KaI600-4268 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Dissertatio Inavgvralis Medica De Anaemia Spvria Behr, Johann Heinrich Ka I 600 4268 Isenflamm, Jacob Friedrich: Dissertatio inauguralis medica de anaemia spuria. 1766 E b od - - as — — — - — —Á Es -s ls ^ D* i " | f ag DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA ANAEMIA SPVRIA QVAM- SVMMI NV MINIS AVSPICIO RECTORE. ACADEMIAE MAGNIFICENTISSIMO SERENISSIMO PRINCIPE AC DOMINO DOMINO FRIDERICO CHRISTIANO MARGGRAVIO BRANDENBVRGICO PORVSSIAE SILESIAEQVE DVCE xsi. BVRGGRAVIO NORIMBERGAE REL. PRINCIPE AC DOMINO NOSTRO CLEMENTISDIMO EX DECRETO GRATIOSAE FACVLTATIS MEDICAE PRAESIDE D. IACOBO FRIDERICO ISENFLAMM SERENISS. MARGGR. BRANDENB. CVLMB, A CONSIL. 'AVL. ET MED, ANAT. ET BOTAN, PROFESSORE PVBL, ORDIN, IN FRIDERICIANA ERLANGENSI PRO GRADV DOCTORIS SVMMISQVE IN MEDICINA HONORIBVS PRIVILEGIIS AC I1IMMVNITATIBVS LEGITIME OBTINENDIS PVBLICO ERVDITORVM EXAMINI SVBIICIT IOANNES HENRICVS BEHR LOBENSTEINIO-FVARISCF' S. D V1L APRIL MDCCLXVI. EnraNGAE APMVD I.D. M. CaMERARIVM ÁAcAp. Tirocn : 6X i € b 3 ! »- £ € " bv g at P?—Jï» w E NEI N (5 g 2 EC d- . " RILENME IT N A 4j «t N Z* pE 7 À W M n2 J ». Á ] A I! Y eo N DN ) SSS u D AAGES t j (f :2;25/ Xä*m R MAT a * Bä , ^i r T. lfö a * —/ ä'l* XX N , QY ï: N E 5 R ) N - Qx - 3 'DISSVE.RTïA'TIO INAVGVRALIS MEDICA DE » ANAEMIA 'SPVRIA. j 777 EE M R NT PR OIOE/H;WM. NY S Q "Z S ", 27 A A lacuit diuino legislatori; dum gentem per MLA NS omne vitae fuae tempus in locis defertis zmmm— fl — E 7 Ul i ^ migrantem, iamque terras fibi infuetas. in- u- ET — culturam variis ad victum cultumque per- 45-7 tinentibus legibus obftringeret, harum le- gum alias fola fua fulcire au&toritate, alias adie&ta ratione eo quafi feuerius inculcare. Referenda eft ad has vltimas ea, quae fanguine vefci vetat, a) addito fci. licet €o legis fundamento, quia azima caruis feu vita efl in fauguine, : Relnquenda merito certe et huius legis inter- pretatio diuinae voluntatis interpretibus, nec in re tam ar- Á d'þa " a) I.e-ï,ii';;,, Xflll. Y II, et I4, L 2 DISSERTATIO INAVGVRALIS. MEDICA duà falcis in alienam meffem immittendae nobis eft facultas aut pruritus Ad caeremonialem pertinere legem et hoc effa- tum, firmiffimis euincit argumentis fumme Venerabilis et Celeberrimus KIESLINGIVS, b) varia quoque de ratione fan- guinis expiatorii typica adfert ngipzGGERvs, c) quo for- te etiam,aliquantum 10H. cLERici interpretàtio pertinere videtur, d) Diftin&ionem a reliquis gentibus hic incul- Cari autumat sPENCERVS$ e) alii vero crudehitati , quae E. efu fangmms facile menti infpirari poffet, hic obicem poni putant. f) Ob religiofam fanguinis altaribus. tantum defti- nati rationem hanc effe datam legem probare conatur GOTTHELF, AVG. LECHLA. g) Praeter hafce rationes e facris hauftas fontibus et phyficas fübiungit D. PATRIK DE- LANY, h) fanguinem calefacientem eífe peffimaeque digeftio- nis c1bum fupponens , ficque et medicae confiderationi hanc legem fubiicit. Eo magis forte in praecauendum ex pefümo cibo in regione calida in aduenas redundaturum detrimentum tendere videtur legis fpiritus. i) . Verum li- cet omnino praua confe&taria ex deuorato fanguine oborta teftentur sagTHOLINVS, ) SENNERTVS, m) TIMAEVS ^ GüLDENKLEE, n) aliique complures, mihi tamen noxii effe&tus b) in Hiftoria Concertationis Grae« h) Reuelation . examin'd whit. corum Látinorumque de efu fangui- Candour. Se&. 1. $, 13. et 15. nis. Sed. I. Cap. 1X. feqq, c) de libertate Chriftianorüm a le- i) Montesquieu Efprit. des loix. Tom. Ill, Lib, XXIV. Cap, 24. fqq. ä ge cibaria veteri. Cap, lV. $. 8, fqq. 1).Disquif, Med. de fanguine ve- d) in Commentar, ad hunc locum; tito. » 12« e€. de legibus Ebraeor. ritualibus. Lib, JI. Cap. X V m) Inftit, Med, Lib, II, Part. 1I, 1 £) Grews Cosmolog.facr, Lib.IV, Sc&. 2, Cap. 4 Cap, VIII. n) Caf. Medicinal, Lib, Vl Caf, &) Differtat, de pretio fanguinis L Ts i phyüco et religiofo, o DE A,NAEMIA SPVRiA. $ effe&us cum lege data combinatione nimium a ratione ipfa adiun&ta recedi videtur, dum ideo (anguine vefci illicitum erat, quia in eo vifa feu aima eífet. Duo enim fünt, (i medice d:uinum effatum rimemur , quae feparanda ac euol- venda feorfim videntur, primum fcilicet, quid fit vita haec vel anima in fanguine latens, alterum , quare haec in fan- gvuine latens vita impediat, quo minus fanguine vefci li- ceat, Non hic quae perfpiciam , fed quae perfpicienda et- fent, me proponere, vltro fateor; nec, quo attentiori haec euoluantur animo, eo me maioribus irretiri, nec facile fu. perandis difficultatibus, negare poffum. Quo enim cun- | que modo abftrufiffimo licet lateat in fanguine vita, "per- Ípici nequit, qui fieri poffit, vt ex eius deuoratione aliquid detrimenti capiat fanitas humana, cum, qui bene viuit, plusquam viuere non poffit. Effet forte potius corpori exhauíto et exfangui fanguis praeftantiffimum cardiacum , nouam quafi vitam corpori femianimi infundens , nec leue hac in re Chirurgia transfuforia inueniret .patrocinium, Poffe vero modo vix explicando a corpore viuido effoe- tum corpus refocillari, ipfum pavipis in finu foridae puellae calefientis teftatur exemplum, 0) quod etiam in pertra&tationefibrae debilis etlaxae allegat Il]mus s, v, s wg. TEN. p) Nihilergo in vita, quae in fanguine latet, noxii, nihil deleterii inuenit disquifitio medica. Nec minus denía quoque ipfam hanc, quae in cruore refidere dicitur , ani- mam eXplicandam obuoluit caligo. 'Nollem enim ad flam- mulam vitalem , nollem ad Mumiam rHEOPHRASTI pAq - cris1, Archeum nzLMoNT1, eueftrum aut fpiritum aftra- Y A lem .o) Lib. l. Reg. Cap. I v, r, hau, $. 28, 9) Commentar.in Aphorism, Boere n AC m SOCATI TPH UP P YU H P m o Poper m t 4 — DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA lem confugere,. quibus nonnulli fatis fibi fapere, ofnneq'ue tuliffe pun&um vifi funt, ita, vt ex his non cruentationem folum occifi coram occifore, q) fed et lemures et fere mormolycea explicare füperftitiofe fatagerent. —Facile quidem, pendere a fanguine vitam, perfpicit quisque, dum eo effufo haec ipía deletur illico. Sic z»AwtiNONDAs r) - íe telo extrafto cum fanguine vitam effufürum praeuide- rat, et ANTIGONVS ingenti clamore vas pulmonale di- frumpens animam cruori miftam eiecit. s) Verum non fo- ]a haec fanguinis iaCctura mortem fíibi comitem vindicat, gec fic in folo fanguine vita eft. Medulla enim fpinali ab- fciffa- dum interire animal videmus , eodem iure, et in hac et in origine neruorum latitare animam, dicere poffümus, neque tamen ideo hoc ciborum genus inter prohibitos ci- P bos retulit lex a fanguine àabftinere iubens. Corpus eius, qui in vnda fübmerfus periit, ne guttulam quidem effudit cruoris, ne minimae quidem fibrillae ruptionem paffum eít, vere tamen mortuum eft, nunquam ad vitam reuocan- dum, folo, qui antea aderat, fanguinis motu ceffante. Non ergo in.fola fanguinis praefentia anima , non in fola corporis integritate vita, cum vtraque motu fluidorum abfente non impediat, quo minus corpus exanime fit. Adeffe vtique eius, qui moueri debet,' fanguinis debitam quantitatem necefle eft, dum'hac fubtra&ta adimitur vita, nimium imminuta laeditur fanitas. Floridum ac. rubicun- dum afpe&um viuidae fanitatis habemus indicium, palli- rum dam nobi—sk mortem fingunt pi&ores atque poétae, Ve quo ) vid. de hac re REIES Camp. r) Cornel, Ne p. in Vit, Epami- Elyf. iucund: Quaeft. 35. eAR- nond. Cap. VIIl. MANN de miraculis mortuor, Lib,ll $) Plutarch, Agis et Cleom, Tom,l, Tit. 7. 9 DE ANAEMIA SPVRIA $ quo facilius hic, quoue expeditiüs fuccedat, in quo vita fanitasque refidet, fluidorum motus, eo exa&tius vtique horum moles et qualitas fibrarum mouentium robori re- fpondere debet, quod ni fiat, fieri non poteft, quin ipfe motus, ficque fanitas et vita modo labefaétetur vario. Quem igitur admodum fanguinis abundantiam Plethorae füb nomine merito in morborum referimus claffom, ita etiam eius paucitas feu defettus eandem Medici requirit et confiderationem et opem. Patitur et haec, fiue totius fluidorum maffàe, fiué nonnullarum partium habito refpe- £tu, fuam fubdiuifionem, fponteque fic fumma, quae Anae- miam Veram a Spuria feparat, appgret differentia. Cum itaque alio iam tempore de Anaemia Vera nonnihil diétum fit, Spuriam nunc attenta perluftrare meditatione, et quae hac edo&us fim, AI'nauguralis fpeciminis loco proferre, conítitui, | A L. Eft vtique et fenfu Medico in fanguine vita; neque effundere hunc omnem absque vitae licet ia&tura. — Ve- rum non iners eft quiefcensque maffa , quae corpus grauen- do praefentia füua lammulam vitalem nutrit, non fermen- tum confli&u particularum fpiritus viuificantes eructans ; non domicilium effluuiorum aíftralium, vt fomniarunt non- nulli, quae ipfi non intelligerent , aliis obfcuris verbis ex- plicantes. ^ Habitat nequicquam in corpore hic vitae the- faurus, nihil certe àd vitam faciens, ni fobore- vitali per tenerrima vafcula in minima corporis difiiciatur penetralia. Motus igitur fit, neceífe eft, fanguis fua praefentia vitam : cgnferuan.sr, maleque in 31io, q uam in moto fanguine vita Á 3 quaeri- d ;&e*?i**'*'*-ïx 4 — DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA quaeritur, ; Verbis huc pertinentibus id confirmat ». ra1n. ^ .HOFFMANNVS, t) dum amima, inquit, et vita ipfus quoque Scripturae Sacrae teflimonio eft in fanguine, prout uempe is in orbem circumuebitur, et per vniuerfi corporis vafculofam compagem motu agitatur , umam fimulac bic motus quiefcit, omuium partium funtio , et animae operatio intercidit. Sanguinis motum, licet circu- lum non petfpiceret, iam cognouit Hippocrates, paffim in » operibus fuis u) de.fanguinis curfu probibito ,. alio loco-coufi- flente , : mentionem faciens. Firmum íic fuit ab omni tem- pore et motus et circulus fanguinis fcientiae Medicae fun- damentum, exiguumque pauciífimorum affenfum obtinue- runt, qui etiam poit àmmortalis. GVILIELMI HARVEI in. . uentum, rem adeo in aprico pofitam negantes pertinaciam potius, quam eruditionem teftati funt. v) &. II Verum docet fcientia Mechanica leges, eprnit rationem , quae omnino inter mouenda et mouentia adeffe debet, vt motus fuccedat, determinatque mouendi maffam atque volumen, et vim motricem indicat, eo fcilicet re- fpe&u, quo vel vtcunque motus fieri poteft,, vel quo ma- xima fuccedit facilitate, x) Maximam quoque hae leges explicandis corporis viui phaenomenis addunt perfpicuita- tem. t) Med, Rat, Sjftem. Tom, I; Lib, fceptationibus eruditis laudando res T, Se&. l. cap. V. fipuit, quod in Fundament, Medic, u) Lib, de Flati pag. 128, His verbis teftatur ; Jjusz bus Cap, VII. Lib, de alimentis, Cap. IV. de locis in h vefutando, Harueo. vebexwnter i. homine Cap. VI. curibo, refator ipfe et explodor, adeo v) PISO; HANNEMANNVS, LYe rationes eius funt nou perfuadentes sERvS, et his prior voPisCvs Jfed cogentes, FORTVNATYS PLEMPIVS , qui ve- x) Hamberg, Elem, Phy(, Cap. T, ro vitimus exeinplo vix fatis in di« * DE ANAEMIA SPVRIA. 7 tem. Eft enim partibus folidis, eft cordi vafisque robur fuum, ope cuius eas , quibus praefünt, perficiunt fun&tio- nes; eft vero etiam fluidis fua quantitas, volumen et con- filtentia, hunc motum. aut mirum in modum promouens, aut vehementer fufflaminans. Mutatam igitur hanc vires inter molemque rationem, fieri non poteít, .quin maior minorque in:motu hincque in ipía fanitate fequatur muta- tio, fanguinisque fiue excedat, fiue debita deficiat quan- titas, ex motu inde mutato varia in corpus fanitatemque redundabunt incommoda, Dum defanguine hic mentio fit, eius dare hiftoriam exa&tiorem ; fuperfluum foret , id enim fluidum, quod in corpore viuo ope cordis vaforumque maiorum diítribuitur, hoc fub nomine hic fubintellexiffe nobis fuüfficiat. . HH .Alia nunc longeque difficilior refoluenda videri pof- fgt. quaeftio. Quodfi enim debita in corpore viuo fangui- nis quantitas tantum ad illibatam fanitatem confert mo- mentum , Medicorum omnino intereft, hanc quantitatem cuique corpori competentem quam exattiffime determi- nare, quo fic eo certius re&ta norma obliqui haberi pof- fit., Multum quidem in hac menfuranda defudarunt erudi- torum complures, prolixusque in iis recenfendis, eorum- que inuentis fanguinis ad cotpus rationibus eft 1X 1. HAL- LERVS, y) quid in hoc calculo defiderati poffit; folide fub. iiciens. Licet enim primo intuitu haud adeo hic calculus difficilis videri poffit , ingens tamen et mira in eodem in. ter autores obferuatur diuerfitas, dum vel variis vfi vel Sisdem adminiculis optime fe fluidae molis ad folida ratio- nem y) Elcmenf. Pkhyfiol. T. Il Lib, V, ^ Se& I, 5»- l, f*eqvq. 3 DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA nem detexiffe arbitrat funt. Quae cum ita fint, nec foler- tes naturae fcrütatores diuería detegentes illico praecipi- tantiae aut erroris accufandi, nefcio an vnquam fperare liceat, fore; vt non ad minutias , fed ad magnam differen- tiam habito refpe&u, vlla cum certitudinis fpecie, fangui- nis ad vitam neceffarii quantitas indicari poffit. . Qui im- menfam fanguinis fibi moleft copiam obferuaptibus wAL- THERO Zz) etTH, BARTHOLINO 23) emaribus fuderant, alacriores inde fa&i, potuiffent forte ex vulnere cafu in- £i&o aeque notabilem adhuc copiam effundere, fupertti- tesque effe, vt adeo intra multarum librarum numerum confiftere vitam appareat, cum tanta differentia nec vires cordis füffocet, nec exhauriat. lIngens porro, quod cui- que corpori proprium eft, difcrimen ratione elateris et amplitudinis vaforum id efficiet; vt fit etiam cuique com- peten s fiuidorum moles haud temere eodem calculo ad alia corpora applicanda. Patietur fic facile hic infignem (anguinis ja&uram, viresque fibi fic. addi fentiet, dum al- ter longe minori effufa copia, multum fibi roboris fub- tra&um experietur. |Inculcat jam hanc differentiam fol- licite obferuandam carzNwvs, b) dum, febricitantes, in- quit , -nonzulli per fex librarum fauguiuis detrattionem .curati, alij ex quibus patet, per fesquilibrae fubtratlionem |grauiter — laefi, quantitatem omuibus conuenientem definiri mon poffe. |1mmo in xnoquoque corpore fluidorum molem perpetuae ac mo- mentaneàe viciflitudini effe fubie&tam , ipfae eiusdem cor- poris fun&tiones nullo interruptae tefnpore fuccedentes con- z) 4 E P t N. C. Dec, Hl, An. IX; 2) -?c Anat. x:ar.Ccnt. 4. Hift, 36. et X, Q bíeru, CLXXXVI, b) De arte. curatiua ad. Glauco- : E nem Cap. W, 9 DE A'NAEMIA SPVRIAÀ; conürmant Qui ex alimentis praeparatus eft chylus fan- guini infunditur, eiusque feníim in eundem motum ab- reptus naturam induit. Poít multarum itaque horarum ab omnibus alimentis abltinentiam, parciffimus certe, qui in fanguinem inftillatur, recens fuccus erit. Pergunt inte. rim fuo vafa ac vifcera fungi officio et non folum docente saxcTOonio inuifibili halitu perpetuo humor acorpore auo- lat, fed et reliqua, quae variis fecretionibus praefunt, or. gana fuam fibi partem vindicant. Fieriitaque non poteft, quin fanguis omnia haéc fecernenda in fe continens, con- tinua hac, quam patitur, ia&tura minuatur mole, eoque decrefcat màgis, quo noui fücci.affufi tempus eft remotius, vt adéo fic, cum quouis momento aliquid fanguinis füb- trahatur promptuario, eius omni momento diuerfa fit quan- ti—tvas, nunquam exacte determinanda. 9 II. s a quos fubfiítere fluidorum moles Larci itjaque funt intr falua vita poteft limites, minus omnino largi intra quos poteft vita incolumi. Aegre fert corpus nimiam fanguinis quantitatem, obruiturque mole cruoris, laeditur non mi- nus nimia eius ia&tura, exhauriturque multo cum fanguine robur vitale,. Optimum hoc, quo magis fiuidorum moles ífolidorum refpondet et viribus et capacitati, Quantam iam in folidis partibus aetas, fexus, vitae genus.et fex- centa alianon efficiunt differentiam ? Erit fic cuique cor- pori norma, quantum ad.incolumitatem exigat fluidorum, exaCte determinans, maiusque velminus fuae patietur in- tegritatis detrimentum, quo magis ab hac norma fangui- nis recefferit quantitas. Sola ergo inter fe cauffarum com- b paratio, Io 'DISSE.RTATIO/ INAVGVRALIS MEDICA paratio , fola fun&ionum laefärüm copfideratio abeffe ne. ceflariam interíe fluidorum folidorumque rationem doce- bunt. Poteft enim, vt probe contra nonnullorum Che- micorum Scholas demonftratur, effe in corpore ea laudabi- lis fucci abundantia, quam Plethoram nominant Medici, et quae effe&tus potius quam effentialis cuiusdam differentiae refpe&tu habito, vel ad vafa vel ad vires adeffe dicitur. Poteft idem in corpore latex purpureus deficere, variis- que fic, contra&tilitate vaforum nunc liberiori reddita, nec decenter füperanda, anfam praebere incommodis, quod, nifi a repentina inanitione effe&um fit, rarius cer- te, quam Plethora, neque tamen proríus inauditum eft. Anaemia hic adfe&us priori oppofitus dici folet, nomine non quidem adeo ftri&te iuxta originem fuam. interpretan- do. Poffet enim « illud priuatiuum omnis proríus fangui- nis praefentiam videri excludere, cum tamen ne vlla qui- dem eius reftante vel minima portione nulla in corpore noftro vita fuperítes cogitari poffit. Latior itaque vocis huius fiat interpretatio neceffe eft,. ficque non tam plena- rius fanguinis defe£tus, quam vitiofa'eius refpe&tu corpo- ris paucitas intelligitur. Quodfi iam in genere,. vt $. 2. di&um, fanguinem id vocemus fluidum, quod ope cordis et vaforum maiorum in corpore circumfertur, vera tum, quotiescunque huius fluidi debita abeft quantitas, aderit Anaemia, S. A. Altius nunc in fanguinis partes conftituentes -ih(iui- rere; easdemque, quas adeffe fummi Viri analyfi Chemica uerfitate «edo&i funt, €numerare fuperfluum foret. De di quidem DE ANAEMIA SPVRIA. It quidem earum, | quae, debito inter fe modo connexae, fanguinem efficiunt, particularum conuenit inter omnes, in earum tamen determinanda quantitate et inter fe ratio- ne mirum in modum differunt. c) Dum animal ab animali, homo ab homine differat, differre inter fe líarum partium quantitatem mirum non eft, Corporis nunc viui fanguinis- que in eo moti relationem intueri fat efto. Hic enim, quo- ties e fano corpore emiffus, motu iam fuo progreffiuo de- ftitutus eft, praetet tenuiffimum, qui in auras euolat, ha- ltum rofcidum , nullo penitus tortus artificio , in duas fponte fecedit partes a fe differentes, alteram fluidam, plus minus dilutam et flauefcentem, alteram rubicundam, denfam, in infulam quandam concrefcentem. Solet haec füb nomine cruoris feu purpurae ab illa, quae ferofa dici- tur, diftingui, d) Nollem his partibus promifcue nomina üuidarum et folidarum, «xel etiam aquae et terrae impo- nere, ne forte obfcuritas quaedam nafcatur, fi his nomi- nibus ea, quae soznHavivs denotauit, fübintelligeren- tur, ltaautem Vir Summusloquitur. e) Príma pars epreffa pouderis, coloris, fluxilitatis vt aqua , vix odora, fapore feve uullo praedita. .. Flammam. extinguit, inieia eidem. Itaque aqua eft feré. .. Maffa fuperftes dura, examinata omni vatione experi- meutorum , mibil praebet alcalini, mibil acidi , uibil prorfus acris, fed iners , paululum empyreumatis fapieus et fpiraus inuenitur. In fundo retortae foex fupereff nigerrima ,' vefplendens , ftagilis , rara admodum, valde leuis, foetida, empsreumatica, amarilfma, vix falfa. . Senper nigrirudz'nem retiutit , ergo efj verus carbto Ba Cruoris, c) Ingentem horum experimen- d) Boyle Hift, Nat, fanguinis hue torum numerum videin IL L, MAL- mani p. 88. LE&R1 Elem. Phyfiol. Tom, Hl Seit, c) Element. Chem, T, li. Proceff 1 . 6, XXXIV, fgq. CXIX, I2 DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA cruoris, —.Si igue apitur aperto uy'z'ammatur, nigritudo zgre confa- mitur , veftat terra alba. z. $. VI Non itaque aquam fanguinis, non carbonem, non terram falfam, vel infulfam , non ferrum confideramus, cum non, nifi artificio ignisque tortura adhibita , haec de- mum principia appareant. f) Sibi reli&am potius intue- mur naturam, quasue patiatur , ni turbetur arte, fanguis viciffitudines. Abit hic feibcet, ni moueatur, in cruorem et partem ferofam , harum partlum ar&ius connubium a motu progreffiuo üuzdum quafi concutiente ortum &t con- ferustum effé teftens. Etiam in harum partium determi- nanda quantitate et inter fe ratione diuerfiffimos inuenimus antores, maxime inter fe differentem fcrutiniorum fuccef- fum referentes g) Eadem forte hic, de qua füpra $. g. ratione totius Maffae fanguineae d18:um eft, fubeit cauffa, eadem difficultas, quae, quo minus cruoris exatte deter- minari quantitas poffit, eft impedimento. Succeffiua, quae omni momento toti fanguinis Maffae accidit mutatio, etiam in cruorem redundet, neceffe eft, ficque et Varlablhs erit omni momento cruoris ratio. $. VII Quodfi vero et fenfu Medico in fanguine vita eft non inepte forte in eius parte rubra feu cruore effe d1ce- tur. Hic enim folus fanguini 1uborem, faciei afpe&um *l floridum et iucundum conciliat, ex quo et vitam et vigo- rem £) Neumann, Praele&, Chem, T, rum 1ecenfet 1ll, Hallerus Jec.. cit, IlL p. 748 fqq. $. Vill, &) magntun etiam horum nuntiee DE ANAEMIA. SPVRIA. 13 i rrem vitalem non labefa&tatum þconcludimu.s. Paüek langui- dus, qui mifere viuit, exhauftasque vires vitales éruoris teitatur paucitas. Non enim fluida, quaecunque demum fuerint, per cor et vafa maiora ferri, ad vitam fat eft, fed ferum adfit cruore animatum necelfe eft, vt; quas in corpo- re fano fieri oportet, funttiones rite füccedant. Prout ita- que lati fünt, intra quos debita fanguinis ac neceffaria fuüb- fifit quantitas, limites, $. 3. ita certe non minus iufte idem de cruoris in fero quantitate ad vitam fanitatemque neceffaria dici poteft. $. & . Qui limites vtut lati fint, va- riae tamen erunt cauffae, quae, vt hos cruoris feu purpu- rae quantitas tranfiliat, efficere poíTunt. Denfus erit fpif- fusque fanguis, coloris atrorubentis, fi hic abundauerit ; tenuis erit, pallidus et.aquoíus, vbi huius fuerit cruoris penuria. . Ruborem ergo cum veri fanguinis noftri idea inuoluat, adeífe poteft fapguinis proprie fic di&i defe&us, licet tota Huidorum maffa fatis folidis refpondeat , manife- ftabiturque non iis, quae in genere fluidorum defettum denotant, fignis, fed iis, quae purpurae feu cruoris pro- prie paupertatem indicant. Omnem.humorum maífam fi refpiciamus, qualitatis erit non quantitatis vitium, refpe- &u vero partium fanguinis habito, quantitas aderit iufto minor partis purpureae, hincque idem affe&us commode fatis Aanmz'ae $puriae nomine defignari poteft. & VHL Magna quidem adfe&um noftrum aliosque morbos diuerfis denotatos nominibus intercedit affinitas, vixque multum a cacochymia pituitofa vel ferofa, vix a Cachexia, forte et Leucophlegmatia primo intvitu differre yidetur, ^ et $ M. DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA et facilem qmdem faepe et breuem ab illo in hos effe tran- fitum, fponte apparet, Sed.cum antecedentia a confe- quentlbus probe feiungere multum interfit, erunt et hic; qui adfe&um ab adfe&u feparant, determinandi limites. Ea enim eft fluidorum noftrorum natura, vt, ni debito femper moueantur modo, breui tempore vitium caplant, vel ab 'infufficiente excretione, hincque eorum noxia ad- cumulatione, vel a fua in fpiffitudinem vel degenerationem procliuitate oriundum. — Patet enim ex iis, quae paullo in- fra adférenda fünt, adefle cauffas, motum tluidorum labe- fattatum, hincque 1abem facile contrahendam explicantes. Verum fucceiüua haec non ümultanea illico fünt follicite a fe diftinguenda. ' Vix, dum e primo morbus germine pul- lulat, magna fefe . a&wnum laefione, dirisque fignis mani- fcftat folius fi adfpe&us floridi ia&uram, palloremque fenüm apparentem excipias. A fanguine enim per vaíaà fubcutanea transparente amoenus ille rubor, fanitatis in- dicium, qui aberit vtique, fi, quod ianguini ruborem con- ciliat , abfuerit. Hi fere erunt, qui vix vllam, de qua conquerantur moleftiam experientes , folo pallore ab ho- minibus bene fe habentibus dlftmguuntur, prout C/yarmus ille apud rozTAM, h) pulchre valet Charinus, et tamen paliet Parce bibit Cbarinus ,. et tamen pallet. Bene concoquit Cbayiuus , et tamen pallet. Sole vritur Cbarinus , et tamen pallet Tingit cutem Cbarinus , et tamen pallet Probrum Cbarinus audit, et tamen pallet. 5. IX- h) Val, Martial, Epigram. Lib, L. Epigr. XXXVIII, DE ANAEMIA SPVRIAÀ I5 2 &. IX uodam faltem refpettu huc quadrant, quae sy- DENHAMVS i) adfert ; Cau[Ja. bydropis in genere fangu/nzg dehi- litas efl , vude alimento, quod forinfecus zrnportatuï in fubfrantiam fuam conuertendo nen iam pavr efl. Eiusdem quoque eft fen- tentiae zTTMüLLERVS, qui dum de cachexia loquitur, 1) eam fic definit I) quo matiuus color, inprümis faciei lan- liuidum luteum , guefcit mulaturque in varium , — pallidum, virefcentem , et eft veuera Cacbexia frutlus Cacocbymiae, baec vero pediffequa Cacocbsliae Spuriam quidem hic adeffe Anaemiam facile patet, fed cum alio iam morbo ,. Cachexia fcilicet, complicatam, Differt enim haec, quod vel feri volumen refpe&u vaforum abündet vel quod idem ipfum in vitio- fam iam abierit vifcedinem, quod vtrumque in Anaemia Spuria, funCtionibus ad aliquod adhuc tempus fatis bene fuccedentlbus, abeít. Facilem hanc Cachexiae ex Anae- mia originem confirmat iii. srTOCKivs m) fic loquess, Si vena feta emi[us fero. adeo. abundet , vt exiguam faltem fangui- nis ftritte [ic ditbi portionem exbibeat , omnino iudicare. licet , quod fe- et excretiones iufto parciores fint , et via pateat ad- Cacbexiam. Sicque. fero abundante non illico adeffe Cachexiam, fed ad hanc viam patere contendit. Timendam effe ab huius- modi fanguine Cachexiam, hinc non coniunttam ftatim, docet quoque:». HoFFMANNVS, n) dum, vitiofus , inquit ; merito is cenfendus eft fanguis, qui fero nimium redundat ,. et. exi- guam i) Oper, Tra&at, de Hydrope I ms vena fe&a emiffi infpe&ione, Ien, m, 1O, ) Oper. Tom, Il..Cap, L. p, im, n) Med, Rat, Syft, Tom, lli, Sc&, 22 1, Cap, XIlI, m) Differt, de ludicio.ex fangui- &b 16 DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICÀ guam "ua[ae vubicundae portionem in complexu fouet, eo, quod laefam fauguificationem , et parciorem perfpiratiouem ; imminutum quoque vrinae fluxwm prodit, ac vtique Cachexiam, et tumores by- Suo hoc termino indicat giz- dropicos , oedematofos minatur. RONYMVS MONTVVS O) dum, pituitae maiorem quantitatem , fed Spivitus abundantiam minorem adefe , dicit. 'go Xc* Eandem iam morborum horum differentiam, fug&x tamen inter fe adfinitatem , facilemque transgreffum de- notat H1PPOCRATES p) his verbis : Quwm pituita alba de- tinuerit , totum corpus tumore albo intumefcit, eodemque die melius, alio deterius fibi babere videntur. . . baec quidem licet alia pituita uibil albidior fit , cutis tamen- color candidior apparet, fauguis enim pituitae copia aquofus redditur , nec aeque id eo bouus color ineft; proptereaque caudidiores apparent , morbusque pituita alba vocatur. Si igitur curatus iuitio morbi fuerit , " conualefcit , fin minus, in by- dropem morbus traufit, et bominem perimit, Nihil ergo hic in principio. quam fanguinis debilitatem ninil quam cruoris defe&um, id eft, rubicundae partis imminutam quantita- Nulla hic vel vaforum infolita tem intellexiffe videtur. pïenitudo., vel vacuitas, nulla humorum in genere abun- dantia, vix notabilis praeternaturalis fpiffitudo. Non ra- tione molis aut capacitatis folidorum, fed fola partium conftituentium- proportione peccat fanguis. Erit hoc com- trarinm ilud cholerico antiquorum femperamentum , in quo vatio. globulorum rubrorum et falfugiuis ad aquam uimis modica ef. q) $. XI. q) 1ll, äe Haller Elem, P o). Anafceue morborum. "T. I, p. hyüologf m« 384' Lib. V, SQQ. IV. $. IV, $) d4e affe &ionibus SeQ. V, Cap, V. «* 17 : .DE ANAEMIA SPEVRIA. : COR Magna fuerunt eruditorum circa naturam, verarm figuram .et originem horum globulorum purpureorum de- tegendam, conamina, variusque experimentorum fuccef- fus, r) nec modus hucusque , quo globulus ruber e minori- bus ferofis componatur , inque eos rurfus diffiliat, fatis di- ftin&e patet.. Nec multa hic adferre autorum teftimonia patitur breuitas, cum, fanguinem ex flauedine per vitae vim in vuborem perfici , nobis fufficiat, et folum motum circunduti fan- guinis efficere atque conferuare eius mifturam , fiuorem, calorem ; vu- bedinem , s) attenta facilisque obferuatio confirmet , dum Ni- fcilicet illo laefo et haec mirum in modum vitientur. hil in ouo recenti rübri apparet, quod tamen debito calo- re per debitum tempus fotum pullum excludit, fanguine rubro gaudentem. Cum igitur non exigua fit ferum inter fanguinis et albumen oui fimilitudo, docente id »oEnHa- viO t) his verbis: Omnia igitür baec aocent , albumem oui et e " ferum fauguinis fere idem effe, fed id qu J fcere in tefla , boc vapide agi per vafa vitalia,. nihil fupereft, quam vt , quod album antea et pellucidum fuit, eius nunc feri particulae calore refolutae, iam viribus cordis et vaforum fenfim euoluto- rum, u) in globulos denfiores e& rubros compa&tae fint. idem et in corpore.viuo contingere, attenta docemur ob- feruatione. v) Qui floridum antea fatisque denfüm ac ru- bicundum in vafis fuüis continuit fanguinem, fiin morbum C langui. r) horum ditiffimam colle&ionem u) Marcell, Malpigh, de format, vide loc, cit, 5e, il, $. IX, fqq. pulli in-ouo p. 6. faq, v5 Dan.,de Superuille Diff, de s) Boerhau. Inftit, Med. $. 229. fanguine et fanguificatione, Thef, t) Elem. Chem, T, ll, p, m« 350. XLVI. XLVIL et XLVUI, 19 ^ DISSERTATIO INAVGVBALIS MEDICA languidum incidat, tenuem eum et pallidum, exiguam for- mantem infulam purpuream ex vena fe&ta effundet , neque tamen vllius guttulae rubrae in toto morbi decuríu fecit ia&turam, Albet nunc, quod antea rubuit, non euacuatis fed diffolutis iis, quae ruborem effocerant, particulis , in ar&tius, fi vis vitae debita accetferit, rurfus connubium abi- turis. ldem enim ille, remotis, quae aquofum fanguinem reddiderant, cauffis, fibrisque nunc validius elementa com- pingentibus, denfüm, fufficienteque anima:um cruore fan- guinem e vena aperta fundet, nulla tamen ne minima qui- dem medicam ? enti vel alimenti particula rubente,co;fpori ingefta, & XII. Diftin&e fatis ex hoc folo robur vitale vaforum, eorumque in fanguinem a&tionem debitam huius effe rubo- ris cauffam, apparet, licet tamen, in morbis cum primis, permulta occurrant phaenomena, ex mixtione feri cum cruore vix dubiam mihi explicationem admittentia. Ea €ft corporis noítri viui mira vis atque ftru&ura, vt, qui in illo elaborantur humores, nwllum vnquam artificium humanum imitari poffit. Peruenit quidem eo ars Chemica, vt ignis tortura fanguinem in elementa fua refolueret, ve- rum nulli vnquam artifici ex horum combinatione verum : quoad omnes qualitates fanguinem, aut humorem ab eo fecretum elaborare contigit. Latent in compofitione par- ticularum multa, latent forte plura in modo, quo fanguis ab a&ione folidorum adficitür, Virgo ex phthifi pulmo- nali cache&ticotata ,*dum ei vena fecaretur, fanguinem ef- fudit in pauciffimum ferum , plurimum vero cruorem, I denfiffi- " DE ANAEMIA SPVRIA. 19 denfiffima pfeudomembrana te&um, abeuntem. Vix talis ex hoc corpore fangms exfpe&andus fuiffet, Laefa ett adeo hac fanguinis fübtra&tione, vt, cum orthoftadia-an- tea effet, iam nyunc le&o afïigeretur, € quo celeri demum greffü ad plures migrauit Vnde hic cruoris abundantia, vnde membrana phlogiftica ? Subtra&tus eft vno die tertia vice fanguis iuueni, diriffima, quae cogitari poffit, pleuri- tide laboranti, cui intolerabilis anxietas nullum in le&to decubitum concefferat, fed pariete fuffultum, donec con- cideret , ftare coegerat, Nemo certe quod efftuxerat , fangumem effe, fufpicatus effet, cum nulla prorfus partl- cula rubra appareret totum quantum gluten erat, ex albo flauefcens, concretum adeo, vt ne ex inuerfis qmdcm va- fculis vel delabeletur vel vnicam feri guttulam effunde- ret. Obiit mifer die morb1 quarta in Nofocomio, in quod ante fedecim horas translatus erat. An parti fibrofae con. cretae adeo irretiti globuli purpurei, vt dlfparerent ? an vehementiffimo motu diffra&i penitus ? &. XIII. Non minor et in animalium fanguine exphcando obfcuritas. Licet enim in genere quidem maiori cruoris copia maiorique denfitate differat a fanguine humano bu- bulus, patitur tamen et hic varias variis in morbis nec fa- cile. explicandas viciffitudines Cum triítiffima lues Ao MDCCLXH,. ineunte vere numerofifüima armenta mife- re proiterneret, fe&ta eft. quinque vaccis in principio pmorbi vena fanguinem elegantiffime coccineum fatisque fluidum füundens. -Hic per fex dies in vafculis fatis profun- dis moderato calore afleruatus, nihil quidquam phlogittici 2 exhibuit, L 26 DISäERTATIO INAVGVRALIS B/iEDICA exhibuit, et ne guttulam feri feparatam oftendit, veram potius rübram gelatinam exhibens in. maffam friabilem abeuntem. Exattfüme haec animalia, cum quotidie in- uiferentur, peripneumoniae fymptomata exhibuerunt. Pe- rierunt hae quinque vaccae die morbi feptima, cumque diffe&tioni intereffem, pulmones nigerrimo fanguine cum vafis maioribus infar&tos, pleuramque rubore. infe&am vidi. Sed in humano nunc íanguine fübfiftendum eft. E cadauere viri, qui laqueo fibi mortem confciuerat, . die poft mortem decima ex Aorta fanguinem nigerrimum fed prorfus fluidum extraxi, nullum grumum, nullum feri fe- ceffum, nullam ne minimo quidem foetore putredinem ex- hibentem. . Hic in gradu caloris rs, fupra pun&um con- gelationis Thermometri nzAvMvR1ANWI per fex dies af- feruatus, non putruit, nihil feri exfudauit, fed in placen- tam vitri inftar fragilem , colore granatum imitante abiit, quae adfufam quidem feruidam aquam rubicundo colore aliquantum tinxit, ita tamen, vt maffà ex brunno flaua co- riacea remaneret, ne ipfa quidem cottione diffoluenda. Qualisillic morbi, hic motus inteítini et putredinis effe- &us. An facile ex iis, quae cognita hucusque fünt, ex- plicandus ? Sane quo exa&iori haec fcrutinio euoluuntur, eo denfiori inuolui videntur caligine. Sapienter fic fan- guinis in morbis degenerationem, aut morbos ex indole fanguinis infpe&ti explicare dubitat i 1. de naxw, dum x) de fallacia fignorum petendorum a fanpuine bumano multa comme- morare nou vult.. . quis enim , inquit, iuflammationem abfentem praefentemue, quis bumorum aut. coagulum aut diffolutionem ex folo fauguiue determinare:aujit ? -Profe&to cum tanto viro fateri non x) Rat. Med, Tom, IX, Cap. lI, $. VII, l 21 DE ANAEMIA SPVRIA non erubefco, y) me in 'dz'es, quamuis ad ommuia attentiorem vix tamen in üsdem. quidquam profeciffe , et vt: vuquam proficiam , vereri; eo quod clare videam, naturam bumoris , quem noe ge- flio, ab omnibus notis in verum natura. liquidis alieuiffrmum , eun- demque in ommui, cui a tot.ammis injudawi, examime potius, quid non effet , quam quid e[fet, iudicantem : exainine tandem . Cbemico, in quo maximi viri exercuerint fe toties , liquorem noftrum vitalea fic inuerti mutarique, vt id, quod. fuerit, guanefcat , id vero , quod aunquam. fuerit ,. aut þ-eJQFe potuerit , fubfiituatur. "e rV. Arduae funt, quae $. XlI. et XIII. adlatae fant, in explicanda- fanguinis natura, difficultates , neque tamen tantae, vt ommia illa, quae experientia duce docet obfer- uatio, penitus euertant, Requiri enim ad ruborem fan- guini conciliandum , debitamque formandam cruoris. co- piam , motum fanguinis progreffiuum , folidorumque in flui- da a&tionem fatis validam , fupra $. XI. traditum eft. Fie- ri ergo non poteít, quin haec laedatur fanguificatio , per omne id, quod vaforum debitam in fluida contenta a&io- nem fufflaminat. An et ideo facies praeter morem pallida. morborum faepe praenuncia ? Verum cum vis ipfa et phy- fica et vitalis fibrarum a&ioni refpondeat, quo illa fuerit Valida haec. infirmior, eo haec minor fit, neceffe eit. erit, fi fibra robuíta ac tenfa, debilis, fi fibra ipfa debilis et jaxa. Eueniet inde, vt non male certo refpe&u habito fanguini tenellorum prae fanguine adultorum, foeminino: prae virili minor veri cruoris copia tribui poffit, hacque forte feri copia iufto maiori du&tus wirnzriMVvs BALLO- NYS, a 3,,. y) loc. cit, Tom, X. Cap. V, 242 DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA NVS, Z) formoþjiæis mulieribus impurum fanguiheïk detrabi, ob- feruat. Differt fcilicet laxitate fibrarum aetas tenella ab adulta, differt fexus fequior.a potiori, Verum natürale hoc eft cuique robur exa&te toti et ftru&urae et oecono- miae corporis refpondens, nulla ex hac laxitate, nulla ex cruoris minori copia laefio. ' illa iam morbi fiue pediffequa fiue praenuncia, fi in morbofum increuerit gradum, vtique etiam morbofam glo lorum purpureorum paucitatem. ef- ficiet. Elegantiffme morbi et cauffam et medelam expo- nit llnus p. va? swiETEN 2) his verbis: Dum debilis langui- da cblorofi torpet puella , ingerit nutriménta quidem, fed non inde perficit bomum. fanguinem , fed lac quafi tautum , vude tota pallet, immo imprudenter feda vena, im tali cafu. fanguinem vidi exiniffe album, .. Per ferrum ingeftum et corporis exercitia augeatur in bac puella vis firmarum partium in ffuida coittenta , incipit tumeus fub- Jidere facies ,. amoeito vofeo. colore genae et labia perfunduntur , ve- dif debitus vigor toti corpori, Eadem ,*quae per alternas fibra- rum tenfiones et relaxationes in paroxysmis diuturnarum febrium intermittentium, faepe et acutarum illis inducitur laxitas, et hunc efficit cruoris defe&tüm et pallorem in- terdum diu fatis , morbo licet proríus fuperato, rema- nentem, : So : X V. Ducimur fic ad aïteram, quae ob purpuramdefi- cientem vitiofum efficere fanguinem poteft, cauffàm, ni. mis fcilicet parcum motum mufcularem. Yrequens.enim et reciproca mufculorum conttri&tio et relaxatio, fgn gui- D1S 2) de virginum et mulier um morbis; a) Commentar, Torm« 1; $. 25. ;ib. li. p 180, L - ^DE ANAEMIA SPVRIA.' 23 nis —per venas motum multum promouens , celeriorem eius in cor refluxum, huiusque hinc ex maiori impetu maiorem árritationem celerioremque efficit conftrictionem. — Proii- citur fic maiori celeritate fanguis in arterias, earumque conítri&ione compingitur et concutitur validius. - Anheli redimus a veloci curfu, vultuque rubore fuffüfo, fanguine illic in pulmones, hic in extremitates et vafa fubcutanea proie&o fortius. Euincfcit hic cum cauffa breui euane- fcente eff.&us, diutius ct motus et quietis affiduae eiffe- &us perftare folet. Cernimus et fic ignauum corrumpe- te otia corpus, vitiumque capere, ni mouea—tur.,'fangui- nem. Floret rofeo colore fanitas in genis eorum, qui, agreítem degentes vitam, frugaliter, quas ipfi colunt, fru- gibus viuunt, alliduoque tamen labore corpus et fatigant et firmant, aliis inferuiendo fuae confulentes: valetudini. '[riftis contra ea ,. decolorque eorum facies, qui, licet opimis nutriti ferculis, per petuo torpent otio, et opipara coena faginatum corpus molliffimis fouent cubilibus. Ea- dem quoque eft fors eorum, qui fcientiarum alle&ti dulce- dine, immoderatam diu no&uque in earum pertra&tatione adhibent diligentiam, ficque vere no&turnis impallefcen— tes chartis aliis inferuiendo confumuntur. 50 XVIo Dum ex alimentis parat vis vitae fanguinem , vtie que et horüm indoles et degeneratio magnam fibi in mu- tando fanguine vindicat efficaciam. Et acidum et glutino- fam inopiam boni cruoris efficere teftatur »pog&HAv1Vs, b) m ef- hoc, dum fibrarum Hacciditatbm humorumque inertia ficit, 4 b) Apäoris:n. 64, et 72, z4 DISSERTATIO 'INAVGVRALIS MEDICA ficit, idud, dum praeter debilitationem folidorum alio quoque modo in ipfam fanguinis partem rubram agit. lta enim lllmus Commentator Boerhaüii: c) Videmtur praeterea acida corpori ingefía pallorem illum facere, acetum labiis applica- tum illa pallere. facit. Ili, qui acetum ex vino. vel cereuijia pa- vant , quotidie in aére acidis vapovibus pleuo verfantes ,. palleat faepe. Duplici fic ex cauffa acidum illud, quod anaemiam fpuriam producit, adeffe in corpore potelt. Vel énim ob- ftat folidorum infirmites, quo minus acidum, quod in ve- getabilibus, quibus vefcimur, adeít, decenter füperetur, noftroque fanguini aflimiletur, quod fic fibi reli&tum in P E acidum fpontaneum abit, velimmoderato víu tanta copia alimenta acida ingurgitantur, vt, dum fuperari a natura non poffunt, pro fua indole fanguinem rubrum afficiendo agant. Sic acetum fauguini adfufum ingratiffimum ei luridumque colorem conciliat. d) — Peffime hinc fibi confulunt virgines formofitati ftudentes, dum vel immodice acetariis dele- &antur, .vel et ideo ea nimia copia ingerunt, vt pallorem faciei concilient, illuftrium hunc effe foeminarum colorem vane fibi perfuadentes. Fiet earum defiderio quoad colo. rem fatis, ita tamen, vt ridiculam perfuafionem graui fa- nitatis ia£tura luant. go XVII. A Eft certe et in fanguine iam confe&to mira quaedam indoles, vt debita requiratur iam praefens cruotis copia, quo fic facilius, qui infunduntur noui fucci, naturam inqui- linam induant. Fit inde, vt imminuta admodum cruoris copia, fanguificatio vehementer laedatur, tardiusque et parcius, c) Qommentar; T. 1. 6. 64. .Atïill. To n' P- 95[' ) Urclincourt in Mangeti Ziblioth, - 2$ | DE ANAEMIA SPVRIA. pafcius, vel vix vnquam albi Chyli in fanguinem rubrum debita fiat mutatio. .An etiam ditfringendo fucci aduenae tenacitatem agünt globuli purpurei vt denfiores ? Quae frequentibus puerperiis largisque lochiis exhauftae: funt mulieres, miramur, vbieas florido adhuc aliquantum vul- tu poft plures annos confpicuas videmus, dum folitum no- bis eft, figna in iis anaemiae fpuriae, faepeque triftia hu- ius confe&taria, obferuare. Repentina, quae magnis fit vulneribus, fanguinis exhauftio, non reparabilem faepe inducit cruoris defe&tum, fuoque colore, quantam fece- rint fanguinis ia&uram, . debiles teftantur. Praeter exem- pla ab iLr. HaLLERO e) adlata et alia plura paffim obuia funt, . Cognitus fic mihi erat Vir eruditus, longiori vita digniffimus, qui ex imprudenter dilata venae fectae deli- gatione in tantam incidit anaemiam, vt ab eo tempore per complures annos mirum in modum palleret, nunquam re- deunte vel yllo viuidi coloris veftigio, nec prorfus eodem, quo olim gauifus erat, corporis vigore. —Non in hoc totam fluidorum maffam, fed rubicundam íanguinis portionem deïflcere e multis fignis apparuit. & XVIII. Vix glutinis naturalis in fanguine praefentis hic men- tionem facere licet, dum indoles eius et efficacia, qua fci- licet vel ferum cum cruore coniungit, vel minores parti- culas in globulos purpureos condenfat, nondum faátis perfpe&a fit. |ta fcilicet hoc deprauato vel ferum a crüore vitiofe fecedet, velipfi globuli rubri in -mino- vel etiam maiori infe&ti 5 res et ferofos fponte fatifcent 3 D acrimo- e) Elem, Phyfiolog, T, It Lib. V.. Se&1V. $. 1V, - 46. DISSERTATIO "INAVGVRALIS MEDICA acrimonia in vafa minora irmü*ipentes morbidüm efficete ruborem poffünt ; f) et HorrwaANuvs g) vidit i fcorbue ] to fanpuinem e pedibus aquae iüffams breui tempore in fibrofa. con- erementa compatum ,. du aliis 4 colle&uin non ita zuulto po[t St craffo tenaciffimoque glutiue fuiffe obd: unt, in quibusdam vero loco fanguinis craffi valde tenue cocciuei coloris et acris faporis ferum , gulla craffiore nigra. fubflantia. in funio vajs velila, effuxiffe. Euidentior longe eft cauffa, qua.(ibi damnum inferunt, qui intempeftiuo ac immoderato remediorum vfü conferuan- dae fanitati ftudent, ficque, dum medice fe viuere autu- mant, peffime viuunt. Hi certe erunt, qui rite fücceden- tibus omnibus in corpore fünctionibus fponte currenti calcay adüciunt , ficque proxima ad lapfum via decmwumt. h) ^ Haec enim remedia, licet euporifta, fi faponacea fuerint, vel gutnmofo . refinofa, ficque vi refoluente, boc efft, fingulas liquidi moleculos im woinuliores veducendi, i) inftru&ta, ^ wbi mmleculae praeter saturaliter. coalefcentes ton. edfuerint, natürslem glo- bulorum rubrorum cohaefionem diffoluent, cruoreque in ferum diffoluto inertem fanguinem ac vappidum efficient, Non fic folum viam anaemiae roítrae pandunt, fed et eam ipfam gelatinam fanguinis, quae tantum forte in compin- gendis globulis purpureis fert momentum, fundendo effi. ciunt. Ita enim 1LL ScRMIDELIVS:1) Oritur eiusmodi bu- morun tenuitas ex fufione gelatinae. uaturalis fanguini famo etiam " propriae, f) Wills, Tra&, de Scorbuto, dicament, Part; W p. IHl. licet Vir Cap. I. et II. Summus hunc librtum non inter eo$ £) Med. Rat, Syftem, Toim, lV, recenfeat, qui fe fciente vel volente Part. V. Cap. l. $. XiV, in lucem prodierunt, . h) lunker. Confpe&, Tkeoret, V) in Differtat, de Lochiis Pra&, Tab. LXXVI. pragtct naturalibus, $. 13, .à) Boerhaue Trag, fle Vi;ibus Me« - eeee E 27 DE ANAEMIA SPVRIA. propriae. Non carere fic periculo infufa medicata, mellita et faponacea, (i intempeftiue vel adhibeantur, vel iufto diutius vfüs eorum protrahatur, e verbis nimi s. van SwiE- TEN patet, qui 5 m) Mel, inquit, veferibus medicis adea víitatun in omnibus merbis inflammatoviis attenuaudi dotes ecre- ie poffidet , eius enim vfu immodico, vel et nimis diuturao , (ie folui poteft totus fanguis, vt aquae imftav per aluum . dilabatur, Et norznHAAvivs Ífe ab amico Medico ruzgriPEAV au- diffe refert, n). peffimum fieri poíffe veneficium, fi quo- tidie certum quoddam leniter purgans propinetur, fic enim omnem fanguinem folutum, t continua diarrhoea Sanguis igitur cum hic per aluum iri euacuatum, o) per aluum ruber non excernatur, fufüs antea in ferum fit, neceffe eft, haecque remedia non euacuandi fo- jum fed et alterandi virtute vehementer inftru&a funt, Per refoluentia autem nimis exbibita tenuitas majJae fanguineae ori- tur , quae Temere a aonullis laudatur , fitque fic vere in humo- ribus &Réfolutio zxoxia, p) Euertunt fic fanguinis crafin, de. ftrount cruoris compagem , qui, dum prophylaxi ftudent, continuo Effentias et Elixiria refinofo - gummofa ingurgi- Y tant, et vt gra LE je, quod fibi imminere credunt, periculum effugiant, nunquam fine Pilulis, fine quibus effe mallem, effe volunt, pallore fuo , quid fubfit vitii, teftantes, " * Daoa . XIX. afterifcos inuenio , iis vero debitum m) Commentsr, T, L 6. 598 nomen fubftituere vix difficile erit ei, qui PhOERHAVII alia fcripta die * Praele&, de Lue venerea, Se& ligenter peruoluit. lL Cap. !V $. 248. ) Vid. izL. pELII Differt, de o) n tra& atu hoc lingua vernacue laaBvRAGHARTO edito loco nomi- Relolutione noxia $, X. fqq. mis buius purgantis page 420» ürcó $8 DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDFCA U $. XIX. Eft vtique pallor in facie cümprimis confpicuus, cum 2 deficiente bumorum praeparatioue, defetiu olobulorum vubro- vwm et incipieute corruptioe q) oriatur, noftri affe&tus fignum notabile, Ita Hippocrates grauidis pallorem tribuit ex ia- &ura boni fanguinis , dicens : r) Cum im víero gerit mulier , fota fit eum virore pallida, . . e£ pauciori in. corpore- exifteute. fan- Qume, eam ex viridi pallidam ele , meceffe effl. — Neque tamen fignum hoc vniuerfle adeo , vt huic foli infiftendum fit. A transparente enim per vafa fübcutanea cruore cum flori- dus proueniat faciei color, poteft vel vafculorum anguftia naturalis globulos rubros ingreffü prohibere, vel et inte- gumentorum obfítare denfitas, quo minus fluidi fub iis moti color appareat, vel et Climatis aeris que indoles hunc pro- ducere effe&um, s) vel d enique repentina animi pathema- ta hanc inducere mutationem, illaefa fanguinis erafi, dum vel terrore perculfi pallefcimus ; Vel noftra rubefcimus ^ culpa. Solent hinc Medici prouidi de fanguine-iudicatvri €a intueri corporis loca, quibus vafcula tenuiffimis te&ta funt integumentis, labia fcilicet palpebrarumque inferio- rum aliquantum didu&tarum partem internam ; ne denfitate cutis vel naturali vel aduentitia decipiantur. Sed et cer- tioribus fefe manifeftare folet Anaemia fpuria indiciis, Quae enim $ XL et XIV. de robore vaforum füa aCtione ferum in purpuram.compingentium adlata funt , facile, fi haec purpura deficiat, deficere robur fibrarum, docent, Miþor ergo erit atqge d;bilior' fibrarum laxarum in fluida, a€tio, q) to8. decon TE R Syftem, Prax. $) vid. D. Müller Differt. de cauffa ed. Tom. I. Lib. II. Tit, HI, N 9.IO4. Palloris cutis hominum fub zona tor« Cap, 32. tida habitantium $. VIll, fqq. 3) de Mor'b:-Mul. Lib. ï. 29 DE' ANAEMIA SPVRIA. /a&io, minor horum attritus, eoque ine&icacior, quo ma- gis globulorum rubrorum -quippe denfiorum defecerit quantitas, Aberunt ergo-omnia, quae a&tionem vaforum validam, quae validum denotant et inter f& et ad parietes — 3attritum, indicia. Aderit minor caloris in corpore gra- dus, t) minimique frigoris impatientia, minor falium et oleorum réfolutio et commixtio. Hinc, quae ex corpore excernenda reiiciuntur, nec colore nec odore, quo in íta- tu fano effe deberent, praedita erunt, diluta potius et aquofa indole, quae fit finguinis mixtura teftabuntur , id quod in fexu fequiori cumprimis menftruis pallidis pro- deuntibus palam fit. Pulfus, cum nulla adfit irritationis , nulla duritiei cauffa, ob fibrarum laxitatem mollis erit ac tardus; et cum im genere maífà fluidorum nec abundantia peccet, nec paucitate, nulla quoque, cur paruus effet , ratio fuppetit. Proxime hinc ad . eum accedet, qui in .Scholis Medicorum vndofus vocarifolet, ex quo in acutis et diuturnis morbis diuerfa admodum formantur praefagia. Verum cum languide fic et fecretiones füccedant, et ex- cretiones, omnesque corporis fani fun&iones, nec in ty- ftema folum vaforum, fed et mufculorum et neruorum haec cadat fibrarum debilitas, deerit et animalibus a&ioni- bus vigor ille naturals, forporque ille et infolita, quae D füccedit, defidia, effe in fanguine, pendere a cruoris quan- titate, vitam et alacritatem, teftabitur, : Qn XX. "Diffoluit certe vitiofe fanguinem liquor putris e vi- Ícere vel fuppurato vel corrupto in eum ftillans, qui, dum reforbe- D' 3 t) attente tamen hic conci'ia:da . Ha&n Rat. Mec./T. Il. Cap X, T,lll, ! funt, quae de calore in corpore hu- Cap, lll et T, V, Cap. VÀ, inano docet Vir Summus Ant, de DI qo DISSERTATIO INAVGVRALIS | MEDICA Teforbetur, íüa acrimonia purpuram in tabum fatifcere xcogens, cacochymiam purulentam inducit, "Vix, quae in- «de oriuntur, mala arte auertenda funt, dubiumque, an :*hac fanguinis diathefi, an vifceris nobilioris deftru&ione ;meger fublatus fit. Verum non hanc purulentam, fed no- ftram, de qua hucusque a&tum eít, Anaemiam meditatio- me perfequentes, haud adeo 1ucundam eius deprehendi- 40Us prognofin. Cuius $. XIV. et XIX. mentio fa&ta eü: fibrarum debilitas atque laxitas, cum in totum corpus re- dundet ,-languidioresque eius efficiat fun&tiones, id ipfum reddet fic magis infirmum. . Cum vero obferuante coRN. ELsO u) Zificmitas omuibus morbis pateat , maior inde et ho- yum corporum in morbos elucefcit procliuitas, ita tamen; vt certae fint, in quas potiffimum prono lapíu praecipi- lpfa iam ex fua tari poffünt haec corpora, adfeé&tiones. indole patet mali contumacxa, fonitem fuam cau[ïämque Dum enim ab infirma fibrarum in flüida augens quotidie. a&ione pendet cruoris paucxtas debilior erit haec ipfa va- forum in fanguinem a&tio, quo minor fuerit cordis et ar- teriarum irritatio, quae igitur vt effe&us cum maffae ma- teriae irritantis refpandeat debilior erit, quo fanguis fue- rit inertior, quoue magis globulis purpureis vtpote magis ftimulantibus deftitutus, v) vt fic fanguis ferofus debilem xaforum conftri&ionem, debilis conftri&io fanguinem fe- rofum taediofo circulo ef&cxant Facilis iàm ex hoc in alios morbos, eos cum primis, quos autores $. IX. citati :expe&tandos dicunt, patet tranfitus. -Fibrae enim, quae füa Iaxltate füfficientis cruoris praeparationi zmpares erant, fi u) le. I. Cap. l, maux p« 145 v) Hales Haemaftatique. des Anie n L ET n 38 pE ANAEMIA SPVRIA: fi eousque dägenerent, vt etiam flaccidae fint, et 2 natu«- vali grauitate tenfae non vedeant. in. debitam contrationem et breui-.. sátem , x) languefcent eo magis, quae fieri deberent, de-- bitae excretiones, ferofusque fic in corpore accumulatus: humor cachexiam tandem et leucophlegmatiam aliosque: affe&us Hydropicos efficiet. Tumebunt cumprimis, quod - huic morbo admodum folemne eit, artus inferiores, eo- rumque oedemata mane plerumque difparentia, vt pluri- mum Anaemiam Spuriam comitari folent, difficilius fcilicet humorum adícenfu (accedente. Habent enim bumores fani cer- tum vifciditatis gradum, per quem adbaerent lateribus vaforum. . , Si iam firmus et bonus fauguis mon producatur, — Sed in 4quofamk tenui:atem degenerare incipiant bumores , minuetur illa adbaejio ad latera vaforum , manente tamen. iminutata Vi grauitatis , adeoque: tunc facile "tumgbunt aríus inferiores. y) & XXI. * . Obicem itaque huic malo ponere oporte ts princi;f piisque obftare, ne fero demum, fi per longas inualuerit : moras, medicina paretur. Non hic remediorum farrago, ; non locupltiffima, qua cuique falus venditur fua, requiri- tur officina, paucis quippe et hic Medicum nobilitantibus, Caáilas morborum aggreditur, qui eas cognofcere didi- cit, hisque füblatis vere demum medetur infirmitatibus. Morbi alterius fi fuerit An^emia Spuria vel pedifféqua vel raenuncia, obuiam quidem huic eundum, iti timen, vt ad illum follicite, quem vel praecedit vel f-q'itur, mor- el fa- bum rvef/piciatur, quippe quo fublato vel fa&ta iam, v cilior x? de Gorwtcr Compend, Med. y) B. van Swieten Commentaf, 1 "'Ira&, X, .2.' om. 1V, $» 1228. DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA 22 cilior longe et huius erit medela. |Quodfi vero. cae, quae $. XIV. fqq. indicatae funt, fubfuerint cauffae, hae fic euitàndae erunt corrigendaeque, vt fibrarum vaforumque laxitas, pallidi fanguinis genetrix, tollatur, fufficiensque fic generetur cruoris copia, validiore fcilicet: validarum fibrarum in fluida a&tione ; horuimque hinc debita copden— . fatione reftituta. [L! $. XX—II.', Non abundant in morbo noftro fluida refpe&u totius corporis $. VIlL, et IX. fed vitiofa faltem re- fpe&u . cruoris adeit.feri copia, vel cruoris refpe&tu feri vitiofa .paucitas. , Vix ergo hic, quae euacuan.- adíunt indicantia. Ma- tium nobis víüm iniungant, gnam certe, fi quod vnquam remed'um, requirit cautio- nem Venaefe&tio, vixque, hi alia vrgentia eam fuadeant, quod perraro fit, in vfum trahenda. Minuit haec vim vi- tae, debilioremque reddit fluidorum propulfionem, z) et gradum caloris in corpore minorem efficit, nec fübtra&to fanguine, quod in proportione partium latet, vitium tol- litur.. Cauffae igitur, quae tamen tollendae effent, cum fic augeantur, euenit vtique, vt períaepe grauiter laedat aegros aegrasque imprudens phlebotomia, altioresque ma- agatradices. Non mi- lum, quod exftirpare animus erat, nor et in vfu eorum, quaeé per aluum euacuant , remedio- rum requiritur circumfpeé&tio. Haec enim ; quas irritaue- rant ftimulo füo, fibras debiliores relinquunt, et, quae non quantitate in corpore peccauerunt, fuida exturbant. Wocebunt haec eo magis, fi vel"faponacea fuerint, vel u z) Hales Haen * 1aftatiäyue des AflilllaUX- P. 86. fgq. 83 DE ANAEMIA SPVRIA La "gummofo-refinofa, ficque, vt $. xvir. expofitum eft, paucit " laudabilem cruorem peflime fimum , qui adhuc fupereft, fundendo, intempeftiue eum corpori fuübtrahant. Solemne quibusdam eft, hanc fanguinis deprauationem largis infufis calidis aquofis aggredi, quae, quam perperam adeffe putant, vifcedinem tollant, vitiofaque expellant. Vix id faufto cum euentu initur confilium, pluresque puellae ex Anaemia hac in vetam Cachexiam dantur praecipites. Quae enim re ve- ra adeft ex defe&u cruoris humorum tenuitas, ex adfumtione P artium leuiorum , aquofarum praefertim calidarum a) augebi- £wr, et quae debiles iam funt fibrae eo -magis relaxantur. & XXHI. /'ö'm'itten'ö'a ergo,quae hucusque enuferata funt, fapienti confilio erunt infida haec fanitatis praefidia, paucisque iam, quae agere oporteat, fuübiungendum eit. Vertitur fcilicet in eo cardo tei, vt roboratis decenter fibris, vaforum auge- etur contra&ilitas , ficque viuidior efficiatur fluidorum propulfio, quo fic his magis conquaffátis maior denfae ma- quid maiorem teriae compingatur copia. Faciet huc, quic Conferet non vaforum in fangvinem producit a&ionem, bolum motus muícularis , qui exiguum ad medelam fym temere negle&us fupra $. xv. inter morbi cauífas rela. elfo, b) jfiis effe de- tus elt, et exercitatio, cuius, fuadente o bet- la[jiiudo ,. quae citra. fatigatio B uem jit , et aliorum remedio- rum adiuuabit efficaciam, et fua iam natura praeftantiffi - siremedii vice fungetur. Au&us ánde fanguinis motus velocitas, vt fupra di&tum, vividiorem cor- eiusque circuli dis efficit vaforumque confiri&ionem, quae, quo fuerit maiot z) li. Schnidel, log, cit» p« H b) Lib ll Cape 2 34 DISSERTATIO INAVGVRALIS VMEDICA maior, eo maior orietur fluidorum comprefforum denfitas; Parit in principio hoc remedii genus difficultatem, cupiunt- 7/ que corpora debilia eo plus torpere quo torpuere diutius. Verum füperato primo hoc torpore, crefcit in dies mo- uendorum membrorum facilitas, reditque cum vigore et fanitate agilitas. Multum praeftat moderata deambulatio, plus cérte brachiorum motus, eorumque vel in agitanda dolabra inermi, vel, quod fexum fequiorem decet, in le&is fternendis pauimentoque euerrendo exercitatio, longe ce- lerius fic fanguine e venis axillaribus et fubclauiis in faccum venofum refluente. Idem eft celerior fanguinis refluxus, qui obtinetur leni'ac moderata corporis et extremitatum cum- primis fri&ione, quippe quae e venis fübcutaneis reditum fluidorum promouendo, maiorem efficit fanguinis et motum et calorem. Haec fibrarum ad viuidiorem ofcillationem irritatio cauffa eít, qua permoti nonnulli et vim ele&ricam in hoc vasorum torpore proficuam iudicarint, quippe quae cordis atlionem. pulfumque efficit uumero roboreque auciorem, c.) S^UXXTV. Eo cum primis enitendum eft, vt in affümendis alimen- tis ea euitentur vegetabilia farinacea atque herbacea, quae fua procliuitate permultum acido et glutinofo fpontaneo generàndo vel augendo famulantur, iis contra ea ele&tis, quae animalis profapiae magis jin alcalinam vergunt indo- lem, et fiaffà fatisque ficca fuerint, faturatos denfosque ge- nerant humores, quod efficient eo magis, vbi non potu mul- irituofo to aquofo diluta, fed potu parco meraco leniter fp fuffulta €) Chrift. Lud, Alberti Differtat. de vi Ele&irica in Anemorrhoeam, $. X. qu.. Gocttiyg. €10 I3CC LIV, * afi DE ANAEMEIA.SPVRIA.— 35 fuffulta fderint. Breuis eít, quae roborationem fiBrarum in- iungit, indicatio, magnum tamen fibi e fonte pharmaceutico et quidem e roborantium cla(fe vindicans remediorum nu- merum. Pofífunt ex his, quae aromatica virtute praedita " Ífunt, cum primis fi prudenter martialia adiiciantur , for- * mulae concinnari innumerae, efficacia eadem eidem indi- cationi fatisfacientes. . Vidi faepius celeberrimum quon- dam virum cum fümmo fru&u bis quotidie (übiun&o motu corporis Vncias duas porrexiífe vini Burgundici, cuius li- brae duae cum Vncia vna Corticis Peruuiani et Limaturae Martis Vncia dimidia in digeftione calida per XXIV. horas fteterant, fa&aeque imitationis nunquam me poenituit, Magna quoque aquarum Spadanarum prudenter adhibita- «um laus eft, quippe quarum pars aquea fatis celeriter elabitur, reli£to diutius in corpore principio martiali, fi- brarum robur, denfitatem et contra&tilitatem augente, Obtinetur bis, fi tempeftiue fuccurramus, is, qui optatur, finis, redeunteque fyftematis vaforum tono naturali, redit debita fluidorum condenfatio, purpuraeque debita quanti- tas, ficque viuidior fit, quae in fanguine, quae in cruore efcv, vita. Err; pag, 5. $, 1. lin- 3, lege grauando pro grauendo, oX E5 . k NOBI & g mOBILISSIMO ^ TQVE DOCTISSIMO DO M-I NO-. CANDI D'ATQ PRAESES. S 4 i non medioca*z;s"eji, quimn faepe Jibi acquivunt, qui vitam et fa- | guiuem patriae defendendae comfecrant , gloria , fane mon suiior et eorum laus eff , qui vitam viresque. feruandae dicant faluti ci- wium. Lübenter bi, dum fanitatis praefidia vimantur , aliis in- féruiendo. confumuntur. , fciendi et iumandi dulcedinem maximam fuam wnercedem. arbitrantes, |Hi, quo altius in. fcientiae Medicae abàita indefeffo penetrarunt feruore , €o penetrave. profun'dz'usq C0- nasbür, muuquam fe artis limites nunquam otii metam attigife váti. Es Tu, Nobiliffme Domine Candidate, ex borum mumero, meque , qui diligentiffimum Te babui Auditorem , babes. diligentiae Summos ergo, qui merito Tibi uuuc quge et eruditionis teftem. conferuntur , .im 4rte Salutarí Honores fincero- Tibi ac laetiffimo awimo gratulor, idque opto, vt dignam feimper praefrantia Taa — fortem experiavis, I iam et ciuibus, Tuis , prudenti fcientia duce quam petunt, opem propitio Numine ferendo ,. aliorum emolumento Juam fuperfirue felicitatem. — V'ale* $Scrib, in Friderieiaua &rlangenfi Ipf. Non. Apri 4. R. $. 7N E &lobccLXPVI. PRAE- 3l Wt PR '&E NOBILISSIMO P'RAECLAR;I-SS'IT/WGR. : * — ATQVE DIGNISSIMO. NO DOGCIO RANDO D*O MI AMICQ. SVO.OPTIMO RG IfrsD'F LEISCHMANNVS MED. D. OPP, IOAN*N*EFT GEO UM etam attingunt , Ainice. iutegervime , jïuciü T'z)zz académica, et M fummi in avte falutari Tibi fant decreti bonores, biac fieri non potuit, quin Tibi bac de.re animum eumque gmtulabundum declarayem. conuevfatioue priuari; quia Doleo Te perdere , et in pofferum Tua amicá cepta, ad fuum vero poftulat temporis ratio , vt boua a Dei gratia ac entiffiiis noftris bonorem et prox mi vtilitatem exerceas, comitatus av votis fiss Viuas im fplendidiffimae Tuae fami liae ornamentum , ia aegro- torum folatium , et in orbis eruditi decus. Deus T. O..M. Te ad feras et :- Adjit. Tuis. conamini- vfque aunos fofpitem atque incolumem conferu eddat beatum. - Celerttim Bus, eorundemque exitum ab:omnui pa rte Y vnicum boc addam , ad uos faepius amice vt vefpicias. Vale Dabgm Erlaugae die IV. April. Z.VIDCC..L'XKVI,.,. VIRO. PRAENOBILISSIMO ATQFE D ö'CTFSSIMO : MEDICINAE DIGNISSIMO DOCTORANDO Sn D- Pn' RICHIVS Med, Cand. C. A. WENND OPPONENS. , - Oka qua, juid iucundius mibi . 4cqidere,-p5ïuzj]"et quam illà occafi ianta in Q uanti Te faciam, publice. demonftrare . poljum. arte falutari, fit copuitio Tua, omuibus notum efn, qui Te penitius De bonore itaque, quem accipies, ex animo vatulor , infpexerunt, fimulque. Deum .oro atque. obteflor , vt crefcenti Tüae. ploriae- fautat , Jibique omne, quod in mortales cadere. poteft, genus felici katis inpertia- tw., Vale, meque vlteriori Tuo amori ac beneuolentiae commen- datum babeas. . Dabam Erlangae d. Iy. Agn MDCCLXF 1. VIRO PRAENOBILISSIMO DOCTISSIMOQVE MEDICINAE DOCTORANDO DIGNISSIMO FAVTORIL AMICO ET CONTERRANEO SVO AESTVMATISSIMO $. P. D. CAROLVS GEORGIVS LVDOVICVS. RITZ Iw c. " y uplex ho$ iuhgit'—vinculum, Mufae nimtrum et communis patria, 1 -— D Pofteriori buic. praeprimis acceptum fero ,- quod laudis TP A E, uam 1udefeffum. artis. falutavis (fudium TIBI peperit, ad me etiam transeat particula A - Hac . de felicitate pariter. ac de. fincera. amicitia TV A, qua me ] hucusque amplexus es, iure meritoque mibi gratulor, At, quum omues boni de dignitate dotforali, qua Gratiofa Facultas Medica zoffra TE in praeciarae eruditionis TY AE praemium pro- ediem ornatura eft, amimitus gratulantur; — vitio mibi vertendum e[fet , i iuter comimunes plaufus folus tacere, et gaudium votaque mea filentio fo cors fupprimere vellem, — Sicut igitur de pevitia medica exatliffima , quam folers . diligentia TV.A fideliffimaque -Dodorum TVORVFAM inflitutio TIBI dederunt , ex animo gratulor, ita ex intimo cordis affedu de laurea, qua tempora TV A mox cingentur, beue merita gratulor , Gratulor matri TWAE fuauiffimae de filio bonorato, gratulor patrige de medico erudito atque fideli. Gratulor ommibus , qui fanitatis fuae vel comferuandae vel reffaurandae curam TIBI commi[Juri fuut . Viuas modo vigeasque per longam amnorum inceptaque mon, uifi faufla, experia- feriem faluus atque incolumis , ris , opto . Caeterum uibil magis in votis babeo, quam vt inaefli - mabil 3 em amicitiam fauoremque TV.F..M auro cariorem integrum mibi ad cineres vsque conferuare beneuole velis, Quantwim in me eff, dionum illo me vt reddam , integris fludebo: viribus. Vale , mibique fauere perge. Dabam Erlangae die XXIF. Martii MDCCLXVI. *e '?ï* ** z — 7 " 7) $ d * K p N s i "i 5 U j2 306 st ag *s $3 h s j * Rs i M. H ; DISSERTATIO INAVGVRALIS MEDICA ! ANAEMIA SPVRIA QVAM Ea SVWMI NV MINIS AVSPICIO, RECTORE ACADEMIAE MAGNIFICENTISSIMO o SERENISSIMO PRINCIPE AC DOMINO VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset f r oD MI N O Batancee Q gO E FRIDERICO CHRISTIANO L MARGGRAVIO BRANDENBVRGICO PORVSSIAE Focus SILESIAEQVE DVCE xsi. BVRGGRAVIO N - NORIMBERGAE REL. PRINCIPE AC DOMINO NOSTRO CLEMENTISSIMO p EX DECRETO GRATIOSAE FACVLTATIS MEDICAE D. PRAESIDE —S D. IACOBO FRIDERICO ISENFLAMM SERENISS. MARGGR. BRANDENB. CVLMB, A CONSIL. 'AVL. i ET MED, ANAT. ET BOTAN, PROFESSORE PVBL, ORDIN, IN FRIDERICIANA ERLANGENSI PRO GRADV DOCTORIS SVMMISQVE IN MEDICINA HONORIBVS PRIVILEGIIS AC IMMVNITATIBVS LEGITIME OBTINENDIS PVBLICO ERVDITORVM EXAMINI SVBIICIT ä IOANNES HENRICVS BEHR LOBENSTEINIO-V ARISCF'S. D VIIL APRIL. MDCCLXVI. EnLaNGAE APVD L. D. M. CAMERARIVM ACAD "Tirocn » V CA & 1 », 'v& Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com 1