Jg115m_25 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Ordinis Medicorvm Ienensis H. T. Decanvs D. Ernest. Antonivs Nicolai Clarissimi Medicinae Candidati Beniamini Zeitmann Moeno-Francofvrtani A. D. IV Martii MDCCXC. Habenda Indicit. Praemittitur de sanguinis missione in febribus intermittentibus Particula septima, 7 Zeitmann, Benjamin s —— m r —— Ra — TW Y » D "n *x N " & T ü á E - 'e. k & b * Ü * * i * " K x* » Ed * H " & L " - : E " fin — - — - - E r i m TA L d - m HJ., - , sw,, x — Wi :j É L j -.W T I W 1 [ i W * ; X j u À : * m - Kg x W YU :j LW xwh.,. * i h4 AÉ u BERDLI T «.m. s (ï!*. NEMIETE /M ER z3 AE m 7 Pa æ( f* u a z. ia A* E r2 Ia t u- cem d a EV UC 43: ORDINIS MEDICORVM IENENSIS H. T DECANTYMS D ERNEST. ANTONIVS NICOLAI CLARISSIMI MEDICINIAE CANDIDATI BENIA MINI ZEITMANN MOENO - FRANCOFVRTAZN i A D IV .M'ARTII MDCCXC HABENDA INDICIT. Praemittitur de [anguinis miffione in febribus intermittentibus Particula feptima SHCUFSSULRGSHUEENIREESGOEER U: IENAE LITERIS GOEPFERTII ialiad — i. um 4 d —ueg. w — X — Lal w M CUA LI v anguls modum Copia excedens cor, ejuse que vafa ventriculos finus et auriculas nec non pulmonum vafatam maffa quam mole fua praeter naturam aucta jufíto magis extendit éorumque contractioni refiftit, quae omnhnia augentur a calore febrili, qui fanguinem expandit, A nimiàventri- culorum finuum et auricularum vafo- rumque maiorum cordis extenfione an- xietas, et, fi eorum contractioni oppo- fita eo vsque increfcit refiftentia fangui- nis, vt iftam ad tempus fufpendat, ani- mi oritur deliquium. Vaía. pulmonum fanguifera fanguine iufto maiori copia pec- cante et fimul calore exparfo nimis re- pictaet difcgnta non poffuntnonbronchia * x 2 et UER N gatqeane n qapeu Á 1 et veficulas pulmonales comprimere ae- risque in pulmones introitum et refpira- tionem impedire eamque reddere diffici- liorem ad fuffocationem vsque. Omnia ifta hactenus commemorata mala, quae in febribus intermittentibus a plethora velfola velcum fpiffitudine coniuncta pro- ficifci demonftrani, omnium optime fan- guinis miffione fufficienti praecaueri vel tolli poffe, quilibet rerum medicarum non ignarus perfpiciet, hinc merito ifta inftitu- itur, donec plethorae figna cum febre euanefcant, aut, fi febris adhuc fuperfit, haec conuenienti ratione poffit expug- nark Intermittentes enim febres faepius omnino tolli aut vna aut repetita venae fe&ione absque omni alio remedio, obfer- uationibus fupra addu&tis probatum eft, Deinde in febribus intermittentibus tunc; vbi haemorrhagiae confüetae, vt men- fium et haemorrhoidum fluxus ,- fuppret- fae funt, fanguinis miffionem neceffariam effe iudico; quoniam exinde non poteft non naíci plethora, et fupra addu&tae fue- runt DMSOROHIUVNORTRRETINNUTRSECRT . $ runt obferuationes, qu«ibus »cogfäat,.mag- no cum fru&u hifce in cafibus venae fec- li tionem effe celebratam et hirudines ad anum adplicatas. '"Tum fanguinis detra- €tioin febribus intermiktïtentibus eftinftitu- enda, vbi fanguinis per vifcera -abdominis eft impeditus et retardatus, vt in hypo- chondriacis, hyftericis,, haemorrhoida- riis, grauidis, quia fpasmi et congeftio- nes et mala ex his oriunda, quibus me- morata eiusmodi fübiecia funt obnoxia, febris intermnittentis paroxyfmo redeun- te augentur atque exacerbantur- . Nec diffentit a me Fnrp. HogrwaxNvs Oper. 'Fom. IV. Part. l. Sect. L. cap. L obf. et cáut. &. VIIL. fanguinis per venam fectam miffo, inquiens; aufferendis quartanae cauffis directe quidem non refpondet, ni- hilo tamen fecius, vbi fufpicio eft, fe- brem ab impedito fanguinis per abdominis vifcera progreffu fuftentari, vtiin iis, qui pathematibus hypochondriaco - hyftericis obnoxiifunt, fluxum haemorhoidalem antea experti , aut molimina ad hunc per- * 4 fenti- 6 [ i fentifcunt, vtiliter vtique vena in pede pertunditur, adeo, vt vnica venae fectio- ne quartanam contumacem penitus. dif- cuffam effe obferuauerim. Quum enim grauidae tantam non omnes fint pletho- ricae, venae fectionem, fi quartana cor- ripintur, non modo ferunt, fed etiam pofcunt, ne intenfo per fpasmos febriles inotu vterus ad j praematuriorem exclu- fionem follicitetur. Eodem loco paulo poft FRID. HorFMANNVSs adduxit obferua- tionem de generofa quadam foemina fan- macilenta, quinto; menfe graui- gumea da, quaeSeptembri, poftquam in noctur- no frieido nebulofo aere iter feciffet, 1in- ciditin quartanam, cui praeter confueta fymptomam vehemens cephalalgia , fum- ma praecordiorum anxietas, vomendi co- natus etinquietudo iuncta erant. Medicus effentiamamaram cum alexipharmaca 1n paroxysmo et extraeum quotidie ad gut- tas minimum fexaginta porrexit, eo cutmn effectu , vt bini (equentes paroxysmi lon- ge gramua impeterent et. fuperius dictis pathe- ? rj pathematibus intenfiffimüs aei'tüs , ventris tormina ac dorfi dolores accederent et abortus planeeffet metus. Fnurp.HoFFMAN- NI hinc rogatum eft confilium t ex eo quaefitum : an venae fectioni, quam refor- midarat primus medicus,locus fit? Ille ve- ro probe perpenfis circumftantiis eandem oppido neceffariam iudicavit.Adminiftrata igitur fuit fequenti poft febrem die et fan- guis impetuofe exfilit. 'Tum mixturae nimis calefacienti paulo ante dictae fub- ftituti funt pulueres temperantes nitrofi cum emulfione amaleptica. Inde fequens aroxysmus mitior factus et vfurpatis per aliquod adhuc dies iisdem demum elec- tuario fuo antifebrili ex cortice chinae aliisque compofito parce, fed iterato ad- hibito penitus abacta fuit febris et matre et foetu faluis. In Epricrifi fübiunxit, quod, ficuti tempeftiua íanguinis miffio grauidis, quae ordinario plethoricae, ad praecauendum abortum neceffaria eft, $ta multo magisin iisexvfu fit, quando mo- ] medicamento exae- "-tu febrili calido ve * 4 ftuante 7 BERCEUSE TU CU VL E ER Ituante fangms in vehcmentem orgas- mum fiue motum inteftinum expanüuum con )1c1tur. Feliciter igitur in hac febri- p entenon potuit non fuccedere febris cura- tlo,pofceaquam fanguis fubtractus, calida- reiecta et furrogata funt, quae aeftum fan- guinis refhnguunt Corticemautem chi- nae grauidis etiam non nocere, fed cir- cumfpecte datum infigniter prodeffe, tum hoc,. tum aliis multis. conftat ex- emplis. Hactenus Enip. . HorFMANNVSs. RiveRIVs quoque Obfervat. cent, IV 'obf. LXXII refert, feptimeftri grauidae duplici tertiana correptae quater. venam fectam fuiffe felicifámo fuccetlu. Porro OCCUr- runt febres intermittentes, quae infolito ingenti vrenteque calore etatrocibus atque intolerabilibus capitis doloribus, qui a ni- mio fangumxs aeftu vel vehementi ad ca- put congeftione oriuntur, modo cum delirio coniunctis modo eo incomitatis, funt ftipatae vel ad continuarum indolem accedunt, nimium protractae aut dupli- Catae funt, plane non aut parum inter- mit- Iiapncerer s aE 9 mittunt, In. omnibus huiusmodi fe- bribusintermittentibus fanguinis detractio maxime vtilis eft et neceffaria. Cu- | ius rei comprobandae fatis mihi erit ex tanta teftium nube, quos in fidem hu- ius veritatis vocare poffem, illuftrem SENAC, qui mihi eft inftar omnium, te- ftem citare, qui derecondita febrimn inter- muittentium natura Lib. H cap. 1F. p. 228. diferte tradit: vidi faepiffime febres dupli- ces tertianas vnica venae fectione in ter- tianas fimplices abiiffe, dimidia ergo huius febris pars tolli poteft miffo fanguine, fed, quod non minoris momenti eft, obferua- tione certa et repetita mihi conítat, pa- roysmosomnino mitiores fieri: poftquam miffus eft fanguis, minus vrget calor, par- cior eft fudoris effluxus, dolor capitis eft leuior, functiones denique omnium par- tium melius procedunt. Addit deinde laudatus vir fequential. c. p. 230: in con- ftitutione, quae hic loci vigebat, fcbres erant duplices tertianae, immo multae continuarum induebant fpeciem; (ath?e: 1 BG2 OREAGL AE RD in iis aegri nullum percipiebant lcuamen, nifi! pofttres aut quatuor venae fecuones) y in multis ita durus erat pulfus et ita acu- 4 tus dolor, vt quinquies vel fexies venae fectionem repetere cogerentur medici; fi ci parcerent, ingens urensque vrgebat calor, [atroces erant capitis dololes, in Yere continuas abire folebant febres, at, poftquam fatislaxata fuerat miffo fanguine Corporis compagces, remittebant' breui omnia fyrmptomata induciasque conce- dcebant ad alia exhibenda remedia. Cele- berrimus WirtiAaM GRawT *) mari cui- dam medio febris cuiusdam intermitten- tis calore faneuinem e vena fecta mittere Coactus fuit, quia eius pulfus valde celer et vehemens, oculi infammati, mentis alienationes, capitis dolores valde ingen- ^« tes :erant;, [5 que vena fecta ftatim quies äijl ï: y fudor aliaeque excretiones, quin omnes actiones bene fuccedebant Tllu- ftris *) Beobachtungen neber die Natur und Heilung der FEieber, aus dem Enslifchen nach der zweiten fehr L vermehrtel iusgabe uebexfetzt p. 76. EERRGISCRUNDSUNSRDSIUOWUNY ii ftrisMEgpicvs in febre qaadam intermit- tente maligna, quae epidemice graffata cft quamque cgregie defcripfit ", ante om- nia fanguinem mitti iuflit eo vsque, do- nec pulfus euaderet mollis, i1dque felici íucceffu.CeleberrimusDowaArp MoNnRo**) femper tam in Anglia quam in Germania obferuando notauit,febres intermittentes, quae in exercitibus vere anni 1761 grafla- tae fuerunt et homines robuftos et ple- thoricos inuaferunt, quarum paroxysmi valde vehementes fuer unt vel quae pulfum mpore intermiffionis adhucfebrilem ha- buerunt comitem,venacíectione magis vel minus larga et methodo antiphlogiftica tem- *) Sammlung. von. Beobachtungen aus der Arzney- willenfchaft er(tex Band p. 175 iu ) Kriegsarzneywiffenfchaft oder Afbhmdlun(y von den Krankheiten, welche unter den Truppen im Felde und in Befatzungen. am gewoehnlichften find, von Herrn Donald Monro aus dem Enslifchen in das anzoe[ifchc ueberfetzt und. mit wichtigen Ammïu kungen vermehrt durch Heun Buguc de Presle zweiter Band p. 4o3. 12 [ r E tempeftiue &t initio morbi ad*häbiïa valde imminutas fuiffe, vt poftea cortex chinae citius et tutius exhibere poffet, atque hanc I medendimethodum nihil damni unquam aegris intulifle, quid? quod intermittentes febres ordinatas. neglecta venae fectionein continuas tutatas fuiffe et corticem chi- nacadhibitum febres has non depuliffe, fed. 1 potius tieglectis venae fectione methodo- 2 que antiphlogiftica auxiffe, his vero ante adh?biïis poftea . fugaffe. H*aeö fpra&fari- placuit occafione fo-- lemnis Actus in honorem CLARISSIMI MEDICINAE CANDIDATI ; BENIAMINI ZEITMANN, qui, quàmdiu apud nos difcendi caufa commoratus eft, id fedulo egit, vt ex- quihtam ac vberrimam fibi colligeret rerum medicarum peritiam; quam nunc inhumanigeneriscommodum impendere geftit. Quibus vero praeceptoribus hanc quáaque 113;93 docCrinam in acccptis férats ratione ] [ i E 13 ratione. vitae fuae fuorumque ftudio- rum curfum peregerit, his mihi expofuit verbis, Ego Beniaminus Zeltmannus natus fs Francofurti ad IMoenusm. anno willefimuo feptingentefimo - feptuagefimo, die F. 1II lamtarü, patreloanne Carolo enefa urbe' verbi. divini miniftro, et matre Ma- ria Margarethawa/a Cramer, quos qareutes optimos per Dei gratiam adhuc faperftites effe inter anaxima. optimi. INu- aniuis. beneficia vefero; nan. uon folumn om- aeum. adhibuere — dülieentiaun ,. vt d. ommi- bus, quorum denera quevilis aetas capax eft erudirer , fed etiam n veligione chrifliana, bene inftruerer.. Gratias Uobzs, aptimi pa- ventes !. hifce publice ago habeoque maxi- as pro inmumeris ergo me beueficiis , pro fummnavefira eszfaz me cura et beneuolentia, quae ad hodiermun vfque diemmoudum defüt INil aagis certe. in vobis habeo, quam vt Deum . vos adhuc per longum temporis fga- 1711777) fmos et incolumes et inihà et germua- Fre- gis.ineis fervet T4. Ailicieureretepsoi nb ï 'eguentaui Francofaurti máximo n - frul&u Gumnafüun, quac/ eius Retlore Pvn- MANNO flovet eiusque le&liones vt et illas 0j02fz— 4 Coureíloris RaAMBACHIUI ££. Proreíloris L « CHERBIIZUdiuL. C veroeo Deruent,vt acae demiam jaem"e go[jem, Jeuamune contuli et- dunc femporis Proretlore Magnifico Perillu- riEckARDT auno euiliefimo feptingentefümno ocfogeftio feptimo qmenfe ./Qyzv/z " umeruam fzzfzyzm academácoruim fin veceytus. Acade- "ii jludw mzz*mm faciens Illuftris VrRICH 41 h3 ,gpraeletizones l—.*li/ ofoplhiücas, tuuidogicas um metaphi, /ficas et wuä/mwoäü gicas faumma cum voluptate et vtilitate frequentaui. .. Beatus WripeRVRG | mabhefim puram ef applica- Zau , Hhuftris Svccow Phuyficam theoreti- co - experimeutalem , Illufiris ExcunonRN - füfforiam wzmeï/ææm et. literariam e do- cuit, quo faéto jL;z:JZfs qedicas adii et Tll. Nicorar gathologiam tam generalem quam Jpeczaæ a docentem dudzu. ll GRVNER Fautor. neus a ximus Methodum. dafcendz anedicinamn , Semioticen,: Therapiam gene- valem, Methodum formulas coufcribendi et hifto- ETODUUSNUUURICDEONEES p————— H Ii duftoriam IMedicinae ene docutt. .E /mä etiam Celfum de medicina. interpretantem audiui maximoque cum fructu difputatori- um , quod fub eius aufpiciis floret, ger lon- gumtemporis [patium fïeqazehmuz. Iii. Lo- pER plufologiam , anatomiam, chirurgi- aim auamualem et medicam vt e£ avteu obffe- Zriciaun que docuit eoque duce parturientibus 3n Nofocouuo ducali opemferri vidi et ipfe tuh. Jil. SrARkE fautor et patronus qmeus opti- qus, quim alter pater meusque hofpes gue colendus. golitiam. medicam , phujfologiam, aateriam. auedicam , theragpiam fpecialem et aríem obfletriciam «ne docuiz eoque duce faepius parturientibus opem tuf; quos mon- qunquam etiam meae curae totas commifit Collegio eius clinicomaaximo umv fuinterfui e£ hoc im collegio uec mon in praxi fua priua- z faepiffene al occafftonem. praebust dne e£ w chàrurgia e£ on curatione qmo borum dnteraorum. exercendi. ANunguam. ex u- fzo, munguam ex auditorio eiuws quft dotiz- er difcefft. Excellenäg[f Ws FvcHs, amscus queus qvaecipuus, quesm quunquam obliuifcar eheuiam diaeteticmm &t nedicinam . fo- - T €li- 16 renfom me docuit. Taudem Exper SCHEN' &E offeoloiam, Excellentilfunus BaTscu botanicam et. Claviffunus Lewz hiftoriau gaturalemanthi tradidit. Ounibusac jz'h oulis ls praeceptoribus pzzlylzæ ago Zmöeogzzeg& a- Has maxmiuas. Nupemme ad nos acceffit et ad vtra- que examina admiffus eft, in quibus ita fe praeftitit, vtomnium piaufu atque vnanie miíuffragio ei fümmi in arte noftra ho- nores decernerentur eique venia fuam differtationem inauguralem e cathedra publice defendendi concederetur.Publicae huic difputationi dictus eft dies iv Martii. Solemnem hanc panegyrin vt MaGNIREICVS AcADEMIAE PRoRECTOR, S. R.I, CourrES ILLVSTRISSIMI, PATRES ACADEMIAÉ CON S(JQ.IPTI, ILBJVSTRE(SDAPI'Q-VE EXCELLL—N TIS- SIMIQVE PROFESSORES , VTRIVSQVE REI- PVBLICAE PROCERES, GENEROSsISSIMI AC NOBILISSIMI Cowwin ITONES CETERIQVE LITERARVM ET BONARVM ARTIVM FAv TO- nrs praefentiafua folemniorem et illuftrio- rem reddere velint, officiofe rogo. P, P SubSieillo Facultatis a. d, 1 Martii woccxc, (L. S.) !j —— EE —— Á — À —— —— AE MT ; . p j s 5 5 j ; / d d P 2l -€- pb It p* -- $ nI-cN at E a æ.- 2 07 i I ar J u rA dv x A Av PA W i E Fa - —— ! A i. D s A t )&PJ&» NU d NU t T — LTMT EDOGM — À w " E ET T n E — of EE a m — — » 5 — * * $ *1 ^ E * Bo & LA EM 4 " ! 1 L :* g^ *l —— r* - Z - E $ & 4 - *s L] P o "d * d Á p Af F Lj *4 E £ Á r "- - * $w & " A* » lt EJ M a T * À E - " " * - $ " " * a E i Á , » » " - s r : A *2 - $ x $ " d i —— À r H a - — ——X EM I -Z Z Y ] - X ORDINIS MEDICORVM IENENSIS . E W 3 z H. T. ] 19 DgCANSVYS Em 8 VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset — D.ERNEST. ANTONIVS|. 17 g NICOLAI 16 E CLARISSIMI MEDICINAE CANDIDATI i ä E .BENIAXMINI "ZEITMANN 9 MOENO - FRANCOFVBWTANE J e A D IV M'AR'SE'II 31DCCXC« u HABENDA INDICIT. g "n Praemittitur dz fanguinäs [/77] zqm 7 febribus z'ntermittmtibm ä Particula feptima. BD ESDRUTTENSQENEESESGERá EE JIJENAE LITERIS GOEPFERTII, - KW Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com —