KaI600-377_22
author: Flach, Franz Jakob

D ISSERTATIO INAUGURALIs
ALICQUOT

QESTIONES J. CRIDICA8

EXHIBENS.
QOAM

DEO T. O. M. CLEMENTER ANNUENTE
EX INDULTU ET AUTHORITATE

ILLUSTRIS JCTORUM ORDINIS

IN ALMA ARGENTORATENSICUM
UNIVERSITATE

PRO LICENTIA

SUMMOS IN UTROOQUE URE HONORES

ET PRIVILEGIA DOCTORALIA RITE
CONSEQUENDI

SOLENNI ERUDITORUM CENSURE
SISLII

FRANCISCUS JACOBUS
ARGENTINENSIS.
AD DIEM III. MAJI ANO MDCCLVII.

HORIS LOCOQUE SOLITIS.
AKR G E N T OK A TI,
Typis SIMONIS KüksNERI, Cancellariæ Typographi.

—

S
ſ; „ NE. 5
ſe 4 . P e, S

N

GS α

N=

QESTIO I.

An Matrimonium in mortis articulo
contractum ſit legitimum, & an legitima-
tionis effectu gaudeat?

9. lI.

— Atrimonium fons generis humani, &
Begregium a Deo hominibus conceß-
ſum munus, tantum emolumenti,
& ſi bonus ordo obſervatur, generi hu-
mano conciliat, quantum incommo-
n qi perverſus ejusdem uſus ſocietati
infligit humanæ. Hic ergo labor hoc opus in pru-
dentia legislatoria eſſe debet, ut Legislatores Ca-
veant ne respublica his abuſibus capiat quid detri-
menti. Egregie de hac re agit ?LATO de Legibus
A 2 Lib.

3 (4) Ler.

Lib. IV. Athen. Dic age per Deos, quam legis condi-
tor primam legem oonſeribet? Annon ſocandum natu-
ram primum generationis in civitate principium ante
omnia Legibus eornabit? Clin. Plane. Ath. Princi-
tium autem generationis omnibus civitatibus nuptiarum
conventus atque communio. Cl. utique. Ath. Luare ſi
nuptiales primum loges ponantur, bene ad omnem civi-
tatem rete conſtituendam poſitæ videbuntur.

§. 2.

Summo ergo jure ſolennitates actum hunc
apud Romanos, antecedunt & concomitantur,
nec ſimul & ſemel contrahitur matrimonium, ſed
quaſi gradibus quibusdam ad ejus conſummatio-
nem pervenitur. Præcipitatio ergo atque impe-
tus in re tam ſeria proſcribuntur, & maturato de-
mum conlſilio in hanc ſocietatem Romani ire
poſſunt.
„ 3

Sed prout accidere ſolet, in aliud extremum
ruunt interdum quidam mortales & matrimonium
ad ultimum vitæ halitum retardantes itinere con-
fecto achatem quærunt. Non immerito hinc
dubium moveri poteſt: an matrimonium tale ſit
legitimum.
§. 4.

Nuptiæ ſeu matrimonium jure Romano ſunt
viri & mulieris legitima conjunctio individuam
vVitæ

vitæ conſuetudinem continens G. I. Inſt. de Patr-

Poteſt. & conſortium omnis vitæ, divini & humani
juris communicatio, L. 1I. f. de Rit. Nupt.

9. F.

Quia igitur matrimonium individuam vitæ Kat. dub-

conſuetudinem continere debet, videtur matri-
monium, de quo mihi jam ſermo eſt, nec velle
nec poſſe hunc finem aſſequi, cumque nuptiæ de-
beant eſſe juſtæ, id eſt, ſecundum præcepta le-
gum contractæ, his nuptiis legitimarum nuptia-
rum titulum denegandum eſſe videtur,

Augetur difficultas, ſi conſideramus, quod
Romani non ſolum quid liceret lege civili, ſed &
quid honeſtum eſſet in hac conjunctione conſide-
raverint. L. 42. pr. f. de Rit. Nupt. A minori enim
ad majus argumentum ſubduci poſſe videtur, ſi
Romani Nuptias prohibuerunt, quibus decorum
non tam vehementer lædebatur, quam id in nu-
ptiis mortis articulo contractis accidit: poteſtne
præſumi album eos calculum his nuptiis adjeciſ-
le? accedit, quod generale Romanorum de Jure
Gentium primario principium erat, quod is juſte
vivat, qui ſecundum naturam vivit. In mortis
articulo vero matrimonium contrahere, naturæ
dictamina haud exacte ſequitur.

A 3 §. 7.

+ (6) L82.
§. 7.

Gignendi pariendique capacitas eſt requiſi-
tum ſubſtantiale nuptiarum. Si conſtat alterum
efle ineptum ad producendam prolem, matrimo-
nium elt ipſio jure nullum; Non enim ſatis eſt
maritum ſolo tantum oſculo putari; in mortis ar-
ticulo certe nec oſcula quidem aderunt. Qui por-
ro ob ætatem nimis teneram generare non poſſunt,
nec matrimonium contrahere poſſunt. pr. Inſt. de
Nupt. cur non idem juris in moribundo?

F. 8.

Porro ſtipulatio, qua certa quædam ſumma
dotis nomine poſt mortem mariti ſolvenda pro-
mittitur, irrita redditur in L. 20. fF. de Jur. Dot.
fine negotio hoc ad præſentem caſum applicari
poſſe videtur, nam ſi dos in mortis tempus pro-
miſſa non valet, nec matrimonium eodem tem-
pore contractum valebit. .

§. 9.

Rat. decid. Enimvero licet in matrimonio conjunctio animo-

rum & corporum copula concurrant: in illa tamen
conſiſtit eſſentiale hujus conventionis L. 30. de K.
J. & affectio maritalis nuptias conſtituit. L. II. Cod,
de Nat. Lib. Carnalis vero copula animorum con-
junctionem ſequitur. L. 15. f. de Cond. & Barzckr.
tque

6 32 (7) 282*

atque primum eſt cauſa ſecundi, & ex ſecundo
primum infertur. Quamobrem concubitus ſive
ipia actualis traditio ſui non eſt de eſſentia nup-
tiarum. L. 22. Cod. de Nubt. L. 66. ff. de Don.
int. vir. & u. Sicuti in emtione venditione tra-
ditio actualis non præciſe transfert rei dominium,
ſed ſutficit ſymbolica, quæ v. gr. per claves & aliis
modis fieri poteſt. Spectant huc verba BACHO-
VII ad WES. u. 3. b. t. in conjundlione voluntatum
E& affesdtunm videtur forma conſiſtere, coniundlio cor-
porum eſt conſequens, quæ tamen potentialiter & in-
tentionaliter ita requiritur, ut conditio perpetuæ ſer-
vandæ caſtitatis adieéta conjugium ipſo jure faciat nul-
Ium. Quamvis ergo futuræ ſobolis ſpes non tam
firmiter adſit in hoc caſu, ut in reliquis, impoſ-
ſibilitas tamen generandi nulla adeſt, cum innu-
meri morbi falſo videantur mortiferi. Dictis ac-
cedit, quod data opera jura inter caſtratos & ſpa-
dones diſtinguant, illis ad generandum ſemper
inhabilibus matrimonium prohibent leges, non
vero his, ubi poſſibilitas adeſt, quod ceſſante for-
ſitan vitio, aliquando generare poſſint. L. 6. in
Fin. f-. de Td. Ed. L. 14. in fin. f-. de Manum. Vind.
L. 39. G. I. F. de Jur. Dot. Q. 9. Inſt. de Adopt.
THEOPH. Paraphr. eod. S. & licet L. 128. de
V. J. ſüb nomine ſpadonum etiam Caſtrati
veniant, ipſe tamen hic locus oſtendit, ſpado-
nes ibi in ſenſu generaliori ſumi. Senum deni-
que matrimonia prohibita non eſſe patet ex L. *
od,

Cod. de Nupt. ubi contra legem Juliam & Papiam
maſculis & foœminis ſexagenariis matrimonium

permittitur. Quo ipfſo rationes dubitandi §. F§.
& 7. allegatæ corruunt.

J. 10.

Firmum quoque Sententiæ meæ argumen-
tum conciliat favor, quo legislatores liberos, qui
ræter ſuam culpam in ſiniſtram conditionem de-
lapd ſunt, complecti debent, & revera comple-
Xi ſunt. Quemadmodum inſignem & ſingularem
plane favorem in liberos ratione ingenuitatis Ro-
manorum jura nobis ſiſtunt; quæ leges magis piæ?
quam illæ, quæ liberis naturalibus legitimos nata-
les largiteæ ſunt. Ingenuus eſt quicunque natus
eſt à matre, quæ tempore vel conceptionis, vel
partus, vel intermedio, dum uterum geſſit, ſaltem
per momentum füuit libera. prs uſt. de Iugenuu.
Quod vero legitimationem attinet, Imperator no-
ſter in L. II. C. de Natur. Lib. ſic loquitur, Quam
legem quidam putaverunt ſic interpretari, ſive non pro-
geniti fuerint, poſt dotem conſeriptam liberi, ſive jam
ab hac luce ſubtrabti, non anteriores filios juſtos haberi,
niſi utroque zempore viventes & ſuperſtites liberi inve-
niantur. Quorum ſupervacuam ſubtilitatem penitus
inbibendam oenſemus. ufficiat enim talem affotionem
habuiſſe, ut poſt liberorum æditionem, & dotalia gffici-
ant inſtrumenta, & ſbem tzollendæ ſobolis babeant: li-
cet

— (2) Le

cet enim hoc quod ſperatum eſt ad effedtum non perve-
nerit: nihil anterioribus liberis fortiitus caſus derogare
concedatur. . E& generaliter definimus, & quod ſüur-
per bujusmodi caſibus variabatur, definitione certa con-
oludimus: ut ſemper in bujusmodi quæſtionibus, in qui-
bus de ſtatu liberorum eoſt dubitatio, non concebtionis,
ſed partus tembpus inſpiciatur, & boc favore Ffacimus
liberorum, ut editionis tempus ſiatuamus eſſe inſpebtan-
dum: ewe£is hbis tantummodo oaſibus, in quibus con-
ceptionem magis approbari, infantum conditionis utili-
tas eopoſtulat. Nov. 74. Præf. init. argumento §. 6.
producto jam quoque ſatisfactum ſpero.

§K. 11.

Ultimam dubitandi rationem quod attinet, L.
20. ff. de JQur. Dot. loquitur tantum de ſtipulatio-
ne dotis ſpeciatim concepta in mortis tempus.
Heic vero loci nunquam in ſtipulationem venit,
quod nuptiæ non niſi mortis articulo intercedere
debeant.
§F. 12.

Concludo ergo, quod, licet Järe Romano
nulla lex expreſſe dicat, quod nuptiæ in articulo
mortis contractæ ſint permiſſæ, variæ tamen ad-
ſint, ex quibus, argumentis ex paritate, ut dicunt,
rationis deſumtis clare patet, quod cum nuptias
cum concubina libera, cum qua matrimonium
B inire

iniré fas erat, inire fas ſit, hoc quoque ad mortis
articulum ſit extendendum.

§. 13.

Ad poſterius jam quæſtionis membrum acce-
do, an nempe legitimatio per ſubſequens matri-
monium in hoc caſun locum habeat? Legitimatio
Jure Romano eſt actus, quo liberi naturales fiunt
legitimi. G. ult. Inſt. de Napt. L. I0. Cod. de Nat.
ib.,

J. 14.

Tres præcipue fuiſſe Romæ legitimandi mo-
dos æque certum ac notum eſt. Eminet inter il-
los, & ratione prærogativæ, temporis quo intro-
ductus, & ipſa ſua natura, legitimatio per ſubſe-
quens matrimonium, qua legitimantur liberi na-
turales, quorum parentes concubinatum in juſtas
nuptias commutant. G. f. Inſt. de Nupt. L. 10. C. de
Nat. lib. CONSTANTINUS M. hunc legitimandi
modum invenit, ZENO eundem renovavit, ANA-
STASIUS & JUSTINIANUS illum confirmarunt
atque auxerunt. Spectant huc verba ſequentia
JAC. GOTHOFREDI in ſuo Commentario ad Cod.
Theod. ad L. I. de Natur. fil. & matr. eor. De legi-
timatione ſane filiorum naturalium per ſubſequens ma-
trimonium Conſtantinum M. aliquid caviſſe, ſou de in-
genuis concubinis uxoribus ducendis, & filiis rie
Uis

62 (II) e⸗

ſuis ae legitimis habendis, teſtimonium perbibet LENO in
diéta L. §. Cod. Juſt. de Nat. lib. Nempe Conſtantinus,
ut idem ZENO ibidem loquitur, (non nudo tantum, ut
vulgo creditur, elogio, verum Conſtautini inſtitutum hac
tarte aperiens) qui veneranda Chriſtianorum fide muni-
vit imperium, hac propoſita legitimandorum liberorum
raticte, patriæque poteſtatis in liberos acquirendæ mo-
do, concubinatum in nuptias paulatim vertere ſategit:
dt ita, ſi non conecubinatum omnino tollere à republica
Cbriſtiana poſſet, quem ſane etiam quadantenus lege ſu-
Rulit, puta L. un. Cod. de Concub. ſaltem poſt ſigſoe-
prtos jam liberos arbtiorem ſandtioremque oonjundbtionem
legitimo connubio mutare diſeerent, ut ferme alioquin
Jolet liberorum contemplatio cariorem & ſandtiorem co-
pulam facere, & ad matrimonium contrahendum in-
vitare: videndus inſiognis hac de re locus CHRYSOS-
TOMI lb. 2. de Provid. Dei, de Abrahamo &y Iſinaäële
&z lex 10. Cod. de Nat. libh, Ante Conſtantinum
Magnum enim nulla erat legis actio prodita, qua
illegitimi liberi in patriam poteſtatem redacti,
jurium agnationis fierent participes, niſi arrogatio.
d. L. 5. f. Cod. Juſt. de Nat. Lib. Nov. LXXXIX.
Prine, & poſt hunc Imperatorem demum a ſucceſ-
ſoribus ejus modus hic legitimandi per ſubſequens
matrimonium in certum ordinem redactus fuit va-
riis ob hanc cauſam latis Conſtitutionibus. L. 6. 7.
10. & II. Cod. de Nat. Lib. G. 2. Inſt. de Hæred.
quæ ab inteſt, Nov. XII. 4. KVIII. II. LXXIV.

B 2 §. 15.

Conſentaneum quippe eſt, vitium ex defe-
Gu conjugii ortum, vi ſolius conjugii ſublatum
eſſe, adeoque nihilo plus ad hanc legitimationem,
quam ad matrimonium requiri, ad cujus natram
nec dos nec inſtrumenta pertinent. L. 22. Cod. de
Nupt. In lege enim 10. & 1II. Cod. de Nat. Lib. non
dicitur matrimonium, per quod legitimatio fit, in-
ſtrumenta requirere; ſed ipſam legitimationem
compoſitis dotalibus fieri, ſine alia conjugii men-
tioné, quod liquet improprie eſſe dictum.

§. 16.

In lege quidem II. Cod. de Nat. Lib. legitima-
tioni præſenti obſtare videntur verba ſequentia:
Sufficiat enim talem affebtionem habuiſſe, ut poſt libero-
rum editionem &; dotalia efficiant inſtrumenta, & ſpem
zollendæ ſobolis habeant. Sed ſpem ulterius vivendi
& hic adeſſe G. 9. jam annotatum eſt.

§. 17.

Rem totam conficiunt verba G. alz. Inſt. de
Nuptii & E. 10. Cod. de Natur. Lib. vi quorum le-
gitimatis per ſubſequens matrimonium compe-
tunt omnia jura, quæ veris legitimis, nec lum
inter

2 (13) 82-.
inter hos ac illos, qui ab initio ex juſtis nuptiis
procreati, eſt diſcrimen.

§. 18.

Si matrimonium, licet in mortis articulo con-
tractum, eſt legitimum, G. 9. 10. & 11. ſi legitimatis
per ſubſequens matrimonium omnia legitimorum
jura competunt, palam eſt, & ulterius præſentis
quæſtionis memb rum affirmandum eſſe.

9. 19.

Hactenus theoretice; ſed quid hodie Juris?
Ratione duplicis hujus quæſtionis in Germanica re
bene perpenſitata, nihil fere commutatum eſſe al-
ſerendum eſſe ſtatuo, quam quod legitimatio per
ſubſequens matrimonium latius pateat quam olim.

H. 20.

Obſtare quidem videtur C. 2. X. de frig. &
malef. qui enim debitum conjugale reddere non poſ-
ſunt, illi ſunt inhabiles ad matrimonium. Sed de
moribundis male hoc afſeri, dictum jam G. 9.

F. 21.

Qui vero objicere vellet, quod ceſſante con-
cubinatu præcipua ratio ob quam matrimonium
. B 3 hoc

662 (14) 282-

hoc legitimum eſſe permiſerunt, ceſſet, in illum
ipſum idem vehementiori vi retorqueo: atqui ho-
die ſtuprum frequentiſſimum eſt, jure ergo ſum-
mo nuptiis portæ panduntur.

§. 22.

Hodie legitimationem per ſubſequens matri-
monium plenum jus liberorum legitimorum tri-
buere certum eſt. Cap. tanta. 6. X. Qui filii ſint
legit. Adeo ut in ſtatutis veniant ſub nomine de⸗
xer vollbuͤrtigen Kinder.

9. 23.

Jure Romano legitimatio erat actus quo liberi
illegitimi finguntur ex juſto matrimonio nati, fi-
Gtio ergo erat fundamentum legitimationis, fictio
vero omnis ponit perſonas habiles: facile hinc
patet, cur ad legitimationem non pertinuerint
ſpurii vel vulgo quæſiti, nec ex adulterio procre-
ati, quia inter horum parentes matrimonium fin-
gi non poterat. Nov. LXXXIX. Cap. XLV. Nov.
LXXIV. Cap. VI. ſed ad ſolos li beros naturales
vel nothos, id eſt e concubina ſuſceptos.

. 24.

Hogdie vero ex diſpoſitione Juris Canonici di-
cendum exiſtimo, quod, quo caſu inter illos,
qui

3 (1I5) 882-

qui extra matrimonium ſuſcepere filium, ſubſe-
quitur licitum matrimonium, etiam partum ante
ſuſceptum legitimari. Nulla enim huc usque le-
ge cautum, an fundamentum hujus legitimatio-
nis conſiſtere debeat in retroactione matrimonii,
an in ſimplici fictione, quod liberi ob ſubſequens
matrimonium fingantur legitime nati, & ita ſola le-
gis poteſtate legitimentur. Non ergo attenden-
da coëéuntium vitio omiſſa copulatio, quia hæc
per præſens matrimonium purgata; d, cap. Tanta.
6. X. qui filii, ſed præſens legitimum matrimo-
nium, ſi jam nullum adſit impedimentum diri-
mens. V. STRVYCK, U. M. IT. de bis qui ſui vel
alien. jur. J. XI.

§. 25.

Praxis Gallicana ratione hujus quæſtionis in
alia omnia fere diſcedit. Matrimonium enim con-
tractum in extremis licet conſcientiam conſtrin-
gat, nullum tamen effectum civilem producere
poteſt. V. F? RRIERE Artz. mariages faits in extremis.

QUEÆSTIO I.

An qui tutelam legitimam detre-
ctat, ideo ſtatim ſit privandus ſucceſſio-
nis commodo?

F, I.

2 (16) L82-
6. I.

Rnublic utilitas pupillorumque neceſſitas tu-
torum munus non minus grave quam ſanctum
efficiunt. Nunquam feére occaſio occurrit, qua
cives utiliora ſocietatis tam humanæ quam civilis
membra exiſtere poſſunt, quam ſi utili plane ac
neceſfario vinculo ſummam fidem diligentiæ ſum-
mæ in gerendis tutelis jungunt. Hoc ſi faciunt,
periculorum laqueos, quibus tutores involvi mul-
ti tam audacter aſſerunt, multo licet negotio,
ſemper tamen vitabunt. Quæ cum ita ſint, ceu
monſtrum jure ſummo reputamus, quod ſœæpe ho-
mines omnibus excuſationibus deſtituti & arctiſ-
ſimo inſuper ſanguinis vinculo talibus or-
phanis juncti, legitimi ergo eorundem pupillo-
rum ſucceſſores, tutelzæ munus per ſe jam ſan-
ctum, ceu peſtiferam contagionem a ſe amovere
operoſe contendant. Non ſine ratione ergo quæ-
ritur, an talis tutelam legitimam detrectans ſuc-
ceſſione privetur?

g. 2.

Quum lege XII. Tab. cautum eſſet, Paterfa-
milias uti legaſßſit ſuper pecunia tutelave ſuæ rei ita
jus eſto: ULBPIAN. fragm. Tit. XI. H. 14. Juris-
conſulti Romani tutelam conſiderabant, tanquam

hereditatem. Quemadmodum igitur, ubi inke⸗
. 1tatus

☛ (7) Sr⸗

ſtatus quis deceſſit, ex lege ſuccedunt propinqui
& jure veteri agnati, ita & tutela Leg. AII. Tabb.
defertur proximis agnatis, G. 2. Inſt. de Legit. Agnat.

Tut. Poſtquam cognati Prætorum quidem ediétis

ad ſucceſſiones vocabantur, pr. & G9. Inſt. de
Suoceſſ. Cogu. non tamen æque ad tutelas admiſſi
ſunt: ſed in iis valuit ſemper antiqua ratio, qui-
bus lex non dat hereditatem, iisdem nec tutela
defertur. G. un. Inſt. de Legit. Patr., Iut. Quia vero
Agnatorum & Cognatorum differentiam Juſtinia-
aus Nov. CXVIII. cap. 4. ſuſtulit, hosque cum
illis ad ſucceſſionem admiſit, novo jure cognati
cum agnatis ad tutelam legitimam vocantur. cit.
Nov. cap. §5.
. §. 2.
Tutela eſt vis ac poteſtas in capite libero, ad

tuendum eum, qui propter ætatem ſuam ſe defen-

dere nequit; jure civili data ac permiſſa. G. I.
Inſt. de Iutel. L. I. pr. G. Eod. Quia tutela elt vis
& poteſtas jure Civili data vel permiſſa, college-
runt Romani, tutelam eſſe munus publicum, pr.
Inſt. de Excuſ. tut Munus enim dicitur, quod ne-
Ceſſario obimus, lege, more, imperiove ejus, qui
jubendi habet poteſtatem. L. 214. pr. fF. de V. J.

cumque ad omnia munera publica cives cogantur,

L. I. f. de Vacat. & Excuſ. neceſlitas hæc in
tutelis & curis maxime a legibus intenditur, adeo,
ut tametſi quis munerum publicorum immunitate
gaudeat, & tutela ſit munus publicum, kamer
ſih

2 (18) 82

ſub generali immunitate non contineatur exceptio
in tutelis & curis. L. I. O. I2. & L. 17. G. 3. H.
de Excuſ. Iut. L. 8. S. I. F. de Vacat. & Excuſ. Cum-
que tutela vel teſtamentaria, vel legitima, vel da-
tiva ſit, facile patet, ultima definitionis verba
ad legitimam ſpectare; quia legitimam jus ſive lex
dat immediate.

§. 4.

Sæpe tamen incidunt caſus, ubi vel pupillo-
rum intereſt, vel reipublicæ, ne quis tutelam ac-
cipiat; unde excuſationibus neceſſariis locus eſt,
quandoque tamen quibusdam perſonis Leges con-
ceſſerunt voluntarias. An excuſationes volunta-
riæ in tutela quoque legitima proſint, vehemen-
ter a ſummis Jureconſultis diſputatur. In affir-
mativam ſententiam eo; partim ob L. 4. de Leg. tut.
qua ſancitur, fratrem emancipatum vocari ad le-

gitimam fratrum atque ſororum tutelam, ſi non

alia præter capitis deminutionem ſive emancipa-
tionem juri cognita excuſatione munitus ſit; par-
tim ob argumentum ex ipſa rei natura delumtum.
Cur enim ex. gr. abſentia reipublicæ cauſa teſta-
mentariis aut dativis potius ſubveniret tutoribus,
quam legitimis? licet enim legitimi tutores ipſo

jure exiſtant tutores, ipſum tamen illud jus exi-

ſtentibus excuſationibus legitimos excipit, ratio
enim ob quam legislator tutoribus jus excuſandi
dedit, omnibus eſt communis.

H. F.

— — — —.

—D ––

W

3 (19) 28-
Quid vero juris, ſi aliquis nullis excuſatio- Rat. dub-
nibus ſubnixus, eſtne idem privandus a ſuccel-
ſionis commodo? hoc faciendum efſe videtur, ob
L. 10. ff. de R. J. Nihil tam naturale eſt, quam
eum ſequi commodum, quem ſequitur incommo-
dum; adeoque implicite hæc quoque continetur
regula: nihil eſt tam naturale, quam, ut is, qui
incommodum non vult, etiam non habeat com-
modum. Qui ergo non vult tutelæ onus ſubire;
nec ſucceſſionis beneficio gaudere debet.

. 6.
In Lege 32. f. de Excuſ- ſancitur: Mater filium
ſuum pupillum, vel quivis alius eotraneus eoetrauen αaue
pupillum ſoripſit heredem, & Titio legatum dedit, eum-
“ que eidem pupillo tutorem acſeripfit. Titius confirmatas
excuſavit ſe a tutela. QLuaro, an legatum amittat..
repellendus eſt a legato ſi legatum ei ideo adſeriptum

. appareat, quod eidem tutelam filiorum injunxit. Ergo
ſi aliquis alicui quid legat ſub conditione oneris
. tutelæ, ſi conditionem non ſervat, & indignus erit,
1 qui legatum accipiat. Eadem ratio in noſtro caſu
1. adeſſe videtur; qui tutelam detrectat, eo ipſo ſe
8 indignum ſucceſſione Sickt⸗
. . * 7.
Verſamur hic in materia, ubi de poœna quadam Rat. dec.
10 infligenda quæritur: cumque de hac poœna leges
i fieant, privatorum non eſt, legibus eſſe rigidio-

res. Judex enim in ſententiis ferendis non aliter
judicare debet, quam id degibus proditum eſt. pr.

(20) L82.

Iuſt. de Off. Jud. In ſpecie hæc regula obſervari debet
in cauſis, quæ pœnam aut incommodum pœnæ ſi-
mile inferunt. L. 155. G. 2. fF. de Reg. Jur. L. 1 I. bpr.
Fj. de Pœnis. Atqui nulla adeſt lex, quæ hoc ſtatuit,
mentio enim in iis tantum fit de periculo, quod
tutor falſas exculationes allegans a tempore datæ
tutelæ ſuſtinebit, licet quoque decretum judicis
adſit. L I. C. & Tut, vel Cur. Jalſ. L. I9. Cod. de Ex-
cuſat. Tut. & Cur, 3
„ 8.
Reſp. ad Licet nihil tam naturale ſit, quam eum ſequi
Rat. dub. incommodum, qui commodo fruitur, ex hoc ta-
men non ſequitur, ergo detrectans legitimam tu-
telam ſucceſſione eſt privandus. Hæc mihi conſe-
quentia felicior videtur, ergo detrectans ad ſuſci-
piendam hancce tutelam jure ſummo cogitur z niſi
a Legibus ſpeciali excuſatione ſubnixus ſit.

In lege 32. de Excuſ. agitur tantum de Teſta-
mentaria tutela, cujus natura plane diverſa eſt a
legitima: cui legatum relinquitur, illud legatarius
ex beneficio teſtatoris accipit, ergo conditionem
ſervare debet. L. 5. f. de Cond. Inſt. Legitimus jus
ſuccedendi habet ab ipſa lege, ergo a Teſtamen-
tario ad legitimum non valet conſequentia.

QUESTIO III.
An mater præferatur avo in Tutela
ſuſcipienda “
HS. I.

☛ (21) E
„I. 1
Xhibito exemplo ubi multi tutelam ceu grave
onus a ſe amoliri cupiunt, jam de alio caſu
agam, ubi votorum ſumma eſt, ſi illa poteſt ac-
quiri. Recte ergo in legibus tutela interdum vo-
catur ſollicitudo, interdum vero jus tutelæ. L. I.
C. de Legit. Iut. L. 2. C. Eod. Jure veteri Ro-
manorum ipſæ fœminæ tutelæ ſuberant. CICERO
pro Murena C. 12. Sed iſta mulierum tutela poſt
LEONIS Imperatoris tempora ita obſolevit, ut
JUSTINIANI temporibus talis tutelæ nullum
ſupereſſet veſtigium. L. 3. Cod. de Legit. Tut.
SCHILT. Exere 37. 239.

G. 2.
Uſque ad THEODOSII M. tempora tutelam
adminiſtrare virile munus tantum eſſe reputaba-
tur, & altra ſexum fœmineæ infirmitatis tale of-
ficium erat. L. 1. C. quand. mul. tut. off. & foœ-
minis regulariter tutela non committebatur, niſi
a principe filiorum tutelam ſpecialiter poſtularent.
L. fin. ff. de Tutel. THEODOSIUS M. poſtulanti-
bus ſub quibusdam conditionibus permiſit libero-
rum orphanorum tutelas adminiſtrare. JUSTI-
NIANUS vero matrem in tutela etiam agnatis
prætulit. Nov. 118. Cap. 5F. Lege itaque matri
delata hæc tutela, adeoque eſt legitima. Rema-
net vero dubium, an mater avo præfeératur? Ex
Nov. I18. Cap. §. utriusque ſententiæ patroni
omnia fere tela ſua depromunt. Verba legis hæc
C 2 ſunt,

4

Rat. dub.

3 (22) 282.
ſunt: Eæ bis autem, quæ de hereditate diximus & di-
poſuimus: & quæ de tutela ſunt, manifeſta conſiſtunt.
dancimus enun, unumquemque ſecundum gradum & or-
dinem, quo ad bereditatem vocatur, aut ſolum, aut
cum aliis, etiam funélionem tutelæ ſiuſeipere: nulla
neque in hac parte differentia introducenda de agnato-
rum ſeu cognatorum jurer ſed omnibus ſimiliter ad tute-
lam vocandis, quique e maſoulorum, quique e fäe-
minarum prole deſeendunt minori conjuntti. Heæe au-
tem dicimus, ſi maſeuli perſoètæ ætatis ſiut, & nulla le-
ge prohibeantur tutelam ſuſeipere, neque excuſatione
competente ſibimet utantur. Mulieribus enim etiam
nos interdicimus tutelæ ſubire officiun, niſi mater aut
avia fuerit. His enim ſolis ſècundum bhereditatis or-
dinem & tutelam ſubire permittimus, ſi inter geſta &
muptiis aliis, & auorilio Vellejani Senatus-conſulti re-
nuntiant. Hac enim ſervantes omnibus a latere cognatis
quoad tutelam præbonuntur, teſtamentariis ſolis tuto-
ribus pracedentibus eas. Defundti namque voluntatem
& eletionem praponi volumus. &‿c. Lex hæc ſtatim
expreſſe tutelam videtur vindicare avo, his ver-
bis, a latere cognatis quoad tutelam præponuntur; &
poſtea matri eandem tribuere videtur, verbis, ze-
Jtamentariis ſolis tutoribus præcedentibus eas.

—3.
Grave ergo dubium adeſt, cuinam tutelam
tribuat lex, & primo quidem pro avo hæc allega-
ri poſſunt argumenta, cum in dubio ſemper præ-
ferendus ſit is, qui ex natura tutelæ tantum ad
eam

752 (23) er

eam admittitur, id eſt, maſculus, hi enim ſoli
munus publicum ſuſcipere poſſint, & fœminarum
infirmitas regulariter easdem a tutela arceat. LZ.
1. C. quand. mul. tut. off. Gloſſa quoque in Auth.
Matri. C. Quando mul. Iut. Avum præferendum
eſſe matri allerit, quum legitimus ſit. Probe por-
ro notandum, quod claris verbis hoc jus avo con-
ceſſum ſit in legibus, nihil naturalius itaque eſt,
quam ut eadem prærogativa, non- niſi claris ver-
Bis avo rurſus adimi poſſit. Nec denique refra-
gari videntur verba Nov. cit. Cap. 5. Sancimus,
unumquemque ſocundum gradum & ordinem, quo ad
pereditatem vocatur, fundlionem tutelæ ſuſeipere; hæc
enim verba tantum de collateralibus intelligi hie
poſſent, ⸗
§F. 4.

Pro contraria vero ſententia ſequentes & qui- Rat. dec.
dem fortiores militant rationes. Si mater ſecun-
dum hæreditatis ordinem tutelam ſubit, ſequitur;
quod, ut in ſucceſſione ita etiam in tutela avo
præferatur; alias non ſubiret tutelam ſecundum
ordinem hereditatis. Atqui mater propius jus ad
ſucceflionem habet quam avus, cum ſucceſfionis
ordine remotior ſemper excludatur a propiore,
ergo quoque ratione tutelæ avum excludit. Nov.
eit. Cap. 5§. Sancimus enim, unumduemque Joecundum
gradum &y ordinem, quo ad hereditatem vocatur,; aut
Jolum aut cum aliis eriam Fundionenn tutelæ ſuſ-
eipere. Nec ſententia Gloſſatoris ſtare poteſt Enmn
. verbis

(24) 282-
verbis ſolis zeſtamentariie eas præcedentihkus: quibus
quippe legitimi in genere, ſive Collaterales ſive
alcendentes, poſtponuntur. Deinde verum qui-
dem quod in dubio maſculi fœminis Præferendi
ſint in tutela, quia tutela eſt munus publicum;
Lex vero caſum noſtrum expreſſis verbis excipit.
Mulieribus enim etiam nos interdioimus 1atelz ſübire
oficium, niſi mater aut avia Juerit. His enim Jolis
Jecundum bhereditatis ordinem, & tutelani Jubiro per-
mittimus &c. Ergo male ordinarium muneris
publici requiſitum noſtro caſui applicatur. Porro
in loco citato non dicitur, quod mater a latere
cognatis tantum præferenda ſit, aſcendentes ergo
non excluduntur, conſequenter hæc verba non
impediunt, quin & aſcendentibus mater Præfera-
tur. Unius enim poſitio non eſt alteris negatio:
& hæc verba novellæ plane nihil contra meam
ſententiam probant; ſequentia potius adverſariorum
objectionem egregie refutant. His enim ſolis ma-
tri & Aviæ ſecundum hereditatis ordinem tzutelam ſis-
bire permittimus. Apparet ergo, denominationem
à latere conjiunétis ab ea re eſſe deſumtam, quæ fre-
quentior eſt. Quid multa! verbum Jolis tan-
tum in poſteriori propoſitionis membro legitur,
non in priori. Ergo ſoli Teſtamentarii matres ex-
cludunt. Quæ cum ita ſint, affirmantium ſenten-
tia verior videtur; quod nimirum ater, præſti-
tis conditionibus a LL. vel a ſtatutis præſcriptis,
avo ſit præférenda.

9. H₰½ O

2

W

alance Q

1⁵
Balan

S

M. N Focus

1.

J

H¶

ð

19 W
VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset

18

17

.ℳ Copyright 4/71999 VxyMaster Gmbh wwWW. yXymaster. com

ATIO INAUGURALIS
ALIQUOT

ONES J URILDICAS

EXHIBENS.
QUAN.

. CLEMENTER ANNUENTE
ULTU ET AUTHORITATE

JCTORUM ORDINIS
ARGENTORATENSIUM
UNIVERSITATE

LICENTIA

UTROQUE URE HONORES

ILEGIA DOCTORALIA RITE
CONSEQUENDI

NI ERUDITORUM CENSURE
SISTIT

PISCUS JACOBUVS
FLACH
RGENTINENSIS.
II. MAVI ANNO MDCCLEVI.

HORIS LOCOQUE SOLITIS.
nnmmrrnnnennen e

CG E N I O K 4 I 13
KüksNERI, Cancellariæ Typographi.