Je109_qt_4 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Dissertatio Inavgvralis Chirvrgico-Medica De Panaritio Eggel, Christoph Franz Karl Ts * $ * " E * T & e u * & k Á & : . * ls i g " h [ g g H * * : E i E - ä 5 A« E & & & dj E : 3 - $: " * P p ;' 3 " w E * * E. 4 h. « m E s .1 4 d F * - * H i M E * ^ u " r g $ 2 "] E v t * * 3. * u * d * * à " & * s F " à - L: " * * - : : $ A i * L t í * " &. Á * E p * á » ht * ! * v "* : - * . L. * ". U d t - * " * Ed * * » E ] * d $ b " Ll " & P 24 : E " z p L: * " | : t hd £ 9 P Á LE * né E d9 - » E ^ .. d i x * 4f * á " : " " * * a d y & * » E r E r ; W * l & n E * * $- à : [ 3 & d hs w "T - "- * 2 p a. * » * r kl * " " * L : L. a " "4 * L * * » E 3 * - «sl B * * * a E " & É* * * - : * * : ] 4 " . * W h. E à E * ï* w s * - * É K $ ^* * " E g^ " 5 E * E E i. F " j* * d LT ET " E. & .,: hs " n * y .. : : r d j " E 3 a * Á r s $ ab " La E * k. $ E * d - h * a L " x Ll * L » r jl L E " ^v E v* ^" ^g die k E P ] "1 E P "" * " "1 Ü y^t $ " d & " - L i $ j J P 4 [ - * " L d. - " w " - * - ;. "i $? f VN Lä. " H r P * * * " F4 h P - : ü L " - F i^ ge p g u s. T & " " * r D E s "4 ii é r : r " * : * " * F » " & y * * L " " h ** W y d " & $ Fs * L — & " - & L * r u M r i. y i e " * J R. m Pab & & - [ : | T a - Ó X E j 1 v . * r * : " » — " ; - Á * & * à 1 *E M A L g $ p & ; * " À : F z " 1 d aol * ^ P $ A —— m s — — — — —— £*5 W - * & st « B« AN o ....4 4 &^ M!' * h - ÀR —— *e —— n j : xDISSERTAïPIO INAVGVRALIS. CHIRVRGICO - MEDICA DE P A NARITAO QvAM CONSENTIENTE GRATIOSA FACVLTATE MEDICA SINE PRAESIDE PVBLICE ,D"EFENDET" Dt [ 4h PRO GRADF DOCTORIS MEDICINAE E(w ET CHIRFRGIA E' AVCTOR ET RESPOND;Ns 1H, CHRILSTOP;H. FRANCISCVS CAROLVS EGGEL HOHENLOICO - FRANCVYS Át* DIE XIX, OCTVOBR. MDCCLXXXXII- H, D. C. n (.;4- coscug u oU RINEODINCRMU UR E MP RE P EUR D OO RUDI 4 k TYPIS GOERLINGIANIS 4capnzM. TYPOGRA?PH. fs P El P IN t TRECNIUREENSCRINEUNTETTNSONINE a EN PTN 2 PRINCIPI SERENISSIMO DOMINO DOMINO LVDOVICO FRIDERICO CAROLO PRINCIPI REGNANTI AB HOHENLOHE NEVENSTEIN, OEHRINGEN ET WEIKERS HEIM, COMITI A GLEICHEN, DOMINÓ IN LANGENBURG ET KRANICHFELD ETC,ETC. EQVITI ORDINIS ALBI AQVILONIS REGIS POLONIAE ETC. ETC PATRI PATRIAE CLEMENTISSIMO NEC NON PRINCIPI SERENISSIMO DOMINO DOMINO £vDOVvIiCco FRIDERICO PRINCIPI HEkLDITARIO AB HOHENLOHRE INGELPINGEN, COMITI A GLEICHEN, DOMINO IN LANGENBURG ET KRANICHFELD ETC. ETC. EQVITI NIGRI AQVILONIS ORD, REGIS BORVSSORVM, ET EIVSDEM PER SILESIAM EXBR- CITVS ET VRATISLAVIENS OBSIDIONIS SVMMO PRAEFECTVI. PRINCIPI ET ANIMI ET INGENII MAGNITPDINE DE PATRIA MERITISSIMO HASCE PLAGELLAS '$Vv. MMA, QVA PAR EST, GRATISSIMAE MENTIS PIETATE ATQVE DEVOTIONB SACRAS DICERE AVDET AVCTOR, l mahi nedi «leffr itulte &tox kfw:( &liam pericz lm e E r Tünw à me Iome gt m ensesc r DE PANARITIO. aUNTSNNODS * PROLEGOMEgA, S. I, audA bonum atque fagace m ,haEenäum efï?: H medicum puto, qui non nifi aperta et primo afpe&u graeviíf; mani:attentione at que cura di ma, mala corporis hu- gna ducit, — ' Acris intentique enim medici eft, in quibusvis mi nutifimis. leviffimisque morbis animo adeffe , cogitare,, vigilare. multos fpecie dece —. MNe credat nimium colori; — ptos ferq nimis &uffraque* poenituit negligentiae atgue temeritatis, $: 4'2» : Däxitür ni mirum mórbi, leviores, 'p .qui ob f'cäem,; fymtomata , et 4.daul£äs . arvi aeftumantur, i deoque negligun gliämïnagm E a 3 tur; at ferius ocyusve m induunt, adeo ut in- perniciem .abeant, nón, fine vitae periculo. — — [i numerum a utem ejusmodi morborum, hoc reponen- dum effe credo malum, de qu o mihi fcribendi animus eft, Panaritium enim a vulgo vile'babetur tna lum, cum caufae ejus, et partium affetta. rum conftitutionem, quam no n perfpexere, leviconje&tura penderent; — a medicis autem negligitur momenti effe videntur. ; quia prima morbi fymtomara haud magni £a H : L jsine: uf noftrum & P * hóe o RRE 6 hoc malum fit,. illuftr, -Siebold' in egregio diario docet *); Qla;re,' fo cum hunc morbum defcriberem, laborem non perdidiffe credo, tentabo tà itaque quid valeant hgmeri, quid ferre recufent. — $. 3. * Panaritium, vel Parónychia inflammatio digitorum manus, rarius p pedis **) eft, quae vel per refolutionem fanatur, vel in fuppuratio- fj iiem aut gangraenam aut cariem abit. — Simul febris atque vehementif- fl fimi dolores adeffe haud raro folent. Digitum medium inprimis hoc Hs malo affici, obfervatum fuit. Nomen (Wurm am Finger) ortum D fuum hand dubie a vulgi ópinione traxit/— vulgus enim vermes di- e gitos córrodere credebat, Solander *"*) panaritium, ex rodente ver- jl lici me ortuin , defcribi;, quod vero'apud nos nunquam alias obfervar*nrmi fuit. Te f "uH o d L u : Haüa .vc;o fuþ&rvacaneum erit pauca ex anatomia-paftium äfF&&a*- pil rum praemittere, antequam accuratius defcriban?;,,vmox?bum ipfum, Rei €0rt E dign'it-'as-r'malgis Íane e:;;indc enitebit, d S. ï' nigr düci Extremitates corporis et rupefiorcs et inferiores communibus ob- eit teClas videmus integumentis, epidermide fcilicet et cuti, quibus mucus Haec integumenta obtegunt di- Malpighianus interpofitis — eff. gitos , de quibus fiagulatim nobis fermo fit. Epidermis durior fir- gxog berri- .Et in apxce dïgit»Of?ltïl ***f).f Mucus äiä;pigþiaqus cre Polk *) C K.[Sieboldä cl;ir;xrg. ngebuch, et p. 120. s mxt 6 Kupfert Nurnb. ';792.'9. 3!.. **) $* Callifen Syftem. der neuen W. A.: p. 310. $ 1 606. LUl 3 ***) Acta fociet. fcient. Upfal. vol, L. pag. 57. La w Wrisbrg not. 113. ad P. Lin. Phyf, Haller. Á E - o EC REU - —. 7 us hic locorum.invenitur; cutis vero papillas ex tela cellulofa, va- a-re,' forum ramulis et uno nervorum fio conitru&tas, continet, | eoque tàho ta&tus fenfum triþuit peculiarem apici digicorum ". CR d Cordnat digiti dorfum wnguis, taCbus acumen, cum ipfi peni-tus AU papillae nerveae admoveantur tangendo — Chara&teriflicum quoddam dti0- fignum externae corporis organifationis, quod a patribus acceptum po- «t fleris prodimus "*). Natura communis cum cuticula ungui eft — ; hoc nervis et vafis caret, regeneratur tefte illuflr. Soemering, 4. eirciter menfe um poft corruptionem ***5. — ]lluftr. autem Mayer docet, Chinenfes i di- et Indiae quandam fanaticorum fe&tam unguibus uti longitud. 3 - poll. e vt ipfique notum effe exemplum, ubi chronico morbo ad dimidium pol. licis accreverit unguis ****). Unguis vero ipfe figura rhomboidea ex va;um media cuti prodit, veftitus cuticulae produ&ione. Radix nec dura, nec firma eíft, fed induit tunc demum corneam et elafticam fpeciem,' cum aéri exponitur magis unguis. Epidarmidis enim dupplicationem ap- ffe- pellarem unguem, .eui Mucus "Malpyghianus exfiecatus. et induratus j R& corneam praebet naturam; in fulco autem ubi unguis radix impreffa eft, major illius muci copia fecernitur, unde facile patet, cur hoc loco nigrior nigrorum color appareat, qui nigris flriis fefe in unguem pro- ducit Glandulae viginti vel plures numero apicern digitorum oblinunt t 3 hus ob- elafticitatem ungpis augeng ***f* 3. fs $ T u d- ior f Offa quae digiroä conflütuunt, XIV funt, et pha langes (Tiäuh'mr:. teberri digiti:. Pollex duobus tantum: gaudet officulis,, c?ibus vero cetezi IV fs 3 Cavii- 176, 139. - 92: P' 3!' s *) Mayer Beíchr. des meníchl, Kórpers,. T. B. p. 158, I * Sóme ;ir;gs not. ad P.L. Ph ****) Nayer p; 199.- X genm. $ as »!"ee*) Mayer p. 203. 4 COSUSNSHRUNEE EOs Cavitati $lenoidali prima trochlea vero capitis hujus phalanx ecnm metacarpi capitulo jungitar, phalangis excipitur dupliei excavatione z curídae plialangis, tertiae d enique phalangis excavationibus trochlea fe cundae inferitur, quae véro ultima phalanx in margine ii femilunarem abit, $. &. ä Ligaine:ifa autem phalanges tunc inter fefe , tuac c::ut;n"ofïïbus me- [ tacarpi er pollicem cum offe mullangulo unienri a, funt: — — Ligamen- tum capfulare pollicis, ligamen:a capfularia lat eral ia phalangum, Ten- dines autem mufculorum infitu retinent ligamenta vaginalia tend, flexg- rum et ligamenta cruciata et ligamenta accefforia t end. Hhexoru'm... ( S. 9. Mufculi auter, quibus moven tur Adigiti; permulti funt. "Poïiei folus utitur duobus abdu&oribus, -totidem flexorib ità us et extenforibus, nec non illis duobus mufculis, qui audiun p narus. t Antithenarus et Hypothe- Ceteris vero digitis communis eft, mufculus extenfor, fubli- ( mis profundus; ceteri qui digitos qüat uor movent, funt quatuor illi tenues mufculi lumbricales, et tres inier offei interni totidemque externi, Digitus vero ind ex proprio gaudet ábduCtere et extenfore — uti mini- $ mus eisdem ; quibus ille flexor brevis di T giti et minimi et abdu&lor offis metacarpi h teri ujus digiti ; qþ'uiinot-um illud accedit. Portlum Diogeformat-) vide "t $. IQ. 0b u . Quod vero nervos attinet, ' qui tantam praecipue apici digitorum r fenfibiliratem praebent, Oortüm éx unione illa nervorum V. infimorum cervicalium, ven quam plexum brachialem a ppellare folent, rameque den magno paris XIII. dorfalium ,. trahunt. Ramuli nervi cutanei inter- nyd ni et externi, et praecipue mediani nervi, Addit nervorum nervos digitales diftribuunt. quoque furculos cubitalis i nternus et externus ,. et ille radialis, Y '5- II l*e *) Mayer 3. Th. p.þ432. t ) $. If. ttt ft üna tandem cum tenerrimis nervorum furculis gravitatem laefio- e ni$ digitorum oftendunt, fabtiliffima vafa fanguifera. Sanguinem enim dbit, ferunt ad digitorum usque apices arteriae digitales, quae oriuntur ab arcu palmaári convexa et concava art. cubitalis et cui ramus radialis, qui cum areu communicat, binis digitalibus accedit. Tungunt fefe in ul- (t1é tima digitorum extremitate vez:2 d/gitaler cum arteriis, et per ramos n majores in quos confluunt, cordi fanguinem reddunt. Proximae venae Ten majores, in quas fanguinem venae illae minores evomunt, fünt, vena lexo cephalica pollicis, quae in venara radialem abit, et vena falvatella, quae cum illis in venam -cgbit'alem in- et externam transit. IZI E $3 Sed haec patica fafficiant de anatomia digitorum manus — pedeni 'ollét ita defcribendi haud mihi animus eít, cum Panaritium maximam in D partem tantum digitos manus ocecupet —^ et praeterea ftru&tura parum ythe- ib differant. " Refdeo ad Panaritix,nni jr il $. 13. n téttil, Panaritium , Paronychia, Paronichium (latina nguä Reduirïa, mint- Retuvia, Redivia didtum ) morbus eft, et nomine, et natura jam ve- teribus bene notus. Cicero pro Rofc. Amer. C. 44. hoc malum noffe r ofts videtur , cum diceret, " Cum capiti S. Rofcii mederi debeam, reduviam t*) curo. Celfus *) quoque de eodem morbo loquitur ; in iisdem, ait, recedere ab ungue ^caruncula cum magno dolore confuevit; /sgu yiov Graeci appellant. Et Plinium[**) fi legeris et Apulejum ***) demed. jherb. in- .tOl'.'lmï venies ipfos jam Panaritii naturam.noffe, cum adeo medicamina fua- orum dent in hunc morbum. : Quod vero originem attinet verborüm (paro- noqut nychia — panaritium ) Hummelburgins qui Apul, edídit, e nomirie intef graeco J boont. *y I c. et jl * ) Plinius IT. Hiftoria mun di, L. XXIII. et XXIV. **') Apul, de med, herbad Gab. Hummelberg, cap. 42. Bafil, 1537* &H B PAGNNUS PO : IO meru EUBIESRIme ass — graeco "«2»v"vyia panaritium M d us aeri corruptam putat; et Scholiaftes Ciceronis *) vetus quidam haec de origine illoram profert. Redavia, ait, vulnus f. ulcus ex ungue eff, quod graece Panariciumi dicitur, fed panaricium graecae originis non eft, quod et Glandorpius contendit **). Sed omnes, quae noftris temporibus enumeranrur , Pa- ronychiae fpecies , tam difli&te tenuiffe veteres, non videtur ; c. 9. Cel- fus ***), Aétius '***) er alij, i » S. 14 — Pariaritium autem dividitur, et tempore perdurationis, et fede, Plurimi autores quidem tantum ad fedem mzli refpiciunt — fed genera hujus mali a perduratione defumenda effe puto, cam Ill. Acrel $) ge- nus notis quoddam defcripfit, quod et fymptomatibus, et períeverantia differt ab eo, quod ad hoc usque tempus folummodo tra&tuatum fuit. Quod aliorum autorum divifiones attinet, apud Glandorpium duas de- Ícriptas invenies fpecies, unam, quae fuperficiem, alteram, quae partes internas digitorum afficit ft) ; Wiefemann autem malignam et benignam paronych. profert TTT); Eoerhave feptem $ ttD), de Haen o&to enunagrat fpecies HTHD' $. t6. I-cïeoque þarönychiam div ido in duo genera : l.) Panaritium acultum 1. humidum. . 1.) Panarit. chro:jicun? l. ficeum Acrelii Pocke *31*6; **5 Opera omnia Tract, .de P&ronych. c, 6. **k) ] c *** A&ti Tetrabibl. IV. Serm. c, z.. T) Chirurgifche Vorfille, H Tom. p. 2og. TEl € À i TTT eizht chirurgical treatifes Tom, ï p. 90« tfb Boerhavï de morbis nervor, p. 24. fü'j'j") Vde'Haenw praelect, Patholog; 'Ix'omf IV. 21x. OROR T g - j i sss 1I "Fócke autem quidam cïivid'it, Panarit. in palmare, et dorfa- le — in profundum — et fuperficiale — in acitum et chronicum *). Sed cum hae fpecies inter fe toties confluant, pra&tica haud divifio fua eft. Noflra autem divifio melior forfau adeo, ut ja&tatur, od et i'ymtomatum morbi v ehementiae gradus explicat facilius, erit, qu di rationem digito fere commonflrat atque indicar. et rpede'n * SECTiIO I. Panaritium Qacuttutit. S. 16. Primo itaque Panarit. acurum l. hurgidum aggreäiar, ld eiahieaiia QUod Hl Callifen **) in quinque divifit fpecies: T Species 1) Paronychia cutanea. 2) P. fubeutanea. * 3) P. tondinea. 4) P. percoftei. K $) P. fubunguis, eft. Alii autem huc ultimam fpeciem refe rri noiü—nt, e. g. CL ïäernHein*, Richter etc.. fed-cum et hic inflammationis fymtomata in digitis fub un- gue appareant ad numero hanc fpeciem Panaritio acuto. Singulatim fpecies. autem jafn pertractabo illas Paronych. S. 17. (t :maticne gaudet. fuperficiali , rub o.r Pavavritium cutaneti inflen dolor pruriginofus urens haud valde vehemens — adeft eryfipelaceus , artes affe£tae tument parum. Ar&ioribus circum fcriptus eft tumor Epidermis 2. - et dolor , finibus. Febris cum adfit , leviffima Ve&. ul aut 3. die jari in, puftulas, pgllucido,(albo, infterduïn ichorofo fero re- Pletgs effertur. S 4X $. D Majoris momenti invenie s effe Pazavr: tiuth fuäcultmeum; hoc nflammetionis, eaque praviora, pro- ducit non er)i(ïbe;äs Hmuiat, fed vera i B 2. de Panarit. Goett; 786. *) Focke diff. inaug. chirurg. med. **) Callifen $. Go1. p. 310. Bernít ein p. 261. 12 CHUUSRNTURBERIRE a ducit figna. Vehementiores adfünt dok&es, t ruübet, ,-tuhï;tquie magfs af- fe&us digitus; nec feb; is defunt fymtomara; attamen neque in hac Ípecie Paronychiae fines, inflammatio transgreditur, nec manus, nec brachii fun&tiones laedunt ur. — Sed nimia hominis eo malo laboran- tis fecuritas, imperitia vel negligen tia chirurgi graviorem morbum red- i dere poteft, cu-mfnop,v z í aro haee Ípecies in illas , quas mox defzribam, diæciliores. abeat. S. 19. T&rtia» autetr et quarta Paron p ychiorüm fþeci'es jun&ae appafer(:* tal folent. Quum enim tendines afficiu ntur, plerumque et perioftium una m afhcitur, ideoque diegnofis earum una. eademque fere eft, — — [nci- ) piunt profundo dolore urente v ehementius, -quem: pun&orius et pul- k fativus dolor, et febris acutae fymtomara fequuntur. Initio tumor. nullus confpicitur ; id quod incautos, atque rei non fatis peritos, me- dicos, adeo, ut malum vile putarent ; decepit. — Sed paulo. poft inflammationis graviífima figna apparent , incenditur non digitus tan- " tum fed manus ad humerum usque veh ementiffimo dolore; aliquando i fubaxillares glandulae fatis cito tument et inflammantur, et düm ten- ( dines flexorum digiti afficiuntur inquit ] Huflr, van Swieten *): "* rubra tü zona per culim cuübiti lon fi gitudinaliter fecundum du&Gum mufculorum digitos fle& entium, decurrens tam mali habe ht tur ominis apud Chirur- e gOS peritos. Accenditur febris Me d et partim ab hac fcbre, acutif/ima faepe in faniífimo homine, partim per doloris vehementiam. turbato: cere. d bro, del-iria,,c;onvulzfiäon ; es, mors ipía fïe(ltlitqr; 8j W W S. 20. Ultima autem Paronychiae fpecies, quáe radicem. ünguis , ubi Malpighiani muci copia fub un gue quafi pul pam depofuit, afhicit, fympto. te. matibus inflammatoriis, dolor € haud parum vehementi, quem fi un. guem terigeris, fenties, agnofci tla tur, fed ne verearis, hinc enim nunquam Yor Ín tot tantaque pericla, ut in illa antecedente fpecie, enafci poffunt. Do. Iebunt. ** ván Swieten: Com, in Apha..B.berh.k Taur, 1744. Tom;.I. P. 139. st 13 ue tumebunt praecipue partes unguis radicem et Tatera bir'cumdäfüïfeä; J [eïï&mt atq H T et febremr tantum iu c orporibus teneriofibiis obfervabis, 2» - « P'riusquam aufeniï medendi rationes profera m. caufas enumerabo, (juae l. Hae quidem caufae et quae-- principium ex iftentiae hujus mali continent. — dam vitae praeci pue ad hunc morbumr próna genera d emonfirabunt 5 *ct quo im m l fanando eo, reficctendum fit, indicabunt. $ 22, | Quaecunq ue illata vis caufa externa Panaritii dici poteft ; ita contufiones, Inus, morfus, ambu fliones, frigoris cum aeftu commu- 3 pun&um quodlibet vu poribus, paro- t tatio, lixivia acerrima, frictiones nimiae digiti apicis duris cor 1 Ad intérnas cau fas autemr reponerem cachochemiam illam, nychia efficiunt. ias diverfae generis, quae per me- Y quae ülcera in extremitatibus parit acrimon Febribus acutis, taftaün etcriün, ut ajunt, imperfectam hic projiciuntur. M l flafes ad digitos evenire poffunt, et ab illo morbo. quem chiragra vocant, meta n in his Partibus- adfit.. cuir difpofitio et d*cfbili'tas quaedanr $. 3* rt vitae genus, con fuetudo atque labor Caufac praedifponentes fane affe éorum hominum, quibus femper in m anibus (unt inftrumenta pungentia, tun- qui apicem digitorum duris Ü dentia etc. ; quorum manus lixiviis corroduntur, corporibus fricant etc. Hinc fab ros.cujusyis generis,. qui facile malleis con- et famiatores, et aliosejus modiho mines vehementif- tundunt digitos l. ungues ** fartores,. futores finis Panaritii fymtomati bus affectos faepius invenies ; ita netrices vultu trifliffimo incedentes, dolorum fürorem lamen tantes te adibunt, i confiliumque tuum iterum atque r et celeriter lenimen ut iis addas, auxilium, —— iterum implorabunt. Plurimam, vero in partem ob fervabis, ancillas parony- dum colluant vafa, manus ex aqua ca lida immergant in chiis affici *) quae, Qe aquam frigidam eoque ftagnationem fuccornm in digitis et irritamentum ner- yorum efïïc)iunt,. quod: inflammationenr parit. - 4 P &rvatlo RE Notatu vero maximopere d"igna' eft p ; C culiaris illa Sieboldi ob * ones f. Paronychiae tam frequen- ) Hieme, ait, quodam, digitorum inflammati affari dicere potuiffes — Experiem- tes etcommunes erant, uf epidemice eas gr tia cum mihi deeffet, ut affirmare plane po ffim veritatem hu jus obfervationis,. tia pollentes idem jam ob- n non dubito. fore ut medici atque chirurgi experien I fervarint. Naturae rei baud contrarium videtur, quo . d, malum toties ab re- ubi tem- gentina. frigoris cum: aeftu. mutatione exortum, 1 is t'empaäbus- j 3 peftas nt 3*) $icbeld; l, c, p. 3- x ).-' Eeod. loco;. — t Ó , T4. COTCEBNSUMBNENEGEeuae o foci pbüaä frïgidifüma.e& ; cui iii;;;uti i gue domeftico foti fefe exponunt, unde rheu- fub matismi et inflammationes omnis generis oriuntur , epidemicam vix non fpe- n ciem prae fe ferat, teu* 2 Qu Wificulutà eqdideit debitur - 4 "u :gas puerorum inter caufas Panaritii roferam, fed adíunt triftia exempla, u t Siebold quoddam affert, nec mihi t q tent , quae afferre poffim, fi juvaret et per temporis et hujus fpeciminis fpa- tium liceret. Lufus fcilicet juvenilis e ft, digitorum apicem viciffim percu- ttià | tere; hac frictione et vehementi contufi one, rübent tumentque diziti, et orí- ep tur inflammetio, ita ut nugae inca uti jüvenis inurant amico immanes illos morl Panaritii doloces. Nihilomiaus et aliae caufae procatareticae , quam maxime quae. fq'rtuito cafui debentur. Leviffima ita vnlnera, fi forte acre quoddam admo- Teme veas v; g. pus venereum, cauftic. aliquid veheinens etc, in yu * 'peiï'unum abire poffunt Panarïtium.v 50 256. "^ Nota j1m nobis funt, fiena et fymtomata Panaritii ; nofae funt äätlfae afFä& vel in morbum efücientes, nil itaque fupere(t, quam ut ea refer amus, quae mali r bonive ominis in hoc morbo babentur, ut aegro anxie inter joem fpem metumque haerenti, exitum praedicere poffiimus, — Tandem autem re cenfebimus medica- gadu menta, quibus len extul imem doloribus g&'erre, quibus fanitatem integram redu- cere pdiï'umus. tatior $. 7« refor . pum .. Ex fymtomatum paronychiae primae et fecundae fpeciei enarratione elu- cet, haud muitum. adeffe periculi, et Chiru rgorum. mode negligentiam vel '!qd ddit imperitiam id augere poffe, Sed longe aliter res fefe habet in Par. tendinea 7 et percoftei. Cuim tendo aut mufculus inflammatione affe dipitt ctus idemque nervus videtur ex profundo dolore, -crudelilimos dolores- praefagies, et fi pus jam htjus j adfit, cum arceffitus eris, quod corrofit nou tendines li Yj gamenta et mufculos digiti folum, fed etiam manus ct brachii fi tumeant fub axillares glandulae, Syt peíffima quaeque praedicito, difficillimum tib et fu i curandi officium erit. Affectum fi perioftium eft, offium caries, iaterdum negrofis fequitur, et tam partes 2 Ex confenís ner adjacentes gangraena corrumpuntur. vorum exitiales hujus Hey morbi faeviffimos dolores, phrenitidem auct ; Convulfiones, fvncopen et alía, quae mortem ipfam faepius inferunt, exp licabis. — — Quodfi vero tendines, ferre. mufculos phalanges; et ligamenta, gangraena, et carie deftructos fenties, de amputatione cum aegro, fi velit vitam fibi confervare, agito. Tuto autem *), 96&] nimis jam denique ipfi, fi evaferit poft diros adeo crüciatus, o fficulum plia- ) langis perditurum, praedicere poteris, et manum in p M(* "uguum contractum, LUIT per totam vitam immobilem manentem, triftes funeüi mali reliquias arte in-.. iny fuper- - a aol Cs EEE Pcarsemce o 1 & ht fuï,erabxles oftenfurum *), — Meliora autem augurari lxcet in Paronych, f« fubsngui —. refolütionem. non exfpectari poffe, fed fuppurahonem imaturau- da:m effe — praevideas ceterum aegro praedicas , quod haud immanes illos tendinei Panaritii dclores fentiet, cum anguis tantummodo afficitur , mox enim cum delabitur, fanatio fit, et morbüs fimtus eft. atitit hi $ 28 Ratio jam vero medendi Panarit .!l re ACTE »ndïa eft, . Cum vero hoc malum ; [pi« C« tria per currat ftadia ; inflammationis refolutionem fcilicet , funvmratmnem, t OfL et gangraenam vel cagiem ideo ad haec exitu$ genera animus in curando illo Ws morbo intendendus ctft, $i flatus inflammatorius adhuc adeft, tum difcutere AXIme quaeras, fin autem fuppuratio, fi gangraena vel caries adeft, ea applicare fane diuo« remedia debes, quae illas toliunt et integritatem à atque fanitatem affectarum ylunt pamum reddere poffunt. $. 29 Status inflammationis cóm m adfit, quam calor, rubor, tumor atque dolot eyfae affectae partis indicant, aotiphlogiflica atque difcutientia adhibeas remedia ; mail vel interne vel externe, - Interna praefcribes Antiphlogiftica , cum febris ma- Imque jorem inflammationis gradum fequatur externa autem quovis inflammationis gradu applicanda funt. Multa et varia funt medicamina, quae diverfi autores odict tedu- extulere ob vim praecipuam, et quae fufius enumerata invenies in illa differ- tatione Fockii — ego tantum, quae potifimum ,mihi videre notatu digna, referam. — Mluftr. Loder, cujus optimis in chlrurg'a praeceptis utebar, im- primis landabat atque commendabat lavationes continuas digiti, affecti, in e li m wl aqua tam calida, quam aeger ferre poffit. — Augere calidiflimae aquae vim vult addita huta Malva, Sccrd:o, Samb, Arnica, adeo ut ealor extrahatur ex'aegro ndined digito eoque refolutio promoveatur. Obfervationibus atque exemplis illuftravit 16 VUS hujus remedii utilitatem, fimplicitate fua de meliori jam commendati. Celfus ufum s m hujus remedii jam novit dicens, — »digiti fovendi aut aquae ex verbenis &c **), feulos Sunt vero alii, qui fpirituofa adhibent, e. g. Spir. Vini Camph. alii lixivia, ndu ae' et fuere qmdam qui in hunc finem extollebant cinerem propaginufn vitae; fedum . Licutaud ***) et linimentum volanle, uf Sagar ****), et Anton. de pit te5 Heyde * »"*), immo me legiffe memini in Labat mnenbus americanis, quod ; bujus auctor mixtionem vitelli ovorum cum fale commendaverit, quam parem commodi alta, ferre, cenfea. Senex vero clarifimus Theden ***** continuo humectare fuadet, ndmm dlg&» js, dt * ) van $wiet. p. 240. j autem **5 -Celfus ]. c. Y** )aLicutaud Imwgrfq' der garzcn med, Prixis. I Ihi 2.8 ^, 29$, n p!'&- )o] Es »ock o X** Sasari fyft, motb ::36; 22. ORU de Heyd?. & Jfa.na*uzv es m d. p ire Wt — J rmdvns neue Bemerkungen, h 1. 2 & (upt E ETRT 16 CORnG REO GU digitum aqua íua fclopetaria, etdigitos, manum et antibrachium ad cubitum usque fafciis obvolvere, quo aliquam diu dolor et tumor partium minuitür, Sed noílra haec cautio fit ía adhibendis hisce remediis, ne tum ea & applicare velimus, cum fuppurationem fufpicari poffimus, quae eo impeditur. lu Schmucker vero hirudines, ineunte inflammatione, adplicat, eoque brevi tem- pore dolores et inflammationem difcutit, et addita fab finem morbi aqua veget. mineral. Goulardi, Panaritium fanat *). — — Nec iis diffidendum eft, qui W &fum veficatorii auf cauítici alicujus commendatum habere volunt. Ita Emanuel quidam inlibro: Journal de Medic. Tom. 83 **) fuadet, ut ia Panaritio, ex fig Vil paüncto vulnere, nato imponatur in aperturam vulneris lapis infernalis; eo, ait, impeditur Panaritium ip(um. fi applicatur lapis fubito falis, cum pungitur vul- glt Vé nus, et fi jam vero incepiffet morbus, fvmtomata citius tolluntur. — Qui- bus verbis Ill. Richter annuit. — In corporibus fenfibilioribus ejusmodi re- K n media, nimium- inferunt. irritamenti, eoque malum forfan p votius augent, quam impediunt. — J de vepnaefectionem u&iverfa- M Si mejori gradu inflammaticrem invenies, lem vel localem ommittas, nec applicationem antiphlogifticorum et anodvno- Sim rum internam. Haec itaque funt, quae refolutionem Paronychiae efficere poifufnt, fed quae illa funt, quare pus corrigere, quae abfceü'um fanare poffunt ? [o" Dd Cum nemþe tertius vel quartus -praeterïret dies, nec dolores et cetera in- def flammationis figna ceffant, fuppurationem timeas. Si cognoveris eam per il nota illa fuppurationis figna, dolorem profundum, pulfantem, ponderis atque dia preílionis in parte affecta fenfum, pulfüm parvum, mollem, lentum &c. ne hel cuncteris, puris generationem promovere, et abfceffum, fi quis jam adfit, dperire, Itritantia, et émollientia hic applicato, v. gr. diachyl. compof. cata- plasmata, aquam tepidam, fpeciebus emollientibus additis." Non exfpectanda maturatio abíceffus eft, fed quam primum potetis molliorem cuteri fcalpello W perfcindere , qbfceü'um aperire conducit. quil )ä * 3t. fur - Si itaque prima illa leviffima Panaritii fpecie, cütaneo fcilicet, ut fupra diximus poft 2/5 dies puftulae fub cuticula emergunt, acu aperire eas debes, et emplaftrum imponere, wt epidermis reftituatur. Tunc applicare potetis Empl; album coct, vel illud anglican., quaevis tegmina malum fanant, — 3a. — Altera vero fpecies, fubcutaneum nempe Panaritium, haud multum quo- i. que difficultatis in fanando affert. — Pus fi paratum eft, emittas per factam in- cifio. pH " *) Schmucker vermifchte chirurg, Schriften, **) F. b, Richter chirusg. Biblioth, " II, B. 4. St. P. $41. L1l i) T t al n sstl : ttittm 1 eq eifiónem, ét fünie, 'e. g Dalfimo Arcaci cumi Myrrh, Efenf. mixto ümine ma- ditur, i fem. jum tollþs *) '. $. 33. gt eft, plus periculi timendu m e(! Sublto , Qui Sed ubi tertia fpecie pus genitum- anuel incifiones ubique faciendae funt ubi fluctuationem vel aliud quoddam puris heden. abfolutionem digitorum confulit, ne Q, ex figoum animadvertes, et Cl. T h. oleo tan- nimis doleat incifus digitus, Siebold " matginem vülneris Therebint , df git, et emplafiro diget n tivo fimplici ét emollienti quoda m, vulnus obligát. llle !t vul- tangit; quam primurm (ui- vero Emanuel vulnus quoque fuppurans lapide' infernali nempe fentit pus, et cutis tenuior fit, parvam incifione m facit, et abflerfo Y t ]il, Richter eum tre- IUgent,. pure, imponit lapidem illum cauftic um aperturae. — prehendit, quod dolores auzeat jamjam vehemenfiffimos, e t fi legeris van fi cauftica applt- qvería- Swieten *9, exemplum habebis, quae horrenda mala oriantur, &dvnte cantur partibus membranofis et tendinofis et nervofis. efficere $. 34 o[funt? -Perverfs medendi ratione malura fibi metipfi diutins.commiffum, in gau» graenam et offium cariem 'abit. Antifepticis, cathaereticis remediis bie pro- g te defle poteris; offi cula cerropta exfcindes — amputationem vero haud prius * m per inflifuas, quam: pe rfüatum tibi hábebis; nullum adéffe aüxilium; Siebold in- dicatám eám e ffe putat, cum Tigamentum capfülare om js atque :»nijno*'ï'&;:ä"etärïäe'q-frc partes " (ic, ne laefae atque corruptae fint ^ *"). n adftt, $. 45 f, catt- , quae nunquam fa- actandi Q uod denique ultimam Paronychiae fpeciem attinet peri poteft di fcutiendo;, perforato vel'abíciffo ungue * **), et emiffo pure, . lpello quibusvis cathaereti cis et roborantibus fanatur remediis, ei qnguis regenera- turr TL SECTIO. II yt fopra 5 debæv Panaritium ficcum vel. chronicüm.- , potetis $. 6. [ m nus, chronicum vel ficcum fc ilicet Pa Panaritii autem fecundum ge tium, ab Acrellio ) tantum defcriptum, Caii onit, m u9 ifenTf]) ad ilios tumores rep quos ;[ï'zm n *) Bernflein, p. 259.. cifto« ** van Swieten, p. 283. ""**) Siebold l. c. pibïïo'fn, ****^) Celfus, p. 407. Callifen, $. 609. p. 314* ) Beraftrein, p. 261. I1) hke€ THOne C Dss 18 C EOR Duaspus ^. quos Angli CWbite Swelling) appellant. — . Acreli hoc malum ita defcribit : ultos per annos excruciat aegrum extremitatibus digiti, nec inflammationis figna confpici poffunt, Tandem autem offa in pulpim vel gluten aliquod com- mutata inveniuntur; et hoc malum fola am putatione fanari poffe profitetur. Quater ipfe h'u]ncï morbum obfervavit. $. 37 Haec jäm funt, quae de. Panaritio recenfere .volui, — Tempus, aetas ib ii TPNEN et fines hujus fpeciminis arctiores; 'fufiue atque accuratius rem pertractare, impedivere, Indulgeat Benevolus Lector ! Nibi 1. Augmentum et imäinutio viri P dare poffe videtur. : um vitalium'cþata.&erem dlm*n&ivum F'eblfis N II Applicatio vengnprum m flï:VIedicina,- amputatidhis :in Chirur gïav et in- | ftrumentorum in arte 'Obftctgilci—a defperat/isl rþbus .ui ti'mum refugium funto, HEL. Morbo morbum fanare licet. il ;jï IV. Placentae ejectio naturae comniiftendä plerumque, ä V, Depteüïonem cataractae, exftirpaticni quam plurimum praeferendaïg puto, VI. Non impoflibile cft, foetum uteco inctufum lue venerea affici. VH. Electricitas medicorum e manibus non extorquenda äü, nti aliae f&iem- tiae medicae, quas dicunt, populares artis imperi/ae medicae, abutun- tur, et nocent magis quam juvant, dum eas tractant, — iiti VIII. Nimium in Electricitate nocet; dis;efü-. oradus electricitatis medicae di- verfos effectus producunt in corpore humano turae nou parum illos effectus determinent, , cujus yero diverfae na» M lX ICti potius faniora praecepta recentiorum in Med, legali et politica me- dica, qiuam veterum obfoieta fequagmr. NN n - — À t a o N n x i - N W. E Cuit L |/ W ——2 "uU UAR - T — N " s m " d 1 * * E. & s - & ^ , 4 ; L. z 5 d ] 4 s * " * T. * ) " a i E * "ü - z ^ " 4 * " ^ /. " V * " s » - & & * ^ * * * E r - r "^ & r » »* * - & , " E * ï * F * - ^ y E * cs p E 9 | - a *s E à E "i $, : - ) * y ? ^* * * ; Á r F. * "» » " i " * * M Tl " *X at * L - - E " * E E E2 p3 L. * L & & j $ à F » " ^ - E » » * 3 - i a, 3 - * ^s » - & * * " * T £* P. 4 " * ä ^ * u " ^" - v E. d us * * : * * * ^ ^" n F. * à Á E " E " P lo ^* F L ii E " s * " z 1 " 4 L d E P " h, " " " E " jg * E LA a * - E] A i L b i * d b a li E H E P. x *s r* V H - E * " d & ^b " e a*j b d x E * v , E * & *s * & » p " * d ^e * P H " Es E H $*s r k [ od à E ^ "i « * DN " E " E - g * r L a E. -! * & * » " Wl d * & * ": E L. 5 g x F * L P E * » * "d E " L. '*»,þ ; A *v * p E " v : L E » L F E " 1« d& ^ s " 4 & 4 & à» z E " Ml ^ x r E ) amess 1 [ ] - F - * - E E a. "] " i « E $ * P P i - " » r x & $ E A $ ^ * " k h $? ';6". * i r * " g & M a * * 4 " - E * . i * - E P E - 4 E E À » E J " " * E. E * ag * 3 r " " [ * » x ,æs*ä R A 4 L L $d T* 1 E * * L. "1 m fs y * ^ r " E B * — * * , j H 21 . " j i 4 d a *l OE* * & » "ag -X 3 Ea ag 1 * j LT a X P $ L L. d $ ^ * à * A $ d € 4 " s E " : A » * * & " ' Wi H & E D s m b * * * a y — a [ "u "E * € . a d * J * if ï'äl ": N AR W " k;. * jv H E. " - - 4e J j F * i " - - * * * . a * ss * i " ï k * " i di F - n E. E & u & « b L r * * * fs. * ss " r $ * k Em 1 L * * ? aE L * r "i $ * F » " t * a * w $ T LE : & * * F E * & * À . ^ € * - * 2 * du * U * Z 3R & * f n m E la Y DISSERTATIO INAVGVRALIS CHIRVRGICO - MEDICA DE ) 9 — eo PANARITIO VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset QvAM r ä CONSENTIENTE GRATIOSA FACVLTATE MEDICA o ä E S$INE PRAESIDE äo, D PVBLICE DEFENDET fs Affb PRO GRADF DOCTORIS MEDICI NAE 13 [u ET CHIRVRGJAE 12 AVCTOR ET l(ESP()NI)ENS ;c- 1H, 11 CHRISTOPH FRANCISCVS CAROLVS EGGEL E HOHENLOICO " FRANCVYS 10 t IE XIX, OCI"OBR. MDCCLXXXXII H, L C !//2( 4 '-'——-— j )u " CHMSSGUNGSGEEESCONCED U RI DNCSDEEME M UER E. p * u ERFORDI.&E ä TYPIS GOERLINGIANIS ACADEM, TYPOGRA?H. ü, Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com 1 NU