod in re-
nunciatione judiciali uxor ſpecialiter præſumatur
edocta de ſuo beneficio, ubi id diſerte non conſtat,

Cum

( 16) 50

cum in judicio rite & ſolenniter omnia facta præ-
fumantur, quam præſumtionem in extrajudiciali
ceſſare autumant, vid. idem HAHN. loco cit. Si er-
go renunciatio fit in judicio, peragitur certioratio
jurium a Judice, ſi autem extra judicium, a No-
tario, vel quod eodem recidit, a contractuum
Actuario id expeditur. An vero id quoque a quovis
alio vel etiam a creditore ipſo fieri poſſit? diſſen-
tiunt Doctores; BERLICH. P. II. Concluſ. 19. n. 47.
id negat, ſed cum ejus ſententia ratione juris de-
ſtituatur, hinc in caſtra MEVII P. VII. Deciſ. 231.
diſcedimus, qui aſſeverat, non pertinere ad certi-
orationis ſubſtantiam, eam præciſe a Notario fieri,
ſed ſufficere, eam a quovis alio factam eſſe, dum-
modo mulieri innotuerit, quo jure fruatur: nec
enim aut jus exigere, aut rationi convenire, ut
Notarius neceſſario adhibeatur. Quando itaque
mulier confeſſa eſt, ſe a Juriſperito certioratam
fuiſſe, ſicque beneficii habuiſſe intellectum, tunc

id ſufficere ad validitatem obligationis & ad exce-

ptionem non factæ certiorationis excludendam (a).

(a) Cum vero Notariorum ſit, actus coram ipſis gerendos debita

forma & omnibus ad validitatem actus requiſitis concipere, ſe-

quitur, quod hæc certioratio non ſit omittenda, alias interceſſio
& renunciatio mulieris efſent nullius momenti, & creditor ha-
beret actionem ad intereſſe contra talem Notarium imprudentem.

Quæ actio fimiliter contra Judicem locum haberet, ſi ille tam

negligenti proceſſiſſet modo. Imo cum ſæpius illiterati Notarii
horum jurium ipfi rudes fint, & clauſulæ renunciationis gene-
ralis magis ex formula & conſuetudine, quam ut revera certio-
ratio facta ſit, inſtrumentis inſerantur; hinc ſi tale quid factum

eſſe

0 (17) 862

eſſe conjicimus, cautela hæc ſuppeditatur, ut Notarius, qui in
inſtrumenno atteſtatus eſt, quod contrahentes de beneficio renun-
ciato certioraverit, rogetur ad inſtantiam partis à Judice, quale
ſit illud beneficium, de quo partes certioraverit: & in caſu, quo
hoc ignorat Netarius, inſtrumentum nullius erit momenti, quia
non potuit certiorare partes de eo, quod ipſemet ignoravit Ergo
& hoc caſu parti læſæ tenetur ad damnum & intereſſe, ſi per
ignorantiam non intelligendo ea, quæ ad officium Notariatus
bertinent, commiſit errorem & claufulas inſtrumento inſeruit,
quarum effectum & vim ipſe ignorat. Vid. GAIL Lib. II. Obfſ.

§. IX.

Quæſtio quoque movetur, an uxoris, quæ pro
marito invalide interceſſit, non obſervatis iis ſo-
lennibus, quæ ex quorundam locorum ſtatutis ob-
ſervanda ſunt, utpote ſi renunciatio non ſub jura-
mento facta eſſet, ſi illa deinceps fatis concedit,
heredes invaliditatem renunciationis adhuc urgere
poſſint, anne vero interceſſio per mortem mulie-
ris confirmata fuiſſe cenſenda ſit, adeoque here-
des ab exceptione non rite factæ renunciationis &
hinc invalidæ excludantur? Videtur quidem, he-
redes adhuc eſſe audiendos, ob regulam Catonia-
nam, quæ vult, ut, quod ab initio inutile, illud
tractu temporis convaleſcere non poſſit. Sed cum
hæc regula ad materiam teſtamentorum & non con-
tractuum ſpecket, licebit nobis ſententiæ negan-
tium adhærere. CARPzovIüs enim P. II. Conſtit.
16. Def. 9. & BERLICH. P. II. Concluſ. 19. n. 1 8. ita
argumentantur: quod ejuſmodi interceſſio & re-
nunciatio

„

20 (18) 50

nun ciatio ſapiat naturam donationis inter conju-
ges: quæ donatio licet legibus prohibita ſit, ſi ta-
men non revocetur, confirmatur per mortem do-
natoris, L. 3. & 10. Cod. de Donat. inter vir. & uwo.
Ex paritate rationis inferunt renunciationem mu-
lieris injuratam, vel non rite factam, illa adhuc
viva, invalidam quidem eſſe, ſi tamen non con-
tradixerit, ſed mortua fuerit, eandem confirma-
ri. Objicitur nobis L. 20. Cod ad Ctum V'ellej. ubi
Imperatores DIoCLETIANUS & MaAXIMINIANUS ita
diſponunt: Heredes quoque maulieru adverſus oredito-
res cadem exceptione, quæ éo SCto introduéta eſt, li
poſſe, dubium non t. Sed reſpondet & diluit hoc
dubium STRVYRIUS in Uj. Mod. Pand. Lib. Xl L. tit.
1. G. 15. dicens, quod in dicta lege agatur de mu-
liere, quæ interceſſit, ſed beneficio ſuo non re-
nunciavit, quo caſu utique ad heredes tranſire ex-
ceptionem aſſeverat. Verum ſi renunciatum ſit,
ſed juramentum omiſſum, aut alia ſolennitas,

morte tamen hæc renunciatio confirmata ſit, tunc
heredem hunc defectum non magis, quam illum
opponere poſſe, quod uxor marito donare non
potuerit. Utrobique enim adeſſe legis prohibitio-

nem aſſeverat, quæ per mortem purgatur ().

(a) Cautela itaque fuppeditatur creditoribus exceptionem non rite
& hinc invalide factæ renunciationis a mulieris heredibus ſibi ti⸗
mentibus; Ut ſcilicet ab uxore, quæ pro marito fidejuſſit, pe-
tant, ut heredibus ſuis per teſtamentum vel codicillos in jungat
folutionem illius ſummæ, pro qua fidejuſſit: ita enim per modum
legati exigere poterunt creditores ab heredibus id, quod forte
non

6 (19) 30

non potuiſſent exigere jure contractus vel fidejuſſionis, Srnvkg.
Cautel. Contract. Setét II. cap. 6, J. 9. Cæterum illud extra du-
bium;, quod, etli fidejuſſio uxoris pro marito, ob defectum renun-
ciationis non firma ſed nulla ſit, tamen obligatio principalis in-
ter maritum & creditorem contracta ſubliſtat, utile enim per in-
utile non debet vitiari.

Cæterum cum ratio introductæ Nov. 134. cap.
3. & Auth. St qua mulier. hæc fuerit, ne mulieres
partim blanditis, partim metu ad intercedendum
pro marito compellerentur, adeoque hoc modo
bonis ſuis emungerentur, ſequitur, quod ſi poſt
mortem mariti uxor, quæ invalide pro marito in-
terceſſit, debitum eo mortuo agnoverit, & obli-

gationem de novo in ſe receperit, tunc valide te-
neatur. Namque in vidua ratio, propter quam

Auth. Si qua mulier. facta eſt, plane ceſſat. Itaque

interceſſiones viduarum pro ære alieno defuncto-
rum maritorum, non ex jure ſingulari Authenticæ,
ſed ex communi omnium mulierum jure æſtiman-
dæ & dijudicandæ ſunt. Aſt aliæ mulieres, ſi qui-
dem interceſlionem ſuam elapſo biennio renovant,

valide obligantur, L. 22. Cod. ad SCtum Vellejan.

Ergo & viduæ pro debitis defunctorum maritorum

denuo intercedentes tenentur, vid. LEVSER. Me-

dit. ad Pand. pec. 162. G. 7. BERGER. in Oeconom.
Jur. pag. 617. lit. B. MEvVIUS. P. VII. Deciſ. 229.
Cum enim taciti eadem vis ſit, ac expreſſi, adeo-
que conſenſus non mode verbis, ſed & factis de-
C 2 Clarari

2 (20) 502

clarari poſſit; hinc concludimus, quod ſi tacite
mortuo marito renovatio debiti facta ſit, pro quo
mulier eo vivente interceffit, eadem deciſio locum
habeat. Ergo viduam, quæ uſuras debiti à marito
contracti, pro quo olim ipſa interceſſerat, poſt
mortem mariti ſolverat, condemnarunt.]Cti Helm-
ſtadienſes apud LEVSER. cit. ſpec. J. 8. ex ratione,
quod ratihabitionem non modo verbis, ſed & fa-
Ctis fieri poſſit per L. 5. f-. ratam rem bab. ſolutio-
nem vero uſurarum tale factum eſſe, ex quo mu-
lieris voluntatem, agnoſcendi & in ſe recipiendi de-
bitum, inferri poſſe exiſtimarunt (2).
(a) Non obſtat nobis L. 22. Cod. ad SCtum Vellej. utpote quæ mu-
lierem ex renovata interceſſione ſua tunc demum obligare vide-

tur, quando illa conſenſum ſuum expreſſe per cautionem, pigno-

ris, aut fidejuſſoris dationem biennio elapſo iteraverit: ſed cum

conſenſus etiam factis ac alia ratione quam quæ in lege exempli

tantum cauſa refertur, explicari poſſit, non eſt, cur diutius huic
rei immoremur. Vid. LEYSER. Medit, ad Pand. Pec. 172. K. 8⸗

F. XI.

Nec minus mulieris, quæ in dolo verſatur, in-
terceflio pro marito efficax eſt, ſi nempe ſciverit,
ſe ex fidejuſſione non teneri, & tamen interceſſe-
rit. Hæc enim deinceps conventa ad beneficium
ſuum confugere non poteſt, ſed hoc in eaſu calli-
ditatis rea ſuo excluditur beneficio. Deceptis enim
& non decipientibus jura ſubveniunt, L. 2. G. 3.
FH. ad s Ctum Vellej. DL. 5. Cod. eod. tit. Sed cum do-

lus intra animi penetralia lateat, & difficilis per-

ſpectu

☚ (21) 5»

ſpectu ſit, hinc nihil ſatius eſt, quam ſi mulier ad

petitionem creditoris excipiat de ſuo beneficio,
creditor exceptionem per replicam doli elidat at-
que mulieri juramentum deferat, an non civerit,

ſe ex fidejuflione non teneri, & obligationem ex-

inde profluentem fore invalidam. Fa enim, quæ
in animo ſunt recondita, non rectius, niſi delato
juramento, eruuntur atque explorantur (a). Vid.
CaRPZOV. EP. I. conſt. 12. def. 6. in fin. & in prao. crim.
qu. 5§6. n 97. Pariter mulier tenetur, ſi pretium
pro fidejuffione abſtulit; dum enim mulier ex
Eidejuflione utilitatem ſibi quæfivit, indigna vide-
tur legum beneficio, quæ ſexus fragilitati tantum
volebant conſultum, vid. L. 23. Cod. ad àCtum V'eleji.
ſed hoc merito temperandum efle afleverat STRVY-
KIUS in Cautel. Contrabt. Sebt. II. cap. 6. J. 10. atque
aliter ſtatuendum, ſi creditor doloſe induxerit mu-
lierem ad accipiendam pecuniam, quo caſu ipſa
replicatione doli ſe liberare poteſt. BRUNNEN- in
Comment. Cod. ad Cit. L. 23. Quanta vero debeat
eſſe pecunia ad id, ut mulier ſuo fruſtrari poſſit
beneficio, non determinat, ſed id judicis arbitrio

relinquendum elſe cenſet (“).

(a) STSYKIUS in Cautel. Contraék. Sect. II cap. 6. §. I1 3. hanc ar-
gumentandi rationem tenet ratione mulieris pro extraneo fideju-
bentis, ſed eandem etiam tenendam efſe in muliere pro marito
fdejubente atque dolo utente ex paritate rationis, quæ omnem
decipientem mulierem legum auxi'io indignam judicat, facile
perſpicitur. Ergo ſi ſexum ſimulando ac ita fidejubendo alterum
ad contrabendum induxiſſet, legum prælidio ſimiliter foret ex-

cludenda.
C 3 (5) Ad-⸗

4
(22) 302
(?5) Admodum concinna ſuper hac controverſia eſt obſervatio & ju-
dicium ZaNGEEIin tract. de Except. P. III. cap. 11. J. 143. ſe-
quentem in modum loquentis: Mulier, quæ pro interceſſione a
debitore quid accetit, Scto adeoque & Authentica non juvatur.
Hoc ipſo enim debitori obligatur, vel ut ſe pro eo obliget, vel ur
Pecuniam, quam ob cauſam accepit, illi reſtituat, tanquam cazſa
non ſecuta: Et proinde cum pro debitore ſe obliget, intelligitur ſe
obligare pro creditore ſuo, & ita in rem ſuam; quo caſu conſtat,
mutlierem SCto non juvari, L. 2. Cod. ad Soctum Vellej. & L. 13.
in pr. f. eod. An autem pretium, quod accebit, zqhuivalens eſje
debeat quantitati, pro qua interceſit, controverſum eſt, Baldus
ad L. Antiquæ 23. Cod. ad SCtum Vellej.n.2. viult, nulierem in ſoli-
dum teneri, minimeque juvari SCti Vellejani auxilio, quantunm-
cunque At quod accepit, modo homo diſeretus pro illo præmio ſe
obligaſſet per d. L. Antiquæ, in qua hæc conditio babetur: Si in-
terceferit mulier aliquid atcipiens. Quæ conditio verificari vide-
tur, quando mulier multo minus accebit. Verum Doctores noſtri
communiter, ut ipſe Baldus fatetur, contrariam Jententiam tuen-
tur, quæ & verior eſt: mulierem ſeilicet eatenus eficaciter teneri
guatenus accepit; in id autem, quod excedit, non teneri. Etenim
cur mulier aliquid accipiens obligetur, hac ratio ℳ, quia aliquid
accepit, ubi ergo nibhil accepit, ceſſante ratione legis, eſſare debet
lex ipſa. Conſtat autem, mulierem ultra id, quod accepit, nibhil
accepiſſe. Quare ex ratione legis, quæ eſt anima legis, ultra milier
non obligabitur: maxime cum hac ratione manifeſte fraus fieret
Scto. L. 29. K. Fin. JF. ad Sctum Vellej. .

§. XlII.

Nec minus ex ipſa Authentica certum eſt, mu-
lierem pro marito valide intercedere, ſi illa omnis
. damni expers adeoque & pecunia in rem ejus verſa
ſit. Creditoris itaque erit curare, ut pecunia in
utilitatem uxoris expendatur, vel ut re ipſa ad eam
perveniat, GalIL Lib. II. obſ. 89. n. 2. & Nov. 134.
cap. 8. Auth. Si qua mulier, Cod. ad StCtum Vellej.

Quæri-

6 (23) 80

Quæritur vero, ſi pecunia impenſa fuit mulieris
luxui ac pretioſis veſtibus, an id pro verſione in
rem uxoris haberi polſlit? & reſpondet BRUNNEM.
in Comment. Pand. ad L. 16. n. 4. ad SCtum Vellei.
diſtinguendo an id factum ſit ad inſtantiam & de-
ſiderium uxoris, num vero maritus uxori invitæ,
id quod rarius fieri ſolet, hujuſmodi ornatum ob-
truſerit: in primo calu mulierem teneri, in altero
ſecus. Iniquum enim foret, uxori prodigalitatem
mariti eſſe nocumento, vid. RaAUCHBAR F. I. qu.
34. n. 13. Pariter mulier legum auxilio non juva-
tur, ſi ex pietate pro liberanda fama, & fide
mariti, debitum in ſe recipit. HERING cap. 7. .
417. & ſeqq. MEVIUS P. VII. deciſ. 219. Ratio hujus
rei perſpicua eſt, quum enim uxor omneêm ſuum
honorem & dignitatem trahat ex illa mariti, hac
vero obfuſcata, & illam uxoris labem trahere ne-
ceſſe eſt; ergo uxoris res agitur, quando illa pro
fama mariti, ex qua ſua ipfius propria dependet,
ſua bona, quæ longe vilius ac fama exiſtimanda
ſunt, flocci faciat & in eam conſervandam inſu-
mat, vid. FERRIERE Diétion. de droit & de pratique
art. Vellejen, ubi ex paritate rationis infert: ges'uane
femme, qui s'eſt obligée pour faire ſortir ſon mari de pri-
Jon, ne pourra s aider du Vellejen. Imo interceſſionem
mulierum pro cauſa pia, dote, libertate, alimen-
tis &c. validam elle, aſſerunt Doctores, vid. BRUN-
NEM. cit. loco ad L. 16. n. §. & ſeqq. Certum quoque
eſt, uxorem mercatricem non juvari dict. Authen-
zica

0 (24) 50*
tica, ſed, ut id obtineat, requiritur, ut commu-
nem cum marito negotiationem gerat, & partem
lucri ſocietatis jure inde percipiat. Illa enim non
intelligitur communem negotiationem exercere,
quæ merces tantum vendit e taberna & curam
rerum gerit; hoc enim domefticæ ſocietatis jure,
quæ ſemper inter conjuges eſt, agitur: hujuſmodi
enim mulier famuli tantum vice fungitur; ſed re-
quiritur negotiatio communibus inſtituta ſumti-
bus, ſocietatis vinculo roborata. Coconj. Jur.
Controv. Lib. XVI. tit. I. dit. I5. MEVIUS P. II. De-
ciſ. 206. & P. VIII. Deciſ. 453. & BRUNNEM. oit. loco
ad L. I7. n. 6. Nec dubium quoque, mulierem te-
neri, ſi indemnitatem illi, qui pro marito fide-
juſfit, promiſit, hanc enim non eſſe veram in-
terceſſionem, ſed plane alium contractum, adeo-

que extra Authenticæ circulum, demonſtrat ME-

VIUS P. VI. Deæiſ. 22. Ad ultimum nullus uſus eſt
Authenticæ, ſicubi locorum vera bonorum com-
munio inter conjuges obtinet, tunc enim debita
conſtante matrimonio contracta tam ex mariti,
quam ex uxoris bonis ſolvenda ſunt; ſive enim
UXor hic interceſſerit pro marito cum juramento,
ſive ſine eo, vel plane non renunciaverit aut fide-
juſſerit, ſemper tenetur, ſi mariti bona non ſuffi-
ciant, ex ſuis bonis pro marito ſolvere, licet in-
tegræ dotis periculum incurrat. STRVYR. in Uj.

Mod. Pand. Lib. XVI. tit. I. G. 4. (a) Sed teinpun.
eit

—— ,—

f ᷑ ꝝͥ 11 1äes

eſt contrahendi vela, quoniam terram proſpicio:
B. L. erit, conatibus meis favere, omiſſa ſupplere,

atque pro benignitate ſua errores, ſicubi me ceſpi⸗
taſſe deprehenderit, condonare.

(a) Fluctuant Doctores, an foœmina illuſtris ant nobilis jurisdictio=
ne vel regalium exercitio gaudens SCti & Authenticæ beneficiis
uti poſſit? SrS YK. in Cautel. Contract. Sect. II. cap. 6. F. 5. id
negare & in ſententiam HERINGII de fidejuſſ. cap. 517. & SCHBA=
PSkI de PFeud. P. X. Sedt. I. n. 5. ſogq. id negantium tranfire vi-
detur. Sed idem SrsYK. in Uſ. Mod. Pand. Lib. X VI. tit. I.
§. 7. affirmativam adoptavit ſententiam ex ratione, quod foœminæ
illuſtres ordinariis jurium beneficiis fruantur, & jus commune in-
ter Principes Germaniæ communiter obtineat, utpote inter quos
recepta ſit regula; Principes inter ſe uti jure privatorum: quæ
ſententia nobis quoque verior videtur.

FINIS.

B. C. D.
NAUGURALIS TURIDICA

bA UXORIS

CESSIONE
MARITO,

QUAM
VENTE CLEMENTIA
K DEBCRETO

*CTORUM ORDINIS

*ORATENSIUM UNIVERSITATE

LICENTIA

1 ROOUE JURE HONORES
„EGIA DOCTORALIA
CONSEQVENDI

„ & ORUM EXAMINI SUB MITTIT
CEMBRIS A. MDCooLVIII.

H. L. Q. C.

L HUGENY

DLMARIENSIS.

en EEE r

FarbSelector Standard*-Euroskala Offset

0
— ◻
= £
C£
E
HFFHHHH
SSSSssssssssz E
23333:322:⸗
S

GmbH wWW. yxymaster. com

* HDH. HENRICI HEITZIH UNIVERS. TLVYP.

4 Copyright 4/71999 VXyMaster