<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Jd26-3</title>
        <respStmt>
          <resp>Provided by</resp>
          <name>University Library of Tübingen</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>Transcribed with</resp>
          <name>Tesseract</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <p>To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).</p>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <bibl>
          <title>Joseph Lieutaud Inbegriff der ganzen medicinischen Praxis, 3</title>
          <author>Lieutaud, Joseph</author>
        </bibl>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
  </teiHeader>
  <sourceDoc>
    <surface n="1" type="page" xml:id="s_Jd26-3_001">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_001.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="179" lry="639" type="textblock" ulx="168" uly="459">
        <line lrx="179" lry="639" ulx="168" uly="459">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="2" type="page" xml:id="s_Jd26-3_002">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_002.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1754" lry="2738" type="textblock" ulx="711" uly="2658">
        <line lrx="1754" lry="2738" ulx="711" uly="2658">NI12509949451 021</line>
      </zone>
      <zone lrx="1447" lry="2971" type="textblock" ulx="663" uly="2845">
        <line lrx="1447" lry="2971" ulx="663" uly="2845">MNIINNMAHIUGNI</line>
      </zone>
      <zone lrx="2011" lry="3045" type="textblock" ulx="1587" uly="2999">
        <line lrx="2011" lry="3045" ulx="1587" uly="2999">UB Tübingen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="3091" type="textblock" ulx="2001" uly="3072">
        <line lrx="2019" lry="3091" ulx="2001" uly="3072">g.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="3" type="page" xml:id="s_Jd26-3_003">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_003.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
    </surface>
    <surface n="4" type="page" xml:id="s_Jd26-3_004">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_004.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
    </surface>
    <surface n="5" type="page" xml:id="s_Jd26-3_005">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_005.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="138" lry="902" type="textblock" ulx="103" uly="872">
        <line lrx="138" lry="902" ulx="103" uly="872">A</line>
      </zone>
      <zone lrx="1139" lry="1545" type="textblock" ulx="153" uly="1292">
        <line lrx="1139" lry="1545" ulx="153" uly="1292">mediciniſch</line>
      </zone>
      <zone lrx="1850" lry="611" type="textblock" ulx="552" uly="384">
        <line lrx="1850" lry="611" ulx="552" uly="384">Joſeph Lieutaud,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2125" lry="738" type="textblock" ulx="299" uly="640">
        <line lrx="2125" lry="738" ulx="299" uly="640">erſten Leibarztes des Koͤnigl. Franzoͤſiſchen Hauſes,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1695" lry="1065" type="textblock" ulx="730" uly="822">
        <line lrx="1695" lry="1065" ulx="730" uly="822">Inbegriff</line>
      </zone>
      <zone lrx="1396" lry="1227" type="textblock" ulx="1009" uly="1136">
        <line lrx="1396" lry="1227" ulx="1009" uly="1136">der ganzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="1727" lry="1946" type="textblock" ulx="532" uly="1628">
        <line lrx="1727" lry="1946" ulx="532" uly="1628">Dritter Theil,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2152" lry="2280" type="textblock" ulx="233" uly="1968">
        <line lrx="2152" lry="2121" ulx="233" uly="1968">welcher die Beſchreibung der innerlichen und</line>
        <line lrx="1803" lry="2280" ulx="493" uly="2131">aͤußerlichen Krankheiten enthaͤlt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1874" lry="3280" type="textblock" ulx="471" uly="3123">
        <line lrx="1874" lry="3280" ulx="471" uly="3123">Verbeſſerte und abgekuͤrzre Auflage.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1487" lry="3577" type="textblock" ulx="806" uly="3482">
        <line lrx="1487" lry="3577" ulx="806" uly="3482">Frankenthal,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1948" lry="3846" type="textblock" ulx="357" uly="3619">
        <line lrx="1948" lry="3740" ulx="357" uly="3619">im Verlag einer typographiſchen Geſellſchaft</line>
        <line lrx="1298" lry="3846" ulx="990" uly="3764">1785.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="6" type="page" xml:id="s_Jd26-3_006">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_006.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
    </surface>
    <surface n="7" type="page" xml:id="s_Jd26-3_007">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_007.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1584" lry="956" type="textblock" ulx="631" uly="647">
        <line lrx="1584" lry="956" ulx="631" uly="647">Inhalt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="1364" type="textblock" ulx="397" uly="946">
        <line lrx="2018" lry="1157" ulx="397" uly="946">der in dieſem Bande abgehandelten</line>
        <line lrx="1456" lry="1364" ulx="841" uly="1145">AKraneheiten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1532" lry="1643" type="textblock" ulx="801" uly="1380">
        <line lrx="1532" lry="1643" ulx="801" uly="1380">Erſtes Buc.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1853" lry="1790" type="textblock" ulx="446" uly="1677">
        <line lrx="1853" lry="1790" ulx="446" uly="1677">Von den innerlichen Krankheiten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1574" lry="1907" type="textblock" ulx="1518" uly="1898">
        <line lrx="1574" lry="1907" ulx="1518" uly="1898">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="1694" lry="2172" type="textblock" ulx="649" uly="1895">
        <line lrx="1694" lry="2172" ulx="649" uly="1895">Vierte Abtheilung.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="2452" type="textblock" ulx="267" uly="2156">
        <line lrx="2058" lry="2322" ulx="267" uly="2156">Von den innerlichen Krankheiten des Un⸗</line>
        <line lrx="1366" lry="2452" ulx="939" uly="2303">terleibes.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2106" lry="2953" type="textblock" ulx="296" uly="2434">
        <line lrx="2106" lry="2588" ulx="296" uly="2434">Von der verderbten Verdauung —Seite 1</line>
        <line lrx="2052" lry="2719" ulx="301" uly="2620">Von dem Brechen — 23</line>
        <line lrx="2054" lry="2837" ulx="304" uly="2737">Von dem Blutbrechen - - -  24</line>
        <line lrx="2052" lry="2953" ulx="299" uly="2858">Von dem Hundshunger 2 2 — 43</line>
      </zone>
      <zone lrx="2166" lry="3081" type="textblock" ulx="296" uly="2977">
        <line lrx="2166" lry="3081" ulx="296" uly="2977">Von dem Magenſchmerz  .47</line>
      </zone>
      <zone lrx="2134" lry="3429" type="textblock" ulx="254" uly="3090">
        <line lrx="2053" lry="3195" ulx="295" uly="3090">Von der Entzuͤndung des Unterleibes - 5s</line>
        <line lrx="2134" lry="3300" ulx="254" uly="3215">Von der Darmgicht -= .„ - 68</line>
        <line lrx="2057" lry="3429" ulx="295" uly="3333">Von der Gallenkrankheit *  „· 756</line>
      </zone>
      <zone lrx="2096" lry="3785" type="textblock" ulx="240" uly="3451">
        <line lrx="2096" lry="3567" ulx="240" uly="3451">Von dem Durchfalle - ”MM „ 829</line>
        <line lrx="2055" lry="3682" ulx="297" uly="3570">Von dem blutigen Bauchfluſſe  94</line>
        <line lrx="2049" lry="3785" ulx="1895" uly="3699">Von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="8" type="page" xml:id="s_Jd26-3_008">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_008.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1727" lry="622" type="textblock" ulx="583" uly="403">
        <line lrx="1727" lry="622" ulx="583" uly="403">n Jnbalr.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1898" lry="1236" type="textblock" ulx="569" uly="887">
        <line lrx="1896" lry="977" ulx="777" uly="887">des Stuhlganges -</line>
        <line lrx="1898" lry="1098" ulx="569" uly="1012">Von den Leibes⸗ oder Colikſchmerzen</line>
        <line lrx="1845" lry="1236" ulx="570" uly="1136">Von der Blaͤhſucht und Windſucht</line>
      </zone>
      <zone lrx="1895" lry="1336" type="textblock" ulx="565" uly="1251">
        <line lrx="1895" lry="1336" ulx="565" uly="1251">Von den Wuͤrmern ⸗ ⸗ „</line>
      </zone>
      <zone lrx="1997" lry="2901" type="textblock" ulx="565" uly="1360">
        <line lrx="1892" lry="1454" ulx="571" uly="1360">Von der Lbebercolik ⸗ . .-</line>
        <line lrx="1888" lry="1583" ulx="571" uly="1476">Von der Entzuͤndung der Leber -</line>
        <line lrx="1692" lry="1711" ulx="569" uly="1592">Von der Gelbſucht -</line>
        <line lrx="1891" lry="1823" ulx="572" uly="1733">Von bem Rierenweh  ⸗ 2</line>
        <line lrx="1895" lry="1937" ulx="572" uly="1831">Von dem Steine „  „</line>
        <line lrx="1365" lry="2064" ulx="571" uly="1974">Von dem Blutharnen</line>
        <line lrx="1366" lry="2180" ulx="568" uly="2084">Von dem Eiterharnen</line>
        <line lrx="1784" lry="2300" ulx="566" uly="2188">Von der Dyſurie und Strangurie</line>
        <line lrx="1995" lry="2423" ulx="570" uly="2318">Von der Verhaltung des Urins in den</line>
        <line lrx="1912" lry="2538" ulx="770" uly="2449">Nieren und in der Blaſe ⸗</line>
        <line lrx="1885" lry="2669" ulx="566" uly="2540">Von dem Harafluſſe .</line>
        <line lrx="1997" lry="2778" ulx="565" uly="2687">Von dem unwillkuͤhrlichen Abgange des</line>
        <line lrx="1891" lry="2901" ulx="742" uly="2789">Urins * - - 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="1900" lry="2153" type="textblock" ulx="1632" uly="2007">
        <line lrx="1669" lry="2153" ulx="1632" uly="2007">1</line>
        <line lrx="1900" lry="2145" ulx="1865" uly="2009">1 13</line>
      </zone>
      <zone lrx="1900" lry="2273" type="textblock" ulx="1869" uly="2142">
        <line lrx="1900" lry="2273" ulx="1869" uly="2142">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="1781" lry="3028" type="textblock" ulx="457" uly="2907">
        <line lrx="1781" lry="3028" ulx="457" uly="2907">Von dem Schleimfluſſe der Blaſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="1555" lry="3144" type="textblock" ulx="568" uly="3033">
        <line lrx="1555" lry="3144" ulx="568" uly="3033">Von der Bauchwaſſerſucht -⸗ ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="1076" type="textblock" ulx="2094" uly="1033">
        <line lrx="2124" lry="1076" ulx="2094" uly="1033">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="1107" type="textblock" ulx="552" uly="613">
        <line lrx="2333" lry="761" ulx="552" uly="613">Von dem Stuhlzwange Seite 113</line>
        <line lrx="2353" lry="867" ulx="576" uly="775">Von der Erſchwerung und Verhaͤrtung</line>
        <line lrx="2333" lry="993" ulx="2195" uly="895">1I1I5</line>
        <line lrx="2329" lry="1107" ulx="2177" uly="1016">123</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="1586" type="textblock" ulx="2188" uly="1139">
        <line lrx="2329" lry="1212" ulx="2216" uly="1139">161</line>
        <line lrx="2331" lry="1348" ulx="2188" uly="1240">15</line>
        <line lrx="2331" lry="1465" ulx="2215" uly="1391">194</line>
        <line lrx="2329" lry="1586" ulx="2204" uly="1512">204</line>
      </zone>
      <zone lrx="2414" lry="1706" type="textblock" ulx="2210" uly="1633">
        <line lrx="2414" lry="1706" ulx="2210" uly="1633">214</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="2186" type="textblock" ulx="2199" uly="1871">
        <line lrx="2328" lry="1948" ulx="2199" uly="1871">237⁷</line>
        <line lrx="2330" lry="2049" ulx="2208" uly="1971">256</line>
        <line lrx="2324" lry="2186" ulx="2203" uly="2091">264</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="2289" type="textblock" ulx="2200" uly="2205">
        <line lrx="2323" lry="2289" ulx="2200" uly="2205">272</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="2660" type="textblock" ulx="2183" uly="2459">
        <line lrx="2323" lry="2554" ulx="2183" uly="2459">278</line>
        <line lrx="2324" lry="2660" ulx="2201" uly="2577">289</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="3013" type="textblock" ulx="2200" uly="2824">
        <line lrx="2324" lry="2891" ulx="2202" uly="2824">294</line>
        <line lrx="2322" lry="3013" ulx="2200" uly="2938">298</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="3805" type="textblock" ulx="2173" uly="3712">
        <line lrx="2323" lry="3805" ulx="2173" uly="3712">Der</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="9" type="page" xml:id="s_Jd26-3_009">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_009.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="176" lry="3864" type="textblock" ulx="49" uly="3769">
        <line lrx="176" lry="3864" ulx="49" uly="3769">94</line>
      </zone>
      <zone lrx="1682" lry="2130" type="textblock" ulx="605" uly="1969">
        <line lrx="1682" lry="2130" ulx="605" uly="1969">Vierter Abſchnitt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="1780" type="textblock" ulx="236" uly="998">
        <line lrx="2040" lry="1449" ulx="236" uly="998">medieiniſchen Praris</line>
        <line lrx="1543" lry="1555" ulx="646" uly="1359">Erſten Buchs</line>
        <line lrx="1877" lry="1780" ulx="391" uly="1456">wierter Abſchnitt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1916" lry="2434" type="textblock" ulx="356" uly="2194">
        <line lrx="1916" lry="2318" ulx="356" uly="2194">Von den innerlichen Krankheiten des</line>
        <line lrx="1369" lry="2434" ulx="913" uly="2342">Unterleibes.</line>
      </zone>
      <zone lrx="777" lry="2547" type="textblock" ulx="743" uly="2533">
        <line lrx="777" lry="2547" ulx="743" uly="2533">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="1371" lry="2555" type="textblock" ulx="1328" uly="2547">
        <line lrx="1371" lry="2555" ulx="1328" uly="2547">2</line>
      </zone>
      <zone lrx="1900" lry="2950" type="textblock" ulx="400" uly="2604">
        <line lrx="1900" lry="2950" ulx="400" uly="2604">Von der verderbten Qeabmumg</line>
      </zone>
      <zone lrx="1538" lry="2968" type="textblock" ulx="756" uly="2843">
        <line lrx="1538" lry="2968" ulx="756" uly="2843">(prava digeſtio).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="3276" type="textblock" ulx="272" uly="3027">
        <line lrx="2016" lry="3276" ulx="272" uly="3027">E⸗ iſt eine von den Hauptpflichten i derſenige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3473" type="textblock" ulx="272" uly="3218">
        <line lrx="2040" lry="3348" ulx="478" uly="3218">Aerzte, welche ihre Kunſt vor dem Kran⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="3473" ulx="272" uly="3345">kenbette treiben wollen, die Kraͤfte und Verrich⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="3801" type="textblock" ulx="229" uly="3473">
        <line lrx="2029" lry="3596" ulx="229" uly="3473">tungen des Magens, den man mit groͤßtem Recht</line>
        <line lrx="2054" lry="3756" ulx="278" uly="3585">fuͤr den Grund unzaͤhliger Krantheiten haͤlt, ge⸗</line>
        <line lrx="1497" lry="3801" ulx="1439" uly="3726">A4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1004" lry="3867" type="textblock" ulx="362" uly="3670">
        <line lrx="1004" lry="3867" ulx="362" uly="3670">Lieut. III. Band.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="3811" type="textblock" ulx="1899" uly="3752">
        <line lrx="2031" lry="3811" ulx="1899" uly="3752">nau</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="10" type="page" xml:id="s_Jd26-3_010">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_010.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2362" lry="3787" type="textblock" ulx="557" uly="607">
        <line lrx="2342" lry="735" ulx="593" uly="607">nan zu kennen; da ſolche außerdem ſich von den</line>
        <line lrx="2342" lry="854" ulx="592" uly="749">Maͤngeln und Verletzungen dieſes Theils, wobey</line>
        <line lrx="2345" lry="970" ulx="591" uly="867">der Kopf und andre Theile des Koͤrpers ſo oft</line>
        <line lrx="2345" lry="1083" ulx="600" uly="988">mit leiden, keine richtigen Begriffe machen koͤn⸗</line>
        <line lrx="2346" lry="1226" ulx="602" uly="1106">nen. So unendlich die Geſichter der Menſchen,</line>
        <line lrx="2351" lry="1326" ulx="557" uly="1227">wenn ſie gleich alle einerley Theile haben, von</line>
        <line lrx="2349" lry="1450" ulx="605" uly="1341">einander verſchieden ſind: eben ſo verſchieden iſt</line>
        <line lrx="2350" lry="1565" ulx="607" uly="1459">auch bey fedem Menſchen die Einrichtung der</line>
        <line lrx="2353" lry="1677" ulx="605" uly="1569">Verdauungs⸗ und Nahrungswerkzeuge; ſo daß</line>
        <line lrx="2350" lry="1803" ulx="609" uly="1696">ein jeder Menſch ſeinen eigenen Magen hat, der</line>
        <line lrx="2347" lry="1927" ulx="585" uly="1810">mit dem Magen eines andern gar nicht vergli⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="2047" ulx="610" uly="1928">chen werden kann. Die Lehre von den Krank⸗</line>
        <line lrx="2353" lry="2159" ulx="603" uly="2048">heiten wuͤrde, wenn man die beſondere Beſchaf⸗</line>
        <line lrx="2355" lry="2279" ulx="614" uly="2167">fenheit der Verdauungswerkzeuge eines jeden</line>
        <line lrx="2358" lry="2395" ulx="616" uly="2282">Koͤrpers in genaue Erwaͤgung zoͤge, gewiß in ein</line>
        <line lrx="2361" lry="2514" ulx="613" uly="2404">weit helleres Licht geſezt werden. Man findet</line>
        <line lrx="2358" lry="2630" ulx="616" uly="2521">aber in den Schriften der Aerzte noch gar wenig</line>
        <line lrx="2362" lry="2752" ulx="607" uly="2636">Bemerkungen von dieſer heilſamen Wiſſenſchaft;</line>
        <line lrx="2360" lry="2870" ulx="619" uly="2756">ſondern es ſind dieſe Schriften leider nur zu oft</line>
        <line lrx="2357" lry="2988" ulx="621" uly="2874">mit einer unnuͤtzen und prahleriſchen Schulgelehr⸗</line>
        <line lrx="2358" lry="3104" ulx="619" uly="2984">ſamkeit und nichtsbedeutenden Hypotheſen erfuͤllt.</line>
        <line lrx="2358" lry="3242" ulx="613" uly="3110">Es iſt daher auch kein Wunder, wenn die wah⸗</line>
        <line lrx="2355" lry="3342" ulx="619" uly="3233">ren Geſetze der Verdauung noch unter die un⸗</line>
        <line lrx="2358" lry="3456" ulx="580" uly="3347">erklaͤrbaren Erſcheinungen der menſchlichen Natur</line>
        <line lrx="2358" lry="3577" ulx="603" uly="3469">gezaͤhlt werden: wenn der Lauf und die Ord⸗</line>
        <line lrx="2357" lry="3695" ulx="598" uly="3584">nung unzaͤhliger dahin gehoͤriger Krankheiten noch</line>
        <line lrx="2354" lry="3787" ulx="2292" uly="3703">ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="853" type="textblock" ulx="2558" uly="637">
        <line lrx="2610" lry="728" ulx="2560" uly="637">6</line>
        <line lrx="2610" lry="853" ulx="2558" uly="784">nn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="11" type="page" xml:id="s_Jd26-3_011">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_011.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="73" lry="1775" type="textblock" ulx="0" uly="1713">
        <line lrx="73" lry="1775" ulx="0" uly="1713">dr</line>
      </zone>
      <zone lrx="78" lry="2026" type="textblock" ulx="0" uly="1941">
        <line lrx="78" lry="2026" ulx="0" uly="1941">Ne</line>
      </zone>
      <zone lrx="90" lry="2155" type="textblock" ulx="0" uly="2059">
        <line lrx="90" lry="2155" ulx="0" uly="2059">ſho⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="94" lry="2277" type="textblock" ulx="12" uly="2188">
        <line lrx="94" lry="2277" ulx="12" uly="2188">ſden</line>
      </zone>
      <zone lrx="108" lry="3110" type="textblock" ulx="0" uly="2300">
        <line lrx="100" lry="2381" ulx="0" uly="2300">n ein</line>
        <line lrx="104" lry="2515" ulx="9" uly="2419">fndet</line>
        <line lrx="104" lry="2621" ulx="9" uly="2539">werig</line>
        <line lrx="108" lry="2761" ulx="0" uly="2662">ſhnt⸗</line>
        <line lrx="103" lry="2876" ulx="0" uly="2774">uſ</line>
        <line lrx="95" lry="3000" ulx="0" uly="2899">laht</line>
        <line lrx="91" lry="3110" ulx="0" uly="3016">gfil.</line>
      </zone>
      <zone lrx="139" lry="3228" type="textblock" ulx="1" uly="3133">
        <line lrx="139" lry="3228" ulx="1" uly="3133">. e⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="40" lry="3352" type="textblock" ulx="0" uly="3279">
        <line lrx="40" lry="3352" ulx="0" uly="3279">die</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="3475" type="textblock" ulx="0" uly="3376">
        <line lrx="178" lry="3475" ulx="0" uly="3376">Netae</line>
      </zone>
      <zone lrx="119" lry="3720" type="textblock" ulx="0" uly="3494">
        <line lrx="116" lry="3595" ulx="0" uly="3494">0d</line>
        <line lrx="119" lry="3720" ulx="0" uly="3609">nmh</line>
      </zone>
      <zone lrx="230" lry="3815" type="textblock" ulx="94" uly="3729">
        <line lrx="230" lry="3815" ulx="94" uly="3729">RKr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="557" type="textblock" ulx="416" uly="440">
        <line lrx="2026" lry="557" ulx="416" uly="440">Von den innerlichen Krankheiten. 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="852" type="textblock" ulx="265" uly="627">
        <line lrx="2019" lry="783" ulx="267" uly="627">ſo unbeſtimmt iſt, und die Eur derſelben oft ſo</line>
        <line lrx="949" lry="852" ulx="265" uly="763">ungluͤcklich ablaͤuft.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="1003" type="textblock" ulx="433" uly="850">
        <line lrx="2071" lry="1003" ulx="433" uly="850">Man weiß aus der taͤglichen und gemeinſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="1101" type="textblock" ulx="271" uly="994">
        <line lrx="2039" lry="1101" ulx="271" uly="994">Erfahrung, daß ſich fuͤr einem jeden Magen eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="3836" type="textblock" ulx="248" uly="1114">
        <line lrx="2018" lry="1228" ulx="266" uly="1114">beſtimmte Menge von Nahrungsmitteln ſchicke,</line>
        <line lrx="2015" lry="1341" ulx="263" uly="1238">und daß derſelbe, wenn er uͤberladen wird, ſeine</line>
        <line lrx="2015" lry="1465" ulx="263" uly="1341">Dienſte nicht gehoͤrig verrichten koͤnne. Manche</line>
        <line lrx="2017" lry="1578" ulx="264" uly="1471">Perſonen muͤſſen, wenn ſie geſund bleiben wollen,</line>
        <line lrx="2011" lry="1692" ulx="268" uly="1589">ſehr wenig eſſen; andern hingegen bekommt es</line>
        <line lrx="2007" lry="1820" ulx="261" uly="1710">wohl, wenn ſie eine ſtarke Mahlzeit genießen.</line>
        <line lrx="2010" lry="1953" ulx="266" uly="1827">Vielen iſt es zutraͤglich, nach Tiſche herumzuge⸗</line>
        <line lrx="2007" lry="2056" ulx="272" uly="1947">hen oder andre Leibesuͤbungen ſich zu machen</line>
        <line lrx="2008" lry="2182" ulx="267" uly="2062">andre hingegen verdauen nicht gut, wenn ſie ſich</line>
        <line lrx="2013" lry="2294" ulx="262" uly="2186">nicht ruhig verhalten oder ſchlafen. Bey dem</line>
        <line lrx="2004" lry="2413" ulx="258" uly="2302">groͤßten Theile der Menſchen iſt das Waſſer ein</line>
        <line lrx="2003" lry="2538" ulx="261" uly="2408">vortrefliches Aufloͤſungsmittel der Speiſen; doch</line>
        <line lrx="2003" lry="2669" ulx="265" uly="2541">giebt es auch Perſonen, denen im Gegentheil</line>
        <line lrx="1999" lry="2767" ulx="262" uly="2653">Wein und andre geiſtige Getraͤnke zu dieſer Ab⸗</line>
        <line lrx="1998" lry="2894" ulx="264" uly="2773">ſicht nuͤzlicher ſind. Manchen bekömmt der Cof⸗</line>
        <line lrx="1997" lry="3011" ulx="259" uly="2891">fee, die Chocolade u. ſ. f. gar wohl; manchen</line>
        <line lrx="1992" lry="3151" ulx="252" uly="3015">wiederum ſind dieſe Dinge ſchaͤdlich. Die Milch</line>
        <line lrx="1997" lry="3249" ulx="254" uly="3130">iſt eins der heilſamſten aber auch eins der ſchaͤd⸗</line>
        <line lrx="1989" lry="3370" ulx="248" uly="3233">lichſten Nahrungsmittel. Eben alſo verhaͤlt es</line>
        <line lrx="1990" lry="3502" ulx="250" uly="3367">ſich mit den Garten⸗ und Huͤlſenfruͤchten, mit</line>
        <line lrx="1991" lry="3616" ulx="251" uly="3485">dem Oele und der Butter, mit dem Fleiſche der</line>
        <line lrx="2039" lry="3747" ulx="249" uly="3594">vierfuͤßigen Thiere, der Voͤgel und Fiſche: welche</line>
        <line lrx="1994" lry="3836" ulx="1135" uly="3742">A 2 Din⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="12" type="page" xml:id="s_Jd26-3_012">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_012.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="604" lry="197" type="textblock" ulx="456" uly="155">
        <line lrx="604" lry="197" ulx="456" uly="155">H</line>
      </zone>
      <zone lrx="1719" lry="582" type="textblock" ulx="582" uly="421">
        <line lrx="1719" lry="582" ulx="582" uly="421">⸗Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2396" lry="881" type="textblock" ulx="535" uly="765">
        <line lrx="2396" lry="881" ulx="535" uly="765">auch verſchiedene Wirkungen hervorbringen. Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="1002" type="textblock" ulx="537" uly="885">
        <line lrx="2349" lry="1002" ulx="537" uly="885">wunderbaren Erſcheinungen der jedem Menſchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2405" lry="2202" type="textblock" ulx="602" uly="1838">
        <line lrx="2395" lry="1948" ulx="606" uly="1838">einer widernatuͤrlichen Beſchaffenheit der Rerven</line>
        <line lrx="2405" lry="2073" ulx="602" uly="1939">ab, oder es iſt ein ganz beſonderer Fehler der⸗</line>
        <line lrx="2389" lry="2202" ulx="604" uly="2071">jenigen Lebensgeiſter, welche ihren Einfluß auf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2383" lry="1128" type="textblock" ulx="596" uly="1006">
        <line lrx="2383" lry="1128" ulx="596" uly="1006">eignen perſoͤnlichen Beſchaffenheit (idioſyncraſia)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="1828" type="textblock" ulx="598" uly="1127">
        <line lrx="2346" lry="1232" ulx="598" uly="1127">und des Abſcheues fuͤr gewiſſen Sachen Canti⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="1371" ulx="599" uly="1244">pathia) wollen wir hier nicht erwaͤhnen, da viele</line>
        <line lrx="2338" lry="1477" ulx="601" uly="1360">Leute fuͤr der Milch, dem Kaͤſe, Wein u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2350" lry="1599" ulx="606" uly="1481">andre hingegen fuͤr Aalen, Schalthieren, beſon⸗</line>
        <line lrx="2350" lry="1709" ulx="603" uly="1601">dern Baum⸗ und Huͤlſenfruͤchten einen Ekel ha⸗</line>
        <line lrx="2344" lry="1828" ulx="602" uly="1721">ben. Wahrſcheinlicher Weiſe haͤngt dieſes von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="2422" type="textblock" ulx="601" uly="2196">
        <line lrx="2351" lry="2310" ulx="601" uly="2196">die Eßluſt, den Hunger, und die Verdauung und</line>
        <line lrx="2359" lry="2422" ulx="608" uly="2315">Bereitung des Nahrungsſaftes haben. Auch den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2414" lry="2671" type="textblock" ulx="606" uly="2422">
        <line lrx="2414" lry="2552" ulx="607" uly="2422">geſundeſten Menſchen, wenn ſie noch ſo hungrig</line>
        <line lrx="2369" lry="2671" ulx="606" uly="2534">ſind, ekelt fuͤr dem Anblicke einer ſchmutzigen. Sa⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="2790" type="textblock" ulx="612" uly="2669">
        <line lrx="2356" lry="2790" ulx="612" uly="2669">che, und ſie verlieren die ganze Luſt zum Eſſen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2397" lry="2901" type="textblock" ulx="614" uly="2790">
        <line lrx="2397" lry="2901" ulx="614" uly="2790">Boerhaave erzaͤhlt, daß ein voͤllig geſunder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2358" lry="3023" type="textblock" ulx="614" uly="2906">
        <line lrx="2358" lry="3023" ulx="614" uly="2906">Menſch, der vor Hunger ſich kaum zu laſſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2505" lry="3142" type="textblock" ulx="619" uly="3020">
        <line lrx="2505" lry="3142" ulx="619" uly="3020">wußte, da er in ein Speiſehaus gehen wollte;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="3275" type="textblock" ulx="556" uly="3133">
        <line lrx="2356" lry="3275" ulx="556" uly="3133">ſich an einen Fuß ſtieß, das Ferſenbein zerquetſchte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="3372" type="textblock" ulx="612" uly="3259">
        <line lrx="2359" lry="3372" ulx="612" uly="3259">und hinfiel. In dieſem Augenblick verlor er allen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="3492" type="textblock" ulx="564" uly="3381">
        <line lrx="2359" lry="3492" ulx="564" uly="3381">Appetit, und bekam einen Ekel und Abſcheu vor</line>
      </zone>
      <zone lrx="2394" lry="3728" type="textblock" ulx="551" uly="3494">
        <line lrx="2365" lry="3607" ulx="551" uly="3494">allen Speiſen. Wie bekannt iſt es nicht, daß</line>
        <line lrx="2394" lry="3728" ulx="617" uly="3613">beſonders Frauenzimmer fuͤr dieſem oder jenem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="3809" type="textblock" ulx="2235" uly="3723">
        <line lrx="2359" lry="3809" ulx="2235" uly="3723">Ge⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="13" type="page" xml:id="s_Jd26-3_013">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_013.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="65" lry="1918" type="textblock" ulx="0" uly="1849">
        <line lrx="65" lry="1918" ulx="0" uly="1849">chen</line>
      </zone>
      <zone lrx="98" lry="2417" type="textblock" ulx="0" uly="1972">
        <line lrx="84" lry="2043" ulx="0" uly="1972">N</line>
        <line lrx="93" lry="2179" ulx="0" uly="2077">gof</line>
        <line lrx="94" lry="2300" ulx="0" uly="2206">gund</line>
        <line lrx="98" lry="2417" ulx="0" uly="2332">hden</line>
      </zone>
      <zone lrx="96" lry="2646" type="textblock" ulx="0" uly="2446">
        <line lrx="96" lry="2534" ulx="0" uly="2446">ngrig</line>
        <line lrx="95" lry="2646" ulx="0" uly="2574">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="165" lry="3130" type="textblock" ulx="0" uly="2691">
        <line lrx="156" lry="2776" ulx="14" uly="2691">Eſen.</line>
        <line lrx="111" lry="2903" ulx="0" uly="2812">ſher.</line>
        <line lrx="165" lry="3009" ulx="7" uly="2927">ſuaun</line>
        <line lrx="115" lry="3130" ulx="0" uly="3052">holte,</line>
      </zone>
      <zone lrx="96" lry="3253" type="textblock" ulx="0" uly="3166">
        <line lrx="96" lry="3253" ulx="0" uly="3166">tſcht</line>
      </zone>
      <zone lrx="140" lry="3371" type="textblock" ulx="1" uly="3287">
        <line lrx="140" lry="3371" ulx="1" uly="3287">. len.</line>
      </zone>
      <zone lrx="97" lry="3491" type="textblock" ulx="0" uly="3410">
        <line lrx="97" lry="3491" ulx="0" uly="3410"> tr</line>
      </zone>
      <zone lrx="100" lry="3833" type="textblock" ulx="6" uly="3643">
        <line lrx="100" lry="3742" ulx="6" uly="3643">enen</line>
        <line lrx="100" lry="3833" ulx="40" uly="3757">⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="3605" type="textblock" ulx="39" uly="3512">
        <line lrx="171" lry="3605" ulx="39" uly="3512">doNO</line>
      </zone>
      <zone lrx="2159" lry="525" type="textblock" ulx="525" uly="412">
        <line lrx="2159" lry="525" ulx="525" uly="412">Von den innerlichen Krankheiten. „</line>
      </zone>
      <zone lrx="2149" lry="1668" type="textblock" ulx="305" uly="608">
        <line lrx="2074" lry="715" ulx="305" uly="608">Geruch einen natuͤrlichen Widerwillen haben?</line>
        <line lrx="2073" lry="824" ulx="318" uly="736">Manchen iſt der Geruch von dem Moſchus, den</line>
        <line lrx="2122" lry="944" ulx="316" uly="858">Roſen, Jesmin und andern wohlriechenden Sa⸗</line>
        <line lrx="2070" lry="1061" ulx="320" uly="968">chen gaͤnzlich zuwider. Viele ſcheuen ſich fuͤr</line>
        <line lrx="2067" lry="1190" ulx="319" uly="1084">Spinnen, Maͤuſen, Katzen, Schlangen u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2069" lry="1302" ulx="319" uly="1202">Hierher gehoͤren auch die ſonderbaren Neigungen</line>
        <line lrx="2149" lry="1421" ulx="321" uly="1332">der Juugfern und Weiber zu verſchiedenen eßba⸗</line>
        <line lrx="2072" lry="1541" ulx="317" uly="1442">ren oder auch ungewoͤhnlichen Sachen. Wir</line>
        <line lrx="2068" lry="1668" ulx="312" uly="1555">wuͤrden aber allzuweitlaͤuftig werden, wenn wir</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="1780" type="textblock" ulx="247" uly="1692">
        <line lrx="2068" lry="1780" ulx="247" uly="1692">alle bey der Verdauung ſich ereignenden Erſchei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2123" lry="2382" type="textblock" ulx="303" uly="1796">
        <line lrx="2101" lry="1915" ulx="326" uly="1796">nungen nur kuͤrzlich zu beruͤhren uns vornehmen</line>
        <line lrx="2062" lry="2021" ulx="323" uly="1921">wolkten; und da dieſes auch unſerm Zwecke gar</line>
        <line lrx="2065" lry="2183" ulx="317" uly="2048">nicht entſpricht, ſo wollen wir dieſe Arbeit fleißi⸗</line>
        <line lrx="1881" lry="2262" ulx="303" uly="2169">gern Beobachtern uͤberlaſſen.</line>
        <line lrx="2123" lry="2382" ulx="438" uly="2219">Wenn die Verrichtungen des Magens nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="2502" type="textblock" ulx="311" uly="2406">
        <line lrx="2066" lry="2502" ulx="311" uly="2406">nach der natuͤrlichen Ordnung erfolgen, ſo iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="3801" type="textblock" ulx="300" uly="2524">
        <line lrx="2063" lry="2631" ulx="313" uly="2524">nothwendig die Verdauung mangelhaft; daher</line>
        <line lrx="2064" lry="2740" ulx="316" uly="2639">entſtehet ein den Magen belaͤſtigender Schleim,</line>
        <line lrx="2068" lry="2856" ulx="306" uly="2760">der den Koͤrper zu verſchiedenen Krankheiten vor⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2977" ulx="306" uly="2872">bereitet. Die Gegenwart ſolcher zuruͤckgebliebe⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="3092" ulx="304" uly="3004">nen Unreinigkeiten zeiget ſich durch einen Ekel</line>
        <line lrx="2063" lry="3213" ulx="304" uly="3108">fuͤr den Speiſen, einen uͤbeln Geſchmack im Mun⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="3327" ulx="300" uly="3232">de, durch garſtiges Aufſtoßen, Magendruͤcken,</line>
        <line lrx="2060" lry="3444" ulx="301" uly="3348">Sodbrennen, Ekel, Erbrechen, Schwindel, Be⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="3563" ulx="301" uly="3470">nebelung des Geſichts, erſchwertes Othemholen</line>
        <line lrx="2057" lry="3690" ulx="301" uly="3589">u. ſ. f. Alle dieſe Zeichen aber laſſen nichts wei⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3801" ulx="1217" uly="3719">A 3 ter</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="14" type="page" xml:id="s_Jd26-3_014">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_014.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1700" lry="514" type="textblock" ulx="547" uly="363">
        <line lrx="1700" lry="514" ulx="547" uly="363">6 4 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="3782" type="textblock" ulx="400" uly="540">
        <line lrx="2317" lry="724" ulx="557" uly="540">ter muthmaßen, als daß ſie die Wirkung einer</line>
        <line lrx="2319" lry="834" ulx="559" uly="709">organiſchen Krankheit (produéctum morbi cujus-</line>
        <line lrx="2316" lry="949" ulx="557" uly="854">dam organici) ſind, deren Urſache uns ganz un⸗</line>
        <line lrx="2113" lry="1062" ulx="560" uly="965">bekannt oder aͤußerſt ſchwer zu erkennen iſt.</line>
        <line lrx="2314" lry="1190" ulx="727" uly="1083">Dieſe Unreinigkeiten des Magens ſind von</line>
        <line lrx="2310" lry="1299" ulx="561" uly="1202">verſchiedener Art. Sie ſind entweder ſauer oder</line>
        <line lrx="2312" lry="1420" ulx="557" uly="1315">bitter, oder ſchleimig oder faulig. Es wird alſo</line>
        <line lrx="2314" lry="1536" ulx="536" uly="1431">nicht undienlich ſeyn, hieruͤber einige Betrach⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="1660" ulx="496" uly="1554">tungen anzuſtellen, und diejenigen widernatuͤrli⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="1780" ulx="562" uly="1670">chen Wirkungen „ die jeder Art beſonders eigen⸗</line>
        <line lrx="1518" lry="1897" ulx="559" uly="1808">thuͤmlich ſind, anzuzeigen.</line>
        <line lrx="2311" lry="2025" ulx="739" uly="1928">1) Die Kennzeichen der Verſaͤuerung der ge⸗</line>
        <line lrx="2268" lry="2143" ulx="549" uly="2043">noſſenen Speiſen ſind ein ſaures Aufſtoßen: ei</line>
        <line lrx="2319" lry="2257" ulx="560" uly="2145">gewiſſes Beißen, Brennen und Aufblaͤhen des</line>
        <line lrx="2322" lry="2374" ulx="562" uly="2268">Magens: bey manchen eine Gefraͤßigkeit, welche</line>
        <line lrx="2322" lry="2503" ulx="518" uly="2400">einem Hundshunger gleich kommt: eine ſchmerz⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="2612" ulx="564" uly="2522">hafte Schwere des Haupts, Huſten, Schlucken,</line>
        <line lrx="2324" lry="2726" ulx="400" uly="2639">trrockne Stuͤhle und Stuhlzwang. Und aus dieſer</line>
        <line lrx="2320" lry="2844" ulx="563" uly="2750">Art von Verderbniß entſpringen die ſogenannten</line>
        <line lrx="2320" lry="2971" ulx="559" uly="2878">ſauern Unreinigkeiten (cruditates acidæ), welche</line>
        <line lrx="2320" lry="3092" ulx="562" uly="2991">beſonders bey Saͤuglingen ſehr bedenkliche Zu⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="3206" ulx="565" uly="3095">faͤlle verurſachen. Melancholiſche und milzſuͤch⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="3320" ulx="561" uly="3228">tige Perſonen haben, wegen der in den erſten</line>
        <line lrx="2315" lry="3447" ulx="557" uly="3345">Wegen bey ihnen ſich befindenden Menge von</line>
        <line lrx="2326" lry="3555" ulx="558" uly="3458">Saͤure, ſtaͤrkere Luſt zum Eſſen, und genießen</line>
        <line lrx="2315" lry="3735" ulx="558" uly="3572">auch wirklich mehr als ihnen dienlich iſt; daher</line>
        <line lrx="2297" lry="3782" ulx="2167" uly="3719">ver⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="15" type="page" xml:id="s_Jd26-3_015">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_015.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2064" lry="503" type="textblock" ulx="509" uly="383">
        <line lrx="2064" lry="503" ulx="509" uly="383">Von den innerlichen Krankheiten. 2</line>
      </zone>
      <zone lrx="2129" lry="3762" type="textblock" ulx="296" uly="577">
        <line lrx="2045" lry="699" ulx="302" uly="577">verſchlimmern ſich die Zufaͤlle der Krankheit, und</line>
        <line lrx="1531" lry="801" ulx="304" uly="714">das Uebel ſelbſt wird unheilbarer.</line>
        <line lrx="2046" lry="922" ulx="469" uly="772">2) Eine Bitterkeit im Munde, eine trockne</line>
        <line lrx="2047" lry="1042" ulx="304" uly="932">Zunge, Magendruͤcken, Empfindung einer innern</line>
        <line lrx="2048" lry="1161" ulx="309" uly="1066">Hitze, Erbrechen gelbgruͤnlicher Unreinigkeiten,</line>
        <line lrx="2123" lry="1274" ulx="311" uly="1170">ein unerſaͤttlicher Hunger u. ſ. f. zeigen an, daß</line>
        <line lrx="2050" lry="1399" ulx="312" uly="1290">entweder die Galle in den Magen zuruͤckgetreten</line>
        <line lrx="2046" lry="1518" ulx="306" uly="1422">ſey, oder daß die in demſelben befindlichen</line>
        <line lrx="2129" lry="1632" ulx="305" uly="1538">Cruditaͤten eine Bitterkeit an ſich haben. Dieſe</line>
        <line lrx="2049" lry="1758" ulx="304" uly="1659">Materie iſt zuweilen ſo ſcharf, daß man die</line>
        <line lrx="2051" lry="1870" ulx="303" uly="1779">Flecken, welche ſie in den ſilbernen Becken, wor⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="1997" ulx="307" uly="1896">innen ſie aufgefangen worden, verurſachet, ſchwer⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="2104" ulx="305" uly="2015">lich wieder herausbringen kann. Daher iſt es</line>
        <line lrx="2052" lry="2222" ulx="303" uly="2116">kein Wunder, wenn ſie den Magen belaͤſtiget,</line>
        <line lrx="2050" lry="2361" ulx="306" uly="2244">und auf ſolche Art veizt, daß das heftigſte Sod⸗</line>
        <line lrx="2114" lry="2475" ulx="308" uly="2342">brennen (cardialgia) daher entſtehet. Boerhaa⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2595" ulx="300" uly="2480">ve bemerket, daß die lauch⸗ und kupferartige</line>
        <line lrx="2055" lry="2716" ulx="299" uly="2585">und die beizende (porracea &amp; Eruginoſa) Galle</line>
        <line lrx="2054" lry="2836" ulx="304" uly="2705">einen Ekel fuͤr den Speiſen, Bangigkeiten, Schluk⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="2947" ulx="301" uly="2824">ken, Magendruͤcken, Erbrechen „die Blaͤhſucht,</line>
        <line lrx="2052" lry="3066" ulx="300" uly="2961">Leibſchneiden, die Ruhr, hitztge Kraukheiten,</line>
        <line lrx="2054" lry="3176" ulx="298" uly="3071">Fieber und Zuckungen hervorbringet,. Noch furcht⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="3297" ulx="302" uly="3189">barer aber ſind die Zufaͤlle, die von der ſchwar⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="3412" ulx="300" uly="3293">zen Galle entſtehen, welche bald wie der ſchaͤrf⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3535" ulx="296" uly="3434">ſte Eſſig, bald wie verfaultes Blut brennet</line>
        <line lrx="2055" lry="3665" ulx="299" uly="3557">und beißet; daher ſolche die allerheftigſten Schmer⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="3762" ulx="1199" uly="3656">A 4 zen,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="16" type="page" xml:id="s_Jd26-3_016">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_016.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1777" lry="547" type="textblock" ulx="563" uly="430">
        <line lrx="1777" lry="547" ulx="563" uly="430">8s Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="786" type="textblock" ulx="444" uly="572">
        <line lrx="2323" lry="786" ulx="444" uly="572">zen, Entzündungen und den kalten Brand 1 vere⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="823" lry="898" type="textblock" ulx="562" uly="735">
        <line lrx="823" lry="898" ulx="562" uly="735">urſacht.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="1018" type="textblock" ulx="732" uly="931">
        <line lrx="2327" lry="1018" ulx="732" uly="931">3) Wenn der Mund von einer ſchleimigen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="1145" type="textblock" ulx="565" uly="1044">
        <line lrx="2346" lry="1145" ulx="565" uly="1044">Feuchtigkeit verunreiniget, und der Speichel zaͤhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="1504" type="textblock" ulx="567" uly="1167">
        <line lrx="2326" lry="1253" ulx="567" uly="1167">iſt, die Eßluſt ermangelt, viel Blaͤhungen ſich</line>
        <line lrx="2328" lry="1378" ulx="568" uly="1285">erzeugen, das Aufſteigen viele Stunden nach</line>
        <line lrx="2330" lry="1504" ulx="571" uly="1380">dem Eſſen noch nach den genoſſenen Speiſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2404" lry="1625" type="textblock" ulx="572" uly="1507">
        <line lrx="2404" lry="1625" ulx="572" uly="1507">ſchmecket und riechet; wenn Erbrechen und Stuͤhle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="2443" type="textblock" ulx="497" uly="1630">
        <line lrx="2330" lry="1730" ulx="497" uly="1630">von ſchleimigen Unreinigkeiten erfolgen, der</line>
        <line lrx="2326" lry="1851" ulx="568" uly="1756">Bauchfluß (lienteria) ſich einſtellet u. ſ. f. ſo be⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="1976" ulx="567" uly="1864">weiſet dieſes alles, daß die erſten Wege von</line>
        <line lrx="2331" lry="2094" ulx="548" uly="1977">einer Menge Schleim uͤberzogen ſind, der die</line>
        <line lrx="2321" lry="2221" ulx="570" uly="2089">Empfindlichkeit dieſer Werkzeuge betaͤubet, und</line>
        <line lrx="2320" lry="2375" ulx="511" uly="2224">der Bearbeitung der Nahrungsmittel hinder⸗</line>
        <line lrx="819" lry="2443" ulx="565" uly="2358">lich iſt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="2983" type="textblock" ulx="566" uly="2464">
        <line lrx="2327" lry="2627" ulx="734" uly="2464">4) Wenn es in dem Munde wie verfaulte</line>
        <line lrx="2325" lry="2751" ulx="566" uly="2651">Eyer ſchmecket und eben ſo aufſtoͤßt, wenn eine</line>
        <line lrx="2324" lry="2873" ulx="566" uly="2770">Schwere im Magen, Bangigkeiten, Aufblaͤhun⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2983" ulx="571" uly="2877">gen, ein uͤbelriechendes Brechen, ungewoͤhnlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2395" lry="3114" type="textblock" ulx="564" uly="2987">
        <line lrx="2395" lry="3114" ulx="564" uly="2987">ſtinkende und fluͤſſige Stuͤhle vorhanden ſind:</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="3217" type="textblock" ulx="572" uly="3110">
        <line lrx="2323" lry="3217" ulx="572" uly="3110">ſo zeiget dieſes alles eine blos alkaliſche Schaͤrfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2395" lry="3336" type="textblock" ulx="487" uly="3236">
        <line lrx="2395" lry="3336" ulx="487" uly="3236">und faule Erudidaͤten (nidoroſas) an. — Bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="3459" type="textblock" ulx="477" uly="3360">
        <line lrx="2323" lry="3459" ulx="477" uly="3360">allen dieſen Krankheiten des Magens fehlet die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2426" lry="3567" type="textblock" ulx="565" uly="3470">
        <line lrx="2426" lry="3567" ulx="565" uly="3470">Luſt zum Eſſen; und Traurigkeit, Traͤgheit des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="3788" type="textblock" ulx="561" uly="3584">
        <line lrx="2318" lry="3767" ulx="561" uly="3584">Hauptes, Ohumachten, Spannungen unter den</line>
        <line lrx="2317" lry="3788" ulx="2185" uly="3720">kur⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="479" type="textblock" ulx="2603" uly="434">
        <line lrx="2610" lry="479" ulx="2603" uly="434">P</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="833" type="textblock" ulx="2514" uly="631">
        <line lrx="2601" lry="714" ulx="2514" uly="631">lrſen</line>
        <line lrx="2610" lry="833" ulx="2515" uly="751">ſheft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1178" type="textblock" ulx="2401" uly="988">
        <line lrx="2610" lry="1071" ulx="2401" uly="988">3 Spei ſſ</line>
        <line lrx="2610" lry="1178" ulx="2520" uly="1113">berde</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1305" type="textblock" ulx="2526" uly="1227">
        <line lrx="2610" lry="1305" ulx="2526" uly="1227">Rel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1549" type="textblock" ulx="2520" uly="1348">
        <line lrx="2610" lry="1420" ulx="2526" uly="1348">den</line>
        <line lrx="2604" lry="1549" ulx="2520" uly="1465">ſcic</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1677" type="textblock" ulx="2520" uly="1586">
        <line lrx="2610" lry="1677" ulx="2520" uly="1586">Puun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1778" type="textblock" ulx="2442" uly="1707">
        <line lrx="2610" lry="1778" ulx="2442" uly="1707">(lAerl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1892" type="textblock" ulx="2526" uly="1825">
        <line lrx="2610" lry="1892" ulx="2526" uly="1825">ige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2593" lry="2148" type="textblock" ulx="2465" uly="1943">
        <line lrx="2593" lry="2029" ulx="2465" uly="1943">i</line>
        <line lrx="2592" lry="2148" ulx="2474" uly="2062">v,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2261" type="textblock" ulx="2534" uly="2182">
        <line lrx="2610" lry="2261" ulx="2534" uly="2182">ee</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2509" type="textblock" ulx="2445" uly="2307">
        <line lrx="2610" lry="2391" ulx="2445" uly="2307">uuſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2509" ulx="2485" uly="2420">ſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2614" type="textblock" ulx="2550" uly="2541">
        <line lrx="2610" lry="2614" ulx="2550" uly="2541">e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="17" type="page" xml:id="s_Jd26-3_017">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_017.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="100" lry="694" type="textblock" ulx="0" uly="639">
        <line lrx="100" lry="694" ulx="0" uly="639">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="127" lry="2633" type="textblock" ulx="0" uly="2544">
        <line lrx="127" lry="2633" ulx="0" uly="2544">efaolte</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="2751" type="textblock" ulx="0" uly="2665">
        <line lrx="197" lry="2751" ulx="0" uly="2665">een d e</line>
      </zone>
      <zone lrx="138" lry="3293" type="textblock" ulx="0" uly="2792">
        <line lrx="134" lry="2884" ulx="0" uly="2792">ftlhun</line>
        <line lrx="137" lry="2998" ulx="0" uly="2898">nohtlich</line>
        <line lrx="138" lry="3115" ulx="0" uly="3027">n nd:</line>
        <line lrx="115" lry="3293" ulx="0" uly="3147">eh</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="572" type="textblock" ulx="484" uly="389">
        <line lrx="2036" lry="572" ulx="484" uly="389">Von den innerlichen Kranthelten. 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="755" type="textblock" ulx="273" uly="550">
        <line lrx="2039" lry="755" ulx="273" uly="550">kurzen Ribben u. ſ. f. ſnd mit ihnen vergeſell⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="1173" type="textblock" ulx="285" uly="737">
        <line lrx="554" lry="818" ulx="285" uly="737">ſchaftet.</line>
        <line lrx="2042" lry="946" ulx="392" uly="804">Die Ueberladung oder der Genuß allzuvieler</line>
        <line lrx="2044" lry="1061" ulx="288" uly="896">Speiſen verurſachet auch bey dem beſten Magen eines</line>
        <line lrx="2042" lry="1173" ulx="294" uly="1079">verderbte Verdauung, welche aber nicht ſo gar</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="1290" type="textblock" ulx="282" uly="1202">
        <line lrx="2048" lry="1290" ulx="282" uly="1202">viel zu bedeuten hat. Ein Rauſch aber macht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="1649" type="textblock" ulx="297" uly="1305">
        <line lrx="2051" lry="1431" ulx="297" uly="1305">den Magen zu ſeinen Verrichtungen voͤllig unge⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="1533" ulx="298" uly="1444">ſchickt, wenn die erſtbenannten Fehler der Ver⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="1649" ulx="297" uly="1557">dauung ſchon vorhanden ſind. Die Zeichen der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="1790" type="textblock" ulx="286" uly="1678">
        <line lrx="2056" lry="1790" ulx="286" uly="1678">Ueberladung ſind jedermann bekannt: naͤmlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2120" lry="2371" type="textblock" ulx="308" uly="1778">
        <line lrx="2057" lry="1883" ulx="308" uly="1778">eine Traͤgheit oder Schlaͤfrigkeit des Koͤrpers</line>
        <line lrx="2054" lry="2016" ulx="311" uly="1889">kurz nach dem Eſſen, oder einige Stunden nach⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="2136" ulx="313" uly="2017">her, eine ſchmerzhafte Schwere des Hauptes,</line>
        <line lrx="2067" lry="2242" ulx="313" uly="2152">eine ungewoͤhnliche Langſamkeit des Geiſtes, un⸗</line>
        <line lrx="2120" lry="2371" ulx="312" uly="2275">ruhige Traͤume, oder eine zu ſtarke Neigung zum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2096" lry="2495" type="textblock" ulx="250" uly="2379">
        <line lrx="2096" lry="2495" ulx="250" uly="2379">Schlafe, endlich Ekel und Aufblaͤhungen. Auf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="2869" type="textblock" ulx="324" uly="2513">
        <line lrx="2061" lry="2614" ulx="324" uly="2513">eine unordentliche Lebensart erfolget ein Schmerz</line>
        <line lrx="2064" lry="2735" ulx="324" uly="2616">in den innern Theilen, der oͤfters einem Leib⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="2869" ulx="329" uly="2734">ſchneiden aͤhnlich iſt, Wegfall der Eßbegierde</line>
      </zone>
      <zone lrx="2144" lry="2953" type="textblock" ulx="324" uly="2847">
        <line lrx="2144" lry="2953" ulx="324" uly="2847">Aengſtkichkeit, Auftreibung des Magens, faures</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="3782" type="textblock" ulx="305" uly="2977">
        <line lrx="2066" lry="3095" ulx="305" uly="2977">oder ranziges Aufſtoßen, der Schlucken, Bre⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="3215" ulx="327" uly="3084">chen, Durchfall, ſtinkende Blaͤhungen u. d. g.</line>
        <line lrx="2064" lry="3341" ulx="322" uly="3206">Dieſer kvanke Zuſtand des Magens hat zu wei⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="3438" ulx="327" uly="3328">len, wenn diefſer Theil zu ſehr uͤberladen wor⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="3562" ulx="326" uly="3452">den, auch noch heftigere Zufaͤlle bey ſich, naͤm⸗</line>
        <line lrx="2085" lry="3735" ulx="324" uly="3573">lich die Schlafſucht, die wachende Schlafſucht</line>
        <line lrx="2076" lry="3782" ulx="1247" uly="3697">A S (dca</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="18" type="page" xml:id="s_Jd26-3_018">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_018.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1769" lry="498" type="textblock" ulx="581" uly="388">
        <line lrx="1769" lry="498" ulx="581" uly="388">10. Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="2110" type="textblock" ulx="493" uly="583">
        <line lrx="2326" lry="693" ulx="493" uly="583">(coma) und den Wahnwiz. Eben aus dieſem</line>
        <line lrx="2327" lry="819" ulx="575" uly="718">Grunde entſpringet auch oft ein Fieber, welches</line>
        <line lrx="2326" lry="930" ulx="568" uly="823">unvorſichtige Aerzte nicht ſelten zum großen</line>
        <line lrx="2315" lry="1041" ulx="568" uly="954">Schaden der Kranken betruͤget.</line>
        <line lrx="2328" lry="1171" ulx="734" uly="1060">Es iſt eine voͤllig ausgemachte Wahrheit,</line>
        <line lrx="2323" lry="1282" ulx="568" uly="1192">daß ein aufmerkſames Studiren und andre viel</line>
        <line lrx="2318" lry="1407" ulx="564" uly="1311">Nachdenken erfordernde Betrachtungen der erſten</line>
        <line lrx="2314" lry="1524" ulx="565" uly="1429">Bearbeitung der Nahrungsmittel hinderlich ſind.</line>
        <line lrx="2314" lry="1648" ulx="564" uly="1546">Die genaue anatomiſche Betrachtung des Magens</line>
        <line lrx="2315" lry="1760" ulx="562" uly="1645">laͤßt uns den gegruͤndeten Schluß machen, daß</line>
        <line lrx="2308" lry="1884" ulx="557" uly="1782">irgend eine Materie, ſie ſey welche ſie wolle, von</line>
        <line lrx="2310" lry="1989" ulx="558" uly="1892">dem Gehirn ihren Zufluß zum Magen habe, da⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="2110" ulx="558" uly="2007">mit de Verrichtungen deſſelben gehoͤrig von ſtat⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="2235" type="textblock" ulx="535" uly="2124">
        <line lrx="2332" lry="2235" ulx="535" uly="2124">ten gehen koͤnnen. Man darf ſich daher gar</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3739" type="textblock" ulx="487" uly="2235">
        <line lrx="2312" lry="2353" ulx="514" uly="2235">nicht wundern, wenn bey dem verſagten Einſiuß</line>
        <line lrx="2306" lry="2465" ulx="524" uly="2365">der Lebensgeiſter, welche auch zu andern Zwecken</line>
        <line lrx="2308" lry="2591" ulx="552" uly="2478">dienlich ſind, der Magen ſeiner Kraͤfte beraubt</line>
        <line lrx="2305" lry="2700" ulx="550" uly="2605">wird, und die Kochung der Speiſen gar nicht</line>
        <line lrx="2309" lry="2822" ulx="537" uly="2710">mehr gehoͤrig bewirken kann. Eine allgemeine</line>
        <line lrx="2303" lry="2934" ulx="534" uly="2823">Schwachheit, das hohe Alter, ein zu großer Blut⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="3052" ulx="544" uly="2961">verluſt, die Verſchwendung des Saamens, oder</line>
        <line lrx="2301" lry="3174" ulx="542" uly="3065">eine zu heftige Anſtrengung der Seelen⸗ und</line>
        <line lrx="2296" lry="3288" ulx="539" uly="3194">Leibeskraͤfte bald nach Tiſche, ſchwaͤchet die Ver⸗</line>
        <line lrx="2295" lry="3409" ulx="538" uly="3316">dauungswerkzeuge ganz außerordentlich. Trau⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="3531" ulx="533" uly="3430">rigkeit, Sorgen und andere Leidenſchaften brin⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="3663" ulx="487" uly="3547">gen eben dieſe Wirkung hervor. Auch alsdenn</line>
        <line lrx="2277" lry="3739" ulx="1379" uly="3684">. ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2624" type="textblock" ulx="2482" uly="2518">
        <line lrx="2610" lry="2624" ulx="2482" uly="2518">ſaſh</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="700" type="textblock" ulx="2498" uly="619">
        <line lrx="2610" lry="700" ulx="2498" uly="619">lerricht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="812" type="textblock" ulx="2498" uly="745">
        <line lrx="2610" lry="812" ulx="2498" uly="745">henn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="938" type="textblock" ulx="2440" uly="862">
        <line lrx="2610" lry="938" ulx="2440" uly="862">iind d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2498" type="textblock" ulx="2502" uly="987">
        <line lrx="2610" lry="1054" ulx="2502" uly="987">ſnet w</line>
        <line lrx="2610" lry="1180" ulx="2504" uly="1099">Pager</line>
        <line lrx="2610" lry="1309" ulx="2516" uly="1221">u</line>
        <line lrx="2587" lry="1420" ulx="2511" uly="1335">ſid,</line>
        <line lrx="2610" lry="1538" ulx="2508" uly="1455">echerf</line>
        <line lrx="2610" lry="1656" ulx="2509" uly="1575">ſtorn</line>
        <line lrx="2580" lry="1776" ulx="2515" uly="1694">ſnn</line>
        <line lrx="2589" lry="1896" ulx="2521" uly="1813">ſhen</line>
        <line lrx="2607" lry="2017" ulx="2531" uly="1938">Wh</line>
        <line lrx="2610" lry="2133" ulx="2542" uly="2048">Vaſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2251" ulx="2552" uly="2169">lih</line>
        <line lrx="2602" lry="2498" ulx="2537" uly="2408">ſen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="19" type="page" xml:id="s_Jd26-3_019">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_019.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="132" lry="931" type="textblock" ulx="4" uly="605">
        <line lrx="127" lry="685" ulx="15" uly="605">dieſem</line>
        <line lrx="131" lry="807" ulx="4" uly="726">welches</line>
        <line lrx="132" lry="931" ulx="20" uly="846">großen</line>
      </zone>
      <zone lrx="135" lry="2126" type="textblock" ulx="0" uly="1083">
        <line lrx="135" lry="1166" ulx="0" uly="1083">aheheit,</line>
        <line lrx="132" lry="1274" ulx="0" uly="1204">ndre die</line>
        <line lrx="126" lry="1404" ulx="0" uly="1325">der erſin</line>
        <line lrx="121" lry="1647" ulx="0" uly="1564">Nagens</line>
        <line lrx="117" lry="1767" ulx="1" uly="1679">1 deß</line>
        <line lrx="111" lry="1880" ulx="0" uly="1810">e den</line>
        <line lrx="124" lry="2004" ulx="0" uly="1924">be N</line>
        <line lrx="129" lry="2126" ulx="5" uly="2043">hon ſect</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="2252" type="textblock" ulx="0" uly="2172">
        <line lrx="182" lry="2252" ulx="0" uly="2172">her N</line>
      </zone>
      <zone lrx="130" lry="3191" type="textblock" ulx="0" uly="2273">
        <line lrx="130" lry="2359" ulx="2" uly="2273">Einſuß</line>
        <line lrx="123" lry="2484" ulx="0" uly="2398">wecken</line>
        <line lrx="114" lry="2595" ulx="0" uly="2513">raubt</line>
        <line lrx="120" lry="2718" ulx="0" uly="2632"> wce</line>
        <line lrx="123" lry="2853" ulx="0" uly="2756">geneine</line>
        <line lrx="119" lry="2958" ulx="0" uly="2876">B⸗</line>
        <line lrx="120" lry="3089" ulx="0" uly="2997">oder</line>
        <line lrx="118" lry="3191" ulx="14" uly="3114">und</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3327" type="textblock" ulx="48" uly="3242">
        <line lrx="195" lry="3327" ulx="48" uly="3242">Vet⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="113" lry="3805" type="textblock" ulx="0" uly="3370">
        <line lrx="111" lry="3442" ulx="30" uly="3370">Tea⸗</line>
        <line lrx="113" lry="3564" ulx="0" uly="3477">hrin⸗</line>
        <line lrx="110" lry="3687" ulx="4" uly="3577">unn</line>
        <line lrx="104" lry="3805" ulx="21" uly="3695">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="511" type="textblock" ulx="474" uly="400">
        <line lrx="2018" lry="511" ulx="474" uly="400">Von den innerlichen Krantheiten. 11</line>
      </zone>
      <zone lrx="2104" lry="2970" type="textblock" ulx="273" uly="614">
        <line lrx="2026" lry="709" ulx="274" uly="614">verrichtet der Magen ſeine Dienſte nicht gehoͤrig,</line>
        <line lrx="2028" lry="830" ulx="273" uly="714">wenn der Speichel widernatuͤrlich beſchaffen iſt,</line>
        <line lrx="2023" lry="941" ulx="276" uly="834">und die Speiſen nicht recht gekaut und zermal⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="1061" ulx="278" uly="976">met werden. Ferner, wenn an dem Baue des</line>
        <line lrx="2031" lry="1179" ulx="280" uly="1076">Magens ſelbſt oder andrer Eingeweide, welche</line>
        <line lrx="2030" lry="1308" ulx="285" uly="1197">zur Verdanung der Nahrungsmittel erſorderlich</line>
        <line lrx="2030" lry="1431" ulx="283" uly="1312">ſind, etwas fehlerhaftes iſt. Zu der ſauren</line>
        <line lrx="2029" lry="1535" ulx="283" uly="1451">Schaͤrfe ſollen milzſuͤchtige und mit Mutterbe⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="1664" ulx="285" uly="1572">ſchwerungen behaftete Yerſonen beſonders geneigt</line>
        <line lrx="2029" lry="1784" ulx="289" uly="1691">ſeyn. Der Verdauungsfehler der melancholi⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="1903" ulx="290" uly="1790">ſchen, phlegmatiſchen, ſtorbutiſchen und zu ka⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="2017" ulx="294" uly="1906">tarrhaliſchen Anfaͤllen geneigten Perſonen iſt die</line>
        <line lrx="2028" lry="2137" ulx="293" uly="2043">Verſchleimung. Gallenreiche und zornige Leute</line>
        <line lrx="2031" lry="2260" ulx="300" uly="2155">leiden, wenn die Galle erhizt oder in zu großer</line>
        <line lrx="2030" lry="2379" ulx="302" uly="2281">Menge erzeuget wird. Bey ſchwaͤchlichen und</line>
        <line lrx="2035" lry="2499" ulx="293" uly="2385">ſiechen, ingleichen bey denen, welche zu viel</line>
        <line lrx="2073" lry="2615" ulx="291" uly="2520">Fleiſchſpeiſen genießen, ſind die ranzigen Unrei⸗</line>
        <line lrx="1708" lry="2734" ulx="295" uly="2637">nigkeiten der gewoͤhnliche Fehler.</line>
        <line lrx="2035" lry="2848" ulx="315" uly="2761">Es mag die verdorbene Verdauung aber ent⸗</line>
        <line lrx="2104" lry="2970" ulx="295" uly="2863">ſtehen, woher ſie wolle, ſo iſt ſie nie ohne Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="3212" type="textblock" ulx="237" uly="2995">
        <line lrx="2036" lry="3104" ulx="269" uly="2995">fahr. Denn aus dieſer Quelle entſpringen un⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="3212" ulx="237" uly="3110">zaͤhlige, unerwartete und ſchwere, ſowohl hitzige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="3445" type="textblock" ulx="297" uly="3216">
        <line lrx="2034" lry="3327" ulx="301" uly="3216">als langwierige Krankheiten. Die gewoͤhnlich⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="3445" ulx="297" uly="3346">ſten darunter ſind Wechſelfieber, die Gicht, Ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="3576" type="textblock" ulx="245" uly="3470">
        <line lrx="2035" lry="3576" ulx="245" uly="3470">zuͤndung der Nieren, Verſtopfungen, Durchfaͤlle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="3798" type="textblock" ulx="282" uly="3594">
        <line lrx="2035" lry="3693" ulx="282" uly="3594">u. ſ. f. Erfahrne Aerzte wiſſen gar wohl, daß</line>
        <line lrx="2029" lry="3798" ulx="1902" uly="3734">von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="20" type="page" xml:id="s_Jd26-3_020">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_020.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="555" lry="216" type="textblock" ulx="391" uly="170">
        <line lrx="555" lry="216" ulx="391" uly="170">õ</line>
      </zone>
      <zone lrx="1765" lry="551" type="textblock" ulx="584" uly="418">
        <line lrx="1765" lry="551" ulx="584" uly="418">122 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2347" lry="965" type="textblock" ulx="588" uly="590">
        <line lrx="2347" lry="719" ulx="591" uly="590">von der Verſaͤurung der erſten Wege der groͤßte</line>
        <line lrx="2347" lry="826" ulx="588" uly="734">Theil der chroniſchen Uebel herkommt. Man</line>
        <line lrx="2346" lry="965" ulx="591" uly="856">weiß, daß von der ranzigen und fauligen Schaͤrfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2408" lry="1078" type="textblock" ulx="592" uly="974">
        <line lrx="2408" lry="1078" ulx="592" uly="974">Schwindel, welche mit Gefahr eines Schlagfluſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="2133" type="textblock" ulx="580" uly="1095">
        <line lrx="2344" lry="1184" ulx="591" uly="1095">ſes verknuͤpft ſind, und boͤsartige hitzige Fieber</line>
        <line lrx="2344" lry="1300" ulx="586" uly="1200">verurſachet werden. Dieſe Faͤulniß aber iſt nicht</line>
        <line lrx="2339" lry="1426" ulx="590" uly="1317">das, was bey den ſogenannten faulenden Fie⸗</line>
        <line lrx="2339" lry="1548" ulx="587" uly="1434">bern die Urſache ihres Laufes (typus) iſt; ſondern</line>
        <line lrx="2337" lry="1658" ulx="589" uly="1556">dieſe Art von Fiebern entwickelt ſich ohnſtreitig</line>
        <line lrx="2339" lry="1825" ulx="594" uly="1679">erſt alsdenn, wenn dergleichen verdorbene Saͤfte</line>
        <line lrx="2322" lry="1889" ulx="580" uly="1804">in das Geblaͤte uͤbergehen.</line>
        <line lrx="2333" lry="2018" ulx="709" uly="1901">Die von der Menge der genoſſenen Speiſen</line>
        <line lrx="2337" lry="2133" ulx="587" uly="2027">oder Voͤllerey herkommende uͤble Verdauung hat</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="2381" type="textblock" ulx="564" uly="2164">
        <line lrx="2335" lry="2257" ulx="564" uly="2164">verſchiedene Grade, davon einige in der That</line>
        <line lrx="2366" lry="2381" ulx="584" uly="2279">ſchreckhaft ſind, weil ſie oft den Tod nach ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="3193" type="textblock" ulx="575" uly="2400">
        <line lrx="2333" lry="2501" ulx="580" uly="2400">ziehen; beſonders wenn ſie von ſchlaffuͤchtigen</line>
        <line lrx="2333" lry="2610" ulx="581" uly="2504">Zufaͤllen, welche dem Schlagfluſſe gleichen, die</line>
        <line lrx="2327" lry="2726" ulx="579" uly="2633">Urſache ſind. Noch gefaͤhrlicher aber ſind ſie,</line>
        <line lrx="2323" lry="2840" ulx="582" uly="2738">wenn ſie mit der Trunkenheit (temulentia) ver⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2965" ulx="576" uly="2873">knuͤpft ſind, und wenn ſich die erſten Wege nicht</line>
        <line lrx="2318" lry="3076" ulx="579" uly="2993">durch Brechen und Durchfal bdavon enkledigen.</line>
        <line lrx="2318" lry="3193" ulx="575" uly="3104">Der Mangel der Eßluſt iſt in der Kindheit und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="3311" type="textblock" ulx="530" uly="3226">
        <line lrx="2322" lry="3311" ulx="530" uly="3226">im Alter, nach ſchweren Krankheiten, bey lang⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="3781" type="textblock" ulx="567" uly="3332">
        <line lrx="2320" lry="3430" ulx="569" uly="3332">wiernigen Durchfaͤllen u. ſ. f. ein ſehr ſchlimmes</line>
        <line lrx="2316" lry="3547" ulx="568" uly="3463">Zeichen. Bagkiv will bemerkt haben, daß ein</line>
        <line lrx="2316" lry="3725" ulx="567" uly="3571">ſtar ker Hunger nach einem lang angehaltenen Ekel</line>
        <line lrx="2324" lry="3781" ulx="2199" uly="3700">fuͤr</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="21" type="page" xml:id="s_Jd26-3_021">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_021.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="160" lry="1292" type="textblock" ulx="0" uly="968">
        <line lrx="125" lry="1070" ulx="0" uly="968">lagft</line>
        <line lrx="125" lry="1179" ulx="0" uly="1091"> Peber</line>
        <line lrx="160" lry="1292" ulx="24" uly="1206">ſi rict</line>
      </zone>
      <zone lrx="130" lry="1654" type="textblock" ulx="0" uly="1458">
        <line lrx="128" lry="1537" ulx="25" uly="1458">ſondern</line>
        <line lrx="130" lry="1654" ulx="0" uly="1568">nſreite</line>
      </zone>
      <zone lrx="132" lry="1770" type="textblock" ulx="4" uly="1689">
        <line lrx="132" lry="1770" ulx="4" uly="1689">Gaͤfte</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="3347" type="textblock" ulx="0" uly="3255">
        <line lrx="189" lry="3347" ulx="0" uly="3255">) Gen</line>
      </zone>
      <zone lrx="125" lry="3804" type="textblock" ulx="0" uly="3356">
        <line lrx="124" lry="3464" ulx="0" uly="3356">Hinms</line>
        <line lrx="125" lry="3695" ulx="3" uly="3590">nen Eil</line>
        <line lrx="122" lry="3804" ulx="77" uly="3715">fit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="519" type="textblock" ulx="485" uly="376">
        <line lrx="2024" lry="519" ulx="485" uly="376">Von den innerlichen Krankheiten. 13</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="943" type="textblock" ulx="285" uly="536">
        <line lrx="2037" lry="719" ulx="285" uly="536">fuͤr Speiſen in chroniſchen Krankheiten toͤdlich</line>
        <line lrx="2040" lry="820" ulx="293" uly="718">ſey; die Erfahrung aber widerſpricht zuweilen</line>
        <line lrx="2040" lry="943" ulx="287" uly="830">dieſer Meynung. Wie bekannt iſt es endlich nicht;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="1063" type="textblock" ulx="218" uly="936">
        <line lrx="2043" lry="1063" ulx="218" uly="936">daß von der Gerinnung der Milch im Magen</line>
      </zone>
      <zone lrx="1958" lry="1173" type="textblock" ulx="290" uly="1044">
        <line lrx="1958" lry="1173" ulx="290" uly="1044">die ſchr eckhafteſten Zufaͤlle zu entſtehen pflegen?</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1286" type="textblock" ulx="465" uly="1167">
        <line lrx="2081" lry="1286" ulx="465" uly="1167">Die Beſichtigung der Eingeweide lehret, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="1417" type="textblock" ulx="292" uly="1306">
        <line lrx="2053" lry="1417" ulx="292" uly="1306">der Magen, wenn er gleich an und fuͤr ſich ſelbſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="1528" type="textblock" ulx="223" uly="1433">
        <line lrx="2043" lry="1528" ulx="223" uly="1433">unverlezt iſt, doch mit leide, wenn ein Fehler</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="1774" type="textblock" ulx="297" uly="1522">
        <line lrx="2044" lry="1643" ulx="297" uly="1522">in den benachbarten Theilen vorhanden iſt, und</line>
        <line lrx="2048" lry="1774" ulx="301" uly="1669">aus eben dieſer Quelle fließen wohl auch verſchie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="1889" type="textblock" ulx="233" uly="1780">
        <line lrx="2045" lry="1889" ulx="233" uly="1780">dene der oben erwaͤhnten Unreinigkeiten. Man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="2123" type="textblock" ulx="300" uly="1906">
        <line lrx="2044" lry="2004" ulx="300" uly="1906">findet unterdeſſen dieſen Theil doch auch oftmals</line>
        <line lrx="2045" lry="2123" ulx="303" uly="2027">widernatuͤrlich erweitert oder zuſammengezogen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="2243" type="textblock" ulx="296" uly="2138">
        <line lrx="2065" lry="2243" ulx="296" uly="2138">zuweilen iſt er mit Fett gleichſam uͤberſchuͤttet,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="2347" type="textblock" ulx="303" uly="2269">
        <line lrx="2045" lry="2347" ulx="303" uly="2269">andremale von Getraͤnken oder Winden ausge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="3069" type="textblock" ulx="258" uly="2362">
        <line lrx="2061" lry="2483" ulx="306" uly="2362">dehnt. Die Haͤute deſſelben ſind manchmal un⸗</line>
        <line lrx="2064" lry="2600" ulx="311" uly="2502">gewoͤhnlich duͤnne, und haben gar keine Runzeln</line>
        <line lrx="2083" lry="2715" ulx="315" uly="2621">mehr; man ſiehet ſolche mit einem ſchwarzen</line>
        <line lrx="2050" lry="2832" ulx="258" uly="2736">Safte uͤberzogen, oder mit einer dicken leimigen</line>
        <line lrx="2068" lry="2953" ulx="314" uly="2833">Rinde umgeben. Manꝭ findet verſchiedene Arten</line>
        <line lrx="2073" lry="3069" ulx="308" uly="2974">von Steinen, calloͤſe oder verhaͤrtete Hervorra⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="3422" type="textblock" ulx="305" uly="3088">
        <line lrx="2049" lry="3186" ulx="312" uly="3088">gungen, Knoten von verſchiedener Groͤße u. d. g.</line>
        <line lrx="2051" lry="3306" ulx="305" uly="3209">darinnen. Bisweilen erblicket man in dem Ma⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3422" ulx="309" uly="3328">gen Geſchwuͤre, faule und in Brand gerathne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3763" type="textblock" ulx="289" uly="3429">
        <line lrx="2082" lry="3540" ulx="308" uly="3429">Flecke, er iſt aus eben dieſer Urſache durchloͤchert,</line>
        <line lrx="2057" lry="3693" ulx="289" uly="3557">hat hier und da Spalten, und verunreinigt hier⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="3763" ulx="1865" uly="3683">durch</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="22" type="page" xml:id="s_Jd26-3_022">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_022.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1762" lry="541" type="textblock" ulx="557" uly="405">
        <line lrx="1762" lry="541" ulx="557" uly="405">14 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="834" type="textblock" ulx="584" uly="578">
        <line lrx="2336" lry="730" ulx="587" uly="578">durch die dabey liegenden Eingeweide. Endlich</line>
        <line lrx="2334" lry="834" ulx="584" uly="723">iſt er manchmal von ſeinem gewöhnlichen Platze</line>
      </zone>
      <zone lrx="2437" lry="963" type="textblock" ulx="579" uly="852">
        <line lrx="2437" lry="963" ulx="579" uly="852">entwichen, und er hat ſich, wenn das Netz in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="1192" type="textblock" ulx="579" uly="951">
        <line lrx="2333" lry="1058" ulx="582" uly="951">einem Bruche mit herausgefallen iſt, abwaͤrts bis</line>
        <line lrx="2333" lry="1192" ulx="579" uly="1084">unter den Nabel geſenket. Noch haͤufiger aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1306" type="textblock" ulx="574" uly="1197">
        <line lrx="2329" lry="1306" ulx="574" uly="1197">ſind, wie ich ſchon oben erinnert habe, die Feh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="1423" type="textblock" ulx="572" uly="1311">
        <line lrx="2324" lry="1423" ulx="572" uly="1311">ler der ihn umgebenden Eingeweide. So findet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="1542" type="textblock" ulx="569" uly="1442">
        <line lrx="2375" lry="1542" ulx="569" uly="1442">man die Leber verhaͤrtet, weißlich oder bleyfar⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="2847" type="textblock" ulx="527" uly="1558">
        <line lrx="2329" lry="1658" ulx="571" uly="1558">big, an den Magen angewachſen, ja zuweilen</line>
        <line lrx="2323" lry="1779" ulx="571" uly="1668">ſo ſchwer und groß, daß ſie bis zum Becken</line>
        <line lrx="2320" lry="1898" ulx="568" uly="1801">herunter ſich ſenket; ſie iſt vertrocknet, ungeſtalt,</line>
        <line lrx="2320" lry="2015" ulx="562" uly="1908">voller Knoten. Es ſind in derſelben eine Menge</line>
        <line lrx="2314" lry="2136" ulx="566" uly="2035">Waſſerblaſen, verſteckte Eitergeſchwuͤre, freſſende</line>
        <line lrx="2322" lry="2257" ulx="565" uly="2140">Geſchwuͤre, hin und wieder faule und brandige</line>
        <line lrx="2318" lry="2367" ulx="558" uly="2265">Flecken u. ſ. f. Die Milz iſt oft klein, ver⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="2479" ulx="527" uly="2385">ſchrumpelt und calloͤs, oder auf andre Art ver⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="2609" ulx="556" uly="2510">derbet, in einen Brey zerfloſſen, oder voͤllig ver⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="2728" ulx="552" uly="2628">zehrt. Die Gedaͤrme ſind von Blaͤhungen außer⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="2847" ulx="553" uly="2748">ordentlich ausgedehnt, unter einander verwach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="2970" type="textblock" ulx="554" uly="2866">
        <line lrx="2344" lry="2970" ulx="554" uly="2866">ſen, vom Brande angegriffen, zerriſſen u. ſ. f.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3086" type="textblock" ulx="527" uly="2965">
        <line lrx="2302" lry="3086" ulx="527" uly="2965">Man entdecket endlich Verſtopfungen, Verhaͤr⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="3203" type="textblock" ulx="552" uly="3103">
        <line lrx="2329" lry="3203" ulx="552" uly="3103">tungen, Eiterungen, Faͤulniß und andere Maͤn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="3537" type="textblock" ulx="539" uly="3208">
        <line lrx="2299" lry="3313" ulx="543" uly="3208">gel an der großen Druͤſe unter dem Magen, an</line>
        <line lrx="2296" lry="3425" ulx="544" uly="3335">dem Netz, dem Gekroͤſe, den Nieren, der Gebaͤr⸗</line>
        <line lrx="1448" lry="3537" ulx="539" uly="3455">mutter u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="3783" type="textblock" ulx="2137" uly="3699">
        <line lrx="2282" lry="3783" ulx="2137" uly="3699">Aus</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="23" type="page" xml:id="s_Jd26-3_023">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_023.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="172" lry="2881" type="textblock" ulx="0" uly="621">
        <line lrx="140" lry="716" ulx="11" uly="621">Edoch</line>
        <line lrx="145" lry="836" ulx="0" uly="756">n Platze</line>
        <line lrx="149" lry="955" ulx="23" uly="872">Nctz in</line>
        <line lrx="151" lry="1060" ulx="3" uly="991">waͤrts bis</line>
        <line lrx="156" lry="1198" ulx="2" uly="1110">fger aber</line>
        <line lrx="158" lry="1316" ulx="0" uly="1232"> die Fe⸗</line>
        <line lrx="158" lry="1438" ulx="7" uly="1356">So finde</line>
        <line lrx="162" lry="1553" ulx="0" uly="1474">r bleyfab⸗</line>
        <line lrx="166" lry="1684" ulx="0" uly="1591">ſuwelen</line>
        <line lrx="166" lry="1789" ulx="0" uly="1707">n Becken</line>
        <line lrx="166" lry="1927" ulx="0" uly="1828">ungeſt</line>
        <line lrx="168" lry="2034" ulx="0" uly="1953">eine Meng</line>
        <line lrx="166" lry="2166" ulx="0" uly="2075">, fteſſen</line>
        <line lrx="163" lry="2272" ulx="31" uly="2190">hrendi⸗</line>
        <line lrx="172" lry="2399" ulx="0" uly="2319">ein, bet⸗</line>
        <line lrx="168" lry="2515" ulx="17" uly="2441">At ber⸗</line>
        <line lrx="163" lry="2639" ulx="0" uly="2561">dlig vder⸗</line>
        <line lrx="171" lry="2775" ulx="0" uly="2672">en aſet⸗</line>
        <line lrx="172" lry="2881" ulx="2" uly="2783">. herwach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="3486" type="textblock" ulx="0" uly="3025">
        <line lrx="176" lry="3122" ulx="0" uly="3025">Verhaͤt⸗</line>
        <line lrx="175" lry="3242" ulx="0" uly="3144">ere Min⸗</line>
        <line lrx="175" lry="3368" ulx="0" uly="3268">tagen/ an</line>
        <line lrx="176" lry="3486" ulx="0" uly="3381">er Gebi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="514" type="textblock" ulx="480" uly="411">
        <line lrx="2041" lry="514" ulx="480" uly="411">Von den innerlichen Krankheiten. 15</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="821" type="textblock" ulx="290" uly="583">
        <line lrx="2048" lry="723" ulx="392" uly="583">Aus dieſem allen kann man mit ziemlicher</line>
        <line lrx="2045" lry="821" ulx="290" uly="726">Gewißheit ſchließen, daß der Magen eigentlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2110" lry="939" type="textblock" ulx="294" uly="840">
        <line lrx="2110" lry="939" ulx="294" uly="840">an und fuͤr ſich ſelbſt ſelten die Urſache ſeyy)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="1174" type="textblock" ulx="285" uly="965">
        <line lrx="2042" lry="1058" ulx="288" uly="965">warum dieſer Theil die Speiſen nicht gehoͤrig</line>
        <line lrx="2045" lry="1174" ulx="285" uly="1084">verdauen kann, ſondern daß er oft zur Mitlei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="1290" type="textblock" ulx="227" uly="1201">
        <line lrx="2044" lry="1290" ulx="227" uly="1201">denheit gezogen werde, weil andre Eingeweide</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="3314" type="textblock" ulx="284" uly="1326">
        <line lrx="2045" lry="1412" ulx="287" uly="1326">des Unterleibes entweder zum Theil oder ganz</line>
        <line lrx="2046" lry="1542" ulx="296" uly="1435">fehlerhaft ſind. Daher ſiehet man auch, wie ſchwer</line>
        <line lrx="2044" lry="1653" ulx="284" uly="1551">es ſey, die eigentliche Art der Behandlung zu</line>
        <line lrx="2042" lry="1774" ulx="285" uly="1677">entdecken, wozu man ſich oft erſt durch verſchie⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="1891" ulx="288" uly="1787">dene Verſuche den Weg zu bahnen genoͤthigt iſt.</line>
        <line lrx="2043" lry="2000" ulx="297" uly="1912">Es iſt zwar bekannt, mit was fuͤr Mitteln man</line>
        <line lrx="2042" lry="2131" ulx="301" uly="2017">die verſchiedentlichen Unreinigkeiten der erſten</line>
        <line lrx="2038" lry="2248" ulx="288" uly="2151">Wege beſtreiten muͤſſe; weil aber der Entſtehungs⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="2361" ulx="293" uly="2258">grund derſelben oft tief verſteckt iſt, ſo darf man</line>
        <line lrx="2040" lry="2479" ulx="292" uly="2387">ſich nicht wundern, wenn ſo viele Huͤlfsmittel</line>
        <line lrx="2036" lry="2594" ulx="292" uly="2499">vergeblich gebraucht werden. Es iſt nicht zu zwei⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="2713" ulx="305" uly="2625">feln, daß man in dieſer Verlegenheit fuͤr das</line>
        <line lrx="2035" lry="2835" ulx="295" uly="2745">Nothwendigſte zuerſt ſorgen, und ohne allen Ver⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="2951" ulx="293" uly="2864">zug durch Brech⸗ und Laxiermittel, wie man es</line>
        <line lrx="2033" lry="3075" ulx="289" uly="2976">am beſten rathſam findet, ſich bemuͤhen muͤſſe,</line>
        <line lrx="2033" lry="3193" ulx="289" uly="3094">daß aller im Magen befindliche Unrath, er mag</line>
        <line lrx="2036" lry="3314" ulx="295" uly="3212">von einer Art ſeyn, von was fuͤr welcher er will,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="3540" type="textblock" ulx="287" uly="3332">
        <line lrx="2033" lry="3434" ulx="287" uly="3332">herausgeſchaffet werde. Eben ſo deutlich erhellet auch</line>
        <line lrx="2078" lry="3540" ulx="295" uly="3445">der Nutzen einer klugen Wahl der Nahrungsmittel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="3664" type="textblock" ulx="287" uly="3571">
        <line lrx="2026" lry="3664" ulx="287" uly="3571">und der genauen Beobachtung einer guten Diaͤt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2099" lry="3796" type="textblock" ulx="1852" uly="3698">
        <line lrx="2099" lry="3796" ulx="1852" uly="3698">In</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="24" type="page" xml:id="s_Jd26-3_024">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_024.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1809" lry="531" type="textblock" ulx="562" uly="353">
        <line lrx="1809" lry="531" ulx="562" uly="353">16 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2390" lry="828" type="textblock" ulx="537" uly="587">
        <line lrx="2369" lry="719" ulx="776" uly="587">In Anſehung der uͤbrigen Huͤlfsmittel muß</line>
        <line lrx="2390" lry="828" ulx="537" uly="715">man zuvoͤrderſt genau zu erforſchen ſuchen, von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="1064" type="textblock" ulx="609" uly="832">
        <line lrx="2365" lry="949" ulx="610" uly="832">was fuͤr Beſchaffenheit eigentlich die Unreinigkei⸗</line>
        <line lrx="2361" lry="1064" ulx="609" uly="956">ten in den erſten Wegen ſind, und alsdenn die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="1762" type="textblock" ulx="606" uly="1435">
        <line lrx="1394" lry="1520" ulx="610" uly="1435">ſchnitten vortragen.</line>
        <line lrx="2352" lry="1646" ulx="757" uly="1467">Bey ſauren Unreinigkeiten ſind nach dem</line>
        <line lrx="2349" lry="1762" ulx="606" uly="1666">Gebrauch der allgemeinen Arzneyen die einfach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2428" lry="2362" type="textblock" ulx="562" uly="1789">
        <line lrx="2364" lry="1880" ulx="562" uly="1789">ſten verduͤnnenden Mittel und ſo gar reines Waſ⸗</line>
        <line lrx="2428" lry="2013" ulx="599" uly="1888">ſer vorzuͤglich anzurathen. Eine ganz beſondere</line>
        <line lrx="2383" lry="2118" ulx="604" uly="2019">Kraft beſitzen die einſaugenden Mittel, z. B.</line>
        <line lrx="2385" lry="2234" ulx="604" uly="2120">Krebsſteine, Corallen, Kreide u. ſ. f. Desglei⸗</line>
        <line lrx="2366" lry="2362" ulx="603" uly="2237">chen ſind die bittern Sachen, als z. B. die Chi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="2466" type="textblock" ulx="604" uly="2368">
        <line lrx="2350" lry="2466" ulx="604" uly="2368">narinde, der Enzian, die Aloe, des Stoughtons</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="2593" type="textblock" ulx="605" uly="2478">
        <line lrx="2379" lry="2593" ulx="605" uly="2478">Elixir u. d. g. ſehr zutraͤglich. Ferner muß man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="2713" type="textblock" ulx="603" uly="2600">
        <line lrx="2352" lry="2713" ulx="603" uly="2600">ſtaͤrkende Mittel, naͤmlich Rhabarber und Wach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2382" lry="3398" type="textblock" ulx="563" uly="2713">
        <line lrx="2382" lry="2831" ulx="563" uly="2713">holderſaft, das Elixir Proprietatis, das Elixir</line>
        <line lrx="2339" lry="2948" ulx="591" uly="2829">von Garus (elixirium garuſi), *) Die Stahl⸗</line>
        <line lrx="2346" lry="3070" ulx="574" uly="2954">arzneyen, u. ſ. f. verordnen. Hiernaͤchſt ſind die</line>
        <line lrx="2348" lry="3180" ulx="602" uly="3084">dem Skorbut widerſtehenden Pflanzen nicht un⸗</line>
        <line lrx="2370" lry="3303" ulx="604" uly="3203">dienlich, als welche nicht nur die Saͤure des</line>
        <line lrx="2381" lry="3398" ulx="2193" uly="3325">Ma⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="3498" type="textblock" ulx="623" uly="3479">
        <line lrx="2326" lry="3498" ulx="623" uly="3479">-⸗ — . . * ð B — . . 24</line>
      </zone>
      <zone lrx="2435" lry="3693" type="textblock" ulx="597" uly="3576">
        <line lrx="2435" lry="3693" ulx="597" uly="3576">2*) Es iſt dieſes nichts weiter als ein gelinderes Elixix</line>
      </zone>
      <zone lrx="1470" lry="3828" type="textblock" ulx="682" uly="3689">
        <line lrx="1470" lry="3828" ulx="682" uly="3689">Proprietatis. A. d. VUeb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2466" lry="1864" type="textblock" ulx="2457" uly="1739">
        <line lrx="2466" lry="1864" ulx="2457" uly="1739">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="946" type="textblock" ulx="2514" uly="634">
        <line lrx="2610" lry="719" ulx="2516" uly="634">lage</line>
        <line lrx="2592" lry="826" ulx="2514" uly="750">benn</line>
        <line lrx="2610" lry="946" ulx="2514" uly="873">Ceblin</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1480" type="textblock" ulx="560" uly="987">
        <line lrx="2610" lry="1075" ulx="2459" uly="987">( ſ</line>
        <line lrx="2465" lry="1179" ulx="610" uly="1079">jenigen Mittel erwaͤhlen, welche dieſe Unreinig⸗</line>
        <line lrx="2386" lry="1288" ulx="608" uly="1195">keiten bewaͤltigen koͤnnen. Wir wollen ſie nach</line>
        <line lrx="2354" lry="1480" ulx="560" uly="1291">Maaßgebung der Erfahrung in  beſondern Ab⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1439" type="textblock" ulx="2513" uly="1111">
        <line lrx="2610" lry="1184" ulx="2513" uly="1111">der C</line>
        <line lrx="2600" lry="1313" ulx="2517" uly="1229">Mhl</line>
        <line lrx="2610" lry="1439" ulx="2515" uly="1353">1 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1559" type="textblock" ulx="2466" uly="1462">
        <line lrx="2610" lry="1559" ulx="2466" uly="1462">ar</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1670" type="textblock" ulx="2507" uly="1582">
        <line lrx="2610" lry="1670" ulx="2507" uly="1582">.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="25" type="page" xml:id="s_Jd26-3_025">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_025.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="219" lry="1409" type="textblock" ulx="0" uly="601">
        <line lrx="137" lry="695" ulx="0" uly="601">a wus</line>
        <line lrx="139" lry="816" ulx="0" uly="748">en, von</line>
        <line lrx="141" lry="933" ulx="0" uly="849">teinigtein</line>
        <line lrx="143" lry="1043" ulx="4" uly="970">denn die</line>
        <line lrx="173" lry="1176" ulx="17" uly="1091">Upränig⸗</line>
        <line lrx="219" lry="1299" ulx="0" uly="1208"> ſe nnh</line>
        <line lrx="144" lry="1409" ulx="1" uly="1329">ndern N⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="141" lry="2016" type="textblock" ulx="0" uly="1571">
        <line lrx="141" lry="1656" ulx="0" uly="1571">ich den</line>
        <line lrx="136" lry="1771" ulx="22" uly="1684">enfoch⸗</line>
        <line lrx="126" lry="1890" ulx="0" uly="1801"> W/</line>
        <line lrx="132" lry="2016" ulx="25" uly="1928">de</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="2137" type="textblock" ulx="3" uly="2039">
        <line lrx="206" lry="2137" ulx="3" uly="2039">tel d.</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="3093" type="textblock" ulx="0" uly="2156">
        <line lrx="154" lry="2254" ulx="0" uly="2156">Daze</line>
        <line lrx="159" lry="2382" ulx="0" uly="2275"> die G</line>
        <line lrx="164" lry="2499" ulx="1" uly="2404">ougbton</line>
        <line lrx="165" lry="2613" ulx="0" uly="2505">enuß nn</line>
        <line lrx="167" lry="2735" ulx="2" uly="2628">vnd Vech</line>
        <line lrx="167" lry="2855" ulx="20" uly="2752">das C</line>
        <line lrx="164" lry="2985" ulx="0" uly="2868">y Enſe</line>
        <line lrx="168" lry="3093" ulx="54" uly="2988">ind die</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="3207" type="textblock" ulx="0" uly="3123">
        <line lrx="200" lry="3207" ulx="0" uly="3123">icht u</line>
      </zone>
      <zone lrx="169" lry="3342" type="textblock" ulx="0" uly="3225">
        <line lrx="169" lry="3342" ulx="0" uly="3225">iut d</line>
      </zone>
      <zone lrx="228" lry="3722" type="textblock" ulx="0" uly="3644">
        <line lrx="228" lry="3722" ulx="0" uly="3644">hetes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="543" type="textblock" ulx="490" uly="425">
        <line lrx="2103" lry="543" ulx="490" uly="425">Von den innerlichen Krankheiten. 17</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="1790" type="textblock" ulx="291" uly="623">
        <line lrx="2055" lry="727" ulx="291" uly="623">Magens unmittelbar beſtreiten, ſondern auch,</line>
        <line lrx="2054" lry="843" ulx="291" uly="735">wenn ſie in das Blut uͤbergehen, ſelbſt in dem</line>
        <line lrx="2046" lry="963" ulx="294" uly="859">Gebluͤte die Saͤure zu vertilgen im Stande ſind.</line>
        <line lrx="2049" lry="1084" ulx="294" uly="975">Es ſind bey dieſen Umſtaͤnden die rohen Fruͤchte,</line>
        <line lrx="2049" lry="1195" ulx="293" uly="1098">der Wein und andre gegohrne Getraͤnke, die mie</line>
        <line lrx="2048" lry="1322" ulx="293" uly="1198">Mehl und Zucker bereiteten Speiſen, die Milch</line>
        <line lrx="2073" lry="1456" ulx="294" uly="1334">und Fleiſchbruͤhen, welche durch die Waͤrme und</line>
        <line lrx="2085" lry="1553" ulx="292" uly="1449">Aufenthalt in Kurzem ſauer werden, zu vermei⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1681" ulx="293" uly="1569">den. Ob den beruͤhmten Boerhaave die Erfah⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="1790" ulx="294" uly="1684">rung oder eine Hypotheſe geleitet habe, da er</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="2093" type="textblock" ulx="238" uly="1802">
        <line lrx="2049" lry="1918" ulx="238" uly="1802">ſeinen Kranken bey dieſen Umſtaͤnden den Genuß</line>
        <line lrx="2043" lry="2093" ulx="287" uly="1919">des Weins und Brantweins erlaubte, moͤgen anore</line>
      </zone>
      <zone lrx="919" lry="2130" type="textblock" ulx="300" uly="2034">
        <line lrx="919" lry="2130" ulx="300" uly="2034">naͤher unterſuchen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="2417" type="textblock" ulx="290" uly="2109">
        <line lrx="2097" lry="2282" ulx="452" uly="2109">Andre Huͤlfsmittel erforbert die Anſammlung</line>
        <line lrx="2050" lry="2417" ulx="290" uly="2273">bittrer Unreinig Ykeiten, worunter jedoch die Brech⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="2517" type="textblock" ulx="262" uly="2396">
        <line lrx="2093" lry="2517" ulx="262" uly="2396">und Abfuͤhrungsmittel obenan ſtehen. Doch ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2099" lry="3221" type="textblock" ulx="290" uly="2511">
        <line lrx="2042" lry="2625" ulx="296" uly="2511">dient hierbey bemerkt zu werden, daß die Bit⸗</line>
        <line lrx="2099" lry="2740" ulx="300" uly="2604">terkeit im Munde nicht allezeit von einer im Ma⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="2860" ulx="297" uly="2726">gen angehaͤuften Menge von Galle herruͤhre, ſon⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="2982" ulx="297" uly="2864">dern daß oft nur der Speichel alſo verunreinigt</line>
        <line lrx="2045" lry="3099" ulx="290" uly="2981">ſey. In dieſem Falle helfen die Abfuͤhrungs⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="3221" ulx="290" uly="3102">mittel nichts. Die Brechmittel hingegen ſtiften</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="3332" type="textblock" ulx="278" uly="3221">
        <line lrx="2047" lry="3332" ulx="278" uly="3221">den groͤßten Nutzen, weil bey der Wirkung der⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2155" lry="3569" type="textblock" ulx="289" uly="3336">
        <line lrx="2155" lry="3453" ulx="291" uly="3336">ſelben die Galle aus ihren Behaͤltniſſen heraus.</line>
        <line lrx="2073" lry="3569" ulx="289" uly="3459">gedruͤckt wird, und ſich mit vollen Stroͤmen in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="3725" type="textblock" ulx="284" uly="3577">
        <line lrx="2076" lry="3725" ulx="284" uly="3577">den Magen ergießet, aus welchem ſie durch den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="3833" type="textblock" ulx="351" uly="3681">
        <line lrx="2046" lry="3833" ulx="351" uly="3681">Lient. III. Band. B Mund</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="26" type="page" xml:id="s_Jd26-3_026">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_026.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2299" lry="3738" type="textblock" ulx="420" uly="3560">
        <line lrx="2299" lry="3738" ulx="420" uly="3560">Salbey 4. Citronen⸗ und Pommeranzenſchalen;</line>
      </zone>
      <zone lrx="1748" lry="541" type="textblock" ulx="530" uly="421">
        <line lrx="1748" lry="541" ulx="530" uly="421">18 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="959" type="textblock" ulx="533" uly="605">
        <line lrx="2232" lry="725" ulx="533" uly="605">Mund fortgehek. In beyden Faͤllen thun d</line>
        <line lrx="2294" lry="838" ulx="541" uly="637">versuͤnnenden Mittel große Dienſte, ja oft i</line>
        <line lrx="2301" lry="959" ulx="546" uly="860">auch der Wein zutraͤglich, welcher den galligen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="1077" type="textblock" ulx="525" uly="986">
        <line lrx="2299" lry="1077" ulx="525" uly="986">Schleim, der kein Waſſer annimmt, beſſer ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="1194" type="textblock" ulx="581" uly="1100">
        <line lrx="2297" lry="1194" ulx="581" uly="1100">zuͤnnt und aufloͤſet. Nach Vorausſetzung dieſer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2477" lry="1318" type="textblock" ulx="546" uly="1203">
        <line lrx="2477" lry="1318" ulx="546" uly="1203">Mittel thun die kalten Geſundbrunnen gangz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="1914" type="textblock" ulx="544" uly="1337">
        <line lrx="2296" lry="1435" ulx="544" uly="1337">ſicher gut, als z. B. die zu Vals, Paſſy, For,</line>
        <line lrx="2295" lry="1554" ulx="548" uly="1455">ges⸗, Spaa u. ſ. f. Noch geſchwinder aber be⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="1672" ulx="545" uly="1573">zwingen dieſe bittern Unreinigkeiten die vegetabi⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="1787" ulx="552" uly="1695">liſchen ſowohl als mineraliſchen Saͤuren, wor⸗</line>
        <line lrx="2300" lry="1914" ulx="549" uly="1815">unter beſonders der Citronenſaft, der Granaten⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="2046" type="textblock" ulx="552" uly="1931">
        <line lrx="2339" lry="2046" ulx="552" uly="1931">ſaft, der Schwefel⸗ und Vitriolgeiſt und un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1431" lry="2227" type="textblock" ulx="552" uly="2055">
        <line lrx="1431" lry="2227" ulx="552" uly="2055">ahntiche Dinge gehoͤren.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="2380" type="textblock" ulx="601" uly="2140">
        <line lrx="2323" lry="2283" ulx="655" uly="2140">Was den ſchleimigen Unrath anbelangt, ſo</line>
        <line lrx="2365" lry="2380" ulx="601" uly="2250">nd die Abfuͤhrungsmittel dabey nicht eher zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="2508" type="textblock" ulx="549" uly="2396">
        <line lrx="2301" lry="2508" ulx="549" uly="2396">verordnen, bis man vorher durch gehoͤrige ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="2613" type="textblock" ulx="551" uly="2516">
        <line lrx="2324" lry="2613" ulx="551" uly="2516">duͤnnende Mittel demſelben einige Flußigkeit ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="2740" type="textblock" ulx="558" uly="2645">
        <line lrx="2307" lry="2740" ulx="558" uly="2645">ſchaffet hat; denn außerdem verurſachen die Artz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2415" lry="3202" type="textblock" ulx="472" uly="2761">
        <line lrx="2329" lry="2855" ulx="558" uly="2761">neyen in einem mit Schleime uͤberzogenen Magen</line>
        <line lrx="2415" lry="3005" ulx="547" uly="2880">nicht den mindeſten Reiz. Hierauf kann man warme</line>
        <line lrx="2377" lry="3087" ulx="472" uly="2989">Baͤder, als B. die zu Plombieres, Balaruc,</line>
        <line lrx="2324" lry="3202" ulx="552" uly="3067">Vichy, Bourbonne u. ſ. w. verorbnen und Laxier⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="3574" type="textblock" ulx="555" uly="3215">
        <line lrx="2296" lry="3321" ulx="558" uly="3215">mittel damit verbinden. Inzwiſchen ſind dabey</line>
        <line lrx="2309" lry="3445" ulx="555" uly="3344">verſchiedene Arten von magenſtaͤrkenden Arzneyen,</line>
        <line lrx="2303" lry="3574" ulx="564" uly="3452">ſowohl gewuͤrzhafte, als z. B. die Krauſemuͤnze;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="3772" type="textblock" ulx="565" uly="3690">
        <line lrx="2301" lry="3772" ulx="565" uly="3690">22 AKyprer⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="27" type="page" xml:id="s_Jd26-3_027">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_027.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="92" lry="702" type="textblock" ulx="0" uly="631">
        <line lrx="92" lry="702" ulx="0" uly="631">N N</line>
      </zone>
      <zone lrx="141" lry="1775" type="textblock" ulx="0" uly="752">
        <line lrx="141" lry="833" ulx="12" uly="752">oft iſt</line>
        <line lrx="109" lry="959" ulx="0" uly="874">alige</line>
        <line lrx="112" lry="1442" ulx="0" uly="1353"> den</line>
        <line lrx="106" lry="1546" ulx="0" uly="1466">e be</line>
        <line lrx="121" lry="1678" ulx="0" uly="1582">egetad⸗</line>
        <line lrx="135" lry="1775" ulx="63" uly="1719">wen</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="2051" type="textblock" ulx="0" uly="1833">
        <line lrx="213" lry="1920" ulx="0" uly="1833">Srünete.</line>
        <line lrx="218" lry="2051" ulx="0" uly="1957">d B</line>
      </zone>
      <zone lrx="165" lry="3603" type="textblock" ulx="0" uly="2193">
        <line lrx="150" lry="2287" ulx="1" uly="2193">gleng</line>
        <line lrx="114" lry="2422" ulx="0" uly="2321">3 ihet</line>
        <line lrx="100" lry="2543" ulx="2" uly="2448">horige</line>
        <line lrx="142" lry="2663" ulx="0" uly="2559">gigket⸗</line>
        <line lrx="156" lry="2891" ulx="0" uly="2789">ne s</line>
        <line lrx="165" lry="2980" ulx="58" uly="2901">Mre</line>
        <line lrx="152" lry="3113" ulx="15" uly="3026">Gelatue,</line>
        <line lrx="152" lry="3239" ulx="0" uly="3136"> katen</line>
        <line lrx="152" lry="3334" ulx="69" uly="3253">daben</line>
        <line lrx="156" lry="3481" ulx="0" uly="3364">une</line>
        <line lrx="156" lry="3603" ulx="0" uly="3494">ſcnink</line>
      </zone>
      <zone lrx="163" lry="3726" type="textblock" ulx="0" uly="3616">
        <line lrx="163" lry="3726" ulx="0" uly="3616">ſhen</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="3817" type="textblock" ulx="63" uly="3727">
        <line lrx="160" lry="3817" ulx="63" uly="3727">ℳ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="641" type="textblock" ulx="511" uly="483">
        <line lrx="2075" lry="641" ulx="511" uly="483">Von den innerlichen Krankhelten. 19</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="800" type="textblock" ulx="307" uly="664">
        <line lrx="2075" lry="800" ulx="307" uly="664">Cyperwurz, Calmus, Zittwer, Zimmet, Muſca⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="922" type="textblock" ulx="300" uly="813">
        <line lrx="2079" lry="922" ulx="300" uly="813">tennuß, Pfeſffer, Wuͤrznelken u. ſ. f. als auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="1063" type="textblock" ulx="258" uly="922">
        <line lrx="2073" lry="1063" ulx="258" uly="922">die ſtaͤrkenden Mittel, z. B. die Quittenaͤpfel,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="1160" type="textblock" ulx="297" uly="1030">
        <line lrx="2073" lry="1160" ulx="297" uly="1030">Myrobalonen Rhabarber, die japaniſche Erde,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="1402" type="textblock" ulx="303" uly="1135">
        <line lrx="2051" lry="1278" ulx="304" uly="1135">die eingemachten NRuͤſſe, griechiſcher, ſpaniſcher</line>
        <line lrx="2045" lry="1402" ulx="303" uly="1279">und andere ſtarke Weine, die Stahlmittel u. d. 9.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="1512" type="textblock" ulx="229" uly="1400">
        <line lrx="2044" lry="1512" ulx="229" uly="1400">ſehr dienlich. Ferner ſind bittre Dinge, als z. B.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2121" lry="2921" type="textblock" ulx="282" uly="1516">
        <line lrx="2045" lry="1622" ulx="302" uly="1516">der Wermuth, das Tauſendguͤldenkraut, der En⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="1745" ulx="299" uly="1626">zian, die Chinarinde, Aloe u. d. g. und die hier⸗</line>
        <line lrx="2121" lry="1865" ulx="295" uly="1751">aus zuſammengeſetzten in den Apotheken befind⸗</line>
        <line lrx="2096" lry="1975" ulx="300" uly="1872">lichen Arzneyen, naͤmlich die Opiate des Salo⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="2115" ulx="300" uly="1990">mo, der Mithridat, Theriak u. a. von erwuͤn ſch⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="2230" ulx="301" uly="2106">tem Nutzen. Doch muß man die mit dieſer Art</line>
        <line lrx="2034" lry="2344" ulx="299" uly="2219">von Unreinigkeiten behafteten Perſonen dazu an⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="2502" ulx="295" uly="2338">halten, daß ſie die Gegend des Magens wohl</line>
        <line lrx="1318" lry="2559" ulx="289" uly="2462">verwahren und warm halten.</line>
        <line lrx="2029" lry="2704" ulx="439" uly="2545">Auch bey vorhandenen ranzigen C nidoroſe)</line>
        <line lrx="2020" lry="2818" ulx="282" uly="2694">Unreinigkeiten verordnet man Brech⸗ und Abfuͤh⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="2921" ulx="282" uly="2814">rungsmittel, und laͤßt uͤberdem gleich vom An⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2131" lry="3046" type="textblock" ulx="257" uly="2928">
        <line lrx="2131" lry="3046" ulx="257" uly="2928">fange an, dabey hauptſaͤchlich vegetabiliſche Spei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2129" lry="3887" type="textblock" ulx="266" uly="3047">
        <line lrx="2023" lry="3173" ulx="279" uly="3047">ſen genießen. Nach dem Gebrauch derſelben ſchrei⸗</line>
        <line lrx="2007" lry="3273" ulx="278" uly="3159">tet man zu kuͤhlenden ſauren Arzneyen, da denn</line>
        <line lrx="2129" lry="3395" ulx="280" uly="3284">die ſogenannte Limonade das angenehmſte Ge⸗.</line>
        <line lrx="2016" lry="3524" ulx="277" uly="3403">traͤnk iſt: desgleichen kann man die Tamarinden,</line>
        <line lrx="2029" lry="3622" ulx="281" uly="3520">aus Quitten verfertigte Sachen und andre der⸗</line>
        <line lrx="2018" lry="3789" ulx="266" uly="3635">gleichen Dinge anrathen. Auch ſind bisweilen</line>
        <line lrx="2014" lry="3887" ulx="1121" uly="3767">B 2 nach</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="28" type="page" xml:id="s_Jd26-3_028">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_028.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2355" lry="901" type="textblock" ulx="541" uly="658">
        <line lrx="2315" lry="787" ulx="542" uly="658">nach Beſchaffenheit der Umſtaͤnde den kuͤhlenden</line>
        <line lrx="2355" lry="901" ulx="541" uly="783">Mitteln ganz entgegengeſetzte Dinge nuͤtzlich, als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="1027" type="textblock" ulx="549" uly="897">
        <line lrx="2313" lry="1027" ulx="549" uly="897">z. B. die Chinarinde, der Enzian, der Wermuth</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1382" type="textblock" ulx="490" uly="1014">
        <line lrx="2317" lry="1143" ulx="553" uly="1014">und die bittern Dinge, ingleichen die gewuͤrzhaf⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="1266" ulx="490" uly="1141">ten Kraͤuter, die Krauſemuͤnze, die Stabwurz</line>
        <line lrx="2329" lry="1382" ulx="559" uly="1255">(abrotanum) u. ſ. f. Endlich verdienet die in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="1501" type="textblock" ulx="557" uly="1376">
        <line lrx="2318" lry="1501" ulx="557" uly="1376">dieſem Falle ſo gewoͤhnliche Rhabarbar ihr großes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="2797" type="textblock" ulx="561" uly="1491">
        <line lrx="2318" lry="1616" ulx="561" uly="1491">Lob. Man muß auch ſowol die kalten als war⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1732" ulx="561" uly="1592">men Mineralwaſſer, welche beſonders den Ver⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="1847" ulx="564" uly="1726">dauungswerkzeugen zu ſtatten kommen, nicht ver⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="1985" ulx="564" uly="1858">nachlaͤßigen. .</line>
        <line lrx="2325" lry="2097" ulx="743" uly="1972">Es iſt aus dieſem allen deutlich einzuſehen;</line>
        <line lrx="2331" lry="2212" ulx="570" uly="2077">warum der Eckel vor Speiſen, welcher faſt auf</line>
        <line lrx="2321" lry="2321" ulx="580" uly="2200">alle dieſe widernatuͤrlichen Beſchaffenheiten zu er⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="2452" ulx="580" uly="2320">folgen pflegt, nach ſeinen verſchiedenen Entſte⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="2587" ulx="580" uly="2438">hungsurſachen auch eine verſchiebene Behandlung</line>
        <line lrx="2330" lry="2683" ulx="582" uly="2558">erfordere. Es iſt bekannt, daß gewiſſe Arzneyen</line>
        <line lrx="2334" lry="2797" ulx="587" uly="2667">und Nahrungsmitteln bey einer Perſon die Eß⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2347" lry="2919" type="textblock" ulx="586" uly="2787">
        <line lrx="2347" lry="2919" ulx="586" uly="2787">luſt vermehren, bey der andern hingegen ſolche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="3033" type="textblock" ulx="588" uly="2909">
        <line lrx="2340" lry="3033" ulx="588" uly="2909">vertreiben; daher denn erfahene Aerzte, welche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="3152" type="textblock" ulx="587" uly="3027">
        <line lrx="2346" lry="3152" ulx="587" uly="3027">auf ihren vorgefaßten Meynungen nicht blind⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="3613" type="textblock" ulx="582" uly="3126">
        <line lrx="2341" lry="3266" ulx="593" uly="3126">lings beſtehen, dem Verlangen der Kranken oft</line>
        <line lrx="2342" lry="3380" ulx="594" uly="3265">nachgeben. Ja es klaͤrt ſich ihnen dadurch zu⸗</line>
        <line lrx="2341" lry="3490" ulx="582" uly="3382">weilen die vorher verborgene Beſchaffenheit der</line>
        <line lrx="2346" lry="3613" ulx="593" uly="3494">Krankheit deutlicher anf, und laͤßt ſich daraus</line>
      </zone>
      <zone lrx="2404" lry="3736" type="textblock" ulx="591" uly="3611">
        <line lrx="2404" lry="3736" ulx="591" uly="3611">naͤher beſtimmen. Ich erinnere mich; mehrmals</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="3811" type="textblock" ulx="2181" uly="3725">
        <line lrx="2336" lry="3811" ulx="2181" uly="3725">geſe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2154" type="textblock" ulx="2443" uly="646">
        <line lrx="2610" lry="728" ulx="2517" uly="646">geſhe</line>
        <line lrx="2610" lry="850" ulx="2514" uly="768">borhe</line>
        <line lrx="2610" lry="955" ulx="2513" uly="889">worde</line>
        <line lrx="2610" lry="1077" ulx="2453" uly="1010">von</line>
        <line lrx="2610" lry="1194" ulx="2514" uly="1128">arin</line>
        <line lrx="2608" lry="1332" ulx="2522" uly="1247">heſol</line>
        <line lrx="2593" lry="1451" ulx="2512" uly="1364">en,</line>
        <line lrx="2599" lry="1569" ulx="2443" uly="1486">mgen</line>
        <line lrx="2610" lry="1690" ulx="2503" uly="1610">enig</line>
        <line lrx="2610" lry="1807" ulx="2505" uly="1722">ſchſ</line>
        <line lrx="2610" lry="1918" ulx="2510" uly="1841">ledien</line>
        <line lrx="2610" lry="2154" ulx="2531" uly="2059">1</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="29" type="page" xml:id="s_Jd26-3_029">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_029.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="151" lry="1335" type="textblock" ulx="0" uly="653">
        <line lrx="130" lry="737" ulx="0" uly="653">end</line>
        <line lrx="151" lry="853" ulx="1" uly="774">ſich as</line>
        <line lrx="135" lry="969" ulx="0" uly="889">Vermuth</line>
        <line lrx="150" lry="1335" ulx="0" uly="1250">et die in</line>
      </zone>
      <zone lrx="184" lry="1571" type="textblock" ulx="4" uly="1494">
        <line lrx="184" lry="1571" ulx="4" uly="1494">466 dal</line>
      </zone>
      <zone lrx="158" lry="1822" type="textblock" ulx="1" uly="1611">
        <line lrx="154" lry="1695" ulx="1" uly="1611">den Ver⸗</line>
        <line lrx="158" lry="1822" ulx="17" uly="1742">wct de⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="2558" type="textblock" ulx="0" uly="1980">
        <line lrx="160" lry="2074" ulx="4" uly="1980">ezuſhen</line>
        <line lrx="141" lry="2300" ulx="2" uly="2209">n uc⸗</line>
        <line lrx="142" lry="2421" ulx="2" uly="2324">4 Eutſie⸗</line>
        <line lrx="160" lry="2558" ulx="0" uly="2445">Peuudlung</line>
      </zone>
      <zone lrx="166" lry="2663" type="textblock" ulx="0" uly="2569">
        <line lrx="166" lry="2663" ulx="0" uly="2569">Arpeen</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="2788" type="textblock" ulx="0" uly="2681">
        <line lrx="168" lry="2788" ulx="0" uly="2681"> N Ne 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="169" lry="2929" type="textblock" ulx="0" uly="2798">
        <line lrx="169" lry="2929" ulx="0" uly="2798">ige 6 ſoh</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="3148" type="textblock" ulx="0" uly="2917">
        <line lrx="171" lry="3029" ulx="0" uly="2917">, veſche</line>
        <line lrx="169" lry="3148" ulx="7" uly="3035">t iind</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="3487" type="textblock" ulx="0" uly="3155">
        <line lrx="216" lry="3266" ulx="0" uly="3155">aner ſGt</line>
        <line lrx="214" lry="3389" ulx="0" uly="3287">eDrch WM.</line>
        <line lrx="201" lry="3487" ulx="66" uly="3398">it dek</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="3744" type="textblock" ulx="0" uly="3428">
        <line lrx="86" lry="3509" ulx="0" uly="3428">ſuhen</line>
        <line lrx="174" lry="3606" ulx="65" uly="3504">derans</line>
        <line lrx="175" lry="3744" ulx="19" uly="3620">eer fals</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="3839" type="textblock" ulx="99" uly="3754">
        <line lrx="216" lry="3839" ulx="99" uly="3754">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="581" type="textblock" ulx="543" uly="348">
        <line lrx="2085" lry="581" ulx="543" uly="348">Von den innerlichen Krantheiten. 21</line>
      </zone>
      <zone lrx="2125" lry="1078" type="textblock" ulx="325" uly="576">
        <line lrx="2094" lry="727" ulx="343" uly="576">geſehen zu haben, daß die verlohrne Eßluſt, wenn</line>
        <line lrx="2125" lry="856" ulx="327" uly="727">vorher die beſten Mittel ohne Nutzen genommen</line>
        <line lrx="2090" lry="961" ulx="325" uly="832">worden, von einer Zwiebel, vom Knoblauch,</line>
        <line lrx="2088" lry="1078" ulx="335" uly="979">von Nuͤſſen, Sallaten, von Seeigeln (echinus</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="1191" type="textblock" ulx="273" uly="1086">
        <line lrx="2089" lry="1191" ulx="273" uly="1086">marinus), von eingepoͤckeltem Fleiſche und ein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2179" lry="2749" type="textblock" ulx="301" uly="1209">
        <line lrx="2089" lry="1305" ulx="334" uly="1209">geſalzenen Fiſchen und andern dergleichen Sa⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="1423" ulx="332" uly="1318">chen, wornach die Kranken ein beſonderes Ver⸗</line>
        <line lrx="2179" lry="1566" ulx="328" uly="1456">langen geaͤußert, ſich wieder eingefunden hat: ſo</line>
        <line lrx="2080" lry="1660" ulx="327" uly="1576">wenig es auch nach der heutigen Art uͤblich iſt,</line>
        <line lrx="2078" lry="1844" ulx="310" uly="1680">ſich ſolcher Dinge bey dergleichen u Umſtanden u</line>
        <line lrx="670" lry="1886" ulx="325" uly="1818">bedienen.</line>
        <line lrx="2081" lry="2026" ulx="488" uly="1884">Ehe wir dieſe Abhandkung beſchließen, muͤſ⸗</line>
        <line lrx="2077" lry="2140" ulx="334" uly="2046">ſen wir noch kuͤrzlich anzeigen, wie man durch</line>
        <line lrx="2077" lry="2271" ulx="314" uly="2149">allerhand Verordnungen und Mittel den uͤbeln</line>
        <line lrx="2075" lry="2381" ulx="307" uly="2268">Folgen der Ueberladung (erapula) vorbauen muß,</line>
        <line lrx="2076" lry="2496" ulx="304" uly="2376">aus der in der That, „ wenn der Magen ſchon</line>
        <line lrx="2070" lry="2643" ulx="301" uly="2498">vorher gelitten hat, heftige ja ſogar toͤdtliche Zu⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="2749" ulx="301" uly="2637">faͤlle entſtehen koͤnnen. Man kann ſie mehren⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="2879" type="textblock" ulx="273" uly="2734">
        <line lrx="2063" lry="2879" ulx="273" uly="2734">theils durch vieles Waſſertrinken und die Ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="3601" type="textblock" ulx="289" uly="2879">
        <line lrx="2062" lry="2980" ulx="298" uly="2879">haltung aller Speiſen voͤllig beben, ober ſie ver⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="3108" ulx="299" uly="2987">ſchwindet ſogleich nach einem von freyen Stuͤcken</line>
        <line lrx="2054" lry="3220" ulx="290" uly="3113">entſtandenen ober durch Klyſtiere hervorgebrach⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="3335" ulx="293" uly="3218">ten Durchfall. Es iſt bekannt, daß das Ader⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="3458" ulx="292" uly="3342">laſſen in dieſem Falle ſehr gefaͤhrlich ſey; daher</line>
        <line lrx="2062" lry="3601" ulx="289" uly="3453">man nicht anders als nur im aͤußerſten Noth⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="3753" type="textblock" ulx="287" uly="3559">
        <line lrx="2046" lry="3753" ulx="287" uly="3559">falte, auch nicht eher als nach vollen vier und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="3803" type="textblock" ulx="1216" uly="3717">
        <line lrx="2053" lry="3803" ulx="1216" uly="3717">B 3 zwan⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="30" type="page" xml:id="s_Jd26-3_030">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_030.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1683" lry="531" type="textblock" ulx="550" uly="402">
        <line lrx="1683" lry="531" ulx="550" uly="402">22 Errſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="2014" type="textblock" ulx="492" uly="542">
        <line lrx="2319" lry="732" ulx="505" uly="542">zwanzig Stunden nach vollbrachter Mahlzeit dar⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="837" ulx="503" uly="716">zu ſchreiten ſoll. Doch muß man von dieſer</line>
        <line lrx="2313" lry="958" ulx="519" uly="830">Vorſchrift zuweilen abgehen, wenn bey vollbluͤti⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1070" ulx="563" uly="970">gen Perſonen ein heftiges Fieber, eine Schlaf⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1186" ulx="569" uly="1075">ſucht, Wahnſinn oder andre bedenkliche Umſtaͤnde</line>
        <line lrx="2317" lry="1304" ulx="541" uly="1189">ſich einſinden. Man muß ſich aber in Acht neh⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1419" ulx="492" uly="1307">men, daß man nicht wegen der gehemmten Ver⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1535" ulx="571" uly="1442">richtungen des Gehirns, die dieſe Urſache zum</line>
        <line lrx="2319" lry="1651" ulx="571" uly="1560">Grunde haben, dafuͤr halte, es ſey ein wahrer</line>
        <line lrx="2319" lry="1772" ulx="573" uly="1676">Schlagfluß vorhanden, in welchem Falle die</line>
        <line lrx="2318" lry="1903" ulx="505" uly="1795">Kranken dieſen Irthum, leider meiſtens, mit dem</line>
        <line lrx="2327" lry="2014" ulx="512" uly="1908">Leben buͤßen muͤſſen. Eine augenblickliche Huͤlfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2409" lry="2136" type="textblock" ulx="552" uly="2022">
        <line lrx="2409" lry="2136" ulx="552" uly="2022">leiſten die Laxier⸗ und Brechmittel, welche die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="2609" type="textblock" ulx="551" uly="2141">
        <line lrx="2319" lry="2243" ulx="551" uly="2141">Urſache der Krankheit aus dem Koͤrper ſchaffen.</line>
        <line lrx="2321" lry="2359" ulx="573" uly="2264">Doch muß man bey dem Gebrauch derſelben ſehr</line>
        <line lrx="2322" lry="2489" ulx="558" uly="2381">vorſichtig ſeyn, damit die ſchon ſinkenden Kraͤfte</line>
        <line lrx="2329" lry="2609" ulx="560" uly="2504">nicht noch mehr erſchoͤpft werden. Es iſt ganz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2414" lry="2718" type="textblock" ulx="562" uly="2623">
        <line lrx="2414" lry="2718" ulx="562" uly="2623">zuverlaͤßig gewiß, daß die Unreinigkeiten der er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="3720" type="textblock" ulx="500" uly="2739">
        <line lrx="2326" lry="2835" ulx="500" uly="2739">ſtien Wege einen Reiz der Nerven verurſachen und</line>
        <line lrx="2329" lry="2951" ulx="504" uly="2855">ſo lange bedenkliche Zufaͤlle hervorbringen, bis</line>
        <line lrx="2326" lry="3066" ulx="574" uly="2973">der Koͤrper davon entledigt iſt. Daher entſtehen</line>
        <line lrx="2324" lry="3214" ulx="576" uly="3068">Kopfſchmerzen, Bangigkeiten, das Phantafiren,</line>
        <line lrx="2326" lry="3306" ulx="583" uly="3208">die ſchlafſuͤchtigen Zufaͤlle u. ſ. f. gegen welche</line>
        <line lrx="2323" lry="3414" ulx="581" uly="3326">man abfuͤhrende Mittel verordnen muß. Nach</line>
        <line lrx="2325" lry="3558" ulx="585" uly="3441">vollbrachter Wirkung derſelben ſind bittre, oder</line>
        <line lrx="2320" lry="3720" ulx="577" uly="3550">ſaure, k auch ſtaͤrkende Arzneyen zutraͤglich.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2364" lry="3765" type="textblock" ulx="2139" uly="3683">
        <line lrx="2364" lry="3765" ulx="2139" uly="3683">Doch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2444" lry="1916" type="textblock" ulx="2436" uly="1780">
        <line lrx="2444" lry="1916" ulx="2436" uly="1780">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="31" type="page" xml:id="s_Jd26-3_031">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_031.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="132" lry="925" type="textblock" ulx="0" uly="607">
        <line lrx="125" lry="691" ulx="0" uly="607">t dar⸗</line>
        <line lrx="130" lry="805" ulx="0" uly="729">1 dieſer</line>
        <line lrx="132" lry="925" ulx="0" uly="849">vohbläͤt⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="214" lry="1054" type="textblock" ulx="0" uly="968">
        <line lrx="214" lry="1054" ulx="0" uly="968">Schlaf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="3715" type="textblock" ulx="0" uly="1090">
        <line lrx="139" lry="1173" ulx="5" uly="1090">Unſinde</line>
        <line lrx="139" lry="1297" ulx="6" uly="1208">Uche nch⸗</line>
        <line lrx="135" lry="1409" ulx="0" uly="1330">ten W⸗</line>
        <line lrx="128" lry="1540" ulx="0" uly="1459">ce un</line>
        <line lrx="138" lry="1649" ulx="0" uly="1570">pahter</line>
        <line lrx="137" lry="1788" ulx="1" uly="1682">Ule de⸗</line>
        <line lrx="143" lry="1905" ulx="0" uly="1809">uitden</line>
        <line lrx="154" lry="2021" ulx="0" uly="1920">lte hüͤft</line>
        <line lrx="153" lry="2134" ulx="11" uly="2040">nelte di</line>
        <line lrx="137" lry="2260" ulx="0" uly="2164">ſcefen.</line>
        <line lrx="136" lry="2385" ulx="0" uly="2279">bn ſch</line>
        <line lrx="150" lry="2495" ulx="0" uly="2398">rfte</line>
        <line lrx="162" lry="2617" ulx="0" uly="2524">ii gan</line>
        <line lrx="166" lry="2738" ulx="0" uly="2650">n du 1n</line>
        <line lrx="168" lry="2870" ulx="0" uly="2751">ſechnm</line>
        <line lrx="166" lry="2989" ulx="0" uly="2871">e/ 1</line>
        <line lrx="161" lry="3097" ulx="0" uly="2996">uſchen</line>
        <line lrx="161" lry="3227" ulx="0" uly="3124">unttftnn⸗</line>
        <line lrx="165" lry="3352" ulx="0" uly="3228">en vge</line>
        <line lrx="165" lry="3471" ulx="0" uly="3342">8 Nch</line>
        <line lrx="165" lry="3583" ulx="1" uly="3478">tte</line>
        <line lrx="162" lry="3715" ulx="8" uly="3590">iich</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="3801" type="textblock" ulx="78" uly="3701">
        <line lrx="194" lry="3801" ulx="78" uly="3701">Doch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2110" lry="554" type="textblock" ulx="543" uly="445">
        <line lrx="2110" lry="554" ulx="543" uly="445">Von den innerlichen Krankheiten. 23</line>
      </zone>
      <zone lrx="2125" lry="851" type="textblock" ulx="249" uly="629">
        <line lrx="2099" lry="738" ulx="259" uly="629">Doch muß die Cur nicht nach dem Beyſpiel un⸗</line>
        <line lrx="2125" lry="851" ulx="249" uly="763">erfahrner oder gewinnſuͤchtiger Aerzie, laͤnger als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2110" lry="1104" type="textblock" ulx="341" uly="868">
        <line lrx="2110" lry="990" ulx="341" uly="868">ſie noͤthig iſt, angeſtellet werden. Wenn. endlich</line>
        <line lrx="2103" lry="1104" ulx="347" uly="995">eine Ueberladung in Speiſen und die Trunken⸗,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2101" lry="1204" type="textblock" ulx="312" uly="1104">
        <line lrx="2101" lry="1204" ulx="312" uly="1104">heit mit einander vereint ſind, ſo iſt es ſehr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2100" lry="1816" type="textblock" ulx="324" uly="1240">
        <line lrx="2097" lry="1323" ulx="346" uly="1240">rathſam, Thee oder Citronenſaft mit vielem Waſ⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="1448" ulx="347" uly="1333">ſer und Zucker vermiſcht haͤufig trinken zu laſ⸗</line>
        <line lrx="2100" lry="1561" ulx="351" uly="1457">ſen; in dringenden Faͤllen aber kann man auch</line>
        <line lrx="2088" lry="1686" ulx="324" uly="1594">unter der Beobachtung der oben angezeigten Vor⸗</line>
        <line lrx="2100" lry="1816" ulx="344" uly="1704">ſichtsregeln ſeine Zuflucht gar fuͤglich zu dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="1857" lry="1938" type="textblock" ulx="276" uly="1827">
        <line lrx="1857" lry="1938" ulx="276" uly="1827">Aderlaſſen und den Brechmitteln nehmen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1906" lry="2200" type="textblock" ulx="526" uly="2062">
        <line lrx="1906" lry="2200" ulx="526" uly="2062">Von dem Brechen (vomitus.)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2094" lry="2533" type="textblock" ulx="247" uly="2254">
        <line lrx="2094" lry="2474" ulx="287" uly="2254">IJs kann hier nicht unangezeigt laſſen, daß</line>
        <line lrx="2094" lry="2533" ulx="247" uly="2416">“W das Brechen von der Zuſammenziehung und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="2624" type="textblock" ulx="336" uly="2530">
        <line lrx="2084" lry="2624" ulx="336" uly="2530">krampfhaften Bewegung des Magens, nicht aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="2745" type="textblock" ulx="261" uly="2646">
        <line lrx="2084" lry="2745" ulx="261" uly="2646">von der zu gleicher Zeit erfolgenden Wirkung des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="3330" type="textblock" ulx="324" uly="2751">
        <line lrx="2083" lry="2847" ulx="335" uly="2751">Zwerchfells und der Muskeln des Unterleibes</line>
        <line lrx="2081" lry="2974" ulx="332" uly="2879">herruͤhret, wie der ſonſt ſo beruͤhmte Chirac be⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="3092" ulx="329" uly="2999">hauptet hat. Dieſer Meynung, ohne ſie weiter</line>
        <line lrx="2082" lry="3212" ulx="324" uly="3121">zu pruͤſen, ſind, ſo viel mie bekannt iſt, alle</line>
        <line lrx="2079" lry="3330" ulx="324" uly="3238">Schulen der Aerzte beygepflichtet; man kann da⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="3447" type="textblock" ulx="256" uly="3350">
        <line lrx="2079" lry="3447" ulx="256" uly="3350">von die Abhandlungen der Koͤniglichen Geſell⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="3808" type="textblock" ulx="321" uly="3474">
        <line lrx="2082" lry="3565" ulx="321" uly="3474">ſchaft der Wiſſenſchaften zu Paris vom Jahre</line>
        <line lrx="2108" lry="3693" ulx="329" uly="3594">1752. nachſehen. Daß die Empfindlichkeit des</line>
        <line lrx="2093" lry="3808" ulx="1223" uly="3707">B 4 Ma⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="32" type="page" xml:id="s_Jd26-3_032">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_032.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1717" lry="588" type="textblock" ulx="570" uly="379">
        <line lrx="1717" lry="588" ulx="570" uly="379">24 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="737" type="textblock" ulx="553" uly="555">
        <line lrx="2322" lry="737" ulx="553" uly="555">Magens anßerordentich ſtark ſey, lank. man aus</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="858" type="textblock" ulx="486" uly="737">
        <line lrx="2321" lry="858" ulx="486" uly="737">deer genauen Betrachtung der großen Nervenaͤſte,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1320" type="textblock" ulx="480" uly="859">
        <line lrx="2326" lry="959" ulx="536" uly="859">die ſich in der Subſtanz deſſelben vertheilen, ſicher</line>
        <line lrx="2319" lry="1089" ulx="481" uly="983">ſchließen. Daher iſt es auch kein Wunder, wenn</line>
        <line lrx="2316" lry="1200" ulx="480" uly="1106">dieſer Theil bey jeder Reizung erſchuͤttert wird,</line>
        <line lrx="2326" lry="1320" ulx="549" uly="1224">oder von ſelbſt die ihn reizende Materie heraus⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="1455" type="textblock" ulx="473" uly="1332">
        <line lrx="2349" lry="1455" ulx="473" uly="1332">treibt, da er mit einer doppelten Reihe von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1675" type="textblock" ulx="542" uly="1457">
        <line lrx="1501" lry="1568" ulx="542" uly="1457">Muskelfiebern verſehen iſt.</line>
        <line lrx="2319" lry="1675" ulx="669" uly="1575">Das Brechen, um zur Sache, von der ich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="1791" type="textblock" ulx="478" uly="1672">
        <line lrx="2366" lry="1791" ulx="478" uly="1672">hier handeln will, ſelbſt wieder zu kommen, wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="1912" type="textblock" ulx="557" uly="1813">
        <line lrx="2310" lry="1912" ulx="557" uly="1813">ches ein Eckel oder Schlimm⸗werden im Munde</line>
      </zone>
      <zone lrx="2370" lry="2037" type="textblock" ulx="554" uly="1930">
        <line lrx="2370" lry="2037" ulx="554" uly="1930">oder ein haͤufiger Speichelausfluß vorher ver,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="2395" type="textblock" ulx="539" uly="2044">
        <line lrx="2298" lry="2147" ulx="554" uly="2044">kuͤndiget, wird von verdorbenen Speiſen, ober</line>
        <line lrx="2301" lry="2260" ulx="539" uly="2167">von einer Ueberladung im Eſſen, von zu vielem</line>
        <line lrx="2302" lry="2395" ulx="545" uly="2271">Weintrinken, von reizenden Arzneyen und Giften</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="2500" type="textblock" ulx="547" uly="2376">
        <line lrx="2322" lry="2500" ulx="547" uly="2376">und von verſchiedenen im Magen feſt ſitzenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="3778" type="textblock" ulx="451" uly="2524">
        <line lrx="2306" lry="2621" ulx="551" uly="2524">Unreinigkeiten erreget. Es entſpringet ferner von</line>
        <line lrx="2305" lry="2734" ulx="547" uly="2631">der Entzuͤndung, von freſſenden Geſchwuͤren, von</line>
        <line lrx="2302" lry="2851" ulx="523" uly="2743">Verhaͤrtungen und andern Fehlern in dem Baue</line>
        <line lrx="2296" lry="2967" ulx="546" uly="2883">des Magens; ingleichen von einem Netzbruche,</line>
        <line lrx="2295" lry="3111" ulx="542" uly="3000">der den Magen herunterziehet und eine unor⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="3230" ulx="546" uly="3097">dentliche Bewegung deſſelben zu verurſachen pfle⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="3321" ulx="537" uly="3233">get. Gewöͤhnlicher aber iſt das von andern Krauk⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="3452" ulx="538" uly="3328">heiten oder durch die Mitempfindung veranlaßte</line>
        <line lrx="2291" lry="3574" ulx="451" uly="3471">Brechen, welches von den Krankheiten des Kopfes,</line>
        <line lrx="2290" lry="3678" ulx="540" uly="3586">der Leber, der Nieren u. ſ. f. herkoͤmmt. Denn</line>
        <line lrx="2294" lry="3778" ulx="2219" uly="3709">es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2429" lry="1888" type="textblock" ulx="2418" uly="1753">
        <line lrx="2429" lry="1888" ulx="2418" uly="1753">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2420" lry="2616" type="textblock" ulx="2412" uly="2441">
        <line lrx="2420" lry="2616" ulx="2412" uly="2441">. —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="534" type="textblock" ulx="2570" uly="445">
        <line lrx="2610" lry="534" ulx="2570" uly="445">5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="849" type="textblock" ulx="2479" uly="644">
        <line lrx="2610" lry="730" ulx="2479" uly="644">Giſ iu</line>
        <line lrx="2591" lry="849" ulx="2479" uly="764">ſhmert,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="966" type="textblock" ulx="2477" uly="880">
        <line lrx="2604" lry="966" ulx="2477" uly="880">ſauptes,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1201" type="textblock" ulx="2400" uly="996">
        <line lrx="2610" lry="1078" ulx="2400" uly="996">Puyhſenda</line>
        <line lrx="2594" lry="1201" ulx="2456" uly="1105">Srdung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2158" type="textblock" ulx="2474" uly="1245">
        <line lrx="2586" lry="1313" ulx="2474" uly="1245">Ugen.</line>
        <line lrx="2592" lry="1424" ulx="2474" uly="1345">Mannt</line>
        <line lrx="2610" lry="1543" ulx="2475" uly="1471">termnitte</line>
        <line lrx="2606" lry="1673" ulx="2476" uly="1584">chen her</line>
        <line lrx="2610" lry="1793" ulx="2478" uly="1706">Ufſcchen</line>
        <line lrx="2610" lry="1902" ulx="2485" uly="1823">Gsdant</line>
        <line lrx="2610" lry="2042" ulx="2494" uly="1951">mtetie</line>
        <line lrx="2610" lry="2158" ulx="2498" uly="2060">er e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="33" type="page" xml:id="s_Jd26-3_033">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_033.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="165" lry="834" type="textblock" ulx="0" uly="641">
        <line lrx="162" lry="707" ulx="0" uly="641">man aus</line>
        <line lrx="165" lry="834" ulx="0" uly="754">Nervenaft</line>
      </zone>
      <zone lrx="209" lry="961" type="textblock" ulx="0" uly="876">
        <line lrx="209" lry="961" ulx="0" uly="876">lan ſiche</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="1325" type="textblock" ulx="0" uly="1008">
        <line lrx="170" lry="1082" ulx="1" uly="1008">nder wenn</line>
        <line lrx="171" lry="1196" ulx="0" uly="1121">ttett wied⸗</line>
        <line lrx="176" lry="1325" ulx="0" uly="1239">ctie herens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2109" lry="1667" type="textblock" ulx="13" uly="1365">
        <line lrx="237" lry="1459" ulx="13" uly="1365">Reihe von H</line>
        <line lrx="2109" lry="1547" ulx="231" uly="1453">vermittelſt des Fingers oder einer Feder Erbre⸗—</line>
        <line lrx="2039" lry="1667" ulx="241" uly="1570">chen hervorbringen. Unzaͤhlige andere Entſtehungs⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="1680" type="textblock" ulx="0" uly="1597">
        <line lrx="176" lry="1680" ulx="0" uly="1597">on der ich</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="1804" type="textblock" ulx="0" uly="1713">
        <line lrx="219" lry="1804" ulx="0" uly="1713">nnen we⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="3487" type="textblock" ulx="0" uly="1832">
        <line lrx="169" lry="1925" ulx="22" uly="1832">a Wrrde</line>
        <line lrx="169" lry="2046" ulx="12" uly="1967">horher He,</line>
        <line lrx="155" lry="2184" ulx="2" uly="2071">ſſe Nℳ</line>
        <line lrx="159" lry="2292" ulx="0" uly="2192">A Cc</line>
        <line lrx="177" lry="2411" ulx="0" uly="2312">uud hin</line>
        <line lrx="185" lry="2544" ulx="0" uly="2431">t itene</line>
        <line lrx="187" lry="2655" ulx="0" uly="2556">t ferner di</line>
        <line lrx="190" lry="2773" ulx="0" uly="2676">wuͤren, w</line>
        <line lrx="190" lry="2889" ulx="0" uly="2795"> den dau</line>
        <line lrx="184" lry="3013" ulx="12" uly="2909">ptruce/</line>
        <line lrx="177" lry="3123" ulx="15" uly="3038">ine unol⸗</line>
        <line lrx="184" lry="3263" ulx="0" uly="3144">ſchen fe⸗</line>
        <line lrx="185" lry="3372" ulx="0" uly="3258">dern Krurß</line>
        <line lrx="184" lry="3487" ulx="20" uly="3384">heraklaße</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="3801" type="textblock" ulx="2" uly="3625">
        <line lrx="185" lry="3726" ulx="34" uly="3625">. Ond</line>
        <line lrx="187" lry="3801" ulx="2" uly="3677">. 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="531" type="textblock" ulx="476" uly="400">
        <line lrx="2027" lry="531" ulx="476" uly="400">Von den innerlichen Krankheiten. 2</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="727" type="textblock" ulx="266" uly="598">
        <line lrx="2083" lry="727" ulx="266" uly="598">es iſt zuverlaͤßig gewiß, daß der einſeitige Kopf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="1422" type="textblock" ulx="281" uly="741">
        <line lrx="2035" lry="834" ulx="284" uly="741">ſchmerz, die Quetſchungen und Verletzungen des</line>
        <line lrx="2036" lry="950" ulx="282" uly="851">Hauptes, die Trunkenheit vom Weine, Tabak /</line>
        <line lrx="2036" lry="1078" ulx="283" uly="969">Kohlendampf, oder andern Urſachen, die Ent⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="1183" ulx="281" uly="1093">zuͤndung der Leber, der Nieren u. d. g. Brechen</line>
        <line lrx="2043" lry="1312" ulx="284" uly="1219">erregen. Man kann auch, wie das jedermann</line>
        <line lrx="2043" lry="1422" ulx="286" uly="1331">bekannt iſt, durch Kuͤtzeln im Magenſchlunde</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="2371" type="textblock" ulx="287" uly="1677">
        <line lrx="2045" lry="1775" ulx="287" uly="1677">urſachen aber ſind verborgen, und werden erſt</line>
        <line lrx="2062" lry="1898" ulx="289" uly="1808">alsdann, wenn man nach dem Dode den Koͤrper</line>
        <line lrx="2124" lry="2016" ulx="297" uly="1914">unterſucht, erkannt. Erfahrne praktiſche Aerzte</line>
        <line lrx="2047" lry="2135" ulx="297" uly="2041">wiſſen gar wohl das zufaͤllige Brechen von dem</line>
        <line lrx="2048" lry="2252" ulx="288" uly="2158">kritiſchen in hitzigen Krankheiten, bey verſchiede⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="2371" ulx="295" uly="2284">nen Arten der Colik u. ſ. w. zu unterſcheiden.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="2605" type="textblock" ulx="216" uly="2394">
        <line lrx="2048" lry="2510" ulx="216" uly="2394">Es iſt ihnen auch nicht unbekannt, daß es von</line>
        <line lrx="2049" lry="2605" ulx="218" uly="2516">dem Zuruͤcktreten der gichtiſchen Materie, vom</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="2975" type="textblock" ulx="288" uly="2634">
        <line lrx="2087" lry="2727" ulx="288" uly="2634">unterdruͤckten Huͤftweh und der rheomatiſchen</line>
        <line lrx="2047" lry="2844" ulx="290" uly="2750">Schaͤrfe von der verhinderten Ausduͤnſtung, von</line>
        <line lrx="2051" lry="2975" ulx="291" uly="2871">der verhaltenen Monatszeit, des Urins und an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="3088" type="textblock" ulx="284" uly="2979">
        <line lrx="2048" lry="3088" ulx="284" uly="2979">derer Ausfluͤſſe entſtehet. Endlich bringt noch das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="3316" type="textblock" ulx="289" uly="3103">
        <line lrx="2079" lry="3198" ulx="291" uly="3103">Erblicken widerwaͤrtiger Dinge, das Herumwer⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="3316" ulx="289" uly="3226">fen bey dem Schifffahren, bey ſolchen Perſonen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="3554" type="textblock" ulx="261" uly="3346">
        <line lrx="2053" lry="3451" ulx="261" uly="3346">welche es nicht gewohnt ſind und die See nicht</line>
        <line lrx="2043" lry="3554" ulx="289" uly="3453">vertragen koͤnnen, ingleichen das Ruͤcklingsſitzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="3791" type="textblock" ulx="293" uly="3545">
        <line lrx="1969" lry="3676" ulx="293" uly="3545">bey dem Fahren eben dieſe Wirkungen hervor.</line>
        <line lrx="2043" lry="3791" ulx="1168" uly="3704">B 5 Zum</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="34" type="page" xml:id="s_Jd26-3_034">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_034.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="223" lry="871" type="textblock" ulx="205" uly="823">
        <line lrx="223" lry="871" ulx="205" uly="823">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="1868" lry="541" type="textblock" ulx="608" uly="398">
        <line lrx="1868" lry="541" ulx="608" uly="398">26 =W Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="727" type="textblock" ulx="743" uly="623">
        <line lrx="2368" lry="727" ulx="743" uly="623">Zdum Brechen ſind die Kinder, Schwelger</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="1671" type="textblock" ulx="588" uly="745">
        <line lrx="2365" lry="844" ulx="619" uly="745">und Trinker, milzſuͤchtige, kachektiſche, ſkorbuti⸗</line>
        <line lrx="2364" lry="968" ulx="593" uly="854">ſche und immer kraͤnkliche Perſonen beſonders ge⸗</line>
        <line lrx="2362" lry="1093" ulx="617" uly="989">neigt. Es uͤberfaͤllt oft bleichſuͤchtige Jungfern</line>
        <line lrx="2357" lry="1194" ulx="612" uly="1094">und ſchwangere Weiber. Das Brechen kommt,</line>
        <line lrx="2356" lry="1316" ulx="595" uly="1215">wie die Wechſel⸗ und beſonders viertaͤgigen Fie⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="1433" ulx="595" uly="1337">ber, bisweilen zu beſtimmter Zeit wieder. Viele,</line>
        <line lrx="2361" lry="1571" ulx="611" uly="1458">welche außer dem voͤllig geſund ſind, haben ein</line>
        <line lrx="2351" lry="1671" ulx="588" uly="1550">Schleimbrechen fruͤhmorgens, andere bekommen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="1784" type="textblock" ulx="576" uly="1694">
        <line lrx="2349" lry="1784" ulx="576" uly="1694">dergleichen alle Wochen, Monate u. ſ. f. Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="2142" type="textblock" ulx="587" uly="1805">
        <line lrx="2342" lry="1904" ulx="604" uly="1805">ſchiedene endlich pflegen nach dem Eſſen ihren</line>
        <line lrx="1894" lry="2024" ulx="587" uly="1928">Magen auf dieſe Art zu entledigen.</line>
        <line lrx="2348" lry="2142" ulx="752" uly="2051">Es iſt bekannt, daß durch das Brechen al⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="2274" type="textblock" ulx="526" uly="2166">
        <line lrx="2349" lry="2274" ulx="526" uly="2166">les, was in dem Magen und den Gedaͤrmen iſſ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="2852" type="textblock" ulx="589" uly="2287">
        <line lrx="2345" lry="2375" ulx="598" uly="2287">als naͤmlich die genoſſenen Speiſen und Getraͤnke,</line>
        <line lrx="2344" lry="2502" ulx="596" uly="2406">die Galle, der aus der großen Druͤſe unter dem</line>
        <line lrx="2342" lry="2612" ulx="592" uly="2521">Magen herauskommende Saft, der Magen⸗ und</line>
        <line lrx="2342" lry="2731" ulx="592" uly="2641">Darmſchleim, die Wuͤrmer, die Steine, das</line>
        <line lrx="2337" lry="2852" ulx="589" uly="2750">Blut, der Eiter u. ſ. f. herausgepreßt werde.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2970" type="textblock" ulx="542" uly="2876">
        <line lrx="2335" lry="2970" ulx="542" uly="2876">Ich uͤbergehe dasjenige widernatuͤrliche Brechen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="3321" type="textblock" ulx="578" uly="2996">
        <line lrx="2335" lry="3088" ulx="585" uly="2996">davon die Erzaͤhlungen gaͤnzlich erdichtet zu ſeyn</line>
        <line lrx="2332" lry="3206" ulx="580" uly="3107">ſcheinen, mit Stillſchweigen; denn, wer kann</line>
        <line lrx="2329" lry="3321" ulx="578" uly="3227">wohl glauben, daß Kroͤten, Eydexen, Schlan⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="3680" type="textblock" ulx="496" uly="3347">
        <line lrx="2330" lry="3443" ulx="496" uly="3347">gen, Maulwuͤrfe, Katzen, Maͤuſe u. ſ. f. im</line>
        <line lrx="2327" lry="3560" ulx="573" uly="3460">Magen lebendig ſich aufgehalten haben follten?</line>
        <line lrx="2325" lry="3680" ulx="570" uly="3577">Wenn man ſich uͤberladen hat, ſo iſt das Bre⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="3817" type="textblock" ulx="2106" uly="3704">
        <line lrx="2332" lry="3817" ulx="2106" uly="3704">chen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="499" type="textblock" ulx="2552" uly="412">
        <line lrx="2610" lry="499" ulx="2552" uly="412">NR</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="697" type="textblock" ulx="2467" uly="613">
        <line lrx="2610" lry="697" ulx="2467" uly="613">ſen atr.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1057" type="textblock" ulx="2466" uly="736">
        <line lrx="2609" lry="815" ulx="2467" uly="736">ſerung d</line>
        <line lrx="2610" lry="937" ulx="2466" uly="853">lt hinge</line>
        <line lrx="2610" lry="1057" ulx="2466" uly="971">ſulen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1178" type="textblock" ulx="2462" uly="1092">
        <line lrx="2610" lry="1178" ulx="2462" uly="1092">Der Sch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1782" type="textblock" ulx="2465" uly="1210">
        <line lrx="2608" lry="1296" ulx="2468" uly="1210">Prichen,</line>
        <line lrx="2610" lry="1404" ulx="2468" uly="1332">deckt pe</line>
        <line lrx="2600" lry="1523" ulx="2465" uly="1449">Nne des</line>
        <line lrx="2610" lry="1657" ulx="2469" uly="1567">ſerihre,</line>
        <line lrx="2610" lry="1782" ulx="2474" uly="1685">nge hei</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="35" type="page" xml:id="s_Jd26-3_035">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_035.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="261" lry="847" type="textblock" ulx="0" uly="646">
        <line lrx="213" lry="728" ulx="21" uly="646">Schagee</line>
        <line lrx="261" lry="847" ulx="0" uly="763">e ſtorbat.</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="971" type="textblock" ulx="0" uly="887">
        <line lrx="186" lry="971" ulx="0" uly="887">eſonders ge</line>
      </zone>
      <zone lrx="266" lry="1440" type="textblock" ulx="0" uly="1004">
        <line lrx="266" lry="1097" ulx="2" uly="1004">ge Jungſe</line>
        <line lrx="209" lry="1207" ulx="0" uly="1127">chen koonnt,</line>
        <line lrx="215" lry="1329" ulx="0" uly="1240">brtügigen ſ</line>
        <line lrx="210" lry="1440" ulx="0" uly="1360">ſder. Vich</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="1682" type="textblock" ulx="0" uly="1479">
        <line lrx="188" lry="1571" ulx="0" uly="1479">Foben ei</line>
        <line lrx="185" lry="1682" ulx="0" uly="1606"> bekommnen</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="1931" type="textblock" ulx="0" uly="1835">
        <line lrx="168" lry="1931" ulx="0" uly="1835">n en</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="2292" type="textblock" ulx="0" uly="2002">
        <line lrx="189" lry="2171" ulx="0" uly="2067">Brahn 0</line>
        <line lrx="193" lry="2292" ulx="5" uly="2186">Gchnnerff</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="2410" type="textblock" ulx="0" uly="2310">
        <line lrx="196" lry="2410" ulx="0" uly="2310">40 Getränkl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="2613" type="textblock" ulx="0" uly="2430">
        <line lrx="365" lry="2545" ulx="0" uly="2430">e unti ben</line>
        <line lrx="2051" lry="2613" ulx="318" uly="2499">einſtellet, ſo geht es bald mit dem Kranken zum</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="2789" type="textblock" ulx="0" uly="2542">
        <line lrx="198" lry="2652" ulx="0" uly="2542">Nagen⸗ Und</line>
        <line lrx="196" lry="2789" ulx="0" uly="2662">Stäne n</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="3142" type="textblock" ulx="0" uly="3022">
        <line lrx="194" lry="3142" ulx="0" uly="3022">tet 6 ſehn</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="3827" type="textblock" ulx="0" uly="3151">
        <line lrx="194" lry="3269" ulx="0" uly="3151">nc lun</line>
        <line lrx="192" lry="3381" ulx="0" uly="3264">, Schlon⸗</line>
        <line lrx="193" lry="3495" ulx="11" uly="3383">1 ( i</line>
        <line lrx="191" lry="3616" ulx="0" uly="3496">i ſlun</line>
        <line lrx="189" lry="3729" ulx="38" uly="3628">des Gr“</line>
        <line lrx="184" lry="3827" ulx="119" uly="3746">ten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="504" type="textblock" ulx="483" uly="391">
        <line lrx="2035" lry="504" ulx="483" uly="391">BVon den innerlichen Krantheiten. 27</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="698" type="textblock" ulx="266" uly="588">
        <line lrx="2039" lry="698" ulx="266" uly="588">chen zutraͤglich, und noch heilſamer iſt die Aus⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="823" type="textblock" ulx="293" uly="723">
        <line lrx="2039" lry="823" ulx="293" uly="723">leerung der Galle oder des Schleimes. Furchtba⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="932" type="textblock" ulx="263" uly="843">
        <line lrx="2039" lry="932" ulx="263" uly="843">rer hingegen iſt das Erbrechen von ſchwarzen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="1062" type="textblock" ulx="295" uly="948">
        <line lrx="2036" lry="1062" ulx="295" uly="948">faulen, jauchigen und eiterigen Unreinigkeiten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="1178" type="textblock" ulx="284" uly="1071">
        <line lrx="2040" lry="1178" ulx="284" uly="1071">Der Schluß iſt gar richtig, daß ein chroniſches</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1419" type="textblock" ulx="295" uly="1199">
        <line lrx="2037" lry="1297" ulx="295" uly="1199">Brechen, von dem keine offenbare Urſache ent⸗</line>
        <line lrx="2081" lry="1419" ulx="298" uly="1319">deckt werden kann, von einem Fehler in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="1527" type="textblock" ulx="284" uly="1438">
        <line lrx="2044" lry="1527" ulx="284" uly="1438">Baue des Magens und der benachbarten Theile</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="1882" type="textblock" ulx="296" uly="1555">
        <line lrx="2044" lry="1648" ulx="302" uly="1555">herruͤhre, und allemal bedenklich ſey. Im An⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="1763" ulx="302" uly="1672">fange hitziger Krankheiten iſt das Brechen nicht</line>
        <line lrx="2043" lry="1882" ulx="296" uly="1794">ohne Gefahr, ſondern ſo gar nuͤtzlich; zu an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="2011" type="textblock" ulx="243" uly="1913">
        <line lrx="2046" lry="2011" ulx="243" uly="1913">dern Zeiten und im Fortgange der Krankheiten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="2484" type="textblock" ulx="311" uly="2024">
        <line lrx="2048" lry="2119" ulx="318" uly="2024">hingegen iſt es nicht ſo vortheilhaft, weil es</line>
        <line lrx="2045" lry="2239" ulx="312" uly="2147">alsdenn mehrentheils blos ſymptomatiſch iſt.</line>
        <line lrx="2050" lry="2359" ulx="315" uly="2254">Wenn endlich in dem hoͤchſten Grade einer ſchwe⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="2484" ulx="311" uly="2386">ren Krankheit ſich das Erbrechen mit dem Schlucken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="2962" type="textblock" ulx="319" uly="2612">
        <line lrx="730" lry="2723" ulx="323" uly="2612">Ende.</line>
        <line lrx="2050" lry="2832" ulx="485" uly="2737">Selten findet man bey der Oeffnung der</line>
        <line lrx="2053" lry="2962" ulx="319" uly="2853">Leichname von Perſonen, die mit dieſem Uebel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="3071" type="textblock" ulx="284" uly="2963">
        <line lrx="2053" lry="3071" ulx="284" uly="2963">im Leben behaftet geweſen, an dem Baue des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="3765" type="textblock" ulx="318" uly="3084">
        <line lrx="2053" lry="3196" ulx="318" uly="3084">Magens irgend einen Fehler; er iſt aber zuwei⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="3308" ulx="319" uly="3214">len ungeheuer groß und von ſeinem gewohnten</line>
        <line lrx="2108" lry="3434" ulx="321" uly="3323">Platze vertrieben, und verurſacht ſelbſt einen</line>
        <line lrx="2053" lry="3540" ulx="321" uly="3447">Bruch, wenn er entweder ſich oberwaͤrts durch</line>
        <line lrx="2054" lry="3677" ulx="324" uly="3568">das Zwerchfell oder vorwaͤrts durch die Mus⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="3765" ulx="1923" uly="3684">keln</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="36" type="page" xml:id="s_Jd26-3_036">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_036.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1770" lry="526" type="textblock" ulx="625" uly="424">
        <line lrx="1770" lry="526" ulx="625" uly="424">28 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2376" lry="711" type="textblock" ulx="529" uly="597">
        <line lrx="2376" lry="711" ulx="529" uly="597">feln des Unterleibes einen Weg gebahnt hat, wie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2406" lry="842" type="textblock" ulx="599" uly="719">
        <line lrx="2406" lry="842" ulx="599" uly="719">wohl es ſich ſelten zutraͤgt, daß dieſe feſten Theile</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="958" type="textblock" ulx="598" uly="851">
        <line lrx="2371" lry="958" ulx="598" uly="851">nachgeben; *) oder er hat ſich eines Netzbruchs</line>
      </zone>
      <zone lrx="2410" lry="1062" type="textblock" ulx="577" uly="963">
        <line lrx="2410" lry="1062" ulx="577" uly="963">oder irgend einer andern Urſache halber herabe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2363" lry="1545" type="textblock" ulx="600" uly="1094">
        <line lrx="2363" lry="1181" ulx="600" uly="1094">waͤrts geſenkt. Der Magen hat bey vielen Per⸗</line>
        <line lrx="2359" lry="1308" ulx="608" uly="1212">ſonen Verhaͤrtungen. Doch geſchieht dieſes oͤfte⸗</line>
        <line lrx="2356" lry="1431" ulx="609" uly="1334">rer am untern Magenmunde, den man bald von</line>
        <line lrx="2353" lry="1545" ulx="607" uly="1452">verſchlucktem Gelde oder einem andern fremben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2387" lry="1671" type="textblock" ulx="595" uly="1558">
        <line lrx="2387" lry="1671" ulx="595" uly="1558">Körper verſtopft, bald verknorpelt oder verknoͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="2607" type="textblock" ulx="516" uly="1689">
        <line lrx="2350" lry="1779" ulx="530" uly="1689">chert findet: ſo wie auch der daran hangende</line>
        <line lrx="2339" lry="1899" ulx="530" uly="1788">Zwoölffingerdarm eben dergleichen Fehler zeiget;</line>
        <line lrx="2340" lry="2017" ulx="581" uly="1923">bisweilen iſt der ſogenannte Pfoͤrtner in Entzuͤn⸗</line>
        <line lrx="2342" lry="2135" ulx="596" uly="2022">dung gerathen, ſelten aber findet man an ihm</line>
        <line lrx="2342" lry="2254" ulx="516" uly="2141">Spuren einer Eiterung. Ueberdem entdecket man</line>
        <line lrx="2342" lry="2368" ulx="531" uly="2255">den Magen ungewoͤhnlich zuſammengezogen, cal⸗</line>
        <line lrx="2340" lry="2495" ulx="586" uly="2385">lös, mit mancherley kleinen Geſchoͤpfen beſaͤet</line>
        <line lrx="2338" lry="2607" ulx="586" uly="2514">und von widernatuͤrlichen zuweilen krebshaften</line>
      </zone>
      <zone lrx="2401" lry="2729" type="textblock" ulx="514" uly="2617">
        <line lrx="2401" lry="2729" ulx="514" uly="2617">Gewaͤchſen angegriffen. Man bemerkt entzuͤnde⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="2843" type="textblock" ulx="586" uly="2750">
        <line lrx="2325" lry="2843" ulx="586" uly="2750">te, eiterige, ausgeſchworne und in Brand gera⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2387" lry="2960" type="textblock" ulx="582" uly="2861">
        <line lrx="2387" lry="2960" ulx="582" uly="2861">thene Flecken an demſelben. Er iſt zerriſſen, von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="3296" type="textblock" ulx="578" uly="2989">
        <line lrx="2326" lry="3073" ulx="583" uly="2989">Wunden durchbohrt u. ſ. f. An der beber findet</line>
        <line lrx="2322" lry="3253" ulx="578" uly="3077">man unter allen Eingeweiden des Unterleibes bey</line>
        <line lrx="2323" lry="3296" ulx="1013" uly="3229">die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="3786" type="textblock" ulx="620" uly="3472">
        <line lrx="2318" lry="3599" ulx="636" uly="3472">2) Viele von den Faͤllen, die man als Magenbruͤche be⸗</line>
        <line lrx="2333" lry="3696" ulx="620" uly="3598">ſchrieben hat, ſind wohl Bruͤche des Grimmdarms ge⸗</line>
        <line lrx="1255" lry="3786" ulx="664" uly="3716">weſen. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="530" type="textblock" ulx="2547" uly="443">
        <line lrx="2610" lry="530" ulx="2547" uly="443">Vo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1195" type="textblock" ulx="2465" uly="649">
        <line lrx="2608" lry="729" ulx="2474" uly="649">eſen Un</line>
        <line lrx="2610" lry="844" ulx="2469" uly="768">htzaͤnden</line>
        <line lrx="2610" lry="970" ulx="2468" uly="889">ſchwilſte.</line>
        <line lrx="2610" lry="1091" ulx="2467" uly="1009">lechſungen</line>
        <line lrx="2606" lry="1195" ulx="2465" uly="1125">n ander</line>
      </zone>
      <zone lrx="2582" lry="1321" type="textblock" ulx="2438" uly="1241">
        <line lrx="2582" lry="1321" ulx="2438" uly="1241">oellen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1807" type="textblock" ulx="2466" uly="1364">
        <line lrx="2610" lry="1449" ulx="2466" uly="1364">ſe gekor</line>
        <line lrx="2609" lry="1569" ulx="2466" uly="1486">lige</line>
        <line lrx="2610" lry="1686" ulx="2469" uly="1607">vohl ale</line>
        <line lrx="2610" lry="1807" ulx="2473" uly="1722">der gem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1933" type="textblock" ulx="2450" uly="1840">
        <line lrx="2606" lry="1933" ulx="2450" uly="1840">halch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2773" type="textblock" ulx="2463" uly="1963">
        <line lrx="2597" lry="2044" ulx="2497" uly="1963">Nheet</line>
        <line lrx="2610" lry="2161" ulx="2481" uly="2087">Miſe</line>
        <line lrx="2610" lry="2294" ulx="2466" uly="2200">ſid</line>
        <line lrx="2607" lry="2412" ulx="2465" uly="2309">Punnget</line>
        <line lrx="2608" lry="2538" ulx="2463" uly="2432">ſu ſeſ</line>
        <line lrx="2609" lry="2648" ulx="2469" uly="2553">Win⸗</line>
        <line lrx="2609" lry="2773" ulx="2479" uly="2679">fit</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="37" type="page" xml:id="s_Jd26-3_037">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_037.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="224" lry="831" type="textblock" ulx="0" uly="616">
        <line lrx="189" lry="702" ulx="0" uly="616">t hat, wis</line>
        <line lrx="224" lry="831" ulx="14" uly="739">ſeſten D 1Tee</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="2630" type="textblock" ulx="0" uly="860">
        <line lrx="191" lry="944" ulx="0" uly="860"> Mebruch</line>
        <line lrx="191" lry="1063" ulx="0" uly="979">albet hereh</line>
        <line lrx="191" lry="1182" ulx="0" uly="1103">) widlen Pe</line>
        <line lrx="192" lry="1305" ulx="0" uly="1220">t dieſss oft⸗</line>
        <line lrx="192" lry="1424" ulx="0" uly="1349">lun beld hot</line>
        <line lrx="191" lry="1549" ulx="0" uly="1466">drn ftauben</line>
        <line lrx="191" lry="1662" ulx="4" uly="1571">Oder deini⸗</line>
        <line lrx="195" lry="1791" ulx="4" uly="1699">un hangech</line>
        <line lrx="183" lry="1922" ulx="10" uly="1821">Fchier en</line>
        <line lrx="185" lry="2029" ulx="0" uly="1939">ber in Eiſn</line>
        <line lrx="196" lry="2148" ulx="19" uly="2054">gan an</line>
        <line lrx="201" lry="2268" ulx="0" uly="2187">ntbecket nin</line>
        <line lrx="205" lry="2407" ulx="0" uly="2290">ehet, 0</line>
        <line lrx="206" lry="2522" ulx="1" uly="2412">zpfen beſich</line>
        <line lrx="206" lry="2630" ulx="23" uly="2533">flshoſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="2757" type="textblock" ulx="0" uly="2654">
        <line lrx="204" lry="2757" ulx="0" uly="2654">git entzundt</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="2881" type="textblock" ulx="0" uly="2784">
        <line lrx="219" lry="2881" ulx="0" uly="2784">Prand</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="3014" type="textblock" ulx="0" uly="2900">
        <line lrx="199" lry="3014" ulx="0" uly="2900">oriſen N</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="3119" type="textblock" ulx="0" uly="3007">
        <line lrx="211" lry="3119" ulx="0" uly="3007">lihe fhll</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="3641" type="textblock" ulx="0" uly="3130">
        <line lrx="202" lry="3240" ulx="0" uly="3130">cglebes beß</line>
        <line lrx="205" lry="3318" ulx="112" uly="3246">di</line>
        <line lrx="203" lry="3490" ulx="0" uly="3414">—</line>
        <line lrx="206" lry="3641" ulx="0" uly="3524">unntni</line>
      </zone>
      <zone lrx="943" lry="1431" type="textblock" ulx="247" uly="1333">
        <line lrx="943" lry="1431" ulx="247" uly="1333">wie gekocht u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="524" type="textblock" ulx="449" uly="376">
        <line lrx="2003" lry="524" ulx="449" uly="376">Von den innerlichen Krantheiten. 29</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="957" type="textblock" ulx="257" uly="575">
        <line lrx="1984" lry="826" ulx="260" uly="575">deſe Umſtaͤnden am oͤfterſten Fehler, als z. B</line>
        <line lrx="2018" lry="891" ulx="296" uly="675">entzuͤndungen, Eiterungen, Verhaͤrtungen S eck.</line>
        <line lrx="1984" lry="957" ulx="257" uly="762">geſchwuͤlſte, brandige und verfaulte Flecken, A⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2013" lry="1084" type="textblock" ulx="236" uly="973">
        <line lrx="2013" lry="1084" ulx="236" uly="973">wachſungen mit dem Zwerchfell, dem Magen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="3324" type="textblock" ulx="258" uly="1097">
        <line lrx="1964" lry="1244" ulx="258" uly="1097">den andern daran graͤnzenden Theilen. Sie i</line>
        <line lrx="2037" lry="1314" ulx="261" uly="1101">zuweilen vertrocknet, ſehr hart und gcegſu</line>
        <line lrx="2017" lry="1593" ulx="267" uly="1331">gallige Verwachſungen bennnlich nat i gk⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1686" ulx="270" uly="1461">wohl als die Gallengaͤnge ſtrotzen von e 6e</line>
        <line lrx="2018" lry="1785" ulx="272" uly="1582">der gemeinſchaftliche Gallengang, der ſi ede⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="1958" ulx="270" uly="1696">woͤhnlicher Weiſe in den Zwoͤlffinger darm in ne⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="2128" ulx="280" uly="1812">ratege manchmal ſeine Fluͤſſigkeit nahe am Aae⸗</line>
        <line lrx="1994" lry="2193" ulx="392" uly="2051">. ia wohl in den Magen ſelbſt. Die Gedaͤr</line>
        <line lrx="2046" lry="2316" ulx="321" uly="2083">ie ſind zuweilen widernatuͤrlich erweitert bder,</line>
        <line lrx="2022" lry="2508" ulx="278" uly="2193">ane; e ſin als wenn ein Faden drum getogen</line>
        <line lrx="2050" lry="2616" ulx="282" uly="2376">und geſen uuſerulg den renele, –</line>
        <line lrx="1639" lry="2593" ulx="1350" uly="2544">nterleibe</line>
        <line lrx="2026" lry="2837" ulx="287" uly="2522">D und unter einander wermachſeit, dan</line>
        <line lrx="2027" lry="2966" ulx="279" uly="2716">miern en wechonſe⸗ oder haben ſich in einander</line>
        <line lrx="2050" lry="3093" ulx="285" uly="2875">duech Lelihleſn, hineingeſchoben; ſind da⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="3208" ulx="285" uly="2963">dir n oſ en, zerriſſen u. ſ. f. Man findet</line>
        <line lrx="1982" lry="3324" ulx="285" uly="3115">Ner wen ie große Druͤſe unter dem Magen</line>
        <line lrx="2027" lry="3324" ulx="356" uly="3147">18 Netz und die Nieren außerordentlich vergröͤſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="3443" type="textblock" ulx="246" uly="3351">
        <line lrx="2025" lry="3443" ulx="246" uly="3351">ſert, entzuͤndet, vereitert, verhaͤrtet und ange⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3793" type="textblock" ulx="283" uly="3471">
        <line lrx="2001" lry="3665" ulx="283" uly="3471">ſeult⸗ wozu noch bisweilen Steine in den Nie</line>
        <line lrx="2049" lry="3747" ulx="318" uly="3503">en und Harngaͤngen kommen. Man ſiehet Ge⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="3793" ulx="1796" uly="3708">waͤchſe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="38" type="page" xml:id="s_Jd26-3_038">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_038.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1741" lry="592" type="textblock" ulx="586" uly="436">
        <line lrx="1741" lry="592" ulx="586" uly="436">30 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2408" lry="871" type="textblock" ulx="553" uly="628">
        <line lrx="2408" lry="762" ulx="576" uly="628">waͤchſe von mancherley Gattung, welche den Ma⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="871" ulx="553" uly="774">gen und Darmcanal druͤcken und ſonſt reizen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="1460" type="textblock" ulx="576" uly="891">
        <line lrx="2325" lry="993" ulx="576" uly="891">Endlich iſt auch der Vorfall oder die Eindruͤckung</line>
        <line lrx="2328" lry="1117" ulx="579" uly="1009">des ſchwerdtfoͤrmigen Knorpels nicht unberuͤhrt</line>
        <line lrx="2326" lry="1224" ulx="577" uly="1117">zu laſſen; der Sackwaſſerſucht und andrer Samm⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1342" ulx="577" uly="1251">lungen von Feuchtigkeiten, verſchiedener Verletzun⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="1460" ulx="576" uly="1361">gen des Hauptes und der Bruſt, welche eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="1640" type="textblock" ulx="576" uly="1474">
        <line lrx="2348" lry="1640" ulx="576" uly="1474">Empfindung im Magen zugleich verurſachen, hier</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="1820" type="textblock" ulx="567" uly="1598">
        <line lrx="1214" lry="1706" ulx="567" uly="1598">nicht zu gedenken.</line>
        <line lrx="2310" lry="1820" ulx="734" uly="1681">In Anſehung der Behandlung dieſer Kranlk⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="1933" type="textblock" ulx="551" uly="1842">
        <line lrx="2322" lry="1933" ulx="551" uly="1842">heit will ich hier mein Augenmerk nur auf das⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2288" type="textblock" ulx="568" uly="1947">
        <line lrx="2310" lry="2067" ulx="569" uly="1947">jenige allzuſtarke und langwierige Brechen rich⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="2168" ulx="568" uly="2081">ten, wobey kein unheilbarer Fehler in den Werk⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="2288" ulx="568" uly="2199">zeugen ſelbſt vorhanden iſt. Alle Aerzte verbieten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="3094" type="textblock" ulx="564" uly="2316">
        <line lrx="2337" lry="2402" ulx="567" uly="2316">in dieſen Faͤllen die Aderlaͤſſe. Zuweilen aber</line>
        <line lrx="2302" lry="2536" ulx="565" uly="2418">ſind die Brechmittel dienlich, und vornehmlich</line>
        <line lrx="2375" lry="2645" ulx="567" uly="2546">die Ipecacuanha. Man muß aber den bekann⸗</line>
        <line lrx="2452" lry="2762" ulx="566" uly="2649">ten Satz: daß man das Brechen durch Breche.</line>
        <line lrx="2340" lry="2876" ulx="564" uly="2783">mittel oder Brechen heben muͤſſe, nur mit vieler</line>
        <line lrx="2564" lry="2959" ulx="2446" uly="2884">annte</line>
        <line lrx="2606" lry="3094" ulx="2446" uly="2983">diei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3112" type="textblock" ulx="563" uly="2898">
        <line lrx="2304" lry="3020" ulx="563" uly="2898">Ueberlegung und Einſchraͤnkung annehmen, weil</line>
        <line lrx="2312" lry="3112" ulx="563" uly="3023">man ihn nicht allemal anwenden kann. Die Er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2403" lry="3757" type="textblock" ulx="418" uly="3147">
        <line lrx="2307" lry="3231" ulx="504" uly="3147">fahrung lehret vielmehr, daß man, wenn man</line>
        <line lrx="2299" lry="3348" ulx="543" uly="3252">ſolchen befolget, die Krankheit oft ſchwerer macht,</line>
        <line lrx="2403" lry="3471" ulx="557" uly="3362">beſonders wenn an dem Bau irgend eines Theils</line>
        <line lrx="2341" lry="3586" ulx="552" uly="3479">ein Fehler vorhanden iſt, der das Brechen ver⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="3757" ulx="418" uly="3614">Aulaßt. Abfaͤhrende Mictel find zwar gut, doch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3816" type="textblock" ulx="2161" uly="3732">
        <line lrx="2302" lry="3816" ulx="2161" uly="3732">ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="962" type="textblock" ulx="2419" uly="868">
        <line lrx="2609" lry="962" ulx="2419" uly="868">eſerotdent</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1065" type="textblock" ulx="2458" uly="983">
        <line lrx="2610" lry="1065" ulx="2458" uly="983">hlenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1424" type="textblock" ulx="2408" uly="1102">
        <line lrx="2610" lry="1172" ulx="2447" uly="1102">e Male</line>
        <line lrx="2610" lry="1303" ulx="2408" uly="1212">ſedorſch</line>
        <line lrx="2608" lry="1424" ulx="2411" uly="1334">Echrofel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1669" type="textblock" ulx="2478" uly="1571">
        <line lrx="2607" lry="1669" ulx="2478" uly="1571">Mlatun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1786" type="textblock" ulx="2471" uly="1689">
        <line lrx="2609" lry="1786" ulx="2471" uly="1689">ſur; ſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2012" type="textblock" ulx="2406" uly="1938">
        <line lrx="2610" lry="2012" ulx="2406" uly="1938">gedpe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2374" type="textblock" ulx="2449" uly="2047">
        <line lrx="2610" lry="2128" ulx="2454" uly="2047">Wu m</line>
        <line lrx="2610" lry="2252" ulx="2449" uly="2175">llet</line>
        <line lrx="2608" lry="2374" ulx="2463" uly="2288">Slſittne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="3334" type="textblock" ulx="2448" uly="3102">
        <line lrx="2607" lry="3334" ulx="2448" uly="3102">dr 1</line>
        <line lrx="2546" lry="3314" ulx="2450" uly="3215">nn,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2576" lry="3443" type="textblock" ulx="2495" uly="3246">
        <line lrx="2576" lry="3443" ulx="2495" uly="3246">6</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="39" type="page" xml:id="s_Jd26-3_039">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_039.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="204" lry="1217" type="textblock" ulx="0" uly="646">
        <line lrx="183" lry="745" ulx="0" uly="646">d</line>
        <line lrx="204" lry="867" ulx="0" uly="786">onſt deiet.</line>
        <line lrx="174" lry="984" ulx="0" uly="904">Endrückung</line>
        <line lrx="179" lry="1105" ulx="0" uly="1023">t wherähet</line>
        <line lrx="179" lry="1217" ulx="3" uly="1145">drer Sonmn</line>
      </zone>
      <zone lrx="177" lry="1344" type="textblock" ulx="2" uly="1264">
        <line lrx="177" lry="1344" ulx="2" uly="1264">ner Verlgne</line>
      </zone>
      <zone lrx="177" lry="1588" type="textblock" ulx="0" uly="1379">
        <line lrx="175" lry="1463" ulx="24" uly="1379">belche in</line>
        <line lrx="177" lry="1588" ulx="0" uly="1499">ſichen, Ne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="532" type="textblock" ulx="446" uly="399">
        <line lrx="2038" lry="532" ulx="446" uly="399">Von den innerlichen Krankheiten. 31</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="1539" type="textblock" ulx="243" uly="603">
        <line lrx="1998" lry="703" ulx="247" uly="603">ſind ſie nur ſelten im Stande, die ganze Urſa⸗</line>
        <line lrx="2064" lry="833" ulx="247" uly="725">che zu heben; aber die reizenden Klyſtiere ſind</line>
        <line lrx="2065" lry="948" ulx="247" uly="834">außerordentlich heilſam. Die verduͤnnenden und</line>
        <line lrx="1984" lry="1066" ulx="246" uly="966">kuͤhlenden Mittel ſind ſehr zutraͤglich; als z. B.</line>
        <line lrx="2011" lry="1176" ulx="244" uly="1074">die Molken, die Milch, leichte Huͤnerbruͤhe, Waſ⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="1290" ulx="244" uly="1196">ſer vor ſich oder mit Citronenſaft oder Vitriol⸗ und</line>
        <line lrx="2016" lry="1407" ulx="243" uly="1317">Schwefelgeiſt verſetzt u. ſ. f. Auch die lindern⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="1539" ulx="245" uly="1441">den Mittel, naͤmlich der Salpeter, das Arcanum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="1653" type="textblock" ulx="206" uly="1538">
        <line lrx="2048" lry="1653" ulx="206" uly="1538">duplicatum, und der ſchmerzſtillende mineraliſche 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="1768" type="textblock" ulx="246" uly="1675">
        <line lrx="2054" lry="1768" ulx="246" uly="1675">Liquor; ſo wie die betaͤubenden Arzneyen, als</line>
      </zone>
      <zone lrx="1984" lry="1888" type="textblock" ulx="164" uly="1791">
        <line lrx="1984" lry="1888" ulx="164" uly="1791">3z. B. das Laudanum, Diacodium, die Hunds⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="2596" type="textblock" ulx="227" uly="1910">
        <line lrx="1975" lry="2005" ulx="235" uly="1910">zungenpillen u. d. g. verdienen ihr billiges Lob.</line>
        <line lrx="2011" lry="2126" ulx="246" uly="2030">Wenn man das vorher Noͤthige gegeben hat, ſo</line>
        <line lrx="2011" lry="2249" ulx="249" uly="2149">verordnet man hernach mit großem Nutzen ma⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="2362" ulx="241" uly="2268">genſtaͤrkende und bitre Dinge, als Krauſemuͤnze,</line>
        <line lrx="2012" lry="2475" ulx="227" uly="2384">Salbey, Wermuth, Tauſendguͤldenkraut, Alant</line>
        <line lrx="2014" lry="2596" ulx="240" uly="2500">und Rhabarber, rothe Roſen und Granatenbluͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="2724" type="textblock" ulx="234" uly="2624">
        <line lrx="2014" lry="2724" ulx="234" uly="2624">ten, Quitten, Granatenrinde, Maſtix, peruvia⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1979" lry="2844" type="textblock" ulx="236" uly="2728">
        <line lrx="1979" lry="2844" ulx="236" uly="2728">niſchen Balſam, Wachholderſaft, Theriak, die ſo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2011" lry="2947" type="textblock" ulx="163" uly="2840">
        <line lrx="2011" lry="2947" ulx="163" uly="2840">genannte Hyacinthenconfection u. ſ. f. Auch ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="3067" type="textblock" ulx="240" uly="2970">
        <line lrx="2016" lry="3067" ulx="240" uly="2970">die die Saͤure einſaugenden Mittel, als naͤmlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="3200" type="textblock" ulx="206" uly="3088">
        <line lrx="2089" lry="3200" ulx="206" uly="3088">die Kreide, Krebsaugen, das bereitete Hirſche⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1969" lry="3766" type="textblock" ulx="238" uly="3202">
        <line lrx="1968" lry="3302" ulx="241" uly="3202">horn, der Eiſenſafran u. d. g,. nicht zu verachten.</line>
        <line lrx="1969" lry="3425" ulx="395" uly="3311">Ich muß auch hier noch anfuͤhren, daß die</line>
        <line lrx="1965" lry="3540" ulx="239" uly="3431">Mixtur des Riverius, welche aus Eitronenſaft,</line>
        <line lrx="1967" lry="3662" ulx="238" uly="3557">der mit Wermuthſalz oder einem andern Salze,</line>
        <line lrx="1968" lry="3766" ulx="1840" uly="3681">das</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="40" type="page" xml:id="s_Jd26-3_040">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_040.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1744" lry="512" type="textblock" ulx="609" uly="405">
        <line lrx="1744" lry="512" ulx="609" uly="405">322 Ereſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2441" lry="1169" type="textblock" ulx="542" uly="607">
        <line lrx="2399" lry="706" ulx="542" uly="607">das dieſem aͤhnlich iſt, aufgebrauſet haben muß,</line>
        <line lrx="2414" lry="836" ulx="593" uly="711">bereitet wird, dem ſymptomatiſchen Brechen in</line>
        <line lrx="2410" lry="941" ulx="599" uly="836">Fiebern ganz vortrefflichen Einhalt thut, und</line>
        <line lrx="2441" lry="1059" ulx="593" uly="944">wenn es auch noch ſo heftig iſt, daſſelbe augen⸗</line>
        <line lrx="2372" lry="1169" ulx="603" uly="1080">blicklich vertreibet. *) Endlich vollenden die mi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="1292" type="textblock" ulx="604" uly="1169">
        <line lrx="2350" lry="1292" ulx="604" uly="1169">neraliſchen Waſſer, als z. B. die zu Forges, Vals,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2437" lry="1761" type="textblock" ulx="574" uly="1318">
        <line lrx="2437" lry="1416" ulx="604" uly="1318">Paſſy, Bourbon l'Archambaut, Bourbon⸗Lanch</line>
        <line lrx="2349" lry="1521" ulx="603" uly="1424">Balaruc, Coteres, Amand u. ſ. w. die Cur des</line>
        <line lrx="2366" lry="1649" ulx="602" uly="1545">Brechens, da ſolche in alle Theile eindringen</line>
        <line lrx="2368" lry="1761" ulx="574" uly="1653">und den innern Maͤngeln des Magens und der</line>
      </zone>
      <zone lrx="1651" lry="1879" type="textblock" ulx="604" uly="1791">
        <line lrx="1651" lry="1879" ulx="604" uly="1791">benachbarten Theile abhelfen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2373" lry="2127" type="textblock" ulx="532" uly="1848">
        <line lrx="2373" lry="2032" ulx="708" uly="1848">Bisweilen iſt es nothwendig, daß die Kran⸗</line>
        <line lrx="2371" lry="2127" ulx="532" uly="1985">ken im Bette liegen bleiben; außerdem iſt es ih⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="2352" type="textblock" ulx="605" uly="2138">
        <line lrx="2350" lry="2255" ulx="607" uly="2138">nen zutraͤglicher, in freyer Luft ſich zu bewegen,</line>
        <line lrx="2351" lry="2352" ulx="605" uly="2259">und durch Vergnuͤgen aufzuheitern. Allezeit aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2374" lry="2473" type="textblock" ulx="605" uly="2379">
        <line lrx="2374" lry="2473" ulx="605" uly="2379">muß der Kranke, das Brechen komme woher es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="2713" type="textblock" ulx="603" uly="2501">
        <line lrx="2351" lry="2597" ulx="603" uly="2501">wolle, nur leicht zu verdauende Speiſen, Galler⸗</line>
        <line lrx="2348" lry="2713" ulx="608" uly="2621">ten, allerhand Schleime, weiche Eyer u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2449" lry="3142" type="textblock" ulx="609" uly="2737">
        <line lrx="2449" lry="2834" ulx="609" uly="2737">genießen. Manchen hilft das bloße oder mit</line>
        <line lrx="2376" lry="3014" ulx="609" uly="2836">verſchiedenen Kraͤutern und Wurzeln abgekochte</line>
        <line lrx="2364" lry="3142" ulx="1059" uly="2974">. Waß.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1771" lry="3160" type="textblock" ulx="1469" uly="3150">
        <line lrx="1771" lry="3160" ulx="1469" uly="3150">. .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="3388" type="textblock" ulx="650" uly="3198">
        <line lrx="2365" lry="3388" ulx="650" uly="3198">7) Man ſchreibt die e Stillung des Brechens zum Theil</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="3447" type="textblock" ulx="737" uly="3367">
        <line lrx="2350" lry="3447" ulx="737" uly="3367">der Entwickelung der Luft waͤhrend des Aufbrauſens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2377" lry="3559" type="textblock" ulx="741" uly="3459">
        <line lrx="2377" lry="3559" ulx="741" uly="3459">zu; daher man am beſten thut, wenn man dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="3752" type="textblock" ulx="698" uly="3578">
        <line lrx="2372" lry="3703" ulx="698" uly="3578">Mittel waͤhrend des Aufbrauſens ſelbſt nehmen laͤßt.</line>
        <line lrx="1079" lry="3752" ulx="750" uly="3689">A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="1685" type="textblock" ulx="2450" uly="1476">
        <line lrx="2603" lry="1685" ulx="2450" uly="1592">(rigt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="961" type="textblock" ulx="2474" uly="637">
        <line lrx="2595" lry="723" ulx="2475" uly="637">Gſer;</line>
        <line lrx="2610" lry="847" ulx="2474" uly="764">ndlſch</line>
        <line lrx="2610" lry="961" ulx="2475" uly="882">ferken o</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1086" type="textblock" ulx="2475" uly="1000">
        <line lrx="2610" lry="1086" ulx="2475" uly="1000">Reechti</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1314" type="textblock" ulx="2432" uly="1117">
        <line lrx="2610" lry="1195" ulx="2432" uly="1117">en Va</line>
        <line lrx="2585" lry="1314" ulx="2439" uly="1235">MWn.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2029" type="textblock" ulx="2490" uly="1352">
        <line lrx="2609" lry="1438" ulx="2504" uly="1352">lin ſe</line>
        <line lrx="2610" lry="1560" ulx="2508" uly="1473">ſibe</line>
        <line lrx="2610" lry="1795" ulx="2490" uly="1706">ſſen an</line>
        <line lrx="2610" lry="1919" ulx="2492" uly="1830">Rinefen</line>
        <line lrx="2610" lry="2029" ulx="2501" uly="1954">Mirt</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="41" type="page" xml:id="s_Jd26-3_041">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_041.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="178" lry="1173" type="textblock" ulx="0" uly="622">
        <line lrx="176" lry="704" ulx="0" uly="622">ben muß,</line>
        <line lrx="176" lry="945" ulx="30" uly="864">zhut, und</line>
        <line lrx="178" lry="1068" ulx="0" uly="986">ſhe augen⸗</line>
        <line lrx="176" lry="1173" ulx="0" uly="1101">euden die n</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="1312" type="textblock" ulx="0" uly="1219">
        <line lrx="170" lry="1254" ulx="111" uly="1219">Ra</line>
        <line lrx="197" lry="1312" ulx="0" uly="1230">otges, Dah</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="1780" type="textblock" ulx="0" uly="1342">
        <line lrx="173" lry="1418" ulx="0" uly="1342">Uubonkung,</line>
        <line lrx="174" lry="1536" ulx="12" uly="1460">die Cur du</line>
        <line lrx="175" lry="1660" ulx="0" uly="1581">iindringe</line>
        <line lrx="174" lry="1780" ulx="0" uly="1702">as uud N</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="2145" type="textblock" ulx="0" uly="2049">
        <line lrx="218" lry="2145" ulx="0" uly="2049">den ta h</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="2508" type="textblock" ulx="0" uly="2180">
        <line lrx="185" lry="2282" ulx="0" uly="2180">H n bemge</line>
        <line lrx="189" lry="2385" ulx="36" uly="2289">Aluſat cl</line>
        <line lrx="191" lry="2508" ulx="0" uly="2404">me woher</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="2637" type="textblock" ulx="0" uly="2529">
        <line lrx="188" lry="2637" ulx="0" uly="2529">eiſen Galn</line>
      </zone>
      <zone lrx="1847" lry="541" type="textblock" ulx="486" uly="421">
        <line lrx="1847" lry="541" ulx="486" uly="421">Von den innerlichen Krankheiten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="564" type="textblock" ulx="1951" uly="433">
        <line lrx="2048" lry="564" ulx="1951" uly="433">28</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="1082" type="textblock" ulx="283" uly="627">
        <line lrx="2046" lry="726" ulx="283" uly="627">Waſſer; andern hingegen iſt es ſchaͤdlich. Wenn</line>
        <line lrx="2037" lry="853" ulx="283" uly="734">endlich ein uͤbermaͤßiges Brechen von einem zu</line>
        <line lrx="2036" lry="965" ulx="284" uly="850">ſtarken oder zur unſchicklichen Zeit gegebenen</line>
        <line lrx="2035" lry="1082" ulx="286" uly="983">Brechmittel herruͤhret, ſo kann man es mit vie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="1213" type="textblock" ulx="238" uly="1099">
        <line lrx="2087" lry="1213" ulx="238" uly="1099">lem Waſſer, darein man ein wenig Vitriol thut,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2100" lry="2467" type="textblock" ulx="293" uly="1229">
        <line lrx="2037" lry="1322" ulx="293" uly="1229">ſtillen. Die Saͤuren aus dem Pflanzenreiche ſol⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="1442" ulx="298" uly="1346">len zwar, wie man gemeiniglich glaubt, eine</line>
        <line lrx="2040" lry="1562" ulx="297" uly="1463">widrige Wirkung thun; aber die Erfahrung wi⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="1682" ulx="298" uly="1583">derſpricht dieſer Meynung. Eben dieſe Huͤlfe</line>
        <line lrx="2035" lry="1800" ulx="294" uly="1700">leiſten auch die gewoͤhnlichen und die Schaͤrfe</line>
        <line lrx="2100" lry="1918" ulx="298" uly="1817">daͤmpfenden, die lindernden und zugleich ma⸗</line>
        <line lrx="2084" lry="2044" ulx="296" uly="1913">genſtaͤrkenden und einſaugenden Arzneyen. Man</line>
        <line lrx="2035" lry="2159" ulx="299" uly="2050">pflegt ſich aber derſelben gar ſelten bey einer ſol⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="2276" ulx="296" uly="2163">chen Krankheit zu bedienen, welche meiſtens ſchon</line>
        <line lrx="2035" lry="2467" ulx="294" uly="2293">durch den bloßen Geruch von Citrone oder Eſſi is</line>
      </zone>
      <zone lrx="1005" lry="2528" type="textblock" ulx="292" uly="2407">
        <line lrx="1005" lry="2528" ulx="292" uly="2407">voͤllig gehoben wird.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="3226" type="textblock" ulx="286" uly="2533">
        <line lrx="2032" lry="2647" ulx="449" uly="2533">Bey der Schwaͤche des Magens thun ver⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="2750" ulx="297" uly="2640">ſchiedene aͤußerliche ſtaͤrkende Mittel, wenn ſie</line>
        <line lrx="2031" lry="2871" ulx="294" uly="2758">auf die obere Gegend des Unterleibes gelegt wer⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="3003" ulx="290" uly="2885">den, vortreffliche Dienſte: dergleichen ſind das</line>
        <line lrx="2076" lry="3124" ulx="290" uly="2996">Quittenmus, die Krauſemüunze, Meliſſe, der Wer⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="3226" ulx="286" uly="3085">muth, die Wuͤrznelken, der Safran, das unga⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="3464" type="textblock" ulx="153" uly="3242">
        <line lrx="2031" lry="3459" ulx="153" uly="3242">4 riſche Waſſer, der Eſſig, Theriak u. d. g. woraus</line>
        <line lrx="2028" lry="3464" ulx="277" uly="3361">man Brey⸗ oder andre Umſchlaͤge macht welche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="3776" type="textblock" ulx="289" uly="3478">
        <line lrx="2031" lry="3582" ulx="289" uly="3478">oft ſehr geſchwind helfen. Doch beſſer als alle</line>
        <line lrx="2036" lry="3776" ulx="289" uly="3596">andre Mittel iſt wohl das geroͤſtete Feod⸗ das</line>
      </zone>
      <zone lrx="1047" lry="3800" type="textblock" ulx="365" uly="3713">
        <line lrx="1047" lry="3800" ulx="365" uly="3713">Lieut. III. Band.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1501" lry="3803" type="textblock" ulx="1447" uly="3729">
        <line lrx="1501" lry="3803" ulx="1447" uly="3729">C</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="3815" type="textblock" ulx="1877" uly="3752">
        <line lrx="2035" lry="3815" ulx="1877" uly="3752">Nan</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="42" type="page" xml:id="s_Jd26-3_042">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_042.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1700" lry="546" type="textblock" ulx="519" uly="387">
        <line lrx="1700" lry="546" ulx="519" uly="387">84 4 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="827" type="textblock" ulx="497" uly="595">
        <line lrx="2353" lry="730" ulx="554" uly="595">man mit ſtarkem Weine befeuchtet und mit Ge⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="827" ulx="497" uly="722">muͤrzen beſtreuet, und ſodann auf die Herzgrube</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="1431" type="textblock" ulx="571" uly="840">
        <line lrx="2327" lry="946" ulx="571" uly="840">legt. Auch laͤßt man mit gutem Nutzen den</line>
        <line lrx="2327" lry="1059" ulx="574" uly="954">Kranken an den ſchaͤrfſten Eſſig, ungariſches</line>
        <line lrx="2328" lry="1183" ulx="574" uly="1074">Waſſer und andre aͤhnliche Dinge riechen, als</line>
        <line lrx="2330" lry="1307" ulx="584" uly="1195">3z. B. an Pommeranzen, Citronen u. ſ. f. Den</line>
        <line lrx="2334" lry="1431" ulx="578" uly="1292">Vorfall oder die Eindruͤckung des ſchwerdfoͤrmi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2439" lry="1562" type="textblock" ulx="585" uly="1422">
        <line lrx="2439" lry="1562" ulx="585" uly="1422">gen Bruſtknorpels muß man mit Beyhuͤlfe des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="1899" type="textblock" ulx="587" uly="1561">
        <line lrx="1543" lry="1691" ulx="587" uly="1561">Wundarztes zuruͤckbringen.</line>
        <line lrx="2331" lry="1772" ulx="758" uly="1615">Was endlich das ſymptomatiſche Brechen</line>
        <line lrx="2333" lry="1899" ulx="594" uly="1782">anbelangt, ſo iſt leicht zu erachten, daß man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2411" lry="2018" type="textblock" ulx="597" uly="1900">
        <line lrx="2411" lry="2018" ulx="597" uly="1900">dabey auf die Hauptkrankheit ſein Abſehen rich ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="2372" type="textblock" ulx="598" uly="2015">
        <line lrx="2343" lry="2157" ulx="598" uly="2015">ten muͤſſe; daher oft eroͤffnende und ſchweißtrei⸗</line>
        <line lrx="2355" lry="2260" ulx="598" uly="2141">bende Mittel, an den After Blutigel geſetzt, Fon⸗</line>
        <line lrx="2339" lry="2372" ulx="605" uly="2263">tanelle an den Schenkeln oder Aermen u. ſ. w.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1354" lry="2573" type="textblock" ulx="598" uly="2399">
        <line lrx="1354" lry="2573" ulx="598" uly="2399">derdey nuͤtzlich ſind.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2254" lry="2869" type="textblock" ulx="756" uly="2543">
        <line lrx="2254" lry="2790" ulx="756" uly="2543">Von dem Blutbrechen (vomitus</line>
        <line lrx="1728" lry="2869" ulx="1245" uly="2765">cruentus).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="3435" type="textblock" ulx="606" uly="2961">
        <line lrx="2361" lry="3076" ulx="614" uly="2961">* ch habe bereits oben erinnert, daß ſich man⸗</line>
        <line lrx="2354" lry="3192" ulx="607" uly="3022">J che Aerzte durch die Erzaͤhlung der Kranken</line>
        <line lrx="2356" lry="3308" ulx="606" uly="3193">oder die Aehnlichkeit der Krankheit betruͤgen laſ⸗</line>
        <line lrx="2360" lry="3435" ulx="623" uly="3308">ſen, und das Blutſpeyen fuͤr ein Blutbrechen hal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="3544" type="textblock" ulx="609" uly="3429">
        <line lrx="2372" lry="3544" ulx="609" uly="3429">ten. Man findet aber bey genauerer Unterſu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="3811" type="textblock" ulx="627" uly="3556">
        <line lrx="2368" lry="3734" ulx="627" uly="3556">chung unter beyden Kraukheiten einen betraͤcht⸗</line>
        <line lrx="2365" lry="3811" ulx="2172" uly="3673">lichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="543" type="textblock" ulx="2579" uly="455">
        <line lrx="2610" lry="543" ulx="2579" uly="455">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2287" type="textblock" ulx="2440" uly="650">
        <line lrx="2610" lry="735" ulx="2462" uly="650">chen u</line>
        <line lrx="2610" lry="859" ulx="2489" uly="773">ſevorſe</line>
        <line lrx="2610" lry="981" ulx="2486" uly="889">ſfaumi</line>
        <line lrx="2610" lry="1092" ulx="2482" uly="1015">Uen geb</line>
        <line lrx="2610" lry="1202" ulx="2480" uly="1122">ſt mit</line>
        <line lrx="2610" lry="1337" ulx="2441" uly="1240">iſ bey</line>
        <line lrx="2610" lry="1448" ulx="2440" uly="1379">ehen,</line>
        <line lrx="2610" lry="1568" ulx="2476" uly="1479">Neſelhe</line>
        <line lrx="2581" lry="1683" ulx="2476" uly="1595">ſheden</line>
        <line lrx="2607" lry="1816" ulx="2480" uly="1714">Eſci</line>
        <line lrx="2610" lry="1931" ulx="2489" uly="1834">W N</line>
        <line lrx="2609" lry="2039" ulx="2504" uly="1946">hene de</line>
        <line lrx="2610" lry="2177" ulx="2490" uly="2080">nn</line>
        <line lrx="2610" lry="2287" ulx="2481" uly="2186">llle nn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2649" type="textblock" ulx="2406" uly="2416">
        <line lrx="2607" lry="2543" ulx="2415" uly="2416">uE,</line>
        <line lrx="2610" lry="2649" ulx="2406" uly="2541">Aun in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2887" type="textblock" ulx="2449" uly="2670">
        <line lrx="2578" lry="2767" ulx="2450" uly="2670">warden,</line>
        <line lrx="2609" lry="2887" ulx="2449" uly="2782">lorp, .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3008" type="textblock" ulx="2449" uly="2898">
        <line lrx="2610" lry="3008" ulx="2449" uly="2898">cht hur</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3143" type="textblock" ulx="2517" uly="3045">
        <line lrx="2610" lry="3143" ulx="2517" uly="3045">1,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3746" type="textblock" ulx="2453" uly="3266">
        <line lrx="2610" lry="3371" ulx="2457" uly="3266">ifte</line>
        <line lrx="2610" lry="3491" ulx="2491" uly="3392">Deege</line>
        <line lrx="2609" lry="3631" ulx="2453" uly="3505"> ſchnen</line>
        <line lrx="2601" lry="3746" ulx="2482" uly="3631">eutg</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="43" type="page" xml:id="s_Jd26-3_043">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_043.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2020" lry="565" type="textblock" ulx="438" uly="452">
        <line lrx="2020" lry="565" ulx="438" uly="452">Von den innerlichen Krantheiten. 235</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3845" type="textblock" ulx="0" uly="617">
        <line lrx="2020" lry="746" ulx="0" uly="617">iße lichen Unterſchied. Denn das aus den Lungen</line>
        <line lrx="2011" lry="865" ulx="0" uly="735">mt hervorſtroͤmende Blut iſt rein, hellroth, und</line>
        <line lrx="1987" lry="1007" ulx="0" uly="857">n n ſchaumig; das hingegen, welches aus dem Ma⸗</line>
        <line lrx="1981" lry="1103" ulx="0" uly="968">griche gen gebrochen wird, ſiehet ſchwaͤrzlich aus, und</line>
        <line lrx="2008" lry="1233" ulx="0" uly="1091">uni iſt mit vielen Unreinigkeiten vermiſcht. Ueberdem</line>
        <line lrx="2015" lry="1347" ulx="1" uly="1215">f. Nn iſt bey dem Blutſpeyen jederzeit ein Huſten zu⸗</line>
        <line lrx="1983" lry="1454" ulx="0" uly="1335">nalimm gegen, und durch dieſes Merkmal kann man</line>
        <line lrx="2009" lry="1583" ulx="2" uly="1447">ſiſi daſſelbe von dem Blutbrechen ſehr leicht unter⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="1704" ulx="232" uly="1583">ſcheiden. Auch muͤſſen unerfahrne Aerzte ſich bey</line>
        <line lrx="1985" lry="1817" ulx="2" uly="1694">un Beſichtigung desjenigen, was weggebrochen wor⸗</line>
        <line lrx="2008" lry="1934" ulx="4" uly="1820">Wm den, huͤten, daß ſie das ſchwarze und verdor⸗</line>
        <line lrx="1982" lry="2062" ulx="5" uly="1919">Gardd bene Gebluͤte, welches durch das Brechen her⸗</line>
        <line lrx="1979" lry="2179" ulx="0" uly="2054">ſcninn ausgeworfen wird „von jener ſchwarzgruͤnlichen</line>
        <line lrx="1977" lry="2289" ulx="0" uly="2141">ſete Galle, welche ſauer riecht, und die von den Al⸗</line>
        <line lrx="1976" lry="2411" ulx="0" uly="2295">men l ten die ſchwarze Galle (atra bilis) genennt wor⸗</line>
        <line lrx="1976" lry="2526" ulx="216" uly="2428">den iſt, wohl unterſcheiden. Sie iſt von den</line>
        <line lrx="2001" lry="2652" ulx="227" uly="2547">Neuern unbedachtſamer Weiſe faſt ganz vergeſſen</line>
        <line lrx="1977" lry="2780" ulx="0" uly="2652">onts worden, wenn man den beruͤhmten Pariſer Arzt,</line>
        <line lrx="1974" lry="2885" ulx="157" uly="2785">LKorry, ausnimmt. Dieſe ſchwarze Galle geht</line>
        <line lrx="1985" lry="3003" ulx="228" uly="2901">nicht nur durch das Erbrechen und den Stuhl⸗</line>
        <line lrx="1970" lry="3125" ulx="2" uly="3002">ſinmn gang ab, ſondern faͤrbt auch den Urin ſchwarz,</line>
        <line lrx="2025" lry="3247" ulx="0" uly="3116">r Filian wie man oft bey der melancholiſchen Verderbniß</line>
        <line lrx="1994" lry="3356" ulx="15" uly="3218">heri rigen! ſſ der Saͤfte bemerken kann.</line>
        <line lrx="2040" lry="3488" ulx="3" uly="3326">trche  hen Die Vorboten dieſer Krankheit ſind eine ne Hitze,</line>
        <line lrx="1972" lry="3642" ulx="0" uly="3405">nu eine ſchmerzhafte Schwere des Magens, eine</line>
        <line lrx="2012" lry="3732" ulx="0" uly="3588">n ich Auftreibung der Seiten, Bangigkeiten, eine ge⸗</line>
        <line lrx="1973" lry="3845" ulx="79" uly="3708">ln C 2 wiſſe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="44" type="page" xml:id="s_Jd26-3_044">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_044.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1740" lry="605" type="textblock" ulx="573" uly="433">
        <line lrx="1740" lry="605" ulx="573" uly="433">26 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="785" type="textblock" ulx="574" uly="639">
        <line lrx="2355" lry="785" ulx="574" uly="639">wiſſe zu Nachtzeiten ſich einſtellende Unruhe in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="868" type="textblock" ulx="560" uly="750">
        <line lrx="2337" lry="868" ulx="560" uly="750">den untern Gliedmaßen, ein Ekel fuͤr Speiſen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2393" lry="987" type="textblock" ulx="585" uly="889">
        <line lrx="2393" lry="987" ulx="585" uly="889">und Uebelkeiten, worzu ſich bisweilen krampf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="1228" type="textblock" ulx="577" uly="1002">
        <line lrx="2341" lry="1119" ulx="588" uly="1002">hafte Bewegungen geſellen, oder kalte Schweiße,</line>
        <line lrx="2342" lry="1228" ulx="577" uly="1122">die alsdenn vergehen, wenn das Blut hervor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2413" lry="1477" type="textblock" ulx="575" uly="1235">
        <line lrx="2413" lry="1360" ulx="591" uly="1235">gequollen koͤmmt. Selten iſt bey dem Blutbre⸗</line>
        <line lrx="2371" lry="1477" ulx="575" uly="1359">chen ein Fieber zugegen, ſondern mehrentheils</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="1596" type="textblock" ulx="593" uly="1466">
        <line lrx="2342" lry="1596" ulx="593" uly="1466">iſt der Puls vielmehr klein und zuſammengezo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1716" type="textblock" ulx="597" uly="1601">
        <line lrx="2362" lry="1716" ulx="597" uly="1601">gen. Inzwiſchen bekoͤmmt das Geſicht ein blei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="3018" type="textblock" ulx="564" uly="1718">
        <line lrx="2344" lry="1831" ulx="598" uly="1718">ches oder bleyfarbiges Anſehen, die Kraͤfte ſin⸗</line>
        <line lrx="2354" lry="1954" ulx="593" uly="1828">ken, es finden ſich Bangigkeiten, Ohnmachten</line>
        <line lrx="2340" lry="2077" ulx="596" uly="1950">und andre bedenkliche Zufaͤlle und bey Blutfluͤſ⸗</line>
        <line lrx="2347" lry="2190" ulx="601" uly="2072">ſen gewoͤhnliche Umſtaͤnde ein. Die Menge des</line>
        <line lrx="2348" lry="2314" ulx="603" uly="2159">ausgeworfenen Blutes iſt bald groß bald klein;</line>
        <line lrx="2351" lry="2431" ulx="605" uly="2308">das Blut ſelbſt iſt bald hellroth, bald ſchwaͤrz⸗</line>
        <line lrx="2352" lry="2541" ulx="605" uly="2431">lich oder ſtinkend, und es geht auch durch den</line>
        <line lrx="2351" lry="2689" ulx="606" uly="2546">Stuhlgang wie ſchwarze Dinte ab, beſonders</line>
        <line lrx="2354" lry="2798" ulx="609" uly="2661">wenn es aus den Gefaͤßen des Gekroͤſes und des</line>
        <line lrx="2358" lry="2899" ulx="564" uly="2761">Magens koͤmmt. Der Sitz des Schmerzes iſt</line>
        <line lrx="2360" lry="3018" ulx="611" uly="2901">verſchieden, und wenn man genau darauf ach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2474" lry="3361" type="textblock" ulx="612" uly="3012">
        <line lrx="2474" lry="3198" ulx="612" uly="3012">tet, ſo kann man daraus ſchließen, welcher =</line>
        <line lrx="2441" lry="3249" ulx="612" uly="3139">wirklich leidet, ob es naͤmlich der Magen, oder</line>
        <line lrx="2378" lry="3361" ulx="615" uly="3252">der Darmcanal, die Milz oder die große Druͤſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="1695" lry="3519" type="textblock" ulx="583" uly="3393">
        <line lrx="1695" lry="3519" ulx="583" uly="3393">unter dem Magen ſey u. ſ. f.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="3723" type="textblock" ulx="617" uly="3493">
        <line lrx="2364" lry="3606" ulx="786" uly="3493">Iſt beſonders bey dem weiblichen Geſchlechte</line>
        <line lrx="2378" lry="3723" ulx="617" uly="3603">von einem verhaltenen Abgange des Blutes eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="3804" type="textblock" ulx="2187" uly="3728">
        <line lrx="2361" lry="3804" ulx="2187" uly="3728">Voll⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2521" type="textblock" ulx="2465" uly="639">
        <line lrx="2608" lry="711" ulx="2487" uly="639">Loleltt</line>
        <line lrx="2610" lry="842" ulx="2487" uly="762">hrechen</line>
        <line lrx="2610" lry="952" ulx="2487" uly="881">ie aue</line>
        <line lrx="2608" lry="1079" ulx="2487" uly="1003">lit hiel</line>
        <line lrx="2610" lry="1198" ulx="2486" uly="1119">Sheiſen</line>
        <line lrx="2610" lry="1313" ulx="2492" uly="1242">und S</line>
        <line lrx="2610" lry="1433" ulx="2498" uly="1352">fal n</line>
        <line lrx="2610" lry="1555" ulx="2508" uly="1477">denic</line>
        <line lrx="2610" lry="1675" ulx="2515" uly="1592">n</line>
        <line lrx="2610" lry="1802" ulx="2531" uly="1722">hurfe</line>
        <line lrx="2610" lry="1909" ulx="2495" uly="1827">Ne Ei</line>
        <line lrx="2610" lry="2040" ulx="2505" uly="1948">un ſt</line>
        <line lrx="2610" lry="2280" ulx="2497" uly="2184">lutte</line>
        <line lrx="2610" lry="2400" ulx="2477" uly="2308"> Hie</line>
        <line lrx="2610" lry="2521" ulx="2465" uly="2437">Uhbihti</line>
      </zone>
      <zone lrx="2602" lry="2147" type="textblock" ulx="2590" uly="2081">
        <line lrx="2602" lry="2147" ulx="2590" uly="2081">— -</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2656" type="textblock" ulx="2438" uly="2557">
        <line lrx="2610" lry="2656" ulx="2438" uly="2557">en (leuſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3006" type="textblock" ulx="2450" uly="2658">
        <line lrx="2610" lry="2760" ulx="2452" uly="2658">hanit</line>
        <line lrx="2610" lry="2873" ulx="2450" uly="2775">ftr dien</line>
        <line lrx="2610" lry="3006" ulx="2450" uly="2891">funn 3</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="45" type="page" xml:id="s_Jd26-3_045">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_045.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="186" lry="1327" type="textblock" ulx="0" uly="640">
        <line lrx="155" lry="722" ulx="2" uly="640">lurihe in</line>
        <line lrx="156" lry="839" ulx="0" uly="746">Steſen⸗</line>
        <line lrx="163" lry="961" ulx="0" uly="879"> franp⸗</line>
        <line lrx="162" lry="1085" ulx="0" uly="1001">Schreſit</line>
        <line lrx="186" lry="1210" ulx="0" uly="1127">Nn Neten</line>
        <line lrx="169" lry="1327" ulx="0" uly="1240">en Duhs</line>
      </zone>
      <zone lrx="220" lry="1455" type="textblock" ulx="18" uly="1358">
        <line lrx="220" lry="1455" ulx="18" uly="1358">Pehenthetd</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="2529" type="textblock" ulx="0" uly="1494">
        <line lrx="169" lry="1579" ulx="0" uly="1494">ſummenges</line>
        <line lrx="173" lry="1699" ulx="0" uly="1597">it eir U</line>
        <line lrx="172" lry="1812" ulx="0" uly="1719">iſte /n</line>
        <line lrx="167" lry="1945" ulx="0" uly="1840">Yackn</line>
        <line lrx="176" lry="2140" ulx="0" uly="1913">t</line>
        <line lrx="176" lry="2184" ulx="0" uly="2070">ĩ Den N</line>
        <line lrx="182" lry="2315" ulx="0" uly="2210">oß hald koch</line>
        <line lrx="207" lry="2422" ulx="18" uly="2312">bſet,</line>
        <line lrx="186" lry="2529" ulx="68" uly="2438">hunc</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="2673" type="textblock" ulx="0" uly="2571">
        <line lrx="150" lry="2673" ulx="0" uly="2571">/ beſi</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="2796" type="textblock" ulx="0" uly="2675">
        <line lrx="212" lry="2796" ulx="0" uly="2675">dſs N N</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="3145" type="textblock" ulx="0" uly="2804">
        <line lrx="177" lry="2915" ulx="12" uly="2804">eing</line>
        <line lrx="192" lry="3034" ulx="0" uly="2900">49 ronf ch⸗</line>
        <line lrx="193" lry="3145" ulx="16" uly="3016">aihe</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="3277" type="textblock" ulx="11" uly="3148">
        <line lrx="194" lry="3277" ulx="11" uly="3148">Yigen e</line>
      </zone>
      <zone lrx="93" lry="3657" type="textblock" ulx="0" uly="3546">
        <line lrx="93" lry="3657" ulx="0" uly="3546">gbe</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="3768" type="textblock" ulx="0" uly="3622">
        <line lrx="198" lry="3768" ulx="0" uly="3622">bs 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="3827" type="textblock" ulx="131" uly="3732">
        <line lrx="196" lry="3827" ulx="131" uly="3732">Ven</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="3736" type="textblock" ulx="84" uly="3479">
        <line lrx="1696" lry="3584" ulx="131" uly="3479">,</line>
        <line lrx="2016" lry="3736" ulx="84" uly="3512">„ dars einer ohne den andern vortontmett, ob ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="543" type="textblock" ulx="497" uly="394">
        <line lrx="2062" lry="543" ulx="497" uly="394">Von den innerlichen Krankheiten. 37</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="706" type="textblock" ulx="260" uly="620">
        <line lrx="2054" lry="706" ulx="260" uly="620">Vollbluͤtigkeit entſtanden, ſo findet ſich oft Blut⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="1068" type="textblock" ulx="290" uly="735">
        <line lrx="2054" lry="843" ulx="293" uly="735">brechen ein. Desgleichen wird dieſer Zufall durch</line>
        <line lrx="2051" lry="945" ulx="293" uly="861">eine ausgelaſſene Lebensart, von hitzigen oder</line>
        <line lrx="2057" lry="1068" ulx="290" uly="972">mit vielem Salz und Gewuͤrzen zugerichteten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="1184" type="textblock" ulx="240" uly="1082">
        <line lrx="2051" lry="1184" ulx="240" uly="1082">Speiſen, von ſcharfen Brech⸗ und Laxiermitteln</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="2380" type="textblock" ulx="279" uly="1212">
        <line lrx="2047" lry="1304" ulx="293" uly="1212">und Giften befoͤrdert. Selten befaͤllt dieſer Zu⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="1433" ulx="291" uly="1333">fall mehrere auf einmal epidemiſch. Es ſind</line>
        <line lrx="2044" lry="1553" ulx="293" uly="1430">demſelben aber vollbluͤtige, choleriſche, melancho⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1664" ulx="296" uly="1569">liſche, milzſuͤchtige und ſkorbutiſche Perſonen un⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="1786" ulx="290" uly="1677">terworfen. Wir haben bereits angemerkt, daß</line>
        <line lrx="2036" lry="1898" ulx="279" uly="1794">die Stuͤhle bey dieſer Krankheit meiſtens mit</line>
        <line lrx="2038" lry="2018" ulx="293" uly="1913">dem ſchwaͤrzeſten Blute vermiſcht ſind; daher ha⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2141" ulx="281" uly="2038">ben die Alten dieſe Krankheit die ſchwarze</line>
        <line lrx="2034" lry="2258" ulx="287" uly="2162">Krankheit (morbus niger) genennt. Ich trage</line>
        <line lrx="2031" lry="2380" ulx="281" uly="2282">aber Bedenken, dieſe unſchickliche und bisher</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="2511" type="textblock" ulx="277" uly="2387">
        <line lrx="2032" lry="2511" ulx="277" uly="2387">ungewoͤhnliche Benennung, welche einigen Ren⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="3563" type="textblock" ulx="186" uly="2521">
        <line lrx="2030" lry="2618" ulx="268" uly="2521">ern allzuſehr zu gefallen ſcheint, beyzubehalten,</line>
        <line lrx="2028" lry="2737" ulx="271" uly="2635">damit nicht hieraus ein Irrthum entſtehe, der</line>
        <line lrx="2028" lry="2858" ulx="268" uly="2748">fuͤr die armen Kranken ſchaͤdliche Folgen haben</line>
        <line lrx="2089" lry="2982" ulx="269" uly="2871">koͤnnte. Denn bey dem Blutbrechen ſind nicht</line>
        <line lrx="2024" lry="3089" ulx="186" uly="2993">allezeit ſchwarze und blutige Stuͤhle, und bey</line>
        <line lrx="2020" lry="3220" ulx="271" uly="3105">dem ſchwaͤrzeſten Stuhlgange iſt nicht allezeit</line>
        <line lrx="2022" lry="3334" ulx="268" uly="3204">Blutbrechen zugegen. Es erhellet daraus . daß</line>
        <line lrx="2016" lry="3522" ulx="267" uly="3344">beyde Zufaͤlle, wenn ſie gleich mehrentheils mit</line>
        <line lrx="2013" lry="3563" ulx="271" uly="3462">einander verbunden ſind, doch zuweilen beſon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="3803" type="textblock" ulx="1091" uly="3710">
        <line lrx="2052" lry="3803" ulx="1091" uly="3710">C 3 gleich</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="46" type="page" xml:id="s_Jd26-3_046">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_046.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2371" lry="2639" type="textblock" ulx="552" uly="593">
        <line lrx="2369" lry="751" ulx="615" uly="593">gleich einerley Sitz haben. Ich muß auch noch</line>
        <line lrx="2371" lry="857" ulx="620" uly="767">anfuͤhren, daß zuweilen das Blut aus der Naſe,</line>
        <line lrx="2364" lry="967" ulx="589" uly="879">wenn man im Schlafe auf dem Ruͤcken liegt,</line>
        <line lrx="2369" lry="1084" ulx="590" uly="1003">in den Magen hinunter faͤllt, da denn derſelbe</line>
        <line lrx="2368" lry="1207" ulx="594" uly="1102">ſich theils durch Brechen davon entledigt, theils</line>
        <line lrx="2365" lry="1328" ulx="592" uly="1238">aber auch das geronnene Gebluͤte durch die Ge⸗</line>
        <line lrx="2369" lry="1441" ulx="596" uly="1330">daͤrme abwaͤrts geleitet wird; daher denn die</line>
        <line lrx="2365" lry="1569" ulx="598" uly="1465">Stuͤhle eine kohlſchwarze Farbe bekommen. Es</line>
        <line lrx="2365" lry="1682" ulx="603" uly="1580">iſt alſo leicht zu errathen, daß ſich diejenigen ſehr</line>
        <line lrx="2365" lry="1798" ulx="598" uly="1702">betruͤgen muͤſſen, welche bey dieſem Zufalle glau⸗</line>
        <line lrx="2365" lry="1980" ulx="600" uly="1822">ben, daß ſie die ſogenannte ſchwarze Krantheit</line>
        <line lrx="1217" lry="2059" ulx="601" uly="1952">vor ſich haben.</line>
        <line lrx="2362" lry="2162" ulx="552" uly="2004">Daasjenige Blutbrechen, welches von der</line>
        <line lrx="2364" lry="2270" ulx="612" uly="2184">Verhaltung der Monatszeit, oder der goldnen</line>
        <line lrx="2369" lry="2389" ulx="617" uly="2303">Ader entſtehet, iſt nicht gefaͤhrlich, wenn nur</line>
        <line lrx="2364" lry="2506" ulx="614" uly="2424">das Blut nicht in vollen Stroͤmen herausſchießt:</line>
        <line lrx="2366" lry="2639" ulx="625" uly="2527">denn es vergehet, wenn dieſe Ausleerungen wie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2395" lry="2753" type="textblock" ulx="627" uly="2660">
        <line lrx="2395" lry="2753" ulx="627" uly="2660">der hergeſtellet ſind. Hingegen aber iſt dasjenige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="2982" type="textblock" ulx="616" uly="2760">
        <line lrx="2365" lry="2884" ulx="625" uly="2760">toͤdlich, bey welchem ein Fieber zugegen iſt, oder</line>
        <line lrx="2366" lry="2982" ulx="616" uly="2884">welches ſich als ein Zufall bey hitzigen Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2387" lry="3227" type="textblock" ulx="605" uly="3002">
        <line lrx="2375" lry="3096" ulx="605" uly="3002">heiten einſtellt, oder wenn das Blut ſchwarz und</line>
        <line lrx="2387" lry="3227" ulx="618" uly="3122">uͤbelriechend iſt, und wenn man endlich muth⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="3569" type="textblock" ulx="617" uly="3238">
        <line lrx="2369" lry="3335" ulx="617" uly="3238">maßen und bey der genauen Unterſuchung des</line>
        <line lrx="2364" lry="3498" ulx="618" uly="3348">ſchmerzhaften Ortes ſchließen kann, daß dieſer</line>
        <line lrx="2362" lry="3569" ulx="1013" uly="3484">von einem weſentlichen Fehler der Milz,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2384" lry="3733" type="textblock" ulx="612" uly="3504">
        <line lrx="2384" lry="3733" ulx="612" uly="3504">der arohen Druͤſe unter dem Magen u. ſ. f. her⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="3803" type="textblock" ulx="2139" uly="3718">
        <line lrx="2339" lry="3803" ulx="2139" uly="3718">ruͤhre.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2429" lry="1903" type="textblock" ulx="2418" uly="1779">
        <line lrx="2429" lry="1903" ulx="2418" uly="1779">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2175" type="textblock" ulx="2447" uly="1959">
        <line lrx="2555" lry="2043" ulx="2513" uly="1959">c⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1324" type="textblock" ulx="2494" uly="651">
        <line lrx="2580" lry="737" ulx="2498" uly="651">hte.</line>
        <line lrx="2610" lry="849" ulx="2498" uly="773">ſcwole</line>
        <line lrx="2610" lry="974" ulx="2494" uly="892">penfäͤlt</line>
        <line lrx="2609" lry="1093" ulx="2494" uly="1010">ſhrlich</line>
        <line lrx="2604" lry="1215" ulx="2496" uly="1131">ſpehen</line>
        <line lrx="2610" lry="1324" ulx="2503" uly="1251">der N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="1458" type="textblock" ulx="2437" uly="1372">
        <line lrx="2608" lry="1458" ulx="2437" uly="1372">ausge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1922" type="textblock" ulx="2500" uly="1490">
        <line lrx="2610" lry="1555" ulx="2522" uly="1490">nd,</line>
        <line lrx="2610" lry="1687" ulx="2525" uly="1612">llchen</line>
        <line lrx="2609" lry="1813" ulx="2506" uly="1724">tſiche</line>
        <line lrx="2610" lry="1922" ulx="2500" uly="1842">nen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="2053" type="textblock" ulx="2570" uly="1968">
        <line lrx="2605" lry="2053" ulx="2570" uly="1968">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2419" type="textblock" ulx="2494" uly="2197">
        <line lrx="2594" lry="2298" ulx="2494" uly="2197">, N</line>
        <line lrx="2610" lry="2419" ulx="2533" uly="2329">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2528" type="textblock" ulx="2472" uly="2443">
        <line lrx="2610" lry="2528" ulx="2472" uly="2443">1 Bth</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3007" type="textblock" ulx="2459" uly="2553">
        <line lrx="2610" lry="2660" ulx="2466" uly="2553">der Mag</line>
        <line lrx="2610" lry="2764" ulx="2466" uly="2667">be Gen</line>
        <line lrx="2606" lry="2895" ulx="2462" uly="2803">len ange</line>
        <line lrx="2610" lry="3007" ulx="2459" uly="2917">in ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3140" type="textblock" ulx="2416" uly="3026">
        <line lrx="2610" lry="3140" ulx="2416" uly="3026">ucht i</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3741" type="textblock" ulx="2462" uly="3146">
        <line lrx="2610" lry="3251" ulx="2463" uly="3146">bine unt</line>
        <line lrx="2610" lry="3376" ulx="2462" uly="3277">iid gee</line>
        <line lrx="2570" lry="3480" ulx="2464" uly="3383">ſſilen</line>
        <line lrx="2609" lry="3741" ulx="2465" uly="3621">in e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="47" type="page" xml:id="s_Jd26-3_047">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_047.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="185" lry="841" type="textblock" ulx="0" uly="643">
        <line lrx="183" lry="729" ulx="0" uly="643">auch ſoch</line>
        <line lrx="185" lry="841" ulx="0" uly="766">1s der Naſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="1332" type="textblock" ulx="0" uly="888">
        <line lrx="184" lry="965" ulx="0" uly="888">Ulken legt,</line>
        <line lrx="186" lry="1080" ulx="0" uly="1003">denn derſelbe</line>
        <line lrx="185" lry="1213" ulx="0" uly="1122">ledigt heis</line>
        <line lrx="186" lry="1332" ulx="4" uly="1244">urch die hs</line>
      </zone>
      <zone lrx="263" lry="1455" type="textblock" ulx="0" uly="1358">
        <line lrx="263" lry="1455" ulx="0" uly="1358">Per deit de.</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="1942" type="textblock" ulx="0" uly="1478">
        <line lrx="185" lry="1565" ulx="0" uly="1478">eemmnen. E</line>
        <line lrx="188" lry="1697" ulx="16" uly="1596">Raprgpnſt</line>
        <line lrx="193" lry="1820" ulx="0" uly="1722">n Afle n</line>
        <line lrx="192" lry="1942" ulx="0" uly="1832">ne kuhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="3766" type="textblock" ulx="0" uly="2078">
        <line lrx="182" lry="2187" ulx="0" uly="2078">e t</line>
        <line lrx="191" lry="2303" ulx="0" uly="2204">e  Wn</line>
        <line lrx="142" lry="2432" ulx="0" uly="2344">/ Sene</line>
        <line lrx="197" lry="2548" ulx="0" uly="2438">heruſiiß</line>
        <line lrx="200" lry="2662" ulx="0" uly="2563">lorungentn</line>
        <line lrx="201" lry="2785" ulx="1" uly="2678">eſ duſi⸗</line>
        <line lrx="199" lry="2919" ulx="0" uly="2792">Nn ſe 4</line>
        <line lrx="75" lry="3026" ulx="26" uly="2951">z</line>
        <line lrx="167" lry="3145" ulx="1" uly="3045"> ſhoeg</line>
        <line lrx="204" lry="3272" ulx="24" uly="3019">anich n .</line>
        <line lrx="202" lry="3392" ulx="0" uly="3255">Crocnng .</line>
        <line lrx="201" lry="3488" ulx="79" uly="3378">ki n</line>
        <line lrx="203" lry="3645" ulx="0" uly="3458">rn</line>
        <line lrx="204" lry="3766" ulx="0" uly="3624">gilti⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="3829" type="textblock" ulx="115" uly="3745">
        <line lrx="196" lry="3829" ulx="115" uly="3745">tuͤhre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="548" type="textblock" ulx="510" uly="422">
        <line lrx="2062" lry="548" ulx="510" uly="422">Von den innerlichen Krankheiten. 39</line>
      </zone>
      <zone lrx="2117" lry="732" type="textblock" ulx="315" uly="605">
        <line lrx="2117" lry="732" ulx="315" uly="605">ruͤhre. Wenn die Milz aͤußerlich ſichtbar aufge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2105" lry="2506" type="textblock" ulx="303" uly="752">
        <line lrx="2105" lry="840" ulx="318" uly="752">ſchwollen iſt, und nach dem Blutbrechen zuſam⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="971" ulx="310" uly="865">menfaͤllt, ſo ſind die Umſtaͤnde des Kranken ge⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="1080" ulx="312" uly="991">faͤhrlich. Zuweilen aber geht bey dem Blut⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1199" ulx="315" uly="1109">ſpeyen nur wenig Blut zum Munde heraus, und</line>
        <line lrx="2070" lry="1314" ulx="319" uly="1229">der Magen hingegen bleibt geſchwollen und ſehr</line>
        <line lrx="2071" lry="1434" ulx="325" uly="1336">ausgedehnt. Es erfolgen daher Ohnmachten</line>
        <line lrx="2060" lry="1569" ulx="322" uly="1467">und andre gefaͤhrliche Zufaͤlle, wenn nicht das</line>
        <line lrx="2065" lry="1680" ulx="326" uly="1582">ausgetretene Blut, das im Magen befindlich iſt,</line>
        <line lrx="2061" lry="1791" ulx="304" uly="1682">da ſolches in kurzem verdirbt, ſich unterwaͤrts</line>
        <line lrx="2055" lry="1911" ulx="312" uly="1812">einen Ausgang verſchaft. Ich ſetze noch hinzu,</line>
        <line lrx="2060" lry="2032" ulx="322" uly="1910">daß ſich diejenigen Perſonen, welche einmal Blut⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="2147" ulx="319" uly="2057">brechen gehabt haben, wohl in Acht nehmen muͤſ⸗</line>
        <line lrx="1933" lry="2269" ulx="303" uly="2176">ſen, daß kein Ruͤckfall erfolge.</line>
        <line lrx="2053" lry="2388" ulx="470" uly="2288">Bey der Oefnung und Zergliederung ſolcher</line>
        <line lrx="2069" lry="2506" ulx="306" uly="2416">an Blutbrechen verſtorbenen Perſonen findet man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="2623" type="textblock" ulx="294" uly="2515">
        <line lrx="2051" lry="2623" ulx="294" uly="2515">den Magen blutig, aufgeſchwollen und krebsar⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2169" lry="3701" type="textblock" ulx="298" uly="2650">
        <line lrx="2051" lry="2742" ulx="299" uly="2650">tige Gewaͤchſe an demſelben; er iſt von Geſchwuͤ⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="2859" ulx="299" uly="2773">ren angefreſſen, von Brandlflecken verunſtaltet</line>
        <line lrx="2049" lry="2976" ulx="298" uly="2879">und ſo beſchaffen, daß man denſelben, ohne</line>
        <line lrx="2121" lry="3097" ulx="300" uly="2991">Furcht ihn zu zerreißen, kaum anruͤhren darf.</line>
        <line lrx="2169" lry="3213" ulx="302" uly="3127">Seine untere Oefnung iſt manchmal verengert</line>
        <line lrx="2047" lry="3332" ulx="302" uly="3249">und gleichſam vollgepfropft. Die Blutadern</line>
        <line lrx="2044" lry="3457" ulx="304" uly="3366">deſſelben, beſonders die zur Milz gehen, ſind</line>
        <line lrx="2047" lry="3586" ulx="302" uly="3468">außerordentlich angelaufen und aderbruͤchig; und</line>
        <line lrx="2052" lry="3701" ulx="302" uly="3592">eben ſo ſind auch die Gefaͤße der Gedaͤrme, wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3814" type="textblock" ulx="1223" uly="3715">
        <line lrx="2049" lry="3814" ulx="1223" uly="3715">C 4 che</line>
      </zone>
      <zone lrx="1274" lry="3797" type="textblock" ulx="1237" uly="3782">
        <line lrx="1274" lry="3797" ulx="1237" uly="3782">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="48" type="page" xml:id="s_Jd26-3_048">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_048.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2334" lry="2840" type="textblock" ulx="529" uly="418">
        <line lrx="1727" lry="521" ulx="541" uly="418">Jeo Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2327" lry="724" ulx="563" uly="572">che Theile uͤberdieſes noch von Blaͤhungen aus⸗</line>
        <line lrx="2328" lry="821" ulx="542" uly="736">gedehnt ſind, beſchaffen. Das Nez und Gekroͤſe</line>
        <line lrx="2325" lry="954" ulx="566" uly="837">ſind abgezehrt. Die Milz iſt geſchwollen, ver⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="1059" ulx="566" uly="971">haͤrtet, vertnorpelt oder angefault. Die große</line>
        <line lrx="2329" lry="1190" ulx="566" uly="1077">Druͤſe unter dem Magen iſt verſtopft, verhaͤrtet</line>
        <line lrx="2325" lry="1298" ulx="570" uly="1184">oder faulig. Die Leber hat, doch ſeltner, eben</line>
        <line lrx="2322" lry="1438" ulx="566" uly="1298">dieſe Maͤngel „ und die Gallenblaſe ſtrotzet von</line>
        <line lrx="2324" lry="1543" ulx="569" uly="1445">Galle. Von den Pulsadergeſchtwouͤlſten und an⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="1663" ulx="569" uly="1556">dern Fehlern, welche man ſowohl in der Hoͤhle</line>
        <line lrx="2323" lry="1766" ulx="563" uly="1681">der Bruſt als des Unterleibes erblickt, wollen</line>
        <line lrx="2319" lry="1915" ulx="529" uly="1800">wir nichts gedenken „weil ſie von unſerm Zwecke</line>
        <line lrx="1728" lry="2025" ulx="570" uly="1900">zu weit entfernt ſind.</line>
        <line lrx="2325" lry="2125" ulx="684" uly="1989">Man kann oft durch die Ruhe und eine ſehr</line>
        <line lrx="2325" lry="2243" ulx="575" uly="2153">eingeſchraͤnkte Koſt dieſe Krankheit gleichſam im</line>
        <line lrx="2325" lry="2377" ulx="574" uly="2254">erſten Aufkeimen erſticken. Nichts deſto weniger</line>
        <line lrx="2326" lry="2481" ulx="573" uly="2377">aber kann man doch mit gutem Fug zum Ader⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="2606" ulx="579" uly="2510">laſſen ſchreiten, wenn naͤmlich ſchon der Auswurf</line>
        <line lrx="2328" lry="2717" ulx="574" uly="2631">von einem rothen und ſcharlachfarbigen Blute</line>
        <line lrx="2330" lry="2840" ulx="577" uly="2745">vorhanden, oder eine Verhaltung eines gewoͤhn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2264" lry="551" type="textblock" ulx="2252" uly="495">
        <line lrx="2264" lry="551" ulx="2252" uly="495">7</line>
      </zone>
      <zone lrx="2452" lry="2954" type="textblock" ulx="575" uly="2848">
        <line lrx="2452" lry="2954" ulx="575" uly="2848">lichen Blutfluſſes zugegen iſt; außerdem aber iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3771" type="textblock" ulx="577" uly="2982">
        <line lrx="2323" lry="3071" ulx="579" uly="2982">es ohne Nutzen, und bringet wohl gar Schaden.</line>
        <line lrx="2324" lry="3190" ulx="577" uly="3094">Unter die gewoͤhnlichſten und dienlichſten Huͤlfs⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="3307" ulx="577" uly="3217">mittel gehoͤren die kuͤhlenden und niederſchlagen⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="3434" ulx="578" uly="3324">den, als naͤmlich Waſſer mit Citronenſaft oder</line>
        <line lrx="2327" lry="3542" ulx="578" uly="3434">Salpeter verſezt, der Eſſigſaft (ſyrupus aceti) ,</line>
        <line lrx="2326" lry="3720" ulx="579" uly="3567">oder Berberisbeerenſaft, die Molken, Huͤner⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="3771" ulx="2134" uly="3689">Reiß⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="509" type="textblock" ulx="2527" uly="422">
        <line lrx="2607" lry="509" ulx="2527" uly="422">Don</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2249" type="textblock" ulx="2445" uly="622">
        <line lrx="2597" lry="704" ulx="2458" uly="622">ſiſe und</line>
        <line lrx="2601" lry="810" ulx="2456" uly="740">hinke pvon</line>
        <line lrx="2610" lry="943" ulx="2454" uly="858">buueranpf</line>
        <line lrx="2610" lry="1060" ulx="2453" uly="980">d gelind</line>
        <line lrx="2610" lry="1184" ulx="2452" uly="1097">ih ſchr</line>
        <line lrx="2610" lry="1304" ulx="2451" uly="1215">Valwur⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1417" ulx="2452" uly="1330">Pchafgarb</line>
        <line lrx="2610" lry="1543" ulx="2453" uly="1448">Duitenip</line>
        <line lrx="2609" lry="1649" ulx="2457" uly="1567">R Cerale</line>
        <line lrx="2610" lry="1768" ulx="2461" uly="1684">ſun don</line>
        <line lrx="2610" lry="1892" ulx="2471" uly="1804">Viſa n</line>
        <line lrx="2601" lry="2009" ulx="2491" uly="1919">Pinern</line>
        <line lrx="2610" lry="2128" ulx="2489" uly="2039"> in</line>
        <line lrx="2596" lry="2249" ulx="2445" uly="2152"> gun</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="49" type="page" xml:id="s_Jd26-3_049">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_049.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2074" lry="1170" type="textblock" ulx="0" uly="615">
        <line lrx="234" lry="700" ulx="0" uly="615">ungen eu⸗</line>
        <line lrx="188" lry="826" ulx="0" uly="730">und Griſe</line>
        <line lrx="2056" lry="926" ulx="228" uly="832">Sauerampfer, Portulack u. ſ. f. Die Wund⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="1045" ulx="222" uly="953">und gelinden zuſammenziehenden Arzneyen ſind</line>
        <line lrx="2074" lry="1170" ulx="221" uly="1072">auch ſehr heilſam, als z. B. die Neſſeln, die große</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="1419" type="textblock" ulx="0" uly="1215">
        <line lrx="197" lry="1305" ulx="0" uly="1215">ſlint en</line>
        <line lrx="197" lry="1419" ulx="0" uly="1343">ſe ſotet bo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="1631" type="textblock" ulx="0" uly="1458">
        <line lrx="1306" lry="1546" ulx="0" uly="1458">een And h</line>
        <line lrx="2067" lry="1631" ulx="243" uly="1546">die Corallen, der peruvianiſche Balſam, der Bal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="1910" type="textblock" ulx="0" uly="1562">
        <line lrx="200" lry="1656" ulx="20" uly="1562">n de hhe⸗</line>
        <line lrx="197" lry="1780" ulx="0" uly="1692">Cick, wle</line>
        <line lrx="190" lry="1910" ulx="0" uly="1805">mſen M</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="2751" type="textblock" ulx="0" uly="2038">
        <line lrx="142" lry="2151" ulx="0" uly="2038">Ind r</line>
        <line lrx="194" lry="2274" ulx="33" uly="2164">86 ſhſon1 n</line>
        <line lrx="200" lry="2384" ulx="0" uly="2287">N ſnge</line>
        <line lrx="202" lry="2529" ulx="17" uly="2409">zn u Re</line>
        <line lrx="207" lry="2751" ulx="0" uly="2511">. . ern</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="3011" type="textblock" ulx="1" uly="2642">
        <line lrx="207" lry="2898" ulx="2" uly="2642">eins ,</line>
        <line lrx="147" lry="3011" ulx="1" uly="2836">s</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3681" type="textblock" ulx="253" uly="3406">
        <line lrx="1208" lry="3531" ulx="253" uly="3406">rige Zufaͤlle entſpringen.</line>
        <line lrx="2082" lry="3681" ulx="352" uly="3557">die Laxiermittel ſchaͤdlich ſeyn, wenn man die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="533" type="textblock" ulx="383" uly="315">
        <line lrx="2048" lry="533" ulx="383" uly="315">Von den innerlichen Krankheiren. 41</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="807" type="textblock" ulx="288" uly="554">
        <line lrx="2054" lry="691" ulx="288" uly="554">Reiß⸗ und Gerſtenbruͤhe; ingleichen Aufguͤſſe oder</line>
        <line lrx="2057" lry="807" ulx="291" uly="715">Traͤnke von Wegwart, Odermennige, Pimpinelle,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1513" type="textblock" ulx="308" uly="1176">
        <line lrx="2062" lry="1278" ulx="779" uly="1176">der Gunderman, Wegebreit, die</line>
        <line lrx="2063" lry="1394" ulx="308" uly="1309">Schafgarbe und andre Wundkraͤuter. Ferner die</line>
        <line lrx="2066" lry="1513" ulx="311" uly="1427">Quittenaͤpfel, die Rhabarber, japaniſche Erde,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="2109" type="textblock" ulx="307" uly="1666">
        <line lrx="2071" lry="1761" ulx="320" uly="1666">ſam von Copavia; auch hat vielen das eiskalte</line>
        <line lrx="2072" lry="1875" ulx="307" uly="1768">Waſſer vortrefliche Dienſte gethan. Was die</line>
        <line lrx="2074" lry="2002" ulx="338" uly="1896">heftigern zuſammenziehenden Mittel anbelangt,</line>
        <line lrx="2068" lry="2109" ulx="339" uly="2016">als naͤmlich den Blutſtein, das Drachenblut,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="2237" type="textblock" ulx="257" uly="2133">
        <line lrx="2073" lry="2237" ulx="257" uly="2133">den Alaun, die Rabelſche Eſſenz, den Vitriol⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2164" lry="2479" type="textblock" ulx="328" uly="2244">
        <line lrx="2164" lry="2363" ulx="328" uly="2244">geiſt u. d. g. ſo darf man ſelbige nicht anders als</line>
        <line lrx="2083" lry="2479" ulx="333" uly="2374">nur im Rothfalle gebrauchen, weil ſie oft Scha⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1876" lry="2587" type="textblock" ulx="285" uly="2489">
        <line lrx="1876" lry="2587" ulx="285" uly="2489">den, ja ſelbſt den Tod verurſachen koͤnnen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="2709" type="textblock" ulx="489" uly="2606">
        <line lrx="2086" lry="2709" ulx="489" uly="2606">Auch die ſchlafbeföoͤrdernden Arzneyen muß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="2938" type="textblock" ulx="259" uly="2718">
        <line lrx="2080" lry="2821" ulx="259" uly="2718">man mit Vorſicht verorönen, als das Diaco⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="2938" ulx="306" uly="2844">dium, die Kuͤgelchen von Bernſtein (trochiſci de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="3528" type="textblock" ulx="319" uly="2965">
        <line lrx="2088" lry="3051" ulx="334" uly="2965">Carabe) u. ſ. f. damit man durch ſie das Blut⸗</line>
        <line lrx="2081" lry="3182" ulx="326" uly="3072">brechen nicht zur Unzeit verſtopfe, und das in</line>
        <line lrx="2085" lry="3295" ulx="341" uly="3197">den erſten Wegen ſchon befindliche ſtockende Ge⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="3426" ulx="319" uly="3309">bluͤte in Faͤulniß uͤbergehe, worans nachher trau⸗</line>
        <line lrx="2084" lry="3528" ulx="1299" uly="3441">Eben ſo leicht koͤnnen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="3778" type="textblock" ulx="1243" uly="3681">
        <line lrx="2093" lry="3778" ulx="1243" uly="3681">C § gelin⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="50" type="page" xml:id="s_Jd26-3_050">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_050.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="458" lry="228" type="textblock" ulx="312" uly="140">
        <line lrx="348" lry="228" ulx="345" uly="218">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2343" lry="737" type="textblock" ulx="602" uly="414">
        <line lrx="1748" lry="560" ulx="602" uly="414">42 Errſtes Buch.</line>
        <line lrx="2343" lry="737" ulx="606" uly="608">gelindern, als z. B. die Caſſia, Tamarinden,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="846" type="textblock" ulx="606" uly="755">
        <line lrx="2353" lry="846" ulx="606" uly="755">Rhabarber und die Myrobolanen ausnimmt, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="976" type="textblock" ulx="566" uly="864">
        <line lrx="2350" lry="976" ulx="566" uly="864">man zuweilen nach geſtilltem Blutbrechen verord⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="1557" type="textblock" ulx="599" uly="989">
        <line lrx="2345" lry="1085" ulx="608" uly="989">nen kann. Aber das iſt bey allen ſolchen Patien⸗</line>
        <line lrx="2342" lry="1204" ulx="604" uly="1105">ten hoͤchſt noͤthig, daß man immerzu offenen Leib</line>
        <line lrx="2345" lry="1326" ulx="602" uly="1215">zu erhalten ſucht. *) Brechmittel muͤſſen gar</line>
        <line lrx="2339" lry="1441" ulx="603" uly="1337">nicht verorbnet werden, nur allein die Ipeca⸗</line>
        <line lrx="2338" lry="1557" ulx="599" uly="1460">euanha kann man fuͤglich in kleiner Doſis geben.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="1671" type="textblock" ulx="599" uly="1572">
        <line lrx="2356" lry="1671" ulx="599" uly="1572">Endlich ſind auch, ſo lange der Anfall dauert,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="2156" type="textblock" ulx="591" uly="1698">
        <line lrx="2329" lry="1789" ulx="594" uly="1698">diejenigen aͤußerlichen Huͤlfsmittel nicht zu ver⸗</line>
        <line lrx="2339" lry="1922" ulx="596" uly="1814">geſſen, welche man faſt bey allen Blutſtuͤrzungen</line>
        <line lrx="2334" lry="2029" ulx="591" uly="1941">zu verordnen pfleget, naͤmlich das Unterbinden</line>
        <line lrx="2335" lry="2156" ulx="591" uly="2058">der Gliedmaßen, das Reiben der Fuͤße, das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="2383" type="textblock" ulx="570" uly="2145">
        <line lrx="2332" lry="2278" ulx="570" uly="2145">Eintauchen der Haͤnde und Fuͤße in kaltes oder</line>
        <line lrx="2332" lry="2383" ulx="585" uly="2287">lauliches Waſſer, das Auflegen gewaͤrmter leine⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2617" type="textblock" ulx="580" uly="2407">
        <line lrx="2335" lry="2499" ulx="586" uly="2407">ner Tuͤcher auf den Unterleib, die Baͤhungen</line>
        <line lrx="2334" lry="2617" ulx="580" uly="2504">von Eſſig oder Eſſigwaſſer u. ſ. f. Unter die Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="3043" type="textblock" ulx="562" uly="2644">
        <line lrx="2371" lry="2760" ulx="585" uly="2644">wahrungsmittel gehoͤrt eine kuͤhlende Lebensord⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2856" ulx="581" uly="2765">nung, als z B. eine Milchdiaͤt, der Gerſten⸗ und</line>
        <line lrx="2326" lry="3043" ulx="562" uly="2870">Reißſchleim u. ſ. . Beſonders ſind die Aderlaͤſſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3121" type="textblock" ulx="2242" uly="3018">
        <line lrx="2321" lry="3121" ulx="2242" uly="3018">zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="3178" type="textblock" ulx="2251" uly="3171">
        <line lrx="2311" lry="3178" ulx="2251" uly="3171">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="625" lry="3200" type="textblock" ulx="602" uly="3193">
        <line lrx="625" lry="3200" ulx="602" uly="3193">„</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3380" type="textblock" ulx="544" uly="3278">
        <line lrx="2321" lry="3380" ulx="544" uly="3278">) Hierzu dienen beſonders die Kloſtiere, die auch gegen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="3481" type="textblock" ulx="709" uly="3396">
        <line lrx="2320" lry="3481" ulx="709" uly="3396">die bey dieſer Krankheit meiſtens vorhandenen krampf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="3584" type="textblock" ulx="704" uly="3492">
        <line lrx="2339" lry="3584" ulx="704" uly="3492">haften Bewegungen im Unterleibe, die, ſo oft die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="3783" type="textblock" ulx="694" uly="3611">
        <line lrx="2308" lry="3747" ulx="702" uly="3611">Urſache dieſes Zufalls ſind, ſehr gute Dienſte leiſten.</line>
        <line lrx="1023" lry="3783" ulx="694" uly="3707">A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="534" type="textblock" ulx="2518" uly="446">
        <line lrx="2610" lry="534" ulx="2518" uly="446">Dor</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="727" type="textblock" ulx="2398" uly="602">
        <line lrx="2610" lry="727" ulx="2398" uly="602">igr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="965" type="textblock" ulx="2446" uly="759">
        <line lrx="2586" lry="844" ulx="2446" uly="759">ſhrenden</line>
        <line lrx="2607" lry="965" ulx="2446" uly="883">Hahl⸗ Un</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1085" type="textblock" ulx="2449" uly="1002">
        <line lrx="2610" lry="1085" ulx="2449" uly="1002">Sachen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1313" type="textblock" ulx="2452" uly="1116">
        <line lrx="2610" lry="1205" ulx="2452" uly="1116">hungsprfn</line>
        <line lrx="2605" lry="1313" ulx="2466" uly="1235">n Sfant</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2786" type="textblock" ulx="2447" uly="2684">
        <line lrx="2610" lry="2786" ulx="2447" uly="2684">ga ahe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2902" type="textblock" ulx="2387" uly="2799">
        <line lrx="2609" lry="2902" ulx="2387" uly="2799">ühehen iff</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3716" type="textblock" ulx="2426" uly="2904">
        <line lrx="2596" lry="3012" ulx="2429" uly="2904">in gugn</line>
        <line lrx="2609" lry="3138" ulx="2427" uly="3039">ſun den 9</line>
        <line lrx="2610" lry="3256" ulx="2428" uly="3141">cbeget</line>
        <line lrx="2610" lry="3381" ulx="2428" uly="3269">icch, und</line>
        <line lrx="2610" lry="3501" ulx="2426" uly="3396">ugfun</line>
        <line lrx="2609" lry="3716" ulx="2428" uly="3494">nte Fru</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="3754" type="textblock" ulx="2428" uly="3608">
        <line lrx="2524" lry="3713" ulx="2428" uly="3608"> de</line>
        <line lrx="2604" lry="3754" ulx="2527" uly="3652">eg</line>
      </zone>
      <zone lrx="2473" lry="3694" type="textblock" ulx="2433" uly="3624">
        <line lrx="2473" lry="3694" ulx="2433" uly="3624">SS</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="51" type="page" xml:id="s_Jd26-3_051">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_051.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="228" lry="2671" type="textblock" ulx="0" uly="656">
        <line lrx="190" lry="736" ulx="0" uly="656">Uumminden,</line>
        <line lrx="222" lry="853" ulx="0" uly="775">ninmt die</line>
        <line lrx="195" lry="990" ulx="0" uly="895">tcſen bertd</line>
        <line lrx="197" lry="1104" ulx="0" uly="1003">ſen gatien</line>
        <line lrx="199" lry="1232" ulx="0" uly="1130">guofennn keit</line>
        <line lrx="201" lry="1344" ulx="0" uly="1262">tll miſen N</line>
        <line lrx="199" lry="1459" ulx="0" uly="1381">bin die Iren</line>
        <line lrx="199" lry="1581" ulx="0" uly="1496">1 Deſes ein</line>
        <line lrx="199" lry="1701" ulx="6" uly="1614">Ufnl deuet</line>
        <line lrx="196" lry="1822" ulx="4" uly="1742">it in</line>
        <line lrx="193" lry="1948" ulx="5" uly="1857">Demorr</line>
        <line lrx="207" lry="2068" ulx="0" uly="1971">os Utewede</line>
        <line lrx="214" lry="2193" ulx="0" uly="2079">der Füſe N</line>
        <line lrx="218" lry="2310" ulx="19" uly="2203">in keltes N</line>
        <line lrx="223" lry="2432" ulx="0" uly="2324">wirnter i</line>
        <line lrx="227" lry="2671" ulx="19" uly="2445">V Pehunge</line>
        <line lrx="228" lry="2661" ulx="43" uly="2566">ter die u</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="533" type="textblock" ulx="476" uly="422">
        <line lrx="2032" lry="533" ulx="476" uly="422">Von den innerlichen Krankheiten. 43</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="745" type="textblock" ulx="284" uly="599">
        <line lrx="2047" lry="745" ulx="284" uly="599">zu dieſer Abſicht anzurathen, ingleichen die ab⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="2628" type="textblock" ulx="297" uly="749">
        <line lrx="2048" lry="843" ulx="297" uly="749">fuͤhrenden Arzneyen, und bisweilen auch die</line>
        <line lrx="2049" lry="965" ulx="301" uly="867">Stahl⸗ und eröfnenden Mittel, und viele andre</line>
        <line lrx="2057" lry="1078" ulx="306" uly="961">Sachen, welche der Hauptkrankheit und Entſte⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="1197" ulx="312" uly="1100">hungsurſache des Blutbrechens Einhalt zu thun</line>
        <line lrx="877" lry="1392" ulx="319" uly="1211">im Stande ſind</line>
        <line lrx="478" lry="1428" ulx="418" uly="1355">N</line>
        <line lrx="1927" lry="1641" ulx="446" uly="1383">Von dem Hundshunger (fames</line>
        <line lrx="1350" lry="1725" ulx="998" uly="1608">canina).</line>
        <line lrx="2067" lry="2001" ulx="321" uly="1811">Mi⸗ dieſem Namen wird eine unerſaͤttliche</line>
        <line lrx="2069" lry="2037" ulx="470" uly="1896">1 Gefraͤßigkeit, dabey der Kranke ſeinen</line>
        <line lrx="2069" lry="2156" ulx="325" uly="2072">hungrigen Magen auf keine Weiſe befriedigen</line>
        <line lrx="2075" lry="2275" ulx="325" uly="2190">kann, beleget. Die Folgen dieſes Uebels ſind</line>
        <line lrx="2077" lry="2392" ulx="335" uly="2302">ein Bauchfluß und andre Beſchwerden, die end⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="2509" ulx="338" uly="2410">lich in eine Auszehrung uͤbergehen. Man hat</line>
        <line lrx="2084" lry="2628" ulx="343" uly="2544">noch eine andre Art von unbezwinglichem Hun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="2862" type="textblock" ulx="336" uly="2654">
        <line lrx="2085" lry="2744" ulx="337" uly="2654">ger, wobey zwar keine von dieſen Ausleerungen</line>
        <line lrx="2086" lry="2862" ulx="336" uly="2771">zugegen iſt, bey der aber eine ſchmerzhafte Schwere</line>
      </zone>
      <zone lrx="2117" lry="3007" type="textblock" ulx="185" uly="2886">
        <line lrx="2117" lry="3007" ulx="185" uly="2886">ſ„—im Magen und Engbruͤſtigkeit ſich beſindet, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="3344" type="textblock" ulx="339" uly="2997">
        <line lrx="2081" lry="3106" ulx="339" uly="2997">man den Rindshunger (ſames bovina) nennt.</line>
        <line lrx="2083" lry="3221" ulx="340" uly="3127">Beyde Gattungen erſchoͤpfen die Kraͤfte nach und</line>
        <line lrx="2087" lry="3344" ulx="342" uly="3248">nach, und verurſachen eine widernatuͤrliche Nei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="3475" type="textblock" ulx="271" uly="3369">
        <line lrx="2091" lry="3475" ulx="271" uly="3369">gung zum Schlafe u. ſ. f. Der eigentliche Hunds⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2114" lry="3699" type="textblock" ulx="346" uly="3488">
        <line lrx="2114" lry="3571" ulx="346" uly="3488">hunger kommt ſehr ſelten vor, und die Kranken</line>
        <line lrx="2092" lry="3699" ulx="347" uly="3601">ſind dabey ganz unerſaͤttlich; obgleich unerfahrne</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="52" type="page" xml:id="s_Jd26-3_052">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_052.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2337" lry="710" type="textblock" ulx="569" uly="487">
        <line lrx="2337" lry="710" ulx="569" uly="487">Perſe onen ſaeheißganger welcher oft junge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1297" type="textblock" ulx="505" uly="731">
        <line lrx="2324" lry="824" ulx="571" uly="731">Leute, ſchwangere Weiber, melancholiſche und</line>
        <line lrx="2326" lry="943" ulx="505" uly="827">immer kraͤnkliche Perſonen befaͤllt, mit dieſem</line>
        <line lrx="2323" lry="1073" ulx="531" uly="962">Namen belegen, der aber der Geſundheit wenig</line>
        <line lrx="2322" lry="1179" ulx="569" uly="1085">ſchadet. Dem Hundshunger ſind mil;zſuͤchtige</line>
        <line lrx="2323" lry="1297" ulx="569" uly="1202">und ſkorbutiſche Perſonen ausgeſezt, ingleichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="1418" type="textblock" ulx="570" uly="1322">
        <line lrx="2349" lry="1418" ulx="570" uly="1322">ſolche, die/ viel im Schnee waden muͤſſen; daher</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="2533" type="textblock" ulx="556" uly="1431">
        <line lrx="2322" lry="1538" ulx="567" uly="1431">auch, wie ich glaube, die Bewohner der mitter⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1649" ulx="562" uly="1539">naͤchtlichen Laͤnder mehr als andre eſſen. Man</line>
        <line lrx="2315" lry="1775" ulx="565" uly="1676">hat viele Beyſpiele von außerordentlich gefraͤßi⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="1894" ulx="561" uly="1782">gen Perſonen, welche auf eine Mahlzeit vierzig</line>
        <line lrx="2317" lry="2004" ulx="562" uly="1899">und mehrere Pfunde Fleiſch und eine ungeheure</line>
        <line lrx="2310" lry="2137" ulx="561" uly="2025">Menge Brod und Wein verzehren konnten. Doch</line>
        <line lrx="2305" lry="2249" ulx="558" uly="2151">das iſt faſt unglaublich, was man von verſchie⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="2372" ulx="556" uly="2258">denen Kaͤmpfern bey den Alten erzaͤhlt, welche</line>
        <line lrx="2305" lry="2533" ulx="556" uly="2376">einen ganzen Stier in einem Tate aufeſſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="834" lry="2584" type="textblock" ulx="509" uly="2505">
        <line lrx="834" lry="2584" ulx="509" uly="2505">konnten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="3776" type="textblock" ulx="531" uly="2575">
        <line lrx="2302" lry="2720" ulx="717" uly="2575">Was die Urſache des Hundshungers anbe</line>
        <line lrx="2300" lry="2835" ulx="550" uly="2744">langt, ſo iſt ſolche zuweilen ein ſaurer Schleim,</line>
        <line lrx="2296" lry="2963" ulx="549" uly="2842">wie aus den weggebrochenen ſauren und aͤtzenden</line>
        <line lrx="2306" lry="3075" ulx="546" uly="2980">Unreinigkeiten erhellet, welche die Zaͤhne ſtumpf</line>
        <line lrx="2296" lry="3195" ulx="543" uly="3075">machen, und in den kuͤpfernen Gefaͤßen, worin⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="3306" ulx="545" uly="3218">nen man ſie auffaͤngt, in kuͤrzem den Roſt ver⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="3433" ulx="539" uly="3334">urſachen und ſolche anfreſſen. Eben dieſe Wir⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="3553" ulx="531" uly="3437">kung bringet zum oͤftern eine in den Magen zu⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="3680" ulx="536" uly="3565">rückgetretene Galle hervor. Denn man weiß aus</line>
        <line lrx="2281" lry="3776" ulx="2123" uly="3694">meh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="528" type="textblock" ulx="2523" uly="437">
        <line lrx="2605" lry="528" ulx="2523" uly="437">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="832" type="textblock" ulx="2414" uly="624">
        <line lrx="2608" lry="723" ulx="2414" uly="624">hrern D</line>
        <line lrx="2610" lry="832" ulx="2501" uly="762">der G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2291" type="textblock" ulx="2432" uly="878">
        <line lrx="2606" lry="964" ulx="2440" uly="878">ihr gefraͤß</line>
        <line lrx="2593" lry="1085" ulx="2439" uly="994">lſittliche</line>
        <line lrx="2609" lry="1200" ulx="2438" uly="1114">Gröͤße der</line>
        <line lrx="2607" lry="1321" ulx="2439" uly="1234">diele Spe</line>
        <line lrx="2610" lry="1443" ulx="2449" uly="1354">dunch Be⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1552" ulx="2450" uly="1466">Hounder /</line>
        <line lrx="2610" lry="1681" ulx="2494" uly="1595">ey de</line>
        <line lrx="2610" lry="1796" ulx="2432" uly="1706">ichen grn</line>
        <line lrx="2610" lry="1924" ulx="2436" uly="1829">ſetürüch an</line>
        <line lrx="2610" lry="2036" ulx="2442" uly="1944">Wderneth</line>
        <line lrx="2610" lry="2156" ulx="2448" uly="2062">Ciienn</line>
        <line lrx="2610" lry="2291" ulx="2441" uly="2179">r h</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2524" type="textblock" ulx="2439" uly="2298">
        <line lrx="2610" lry="2406" ulx="2452" uly="2298">ens 6</line>
        <line lrx="2610" lry="2524" ulx="2439" uly="2415">ſann ii</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3008" type="textblock" ulx="2422" uly="2533">
        <line lrx="2592" lry="2652" ulx="2427" uly="2533">Ee uadi)</line>
        <line lrx="2562" lry="2746" ulx="2429" uly="2663">und Nen</line>
        <line lrx="2608" lry="2889" ulx="2422" uly="2765">groge Pe⸗ ing</line>
        <line lrx="2608" lry="3008" ulx="2423" uly="2888">Por⸗ ner ſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3121" type="textblock" ulx="2369" uly="3007">
        <line lrx="2610" lry="3121" ulx="2369" uly="3007">inde n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3534" type="textblock" ulx="2447" uly="3418">
        <line lrx="2610" lry="3534" ulx="2447" uly="3418">da ge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3853" type="textblock" ulx="2472" uly="3644">
        <line lrx="2610" lry="3754" ulx="2472" uly="3644">ine von</line>
        <line lrx="2594" lry="3853" ulx="2472" uly="3756">Klunen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="53" type="page" xml:id="s_Jd26-3_053">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_053.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="192" lry="725" type="textblock" ulx="0" uly="627">
        <line lrx="192" lry="725" ulx="0" uly="627"> ſſt ſunge</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="832" type="textblock" ulx="0" uly="746">
        <line lrx="190" lry="832" ulx="0" uly="746">holſche und</line>
      </zone>
      <zone lrx="241" lry="948" type="textblock" ulx="32" uly="865">
        <line lrx="241" lry="948" ulx="32" uly="865">nit dieſin</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="1321" type="textblock" ulx="0" uly="986">
        <line lrx="195" lry="1075" ulx="0" uly="986">möhet wenig</line>
        <line lrx="196" lry="1192" ulx="0" uly="1106">ulſichie</line>
        <line lrx="199" lry="1321" ulx="0" uly="1225">t, nglche</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="1436" type="textblock" ulx="13" uly="1345">
        <line lrx="216" lry="1436" ulx="13" uly="1345">muſtn, Nee</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="2263" type="textblock" ulx="0" uly="1465">
        <line lrx="199" lry="1556" ulx="0" uly="1465">ger da nitt</line>
        <line lrx="200" lry="1678" ulx="2" uly="1586">eſen. Nn</line>
        <line lrx="186" lry="1794" ulx="0" uly="1698">atich</line>
        <line lrx="198" lry="1922" ulx="0" uly="1819">Niit wſe</line>
        <line lrx="211" lry="2037" ulx="0" uly="1944">aint whhhert</line>
        <line lrx="211" lry="2263" ulx="0" uly="2052">ie 1i</line>
      </zone>
      <zone lrx="220" lry="3012" type="textblock" ulx="2" uly="2655">
        <line lrx="220" lry="2778" ulx="2" uly="2655">Charger Uls</line>
        <line lrx="219" lry="2902" ulx="7" uly="2785">ſunn n/</line>
        <line lrx="210" lry="3012" ulx="6" uly="2899">mmdinnic</line>
      </zone>
      <zone lrx="257" lry="3134" type="textblock" ulx="0" uly="3002">
        <line lrx="257" lry="3134" ulx="0" uly="3002">Pn engf</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="3591" type="textblock" ulx="0" uly="3131">
        <line lrx="216" lry="3259" ulx="0" uly="3131">ſin/buin</line>
        <line lrx="73" lry="3369" ulx="0" uly="3304">den</line>
        <line lrx="86" lry="3591" ulx="0" uly="3426">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2127" lry="1541" type="textblock" ulx="286" uly="419">
        <line lrx="2042" lry="528" ulx="488" uly="419">Von den innerlichen Krankheiten. 4 5</line>
        <line lrx="2127" lry="719" ulx="286" uly="609">mehrern Beyſpielen, daß Perſonen, bey denen</line>
        <line lrx="2046" lry="837" ulx="291" uly="738">ſich der Gallengang in den Magen geoͤfnet hat,</line>
        <line lrx="2046" lry="955" ulx="294" uly="857">ſehr gefraͤßig geweſen ſind. Auch wird dieſe un⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1074" ulx="295" uly="978">erſaͤttliche Eßbegierde durch eine außerordentliche</line>
        <line lrx="2052" lry="1190" ulx="297" uly="1098">Groͤße der Leber, den Bandwurm (ſolium), und</line>
        <line lrx="2057" lry="1304" ulx="299" uly="1201">viele Spulwuͤrmer erreget; verſchiedener andern</line>
        <line lrx="2056" lry="1485" ulx="304" uly="1335">durch Beſichtigung der toden Koͤrper ſich offen⸗</line>
        <line lrx="1524" lry="1541" ulx="305" uly="1458">barenden Urſachen zu geſchweigen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1669" type="textblock" ulx="465" uly="1572">
        <line lrx="2066" lry="1669" ulx="465" uly="1572">Bey der Unterſuchung der Leichname von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="1782" type="textblock" ulx="279" uly="1694">
        <line lrx="2063" lry="1782" ulx="279" uly="1694">ſolchen Kranken findet man den Magen wiher⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2153" lry="2620" type="textblock" ulx="312" uly="1802">
        <line lrx="2068" lry="1905" ulx="312" uly="1802">natuͤrlich aufgetrieben, oder auch im Gegenſ heil</line>
        <line lrx="2068" lry="2024" ulx="315" uly="1923">widernatuͤrlich klein; und in dieſem Falle ſind</line>
        <line lrx="2065" lry="2142" ulx="318" uly="2046">die Seitenwaͤnde deſſelben ungewoͤhnlich dicke.</line>
        <line lrx="2068" lry="2255" ulx="316" uly="2161">In der Hoͤhle des Magens ſelbſt erblicket man</line>
        <line lrx="2084" lry="2384" ulx="325" uly="2288">ſtockendes Gebluͤte, Sammlungen von einer</line>
        <line lrx="2153" lry="2500" ulx="326" uly="2385">ſchwarzen dintenartigen Materie, eine bei zende</line>
        <line lrx="2078" lry="2620" ulx="318" uly="2510">(aeruginoſa) und gleichſam vitriolartige Galle,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="2733" type="textblock" ulx="296" uly="2637">
        <line lrx="2080" lry="2733" ulx="296" uly="2637">und man hat auch, wie einige vorgeben, *) eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="3207" type="textblock" ulx="315" uly="2758">
        <line lrx="2087" lry="2851" ulx="315" uly="2758">große Menge von Laͤuſen darinnen gefunden. Der</line>
        <line lrx="2081" lry="2983" ulx="325" uly="2872">Pfoͤrtner iſt ſchlaff oder mehr als im natürlichen</line>
        <line lrx="2084" lry="3098" ulx="328" uly="2984">Zuſtande erweitert; der Gallengang oͤfnet ſich</line>
        <line lrx="2088" lry="3207" ulx="1668" uly="3127">r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2102" lry="3869" type="textblock" ulx="405" uly="3375">
        <line lrx="2100" lry="3485" ulx="405" uly="3375">*) Das Beyſpiel, auf welches unſer Verffaſſer hier zie⸗</line>
        <line lrx="2098" lry="3586" ulx="478" uly="3493">let, findet ſich in Bonnets Sepulchreto. Es ſollen</line>
        <line lrx="2102" lry="3718" ulx="479" uly="3605">Laͤuſe von einer außerordentlichen Groͤße und in einen</line>
        <line lrx="1904" lry="3869" ulx="474" uly="3712">glumpen geſarmnelt geweſen ſeyn. A⸗ d. Beb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="54" type="page" xml:id="s_Jd26-3_054">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_054.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1782" lry="528" type="textblock" ulx="498" uly="420">
        <line lrx="1782" lry="528" ulx="498" uly="420">46 Erſtes Buch⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="711" type="textblock" ulx="555" uly="571">
        <line lrx="2308" lry="711" ulx="555" uly="571">zuweilen in den Magen ſelbſt u. ſ. w. In dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="943" type="textblock" ulx="478" uly="722">
        <line lrx="2309" lry="831" ulx="478" uly="722">Darmcanal findet man eine unzaͤhlige Menge</line>
        <line lrx="2309" lry="943" ulx="551" uly="856">von Wuͤrmern und bisweilen auch den Band⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="2606" type="textblock" ulx="472" uly="967">
        <line lrx="2304" lry="1065" ulx="555" uly="967">wurm. Man hat geſehen, daß nur ein einziger</line>
        <line lrx="2306" lry="1194" ulx="550" uly="1095">Darm gerades Weges vom Magen bis zum After</line>
        <line lrx="2301" lry="1304" ulx="550" uly="1213">gegangen iſt, andrer Bildungsfehler zu geſchwei⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1442" ulx="472" uly="1331">gen. Die Leber iſt bisweilen verſtopft und ver⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="1554" ulx="550" uly="1453">haͤrtet, oder ganz unbeſchreiblich groß. Auch die</line>
        <line lrx="2296" lry="1668" ulx="550" uly="1571">Milz iſt oft außerordentlich groß, oder wie in</line>
        <line lrx="2293" lry="1786" ulx="549" uly="1684">einem Brey verwandelt und angefault. Eben ſo</line>
        <line lrx="2290" lry="1895" ulx="549" uly="1797">ſiehet auch die große Druͤſe unter dem Magen,</line>
        <line lrx="2293" lry="2015" ulx="547" uly="1920">das Gekroͤſe u. ſ. f. aus. Man hat endlich Bey⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="2135" ulx="544" uly="2043">ſpiele, daß manchmal die große Druͤſe unter</line>
        <line lrx="2289" lry="2253" ulx="542" uly="2166">dem Magen einen doppelten Ausfuͤhrungsgang</line>
        <line lrx="2289" lry="2379" ulx="537" uly="2266">gehabt hat, oder daß die Speiſeroͤhre in der</line>
        <line lrx="2285" lry="2489" ulx="542" uly="2399">Bruſthoͤhle ſo ausgedehnt geweſen, als wenn es</line>
        <line lrx="1728" lry="2606" ulx="543" uly="2521">ein zweyter Magen waͤre u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="2726" type="textblock" ulx="658" uly="2620">
        <line lrx="2345" lry="2726" ulx="658" uly="2620">Beph beyden Arten von widernatuͤrlichem Hun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="2846" type="textblock" ulx="540" uly="2760">
        <line lrx="2280" lry="2846" ulx="540" uly="2760">ger ſind, wenn keine andern Umſtaͤnde es wider⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="2970" type="textblock" ulx="482" uly="2860">
        <line lrx="2307" lry="2970" ulx="482" uly="2860">rathen, die Abfuͤhrungsmittel zutraͤglich. Eben dieß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="3686" type="textblock" ulx="496" uly="2995">
        <line lrx="2284" lry="3081" ulx="540" uly="2995">gilt auch von den kuͤhlenden und die Schaͤrfe daͤm⸗</line>
        <line lrx="2279" lry="3203" ulx="538" uly="3084">pfenden Sachen, als z. B. der Huͤnerbruͤhe, oder</line>
        <line lrx="2279" lry="3316" ulx="536" uly="3228">dem Reißſchleim, den Molken u. ſ. f. Hierher</line>
        <line lrx="2277" lry="3432" ulx="536" uly="3347">gehoͤren auch fette oder mit Oel bereitete Spei⸗</line>
        <line lrx="2274" lry="3551" ulx="496" uly="3467">ſen, welche oft die Stelle der wirkſamſten Arz⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="3686" ulx="532" uly="3588">neyen vertreten. Eben ſo dienlich ſind nach dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="3806" type="textblock" ulx="2155" uly="3707">
        <line lrx="2337" lry="3806" ulx="2155" uly="3707">Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3267" type="textblock" ulx="2392" uly="3027">
        <line lrx="2609" lry="3267" ulx="2392" uly="3027">D Nene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="519" type="textblock" ulx="2526" uly="400">
        <line lrx="2610" lry="519" ulx="2526" uly="400">V⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="685" type="textblock" ulx="2441" uly="599">
        <line lrx="2610" lry="685" ulx="2441" uly="599">Pelrauch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1763" type="textblock" ulx="2443" uly="722">
        <line lrx="2604" lry="799" ulx="2443" uly="722">nachenden</line>
        <line lrx="2604" lry="913" ulx="2443" uly="835">luudanun</line>
        <line lrx="2610" lry="1039" ulx="2443" uly="954">Uiele bede</line>
        <line lrx="2610" lry="1158" ulx="2444" uly="1074">geſchwinde</line>
        <line lrx="2600" lry="1287" ulx="2448" uly="1196">ger. Nr</line>
        <line lrx="2610" lry="1397" ulx="2450" uly="1299">fen .</line>
        <line lrx="2599" lry="1516" ulx="2458" uly="1438">enini</line>
        <line lrx="2610" lry="1642" ulx="2465" uly="1546">Mnnmnte</line>
        <line lrx="2610" lry="1763" ulx="2452" uly="1664">n ien</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3525" type="textblock" ulx="2417" uly="3242">
        <line lrx="2610" lry="3345" ulx="2486" uly="3242">Geſteate</line>
        <line lrx="2609" lry="3525" ulx="2417" uly="3347">giur ſi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2568" lry="3677" type="textblock" ulx="2420" uly="3463">
        <line lrx="2568" lry="3677" ulx="2420" uly="3463">un,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="55" type="page" xml:id="s_Jd26-3_055">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_055.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="215" lry="2547" type="textblock" ulx="0" uly="637">
        <line lrx="184" lry="724" ulx="0" uly="637">d N den</line>
        <line lrx="189" lry="844" ulx="1" uly="758">hige Merge</line>
        <line lrx="193" lry="965" ulx="0" uly="878">den Bande</line>
        <line lrx="192" lry="1079" ulx="0" uly="997">in einzer</line>
        <line lrx="196" lry="1206" ulx="2" uly="1116">s wolſter</line>
        <line lrx="197" lry="1332" ulx="0" uly="1234"> ,n ſſhne⸗</line>
        <line lrx="192" lry="1452" ulx="0" uly="1360">uft uu) ⸗</line>
        <line lrx="191" lry="1578" ulx="0" uly="1471">nii uch de</line>
        <line lrx="202" lry="1699" ulx="8" uly="1592">W we n</line>
        <line lrx="141" lry="1821" ulx="0" uly="1721">rult. G</line>
        <line lrx="187" lry="1933" ulx="0" uly="1845"> dn</line>
        <line lrx="206" lry="2070" ulx="2" uly="1959">hat emla</line>
        <line lrx="211" lry="2172" ulx="48" uly="2078">Driſ Utet</line>
        <line lrx="214" lry="2302" ulx="0" uly="2179">sfirntg</line>
        <line lrx="215" lry="2426" ulx="0" uly="2314">ſeifn</line>
        <line lrx="208" lry="2547" ulx="0" uly="2425">ls N 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="3073" type="textblock" ulx="0" uly="2812">
        <line lrx="172" lry="2877" ulx="104" uly="2812">1.</line>
        <line lrx="217" lry="3073" ulx="0" uly="2897">t *</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="3719" type="textblock" ulx="0" uly="3028">
        <line lrx="205" lry="3149" ulx="1" uly="3028">et ttin</line>
        <line lrx="180" lry="3289" ulx="0" uly="3168">zind abetheed</line>
        <line lrx="216" lry="3395" ulx="0" uly="3275">l hane</line>
        <line lrx="139" lry="3519" ulx="3" uly="3420">be nit</line>
        <line lrx="166" lry="3719" ulx="4" uly="3530">i</line>
      </zone>
      <zone lrx="136" lry="3778" type="textblock" ulx="0" uly="3663">
        <line lrx="136" lry="3778" ulx="0" uly="3663">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="2853" type="textblock" ulx="174" uly="2798">
        <line lrx="186" lry="2853" ulx="174" uly="2798">S==</line>
        <line lrx="197" lry="2849" ulx="189" uly="2804">= =</line>
        <line lrx="217" lry="2838" ulx="199" uly="2799">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="3219" type="textblock" ulx="163" uly="3158">
        <line lrx="202" lry="3219" ulx="163" uly="3182">S=</line>
        <line lrx="207" lry="3205" ulx="197" uly="3158">☛</line>
      </zone>
      <zone lrx="224" lry="3330" type="textblock" ulx="176" uly="3268">
        <line lrx="224" lry="3330" ulx="176" uly="3268">he</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="3341" type="textblock" ulx="176" uly="3263">
        <line lrx="202" lry="3341" ulx="176" uly="3263">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="3473" type="textblock" ulx="130" uly="3376">
        <line lrx="185" lry="3473" ulx="130" uly="3393">—</line>
        <line lrx="200" lry="3466" ulx="187" uly="3393">—=.</line>
        <line lrx="219" lry="3444" ulx="202" uly="3376">=S</line>
        <line lrx="226" lry="3431" ulx="219" uly="3398">E</line>
      </zone>
      <zone lrx="229" lry="3684" type="textblock" ulx="193" uly="3508">
        <line lrx="204" lry="3684" ulx="193" uly="3639">=</line>
        <line lrx="229" lry="3679" ulx="206" uly="3508">S= —</line>
      </zone>
      <zone lrx="230" lry="3812" type="textblock" ulx="165" uly="3597">
        <line lrx="230" lry="3812" ulx="165" uly="3597"> =–</line>
      </zone>
      <zone lrx="1591" lry="2105" type="textblock" ulx="260" uly="2005">
        <line lrx="1591" lry="2105" ulx="260" uly="2005">higenden gleich zu kommen ſcheinen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2029" lry="519" type="textblock" ulx="453" uly="398">
        <line lrx="2029" lry="519" ulx="453" uly="398">Von den innerlichen Krankheiten. 47</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="2735" type="textblock" ulx="176" uly="581">
        <line lrx="2015" lry="692" ulx="264" uly="581">Gebrauch der vorher noͤthigen Mittel die ſchlaf⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="818" ulx="269" uly="719">machenden Arzneyen, als z. B. das Diacodium,</line>
        <line lrx="2010" lry="930" ulx="272" uly="836">Laudanum, die Hundszungenpillen u. a. d. g.</line>
        <line lrx="2011" lry="1041" ulx="273" uly="943">Viele bedienen ſich des Tabaksrauchens als einer</line>
        <line lrx="2013" lry="1174" ulx="276" uly="1067">geſchwinden Erleichterung bey dem groͤßten Hun⸗</line>
        <line lrx="2016" lry="1285" ulx="278" uly="1170">ger. Nach entdeckter Urſache der Krankheit hel⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="1403" ulx="280" uly="1295">fen, wenn dieſelbe von Wuͤrmern herruͤhren,</line>
        <line lrx="2009" lry="1520" ulx="283" uly="1428">manchmal die aus Queckſilber bereiteten und an⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1636" ulx="285" uly="1534">dere wurmabtreibenden Arzneyen gar viel. Einige</line>
        <line lrx="2010" lry="1766" ulx="283" uly="1644">ruͤhmen den Ambra in dieſer Krankheit ſehr,</line>
        <line lrx="2016" lry="1882" ulx="280" uly="1772">andre rathen den Theriak und andre gewuͤrzhafte</line>
        <line lrx="2010" lry="2005" ulx="275" uly="1883">Magenmittel an, welche an Wirkung den beru⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="2107" ulx="1679" uly="2027">Auch ſind</line>
        <line lrx="2012" lry="2226" ulx="282" uly="2138">die einſaugenden Mittel nicht zu verachten, als</line>
        <line lrx="2012" lry="2356" ulx="281" uly="2246">z. B. die Corallen, die Kreide, der Blutſtein,</line>
        <line lrx="2017" lry="2472" ulx="281" uly="2372">die Eiſenfeilſpaͤne u. ſ. f. welche die ſaure Schaͤrfe</line>
        <line lrx="1937" lry="2735" ulx="176" uly="2480">„ Muft⸗ und alſo Linderung verſchaffen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1927" lry="2859" type="textblock" ulx="374" uly="2673">
        <line lrx="1927" lry="2859" ulx="374" uly="2673">Von dem Magenſchmerz (moleſtia</line>
      </zone>
      <zone lrx="1394" lry="3031" type="textblock" ulx="925" uly="2858">
        <line lrx="1394" lry="3031" ulx="925" uly="2858">ſtomachi).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="3769" type="textblock" ulx="205" uly="3025">
        <line lrx="2020" lry="3289" ulx="205" uly="3025">De Neuern bringen von den vielfaͤltigen</line>
        <line lrx="2024" lry="3313" ulx="519" uly="3199">Geſtalten, unter denen dieſe Krankheit</line>
        <line lrx="2021" lry="3419" ulx="292" uly="3324">vorkoͤmmt, nichts als leere Worte vor, und die</line>
        <line lrx="2091" lry="3545" ulx="295" uly="3435">Alten haben ſie auch nur obenhin abgehandelt,</line>
        <line lrx="2082" lry="3658" ulx="404" uly="3553">daß alles dasjenige, was man in Buͤchern</line>
        <line lrx="2030" lry="3769" ulx="1894" uly="3711">von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="56" type="page" xml:id="s_Jd26-3_056">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_056.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1575" lry="1922" type="textblock" ulx="569" uly="1797">
        <line lrx="1575" lry="1922" ulx="569" uly="1797">gens gerade darunter lieget.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1748" lry="566" type="textblock" ulx="571" uly="386">
        <line lrx="1748" lry="566" ulx="571" uly="386">48 S Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2402" lry="1205" type="textblock" ulx="561" uly="628">
        <line lrx="2354" lry="728" ulx="561" uly="628">von dieſem Uebel findet, ein nach der Wahrheit</line>
        <line lrx="2402" lry="852" ulx="2072" uly="739">Es iſt</line>
        <line lrx="2391" lry="972" ulx="576" uly="873">oft in der That ſchwer zu beſtimmen, ob dieſe</line>
        <line lrx="2352" lry="1089" ulx="574" uly="975">bey manchen Perſonen ſehr harte und beſchwer⸗</line>
        <line lrx="2345" lry="1205" ulx="576" uly="1108">liche Krankheit weſentlich oder zufaͤllig ſey, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="866" type="textblock" ulx="575" uly="729">
        <line lrx="2018" lry="866" ulx="575" uly="729">begieriges Gemuͤth nicht ſaͤttigen kann.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1322" type="textblock" ulx="575" uly="1214">
        <line lrx="2339" lry="1322" ulx="575" uly="1214">eben ſo ſchwer iſt es, ſolche von den Leber⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2384" lry="1684" type="textblock" ulx="569" uly="1327">
        <line lrx="2355" lry="1435" ulx="574" uly="1327">Darm⸗ und Nierencoliken zu unterſcheiden. Es</line>
        <line lrx="2344" lry="1564" ulx="574" uly="1468">ſcheinet dieſer Schmerz ſeinen Sitz in der Herz⸗</line>
        <line lrx="2384" lry="1684" ulx="569" uly="1584">grube zu haben, und man weiß aus der Zerglie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="2420" type="textblock" ulx="576" uly="1701">
        <line lrx="2335" lry="1798" ulx="576" uly="1701">derungskunſt, daß die obere Oefnung des Ma⸗</line>
        <line lrx="2357" lry="2052" ulx="581" uly="1935">in dieſen Schranken nicht, ſondern breitet ſich</line>
        <line lrx="2329" lry="2159" ulx="580" uly="2053">oft in der ganzen Gegend der Herzgrube und</line>
        <line lrx="2330" lry="2267" ulx="581" uly="2173">dem untern Theile der Bruſt (circa præcordia)</line>
        <line lrx="2331" lry="2420" ulx="581" uly="2287">aus. Bald nimmt er die ganze Gegend um den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2407" lry="2648" type="textblock" ulx="506" uly="2404">
        <line lrx="2332" lry="2516" ulx="506" uly="2404">Magen ein, bald geht er bis an denjenigen Ort,</line>
        <line lrx="2407" lry="2648" ulx="579" uly="2498">wo bekanntermaßen das Zwerchfell anhaͤnget,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="2995" type="textblock" ulx="587" uly="2637">
        <line lrx="2082" lry="2761" ulx="587" uly="2637">naͤmlich bis in die rechte und linke Seite.</line>
        <line lrx="2330" lry="2869" ulx="755" uly="2763">Dieſe ſchmerzhafte Empfindung des Magens</line>
        <line lrx="2329" lry="2995" ulx="589" uly="2878">aͤußert ſich mit verſchiedener Heftigkeit, und ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2429" lry="3107" type="textblock" ulx="585" uly="3003">
        <line lrx="2429" lry="3107" ulx="585" uly="3003">kann, wegen ihrer mannichfaltigen Geſtalt (ty- .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="3491" type="textblock" ulx="584" uly="3124">
        <line lrx="2325" lry="3234" ulx="584" uly="3124">pus) ganz bequem unter folgende vier Gattungen</line>
        <line lrx="2334" lry="3348" ulx="585" uly="3232">gebracht werden, deren jede ich beſonders abzu⸗</line>
        <line lrx="1369" lry="3491" ulx="588" uly="3378">handeln Willens bin.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="3728" type="textblock" ulx="513" uly="3416">
        <line lrx="2361" lry="3581" ulx="762" uly="3416">I. Ein dunkler und matter Schmerz, den</line>
        <line lrx="2328" lry="3728" ulx="513" uly="3600">may Aengſtlichkeit nennt, welcher, ob er zwar</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="3808" type="textblock" ulx="2228" uly="3730">
        <line lrx="2332" lry="3808" ulx="2228" uly="3730">ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="544" type="textblock" ulx="2534" uly="457">
        <line lrx="2610" lry="544" ulx="2534" uly="457">Gor</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="742" type="textblock" ulx="2403" uly="653">
        <line lrx="2610" lry="742" ulx="2403" uly="653">(Eude u</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1097" type="textblock" ulx="2442" uly="776">
        <line lrx="2610" lry="861" ulx="2448" uly="776">int uultſch</line>
        <line lrx="2590" lry="977" ulx="2444" uly="896">lbiſe Art</line>
        <line lrx="2610" lry="1097" ulx="2442" uly="1004">t ſcc de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2517" lry="1206" type="textblock" ulx="2394" uly="1133">
        <line lrx="2517" lry="1206" ulx="2394" uly="1133">eebt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1333" type="textblock" ulx="2527" uly="1249">
        <line lrx="2607" lry="1333" ulx="2527" uly="1249">96</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1462" type="textblock" ulx="2403" uly="1364">
        <line lrx="2610" lry="1462" ulx="2403" uly="1364">obann A</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1571" type="textblock" ulx="2463" uly="1496">
        <line lrx="2606" lry="1571" ulx="2463" uly="1496">lenttey 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="1897" type="textblock" ulx="1668" uly="1817">
        <line lrx="2334" lry="1897" ulx="1668" uly="1817">Er bleibt aber auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1720" type="textblock" ulx="2416" uly="1603">
        <line lrx="2607" lry="1720" ulx="2416" uly="1603">ihne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2299" type="textblock" ulx="2428" uly="1970">
        <line lrx="2610" lry="2046" ulx="2545" uly="1970">6n</line>
        <line lrx="2610" lry="2177" ulx="2431" uly="2074">iin</line>
        <line lrx="2610" lry="2299" ulx="2428" uly="2188">hunnit ſo</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="57" type="page" xml:id="s_Jd26-3_057">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_057.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2029" lry="539" type="textblock" ulx="470" uly="438">
        <line lrx="2029" lry="539" ulx="470" uly="438">Von den innerlichen Krankheiren. 49</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="2638" type="textblock" ulx="0" uly="629">
        <line lrx="2041" lry="726" ulx="0" uly="629">ee chhet gelinde zu ſeyn ſcheinet, die Kranken doch auf</line>
        <line lrx="2013" lry="845" ulx="3" uly="742">mn. Eſt eine unbeſchreibliche Art peiniget, und daher eine</line>
        <line lrx="2017" lry="963" ulx="0" uly="870">en) Ab dee gewiſſe Art von Unruhe macht, deren Heftig⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="1155" ulx="0" uly="976">d leſchn keit ſich durch Seufzen und deechzen zu erkennen</line>
        <line lrx="854" lry="1208" ulx="1" uly="1110">ng ſe un giebt.</line>
        <line lrx="2050" lry="1321" ulx="0" uly="1144">1n den en 2) Ein gewiſſes Beißen und Brennen im</line>
        <line lrx="2013" lry="1445" ulx="0" uly="1346">eſchedn.  obern Magenmunde, woelchen die Alten cardia</line>
        <line lrx="2023" lry="1568" ulx="1" uly="1463">ulerhiß nennten, daher dieſe Krankheit cardialgia, d. i.</line>
        <line lrx="2075" lry="1684" ulx="4" uly="1572">ir mis ein Schmerz im Magenmunde heißt, der ſich bey</line>
        <line lrx="2010" lry="1811" ulx="3" uly="1687">m ul der verdorbenen Verdauung zu ereignen pfleget,</line>
        <line lrx="2017" lry="1926" ulx="0" uly="1817">hlnug und bisweilen beſtimmte Anfaͤlle hat.</line>
        <line lrx="2016" lry="2051" ulx="1" uly="1936">den hint 3) Ein andrer gleichſam brennender Schmerz</line>
        <line lrx="2009" lry="2185" ulx="9" uly="2043">hene n oder Empfindung von Hitze, die man das Sod⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="2290" ulx="0" uly="2166">a Prreott brennen (ſoda, le fer chaud) heißt, welche un⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="2419" ulx="0" uly="2294">den un da angenehme Empfindung oft den ganzen Magen⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="2539" ulx="0" uly="2361">aihrhr ſchlund mit einnimmt, und von einer ſauern</line>
        <line lrx="2012" lry="2638" ulx="105" uly="2524">fingtt, gleichſam vitrioliſchen im Magen befindlichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2012" lry="2986" type="textblock" ulx="0" uly="2581">
        <line lrx="105" lry="2665" ulx="1" uly="2581">gic</line>
        <line lrx="2012" lry="2789" ulx="0" uly="2643"> Eint Schaͤrfe entſpringet. Dieſem Zufalle ſind melan⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="2986" ulx="0" uly="2761">n ig choliſche Perſonen und ſtarke Biertrinker, als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="3814" type="textblock" ulx="0" uly="2794">
        <line lrx="2009" lry="3023" ulx="60" uly="2794">* welche ſich beſtaͤndig uͤber ein ſolches Aufſtoßen</line>
        <line lrx="1469" lry="3127" ulx="58" uly="2979">Sir⸗ beklagen, beſonders unterworfen.</line>
        <line lrx="2008" lry="3241" ulx="0" uly="3066">nd mumn 4) Endlich giebt es noch eine andre Art ei⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="3374" ulx="0" uly="3167">eiß nes ſtechenden und reizenden Schmerzens, der</line>
        <line lrx="2006" lry="3441" ulx="279" uly="3352">eben dieſes Verdauungswerkzeug angreift, und</line>
        <line lrx="2051" lry="3581" ulx="201" uly="3463">o die Magencolik oder der Magenkrampf ge⸗</line>
        <line lrx="2009" lry="3705" ulx="157" uly="3591">fi nennt wird. Dieſer entſteht von Kraͤmpfen und</line>
        <line lrx="2068" lry="3814" ulx="0" uly="3675">ge/ 6 Lieut. III. Band. OdD Blaͤ⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="58" type="page" xml:id="s_Jd26-3_058">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_058.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1712" lry="618" type="textblock" ulx="1193" uly="461">
        <line lrx="1712" lry="618" ulx="1193" uly="461">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="666" lry="631" type="textblock" ulx="518" uly="508">
        <line lrx="666" lry="631" ulx="518" uly="508">10</line>
      </zone>
      <zone lrx="2407" lry="928" type="textblock" ulx="579" uly="669">
        <line lrx="2339" lry="819" ulx="579" uly="669">Blaͤhungen, und iſt mehrentheils mit Aufftoßen</line>
        <line lrx="2407" lry="928" ulx="581" uly="798">und einem Auftreten des Unterleibes und mit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="1407" type="textblock" ulx="580" uly="917">
        <line lrx="2321" lry="1050" ulx="580" uly="917">Bangigkeit und Ohnmachten verknuͤpft. Es iſt</line>
        <line lrx="2321" lry="1172" ulx="586" uly="1041">zu merken, daß dieſer lezte Schmerz, wenn er</line>
        <line lrx="2320" lry="1281" ulx="593" uly="1154">einen gewiſſen Grad erreichet, und ein Fieber bey</line>
        <line lrx="2330" lry="1407" ulx="596" uly="1266">ſich hat, eine Entzuͤndung des Magens mit toͤd⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="1520" type="textblock" ulx="599" uly="1385">
        <line lrx="2375" lry="1520" ulx="599" uly="1385">lichen Zufaͤllen beſorgen laͤßt; und dieſer Umſtand</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="2241" type="textblock" ulx="547" uly="1507">
        <line lrx="2327" lry="1640" ulx="601" uly="1507">koͤmmt oͤfterer, als man gemeiniglich glaubt,</line>
        <line lrx="2322" lry="1774" ulx="602" uly="1606">vor. Bey dieſen empfindlichen Schmerzen des</line>
        <line lrx="2330" lry="1872" ulx="604" uly="1739">Magens leidben die nahen und entfernten Theile</line>
        <line lrx="2339" lry="2006" ulx="609" uly="1861">zugleich mit, und faſt alle Verrichtungen unſers</line>
        <line lrx="2331" lry="2113" ulx="547" uly="1979">Körpers gerathen in Unordnung. Es erfolgt</line>
        <line lrx="2334" lry="2241" ulx="609" uly="2104">naͤmlich ein heftiges Erbrechen, eine Erſchwerung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2407" lry="2468" type="textblock" ulx="616" uly="2218">
        <line lrx="2378" lry="2369" ulx="616" uly="2218">des Otheinholens, ein Herzklopfen und unor⸗</line>
        <line lrx="2407" lry="2468" ulx="617" uly="2329">dentlicher Puls, ein Erſtarren, Zittern, Verhal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2343" lry="2952" type="textblock" ulx="567" uly="2453">
        <line lrx="2340" lry="2580" ulx="620" uly="2453">ten des Urins, kalte Schweiße, eine Kaͤlte in den</line>
        <line lrx="2337" lry="2711" ulx="567" uly="2562">außern Gliedmaßen, Zuckungen, Laͤhmungen u.</line>
        <line lrx="2343" lry="2832" ulx="631" uly="2680">ſ. f. ſo daß manche Kranke es gar nicht ausſte⸗</line>
        <line lrx="1616" lry="2952" ulx="632" uly="2840">hen koͤnnen, ſondern aus</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="3829" type="textblock" ulx="597" uly="3049">
        <line lrx="2059" lry="3183" ulx="625" uly="3049">Man darf ſich gar nicht wundern, daß</line>
        <line lrx="2343" lry="3310" ulx="629" uly="3158">ſerordentlich ſtarken Schmerzen des Magens eine</line>
        <line lrx="2343" lry="3416" ulx="597" uly="3281">ſolche Menge von bedenklichen Zufaͤllen hervor⸗</line>
        <line lrx="2344" lry="3529" ulx="628" uly="3375">bringen, weil in dem ganzen menſchlichen Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2344" lry="3663" ulx="614" uly="3504">per kein Theil iſt, der nach Verhaͤltniß ſeiner</line>
        <line lrx="2344" lry="3764" ulx="599" uly="3620">Groͤße ſeͦ viele Nerven in ſich hat, und daher</line>
        <line lrx="2335" lry="3829" ulx="1791" uly="3744">ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="2907" type="textblock" ulx="1667" uly="2801">
        <line lrx="2362" lry="2907" ulx="1667" uly="2801">Mangel der Kraͤfte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2387" lry="3113" type="textblock" ulx="630" uly="2911">
        <line lrx="2387" lry="3055" ulx="630" uly="2911">unter der Laſt dieſer Zufaͤlle gaͤnzlich unterliegen.</line>
        <line lrx="2370" lry="3113" ulx="2100" uly="3032">die auſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="570" type="textblock" ulx="2543" uly="422">
        <line lrx="2610" lry="570" ulx="2543" uly="422">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1111" type="textblock" ulx="2448" uly="677">
        <line lrx="2610" lry="763" ulx="2492" uly="677">unge</line>
        <line lrx="2607" lry="880" ulx="2448" uly="812">Anz un</line>
        <line lrx="2610" lry="1001" ulx="2485" uly="915">ehaupt</line>
        <line lrx="2603" lry="1111" ulx="2486" uly="1020">n die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="1232" type="textblock" ulx="2431" uly="1154">
        <line lrx="2603" lry="1232" ulx="2431" uly="1154">egieret</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2304" type="textblock" ulx="2480" uly="1278">
        <line lrx="2610" lry="1361" ulx="2529" uly="1278">Di</line>
        <line lrx="2610" lry="1482" ulx="2480" uly="1379">Umnenie</line>
        <line lrx="2608" lry="1600" ulx="2482" uly="1507">ſch i,</line>
        <line lrx="2610" lry="1715" ulx="2485" uly="1627">Mlten</line>
        <line lrx="2610" lry="1830" ulx="2489" uly="1743">ungdren</line>
        <line lrx="2610" lry="1941" ulx="2501" uly="1848">RE</line>
        <line lrx="2602" lry="2071" ulx="2519" uly="1990">nnenſ⸗</line>
        <line lrx="2609" lry="2200" ulx="2503" uly="2090">nite</line>
        <line lrx="2610" lry="2304" ulx="2494" uly="2215">ii</line>
      </zone>
      <zone lrx="2497" lry="2320" type="textblock" ulx="2492" uly="2313">
        <line lrx="2497" lry="2320" ulx="2492" uly="2313">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2426" type="textblock" ulx="2488" uly="2330">
        <line lrx="2610" lry="2426" ulx="2488" uly="2330">Ufe,e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2548" type="textblock" ulx="2518" uly="2462">
        <line lrx="2540" lry="2526" ulx="2518" uly="2462">= —</line>
        <line lrx="2560" lry="2535" ulx="2542" uly="2480">SSe</line>
        <line lrx="2592" lry="2546" ulx="2571" uly="2476">=</line>
        <line lrx="2610" lry="2548" ulx="2595" uly="2487">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="59" type="page" xml:id="s_Jd26-3_059">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_059.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="191" lry="2320" type="textblock" ulx="0" uly="1922">
        <line lrx="55" lry="1993" ulx="5" uly="1922">ce</line>
        <line lrx="154" lry="2223" ulx="0" uly="2062">btnn</line>
        <line lrx="191" lry="2320" ulx="75" uly="2237">d N</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="2684" type="textblock" ulx="0" uly="2321">
        <line lrx="101" lry="2487" ulx="0" uly="2321">4 A</line>
        <line lrx="197" lry="2684" ulx="3" uly="2469">. * .</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2849" type="textblock" ulx="79" uly="2613">
        <line lrx="194" lry="2849" ulx="79" uly="2613">1.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="579" type="textblock" ulx="530" uly="459">
        <line lrx="2047" lry="579" ulx="530" uly="459">Von den innerlichen Krankheiten. 51</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="773" type="textblock" ulx="264" uly="639">
        <line lrx="2053" lry="773" ulx="264" uly="639">ſo ungemein empfindlich iſt. Es iſt daher nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2128" lry="1944" type="textblock" ulx="310" uly="791">
        <line lrx="2058" lry="877" ulx="311" uly="791">ganz ungereimt, wenn man im gemeinen Leben</line>
        <line lrx="2050" lry="1003" ulx="313" uly="892">behauptet, daß der Magen und das Herz gleich⸗</line>
        <line lrx="2128" lry="1125" ulx="316" uly="1010">ſam die Zuͤgel halten, wodurch der ganze Koͤrper</line>
        <line lrx="2025" lry="1246" ulx="313" uly="1141">regieret wird.</line>
        <line lrx="2052" lry="1359" ulx="477" uly="1246">Die Magenſchmerzen entſtehen von reizenden</line>
        <line lrx="2063" lry="1491" ulx="310" uly="1345">Unreinigkeiten, die in der Hoͤhle deſſelben befind⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1603" ulx="314" uly="1496">lich ſind, als z. B. von Ueberbleibſeln einer ver⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="1718" ulx="317" uly="1612">derbten Verdauung, von Brech⸗ und Abfuͤh⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="1838" ulx="315" uly="1732">rungsmitteln, von Giften, Wuͤrmern u. d. g.</line>
        <line lrx="2042" lry="1944" ulx="319" uly="1849">Sie entſpringen von oͤfterm Zorn, von Bekuͤm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="2210" type="textblock" ulx="274" uly="1964">
        <line lrx="2049" lry="2085" ulx="274" uly="1964">merniß und andern ſtarken Leidenſchaften, von</line>
        <line lrx="2045" lry="2210" ulx="301" uly="2069">zuruͤckgehaltenen Blutausfluͤſſen/ von zuruͤckgetre⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="2886" type="textblock" ulx="314" uly="2184">
        <line lrx="2047" lry="2307" ulx="317" uly="2184">tenen Aus ſchlaͤgen der Haut, ven der geſtopften</line>
        <line lrx="2042" lry="2425" ulx="314" uly="2316">Ruhr, von einer Colik, die in den Gedaͤrmen,</line>
        <line lrx="2090" lry="2550" ulx="314" uly="2439">in dem Gekroͤſe, dem Zwoͤlffingerdarm, der Leber</line>
        <line lrx="2103" lry="2656" ulx="316" uly="2558">und den Nieren ihren Sitz hat, von boͤsartigen</line>
        <line lrx="2045" lry="2773" ulx="323" uly="2672">Fiebern u. d. g. Dergleichen Leibesſchmerzen ſind</line>
        <line lrx="2042" lry="2886" ulx="317" uly="2773">beſonders diejenigen Perſonen unterworfen, wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2106" lry="3012" type="textblock" ulx="303" uly="2899">
        <line lrx="2106" lry="3012" ulx="303" uly="2899">che beſtaͤndig ſchmauſen und ſchwelgen, ingleichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2120" lry="3543" type="textblock" ulx="311" uly="3024">
        <line lrx="2074" lry="3119" ulx="313" uly="3024">melancholiſche, mit der Gicht und mit dem</line>
        <line lrx="2120" lry="3249" ulx="311" uly="3139">Stein *) beſchwerte Perſonen: ferner die bleich⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="3431" ulx="314" uly="3244">ſchtigen und hyſteriſchen Frauenzimmer. Es</line>
        <line lrx="2040" lry="3543" ulx="1159" uly="3374">d 2 ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="1136" lry="3539" type="textblock" ulx="308" uly="3505">
        <line lrx="1136" lry="3524" ulx="330" uly="3505">RD—R—0————  õ — ———— ————</line>
        <line lrx="1002" lry="3539" ulx="308" uly="3511">Nrm .</line>
      </zone>
      <zone lrx="1804" lry="3543" type="textblock" ulx="1726" uly="3517">
        <line lrx="1759" lry="3524" ulx="1726" uly="3517">.—</line>
        <line lrx="1804" lry="3543" ulx="1745" uly="3534">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2111" lry="3831" type="textblock" ulx="381" uly="3512">
        <line lrx="2111" lry="3821" ulx="381" uly="3512">*) Eonderlich werden vergleichen e ene als</line>
        <line lrx="1988" lry="3831" ulx="427" uly="3737">man glaukt, von Gallenſteinen erreget. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="60" type="page" xml:id="s_Jd26-3_060">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_060.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1710" lry="623" type="textblock" ulx="557" uly="462">
        <line lrx="1710" lry="623" ulx="557" uly="462">52 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="916" type="textblock" ulx="531" uly="649">
        <line lrx="2320" lry="810" ulx="563" uly="649">ſind aber die oft wiederkommenden Magenſchmer⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="916" ulx="531" uly="803">zen nicht ohne Gefahr, die langwierigen unheil⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="1261" type="textblock" ulx="566" uly="926">
        <line lrx="2317" lry="1030" ulx="566" uly="926">bar, die heftigen, wenn ein Fieber mit zuge⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="1164" ulx="569" uly="1040">gen iſt, wegen der Magenentzuͤndung furchtbar.</line>
        <line lrx="2314" lry="1261" ulx="573" uly="1160">Endlich ſtehet die größte Gefahr bevor, wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2394" lry="1504" type="textblock" ulx="576" uly="1273">
        <line lrx="2394" lry="1402" ulx="576" uly="1273">bey dem heftigſten Ausbruche derſelben der Schluk⸗</line>
        <line lrx="2383" lry="1504" ulx="577" uly="1387">ken, kalte Schweiße, Ohnmachten u. ſ. f. dazu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="1978" type="textblock" ulx="585" uly="1509">
        <line lrx="2322" lry="1621" ulx="585" uly="1509">kommen. Man muß wiſſen, daß dieſe Krankheit,</line>
        <line lrx="2321" lry="1741" ulx="586" uly="1619">ob ſie gleich unter dem Namen des Magendruͤk⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1849" ulx="586" uly="1746">fens bekannt iſt, doch oft außerhalb des Magens</line>
        <line lrx="2316" lry="1978" ulx="588" uly="1860">ihren Sitz habe. Denn die Urſache davon liegt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2092" type="textblock" ulx="584" uly="1980">
        <line lrx="2318" lry="2092" ulx="584" uly="1980">nicht nur in dem Magenſchlunde, Zwoͤlffinger⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="3037" type="textblock" ulx="582" uly="2098">
        <line lrx="2326" lry="2208" ulx="582" uly="2098">darme, Zwerchfell und in dem Netz, ſondern</line>
        <line lrx="2328" lry="2332" ulx="586" uly="2207">auch in der Leber und Milz, in der großen Druͤſe</line>
        <line lrx="2327" lry="2443" ulx="596" uly="2326">unter dem Magen und in dem Gekroͤſe, und</line>
        <line lrx="2330" lry="2577" ulx="600" uly="2446">endlich auch in den Muſkeln des Unterleibes.</line>
        <line lrx="2332" lry="2678" ulx="604" uly="2562">Es koͤnnen auch Ausſpannungen der Pulsadern</line>
        <line lrx="2331" lry="2795" ulx="603" uly="2677">und andre Geſchwuͤlſte in dem Magen empfind⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="2922" ulx="605" uly="2803">liche Schmerzen erregen. Hieraus ſiehet man,</line>
        <line lrx="2329" lry="3037" ulx="595" uly="2915">daß in dem Magen nicht allezeit urſpruͤnglich der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="3148" type="textblock" ulx="546" uly="3035">
        <line lrx="2331" lry="3148" ulx="546" uly="3035">Grund von dieſen Zufaͤllen verborgen liege, da⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="3389" type="textblock" ulx="609" uly="3156">
        <line lrx="2332" lry="3332" ulx="610" uly="3156">her aus dieſem Irrthume die Krantheik oft un⸗</line>
        <line lrx="1406" lry="3389" ulx="609" uly="3302">richtig behandelt wird.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2427" lry="3505" type="textblock" ulx="773" uly="3318">
        <line lrx="2427" lry="3505" ulx="773" uly="3318">Bey den Oefnungen der Leichname findet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="3613" type="textblock" ulx="582" uly="3505">
        <line lrx="2333" lry="3613" ulx="582" uly="3505">man in dem Magen ſtockende Galle, welche auſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="3811" type="textblock" ulx="586" uly="3622">
        <line lrx="2335" lry="3775" ulx="586" uly="3622">ſerordentſh ſcharf und beizend (eruginoſa) iſt,</line>
        <line lrx="2332" lry="3811" ulx="2194" uly="3745">oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3592" type="textblock" ulx="2419" uly="631">
        <line lrx="2604" lry="712" ulx="2465" uly="631">Uber auch</line>
        <line lrx="2610" lry="831" ulx="2461" uly="748">Crongtip</line>
        <line lrx="2610" lry="938" ulx="2458" uly="864">Ulite darin</line>
        <line lrx="2610" lry="1071" ulx="2456" uly="983">Mhange</line>
        <line lrx="2610" lry="1181" ulx="2455" uly="1112">ungswait</line>
        <line lrx="2601" lry="1304" ulx="2453" uly="1226">zurdellen</line>
        <line lrx="2610" lry="1414" ulx="2471" uly="1335">find hi</line>
        <line lrx="2586" lry="1546" ulx="2467" uly="1461">altnr,</line>
        <line lrx="2610" lry="1667" ulx="2478" uly="1571">lfonfe</line>
        <line lrx="2599" lry="1785" ulx="2462" uly="1693">ſerſen</line>
        <line lrx="2608" lry="1900" ulx="2451" uly="1808">nißige un</line>
        <line lrx="2610" lry="2021" ulx="2457" uly="1922">Niſten</line>
        <line lrx="2606" lry="2138" ulx="2466" uly="2043">n ut</line>
        <line lrx="2610" lry="2264" ulx="2461" uly="2158">nr ſirtn</line>
        <line lrx="2608" lry="2385" ulx="2443" uly="2275">IN Gel</line>
        <line lrx="2610" lry="2507" ulx="2431" uly="2407">f Vim</line>
        <line lrx="2601" lry="2627" ulx="2426" uly="2521">haſtſedener</line>
        <line lrx="2552" lry="2737" ulx="2432" uly="2634">Nahe</line>
        <line lrx="2599" lry="2855" ulx="2438" uly="2760">daſhlucte</line>
        <line lrx="2591" lry="2976" ulx="2429" uly="2875">ſſchvegen</line>
        <line lrx="2610" lry="3122" ulx="2441" uly="2998">ſſcterin</line>
        <line lrx="2610" lry="3227" ulx="2435" uly="3111">ſe teſen, oh</line>
        <line lrx="2606" lry="3347" ulx="2432" uly="3244">n it de</line>
        <line lrx="2610" lry="3473" ulx="2419" uly="3358">her do</line>
        <line lrx="2608" lry="3592" ulx="2421" uly="3457">n uns</line>
      </zone>
      <zone lrx="2468" lry="3410" type="textblock" ulx="2419" uly="2982">
        <line lrx="2468" lry="3410" ulx="2419" uly="2982">= = —. —</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="61" type="page" xml:id="s_Jd26-3_061">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_061.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="176" lry="910" type="textblock" ulx="0" uly="700">
        <line lrx="175" lry="787" ulx="0" uly="700">Vigelſtner⸗</line>
        <line lrx="176" lry="910" ulx="0" uly="810">igen nheb</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="1753" type="textblock" ulx="9" uly="1637">
        <line lrx="197" lry="1753" ulx="9" uly="1637">1 gaatden⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="154" lry="1891" type="textblock" ulx="2" uly="1802">
        <line lrx="154" lry="1891" ulx="2" uly="1802">halb M</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="1795" type="textblock" ulx="155" uly="1757">
        <line lrx="192" lry="1795" ulx="155" uly="1757">/ 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1300" lry="2840" type="textblock" ulx="289" uly="2742">
        <line lrx="1300" lry="2840" ulx="289" uly="2742">verſchluckte fremde Koͤrper.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1572" lry="3672" type="textblock" ulx="219" uly="3566">
        <line lrx="1572" lry="3672" ulx="219" uly="3566">gen Gedaͤrme, uͤber die Maße ausg</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="529" type="textblock" ulx="520" uly="425">
        <line lrx="2067" lry="529" ulx="520" uly="425">Von den innerlichen Krankhelten. 52</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="3308" type="textblock" ulx="297" uly="619">
        <line lrx="2062" lry="706" ulx="312" uly="619">oder auch Gallenſteine, die wie die Koͤrner in den</line>
        <line lrx="2060" lry="828" ulx="315" uly="740">Granataͤpfeln ausſehen, und ausgetretenes Ge⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="943" ulx="315" uly="828">bluͤte darinnen. Dieſes Eingeweide ſchwillt durch</line>
        <line lrx="2056" lry="1061" ulx="315" uly="975">Blaͤhungen oder einen ſtarken Vorrath von Nah⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="1186" ulx="304" uly="1095">rungsmitteln außerordentlich auf, und weichet</line>
        <line lrx="2047" lry="1306" ulx="297" uly="1214">zuweilen von ſeinem Platze. Die Haͤute deſſelben</line>
        <line lrx="2049" lry="1418" ulx="321" uly="1325">ſind dicker als gewoͤhnlich, calloͤs, entzuͤndet,</line>
        <line lrx="2087" lry="1536" ulx="301" uly="1432">vereitert, von Geſchwuͤren innerlich und aͤußer⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1665" ulx="309" uly="1565">lich angefreſſen, faulig, in Brand gerathen und</line>
        <line lrx="2043" lry="1775" ulx="301" uly="1683">aufgeriſſen. Hin und wieder findet man unregel⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="1893" ulx="311" uly="1800">maͤßige und Baͤlgleinsgeſchwuͤlſte, ſchwammige</line>
        <line lrx="2045" lry="2010" ulx="314" uly="1916">Fleiſchgewaͤchſe, Warzen, Brandflecken, welche</line>
        <line lrx="2043" lry="2127" ulx="317" uly="2036">den Pocken aͤhnlich ſehen, und andre verſchie⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="2257" ulx="301" uly="2151">dene Knoten in dieſem Theile. Bisweilen oͤfnet</line>
        <line lrx="2041" lry="2368" ulx="309" uly="2268">ſich der Gallengang in dem Magen; man findet</line>
        <line lrx="2040" lry="2480" ulx="303" uly="2387">auch Wuͤrmer darinnen, desgleichen Steine von</line>
        <line lrx="2040" lry="2597" ulx="303" uly="2511">verſchiedener Geſtalt und Groͤße, Pillen, Kerne,</line>
        <line lrx="2044" lry="2715" ulx="302" uly="2621">Kohlen, Gyps, Radeln und unzaͤhlige andre</line>
        <line lrx="2041" lry="2833" ulx="1411" uly="2747">Der Pfoͤrtner iſt</line>
        <line lrx="2034" lry="2955" ulx="301" uly="2860">geſchwollen und verhaͤrtet; es ſitzen Warzen oder</line>
        <line lrx="2031" lry="3067" ulx="298" uly="2976">Fleiſchgewaͤchſe daran; er iſt von Geſchwuͤren an⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="3190" ulx="300" uly="3091">gefreſſen, oder endlich zuweilen ſo erſchlafft, daß</line>
        <line lrx="2021" lry="3308" ulx="302" uly="3219">man mit der ganzen Hand durchfahren koͤnnte.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="3424" type="textblock" ulx="231" uly="3333">
        <line lrx="2022" lry="3424" ulx="231" uly="3333">Auch der Zwoͤlffingerdarm leidet bey dieſer Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2020" lry="3546" type="textblock" ulx="301" uly="3450">
        <line lrx="2020" lry="3546" ulx="301" uly="3450">heit mit, und iſt von Winden, ſo wie die uͤbri⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="3816" type="textblock" ulx="1609" uly="3582">
        <line lrx="2021" lry="3816" ulx="1609" uly="3582">E* deber</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="62" type="page" xml:id="s_Jd26-3_062">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_062.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1707" lry="536" type="textblock" ulx="564" uly="419">
        <line lrx="1707" lry="536" ulx="564" uly="419">124 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="830" type="textblock" ulx="547" uly="591">
        <line lrx="2313" lry="722" ulx="567" uly="591">Leber iſt verhaͤrtet, entzuͤndet, vereitert und an⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="830" ulx="547" uly="727">gefault, und eben ſo ſieht auch die Milz, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="944" type="textblock" ulx="464" uly="845">
        <line lrx="2322" lry="944" ulx="464" uly="845">groſßte Druͤſe unter dem Magen, das Gekroͤſe,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="1064" type="textblock" ulx="515" uly="969">
        <line lrx="2321" lry="1064" ulx="515" uly="969">das Netz u. ſ. f. aus. Die Gallenblaſe ſtrotzet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="1188" type="textblock" ulx="581" uly="1079">
        <line lrx="2330" lry="1188" ulx="581" uly="1079">von Galle, oder man trift in derſelben eine un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="1309" type="textblock" ulx="581" uly="1206">
        <line lrx="2328" lry="1309" ulx="581" uly="1206">zaͤhlige Menge von galligen Concretionen an.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="1424" type="textblock" ulx="584" uly="1310">
        <line lrx="2334" lry="1424" ulx="584" uly="1310">Man erblicket ferner Netzbruͤche, Ausſpannungen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="1540" type="textblock" ulx="584" uly="1428">
        <line lrx="2331" lry="1540" ulx="584" uly="1428">der großen Pulsader oder der Magenpulsader.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="1662" type="textblock" ulx="579" uly="1554">
        <line lrx="2332" lry="1662" ulx="579" uly="1554">Ich uͤbergehe die Entzuͤndungen des Mittelfells</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="1774" type="textblock" ulx="588" uly="1668">
        <line lrx="2331" lry="1774" ulx="588" uly="1668">und Herzbeutels, die außerordentliche Vergroͤße⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="2014" type="textblock" ulx="515" uly="1786">
        <line lrx="2356" lry="1891" ulx="581" uly="1786">rung des Herzens und andre Maͤngel dieſes</line>
        <line lrx="2346" lry="2014" ulx="515" uly="1905">Werkzeuges, die man bey Leichenoͤfnungen ſolcher</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="3738" type="textblock" ulx="547" uly="2032">
        <line lrx="2054" lry="2130" ulx="579" uly="2032">Hranken angetroffen, mit Stillſchweigen.</line>
        <line lrx="2328" lry="2253" ulx="756" uly="2136">Wenn bey heftigen, Magenſchmerzen ein ſtar⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="2475" ulx="596" uly="2374">oͤßnen und dadurch der zu beſorgenden Entzuͤn⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="2607" ulx="594" uly="2484">dung ſteuern; denn in dieſem Falle darf man</line>
        <line lrx="2332" lry="2789" ulx="597" uly="2619">das Blut nicht ſchonen. Außerdem kann man</line>
        <line lrx="2329" lry="2962" ulx="598" uly="2767">ein Brech. und Laxiermitte . weil man vor alien</line>
        <line lrx="2333" lry="3065" ulx="547" uly="2964">Dingen die in den erſten Wegen befindlichen</line>
        <line lrx="2339" lry="3202" ulx="573" uly="3069">Unreinigkeiten mit einemmale heraus ſchaffen</line>
        <line lrx="2338" lry="3304" ulx="594" uly="3179">muß. Jedoch maͤſſen dieſe Mittel mit Vorſicht</line>
        <line lrx="2336" lry="3434" ulx="596" uly="3307">verordnet oder mit ſtillenden Mitteln verbunden</line>
        <line lrx="2336" lry="3535" ulx="593" uly="3432">werden, daß der Reiz derſelben nicht die Krank⸗</line>
        <line lrx="2332" lry="3665" ulx="580" uly="3551">heit verſchlimmere. Nach ihnen ſind die Schaͤrfe</line>
        <line lrx="2317" lry="3738" ulx="2155" uly="3669">daͤm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="436" type="textblock" ulx="2531" uly="351">
        <line lrx="2610" lry="436" ulx="2531" uly="351">Ver</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2432" type="textblock" ulx="2427" uly="553">
        <line lrx="2610" lry="634" ulx="2436" uly="553">ſinofenden</line>
        <line lrx="2610" lry="754" ulx="2431" uly="672">gruhe, Na</line>
        <line lrx="2594" lry="861" ulx="2429" uly="795">Und andre</line>
        <line lrx="2610" lry="990" ulx="2429" uly="912">der Brechn</line>
        <line lrx="2597" lry="1098" ulx="2428" uly="1028">Cickeln im</line>
        <line lrx="2610" lry="1229" ulx="2430" uly="1145">leſſtet oft</line>
        <line lrx="2607" lry="1352" ulx="2430" uly="1260">Pnnen ſch</line>
        <line lrx="2601" lry="1462" ulx="2427" uly="1384">Wiine gon</line>
        <line lrx="2610" lry="1598" ulx="2429" uly="1502">ſehen Aua</line>
        <line lrx="2610" lry="1710" ulx="2432" uly="1621">lufu, Dhe</line>
        <line lrx="2610" lry="1824" ulx="2439" uly="1740">ſen md on</line>
        <line lrx="2610" lry="1942" ulx="2460" uly="1868">Nwr</line>
        <line lrx="2610" lry="2061" ulx="2531" uly="1987">Mi⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2183" ulx="2458" uly="2090">D</line>
        <line lrx="2607" lry="2313" ulx="2507" uly="2224">Seen</line>
        <line lrx="2598" lry="2432" ulx="2442" uly="2331">Pinalcten</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="63" type="page" xml:id="s_Jd26-3_063">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_063.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="207" lry="2024" type="textblock" ulx="0" uly="614">
        <line lrx="198" lry="685" ulx="0" uly="614">tat und an⸗</line>
        <line lrx="200" lry="815" ulx="13" uly="729">die Mi die</line>
        <line lrx="185" lry="928" ulx="33" uly="846">das hektſ</line>
        <line lrx="204" lry="1052" ulx="0" uly="884">entlat 4</line>
        <line lrx="207" lry="1175" ulx="4" uly="1102">aſcben ineun</line>
        <line lrx="206" lry="1302" ulx="0" uly="1221">eretoten</line>
        <line lrx="205" lry="1420" ulx="15" uly="1338">ſpeumnngen</line>
        <line lrx="203" lry="1543" ulx="20" uly="1444">Pnguritͤe⸗</line>
        <line lrx="205" lry="1660" ulx="0" uly="1558"> des htit</line>
        <line lrx="200" lry="1782" ulx="0" uly="1677">ntlict e</line>
        <line lrx="123" lry="2024" ulx="0" uly="1814">. r</line>
      </zone>
      <zone lrx="133" lry="2217" type="textblock" ulx="0" uly="1982">
        <line lrx="133" lry="2217" ulx="0" uly="1982">i „</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="2403" type="textblock" ulx="0" uly="2209">
        <line lrx="204" lry="2403" ulx="0" uly="2209">4 en N uut</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="2516" type="textblock" ulx="0" uly="2387">
        <line lrx="210" lry="2516" ulx="0" uly="2387">ſrgerden  bit</line>
      </zone>
      <zone lrx="1503" lry="1444" type="textblock" ulx="320" uly="1357">
        <line lrx="1503" lry="1444" ulx="320" uly="1357">Weine von dieſer langwierigen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2126" lry="475" type="textblock" ulx="534" uly="233">
        <line lrx="2126" lry="475" ulx="534" uly="233">Von den innerlichen Krantheien. y5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="987" type="textblock" ulx="327" uly="469">
        <line lrx="2074" lry="628" ulx="331" uly="469">däpfenden Mittel dien! ich, als z. B. die Huͤner⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="747" ulx="327" uly="624">bruͤhe, Molken, Emulſionen, das ſuͤße Mandeloͤl</line>
        <line lrx="2074" lry="864" ulx="327" uly="746">und andre aͤhnliche Dinge, welche die Schaͤrfe</line>
        <line lrx="2073" lry="987" ulx="332" uly="872">der Brechmittel und der Gifte vorzuͤglich einzu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="1217" type="textblock" ulx="290" uly="988">
        <line lrx="2075" lry="1125" ulx="290" uly="988">wickeln im Stande ſind. Haͤufiges Waſſertrinken</line>
        <line lrx="2076" lry="1217" ulx="333" uly="1103">leiſtet oft die beſten Dienſte, und viele Perſonen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="2526" type="textblock" ulx="332" uly="1232">
        <line lrx="2080" lry="1334" ulx="332" uly="1232">koͤnnen ſich lediglich durch die Enthaltung vom</line>
        <line lrx="2086" lry="1426" ulx="1583" uly="1342">Krankheit be⸗</line>
        <line lrx="2090" lry="1597" ulx="337" uly="1446">freyen. Auch ſind Traͤnke von Borretſch, Hind⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="1695" ulx="337" uly="1568">laͤufte, Bibernell, Erdrauch, Koͤrbel, Krebsbruͤ⸗</line>
        <line lrx="2108" lry="1810" ulx="343" uly="1702">hen und andern bekannten niederſchlagenden Din⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="1927" ulx="349" uly="1837">gen oft von gutem Nutzen.</line>
        <line lrx="2083" lry="2047" ulx="513" uly="1864">Mit vorgedachten Arzneyen kann man ſchmerz⸗</line>
        <line lrx="2085" lry="2161" ulx="351" uly="2058">ſtillende und beruhigende vermiſchen, als z. B.</line>
        <line lrx="2087" lry="2286" ulx="349" uly="2179">den Salpeter, Campher, den ſchmerzſtillenden</line>
        <line lrx="2088" lry="2401" ulx="348" uly="2294">mineraliſchen Liquor u. ſ. f. Bisweilen helfen die</line>
        <line lrx="2091" lry="2526" ulx="346" uly="2416">krampfſtillenden Arzneyen, als naͤmlich die Me⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2092" lry="2877" type="textblock" ulx="326" uly="2530">
        <line lrx="2090" lry="2630" ulx="353" uly="2530">liſſe, die Lindenbluͤhten, das Bibergeil, das</line>
        <line lrx="2090" lry="2786" ulx="326" uly="2633">Pommeranzenbluͤhtenwaſſer, das Pulver wider</line>
        <line lrx="2092" lry="2877" ulx="350" uly="2734">die fallende Sucht (pulvis de gutteta) u. ſ. f.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2092" lry="3106" type="textblock" ulx="343" uly="2846">
        <line lrx="2091" lry="2993" ulx="349" uly="2846">Bey allzuheftigen Schmerzen kann man ſich be⸗</line>
        <line lrx="2092" lry="3106" ulx="343" uly="3004">taͤubender Mittel, als z. B. des Diacodiums,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2092" lry="3351" type="textblock" ulx="316" uly="3124">
        <line lrx="2092" lry="3226" ulx="316" uly="3124">der ſchmerzſtillenden Tropfen des Sydenhams</line>
        <line lrx="1594" lry="3351" ulx="326" uly="3250">u. a. d. g. ohne Schaden bedienen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="3583" type="textblock" ulx="351" uly="3243">
        <line lrx="2097" lry="3352" ulx="1675" uly="3243">Auch helfen</line>
        <line lrx="2096" lry="3460" ulx="352" uly="3335">bey dieſer Krankheit die magenſtaͤlkenden und</line>
        <line lrx="2096" lry="3583" ulx="351" uly="3478">klaͤhungstreibenden Mittel, als z. B. die Cha⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="64" type="page" xml:id="s_Jd26-3_064">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_064.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="383" lry="207" type="textblock" ulx="287" uly="186">
        <line lrx="383" lry="207" ulx="287" uly="186">E</line>
      </zone>
      <zone lrx="674" lry="517" type="textblock" ulx="567" uly="420">
        <line lrx="674" lry="517" ulx="567" uly="420">56</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="685" type="textblock" ulx="577" uly="557">
        <line lrx="2325" lry="685" ulx="577" uly="557">millenblumen, welche von vielen billig geruͤhmt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2382" lry="1161" type="textblock" ulx="540" uly="709">
        <line lrx="2318" lry="858" ulx="540" uly="709">werden, die Krauſemuͤnze und Salbey, der Anis,</line>
        <line lrx="2382" lry="931" ulx="577" uly="834">Fenchel, Alant, die Rhabarber, Chinarinde,</line>
        <line lrx="2320" lry="1074" ulx="556" uly="946">Caſcarille, der Wachholderſaft, Wermuthextract,</line>
        <line lrx="2323" lry="1161" ulx="557" uly="1058">Theriak u. ſ. f. Endlich verordnet man auch nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1527" type="textblock" ulx="580" uly="1190">
        <line lrx="2326" lry="1283" ulx="580" uly="1190">Befinden der Umſtaͤnde einſaugende, wurmabtrei⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1402" ulx="581" uly="1312">bende, eroͤffnende, ſchweißbefoͤrdernde, dem Skor⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1527" ulx="580" uly="1430">but widerſtehende und Stahlmittel, wodurch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="1640" type="textblock" ulx="538" uly="1546">
        <line lrx="2320" lry="1640" ulx="538" uly="1546">verſchiedene andere Urſachen dieſer Krankheit, bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2348" type="textblock" ulx="568" uly="1664">
        <line lrx="2315" lry="1793" ulx="577" uly="1664">denen der Magen zugleich mit leibet, gehoben</line>
        <line lrx="2317" lry="1873" ulx="568" uly="1734">werden. Naͤchſt dieſen laͤßt man auch noch mit</line>
        <line lrx="2321" lry="1988" ulx="580" uly="1893">aͤhnlichem Nutzen, die Schaͤrfe daͤmpfende, ab⸗</line>
        <line lrx="2276" lry="2148" ulx="579" uly="2016">fuͤhrende und blaͤhungstreibende Klyſtiere ſetzen.</line>
        <line lrx="2321" lry="2262" ulx="746" uly="2135">Es iſt bey der Hebung dieſer verſchiedenen</line>
        <line lrx="2319" lry="2348" ulx="574" uly="2254">Arten von Schmerzen von der aͤußerſten Wich⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="2821" type="textblock" ulx="549" uly="2369">
        <line lrx="2357" lry="2505" ulx="558" uly="2369">tigkeit, daß man ja auf die Art und Beſchaffen⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="2583" ulx="577" uly="2491">heit der in dem Magen ſitzenden Unreinigkeiten</line>
        <line lrx="2316" lry="2720" ulx="549" uly="2590">Achtung gebe und ſich dabey nach den oben an⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="2821" ulx="553" uly="2722">gemerkten Zeichen richte, ob ſie naͤmlich ſauer oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="2927" type="textblock" ulx="574" uly="2841">
        <line lrx="2308" lry="2927" ulx="574" uly="2841">laugenhaft ſind, damit man nicht zuvor ganz un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3043" type="textblock" ulx="548" uly="2945">
        <line lrx="2314" lry="3043" ulx="548" uly="2945">ſchickliche Arzneyen verordne, und alsdenn erſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="3651" type="textblock" ulx="563" uly="3068">
        <line lrx="2309" lry="3161" ulx="573" uly="3068">aus dem Nutzen und Schaden, den ſolche leiſten,</line>
        <line lrx="2310" lry="3302" ulx="571" uly="3190">die fernere Cur der Krankheit ganz empiriſch un⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="3407" ulx="563" uly="3306">ternehme. Iſt eine Saͤure in den erſten Wegen</line>
        <line lrx="2309" lry="3545" ulx="565" uly="3408">vorhanden, ſo wird, wenn man zudoͤrderſt ver⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="3651" ulx="564" uly="3503">duͤnnende und abfuͤhrende Mittel gegeben hat,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="3756" type="textblock" ulx="921" uly="3643">
        <line lrx="2308" lry="3756" ulx="921" uly="3643">₰ nach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="496" type="textblock" ulx="2515" uly="412">
        <line lrx="2595" lry="496" ulx="2515" uly="412">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1411" type="textblock" ulx="2419" uly="611">
        <line lrx="2594" lry="689" ulx="2427" uly="611">lichher die</line>
        <line lrx="2610" lry="813" ulx="2429" uly="722">Urch einſone</line>
        <line lrx="2610" lry="928" ulx="2425" uly="848">lotellen, Kr⸗a</line>
        <line lrx="2603" lry="1049" ulx="2422" uly="966">ſhe Sochen</line>
        <line lrx="2610" lry="1169" ulx="2421" uly="1089">ſhreimigkeite</line>
        <line lrx="2596" lry="1291" ulx="2419" uly="1209">ſenzeſegzten</line>
        <line lrx="2610" lry="1411" ulx="2420" uly="1325">tronenſaf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1521" type="textblock" ulx="2389" uly="1430">
        <line lrx="2610" lry="1521" ulx="2389" uly="1430">eober den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2119" type="textblock" ulx="2424" uly="1565">
        <line lrx="2610" lry="1652" ulx="2424" uly="1565">dieſe Hüͤls</line>
        <line lrx="2610" lry="1766" ulx="2430" uly="1682">ſer ſe, pet</line>
        <line lrx="2610" lry="1887" ulx="2438" uly="1804">Uneetiſche</line>
        <line lrx="2610" lry="2007" ulx="2453" uly="1916">Pe zuci</line>
        <line lrx="2604" lry="2119" ulx="2436" uly="2035">tr een</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3690" type="textblock" ulx="2408" uly="2752">
        <line lrx="2610" lry="2844" ulx="2408" uly="2752">biſen. Nee</line>
        <line lrx="2610" lry="2966" ulx="2410" uly="2867">niht Schede</line>
        <line lrx="2610" lry="3086" ulx="2412" uly="2982">geſchon ert</line>
        <line lrx="2509" lry="3186" ulx="2417" uly="3091">1 ſ</line>
        <line lrx="2609" lry="3327" ulx="2470" uly="3225">bus de</line>
        <line lrx="2609" lry="3447" ulx="2475" uly="3346">deren ⸗</line>
        <line lrx="2603" lry="3690" ulx="2523" uly="3590">nen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="3805" type="textblock" ulx="2479" uly="3709">
        <line lrx="2605" lry="3805" ulx="2479" uly="3709">dene</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="65" type="page" xml:id="s_Jd26-3_065">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_065.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="213" lry="916" type="textblock" ulx="0" uly="598">
        <line lrx="211" lry="685" ulx="8" uly="598">dalg Jruhnt</line>
        <line lrx="213" lry="916" ulx="0" uly="841">(Chinariode,</line>
      </zone>
      <zone lrx="234" lry="1040" type="textblock" ulx="0" uly="963">
        <line lrx="234" lry="1040" ulx="0" uly="963">ermuthertrackt</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="1287" type="textblock" ulx="0" uly="1075">
        <line lrx="215" lry="1156" ulx="0" uly="1075">nan arc nech</line>
        <line lrx="216" lry="1287" ulx="0" uly="1194">de Durmiüntie</line>
      </zone>
      <zone lrx="61" lry="1763" type="textblock" ulx="18" uly="1740">
        <line lrx="61" lry="1763" ulx="18" uly="1740">W</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="2850" type="textblock" ulx="0" uly="1901">
        <line lrx="212" lry="2108" ulx="27" uly="1901">iid⸗ e N</line>
        <line lrx="214" lry="2376" ulx="0" uly="2199">n W</line>
        <line lrx="217" lry="2495" ulx="1" uly="2384">,d S Ge</line>
        <line lrx="216" lry="2607" ulx="0" uly="2445">* irigtien</line>
        <line lrx="219" lry="2736" ulx="0" uly="2629">d den tde den o</line>
        <line lrx="180" lry="2850" ulx="0" uly="2759">nlic ſug</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="1278" type="textblock" ulx="280" uly="397">
        <line lrx="2017" lry="490" ulx="475" uly="397">Von den innerlichen Krankheiten. §</line>
        <line lrx="2027" lry="679" ulx="280" uly="586">nachher die ganze Krankheit bisweilen lediglich</line>
        <line lrx="2060" lry="801" ulx="284" uly="705">durch einſaugende Arzneyen, dergleichen die Kreibe,</line>
        <line lrx="2022" lry="934" ulx="281" uly="823">Corallen, Krebsſteine, Magneſia und andere aͤhn⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="1038" ulx="281" uly="937">liche Sachen ſind, gehoben. Bey alkaliſchen</line>
        <line lrx="2026" lry="1191" ulx="282" uly="1054">Unreinigkeiten hingegen helfen gerade die entge⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="1278" ulx="280" uly="1181">gengeſetzten Arzneyen, als z. B. der Salpeter,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="1762" type="textblock" ulx="177" uly="1280">
        <line lrx="2035" lry="1401" ulx="273" uly="1280">Citronenſaft und andre ſaͤuerliche Getraͤnke. Es</line>
        <line lrx="2034" lry="1512" ulx="177" uly="1419">h iſt aber den Aerzten gar wohl bewußt, daß alle</line>
        <line lrx="2026" lry="1635" ulx="279" uly="1540">dieſe Huͤlfsmittel boch oft unwirkſam ſind; da⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="1762" ulx="279" uly="1656">her ſie, nachdem ſie ſich aller erſinnlichen phar⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2028" lry="1886" type="textblock" ulx="286" uly="1762">
        <line lrx="2028" lry="1886" ulx="286" uly="1762">maceutiſchen Huͤlfe vergeblich bedi net haben,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="1990" type="textblock" ulx="266" uly="1889">
        <line lrx="2024" lry="1990" ulx="266" uly="1889">ihre Zuftucht zu den Mineralwaſſern nehmen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2028" lry="2220" type="textblock" ulx="203" uly="2015">
        <line lrx="2025" lry="2098" ulx="293" uly="2015">Unter dieſen werden in Frankreich die zu Vals,</line>
        <line lrx="2028" lry="2220" ulx="203" uly="2135">(Forges, Plombieres, Balaruc und Monkd'or am</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="2692" type="textblock" ulx="183" uly="2156">
        <line lrx="2021" lry="2357" ulx="183" uly="2156">6 baußigſten gebraucht. *) Endlich iſt vielen Kran⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="2453" ulx="268" uly="2360">ken dieſer Art eine die Schaͤrfe daͤmpfende Koſt,</line>
        <line lrx="937" lry="2592" ulx="265" uly="2496">von Milch, Reiß⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="2692" ulx="200" uly="2594">ſicht auf die uͤbrigen Umſtaͤnde ſehr dienlich ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2029" lry="2592" type="textblock" ulx="985" uly="2467">
        <line lrx="2029" lry="2592" ulx="985" uly="2467">und Gerſtenſchleim, mit Ruͤck⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="3044" type="textblock" ulx="285" uly="2717">
        <line lrx="2026" lry="2806" ulx="285" uly="2717">weſen. Aber auch dieſe Behanblung thut oft</line>
        <line lrx="2030" lry="2927" ulx="287" uly="2837">mehr Schaden als Nutzen, wenn man nicht,</line>
        <line lrx="2052" lry="3044" ulx="292" uly="2957">wie ſchon erwaͤhnt worden, auf die Hauptkrank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="3173" type="textblock" ulx="163" uly="3051">
        <line lrx="2018" lry="3173" ulx="163" uly="3051">“ heit ſelbſt ſein Abſehen bey der Heilung richtet.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="3278" type="textblock" ulx="454" uly="3184">
        <line lrx="2025" lry="3278" ulx="454" uly="3184">Was die aͤußerlichen Mittel anlanget, ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="3434" type="textblock" ulx="273" uly="3287">
        <line lrx="2024" lry="3434" ulx="273" uly="3287">ſind deren viele, welche einige Erleichterung zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="3743" type="textblock" ulx="362" uly="3432">
        <line lrx="2022" lry="3510" ulx="1110" uly="3432">D F5 ver⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="3660" ulx="362" uly="3499">*) In unſern Gegenden leiſtet oft das Carlsbad die be⸗</line>
        <line lrx="1703" lry="3743" ulx="430" uly="3664">ſten Dienſte. A. d. Ueh. *</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="66" type="page" xml:id="s_Jd26-3_066">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_066.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2390" lry="674" type="textblock" ulx="648" uly="375">
        <line lrx="1799" lry="480" ulx="652" uly="375">78 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2390" lry="674" ulx="648" uly="553">verſchaffen im Stande ſind. Hierher gehoͤren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2401" lry="781" type="textblock" ulx="651" uly="681">
        <line lrx="2401" lry="781" ulx="651" uly="681">die erweichenden, die man als Salben, Baͤhun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2386" lry="1965" type="textblock" ulx="531" uly="794">
        <line lrx="2386" lry="908" ulx="627" uly="794">gen oder Breyumſchlaͤge auf die Gegend des</line>
        <line lrx="2382" lry="1019" ulx="642" uly="923">Magens leget. Bey langwierigen Schmerzen kann</line>
        <line lrx="2381" lry="1136" ulx="597" uly="1040">man ſicherer gewuͤrzhafte, geiſtige, balſamiſche</line>
        <line lrx="2376" lry="1251" ulx="646" uly="1159">und mit Campher verſetzte Dinge gebrauchen,</line>
        <line lrx="2376" lry="1371" ulx="640" uly="1275">woraus Saͤckchen, Salben, Umſchlaͤge und Brey,</line>
        <line lrx="2376" lry="1522" ulx="593" uly="1367">umſchl aͤge gemacht werden. Auch ſind Pflaſter</line>
        <line lrx="2374" lry="1611" ulx="531" uly="1518">von Pech,« Tacamahaca, Lorberbeeren u. d. g.</line>
        <line lrx="2371" lry="1732" ulx="606" uly="1580">nicht zu verachten. Bisweilen helfen lauliche Baͤ⸗</line>
        <line lrx="2369" lry="1861" ulx="612" uly="1728">der oder Halbbaͤder; auch ſind die Fußbaͤder von</line>
        <line lrx="2367" lry="1965" ulx="616" uly="1841">nicht geringem Nutzen. Endlich ſind viele Kranke,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="2205" type="textblock" ulx="632" uly="2093">
        <line lrx="2368" lry="2205" ulx="632" uly="2093">laͤſtigen Cur immer mehr verſchlimmerten und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2472" lry="2335" type="textblock" ulx="631" uly="2218">
        <line lrx="2472" lry="2335" ulx="631" uly="2218">die gar keine Erleichterung davon verſpuͤrten,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="2865" type="textblock" ulx="612" uly="2325">
        <line lrx="2368" lry="2443" ulx="628" uly="2325">wider alles Vermuthen voͤllig geneſen, wenn ſie</line>
        <line lrx="2363" lry="2570" ulx="612" uly="2434">von allem Gebrauche der Arzneymitkel abgelaſſen,</line>
        <line lrx="2359" lry="2681" ulx="630" uly="2569">die Gegend des Unterleibes wohl verwahret und</line>
        <line lrx="2186" lry="2865" ulx="616" uly="2683">eine gute Lebensordnung beobachtet haben.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2354" lry="3144" type="textblock" ulx="622" uly="2887">
        <line lrx="2354" lry="3144" ulx="622" uly="2887">Von der Entuͤndung des Unterleibes (in⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2000" lry="3167" type="textblock" ulx="1022" uly="3058">
        <line lrx="2000" lry="3167" ulx="1022" uly="3058">ammatio abdominis).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="3708" type="textblock" ulx="604" uly="3232">
        <line lrx="2353" lry="3377" ulx="611" uly="3232">SPch habe oben ſchon von der innerlichen Ent⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="3496" ulx="611" uly="3335">JJ zuͤndung uͤberhaupt in einem beſondern Ab⸗</line>
        <line lrx="2348" lry="3618" ulx="604" uly="3509">ſchnitte weitlaͤuftig gehandelt: nun aber iſt es noͤ⸗</line>
        <line lrx="2344" lry="3708" ulx="2215" uly="3626">thig</line>
      </zone>
      <zone lrx="2550" lry="3184" type="textblock" ulx="2444" uly="3066">
        <line lrx="2550" lry="3184" ulx="2444" uly="3066">o n h</line>
      </zone>
      <zone lrx="2602" lry="510" type="textblock" ulx="2526" uly="411">
        <line lrx="2602" lry="510" ulx="2526" uly="411">Pen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1405" type="textblock" ulx="2446" uly="606">
        <line lrx="2610" lry="692" ulx="2446" uly="606">t ud</line>
        <line lrx="2610" lry="808" ulx="2453" uly="725">ifündun</line>
        <line lrx="2579" lry="929" ulx="2449" uly="848">ſc eine</line>
        <line lrx="2608" lry="1167" ulx="2450" uly="1087">Daue des</line>
        <line lrx="2610" lry="1287" ulx="2456" uly="1208">Vnd oft</line>
        <line lrx="2610" lry="1405" ulx="2467" uly="1324">dſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1538" type="textblock" ulx="2424" uly="1443">
        <line lrx="2610" lry="1538" ulx="2424" uly="1443">og n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1877" type="textblock" ulx="2458" uly="1559">
        <line lrx="2589" lry="1645" ulx="2473" uly="1559">ſhit en</line>
        <line lrx="2610" lry="1766" ulx="2464" uly="1678"> ae e</line>
        <line lrx="2610" lry="1877" ulx="2458" uly="1798">nd ander</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2084" type="textblock" ulx="611" uly="1920">
        <line lrx="2610" lry="1979" ulx="2418" uly="1925">ende Ei</line>
        <line lrx="2610" lry="2084" ulx="611" uly="1920">deren Umſtaͤnde ſich nach einer langwierigen und de Ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2493" type="textblock" ulx="2448" uly="2032">
        <line lrx="2605" lry="2128" ulx="2471" uly="2032">lſfung</line>
        <line lrx="2610" lry="2246" ulx="2454" uly="2158">E Rahee</line>
        <line lrx="2610" lry="2355" ulx="2448" uly="2272">leſfont bie</line>
        <line lrx="2610" lry="2493" ulx="2500" uly="2391">lſnd⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3559" type="textblock" ulx="2446" uly="3158">
        <line lrx="2610" lry="3202" ulx="2580" uly="3158">Ne</line>
        <line lrx="2610" lry="3326" ulx="2447" uly="3222">alfn</line>
        <line lrx="2595" lry="3446" ulx="2446" uly="3323">ehonten</line>
        <line lrx="2606" lry="3559" ulx="2499" uly="3463">ſpofe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3679" type="textblock" ulx="2478" uly="3516">
        <line lrx="2610" lry="3584" ulx="2478" uly="3516">E</line>
        <line lrx="2595" lry="3679" ulx="2550" uly="3616">lhr</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="67" type="page" xml:id="s_Jd26-3_067">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_067.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="41" lry="755" type="textblock" ulx="0" uly="579">
        <line lrx="41" lry="755" ulx="0" uly="684">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="498" type="textblock" ulx="371" uly="372">
        <line lrx="2067" lry="498" ulx="371" uly="372">Von den innerlichen Krantheiten. 59</line>
      </zone>
      <zone lrx="2000" lry="795" type="textblock" ulx="23" uly="551">
        <line lrx="2000" lry="677" ulx="23" uly="551">in Kiitt thig und unſerer Einrichtung gemaͤß, von den</line>
        <line lrx="1792" lry="795" ulx="44" uly="671">ban dhrr Entzuͤndungen im Unterleibe insbeſondere,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2009" lry="775" type="textblock" ulx="1863" uly="707">
        <line lrx="2009" lry="775" ulx="1863" uly="707">wels</line>
      </zone>
      <zone lrx="2012" lry="928" type="textblock" ulx="0" uly="779">
        <line lrx="2012" lry="928" ulx="0" uly="779"> bentd in ches eine ſo gemeine als gefaͤhrliche Krankheit</line>
      </zone>
      <zone lrx="816" lry="1043" type="textblock" ulx="0" uly="913">
        <line lrx="816" lry="1043" ulx="0" uly="913">Scninkn iſt, zu handeln.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2010" lry="1020" type="textblock" ulx="894" uly="915">
        <line lrx="2010" lry="1020" ulx="894" uly="915">Man kann aus dem bekannten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="1271" type="textblock" ulx="0" uly="1028">
        <line lrx="2015" lry="1250" ulx="0" uly="1028">ri Baue des Unterleibes ſchlieſfen, daß dieſer hitzige</line>
        <line lrx="2024" lry="1271" ulx="67" uly="1154">gebtuchen und oft toͤdtliche Zufall an mehr als einem Orte</line>
      </zone>
      <zone lrx="1181" lry="1385" type="textblock" ulx="0" uly="1184">
        <line lrx="1181" lry="1385" ulx="0" uly="1184">* deſſelben, entſtehen koͤnne.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2023" lry="1384" type="textblock" ulx="1283" uly="1289">
        <line lrx="2023" lry="1384" ulx="1283" uly="1289">Er aͤußert ſich aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1507" type="textblock" ulx="0" uly="1388">
        <line lrx="2081" lry="1507" ulx="0" uly="1388"> n , doch beſonders an dem Darmcanal, und vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="213" lry="2393" type="textblock" ulx="0" uly="1520">
        <line lrx="212" lry="1603" ulx="3" uly="1520">Ebeertn 1 6</line>
        <line lrx="211" lry="1742" ulx="2" uly="1636">hnlalhe⸗</line>
        <line lrx="208" lry="1852" ulx="18" uly="1758">die cbirt</line>
        <line lrx="206" lry="1980" ulx="0" uly="1864">Srdnludei⸗</line>
        <line lrx="208" lry="2091" ulx="1" uly="1979">augwircan</line>
        <line lrx="207" lry="2211" ulx="1" uly="2097">ünnutmn d</line>
        <line lrx="213" lry="2393" ulx="6" uly="2213">u in</line>
      </zone>
      <zone lrx="213" lry="2582" type="textblock" ulx="0" uly="2347">
        <line lrx="213" lry="2582" ulx="0" uly="2347">uite 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="2825" type="textblock" ulx="0" uly="2575">
        <line lrx="212" lry="2702" ulx="0" uly="2575">1tuwht</line>
        <line lrx="167" lry="2825" ulx="2" uly="2714">Get hane⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="1859" type="textblock" ulx="278" uly="1513">
        <line lrx="2020" lry="1639" ulx="282" uly="1513">züglich an den duͤnnen Gedaͤrmen. Hierbey lei⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="1740" ulx="282" uly="1646">den aber auch ſehr oft der Magen, das Gekroͤſe</line>
        <line lrx="2027" lry="1859" ulx="278" uly="1766">und andere in dem Sacke des Bauchfelles lie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="1980" type="textblock" ulx="238" uly="1886">
        <line lrx="2027" lry="1980" ulx="238" uly="1886">gende Eingeweide zugleich mit; ja es lehret die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="2217" type="textblock" ulx="277" uly="2001">
        <line lrx="2023" lry="2093" ulx="285" uly="2001">Erfahrung, daß ſelbſt die Bauchmuskeln und uͤbri⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="2217" ulx="277" uly="2121">gen Bedeckungen des Unterleibes nicht davon</line>
      </zone>
      <zone lrx="868" lry="2331" type="textblock" ulx="248" uly="2243">
        <line lrx="868" lry="2331" ulx="248" uly="2243">verſchont bleiben.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="2971" type="textblock" ulx="283" uly="2304">
        <line lrx="2031" lry="2462" ulx="447" uly="2304">Es ſind zu dieſer Krankheit beſonders junge</line>
        <line lrx="2030" lry="2575" ulx="283" uly="2478">blut⸗ und gallenreiche Perſonen geneigt, und ſie</line>
        <line lrx="2032" lry="2691" ulx="287" uly="2582">gehoͤrt auch noch auſſerdem unter die Zufaͤlle, die</line>
        <line lrx="2024" lry="2803" ulx="290" uly="2710">ſich bey boͤsartigen Fiebern zu ereignen pflegen.</line>
        <line lrx="2039" lry="2971" ulx="286" uly="2820">Sie entſteht von dem zuruͤckgetretenen Rothlauf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="3037" type="textblock" ulx="287" uly="2920">
        <line lrx="2031" lry="3037" ulx="287" uly="2920">Iund andern Hautausf ſchlaͤgen, von einer gichti⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="3153" type="textblock" ulx="288" uly="3066">
        <line lrx="2025" lry="3153" ulx="288" uly="3066">ſchen und rheomatiſchen Materie, die von ihren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="3447" type="textblock" ulx="172" uly="3183">
        <line lrx="2081" lry="3280" ulx="243" uly="3183">gewohnten Orten abgewichen und in das Blut</line>
        <line lrx="2024" lry="3447" ulx="172" uly="3294">übergegangen iſt, von der Verhaltung des gold⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="3757" type="textblock" ulx="289" uly="3405">
        <line lrx="2032" lry="3519" ulx="289" uly="3405">nen Aderfluſſes und anderer Ergießungen des</line>
        <line lrx="2029" lry="3639" ulx="292" uly="3536">Blutes, von hitzigen und mit Pfeffer gewuͤrzten</line>
        <line lrx="2032" lry="3757" ulx="1637" uly="3657">Epei⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="68" type="page" xml:id="s_Jd26-3_068">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_068.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2296" lry="3061" type="textblock" ulx="560" uly="2952">
        <line lrx="2296" lry="3061" ulx="560" uly="2952">gigkeiten und Schlafloſigkeit, worauf ein Wahn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1757" lry="499" type="textblock" ulx="615" uly="403">
        <line lrx="1757" lry="499" ulx="615" uly="403">eco Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="1754" type="textblock" ulx="586" uly="603">
        <line lrx="2344" lry="687" ulx="599" uly="603">Speiſen, vom Wein und Brandewein, von eis⸗</line>
        <line lrx="2338" lry="809" ulx="603" uly="719">kaltem Waſſer trinken, nach heftiger Erhitzung</line>
        <line lrx="2340" lry="926" ulx="602" uly="836">des Koͤrpers, ferner von einem unzeitigen Ge⸗</line>
        <line lrx="2338" lry="1045" ulx="603" uly="943">brauch der Brechmittel, von heftigen Purgiermit⸗</line>
        <line lrx="2333" lry="1162" ulx="597" uly="1067">teln, von ſcharfen und beizenden Giften, von</line>
        <line lrx="2332" lry="1313" ulx="597" uly="1170">einem unvorſichtigen Gebrauch des Queckſilbers</line>
        <line lrx="2317" lry="1417" ulx="599" uly="1308">u. ſ. f. Auch erregen dieſe Krankheit eine zu</line>
        <line lrx="2320" lry="1518" ulx="586" uly="1427">ſtarke Arbeit, ein gewaltſames Zuſammendruͤcken,</line>
        <line lrx="2320" lry="1633" ulx="595" uly="1543">heftige Quetſchungen, unertraͤgliche Colikſchmer⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="1754" ulx="591" uly="1657">zen, deren Urſache beſonders eingeklemmte Bruͤche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2131" lry="1869" type="textblock" ulx="590" uly="1781">
        <line lrx="2131" lry="1869" ulx="590" uly="1781">ſind, zur Unzeit geſtopfte Durchfaͤlle u. ſ. f.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="1991" type="textblock" ulx="754" uly="1891">
        <line lrx="2316" lry="1991" ulx="754" uly="1891">Die gemeinſten Zeichen dieſer Entzuͤndung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="2116" type="textblock" ulx="584" uly="2009">
        <line lrx="2322" lry="2116" ulx="584" uly="2009">ſind ein mit Froͤſteln begleiteter brennender Schmerz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="2928" type="textblock" ulx="570" uly="2128">
        <line lrx="2315" lry="2221" ulx="584" uly="2128">in dem hervorragenden, ausgedehnten und hart⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="2344" ulx="579" uly="2252">geſpannten Unterleibe, ein heftiges Fieber, wel⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="2461" ulx="579" uly="2352">ches bald ein boͤsartiges, bald aber ein halb⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="2578" ulx="575" uly="2483">dreytaͤgiges und peſtilenzialiſches iſt, und wobey</line>
        <line lrx="2308" lry="2694" ulx="575" uly="2586">ein nicht zu ſtillender Durſt nebſt einem harten,</line>
        <line lrx="2313" lry="2813" ulx="570" uly="2717">ungleichen und zuweilen faſt unfuͤhlbaren Puls⸗</line>
        <line lrx="2295" lry="2928" ulx="572" uly="2835">ſchlage vorhanden iſt. *) Ferner gehoͤren Ban⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3166" type="textblock" ulx="2173" uly="3086">
        <line lrx="2294" lry="3166" ulx="2173" uly="3086">witz</line>
      </zone>
      <zone lrx="644" lry="3259" type="textblock" ulx="584" uly="3252">
        <line lrx="644" lry="3259" ulx="584" uly="3252">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3745" type="textblock" ulx="633" uly="3353">
        <line lrx="2287" lry="3433" ulx="633" uly="3353">*) Der Puls iſt oft bey den Entzuͤndungen der Ge⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="3550" ulx="698" uly="3450">daͤrme ſo klein, daß Unwiſſende ſich hierinn leicht be⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="3641" ulx="699" uly="3557">truͤgen u d nichts weniger als die Gegenwart einer ſo</line>
        <line lrx="2121" lry="3745" ulx="674" uly="3664">gefahrlichen Entzuͤndung vermuthen. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="554" type="textblock" ulx="2493" uly="472">
        <line lrx="2610" lry="554" ulx="2493" uly="472">Gn 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2602" lry="752" type="textblock" ulx="2409" uly="665">
        <line lrx="2602" lry="752" ulx="2409" uly="665">erfolet:</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2176" type="textblock" ulx="2417" uly="791">
        <line lrx="2610" lry="868" ulx="2426" uly="791">ſoder eine</line>
        <line lrx="2610" lry="988" ulx="2421" uly="907">Pgeit, wobe</line>
        <line lrx="2610" lry="1099" ulx="2418" uly="1023">et: ane</line>
        <line lrx="2610" lry="1218" ulx="2417" uly="1139">e We w</line>
        <line lrx="2610" lry="1340" ulx="2417" uly="1244">ſhlingens</line>
        <line lrx="2610" lry="1463" ulx="2421" uly="1375">Dauchſchnn</line>
        <line lrx="2610" lry="1584" ulx="2430" uly="1498">Rnd ae he</line>
        <line lrx="2610" lry="1701" ulx="2443" uly="1617">Un en n</line>
        <line lrx="2610" lry="1813" ulx="2434" uly="1730">Eftere in</line>
        <line lrx="2609" lry="1939" ulx="2434" uly="1847">W wef⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2050" ulx="2445" uly="1962">lſe ſ Ne</line>
        <line lrx="2610" lry="2176" ulx="2440" uly="2077">ſhnihih au</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2299" type="textblock" ulx="2396" uly="2193">
        <line lrx="2606" lry="2299" ulx="2396" uly="2193">E hemi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="2411" type="textblock" ulx="2411" uly="2317">
        <line lrx="2601" lry="2411" ulx="2411" uly="2317">, n 4 lion</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2532" type="textblock" ulx="2358" uly="2427">
        <line lrx="2610" lry="2532" ulx="2358" uly="2427">lhn und di</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3754" type="textblock" ulx="2394" uly="2548">
        <line lrx="2610" lry="2653" ulx="2398" uly="2548">Raug in</line>
        <line lrx="2602" lry="2766" ulx="2396" uly="2674">ingihe. Ae</line>
        <line lrx="2610" lry="2881" ulx="2395" uly="2777">ſihing Nur</line>
        <line lrx="2610" lry="3016" ulx="2395" uly="2906"> he Enhin</line>
        <line lrx="2610" lry="3134" ulx="2394" uly="3016">. Men,</line>
        <line lrx="2610" lry="3260" ulx="2464" uly="3169">leminig</line>
        <line lrx="2610" lry="3386" ulx="2409" uly="3262">ingſnn</line>
        <line lrx="2606" lry="3490" ulx="2411" uly="3324">in i</line>
        <line lrx="2605" lry="3612" ulx="2484" uly="3516">ſeſtn</line>
        <line lrx="2605" lry="3754" ulx="2413" uly="3610">ſtedre ſ</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="69" type="page" xml:id="s_Jd26-3_069">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_069.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="203" lry="1169" type="textblock" ulx="0" uly="610">
        <line lrx="199" lry="689" ulx="0" uly="610">det den e</line>
        <line lrx="200" lry="814" ulx="3" uly="731">figer Ghitnng</line>
        <line lrx="202" lry="935" ulx="29" uly="851">Unzetigen be</line>
        <line lrx="203" lry="1059" ulx="2" uly="970">hen hugnnt⸗</line>
        <line lrx="203" lry="1169" ulx="3" uly="1096">1 Cifen don</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="1291" type="textblock" ulx="4" uly="1209">
        <line lrx="204" lry="1291" ulx="4" uly="1209">Nes Duckſlia</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="2266" type="textblock" ulx="0" uly="1928">
        <line lrx="206" lry="2016" ulx="2" uly="1928">eir Enftin</line>
        <line lrx="209" lry="2135" ulx="1" uly="2046">nende Gni</line>
        <line lrx="211" lry="2266" ulx="0" uly="2164">nen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="215" lry="3509" type="textblock" ulx="0" uly="3392">
        <line lrx="215" lry="3509" ulx="0" uly="3392">chornen e</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="3661" type="textblock" ulx="0" uly="3507">
        <line lrx="212" lry="3608" ulx="0" uly="3507">,tun kile</line>
        <line lrx="210" lry="3661" ulx="5" uly="3605">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="3725" type="textblock" ulx="0" uly="3616">
        <line lrx="171" lry="3725" ulx="0" uly="3616">unntani</line>
      </zone>
      <zone lrx="214" lry="3632" type="textblock" ulx="200" uly="3599">
        <line lrx="214" lry="3632" ulx="200" uly="3599">E</line>
      </zone>
      <zone lrx="1998" lry="864" type="textblock" ulx="255" uly="444">
        <line lrx="1986" lry="566" ulx="444" uly="444">Von den innerlichen Krankheiten. 61</line>
        <line lrx="1998" lry="752" ulx="256" uly="650">witz erfolget: ein Wegbrechen der Nahrungsmit⸗</line>
        <line lrx="1993" lry="864" ulx="255" uly="767">tel, oder einer gruͤnen und ſchwaͤrzlichen Unrei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1997" lry="1097" type="textblock" ulx="255" uly="887">
        <line lrx="1996" lry="982" ulx="257" uly="887">nigkeit, wobey ſich zuweilen der Schlucken ein⸗</line>
        <line lrx="1997" lry="1097" ulx="255" uly="1005">ſtellet: eine Trockenheit und Brennen im Schlun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1998" lry="1216" type="textblock" ulx="232" uly="1123">
        <line lrx="1998" lry="1216" ulx="232" uly="1123">de, die mit einer Erſchwerung des Hinunter⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="2619" type="textblock" ulx="257" uly="1229">
        <line lrx="2000" lry="1334" ulx="257" uly="1229">ſchlingens verknuͤpft iſt: Magendruͤcken oder</line>
        <line lrx="1999" lry="1450" ulx="260" uly="1357">Bauchſchmerzen, die ſich beſonders in der Ge⸗</line>
        <line lrx="1998" lry="1570" ulx="265" uly="1450">gend der Herzgrube und des Nabels aͤuſſern:</line>
        <line lrx="2003" lry="1694" ulx="269" uly="1589">und bey manchen Kranken eine ſchmerzhafte</line>
        <line lrx="2003" lry="1804" ulx="269" uly="1709">Schwere in den Lenden zu dieſen Zeichen. Der</line>
        <line lrx="2001" lry="1922" ulx="262" uly="1830">Leib iſt verſtopft, es gehet wenig Urin ab, und</line>
        <line lrx="2001" lry="2032" ulx="276" uly="1923">dieſer iſt dicke und flammig; die Stuͤhle ſehen</line>
        <line lrx="2000" lry="2152" ulx="270" uly="2042">ſchwaͤrzlich aus, und zuweilen kommt ein aͤuf⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="2268" ulx="273" uly="2183">ſerſt hartnaͤckiger Durchfall darzu. Man kann</line>
        <line lrx="2004" lry="2386" ulx="261" uly="2279">es, wie bekannt, äußerlich fuͤhlen, wenn der</line>
        <line lrx="2004" lry="2505" ulx="264" uly="2403">Magen und die Gedaͤrme entzuͤndet ſind, ſo wie</line>
        <line lrx="2034" lry="2619" ulx="264" uly="2530">es auch bey Entzuͤndungen der Leber und Milz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2010" lry="2857" type="textblock" ulx="209" uly="2628">
        <line lrx="2010" lry="2736" ulx="250" uly="2628">angehet. Aber man kann durch eben dieſe Unter⸗</line>
        <line lrx="1999" lry="2857" ulx="209" uly="2757">ſuchung nur ſchwerlich den Fall unterſcheiden,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="3441" type="textblock" ulx="267" uly="2869">
        <line lrx="2002" lry="2975" ulx="267" uly="2869">wo die Entzuͤndung in der großen Druͤſe unter</line>
        <line lrx="2003" lry="3089" ulx="274" uly="2991">dem Magen, oder im Gekroͤſe, als wobey der</line>
        <line lrx="2003" lry="3209" ulx="274" uly="3099">Puls gemeiniglich ſchwaͤcher und die Zufaͤlle ge⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="3328" ulx="274" uly="3228">linder zu ſeyn pfiegen, ihren Sitz hat. Was die</line>
        <line lrx="2003" lry="3441" ulx="282" uly="3337">Entzuͤndung der Muſkeln des Unterleibes anbe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2002" lry="3581" type="textblock" ulx="183" uly="3470">
        <line lrx="2002" lry="3581" ulx="183" uly="3470">1⸗ langt, ſo iſt dieſe nicht ſo gewoͤhnlich, und ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2002" lry="3780" type="textblock" ulx="282" uly="3582">
        <line lrx="2002" lry="3679" ulx="282" uly="3582">unterſcheidet ſich dadurch, daß bey dem minde⸗</line>
        <line lrx="1999" lry="3780" ulx="1230" uly="3702">D ſſitse 1</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="70" type="page" xml:id="s_Jd26-3_070">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_070.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2444" lry="2280" type="textblock" ulx="541" uly="439">
        <line lrx="1763" lry="550" ulx="616" uly="439">62 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2444" lry="749" ulx="583" uly="630">ſten Beruͤhren oder bey jeder Bewegung des Koͤr.</line>
        <line lrx="2349" lry="886" ulx="622" uly="753">pers, beſonders bey dem Huſten der Schmerz</line>
        <line lrx="2342" lry="994" ulx="616" uly="871">ſich ungemein vermehrt und unausſtehlich wird.</line>
        <line lrx="2345" lry="1092" ulx="618" uly="995">Doch gehoͤrt unter dieſen Abſchnitt nicht die Ent⸗</line>
        <line lrx="2341" lry="1207" ulx="617" uly="1118">zuͤndung der Nieren, der Blaſe und der Gebaͤr⸗</line>
        <line lrx="2342" lry="1338" ulx="541" uly="1227">mutter, welche Eingeweide aͤußerhalb des Darm⸗</line>
        <line lrx="2340" lry="1445" ulx="614" uly="1336">felles liegen: eine Krankheit, die ſich üͤbrigens</line>
        <line lrx="2341" lry="1562" ulx="617" uly="1465">durch ſehr bekannte und anderwaͤrts anzufuͤh⸗</line>
        <line lrx="1876" lry="1682" ulx="614" uly="1592">rende Merkmale zu erkennen giebt.</line>
        <line lrx="2335" lry="1802" ulx="778" uly="1669">Es iſt zur Gnuͤge bekannt, daß die Entzuͦn⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="1921" ulx="609" uly="1808">dung des Unterleibes hoͤchſtgefaͤhrlich, ja mehren⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="2033" ulx="611" uly="1932">theils toͤdtlich iſt, weil ſie ſich ſelten innerhalb</line>
        <line lrx="2334" lry="2150" ulx="611" uly="2048">wenig Tagen zertheilet, ſondern mehrentheils eine</line>
        <line lrx="2335" lry="2280" ulx="596" uly="2156">Vereiterung, den kalten Brand, oder eine ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2413" lry="2386" type="textblock" ulx="610" uly="2283">
        <line lrx="2413" lry="2386" ulx="610" uly="2283">haͤrtete Verſtopfung, welche ihrer langen Dauer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="3440" type="textblock" ulx="573" uly="2396">
        <line lrx="2328" lry="2501" ulx="608" uly="2396">wegen beſchwerlich iſt, und gemeiniglich allen</line>
        <line lrx="2327" lry="2617" ulx="610" uly="2529">Bemuͤhungen der Aerzte widerſtehet, nach ſich</line>
        <line lrx="814" lry="2736" ulx="611" uly="2652">ziehet.</line>
        <line lrx="2328" lry="2882" ulx="611" uly="2748">fahr iſt bey ber Entzuͤndung des Magens zu be⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="2981" ulx="609" uly="2877">fuͤrchten, da ſolche in kurzer Zeit in den kalten</line>
        <line lrx="2325" lry="3085" ulx="607" uly="3000">Brand uͤberzugehen pfleget, oder in ein toͤdtli⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="3203" ulx="607" uly="3112">ches Geſchwuͤr ſich verwandelt, woferne nicht</line>
        <line lrx="2325" lry="3320" ulx="605" uly="3217">gar eine voͤllig unheilbare Verhaͤrtung daraus</line>
        <line lrx="2323" lry="3440" ulx="573" uly="3343">entſtehet. Noch einige Hoffnung zur Geneſung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2434" lry="3554" type="textblock" ulx="598" uly="3462">
        <line lrx="2434" lry="3554" ulx="598" uly="3462">iſt alsdenn vorhanden, wenn lediglich der Darm /·</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3789" type="textblock" ulx="602" uly="3577">
        <line lrx="2323" lry="3668" ulx="602" uly="3577">canal entzuͤndet iſt, weil bas vom vierten bis</line>
        <line lrx="2327" lry="3789" ulx="2199" uly="3705">zum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="537" type="textblock" ulx="2501" uly="453">
        <line lrx="2610" lry="537" ulx="2501" uly="453">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1905" type="textblock" ulx="2413" uly="653">
        <line lrx="2609" lry="740" ulx="2413" uly="653">n ſiebente</line>
        <line lrx="2589" lry="850" ulx="2432" uly="771">n Stuhl</line>
        <line lrx="2606" lry="1054" ulx="2430" uly="889">in lu</line>
        <line lrx="2610" lry="1089" ulx="2429" uly="1005">Stahlen fin</line>
        <line lrx="2609" lry="1209" ulx="2429" uly="1009">i die al</line>
        <line lrx="2610" lry="1325" ulx="2438" uly="1246">etwvas ſcli</line>
        <line lrx="2609" lry="1448" ulx="2444" uly="1364">aber cer,</line>
        <line lrx="2609" lry="1571" ulx="2454" uly="1481">Eturüte</line>
        <line lrx="2595" lry="1678" ulx="2413" uly="1556">Fr nn</line>
        <line lrx="2610" lry="1809" ulx="2430" uly="1721">1ü Fiftn,</line>
        <line lrx="2498" lry="1905" ulx="2447" uly="1854">ten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1917" type="textblock" ulx="2428" uly="1833">
        <line lrx="2610" lry="1917" ulx="2428" uly="1833">a widri</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="2736" type="textblock" ulx="874" uly="2648">
        <line lrx="2372" lry="2736" ulx="874" uly="2648">Die groͤßte und geſchwindeſte Todesge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3742" type="textblock" ulx="2401" uly="3023">
        <line lrx="2610" lry="3150" ulx="2401" uly="3023">ſt geiuße</line>
        <line lrx="2600" lry="3349" ulx="2404" uly="3157">4 “</line>
        <line lrx="2560" lry="3491" ulx="2414" uly="3285">. .</line>
        <line lrx="2608" lry="3614" ulx="2422" uly="3519">n; oder n ne</line>
        <line lrx="2610" lry="3742" ulx="2426" uly="3618">aſug</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="71" type="page" xml:id="s_Jd26-3_071">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_071.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="231" lry="1701" type="textblock" ulx="0" uly="647">
        <line lrx="222" lry="734" ulx="0" uly="647">wemng Mi</line>
        <line lrx="215" lry="850" ulx="0" uly="772">en de Schne</line>
        <line lrx="213" lry="1084" ulx="0" uly="890">auefi⸗ win ih vid</line>
        <line lrx="231" lry="1088" ulx="32" uly="983">ſt natd Ee</line>
        <line lrx="211" lry="1211" ulx="0" uly="1129"> und N bai</line>
        <line lrx="212" lry="1338" ulx="0" uly="1247">rhaln du Den</line>
        <line lrx="211" lry="1454" ulx="26" uly="1349">li ſt iiuel</line>
        <line lrx="211" lry="1571" ulx="0" uly="1477">rirs eltt</line>
        <line lrx="70" lry="1701" ulx="7" uly="1630">a.</line>
      </zone>
      <zone lrx="240" lry="1946" type="textblock" ulx="0" uly="1838">
        <line lrx="240" lry="1946" ulx="0" uly="1838">ihrichun</line>
      </zone>
      <zone lrx="209" lry="2178" type="textblock" ulx="0" uly="1944">
        <line lrx="209" lry="2070" ulx="0" uly="1944">ſaln rtgt</line>
        <line lrx="209" lry="2178" ulx="10" uly="2065">nehten ithe ſheist</line>
      </zone>
      <zone lrx="209" lry="2387" type="textblock" ulx="62" uly="2201">
        <line lrx="209" lry="2387" ulx="62" uly="2201">u 89</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="529" type="textblock" ulx="446" uly="413">
        <line lrx="2027" lry="529" ulx="446" uly="413">Von den innerlichen Krankheiten. 63</line>
      </zone>
      <zone lrx="1998" lry="840" type="textblock" ulx="261" uly="604">
        <line lrx="1998" lry="732" ulx="261" uly="604">zum ſiebenten Tage daſelbſt bereitete Eiter durch</line>
        <line lrx="1998" lry="840" ulx="266" uly="735">den Stuhl abgehen kann. Man haͤlt daher bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="965" type="textblock" ulx="266" uly="833">
        <line lrx="2124" lry="965" ulx="266" uly="833">dieſen Umſtaͤnden den Abgang von ſtinken den MZ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="2255" type="textblock" ulx="196" uly="972">
        <line lrx="2036" lry="1078" ulx="265" uly="972">Stuͤhlen fuͤr ein Zeichen der Geneſung, wenn</line>
        <line lrx="2015" lry="1195" ulx="268" uly="1086">nicht die allzuſehr ſinkenden Kraͤfte des Kranken</line>
        <line lrx="2004" lry="1313" ulx="270" uly="1198">etwas ſchlimmeres befuͤrchten laſſen. Man kann</line>
        <line lrx="2013" lry="1437" ulx="271" uly="1323">aber ſchließen, daß der leidende Theil in die</line>
        <line lrx="2001" lry="1546" ulx="275" uly="1443">Eiterung uͤbergehe, wenn die Kranken um dieſe</line>
        <line lrx="1999" lry="1733" ulx="196" uly="1567">deir uͤber einen pulſirenden Schmerz und ein klei⸗</line>
        <line lrx="1998" lry="1789" ulx="271" uly="1679">nes Froͤſteln, das oͤfters und zu unbeſtimmten</line>
        <line lrx="1995" lry="1905" ulx="269" uly="1794">Zeiten wiederkoͤmmt, ſich beklagen. Vergehet</line>
        <line lrx="1996" lry="2009" ulx="275" uly="1918">aber der brennende und heftig ſtechende Schmerz</line>
        <line lrx="1998" lry="2144" ulx="278" uly="2030">ploͤtzlich und dauern die uͤbrigen Zufaͤlle in ei⸗</line>
        <line lrx="1999" lry="2255" ulx="276" uly="2137">nerley Heftigkeit fort, ſo iſt die Gegenwart des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2005" lry="2432" type="textblock" ulx="164" uly="2242">
        <line lrx="2005" lry="2432" ulx="164" uly="2242">u kallen Brandes ſicher und gewiß Ein ſchneiden⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2010" lry="2849" type="textblock" ulx="191" uly="2371">
        <line lrx="2006" lry="2503" ulx="273" uly="2371">der (lancinans) und hartnaͤckiger Schmerz laͤßt</line>
        <line lrx="2005" lry="2610" ulx="272" uly="2493">die Entſtehung eines Geſchwuͤrs muthmaßen;  ein</line>
        <line lrx="2010" lry="2747" ulx="205" uly="2594">dunkler und druͤckender Schmerz aber kuͤn digt</line>
        <line lrx="2007" lry="2849" ulx="191" uly="2737">nach der Zeit, wenn die Krankheit voruͤber ſeyn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2001" lry="3080" type="textblock" ulx="159" uly="2805">
        <line lrx="2001" lry="3080" ulx="159" uly="2805">4 bnt, und keine Merkmale einer Eiterung vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="3204" type="textblock" ulx="199" uly="2969">
        <line lrx="2063" lry="3092" ulx="199" uly="2969">her ſich geaͤußert habe, eine ſkirrhoͤfe Verhaͤrtung</line>
        <line lrx="2009" lry="3204" ulx="276" uly="3071">an. Oft aber ſind die vorgedachten Zeichen in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="3346" type="textblock" ulx="167" uly="3138">
        <line lrx="2003" lry="3346" ulx="167" uly="3138">4 Wahthen ſo zwey deutig / daß man blos muth⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2004" lry="3564" type="textblock" ulx="282" uly="3311">
        <line lrx="2004" lry="3449" ulx="282" uly="3311">maßlich auf den Ausgang der Krankheit ſchließen</line>
        <line lrx="2003" lry="3564" ulx="288" uly="3436">kann; oder man ſiehet erſt nach dem Tode bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3761" type="textblock" ulx="290" uly="3567">
        <line lrx="2040" lry="3729" ulx="290" uly="3567">der Unterſuchung der Eingeweide, die von der</line>
        <line lrx="2007" lry="3761" ulx="1867" uly="3695">vor⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="72" type="page" xml:id="s_Jd26-3_072">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_072.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2353" lry="991" type="textblock" ulx="552" uly="645">
        <line lrx="2353" lry="771" ulx="552" uly="645">vorhergegangenen Entzuͤndung entſtandenen Ver⸗</line>
        <line lrx="2350" lry="874" ulx="605" uly="778">letzungen und Gebrechen. Unter denjenigen ver⸗</line>
        <line lrx="2352" lry="991" ulx="607" uly="890">ſchiedenen Zufaͤllen, die nichts Gutes verſpre⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2393" lry="1105" type="textblock" ulx="606" uly="999">
        <line lrx="2393" lry="1105" ulx="606" uly="999">chen, ſind die ſchreckhafteſten ein unaufhoͤrlicher</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="1930" type="textblock" ulx="603" uly="1128">
        <line lrx="2348" lry="1222" ulx="606" uly="1128">Schlucken und oͤftere Ohnmachten, und man hat</line>
        <line lrx="2344" lry="1339" ulx="604" uly="1236">bey ſo geſtalten Sachen die ſchwarzblaͤulichen</line>
        <line lrx="2345" lry="1461" ulx="606" uly="1364">Flecken mit Brandblaſen (phlyéte⸗ enae), welche</line>
        <line lrx="2342" lry="1573" ulx="604" uly="1480">auf dem Unterleibe hervorkommen, fuͤr gewiſſe</line>
        <line lrx="2214" lry="1694" ulx="603" uly="1576">Zeichen des Todes anzuſehen.</line>
        <line lrx="2340" lry="1828" ulx="768" uly="1693">Man findet bey der Oeffnung der Leichname</line>
        <line lrx="2339" lry="1930" ulx="606" uly="1834">ſolcher Kranken den Magen entzuͤndet, und voll</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="2042" type="textblock" ulx="612" uly="1934">
        <line lrx="2375" lry="2042" ulx="612" uly="1934">von ſchwaͤrzlichen Flecken und angefreſſenen Stel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="2161" type="textblock" ulx="605" uly="2069">
        <line lrx="2333" lry="2161" ulx="605" uly="2069">len, auch iſt in demſelben eine gelbliche, kupfer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2416" lry="2407" type="textblock" ulx="601" uly="2174">
        <line lrx="2416" lry="2294" ulx="601" uly="2174">gruͤne (ruginoſa) und ſtinkende Feuchtigkeit be.</line>
        <line lrx="2383" lry="2407" ulx="604" uly="2295">findlich. Die Gedaͤrme ſind mit blutigen Flecken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="3755" type="textblock" ulx="567" uly="2412">
        <line lrx="2336" lry="2519" ulx="567" uly="2412">gezeichnet, entzuͤndet, eiterig, vom kaltem Brande</line>
        <line lrx="2334" lry="2637" ulx="601" uly="2538">angegriffen und zerriſſen, von Blaͤhungen auf⸗</line>
        <line lrx="2333" lry="2757" ulx="599" uly="2651">getreten, voll von Wuͤrmern, mit Unrath ver⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="2875" ulx="599" uly="2772">ſtopft, mit einem weißlichen und zaͤhen Schleim</line>
        <line lrx="2334" lry="3000" ulx="600" uly="2894">uͤberzogen und an einanderhaͤngend. Der blinde</line>
        <line lrx="2335" lry="3107" ulx="604" uly="3005">Darm iſt von fauligem Blute uͤbermaͤßig erwei⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="3226" ulx="600" uly="3126">tert. Man findet die Leber entzuͤndet, voll von</line>
        <line lrx="2325" lry="3340" ulx="596" uly="3240">Knoten, ſchwaͤrzlich und vom Brande verderbet.</line>
        <line lrx="2329" lry="3450" ulx="585" uly="3364">Die Gallenblaſe iſt mit unaͤchten Gallenſteinen an⸗</line>
        <line lrx="2328" lry="3581" ulx="597" uly="3468">gefuͤllt, oder ganz leer. An der großen Druͤſe</line>
        <line lrx="2327" lry="3755" ulx="598" uly="3596">unter dem Magen erblickt man Entzuͤndungen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2388" lry="3786" type="textblock" ulx="2168" uly="3708">
        <line lrx="2388" lry="3786" ulx="2168" uly="3708">Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="548" type="textblock" ulx="2536" uly="462">
        <line lrx="2610" lry="548" ulx="2536" uly="462">Jer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1694" type="textblock" ulx="2444" uly="659">
        <line lrx="2608" lry="742" ulx="2447" uly="659">berſtopfun</line>
        <line lrx="2607" lry="860" ulx="2446" uly="781">Darnfel u</line>
        <line lrx="2610" lry="973" ulx="2446" uly="901">in die Bi⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1091" ulx="2444" uly="1017">Des Darr</line>
        <line lrx="2610" lry="1219" ulx="2445" uly="1138">Zwerchfel</line>
        <line lrx="2610" lry="1338" ulx="2451" uly="1254">iſt verſte</line>
        <line lrx="2609" lry="1457" ulx="2460" uly="1378">an dentt</line>
        <line lrx="2610" lry="1582" ulx="2468" uly="1497">manbeht</line>
        <line lrx="2610" lry="1694" ulx="2481" uly="1611">lunerton</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="1929" type="textblock" ulx="2464" uly="1729">
        <line lrx="2603" lry="1929" ulx="2464" uly="1729">ine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3845" type="textblock" ulx="2407" uly="3141">
        <line lrx="2610" lry="3259" ulx="2436" uly="3141">innaht</line>
        <line lrx="2524" lry="3391" ulx="2437" uly="3267">ſbin</line>
        <line lrx="2610" lry="3490" ulx="2438" uly="3394">in genn</line>
        <line lrx="2610" lry="3607" ulx="2407" uly="3492">fulerden</line>
        <line lrx="2594" lry="3719" ulx="2440" uly="3629">lange den</line>
        <line lrx="2610" lry="3845" ulx="2478" uly="3747">ient</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="73" type="page" xml:id="s_Jd26-3_073">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_073.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="181" lry="735" type="textblock" ulx="0" uly="661">
        <line lrx="181" lry="735" ulx="0" uly="661">ndenen Ver</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="866" type="textblock" ulx="0" uly="770">
        <line lrx="226" lry="866" ulx="0" uly="770">ſenigen dehn</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="1590" type="textblock" ulx="0" uly="900">
        <line lrx="184" lry="979" ulx="3" uly="900">ltes berſpre</line>
        <line lrx="184" lry="1101" ulx="0" uly="1014">hganfterlche</line>
        <line lrx="186" lry="1212" ulx="9" uly="1135">und wun hel</line>
        <line lrx="185" lry="1344" ulx="0" uly="1255">warſoluic</line>
        <line lrx="186" lry="1466" ulx="0" uly="1373">enne) hict</line>
        <line lrx="187" lry="1590" ulx="0" uly="1494">1, ſi woſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="2314" type="textblock" ulx="0" uly="1738">
        <line lrx="189" lry="1818" ulx="15" uly="1738">er leihnun</line>
        <line lrx="190" lry="1944" ulx="0" uly="1845">der  N</line>
        <line lrx="190" lry="2078" ulx="1" uly="1966">ftſmmdt</line>
        <line lrx="193" lry="2187" ulx="0" uly="2087">ltlce, uf⸗</line>
        <line lrx="198" lry="2314" ulx="0" uly="2203">Fugtifet⸗ Uln</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="2893" type="textblock" ulx="0" uly="2554">
        <line lrx="201" lry="2673" ulx="0" uly="2554">ihungen i</line>
        <line lrx="202" lry="2893" ulx="0" uly="2692">4 ki 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="147" lry="3134" type="textblock" ulx="0" uly="2849">
        <line lrx="147" lry="3134" ulx="0" uly="2849">5 n,</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="3627" type="textblock" ulx="59" uly="3311">
        <line lrx="207" lry="3627" ulx="59" uly="3311">4 fin .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="569" type="textblock" ulx="468" uly="453">
        <line lrx="2098" lry="569" ulx="468" uly="453">Von den innerlichen Krankheiten. 6,„</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="874" type="textblock" ulx="275" uly="649">
        <line lrx="2055" lry="741" ulx="275" uly="649">Verſtopfungen und Knoten. Das Netz iſt mit dem</line>
        <line lrx="2040" lry="874" ulx="277" uly="763">Darmfell und den Gedaͤrmen verwachſen, haͤngt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="977" type="textblock" ulx="275" uly="892">
        <line lrx="2036" lry="977" ulx="275" uly="892">an die Blaſe an, und iſt verhaͤrtet oder verfault.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="1930" type="textblock" ulx="281" uly="1012">
        <line lrx="2039" lry="1095" ulx="281" uly="1012">Das Darmfell findet man nebſt dem Rande des</line>
        <line lrx="2043" lry="1218" ulx="285" uly="1126">Zwerchfells entzuͤndet und brandig; das Gekroͤſe</line>
        <line lrx="2041" lry="1332" ulx="288" uly="1230">iſt verſtopft, vereitert und hin und wieder ſind</line>
        <line lrx="2045" lry="1450" ulx="292" uly="1359">an demſelben faule Flecken. Ueberdem entdecket</line>
        <line lrx="2045" lry="1569" ulx="296" uly="1485">man bald hier bald dort Eitergeſchwuͤre und Samm⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="1690" ulx="304" uly="1594">lungen von Unreinigkeiten und Eiter, die in der</line>
        <line lrx="2045" lry="1810" ulx="301" uly="1723">Hoͤhle des Unterleibes ſtecken. Ich uͤbergehe die</line>
        <line lrx="2045" lry="1930" ulx="301" uly="1823">verſchiedenen Arten, von Bruͤchen und die Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1724" lry="2047" type="textblock" ulx="259" uly="1944">
        <line lrx="1724" lry="2047" ulx="259" uly="1944">letzungen der Bruſt mit Stillſchweigen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="3237" type="textblock" ulx="289" uly="2075">
        <line lrx="2047" lry="2167" ulx="465" uly="2075">Das zuverlaͤßigſte Mittel, welches bey allen</line>
        <line lrx="2047" lry="2282" ulx="303" uly="2185">und jeden Entzuͤndungen im Unterleibe eine au⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="2402" ulx="297" uly="2309">genſcheinlich geſchwinde Huͤlfe verſchafft, iſt wohl</line>
        <line lrx="2049" lry="2532" ulx="305" uly="2424">ein ungeſaͤumtes Aderlaſſen, das man nach dem</line>
        <line lrx="2047" lry="2653" ulx="307" uly="2537">Alter und den Kraͤften des Kranken vielmal wie⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="2769" ulx="315" uly="2669">derholen muß. Doch iſt zu merken, daß die Ader⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="2872" ulx="289" uly="2777">laͤſſe nur binnen den erſten Tagen der Krank⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="2994" ulx="304" uly="2904">heit, und zwar nicht uͤber vier hoͤchſtens ſechs⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="3108" ulx="300" uly="3022">mal vorgenommen werden muͤſſen, und auch der</line>
        <line lrx="2048" lry="3237" ulx="300" uly="3119">dringendſte Nothfall leidet wegen der oben ange⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3347" type="textblock" ulx="200" uly="3249">
        <line lrx="2049" lry="3347" ulx="200" uly="3249">zeigten Urſachen nach den erſten vier Tagen kaum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="3816" type="textblock" ulx="306" uly="3374">
        <line lrx="2051" lry="3468" ulx="308" uly="3374">eine Ausnahme. Es iſt kaum erlaubt, wenn bey</line>
        <line lrx="2055" lry="3581" ulx="306" uly="3485">faulenden und boͤsartigen Fiebern in dem Fort⸗</line>
        <line lrx="2061" lry="3750" ulx="308" uly="3605">gange der Krankheit ſich Entzuͤndungen aͤußern,</line>
        <line lrx="2062" lry="3816" ulx="392" uly="3727">Lieut, III. Band. E nus</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="74" type="page" xml:id="s_Jd26-3_074">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_074.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1680" lry="545" type="textblock" ulx="539" uly="419">
        <line lrx="1680" lry="545" ulx="539" uly="419">66 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="826" type="textblock" ulx="549" uly="606">
        <line lrx="2305" lry="712" ulx="549" uly="606">nur einmal die Ader zu oͤffnen, ſo ſehr es auch</line>
        <line lrx="2302" lry="826" ulx="549" uly="730">die uͤbrigen Umſtaͤnde zu vergoͤnnen ſcheinen. Denn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="1071" type="textblock" ulx="548" uly="849">
        <line lrx="2345" lry="953" ulx="550" uly="849">in dieſem Falle ſind die Aderlaͤſſe, man mag dar⸗</line>
        <line lrx="2371" lry="1071" ulx="548" uly="969">wider einwenden, was man will, fuͤr hoͤchſtge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="2506" type="textblock" ulx="438" uly="1080">
        <line lrx="2298" lry="1189" ulx="558" uly="1080">faͤhrlich zu achten. *) Inzwiſchen muß man dem</line>
        <line lrx="2303" lry="1304" ulx="558" uly="1208">Patienten die allerleichteſte Koſt und Getraͤnke</line>
        <line lrx="2301" lry="1419" ulx="438" uly="1309">oder bloßes Waſſer unverzuͤglich verordnen, und</line>
        <line lrx="2304" lry="1536" ulx="533" uly="1442">damit verduͤnnende, niederſchlagende und die</line>
        <line lrx="1866" lry="1665" ulx="560" uly="1545">Schaͤrfe daͤmpfende Mittel verbinden.</line>
        <line lrx="2299" lry="1774" ulx="564" uly="1651">ſen ſind die vorzuͤglichſten die Mollen, die junge</line>
        <line lrx="2293" lry="1895" ulx="562" uly="1764">Huͤnerbruͤhen, die ganz einfachen Emulſionen,</line>
        <line lrx="2297" lry="2009" ulx="566" uly="1913">ein Aufguß von Malvenblumen oder Leinſamen,</line>
        <line lrx="2300" lry="2127" ulx="567" uly="2022">der Hafer⸗ und Gerſtentrank, Schleime aus Al⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="2254" ulx="567" uly="2142">theewurzel und Floͤhſamen u. ſ. f. Zuweil en ſind</line>
        <line lrx="2304" lry="2375" ulx="574" uly="2250">gelinde ſchweißbefoͤrdernde Mittel, als der Bor⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="2506" ulx="569" uly="2356">retſch, die Ochſenzunge, Skorzonere, Cardobe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="2709" type="textblock" ulx="574" uly="2486">
        <line lrx="2331" lry="2601" ulx="576" uly="2486">nedicten u. d. g. dienlich. Doch muß man mit</line>
        <line lrx="2330" lry="2709" ulx="574" uly="2619">dem Gebrauch dieſer Mittel vorſichtig umgehen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="2918" type="textblock" ulx="566" uly="2725">
        <line lrx="2304" lry="2890" ulx="566" uly="2725">daß man das Blut nicht zu ſehr erhitze. Die</line>
        <line lrx="2305" lry="2918" ulx="2106" uly="2850">betaͤu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="685" lry="3080" type="textblock" ulx="586" uly="3073">
        <line lrx="685" lry="3080" ulx="586" uly="3073">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="3758" type="textblock" ulx="484" uly="3077">
        <line lrx="2304" lry="3234" ulx="646" uly="3077">*) Das enige „ was man bey der Oeffnung der Koͤrper</line>
        <line lrx="2307" lry="3329" ulx="484" uly="3248">dDdeer an faulen Fiebern verſtorbenen Perſonen fuͤr eine</line>
        <line lrx="2306" lry="3440" ulx="670" uly="3358">Entzuͤndung haͤlt, iſt oͤfters hlos eine Stockung des</line>
        <line lrx="2307" lry="3558" ulx="723" uly="3451">Blutes in den zuruͤckfuͤhrenden Adern und dem zellt⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="3664" ulx="715" uly="3565">gen Gewebe, die eine Folge der Aufloͤſung des Blu⸗</line>
        <line lrx="1750" lry="3758" ulx="714" uly="3669">tes und der Faͤulniß iſt. A. d. U.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="1629" type="textblock" ulx="1957" uly="1545">
        <line lrx="2328" lry="1629" ulx="1957" uly="1545">Unter die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3744" type="textblock" ulx="2406" uly="631">
        <line lrx="2530" lry="706" ulx="2442" uly="631">ftäud</line>
        <line lrx="2610" lry="845" ulx="2441" uly="765">leyen muͤf</line>
        <line lrx="2610" lry="958" ulx="2438" uly="883">ſcgen kam</line>
        <line lrx="2602" lry="1084" ulx="2431" uly="992">Salpeter,</line>
        <line lrx="2610" lry="1201" ulx="2433" uly="1104">ſhen bign</line>
        <line lrx="2610" lry="1308" ulx="2433" uly="1239">berordnen</line>
        <line lrx="2610" lry="1427" ulx="2436" uly="1348">chende un</line>
        <line lrx="2605" lry="1556" ulx="2440" uly="1473">u oilen</line>
        <line lrx="2610" lry="1681" ulx="2444" uly="1584">ti ie,</line>
        <line lrx="2610" lry="1792" ulx="2447" uly="1705">hen er</line>
        <line lrx="2610" lry="1914" ulx="2443" uly="1822">in W</line>
        <line lrx="2610" lry="2039" ulx="2406" uly="1938">iinen Ee</line>
        <line lrx="2610" lry="2158" ulx="2452" uly="2060">Nonig ,</line>
        <line lrx="2610" lry="2277" ulx="2452" uly="2178">ſulßit ,c</line>
        <line lrx="2554" lry="2386" ulx="2468" uly="2300">ſens</line>
        <line lrx="2584" lry="2528" ulx="2425" uly="2413">lin m⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2643" ulx="2411" uly="2531">Kettagft</line>
        <line lrx="2604" lry="2755" ulx="2410" uly="2654">nie hnen</line>
        <line lrx="2601" lry="2874" ulx="2406" uly="2765">Nſenhe der</line>
        <line lrx="2609" lry="2999" ulx="2406" uly="2894">enn min</line>
        <line lrx="2610" lry="3335" ulx="2449" uly="3155">An nic</line>
        <line lrx="2609" lry="3364" ulx="2466" uly="3278">n befind</line>
        <line lrx="2608" lry="3490" ulx="2417" uly="3270">4 n grne</line>
        <line lrx="2610" lry="3675" ulx="2422" uly="3476">huk n,e</line>
        <line lrx="2610" lry="3744" ulx="2424" uly="3602">ſcn Neg</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="75" type="page" xml:id="s_Jd26-3_075">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_075.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="196" lry="1534" type="textblock" ulx="0" uly="606">
        <line lrx="171" lry="698" ulx="37" uly="606">6 eic⸗</line>
        <line lrx="172" lry="811" ulx="1" uly="741">enin. Denn</line>
        <line lrx="173" lry="939" ulx="0" uly="859">un nag da⸗</line>
        <line lrx="196" lry="1066" ulx="8" uly="976">ſir ſichit⸗</line>
        <line lrx="171" lry="1186" ulx="0" uly="1100">us unn dan</line>
        <line lrx="178" lry="1292" ulx="0" uly="1214">ind Geritit</line>
        <line lrx="181" lry="1413" ulx="0" uly="1330">ordnen un</line>
        <line lrx="183" lry="1534" ulx="0" uly="1448">nde und N</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="1655" type="textblock" ulx="0" uly="1570">
        <line lrx="202" lry="1655" ulx="0" uly="1570">g. Wn r.</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="2772" type="textblock" ulx="0" uly="1694">
        <line lrx="182" lry="1784" ulx="0" uly="1694">len N</line>
        <line lrx="165" lry="1903" ulx="0" uly="1819">4 Clfna,</line>
        <line lrx="181" lry="2020" ulx="1" uly="1937">her kenncnn</line>
        <line lrx="186" lry="2157" ulx="0" uly="2038">glin au</line>
        <line lrx="135" lry="2277" ulx="13" uly="2181">Zunelen</line>
        <line lrx="187" lry="2374" ulx="30" uly="2286"> dab</line>
        <line lrx="168" lry="2597" ulx="0" uly="2413">nue, bn 4</line>
        <line lrx="113" lry="2630" ulx="0" uly="2556">1</line>
        <line lrx="178" lry="2772" ulx="2" uly="2520">ſchtg g 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="2941" type="textblock" ulx="0" uly="2748">
        <line lrx="192" lry="2890" ulx="0" uly="2748">r e D</line>
        <line lrx="196" lry="2941" ulx="156" uly="2872">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="3731" type="textblock" ulx="0" uly="3058">
        <line lrx="193" lry="3236" ulx="0" uly="3058">—</line>
        <line lrx="75" lry="3288" ulx="0" uly="3216">ſnung</line>
        <line lrx="175" lry="3398" ulx="6" uly="3178">getnet .</line>
        <line lrx="180" lry="3516" ulx="8" uly="3406">ine Eut g</line>
        <line lrx="170" lry="3634" ulx="0" uly="3484">nunin</line>
        <line lrx="132" lry="3731" ulx="0" uly="3624">Giin!</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="3433" type="textblock" ulx="176" uly="3277">
        <line lrx="196" lry="3433" ulx="176" uly="3277">☛  —</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="3450" type="textblock" ulx="140" uly="3384">
        <line lrx="175" lry="3450" ulx="140" uly="3384">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="3564" type="textblock" ulx="152" uly="3507">
        <line lrx="170" lry="3564" ulx="152" uly="3507">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="3662" type="textblock" ulx="153" uly="3596">
        <line lrx="198" lry="3662" ulx="153" uly="3596">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="148" lry="3677" type="textblock" ulx="134" uly="3617">
        <line lrx="148" lry="3677" ulx="134" uly="3617">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="3544" type="textblock" ulx="171" uly="3488">
        <line lrx="182" lry="3544" ulx="171" uly="3488">S==</line>
        <line lrx="198" lry="3540" ulx="184" uly="3492">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="540" type="textblock" ulx="481" uly="425">
        <line lrx="2048" lry="540" ulx="481" uly="425">Von den innerlichen Krankheiten. 67</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="3340" type="textblock" ulx="267" uly="624">
        <line lrx="2043" lry="725" ulx="278" uly="624">betaͤubenden und aus Mohnſaft bereiteten Arz⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="850" ulx="280" uly="742">neyen muͤſſen gaͤnzlich vermieden werden. Hin⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="969" ulx="280" uly="856">gegen kann man ſchmerzſtillende, als z. B. den</line>
        <line lrx="2088" lry="1089" ulx="278" uly="977">Salpeter, Campher, ſchmerzſtillenden minerali⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="1206" ulx="277" uly="1090">ſchen Liquor, das beruhigende Salz u. a. d. g.</line>
        <line lrx="2030" lry="1316" ulx="278" uly="1222">verordnen. Hiernaͤchſt iſt der Leib durch erwei⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="1444" ulx="278" uly="1335">chende und die Schaͤrfe daͤmpfende Klyſtiere offen</line>
        <line lrx="2031" lry="1554" ulx="277" uly="1454">zu erhalten. Wenn man die gelinden Laxiermit⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="1674" ulx="281" uly="1571">tel, als z. B. ſuͤßes Mandeloͤl, Caſſia, Tama⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="1794" ulx="281" uly="1680">rinden, oder Manna, behutſam und in getheil⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="1911" ulx="281" uly="1804">ten Doſen nehmen laͤßt, ſo hat man von ihnen</line>
        <line lrx="2024" lry="2033" ulx="284" uly="1931">keinen Schaden zu befuͤrchten; die ſtaͤrkern Pur⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="2152" ulx="280" uly="2046">giermittel hingegen ſind waͤhrend der ganzen</line>
        <line lrx="2022" lry="2264" ulx="280" uly="2167">Krankheit als hoͤchſt ſchaͤdblich zu vermeiden. Es</line>
        <line lrx="2021" lry="2387" ulx="277" uly="2286">iſt hieraus klar, was man von den Brechmitteln</line>
        <line lrx="2023" lry="2507" ulx="277" uly="2401">halten muß, die man nicht ohne augenſcheinli⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="2627" ulx="269" uly="2526">che Lebensgefahr geben kann; ohnerachtet ſich ei⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2738" ulx="271" uly="2641">nige ruͤhmen, daß ſie ſich derſelben oft bey dem</line>
        <line lrx="2021" lry="2864" ulx="267" uly="2756">Anfange der Krankheit mit Nutzen bedient haben,</line>
        <line lrx="2022" lry="2978" ulx="269" uly="2873">wenn man anders ihren Worten einigen Glau⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="3097" ulx="269" uly="2988">ben beymeſſen darf. Einſaugende Mittel ſind</line>
        <line lrx="2026" lry="3223" ulx="273" uly="3102">ſehr zutraͤglich, wenn eine ſaure Schaͤrf e in dem</line>
        <line lrx="2015" lry="3340" ulx="273" uly="3229">Magen befindlich iſt. Endlich ſind auch die auſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2015" lry="3458" type="textblock" ulx="229" uly="3354">
        <line lrx="2015" lry="3458" ulx="229" uly="3354">ſerlichen Arzneyen nicht zu verachten, als warme</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="3798" type="textblock" ulx="276" uly="3462">
        <line lrx="2087" lry="3597" ulx="276" uly="3462">Baͤhungen, erweichende Breyumſchlaͤge, desglei⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="3783" ulx="278" uly="3583">gleichen die Felle von friſch geſchlachteten Thie⸗</line>
        <line lrx="2015" lry="3798" ulx="1201" uly="3736">2 ven</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="76" type="page" xml:id="s_Jd26-3_076">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_076.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1816" lry="611" type="textblock" ulx="577" uly="440">
        <line lrx="1816" lry="611" ulx="577" uly="440">62 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="1626" type="textblock" ulx="565" uly="668">
        <line lrx="2337" lry="798" ulx="579" uly="668">ren *) u. ſ. f. Auch hat man Urſache, den an</line>
        <line lrx="2338" lry="910" ulx="582" uly="802">den After geſetzten Blutigeln viel Gutes zuzu⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="1056" ulx="583" uly="908">ſchreiben beſonders wenn ſich der gewohnte</line>
        <line lrx="2337" lry="1159" ulx="591" uly="1034">goldne Aderfluß verſtopft hat. Von dem Vor⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="1278" ulx="592" uly="1152">falle des Maſtdarms, ingleichen don den einge⸗</line>
        <line lrx="2335" lry="1400" ulx="565" uly="1274">klemmten Bruͤchen, will ich mit Fleiß nichts er⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="1509" ulx="599" uly="1390">waͤhnen, da dieſe Krankheiten die Beyhuͤlfe des</line>
        <line lrx="2302" lry="1626" ulx="595" uly="1524">Wundarztes erfordern.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="1907" type="textblock" ulx="847" uly="1726">
        <line lrx="2097" lry="1907" ulx="847" uly="1726">Von der Darmgicht (ileus).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2363" lry="3608" type="textblock" ulx="547" uly="1926">
        <line lrx="2340" lry="2056" ulx="604" uly="1926">ieſe Krankheit hat ihren Namen von den</line>
        <line lrx="2339" lry="2188" ulx="609" uly="2055">Vegewundenen Darme (ileum) erhalten, an</line>
        <line lrx="2345" lry="2307" ulx="615" uly="2176">dem man aber oft bey ſolcher keinen Fehler fin⸗</line>
        <line lrx="2343" lry="2439" ulx="555" uly="2295">det; dahingegen der blinde und der Grimm⸗</line>
        <line lrx="2349" lry="2542" ulx="569" uly="2413">darm, ja ſo gar der Maſtdarm nicht ſelten der</line>
        <line lrx="2347" lry="2669" ulx="621" uly="2529">Sitz derſelben ſind. Man nennt ſie auch vol⸗</line>
        <line lrx="2352" lry="2797" ulx="622" uly="2643">vulus, von dem Umwinden (volvendo), weil</line>
        <line lrx="2351" lry="2906" ulx="614" uly="2768">der Darmeanal oft ſo umwickelt iſt, und ſeine</line>
        <line lrx="2354" lry="3023" ulx="547" uly="2878">Theile dergeſtalt in einander geſchoben ſind, daß</line>
        <line lrx="2353" lry="3142" ulx="605" uly="2993">er ein zuſammengerollter Knaul zu ſeyn ſcheint.</line>
        <line lrx="2358" lry="3252" ulx="636" uly="3116">Endlich hat ſie auch den unſchicklichen Namen</line>
        <line lrx="2361" lry="3368" ulx="587" uly="3238">des miſerere, von dem unaufhoͤrlichen Brechen,</line>
        <line lrx="2363" lry="3487" ulx="551" uly="3349">der Aengſtlichkeit und den Grimmen, das da nit</line>
        <line lrx="1462" lry="3608" ulx="634" uly="3507">verknuͤpft iſt, erhalten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1962" lry="3727" type="textblock" ulx="1835" uly="3716">
        <line lrx="1962" lry="3727" ulx="1835" uly="3716">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="849" lry="3780" type="textblock" ulx="637" uly="3742">
        <line lrx="849" lry="3757" ulx="672" uly="3742">— .</line>
        <line lrx="755" lry="3780" ulx="637" uly="3766">aa</line>
      </zone>
      <zone lrx="2364" lry="3914" type="textblock" ulx="719" uly="3760">
        <line lrx="2364" lry="3914" ulx="719" uly="3760">*) Die lauen Baͤder ſind auch ſehr dienlich. A. d. Ueb⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="610" lry="4222" type="textblock" ulx="564" uly="4208">
        <line lrx="610" lry="4222" ulx="564" uly="4208">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="3641" type="textblock" ulx="2243" uly="3564">
        <line lrx="2368" lry="3641" ulx="2243" uly="3564">Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2399" lry="1871" type="textblock" ulx="2391" uly="1763">
        <line lrx="2399" lry="1871" ulx="2391" uly="1763">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="508" type="textblock" ulx="2543" uly="422">
        <line lrx="2610" lry="508" ulx="2543" uly="422">Yo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="825" type="textblock" ulx="2439" uly="621">
        <line lrx="2610" lry="692" ulx="2517" uly="621">De?</line>
        <line lrx="2610" lry="825" ulx="2439" uly="741">gſam 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2846" type="textblock" ulx="2443" uly="860">
        <line lrx="2610" lry="941" ulx="2450" uly="860">ſos die i</line>
        <line lrx="2610" lry="1067" ulx="2447" uly="985"> veg.</line>
        <line lrx="2610" lry="1180" ulx="2444" uly="1095">ſerans; h</line>
        <line lrx="2610" lry="1300" ulx="2443" uly="1218">ausgezoge</line>
        <line lrx="2610" lry="1418" ulx="2446" uly="1336">und hey</line>
        <line lrx="2610" lry="1528" ulx="2447" uly="1452">nicht nr</line>
        <line lrx="2605" lry="1657" ulx="2450" uly="1569">ſordern i</line>
        <line lrx="2610" lry="1784" ulx="2451" uly="1675">ghinſ</line>
        <line lrx="2610" lry="1891" ulx="2461" uly="1805">tde d</line>
        <line lrx="2610" lry="2015" ulx="2478" uly="1923">fa und</line>
        <line lrx="2609" lry="2129" ulx="2476" uly="2043">den ete</line>
        <line lrx="2610" lry="2253" ulx="2470" uly="2159">M 9</line>
        <line lrx="2610" lry="2373" ulx="2454" uly="2276">l een</line>
        <line lrx="2609" lry="2497" ulx="2452" uly="2395">Etfickn,</line>
        <line lrx="2610" lry="2617" ulx="2455" uly="2501">Nenen</line>
        <line lrx="2607" lry="2743" ulx="2485" uly="2625">nſftnn</line>
        <line lrx="2609" lry="2846" ulx="2452" uly="2758">Mlſen en</line>
      </zone>
      <zone lrx="2469" lry="2581" type="textblock" ulx="2452" uly="2512">
        <line lrx="2469" lry="2581" ulx="2452" uly="2512">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2973" type="textblock" ulx="2443" uly="2867">
        <line lrx="2560" lry="2904" ulx="2446" uly="2867">Me,,,,</line>
        <line lrx="2606" lry="2973" ulx="2443" uly="2878">Rechmnite</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="77" type="page" xml:id="s_Jd26-3_077">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_077.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="202" lry="1489" type="textblock" ulx="0" uly="678">
        <line lrx="201" lry="763" ulx="0" uly="678">ſicen dun n</line>
        <line lrx="201" lry="874" ulx="0" uly="798">1 Gutes zuſn</line>
        <line lrx="201" lry="1001" ulx="24" uly="914">de Kohtt</line>
        <line lrx="202" lry="1121" ulx="10" uly="1031">Vor n Don</line>
        <line lrx="201" lry="1244" ulx="0" uly="1154">ton do ind⸗</line>
        <line lrx="200" lry="1379" ulx="0" uly="1274">Ziz ie</line>
        <line lrx="198" lry="1489" ulx="0" uly="1388"> deſiin</line>
      </zone>
      <zone lrx="1383" lry="3423" type="textblock" ulx="191" uly="3323">
        <line lrx="1383" lry="3423" ulx="191" uly="3323">ferner von unzaͤhligen Fehlern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2168" lry="3757" type="textblock" ulx="297" uly="591">
        <line lrx="2056" lry="689" ulx="437" uly="591">Die Darmgicht nimmt mehrentheils nur ganz</line>
        <line lrx="2051" lry="821" ulx="304" uly="700">langſam zu. Denn erſtlich brechen die Kranken</line>
        <line lrx="2053" lry="937" ulx="304" uly="834">hlos die in dem Magen enthaltenen Unreizgigkei⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="1057" ulx="302" uly="936">ten weg. Hernach geht die Galle zum Munde</line>
        <line lrx="2050" lry="1194" ulx="302" uly="1070">heraus; hierauf folgt der aus den Speiſen her⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="1296" ulx="301" uly="1177">ausgezogene milchige Saft (materia chylacea) 3</line>
        <line lrx="2051" lry="1406" ulx="302" uly="1294">und bey zunehmender Krankheit kommt endlich</line>
        <line lrx="2076" lry="1523" ulx="301" uly="1431">nicht nur der Stuhlgang zum Munde heraus,</line>
        <line lrx="2050" lry="1645" ulx="305" uly="1545">ſondern es ſchießen auch die Klyſtiere und die</line>
        <line lrx="2168" lry="1769" ulx="303" uly="1661">Stuhlzaͤpfchen zuweilen aus ſolchen. Inzwiſchen</line>
        <line lrx="2122" lry="1880" ulx="309" uly="1762">iſt der Leib verſchloſſen, der Unterleib aufgelau⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="2004" ulx="312" uly="1903">fen und in die Hoͤhe getrieben; es ſtellt ſich bey</line>
        <line lrx="2044" lry="2128" ulx="312" uly="2005">dem Patienten ein erſtaunender Schmerz beſon⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="2237" ulx="307" uly="2129">ders um den Nabel herum ein, das Othemholen</line>
        <line lrx="2042" lry="2355" ulx="305" uly="2239">faͤllt dem Kranken ſchwer, es erhebt ſich der</line>
        <line lrx="2037" lry="2475" ulx="302" uly="2376">Schlucken, und zu gleicher Zeit ſtellen ſich auch</line>
        <line lrx="2038" lry="2602" ulx="300" uly="2474">Zuckunge en, 5 Ohnmachten, kalte Schweiße und die</line>
        <line lrx="2041" lry="2711" ulx="307" uly="2599">Empfindung einer Kaͤlte in den aͤußern Glied⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="2835" ulx="302" uly="2719">maßen ein. Dieſe Krankheit wird von Giften,</line>
        <line lrx="2036" lry="2946" ulx="300" uly="2852">Brechmitteln und andern ſcharfen Dingen erreget;</line>
        <line lrx="2037" lry="3055" ulx="299" uly="2964">ſie entſteht nach einem Rauſche, nach Krampfco⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="3178" ulx="298" uly="3053">liken, nach Zuſammenſchnürungen des Darmea⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="3298" ulx="297" uly="3207">nals bey Bruͤchen oder von andern Urſachen;</line>
        <line lrx="2036" lry="3410" ulx="1429" uly="3326">in dem Baue der</line>
        <line lrx="2038" lry="3536" ulx="299" uly="3435">Eingeweide des Unterleibes, ingleichen auch von</line>
        <line lrx="1836" lry="3658" ulx="304" uly="3559">heftigem Zorn, uͤbermaͤßigem Laufen u. ſ. f.</line>
        <line lrx="1274" lry="3757" ulx="1141" uly="3679">E 3</line>
      </zone>
      <zone lrx="1854" lry="521" type="textblock" ulx="500" uly="399">
        <line lrx="1854" lry="521" ulx="500" uly="399">Von den innerlichen Krankheiten.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="78" type="page" xml:id="s_Jd26-3_078">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_078.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1731" lry="541" type="textblock" ulx="569" uly="433">
        <line lrx="1731" lry="541" ulx="569" uly="433">7. Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="1329" type="textblock" ulx="571" uly="639">
        <line lrx="2314" lry="722" ulx="741" uly="639">Wenn man dasjenige, was von den Kran⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="841" ulx="571" uly="749">ken weggebrochen wird, genau unterſuchet, ſo⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="977" ulx="574" uly="876">kann man den Sitz der Krankheit gar leicht er⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="1085" ulx="579" uly="975">kennen; denn nur dasjenige, was uͤber dem Orte</line>
        <line lrx="2307" lry="1199" ulx="582" uly="1079">iſt, wo ſich der Widerſtand befindet, kann durch</line>
        <line lrx="2320" lry="1329" ulx="586" uly="1225">die ruͤckwaͤrts gehende Bewegung heraufgepreßt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2354" lry="1436" type="textblock" ulx="575" uly="1336">
        <line lrx="2354" lry="1436" ulx="575" uly="1336">werden. *) Es iſt auch von gutem Natzen, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="1790" type="textblock" ulx="580" uly="1458">
        <line lrx="2311" lry="1554" ulx="580" uly="1458">man ſich bemuͤhet, den leidenden Theil zu erfor⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="1672" ulx="587" uly="1581">ſchen, weil man, wenn man dieſes genau weißz</line>
        <line lrx="2307" lry="1790" ulx="585" uly="1699">ſicherer den Ausgang der Krankheit vorherſagen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2370" lry="1978" type="textblock" ulx="586" uly="1820">
        <line lrx="2370" lry="1978" ulx="586" uly="1820">auch eher einen Weg zu Hebung des Uebels aus⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="3196" type="textblock" ulx="547" uly="1940">
        <line lrx="1297" lry="2029" ulx="585" uly="1940">findig machen kann.</line>
        <line lrx="2313" lry="2143" ulx="757" uly="2014">Die Darmgicht gehoͤrt unter die toͤdlichen</line>
        <line lrx="2310" lry="2275" ulx="586" uly="2168">Krankheiten, beſonders wenn ein ſtarkes Fieber,</line>
        <line lrx="2307" lry="2395" ulx="591" uly="2284">heftige Schmerzen, ein Aufſchwellen des Unterlei⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2498" ulx="592" uly="2404">bes und andre Zeichen einer innerlichen Entzün⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2617" ulx="580" uly="2515">dung dabey zugegen ſind. Eben ſo furchtbar iſt</line>
        <line lrx="2319" lry="2740" ulx="547" uly="2644">ſie, wenn ſie von der ſogenannten Harnſtrenge</line>
        <line lrx="2319" lry="2864" ulx="595" uly="2768">(ſtranguria) entſtehet. Wenn der Schmerz ver⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2972" ulx="561" uly="2876">ſchwindet, die andern Zufaͤlle aber noch eben ſo</line>
        <line lrx="2324" lry="3128" ulx="595" uly="2991">heftig bleiben, ſo iſt der kalte Brand zu beſor⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="3196" ulx="2187" uly="3127">genz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3292" type="textblock" ulx="2185" uly="3283">
        <line lrx="2314" lry="3292" ulx="2185" uly="3283">———</line>
      </zone>
      <zone lrx="667" lry="3325" type="textblock" ulx="591" uly="3314">
        <line lrx="667" lry="3325" ulx="591" uly="3314">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="3491" type="textblock" ulx="663" uly="3404">
        <line lrx="2324" lry="3491" ulx="663" uly="3404">*) Dieſes iſt nur in dem Falle richtig, wenn die Darm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2384" lry="3622" type="textblock" ulx="731" uly="3499">
        <line lrx="2384" lry="3622" ulx="731" uly="3499">gicht von einer Verſtopfung des Darmcanals herruͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="3735" type="textblock" ulx="728" uly="3595">
        <line lrx="2353" lry="3735" ulx="728" uly="3595">ret. Eutſteht ſie aber von einer allgemeinen urſache⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1625" lry="3876" type="textblock" ulx="722" uly="3735">
        <line lrx="1625" lry="3876" ulx="722" uly="3735">ſP gilt dieſes nicht. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="503" type="textblock" ulx="2518" uly="416">
        <line lrx="2595" lry="503" ulx="2518" uly="416">Jor</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1288" type="textblock" ulx="2424" uly="616">
        <line lrx="2610" lry="700" ulx="2430" uly="616">ſen, der de</line>
        <line lrx="2610" lry="807" ulx="2427" uly="736">hen ODitten</line>
        <line lrx="2606" lry="937" ulx="2425" uly="856">luft, Zuwe</line>
        <line lrx="2599" lry="1056" ulx="2424" uly="974">lingen und</line>
        <line lrx="2602" lry="1174" ulx="2426" uly="1094">ſate lang;</line>
        <line lrx="2610" lry="1288" ulx="2435" uly="1212">Neſee Unte</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="79" type="page" xml:id="s_Jd26-3_079">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_079.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="218" lry="992" type="textblock" ulx="0" uly="630">
        <line lrx="218" lry="699" ulx="0" uly="630">den  Ka</line>
        <line lrx="216" lry="832" ulx="0" uly="750">unteſichet,</line>
        <line lrx="217" lry="992" ulx="3" uly="866">eit ge lcn</line>
      </zone>
      <zone lrx="237" lry="1553" type="textblock" ulx="0" uly="1480">
        <line lrx="237" lry="1496" ulx="230" uly="1481">4</line>
        <line lrx="214" lry="1553" ulx="0" uly="1480">nden e . A</line>
      </zone>
      <zone lrx="215" lry="1677" type="textblock" ulx="21" uly="1599">
        <line lrx="215" lry="1677" ulx="21" uly="1599">des muu biß</line>
      </zone>
      <zone lrx="132" lry="2375" type="textblock" ulx="104" uly="2333">
        <line lrx="131" lry="2356" ulx="104" uly="2333">N</line>
        <line lrx="132" lry="2375" ulx="125" uly="2360">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="519" type="textblock" ulx="517" uly="386">
        <line lrx="2069" lry="519" ulx="517" uly="386">Bon den innerlichen Krankheiten. 71</line>
      </zone>
      <zone lrx="2105" lry="1745" type="textblock" ulx="313" uly="581">
        <line lrx="2075" lry="687" ulx="317" uly="581">gen, der den Kranken in Kurzem, naͤmlich an</line>
        <line lrx="2058" lry="795" ulx="316" uly="705">dem dritten oder vierten Tage der Krankheit hin⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="925" ulx="316" uly="817">rafft. Zuweilen aber verzoͤgert ſie ſich in die</line>
        <line lrx="2099" lry="1039" ulx="313" uly="942">Laͤnge, und dauert Wochen, ja wohl gar Mo⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1163" ulx="320" uly="1060">nate lang; und es iſt leicht zu erachten, daß</line>
        <line lrx="2063" lry="1270" ulx="322" uly="1164">dieſer Unterſchied von der verſchiedenen Urſache</line>
        <line lrx="2105" lry="1389" ulx="326" uly="1298">des Uebels und andern Umſtaͤnden herruͤhre.</line>
        <line lrx="2058" lry="1509" ulx="415" uly="1402">Man hat, wie bereits gedacht worden, bey</line>
        <line lrx="2055" lry="1627" ulx="328" uly="1515">den Zergliederungen gefunden, daß der gewun⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="1745" ulx="323" uly="1646">dene Darm nicht oͤfterer als der blinde, Grimm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="1866" type="textblock" ulx="262" uly="1776">
        <line lrx="2056" lry="1866" ulx="262" uly="1776">und Maſidarm bey dieſer Krankheit Schaden lei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="3057" type="textblock" ulx="319" uly="1881">
        <line lrx="2056" lry="1979" ulx="325" uly="1881">det. Es iſt daher alles, was hier in der Folge</line>
        <line lrx="2057" lry="2100" ulx="325" uly="2009">geſagt werden wird, von allen Gedaͤrmen zu ver⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="2218" ulx="320" uly="2133">ſtehen. Man findet demnach mehrentheils die</line>
        <line lrx="2050" lry="2338" ulx="321" uly="2254">Gedaͤrme widernatuͤrlich ausgedehnt, entzündet,</line>
        <line lrx="2049" lry="2457" ulx="323" uly="2370">oder vom kalten Brande zerſtoͤrek. Zuweilen ſind</line>
        <line lrx="2057" lry="2590" ulx="319" uly="2490">ſie gar zerriſſen; daher laͤuft die in ihnen ent⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="2691" ulx="325" uly="2602">haltene Materie heraus und macht eine Art von</line>
        <line lrx="2055" lry="2810" ulx="323" uly="2725">Bauchwaſſeſucht, wodurch der Unterleib zu ei⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="2930" ulx="322" uly="2840">ner unmaͤßigen Groͤße anſchwillt. Man erblickt</line>
        <line lrx="2051" lry="3057" ulx="320" uly="2962">hin und wieder in dem ganzen Darmcanal Ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="3169" type="textblock" ulx="276" uly="3069">
        <line lrx="2056" lry="3169" ulx="276" uly="3069">tergeſchwuͤre und verhaͤrtete Hervorragungen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="3760" type="textblock" ulx="317" uly="3172">
        <line lrx="2052" lry="3292" ulx="317" uly="3172">welche die innere Oeffnung dieſes Canals voͤllig</line>
        <line lrx="2059" lry="3408" ulx="318" uly="3319">verſchließen. Auf die naͤmliche Art iſt dieſer Ca⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="3547" ulx="324" uly="3436">nal verſtopft, wenn verhaͤrtete Unreinigkeiten,</line>
        <line lrx="2058" lry="3670" ulx="327" uly="3537">ghpsartige Concretionen, an einander haͤngende</line>
        <line lrx="2058" lry="3760" ulx="1161" uly="3679">E 4 Klum⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="80" type="page" xml:id="s_Jd26-3_080">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_080.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1708" lry="511" type="textblock" ulx="538" uly="328">
        <line lrx="1708" lry="511" ulx="538" uly="328">„2 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="1140" type="textblock" ulx="552" uly="574">
        <line lrx="2299" lry="665" ulx="552" uly="574">Klumpen von Wuͤrmern, die verwachſenen Sei⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="786" ulx="557" uly="692">tenwaͤnde der Gedaͤrme u. ſ. w. den Fortgang</line>
        <line lrx="2299" lry="907" ulx="559" uly="814">der in dem Darmcanal enthaltenen Unreinigkeiten</line>
        <line lrx="2300" lry="1020" ulx="563" uly="932">hemmen. Man findet zuweilen, daß ein Darm</line>
        <line lrx="2297" lry="1140" ulx="561" uly="1052">ſich in den andern, wie in eine Scheide, hin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="1375" type="textblock" ulx="532" uly="1170">
        <line lrx="2327" lry="1261" ulx="564" uly="1170">eingeſchoben hat, da naͤmlich derjenige Theil ei⸗</line>
        <line lrx="2360" lry="1375" ulx="532" uly="1290">nes verengerten Darmes, der in das zunaͤchſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="1968" type="textblock" ulx="562" uly="1402">
        <line lrx="2300" lry="1493" ulx="565" uly="1402">dabey liegende erweiterte Stuͤck hineingedrungen</line>
        <line lrx="2302" lry="1611" ulx="572" uly="1521">iſt, dieſe Erweiterung ſo ausfuͤllt, daß aus den</line>
        <line lrx="2303" lry="1729" ulx="562" uly="1642">obern Daͤrmen nichts mehr in den untern Theil</line>
        <line lrx="2300" lry="1850" ulx="565" uly="1762">zu dringen im Stande iſt. Bey dieſer Art von</line>
        <line lrx="2307" lry="1968" ulx="562" uly="1880">Verſtopfung iſt es ſonderbar, daß dieſes wechſel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2082" type="textblock" ulx="580" uly="1999">
        <line lrx="2299" lry="2082" ulx="580" uly="1999">ſeitige Ineinanderdringen bald von einem obern,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="3359" type="textblock" ulx="578" uly="2106">
        <line lrx="2308" lry="2213" ulx="578" uly="2106">bald von einem untern Stuͤcke des Darms ge⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="2330" ulx="582" uly="2213">ſchiehet. Wir koͤnnen jedoch nicht unangezeigt</line>
        <line lrx="2309" lry="2439" ulx="583" uly="2352">laſſen, daß dergleichen Verdoppelungen auch bey</line>
        <line lrx="2307" lry="2566" ulx="587" uly="2457">vielen Perſonen nach dem Tode gefunden wer⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2680" ulx="589" uly="2588">den, die bey Lebzeiten niemals an der Darmgicht</line>
        <line lrx="2312" lry="2793" ulx="589" uly="2706">krank gelegen haben. Man ſieht oft Daͤrme, die</line>
        <line lrx="2308" lry="2908" ulx="589" uly="2824">von Bruͤchen verſchloſſen oder alſo verengert ſind,</line>
        <line lrx="2313" lry="3027" ulx="591" uly="2943">daß es ſcheint, als wenn ein Faden um ſelbige</line>
        <line lrx="2310" lry="3153" ulx="592" uly="3035">herum geſchnuͤrt waͤre. *) Zuweilen ſcheinen auch</line>
        <line lrx="2312" lry="3268" ulx="593" uly="3160">die Kruͤmmungen derſelben verdreht, verwickelt,</line>
        <line lrx="2316" lry="3359" ulx="2256" uly="3308">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="660" lry="3486" type="textblock" ulx="592" uly="3474">
        <line lrx="660" lry="3486" ulx="592" uly="3474">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="3723" type="textblock" ulx="660" uly="3531">
        <line lrx="2315" lry="3636" ulx="660" uly="3531">*) Dieſes enlſteht oft von Verwachſungen des Netzes.</line>
        <line lrx="1068" lry="3723" ulx="841" uly="3663">d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="477" type="textblock" ulx="2483" uly="391">
        <line lrx="2610" lry="477" ulx="2483" uly="391">Von 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="671" type="textblock" ulx="2401" uly="590">
        <line lrx="2610" lry="671" ulx="2401" uly="590"> einander g⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="791" type="textblock" ulx="2349" uly="710">
        <line lrx="2609" lry="791" ulx="2349" uly="710">( geſchlungen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2595" type="textblock" ulx="2400" uly="829">
        <line lrx="2593" lry="897" ulx="2400" uly="829">n von einer</line>
        <line lrx="2610" lry="1032" ulx="2401" uly="947">btſchwelſt,</line>
        <line lrx="2610" lry="1146" ulx="2400" uly="1066">und Sahcer</line>
        <line lrx="2610" lry="1267" ulx="2409" uly="1184">gewedes,</line>
        <line lrx="2610" lry="1391" ulx="2423" uly="1296">ſecnden 9</line>
        <line lrx="2604" lry="1505" ulx="2487" uly="1423">Den her</line>
        <line lrx="2610" lry="1630" ulx="2436" uly="1547">ch nict ſen</line>
        <line lrx="2610" lry="1755" ulx="2426" uly="1653">ſtinii</line>
        <line lrx="2610" lry="1877" ulx="2418" uly="1778">Wan thtt mn</line>
        <line lrx="2605" lry="1991" ulx="2427" uly="1889">Ne engihe</line>
        <line lrx="2607" lry="2105" ulx="2434" uly="2011">Ke, lſerhe</line>
        <line lrx="2573" lry="2232" ulx="2422" uly="2135">ll hauleh</line>
        <line lrx="2595" lry="2344" ulx="2416" uly="2262">Unvert enes</line>
        <line lrx="2607" lry="2476" ulx="2417" uly="2363">hen lriſtn</line>
        <line lrx="2603" lry="2595" ulx="2420" uly="2482">heden th</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="2710" type="textblock" ulx="2356" uly="2598">
        <line lrx="2608" lry="2710" ulx="2356" uly="2598">Muf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3067" type="textblock" ulx="2424" uly="2717">
        <line lrx="2601" lry="2832" ulx="2448" uly="2717">nſimnmn</line>
        <line lrx="2589" lry="2949" ulx="2432" uly="2835">Aucernn</line>
        <line lrx="2610" lry="3067" ulx="2424" uly="2953">eE⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3540" type="textblock" ulx="2425" uly="3339">
        <line lrx="2600" lry="3431" ulx="2457" uly="3339">0 uch</line>
        <line lrx="2610" lry="3540" ulx="2425" uly="3430">flnden N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2599" lry="3671" type="textblock" ulx="2469" uly="3565">
        <line lrx="2599" lry="3671" ulx="2469" uly="3565">dalperer</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="81" type="page" xml:id="s_Jd26-3_081">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_081.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="224" lry="1508" type="textblock" ulx="0" uly="579">
        <line lrx="224" lry="656" ulx="0" uly="579">ertwatſenn S⸗</line>
        <line lrx="224" lry="782" ulx="0" uly="702">v. den Forthan</line>
        <line lrx="223" lry="899" ulx="0" uly="819">hnen Unrinipeien</line>
        <line lrx="224" lry="1022" ulx="0" uly="943"> das en Dun</line>
        <line lrx="224" lry="1139" ulx="1" uly="1060">ne Schide</line>
        <line lrx="223" lry="1264" ulx="19" uly="1177">dereny He 1</line>
        <line lrx="224" lry="1379" ulx="2" uly="1290">et N d du nict</line>
        <line lrx="220" lry="1508" ulx="0" uly="1428">t hoeingenmee</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="2721" type="textblock" ulx="0" uly="1651">
        <line lrx="225" lry="1742" ulx="0" uly="1651">den wen N</line>
        <line lrx="198" lry="1898" ulx="0" uly="1782">den dieſt 1</line>
        <line lrx="150" lry="1998" ulx="20" uly="1906">des dice⸗</line>
        <line lrx="221" lry="2109" ulx="0" uly="2012">Nvl anen NN</line>
        <line lrx="225" lry="2231" ulx="0" uly="2135"> ds Dens ,</line>
        <line lrx="225" lry="2352" ulx="23" uly="2256">ct wmenge,</line>
        <line lrx="226" lry="2475" ulx="0" uly="2368">uunge /</line>
        <line lrx="216" lry="2604" ulx="0" uly="2491">dode gime</line>
        <line lrx="225" lry="2721" ulx="0" uly="2562">a ß dn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="475" type="textblock" ulx="496" uly="381">
        <line lrx="2038" lry="475" ulx="496" uly="381">Von den innerlichen Krankheiten. 73</line>
      </zone>
      <zone lrx="2141" lry="3262" type="textblock" ulx="300" uly="565">
        <line lrx="2052" lry="674" ulx="300" uly="565">in einander gewebt oder gleichſam in einen Kno⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="792" ulx="302" uly="676">ten geſchlungen zu ſeyn. Endlich ſind ſie zuwei⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="901" ulx="304" uly="809">len von einer außer dem Darmcanal befindlichen</line>
        <line lrx="2050" lry="1041" ulx="308" uly="920">Geſchwulſt, von der außerordentlichen Groͤße</line>
        <line lrx="2048" lry="1139" ulx="308" uly="1033">und Schwere der Lbeber oder eines andern Ein⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="1258" ulx="312" uly="1171">geweides, von dem Drucke einer im Unterleibe</line>
        <line lrx="2084" lry="1391" ulx="318" uly="1261">ſteckenden Fluͤſſigkeit u. ſ. f. verſchloſſen.</line>
        <line lrx="2073" lry="1494" ulx="483" uly="1388">Bey der Behandlung dieſer Krankheit darf</line>
        <line lrx="2068" lry="1622" ulx="326" uly="1527">man nicht zaudern, weil der geringſte Verzug</line>
        <line lrx="2060" lry="1730" ulx="325" uly="1641">loͤchſtgefaͤhrlich werden kann. Ehe man aber et⸗</line>
        <line lrx="2070" lry="1849" ulx="322" uly="1743">was thut, muß man zuvor wohl unterſuchen, ob</line>
        <line lrx="2072" lry="1976" ulx="329" uly="1877">die Darmgicht von einem Bruche herruͤhre, der</line>
        <line lrx="2076" lry="2105" ulx="334" uly="1975">ahber, b.ſonders bey Weibsperſonen . nicht alle⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="2207" ulx="332" uly="2101">mal deutlich zu erkennen iſt. Was bey der Ge⸗</line>
        <line lrx="2141" lry="2334" ulx="330" uly="2236">genwart eines Bruches erforderlich ſey, iſt auch</line>
        <line lrx="2074" lry="2453" ulx="333" uly="2339">dem Unwiſſendſten und Unerfahrenſten bekannt.</line>
        <line lrx="2081" lry="2557" ulx="334" uly="2468">Außerdem thun die Aderlaͤſſe, ſowohl bey der</line>
        <line lrx="2082" lry="2673" ulx="344" uly="2582">ſchon vorhandenen als annoch zu verhuͤtenden</line>
        <line lrx="2077" lry="2791" ulx="351" uly="2692">Entzuͤndung, augenſcheinliche Dienſte. Nach der</line>
        <line lrx="2078" lry="2910" ulx="345" uly="2817">Ausleerung der Blutgefaͤße ruͤhmt man mit Recht</line>
        <line lrx="2082" lry="3033" ulx="347" uly="2931">die die Schaͤrfe daͤmpfenden Mittel, als die Huͤ⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="3149" ulx="323" uly="3052">nerbruͤhe, das ſuͤße Mandeloͤl, die fetten Fleiſch⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="3262" ulx="350" uly="3168">bruͤhen, die Emulſionen, den Leinſamentrank u.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="3395" type="textblock" ulx="297" uly="3290">
        <line lrx="2077" lry="3395" ulx="297" uly="3290">d. g. Auch ſind die beruhigenden und ſchmerz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="3768" type="textblock" ulx="351" uly="3409">
        <line lrx="2073" lry="3513" ulx="351" uly="3409">ſtillenden Arzneyen von gutem Nutzen, als z. B.</line>
        <line lrx="2088" lry="3642" ulx="357" uly="3519">der Salpeter, der Campher, der ſchmerzſtillende</line>
        <line lrx="2079" lry="3768" ulx="526" uly="3648">L E 5S mine⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="82" type="page" xml:id="s_Jd26-3_082">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_082.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1730" lry="517" type="textblock" ulx="542" uly="412">
        <line lrx="1730" lry="517" ulx="542" uly="412">74 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2429" lry="1074" type="textblock" ulx="558" uly="600">
        <line lrx="2429" lry="705" ulx="577" uly="600">mineral ſche Liquor u. ſ. f. Desgleichen ſind,</line>
        <line lrx="2341" lry="813" ulx="599" uly="709">wenn die vorher erforderlichen ſchon vorherge⸗</line>
        <line lrx="2338" lry="1012" ulx="599" uly="847">gi en 6 nd, die betaͤubenden Dinge unverwehrt,</line>
        <line lrx="2339" lry="1074" ulx="558" uly="947">als z. das Diacodium, das fluͤſſi ge Lauda⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1167" type="textblock" ulx="570" uly="1081">
        <line lrx="2362" lry="1167" ulx="570" uly="1081">num u. a. m. mit welchen man gelinde Abfuͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="2953" type="textblock" ulx="522" uly="1203">
        <line lrx="2332" lry="1304" ulx="552" uly="1203">rungsmittel verſetzen kann, die eine außerordent⸗</line>
        <line lrx="2330" lry="1436" ulx="595" uly="1306">lich gute Wirkung hervorbringen. Zuweilen hilft</line>
        <line lrx="2328" lry="1524" ulx="599" uly="1438">eiskaltes Waſſertrinken; *) ja man hat Beyſpie⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="1646" ulx="522" uly="1554">le, daß in Faͤllen, wo alle Mittel vergebens an⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="1767" ulx="567" uly="1639">gewendet worden ſind, die Chinarinde von gu⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="1877" ulx="590" uly="1782">tem Erfolg geweſen iſt. Wenn aber weder eine</line>
        <line lrx="2325" lry="2013" ulx="559" uly="1911">Entzuͤndung zu beſorgen, noch ein Bruch zuge⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2129" ulx="591" uly="2029">gegen iſt, ſo kann man Bleykugeln, oder ein bis</line>
        <line lrx="2319" lry="2238" ulx="561" uly="2133">iliche Pfund lebendiges Queckſilber in Waſſer</line>
        <line lrx="2317" lry="2349" ulx="552" uly="2264">oder in einer ſchicklichen Fleiſchbruͤhe verſchlucken</line>
        <line lrx="2316" lry="2493" ulx="588" uly="2374">laſſen. Beylaͤufig muß ich noch erinnern, daß</line>
        <line lrx="2310" lry="2589" ulx="550" uly="2502">nach dem bey ſolchen Umſtaͤnden genommenen</line>
        <line lrx="2326" lry="2751" ulx="547" uly="2613">lebendigen Queckſilber zuweilen ein Speichel fuß</line>
        <line lrx="984" lry="2832" ulx="589" uly="2729">erfolget iſt.</line>
        <line lrx="2308" lry="2953" ulx="750" uly="2805">Hiernaͤchſt ſind die erweichenden, laxieren⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="3064" type="textblock" ulx="469" uly="2976">
        <line lrx="2307" lry="3064" ulx="469" uly="2976">den und reizenden Klyſtiere waͤhrend des ganzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3180" type="textblock" ulx="578" uly="3091">
        <line lrx="2302" lry="3180" ulx="578" uly="3091">Laufes der Krankheit von ſehr großem Rutzen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="3392" type="textblock" ulx="536" uly="3208">
        <line lrx="2307" lry="3377" ulx="536" uly="3208">Einige machen nach der Art des Hippokrates</line>
        <line lrx="2304" lry="3392" ulx="2158" uly="3323">Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="3483" type="textblock" ulx="2201" uly="3476">
        <line lrx="2299" lry="3483" ulx="2201" uly="3476">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="1872" lry="3466" type="textblock" ulx="1819" uly="3422">
        <line lrx="1872" lry="3466" ulx="1819" uly="3422">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="3678" type="textblock" ulx="637" uly="3578">
        <line lrx="2335" lry="3678" ulx="637" uly="3578">*) Auch der aͤußerliche Gebrauch des geſtoßenen Eiſes</line>
      </zone>
      <zone lrx="1915" lry="3780" type="textblock" ulx="673" uly="3686">
        <line lrx="1915" lry="3780" ulx="673" uly="3686">wird von einigen empfohlen. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="711" type="textblock" ulx="2415" uly="431">
        <line lrx="2610" lry="519" ulx="2481" uly="431">Yon d⸗</line>
        <line lrx="2593" lry="711" ulx="2415" uly="628">lſiche, ob</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="833" type="textblock" ulx="2387" uly="749">
        <line lrx="2610" lry="833" ulx="2387" uly="749">ch den Hi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3474" type="textblock" ulx="2404" uly="866">
        <line lrx="2610" lry="952" ulx="2409" uly="866">Cer dieſes u</line>
        <line lrx="2610" lry="1067" ulx="2408" uly="987">nd Nie Erfen</line>
        <line lrx="2597" lry="1188" ulx="2408" uly="1001">7 gen</line>
        <line lrx="2608" lry="1310" ulx="2424" uly="1221">Uſen in de</line>
        <line lrx="2610" lry="1535" ulx="2434" uly="1453">i, Nbcter</line>
        <line lrx="2610" lry="1666" ulx="2424" uly="1575"> dut lich Kin</line>
        <line lrx="2610" lry="1777" ulx="2421" uly="1689">Peftt ind</line>
        <line lrx="2610" lry="1908" ulx="2420" uly="1807">Ulter die ſ ger</line>
        <line lrx="2610" lry="2021" ulx="2434" uly="1925">Pgelthn en</line>
        <line lrx="2610" lry="2143" ulx="2431" uly="2044">D</line>
        <line lrx="2610" lry="2276" ulx="2404" uly="2166">Ailg ihe h</line>
        <line lrx="2610" lry="2392" ulx="2418" uly="2289">ſtlde hicerden e</line>
        <line lrx="2585" lry="2501" ulx="2420" uly="2405">le Ber en</line>
        <line lrx="2601" lry="2636" ulx="2425" uly="2458">ermeken P</line>
        <line lrx="2610" lry="2769" ulx="2441" uly="2638">G „Mate</line>
        <line lrx="2565" lry="2850" ulx="2442" uly="2776">Gler ens</line>
        <line lrx="2610" lry="2985" ulx="2428" uly="2882">mnle;</line>
        <line lrx="2609" lry="3117" ulx="2418" uly="2994">4 onſee ininen</line>
        <line lrx="2610" lry="3227" ulx="2432" uly="3135">n Mitel</line>
        <line lrx="2610" lry="3343" ulx="2418" uly="3246">ſot ihn</line>
        <line lrx="2584" lry="3474" ulx="2417" uly="3348">lch</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="83" type="page" xml:id="s_Jd26-3_083">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_083.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="239" lry="1054" type="textblock" ulx="0" uly="610">
        <line lrx="239" lry="692" ulx="0" uly="610">Desglchen ſid</line>
        <line lrx="239" lry="813" ulx="0" uly="734">1 ſchen dorherge</line>
        <line lrx="234" lry="937" ulx="0" uly="852">Dinge nberveht</line>
        <line lrx="239" lry="1054" ulx="0" uly="971">18 fiſie kude</line>
      </zone>
      <zone lrx="245" lry="1180" type="textblock" ulx="0" uly="1084">
        <line lrx="245" lry="1180" ulx="0" uly="1084">un K clcde lſi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="237" lry="2155" type="textblock" ulx="0" uly="1211">
        <line lrx="237" lry="1294" ulx="1" uly="1211"> eint aliernden</line>
        <line lrx="237" lry="1424" ulx="1" uly="1325">1n. Aruln ,i</line>
        <line lrx="236" lry="1537" ulx="29" uly="1443">unn ſet daſte⸗</line>
        <line lrx="234" lry="1660" ulx="0" uly="1571">Gid vuedenten</line>
        <line lrx="233" lry="1783" ulx="12" uly="1700">Chinarinee t d</line>
        <line lrx="226" lry="1899" ulx="0" uly="1803">in Ne Mit</line>
        <line lrx="233" lry="2155" ulx="0" uly="2044">gen, odr 61</line>
      </zone>
      <zone lrx="82" lry="2265" type="textblock" ulx="0" uly="2215">
        <line lrx="82" lry="2265" ulx="0" uly="2215">cck</line>
      </zone>
      <zone lrx="234" lry="2594" type="textblock" ulx="0" uly="2214">
        <line lrx="234" lry="2398" ulx="0" uly="2214">hbrühe 6 n</line>
        <line lrx="233" lry="2478" ulx="147" uly="2390">at/</line>
        <line lrx="122" lry="2594" ulx="0" uly="2440">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="233" lry="2428" type="textblock" ulx="221" uly="2408">
        <line lrx="233" lry="2428" ulx="221" uly="2408">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="67" lry="3125" type="textblock" ulx="1" uly="3085">
        <line lrx="67" lry="3105" ulx="15" uly="3085">IR</line>
        <line lrx="38" lry="3125" ulx="1" uly="3101">/</line>
      </zone>
      <zone lrx="484" lry="2731" type="textblock" ulx="317" uly="2628">
        <line lrx="484" lry="2731" ulx="317" uly="2628">legt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="743" lry="338" type="textblock" ulx="730" uly="307">
        <line lrx="743" lry="338" ulx="730" uly="307">H</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="539" type="textblock" ulx="499" uly="408">
        <line lrx="2034" lry="539" ulx="499" uly="408">Bon den innerlichen Krankheiten. 75</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="1178" type="textblock" ulx="310" uly="611">
        <line lrx="2047" lry="710" ulx="310" uly="611">Verſuche, ob man durch einen Blaſebalg Lufk</line>
        <line lrx="2049" lry="833" ulx="310" uly="738">durch den Hintern hineinbringen kann; es iſt</line>
        <line lrx="2045" lry="947" ulx="312" uly="849">aber dieſes zuweilen mehr ſchaͤdlich als nuͤtzlich,</line>
        <line lrx="2049" lry="1059" ulx="312" uly="974">und die Erfahrung lehret, daß das Leibſchneiden</line>
        <line lrx="2050" lry="1178" ulx="314" uly="1090">viel heftiger darnach zu werden pflege. Manche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="1303" type="textblock" ulx="293" uly="1204">
        <line lrx="2054" lry="1303" ulx="293" uly="1204">laſſen in dieſer aͤußerſten Noth durch ein Werk⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="1412" type="textblock" ulx="325" uly="1330">
        <line lrx="2054" lry="1412" ulx="325" uly="1330">zeug, das ſchon Fr. Decker hat abzeichnen laſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="1651" type="textblock" ulx="307" uly="1429">
        <line lrx="2056" lry="1531" ulx="307" uly="1429">ſen, Tabaksrauch in den Maſtdarm hineinblaſen,</line>
        <line lrx="2058" lry="1651" ulx="309" uly="1566">der durch ſeinen Reiz eine gewiſſe Ableitung ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="1772" type="textblock" ulx="325" uly="1669">
        <line lrx="2056" lry="1772" ulx="325" uly="1669">ſchaffet und oftmals ſehr gute Dienſte leiſtet.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2130" lry="2007" type="textblock" ulx="318" uly="1772">
        <line lrx="2130" lry="1908" ulx="318" uly="1772">Unter die gewoͤhnlichſten Huͤlfsmittel gehoͤren die</line>
        <line lrx="2075" lry="2007" ulx="329" uly="1918">aͤußerlichen erweichenden Dinge, als naͤmlich die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="3331" type="textblock" ulx="329" uly="2036">
        <line lrx="2066" lry="2127" ulx="332" uly="2036">Baͤhungen und Breyumſchlaͤge, desgleichen die</line>
        <line lrx="2064" lry="2247" ulx="329" uly="2157">Baͤder oder Halbbaͤder von laulichem Waſſer, die</line>
        <line lrx="2070" lry="2370" ulx="336" uly="2276">erweichenden Mittel oder das Baumoͤl; das Netz</line>
        <line lrx="2072" lry="2486" ulx="335" uly="2376">der Thiere oder die Felle „welche man, wenn ſie</line>
        <line lrx="2073" lry="2597" ulx="336" uly="2509">ihre natuͤrliche Waͤrme noch haben, auf den Leib</line>
        <line lrx="2071" lry="2716" ulx="569" uly="2625">Manche machen endlich viel Ruͤhmens aus</line>
        <line lrx="2073" lry="2833" ulx="348" uly="2744">einer aus Fett, oder Oel, und Campher bereite⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="2957" ulx="341" uly="2852">ten Salbe; andre von einem Breyumſchlag aus</line>
        <line lrx="2074" lry="3075" ulx="339" uly="2980">Krauſemuͤnzenoͤl, Theriak u. ſ. f. Dieſe aͤußer li⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="3196" ulx="343" uly="3094">chen Mittel aber ſind, die Wahrheit zu ſagen,</line>
        <line lrx="2078" lry="3331" ulx="331" uly="3195">oͤfters ohne allen Nutzen; uͤbri igens aber halte</line>
      </zone>
      <zone lrx="1549" lry="3450" type="textblock" ulx="346" uly="3337">
        <line lrx="1549" lry="3450" ulx="346" uly="3337">ich ſie auch fuͤr ganz unſchaͤblich.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1497" lry="3556" type="textblock" ulx="1405" uly="3542">
        <line lrx="1497" lry="3556" ulx="1405" uly="3542">——</line>
      </zone>
      <zone lrx="2117" lry="3792" type="textblock" ulx="1875" uly="3690">
        <line lrx="2117" lry="3792" ulx="1875" uly="3690">Von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="84" type="page" xml:id="s_Jd26-3_084">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_084.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2219" lry="765" type="textblock" ulx="695" uly="396">
        <line lrx="1743" lry="524" ulx="1202" uly="396">Erſtes Buch⸗</line>
        <line lrx="2219" lry="765" ulx="695" uly="552">Von der Ga lenkrankheit (cholera).</line>
      </zone>
      <zone lrx="687" lry="515" type="textblock" ulx="584" uly="423">
        <line lrx="687" lry="515" ulx="584" uly="423">76</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="1995" type="textblock" ulx="570" uly="755">
        <line lrx="2325" lry="1006" ulx="584" uly="755">De dieſe Krankheit eine von den fuͤrchter⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="1043" ulx="613" uly="924">WV  iichſten und heftigſten ſey, welche ploͤtzlich</line>
        <line lrx="2325" lry="1168" ulx="570" uly="1055">die Kranken befaͤllt, und beſonders in den Hunds⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1283" ulx="583" uly="1187">tagen oft ſchaͤdliche Verwuͤſtungen anrichtet, iſt</line>
        <line lrx="2333" lry="1401" ulx="1383" uly="1305">Sie offenbaret ſich durch</line>
        <line lrx="2315" lry="1519" ulx="588" uly="1402">das Brechen und den Durchfall, welches beydes</line>
        <line lrx="2316" lry="1651" ulx="586" uly="1543">zugleich ſehr hefti iſt. Dieſe zwo Zeichen aber.</line>
        <line lrx="2319" lry="1765" ulx="585" uly="1659">ſind nicht fuͤr zuverlaͤſſig zu achten, weil bey ei⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1875" ulx="586" uly="1781">ner verderbten Verdauung ſelbige oft beyde zus</line>
        <line lrx="2314" lry="1995" ulx="581" uly="1897">gleich entſtehen und doch von keinen uͤbeln Fol⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1298" lry="1404" type="textblock" ulx="585" uly="1311">
        <line lrx="1298" lry="1404" ulx="585" uly="1311">jedermann bekannt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="2123" type="textblock" ulx="580" uly="2018">
        <line lrx="2306" lry="2123" ulx="580" uly="2018">gen ſind. Wir muͤſſen daher zu dieſen Zeichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2232" type="textblock" ulx="581" uly="2124">
        <line lrx="2318" lry="2232" ulx="581" uly="2124">noch die ſchlimmern Zufaͤlle hinzufuͤgen, welche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="2348" type="textblock" ulx="579" uly="2238">
        <line lrx="2311" lry="2348" ulx="579" uly="2238">die Gallenkrankheit (cholera) genauer beſtimmen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="2476" type="textblock" ulx="571" uly="2355">
        <line lrx="2315" lry="2476" ulx="571" uly="2355">Dieſe ſind ein ſehr großer und brennender Schmerz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2303" lry="2588" type="textblock" ulx="569" uly="2480">
        <line lrx="2303" lry="2588" ulx="569" uly="2480">in den innern Theilen, ein widerſtehendes har⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="2825" type="textblock" ulx="577" uly="2598">
        <line lrx="2350" lry="2699" ulx="577" uly="2598">tes Aufſchwellen des Unterleibes, ein Sodbren⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="2825" ulx="578" uly="2729">nen, Schlucken, Aengſilichkeiten, Ohnmachten,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2303" lry="3742" type="textblock" ulx="566" uly="2831">
        <line lrx="2299" lry="2939" ulx="576" uly="2831">ein ſchmachtender Durſt, ein ungleicher, zuſam⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="3058" ulx="572" uly="2956">mengezogener, ausſetzender und fieberhafter Puls,</line>
        <line lrx="2303" lry="3182" ulx="570" uly="3072">Zuckungen, Zuſammenziehungen in Gliedern, Kraͤm⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="3291" ulx="570" uly="3184">pfe in den Beinen, kalte Schweiße, eine Kaͤlte in</line>
        <line lrx="2300" lry="3405" ulx="570" uly="3293">den aͤußern Gliedmaßen u. ſ. f. An der Gallen⸗</line>
        <line lrx="2299" lry="3521" ulx="566" uly="3427">krankheit ſterben oft die ſtaͤrkſten Leute inherhalb</line>
        <line lrx="2299" lry="3645" ulx="567" uly="3531">vier und zwanzig Stunden, oder in zween bis</line>
        <line lrx="2291" lry="3742" ulx="2154" uly="3671">drey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="526" type="textblock" ulx="2470" uly="440">
        <line lrx="2609" lry="526" ulx="2470" uly="440">Jen de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1204" type="textblock" ulx="2384" uly="643">
        <line lrx="2578" lry="724" ulx="2403" uly="643">ih Lagen.</line>
        <line lrx="2610" lry="832" ulx="2396" uly="756">llen Stroͤm</line>
        <line lrx="2593" lry="965" ulx="2390" uly="881">ſſoerzeu.d.</line>
        <line lrx="2610" lry="1081" ulx="2387" uly="946">ſern ſgennn</line>
        <line lrx="2610" lry="1204" ulx="2384" uly="1118">(cholern ſicen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2593" lry="1319" type="textblock" ulx="2382" uly="1239">
        <line lrx="2593" lry="1319" ulx="2382" uly="1239">ſhandelnden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2536" type="textblock" ulx="2382" uly="1358">
        <line lrx="2601" lry="1440" ulx="2382" uly="1358">bir oben/ po</line>
        <line lrx="2610" lry="1560" ulx="2385" uly="1473">lngen hathen</line>
        <line lrx="2610" lry="1684" ulx="2390" uly="1592">ſt daler hier n</line>
        <line lrx="2610" lry="1794" ulx="2457" uly="1710">Daalen</line>
        <line lrx="2590" lry="1917" ulx="2411" uly="1833">öcke wd</line>
        <line lrx="2593" lry="2034" ulx="2429" uly="1952">Uiſthet on</line>
        <line lrx="2610" lry="2176" ulx="2420" uly="2054">n r E</line>
        <line lrx="2610" lry="2277" ulx="2415" uly="2180">Nhumunen</line>
        <line lrx="2610" lry="2403" ulx="2406" uly="2309">d Effen. 6</line>
        <line lrx="2606" lry="2536" ulx="2406" uly="2421">r Glünarg</line>
      </zone>
      <zone lrx="2602" lry="2660" type="textblock" ulx="2412" uly="2523">
        <line lrx="2602" lry="2660" ulx="2412" uly="2523">ſena ſarte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2597" lry="2789" type="textblock" ulx="2426" uly="2660">
        <line lrx="2597" lry="2789" ulx="2426" uly="2660">u erf</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="85" type="page" xml:id="s_Jd26-3_085">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_085.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="203" lry="715" type="textblock" ulx="0" uly="599">
        <line lrx="203" lry="715" ulx="0" uly="599">t (Cwen)</line>
      </zone>
      <zone lrx="241" lry="1892" type="textblock" ulx="0" uly="832">
        <line lrx="237" lry="912" ulx="17" uly="832">von Mu firte</line>
        <line lrx="237" lry="1041" ulx="5" uly="949">i, wte i</line>
        <line lrx="235" lry="1199" ulx="2" uly="1071">des aN nncd</line>
        <line lrx="237" lry="1293" ulx="0" uly="1200">hngen anit</line>
        <line lrx="238" lry="1397" ulx="4" uly="1307">fnart ſt</line>
        <line lrx="236" lry="1531" ulx="0" uly="1422">ul, 1, belces d</line>
        <line lrx="230" lry="1656" ulx="0" uly="1560">wpo dega</line>
        <line lrx="235" lry="1772" ulx="0" uly="1673">gten wel 1e</line>
        <line lrx="241" lry="1892" ulx="3" uly="1794">bine  belde n</line>
      </zone>
      <zone lrx="242" lry="2391" type="textblock" ulx="9" uly="2114">
        <line lrx="219" lry="2250" ulx="82" uly="2114">igen 6</line>
        <line lrx="242" lry="2391" ulx="9" uly="2275">genaut 1 dfenet</line>
      </zone>
      <zone lrx="240" lry="2545" type="textblock" ulx="11" uly="2387">
        <line lrx="240" lry="2545" ulx="11" uly="2387">de⸗ meh 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="3437" type="textblock" ulx="235" uly="611">
        <line lrx="2042" lry="718" ulx="298" uly="611">drey Tagen. Ober⸗ und unterwaͤrts gehen in</line>
        <line lrx="2044" lry="858" ulx="296" uly="734">vollen Stroͤmen gallige, lauchgruͤne, kupfergruͤne,</line>
        <line lrx="2043" lry="978" ulx="295" uly="852">ſchwarze u. d. g. Unreinigkeiten ab. Von einer an⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1071" ulx="302" uly="972">dern ſogenannten trocknen Gallenkrankheit</line>
        <line lrx="2050" lry="1193" ulx="302" uly="1090">(cholera ſicca), welche von der gegen waͤrtig ab⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1341" ulx="235" uly="1194">zuhandelnden himmelweit verſchieden iſt, haben</line>
        <line lrx="2051" lry="1422" ulx="299" uly="1315">wir oben, wo wir von der Erzeugung der Blaͤ⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="1555" ulx="304" uly="1442">hungen handelten „ etwas gedacht, wir wollen</line>
        <line lrx="1656" lry="1667" ulx="313" uly="1540">ſie daher hier nicht wieder erwaͤhnen.</line>
        <line lrx="2057" lry="1773" ulx="483" uly="1671">Der Gallenkrankheit ſind ſtarke Trinker, gal⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="1896" ulx="324" uly="1804">lenreiche und zornige Perſonen ausgeſetzt. Sie</line>
        <line lrx="2056" lry="2016" ulx="324" uly="1918">entſtehet von dem Genuß der Melonen und Gur⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2130" ulx="315" uly="2019">ken, der Erdſchwaͤmme, und andrer ungeſunden</line>
        <line lrx="2061" lry="2258" ulx="326" uly="2147">Nahrungsmitteln „ von heftigen Purgiermitteln</line>
        <line lrx="2062" lry="2369" ulx="327" uly="2267">und Giften. Sie kommt zu einigen Fiebern, zu</line>
        <line lrx="2065" lry="2486" ulx="332" uly="2396">der Entzuͤndung des Unterleibes und andern</line>
        <line lrx="2066" lry="2605" ulx="339" uly="2511">ſchweren Krankheiten noch hinzu. In Anſehung</line>
        <line lrx="2070" lry="2723" ulx="343" uly="2629">der Heftigkeit iſt ſie ſehr verſchieden; und wenn</line>
        <line lrx="2070" lry="2843" ulx="342" uly="2744">ſie leichter iſt, ſieht ſie der ſtaͤrkern gar nicht</line>
        <line lrx="2072" lry="2970" ulx="340" uly="2863">aͤhnlich, und iſt ohne alle Gefahr. Sind aber</line>
        <line lrx="2072" lry="3080" ulx="336" uly="2982">die ſchon erwaͤhnten Zufaͤlle in groͤßter Heftigkeit</line>
        <line lrx="2073" lry="3200" ulx="338" uly="3096">zugegen, ſo wird ſie meiſtens fuͤr toͤbtlich geach⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="3317" ulx="341" uly="3218">tet; beſonders aber alsdann, wenn ſie oyne alle</line>
        <line lrx="2076" lry="3437" ulx="343" uly="3318">vorher ſich offenbarende ſichtbare Urſache auf ein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3560" type="textblock" ulx="301" uly="3451">
        <line lrx="2082" lry="3560" ulx="301" uly="3451">mal ausbricht, und die durch den Mund ſowohl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="3777" type="textblock" ulx="347" uly="3575">
        <line lrx="2082" lry="3681" ulx="347" uly="3575">als den After abgehenden Unreinigkeiten in An⸗</line>
        <line lrx="2084" lry="3777" ulx="1859" uly="3688">ſehung</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="86" type="page" xml:id="s_Jd26-3_086">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_086.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2329" lry="1075" type="textblock" ulx="510" uly="397">
        <line lrx="1810" lry="523" ulx="510" uly="397">78 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2329" lry="700" ulx="578" uly="580">ſehung der Farbe und des Geruchs ſehr wider⸗</line>
        <line lrx="1082" lry="814" ulx="582" uly="734">natuͤrlich ſind.</line>
        <line lrx="2325" lry="935" ulx="581" uly="854">gießung und die heftige Wirkung der Galle der</line>
        <line lrx="1690" lry="1075" ulx="576" uly="960">wahre Grund dieſer K Krankheit.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="1294" type="textblock" ulx="580" uly="1206">
        <line lrx="2318" lry="1294" ulx="580" uly="1206">lauchgruͤn, gruͤnblaͤulich oder ſchwarz iſt, ſo er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="1413" type="textblock" ulx="579" uly="1325">
        <line lrx="2345" lry="1413" ulx="579" uly="1325">regt ſie außer dem Herzdruͤcken, Brechen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="1903" type="textblock" ulx="567" uly="1447">
        <line lrx="2316" lry="1534" ulx="576" uly="1447">Durchfall noch die unausſtehlichſten Schmerzen,</line>
        <line lrx="2318" lry="1652" ulx="579" uly="1565">Entzuͤndungen und den kalten Brand. Iſt ſie</line>
        <line lrx="2321" lry="1771" ulx="587" uly="1677">ſchwarz, zaͤhe und gleichſam pechartig, ſo be⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1903" ulx="567" uly="1790">wirkt ſie eine verderbte Einbildungskraft. Iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="2019" type="textblock" ulx="572" uly="1909">
        <line lrx="2357" lry="2019" ulx="572" uly="1909">dieſelbe ſchwarzgelb, faulig oder ſaͤterlich, ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="3790" type="textblock" ulx="507" uly="2035">
        <line lrx="2313" lry="2125" ulx="574" uly="2035">greift ſie, wie ein Gift, alles an; daher ein</line>
        <line lrx="2311" lry="2253" ulx="580" uly="2155">Wahnſinn, eine Erſtarrung, Zuckungen u. d. g.</line>
        <line lrx="2313" lry="2377" ulx="564" uly="2280">kommen. Dieſes iſt die ſogenannte ſchwarze</line>
        <line lrx="2310" lry="2492" ulx="575" uly="2390">Galle der Alten, welche ſich nicht nur durch</line>
        <line lrx="2311" lry="2611" ulx="529" uly="2502">Brechen und Stuͤhle einen Weg aus dem Koͤrper</line>
        <line lrx="2308" lry="2720" ulx="582" uly="2634">bahnet, ſondern auch zuweilen den Urin ſchwarz</line>
        <line lrx="2310" lry="2845" ulx="585" uly="2734">faͤrbt; eine Erſcheinung, die man bey melancho⸗</line>
        <line lrx="1740" lry="2960" ulx="507" uly="2873">liſchen Perſonen oͤfters bemerket.</line>
        <line lrx="2323" lry="3078" ulx="749" uly="2991">Es iſt aus der Unterſuchung der Leichname</line>
        <line lrx="2310" lry="3199" ulx="576" uly="3107">ſolcher Perſonen bekannt, daß bey ihnen die Galle</line>
        <line lrx="2311" lry="3318" ulx="542" uly="3230">in den ihr eignen Behaͤltniſſen in großer Menge</line>
        <line lrx="2310" lry="3445" ulx="561" uly="3349">vorhanden iſt; und es muß daher ſolche, wenn</line>
        <line lrx="2308" lry="3554" ulx="546" uly="3466">ſie ſich ergießt, die Verdauungswerkzeuge verun⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="3673" ulx="540" uly="3582">reinigen. Man bemerket, daß dieſe Feuchtigkeit</line>
        <line lrx="2305" lry="3790" ulx="2099" uly="3694">zuwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="819" type="textblock" ulx="1176" uly="722">
        <line lrx="2349" lry="819" ulx="1176" uly="722">Bey dieſen Umſtaͤnden iſt die Er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2376" lry="1177" type="textblock" ulx="582" uly="974">
        <line lrx="2376" lry="1047" ulx="1777" uly="974">Denn wenn die</line>
        <line lrx="2365" lry="1177" ulx="582" uly="1054">Galle von einer uͤbeln Beſchaffenheit, naͤulich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2373" lry="1849" type="textblock" ulx="2366" uly="1799">
        <line lrx="2373" lry="1849" ulx="2366" uly="1799">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2592" lry="485" type="textblock" ulx="2498" uly="389">
        <line lrx="2592" lry="485" ulx="2498" uly="389">Gon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1160" type="textblock" ulx="2415" uly="600">
        <line lrx="2610" lry="685" ulx="2428" uly="600">ſeilen vot</line>
        <line lrx="2591" lry="799" ulx="2431" uly="714">t, und</line>
        <line lrx="2610" lry="920" ulx="2422" uly="829">ſſig ausſi</line>
        <line lrx="2610" lry="1038" ulx="2417" uly="959">Her ſäͤuerli</line>
        <line lrx="2610" lry="1160" ulx="2415" uly="1078">Deffaung d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1275" type="textblock" ulx="2373" uly="1196">
        <line lrx="2610" lry="1275" ulx="2373" uly="1196">Magenmun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1522" type="textblock" ulx="2414" uly="1299">
        <line lrx="2610" lry="1396" ulx="2414" uly="1299">bey ihnen</line>
        <line lrx="2610" lry="1522" ulx="2416" uly="1432">ſ ger deyn/</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1880" type="textblock" ulx="2370" uly="1550">
        <line lrx="2608" lry="1641" ulx="2370" uly="1550">in den Mage</line>
        <line lrx="2609" lry="1761" ulx="2398" uly="1670">febft ud</line>
        <line lrx="2610" lry="1880" ulx="2396" uly="1787">bmnen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2115" type="textblock" ulx="2456" uly="1912">
        <line lrx="2610" lry="1987" ulx="2456" uly="1912"> ſtaten</line>
        <line lrx="2610" lry="2115" ulx="2461" uly="2020">id enga</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2228" type="textblock" ulx="2397" uly="2143">
        <line lrx="2610" lry="2228" ulx="2397" uly="2143">, in ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2708" type="textblock" ulx="2437" uly="2265">
        <line lrx="2610" lry="2354" ulx="2439" uly="2265">leluen de</line>
        <line lrx="2602" lry="2478" ulx="2437" uly="2374">ſihe niht</line>
        <line lrx="2553" lry="2576" ulx="2500" uly="2497">De</line>
        <line lrx="2610" lry="2708" ulx="2459" uly="2611">lketen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2831" type="textblock" ulx="2396" uly="2729">
        <line lrx="2609" lry="2831" ulx="2396" uly="2729">ieſene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3143" type="textblock" ulx="2447" uly="2843">
        <line lrx="2609" lry="2947" ulx="2454" uly="2843">ſ lhen</line>
        <line lrx="2583" lry="3143" ulx="2447" uly="2963">ſeihe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3187" type="textblock" ulx="2450" uly="3081">
        <line lrx="2608" lry="3187" ulx="2450" uly="3081">er er Kran</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3319" type="textblock" ulx="2399" uly="3198">
        <line lrx="2609" lry="3319" ulx="2399" uly="3198">hetla</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="3533" type="textblock" ulx="2444" uly="3316">
        <line lrx="2606" lry="3533" ulx="2444" uly="3316">4 en .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2600" lry="3674" type="textblock" ulx="2510" uly="3469">
        <line lrx="2600" lry="3674" ulx="2510" uly="3469">i</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="87" type="page" xml:id="s_Jd26-3_087">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_087.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="215" lry="692" type="textblock" ulx="0" uly="603">
        <line lrx="215" lry="692" ulx="0" uly="603">e ſce Wde⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="2876" type="textblock" ulx="0" uly="736">
        <line lrx="213" lry="816" ulx="4" uly="736">nden iſ diebe</line>
        <line lrx="214" lry="936" ulx="0" uly="857"> de bele de</line>
        <line lrx="214" lry="1050" ulx="10" uly="976">Dan denn die</line>
        <line lrx="217" lry="1179" ulx="0" uly="1090">fenhet Uin ſc⸗</line>
        <line lrx="213" lry="1303" ulx="0" uly="1218">warz ſn ſo</line>
        <line lrx="211" lry="1423" ulx="0" uly="1335">1, Rrihen n</line>
        <line lrx="213" lry="1542" ulx="0" uly="1461">zſen Schnepn</line>
        <line lrx="214" lry="1661" ulx="8" uly="1576">Zrand. It</line>
        <line lrx="212" lry="1788" ulx="0" uly="1695">Ccertig,</line>
        <line lrx="207" lry="1912" ulx="0" uly="1805">Kugeft. D</line>
        <line lrx="205" lry="2029" ulx="3" uly="1929">Ne ſiteic⸗</line>
        <line lrx="149" lry="2156" ulx="0" uly="2048">t, Ap</line>
        <line lrx="206" lry="2276" ulx="0" uly="2177">nga vh</line>
        <line lrx="211" lry="2393" ulx="0" uly="2302">unnte ſtwu)</line>
        <line lrx="211" lry="2521" ulx="3" uly="2403">ſct nnr iut</line>
        <line lrx="211" lry="2635" ulx="8" uly="2530">us dankiß⸗</line>
        <line lrx="188" lry="2876" ulx="0" uly="2657">en Uein 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="2608" type="textblock" ulx="180" uly="2539">
        <line lrx="207" lry="2608" ulx="180" uly="2539">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="2720" type="textblock" ulx="190" uly="2650">
        <line lrx="212" lry="2720" ulx="190" uly="2650">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1483" lry="1620" type="textblock" ulx="234" uly="1527">
        <line lrx="1483" lry="1620" ulx="234" uly="1527">in den Magen ſelbſt geoͤffnet hat.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="3742" type="textblock" ulx="197" uly="577">
        <line lrx="2027" lry="682" ulx="265" uly="577">zuweilen von ihrer natürlichen Beſchaffenheit aus⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="802" ulx="270" uly="695">artet, und bald ſchwarzgelb, grün oder kupfer⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="913" ulx="263" uly="818">roſtig ausſieht, bald ganz ſchwarz, zaͤhe, faulig</line>
        <line lrx="2020" lry="1037" ulx="264" uly="934">oder ſaͤuerlich iſt. Bey manchen Perſonen iſt die</line>
        <line lrx="2020" lry="1153" ulx="265" uly="1045">Oeffnung des Gallenganges nahe an dem untern</line>
        <line lrx="2018" lry="1266" ulx="263" uly="1167">Magenmunde befindlich; und daher ergießt ſich</line>
        <line lrx="2022" lry="1388" ulx="264" uly="1289">bey ihnen die Galle in den Magen; ja man hat</line>
        <line lrx="2021" lry="1507" ulx="268" uly="1400">ſo gar Beyſpiele, daß bisweilen dieſer Gang ſich</line>
        <line lrx="2024" lry="1616" ulx="1572" uly="1524">Die Leber iſt</line>
        <line lrx="2021" lry="1740" ulx="270" uly="1644">verſtopft und verhaͤrtet, es ſind Speckgeſchwuͤlſte</line>
        <line lrx="2018" lry="1866" ulx="273" uly="1755">darinnen (ſteatomata), oder ſie iſt entzuͤndet und</line>
        <line lrx="2018" lry="1986" ulx="278" uly="1870">vom kalten Brande beſchaͤdiget. Die Gedaͤrme</line>
        <line lrx="2020" lry="2094" ulx="274" uly="1986">ſind entzündet und brandig. Endlich ſindet man</line>
        <line lrx="2018" lry="2213" ulx="276" uly="2119">noch hin und wieder Fehler in den uͤbrigen Ein⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="2365" ulx="269" uly="2221">geweiden, deren Erzaͤhlung meines Erachtens aber</line>
        <line lrx="1008" lry="2466" ulx="267" uly="2364">hierher nicht gehoͤret.</line>
        <line lrx="2014" lry="2566" ulx="434" uly="2407">Die ganze Cur dieſer Krankheit geſchieht mit</line>
        <line lrx="2027" lry="2692" ulx="266" uly="2578">einfachen Mitteln, und die in Schriften ange⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2824" ulx="197" uly="2707">prieſene große Menge von Arzneyen iſt ohne al⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="2920" ulx="276" uly="2827">len Nutzen und wider alle Vorſchriften einer ver⸗</line>
        <line lrx="2015" lry="3055" ulx="275" uly="2924">nuͤnftigen Heilungskunſt. Diejenigen, welche bey</line>
        <line lrx="2014" lry="3176" ulx="275" uly="3070">dieſer Krankheit ein hartnaͤckiges Vertrauen zu</line>
        <line lrx="2073" lry="3274" ulx="274" uly="3161">dem Aderlaſſen haben, ſtiften viel Schaden, weil</line>
        <line lrx="2014" lry="3403" ulx="277" uly="3302">dadurch oͤfters der Tod beſchleuniget wird. Man</line>
        <line lrx="2018" lry="3530" ulx="272" uly="3408">kann jedoch unter verſchiedenen Umſtaͤnden eine</line>
        <line lrx="2019" lry="3664" ulx="199" uly="3519">Ader oͤffnen; allein dieſe Faͤlle kommen ungemein</line>
        <line lrx="2020" lry="3742" ulx="1915" uly="3652">ſel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1790" lry="486" type="textblock" ulx="449" uly="371">
        <line lrx="1790" lry="486" ulx="449" uly="371">Bon den innerlichen Krankheiten.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="88" type="page" xml:id="s_Jd26-3_088">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_088.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1885" lry="531" type="textblock" ulx="599" uly="419">
        <line lrx="1885" lry="531" ulx="599" uly="419">80 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="1332" type="textblock" ulx="565" uly="625">
        <line lrx="2345" lry="727" ulx="601" uly="625">ſelten vor, und unzaͤhlige von denen, welche</line>
        <line lrx="2345" lry="849" ulx="565" uly="732">ſich den Namen der Aerzte beymeſſen, koͤnnen</line>
        <line lrx="2345" lry="960" ulx="603" uly="848">dieſe Faͤlle nicht gehoͤrig und genau unterſchei⸗</line>
        <line lrx="2342" lry="1089" ulx="603" uly="976">den. Man vermehret auch die ohnehin ſchon ſo</line>
        <line lrx="2342" lry="1192" ulx="605" uly="1093">dringende Gefahr dieſer Krankheit noch durch</line>
        <line lrx="2342" lry="1332" ulx="606" uly="1201">den Gebrauch der Brech⸗ und Abfuͤhrungsmittel,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1644" type="textblock" ulx="608" uly="1344">
        <line lrx="2343" lry="1432" ulx="608" uly="1344">die hier ganz wegbleiben muͤſſen; wiewohl man ę</line>
        <line lrx="2609" lry="1535" ulx="2479" uly="1444">Ne geri⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1644" ulx="2407" uly="1560">inpſende</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="1678" type="textblock" ulx="598" uly="1451">
        <line lrx="2342" lry="1556" ulx="598" uly="1451">zuweilen, wenn es die Kraͤfte verſtatten, die</line>
        <line lrx="2344" lry="1678" ulx="609" uly="1576">Caſſia, die Tamarinden und andre gelinde La⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2413" lry="2025" type="textblock" ulx="610" uly="1701">
        <line lrx="2413" lry="1796" ulx="610" uly="1701">xiermittel mit gutem Erfolg nehmen laſſen kann.</line>
        <line lrx="2384" lry="1909" ulx="611" uly="1799">Einige loben die einſaugenden Mittel, als z. B.</line>
        <line lrx="2412" lry="2025" ulx="612" uly="1927">allerhand Schalen (teſtacea), Krebsſteine oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="2161" type="textblock" ulx="608" uly="2031">
        <line lrx="2340" lry="2161" ulx="608" uly="2031">andre erdige Dinge u. ſ. f. und halten ſolche fuͤr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="2383" type="textblock" ulx="611" uly="2147">
        <line lrx="2342" lry="2273" ulx="611" uly="2147">zutraͤglich, weil ſie die Unreinigkeiten, welche die</line>
        <line lrx="2359" lry="2383" ulx="614" uly="2291">Verdauungwerkzeuge reizen, in ſich ſelbſt einzu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="2632" type="textblock" ulx="619" uly="2401">
        <line lrx="2345" lry="2504" ulx="619" uly="2401">ſaugen pflegen. Vernuͤnnftige Aerzte hingegen</line>
        <line lrx="2346" lry="2632" ulx="620" uly="2523">vermeiden, beſonders in den erſten Tagen der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="2746" type="textblock" ulx="543" uly="2640">
        <line lrx="2345" lry="2746" ulx="543" uly="2640">Krankheit, alle zuſammenziehende Arzneyen; und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2347" lry="2977" type="textblock" ulx="556" uly="2758">
        <line lrx="2347" lry="2860" ulx="622" uly="2758">es werden ſolche auch nur von Unwiſſenden, al⸗</line>
        <line lrx="2347" lry="2977" ulx="556" uly="2887">ler Erfahrung zum Trotze, verordnet. Bey dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="3159" type="textblock" ulx="622" uly="3003">
        <line lrx="2360" lry="3159" ulx="622" uly="3003">Abnehmen der Krankheit hingegen ſind ſie zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1239" lry="3210" type="textblock" ulx="615" uly="3128">
        <line lrx="1239" lry="3210" ulx="615" uly="3128">weilen zutraͤglich.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2477" lry="3565" type="textblock" ulx="623" uly="3176">
        <line lrx="2473" lry="3338" ulx="783" uly="3176">Was die bey dieſer Krankheit dienlichen Mit⸗</line>
        <line lrx="2466" lry="3449" ulx="623" uly="3341">tel anbelangt, ſo ſind ſolche die verduͤnnenden—</line>
        <line lrx="2477" lry="3565" ulx="625" uly="3457">und die Schaͤrfe daͤmpfenden Arzneyen; denn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="3775" type="textblock" ulx="621" uly="3590">
        <line lrx="2353" lry="3757" ulx="621" uly="3590">andre darf man waͤhrend der bedenklichſten Zeiten</line>
        <line lrx="2350" lry="3775" ulx="2232" uly="3705">die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2599" lry="2467" type="textblock" ulx="2414" uly="2158">
        <line lrx="2599" lry="2367" ulx="2458" uly="2266">cirherrd</line>
        <line lrx="2478" lry="2467" ulx="2458" uly="2389">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="503" type="textblock" ulx="2543" uly="416">
        <line lrx="2610" lry="503" ulx="2543" uly="416">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="815" type="textblock" ulx="2449" uly="612">
        <line lrx="2610" lry="694" ulx="2459" uly="612">ſeſe Kra</line>
        <line lrx="2610" lry="815" ulx="2449" uly="735">ſcſten un</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="928" type="textblock" ulx="2410" uly="854">
        <line lrx="2610" lry="928" ulx="2410" uly="854">(er ſuit 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1172" type="textblock" ulx="2446" uly="974">
        <line lrx="2592" lry="1052" ulx="2446" uly="974">lermiſchte</line>
        <line lrx="2610" lry="1172" ulx="2446" uly="1088">Hüanern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1293" type="textblock" ulx="2407" uly="1207">
        <line lrx="2610" lry="1293" ulx="2407" uly="1207">fatt dle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="1406" type="textblock" ulx="2474" uly="1326">
        <line lrx="2595" lry="1406" ulx="2474" uly="1326">Neniefen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1996" type="textblock" ulx="2464" uly="1680">
        <line lrx="2610" lry="1760" ulx="2467" uly="1680">ſt ſetten</line>
        <line lrx="2610" lry="1877" ulx="2464" uly="1800">ldre der</line>
        <line lrx="2610" lry="1996" ulx="2476" uly="1928">nan ver</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2130" type="textblock" ulx="2429" uly="2034">
        <line lrx="2610" lry="2130" ulx="2429" uly="2034">it he</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2245" type="textblock" ulx="2470" uly="2166">
        <line lrx="2610" lry="2245" ulx="2470" uly="2166">cherig ho</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="2590" type="textblock" ulx="2482" uly="2403">
        <line lrx="2608" lry="2483" ulx="2482" uly="2403">ſders we</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="89" type="page" xml:id="s_Jd26-3_089">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_089.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="202" lry="3033" type="textblock" ulx="0" uly="647">
        <line lrx="195" lry="727" ulx="15" uly="647">denn We</line>
        <line lrx="194" lry="849" ulx="0" uly="766">niſan, thnnt</line>
        <line lrx="195" lry="967" ulx="1" uly="886">enat mnrſhe</line>
        <line lrx="194" lry="1093" ulx="0" uly="1005">dhniht ſten ſ</line>
        <line lrx="202" lry="1208" ulx="0" uly="1114">deit  c</line>
        <line lrx="194" lry="1331" ulx="0" uly="1240">Pfüheunguntt</line>
        <line lrx="194" lry="1458" ulx="0" uly="1366">; wiewan nn</line>
        <line lrx="194" lry="1568" ulx="21" uly="1481">herſottt</line>
        <line lrx="195" lry="1693" ulx="1" uly="1599">dre gein</line>
        <line lrx="195" lry="1812" ulx="0" uly="1725">nen Mrim</line>
        <line lrx="190" lry="1939" ulx="2" uly="1839">Wien urd</line>
        <line lrx="191" lry="2058" ulx="15" uly="1961">rltſie A</line>
        <line lrx="190" lry="2180" ulx="14" uly="2071">an ſühſt</line>
        <line lrx="164" lry="2301" ulx="4" uly="2205">ern vid⸗</line>
        <line lrx="135" lry="2431" ulx="21" uly="2329">ſch</line>
        <line lrx="197" lry="2547" ulx="17" uly="2444">Nerte hnt</line>
        <line lrx="196" lry="2675" ulx="0" uly="2556">nin N dun</line>
        <line lrx="196" lry="2853" ulx="0" uly="2698">N d</line>
        <line lrx="198" lry="2909" ulx="25" uly="2807">Nunſnct/</line>
        <line lrx="154" lry="3033" ulx="0" uly="2935">Grt e</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="3124" type="textblock" ulx="149" uly="2783">
        <line lrx="177" lry="2980" ulx="165" uly="2920">—</line>
        <line lrx="207" lry="3109" ulx="158" uly="2783">—= EE =</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="3167" type="textblock" ulx="0" uly="3056">
        <line lrx="170" lry="3167" ulx="0" uly="3056">ℳ ſn D</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3492" type="textblock" ulx="2" uly="3264">
        <line lrx="201" lry="3492" ulx="2" uly="3264">in hen</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="3641" type="textblock" ulx="9" uly="3416">
        <line lrx="198" lry="3641" ulx="9" uly="3416">min</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3810" type="textblock" ulx="0" uly="3627">
        <line lrx="194" lry="3696" ulx="157" uly="3627">it⸗</line>
        <line lrx="201" lry="3810" ulx="0" uly="3632">ntite 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="544" type="textblock" ulx="476" uly="391">
        <line lrx="2076" lry="544" ulx="476" uly="391">Von den innerlichen Krantheiten. 81</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="706" type="textblock" ulx="274" uly="600">
        <line lrx="2073" lry="706" ulx="274" uly="600">bieſer Krankheit gar nicht geben. Die gewoͤhn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="943" type="textblock" ulx="258" uly="726">
        <line lrx="2017" lry="837" ulx="258" uly="726">lichſten und wirkſamſten darunter ſind das bloße,</line>
        <line lrx="2018" lry="943" ulx="271" uly="858">oder mit Eitronenſaft, oder einer Mineralſaͤure</line>
      </zone>
      <zone lrx="2156" lry="1423" type="textblock" ulx="273" uly="963">
        <line lrx="2021" lry="1080" ulx="274" uly="963">vermiſchte Waſſer, die Fleiſchbruͤhe von jungen</line>
        <line lrx="2156" lry="1190" ulx="273" uly="1088">Huͤnern und die Molken, welche Dinge man</line>
        <line lrx="2069" lry="1310" ulx="274" uly="1195">ſtatt aller Nahrungsmittel in der groͤßten Menge</line>
        <line lrx="2098" lry="1423" ulx="279" uly="1322">genießen laſſen kann. Eben ſo heilſam ſind auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="1537" type="textblock" ulx="246" uly="1447">
        <line lrx="2014" lry="1537" ulx="246" uly="1447">die gewoͤhnlichen, kuͤhlenden und die Schaͤrfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="2490" type="textblock" ulx="267" uly="1557">
        <line lrx="2040" lry="1666" ulx="279" uly="1557">daͤmpfenden Klyſtiere. Ueberdem thun die Milch,</line>
        <line lrx="2010" lry="1774" ulx="279" uly="1676">die fetten Fleiſchbruͤhen, das ſuͤße Mandeloͤl und</line>
        <line lrx="2011" lry="1889" ulx="267" uly="1803">andre dergleichen Dinge ungemeine Dienſte, wenn</line>
        <line lrx="2036" lry="2010" ulx="276" uly="1911">man vermuthet, daß der Kranke Gift bekommen</line>
        <line lrx="2028" lry="2138" ulx="279" uly="2039">hat. Hat man vorher die allgemeinen Mittel</line>
        <line lrx="2103" lry="2255" ulx="275" uly="2144">gehoͤrig vorausgeſchickt, ſo koͤnnen auch die ſchlafe⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2385" ulx="273" uly="2275">befoͤrdernden und krampfſtillenden Arzneyen, be⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="2490" ulx="275" uly="2396">ſonders wenn ein heftiges Laxiermittel oder ir⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2007" lry="2618" type="textblock" ulx="180" uly="2505">
        <line lrx="2007" lry="2618" ulx="180" uly="2505">gend eine andre den Magen und die Gedaͤrme</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="3428" type="textblock" ulx="192" uly="2628">
        <line lrx="2036" lry="2725" ulx="271" uly="2628">angreifende Schaͤrfe die Urſache des Uebels iſt,</line>
        <line lrx="2014" lry="2842" ulx="192" uly="2751">großen Nutzen ſchaffen. Zu dieſer Abſicht giebt</line>
        <line lrx="2027" lry="2956" ulx="271" uly="2856">man mit Nutzen das Laudanum, das Diacodium,</line>
        <line lrx="1999" lry="3075" ulx="267" uly="2989">die ſchmerzſtillenden und Bibergeiltropfen u. d. g.</line>
        <line lrx="2003" lry="3212" ulx="267" uly="3081">jedoch muß man bey Verordnung dieſer Arznegen</line>
        <line lrx="965" lry="3320" ulx="269" uly="3206">ſehr behutſam ſeyn.</line>
        <line lrx="2009" lry="3428" ulx="268" uly="3322">hier erzaͤhlten Dinge, die mit magenſtaͤrkenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="3570" type="textblock" ulx="233" uly="3444">
        <line lrx="2058" lry="3570" ulx="233" uly="3444">Mitteln verſezten Opiate nehmen, als das Diaſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="3795" type="textblock" ulx="263" uly="3546">
        <line lrx="2124" lry="3681" ulx="263" uly="3546">cordium, den Theriak und die Latwerge von</line>
        <line lrx="2003" lry="3795" ulx="340" uly="3696">Kieut. III. Band. F Hya⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2000" lry="3317" type="textblock" ulx="1055" uly="3208">
        <line lrx="2000" lry="3317" ulx="1055" uly="3208">Man kann auch, ſtatt der</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="90" type="page" xml:id="s_Jd26-3_090">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_090.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1763" lry="508" type="textblock" ulx="590" uly="408">
        <line lrx="1763" lry="508" ulx="590" uly="408">82 2 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="1826" type="textblock" ulx="564" uly="599">
        <line lrx="2338" lry="698" ulx="564" uly="599">Hyacinth. Doch darf man alles dieſes nicht eher</line>
        <line lrx="2335" lry="824" ulx="600" uly="728">ſicher geben, als bis acht oder zehn Stunden</line>
        <line lrx="2333" lry="933" ulx="602" uly="822">nach dem erſten Ausbruche der Krankheit vergan⸗</line>
        <line lrx="2333" lry="1052" ulx="603" uly="948">gen ſind. Von den aͤußerlich aufgelegten Magen⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="1163" ulx="604" uly="1064">mitteln kann man ſich hier beynahe gar nichts</line>
        <line lrx="2329" lry="1285" ulx="604" uly="1192">verſprechen, weil. dieſe bey einer ſo ſchnellen</line>
        <line lrx="2328" lry="1405" ulx="605" uly="1316">Krankheit zu langſam wirken. Die erweichenden</line>
        <line lrx="2323" lry="1527" ulx="607" uly="1439">Dinge verſprechen zwar einen großen Nutzen,</line>
        <line lrx="2325" lry="1640" ulx="607" uly="1553">allein man kann ſie wegen des beſtaͤndigen Her⸗</line>
        <line lrx="2249" lry="1826" ulx="605" uly="1674">umwerfens des Kranken nicht wohl auflegen. *)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2249" lry="2085" type="textblock" ulx="599" uly="1839">
        <line lrx="2249" lry="2085" ulx="599" uly="1839">Von dem Durchfalle (Diarrhoea).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3520" type="textblock" ulx="538" uly="2073">
        <line lrx="2319" lry="2334" ulx="605" uly="2073">De Durchfall ohne Blut iſt von dreyerley</line>
        <line lrx="2319" lry="2378" ulx="844" uly="2251">Gattung. Er iſt entweder ein eigentlicher</line>
        <line lrx="2322" lry="2472" ulx="608" uly="2378">Durchfall (diarrhoea), oder ein milchiger Bauch⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="2595" ulx="607" uly="2500">fluß (fluxus coeliacus), oder ein Bauchfluß von</line>
        <line lrx="2324" lry="2710" ulx="611" uly="2603">unverdauten Speiſen (lienteria). Bey dem ge⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2828" ulx="609" uly="2729">woͤhnlichen Durchfalle ſind die Stuͤhle haͤufig,</line>
        <line lrx="2320" lry="2945" ulx="610" uly="2852">und beſtehen entweder aus Unrath, oder ſie ſind</line>
        <line lrx="2325" lry="3063" ulx="558" uly="2966">gallig, blutwaͤſſerig, ſchleimig, fett, colliquati⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="3182" ulx="609" uly="3073">viſch, eiterig u. ſ. f. Hiebey ſind ein Ekel vor</line>
        <line lrx="2323" lry="3297" ulx="611" uly="3204">den Speiſen, Aengſtlichkeiten und Ohnmachten,</line>
        <line lrx="2324" lry="3430" ulx="538" uly="3326">Blaͤhungen und ein Gemurmel im Bauche, Schmer⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="3520" ulx="2232" uly="3455">zen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2261" lry="3778" type="textblock" ulx="647" uly="3659">
        <line lrx="2261" lry="3778" ulx="647" uly="3659">*) Eher duͤrfte das laue Bad nuͤzlich ſeyn. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="799" type="textblock" ulx="2472" uly="588">
        <line lrx="2610" lry="677" ulx="2476" uly="588">t in</line>
        <line lrx="2610" lry="799" ulx="2472" uly="720">ſne Auf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="904" type="textblock" ulx="2420" uly="825">
        <line lrx="2610" lry="904" ulx="2420" uly="825">n unte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1039" type="textblock" ulx="2466" uly="958">
        <line lrx="2606" lry="1039" ulx="2466" uly="958">rin geh</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1751" type="textblock" ulx="2475" uly="1197">
        <line lrx="2610" lry="1259" ulx="2475" uly="1197">an den!</line>
        <line lrx="2610" lry="1394" ulx="2486" uly="1310">dermiſc</line>
        <line lrx="2610" lry="1517" ulx="2492" uly="1438">enn de</line>
        <line lrx="2610" lry="1622" ulx="2492" uly="1548">ufina</line>
        <line lrx="2609" lry="1751" ulx="2477" uly="1659">Cgfel d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1996" type="textblock" ulx="2401" uly="1780">
        <line lrx="2610" lry="1870" ulx="2405" uly="1780">feigen vr</line>
        <line lrx="2599" lry="1996" ulx="2401" uly="1909">cs d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2111" type="textblock" ulx="2480" uly="2011">
        <line lrx="2610" lry="2111" ulx="2480" uly="2011">Peſr 11</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2389" type="textblock" ulx="2468" uly="2271">
        <line lrx="2610" lry="2389" ulx="2468" uly="2271">nt nter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2588" lry="3064" type="textblock" ulx="2460" uly="2864">
        <line lrx="2588" lry="3064" ulx="2460" uly="2864">“</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="3528" type="textblock" ulx="2434" uly="3124">
        <line lrx="2576" lry="3314" ulx="2445" uly="3124">,</line>
        <line lrx="2607" lry="3528" ulx="2434" uly="3321">r. uacn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="91" type="page" xml:id="s_Jd26-3_091">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_091.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="201" lry="1540" type="textblock" ulx="0" uly="1457">
        <line lrx="201" lry="1540" ulx="0" uly="1457">, tier Mun</line>
      </zone>
      <zone lrx="257" lry="1792" type="textblock" ulx="3" uly="1568">
        <line lrx="202" lry="1661" ulx="25" uly="1568">irdign 4</line>
        <line lrx="257" lry="1792" ulx="3" uly="1692">uſen)</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="2038" type="textblock" ulx="31" uly="1913">
        <line lrx="187" lry="2038" ulx="31" uly="1913">Dirmrd)</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="2279" type="textblock" ulx="0" uly="2156">
        <line lrx="202" lry="2279" ulx="0" uly="2156">im l</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="2420" type="textblock" ulx="0" uly="2265">
        <line lrx="199" lry="2420" ulx="0" uly="2265">Nr ui</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="2883" type="textblock" ulx="0" uly="2407">
        <line lrx="205" lry="2522" ulx="0" uly="2407"> tichie 40</line>
        <line lrx="207" lry="2711" ulx="53" uly="2522">kai</line>
        <line lrx="206" lry="2883" ulx="2" uly="2698">ei ihe 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="711" lry="1863" type="textblock" ulx="316" uly="1680">
        <line lrx="711" lry="1863" ulx="316" uly="1680">Feigen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="507" type="textblock" ulx="521" uly="378">
        <line lrx="2078" lry="507" ulx="521" uly="378">Bon den innerlichen Krankheiten. 83</line>
      </zone>
      <zone lrx="2101" lry="1047" type="textblock" ulx="312" uly="585">
        <line lrx="2073" lry="690" ulx="312" uly="585">zen in den innern Theilen, der Stuhlzwang,</line>
        <line lrx="2073" lry="797" ulx="324" uly="697">eine Aufblaͤhung des Unterleibes, ein Krampf in</line>
        <line lrx="2101" lry="921" ulx="321" uly="804">den untern Gliedmaßen u. d. g. zugegen; und der</line>
        <line lrx="2073" lry="1047" ulx="313" uly="921">Urin gehet in geringer Menge roͤthlich und truͤbe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="1389" type="textblock" ulx="329" uly="1058">
        <line lrx="2072" lry="1163" ulx="641" uly="1058">Den milchigen Bauchfluß erkennet man</line>
        <line lrx="2071" lry="1283" ulx="334" uly="1173">an den weißlichen, mit Nahrungsſaft und Scheim</line>
        <line lrx="2069" lry="1389" ulx="329" uly="1294">vermiſchten Stuͤhlen. Dieſer Zufall entſtehet,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="1506" type="textblock" ulx="336" uly="1412">
        <line lrx="2069" lry="1506" ulx="336" uly="1412">wenn der Milchſaft nicht in die Milchgefaͤße hin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2134" lry="1981" type="textblock" ulx="325" uly="1534">
        <line lrx="2068" lry="1702" ulx="325" uly="1534">einkommen kann und es erfolget da bey ein</line>
        <line lrx="2134" lry="1744" ulx="1651" uly="1648">ſaures Auf⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="1873" ulx="764" uly="1703">Lenbenſchmerzen, wozu ſich zuweilen</line>
        <line lrx="2065" lry="1981" ulx="333" uly="1885">noch ein Fieber einfindet. Der Urin iſt ebenfalls</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="2103" type="textblock" ulx="322" uly="1980">
        <line lrx="2066" lry="2103" ulx="322" uly="1980">hefig, und er gehet nur in geringer Menge ab. —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="2691" type="textblock" ulx="253" uly="2098">
        <line lrx="2062" lry="2216" ulx="321" uly="2098">Die Schlüpfrigkeit der Gedaͤrme, wie ſie Celſus</line>
        <line lrx="2063" lry="2335" ulx="319" uly="2232">nennt (l&amp; vitas inteſtinorum), erkennet män an</line>
        <line lrx="2063" lry="2458" ulx="316" uly="2351">dem Abgange von den halbgekochten und kaum</line>
        <line lrx="1788" lry="2577" ulx="253" uly="2475">verwandelten genoſſenen Nahrungsmitteln.</line>
        <line lrx="2056" lry="2691" ulx="316" uly="2579">Krankheit koͤmmt oft nach Durchfaͤllen oder Ruh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="2569" type="textblock" ulx="1876" uly="2481">
        <line lrx="2061" lry="2569" ulx="1876" uly="2481">Dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="2937" type="textblock" ulx="317" uly="2706">
        <line lrx="2057" lry="2808" ulx="317" uly="2706">ren, ingleichen nach verſchiedenen langwierigen</line>
        <line lrx="2057" lry="2937" ulx="328" uly="2827">Krankheiten zum Vorſchein. Waͤhrend derſel ben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="3161" type="textblock" ulx="310" uly="2948">
        <line lrx="2056" lry="3044" ulx="310" uly="2948">iſt die Eßluſt entweder ungemein ſtark oder gaͤnz⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="3161" ulx="312" uly="3063">lich weggefallen; die Kraͤfte nehmen ab, und es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="3307" type="textblock" ulx="325" uly="3171">
        <line lrx="2054" lry="3307" ulx="325" uly="3171">ſtellen ſich die uͤbrigen oben gedachten Zufaͤlle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="3555" type="textblock" ulx="305" uly="3275">
        <line lrx="2048" lry="3438" ulx="311" uly="3275">ein. Endlich gehet auch noch ein dicker und</line>
        <line lrx="1880" lry="3555" ulx="305" uly="3410">leimartiger Urin in geringer Menge ab..</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="3739" type="textblock" ulx="1206" uly="3645">
        <line lrx="2056" lry="3739" ulx="1206" uly="3645">F 2² Die⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="92" type="page" xml:id="s_Jd26-3_092">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_092.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1710" lry="590" type="textblock" ulx="567" uly="416">
        <line lrx="1710" lry="590" ulx="567" uly="416">84 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2383" lry="750" type="textblock" ulx="738" uly="607">
        <line lrx="2383" lry="750" ulx="738" uly="607">Dieſes ſind die Verſchiedenheiten der nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="1452" type="textblock" ulx="571" uly="752">
        <line lrx="2307" lry="859" ulx="572" uly="752">blutigen Durchfaͤlle im Allgemeinen betrachtet.</line>
        <line lrx="2308" lry="975" ulx="571" uly="876">Es giebt aber auch noch unzaͤhlige andere, die,</line>
        <line lrx="2311" lry="1103" ulx="575" uly="989">nach Beſchaffenheit des Alters und Tempera⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="1212" ulx="575" uly="1115">ments des Kranken, ſeiner Nahrungsmittel und</line>
        <line lrx="2305" lry="1324" ulx="577" uly="1216">Lebensart, der genommenen Arzneyen und an⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="1452" ulx="581" uly="1353">derer vorhergegangener oder annoch gegenwaͤr⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="1571" type="textblock" ulx="581" uly="1473">
        <line lrx="2357" lry="1571" ulx="581" uly="1473">tiger Umſtaͤnde und Zufaͤlle, verſchieden ſind,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2298" lry="2156" type="textblock" ulx="576" uly="1587">
        <line lrx="2297" lry="1678" ulx="578" uly="1587">und aus deren genauer Erwaͤgung man erſtlich</line>
        <line lrx="2298" lry="1806" ulx="577" uly="1709">in den Stand geſezt wird, die richtige Behand⸗</line>
        <line lrx="2294" lry="1927" ulx="576" uly="1825">lungsart zu treffen. Dieſenigen Perſonen ſind</line>
        <line lrx="2295" lry="2046" ulx="579" uly="1940">beſonders zu Durchfaͤllen geneigt, die ſo leben,</line>
        <line lrx="2296" lry="2156" ulx="579" uly="2058">als wenn ſie alles vertragen könnten, ingleichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="2429" type="textblock" ulx="573" uly="2159">
        <line lrx="2315" lry="2294" ulx="573" uly="2159">kachektiſche, gallenreiche und mit der Gicht be⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="2429" ulx="580" uly="2291">haftete Koͤrper. Er entſtehet bisweilen nach Er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2999" type="textblock" ulx="532" uly="2411">
        <line lrx="2299" lry="2525" ulx="552" uly="2411">kaͤltungen der Fuͤße, nach gewiſſen Nahrungs⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2643" ulx="580" uly="2521">mitteln, von dem Genuß eines ungewohnten</line>
        <line lrx="2296" lry="2781" ulx="578" uly="2644">Waſſers u. ſ. f. Ruͤhret er von purgierenden</line>
        <line lrx="2295" lry="2880" ulx="578" uly="2765">Arzneyen her, ſo heißt man ihn das allzu ſtarke</line>
        <line lrx="2294" lry="2999" ulx="532" uly="2872">Laxieren (hypercatharſis, und in Frankreich ſu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3135" type="textblock" ulx="572" uly="3001">
        <line lrx="2294" lry="3135" ulx="572" uly="3001">perpurgation). Dem milchigen Bauchfluſſe ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2298" lry="3781" type="textblock" ulx="561" uly="3122">
        <line lrx="2297" lry="3229" ulx="573" uly="3122">beſonders Kinder unterworfen; ſkorbutiſche Per⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="3375" ulx="577" uly="3229">ſonen hingegen verfallen leicht in die Schluͤpf⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="3469" ulx="571" uly="3348">rigkeit der Gedaͤrme. Endlich entſtehen alle dieſe</line>
        <line lrx="2298" lry="3577" ulx="561" uly="3470">Durchfaͤlle auch aus einer unordentlichen Lebens⸗</line>
        <line lrx="2242" lry="3705" ulx="568" uly="3582">art und uͤblem Verhalten im Eſſen und Trinken.</line>
        <line lrx="2295" lry="3781" ulx="1360" uly="3709">. Der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="503" type="textblock" ulx="2541" uly="417">
        <line lrx="2610" lry="503" ulx="2541" uly="417">Je⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1298" type="textblock" ulx="2434" uly="616">
        <line lrx="2610" lry="690" ulx="2504" uly="616">Der</line>
        <line lrx="2610" lry="817" ulx="2446" uly="735">ſten haͤu</line>
        <line lrx="2597" lry="938" ulx="2440" uly="856">Schweie.</line>
        <line lrx="2610" lry="1044" ulx="2437" uly="980">und von</line>
        <line lrx="2610" lry="1183" ulx="2434" uly="1099">ungewohn</line>
        <line lrx="2594" lry="1298" ulx="2440" uly="1213">gefährlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1414" type="textblock" ulx="2450" uly="1330">
        <line lrx="2610" lry="1414" ulx="2450" uly="1330">lenſe, bbe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1536" type="textblock" ulx="2443" uly="1448">
        <line lrx="2610" lry="1536" ulx="2443" uly="1448">ſolnuß mnn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1651" type="textblock" ulx="2381" uly="1578">
        <line lrx="2610" lry="1651" ulx="2381" uly="1578">ann hie 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1895" type="textblock" ulx="2437" uly="1698">
        <line lrx="2597" lry="1768" ulx="2437" uly="1698">ſten. Von</line>
        <line lrx="2610" lry="1895" ulx="2441" uly="1807">in Wän</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="93" type="page" xml:id="s_Jd26-3_093">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_093.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="212" lry="729" type="textblock" ulx="0" uly="640">
        <line lrx="212" lry="729" ulx="0" uly="640">heten N iit</line>
      </zone>
      <zone lrx="223" lry="1545" type="textblock" ulx="0" uly="928">
        <line lrx="219" lry="1078" ulx="5" uly="928">mn Unn</line>
        <line lrx="221" lry="1204" ulx="0" uly="1118">Grungsntni</line>
        <line lrx="222" lry="1341" ulx="12" uly="1246">Prehen m</line>
        <line lrx="222" lry="1424" ulx="161" uly="1356">ni⸗</line>
        <line lrx="223" lry="1545" ulx="177" uly="1480">nn</line>
      </zone>
      <zone lrx="125" lry="1451" type="textblock" ulx="11" uly="1389">
        <line lrx="125" lry="1451" ulx="11" uly="1389">anc 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="1540" type="textblock" ulx="186" uly="1497">
        <line lrx="200" lry="1540" ulx="186" uly="1497">8</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="1661" type="textblock" ulx="191" uly="1607">
        <line lrx="216" lry="1622" ulx="210" uly="1607">4</line>
        <line lrx="217" lry="1661" ulx="191" uly="1614">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="1551" type="textblock" ulx="129" uly="1383">
        <line lrx="171" lry="1430" ulx="129" uly="1383">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="1561" type="textblock" ulx="105" uly="1482">
        <line lrx="182" lry="1561" ulx="105" uly="1482">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="1519" type="textblock" ulx="66" uly="1397">
        <line lrx="171" lry="1447" ulx="127" uly="1397">en</line>
        <line lrx="116" lry="1519" ulx="66" uly="1496">11,</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="1942" type="textblock" ulx="0" uly="1373">
        <line lrx="191" lry="1942" ulx="0" uly="1833">ien kein</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="2499" type="textblock" ulx="1" uly="2336">
        <line lrx="179" lry="2499" ulx="1" uly="2336">WD</line>
      </zone>
      <zone lrx="183" lry="3775" type="textblock" ulx="0" uly="3543">
        <line lrx="140" lry="3775" ulx="0" uly="3543">6 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="558" type="textblock" ulx="524" uly="381">
        <line lrx="2072" lry="558" ulx="524" uly="381">Von den innerlichen Krankheiten. 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="2581" type="textblock" ulx="309" uly="557">
        <line lrx="2066" lry="686" ulx="473" uly="557">Der Durchfall loͤſet ſich oft durch Brechen,</line>
        <line lrx="2066" lry="823" ulx="314" uly="707">einen haͤufigen Abgang des Harns oder durch</line>
        <line lrx="2070" lry="930" ulx="313" uly="811">Schweiße. Wenn er erſt kuͤrzli ch entſtanden iſt,</line>
        <line lrx="2062" lry="1046" ulx="310" uly="945">und von einer Erkaͤltung, oder von Speiſen und</line>
        <line lrx="2063" lry="1168" ulx="309" uly="1064">ungewohntem Waſſer herruͤhret, ſo iſt er gar nicht</line>
        <line lrx="2062" lry="1286" ulx="309" uly="1173">gefaͤhrlich und laͤßt bald nach. Dauret er aber</line>
        <line lrx="2061" lry="1399" ulx="315" uly="1294">lange, oder entſpringet er von andern Urſachen,</line>
        <line lrx="2060" lry="1518" ulx="310" uly="1417">ſo muß man ihn fuͤr bedenklich halten; beſonders</line>
        <line lrx="2061" lry="1653" ulx="311" uly="1525">wenn die Kraͤfte des Patien ten dabey abneh⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1752" ulx="309" uly="1656">men. Von dieſer Art ſind die Durchfaͤlle, welche</line>
        <line lrx="2118" lry="1890" ulx="311" uly="1764">ein geheimer K Kummer unterhaͤlt, dem gar nicht</line>
        <line lrx="2057" lry="1993" ulx="319" uly="1885">abzuhelfen iſt, ſo lange die Urſache w ahret, und</line>
        <line lrx="2054" lry="2112" ulx="314" uly="2016">worauf zulezt eine toͤbliche Abzehrung erfolget.</line>
        <line lrx="2059" lry="2237" ulx="317" uly="2129">Der Durchfall wird um deſto gefaͤhrlicher geach⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="2351" ulx="314" uly="2243">tet, ſe mehr der Unrath ſtinket und in Anſehung</line>
        <line lrx="2070" lry="2468" ulx="319" uly="2361">ſeiner Farbe von der natuͤrlichen Beſchaffenheit</line>
        <line lrx="2061" lry="2581" ulx="312" uly="2484">abweichet. Er verurſachet endlich eine ſehr be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="2830" type="textblock" ulx="269" uly="2601">
        <line lrx="2056" lry="2721" ulx="282" uly="2601">ſchwerliche Cur, wenn ſchlimme Zufaͤlle, als ein</line>
        <line lrx="2050" lry="2830" ulx="269" uly="2705">Fieber mit heftigem Durſte „Bauchgrimmen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="3677" type="textblock" ulx="222" uly="2829">
        <line lrx="2062" lry="2931" ulx="315" uly="2829">Stuhlzwang, Bangigkeiten und Schlucken, kalte</line>
        <line lrx="2046" lry="3075" ulx="310" uly="2949">Schweiße und Ohnmachten u. ſ. f. damit verkn uͤpft</line>
        <line lrx="2041" lry="3181" ulx="310" uly="3056">ſind. Der gallige Durchfall koͤmmt bisweilen zu</line>
        <line lrx="2036" lry="3286" ulx="314" uly="3177">der Gallenkrankheit noch hinzu, oder er verwan⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="3409" ulx="310" uly="3297">delt ſich in die rothe Ruhr. Der fettige Durch⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="3528" ulx="311" uly="3415">fall, den man den colliquativiſchen nennt, gehet</line>
        <line lrx="2037" lry="3677" ulx="222" uly="3480">endlich in die Abzehrung uͤber. Der eiterige iſt</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="94" type="page" xml:id="s_Jd26-3_094">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_094.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1872" lry="546" type="textblock" ulx="556" uly="425">
        <line lrx="1872" lry="546" ulx="556" uly="425">86 Eerſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="734" type="textblock" ulx="558" uly="604">
        <line lrx="2300" lry="734" ulx="558" uly="604">zuweilen heilſam, weil oft dadurch die in den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="846" type="textblock" ulx="559" uly="738">
        <line lrx="2316" lry="846" ulx="559" uly="738">innern Theilen befindlichen Eitergeſchwuͤre ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="1564" type="textblock" ulx="510" uly="864">
        <line lrx="2304" lry="964" ulx="557" uly="864">voͤllig von ihrem Eiter entledigen; außerdem aber</line>
        <line lrx="2305" lry="1090" ulx="558" uly="970">iſt er toͤdtlich. In hitzigen Krankheiten iſt der</line>
        <line lrx="2303" lry="1205" ulx="550" uly="1109">Durchfall oft kritiſch, aber in den erſten Tagen</line>
        <line lrx="2300" lry="1444" ulx="510" uly="1329">und wir haben ſchon oben bemerkt, daß er in den</line>
        <line lrx="2300" lry="1564" ulx="550" uly="1460">Bruſtkrankheiten oft Todesgefahr bringe. Wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="1688" type="textblock" ulx="555" uly="1568">
        <line lrx="2301" lry="1688" ulx="555" uly="1568">waſſerſuͤchtige Perſonen keine Erleichterung nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="2147" type="textblock" ulx="539" uly="1699">
        <line lrx="2299" lry="1803" ulx="555" uly="1699">dem Durchfalle bekommen, ſo kann ihr Leben</line>
        <line lrx="2296" lry="1917" ulx="558" uly="1817">nicht mehr gerettet werden. Der Durchfall iſe</line>
        <line lrx="2297" lry="2036" ulx="555" uly="1939">ferner bey Wunden, beſonders bey Kopfwunden,</line>
        <line lrx="2300" lry="2147" ulx="539" uly="2050">allemal ein ſchlimmes Zeichen. Bey Schwangern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="2271" type="textblock" ulx="557" uly="2162">
        <line lrx="2314" lry="2271" ulx="557" uly="2162">iſt er furchtbar und bey Woͤchnerinnen aͤußerſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="3790" type="textblock" ulx="487" uly="2285">
        <line lrx="2291" lry="2406" ulx="557" uly="2285">gefaͤhrlich. Lungenſuͤchtige werden durch ihn end⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="2512" ulx="560" uly="2403">lich ganz und gar abgezehret. — Was die</line>
        <line lrx="2290" lry="2647" ulx="552" uly="2510">Schluͤpfrigkeit der Daͤrme anbelangt, ſo iſt ſie</line>
        <line lrx="2294" lry="2788" ulx="556" uly="2628">zwar ziemlich in jebem Alter gefaͤhrlich, alte Leute</line>
        <line lrx="2292" lry="2886" ulx="487" uly="2744">aber reißt ſie in kurzem dahin. — Von dem</line>
        <line lrx="2294" lry="2989" ulx="551" uly="2879">milchigen Bauchfluſſe hingegen verſpricht man</line>
        <line lrx="2297" lry="3112" ulx="550" uly="2992">ſich gute Folgen, wenn er von einer uͤberhand⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="3225" ulx="549" uly="3117">genommenen innern Verſchleimung ſeinen Ur⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="3337" ulx="552" uly="3237">ſprung hat. Ruͤhrt er aber im Gegentheil von</line>
        <line lrx="2284" lry="3450" ulx="550" uly="3351">einem weſentlichen Fehler in dem Bau irgend</line>
        <line lrx="2287" lry="3642" ulx="540" uly="3479">eines innern Theils her ſe iſt der Tod zu er⸗</line>
        <line lrx="824" lry="3676" ulx="540" uly="3606">warten.</line>
        <line lrx="2268" lry="3790" ulx="2130" uly="3713">Bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="497" type="textblock" ulx="2498" uly="412">
        <line lrx="2610" lry="497" ulx="2498" uly="412">JVon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2365" type="textblock" ulx="2409" uly="613">
        <line lrx="2601" lry="691" ulx="2470" uly="613">eh der</line>
        <line lrx="2610" lry="810" ulx="2423" uly="731">n Durchfat</line>
        <line lrx="2607" lry="932" ulx="2415" uly="852">ſunge Schle</line>
        <line lrx="2610" lry="1049" ulx="2411" uly="971">Plchſaft nic</line>
        <line lrx="2586" lry="1170" ulx="2409" uly="1089">Plcharfahe</line>
        <line lrx="2608" lry="1277" ulx="2415" uly="1208">erblichet Enn</line>
        <line lrx="2610" lry="1410" ulx="2420" uly="1325">ien und 5</line>
        <line lrx="2599" lry="1526" ulx="2427" uly="1442">Durnnteng,</line>
        <line lrx="2601" lry="1637" ulx="2436" uly="1560">der hinne</line>
        <line lrx="2610" lry="1772" ulx="2436" uly="1678">ſet. 3</line>
        <line lrx="2610" lry="1883" ulx="2421" uly="1811">Geſngen, de</line>
        <line lrx="2610" lry="2005" ulx="2426" uly="1912">Wurn de</line>
        <line lrx="2610" lry="2120" ulx="2436" uly="2027">ſo flrrzne</line>
        <line lrx="2610" lry="2254" ulx="2432" uly="2149">) uin</line>
        <line lrx="2610" lry="2365" ulx="2422" uly="2272">Nſſſeſin pn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2483" type="textblock" ulx="2416" uly="2385">
        <line lrx="2610" lry="2483" ulx="2416" uly="2385">ſtatde dder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2607" type="textblock" ulx="2359" uly="2513">
        <line lrx="2610" lry="2607" ulx="2359" uly="2513">umibr n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3219" type="textblock" ulx="2413" uly="2618">
        <line lrx="2602" lry="2727" ulx="2431" uly="2618">ut hn</line>
        <line lrx="2601" lry="2852" ulx="2427" uly="2741">ſcher ſen nn</line>
        <line lrx="2610" lry="2983" ulx="2413" uly="2860">nuitſi nnſi</line>
        <line lrx="2591" lry="3085" ulx="2416" uly="2980">Ehetet Und</line>
        <line lrx="2606" lry="3219" ulx="2467" uly="3127">nan ꝰð</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="3452" type="textblock" ulx="2471" uly="3356">
        <line lrx="2603" lry="3452" ulx="2471" uly="3356">ſſch hwuüre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2415" lry="3151" type="textblock" ulx="2403" uly="2986">
        <line lrx="2415" lry="3151" ulx="2403" uly="2986"> —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2430" lry="3396" type="textblock" ulx="2414" uly="3342">
        <line lrx="2430" lry="3396" ulx="2414" uly="3342">4</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="95" type="page" xml:id="s_Jd26-3_095">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_095.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="214" lry="713" type="textblock" ulx="0" uly="636">
        <line lrx="214" lry="713" ulx="0" uly="636">urch die n den</line>
      </zone>
      <zone lrx="257" lry="940" type="textblock" ulx="0" uly="754">
        <line lrx="257" lry="940" ulx="0" uly="754">telgt ac 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="221" lry="2308" type="textblock" ulx="0" uly="1580">
        <line lrx="218" lry="1680" ulx="2" uly="1580">echterinn i</line>
        <line lrx="206" lry="1796" ulx="0" uly="1714">iann ihe</line>
        <line lrx="208" lry="1930" ulx="6" uly="1829">Der Durtt</line>
        <line lrx="220" lry="2044" ulx="0" uly="1946">hen Feyinm</line>
        <line lrx="221" lry="2185" ulx="19" uly="2069">MEtongt</line>
        <line lrx="134" lry="2308" ulx="0" uly="2215">ner unen</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="2711" type="textblock" ulx="0" uly="2300">
        <line lrx="214" lry="2421" ulx="0" uly="2300">en orh ht</line>
        <line lrx="217" lry="2711" ulx="0" uly="2493">ů 14 e</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="2874" type="textblock" ulx="0" uly="2661">
        <line lrx="211" lry="2790" ulx="0" uly="2661">Grlch Gele</line>
        <line lrx="169" lry="2874" ulx="75" uly="2796">. Ny</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="1508" type="textblock" ulx="296" uly="413">
        <line lrx="2049" lry="493" ulx="1951" uly="413">87</line>
        <line lrx="2051" lry="678" ulx="462" uly="585">Bey der Oefnung ſolcher Perſonen, die an</line>
        <line lrx="2048" lry="795" ulx="301" uly="704">dem Durchfalle verſtorben, findet man eine große</line>
        <line lrx="2048" lry="918" ulx="296" uly="822">Menge Schleim in den erſten Wegen, daher der</line>
        <line lrx="2047" lry="1034" ulx="296" uly="936">Milchſaft nicht wohl von den Muͤndungen der</line>
        <line lrx="2049" lry="1152" ulx="314" uly="1042">Milchgefaͤße eingeſogen werden konnte. Man</line>
        <line lrx="2049" lry="1304" ulx="302" uly="1173">er blicket Entzuͤndungen, Geſchwuͤre, Brandflek⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1397" ulx="300" uly="1302">ken und Faͤulniß ſowohl in dem Magen als</line>
        <line lrx="2087" lry="1508" ulx="304" uly="1410">Darmkanal, und die innere ſammergleiche Haut</line>
      </zone>
      <zone lrx="1808" lry="490" type="textblock" ulx="497" uly="393">
        <line lrx="1808" lry="490" ulx="497" uly="393">Von den innerlichen Krankheiten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="1632" type="textblock" ulx="234" uly="1539">
        <line lrx="2049" lry="1632" ulx="234" uly="1539">der Gedaͤrme (tunica bombycina) iſt oft voͤllig</line>
      </zone>
      <zone lrx="2105" lry="2697" type="textblock" ulx="301" uly="1658">
        <line lrx="2053" lry="1748" ulx="307" uly="1658">abgekrazt. Zuweilen iſt der Magen ſo zuſammen</line>
        <line lrx="2047" lry="1863" ulx="301" uly="1769">gezogen, daß er nicht dicker als ein Darm iſt.</line>
        <line lrx="2047" lry="1992" ulx="303" uly="1885">Wenn der Durchfall auf die rothe Ruhr folget,</line>
        <line lrx="2053" lry="2113" ulx="307" uly="1996">ſo findet man ſehr viel Narben oder calloͤſe Stel⸗</line>
        <line lrx="2105" lry="2231" ulx="305" uly="2115">len, wodurch die Oefnungen der Milchgefaͤße</line>
        <line lrx="2048" lry="2336" ulx="304" uly="2249">verſchloſſen wurden. Die Gedaͤrme haͤngen an⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="2466" ulx="302" uly="2367">einander oder ſind in einen Klumpen zuſammen</line>
        <line lrx="2048" lry="2582" ulx="305" uly="2465">gewachſen, entzuͤndet, mit Knoten beſezt, ver⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="2697" ulx="310" uly="2599">haͤrtet, brandig und durchbohret. Bald iſt die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2115" lry="2808" type="textblock" ulx="309" uly="2714">
        <line lrx="2115" lry="2808" ulx="309" uly="2714">Leber ſehr groß, bald aber ſehr klein und wider⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="3763" type="textblock" ulx="295" uly="2828">
        <line lrx="2053" lry="2937" ulx="295" uly="2828">natuͤrlich verſchrumpelt. Man findet ſie ſcirrhoͤs,</line>
        <line lrx="2048" lry="3047" ulx="297" uly="2943">verhaͤrtet und wie ausgekocht, und ſo duͤrre,</line>
        <line lrx="2049" lry="3169" ulx="298" uly="3072">daß man ſie beynahe zerreiben kann. Sie iſt</line>
        <line lrx="2071" lry="3297" ulx="305" uly="3190">hin und wieder entzuͤndet; es ſind in derſelben</line>
        <line lrx="2048" lry="3399" ulx="304" uly="3300">Eitergeſchwuͤre, Baͤlgleinsgeſchwuͤlſte und Wuͤr⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="3513" ulx="304" uly="3408">mer; und man erblicket in ihr Knoten oder an⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="3647" ulx="304" uly="3542">gefaulte Flecke. In der Gallenblaſe trift man</line>
        <line lrx="2054" lry="3763" ulx="1191" uly="3648">F§ 4 eine</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="96" type="page" xml:id="s_Jd26-3_096">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_096.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2338" lry="684" type="textblock" ulx="488" uly="410">
        <line lrx="682" lry="520" ulx="488" uly="410">88</line>
        <line lrx="2338" lry="684" ulx="594" uly="595">eine kupfergruͤne und ſchwaͤrzliche Galle oder ſtei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1990" type="textblock" ulx="530" uly="1638">
        <line lrx="2382" lry="1780" ulx="530" uly="1638">Haſelnuß Das Netz iſt ungewoͤhnlich dick, ver⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="1868" ulx="577" uly="1783">haͤrtet oder von der Faͤulniß angegangen. Ich</line>
        <line lrx="2607" lry="1990" ulx="2430" uly="1903">harber, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="788" lry="3340" type="textblock" ulx="568" uly="3176">
        <line lrx="788" lry="3340" ulx="568" uly="3176">Flecke.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2229" lry="1399" type="textblock" ulx="551" uly="1298">
        <line lrx="2229" lry="1399" ulx="551" uly="1298">dem Ausfuͤhrungsgange derſelben findet man t</line>
      </zone>
      <zone lrx="1725" lry="496" type="textblock" ulx="1109" uly="398">
        <line lrx="1725" lry="496" ulx="1109" uly="398">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1628" type="textblock" ulx="588" uly="699">
        <line lrx="2329" lry="810" ulx="591" uly="699">nerne Concretion an. Die Milz iſt von erſtau⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="934" ulx="597" uly="814">nender Groͤße, mit einer dicken Haut uͤberzogen</line>
        <line lrx="2326" lry="1049" ulx="595" uly="941">und calloͤs, faulig, oder wie ein Brey, und ſie</line>
        <line lrx="2325" lry="1163" ulx="593" uly="1071">zerfließt bey der geringſten Beruͤhrung. Die große</line>
        <line lrx="2324" lry="1281" ulx="588" uly="1183">Druͤſe unter dem Magen iſt verhaͤrtet, und in</line>
        <line lrx="2317" lry="1534" ulx="590" uly="1397">kleine Steine. Die Gekroͤs druͤſen ſind verſtopft,</line>
        <line lrx="2317" lry="1628" ulx="591" uly="1541">und ſehr viele davon erreichen die Groͤße einer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="2221" type="textblock" ulx="566" uly="1878">
        <line lrx="2316" lry="1993" ulx="586" uly="1878">will verſchiedene Gattungen von Geſchwuͤlſten,</line>
        <line lrx="2316" lry="2125" ulx="566" uly="2007">Anhaͤufungen von Jauche und Eiter, und andere</line>
        <line lrx="2319" lry="2221" ulx="584" uly="2090">Maͤngel, die man ſowohl in der Bruſt als im</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="2477" type="textblock" ulx="485" uly="2256">
        <line lrx="2379" lry="2351" ulx="485" uly="2256">Unrterleibe ſiehet, mit gutem Bedacht hier nicht</line>
        <line lrx="2072" lry="2477" ulx="514" uly="2370">beruͤhren, weil ſie hieher nicht gehoͤren.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="2825" type="textblock" ulx="576" uly="2374">
        <line lrx="2316" lry="2445" ulx="2158" uly="2374">Eben</line>
        <line lrx="2312" lry="2583" ulx="586" uly="2492">dergleichen Fehler findet man auch bey denen</line>
        <line lrx="2315" lry="2706" ulx="582" uly="2593">Perſonen, welche an der Schluͤpfrigkeit der Ge⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="2825" ulx="576" uly="2717">daͤrme geſtorben ſind. Beſonders aber ſind bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="2946" type="textblock" ulx="580" uly="2832">
        <line lrx="2348" lry="2946" ulx="580" uly="2832">ihnen die Gedaͤrme dick und calloͤs, faulig und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3059" type="textblock" ulx="577" uly="2948">
        <line lrx="2314" lry="3059" ulx="577" uly="2948">in Brand gerathen. Auch das Gekröſe iſt voll</line>
      </zone>
      <zone lrx="1135" lry="3175" type="textblock" ulx="571" uly="3078">
        <line lrx="1135" lry="3175" ulx="571" uly="3078">Verſtopfungen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="3430" type="textblock" ulx="731" uly="3272">
        <line lrx="2310" lry="3430" ulx="731" uly="3272">Das Aderlaſſen thut waͤhrend der heftigſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2385" lry="3538" type="textblock" ulx="560" uly="3372">
        <line lrx="2385" lry="3538" ulx="560" uly="3372">Schmerzen zuweilen bey einigen eine ſehr gute</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="3674" type="textblock" ulx="532" uly="3517">
        <line lrx="2304" lry="3674" ulx="532" uly="3517">Wirkung; doch muͤſſen die Kraͤfte daſſelbe ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3748" type="textblock" ulx="2162" uly="3674">
        <line lrx="2293" lry="3748" ulx="2162" uly="3674">ſtat⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2443" lry="3181" type="textblock" ulx="1183" uly="3060">
        <line lrx="2443" lry="3181" ulx="1183" uly="3060">Eitergeſchwuͤre und verfaulter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="486" type="textblock" ulx="2482" uly="399">
        <line lrx="2610" lry="486" ulx="2482" uly="399">Iun de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="688" type="textblock" ulx="2417" uly="596">
        <line lrx="2609" lry="688" ulx="2417" uly="596">un; auße</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="807" type="textblock" ulx="2382" uly="720">
        <line lrx="2606" lry="807" ulx="2382" uly="720">. Daß d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1161" type="textblock" ulx="2403" uly="837">
        <line lrx="2610" lry="913" ulx="2404" uly="837">Etacken erf</line>
        <line lrx="2598" lry="1053" ulx="2403" uly="960">Nben geſagt</line>
        <line lrx="2607" lry="1161" ulx="2405" uly="1076">achten, des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="1279" type="textblock" ulx="2373" uly="1195">
        <line lrx="2605" lry="1279" ulx="2373" uly="1195">ſehn werhen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1871" type="textblock" ulx="2421" uly="1312">
        <line lrx="2610" lry="1400" ulx="2430" uly="1312">lche Eiimn</line>
        <line lrx="2609" lry="1517" ulx="2438" uly="1439">Ceuene vor</line>
        <line lrx="2610" lry="1641" ulx="2428" uly="1549">ſuiſtn len d</line>
        <line lrx="2610" lry="1764" ulx="2421" uly="1671">Ueln perg</line>
        <line lrx="2610" lry="1871" ulx="2421" uly="1783">Uinden e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2231" type="textblock" ulx="2401" uly="2021">
        <line lrx="2609" lry="2111" ulx="2401" uly="2021">Munna rs</line>
        <line lrx="2594" lry="2231" ulx="2442" uly="2153">r en .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2591" type="textblock" ulx="2424" uly="2386">
        <line lrx="2610" lry="2469" ulx="2427" uly="2386">t men</line>
        <line lrx="2610" lry="2591" ulx="2424" uly="2492">ſlten Den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="2723" type="textblock" ulx="2438" uly="2620">
        <line lrx="2605" lry="2723" ulx="2438" uly="2620">nden hii</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2837" type="textblock" ulx="2379" uly="2729">
        <line lrx="2606" lry="2837" ulx="2379" uly="2729">dn nthe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="97" type="page" xml:id="s_Jd26-3_097">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_097.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="239" lry="1040" type="textblock" ulx="0" uly="596">
        <line lrx="238" lry="679" ulx="0" uly="596">he Gale ner ſe</line>
        <line lrx="236" lry="800" ulx="0" uly="720">dig iſt bon aſen</line>
        <line lrx="239" lry="923" ulx="0" uly="839">1 Halt ubertege</line>
        <line lrx="238" lry="1040" ulx="3" uly="962">in Be, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="251" lry="1163" type="textblock" ulx="0" uly="1081">
        <line lrx="251" lry="1163" ulx="0" uly="1081">hrung. Die t</line>
      </zone>
      <zone lrx="235" lry="1636" type="textblock" ulx="0" uly="1201">
        <line lrx="230" lry="1277" ulx="0" uly="1201">Kaherict, u</line>
        <line lrx="235" lry="1405" ulx="0" uly="1316">lben fnit</line>
        <line lrx="232" lry="1522" ulx="0" uly="1433">niſen ſid wi</line>
        <line lrx="157" lry="1636" ulx="0" uly="1564">1 bie 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="270" lry="1768" type="textblock" ulx="0" uly="1678">
        <line lrx="270" lry="1768" ulx="0" uly="1678">vöhrlch bic d.</line>
      </zone>
      <zone lrx="228" lry="2709" type="textblock" ulx="0" uly="1816">
        <line lrx="191" lry="1890" ulx="0" uly="1816">Cntgangn.</line>
        <line lrx="226" lry="2003" ulx="12" uly="1915">ton Geſcniin</line>
        <line lrx="226" lry="2124" ulx="0" uly="2038"> Etr, oN</line>
        <line lrx="228" lry="2251" ulx="2" uly="2149">t 4</line>
        <line lrx="228" lry="2426" ulx="0" uly="2267">Prtthe i</line>
        <line lrx="227" lry="2498" ulx="4" uly="2403">t eirn. W.</line>
        <line lrx="196" lry="2709" ulx="20" uly="2523">e e</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="2577" type="textblock" ulx="186" uly="2512">
        <line lrx="212" lry="2577" ulx="186" uly="2512">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="220" lry="2577" type="textblock" ulx="186" uly="2520">
        <line lrx="220" lry="2577" ulx="186" uly="2520">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="230" lry="2851" type="textblock" ulx="0" uly="2664">
        <line lrx="230" lry="2851" ulx="0" uly="2664">arß .</line>
      </zone>
      <zone lrx="355" lry="3217" type="textblock" ulx="0" uly="2858">
        <line lrx="227" lry="2974" ulx="4" uly="2858">alos/ lig</line>
        <line lrx="228" lry="3098" ulx="0" uly="2977">6 Bi⸗</line>
        <line lrx="355" lry="3217" ulx="0" uly="3094">1 u Urfan a</line>
      </zone>
      <zone lrx="1432" lry="2809" type="textblock" ulx="301" uly="2723">
        <line lrx="1432" lry="2809" ulx="301" uly="2723">den Arzneyen die vorzuͤglichſten,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="542" type="textblock" ulx="484" uly="399">
        <line lrx="2032" lry="542" ulx="484" uly="399">Von den innerlichen Krankheiten. 89</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="688" type="textblock" ulx="299" uly="562">
        <line lrx="2042" lry="688" ulx="299" uly="562">ſtatten; außerdem iſt es unnuͤtz oder gar ſchaͤd⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="824" type="textblock" ulx="280" uly="698">
        <line lrx="2045" lry="824" ulx="280" uly="698">lich. Daß der Durchfall nach einem von freyen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="1399" type="textblock" ulx="300" uly="808">
        <line lrx="2045" lry="951" ulx="300" uly="808">Stuͤcken erfolgten Brechen aufhoͤre/ iſt ſchon</line>
        <line lrx="2051" lry="1058" ulx="304" uly="920">oben geſagt worden. Es iſt daher leicht zu er⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="1163" ulx="305" uly="1057">achten, daß die Brechmittel von gutem Nutzen</line>
        <line lrx="2054" lry="1274" ulx="308" uly="1172">ſeyn werden, und dieſes bezeuget auch die taͤg⸗</line>
        <line lrx="885" lry="1399" ulx="313" uly="1311">liche Erfahrung.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="1527" type="textblock" ulx="316" uly="1410">
        <line lrx="2057" lry="1527" ulx="316" uly="1410">cacuanha vortrefliche Dienſie, und ſie iſt ohn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2112" lry="1756" type="textblock" ulx="160" uly="1536">
        <line lrx="2055" lry="1637" ulx="160" uly="1536">e ſtreitig bey dem Durchfalle allen andern Brech⸗</line>
        <line lrx="2112" lry="1756" ulx="1084" uly="1664">Eben ſo zutraͤglich ſind die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="2108" type="textblock" ulx="310" uly="1659">
        <line lrx="1054" lry="1748" ulx="310" uly="1659">mitteln vorzuziehen.</line>
        <line lrx="2055" lry="1868" ulx="312" uly="1760">gelinden abfuͤhrenden Mittel, naͤmlich die Rha⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="1982" ulx="317" uly="1896">barber, die Tamarinden, die Myrobalanen, die</line>
        <line lrx="2057" lry="2108" ulx="316" uly="2016">Manna und Caſſia, welche Dinge gelinde Stuͤhle</line>
      </zone>
      <zone lrx="1972" lry="2241" type="textblock" ulx="248" uly="2136">
        <line lrx="1972" lry="2241" ulx="248" uly="2136">erregen und dadurch oft den Durchfall ſtillen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="2578" type="textblock" ulx="317" uly="2365">
        <line lrx="2058" lry="2459" ulx="445" uly="2365">Hat man dieſe Mittel gebraucht, ſo ſind bey</line>
        <line lrx="2059" lry="2578" ulx="317" uly="2489">ſolchen Durchfaͤllen, welche von der Galle oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="1397" type="textblock" ulx="970" uly="1309">
        <line lrx="2097" lry="1397" ulx="970" uly="1309">In dieſem Falle leiſtet die Ipe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="2775" type="textblock" ulx="322" uly="2607">
        <line lrx="2078" lry="2775" ulx="322" uly="2607">andern hitzigen Urſachen herruͤh ken/ die kuͤhlen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="3297" type="textblock" ulx="317" uly="2712">
        <line lrx="2066" lry="2811" ulx="1480" uly="2712">z3. B. der Sauer⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="2927" ulx="320" uly="2840">ampfer, Waſſer mit Citronen⸗ oder Johannis⸗</line>
        <line lrx="2061" lry="3045" ulx="317" uly="2960">beerſaft vermiſcht, Molken, oder der Salpeter,</line>
        <line lrx="2064" lry="3163" ulx="320" uly="3080">als welche den von der in Bewegung gerathenen</line>
        <line lrx="1877" lry="3297" ulx="320" uly="3198">Galle veranlaßten Durchfall ſicher ſtillen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="3234" type="textblock" ulx="1968" uly="3202">
        <line lrx="2016" lry="3234" ulx="1968" uly="3202">π</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="3284" type="textblock" ulx="1966" uly="3221">
        <line lrx="2066" lry="3284" ulx="1966" uly="3221">In</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="3402" type="textblock" ulx="318" uly="3314">
        <line lrx="2076" lry="3402" ulx="318" uly="3314">dieſem Falle ſowohl als auch alsdenn, wenn auf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="3761" type="textblock" ulx="318" uly="3421">
        <line lrx="2066" lry="3535" ulx="318" uly="3421">ſtarke Purgiermittel eine zu heftige Wirkung er⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="3653" ulx="321" uly="3544">folgt, welche Art von Durchfalle unerfahrne</line>
        <line lrx="2064" lry="3761" ulx="1189" uly="3671">F S Aerz⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="98" type="page" xml:id="s_Jd26-3_098">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_098.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1732" lry="514" type="textblock" ulx="574" uly="374">
        <line lrx="1732" lry="514" ulx="574" uly="374">9% Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="698" type="textblock" ulx="578" uly="585">
        <line lrx="2321" lry="698" ulx="578" uly="585">Aerzte und Quackſalber oft verurſachen, *) thun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="831" type="textblock" ulx="578" uly="728">
        <line lrx="2346" lry="831" ulx="578" uly="728">die beruhigenden und betaͤubenden Arzneyen, als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="932" type="textblock" ulx="579" uly="838">
        <line lrx="2319" lry="932" ulx="579" uly="838">das Laudanum, Diacodium, die ſchmerzſtillen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="1055" type="textblock" ulx="577" uly="964">
        <line lrx="2359" lry="1055" ulx="577" uly="964">den Tropfen, die Hundszungenpillen u. ſ. f. vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="1288" type="textblock" ulx="573" uly="1083">
        <line lrx="2310" lry="1178" ulx="577" uly="1083">trefliche Dienſte. Die Erfahrung aber hat mich</line>
        <line lrx="2308" lry="1288" ulx="573" uly="1203">gelehret, daß dieſe leztern Arzneyen dagegen bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="1479" type="textblock" ulx="571" uly="1322">
        <line lrx="2365" lry="1479" ulx="571" uly="1322">blutwaͤſſerigen und andern Arten von Durchfalen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="1642" type="textblock" ulx="573" uly="1438">
        <line lrx="1728" lry="1538" ulx="573" uly="1438">mehrentheils nichts ausrichten.</line>
        <line lrx="2302" lry="1642" ulx="736" uly="1494">Nach dem Gebrauch dieſer Mittel kann man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="1772" type="textblock" ulx="569" uly="1677">
        <line lrx="2361" lry="1772" ulx="569" uly="1677">ſich erſt der magenſtaͤrkenden bedienen. Unter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="1880" type="textblock" ulx="548" uly="1789">
        <line lrx="2297" lry="1880" ulx="548" uly="1789">dieſen ſind der Wermuth und das Tauſendguͤl⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="2000" type="textblock" ulx="497" uly="1914">
        <line lrx="2310" lry="2000" ulx="497" uly="1914">denkraut, die Chinarinde, der Zimmet und weiße</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="2829" type="textblock" ulx="516" uly="2025">
        <line lrx="2297" lry="2122" ulx="537" uly="2025">Zimmet, das Diaſcordium und der Theriac, der</line>
        <line lrx="2297" lry="2245" ulx="567" uly="2131">Eyper⸗ und ſpaniſche Wein u. ſ. f. die gewoͤhn⸗</line>
        <line lrx="821" lry="2360" ulx="566" uly="2278">lichſten.</line>
        <line lrx="2293" lry="2480" ulx="562" uly="2379">helfen wollen, ſo kann man zuſammenziehende</line>
        <line lrx="2287" lry="2604" ulx="543" uly="2496">Arzneyen verordnen, als z. B. den Wintergruͤn,</line>
        <line lrx="2292" lry="2720" ulx="516" uly="2621">die Granataͤpfelbluͤhte und rothen Roſen, die</line>
        <line lrx="2291" lry="2829" ulx="556" uly="2739">Tormentille und Simarouba, die Gerberrinde</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2953" type="textblock" ulx="555" uly="2839">
        <line lrx="2317" lry="2953" ulx="555" uly="2839">(ſamac) Hundsroſen und Granatenrinde, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="3157" type="textblock" ulx="556" uly="2974">
        <line lrx="2284" lry="3147" ulx="556" uly="2974">japaniſche Erde, das Drachenblut und den Aca⸗</line>
        <line lrx="2279" lry="3157" ulx="2135" uly="3106">cien⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="3456" type="textblock" ulx="614" uly="3342">
        <line lrx="2319" lry="3456" ulx="614" uly="3342">*) Iſt ein harzigtes Purgiermittel die Urſache des all⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="3753" type="textblock" ulx="645" uly="3468">
        <line lrx="2282" lry="3573" ulx="645" uly="3468">zuheftigen Purgierens, ſo iſt ein maͤßiger Genuß des</line>
        <line lrx="2260" lry="3753" ulx="684" uly="3578">Kern oder eines ſptrituoͤſen Getraͤnkes dienlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="2365" type="textblock" ulx="912" uly="2265">
        <line lrx="2331" lry="2365" ulx="912" uly="2265">Jedoch wenn alle dieſe Mittel gar nichts</line>
      </zone>
      <zone lrx="2363" lry="1882" type="textblock" ulx="2356" uly="1766">
        <line lrx="2363" lry="1882" ulx="2356" uly="1766">———</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="533" type="textblock" ulx="2495" uly="425">
        <line lrx="2610" lry="533" ulx="2495" uly="425">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1801" type="textblock" ulx="2411" uly="623">
        <line lrx="2610" lry="715" ulx="2428" uly="623">ſaſt, wi</line>
        <line lrx="2610" lry="836" ulx="2426" uly="758">ſereitete</line>
        <line lrx="2610" lry="957" ulx="2421" uly="876">ſe Stahlmi</line>
        <line lrx="2610" lry="1072" ulx="2414" uly="994">en, ſondert</line>
        <line lrx="2605" lry="1198" ulx="2411" uly="1111">ſeben. De</line>
        <line lrx="2607" lry="1317" ulx="2411" uly="1227">ſummenzeh</line>
        <line lrx="2604" lry="1430" ulx="2416" uly="1349">danit men</line>
        <line lrx="2610" lry="1560" ulx="2424" uly="1473">an i 6</line>
        <line lrx="2609" lry="1674" ulx="2435" uly="1586">Schefell he</line>
        <line lrx="2610" lry="1801" ulx="2433" uly="1717">N Mett</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1924" type="textblock" ulx="2385" uly="1819">
        <line lrx="2610" lry="1924" ulx="2385" uly="1819">ſt ſo ten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2279" type="textblock" ulx="2421" uly="1939">
        <line lrx="2583" lry="2033" ulx="2421" uly="1939">hertungen</line>
        <line lrx="2606" lry="2279" ulx="2436" uly="2187">aniſer;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2546" type="textblock" ulx="2422" uly="2367">
        <line lrx="2610" lry="2546" ulx="2422" uly="2367">1 Kran</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="99" type="page" xml:id="s_Jd26-3_099">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_099.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2013" lry="535" type="textblock" ulx="457" uly="422">
        <line lrx="2013" lry="535" ulx="457" uly="422">Von den innerlichen Krantheiten. 91</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="3801" type="textblock" ulx="0" uly="608">
        <line lrx="2023" lry="729" ulx="3" uly="608">ſühn in cienſaft, wie auch einen aus Roſen, Quitten u.</line>
        <line lrx="2019" lry="838" ulx="0" uly="733">n iua il ſ. f. bereiteten Saft. Hierher gehèren auch noch</line>
        <line lrx="2022" lry="958" ulx="7" uly="852">du ſomſln die Stahlmittel, welche nicht nur zuſammenzie⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="1074" ulx="1" uly="972">Nanſim hen, ſondern auch noch andere heilſame Kraͤfte</line>
        <line lrx="2021" lry="1199" ulx="0" uly="1089">gahn ſanh haben. Doch muß man im Gebrauche dieſer zu⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="1315" ulx="0" uly="1210">ehen dagege hh ſammenziehenden Mittel gar ſehr vorſichtig ſeyn,</line>
        <line lrx="2028" lry="1433" ulx="0" uly="1331">nnn Dutf⸗, damit man nicht durch deren Gebrauch, ſo wie</line>
        <line lrx="2028" lry="1551" ulx="287" uly="1451">man im Spruͤchworte ſagt, den Wolf in dem</line>
        <line lrx="2029" lry="1673" ulx="0" uly="1577">Ilud  Schafſtall verſchließe. Denn wenn man ſelbige</line>
        <line lrx="2029" lry="1797" ulx="0" uly="1696">Wen M zur Unzeit, oder eher als es gut iſt, gebrauchen</line>
        <line lrx="2029" lry="1908" ulx="0" uly="1802">Mdnch laͤßt, ſo kann man dadurch Entzuͤndungen, Ver⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="2040" ulx="19" uly="1918">Zunnt mti haͤrtungen und Verſtopfungen, welche weit ge⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="2163" ulx="0" uly="2053">der ein/h fahrlicher als der zu ſtillende Durchfall ſind,</line>
        <line lrx="2033" lry="2277" ulx="18" uly="2161">N e gein veranlaſſen: ‚ſo daß es oft, wenn man dieſe</line>
        <line lrx="2038" lry="2401" ulx="0" uly="2277">Iitit s Dinge zu unrechter Zeit giebt, das groͤßte Gluͤck</line>
        <line lrx="2067" lry="2524" ulx="20" uly="2405">emnnt e fuͤr den Kranken iſt, wenn ſie gar nichts thun.</line>
        <line lrx="2036" lry="2647" ulx="0" uly="2513">nu unf Endlich thut oft die Milch nach vergeblichem</line>
        <line lrx="2037" lry="2771" ulx="0" uly="2634">Cher n  Gebrauch aller andern Arzneyen, das, was der</line>
        <line lrx="2043" lry="2891" ulx="6" uly="2757">n em Arzt ſo ſehnlich wuͤnſchet. Eben dieſe Huͤlfe be⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="3012" ulx="0" uly="2855">. umnn Nwirken auch die mineraliſchen Waſſer zu Forges,</line>
        <line lrx="2041" lry="3119" ulx="13" uly="2999">un ny Plombieres, Bourbon l'Archambaut u. a. welche</line>
        <line lrx="2038" lry="3206" ulx="177" uly="3119"> die Aerzte, wenn nichts weiter helfen will, end⸗</line>
        <line lrx="1450" lry="3368" ulx="0" uly="3235">— lich noch zu verordnen pflegen</line>
        <line lrx="2038" lry="3495" ulx="94" uly="3312">“ Was den fieberhaften Durchfall anbelangt,</line>
        <line lrx="2043" lry="3573" ulx="0" uly="3430">ne rlinn ſo ſind dabey die die Schaͤrfe daͤmpfenden Mittel</line>
        <line lrx="2039" lry="3801" ulx="388" uly="3727">4 und</line>
      </zone>
      <zone lrx="29" lry="3127" type="textblock" ulx="0" uly="3078">
        <line lrx="29" lry="3127" ulx="0" uly="3078">N</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="100" type="page" xml:id="s_Jd26-3_100">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_100.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1763" lry="523" type="textblock" ulx="610" uly="419">
        <line lrx="1763" lry="523" ulx="610" uly="419">92 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="1297" type="textblock" ulx="569" uly="613">
        <line lrx="2346" lry="711" ulx="608" uly="613">und Reiswaſſer, das ſogenannte weiße Decoct</line>
        <line lrx="2342" lry="822" ulx="569" uly="723">(decoctum album) u. ſ. f. Ferner ſind die gelind</line>
        <line lrx="2340" lry="959" ulx="610" uly="835">abfuͤhrenden Mittel, als die Caſſia und Manna,</line>
        <line lrx="2340" lry="1059" ulx="609" uly="956">ingleichen die ſchlafbefoͤrdernden, z. B. das Dia⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="1176" ulx="610" uly="1090">codium, Laudanum, Diaſcordium u. d. g. von</line>
        <line lrx="2339" lry="1297" ulx="597" uly="1211">gutem Nutzen. Endlich darf man auch die ein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2343" lry="1423" type="textblock" ulx="607" uly="1318">
        <line lrx="2343" lry="1423" ulx="607" uly="1318">ſaugenden, z. B. Krebsaugen, Korallen, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="1533" type="textblock" ulx="608" uly="1446">
        <line lrx="2334" lry="1533" ulx="608" uly="1446">andre, und endlich die ſchweißbefoͤrdernden, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="1654" type="textblock" ulx="603" uly="1563">
        <line lrx="2341" lry="1654" ulx="603" uly="1563">unter dieſen vorzuͤglich den mineraliſchen Kermes,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2027" type="textblock" ulx="600" uly="1686">
        <line lrx="1584" lry="1772" ulx="604" uly="1686">nicht verachten. .</line>
        <line lrx="2335" lry="1895" ulx="772" uly="1751">Faſt eben auf dieſe Art behandelt: man die</line>
        <line lrx="2320" lry="2027" ulx="600" uly="1909">Schluͤpfrigkeit der Gedaͤrme, in welcher die ein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2390" lry="2252" type="textblock" ulx="600" uly="2040">
        <line lrx="2390" lry="2138" ulx="604" uly="2040">ſaugenden und magenſtaͤrkenden Mittel noch ſchick⸗</line>
        <line lrx="2363" lry="2252" ulx="600" uly="2151">licher zu ſeyn ſcheinen. Unter jenen ſind die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="2842" type="textblock" ulx="544" uly="2278">
        <line lrx="2326" lry="2365" ulx="598" uly="2278">mancherley Schalen und die Korallen: unter</line>
        <line lrx="2319" lry="2490" ulx="544" uly="2389">dieſen der Wermuth, die Rhabarber, Chinarinde,</line>
        <line lrx="2321" lry="2606" ulx="598" uly="2509">Muſkatennuͤſſe, Quittenaͤpfel, geroͤſtetes Brod mit</line>
        <line lrx="2318" lry="2727" ulx="597" uly="2631">gutem ſtarken Weine beſprenget u. d. g. die ge⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2842" ulx="578" uly="2734">woͤhnlichſten. Was den milchigen Bauchfluß an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2389" lry="2958" type="textblock" ulx="594" uly="2862">
        <line lrx="2389" lry="2958" ulx="594" uly="2862">belangt, ſo kann man zuvoͤrderſt die allgemeinen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="3544" type="textblock" ulx="530" uly="2981">
        <line lrx="2322" lry="3080" ulx="592" uly="2981">Mittel, und hernach die Rhabarber, den Wer⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="3194" ulx="590" uly="3099">muth, das Tauſendguͤldenkraut und andre bittre</line>
        <line lrx="2315" lry="3302" ulx="586" uly="3216">Kraͤuter verordnuen. Wenn aber bey dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="3432" ulx="530" uly="3336">heit ſich ein Verdacht einer im Gekroͤſe liegenden</line>
        <line lrx="2310" lry="3544" ulx="578" uly="3449">Verſtopfung aͤußert, ſo kann man ſich der Stahl⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="3771" type="textblock" ulx="577" uly="3568">
        <line lrx="2310" lry="3664" ulx="577" uly="3568">und andrer erofnenden Mittel zu gehoͤriger Zeit</line>
        <line lrx="2303" lry="3771" ulx="2197" uly="3687">mit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2590" lry="522" type="textblock" ulx="2507" uly="439">
        <line lrx="2590" lry="522" ulx="2507" uly="439">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1667" type="textblock" ulx="2412" uly="635">
        <line lrx="2610" lry="716" ulx="2412" uly="635">fit guten</line>
        <line lrx="2610" lry="833" ulx="2413" uly="752">Clen Gettun</line>
        <line lrx="2591" lry="955" ulx="2415" uly="875">Nimnpfende,</line>
        <line lrx="2610" lry="1075" ulx="2415" uly="996">ſloſtiere non</line>
        <line lrx="2610" lry="1191" ulx="2419" uly="1115">Nenlich a</line>
        <line lrx="2610" lry="1311" ulx="2427" uly="1231">des Mage⸗</line>
        <line lrx="2608" lry="1432" ulx="2445" uly="1352">zu baechte</line>
        <line lrx="2610" lry="1550" ulx="2454" uly="1469">die Dorante</line>
        <line lrx="2608" lry="1667" ulx="2455" uly="1584">Rekung e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1793" type="textblock" ulx="2403" uly="1696">
        <line lrx="2610" lry="1793" ulx="2403" uly="1696">(er ſclie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2506" type="textblock" ulx="2432" uly="1820">
        <line lrx="2593" lry="1904" ulx="2441" uly="1820">die W</line>
        <line lrx="2610" lry="2030" ulx="2450" uly="1936">der, h</line>
        <line lrx="2610" lry="2140" ulx="2454" uly="2055">daglichen,</line>
        <line lrx="2610" lry="2269" ulx="2447" uly="2171">rkanſen</line>
        <line lrx="2610" lry="2392" ulx="2436" uly="2291">u tſe En</line>
        <line lrx="2607" lry="2506" ulx="2432" uly="2412">Ralenpeſere</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2866" type="textblock" ulx="2448" uly="2659">
        <line lrx="2610" lry="2751" ulx="2452" uly="2659">Uklnduen</line>
        <line lrx="2602" lry="2866" ulx="2448" uly="2763">Denn lle l</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3101" type="textblock" ulx="2436" uly="2886">
        <line lrx="2610" lry="2976" ulx="2436" uly="2886">1tgten</line>
        <line lrx="2568" lry="3101" ulx="2441" uly="2994">llen lch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2452" lry="3194" type="textblock" ulx="2432" uly="2993">
        <line lrx="2452" lry="3194" ulx="2432" uly="2993">e —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3219" type="textblock" ulx="2388" uly="3123">
        <line lrx="2609" lry="3219" ulx="2388" uly="3123">En, ſon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2444" lry="3297" type="textblock" ulx="2435" uly="3233">
        <line lrx="2444" lry="3297" ulx="2435" uly="3233">=ã e=</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3700" type="textblock" ulx="2394" uly="3250">
        <line lrx="2604" lry="3337" ulx="2447" uly="3250"> Kanken</line>
        <line lrx="2604" lry="3453" ulx="2444" uly="3368">chs der</line>
        <line lrx="2609" lry="3573" ulx="2431" uly="3479">dlch uber</line>
        <line lrx="2610" lry="3700" ulx="2394" uly="3586"> Nr ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2443" lry="3413" type="textblock" ulx="2434" uly="3350">
        <line lrx="2443" lry="3413" ulx="2434" uly="3350">-</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="101" type="page" xml:id="s_Jd26-3_101">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_101.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="222" lry="698" type="textblock" ulx="0" uly="617">
        <line lrx="222" lry="698" ulx="0" uly="617">nn weſe Dore</line>
      </zone>
      <zone lrx="223" lry="1066" type="textblock" ulx="0" uly="738">
        <line lrx="223" lry="819" ulx="0" uly="738">ner nd diegin</line>
        <line lrx="222" lry="942" ulx="3" uly="862">aſſa ind Nenen</line>
        <line lrx="147" lry="1066" ulx="0" uly="984">,. DN</line>
      </zone>
      <zone lrx="221" lry="1674" type="textblock" ulx="0" uly="1235">
        <line lrx="221" lry="1294" ulx="7" uly="1235">an Netn</line>
        <line lrx="219" lry="1418" ulx="0" uly="1345">1, Kortler,</line>
        <line lrx="217" lry="1554" ulx="0" uly="1456">zbeſeünnhn  u</line>
        <line lrx="217" lry="1674" ulx="0" uly="1578">nereſſſchen airot</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="2275" type="textblock" ulx="0" uly="1846">
        <line lrx="211" lry="2028" ulx="12" uly="1846">de ℳ</line>
        <line lrx="209" lry="2275" ulx="0" uly="2168">e e G</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="2402" type="textblock" ulx="0" uly="2296">
        <line lrx="211" lry="2402" ulx="0" uly="2296">ie Suin w</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="2578" type="textblock" ulx="0" uly="2411">
        <line lrx="210" lry="2530" ulx="0" uly="2411">arber, linn</line>
        <line lrx="182" lry="2578" ulx="146" uly="2538">a</line>
      </zone>
      <zone lrx="2009" lry="525" type="textblock" ulx="475" uly="429">
        <line lrx="2009" lry="525" ulx="475" uly="429">Von den innerlichen Krankheiten. 93</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="832" type="textblock" ulx="274" uly="621">
        <line lrx="2013" lry="716" ulx="275" uly="621">mit gutem Nutzen bedienen. Ueberdem ſind bey</line>
        <line lrx="2017" lry="832" ulx="274" uly="741">allen Gattungen des Durchfalles die die Schaͤrfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="953" type="textblock" ulx="205" uly="849">
        <line lrx="2017" lry="953" ulx="205" uly="849">daͤmpfende, beruhigende oder zuſammenziehende</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="2372" type="textblock" ulx="199" uly="978">
        <line lrx="2019" lry="1081" ulx="275" uly="978">Klyſtiere nach Befinden der Umſtaͤnde nicht un⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="1188" ulx="199" uly="1093">dienlich, auch ſind die aͤußerlich auf die Gegend</line>
        <line lrx="2016" lry="1305" ulx="284" uly="1194">des Magens zu legenden ſtaͤrkenden Mittel nicht</line>
        <line lrx="2016" lry="1431" ulx="283" uly="1337">zu verachten. Wir haben bereits erwaͤhnet, daß</line>
        <line lrx="2013" lry="1646" ulx="274" uly="1435">die Durchfaͤlle ſich oft durch natuͤrliche ver wrih</line>
        <line lrx="2013" lry="1658" ulx="288" uly="1573">die Kunſt erregte Schweiße loͤſen. Man kann</line>
        <line lrx="2015" lry="1785" ulx="284" uly="1693">daher ſchließen, daß die Bewegung des Koͤrpers,</line>
        <line lrx="2010" lry="1896" ulx="285" uly="1792">die Reiſen und das Reiben, wie auch warme</line>
        <line lrx="2012" lry="2013" ulx="283" uly="1928">Baͤder, Hemden von feinem Flanell und andre</line>
        <line lrx="2013" lry="2135" ulx="286" uly="2048">dergleichen Dinge, welche die Ausduͤnſtung zu be⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="2263" ulx="283" uly="2165">foͤrdern pflegen, nuͤzlich ſeyn muͤſſen. Es iſt endlich</line>
        <line lrx="2010" lry="2372" ulx="281" uly="2273">durch die Erfahrung beſtaͤtigt, daß der Eheſtand</line>
      </zone>
      <zone lrx="2008" lry="2489" type="textblock" ulx="248" uly="2388">
        <line lrx="2008" lry="2489" ulx="248" uly="2388">vielen Perſonen bey dieſer Beſchwerde geholfen habe.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="2964" type="textblock" ulx="280" uly="2516">
        <line lrx="2046" lry="2616" ulx="280" uly="2516">Alle bisher gethane Vorſchlaͤge aber uͤbertrift eine</line>
        <line lrx="2087" lry="2726" ulx="286" uly="2625">gute und wohl eingerichtete Lebensordnung; bda man</line>
        <line lrx="2011" lry="2844" ulx="287" uly="2749">denn alle Fleiſchſpeiſen, die rohen Fruͤchte, Sallat</line>
        <line lrx="2018" lry="2964" ulx="281" uly="2861">u. d. g. vermeiden muß. Da aber bey den Durch⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="3091" type="textblock" ulx="239" uly="2971">
        <line lrx="2071" lry="3091" ulx="239" uly="2971">faͤllen auch oft die bewaͤhrteſten Huͤlfsmittel nichtes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="3821" type="textblock" ulx="279" uly="3109">
        <line lrx="2013" lry="3199" ulx="280" uly="3109">helfen, ſo mangelt es nicht an Beyſpielen, wo</line>
        <line lrx="2015" lry="3318" ulx="281" uly="3222">die Kranken, wenn ſie des langwierigen Ge⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="3436" ulx="282" uly="3348">brauchs der ohne Nutzen genommenen Arzneyen</line>
        <line lrx="2020" lry="3554" ulx="280" uly="3460">endlich uͤberdruͤßig geworden ſind, die ganze Cur</line>
        <line lrx="2019" lry="3726" ulx="279" uly="3561">der Nalur uͤberlaſſen, oder zu den ſogenannten</line>
        <line lrx="2091" lry="3821" ulx="1792" uly="3693">Haut⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="102" type="page" xml:id="s_Jd26-3_102">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_102.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1754" lry="490" type="textblock" ulx="607" uly="381">
        <line lrx="1754" lry="490" ulx="607" uly="381">y 4½ Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2431" lry="1088" type="textblock" ulx="598" uly="492">
        <line lrx="2335" lry="672" ulx="611" uly="492">Baustittel ihre Zuflucht genommen haben,</line>
        <line lrx="2333" lry="787" ulx="611" uly="694">welche gar oft die beſte Wirkung thun. Gar oft</line>
        <line lrx="2431" lry="915" ulx="611" uly="810">gerathen ſolche Kranke gar den Marktſchreyern</line>
        <line lrx="1115" lry="1088" ulx="598" uly="943">in die Huͤnde⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2262" lry="1285" type="textblock" ulx="682" uly="1041">
        <line lrx="2262" lry="1285" ulx="682" uly="1041">Von dem blutigen Bauchfluſſe (alvi</line>
      </zone>
      <zone lrx="1912" lry="1411" type="textblock" ulx="1090" uly="1300">
        <line lrx="1912" lry="1411" ulx="1090" uly="1300">AHuxus cruentus).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="1739" type="textblock" ulx="617" uly="1516">
        <line lrx="2324" lry="1724" ulx="617" uly="1516">Der iſt eben ſowohl, als der vorher ab⸗</line>
        <line lrx="2350" lry="1739" ulx="850" uly="1641">gehandelte Duſchfall von dreyerley Art,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2388" lry="1879" type="textblock" ulx="539" uly="1761">
        <line lrx="2388" lry="1879" ulx="539" uly="1761">naͤmlich die rothe Ruhr, der Leberfluß und der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="2468" type="textblock" ulx="608" uly="1874">
        <line lrx="2323" lry="1994" ulx="613" uly="1874">blutige Magen⸗ und Gekroͤſefluß; wozu man</line>
        <line lrx="2319" lry="2096" ulx="614" uly="1988">noch den goldnen Ader fluß ſetzen kann, durch</line>
        <line lrx="2321" lry="2217" ulx="608" uly="2117">welchen, wenn er mit einem ordentlichen Durch⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="2343" ulx="612" uly="2223">falle vergeſellſchaftet iſt, ſich viele Aerzte hinter⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2468" ulx="613" uly="2347">gehen laſſen. — Von der rothen Ruhr den An⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2385" lry="2575" type="textblock" ulx="612" uly="2472">
        <line lrx="2385" lry="2575" ulx="612" uly="2472">ſang zu machen, ſo i iſt ſelbige bald eine hitzige,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="3528" type="textblock" ulx="549" uly="2587">
        <line lrx="2318" lry="2687" ulx="617" uly="2587">bald eine chroniſche, bald eine epidemiſche Krank⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2823" ulx="611" uly="2714">heit, beſonders zu Ende des Sommers und bey</line>
        <line lrx="2320" lry="2938" ulx="549" uly="2831">einer Herbſtwitterung. Sie wird aber, wenn</line>
        <line lrx="2320" lry="3040" ulx="619" uly="2943">der Winter kommt, gelinder und laͤßt nach. Meh⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="3166" ulx="605" uly="3063">rentheils hebt ſie ſich mit einem Schauer und</line>
        <line lrx="2318" lry="3289" ulx="605" uly="3180">Fieber an; darauf folget Durſt, Leibſchneiden,</line>
        <line lrx="2319" lry="3408" ulx="603" uly="3301">Hitze in den innern Theilen; ſchleimige, felte,</line>
        <line lrx="2322" lry="3528" ulx="595" uly="3420">dunkelgelbe, lauchgrüne und blutige Stuͤhl e: eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="3735" type="textblock" ulx="597" uly="3536">
        <line lrx="2321" lry="3705" ulx="597" uly="3536">oͤftere RNeigung zum Stuhlgange oder Stahl⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="3735" ulx="2124" uly="3633">zwang</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2231" type="textblock" ulx="2412" uly="408">
        <line lrx="2600" lry="494" ulx="2515" uly="408">Von</line>
        <line lrx="2610" lry="690" ulx="2419" uly="607">ſbeng u. ſ.</line>
        <line lrx="2607" lry="808" ulx="2416" uly="726">ſe leicht ho</line>
        <line lrx="2610" lry="929" ulx="2413" uly="846">Uderſtuſſe u</line>
        <line lrx="2608" lry="1048" ulx="2412" uly="959">Verſchiedenh</line>
        <line lrx="2610" lry="1151" ulx="2413" uly="1080">weill ole d</line>
        <line lrx="2610" lry="1274" ulx="2420" uly="1197">haben. D</line>
        <line lrx="2610" lry="1404" ulx="2437" uly="1313">Kranihet</line>
        <line lrx="2610" lry="1526" ulx="2449" uly="1434">deigsfele;</line>
        <line lrx="2610" lry="1643" ulx="2452" uly="1554">Ur he</line>
        <line lrx="2609" lry="1761" ulx="2442" uly="1667"> botn</line>
        <line lrx="2610" lry="1870" ulx="2433" uly="1787">Nehalten ww</line>
        <line lrx="2592" lry="1988" ulx="2441" uly="1912">noch aber</line>
        <line lrx="2610" lry="2108" ulx="2446" uly="2031">gen Ne Fr⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2231" ulx="2448" uly="2136">unhe,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="2354" type="textblock" ulx="2383" uly="2258">
        <line lrx="2607" lry="2354" ulx="2383" uly="2258">Vyuluf ſer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="2468" type="textblock" ulx="2432" uly="2374">
        <line lrx="2607" lry="2468" ulx="2432" uly="2374">Muneadricke</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2713" type="textblock" ulx="2383" uly="2606">
        <line lrx="2606" lry="2713" ulx="2383" uly="2606">len</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2958" type="textblock" ulx="2382" uly="2845">
        <line lrx="2610" lry="2958" ulx="2382" uly="2845">n mn )</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3617" type="textblock" ulx="2422" uly="3229">
        <line lrx="2595" lry="3327" ulx="2473" uly="3229">nanchen</line>
        <line lrx="2610" lry="3457" ulx="2423" uly="3330">Nu detniſch</line>
        <line lrx="2594" lry="3561" ulx="2430" uly="3445">itten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3693" type="textblock" ulx="2426" uly="3558">
        <line lrx="2610" lry="3693" ulx="2426" uly="3558">e des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2435" lry="3565" type="textblock" ulx="2418" uly="3323">
        <line lrx="2435" lry="3565" ulx="2418" uly="3323">= = ==</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="103" type="page" xml:id="s_Jd26-3_103">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_103.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="221" lry="2318" type="textblock" ulx="0" uly="1536">
        <line lrx="221" lry="1628" ulx="7" uly="1536">16 d iſt</line>
        <line lrx="218" lry="1753" ulx="0" uly="1662">n Nerten</line>
        <line lrx="221" lry="1876" ulx="0" uly="1781"> Kücct un/</line>
        <line lrx="219" lry="1998" ulx="0" uly="1907">ſius, N</line>
        <line lrx="218" lry="2233" ulx="10" uly="2029">k ann in</line>
        <line lrx="213" lry="2318" ulx="46" uly="2144">heitd</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="2825" type="textblock" ulx="3" uly="2406">
        <line lrx="205" lry="2614" ulx="3" uly="2406"> l j</line>
        <line lrx="218" lry="2825" ulx="3" uly="2608">14 enge el</line>
      </zone>
      <zone lrx="221" lry="3163" type="textblock" ulx="83" uly="2884">
        <line lrx="221" lry="3163" ulx="83" uly="2884">2,</line>
      </zone>
      <zone lrx="92" lry="3100" type="textblock" ulx="0" uly="2907">
        <line lrx="92" lry="2981" ulx="0" uly="2907">ord</line>
        <line lrx="53" lry="3100" ulx="11" uly="3029">d</line>
      </zone>
      <zone lrx="209" lry="3341" type="textblock" ulx="0" uly="3145">
        <line lrx="209" lry="3334" ulx="16" uly="3145">e n</line>
        <line lrx="75" lry="3341" ulx="0" uly="3297">Dul</line>
      </zone>
      <zone lrx="223" lry="3619" type="textblock" ulx="0" uly="3338">
        <line lrx="217" lry="3475" ulx="0" uly="3338"> n 1</line>
        <line lrx="186" lry="3619" ulx="12" uly="3466">uf 1.</line>
      </zone>
      <zone lrx="222" lry="3774" type="textblock" ulx="0" uly="3571">
        <line lrx="222" lry="3659" ulx="125" uly="3571"> e</line>
        <line lrx="51" lry="3723" ulx="0" uly="3650">gan</line>
        <line lrx="219" lry="3774" ulx="52" uly="3614">11 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1410" type="textblock" ulx="188" uly="846">
        <line lrx="1147" lry="936" ulx="188" uly="846">KAderfluſſe unterſcheiden.</line>
        <line lrx="2033" lry="1060" ulx="245" uly="960">Verſchiedenheiten nicht allezeit ſo augenſcheinlich,</line>
        <line lrx="2081" lry="1178" ulx="1603" uly="1086">hlige Stufen</line>
        <line lrx="2062" lry="1291" ulx="289" uly="1194">haben. Das Ruhrfieber, ſo beym Anfange der</line>
        <line lrx="2046" lry="1410" ulx="288" uly="1314">Kranjheit ganz ſchwach iſt, nimmt nach und nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="519" type="textblock" ulx="488" uly="396">
        <line lrx="2031" lry="519" ulx="488" uly="396">Von den innerlichen Krantheiten. 95</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="937" type="textblock" ulx="285" uly="730">
        <line lrx="2043" lry="828" ulx="285" uly="730">ſie leicht von dem Leber⸗Gekroͤs⸗ und goldnen</line>
        <line lrx="2035" lry="937" ulx="1241" uly="847">Es ſind jedoch dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="1595" lry="1177" type="textblock" ulx="286" uly="1077">
        <line lrx="1595" lry="1177" ulx="286" uly="1077">weil alle dieſe Krankheiten faſt unzaͤ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="1647" type="textblock" ulx="297" uly="1430">
        <line lrx="2032" lry="1532" ulx="297" uly="1430">dergeſtalt zu, daß es oft die Oberhand behaͤlt,</line>
        <line lrx="2034" lry="1647" ulx="297" uly="1551">oder daß die Krankheit fuͤr ein boͤsartiges Fie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="1884" type="textblock" ulx="279" uly="1668">
        <line lrx="2047" lry="1763" ulx="289" uly="1668">ber, wozu ein blutiger Durchfall ſich geſellet hat,</line>
        <line lrx="2031" lry="1884" ulx="279" uly="1785">gehalten wird. Erſt ſind die Stuͤhle gaig, her⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="3544" type="textblock" ulx="201" uly="1904">
        <line lrx="2034" lry="2006" ulx="289" uly="1904">nach aber mit Blut vermiſcht; und indeſſen kla⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="2115" ulx="286" uly="2010">gen die Kranken uͤber einen uͤblen Geſchmack im</line>
        <line lrx="2026" lry="2236" ulx="295" uly="2133">Munde, Ekel vor Speiſen, Schlafloſigkeit und</line>
        <line lrx="2031" lry="2361" ulx="212" uly="2252">Verluſt aller Kraͤfte. Bey manchen kommt noch</line>
        <line lrx="2034" lry="2476" ulx="202" uly="2372">Magendruͤcken, Brechen und Blaͤhungen darzu;</line>
        <line lrx="2029" lry="2594" ulx="287" uly="2494">in der Folge dieſer Zufaͤlle werden die Staͤhle</line>
        <line lrx="2029" lry="2710" ulx="292" uly="2604">ſchleimig, dem Theer aͤhnlich, blutwaͤſſerig oder</line>
        <line lrx="2027" lry="2830" ulx="207" uly="2719">eiterig; ja oft gehen Stuͤckgen Fleiſch und Fa⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="2955" ulx="213" uly="2839">ſern von Daͤrmen ab, und zuwellen ſcheinet ſich</line>
        <line lrx="2025" lry="3063" ulx="287" uly="2966">endlich eine Schluͤpfrigkeit der Daͤrme dabey ein⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="3187" ulx="201" uly="3084">zufinden. Ich muß hiebey noch bemerken, daß</line>
        <line lrx="2026" lry="3302" ulx="288" uly="3199">bey manchen Epidemien die Stuͤhle nicht mit</line>
        <line lrx="2022" lry="3416" ulx="293" uly="3304">Blut vermiſcht ſind, und doch die Krankheit in</line>
        <line lrx="2023" lry="3544" ulx="292" uly="3421">allen uͤbrigen Erſcheinungen eine voͤllige Ruhr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="3718" type="textblock" ulx="294" uly="3553">
        <line lrx="2058" lry="3718" ulx="294" uly="3553">in, ſo daß ſie al lodenn von der Gallentrankheit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="3775" type="textblock" ulx="1866" uly="3700">
        <line lrx="2022" lry="3775" ulx="1866" uly="3700">nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2100" lry="702" type="textblock" ulx="281" uly="608">
        <line lrx="2100" lry="702" ulx="281" uly="608">zwang u. ſ. f. und an dieſen Zeichen kann man</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="104" type="page" xml:id="s_Jd26-3_104">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_104.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1795" lry="934" type="textblock" ulx="613" uly="412">
        <line lrx="1795" lry="524" ulx="613" uly="412">96 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="947" lry="708" ulx="620" uly="624">nicht viel</line>
        <line lrx="954" lry="818" ulx="615" uly="747">wenn ein</line>
        <line lrx="953" lry="934" ulx="618" uly="864">denn kein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="949" type="textblock" ulx="998" uly="741">
        <line lrx="2341" lry="830" ulx="1005" uly="741">Brechen darzu kommt. Daher iſt es</line>
        <line lrx="2339" lry="949" ulx="998" uly="861">Wunder, daß die Beſchreibung dieſer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="1107" type="textblock" ulx="615" uly="972">
        <line lrx="2379" lry="1107" ulx="615" uly="972">Krankheit in vielen Schriften unter veyderley</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="3759" type="textblock" ulx="536" uly="1077">
        <line lrx="1588" lry="1200" ulx="616" uly="1077">Aufſchriften gefunden wird.</line>
        <line lrx="2333" lry="1306" ulx="771" uly="1213">Bald iſt die rothe Ruhr gelinde, ohne Fieber</line>
        <line lrx="2327" lry="1420" ulx="616" uly="1324">und mit keinen traurigen Zufaͤllen begleitet, und</line>
        <line lrx="2326" lry="1546" ulx="614" uly="1456">wird die gutartige genannt. Bald aber iſt ſie</line>
        <line lrx="2325" lry="1662" ulx="620" uly="1569">heftig und anſteckend, und heißt wegen der da⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="1804" ulx="604" uly="1685">mit verknuͤpften ſchweren Zufaͤlle die boͤbartige</line>
        <line lrx="2316" lry="1895" ulx="571" uly="1809">Ruhr. Bep dieſer leztern bricht ein Fieber aus;</line>
        <line lrx="2321" lry="2019" ulx="615" uly="1923">es gehet zuweilen helles Blut weg; die Zunge</line>
        <line lrx="2320" lry="2140" ulx="614" uly="2023">iſt trocken, mit Schleim uͤberzogen und hat viele</line>
        <line lrx="2315" lry="2259" ulx="604" uly="2144">NRNiſſe; in dem Munde erheben ſich kleine Ge⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="2374" ulx="614" uly="2264">ſchwuͤre und Schwaͤmmchen; es ſtellet ſich ein</line>
        <line lrx="2312" lry="2492" ulx="536" uly="2396">uͤbermaͤßiges Brechen ein, und auf der Haut</line>
        <line lrx="2301" lry="2613" ulx="613" uly="2498">faͤhret zuweilen ein purpurrokher Ausſchlag auf.</line>
        <line lrx="2312" lry="2732" ulx="609" uly="2622">Hierzu kommt ber Schlucken, Wahnſinn, Zuckun⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="2851" ulx="608" uly="2745">gen und andere bey boͤsartigen Fiebern gewoͤhn⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="2971" ulx="607" uly="2876">liche traurige Zufaͤlle. Sind die Schmerzen um</line>
        <line lrx="2303" lry="3081" ulx="603" uly="2986">den Nabel herum, und die Stuͤhle colliquativiſch</line>
        <line lrx="2306" lry="3202" ulx="599" uly="3104">oder ganz duͤnne und fluͤſſig, ſo kann man ſicher</line>
        <line lrx="2307" lry="3323" ulx="594" uly="3221">ſchließen, daß die duͤnnen Gedaͤrme leiden. Die</line>
        <line lrx="2308" lry="3441" ulx="587" uly="3338">Krankheit geht aber nach und nach auch in die</line>
        <line lrx="2306" lry="3565" ulx="590" uly="3455">dicken Gedaͤrme, und verurſachet einen beſchwer⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="3674" ulx="589" uly="3572">lichen Stuhlzwang, von welchem bisweilen ein</line>
        <line lrx="2301" lry="3759" ulx="2151" uly="3686">Vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="730" type="textblock" ulx="995" uly="587">
        <line lrx="2345" lry="730" ulx="995" uly="587">verſchieden zu ſeyn ſcheinet, beſonders</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1881" type="textblock" ulx="2419" uly="414">
        <line lrx="2597" lry="503" ulx="2513" uly="414">Ver</line>
        <line lrx="2602" lry="695" ulx="2427" uly="596">Uefan des</line>
        <line lrx="2610" lry="819" ulx="2426" uly="739">lsgetnergett</line>
        <line lrx="2610" lry="941" ulx="2425" uly="857">ſe Deffrung</line>
        <line lrx="2610" lry="1060" ulx="2421" uly="975">Ceffnung ge</line>
        <line lrx="2610" lry="1189" ulx="2419" uly="1080">ltiheſſſche</line>
        <line lrx="2610" lry="1289" ulx="2425" uly="1218">don der N</line>
        <line lrx="2610" lry="1404" ulx="2438" uly="1321">der gehens</line>
        <line lrx="2610" lry="1539" ulx="2433" uly="1446">von Gelen</line>
        <line lrx="2610" lry="1655" ulx="2435" uly="1556">or intiffe</line>
        <line lrx="2610" lry="1766" ulx="2431" uly="1681">ugstnitel</line>
        <line lrx="2610" lry="1881" ulx="2426" uly="1788">d wtan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2016" type="textblock" ulx="2438" uly="1910">
        <line lrx="2610" lry="2016" ulx="2438" uly="1910">fingtiſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3819" type="textblock" ulx="2406" uly="2032">
        <line lrx="2610" lry="2128" ulx="2435" uly="2032">Menſſen 9</line>
        <line lrx="2610" lry="2259" ulx="2434" uly="2156">ulin, e⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2372" ulx="2420" uly="2277">lhifetben</line>
        <line lrx="2596" lry="2523" ulx="2417" uly="2381">lſiben iſ,</line>
        <line lrx="2610" lry="2626" ulx="2417" uly="2511">e  hei</line>
        <line lrx="2607" lry="2767" ulx="2430" uly="2638">lng Piic n</line>
        <line lrx="2609" lry="2926" ulx="2406" uly="2742">iie en 1 ile</line>
        <line lrx="2602" lry="2981" ulx="2406" uly="2857">eniß / le</line>
        <line lrx="2607" lry="3141" ulx="2428" uly="2977">de n</line>
        <line lrx="2606" lry="3216" ulx="2410" uly="3099">irc ntet 5</line>
        <line lrx="2610" lry="3334" ulx="2413" uly="3219">t, bie es</line>
        <line lrx="2586" lry="3457" ulx="2420" uly="3341">llrun ungen</line>
        <line lrx="2610" lry="3588" ulx="2436" uly="3475">hen met</line>
        <line lrx="2610" lry="3699" ulx="2426" uly="3565">du  ut d</line>
        <line lrx="2610" lry="3819" ulx="2448" uly="3698">lilt n I I</line>
      </zone>
      <zone lrx="2453" lry="3184" type="textblock" ulx="2409" uly="3090">
        <line lrx="2426" lry="3178" ulx="2409" uly="3099">—</line>
        <line lrx="2438" lry="3184" ulx="2427" uly="3090">S</line>
        <line lrx="2453" lry="3175" ulx="2441" uly="3099">S*</line>
      </zone>
      <zone lrx="2429" lry="3404" type="textblock" ulx="2413" uly="3219">
        <line lrx="2429" lry="3404" ulx="2413" uly="3219">—— SeeS=—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2440" lry="3629" type="textblock" ulx="2426" uly="3582">
        <line lrx="2440" lry="3629" ulx="2426" uly="3582">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="105" type="page" xml:id="s_Jd26-3_105">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_105.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="35" lry="512" type="textblock" ulx="0" uly="424">
        <line lrx="35" lry="512" ulx="0" uly="424">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="232" lry="700" type="textblock" ulx="23" uly="621">
        <line lrx="232" lry="700" ulx="23" uly="621">ſchint bettdet</line>
      </zone>
      <zone lrx="228" lry="1066" type="textblock" ulx="0" uly="748">
        <line lrx="228" lry="817" ulx="0" uly="748">Unt. De ſe</line>
        <line lrx="228" lry="947" ulx="16" uly="866">Deſchntun diſt</line>
        <line lrx="228" lry="1066" ulx="0" uly="985">en untn Me</line>
      </zone>
      <zone lrx="222" lry="1859" type="textblock" ulx="0" uly="1474">
        <line lrx="112" lry="1544" ulx="0" uly="1474">d</line>
        <line lrx="222" lry="1669" ulx="0" uly="1584">ſeißt wegen N</line>
        <line lrx="217" lry="1859" ulx="3" uly="1697">nfälle d die e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="530" type="textblock" ulx="502" uly="395">
        <line lrx="2071" lry="530" ulx="502" uly="395">Von den innerlichen Krankheiten. 97</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="717" type="textblock" ulx="276" uly="575">
        <line lrx="2062" lry="717" ulx="276" uly="575">Vorfall des Afters entſpringet; ja beh manchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="812" type="textblock" ulx="300" uly="720">
        <line lrx="2058" lry="812" ulx="300" uly="720">ausgemergelten Perſonen wird der Maſtdarm und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="948" type="textblock" ulx="255" uly="833">
        <line lrx="2061" lry="948" ulx="255" uly="833">die Oeffnung deſſelben gelaͤhmet, ſo daß dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="1883" type="textblock" ulx="201" uly="948">
        <line lrx="2070" lry="1049" ulx="299" uly="948">Oeffnung geſpalten iſt und offen ſtehen bleibet.</line>
        <line lrx="2057" lry="1286" ulx="201" uly="1064"> uelheliſch⸗ und ſkorbukiſche Perſonen werden leicht</line>
        <line lrx="2059" lry="1291" ulx="303" uly="1191">von der Ruhr befallen, beſonders wenn ſie in</line>
        <line lrx="2058" lry="1404" ulx="310" uly="1294">der Lebensordnung ausſchweifen. Sie entſteher</line>
        <line lrx="2060" lry="1523" ulx="307" uly="1421">von Gallenfiebern, von eiskaltem Waſſertrinken,</line>
        <line lrx="2124" lry="1650" ulx="308" uly="1527">von unreifem Obſt und andern ſchlechten Nah⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="1779" ulx="308" uly="1660">rungsmitteln; von heftigen Purgiermitteln, von</line>
        <line lrx="2096" lry="1883" ulx="308" uly="1765">der unreinen Luft i in Laͤgern, Krankenhaͤuſern und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="2000" type="textblock" ulx="290" uly="1900">
        <line lrx="2058" lry="2000" ulx="290" uly="1900">Gefaͤngniſſen, oder wo eine zu große Menge von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="3822" type="textblock" ulx="298" uly="2020">
        <line lrx="2056" lry="2118" ulx="305" uly="2020">Menſchen beyſammen iſt. Wir muͤſſen noch an⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="2247" ulx="305" uly="2139">merken, daß man faͤlſchlich bey dergleichen her⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="2347" ulx="308" uly="2254">umgehenden Ruhren das Obſt als eine Urſache</line>
        <line lrx="2056" lry="2484" ulx="307" uly="2362">derſelben anſicht: es iſt vielmehr, wenn es nur,</line>
        <line lrx="2053" lry="2609" ulx="302" uly="2491">wie der beruͤhm te Tiſſot erinnert, deſſen Mei⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="2704" ulx="308" uly="2614">nung auch meine vielfaͤltigen Erfahrungen be⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="2857" ulx="306" uly="2713">ſtaͤtigen, voͤllig reif und von guter Art iſt, ſehr</line>
        <line lrx="1748" lry="2935" ulx="298" uly="2842">dienlich bey dieſer Krankheit. /</line>
        <line lrx="2047" lry="3073" ulx="427" uly="2950">Der wahre Leberfluß (Auxus hepaticus)</line>
        <line lrx="2048" lry="3171" ulx="303" uly="3085">gehoͤret unter die ſeltnen Krankheiten, wenn man</line>
        <line lrx="2059" lry="3326" ulx="308" uly="3189">nicht, wie es uͤblich iſt, alle demſelben aͤhr liche</line>
        <line lrx="2077" lry="3411" ulx="310" uly="3306">Ausleerungen mit dieſem Namen belegen will.</line>
        <line lrx="2057" lry="3548" ulx="313" uly="3418">Bey dem wahren bLeberfluſſe ſind die Stuͤhle mit</line>
        <line lrx="2050" lry="3668" ulx="304" uly="3538">etwas Blut vermiſcht, oder ſie ſehen wie Fleiſch⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3822" ulx="387" uly="3657">Lieut. II. Band. G waſ⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="106" type="page" xml:id="s_Jd26-3_106">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_106.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2307" lry="695" type="textblock" ulx="478" uly="378">
        <line lrx="1682" lry="532" ulx="478" uly="378">98 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2307" lry="695" ulx="559" uly="571">waſſer aus. Er iſt mit einem ſchleichenden Fie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2298" lry="2482" type="textblock" ulx="493" uly="838">
        <line lrx="2298" lry="927" ulx="558" uly="838">keit im Munde vergeſellſchaftet. Ueberdem gehen</line>
        <line lrx="2297" lry="1046" ulx="558" uly="956">Blaͤhungen ab, der Urin iſt gallig, die rechte</line>
        <line lrx="2295" lry="1164" ulx="557" uly="1067">Seite iſt unter den kurzen Rippen angeſchwollen,</line>
        <line lrx="2293" lry="1302" ulx="560" uly="1195">ſchmerzhaft und hart angeſpannt. Das Geſicht</line>
        <line lrx="2293" lry="1402" ulx="493" uly="1313">hat eine gelbliche Farbe, es ſtellet ſich ein Huſten</line>
        <line lrx="2288" lry="1518" ulx="562" uly="1432">und erſchwertes Odemholen ein, und endlich</line>
        <line lrx="2286" lry="1640" ulx="562" uly="1552">kommt Blut zum Munde und zur Naſe heraus.</line>
        <line lrx="2288" lry="1797" ulx="562" uly="1657">Einige unter den Neuern haben faͤlſchlich dieſe</line>
        <line lrx="2283" lry="1884" ulx="559" uly="1789">Krankheit fuͤr einen innerlichen goldnen Aderfluß</line>
        <line lrx="2285" lry="2007" ulx="520" uly="1908">gehalten; die an Leichnamen gemachten Bemer⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="2114" ulx="556" uly="2027">kungen aber ſcheinen zu beweiſen, daß die Alten</line>
        <line lrx="2282" lry="2232" ulx="553" uly="2131">mit Recht den Sitz der Krankheit in der Leber</line>
        <line lrx="2280" lry="2353" ulx="555" uly="2263">geſucht haben. Außerdem iſt auch das aus den</line>
        <line lrx="2281" lry="2482" ulx="560" uly="2380">innern Gefaͤßen der goldnen Aber abgehenoe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="2586" type="textblock" ulx="553" uly="2484">
        <line lrx="2334" lry="2586" ulx="553" uly="2484">Blut allezeit rein, und niemals mit dem Stuhl⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2290" lry="3736" type="textblock" ulx="535" uly="2614">
        <line lrx="2277" lry="2723" ulx="554" uly="2614">gange genau vermiſcht. Ferner entſtehet der Le⸗</line>
        <line lrx="2274" lry="2825" ulx="552" uly="2733">berfluß oͤfters nach der gelben Sucht, und der</line>
        <line lrx="2274" lry="2943" ulx="551" uly="2846">Entzuͤndung und andern Krankheiten der Leber;</line>
        <line lrx="2271" lry="3059" ulx="554" uly="2966">und beſonders pflegen hypochondriſche Perſonen,</line>
        <line lrx="2272" lry="3179" ulx="551" uly="3082">welche beſtaͤndig uͤber die Leber klagen, davon be⸗</line>
        <line lrx="1175" lry="3326" ulx="545" uly="3200">fallen zu werden.</line>
        <line lrx="2271" lry="3413" ulx="716" uly="3244">Es giebt noch eine andere Art von blutigem</line>
        <line lrx="2290" lry="3528" ulx="535" uly="3438">Durchfalle, wo oͤfters das Blut in der groͤßten</line>
        <line lrx="2267" lry="3736" ulx="544" uly="3556">Menge durch den Stuhl fortgehet, welcher d</line>
        <line lrx="2238" lry="3735" ulx="2214" uly="3686">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="1904" type="textblock" ulx="2344" uly="1777">
        <line lrx="2351" lry="1904" ulx="2344" uly="1777">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="546" type="textblock" ulx="2481" uly="453">
        <line lrx="2610" lry="546" ulx="2481" uly="453">Jon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="810" type="textblock" ulx="558" uly="643">
        <line lrx="2610" lry="742" ulx="2359" uly="643">E rothen N</line>
        <line lrx="2379" lry="810" ulx="558" uly="722">ber, einem Eckel vor Speiſen und einer Bittere</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="970" type="textblock" ulx="2417" uly="901">
        <line lrx="2610" lry="970" ulx="2417" uly="901">jd den man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1224" type="textblock" ulx="2396" uly="1014">
        <line lrx="2610" lry="1105" ulx="2409" uly="1014"> den Mage</line>
        <line lrx="2610" lry="1224" ulx="2396" uly="1144">CTUenhüs g</line>
      </zone>
      <zone lrx="2591" lry="1095" type="textblock" ulx="2394" uly="655">
        <line lrx="2434" lry="727" ulx="2396" uly="655">N</line>
        <line lrx="2591" lry="863" ulx="2398" uly="780">fen goldnen</line>
        <line lrx="2419" lry="1095" ulx="2394" uly="1030">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="1330" type="textblock" ulx="2404" uly="1251">
        <line lrx="2605" lry="1330" ulx="2404" uly="1251">Die an Lei</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1585" type="textblock" ulx="2419" uly="1371">
        <line lrx="2601" lry="1464" ulx="2419" uly="1371">Kigen, bo⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1585" ulx="2429" uly="1488">ſenn ben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1816" type="textblock" ulx="2375" uly="1730">
        <line lrx="2610" lry="1816" ulx="2375" uly="1730">c denn Dl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2305" type="textblock" ulx="2416" uly="1836">
        <line lrx="2610" lry="1931" ulx="2416" uly="1836">Mſdern</line>
        <line lrx="2610" lry="2052" ulx="2425" uly="1963">er Net uge</line>
        <line lrx="2610" lry="2187" ulx="2433" uly="2098">Nn uh e</line>
        <line lrx="2610" lry="2305" ulx="2425" uly="2199">r nen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2419" type="textblock" ulx="2370" uly="2314">
        <line lrx="2610" lry="2419" ulx="2370" uly="2314">en Gebern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3743" type="textblock" ulx="2387" uly="2432">
        <line lrx="2600" lry="2539" ulx="2400" uly="2432">ſſefh</line>
        <line lrx="2610" lry="2661" ulx="2387" uly="2551">Oene</line>
        <line lrx="2610" lry="2780" ulx="2433" uly="2667">in cnn</line>
        <line lrx="2610" lry="2898" ulx="2434" uly="2786">Vite !</line>
        <line lrx="2610" lry="3021" ulx="2424" uly="2898">1 Helenge</line>
        <line lrx="2610" lry="3133" ulx="2416" uly="3022">ine Fiten</line>
        <line lrx="2609" lry="3255" ulx="2460" uly="3135">Damnfn</line>
        <line lrx="2610" lry="3379" ulx="2402" uly="3270">ncſ dieſen</line>
        <line lrx="2607" lry="3512" ulx="2410" uly="3379">ſiht; und</line>
        <line lrx="2602" lry="3627" ulx="2422" uly="3486">inn nlſet, ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="3743" ulx="2433" uly="3610">fe A</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="107" type="page" xml:id="s_Jd26-3_107">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_107.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="228" lry="1052" type="textblock" ulx="0" uly="599">
        <line lrx="228" lry="792" ulx="13" uly="599">i icheden Fi⸗</line>
        <line lrx="226" lry="798" ulx="80" uly="727">int Din</line>
        <line lrx="225" lry="930" ulx="43" uly="728">u h</line>
        <line lrx="225" lry="1052" ulx="0" uly="852">“ Nuce</line>
      </zone>
      <zone lrx="244" lry="1172" type="textblock" ulx="0" uly="1087">
        <line lrx="244" lry="1172" ulx="0" uly="1087">den angeſtrin,</line>
      </zone>
      <zone lrx="238" lry="1412" type="textblock" ulx="0" uly="1326">
        <line lrx="238" lry="1412" ulx="0" uly="1326">ln ſh en hur⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="224" lry="1659" type="textblock" ulx="0" uly="1447">
        <line lrx="224" lry="1529" ulx="23" uly="1447">in d we</line>
        <line lrx="223" lry="1659" ulx="0" uly="1568"> r Ne henn</line>
      </zone>
      <zone lrx="1386" lry="1855" type="textblock" ulx="0" uly="1684">
        <line lrx="1386" lry="1855" ulx="0" uly="1684">ben fiſen Ki⸗ nach dem Blukbrechen erfolget.</line>
      </zone>
      <zone lrx="248" lry="1982" type="textblock" ulx="0" uly="1800">
        <line lrx="248" lry="1982" ulx="0" uly="1800">n gn ha⸗ 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="223" lry="3234" type="textblock" ulx="0" uly="1931">
        <line lrx="208" lry="2028" ulx="0" uly="1931">genucn n</line>
        <line lrx="223" lry="2144" ulx="0" uly="1938">iſen y N M i,</line>
        <line lrx="221" lry="2259" ulx="0" uly="2163">Heit in de det e⸗</line>
        <line lrx="219" lry="2393" ulx="3" uly="2286">auch ds Nui</line>
        <line lrx="118" lry="2505" ulx="0" uly="2425">a Mar</line>
        <line lrx="100" lry="2629" ulx="0" uly="2550">15 mt</line>
        <line lrx="215" lry="2750" ulx="0" uly="2635">er eufict ANd</line>
        <line lrx="214" lry="2872" ulx="0" uly="2754">1 Srdt/9 Nh D</line>
        <line lrx="214" lry="2997" ulx="0" uly="2872">glhonn ℳ 4 ℳ</line>
        <line lrx="212" lry="3105" ulx="0" uly="2997">ihe hein</line>
        <line lrx="209" lry="3234" ulx="0" uly="3098">un No</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="3766" type="textblock" ulx="16" uly="3347">
        <line lrx="210" lry="3476" ulx="16" uly="3347">It  e</line>
        <line lrx="199" lry="3661" ulx="158" uly="3597">18</line>
        <line lrx="209" lry="3766" ulx="184" uly="3702">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="156" lry="3742" type="textblock" ulx="0" uly="3506">
        <line lrx="130" lry="3600" ulx="0" uly="3506">t in de</line>
        <line lrx="156" lry="3742" ulx="0" uly="3604">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="3503" type="textblock" ulx="254" uly="2889">
        <line lrx="1166" lry="3017" ulx="293" uly="2889">ters gelanget, herruͤhret.</line>
        <line lrx="2098" lry="3140" ulx="267" uly="3002">dene Farben, nachdem es lange oder nicht lange</line>
        <line lrx="2066" lry="3258" ulx="262" uly="3139">im Darmkanal ſich verhalten hat;  es iſt auch</line>
        <line lrx="2033" lry="3374" ulx="254" uly="3257">nach dieſem Verhaͤltniß der Geſtank heftig oder</line>
        <line lrx="2035" lry="3503" ulx="263" uly="3354">nicht; und wenn nun dieſe Maſſe in Faͤulniß</line>
      </zone>
      <zone lrx="1810" lry="625" type="textblock" ulx="478" uly="437">
        <line lrx="1810" lry="625" ulx="478" uly="437">Von den innerlichen Krunkheiren.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="766" type="textblock" ulx="281" uly="639">
        <line lrx="2038" lry="766" ulx="281" uly="639">der rothen Ruhr, von dem beberfluſſe und von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="887" type="textblock" ulx="286" uly="748">
        <line lrx="2086" lry="887" ulx="286" uly="748">dem goldnen Aderfluſſe gar ſehr verſchieden iſt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="1483" type="textblock" ulx="278" uly="900">
        <line lrx="2034" lry="1003" ulx="285" uly="900">und den man wegen ſeines doppelten Urſprun⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="1114" ulx="278" uly="1010">ges den Magen⸗ und Gekroͤſeblutfluß (alvi fluxus</line>
        <line lrx="2039" lry="1237" ulx="282" uly="1136">cruentus gaſtro- -meſentericus) benennen koͤnnte.</line>
        <line lrx="2031" lry="1369" ulx="283" uly="1251">Die an Leichnamen angeſtellten Unterſuchungen</line>
        <line lrx="2031" lry="1483" ulx="286" uly="1370">zeigen, daß dieſe Art von Blutfluß aus den zer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="583" type="textblock" ulx="1938" uly="492">
        <line lrx="2040" lry="583" ulx="1938" uly="492">99</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="1719" type="textblock" ulx="293" uly="1484">
        <line lrx="2062" lry="1605" ulx="293" uly="1484">riſſenen Gefaͤßen des Magens oder Gekroͤſes</line>
        <line lrx="2064" lry="1719" ulx="294" uly="1603">komme; daher ſiehet man, warum er meiſtens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="1958" type="textblock" ulx="286" uly="1738">
        <line lrx="2035" lry="1838" ulx="1471" uly="1738">Das durch den</line>
        <line lrx="2036" lry="1958" ulx="286" uly="1842">Maſtdarm abgehende Blut hat nach der Laͤnge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="2185" type="textblock" ulx="291" uly="2072">
        <line lrx="2033" lry="2185" ulx="291" uly="2072">gen und nach dem Sitz der Krankheit, der baloͤ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="2423" type="textblock" ulx="288" uly="2313">
        <line lrx="2036" lry="2423" ulx="288" uly="2313">dicken Gedaͤrmen iſt, ein vielfaches Anſehen. Es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="2780" type="textblock" ulx="253" uly="2432">
        <line lrx="2035" lry="2540" ulx="253" uly="2432">iſt daherbald rein und hellroth, bald mit dem</line>
        <line lrx="2036" lry="2670" ulx="288" uly="2532">Stuhlgange auf das genaueſte vermiſcht und hefig⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="2780" ulx="253" uly="2664">bald ohne, bald mit Geſtank welches von der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="3042" type="textblock" ulx="292" uly="2783">
        <line lrx="2030" lry="2899" ulx="292" uly="2783">Weite des Weges, ehe es zur Oeffnung des Af⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="3042" ulx="1228" uly="2924">Es hat auch verſchie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="3862" type="textblock" ulx="286" uly="3466">
        <line lrx="2032" lry="3608" ulx="286" uly="3466">uͤbergehet, ſo wird ſie zu einem hoͤchſtſchaͤdlichen</line>
        <line lrx="2034" lry="3776" ulx="290" uly="3588">Eifte, das nicht nur Ohnmachten, ſondern ſelbſt</line>
        <line lrx="2039" lry="3862" ulx="1133" uly="3746">G 2 den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="2070" type="textblock" ulx="237" uly="1941">
        <line lrx="2062" lry="2070" ulx="237" uly="1941">der Zeit und des Aufenthalts in den erſten We⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="2300" type="textblock" ulx="243" uly="2198">
        <line lrx="2069" lry="2300" ulx="243" uly="2198">im Magen, bald in den duͤnnen, bald in den</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="108" type="page" xml:id="s_Jd26-3_108">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_108.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1681" lry="542" type="textblock" ulx="1061" uly="409">
        <line lrx="1681" lry="542" ulx="1061" uly="409">Erſies Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1207" lry="748" type="textblock" ulx="534" uly="591">
        <line lrx="1207" lry="748" ulx="534" uly="591">den Tod bewirkt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="1461" type="textblock" ulx="546" uly="1209">
        <line lrx="2280" lry="1347" ulx="546" uly="1209">melancholiſche und ſkorbutiſche Perſonen damit</line>
        <line lrx="2287" lry="1461" ulx="547" uly="1324">befallen zu werden pflegen. Ich muß noch an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1706" type="textblock" ulx="548" uly="1446">
        <line lrx="2319" lry="1582" ulx="548" uly="1446">merken, daß das Blut zuweilen durch die Waͤnde</line>
        <line lrx="2308" lry="1706" ulx="548" uly="1579">der Darmgefaͤße durchſchwitze (per diapedeſin),</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="1819" type="textblock" ulx="547" uly="1694">
        <line lrx="2278" lry="1819" ulx="547" uly="1694">daraus ein gewiſſer lichtrother Gekroͤsfluß oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="2032" type="textblock" ulx="545" uly="1810">
        <line lrx="2320" lry="1936" ulx="545" uly="1810">auch Leberfl uß entſtehet; aber die bey beyden Zu⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="2032" ulx="545" uly="1921">faͤllen oben angegebenen Zeichen heben allen Zwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="2177" type="textblock" ulx="541" uly="2045">
        <line lrx="2280" lry="2177" ulx="541" uly="2045">fel. Man muß auch den Abgang einer ſchwarz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="2294" type="textblock" ulx="549" uly="2172">
        <line lrx="2297" lry="2294" ulx="549" uly="2172">gruͤnen Galle durch Stuͤhle von dem wahren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="2657" type="textblock" ulx="500" uly="2266">
        <line lrx="2276" lry="2408" ulx="551" uly="2266">Blute wohl zu unterſcheiden wiſſen weil man</line>
        <line lrx="2280" lry="2556" ulx="500" uly="2377">. ſich ſelbſt bey der Beſichtigung hiebey micht ſe⸗</line>
        <line lrx="1077" lry="2657" ulx="554" uly="2524">ten irren kann.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2753" type="textblock" ulx="711" uly="2589">
        <line lrx="2299" lry="2753" ulx="711" uly="2589">Bey der gelinden rothen Ruhr hat man faſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="2877" type="textblock" ulx="559" uly="2750">
        <line lrx="2282" lry="2877" ulx="559" uly="2750">gar nichts zu befuͤrchten; und wenn dabey hef⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="2998" type="textblock" ulx="559" uly="2863">
        <line lrx="2315" lry="2998" ulx="559" uly="2863">tige Schweiße ausbrechen, ſo iſt Hoffnung zur</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="3103" type="textblock" ulx="560" uly="2992">
        <line lrx="2282" lry="3103" ulx="560" uly="2992">Geneſung vorhanden. Alsdenn aber iſt ſie ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="3358" type="textblock" ulx="557" uly="3101">
        <line lrx="2288" lry="3223" ulx="561" uly="3101">faͤhrlich, wenn das F Fieber immer ſtaͤrker wird/</line>
        <line lrx="2295" lry="3358" ulx="557" uly="3222">das heftige Leibſchneiden ſich vermehret, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="3587" type="textblock" ulx="550" uly="3344">
        <line lrx="2285" lry="3478" ulx="552" uly="3344">Kraͤfte des Kranken ſinken; ein Brechen, der</line>
        <line lrx="2282" lry="3587" ulx="550" uly="3440">Schlucken und die Schwaͤmme ſich einſtellen, der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2289" lry="3737" type="textblock" ulx="531" uly="3559">
        <line lrx="2289" lry="3737" ulx="531" uly="3559">Leib ſich ſetzet, der Stuhlgang außerordentlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="3767" type="textblock" ulx="2145" uly="3694">
        <line lrx="2278" lry="3767" ulx="2145" uly="3694">uͤbel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="1200" type="textblock" ulx="527" uly="610">
        <line lrx="2325" lry="732" ulx="1230" uly="610">Daß dieſer blutige Magen⸗</line>
        <line lrx="2278" lry="875" ulx="538" uly="740">und Gekroͤſefluß wegen der ſchwarzen Stuͤhle von</line>
        <line lrx="2280" lry="970" ulx="527" uly="868">dem Hippokrates die ſchwarze Krankheit genen⸗</line>
        <line lrx="2328" lry="1105" ulx="538" uly="989">net worden, haben wir bereits oben erwaͤhnet;</line>
        <line lrx="2315" lry="1200" ulx="545" uly="1091">und die Aerzte wiſſen ſehr wohl, daß beſonders</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="505" type="textblock" ulx="2496" uly="415">
        <line lrx="2610" lry="505" ulx="2496" uly="415">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1048" type="textblock" ulx="2409" uly="614">
        <line lrx="2588" lry="698" ulx="2415" uly="614">iel richet</line>
        <line lrx="2610" lry="816" ulx="2413" uly="733">ag der inr</line>
        <line lrx="2610" lry="918" ulx="2410" uly="851">ſenn endlie</line>
        <line lrx="2608" lry="1048" ulx="2409" uly="970">ſlle die S</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1168" type="textblock" ulx="2350" uly="1081">
        <line lrx="2610" lry="1168" ulx="2350" uly="1081">der kalt we</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1658" type="textblock" ulx="2423" uly="1207">
        <line lrx="2597" lry="1288" ulx="2423" uly="1207">den Nabel</line>
        <line lrx="2602" lry="1418" ulx="2439" uly="1328">des Blues</line>
        <line lrx="2610" lry="1532" ulx="2445" uly="1443">Munn /r.</line>
        <line lrx="2610" lry="1658" ulx="2440" uly="1566">ſhe den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1770" type="textblock" ulx="2377" uly="1680">
        <line lrx="2610" lry="1770" ulx="2377" uly="1680">Ahr zaglei</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1886" type="textblock" ulx="2425" uly="1784">
        <line lrx="2610" lry="1886" ulx="2425" uly="1784"> Kecben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2127" type="textblock" ulx="2372" uly="1916">
        <line lrx="2610" lry="2015" ulx="2375" uly="1916">hel, it</line>
        <line lrx="2610" lry="2127" ulx="2372" uly="2038">ol,ner ſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2717" type="textblock" ulx="2419" uly="2163">
        <line lrx="2610" lry="2255" ulx="2435" uly="2163">holen</line>
        <line lrx="2610" lry="2378" ulx="2422" uly="2278">ſſhin herſn</line>
        <line lrx="2610" lry="2490" ulx="2419" uly="2403">nin ſt die N</line>
        <line lrx="2604" lry="2717" ulx="2486" uly="2529">d e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="109" type="page" xml:id="s_Jd26-3_109">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_109.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="9" lry="496" type="textblock" ulx="0" uly="476">
        <line lrx="9" lry="496" ulx="0" uly="476">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="242" lry="1795" type="textblock" ulx="0" uly="611">
        <line lrx="242" lry="710" ulx="0" uly="611">1 ilige Nien⸗</line>
        <line lrx="239" lry="832" ulx="2" uly="749">warzen Süfltn</line>
        <line lrx="238" lry="958" ulx="2" uly="869">e Krantſet genn</line>
        <line lrx="238" lry="1066" ulx="0" uly="983">8 oben anchne;</line>
        <line lrx="237" lry="1197" ulx="0" uly="1107">6l, ds iinns</line>
        <line lrx="237" lry="1316" ulx="0" uly="1227">4 Perſonn dunt</line>
        <line lrx="239" lry="1442" ulx="16" uly="1347"> m nn n</line>
        <line lrx="239" lry="1551" ulx="0" uly="1462">luntded</line>
        <line lrx="237" lry="1686" ulx="0" uly="1586">(Ne upten,</line>
        <line lrx="234" lry="1795" ulx="0" uly="1702">er Gekrii ℳ4</line>
      </zone>
      <zone lrx="265" lry="1923" type="textblock" ulx="0" uly="1838">
        <line lrx="265" lry="1923" ulx="0" uly="1838">die ben Ne.</line>
      </zone>
      <zone lrx="231" lry="2236" type="textblock" ulx="0" uly="1944">
        <line lrx="231" lry="2048" ulx="0" uly="1944"> ſohen dlnd</line>
        <line lrx="230" lry="2236" ulx="89" uly="2061">inn 2</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="527" type="textblock" ulx="522" uly="404">
        <line lrx="2063" lry="527" ulx="522" uly="404">Von den innerlichen Krankheiten. 101</line>
      </zone>
      <zone lrx="2095" lry="701" type="textblock" ulx="315" uly="603">
        <line lrx="2095" lry="701" ulx="315" uly="603">uͤbel riechet oder eiterig iſt, und man Faſern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="934" type="textblock" ulx="328" uly="710">
        <line lrx="2080" lry="814" ulx="328" uly="710">von der innern Darmhaut darinnen bemerket;</line>
        <line lrx="2079" lry="934" ulx="329" uly="837">wenn endlich bey der Fortdauer der uͤbrigen Zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2114" lry="1052" type="textblock" ulx="298" uly="945">
        <line lrx="2114" lry="1052" ulx="298" uly="945">faͤlle die Schmerzen gaͤnzlich aufhoͤren, die Glie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="1297" type="textblock" ulx="331" uly="1078">
        <line lrx="2084" lry="1170" ulx="331" uly="1078">der kalt werden u. ſ. f. Wenn die Schmerzen um</line>
        <line lrx="2080" lry="1297" ulx="331" uly="1194">den Nabel herum zunehmen, und der Abgang</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="1413" type="textblock" ulx="307" uly="1314">
        <line lrx="2084" lry="1413" ulx="307" uly="1314">des Blutes ſich dabey vermehret, ſo iſt eine Ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2094" lry="2483" type="textblock" ulx="324" uly="1422">
        <line lrx="2085" lry="1532" ulx="336" uly="1422">zuͤndung in den duͤnnen Daͤrmen zu vermuthen,</line>
        <line lrx="2086" lry="1641" ulx="331" uly="1530">welche den Tod beſchleuniget. Erfolgt bey der</line>
        <line lrx="2094" lry="1766" ulx="329" uly="1649">Ruhr zugleich ein Abgang von ſchwarzer Galle,</line>
        <line lrx="2083" lry="1885" ulx="330" uly="1770">ſo ſterben die Kranken meiſtens innerhalb vier</line>
        <line lrx="2082" lry="2003" ulx="331" uly="1900">Dagen; uͤberſtehen ſie aber dieſe vier Tage, ſo</line>
        <line lrx="2082" lry="2115" ulx="334" uly="2015">kommen ſie mit dem Leben davon. Bey Kindern</line>
        <line lrx="2081" lry="2245" ulx="331" uly="2134">und alten Leuten, bey kachektiſchen und ſkorbu⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="2357" ulx="324" uly="2261">tiſchen Perſonen, ingleichen bey Sechswoͤchnerin⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="2483" ulx="328" uly="2359">nen iſt die Ruhr beſonders gefaͤhrlich. Es iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2105" lry="2713" type="textblock" ulx="308" uly="2483">
        <line lrx="2084" lry="2603" ulx="308" uly="2483">zu merken, daß dieſe Krankheit, wenn ſie ſchon</line>
        <line lrx="2105" lry="2713" ulx="333" uly="2610">vorbey iſt, oft wiederkommt, woferne man dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2159" lry="3184" type="textblock" ulx="323" uly="2721">
        <line lrx="2140" lry="2835" ulx="325" uly="2721">Ruͤckfaͤlle nicht durch ein gutes Verhalten in der</line>
        <line lrx="2159" lry="2941" ulx="323" uly="2832">Lebensordnung zu verhuͤten ſucht; außerdem ver.</line>
        <line lrx="2085" lry="3058" ulx="328" uly="2966">wandelt ſie ſich auch gern in einen hartnaͤckigen</line>
        <line lrx="2079" lry="3184" ulx="327" uly="3088">Durchfall, Wird die Ruhr zur Unzeit geſtopft,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="3291" type="textblock" ulx="334" uly="3205">
        <line lrx="2079" lry="3291" ulx="334" uly="3205">ſo faͤllt die Materie der Krankheit auf die Leber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3787" type="textblock" ulx="327" uly="3303">
        <line lrx="2081" lry="3413" ulx="328" uly="3303">und verurſacht Eiterungen in derſelben;  oder ſie</line>
        <line lrx="2081" lry="3548" ulx="327" uly="3418">wirft ſich auf die Gliedmaßen, und bringt die</line>
        <line lrx="2078" lry="3716" ulx="327" uly="3560">reißende Gicht hervor, wie nach dem Hippo⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="3787" ulx="1219" uly="3675">G 3 kra⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="110" type="page" xml:id="s_Jd26-3_110">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_110.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1723" lry="512" type="textblock" ulx="572" uly="392">
        <line lrx="1723" lry="512" ulx="572" uly="392">102 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="699" type="textblock" ulx="562" uly="603">
        <line lrx="2309" lry="699" ulx="562" uly="603">krates viele Aerzte bemerkt haben; oder es ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="829" type="textblock" ulx="560" uly="727">
        <line lrx="2310" lry="829" ulx="560" uly="727">ſtehet aus eben dieſer Urſache eine Engbruͤſtigkeit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="961" type="textblock" ulx="560" uly="844">
        <line lrx="2308" lry="961" ulx="560" uly="844">und Waſſerſucht Von der nicht blutigen Ruhr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="1076" type="textblock" ulx="561" uly="955">
        <line lrx="2327" lry="1076" ulx="561" uly="955">(dyſenteria incruenta, dyſenterie blanche ); wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2303" lry="3792" type="textblock" ulx="435" uly="1087">
        <line lrx="2303" lry="1175" ulx="484" uly="1087">che eben ſo gefaͤhrlich und mit der Gallenkrank⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="1374" ulx="563" uly="1203">heit beynahe einerley iſt, haben wir ſchon oben</line>
        <line lrx="1367" lry="1412" ulx="564" uly="1323">gehandelt.</line>
        <line lrx="2296" lry="1533" ulx="727" uly="1370">Der keberfluß iſt in der That nicht ſo ſchreck⸗</line>
        <line lrx="2295" lry="1653" ulx="556" uly="1565">haft als die Ruhr, aber viel langwieriger, und es</line>
        <line lrx="2293" lry="1774" ulx="555" uly="1679">folgt auf ihn die Kachexie, Waſſerſucht und</line>
        <line lrx="2286" lry="1888" ulx="557" uly="1801">Auszehrung. — Der blutige Magen⸗ und Ge⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2004" ulx="563" uly="1909">kroͤsfluß hat wegen des großen Blutverluſtes,</line>
        <line lrx="2293" lry="2128" ulx="564" uly="2039">oder der in dem lang verhaltenen Gebluͤte ent⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2252" ulx="556" uly="2143">ſtehenden Faͤulniß, einen ſehr ungewiſſen Aus⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2363" ulx="549" uly="2261">gang, weil dieſe beyden Umſtaͤnde, wie bereits</line>
        <line lrx="2288" lry="2496" ulx="553" uly="2384">gedacht, ſehr bedenkliche Zufaͤlle erregen koͤnnen.</line>
        <line lrx="2292" lry="2598" ulx="551" uly="2507">Man haͤlt ihn fuͤr toͤdtlich, wenn er zu faulen</line>
        <line lrx="2296" lry="2729" ulx="435" uly="2621">Fiiebern und andern zweydeutigen Krankheiten ſich</line>
        <line lrx="2291" lry="2839" ulx="483" uly="2746">geſellet. Endlich moͤgen ſich diejenigen, welche</line>
        <line lrx="2285" lry="2951" ulx="556" uly="2848">ſchon ein oder etliche mal davon befallen wor⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="3070" ulx="539" uly="2977">den, in Acht nehmen, daß er nicht wieder komme.</line>
        <line lrx="2291" lry="3194" ulx="676" uly="3099">Bey der Oeffnung ſolcher Perſonen, welche</line>
        <line lrx="2287" lry="3308" ulx="548" uly="3221">an der rothen Ruhr geſtorben ſind, findet man</line>
        <line lrx="2283" lry="3425" ulx="551" uly="3328">ſowohl in den Gallenbehaͤltniſſen als in den Ge⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="3542" ulx="543" uly="3444">daͤrmen eine lauchgruͤne, dunkelgelbe oder ſchwarze</line>
        <line lrx="2285" lry="3752" ulx="541" uly="3544">Galle. Dieſe Eingeweide ſind ſo duͤrre wie Per⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="3792" ulx="1993" uly="3696">gament,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="517" type="textblock" ulx="2487" uly="411">
        <line lrx="2610" lry="517" ulx="2487" uly="411">Von 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="828" type="textblock" ulx="2415" uly="640">
        <line lrx="2610" lry="716" ulx="2419" uly="640">ſement, au</line>
        <line lrx="2585" lry="828" ulx="2415" uly="752">laſen vnd</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="957" type="textblock" ulx="2353" uly="868">
        <line lrx="2610" lry="957" ulx="2353" uly="868">eerderbt, 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1905" type="textblock" ulx="2408" uly="989">
        <line lrx="2610" lry="1070" ulx="2408" uly="989">hrande an</line>
        <line lrx="2610" lry="1184" ulx="2410" uly="1104">in denſelben</line>
        <line lrx="2610" lry="1309" ulx="2417" uly="1223">pockenartig</line>
        <line lrx="2610" lry="1417" ulx="2424" uly="1344">ander herp⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1536" ulx="2432" uly="1457">leim .</line>
        <line lrx="2610" lry="1657" ulx="2441" uly="1577">rſftol he</line>
        <line lrx="2610" lry="1787" ulx="2431" uly="1690">litt u. ſ.</line>
        <line lrx="2610" lry="1905" ulx="2422" uly="1809">nich die ge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2010" type="textblock" ulx="2379" uly="1923">
        <line lrx="2610" lry="2010" ulx="2379" uly="1923">s ſe in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3694" type="textblock" ulx="2419" uly="2039">
        <line lrx="2580" lry="2125" ulx="2443" uly="2039">it Neor</line>
        <line lrx="2610" lry="2253" ulx="2432" uly="2157">iit ſf ue</line>
        <line lrx="2610" lry="2376" ulx="2486" uly="2290">hen kel</line>
        <line lrx="2609" lry="2516" ulx="2419" uly="2395"> girih</line>
        <line lrx="2609" lry="2620" ulx="2425" uly="2514">ſaagſchoe</line>
        <line lrx="2610" lry="2734" ulx="2437" uly="2625">fuſan; W</line>
        <line lrx="2596" lry="2842" ulx="2428" uly="2746">Rie innern</line>
        <line lrx="2610" lry="2968" ulx="2420" uly="2880">len hon o</line>
        <line lrx="2610" lry="3094" ulx="2490" uly="3007">en de</line>
        <line lrx="2610" lry="3216" ulx="2428" uly="3112">ſiſe gefert</line>
        <line lrx="2610" lry="3326" ulx="2434" uly="3226">hei dder</line>
        <line lrx="2609" lry="3450" ulx="2438" uly="3338">ſfult, und</line>
        <line lrx="2610" lry="3582" ulx="2448" uly="3470">hclit eſt</line>
        <line lrx="2609" lry="3694" ulx="2454" uly="3589">heſ ſde</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="111" type="page" xml:id="s_Jd26-3_111">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_111.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="35" lry="491" type="textblock" ulx="0" uly="405">
        <line lrx="35" lry="491" ulx="0" uly="405">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="253" lry="1295" type="textblock" ulx="0" uly="606">
        <line lrx="253" lry="687" ulx="1" uly="606">4en; dder  ant</line>
        <line lrx="252" lry="816" ulx="0" uly="729">tine Engtriſigtet</line>
        <line lrx="249" lry="935" ulx="0" uly="852">ſcht blatgen Re</line>
        <line lrx="246" lry="1056" ulx="0" uly="976">gtie Dhudhe) b</line>
        <line lrx="245" lry="1166" ulx="14" uly="1093">t der Galatnth</line>
        <line lrx="244" lry="1295" ulx="0" uly="1214">zun die ſhor ke</line>
      </zone>
      <zone lrx="238" lry="2999" type="textblock" ulx="0" uly="1451">
        <line lrx="236" lry="1540" ulx="1" uly="1451">Det mchiſe</line>
        <line lrx="238" lry="1668" ulx="0" uly="1578">ungwierige</line>
        <line lrx="235" lry="1787" ulx="11" uly="1690">Vaſerit un</line>
        <line lrx="221" lry="1914" ulx="0" uly="1812">e Ditet, n</line>
        <line lrx="228" lry="2019" ulx="0" uly="1929">mwin Btunit</line>
        <line lrx="230" lry="2142" ulx="0" uly="2050">cbnn Gllit ℳ</line>
        <line lrx="212" lry="2273" ulx="0" uly="2169">he gerſe ſar</line>
        <line lrx="161" lry="2386" ulx="2" uly="2313">Kinde, n</line>
        <line lrx="225" lry="2506" ulx="0" uly="2408">ile artnn e</line>
        <line lrx="218" lry="2627" ulx="16" uly="2526">genr a /1</line>
        <line lrx="223" lry="2768" ulx="0" uly="2635">n Kuthit⸗ 8</line>
        <line lrx="197" lry="2876" ulx="12" uly="2782">Ueiſenige,</line>
        <line lrx="213" lry="2999" ulx="0" uly="2891">uer Ndn n</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="3324" type="textblock" ulx="16" uly="3027">
        <line lrx="149" lry="3120" ulx="16" uly="3027">cen vie</line>
        <line lrx="206" lry="3324" ulx="30" uly="3140">ma</line>
      </zone>
      <zone lrx="227" lry="2356" type="textblock" ulx="172" uly="2166">
        <line lrx="227" lry="2356" ulx="172" uly="2166">☛  =</line>
      </zone>
      <zone lrx="215" lry="3425" type="textblock" ulx="0" uly="3113">
        <line lrx="209" lry="3425" ulx="0" uly="3245">ſin u⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="528" type="textblock" ulx="502" uly="415">
        <line lrx="2079" lry="528" ulx="502" uly="415">Von den innerlichen Krankheiten. 103</line>
      </zone>
      <zone lrx="2092" lry="2842" type="textblock" ulx="303" uly="626">
        <line lrx="2092" lry="711" ulx="337" uly="626">gament, außerordentlich von Blaͤhungen aufge⸗</line>
        <line lrx="2091" lry="858" ulx="330" uly="744">blaſen und entzuͤndet, voll Wuͤrmer, von Eiter</line>
        <line lrx="2083" lry="975" ulx="321" uly="859">verderbt, von Geſchwuͤren zerfreſſen und vom</line>
        <line lrx="2073" lry="1089" ulx="318" uly="963">Brande angegangen und zerriſſen. Man entdecket</line>
        <line lrx="2071" lry="1217" ulx="322" uly="1099">in denſelben Knoten, Verhaͤrtungen, calloͤſe Flecke,</line>
        <line lrx="2072" lry="1323" ulx="320" uly="1202">pockenartige Blattern u. d. g, Sie ſind mit ein⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="1425" ulx="321" uly="1315">ander verwachſen und gleichſam an einander ge⸗</line>
        <line lrx="2070" lry="1540" ulx="322" uly="1449">leimt. An dem Magen iſt viel Widernatuͤrliches;</line>
        <line lrx="2075" lry="1659" ulx="321" uly="1566">er iſt voll von kleinen Geſchwuͤren, ſeirrhoͤs, ver⸗</line>
        <line lrx="2064" lry="1790" ulx="318" uly="1680">haͤrtet u. ſ. f. Die Leber ſieht blaulich aus, hat</line>
        <line lrx="2062" lry="1895" ulx="309" uly="1793">nicht die gehoͤrige Groͤße, iſt dichter und feſter</line>
        <line lrx="2057" lry="2020" ulx="314" uly="1913">als ſie im natuͤrlichen Zuſtande zu ſeyn pfleget,</line>
        <line lrx="2056" lry="2133" ulx="314" uly="2030">in Brand gerathen oder angefault. Das Ge⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="2252" ulx="309" uly="2147">kroͤſe iſt verſtopft, voll Eiterſammlungen, und</line>
        <line lrx="2051" lry="2369" ulx="305" uly="2272">von dem kalten Brande angegriffen. Das Netz</line>
        <line lrx="2050" lry="2486" ulx="303" uly="2381">iſt gruͤnlich, verhaͤrtet und angefault. Die Milz</line>
        <line lrx="2047" lry="2604" ulx="304" uly="2505">iſt angeſchwollen, und wie in einem Brey zer⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="2720" ulx="304" uly="2616">floſſen; anderer Maͤngel und verſchiedener um</line>
        <line lrx="2044" lry="2842" ulx="303" uly="2735">die innern Theile herum befindlicher Anhaͤufun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="2962" type="textblock" ulx="291" uly="2855">
        <line lrx="2037" lry="2962" ulx="291" uly="2855">gen von allerhand Feuchtigkeiten zu geſchweigen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="3777" type="textblock" ulx="296" uly="2983">
        <line lrx="2039" lry="3080" ulx="467" uly="2983">Bey denen Perſonen, welche an dem Leber⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="3197" ulx="299" uly="3091">fluſſe geſtorben ſind, findet man die Leber zum</line>
        <line lrx="2035" lry="3312" ulx="297" uly="3215">Theil oder voͤllig in Faͤulniß gerathen und ver⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="3432" ulx="296" uly="3331">faulet, und die eigene aͤußere Haut derſelben</line>
        <line lrx="2034" lry="3545" ulx="296" uly="3448">enthaͤlt oft wie ein Sack eine Materie, welche</line>
        <line lrx="2033" lry="3706" ulx="299" uly="3567">jauchig oder wie Fleiſchwaſſer ausſiehet. Bey</line>
        <line lrx="2039" lry="3777" ulx="1159" uly="3683">G 4 man⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="112" type="page" xml:id="s_Jd26-3_112">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_112.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1696" lry="531" type="textblock" ulx="562" uly="402">
        <line lrx="1696" lry="531" ulx="562" uly="402">104 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="3760" type="textblock" ulx="525" uly="611">
        <line lrx="2315" lry="708" ulx="575" uly="611">manchen iſt ſie, ohne einiges Zeichen der Faͤul⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="822" ulx="552" uly="707">niß, entzuͤndet und verſtopfet; ob aber bey der⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="950" ulx="578" uly="847">gleichen Perſonen ein wirklicher Leberfluß zuge⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1060" ulx="579" uly="966">gen geweſen, iſt allerdings zweifelhaft. Sollte</line>
        <line lrx="2313" lry="1185" ulx="528" uly="1065">man aus dieſer bemerkten Verunſtaltung der Le⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="1297" ulx="564" uly="1186">ber nicht ſchließen duͤrfen, daß der Leberfluß von</line>
        <line lrx="2309" lry="1415" ulx="583" uly="1310">einer Aufloͤſung der Leber durch die Faͤulniß her⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="1540" ulx="563" uly="1420">ruͤhre? Man kann jedoch nicht entdecken, auf</line>
        <line lrx="2310" lry="1648" ulx="584" uly="1557">was fuͤr einem Wege dieſe Materie in den Darme</line>
        <line lrx="2309" lry="1780" ulx="551" uly="1668">kanal koͤmmt. Wahrſcheinlicher Weiſe muß die⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="1892" ulx="525" uly="1776">ſes durch den bekannten Gallengang geſchehen</line>
        <line lrx="2312" lry="2015" ulx="576" uly="1913">wenn man gleich nicht deutlich einſehen kann,</line>
        <line lrx="2318" lry="2131" ulx="582" uly="2014">wie bey einer ſo gewaltigen Zerſtoͤrung der Leber</line>
        <line lrx="2317" lry="2238" ulx="580" uly="2147">die Aeſte der Gallengaͤnge unverletzt bleiben koͤn⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="2363" ulx="586" uly="2249">nen. Endlich muß ich noch anfuͤhren, daß man</line>
        <line lrx="2318" lry="2480" ulx="584" uly="2379">zuweilen die Leber in einer gleichen Faͤulniß fin⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2602" ulx="588" uly="2500">det, ohnerachtet doch kein Leberfluß ſich bey Leb⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="2722" ulx="588" uly="2603">zeiten ſolcher Perſonen eingeſtellet hat. Dieſes</line>
        <line lrx="2324" lry="2961" ulx="589" uly="2852">Ausfuͤbrungsgefaͤße ſelbſt zerſtoͤrt oder zuſammen⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="3085" ulx="588" uly="2958">gedruͤckt ſind, oder der Abgang dieſer Materie</line>
        <line lrx="2331" lry="3254" ulx="593" uly="3092">in die Gedaͤrme ſonſt auf eine andere Weiſe ver⸗</line>
        <line lrx="1417" lry="3324" ulx="592" uly="3216">hindert worden iſt.</line>
        <line lrx="2330" lry="3431" ulx="647" uly="3277">Behpy denen Perſonen, welche an einem aus</line>
        <line lrx="2331" lry="3558" ulx="591" uly="3444">dem Magen und Gekroͤſe herruͤhrenden Blutfluſſe</line>
        <line lrx="2335" lry="3727" ulx="595" uly="3564">geſtorben find, findet man bey der Oeffnung den</line>
        <line lrx="2324" lry="3760" ulx="2220" uly="3678">lee⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="515" type="textblock" ulx="2529" uly="413">
        <line lrx="2610" lry="515" ulx="2529" uly="413">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="697" type="textblock" ulx="2437" uly="614">
        <line lrx="2610" lry="697" ulx="2437" uly="614">ſeren und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="944" type="textblock" ulx="2440" uly="733">
        <line lrx="2610" lry="813" ulx="2440" uly="733">Pinden an</line>
        <line lrx="2610" lry="944" ulx="2442" uly="853">ſchnet; t⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1176" type="textblock" ulx="2388" uly="971">
        <line lrx="2610" lry="1053" ulx="2407" uly="971">ſeirnatüͤrtid</line>
        <line lrx="2610" lry="1176" ulx="2388" uly="1091">cnen D</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1644" type="textblock" ulx="2464" uly="1208">
        <line lrx="2610" lry="1290" ulx="2464" uly="1208">don unt</line>
        <line lrx="2610" lry="1405" ulx="2482" uly="1322">Pelchtig</line>
        <line lrx="2610" lry="1533" ulx="2494" uly="1443">ſun e</line>
        <line lrx="2610" lry="1644" ulx="2490" uly="1560">unnie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1765" type="textblock" ulx="2410" uly="1666">
        <line lrx="2606" lry="1765" ulx="2410" uly="1666"> ſein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1882" type="textblock" ulx="2487" uly="1791">
        <line lrx="2610" lry="1882" ulx="2487" uly="1791">cGgettuch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2120" type="textblock" ulx="2501" uly="2026">
        <line lrx="2610" lry="2120" ulx="2501" uly="2026"> Me</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2237" type="textblock" ulx="2410" uly="2144">
        <line lrx="2610" lry="2237" ulx="2410" uly="2144">n 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3064" type="textblock" ulx="2480" uly="2262">
        <line lrx="2610" lry="2346" ulx="2481" uly="2262">len Den</line>
        <line lrx="2610" lry="2482" ulx="2481" uly="2381">ſrſ i</line>
        <line lrx="2585" lry="2585" ulx="2480" uly="2503">ade</line>
        <line lrx="2595" lry="2709" ulx="2493" uly="2581">n</line>
        <line lrx="2610" lry="2832" ulx="2491" uly="2738">Ngen</line>
        <line lrx="2610" lry="2947" ulx="2484" uly="2853">P</line>
        <line lrx="2610" lry="3064" ulx="2485" uly="2969">kiͤhef</line>
      </zone>
      <zone lrx="2591" lry="3192" type="textblock" ulx="2415" uly="3098">
        <line lrx="2591" lry="3192" ulx="2415" uly="3098">ert,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3318" type="textblock" ulx="2500" uly="3218">
        <line lrx="2610" lry="3318" ulx="2500" uly="3218"> die</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="113" type="page" xml:id="s_Jd26-3_113">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_113.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="208" lry="1175" type="textblock" ulx="0" uly="605">
        <line lrx="208" lry="693" ulx="0" uly="605">ihen de fiut</line>
        <line lrx="207" lry="811" ulx="2" uly="727">b ahe leſ den</line>
        <line lrx="207" lry="938" ulx="13" uly="848">lebefſiß ae</line>
        <line lrx="206" lry="1044" ulx="0" uly="971">flheſt. Sole</line>
        <line lrx="203" lry="1175" ulx="0" uly="1092">ſaliung de d⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="121" lry="1959" type="textblock" ulx="0" uly="1831">
        <line lrx="37" lry="1959" ulx="0" uly="1841">D —</line>
        <line lrx="56" lry="1950" ulx="36" uly="1838">2 E</line>
        <line lrx="70" lry="1884" ulx="54" uly="1837">=</line>
        <line lrx="88" lry="1898" ulx="73" uly="1835">—</line>
        <line lrx="121" lry="1895" ulx="109" uly="1831">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="3705" type="textblock" ulx="0" uly="3335">
        <line lrx="180" lry="3476" ulx="0" uly="3335">aun</line>
        <line lrx="180" lry="3586" ulx="1" uly="3457">hn h ſi</line>
        <line lrx="178" lry="3705" ulx="0" uly="3585">Ofinat</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="526" type="textblock" ulx="497" uly="375">
        <line lrx="2046" lry="526" ulx="497" uly="375">Von den innerlichen Krankheiten, 105</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="700" type="textblock" ulx="282" uly="602">
        <line lrx="2061" lry="700" ulx="282" uly="602">leeren und gewundnen Darm entzuͤndet, von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="819" type="textblock" ulx="302" uly="721">
        <line lrx="2062" lry="819" ulx="302" uly="721">Winden aufgetrieben und mit Brandflecken ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="1061" type="textblock" ulx="277" uly="825">
        <line lrx="2065" lry="942" ulx="277" uly="825">zeichnet; vorzuͤglich aber iſt der große Danm wi⸗</line>
        <line lrx="1703" lry="1061" ulx="278" uly="960">dernatuͤrlich aufgeblaͤhet und erweitert.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="1285" type="textblock" ulx="309" uly="955">
        <line lrx="2074" lry="1057" ulx="1769" uly="955">In dem</line>
        <line lrx="2068" lry="1178" ulx="309" uly="1070">ganzen Darmkanal findet man eine Anhaͤufung</line>
        <line lrx="2073" lry="1285" ulx="313" uly="1193">von einer ſchwarzen blutigen und uͤͤbelriechenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="1402" type="textblock" ulx="299" uly="1310">
        <line lrx="2091" lry="1402" ulx="299" uly="1310">Feuchtigkeit, die ſich innerhalb deſſelben, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2147" lry="3486" type="textblock" ulx="310" uly="1429">
        <line lrx="2070" lry="1527" ulx="310" uly="1429">zwar bey den mehreſten in einer großen Menge,</line>
        <line lrx="2076" lry="1643" ulx="323" uly="1531">geſammlet hat. Das Netz iſt verzehret, die Le⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="1757" ulx="322" uly="1666">ber klein und die Gallenblaſe aufgeſchwollen. Wo</line>
        <line lrx="2078" lry="1876" ulx="326" uly="1777">eigentlich der Sitz der Krankheit ſey, kann ich</line>
        <line lrx="2147" lry="2003" ulx="326" uly="1895">nicht mit Gewißheit angeben, weil mankihn bald</line>
        <line lrx="2081" lry="2115" ulx="332" uly="2018">im Magen, bald in den duͤnnen, bald in den</line>
        <line lrx="2082" lry="2222" ulx="331" uly="2120">dicken Gedaͤrmen und oft lediglich in dem blin⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="2344" ulx="328" uly="2254">den Darme findet, in welchem zanz allein und</line>
        <line lrx="2082" lry="2463" ulx="330" uly="2356">ſonſt nirgends eine Spur von Blut zu ſehen iſt.</line>
        <line lrx="2084" lry="2583" ulx="329" uly="2460">Ueberdem iſt das Retz und Gekroͤſe ausgezehret</line>
        <line lrx="2105" lry="2710" ulx="332" uly="2592">und zuſammengeſchrumpelt. Die Leber iſt bey ei⸗</line>
        <line lrx="2096" lry="2814" ulx="337" uly="2703">nigen verſtopft, verhaͤrtet, oder vertrocknet; die</line>
        <line lrx="2091" lry="2930" ulx="334" uly="2826">Milz welk und faulig, und die Milz⸗ und Ge⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="3053" ulx="337" uly="2939">kroͤsgefaͤße bald außerordentlich voll, bald aus⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="3161" ulx="341" uly="3072">geleert. Es iſt aber auch merkwuͤrdig, daß man</line>
        <line lrx="2097" lry="3284" ulx="342" uly="3179">alle dieſe Maͤngel bey vielen Perſonen, welche</line>
        <line lrx="2101" lry="3486" ulx="347" uly="3311">dieſ Gekroͤsruhr niemals gehabt haben, nach dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="868" lry="3516" type="textblock" ulx="305" uly="3430">
        <line lrx="868" lry="3516" ulx="305" uly="3430">Todhe entdecket.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2137" lry="3758" type="textblock" ulx="1221" uly="3659">
        <line lrx="2137" lry="3758" ulx="1221" uly="3659">G 5 Die</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="114" type="page" xml:id="s_Jd26-3_114">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_114.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1724" lry="536" type="textblock" ulx="592" uly="352">
        <line lrx="1724" lry="536" ulx="592" uly="352">106 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3641" type="textblock" ulx="467" uly="601">
        <line lrx="2325" lry="700" ulx="758" uly="601">Die Behandlung der rothen Ruhr muß man</line>
        <line lrx="2327" lry="813" ulx="588" uly="699">zuvoͤrderſt mit Aderlaͤſſen anfangen „wenn der</line>
        <line lrx="2325" lry="931" ulx="591" uly="837">Puls und die Kraͤfte ſolches verſtatten, und die</line>
        <line lrx="2322" lry="1058" ulx="583" uly="957">epidemiſche Beſchaffenheit dieſer Ruhr nicht ein</line>
        <line lrx="2319" lry="1166" ulx="564" uly="1074">anders erfodert. Iſt die Bewegung des Bluts</line>
        <line lrx="2314" lry="1287" ulx="587" uly="1170">hiedurch gemaͤßiget worden, ſo erhaͤlt man durch</line>
        <line lrx="2314" lry="1401" ulx="583" uly="1302">ein Brechmittel die geſchwindeſte Huͤlfe. Die</line>
        <line lrx="2310" lry="1523" ulx="579" uly="1430">Ipecacuanha, welche bey dieſer Krankheit eine</line>
        <line lrx="2305" lry="1639" ulx="577" uly="1528">ſp eciſiſche Wirkung dem Vorgeben nach haben</line>
        <line lrx="2298" lry="1762" ulx="575" uly="1651">ſoll, iſt nicht viel nuͤtzlicher als andere lͤhnliche</line>
        <line lrx="2292" lry="1881" ulx="553" uly="1781">Arzneyen. Eben ſo wenig verdienet das mit</line>
        <line lrx="2302" lry="1990" ulx="573" uly="1886">Wachs bereitete Glas des Spiesglaſes (vitrum</line>
        <line lrx="2301" lry="2111" ulx="565" uly="2022">antimonii ceratum), wenn gleich in neueren Zei⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2226" ulx="564" uly="2139">ten viel Ruͤhmens davon gemacht wird, meines</line>
        <line lrx="2296" lry="2346" ulx="546" uly="2258">Erachtens einigen Vorzug; es iſt aber auch ſchon</line>
        <line lrx="2315" lry="2472" ulx="467" uly="2374">nicht ſo beruͤhmt mehr, als es noch vor Kurzem</line>
        <line lrx="2309" lry="2580" ulx="561" uly="2491">war. Die abfuͤhrenden Mittel, naͤmlich die</line>
        <line lrx="2286" lry="2710" ulx="545" uly="2608">Manna und die Tamarinden, die Rhabarber und</line>
        <line lrx="2287" lry="2818" ulx="558" uly="2718">das Purgierextraet (extraétum catholicum) fann</line>
        <line lrx="2286" lry="2934" ulx="554" uly="2848">man ſicher nehmen laſſen. Die die Schaͤrfe daͤm⸗</line>
        <line lrx="2276" lry="3052" ulx="539" uly="2951">pfenden Mittel ſind von einem ausgebreiteten</line>
        <line lrx="2278" lry="3168" ulx="550" uly="3063">Nutzen, als naͤmlich die jungen Huͤner⸗ und</line>
        <line lrx="2278" lry="3291" ulx="544" uly="3179">Kalbfleiſchbruͤhen, der Reiß⸗ und Gerſtenſchleim,</line>
        <line lrx="2277" lry="3403" ulx="543" uly="3302">die Molken, der ſogenannte weiße Trank, das</line>
        <line lrx="2276" lry="3521" ulx="515" uly="3427">ſuͤße Mandeloͤl, der Wallrath u. d. g. Manche</line>
        <line lrx="2275" lry="3641" ulx="536" uly="3546">loben die Milch, wenn ſie mit drey Theilen Waſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="502" type="textblock" ulx="2514" uly="416">
        <line lrx="2601" lry="502" ulx="2514" uly="416">Gon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="702" type="textblock" ulx="2428" uly="611">
        <line lrx="2606" lry="702" ulx="2428" uly="611">ſgekocht u</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2000" type="textblock" ulx="2423" uly="735">
        <line lrx="2610" lry="814" ulx="2423" uly="735">wofern dar</line>
        <line lrx="2610" lry="923" ulx="2423" uly="855">Nittels ber</line>
        <line lrx="2610" lry="1057" ulx="2426" uly="972">den Aitaln</line>
        <line lrx="2600" lry="1172" ulx="2429" uly="1094">B. dem</line>
        <line lrx="2602" lry="1290" ulx="2437" uly="1209">ter derſet</line>
        <line lrx="2610" lry="1406" ulx="2456" uly="1328">Nroßen V</line>
        <line lrx="2610" lry="1524" ulx="2462" uly="1442">funden, 9</line>
        <line lrx="2610" lry="1648" ulx="2461" uly="1560">ſrh Munn</line>
        <line lrx="2610" lry="1770" ulx="2428" uly="1680">ſent ſch</line>
        <line lrx="2603" lry="1886" ulx="2451" uly="1799">larndthi</line>
        <line lrx="2602" lry="2000" ulx="2466" uly="1916">Urigens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2124" type="textblock" ulx="2401" uly="2031">
        <line lrx="2610" lry="2124" ulx="2401" uly="2031">t ene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3078" type="textblock" ulx="2451" uly="2152">
        <line lrx="2610" lry="2250" ulx="2461" uly="2152">c den</line>
        <line lrx="2610" lry="2366" ulx="2451" uly="2269">nne herel</line>
        <line lrx="2595" lry="2487" ulx="2512" uly="2400">Niche</line>
        <line lrx="2596" lry="2597" ulx="2458" uly="2513">Mhrden</line>
        <line lrx="2610" lry="2729" ulx="2469" uly="2628">Neſhong</line>
        <line lrx="2608" lry="2842" ulx="2473" uly="2745">ſhmmnfi</line>
        <line lrx="2610" lry="2955" ulx="2467" uly="2874">lch die ,</line>
        <line lrx="2594" lry="3078" ulx="2460" uly="2985">Eif ton</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3798" type="textblock" ulx="2479" uly="3393">
        <line lrx="2607" lry="3463" ulx="2499" uly="3393">*) die</line>
        <line lrx="2610" lry="3573" ulx="2533" uly="3502">lact</line>
        <line lrx="2610" lry="3679" ulx="2479" uly="3611">r</line>
        <line lrx="2609" lry="3798" ulx="2550" uly="3720">he</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="115" type="page" xml:id="s_Jd26-3_115">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_115.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="204" lry="1667" type="textblock" ulx="0" uly="617">
        <line lrx="204" lry="706" ulx="1" uly="617">n Nhufmn</line>
        <line lrx="204" lry="819" ulx="0" uly="750">ngen won ie</line>
        <line lrx="201" lry="934" ulx="0" uly="862">ekſattn, md</line>
        <line lrx="200" lry="1167" ulx="0" uly="983">i ict.</line>
        <line lrx="196" lry="1182" ulx="57" uly="1103">ung  N</line>
        <line lrx="196" lry="1292" ulx="0" uly="1118">ud gairt</line>
        <line lrx="192" lry="1418" ulx="0" uly="1340">deſt hiſe</line>
        <line lrx="195" lry="1533" ulx="2" uly="1462">ſſer Puttik in</line>
        <line lrx="193" lry="1667" ulx="0" uly="1574">vehen uni</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="1772" type="textblock" ulx="0" uly="1693">
        <line lrx="217" lry="1772" ulx="0" uly="1693">andere N</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="2533" type="textblock" ulx="0" uly="1819">
        <line lrx="168" lry="1894" ulx="0" uly="1819">endient da</line>
        <line lrx="195" lry="2029" ulx="0" uly="1937">eegois in</line>
        <line lrx="194" lry="2140" ulx="0" uly="2050">n man</line>
        <line lrx="190" lry="2269" ulx="0" uly="2171">gt nnd</line>
        <line lrx="180" lry="2387" ulx="17" uly="2292">ſtcherale</line>
        <line lrx="192" lry="2533" ulx="12" uly="2415">goch berc h</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="518" type="textblock" ulx="477" uly="408">
        <line lrx="2026" lry="518" ulx="477" uly="408">Bon den innerlichen Krankheiten. 107</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="936" type="textblock" ulx="273" uly="617">
        <line lrx="2028" lry="707" ulx="273" uly="617">ſer gekocht und in großer Menge getrunken wird, *)</line>
        <line lrx="2033" lry="842" ulx="274" uly="736">wofern das Fieber nicht den Gebrauch dieſes</line>
        <line lrx="2032" lry="936" ulx="275" uly="851">Mittels verbietet. Auch kann man den kuͤhlen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2109" lry="1063" type="textblock" ulx="260" uly="971">
        <line lrx="2109" lry="1063" ulx="260" uly="971">den Mitteln ihr billiges Lob nicht verſagen, als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="1293" type="textblock" ulx="281" uly="1090">
        <line lrx="2034" lry="1196" ulx="281" uly="1090">z. B. dem Waſſer mit Citronenſaft oder Salpe⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="1293" ulx="281" uly="1207">ter verſetzt, einem Trank von Bibernell und der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="1422" type="textblock" ulx="259" uly="1329">
        <line lrx="2036" lry="1422" ulx="259" uly="1329">großen Wallwurz u. ſ. f. Endlich habe ich ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="2238" type="textblock" ulx="288" uly="1446">
        <line lrx="2087" lry="1529" ulx="291" uly="1446">funden, daß viele Kranke vollkommen geneſen</line>
        <line lrx="2043" lry="1658" ulx="288" uly="1564">ſind, wenn ſie einige Tage nichts als bloßes Waſ⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="1768" ulx="289" uly="1675">ſer zu ſich genommen haben. Doch iſt es zuweie</line>
        <line lrx="2039" lry="1892" ulx="291" uly="1798">len noͤthig, die allgemeinen Mittel vorauszuſchicken.</line>
        <line lrx="2040" lry="2011" ulx="291" uly="1915">Uebrigens iſt das Waſſer auch in dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="2128" ulx="288" uly="2034">heit eine ſo vortreffliche Sache, daß es, ſo wie</line>
        <line lrx="2040" lry="2238" ulx="295" uly="2153">bey dem groͤßten Theil aller Krankheiten, im An⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1749" lry="2371" type="textblock" ulx="226" uly="2256">
        <line lrx="1749" lry="2371" ulx="226" uly="2256">fange derſelben ſeines gleichen nicht hat,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="2711" type="textblock" ulx="296" uly="2391">
        <line lrx="2041" lry="2481" ulx="457" uly="2391">Naͤchſt dieſen allen thun in der Folge die be⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="2600" ulx="296" uly="2494">ruhigenden Mittel vorzuͤgliche Dienſte, ſowohl</line>
        <line lrx="2039" lry="2711" ulx="301" uly="2627">die ſchmerzſtillenden, als z. B. der Campher, der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="3153" type="textblock" ulx="254" uly="2739">
        <line lrx="2039" lry="2828" ulx="275" uly="2739">ſchmerzſtillende mineraliſche Liquor u. ſ. w. als</line>
        <line lrx="2072" lry="2946" ulx="254" uly="2861">auch die betaͤubenden, z. B. das Laudanum, der</line>
        <line lrx="2041" lry="3153" ulx="302" uly="2975">Salt von weiß em Mohn ‚ die ſchmerzſtinenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3258" type="textblock" ulx="1837" uly="3099">
        <line lrx="2049" lry="3258" ulx="1837" uly="3099">Tro⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2171" lry="3770" type="textblock" ulx="377" uly="3356">
        <line lrx="2051" lry="3450" ulx="377" uly="3356">*) Die Milch, in welcher das Netz eines Thieres ge⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="3560" ulx="438" uly="3475">kocht worden, oder die ſonſt mit duͤnnen Fettigkeiten</line>
        <line lrx="2050" lry="3670" ulx="425" uly="3561">verbunden iſt, ingleichen Staͤrke in Milch gekocht, und</line>
        <line lrx="2171" lry="3770" ulx="455" uly="3675">andre ähnliche Dinge ſind vorzuͤglich nuͤtzlich, A⸗ d. N.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="116" type="page" xml:id="s_Jd26-3_116">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_116.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2610" lry="3210" type="textblock" ulx="436" uly="578">
        <line lrx="2610" lry="703" ulx="607" uly="578">Tropfen des Sydenham u. a. d. g. die man ſonen ve</line>
        <line lrx="2610" lry="820" ulx="546" uly="720">auch fuͤglich mit abfuͤhrenden Mitteln verſetzen e mrtſes</line>
        <line lrx="2608" lry="943" ulx="600" uly="841">kann, wenn man nur keine Merkmale vom heißen e Geund</line>
        <line lrx="2595" lry="1059" ulx="602" uly="952">Brande verſpuͤret. Die Wund⸗ und balſami⸗ ſe tic die</line>
        <line lrx="2610" lry="1184" ulx="594" uly="1073">ſchen Mittel ſind auch zukraͤglich, als z. B. das m chit</line>
        <line lrx="2610" lry="1300" ulx="585" uly="1192">Johanniskraut, das Wintergruͤn, der Balſam gedene grn</line>
        <line lrx="2606" lry="1430" ulx="605" uly="1307">von Copaiva und des Locatellus u. a. d. g. ę wieder geß⸗</line>
        <line lrx="2609" lry="1551" ulx="607" uly="1430">Bey manchen helfen ſchweißbefoͤrdernde Arzneyen, Deée</line>
        <line lrx="2603" lry="1665" ulx="606" uly="1548">als Scorzonere, Chingwurzel, Franzoſenholz u. inſth i</line>
        <line lrx="2610" lry="1780" ulx="595" uly="1665">d. g. Auch kann man die bekannten einſaugen. egen</line>
        <line lrx="2610" lry="1889" ulx="587" uly="1775">den Mittel mit Nutzen geben; hingegen muß man en ud n</line>
        <line lrx="2604" lry="2017" ulx="565" uly="1901">mit den magenſtaͤrkenden und zuſammenziehenden n din</line>
        <line lrx="2609" lry="2127" ulx="603" uly="2014">behutſam verfahren. Wenn ſolche aber zu rech  mfehn</line>
        <line lrx="2610" lry="2251" ulx="582" uly="2136">ter Zeit verordnet werden, ſo pflegen ſie der gief t⸗</line>
        <line lrx="2608" lry="2498" ulx="592" uly="2253">Krankheit vollends ein Enbe zu machen. Hier⸗ W</line>
        <line lrx="2525" lry="2473" ulx="599" uly="2377">her gehoͤren die wilden Roſen⸗ und Granatene ig</line>
        <line lrx="2610" lry="2619" ulx="599" uly="2435">blaͤhten, die Tormentille, die Simaruba, die ⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2738" ulx="436" uly="2595">bey den Neuern mit Recht ſo ſehr geprieſen iceſi</line>
        <line lrx="2610" lry="2841" ulx="598" uly="2724">wird, *) der Schleedorn, Maſtix, Alaun, die mb imn</line>
        <line lrx="2610" lry="2973" ulx="582" uly="2827">Sahlmittel, das Diaſcordium, der Theriak u. litſe goſi</line>
        <line lrx="2604" lry="3088" ulx="563" uly="2962">ſ. f. Die vortrefliche Wirkung der Milchdiaͤt bey lentin</line>
        <line lrx="2610" lry="3210" ulx="585" uly="3059">dieſer Krankheit iſt jedermann bekannt, desglei⸗ we ze 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3739" type="textblock" ulx="545" uly="3172">
        <line lrx="2609" lry="3390" ulx="545" uly="3172">chen der Waſſer zu Forges und andrer Geſund⸗ * in</line>
        <line lrx="2610" lry="3548" ulx="2091" uly="3318">brun⸗ e nin</line>
        <line lrx="2311" lry="3739" ulx="576" uly="3520">1*) ) Die golumbewunzel n und viele andere ahnliche Mittel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="3769" type="textblock" ulx="727" uly="3492">
        <line lrx="2603" lry="3687" ulx="2452" uly="3492">. 4</line>
        <line lrx="2396" lry="3769" ulx="727" uly="3704">A. d. 11.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="117" type="page" xml:id="s_Jd26-3_117">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_117.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="210" lry="3118" type="textblock" ulx="0" uly="606">
        <line lrx="210" lry="689" ulx="10" uly="606">a N Rn</line>
        <line lrx="210" lry="808" ulx="26" uly="727">Wiln uſe</line>
        <line lrx="209" lry="923" ulx="0" uly="847">tringletun gi</line>
        <line lrx="208" lry="1042" ulx="0" uly="965">und  l</line>
        <line lrx="207" lry="1175" ulx="0" uly="1086">Sðõ</line>
        <line lrx="207" lry="1297" ulx="2" uly="1204">rin, N N</line>
        <line lrx="205" lry="1407" ulx="0" uly="1325">Strls 1 4 )</line>
        <line lrx="202" lry="1531" ulx="0" uly="1450">ſrhenir hene</line>
        <line lrx="195" lry="1660" ulx="0" uly="1562">Feareſce⸗</line>
        <line lrx="198" lry="1903" ulx="0" uly="1794">3 Uinpr</line>
        <line lrx="196" lry="2033" ulx="0" uly="1920">Mnrte</line>
        <line lrx="197" lry="2150" ulx="1" uly="2033">ſlche 7</line>
        <line lrx="197" lry="2267" ulx="29" uly="2155">ſo i! f,</line>
        <line lrx="195" lry="2372" ulx="84" uly="2272">t</line>
        <line lrx="196" lry="2516" ulx="0" uly="2408">em d Er</line>
        <line lrx="192" lry="2626" ulx="0" uly="2526">N Simumdt,</line>
        <line lrx="197" lry="2748" ulx="29" uly="2624"> ſr ſ⸗</line>
        <line lrx="93" lry="2876" ulx="0" uly="2791">dui</line>
        <line lrx="195" lry="3118" ulx="0" uly="2990">ehiine</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="3331" type="textblock" ulx="0" uly="3105">
        <line lrx="191" lry="3331" ulx="0" uly="3105">enm 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="222" lry="2972" type="textblock" ulx="73" uly="2869">
        <line lrx="222" lry="2972" ulx="73" uly="2869">NNlt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2015" lry="518" type="textblock" ulx="463" uly="400">
        <line lrx="2015" lry="518" ulx="463" uly="400">Bon den innerlichen Krankheiten. 109</line>
      </zone>
      <zone lrx="2125" lry="2256" type="textblock" ulx="256" uly="598">
        <line lrx="2034" lry="723" ulx="267" uly="598">brunnen, welche nach dem vergeblichem Gebrauch</line>
        <line lrx="2016" lry="829" ulx="262" uly="733">der auserleſenſten Arzneyen doch den Kranken zu</line>
        <line lrx="2119" lry="946" ulx="261" uly="838">ihrer Geſundheit verhelfen. Man weiß endlich,</line>
        <line lrx="2044" lry="1072" ulx="259" uly="963">wie viel die Veraͤnderung der Luft und des Cli⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="1183" ulx="257" uly="1094">ma thut, wodurch oft ganz allein ſchon aufge⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="1357" ulx="256" uly="1197">gebene Kranke, die eine chroniſche Ruhr hattein,</line>
        <line lrx="2099" lry="1445" ulx="258" uly="1332">wieder geſund worden ſind.</line>
        <line lrx="2040" lry="1542" ulx="375" uly="1388">Die Schaͤrfe daͤmpfenden und reinigen den Kiy⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="1662" ulx="267" uly="1559">ftiere ſind zu Anfange ſowohl als waͤhrend der</line>
        <line lrx="2118" lry="1786" ulx="262" uly="1669">ganzen Krankheit mit großem Nutzen zu gebrau⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="1889" ulx="264" uly="1792">chen und nicht zu vernachlaͤßigen. Die in den er⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2031" ulx="267" uly="1895">ſten Tagen der Krankheit ſchicklichen die Schaͤrfe⸗</line>
        <line lrx="2125" lry="2125" ulx="268" uly="2024">daͤmpfenden Klyſtiere pflegt man aus Milch; aus⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="2256" ulx="260" uly="2143">Bruͤhen, welche aus Kaldaunen oder Koͤpfen vott</line>
      </zone>
      <zone lrx="2131" lry="2364" type="textblock" ulx="238" uly="2256">
        <line lrx="2131" lry="2364" ulx="238" uly="2256">Schoͤpſen gekocht werden, aus einem Decoct dorꝛ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2142" lry="3744" type="textblock" ulx="178" uly="2373">
        <line lrx="2089" lry="2486" ulx="256" uly="2373">Nindsmagen (juſculum omaſorum) der Althee</line>
        <line lrx="2142" lry="2608" ulx="268" uly="2492">Koͤnigskerzen, Leinſamen u. d. g. zu verfertigern.</line>
        <line lrx="2121" lry="2716" ulx="269" uly="2614">Nachher laͤßt man wundreinigende Klyſtiere ſetzen,</line>
        <line lrx="2052" lry="2831" ulx="266" uly="2720">und nimmt darzu Johaͤnniskrauk, Wintergruͤn,</line>
        <line lrx="2120" lry="2950" ulx="265" uly="2855">rothe Roſen, Roſenzucker; Eyerdotter, Honig,</line>
        <line lrx="2037" lry="3067" ulx="181" uly="2965">Terpentin u. ſ. f. mit welchen Dingen man audh</line>
        <line lrx="2036" lry="3192" ulx="269" uly="3073">noch den Campher oft fuͤglich verbinden kann.</line>
        <line lrx="2066" lry="3308" ulx="195" uly="3193">Einen geringen Nutzen leiſten die aͤußerlichen ſo⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="3428" ulx="196" uly="3312">wohl erweichenden als ſtaͤrtenden Mittel; ſedoch⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="3535" ulx="270" uly="3430">verſchaffen ſie bisweilen einige Erleichterung. Die⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="3668" ulx="178" uly="3549">ſer Huͤlfsmittel pflegt man ſich bey allen Arten</line>
        <line lrx="2013" lry="3744" ulx="1046" uly="3676">DUD; von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="118" type="page" xml:id="s_Jd26-3_118">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_118.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2325" lry="1896" type="textblock" ulx="521" uly="420">
        <line lrx="1759" lry="529" ulx="568" uly="420">110 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="1770" lry="718" ulx="603" uly="617">von rothen Ruhren zu bedienen.</line>
        <line lrx="2325" lry="844" ulx="581" uly="743">leicht abzuſehen ſeyn, daß man nach dem Befin⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="970" ulx="599" uly="861">den der Umſtaͤnde eine Auswahl darinnen ma⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="1076" ulx="600" uly="982">chen, und daher, wenn dieſe Krankheit etwas</line>
        <line lrx="2317" lry="1198" ulx="599" uly="1084">ſogenanntes boͤsartiges bey ſich hat, eine zuſam⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="1315" ulx="595" uly="1213">mengeſetzte Methode befolgen muͤſſe. Hierzu kommt</line>
        <line lrx="2308" lry="1433" ulx="595" uly="1336">noch, daß nicht bey allen Arten von epidemiſche</line>
        <line lrx="2305" lry="1550" ulx="521" uly="1447">RKuhren, weil ſie einander ſelten vollkommen aͤhn⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="1669" ulx="594" uly="1570">lich ſind, einerley Behandlungsart Statt finden</line>
        <line lrx="2300" lry="1783" ulx="540" uly="1690">kann. So iſt z. B. das Aderlaſſen nach der ver⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="1896" ulx="589" uly="1787">ſchiedenen Witterung und verſchiedenen Natur der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="2143" type="textblock" ulx="578" uly="1916">
        <line lrx="2323" lry="2019" ulx="578" uly="1916">Krankheit bald heilſam bald toͤdlich; eben dieſes</line>
        <line lrx="2325" lry="2143" ulx="583" uly="2040">gilt auch von der Ipecacuanha, Simaruba, Milch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="2258" type="textblock" ulx="579" uly="2154">
        <line lrx="2294" lry="2258" ulx="579" uly="2154">u. ſ. f. Man muß ſich daher alle moͤgliche Muͤhe ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2493" type="textblock" ulx="518" uly="2284">
        <line lrx="2316" lry="2395" ulx="518" uly="2284">ben, daß man zuvoͤrderſt von der eigentlichen</line>
        <line lrx="2317" lry="2493" ulx="576" uly="2393">Art der Krankheit und den in der Luft ſteckenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="3790" type="textblock" ulx="465" uly="2517">
        <line lrx="2287" lry="2610" ulx="575" uly="2517">unreinen Duͤnſten eine Kenntniß erlange; außer⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="2754" ulx="575" uly="2637">dem muß man mit den Huͤlfsmitteln bedaͤchtige</line>
        <line lrx="2287" lry="2866" ulx="573" uly="2760">Verſuche machen, weil man die mehreſtenmale</line>
        <line lrx="2284" lry="2965" ulx="569" uly="2873">erſt nach einigen gemachten Proben den wahren</line>
        <line lrx="1389" lry="3085" ulx="566" uly="3005">Heilungsweg entdecket.</line>
        <line lrx="2284" lry="3203" ulx="562" uly="3108">gen, welche von dieſer Krankheit ſich zu erholen</line>
        <line lrx="2281" lry="3337" ulx="558" uly="3235">anfangen, die heftigen Bewegungen des Gemuͤths</line>
        <line lrx="2295" lry="3439" ulx="465" uly="3351">und Koͤrpers, die kalte Luft, das Zuckerwerk und</line>
        <line lrx="2281" lry="3561" ulx="535" uly="3472">bie Unordnungen in Speiſen und Getraͤnken ſorg⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="3788" ulx="551" uly="3583">faͤltig vermeiden; weil dieſes alles, wie die .</line>
        <line lrx="2279" lry="3790" ulx="2150" uly="3707">fah⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2347" lry="713" type="textblock" ulx="1858" uly="596">
        <line lrx="2347" lry="713" ulx="1858" uly="596">Es wird aͤber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="3083" type="textblock" ulx="1481" uly="2997">
        <line lrx="2318" lry="3083" ulx="1481" uly="2997">Endlich muͤſſen diejeni⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="495" type="textblock" ulx="2524" uly="407">
        <line lrx="2609" lry="495" ulx="2524" uly="407">Vaon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1529" type="textblock" ulx="2424" uly="608">
        <line lrx="2610" lry="690" ulx="2441" uly="608">ſhhung gan</line>
        <line lrx="2595" lry="806" ulx="2443" uly="728">Purſachen</line>
        <line lrx="2610" lry="929" ulx="2485" uly="847">Dosſent</line>
        <line lrx="2610" lry="1044" ulx="2428" uly="963">ug des de</line>
        <line lrx="2610" lry="1164" ulx="2424" uly="1079">ſgen iſt n</line>
        <line lrx="2602" lry="1283" ulx="2424" uly="1200">dadon ſchr</line>
        <line lrx="2610" lry="1400" ulx="2434" uly="1320">Un alſo n</line>
        <line lrx="2610" lry="1529" ulx="2448" uly="1434">gen/ ⸗9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1640" type="textblock" ulx="2397" uly="1560">
        <line lrx="2610" lry="1640" ulx="2397" uly="1560">(hcegten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1766" type="textblock" ulx="2437" uly="1671">
        <line lrx="2610" lry="1766" ulx="2437" uly="1671">1 cheen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2006" type="textblock" ulx="2389" uly="1787">
        <line lrx="2610" lry="1873" ulx="2397" uly="1787">iffnende vrs</line>
        <line lrx="2610" lry="2006" ulx="2389" uly="1908">Mhnellrſech</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2237" type="textblock" ulx="2439" uly="2025">
        <line lrx="2610" lry="2124" ulx="2439" uly="2025">Whrgger /</line>
        <line lrx="2608" lry="2237" ulx="2440" uly="2148">ocg hen 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2603" type="textblock" ulx="2383" uly="2261">
        <line lrx="2610" lry="2372" ulx="2406" uly="2261">liſt Kotß</line>
        <line lrx="2606" lry="2493" ulx="2383" uly="2376">iigenin</line>
        <line lrx="2609" lry="2603" ulx="2384" uly="2505">d niücer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2577" lry="2823" type="textblock" ulx="2415" uly="2613">
        <line lrx="2575" lry="2705" ulx="2430" uly="2613">lan Ne</line>
        <line lrx="2577" lry="2823" ulx="2415" uly="2744">Unter ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2955" type="textblock" ulx="2409" uly="2845">
        <line lrx="2610" lry="2955" ulx="2409" uly="2845">Wron,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3561" type="textblock" ulx="2431" uly="3329">
        <line lrx="2609" lry="3561" ulx="2431" uly="3329">. iſt N</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="119" type="page" xml:id="s_Jd26-3_119">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_119.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2058" lry="3518" type="textblock" ulx="0" uly="401">
        <line lrx="1992" lry="507" ulx="454" uly="401">Von den innerlichen Krankheiten. 111</line>
        <line lrx="1996" lry="764" ulx="0" uly="606">iee kahrung gar oft lehret, ſehr leich einen Ruͤckfall</line>
        <line lrx="873" lry="804" ulx="253" uly="726">verurſachen kann.</line>
        <line lrx="1991" lry="932" ulx="406" uly="793">Dasſenige, was von der beſondern Behand⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1061" ulx="246" uly="961">lung des Leber, und Gekroͤsblutfluſſes noch zu</line>
        <line lrx="1993" lry="1169" ulx="248" uly="1078">ſagen iſt, muͤſſen wir deshalben kurz faſſen, weil</line>
        <line lrx="1986" lry="1296" ulx="247" uly="1181">davon ſehr wenige Bemerkungen vorhanden ſind.</line>
        <line lrx="1992" lry="1409" ulx="248" uly="1313">Um alſo von dem Leberfluſſe den Aufang zu ma⸗</line>
        <line lrx="1986" lry="1519" ulx="253" uly="1417">chen, ſo laͤßt ſich aus allen bisher von andern</line>
        <line lrx="1985" lry="1641" ulx="249" uly="1550">angezeigten und meinen eigenen Bemerkungen ſo</line>
        <line lrx="1986" lry="1762" ulx="250" uly="1669">viel ſchließen, daß verſchiedene temperirende, er⸗</line>
        <line lrx="1984" lry="1882" ulx="248" uly="1772">oͤffnende und bittre Pflanzen von den Alten nicht</line>
        <line lrx="1983" lry="1993" ulx="248" uly="1900">ohne Urſache fuͤr auf die Leber vorzuͤglich wirkende</line>
        <line lrx="1985" lry="2151" ulx="171" uly="2019"> Arzneyen (hepaticæ) gehalten worden ſind, weil</line>
        <line lrx="1981" lry="2281" ulx="171" uly="2114">nach dem Gebrauch der allgemeinen Mittel bey</line>
        <line lrx="1982" lry="2354" ulx="247" uly="2258">dieſer Krankheit, wenn ſie nur nicht bereits zu</line>
        <line lrx="1981" lry="2467" ulx="1" uly="2346">on N tief eingewurzelt iſt, wohl nichts wirkſameres</line>
        <line lrx="1983" lry="2609" ulx="136" uly="2435">. und nuͤtzlicheres als dieſelben gefunden werden</line>
        <line lrx="2014" lry="2903" ulx="25" uly="2571">22 kann. Die auserleſenſten und gewoͤhnlichſten dar⸗</line>
        <line lrx="1984" lry="2820" ulx="245" uly="2726">unter ſind das Leberkraut, die Odermennige, der</line>
        <line lrx="1985" lry="2939" ulx="245" uly="2844">Wegwart, der Loͤwenzahn, die Hirſchzunge, das</line>
        <line lrx="1980" lry="3053" ulx="108" uly="2906">king Tauſendguͤldenkraut, die Rhabarber u. ſ. f. Man</line>
        <line lrx="1978" lry="3176" ulx="0" uly="2999">uin 1 nimmt auch nach Befinden der Umſtaͤnde andre,</line>
        <line lrx="2011" lry="3369" ulx="0" uly="3150">ebe naͤmlich einſaugende, magenſtaͤrkende, ſtarke er⸗</line>
        <line lrx="1945" lry="3473" ulx="51" uly="3269"> d 3 oͤffnende und ſchweißtreibende Mittel zu Huͤlfe</line>
        <line lrx="1976" lry="3518" ulx="179" uly="3396">. welche oft Nutzen geſchafft haben. Wenn aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="1994" lry="3767" type="textblock" ulx="0" uly="3398">
        <line lrx="169" lry="3519" ulx="0" uly="3398">1gn</line>
        <line lrx="1994" lry="3685" ulx="1" uly="3524">1d Genn th der Magen die Milch vertraͤgt und man ſelbige</line>
        <line lrx="1976" lry="3767" ulx="5" uly="3655">s ℳ DH zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="2302" type="textblock" ulx="0" uly="766">
        <line lrx="201" lry="842" ulx="4" uly="766">n d uae</line>
        <line lrx="201" lry="962" ulx="0" uly="886">ahl Miung po</line>
        <line lrx="200" lry="1079" ulx="0" uly="1008">2 Kuntgt tbe</line>
        <line lrx="216" lry="1208" ulx="0" uly="1126">ich det in e</line>
        <line lrx="198" lry="1334" ulx="0" uly="1249">niſe hente</line>
        <line lrx="198" lry="1441" ulx="0" uly="1366">en don oß</line>
        <line lrx="196" lry="1563" ulx="0" uly="1484">, toltni</line>
        <line lrx="199" lry="1698" ulx="0" uly="1604">dutt Ent</line>
        <line lrx="197" lry="1808" ulx="2" uly="1729">aſet nach ben</line>
        <line lrx="193" lry="1932" ulx="0" uly="1849">hicdanhtr</line>
        <line lrx="203" lry="2055" ulx="4" uly="1966">dlc int</line>
        <line lrx="171" lry="2174" ulx="0" uly="2103">4, Gimmk?</line>
        <line lrx="182" lry="2302" ulx="3" uly="2216">lenigich</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="2281" type="textblock" ulx="104" uly="2202">
        <line lrx="182" lry="2281" ulx="104" uly="2202">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="2896" type="textblock" ulx="0" uly="2457">
        <line lrx="125" lry="2545" ulx="0" uly="2457">n dali</line>
        <line lrx="148" lry="2669" ulx="0" uly="2588">n; AA</line>
        <line lrx="202" lry="2875" ulx="0" uly="2683">gid tn</line>
        <line lrx="148" lry="2896" ulx="51" uly="2815">1 nc</line>
      </zone>
      <zone lrx="117" lry="3039" type="textblock" ulx="0" uly="2959">
        <line lrx="117" lry="3039" ulx="0" uly="2959">Uenbe</line>
      </zone>
      <zone lrx="65" lry="3406" type="textblock" ulx="0" uly="3337">
        <line lrx="65" lry="3406" ulx="0" uly="3337">9</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="120" type="page" xml:id="s_Jd26-3_120">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_120.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="742" lry="472" type="textblock" ulx="602" uly="422">
        <line lrx="742" lry="472" ulx="602" uly="422">112</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="676" type="textblock" ulx="595" uly="571">
        <line lrx="2327" lry="676" ulx="595" uly="571">zu rechter Zeit verordnet, ſo iſt ſie, nach meiner</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="810" type="textblock" ulx="568" uly="699">
        <line lrx="2335" lry="810" ulx="568" uly="699">Erfahrung ſo gut und heilſam, als die auserle⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1905" lry="910" type="textblock" ulx="603" uly="825">
        <line lrx="1905" lry="910" ulx="603" uly="825">ſenſten Arzneyen aus der Apotheke.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="1030" type="textblock" ulx="765" uly="912">
        <line lrx="2334" lry="1030" ulx="765" uly="912">Was die Cur des aus dem Magen oder Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="1172" type="textblock" ulx="602" uly="1018">
        <line lrx="2327" lry="1172" ulx="602" uly="1018">kroſe herruͤhrenden Blutkfiuſſes anbelangt, ſo muß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="1521" type="textblock" ulx="603" uly="1166">
        <line lrx="2338" lry="1278" ulx="604" uly="1166">man ſeine Bemühungen zuvoͤrderſt dahin richten,</line>
        <line lrx="2336" lry="1390" ulx="606" uly="1289">daß man das in dem Darmcanal befindliche</line>
        <line lrx="2332" lry="1521" ulx="603" uly="1413">ausgetretene Gebluͤte fortſchaffe, damit es nicht,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="1745" type="textblock" ulx="603" uly="1531">
        <line lrx="2322" lry="1634" ulx="603" uly="1531">wenn es lange daſelbſt ſitzen bleibt, in Faͤulniß</line>
        <line lrx="2327" lry="1745" ulx="603" uly="1646">uͤbergehe. Doch muß man ſich zur Erreichung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1882" type="textblock" ulx="606" uly="1758">
        <line lrx="2339" lry="1882" ulx="606" uly="1758">dieſer Abſicht lediglich der Klyſtiere bedienen, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="2109" type="textblock" ulx="605" uly="1880">
        <line lrx="2326" lry="2005" ulx="608" uly="1880">auch mit dieſen behutſamn verfahren, damit man</line>
        <line lrx="2314" lry="2109" ulx="605" uly="1994">den Blutgang dadurch nicht vermehret. Hernach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="2233" type="textblock" ulx="608" uly="2134">
        <line lrx="2348" lry="2233" ulx="608" uly="2134">thun die der Faͤulniß widerſtehenden ſauern Dinge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="3743" type="textblock" ulx="537" uly="2238">
        <line lrx="2322" lry="2340" ulx="594" uly="2238">vörtreffliche Dienſte, welche nicht nur den Blut⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="2461" ulx="605" uly="2353">fluß zu ſtillen, ſondern aͤuch der Faͤulniß des</line>
        <line lrx="2306" lry="2578" ulx="611" uly="2472">ſtockenden Blutes zu widerſtehen im Stande ſind.</line>
        <line lrx="2328" lry="2696" ulx="611" uly="2592">Die Huͤnerbruͤhe, oder der Reißſchleim mit dem</line>
        <line lrx="2327" lry="2813" ulx="593" uly="2715">Eitroͤnenſaft oder der Rabelſchen Eſſenz verſetzt,</line>
        <line lrx="2318" lry="2932" ulx="611" uly="2837">ſind hierzu die vorzuͤglichſten. Zuweilen haben</line>
        <line lrx="2317" lry="3074" ulx="610" uly="2955">die natuͤrlichen Balſame, als der peruvianiſche,</line>
        <line lrx="2330" lry="3197" ulx="608" uly="3075">der tolutaniſche u. ſ. f. geholfen. Der innerliche</line>
        <line lrx="2324" lry="3302" ulx="567" uly="3186">Gebrauch des Chamillentranks oͤder die davon</line>
        <line lrx="2318" lry="3415" ulx="606" uly="3306">bereiteten Klyſtiere ſollen auch gaͤnz vortrefflich</line>
        <line lrx="2321" lry="3522" ulx="537" uly="3408">ſeyn. Man beſchließet die Cur mit einer abfuͤh⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="3743" ulx="605" uly="3547">kenden Arzuey, welche aber ſo eingerichtet iuc</line>
        <line lrx="2322" lry="3738" ulx="2168" uly="3667">muß⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1157" type="textblock" ulx="2408" uly="966">
        <line lrx="2610" lry="1044" ulx="2408" uly="966">heit kann</line>
        <line lrx="2610" lry="1157" ulx="2408" uly="1084">lournel de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="1421" type="textblock" ulx="2414" uly="1203">
        <line lrx="2607" lry="1293" ulx="2414" uly="1203">ber Mo,</line>
        <line lrx="2608" lry="1421" ulx="2432" uly="1321">leſen nid</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="1709" type="textblock" ulx="2433" uly="1568">
        <line lrx="2601" lry="1709" ulx="2433" uly="1568">in hen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3795" type="textblock" ulx="2404" uly="1768">
        <line lrx="2533" lry="1947" ulx="2412" uly="1768">En</line>
        <line lrx="2610" lry="1993" ulx="2501" uly="1922">an 6</line>
        <line lrx="2609" lry="2118" ulx="2433" uly="2021">Neſes Hoen</line>
        <line lrx="2610" lry="2232" ulx="2430" uly="2146">hbic nt</line>
        <line lrx="2610" lry="2370" ulx="2416" uly="2263">Ule ſtrarti</line>
        <line lrx="2610" lry="2489" ulx="2411" uly="2377">Greitte) f</line>
        <line lrx="2609" lry="2597" ulx="2407" uly="2495">fHerchlgr oe</line>
        <line lrx="2610" lry="2725" ulx="2419" uly="2618">Rſihen Ze</line>
        <line lrx="2610" lry="2828" ulx="2412" uly="2733">oder den de</line>
        <line lrx="2610" lry="2956" ulx="2405" uly="2844">ſichten han</line>
        <line lrx="2610" lry="3084" ulx="2404" uly="2972">nhelt dent</line>
        <line lrx="2607" lry="3195" ulx="2411" uly="3083">Pubenwuͤrmn</line>
        <line lrx="2610" lry="3321" ulx="2410" uly="3198">ſfräre in</line>
        <line lrx="2597" lry="3430" ulx="2497" uly="3345">ſt der</line>
        <line lrx="2577" lry="3561" ulx="2437" uly="3459"> daben en</line>
        <line lrx="2608" lry="3690" ulx="2432" uly="3552">oen mu</line>
        <line lrx="2610" lry="3795" ulx="2452" uly="3686">Liat II</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="121" type="page" xml:id="s_Jd26-3_121">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_121.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="208" lry="2020" type="textblock" ulx="0" uly="586">
        <line lrx="206" lry="681" ulx="3" uly="586">iſemu</line>
        <line lrx="208" lry="801" ulx="0" uly="723">n, d Rtich</line>
        <line lrx="95" lry="922" ulx="2" uly="844">Nhete.</line>
        <line lrx="206" lry="1045" ulx="0" uly="965">mn Vaze he</line>
        <line lrx="139" lry="1164" ulx="0" uly="1088">anbeetg</line>
        <line lrx="204" lry="1285" ulx="0" uly="1206">derf diſe ih</line>
        <line lrx="207" lry="1408" ulx="0" uly="1326">unntt fil</line>
        <line lrx="206" lry="1538" ulx="0" uly="1440">heft nkt i</line>
        <line lrx="204" lry="1724" ulx="0" uly="1558">unt</line>
        <line lrx="178" lry="1906" ulx="0" uly="1815">hſiere eher</line>
        <line lrx="207" lry="2020" ulx="0" uly="1932">fihten d</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="2923" type="textblock" ulx="0" uly="2159">
        <line lrx="204" lry="2274" ulx="0" uly="2159">tcheuden ſueh</line>
        <line lrx="205" lry="2387" ulx="0" uly="2289">e nißt i l</line>
        <line lrx="203" lry="2626" ulx="0" uly="2521">ſhen in Stm</line>
        <line lrx="210" lry="2749" ulx="11" uly="2635">iiſcln 4</line>
        <line lrx="210" lry="2923" ulx="0" uly="2750">ſchen n⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="3077" type="textblock" ulx="31" uly="2872">
        <line lrx="211" lry="2988" ulx="31" uly="2872">4 .</line>
        <line lrx="209" lry="3077" ulx="134" uly="2983">i⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1318" lry="2340" type="textblock" ulx="196" uly="2259">
        <line lrx="1318" lry="2340" ulx="196" uly="2259">oder eiterartige Materie ab.</line>
      </zone>
      <zone lrx="567" lry="2691" type="textblock" ulx="266" uly="2612">
        <line lrx="567" lry="2691" ulx="266" uly="2612">zuſtellen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="521" type="textblock" ulx="455" uly="416">
        <line lrx="2024" lry="521" ulx="455" uly="416">Von den innerlichen Krankheiten. 113</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="1429" type="textblock" ulx="259" uly="610">
        <line lrx="2057" lry="715" ulx="263" uly="610">muß, daß man den Kranken nicht etwa einen</line>
        <line lrx="2006" lry="828" ulx="259" uly="723">gefaͤhrlichen Ruͤckfall errege. Von der eigentli⸗</line>
        <line lrx="2005" lry="946" ulx="265" uly="836">chen Beſchaffenheit und Behandlung dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1062" ulx="266" uly="969">heit kann man uͤbrigens ein mehreres in dem</line>
        <line lrx="2010" lry="1187" ulx="264" uly="1076">Journal de Medicine vom Merz 1758 und Decem⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="1303" ulx="271" uly="1207">ber 1760, wo genau davon gehandelt iſt, nach⸗</line>
        <line lrx="1884" lry="1429" ulx="280" uly="1312">leſen und ſich daſelbſt guten Raths erholen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1938" lry="1695" type="textblock" ulx="301" uly="1567">
        <line lrx="1938" lry="1695" ulx="301" uly="1567">Von dem Stuhlzwange (tenesmus).</line>
      </zone>
      <zone lrx="441" lry="1970" type="textblock" ulx="276" uly="1709">
        <line lrx="441" lry="1970" ulx="276" uly="1709">E⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="1997" type="textblock" ulx="461" uly="1767">
        <line lrx="2015" lry="1878" ulx="494" uly="1767">iſt bekannt, daß man die oͤftere Neigung</line>
        <line lrx="2016" lry="1997" ulx="461" uly="1904">zum Stuhlgange alſo benennet. Bald iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="2132" type="textblock" ulx="196" uly="2021">
        <line lrx="2024" lry="2132" ulx="196" uly="2021">dieſes Beſtreben voͤllig ohne Abgang, bald geht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="3410" type="textblock" ulx="202" uly="2134">
        <line lrx="2019" lry="2241" ulx="282" uly="2134">zugleich mit dem Unrathe eine ſchleimige, blutige</line>
        <line lrx="2019" lry="2356" ulx="1408" uly="2259">Der Stuhlzwang</line>
        <line lrx="2044" lry="2470" ulx="279" uly="2377">(Epreintes) pflegt, wie oben gedacht, bey der ro⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2592" ulx="278" uly="2494">then Ruhr oder bey den Durchfaͤllen ſich mit eine</line>
        <line lrx="2035" lry="2705" ulx="651" uly="2614">Ferner entſtehet er vom Blaſenſtein,</line>
        <line lrx="2027" lry="2822" ulx="283" uly="2731">oder den von einer jeden andern Urſache verur⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="2939" ulx="283" uly="2841">ſachten Harnwinden, Ingleichen erreget und un⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="3074" ulx="285" uly="2964">terhaͤlt denſelben die goldne Ader, die kleinern</line>
        <line lrx="2035" lry="3192" ulx="203" uly="3082">Madenwuͤrmer, die Geſchwuͤre und die Hohlge⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="3370" ulx="202" uly="3198">(wure im After u. ſ. f. Bey ſchwangern Per⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="3410" ulx="211" uly="3303">ſonen iſt der Stuhlzwanz nicht ohne Gefahr, weil</line>
      </zone>
      <zone lrx="2090" lry="3537" type="textblock" ulx="204" uly="3423">
        <line lrx="2090" lry="3537" ulx="204" uly="3423">man dabey einen unzeitigen Abgang der Frucht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3782" type="textblock" ulx="301" uly="3548">
        <line lrx="2043" lry="3670" ulx="301" uly="3548">beſorgen muß. Ueberdem iſt der wahr ſcheinliche</line>
        <line lrx="2049" lry="3782" ulx="317" uly="3670">Lieut. III. Band. H Aus⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="122" type="page" xml:id="s_Jd26-3_122">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_122.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1711" lry="509" type="textblock" ulx="515" uly="341">
        <line lrx="1711" lry="509" ulx="515" uly="341">114 erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2414" lry="1039" type="textblock" ulx="584" uly="531">
        <line lrx="2414" lry="708" ulx="584" uly="531">Ausgang deſſelben nach Beſchaffenheit der Haupk</line>
        <line lrx="2330" lry="802" ulx="1529" uly="716">zufaͤlliger Weiſe einfin⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="923" ulx="586" uly="831">det, verſchieden; und blos die genaue Kenntniß</line>
        <line lrx="2354" lry="1039" ulx="587" uly="933">derſelben kann uns bey der Behandlung dieſer</line>
      </zone>
      <zone lrx="1483" lry="806" type="textblock" ulx="587" uly="689">
        <line lrx="1483" lry="806" ulx="587" uly="689">krankheit, wobey er ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="1399" type="textblock" ulx="581" uly="1070">
        <line lrx="1213" lry="1164" ulx="581" uly="1070">Krankheit leiten.</line>
        <line lrx="2311" lry="1301" ulx="698" uly="1179">Es giebt aber doch einige dabey dienliche</line>
        <line lrx="2308" lry="1399" ulx="582" uly="1302">Arzneyen, welche das Kuͤtzeln, das die Kranken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="1991" type="textblock" ulx="574" uly="1423">
        <line lrx="2324" lry="1514" ulx="582" uly="1423">im Maſtdarme empfinden, es entſtehe daſſelbe</line>
        <line lrx="2346" lry="1638" ulx="583" uly="1544">nun woher es wolle, zu vermindern im Stande</line>
        <line lrx="730" lry="1749" ulx="578" uly="1666">ſind.</line>
        <line lrx="2318" lry="1876" ulx="578" uly="1779">ner⸗ oder Reißbruͤhe und die Molken oder die</line>
        <line lrx="2371" lry="1991" ulx="574" uly="1893">Milch ſelbſt. Auch ſind gelinde abfuͤhrende Mit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="1768" type="textblock" ulx="820" uly="1658">
        <line lrx="2294" lry="1768" ulx="820" uly="1658">Dergleichen ſind die Emulſionen, die Huͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="2106" type="textblock" ulx="572" uly="2020">
        <line lrx="2296" lry="2106" ulx="572" uly="2020">tel, als z. B. die Manna, Caſſia, Tamarinden,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="2346" type="textblock" ulx="568" uly="2125">
        <line lrx="2322" lry="2234" ulx="568" uly="2125">Rhabarber u. ſ. f. nicht undienlich. Ferner kann</line>
        <line lrx="2306" lry="2346" ulx="568" uly="2257">man dabey mit Nutzen verſchiedene einſaugende,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3528" type="textblock" ulx="494" uly="2369">
        <line lrx="2292" lry="2464" ulx="570" uly="2369">desgleichen einige bey der Ruhr gewoͤhnliche Mit⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="2580" ulx="541" uly="2489">tel verordnen, welche den Stuhlzwang ſtillen koͤn⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="2700" ulx="567" uly="2609">nen, woferne nur die uͤbrigen Umſtaͤnde auch bey</line>
        <line lrx="2288" lry="2820" ulx="564" uly="2718">dieſer Wirkung das ihrige thun. Die beſte Huͤlfe</line>
        <line lrx="2288" lry="2955" ulx="535" uly="2833">aber verſchaffen die aͤußerlichen Huͤlfsmittel, wor⸗</line>
        <line lrx="2294" lry="3056" ulx="494" uly="2959">unter vorzuͤglich die bekannten die Schaͤrfe daͤm⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="3173" ulx="560" uly="3076">pfenden und reinigenden Klyſtiere gehoͤren, in</line>
        <line lrx="2284" lry="3291" ulx="556" uly="3198">welchen man, wenn ſonſt nichts ſolches verhin⸗</line>
        <line lrx="2276" lry="3437" ulx="557" uly="3316">dert, weiße Mohnloͤpfe kochen laſſen kann. Fer⸗</line>
        <line lrx="2278" lry="3528" ulx="556" uly="3432">ner kann man mit gutem Erfolg der Halbbaͤder,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2276" lry="3748" type="textblock" ulx="561" uly="3547">
        <line lrx="2276" lry="3686" ulx="561" uly="3547">erweichender und zertheilen der Baͤhungen und</line>
        <line lrx="2271" lry="3748" ulx="2016" uly="3668">beſon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1461" type="textblock" ulx="2412" uly="456">
        <line lrx="2600" lry="562" ulx="2412" uly="456">N</line>
        <line lrx="2610" lry="751" ulx="2446" uly="671">ders de</line>
        <line lrx="2610" lry="872" ulx="2438" uly="795">1l ſch bedi</line>
        <line lrx="2607" lry="984" ulx="2436" uly="920">len warmne</line>
        <line lrx="2603" lry="1114" ulx="2433" uly="1028">hawuezel)</line>
        <line lrx="2608" lry="1230" ulx="2432" uly="1145">arhen d</line>
        <line lrx="2610" lry="1342" ulx="2434" uly="1262">den Getfen</line>
        <line lrx="2544" lry="1461" ulx="2440" uly="1361">acle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2544" type="textblock" ulx="2409" uly="2045">
        <line lrx="2603" lry="2168" ulx="2471" uly="2045">1,</line>
        <line lrx="2610" lry="2293" ulx="2478" uly="2206">lce nn</line>
        <line lrx="2610" lry="2419" ulx="2412" uly="2306">ſin tih ee</line>
        <line lrx="2610" lry="2544" ulx="2409" uly="2419">mnnfn iſftt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="2777" type="textblock" ulx="2403" uly="2538">
        <line lrx="2605" lry="2654" ulx="2412" uly="2538">Wunne</line>
        <line lrx="2608" lry="2777" ulx="2403" uly="2654">, ſhſee ſenhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2967" type="textblock" ulx="2397" uly="2789">
        <line lrx="2606" lry="2967" ulx="2397" uly="2789">ſ Ud It</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="123" type="page" xml:id="s_Jd26-3_123">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_123.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="182" lry="682" type="textblock" ulx="0" uly="600">
        <line lrx="182" lry="682" ulx="0" uly="600">het de halt</line>
      </zone>
      <zone lrx="1973" lry="849" type="textblock" ulx="0" uly="646">
        <line lrx="1973" lry="849" ulx="0" uly="646"> Viſ aft n deſe nders der in Milch gekochten Holunderbluͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="1684" type="textblock" ulx="0" uly="766">
        <line lrx="2010" lry="877" ulx="289" uly="766">n ſich bedienen. Eben ſo heilſam iſt der Dampf</line>
        <line lrx="2044" lry="1006" ulx="0" uly="791">hu in vom warmen Waſſer, oder von der gekochten Al⸗</line>
        <line lrx="2002" lry="1099" ulx="0" uly="954">uſnz i theewurzel, den Koͤnigskerzenblumen und andern</line>
        <line lrx="1969" lry="1251" ulx="226" uly="1132">Pflanzen dieſer Art. Endlich ruͤhmet man noch</line>
        <line lrx="1970" lry="1338" ulx="3" uly="1195">nng duſe den Gebrauch der aͤußerlich eingeriebenen Pap⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="1454" ulx="0" uly="1317">ikiit Peſalbe, des Hirſchunſchlitts, des Eerdles und</line>
        <line lrx="1992" lry="1684" ulx="0" uly="1437">fſche . andrer dergleichen Mittel an.</line>
        <line lrx="368" lry="1641" ulx="0" uly="1571">rn in</line>
      </zone>
      <zone lrx="1999" lry="1822" type="textblock" ulx="0" uly="1620">
        <line lrx="1999" lry="1822" ulx="0" uly="1620">mn ih Von der Erſchwerung und Verhaͤrtung</line>
      </zone>
      <zone lrx="1844" lry="1994" type="textblock" ulx="336" uly="1837">
        <line lrx="1844" lry="1994" ulx="336" uly="1837">des Stuhlganges (alvus adſtricta).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="3711" type="textblock" ulx="0" uly="2016">
        <line lrx="2024" lry="2185" ulx="22" uly="2016">Umurſa eg giebt viele Perſonen beyderley Geſchlechts,</line>
        <line lrx="1966" lry="2303" ulx="0" uly="2151">mru welche nur aller drey bis vier Tage einmal</line>
        <line lrx="1972" lry="2395" ulx="1" uly="2266">einſugen offnen Leib haben; andre bleiben zehn bis zwoͤlf</line>
        <line lrx="1966" lry="2505" ulx="0" uly="2379">whhhe Tage verſtopft, wenn ſie gleich einen oͤftern Trieb</line>
        <line lrx="1982" lry="2685" ulx="0" uly="2501">unfunf dazu bekommen. Einige, welche ſehr wenig zu</line>
        <line lrx="2083" lry="2748" ulx="0" uly="2622">fin uuh ſich nehmen, haben woͤchentlich nur einmal Stuhl.</line>
        <line lrx="2006" lry="2874" ulx="21" uly="2726">Die eſ efehi gang, und ſind doch voͤllig geſund dabey; ja es</line>
        <line lrx="1986" lry="3013" ulx="0" uly="2872">di farnnh giebt geſunde Perſonen, welche viel eſſen „ und</line>
        <line lrx="2042" lry="3101" ulx="0" uly="2978">iͤt doch nicht oͤfterer zu Stuhle gehen. Man ſindet</line>
        <line lrx="1973" lry="3220" ulx="1" uly="3107">1e N img eine Nachricht von einer Weibsperſon, welche nur</line>
        <line lrx="2079" lry="3346" ulx="1" uly="3214">ſite uſt alle zwey bis drey Wochen einmal zu Stuhle ge.</line>
        <line lrx="1966" lry="3478" ulx="0" uly="3336">ſn imi trieben worden iſt; desgleichen von einem voll⸗</line>
        <line lrx="1989" lry="3568" ulx="66" uly="3455">i il kommen geſunben Prediger, der von ſeiner Kind⸗</line>
        <line lrx="1959" lry="3711" ulx="8" uly="3578">hire er n heit an nur alle vier und zwanzig Tage einmal</line>
      </zone>
      <zone lrx="1959" lry="3819" type="textblock" ulx="151" uly="3691">
        <line lrx="1959" lry="3819" ulx="151" uly="3691">O H 2 offe⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="124" type="page" xml:id="s_Jd26-3_124">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_124.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1735" lry="523" type="textblock" ulx="613" uly="424">
        <line lrx="1735" lry="523" ulx="613" uly="424">116 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="728" type="textblock" ulx="612" uly="608">
        <line lrx="2351" lry="728" ulx="612" uly="608">offenen Leib hatte, und deſſen Unrath ſo hart wie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="844" type="textblock" ulx="612" uly="743">
        <line lrx="2321" lry="844" ulx="612" uly="743">Ziegenkoth war. Laͤnger anhaltende Verſtopfun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="955" type="textblock" ulx="614" uly="847">
        <line lrx="2338" lry="955" ulx="614" uly="847">gen aber ſind ein ſeltner Fall, wenn man nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1438" type="textblock" ulx="617" uly="956">
        <line lrx="2323" lry="1067" ulx="617" uly="956">voͤllig ohne Nahrungsmittel bleibet. Eine zu lange</line>
        <line lrx="2319" lry="1183" ulx="620" uly="1092">Verhaltung der Leibesoͤffnung iſt niemals ohne</line>
        <line lrx="2319" lry="1325" ulx="624" uly="1200">Gefahr, ſondern ziehet vielmehr verſchiedene Un⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="1438" ulx="623" uly="1313">gemaͤchlichkeiten nach ſich, oder erreget auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="1550" type="textblock" ulx="628" uly="1448">
        <line lrx="2335" lry="1550" ulx="628" uly="1448">ſchwere Krankheiten. Denn es beklagen ſich der⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="2383" type="textblock" ulx="627" uly="1561">
        <line lrx="2317" lry="1662" ulx="627" uly="1561">gleichen Leute uͤber die Erzeugung vieler Blaͤhun⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1780" ulx="627" uly="1682">gen; ſie haben Anfaͤlle von der goldnen Ader,</line>
        <line lrx="2319" lry="1907" ulx="629" uly="1781">Bauchgrimmen und Aengſtlichkeit, einen bittern</line>
        <line lrx="2319" lry="2013" ulx="631" uly="1913">Geſchmack im Munde und Ekel fuͤr Speiſen. Der</line>
        <line lrx="2318" lry="2146" ulx="629" uly="2030">Leib tritt zuweilen mit einer laͤſtigen Hitze auf;</line>
        <line lrx="2318" lry="2251" ulx="627" uly="2147">es ſtellet ſich eine Windſucht ein; der Kopf iſt</line>
        <line lrx="2320" lry="2383" ulx="633" uly="2267">ſchwindlich, ſchmerzhaft und ſchwer; das Othem⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="2492" type="textblock" ulx="638" uly="2383">
        <line lrx="2337" lry="2492" ulx="638" uly="2383">ſchoͤpfen wird ihnen erſchweret, und ihre Kraͤfte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2402" lry="3199" type="textblock" ulx="633" uly="2499">
        <line lrx="2402" lry="2612" ulx="634" uly="2499">ſinken. Manche muͤſſen den Stuhl mit ſolcher</line>
        <line lrx="2319" lry="2724" ulx="635" uly="2624">Gewalt wegpreſſen, daß ihnen das Blut davon</line>
        <line lrx="2322" lry="2840" ulx="634" uly="2733">aus der Naſe ſpringt. Bey einigen koͤmmt ein</line>
        <line lrx="2320" lry="2969" ulx="633" uly="2853">Fieber mit Durſt, Ekel u. ſ. f. zum Vorſchein.</line>
        <line lrx="2318" lry="3076" ulx="635" uly="2969">Ueberdem verurſacht die hartnaͤckige V Verſtopfung</line>
        <line lrx="2394" lry="3199" ulx="634" uly="3087">des Leibes, einen Vorfall des Maſtdarms, einen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2400" lry="3442" type="textblock" ulx="566" uly="3205">
        <line lrx="2320" lry="3325" ulx="566" uly="3205">Blutabgang und Ohnmachten. Eben daher ent⸗</line>
        <line lrx="2400" lry="3442" ulx="598" uly="3314">ſtehet zuweilen eine Entzundung des Unterleibes, ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="3547" type="textblock" ulx="637" uly="3406">
        <line lrx="2328" lry="3547" ulx="637" uly="3406">die Darmgicht, die fallende Sucht, der Schlagfluß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="3736" type="textblock" ulx="642" uly="3555">
        <line lrx="2329" lry="3672" ulx="642" uly="3555">u. d. g. Den; mehreſten aber thut die Verſtopfung</line>
        <line lrx="2323" lry="3736" ulx="2234" uly="3667">kei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2546" lry="533" type="textblock" ulx="2484" uly="449">
        <line lrx="2546" lry="533" ulx="2484" uly="449">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3737" type="textblock" ulx="2369" uly="644">
        <line lrx="2610" lry="729" ulx="2398" uly="644">inn Schaden</line>
        <line lrx="2610" lry="851" ulx="2396" uly="761">ſtiſchen, ſtort</line>
        <line lrx="2596" lry="966" ulx="2396" uly="885">in herſenen</line>
        <line lrx="2610" lry="1075" ulx="2393" uly="1001">ben einen de</line>
        <line lrx="2597" lry="1209" ulx="2389" uly="1119">pied ſe noch</line>
        <line lrx="2610" lry="1322" ulx="2390" uly="1239">ner haufigen</line>
        <line lrx="2610" lry="1441" ulx="2474" uly="1359">M der</line>
        <line lrx="2607" lry="1570" ulx="2404" uly="1468">Uet mr, heß</line>
        <line lrx="2610" lry="1686" ulx="2404" uly="1593">henſenen Spe</line>
        <line lrx="2610" lry="1803" ulx="2395" uly="1713">n einer ſchi</line>
        <line lrx="2608" lry="1932" ulx="2389" uly="1817">Whametäriich</line>
        <line lrx="2609" lry="2047" ulx="2395" uly="1933">Es hat ſch n</line>
        <line lrx="2610" lry="2158" ulx="2398" uly="2056">Wihunen ue</line>
        <line lrx="2608" lry="2281" ulx="2393" uly="2186">er iunher y</line>
        <line lrx="2605" lry="2409" ulx="2380" uly="2287">latgetnngne</line>
        <line lrx="2603" lry="2598" ulx="2381" uly="2408">in</line>
        <line lrx="2608" lry="2644" ulx="2389" uly="2536">Miſtinn der</line>
        <line lrx="2524" lry="2741" ulx="2387" uly="2640">filt Ne</line>
        <line lrx="2602" lry="2883" ulx="2384" uly="2714">S</line>
        <line lrx="2610" lry="3017" ulx="2375" uly="2878">nnn iimn</line>
        <line lrx="2609" lry="3195" ulx="2369" uly="2951">luluan</line>
        <line lrx="2606" lry="3259" ulx="2379" uly="3119">nhenm Pr</line>
        <line lrx="2591" lry="3362" ulx="2388" uly="3243">ſle ſ pe</line>
        <line lrx="2566" lry="3481" ulx="2384" uly="3360">ebniſenn</line>
        <line lrx="2570" lry="3607" ulx="2376" uly="3475">Mmi 1 eſ</line>
        <line lrx="2610" lry="3737" ulx="2562" uly="3656">ft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2432" lry="3309" type="textblock" ulx="2378" uly="3232">
        <line lrx="2432" lry="3309" ulx="2378" uly="3232">Un</line>
      </zone>
      <zone lrx="2400" lry="3415" type="textblock" ulx="2384" uly="3380">
        <line lrx="2400" lry="3415" ulx="2384" uly="3380">=</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="125" type="page" xml:id="s_Jd26-3_125">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_125.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="51" lry="522" type="textblock" ulx="0" uly="430">
        <line lrx="51" lry="522" ulx="0" uly="430">6h.</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="2170" type="textblock" ulx="0" uly="626">
        <line lrx="216" lry="704" ulx="0" uly="626">n Uunt letd</line>
        <line lrx="217" lry="834" ulx="3" uly="746">Chaltech Menin</line>
        <line lrx="181" lry="959" ulx="0" uly="877">l, w</line>
        <line lrx="217" lry="1065" ulx="0" uly="986">laibet burn</line>
        <line lrx="215" lry="1317" ulx="4" uly="1222">mthr tatin</line>
        <line lrx="216" lry="1446" ulx="1" uly="1339">81 de a</line>
        <line lrx="212" lry="1554" ulx="0" uly="1463">Ir 6MN*</line>
        <line lrx="213" lry="1686" ulx="35" uly="1577">Gung n Crd</line>
        <line lrx="215" lry="1799" ulx="0" uly="1704">n Ne K⸗</line>
        <line lrx="211" lry="1941" ulx="0" uly="1815">Nücet/ hint</line>
        <line lrx="216" lry="2050" ulx="0" uly="1926">de ei!</line>
        <line lrx="184" lry="2170" ulx="5" uly="2080">eun D</line>
      </zone>
      <zone lrx="227" lry="3135" type="textblock" ulx="0" uly="2161">
        <line lrx="216" lry="2298" ulx="3" uly="2161">ſicht ; N V</line>
        <line lrx="188" lry="2417" ulx="0" uly="2330">nd ſcoe,</line>
        <line lrx="212" lry="2550" ulx="0" uly="2425">an Nhk</line>
        <line lrx="199" lry="2655" ulx="17" uly="2539">u E 1l</line>
        <line lrx="77" lry="2788" ulx="12" uly="2708">hen</line>
        <line lrx="227" lry="2912" ulx="0" uly="2767">deg unie/ 1,</line>
        <line lrx="226" lry="3013" ulx="100" uly="2869">1 46</line>
        <line lrx="219" lry="3135" ulx="92" uly="2993">1e</line>
      </zone>
      <zone lrx="208" lry="1742" type="textblock" ulx="196" uly="1696">
        <line lrx="208" lry="1742" ulx="196" uly="1696">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="1414" lry="972" type="textblock" ulx="191" uly="863">
        <line lrx="1414" lry="972" ulx="191" uly="863">teten Perſonen vorzuͤglich eigen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2008" lry="544" type="textblock" ulx="469" uly="423">
        <line lrx="2008" lry="544" ulx="469" uly="423">Von den innerlichen Krankheiten. 117</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="2265" type="textblock" ulx="271" uly="626">
        <line lrx="2009" lry="727" ulx="272" uly="626">keinen Schaden; und ſie iſt melancholiſchen, hy⸗</line>
        <line lrx="2009" lry="847" ulx="275" uly="749">ſteriſchen, ſkorbutiſchen und mit der Gicht behaf⸗</line>
        <line lrx="2005" lry="961" ulx="1499" uly="871">Die Gelehrten</line>
        <line lrx="2003" lry="1088" ulx="275" uly="987">haben einen beſondern Hang dazu; und endlich</line>
        <line lrx="2071" lry="1214" ulx="272" uly="1094">wird ſie noch durch haͤufig erregte Schweiße, ei⸗</line>
        <line lrx="2006" lry="1316" ulx="275" uly="1218">nen haͤufigen Genuß der Milch u. ſ. f. vermehret.</line>
        <line lrx="2011" lry="1441" ulx="442" uly="1336">Bey der Unterſuchung der todten Koͤrper fin⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1564" ulx="279" uly="1446">det man, daß die Gedaͤrme von der Menge der</line>
        <line lrx="2010" lry="1671" ulx="278" uly="1578">genoſſenen Speiſen, von verhaͤrtetem Unrath, oder</line>
        <line lrx="2053" lry="1798" ulx="277" uly="1687">von einer ſchleimigen und vertrockneten Materie</line>
        <line lrx="2002" lry="1907" ulx="272" uly="1804">widernatuͤrlich vollgepfropft und erweitert ſind.</line>
        <line lrx="2006" lry="2040" ulx="281" uly="1928">Es hat ſich in denſelben eine große Menge von</line>
        <line lrx="2006" lry="2154" ulx="271" uly="2051">Blaͤhungen verhalten; ſie ſind verſchiedentlich</line>
        <line lrx="2009" lry="2265" ulx="276" uly="2163">unter einander verwickelt, von einer angehaͤuften</line>
      </zone>
      <zone lrx="2008" lry="2719" type="textblock" ulx="170" uly="2276">
        <line lrx="2008" lry="2393" ulx="170" uly="2276">* Menge von Knoten verſtopft, und man entdecket</line>
        <line lrx="874" lry="2496" ulx="178" uly="2404">[Steine darinnen,</line>
        <line lrx="2008" lry="2617" ulx="235" uly="2523">ders iſt von den Ueberbleibſeln von Speiſen uͤber⸗</line>
        <line lrx="436" lry="2719" ulx="242" uly="2638">fuͤllt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2009" lry="2504" type="textblock" ulx="961" uly="2398">
        <line lrx="2009" lry="2504" ulx="961" uly="2398">Der Zwoͤlffingerdarm beſon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="3202" type="textblock" ulx="219" uly="2644">
        <line lrx="2009" lry="2733" ulx="522" uly="2644">Der Grimmdarm und die andern dicken</line>
        <line lrx="2008" lry="2854" ulx="273" uly="2754">Daͤrme ſind mit verhaͤrtetem oder gleichſam ver⸗</line>
        <line lrx="2006" lry="2981" ulx="273" uly="2866">ſteinertem Unrath verſtopft. Man hat gefunden,</line>
        <line lrx="2005" lry="3089" ulx="274" uly="2985">daß in dem Grimmdarm drey und mehr Pfunde</line>
        <line lrx="2017" lry="3202" ulx="219" uly="3099">Kirſch⸗ und Pfirſichkerne geſtecket haben. Es war</line>
      </zone>
      <zone lrx="2005" lry="3329" type="textblock" ulx="216" uly="3219">
        <line lrx="2005" lry="3329" ulx="216" uly="3219">derſelbe ſo weit wie der Magen und da; wo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2005" lry="3557" type="textblock" ulx="269" uly="3344">
        <line lrx="2005" lry="3450" ulx="272" uly="3344">die Erweiterung aufhoͤrt, zuſammengezogen und</line>
        <line lrx="2002" lry="3557" ulx="269" uly="3465">mit einem fleiſchigen Ringe, gleich als mit ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2012" lry="3749" type="textblock" ulx="270" uly="3565">
        <line lrx="2012" lry="3749" ulx="270" uly="3565">nem  Schliegunſtel⸗ zugeſchnuͤrt. Man erblicket</line>
      </zone>
      <zone lrx="1235" lry="3786" type="textblock" ulx="1081" uly="3706">
        <line lrx="1235" lry="3786" ulx="1081" uly="3706">H 3</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="3800" type="textblock" ulx="1939" uly="3723">
        <line lrx="2003" lry="3800" ulx="1939" uly="3723">i⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="126" type="page" xml:id="s_Jd26-3_126">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_126.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2329" lry="1632" type="textblock" ulx="615" uly="601">
        <line lrx="2329" lry="687" ulx="627" uly="601">in dem gewundenen Darme ſehr große Fleiſchge⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="804" ulx="615" uly="717">waͤchſe, calloͤſe Flecken (occalleſcentiæ), oder</line>
        <line lrx="2326" lry="934" ulx="618" uly="821">knorpelartige Gewaͤchſe, welche den Canal veren⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="1051" ulx="634" uly="938">gern oder voͤllig verſchließen. Der Darmeanal</line>
        <line lrx="2322" lry="1161" ulx="618" uly="1075">iſt durch die Beruͤhrung der an beyden innern</line>
        <line lrx="2321" lry="1277" ulx="640" uly="1185">Seiten befindlichen Geſchwuͤre verwachſen gefun⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="1403" ulx="617" uly="1313">den worden. Man erblickt dieſe Eingeweide an⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="1524" ulx="616" uly="1430">gefault oder in Brand gerathen; oft ſind ſie ge⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="1632" ulx="617" uly="1549">borſten, und die darinnen vorher befindlichen Un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="939" lry="506" type="textblock" ulx="571" uly="407">
        <line lrx="939" lry="506" ulx="571" uly="407">YII8</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="1768" type="textblock" ulx="576" uly="1663">
        <line lrx="2344" lry="1768" ulx="576" uly="1663">reinigkeiten ſind nun in die Hoͤhle des Unterlei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="3736" type="textblock" ulx="576" uly="1782">
        <line lrx="2311" lry="1881" ulx="630" uly="1782">bes ausgeleert. Man bemerket hin und wieder</line>
        <line lrx="2317" lry="2003" ulx="620" uly="1875">zuſammengewachſene Falten, oder Narben, welche</line>
        <line lrx="2314" lry="2114" ulx="582" uly="2017">den Canal verengern. Der Grimmdarm iſt er⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="2231" ulx="616" uly="2133">ſtaunend vergroͤßert und von ſeinem Platze gewi⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="2343" ulx="615" uly="2254">chen. Eben ſo ſehr iſt auch der Maſtdarm aus⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="2468" ulx="617" uly="2366">gedehnt, und bisweilen mit einer weißlichen gleich⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="2587" ulx="626" uly="2487">ſam gypsartigen Maſſe angefuͤllt, oder von einer</line>
        <line lrx="2311" lry="2705" ulx="625" uly="2600">verhaͤrteten Geſchwulſt verſchloſſen oder endlich mit</line>
        <line lrx="2312" lry="2833" ulx="622" uly="2704">der Blaſe verwachſen. Ferner iſt der Magen oft</line>
        <line lrx="2306" lry="2935" ulx="621" uly="2830">von ſeinem Orte verdraͤngt. Die Leber findet man</line>
        <line lrx="2300" lry="3055" ulx="619" uly="2941">verhaͤrtet „und die Gallenblaſe bald voͤllig leer,</line>
        <line lrx="2305" lry="3176" ulx="591" uly="3071">bald ſtrotzend voll von Galle oder ſteinartigen Ver⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="3299" ulx="616" uly="3189">wachſungen. Die große Druͤſe unter dem Ma⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="3418" ulx="576" uly="3303">gen iſt widernatuͤrlich groß und verhaͤrtet. Die</line>
        <line lrx="2301" lry="3523" ulx="614" uly="3422">Milz iſt ungeheuer groß, und ſie ſchwankt an</line>
        <line lrx="2297" lry="3736" ulx="608" uly="3550">den erſchlafften Baͤndern. Das Retz findet wa</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="522" type="textblock" ulx="2506" uly="436">
        <line lrx="2610" lry="522" ulx="2506" uly="436">Don</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2264" type="textblock" ulx="2402" uly="754">
        <line lrx="2608" lry="838" ulx="2413" uly="754"> Hin un</line>
        <line lrx="2589" lry="945" ulx="2422" uly="873">aus dem</line>
        <line lrx="2608" lry="1065" ulx="2404" uly="999">futter und d</line>
        <line lrx="2610" lry="1192" ulx="2402" uly="1111">len herpoeran</line>
        <line lrx="2610" lry="1304" ulx="2407" uly="1225">fammendrde</line>
        <line lrx="2610" lry="1430" ulx="2417" uly="1343">Zerplozen n</line>
        <line lrx="2610" lry="1550" ulx="2427" uly="1462">Elite in d</line>
        <line lrx="2607" lry="1681" ulx="2426" uly="1583">ſer berſchi</line>
        <line lrx="2610" lry="1783" ulx="2415" uly="1699">un Nückenn</line>
        <line lrx="2610" lry="1901" ulx="2406" uly="1814">Dirme dernn</line>
        <line lrx="2610" lry="2037" ulx="2488" uly="1940">Mieig</line>
        <line lrx="2610" lry="2147" ulx="2422" uly="2047">Vurifunen</line>
        <line lrx="2610" lry="2264" ulx="2420" uly="2164">g hneltan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3698" type="textblock" ulx="2396" uly="3210">
        <line lrx="2608" lry="3351" ulx="2487" uly="3264">ſchen</line>
        <line lrx="2607" lry="3474" ulx="2396" uly="3340">itih Hüfe</line>
        <line lrx="2540" lry="3565" ulx="2400" uly="3462">N eden</line>
        <line lrx="2569" lry="3698" ulx="2473" uly="3602">Wern</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="127" type="page" xml:id="s_Jd26-3_127">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_127.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="56" lry="508" type="textblock" ulx="0" uly="417">
        <line lrx="56" lry="508" ulx="0" uly="417">h.</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="1177" type="textblock" ulx="0" uly="739">
        <line lrx="197" lry="815" ulx="0" uly="739">callere</line>
        <line lrx="197" lry="942" ulx="0" uly="861">che int</line>
        <line lrx="197" lry="1065" ulx="0" uly="982">zn. Da</line>
        <line lrx="195" lry="1177" ulx="15" uly="1102">der an igle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="541" type="textblock" ulx="503" uly="421">
        <line lrx="2047" lry="541" ulx="503" uly="421">Von den innerlichen Krankheiten. 119</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="963" type="textblock" ulx="296" uly="625">
        <line lrx="2040" lry="728" ulx="302" uly="625">ſehr diek, faulig und an die Gedaͤrme angewach⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="862" ulx="298" uly="746">ſen. Hin und wieder erblickt man Geſchwöuͤlſte,</line>
        <line lrx="2039" lry="963" ulx="296" uly="875">die aus dem Magen, dem Gekroͤſe, der Gebaͤr⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="1339" type="textblock" ulx="271" uly="983">
        <line lrx="2035" lry="1090" ulx="277" uly="983">mutter und der Mutterſcheide und andern Thei⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="1198" ulx="271" uly="1108">len hervorragen, und oͤfters den Darmcanal zu⸗</line>
        <line lrx="831" lry="1339" ulx="273" uly="1228">fammendr uͤcken.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="1315" type="textblock" ulx="918" uly="1227">
        <line lrx="2033" lry="1315" ulx="918" uly="1227">Die Blaſe iſt endlich bis zum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="1433" type="textblock" ulx="3" uly="1343">
        <line lrx="2027" lry="1433" ulx="3" uly="1343">e Zerplatzen mit Urin erfuͤllt, oder es ſind große</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="2654" type="textblock" ulx="0" uly="1578">
        <line lrx="194" lry="1665" ulx="0" uly="1578">hotha hl⸗</line>
        <line lrx="199" lry="1910" ulx="0" uly="1824">natt hin</line>
        <line lrx="200" lry="2023" ulx="53" uly="1938">de Node</line>
        <line lrx="199" lry="2162" ulx="0" uly="2064">de brnm</line>
        <line lrx="200" lry="2275" ulx="8" uly="2180">zon ſennke</line>
        <line lrx="196" lry="2400" ulx="0" uly="2300">uch  N Peer</line>
        <line lrx="96" lry="2525" ulx="0" uly="2455">it a</line>
        <line lrx="109" lry="2654" ulx="1" uly="2562">iͤl</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2885" type="textblock" ulx="0" uly="2651">
        <line lrx="194" lry="2885" ulx="0" uly="2651">er⸗ le 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="693" lry="3539" type="textblock" ulx="276" uly="3469">
        <line lrx="693" lry="3539" ulx="276" uly="3469">tet werden.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="3784" type="textblock" ulx="278" uly="1468">
        <line lrx="2045" lry="1557" ulx="296" uly="1468">Steine in derſelben. Man trifft auch noch zu⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="1674" ulx="294" uly="1566">weilen verſchiedene Fehler in dem Gehirn und</line>
        <line lrx="2024" lry="1824" ulx="293" uly="1704">dem Ruͤckenmark an, welche eine Laͤhmung der</line>
        <line lrx="982" lry="1934" ulx="283" uly="1821">Daͤrme verurſachen.</line>
        <line lrx="2022" lry="2027" ulx="455" uly="1892">Diejenige Hartleibigkeit, welche die andern</line>
        <line lrx="2018" lry="2146" ulx="288" uly="2055">Verrichtungen nicht ſtoͤret, iſt ohne Gefahr, und</line>
        <line lrx="2018" lry="2275" ulx="295" uly="2171">bey derſelben nichts zu thun; denn man weiß,</line>
        <line lrx="2014" lry="2386" ulx="289" uly="2284">daß viele Perſonen alt geworden ſind, und ſich</line>
        <line lrx="2015" lry="2501" ulx="288" uly="2402">vollkommen wohl beſfunden haben, ohnerachtet ſie</line>
        <line lrx="2016" lry="2623" ulx="289" uly="2518">nur alle drey oder vier Tage und laͤnger einmal</line>
        <line lrx="2013" lry="2734" ulx="294" uly="2641">offnen Leib hatten. Ganz anders aber verhaͤlt ſich</line>
        <line lrx="2013" lry="2853" ulx="287" uly="2759">die Sache, wenn von dieſer Verſtopfung verſchie⸗</line>
        <line lrx="2086" lry="2984" ulx="287" uly="2879">dene Ungemaͤchlichkeiten entſpringen, woraus eine</line>
        <line lrx="2081" lry="3087" ulx="283" uly="2988">Entzuͤndung, Darmgicht, heftige Leibesſchmerzen,</line>
        <line lrx="2014" lry="3199" ulx="281" uly="3110">Haͤmorrhoidalſchmerzen, ein Vorfaͤll des Maſtdarms</line>
        <line lrx="2011" lry="3328" ulx="280" uly="3225">u. ſ. f. entſtehen kann. Es muͤſſen daher durch</line>
        <line lrx="2074" lry="3440" ulx="284" uly="3332">ſchickliche Huͤlfsmittel dergleichen Zufaͤlle verhuͤ⸗</line>
        <line lrx="2010" lry="3553" ulx="753" uly="3469">Ob nun gleich faſt jedermann weiß,</line>
        <line lrx="2013" lry="3708" ulx="278" uly="3583">was alsdenn zu thun ſey, ſo will ich doch kuͤrz⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="3784" ulx="1113" uly="3698"> 4 lich</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="128" type="page" xml:id="s_Jd26-3_128">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_128.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1754" lry="501" type="textblock" ulx="594" uly="407">
        <line lrx="1754" lry="501" ulx="594" uly="407">1220 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="729" type="textblock" ulx="598" uly="601">
        <line lrx="2329" lry="729" ulx="598" uly="601">lich die vornehmſten in dieſem Falle gewoͤhnlichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1529" type="textblock" ulx="557" uly="722">
        <line lrx="1165" lry="801" ulx="602" uly="722">Mittel anzeigen.</line>
        <line lrx="2329" lry="930" ulx="770" uly="771">Bisweilen iſt das Aderlaſſen dienli ch, beſon⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="1053" ulx="601" uly="953">ders bey vollbluͤtigen Perſonen und ſolchen, die</line>
        <line lrx="2324" lry="1171" ulx="604" uly="1071">zu Entzuͤndungen geneigt ſind. Die uͤbrigen ge⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="1284" ulx="606" uly="1174">braͤuchlichſten Huͤlfsmittel aber bey der Hartlei⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="1410" ulx="608" uly="1311">bigkeit ſind die verduͤnnenden und Laxiermittel,</line>
        <line lrx="2326" lry="1529" ulx="557" uly="1430">als z. B. Molken, Aufguͤſſe von weißen Mangold</line>
      </zone>
      <zone lrx="2354" lry="1649" type="textblock" ulx="608" uly="1549">
        <line lrx="2354" lry="1649" ulx="608" uly="1549">oder Bingelkraut, von wildem Mangold (lapa-</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="2940" type="textblock" ulx="540" uly="1649">
        <line lrx="2324" lry="1760" ulx="540" uly="1649">thum), von Braunkohl, kleinen Roſinen, Da⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1880" ulx="606" uly="1784">maſceniſchen Pflaumen, ein kalter Trank von</line>
        <line lrx="2316" lry="1997" ulx="607" uly="1895">Malden⸗ und Altheenblumen, ſuͤßes Mandeloͤl,</line>
        <line lrx="2322" lry="2116" ulx="609" uly="2010">Caſſia, Manna, Tamarinden u. d. g. Einigen</line>
        <line lrx="2326" lry="2230" ulx="584" uly="2140">hilft die Chinarinde, wenn man ſie taͤglich in</line>
        <line lrx="2319" lry="2352" ulx="606" uly="2242">kleinen Doſen giebt, andern der Syrup von En⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2467" ulx="609" uly="2356">zian u. ſ. f. Auch hat bisweilen der rohe Wein⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2591" ulx="610" uly="2481">ſtein, wenn man ihn zu ſechs Quentchen in Bruͤhe</line>
        <line lrx="2324" lry="2708" ulx="611" uly="2593">trinken laſſen, ſehr gute Wirkung gethan. Was</line>
        <line lrx="2321" lry="2832" ulx="609" uly="2703">die abfuͤhrenden Mittel anbelangt, als naͤmlich</line>
        <line lrx="2323" lry="2940" ulx="613" uly="2850">die Rhabarber, das Polychreſtſalz, das Seignette⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="3061" type="textblock" ulx="612" uly="2954">
        <line lrx="2336" lry="3061" ulx="612" uly="2954">oder Ebshammer Salz, die Senesblaͤtter u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="3744" type="textblock" ulx="604" uly="3075">
        <line lrx="2316" lry="3172" ulx="609" uly="3075">ſo darf man dieſe nicht leicht geben, weil ſie</line>
        <line lrx="2320" lry="3339" ulx="607" uly="3200">nach vollbrachter Ausleerung eine noch groͤßere</line>
        <line lrx="1679" lry="3421" ulx="607" uly="3316">Trockenheit zuruͤcklaſſen.</line>
        <line lrx="2320" lry="3526" ulx="773" uly="3369">Vielen hilft Roggenbrod, kaltes  Fleiſch, kalt</line>
        <line lrx="2319" lry="3683" ulx="604" uly="3531">gewordene Milch, Gartenfruͤchte, Obſt, Erdbeeren,</line>
        <line lrx="2301" lry="3744" ulx="2109" uly="3670">Wein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2377" lry="3425" type="textblock" ulx="2370" uly="3388">
        <line lrx="2377" lry="3425" ulx="2370" uly="3388">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="498" type="textblock" ulx="2526" uly="411">
        <line lrx="2610" lry="498" ulx="2526" uly="411">Jon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3574" type="textblock" ulx="2421" uly="608">
        <line lrx="2610" lry="680" ulx="2437" uly="608">Pintrauben</line>
        <line lrx="2607" lry="811" ulx="2428" uly="727">Eey einigen</line>
        <line lrx="2610" lry="930" ulx="2427" uly="846">ier Coffte</line>
        <line lrx="2610" lry="1048" ulx="2427" uly="967">ſit gaten</line>
        <line lrx="2610" lry="1176" ulx="2430" uly="1086">ſen c ⸗</line>
        <line lrx="2604" lry="1290" ulx="2434" uly="1205">athmmen,</line>
        <line lrx="2610" lry="1418" ulx="2450" uly="1323">ſhlafen /9</line>
        <line lrx="2610" lry="1537" ulx="2435" uly="1452">M Nuge</line>
        <line lrx="2610" lry="1651" ulx="2427" uly="1572">Aubachtend</line>
        <line lrx="2610" lry="1768" ulx="2428" uly="1682">den ſnd an</line>
        <line lrx="2610" lry="1899" ulx="2436" uly="1798">Ahie ſa</line>
        <line lrx="2610" lry="2018" ulx="2448" uly="1914">An, g</line>
        <line lrx="2610" lry="2132" ulx="2436" uly="2053">Lenne), n</line>
        <line lrx="2604" lry="2251" ulx="2425" uly="2151">Dinzniun</line>
        <line lrx="2597" lry="2368" ulx="2421" uly="2272">ſt Nen</line>
        <line lrx="2610" lry="2493" ulx="2422" uly="2390">gen ade S</line>
        <line lrx="2607" lry="2610" ulx="2425" uly="2502">Eift Koe</line>
        <line lrx="2603" lry="2723" ulx="2440" uly="2630">Uuche nan</line>
        <line lrx="2588" lry="2855" ulx="2439" uly="2733">ſfrunn,</line>
        <line lrx="2610" lry="2981" ulx="2443" uly="2867">nhn n</line>
        <line lrx="2607" lry="3094" ulx="2426" uly="2980">ſee Die</line>
        <line lrx="2605" lry="3222" ulx="2430" uly="3043">Wül</line>
        <line lrx="2610" lry="3339" ulx="2426" uly="3213">ün ſ</line>
        <line lrx="2603" lry="3467" ulx="2427" uly="3314">e ſur hech</line>
        <line lrx="2599" lry="3574" ulx="2437" uly="3450">n Vſtr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="3689" type="textblock" ulx="2446" uly="3567">
        <line lrx="2595" lry="3689" ulx="2446" uly="3567">Mcer</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="129" type="page" xml:id="s_Jd26-3_129">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_129.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="203" lry="704" type="textblock" ulx="0" uly="618">
        <line lrx="203" lry="704" ulx="0" uly="618">ale geittiche</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="1005" type="textblock" ulx="0" uly="861">
        <line lrx="198" lry="1005" ulx="0" uly="861">n duih 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="2039" type="textblock" ulx="0" uly="1221">
        <line lrx="199" lry="1302" ulx="0" uly="1221"> n NN</line>
        <line lrx="207" lry="1423" ulx="0" uly="1337">n mhumt</line>
        <line lrx="203" lry="1784" ulx="1" uly="1693">uun Neßne</line>
        <line lrx="194" lry="1904" ulx="28" uly="1825">futu Dat</line>
        <line lrx="204" lry="2039" ulx="0" uly="1937"> ſies</line>
      </zone>
      <zone lrx="214" lry="3136" type="textblock" ulx="12" uly="2804">
        <line lrx="213" lry="3027" ulx="43" uly="2804">86 Gus</line>
        <line lrx="205" lry="3123" ulx="19" uly="3027"> atlink 1</line>
        <line lrx="209" lry="3136" ulx="12" uly="3111">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="3365" type="textblock" ulx="0" uly="3134">
        <line lrx="218" lry="3365" ulx="0" uly="3134">–</line>
      </zone>
      <zone lrx="142" lry="3629" type="textblock" ulx="0" uly="3522">
        <line lrx="142" lry="3629" ulx="0" uly="3522">6 fites</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="3786" type="textblock" ulx="4" uly="3599">
        <line lrx="216" lry="3786" ulx="4" uly="3618">e⸗ Ne⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="683" lry="1288" type="textblock" ulx="302" uly="1195">
        <line lrx="683" lry="1288" ulx="302" uly="1195">einathmen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="611" lry="3069" type="textblock" ulx="314" uly="2972">
        <line lrx="611" lry="3069" ulx="314" uly="2972">pfleget.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="507" type="textblock" ulx="503" uly="388">
        <line lrx="2030" lry="507" ulx="503" uly="388">Von den innerlichen Krankheiten. 121</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="698" type="textblock" ulx="295" uly="574">
        <line lrx="2042" lry="698" ulx="295" uly="574">Weintrauben . Feigen, gekochte Aepfel u. ſ. f.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="930" type="textblock" ulx="266" uly="715">
        <line lrx="2043" lry="820" ulx="267" uly="715">Bepy einigen leiſtet ein Trank, der aus Korn wie</line>
        <line lrx="2045" lry="930" ulx="266" uly="845">der Coffee bereitet wird, oder geroͤſtetes Brod</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="2712" type="textblock" ulx="308" uly="964">
        <line lrx="2050" lry="1062" ulx="308" uly="964">mit gutem Oele befeuchtet, nuͤzliche Dienſte. Vie⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="1170" ulx="314" uly="1081">len iſt es zutraͤglich, wenn ſie fruͤh die freye Luft</line>
        <line lrx="2051" lry="1286" ulx="771" uly="1203">Wieder andre nehmen, ehe ſie ſich</line>
        <line lrx="2058" lry="1407" ulx="320" uly="1322">ſchlafen legen, einen ſtarken Trunk Waſſer mit</line>
        <line lrx="2057" lry="1534" ulx="316" uly="1418">gutem Nutzen zu ſich; vieler andrer nicht allezeit</line>
        <line lrx="2061" lry="1645" ulx="315" uly="1559">zu verachtender Hausmittel zu geſchweigen. Ueber⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="1762" ulx="320" uly="1669">dem ſind auch die erweichenden und abfuͤhrenden</line>
        <line lrx="2062" lry="1883" ulx="315" uly="1795">Klyſtiere ſehr zutraͤglich, wozu man Oel und</line>
        <line lrx="2069" lry="2005" ulx="333" uly="1895">Butter, gemeines oder gegrabenes Salz (ſal</line>
        <line lrx="2065" lry="2118" ulx="330" uly="2031">gemmæ), und verſchiedene Latwergen, als das</line>
        <line lrx="2070" lry="2237" ulx="329" uly="2150">Diaphoͤnicum, Katholicum u. ſ. f. zu nehmen</line>
        <line lrx="2071" lry="2353" ulx="330" uly="2270">pflegt. Man reizet den Maſtdarm durch Kuͤgel⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="2481" ulx="336" uly="2389">chen oder Stuhlzaͤpfchen von Wachsſtock, Speck,</line>
        <line lrx="2075" lry="2598" ulx="336" uly="2482">Seife, gekochtem Honig, Cacoa⸗Butter u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2082" lry="2712" ulx="341" uly="2623">welche man mit Steinſalz, Jalappe, Lerchen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="2830" type="textblock" ulx="321" uly="2727">
        <line lrx="2080" lry="2830" ulx="321" uly="2727">ſchwamm, Aloe, Colloquinten, Euphorbium und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="3651" type="textblock" ulx="347" uly="2845">
        <line lrx="2082" lry="2948" ulx="350" uly="2845">andern reizenden Mitteln wirkſamer zu machen</line>
        <line lrx="2080" lry="3063" ulx="665" uly="2977">Die Salbe von dem Schweinbrod (ar-</line>
        <line lrx="2084" lry="3199" ulx="348" uly="3092">thanita), welche man beſonders Kindern auf den</line>
        <line lrx="2098" lry="3300" ulx="347" uly="3191">Leib zu ſchmieren pflegt, achten die Aerzte nicht</line>
        <line lrx="2088" lry="3419" ulx="351" uly="3305">ſo gar hoch. Hingegen preiſen ſie die aus bloſ⸗</line>
        <line lrx="2094" lry="3532" ulx="354" uly="3421">ſem Waſſer oder erweichenden Mitteln bereiteten</line>
        <line lrx="1690" lry="3651" ulx="356" uly="3558">Baͤder oder Halbbaͤder deſto mehr an,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="130" type="page" xml:id="s_Jd26-3_130">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_130.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1786" lry="516" type="textblock" ulx="1244" uly="413">
        <line lrx="1786" lry="516" ulx="1244" uly="413">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2405" lry="2968" type="textblock" ulx="503" uly="613">
        <line lrx="2344" lry="709" ulx="776" uly="613">Alle dieſe Huͤlfsmittel aber ſind nicht ver⸗</line>
        <line lrx="2338" lry="833" ulx="583" uly="730">moͤgend, den widernatuͤrlichen Widerſtand zu</line>
        <line lrx="2405" lry="981" ulx="564" uly="845">heben, wenn nach unbedachtſamem Gebrauche</line>
        <line lrx="2332" lry="1065" ulx="577" uly="949">einſaugender Arzneyen oder aus irgend einer</line>
        <line lrx="2322" lry="1188" ulx="573" uly="1089">andern Urſache der Unrath trocken geworden iſt,</line>
        <line lrx="2322" lry="1308" ulx="585" uly="1196">ſich verhaͤrtet und gleichſam verſteinert hat, und</line>
        <line lrx="2312" lry="1422" ulx="567" uly="1319">in dem allzuſehr erweiterten Maſtdarme ſtecket.</line>
        <line lrx="2318" lry="1539" ulx="565" uly="1445">In dieſem Falle muß man mit einem hoͤlzernen</line>
        <line lrx="2311" lry="1653" ulx="599" uly="1565">oder ſilbernen Spatel die verhaͤrteten Stuͤcken</line>
        <line lrx="2301" lry="1775" ulx="503" uly="1685">in dem Maſtdarme zerſchneiden, damit ſie als⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="1890" ulx="589" uly="1798">denn durch Klyſtiere herausgebracht werden koͤn⸗</line>
        <line lrx="2299" lry="2013" ulx="562" uly="1921">nen. Ich kenne ein vornehmes Frauenzimmer,</line>
        <line lrx="2299" lry="2135" ulx="515" uly="2039">welche nur vermittelſt dieſer Huͤlfe, woran ſie</line>
        <line lrx="2294" lry="2248" ulx="555" uly="2158">ſich auch ſchon gewoͤhnet hatte, die Woche zwey⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2372" ulx="576" uly="2270">bis dreymal offenen Leib bekam. Endlich giebt</line>
        <line lrx="2280" lry="2486" ulx="517" uly="2374">es auch Perſonen, welche bey dergleichen Ver⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="2606" ulx="566" uly="2501">ſtopfungen gar nichts gebrauchen, ſondern ſich</line>
        <line lrx="2309" lry="2746" ulx="565" uly="2634">blos dadurch helfen, daß ſie eine Weile mit</line>
        <line lrx="2309" lry="2839" ulx="542" uly="2715">bloßen Fuͤßen herumgehen, ohnerachtet ſie ſich</line>
        <line lrx="2269" lry="2968" ulx="543" uly="2869">dadurch zugleich oft Leibesſchmerzen verurſa⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="769" lry="501" type="textblock" ulx="578" uly="409">
        <line lrx="769" lry="501" ulx="578" uly="409">122</line>
      </zone>
      <zone lrx="2245" lry="3776" type="textblock" ulx="2064" uly="3666">
        <line lrx="2245" lry="3776" ulx="2064" uly="3666">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2477" lry="3665" type="textblock" ulx="2345" uly="3567">
        <line lrx="2477" lry="3665" ulx="2345" uly="3567">A</line>
      </zone>
      <zone lrx="2583" lry="716" type="textblock" ulx="2447" uly="619">
        <line lrx="2583" lry="716" ulx="2447" uly="619">W</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3594" type="textblock" ulx="2391" uly="984">
        <line lrx="2589" lry="1068" ulx="2516" uly="984">Riſ</line>
        <line lrx="2610" lry="1177" ulx="2496" uly="1107">Gii</line>
        <line lrx="2610" lry="1298" ulx="2460" uly="1214">ſhren N</line>
        <line lrx="2610" lry="1416" ulx="2470" uly="1336">Uhre Ni</line>
        <line lrx="2610" lry="1537" ulx="2473" uly="1451">ſiſe</line>
        <line lrx="2596" lry="1657" ulx="2464" uly="1567">elees</line>
        <line lrx="2610" lry="1782" ulx="2444" uly="1694">Altlche B</line>
        <line lrx="2610" lry="1901" ulx="2439" uly="1813">Nen iſ.</line>
        <line lrx="2543" lry="2003" ulx="2448" uly="1915">in den</line>
        <line lrx="2610" lry="2133" ulx="2452" uly="2036">feng aunt</line>
        <line lrx="2569" lry="2256" ulx="2438" uly="2156">nfiltie</line>
        <line lrx="2607" lry="2392" ulx="2422" uly="2269">, N iß</line>
        <line lrx="2610" lry="2503" ulx="2423" uly="2385">ſhilen, un</line>
        <line lrx="2594" lry="2626" ulx="2423" uly="2519">unſe</line>
        <line lrx="2594" lry="2746" ulx="2430" uly="2563">i</line>
        <line lrx="2608" lry="2863" ulx="2427" uly="2688">Nii ſi</line>
        <line lrx="2604" lry="2988" ulx="2414" uly="2873">Nine h N</line>
        <line lrx="2577" lry="3103" ulx="2407" uly="2976">Mn nuͤßte</line>
        <line lrx="2607" lry="3231" ulx="2412" uly="3080">ſin we</line>
        <line lrx="2606" lry="3333" ulx="2435" uly="3224">nden vogt</line>
        <line lrx="2608" lry="3464" ulx="2394" uly="3342">ehone /</line>
        <line lrx="2610" lry="3594" ulx="2391" uly="3457">Mſen, nu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3714" type="textblock" ulx="2473" uly="3611">
        <line lrx="2610" lry="3714" ulx="2473" uly="3611">4 ſleige</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="131" type="page" xml:id="s_Jd26-3_131">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_131.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="230" lry="1204" type="textblock" ulx="0" uly="632">
        <line lrx="230" lry="707" ulx="0" uly="632"> in it</line>
        <line lrx="193" lry="831" ulx="0" uly="755">m Wefn</line>
        <line lrx="194" lry="953" ulx="0" uly="871">ſanen beng</line>
        <line lrx="196" lry="1081" ulx="17" uly="999">uut nnd ir</line>
        <line lrx="196" lry="1204" ulx="0" uly="1107">En Kcei</line>
      </zone>
      <zone lrx="241" lry="1322" type="textblock" ulx="6" uly="1233">
        <line lrx="241" lry="1322" ulx="6" uly="1233">Nekiun ſe⸗4.</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="1446" type="textblock" ulx="0" uly="1353">
        <line lrx="198" lry="1446" ulx="0" uly="1353">Dipzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="1513" type="textblock" ulx="145" uly="1479">
        <line lrx="195" lry="1513" ulx="145" uly="1479">een</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="1943" type="textblock" ulx="0" uly="1480">
        <line lrx="199" lry="1566" ulx="2" uly="1480">nit anin iſn</line>
        <line lrx="201" lry="1695" ulx="0" uly="1587">rhütumn</line>
        <line lrx="164" lry="1815" ulx="0" uly="1718">a hemit</line>
        <line lrx="206" lry="1943" ulx="0" uly="1837">Crutt na⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="2058" type="textblock" ulx="1" uly="1954">
        <line lrx="211" lry="2058" ulx="1" uly="1954">ni ugt</line>
      </zone>
      <zone lrx="1378" lry="1398" type="textblock" ulx="316" uly="1198">
        <line lrx="1378" lry="1285" ulx="316" uly="1198">ihren Namen erhalten hat.</line>
        <line lrx="1207" lry="1398" ulx="322" uly="1304">ohne Ruͤckſicht auf die</line>
      </zone>
      <zone lrx="1819" lry="550" type="textblock" ulx="526" uly="394">
        <line lrx="1819" lry="550" ulx="526" uly="394">Von den innerlichen Krankheiten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="860" type="textblock" ulx="308" uly="590">
        <line lrx="2024" lry="773" ulx="308" uly="590">Von den Leibes⸗ oder Colikſchmerzen</line>
        <line lrx="1555" lry="860" ulx="721" uly="742">(colicus dolor).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="496" type="textblock" ulx="1869" uly="412">
        <line lrx="2068" lry="496" ulx="1869" uly="412">123¾</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1519" type="textblock" ulx="334" uly="895">
        <line lrx="2080" lry="1045" ulx="463" uly="895">5§5 iſt gewiß, daß dieſe Krankheit von dem</line>
        <line lrx="2081" lry="1168" ulx="507" uly="1075">Grimmdarm, der den Namen Colon fuͤhret,</line>
        <line lrx="2078" lry="1280" ulx="1414" uly="1198">Man pflegt aber</line>
        <line lrx="2080" lry="1408" ulx="1235" uly="1296">Ableitung (etymologia)</line>
        <line lrx="2079" lry="1519" ulx="334" uly="1434">dieſes Wortes faſt alle heftige Schmerzen des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="1642" type="textblock" ulx="325" uly="1551">
        <line lrx="2080" lry="1642" ulx="325" uly="1551">Unterleibes alſo zu benennen, deren Sitz und ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1756" type="textblock" ulx="329" uly="1669">
        <line lrx="2081" lry="1756" ulx="329" uly="1669">gentliche Beſchaffenheit mehrentheils ganz verbor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="1992" type="textblock" ulx="262" uly="1786">
        <line lrx="2075" lry="1872" ulx="262" uly="1786">gen iſt. Daher koͤmmt es, daß das, was man</line>
        <line lrx="2084" lry="1992" ulx="325" uly="1899">in den Schriften der Aerzte davon findet, mei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="2229" type="textblock" ulx="332" uly="2018">
        <line lrx="2084" lry="2113" ulx="333" uly="2018">ſtens dunkel, verwirrt, oder mit Schulwitz an⸗</line>
        <line lrx="2080" lry="2229" ulx="332" uly="2130">gefuͤllt iſt. Es ertellet hieraus, wie ſchwer es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="2344" type="textblock" ulx="321" uly="2253">
        <line lrx="2078" lry="2344" ulx="321" uly="2253">ſey, die aͤchte Colik von der unaͤchten zu unter⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3060" type="textblock" ulx="331" uly="2369">
        <line lrx="2081" lry="2461" ulx="332" uly="2369">ſcheiden; und es iſt nicht zu verwundern, wenn</line>
        <line lrx="2082" lry="2578" ulx="335" uly="2484">unvorſichtige und in aren Urtheilen voreilige</line>
        <line lrx="2080" lry="2700" ulx="336" uly="2603">Aerzte dabey Fehler begehen, welche ſich bey der</line>
        <line lrx="2082" lry="2817" ulx="331" uly="2719">Oefnung ſolcher Perſonen nach ihrem Tode zei⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="2932" ulx="332" uly="2828">gen, und oft an dem Tode Urſache geweſen ſind.</line>
        <line lrx="2079" lry="3060" ulx="333" uly="2956">Man muͤßte eine mehr als menſchliche Klugheit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="3179" type="textblock" ulx="264" uly="3073">
        <line lrx="2077" lry="3179" ulx="264" uly="3073">beſitzen, wenn man ſich aus dieſem Labyrinth</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="3738" type="textblock" ulx="331" uly="3187">
        <line lrx="2078" lry="3286" ulx="340" uly="3187">ſinden wollte. Ich uͤberlaſſe es alſo denen, eine</line>
        <line lrx="2080" lry="3404" ulx="334" uly="3310">genaue Schilderung aller Verſchiedenheiten zu</line>
        <line lrx="2079" lry="3520" ulx="331" uly="3428">machen, welche gern Hypotheſen erdichten, und</line>
        <line lrx="2078" lry="3688" ulx="336" uly="3540">will hier meinem Plan zu Folge nur dasjenige</line>
        <line lrx="2075" lry="3738" ulx="1938" uly="3669">mit⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="132" type="page" xml:id="s_Jd26-3_132">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_132.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1798" lry="515" type="textblock" ulx="1199" uly="382">
        <line lrx="1798" lry="515" ulx="1199" uly="382">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="2021" type="textblock" ulx="508" uly="617">
        <line lrx="2301" lry="710" ulx="573" uly="617">mittheilen, was ich aus eigenen Bemerkungen</line>
        <line lrx="2298" lry="825" ulx="571" uly="734">geſammelt habe, welches, wenn es gleich nichts</line>
        <line lrx="2295" lry="991" ulx="574" uly="852">vollſtaͤndiges iſt, doch, meines Erachtens, mit</line>
        <line lrx="2212" lry="1059" ulx="552" uly="970">der Vernunft und Erfahrung uͤbereinſtimmet.</line>
        <line lrx="2288" lry="1180" ulx="735" uly="1022">Ich verſtehe demnach unter den G Eolikſchmer⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="1306" ulx="546" uly="1203">zen diejenigen unangenehmen und ſchmerzhaften</line>
        <line lrx="2292" lry="1419" ulx="571" uly="1301">Empfindungen welche ſich an dieſem oder jenem</line>
        <line lrx="2286" lry="1537" ulx="569" uly="1443">Theile des Darmcanals aͤußern. Sie zeigen ſich</line>
        <line lrx="2279" lry="1655" ulx="546" uly="1560">in viererley Geſtalten: daher denn auch eben ſo</line>
        <line lrx="2280" lry="1769" ulx="548" uly="1679">viel Arten von der Colik entſtehen, als naͤmlich die</line>
        <line lrx="2274" lry="1891" ulx="508" uly="1791">gallige (bilioſa), die von Blaͤhungen entſprin⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="2021" ulx="556" uly="1923">gende (flatulenta), die krampfhafte (ſpasmodica),</line>
      </zone>
      <zone lrx="2274" lry="2172" type="textblock" ulx="547" uly="2042">
        <line lrx="2274" lry="2172" ulx="547" uly="2042">und die Bleycolik (ſaturnina), deren jede ich be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2271" lry="3070" type="textblock" ulx="515" uly="2158">
        <line lrx="1397" lry="2240" ulx="515" uly="2158">ſonders abhandeln will.</line>
        <line lrx="2271" lry="2366" ulx="721" uly="2196">Die Zeichen der Gallencolik ſind ein Durſt</line>
        <line lrx="2267" lry="2492" ulx="550" uly="2397">und bitterer Geſchmack im Munde, eine Hitze in</line>
        <line lrx="2269" lry="2601" ulx="557" uly="2516">den innern Theilen, und eine gallige Beſchaffen⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="2715" ulx="549" uly="2627">heit der durch den Stuhl und das Brechen ab⸗</line>
        <line lrx="2265" lry="2848" ulx="547" uly="2744">gehenden Unreinigkeiten. Der Schmerz iſt meh⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="2952" ulx="544" uly="2863">rentheils heftig, und iſt bald an einem beſtimm⸗</line>
        <line lrx="2257" lry="3070" ulx="540" uly="2973">ten Orte, bald ſchleicht er aus einem Theile in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="3188" type="textblock" ulx="539" uly="3097">
        <line lrx="2304" lry="3188" ulx="539" uly="3097">den andern, bald ſcheint er in dem ganzen Darm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2258" lry="3539" type="textblock" ulx="531" uly="3214">
        <line lrx="2256" lry="3309" ulx="538" uly="3214">canal umher zu ziehen. Wenn der leere und der</line>
        <line lrx="2257" lry="3441" ulx="532" uly="3333">gewundene Darm leidet, ſo iſt der Schmerz um</line>
        <line lrx="2258" lry="3539" ulx="531" uly="3454">den Nabel herum. Wird der Schmerz in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2257" lry="3757" type="textblock" ulx="519" uly="3565">
        <line lrx="2257" lry="3730" ulx="519" uly="3565">Ruͤcken empfunden, ſo leidet der Zwoͤlffinger⸗</line>
        <line lrx="2248" lry="3757" ulx="2026" uly="3690">darm</line>
      </zone>
      <zone lrx="2597" lry="2112" type="textblock" ulx="2431" uly="1924">
        <line lrx="2597" lry="2112" ulx="2431" uly="1924">nne,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="506" type="textblock" ulx="2550" uly="416">
        <line lrx="2610" lry="506" ulx="2550" uly="416">Jo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1411" type="textblock" ulx="2436" uly="617">
        <line lrx="2598" lry="685" ulx="2447" uly="617">Mertn und</line>
        <line lrx="2609" lry="806" ulx="2439" uly="736">aber dien</line>
        <line lrx="2593" lry="938" ulx="2448" uly="852">uſin</line>
        <line lrx="2610" lry="1059" ulx="2444" uly="970">n Mage</line>
        <line lrx="2610" lry="1172" ulx="2436" uly="1094">r gcht bi</line>
        <line lrx="2610" lry="1288" ulx="2436" uly="1205">fiagen tie</line>
        <line lrx="2610" lry="1411" ulx="2449" uly="1324">Zehen Ae.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1537" type="textblock" ulx="2383" uly="1442">
        <line lrx="2610" lry="1537" ulx="2383" uly="1442">Sitit kne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1894" type="textblock" ulx="2426" uly="1558">
        <line lrx="2608" lry="1644" ulx="2440" uly="1558">Mton ein</line>
        <line lrx="2610" lry="1779" ulx="2426" uly="1679">gen ſie n</line>
        <line lrx="2596" lry="1894" ulx="2430" uly="1811">egt oft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3701" type="textblock" ulx="2389" uly="2031">
        <line lrx="2603" lry="2139" ulx="2485" uly="2038">luſt</line>
        <line lrx="2607" lry="2250" ulx="2428" uly="2031">uann</line>
        <line lrx="2605" lry="2378" ulx="2412" uly="2265">liſte</line>
        <line lrx="2610" lry="2619" ulx="2408" uly="2499">lun  gr</line>
        <line lrx="2572" lry="2729" ulx="2424" uly="2617">Phnuenen</line>
        <line lrx="2610" lry="2845" ulx="2412" uly="2732">uts  de</line>
        <line lrx="2599" lry="2975" ulx="2398" uly="2857">ieder hof</line>
        <line lrx="2604" lry="3104" ulx="2390" uly="2968">de gen</line>
        <line lrx="2604" lry="3336" ulx="2391" uly="3087">N n</line>
        <line lrx="2556" lry="3315" ulx="2391" uly="3197">lr Nern⸗</line>
        <line lrx="2604" lry="3447" ulx="2438" uly="3283">ben ug</line>
        <line lrx="2604" lry="3632" ulx="2389" uly="3437">1 che nn</line>
        <line lrx="2605" lry="3701" ulx="2425" uly="3579">Ma e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="133" type="page" xml:id="s_Jd26-3_133">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_133.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="187" lry="1299" type="textblock" ulx="0" uly="646">
        <line lrx="185" lry="726" ulx="0" uly="646">1n Denrinn</line>
        <line lrx="187" lry="852" ulx="0" uly="765">16 ſotn</line>
        <line lrx="184" lry="1090" ulx="0" uly="1012">bereinſtnae</line>
        <line lrx="122" lry="1299" ulx="0" uly="1136">den &amp; 10</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="2193" type="textblock" ulx="0" uly="1609">
        <line lrx="193" lry="1700" ulx="10" uly="1609">Hen vh in</line>
        <line lrx="203" lry="1830" ulx="0" uly="1721">Het, ls Uin</line>
        <line lrx="209" lry="1960" ulx="0" uly="1854">lihengen 4</line>
        <line lrx="218" lry="2193" ulx="3" uly="2080"> Men H</line>
      </zone>
      <zone lrx="63" lry="2441" type="textblock" ulx="0" uly="2368">
        <line lrx="62" lry="2441" ulx="0" uly="2389">non</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="2797" type="textblock" ulx="0" uly="2475">
        <line lrx="219" lry="2797" ulx="0" uly="2475">e .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="529" type="textblock" ulx="498" uly="410">
        <line lrx="2108" lry="529" ulx="498" uly="410">Von den innerlichen Krankheiten. 12½</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="710" type="textblock" ulx="288" uly="579">
        <line lrx="2040" lry="710" ulx="288" uly="579">darm und der Anfang des leeren Darms. Wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="939" type="textblock" ulx="286" uly="710">
        <line lrx="2088" lry="838" ulx="286" uly="710">aber die Urſache in dem Grimmdarme ſtecket, ſo</line>
        <line lrx="2039" lry="939" ulx="290" uly="839">aͤußert ſich der Schmerz in der Gegend unter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="1172" type="textblock" ulx="292" uly="941">
        <line lrx="2042" lry="1072" ulx="292" uly="941">dem Magen und unter den kurzen Ribben, oder</line>
        <line lrx="2038" lry="1172" ulx="294" uly="1084">er geht bis in die Weichen herunter. Endlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="1537" type="textblock" ulx="295" uly="1192">
        <line lrx="2060" lry="1303" ulx="295" uly="1192">klagen viele Kranke uͤber ein gewiſſes Zuſammen⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="1417" ulx="300" uly="1319">ziehen des Leibes; es iſt ihnen, als winn ein</line>
        <line lrx="2065" lry="1537" ulx="303" uly="1408">Strick denſelben zuſammenſchnuͤrte, und ſie wer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="2364" type="textblock" ulx="216" uly="1529">
        <line lrx="2045" lry="1652" ulx="304" uly="1529">den von einem Leibſchneiden geq juaͤlet, an wel⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="1773" ulx="302" uly="1645">chem ſie zu ſterben glauben. Die Gallencolik</line>
        <line lrx="2047" lry="1891" ulx="305" uly="1781">erreget oft Brechen und einen Durchfall, und</line>
        <line lrx="2045" lry="2009" ulx="308" uly="1884">verwandelt ſich zuweilen in eine Darmgicht und</line>
        <line lrx="2044" lry="2123" ulx="310" uly="2030">Gallenkrankheit, oder ſie gehet in Laͤhmungen und</line>
        <line lrx="2048" lry="2324" ulx="216" uly="2126">Zucknuhen uͤber. Bey manchen gehen waͤhrend</line>
        <line lrx="2049" lry="2364" ulx="308" uly="2256">des Leibſchneidens Faſern von den Gedaͤrmen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="2473" type="textblock" ulx="308" uly="2362">
        <line lrx="2064" lry="2473" ulx="308" uly="2362">weg; ja ich erinnere mich, ſelbſt geſehen zu ha⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="2944" type="textblock" ulx="208" uly="2444">
        <line lrx="2049" lry="2593" ulx="208" uly="2444">den, daß ganze Stuͤcken von dem Darmcanale</line>
        <line lrx="2052" lry="2726" ulx="320" uly="2596">abgegangen ſind. Die Dauer der Gallencolik iſt</line>
        <line lrx="2051" lry="2828" ulx="315" uly="2733">kurz; oft aber kommt ſie mit ſo großer Heftigkeit</line>
        <line lrx="2053" lry="2944" ulx="314" uly="2818">wieder, daß ſie eine ſolche Entzuͤndung drohet,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="3194" type="textblock" ulx="199" uly="2968">
        <line lrx="2056" lry="3062" ulx="199" uly="2968">die man ſich nicht ſchrecklicher und gefaͤhrlicher</line>
        <line lrx="2060" lry="3194" ulx="254" uly="3055">denken kann. Man verwechſelt ſie zuweilen mit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="3728" type="textblock" ulx="320" uly="3207">
        <line lrx="2065" lry="3296" ulx="320" uly="3207">der Nieren⸗ und Steincolik, weil der Schmerz</line>
        <line lrx="2062" lry="3410" ulx="323" uly="3321">an eben dem Orte zu ſeyn ſcheinet. Das wahre</line>
        <line lrx="2062" lry="3533" ulx="327" uly="3422">Unterſcheidungszeichen aber iſt das Zuruͤckziehen</line>
        <line lrx="2069" lry="3728" ulx="337" uly="3546">der er Hoden, welches bey den Nierenſchmerzen alle⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="3759" type="textblock" ulx="1923" uly="3681">
        <line lrx="2066" lry="3759" ulx="1923" uly="3681">zeit,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="3454" type="textblock" ulx="2352" uly="3410">
        <line lrx="2372" lry="3454" ulx="2352" uly="3410">WRW</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="134" type="page" xml:id="s_Jd26-3_134">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_134.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1681" lry="538" type="textblock" ulx="510" uly="421">
        <line lrx="1681" lry="538" ulx="510" uly="421">126G Erſtes Buch⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="1078" type="textblock" ulx="482" uly="622">
        <line lrx="2308" lry="723" ulx="550" uly="622">zeit, bey einer Darmeolik aber niemals vorhan⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="840" ulx="550" uly="730">den iſt. Ferner wird die Gallencolik durch das</line>
        <line lrx="2315" lry="960" ulx="482" uly="855">Brechen und den Durchfall geſtillet, welche Aus⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="1078" ulx="550" uly="973">leerungen bey dem Nierenweh nicht die geringſte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="1204" type="textblock" ulx="550" uly="1102">
        <line lrx="2306" lry="1204" ulx="550" uly="1102">Erleichterung verſchaffen. Endlich ſieht der Urin</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="1461" type="textblock" ulx="544" uly="1211">
        <line lrx="2307" lry="1313" ulx="546" uly="1211">bey der Gallencolik truͤbe aus; bey Nierenentzuͤn⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="1461" ulx="544" uly="1343">dungen hingegen iſt er waͤſſerig, oder es wird der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="2023" type="textblock" ulx="538" uly="1462">
        <line lrx="1879" lry="1552" ulx="538" uly="1462">Ausfluß deſſelben gaͤnzlich verhindert.</line>
        <line lrx="2304" lry="1668" ulx="677" uly="1577">Die Gallencolik greifet den Zwoͤlffingerdarm</line>
        <line lrx="2305" lry="1784" ulx="544" uly="1688">oft an; daher es kein Wunder iſt, wenn der in</line>
        <line lrx="2305" lry="1904" ulx="544" uly="1806">dieſem Darme feſtſitzende Schmerz von Unerfahr⸗</line>
        <line lrx="2299" lry="2023" ulx="541" uly="1927">nen fuͤr ein Magendruͤcken, eine Lebercolik und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="2154" type="textblock" ulx="541" uly="2045">
        <line lrx="2297" lry="2154" ulx="541" uly="2045">Nierenweh gehalten wird. Beylaͤufig iſt hier an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="2498" type="textblock" ulx="539" uly="2158">
        <line lrx="2300" lry="2281" ulx="541" uly="2158">zumerken, daß in dieſem Darme die Quelle ver⸗</line>
        <line lrx="2294" lry="2405" ulx="539" uly="2282">ſchiedener Fieber ſtecket; und die Schmerzen wer⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="2498" ulx="541" uly="2405">den aus demſelben durch das Gekroͤſe bis an</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="2615" type="textblock" ulx="539" uly="2507">
        <line lrx="2361" lry="2615" ulx="539" uly="2507">den Ruͤcken fortgepflanzet. Eben daher entſprin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3792" type="textblock" ulx="538" uly="2634">
        <line lrx="2292" lry="2733" ulx="539" uly="2634">gen wahrſcheinlicher Weiſe die Aengſtlichkeiten und</line>
        <line lrx="2291" lry="2860" ulx="538" uly="2758">Schmerzen, welche vor dem Gallenbrechen und</line>
        <line lrx="2294" lry="2967" ulx="545" uly="2873">der Gallenkrankheit als Vorboten vorhergehen.</line>
        <line lrx="2287" lry="3086" ulx="541" uly="2983">Der Zwoͤlffingerdarm wird nicht nur von der in</line>
        <line lrx="2291" lry="3207" ulx="541" uly="3107">Bewegung geſezten oder uͤberfluͤſſigen Galle an⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="3328" ulx="543" uly="3225">gegriffen, ſondern auch oft von darinnen ſtecken⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="3441" ulx="543" uly="3349">den Wuͤrmern durchbohrt; denn die bittere Galle,</line>
        <line lrx="2289" lry="3561" ulx="546" uly="3470">welche ſich in die Hoͤhle dieſes Theiles lauter</line>
        <line lrx="2286" lry="3753" ulx="554" uly="3586">und ohne Vermiſchung ergießet, verhindert nicht,</line>
        <line lrx="2284" lry="3792" ulx="2162" uly="3706">daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="455" type="textblock" ulx="2482" uly="359">
        <line lrx="2610" lry="455" ulx="2482" uly="359">ube</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="887" type="textblock" ulx="2374" uly="672">
        <line lrx="2610" lry="766" ulx="2396" uly="672">eern deſelt</line>
        <line lrx="2610" lry="887" ulx="2374" uly="798">tochlißt, ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1467" type="textblock" ulx="2412" uly="922">
        <line lrx="2610" lry="1016" ulx="2412" uly="922">Pote Klunp</line>
        <line lrx="2610" lry="1126" ulx="2420" uly="1046">ſan ſie dom</line>
        <line lrx="2545" lry="1249" ulx="2423" uly="1166">haner.</line>
        <line lrx="2610" lry="1467" ulx="2498" uly="1280">dr⸗ 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2314" type="textblock" ulx="2428" uly="1402">
        <line lrx="2570" lry="1486" ulx="2428" uly="1402">ſihet al</line>
        <line lrx="2610" lry="1603" ulx="2431" uly="1524">izutn i</line>
        <line lrx="2610" lry="1722" ulx="2439" uly="1643">N de eug</line>
        <line lrx="2610" lry="1843" ulx="2438" uly="1760">iſt kan</line>
        <line lrx="2610" lry="1958" ulx="2439" uly="1877">N Ceug⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2077" ulx="2438" uly="1996">lige ,u ber</line>
        <line lrx="2610" lry="2195" ulx="2446" uly="2113">ſginet pie</line>
        <line lrx="2610" lry="2314" ulx="2455" uly="2234">ſc don den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2440" type="textblock" ulx="2393" uly="2357">
        <line lrx="2610" lry="2440" ulx="2393" uly="2357">une derie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3638" type="textblock" ulx="2457" uly="2471">
        <line lrx="2609" lry="2558" ulx="2458" uly="2471">Ge oc n</line>
        <line lrx="2610" lry="2679" ulx="2462" uly="2583">eäln</line>
        <line lrx="2610" lry="2792" ulx="2457" uly="2704">ng, den</line>
        <line lrx="2610" lry="2917" ulx="2462" uly="2825">hig erͤc⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3037" ulx="2478" uly="2946">1 Getd</line>
        <line lrx="2610" lry="3143" ulx="2481" uly="3066">erts</line>
        <line lrx="2610" lry="3276" ulx="2480" uly="3182">aten.</line>
        <line lrx="2610" lry="3387" ulx="2489" uly="3299">nes I</line>
        <line lrx="2607" lry="3506" ulx="2492" uly="3418">lſ i</line>
        <line lrx="2603" lry="3638" ulx="2488" uly="3535">Nine 4</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="135" type="page" xml:id="s_Jd26-3_135">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_135.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="215" lry="835" type="textblock" ulx="0" uly="628">
        <line lrx="197" lry="714" ulx="124" uly="628">eſe</line>
        <line lrx="215" lry="835" ulx="0" uly="660">n Arh ſa⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="3812" type="textblock" ulx="0" uly="867">
        <line lrx="204" lry="955" ulx="0" uly="867">let, niche he</line>
        <line lrx="204" lry="1075" ulx="0" uly="987">cht de grete</line>
        <line lrx="196" lry="1190" ulx="0" uly="1110">ch ſehta hin</line>
        <line lrx="197" lry="1315" ulx="0" uly="1231">,) Marungtn</line>
        <line lrx="188" lry="1422" ulx="0" uly="1354">der eb ii</line>
        <line lrx="41" lry="1540" ulx="0" uly="1482">t.</line>
        <line lrx="189" lry="1676" ulx="2" uly="1593">wüffingerden</line>
        <line lrx="184" lry="1795" ulx="0" uly="1711"> Honn</line>
        <line lrx="182" lry="1911" ulx="2" uly="1826">vor Uncfte</line>
        <line lrx="167" lry="2029" ulx="13" uly="1950">tbercan</line>
        <line lrx="173" lry="2160" ulx="0" uly="2072">fo K has</line>
        <line lrx="174" lry="2266" ulx="0" uly="2194">,Dl</line>
        <line lrx="170" lry="2398" ulx="0" uly="2317">amrſenden</line>
        <line lrx="159" lry="2521" ulx="0" uly="2428">riſe Mü</line>
        <line lrx="153" lry="2636" ulx="0" uly="2541">eherathtn</line>
        <line lrx="158" lry="2756" ulx="0" uly="2658">lchtnnu</line>
        <line lrx="156" lry="2871" ulx="0" uly="2777">hnnpt</line>
        <line lrx="149" lry="2995" ulx="0" uly="2901">ßegee</line>
        <line lrx="138" lry="3105" ulx="19" uly="3018">donden</line>
        <line lrx="140" lry="3229" ulx="0" uly="3149">Sd</line>
        <line lrx="137" lry="3352" ulx="0" uly="3259">Uer fetm⸗</line>
        <line lrx="129" lry="3469" ulx="0" uly="3375">r b</line>
        <line lrx="128" lry="3588" ulx="0" uly="3502"> luut</line>
        <line lrx="118" lry="3713" ulx="3" uly="3615">guttit</line>
      </zone>
      <zone lrx="1164" lry="791" type="textblock" ulx="257" uly="698">
        <line lrx="1164" lry="791" ulx="257" uly="698">mern daſelbſt aufhalten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1999" lry="525" type="textblock" ulx="449" uly="319">
        <line lrx="1999" lry="525" ulx="449" uly="319">Von den innerlichen Krankheicen. 127</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="1611" type="textblock" ulx="200" uly="543">
        <line lrx="2027" lry="669" ulx="200" uly="543">daß ſich nicht auch verſchiedene Arten von Wuͤr⸗</line>
        <line lrx="2004" lry="777" ulx="1253" uly="695">Wenn die Krankheit</line>
        <line lrx="2022" lry="900" ulx="261" uly="802">nachlaͤßt, ſo gehen gallige Stuͤhle und oft auch</line>
        <line lrx="2001" lry="1020" ulx="261" uly="928">ganze Klumpen von dieſer Art ab, welche, wenn</line>
        <line lrx="2015" lry="1181" ulx="263" uly="1046">man ſie vom weiten betrachtet „ blutig zu ſeyn</line>
        <line lrx="544" lry="1255" ulx="262" uly="1168">ſcheinen.</line>
        <line lrx="2040" lry="1383" ulx="422" uly="1210">Die von Blaͤhungen entſpringende Colit ent⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="1493" ulx="261" uly="1402">ſtehet allem Vermuthen nach von einer gewiſſen</line>
        <line lrx="2065" lry="1611" ulx="264" uly="1521">Neigung zu Kraͤmpfen; denn ich zweiſle gar ſehr,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2023" lry="1728" type="textblock" ulx="226" uly="1639">
        <line lrx="2023" lry="1728" ulx="226" uly="1639">daß die eingeſchloſſenen Blaͤhungen, oder eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="2088" type="textblock" ulx="258" uly="1752">
        <line lrx="2001" lry="1850" ulx="259" uly="1752">gewiſſe krampfhafte Zuſammenſchnuͤrung, die zu</line>
        <line lrx="2018" lry="1961" ulx="258" uly="1876">der Erzeugung der Blaͤhungen Anlaß giebt, ſel⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="2088" ulx="258" uly="1990">bige zu verurſachen im Stande ſeyn ſollte. Sie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="2204" type="textblock" ulx="263" uly="2112">
        <line lrx="2076" lry="2204" ulx="263" uly="2112">ſcheinet vielmehr ihrer eigentlichen Beſchaffenheit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="3724" type="textblock" ulx="259" uly="2228">
        <line lrx="2017" lry="2338" ulx="263" uly="2228">nach von den weiter unten abzuhandelnden Gat⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="2443" ulx="259" uly="2353">tungen wenig unterſchieden zu ſeyn. Ich habe</line>
        <line lrx="2014" lry="2553" ulx="260" uly="2469">aber doch, wegen der beſondern damit verknuͤpf⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="2672" ulx="266" uly="2581">ten Zufaͤlle, und wegen der verſchiedenen Behand⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="2796" ulx="261" uly="2704">lung, von ſelbiger beſonders zu handeln fuͤr noͤ⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="2912" ulx="261" uly="2819">thig eräͤchtet. Die Zeichen dieſer Krankheit ſind</line>
        <line lrx="2008" lry="3031" ulx="266" uly="2919">ein Getoͤſe und Gemurmel in den Gedaͤrmen „</line>
        <line lrx="1994" lry="3152" ulx="264" uly="3029">aufwaͤrts und unterwaͤrts abgehende laute Blaͤ⸗</line>
        <line lrx="2004" lry="3268" ulx="267" uly="3175">hungen, und ein Auftreiben oder ein widerſte⸗</line>
        <line lrx="2006" lry="3391" ulx="266" uly="3267">hendes Anſpannen des Unterleibes, das biswei⸗</line>
        <line lrx="2004" lry="3505" ulx="266" uly="3407">len ſo uͤberhand nimmt, daß der Nabel die Ge⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="3625" ulx="265" uly="3521">daͤrme nicht mehr zuruͤckhalten kann, ſondern</line>
        <line lrx="2005" lry="3724" ulx="1745" uly="3657">die⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="136" type="page" xml:id="s_Jd26-3_136">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_136.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2332" lry="690" type="textblock" ulx="599" uly="564">
        <line lrx="2332" lry="690" ulx="599" uly="564">dieſelben an dieſem Orte heraustreten. Von die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="933" type="textblock" ulx="600" uly="702">
        <line lrx="2322" lry="808" ulx="601" uly="702">ſem außerordentlichen Aufſchwellen aber muß</line>
        <line lrx="2320" lry="933" ulx="600" uly="821">nothwendiger Weiſe eine Erſchwerung des Othem⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="1040" type="textblock" ulx="554" uly="941">
        <line lrx="2335" lry="1040" ulx="554" uly="941">holens entſtehen. Der mehrentheils heftige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="3733" type="textblock" ulx="522" uly="1048">
        <line lrx="2316" lry="1148" ulx="601" uly="1048">Schmerz bleibt ſelten an einem beſondern Orte</line>
        <line lrx="2321" lry="1269" ulx="601" uly="1159">beſtaͤndig, ſondern ſcheint einen Theil des Bau⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1392" ulx="522" uly="1300">ches nach dem andern zu befallen. Noch unge⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="1510" ulx="600" uly="1416">ſtuͤmer wird er, wenn er ſich in den Zwoͤlffinger⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="1635" ulx="601" uly="1520">darm und die uͤbrigen duͤnnen Daͤrme ſezt;</line>
        <line lrx="2319" lry="1740" ulx="600" uly="1637">mehrentheils aber wirft er ſich in den obern</line>
        <line lrx="2322" lry="1860" ulx="606" uly="1773">Theil des dicken Darmes, der gleich an dem</line>
        <line lrx="2321" lry="1978" ulx="602" uly="1890">Magen befindlich iſt, und iſt daher von den</line>
        <line lrx="2324" lry="2106" ulx="568" uly="2008">Magen⸗ und Leberſchmerzen nicht leicht zu unter⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2209" ulx="597" uly="2111">ſcheiden, beſonders wenn ein Sobbrennen oder</line>
        <line lrx="2321" lry="2344" ulx="599" uly="2244">ein Magenſchmerz damit verknuͤpft iſt. Endlich</line>
        <line lrx="2326" lry="2449" ulx="598" uly="2359">pfleget bey den Blaͤhungscoliken ein Gaͤhnen und</line>
        <line lrx="2322" lry="2572" ulx="602" uly="2485">eine Hartleibigkeit, und zuweilen auch eine Darm⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="2689" ulx="538" uly="2599">gicht ſich einzufinden; und oft ziehet dieſe grau⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2805" ulx="599" uly="2720">ſame Krankheit Herzklopfen, Ohnmachten und</line>
        <line lrx="2325" lry="2986" ulx="544" uly="2830">ein Kaltwerden der aͤußern Gliedmaßen u. d. .</line>
        <line lrx="945" lry="3041" ulx="605" uly="2958">nach ſich.</line>
        <line lrx="2327" lry="3161" ulx="766" uly="3031">Die Krampfcolik iſt eine nicht ſo gar ſeltne</line>
        <line lrx="2328" lry="3287" ulx="599" uly="3195">Krankheit, und hat ihren Grund in einer in</line>
        <line lrx="2331" lry="3398" ulx="606" uly="3301">den Nerven ſelbſt liegenden Urſache, wodurch</line>
        <line lrx="2333" lry="3514" ulx="606" uly="3428">ſie ſich von den andern Coliken unterſcheidet. Sie</line>
        <line lrx="2334" lry="3707" ulx="592" uly="3541">iſt i in der That ſchwer zu ertennen, weil ſie,</line>
        <line lrx="2334" lry="3733" ulx="2212" uly="3660">und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="681" type="textblock" ulx="2446" uly="391">
        <line lrx="2602" lry="486" ulx="2522" uly="391">Jun</line>
        <line lrx="2610" lry="681" ulx="2446" uly="594">W oft ſel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="806" type="textblock" ulx="2444" uly="717">
        <line lrx="2610" lry="806" ulx="2444" uly="717">ſt bald d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1627" type="textblock" ulx="2437" uly="835">
        <line lrx="2610" lry="920" ulx="2437" uly="835">gen bal</line>
        <line lrx="2610" lry="1041" ulx="2438" uly="955">htlch ſehe</line>
        <line lrx="2610" lry="1158" ulx="2439" uly="1072"> W ⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1269" ulx="2449" uly="1193">den Schn</line>
        <line lrx="2610" lry="1395" ulx="2468" uly="1311">ſih oben</line>
        <line lrx="2610" lry="1512" ulx="2463" uly="1433">henve e</line>
        <line lrx="2610" lry="1627" ulx="2451" uly="1546">1/ Ertnt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1743" type="textblock" ulx="2451" uly="1666">
        <line lrx="2610" lry="1743" ulx="2451" uly="1666">lte Shrre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="1868" type="textblock" ulx="2450" uly="1783">
        <line lrx="2603" lry="1868" ulx="2450" uly="1783">Wytutgn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2104" type="textblock" ulx="2465" uly="1900">
        <line lrx="2610" lry="1975" ulx="2465" uly="1900">Ne ſren</line>
        <line lrx="2609" lry="2104" ulx="2468" uly="2019"> ſlupe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1968" type="textblock" ulx="2568" uly="1922">
        <line lrx="2610" lry="1968" ulx="2568" uly="1922">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3299" type="textblock" ulx="2449" uly="2018">
        <line lrx="2569" lry="2092" ulx="2487" uly="2018">e</line>
        <line lrx="2607" lry="2227" ulx="2456" uly="2131">oig. 9</line>
        <line lrx="2610" lry="2339" ulx="2454" uly="2258">ſcſt n den</line>
        <line lrx="2610" lry="2472" ulx="2455" uly="2374"> aeſern</line>
        <line lrx="2595" lry="2592" ulx="2449" uly="2493">We as</line>
        <line lrx="2604" lry="2700" ulx="2468" uly="2559">HWK</line>
        <line lrx="2610" lry="2808" ulx="2462" uly="2738">luen En</line>
        <line lrx="2606" lry="2945" ulx="2459" uly="2843">V nniſa</line>
        <line lrx="2610" lry="3052" ulx="2457" uly="2961">lihien</line>
        <line lrx="2610" lry="3179" ulx="2463" uly="3081">ſonch</line>
        <line lrx="2610" lry="3299" ulx="2473" uly="3214">hen, be</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="137" type="page" xml:id="s_Jd26-3_137">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_137.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="195" lry="665" type="textblock" ulx="2" uly="593">
        <line lrx="195" lry="665" ulx="2" uly="593">tren. e.</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="962" type="textblock" ulx="0" uly="710">
        <line lrx="180" lry="802" ulx="0" uly="710">elen cher n 1</line>
        <line lrx="176" lry="962" ulx="0" uly="835">run d</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="1143" type="textblock" ulx="26" uly="1075">
        <line lrx="168" lry="1143" ulx="26" uly="1075">heſonden N</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="1395" type="textblock" ulx="0" uly="1196">
        <line lrx="172" lry="1383" ulx="0" uly="1196">aid</line>
        <line lrx="175" lry="1395" ulx="28" uly="1316">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="174" lry="1514" type="textblock" ulx="0" uly="1435">
        <line lrx="174" lry="1514" ulx="0" uly="1435">W Wß</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="1262" type="textblock" ulx="0" uly="955">
        <line lrx="93" lry="1033" ulx="0" uly="955">kuthei</line>
        <line lrx="150" lry="1262" ulx="80" uly="1199">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="2116" type="textblock" ulx="0" uly="1561">
        <line lrx="124" lry="1630" ulx="3" uly="1561">en n Dn</line>
        <line lrx="169" lry="1762" ulx="0" uly="1672">9 u</line>
        <line lrx="168" lry="1884" ulx="23" uly="1793">lich i</line>
        <line lrx="167" lry="2000" ulx="14" uly="1910">he ty⸗</line>
        <line lrx="171" lry="2116" ulx="3" uly="2038">tlittn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="515" type="textblock" ulx="488" uly="375">
        <line lrx="2043" lry="515" ulx="488" uly="375">Von den innerlichen Krankheiten. 129</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="930" type="textblock" ulx="292" uly="562">
        <line lrx="2034" lry="722" ulx="292" uly="562">nund oft ſelbſt in eben demſelben Anfalle, bald</line>
        <line lrx="2034" lry="837" ulx="295" uly="715">hier bald dork ausbricht, ſo daß ſie bald einer</line>
        <line lrx="2035" lry="930" ulx="292" uly="829">Magen⸗bald einer Leber⸗bald einer Nierencolik</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="1064" type="textblock" ulx="225" uly="954">
        <line lrx="2032" lry="1064" ulx="225" uly="954">aͤhnlich ſiehet. Man kann in dieſem Stuͤcke um</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="1642" type="textblock" ulx="295" uly="1051">
        <line lrx="2030" lry="1187" ulx="295" uly="1051">ſo viel leichter irren, da alle dieſe Gattungen</line>
        <line lrx="2029" lry="1291" ulx="299" uly="1190">von Schmerzen faſt gaͤnzlich einerley Zufaͤlle bey</line>
        <line lrx="2029" lry="1409" ulx="304" uly="1308">ſich haben: als naͤmlich Brechen, Traͤgheit im</line>
        <line lrx="2030" lry="1536" ulx="300" uly="1415">Abgange der Stuͤhle, Verhaltung des Urins, Zit⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1642" ulx="298" uly="1517">tern „Entkraͤftung, Bangigkeiten, Ohnmachten .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="1894" type="textblock" ulx="241" uly="1654">
        <line lrx="2028" lry="1784" ulx="241" uly="1654">kalte Schweiße, den Schlucken, Zuckungen,</line>
        <line lrx="2039" lry="1894" ulx="281" uly="1775">Wahnwitz u. ſ. ſ. Inzwiſchen fuͤhlet man bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="2480" type="textblock" ulx="298" uly="1894">
        <line lrx="2029" lry="1987" ulx="304" uly="1894">dieſer Krankheit einen kleinen harten und biswei⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="2139" ulx="304" uly="2011">len fieberhaften Puls; das Othemholen wird</line>
        <line lrx="2031" lry="2256" ulx="300" uly="2131">aͤngſtlich. Die Schmerzen, welche, wie ſchon ge⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2367" ulx="300" uly="2234">dacht, in dem ganzen Bauche uͤberall herumſchwei⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="2480" ulx="298" uly="2348">fen, laſſen oft nach, und brechen deſto heftiger</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="2612" type="textblock" ulx="282" uly="2474">
        <line lrx="2030" lry="2612" ulx="282" uly="2474">wieder aus; doch loͤſen ſie ſich oder vergehen ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="3087" type="textblock" ulx="302" uly="2599">
        <line lrx="2036" lry="2700" ulx="306" uly="2599">ſchwinder, als wenn ſie von einer in dieſem oder</line>
        <line lrx="2031" lry="2847" ulx="305" uly="2719">jenem Eingeweide feſt ſitzenden Urſache herruͤhren.</line>
        <line lrx="2034" lry="2942" ulx="302" uly="2832">Wir muͤſſen aber auch bekennen, daß dieſe ge⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="3087" ulx="304" uly="2953">dachten Schmerzen oftmals ſo ver wickelt ſind/</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="3199" type="textblock" ulx="251" uly="3072">
        <line lrx="2041" lry="3199" ulx="251" uly="3072">daß auch die kluͤgſten Aerzte ſolche nicht erklaͤren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2112" lry="3765" type="textblock" ulx="311" uly="3187">
        <line lrx="2034" lry="3307" ulx="311" uly="3187">koͤnnen, beſonders wenn ſie nicht von der eigent⸗</line>
        <line lrx="2112" lry="3418" ulx="311" uly="3283">lichen Beſchaffenheit des Kranken, von der Le⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="3539" ulx="314" uly="3393">bensart deſſelben, und von allen vorhergegange⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="3665" ulx="319" uly="3521">nen Umſtaͤnden genau unterrichtet ſi nd. Oft haͤlt</line>
        <line lrx="2109" lry="3765" ulx="393" uly="3655">Lieut. III. Band. J die</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="138" type="page" xml:id="s_Jd26-3_138">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_138.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1684" lry="561" type="textblock" ulx="531" uly="358">
        <line lrx="1684" lry="561" ulx="531" uly="358">131090 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="708" type="textblock" ulx="540" uly="537">
        <line lrx="2283" lry="708" ulx="540" uly="537">die Krampfcolik ihre gewiſſen Zeiten des Aafal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="830" type="textblock" ulx="542" uly="738">
        <line lrx="2307" lry="830" ulx="542" uly="738">les, und ſie wird, ſo wie andre Gattungen die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="1058" type="textblock" ulx="547" uly="855">
        <line lrx="2282" lry="948" ulx="547" uly="855">ſer Krankheit, durch ein unordentliches Verhal⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="1058" ulx="547" uly="964">ten in der Lebensart veranlaßt. Beſonders ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="1186" type="textblock" ulx="552" uly="1088">
        <line lrx="2302" lry="1186" ulx="552" uly="1088">in dieſem Falle melancholiſche Perſonen und Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2286" lry="1302" type="textblock" ulx="555" uly="1195">
        <line lrx="2286" lry="1302" ulx="555" uly="1195">lehrte vorzuͤglich derſelben ausgeſetzt. Von der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2363" lry="1426" type="textblock" ulx="555" uly="1304">
        <line lrx="2363" lry="1426" ulx="555" uly="1304">Erkaͤltung der Fuͤße und andern uͤberhingehenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="2130" type="textblock" ulx="544" uly="1442">
        <line lrx="2290" lry="1575" ulx="555" uly="1442">Urſachen, die zu ihrer Entſtehung Anlaß geben,</line>
        <line lrx="1558" lry="1648" ulx="559" uly="1566">wollen wir nichts gedenken.</line>
        <line lrx="2293" lry="1772" ulx="719" uly="1638">Die Bleycolik (colica ſaturnina, colique de</line>
        <line lrx="2283" lry="1916" ulx="544" uly="1771">peintres), welche, wenn ich einem Boerhaave</line>
        <line lrx="2290" lry="2026" ulx="562" uly="1910">und andern beruͤhmten Schriftſtellern widerſpre⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2130" ulx="567" uly="2032">chen darf, von der Colik von Poitou (colica</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="2264" type="textblock" ulx="567" uly="2145">
        <line lrx="2295" lry="2264" ulx="567" uly="2145">piétonum) gar ſehr verſchieden iſt, wuͤrde unter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="2364" type="textblock" ulx="573" uly="2268">
        <line lrx="2295" lry="2364" ulx="573" uly="2268">die Krampfceoliken gerechnet werden muͤſſen, wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="2491" type="textblock" ulx="575" uly="2377">
        <line lrx="2313" lry="2491" ulx="575" uly="2377">dieſelbe nicht von einer beſondern genugſam be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="3752" type="textblock" ulx="576" uly="2503">
        <line lrx="2303" lry="2613" ulx="576" uly="2503">kannten Urſache herruͤhrte. Bey dieſer Lrt von</line>
        <line lrx="2304" lry="2723" ulx="580" uly="2619">Colik, welche auch zuweilen epidemiſch herrſcht,</line>
        <line lrx="2303" lry="2835" ulx="579" uly="2730">wuͤten die mehrentheils nachlaſſenden Schmerzen</line>
        <line lrx="2297" lry="2970" ulx="580" uly="2850">nicht nur in dem Magen, dem Darmeanal, und</line>
        <line lrx="2301" lry="3072" ulx="582" uly="2957">dem Gekroͤſe, oder bohren ſich gleichſam in ei⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="3192" ulx="581" uly="3082">nem beſondern Theile dieſer Werkzeuge, beſonders</line>
        <line lrx="2309" lry="3311" ulx="581" uly="3202">um die Gegend des Nabels herum feſt ein; ſon⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="3428" ulx="578" uly="3320">dern ſie pflanzen ſich auch oft in die Weichen,</line>
        <line lrx="2316" lry="3545" ulx="582" uly="3427">in den Ruͤcken, auf die Bruſt u. ſ. w. fort. Die</line>
        <line lrx="2316" lry="3703" ulx="581" uly="3530">ſogenannte Mahlercolik (colica pictorum) iſt hef⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="3752" ulx="1382" uly="3671">. tiger</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="542" type="textblock" ulx="2501" uly="455">
        <line lrx="2610" lry="542" ulx="2501" uly="455">Gon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1810" type="textblock" ulx="2428" uly="653">
        <line lrx="2610" lry="740" ulx="2438" uly="653">e und h</line>
        <line lrx="2610" lry="852" ulx="2436" uly="773">ſſen ſie iu</line>
        <line lrx="2607" lry="974" ulx="2430" uly="889">g anhalt,</line>
        <line lrx="2610" lry="1094" ulx="2428" uly="1011">t, deß</line>
        <line lrx="2610" lry="1212" ulx="2430" uly="1131">Deg deca</line>
        <line lrx="2610" lry="1330" ulx="2447" uly="1248">vt fi</line>
        <line lrx="2610" lry="1449" ulx="2463" uly="1370">ber hreche</line>
        <line lrx="2610" lry="1568" ulx="2451" uly="1488">Fuitlcher</line>
        <line lrx="2562" lry="1686" ulx="2446" uly="1602">ſhen un</line>
        <line lrx="2580" lry="1810" ulx="2446" uly="1723">ſn hr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2534" lry="1918" type="textblock" ulx="2385" uly="1840">
        <line lrx="2534" lry="1918" ulx="2385" uly="1840">dw</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3693" type="textblock" ulx="2452" uly="1954">
        <line lrx="2610" lry="2040" ulx="2468" uly="1954">hiee 9</line>
        <line lrx="2610" lry="2157" ulx="2468" uly="2072">t, nd</line>
        <line lrx="2603" lry="2277" ulx="2462" uly="2192">a gicen</line>
        <line lrx="2605" lry="2406" ulx="2452" uly="2313">in des N n</line>
        <line lrx="2607" lry="2534" ulx="2454" uly="2438">Aben let</line>
        <line lrx="2601" lry="2767" ulx="2469" uly="2672">Uuch N⸗</line>
        <line lrx="2599" lry="2875" ulx="2463" uly="2788">n⸗ ie</line>
        <line lrx="2610" lry="2997" ulx="2455" uly="2901">ſiſſchen⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3235" ulx="2468" uly="3131"> bae</line>
        <line lrx="2610" lry="3350" ulx="2477" uly="3256">ſelbei</line>
        <line lrx="2610" lry="3465" ulx="2485" uly="3377">Nnde</line>
        <line lrx="2610" lry="3592" ulx="2492" uly="3493">e H</line>
        <line lrx="2557" lry="3693" ulx="2491" uly="3600">cte</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="139" type="page" xml:id="s_Jd26-3_139">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_139.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="162" lry="1553" type="textblock" ulx="0" uly="629">
        <line lrx="159" lry="707" ulx="0" uly="629">1e ſen</line>
        <line lrx="161" lry="829" ulx="0" uly="748">uhmen d⸗</line>
        <line lrx="159" lry="948" ulx="4" uly="870">ſches Vehe⸗</line>
        <line lrx="159" lry="1070" ulx="0" uly="987">eſndes ord</line>
        <line lrx="156" lry="1177" ulx="0" uly="1108">hnen  s</line>
        <line lrx="136" lry="1298" ulx="20" uly="1229">„Id</line>
        <line lrx="162" lry="1432" ulx="0" uly="1349">rhingehenhe</line>
        <line lrx="162" lry="1553" ulx="9" uly="1465">uns en</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="1297" type="textblock" ulx="8" uly="1242">
        <line lrx="26" lry="1297" ulx="8" uly="1244">—</line>
        <line lrx="150" lry="1290" ulx="136" uly="1242">=£</line>
      </zone>
      <zone lrx="166" lry="3797" type="textblock" ulx="0" uly="1689">
        <line lrx="158" lry="1792" ulx="3" uly="1689">1n alſe⸗</line>
        <line lrx="143" lry="1909" ulx="0" uly="1829">n Mhun</line>
        <line lrx="161" lry="2028" ulx="0" uly="1946">en pdehe</line>
        <line lrx="163" lry="2150" ulx="0" uly="2063">inu (o</line>
        <line lrx="163" lry="2265" ulx="15" uly="2195">würde um</line>
        <line lrx="154" lry="2398" ulx="0" uly="2312">nüſen ,</line>
        <line lrx="162" lry="2527" ulx="23" uly="2416">nſind</line>
        <line lrx="166" lry="2639" ulx="0" uly="2543">G  lol</line>
        <line lrx="166" lry="2763" ulx="0" uly="2654">ſchhen ſhe⸗</line>
        <line lrx="151" lry="2876" ulx="0" uly="2782">den</line>
        <line lrx="142" lry="2996" ulx="1" uly="2903">mudN</line>
        <line lrx="145" lry="3123" ulx="3" uly="3013">itnn .</line>
        <line lrx="159" lry="3249" ulx="0" uly="3116">, n</line>
        <line lrx="161" lry="3364" ulx="0" uly="3243">t in 6</line>
        <line lrx="162" lry="3475" ulx="8" uly="3367">e Vimn</line>
        <line lrx="157" lry="3658" ulx="72" uly="3470">1</line>
        <line lrx="166" lry="3797" ulx="87" uly="3609">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="181" lry="2827" type="textblock" ulx="149" uly="2775">
        <line lrx="163" lry="2827" ulx="149" uly="2776">—2</line>
        <line lrx="181" lry="2783" ulx="172" uly="2775">*</line>
      </zone>
      <zone lrx="2107" lry="586" type="textblock" ulx="465" uly="475">
        <line lrx="2107" lry="586" ulx="465" uly="475">Von den innerlichen Krankheiten. 131</line>
      </zone>
      <zone lrx="2028" lry="1012" type="textblock" ulx="273" uly="672">
        <line lrx="2028" lry="775" ulx="279" uly="672">tiger und hartnaͤckiger, als alle uͤbrige Arten,</line>
        <line lrx="2026" lry="893" ulx="278" uly="789">indem ſie zuweilen wohl zwoͤlf bis vierzehn Tage</line>
        <line lrx="2025" lry="1012" ulx="273" uly="908">lang anhaͤlt, und die armen Kranken ſo peini⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2020" lry="1122" type="textblock" ulx="246" uly="1028">
        <line lrx="2020" lry="1122" ulx="246" uly="1028">get, daß ſie den Muth gaͤnzlich ſinken laſſen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2144" lry="1724" type="textblock" ulx="276" uly="1141">
        <line lrx="2019" lry="1242" ulx="276" uly="1141">Bey derſelben iſt der Puls zuſammengezogen und</line>
        <line lrx="2020" lry="1369" ulx="280" uly="1248">nicht fieberhaft; die Kranken haben heftigen Eckel,</line>
        <line lrx="2019" lry="1474" ulx="284" uly="1384">oder brechen eine gewiſſe Menge von galligen und</line>
        <line lrx="2144" lry="1596" ulx="280" uly="1479">gruͤnlichen Schleim weg. Bey den mehreſten ente.</line>
        <line lrx="2064" lry="1724" ulx="281" uly="1616">ſtehen Aufſtoßen und Winde; der Urin geht ſpar⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="1842" type="textblock" ulx="217" uly="1735">
        <line lrx="2034" lry="1842" ulx="217" uly="1735">ſam ab, oder iſt ganz verſtopft; der Leib iſt oft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3826" type="textblock" ulx="278" uly="1847">
        <line lrx="2016" lry="1947" ulx="286" uly="1847">ſo verſchloſſen, daß man mit Muͤhe und Noth</line>
        <line lrx="2020" lry="2066" ulx="286" uly="1968">Klyſtiere beybringen kann. Der Unterleib faͤllt</line>
        <line lrx="2015" lry="2182" ulx="289" uly="2076">ein, und der Nabel ziehet ſich hinterwaͤrts nach</line>
        <line lrx="2018" lry="2301" ulx="287" uly="2204">dem Ruͤcken zu gleichſam zuruͤck, ſo daß die Muſ⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="2417" ulx="282" uly="2327">keln des Unterleibes ſtarr zu werden ſcheinen;</line>
        <line lrx="2023" lry="2542" ulx="286" uly="2445">welchen letzteren Zufall einige fuͤr das weſentliche</line>
        <line lrx="2026" lry="2663" ulx="285" uly="2555">Kennzeichen dieſer Krankheit halten. Hierzu kommt</line>
        <line lrx="2024" lry="2787" ulx="281" uly="2678">noch, daß ſelbſt der Maſtdarm einwaͤrts gezogen</line>
        <line lrx="2022" lry="2901" ulx="278" uly="2796">wird, wie man bey Setzung der Klyſtiere dent⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="3015" ulx="282" uly="2911">lich ſehen kann. Die Kranken leiden große Aengſt⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="3133" ulx="285" uly="3027">lichkeiten, ſo daß ſie nicht nur voͤllig ſchlaflos</line>
        <line lrx="2024" lry="3274" ulx="291" uly="3139">ſind, ſondern auch daher in eine wuͤtende Phan⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="3380" ulx="293" uly="3255">taſie (delirium cum furore), Aberwitz oder eine</line>
        <line lrx="2027" lry="3484" ulx="299" uly="3381">wachende Schlafſucht verfallen. Einige Kranke</line>
        <line lrx="2035" lry="3610" ulx="296" uly="3499">werden von einem Schaudern uͤberfallen, andre</line>
        <line lrx="2036" lry="3719" ulx="300" uly="3608">haben Schmerzen und ein Zuſammenziehen oder</line>
        <line lrx="2040" lry="3826" ulx="1211" uly="3738">J 2 eine</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="140" type="page" xml:id="s_Jd26-3_140">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_140.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1666" lry="621" type="textblock" ulx="1153" uly="462">
        <line lrx="1666" lry="621" ulx="1153" uly="462">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="1125" type="textblock" ulx="540" uly="612">
        <line lrx="2284" lry="761" ulx="543" uly="612">eine Betaͤubung in den Gliedmaßen, welche eine</line>
        <line lrx="2279" lry="884" ulx="540" uly="790">Laͤhmung drohen. Manche Kranke werden gleich</line>
        <line lrx="2284" lry="1003" ulx="548" uly="900">bey dem erſten Anfalle gelaͤhmt; bey andern hin⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="1125" ulx="545" uly="1026">gegen entſtehet dieſe Laͤhmung erſt bey dem Ab⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="682" lry="633" type="textblock" ulx="542" uly="511">
        <line lrx="682" lry="633" ulx="542" uly="511">r13 2</line>
      </zone>
      <zone lrx="2289" lry="1240" type="textblock" ulx="547" uly="1138">
        <line lrx="2289" lry="1240" ulx="547" uly="1138">nehmen oder nach voͤllig gehobener Krankheit.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="1349" type="textblock" ulx="545" uly="1260">
        <line lrx="2280" lry="1349" ulx="545" uly="1260">Ueber dieſes ſtellt ſich der Schluchſen ein; es er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2343" lry="1475" type="textblock" ulx="547" uly="1376">
        <line lrx="2343" lry="1475" ulx="547" uly="1376">folgen Zuckungen; es brechen kalte und klebrige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3591" type="textblock" ulx="540" uly="1466">
        <line lrx="2271" lry="1593" ulx="548" uly="1466">Schweiße hervor, und es kommen Ohnmachten</line>
        <line lrx="2283" lry="1709" ulx="547" uly="1610">und andere bedenkliche Zufaͤlle, ſo wie es bey</line>
        <line lrx="2282" lry="1834" ulx="554" uly="1728">ſchweren Krankheiten zu geſchehen pfleget, zum</line>
        <line lrx="2282" lry="1950" ulx="551" uly="1847">Vorſchein. Bey einigen fahren auf der aͤußer⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="2064" ulx="548" uly="1961">ſten Seite der Haͤnde Knoten auf; und wenn</line>
        <line lrx="2279" lry="2187" ulx="540" uly="2078">dieſe nach vertriebener Colik nicht verſchwinden, ſo</line>
        <line lrx="2291" lry="2293" ulx="550" uly="2198">iſt ein Ruͤckfall zu befuͤrchten; auch deutet das</line>
        <line lrx="2275" lry="2417" ulx="556" uly="2312">geſchwinde Zuruͤcktreten derſelben tauf Gefahr.</line>
        <line lrx="2283" lry="2531" ulx="556" uly="2431">Es werden ferner nicht alle Kranke nach der</line>
        <line lrx="2286" lry="2653" ulx="555" uly="2552">Krankheit ſogleich voͤllig wieder geſund; ſondern</line>
        <line lrx="2287" lry="2769" ulx="556" uly="2668">es bekommen ſolche zuweilen eine ſehr hartnaͤckige</line>
        <line lrx="2288" lry="2892" ulx="549" uly="2770">krampfhafte Engbruͤſtigkeit, die Gelbſucht, den</line>
        <line lrx="2288" lry="3092" ulx="554" uly="2896">Durchkal, die Abzehrung, Laͤhmungen u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2280" lry="3124" ulx="668" uly="3014">Zu dieſen Zeichen muß ich noch die bekann⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="3249" ulx="559" uly="3077">leſte Urſache dieſer Krankheit hinzuſetzen. Es iſt</line>
        <line lrx="2293" lry="3357" ulx="558" uly="3247">dieſes das Giſt des Bleyes, welches die Theile</line>
        <line lrx="2288" lry="3471" ulx="559" uly="3368">des Koͤrpers, worauf es faͤllt, verſchiedentlich</line>
        <line lrx="2292" lry="3591" ulx="553" uly="3494">verletzet. Dieſes Gift ſchlucken die Mahler ein,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="3784" type="textblock" ulx="554" uly="3602">
        <line lrx="2378" lry="3784" ulx="554" uly="3602">welche⸗ unter ihren Farben verſchiedene Zuberei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="3790" type="textblock" ulx="2153" uly="3728">
        <line lrx="2291" lry="3790" ulx="2153" uly="3728">tun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="493" type="textblock" ulx="2514" uly="407">
        <line lrx="2595" lry="493" ulx="2514" uly="407">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2596" lry="696" type="textblock" ulx="2425" uly="588">
        <line lrx="2596" lry="696" ulx="2425" uly="588">Pten don</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="813" type="textblock" ulx="2421" uly="726">
        <line lrx="2610" lry="813" ulx="2421" uly="726">lch die Chn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="927" type="textblock" ulx="2417" uly="847">
        <line lrx="2609" lry="927" ulx="2417" uly="847">de nancherte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="1052" type="textblock" ulx="2417" uly="967">
        <line lrx="2604" lry="1052" ulx="2417" uly="967">ihtt educh</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3319" type="textblock" ulx="2423" uly="1088">
        <line lrx="2569" lry="1186" ulx="2423" uly="1088">den Ne</line>
        <line lrx="2601" lry="1287" ulx="2434" uly="1187">ſen Neul</line>
        <line lrx="2610" lry="1408" ulx="2450" uly="1327">de beh de</line>
        <line lrx="2610" lry="1526" ulx="2446" uly="1448">ſtugen</line>
        <line lrx="2610" lry="1648" ulx="2432" uly="1565">Uoglite ter</line>
        <line lrx="2610" lry="1768" ulx="2430" uly="1687">das Den</line>
        <line lrx="2610" lry="1884" ulx="2430" uly="1803">Gnac n</line>
        <line lrx="2610" lry="2000" ulx="2448" uly="1919">Schaden.</line>
        <line lrx="2610" lry="2114" ulx="2448" uly="2037">Gts hon i</line>
        <line lrx="2610" lry="2245" ulx="2433" uly="2152">leveſett, n</line>
        <line lrx="2610" lry="2355" ulx="2429" uly="2276">belen nit</line>
        <line lrx="2608" lry="2486" ulx="2435" uly="2392">benn ſe hen</line>
        <line lrx="2609" lry="2610" ulx="2438" uly="2505">ſiſe hat</line>
        <line lrx="2609" lry="2717" ulx="2505" uly="2636">Aer D</line>
        <line lrx="2610" lry="2834" ulx="2451" uly="2745">lin git</line>
        <line lrx="2610" lry="2955" ulx="2441" uly="2864">Nit hon nie</line>
        <line lrx="2610" lry="3076" ulx="2435" uly="2979">Net an C</line>
        <line lrx="2610" lry="3210" ulx="2439" uly="3095">) Mute</line>
        <line lrx="2610" lry="3319" ulx="2440" uly="3215">gtnd</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="141" type="page" xml:id="s_Jd26-3_141">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_141.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="221" lry="1338" type="textblock" ulx="0" uly="650">
        <line lrx="221" lry="740" ulx="0" uly="650">iin Mhe in</line>
        <line lrx="218" lry="858" ulx="0" uly="777">lle deden gech</line>
        <line lrx="219" lry="977" ulx="0" uly="895">bey ſin</line>
        <line lrx="217" lry="1096" ulx="0" uly="1016">uſt  en P</line>
        <line lrx="212" lry="1214" ulx="0" uly="1136">cbener Nue</line>
        <line lrx="212" lry="1338" ulx="1" uly="1257">lchſen ir; 60*</line>
      </zone>
      <zone lrx="237" lry="1451" type="textblock" ulx="14" uly="1370">
        <line lrx="237" lry="1451" ulx="14" uly="1370">ulte ni</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="1705" type="textblock" ulx="0" uly="1493">
        <line lrx="187" lry="1573" ulx="0" uly="1493">nen YMun</line>
        <line lrx="190" lry="1705" ulx="0" uly="1621"> net</line>
      </zone>
      <zone lrx="243" lry="1831" type="textblock" ulx="0" uly="1740">
        <line lrx="243" lry="1831" ulx="0" uly="1740">n let, A.</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="3029" type="textblock" ulx="0" uly="1848">
        <line lrx="200" lry="1940" ulx="0" uly="1848">ui N 1</line>
        <line lrx="198" lry="2062" ulx="23" uly="1977">auf; N N</line>
        <line lrx="190" lry="2199" ulx="0" uly="2078">ttaſtnii</line>
        <line lrx="181" lry="2424" ulx="0" uly="2198">. 6</line>
        <line lrx="184" lry="2534" ulx="75" uly="2332">8</line>
        <line lrx="183" lry="2680" ulx="0" uly="2562">ſſund; ſo</line>
        <line lrx="155" lry="2795" ulx="20" uly="2699">ſinm⸗</line>
        <line lrx="169" lry="2957" ulx="21" uly="2814">Ga / 4.</line>
      </zone>
      <zone lrx="152" lry="3379" type="textblock" ulx="0" uly="3143">
        <line lrx="152" lry="3379" ulx="0" uly="3143">. 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="131" lry="3615" type="textblock" ulx="14" uly="3299">
        <line lrx="131" lry="3506" ulx="14" uly="3299">8</line>
        <line lrx="76" lry="3615" ulx="31" uly="3544">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="3812" type="textblock" ulx="0" uly="3613">
        <line lrx="173" lry="3745" ulx="0" uly="3613">e N n⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="2610" type="textblock" ulx="180" uly="2562">
        <line lrx="188" lry="2610" ulx="180" uly="2562">EE</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="2747" type="textblock" ulx="145" uly="2675">
        <line lrx="188" lry="2747" ulx="145" uly="2675">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="2855" type="textblock" ulx="152" uly="2675">
        <line lrx="169" lry="2855" ulx="152" uly="2797">—</line>
        <line lrx="186" lry="2851" ulx="165" uly="2675">S =</line>
      </zone>
      <zone lrx="157" lry="2985" type="textblock" ulx="139" uly="2906">
        <line lrx="157" lry="2985" ulx="139" uly="2906">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="161" lry="3207" type="textblock" ulx="144" uly="3038">
        <line lrx="161" lry="3207" ulx="144" uly="3038">S=</line>
      </zone>
      <zone lrx="121" lry="3228" type="textblock" ulx="105" uly="3158">
        <line lrx="121" lry="3228" ulx="105" uly="3158">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2092" lry="507" type="textblock" ulx="554" uly="379">
        <line lrx="2092" lry="507" ulx="554" uly="379">Von den innerlichen Krankheiten. 133</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="3179" type="textblock" ulx="313" uly="578">
        <line lrx="2074" lry="690" ulx="330" uly="578">tungen von Bley haben; und es muͤſſen ſich</line>
        <line lrx="2066" lry="809" ulx="327" uly="717">auch die Chymiſten und Apotheker dafuͤr huͤten,</line>
        <line lrx="2065" lry="930" ulx="326" uly="821">die mancherley Bleymittel verfertigen. Das Bley</line>
        <line lrx="2103" lry="1054" ulx="322" uly="933">thut endlich denjenigen Handwerksleuten Scha⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1243" ulx="325" uly="1072">den, die ſich mit verſchiedenen e beiten in die⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1285" ulx="326" uly="1168">ſem Metall beſchaͤfftigen, wie z. B. den Toͤpfern,</line>
        <line lrx="2105" lry="1410" ulx="330" uly="1192">die bey dem Glaſuͤren ihre Täyfe Bleydaͤmpfe</line>
        <line lrx="2057" lry="1516" ulx="330" uly="1417">einſaugen. Endlich ſtiftet auch der mit der Sil⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1635" ulx="323" uly="1529">berglaͤtte verfaͤlſchte Wein, in welchem man durch</line>
        <line lrx="2058" lry="1764" ulx="323" uly="1646">das Bley, die Saͤure und den unreifen herben</line>
        <line lrx="2118" lry="1870" ulx="320" uly="1770">Geſchmack annehmlich zu machen ſuchet, dieſen</line>
        <line lrx="2065" lry="2001" ulx="323" uly="1888">Schaden. Ferner giebt auch das Waſſer, wel⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="2105" ulx="324" uly="2008">ches man in bleyernen Gefaͤſſen ſammlet und auf⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="2238" ulx="316" uly="2133">bewahret, und endlich auch die Butter, die man</line>
        <line lrx="2052" lry="2344" ulx="315" uly="2248">zuweilen mit Bleyweiß vermiſcht, damit ſelbige,</line>
        <line lrx="2051" lry="2511" ulx="313" uly="2370">wenn ſie theuer iſt, ſchwer wiegen ſoll/ . zu</line>
        <line lrx="1139" lry="2579" ulx="317" uly="2479">dieſer Krankheit Anlaß.</line>
        <line lrx="2053" lry="2703" ulx="477" uly="2568">Außer dieſen eſentlichen Arten von Coli⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="2819" ulx="319" uly="2730">ken, giebt es noch unjaͤhlig viel zufaͤllige, welche</line>
        <line lrx="2052" lry="2933" ulx="316" uly="2845">mit den nur erwaͤhnten uͤbereinkommen. So fin⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="3070" ulx="315" uly="2966">det man Coliken, welche ſich bey der Milzſucht,</line>
        <line lrx="2047" lry="3179" ulx="317" uly="3069">bey Mutterbeſchwerungen, bey dem Skorbut,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="3350" type="textblock" ulx="318" uly="3187">
        <line lrx="2045" lry="3350" ulx="318" uly="3187">bey dem Durchfall und der rothen Ruhr, bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="3472" type="textblock" ulx="1172" uly="3328">
        <line lrx="2047" lry="3472" ulx="1172" uly="3328">3 3 Bruͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="479" lry="3489" type="textblock" ulx="352" uly="3476">
        <line lrx="479" lry="3489" ulx="352" uly="3476">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="3796" type="textblock" ulx="388" uly="3584">
        <line lrx="2124" lry="3671" ulx="388" uly="3584">*) Dieſe Verfaͤlſchung der Butter wird wenigſtens in</line>
        <line lrx="1874" lry="3796" ulx="462" uly="3691">unſern Gegenden hoͤchſt ſelten ſeyn. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="142" type="page" xml:id="s_Jd26-3_142">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_142.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1646" lry="503" type="textblock" ulx="535" uly="398">
        <line lrx="1646" lry="503" ulx="535" uly="398">134 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2268" lry="710" type="textblock" ulx="539" uly="587">
        <line lrx="2268" lry="710" ulx="539" uly="587">Bruͤchen, bey der Entzuͤndung des Unterleibes,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2416" lry="807" type="textblock" ulx="478" uly="711">
        <line lrx="2416" lry="807" ulx="478" uly="711">behy boͤsartigen Fiebern u. ſ. f. ereignen. Ferner</line>
      </zone>
      <zone lrx="2273" lry="941" type="textblock" ulx="547" uly="825">
        <line lrx="2273" lry="941" ulx="547" uly="825">wird die Colik von der verhinderten Ausduͤnſtung,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="1037" type="textblock" ulx="548" uly="947">
        <line lrx="2337" lry="1037" ulx="548" uly="947">von der Verhaltung der Monatszeit und des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2277" lry="1275" type="textblock" ulx="514" uly="1058">
        <line lrx="2275" lry="1162" ulx="514" uly="1058">goldnen Aderfluſſes, von zuruͤckgetretenen Aus⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="1275" ulx="553" uly="1180">ſchlaͤgen, von einer gichtiſchen und rhevmatiſchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="1402" type="textblock" ulx="557" uly="1290">
        <line lrx="2335" lry="1402" ulx="557" uly="1290">Materie, die ins Blut uͤbergegangen iſt, von dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="3516" type="textblock" ulx="488" uly="1404">
        <line lrx="2269" lry="1518" ulx="559" uly="1404">Nierenſtein, dem Zahnen der Entbindung u. bd. g.</line>
        <line lrx="2275" lry="1631" ulx="562" uly="1520">erreget. Es befoͤrdern dieſelbe Brech⸗ und hef⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="1743" ulx="564" uly="1647">tige Purgiermittel und Gifte, ein ſaurer oder un⸗</line>
        <line lrx="2278" lry="1862" ulx="550" uly="1760">reifer Wein, die im Darmkanal ſteckende Wuͤrmer,</line>
        <line lrx="2282" lry="1981" ulx="565" uly="1865">eine uͤbermaͤßig genoſſene Menge von Speiſen,</line>
        <line lrx="2287" lry="2095" ulx="566" uly="1985">Verhaltung des Stuhlgangs und Erkaͤltung der</line>
        <line lrx="2287" lry="2210" ulx="570" uly="2117">Fuͤße. Dieſes beibſchneiden findet ſich zuweilen</line>
        <line lrx="2285" lry="2326" ulx="541" uly="2238">vor dem Anfalle der Wechſelfieber oder der mo⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2456" ulx="574" uly="2343">natlichen Reinigung ein. Es gehoͤren aber hier⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2564" ulx="578" uly="2460">her gar nicht diejenigen Schmerzen, die in der</line>
        <line lrx="2302" lry="2679" ulx="579" uly="2590">Leber, der Milz, der großen Druͤſe unter dem</line>
        <line lrx="2304" lry="2810" ulx="581" uly="2712">Magen, dem Magen, den Nieren, der Gebaͤr⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="2950" ulx="578" uly="2769">mutter u. ſ. w. ihren Sitz haben, und die man</line>
        <line lrx="2299" lry="3037" ulx="507" uly="2913">oft faͤlſchlich fuͤr Coliken haͤlt Schluͤßlich iſt</line>
        <line lrx="2296" lry="3171" ulx="569" uly="2990">noch anzumerken, daß faſt alle Gattungen der</line>
        <line lrx="2306" lry="3271" ulx="581" uly="3177">Coliken und andere Leibſchmerzen, die uͤberhin⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="3387" ulx="488" uly="3294">gehend ſind, von einer unordentlichen Lebensart</line>
        <line lrx="2307" lry="3516" ulx="533" uly="3397">oder Fehler in der Diaͤt, wodurch die innerlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3611" type="textblock" ulx="2182" uly="3535">
        <line lrx="2302" lry="3611" ulx="2182" uly="3535">ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="513" type="textblock" ulx="2463" uly="419">
        <line lrx="2610" lry="513" ulx="2463" uly="419">Jon den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3084" type="textblock" ulx="2400" uly="617">
        <line lrx="2610" lry="710" ulx="2403" uly="617">Corgeren I</line>
        <line lrx="2481" lry="841" ulx="2404" uly="756">ſer.</line>
        <line lrx="2610" lry="944" ulx="2451" uly="861">De We⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1066" ulx="2400" uly="979">ſe oaorn Ke⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1180" ulx="2403" uly="1109">it Warten</line>
        <line lrx="2599" lry="1308" ulx="2420" uly="1225">ad ben der</line>
        <line lrx="2595" lry="1423" ulx="2437" uly="1342">tiglch,</line>
        <line lrx="2610" lry="1530" ulx="2431" uly="1458">unten Ni</line>
        <line lrx="2610" lry="1659" ulx="2439" uly="1577"> Ge deh</line>
        <line lrx="2610" lry="1782" ulx="2424" uly="1596">“ higefe</line>
        <line lrx="2610" lry="1896" ulx="2430" uly="1817">KNn</line>
        <line lrx="2608" lry="2014" ulx="2450" uly="1933">oll doch n</line>
        <line lrx="2610" lry="2136" ulx="2451" uly="2049">Derterie ee</line>
        <line lrx="2610" lry="2254" ulx="2449" uly="2176"> Wele, de</line>
        <line lrx="2610" lry="2382" ulx="2441" uly="2291">Nenſeben wl</line>
        <line lrx="2610" lry="2500" ulx="2444" uly="2409">ſiciger gch⸗</line>
        <line lrx="2606" lry="2609" ulx="2454" uly="2532">an Mai</line>
        <line lrx="2610" lry="2730" ulx="2468" uly="2644">n Scue</line>
        <line lrx="2609" lry="2844" ulx="2460" uly="2768">ochten .</line>
        <line lrx="2610" lry="2969" ulx="2455" uly="2876">ſhe i</line>
        <line lrx="2601" lry="3084" ulx="2456" uly="3001">Uilen eige</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="143" type="page" xml:id="s_Jd26-3_143">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_143.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="231" lry="1273" type="textblock" ulx="0" uly="577">
        <line lrx="231" lry="686" ulx="0" uly="577">des lutiite</line>
        <line lrx="229" lry="799" ulx="0" uly="694">erun n ſene</line>
        <line lrx="223" lry="923" ulx="0" uly="828">drten khifug</line>
        <line lrx="222" lry="1028" ulx="3" uly="947">dnatzet i Ne</line>
        <line lrx="218" lry="1147" ulx="0" uly="1058">krüchgentnn h</line>
        <line lrx="214" lry="1273" ulx="0" uly="1189">1 uud igenſct</line>
      </zone>
      <zone lrx="227" lry="1387" type="textblock" ulx="0" uly="1315">
        <line lrx="227" lry="1387" ulx="0" uly="1315">gongen</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="1867" type="textblock" ulx="0" uly="1424">
        <line lrx="188" lry="1512" ulx="0" uly="1424">Kutinhuni</line>
        <line lrx="187" lry="1628" ulx="0" uly="1548">Deag, a</line>
        <line lrx="195" lry="1743" ulx="2" uly="1667">in ſur N⸗</line>
        <line lrx="182" lry="1867" ulx="1" uly="1787">lſetnir</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="1991" type="textblock" ulx="0" uly="1909">
        <line lrx="190" lry="1991" ulx="0" uly="1909">gt n Hie</line>
      </zone>
      <zone lrx="183" lry="2847" type="textblock" ulx="0" uly="2143">
        <line lrx="183" lry="2224" ulx="0" uly="2143">nde iin</line>
        <line lrx="174" lry="2340" ulx="0" uly="2267">ber Nk</line>
        <line lrx="181" lry="2477" ulx="0" uly="2380">ftar eſe</line>
        <line lrx="181" lry="2595" ulx="0" uly="2502">r,K)</line>
        <line lrx="181" lry="2709" ulx="0" uly="2623">tiſe unte N</line>
        <line lrx="178" lry="2847" ulx="0" uly="2736">, Ne</line>
      </zone>
      <zone lrx="1214" lry="1902" type="textblock" ulx="311" uly="1705">
        <line lrx="1214" lry="1809" ulx="311" uly="1705">in Lebensgefahr gerathen.</line>
        <line lrx="513" lry="1902" ulx="313" uly="1822">iſt die</line>
      </zone>
      <zone lrx="732" lry="2984" type="textblock" ulx="275" uly="2856">
        <line lrx="732" lry="2984" ulx="275" uly="2856">liche Zufaͤlle.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2096" lry="554" type="textblock" ulx="521" uly="439">
        <line lrx="2096" lry="554" ulx="521" uly="439">Von den innerlichen Krankheiten. 13 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="801" type="textblock" ulx="324" uly="634">
        <line lrx="2063" lry="801" ulx="324" uly="634">verborgenen Urſachen rege gemacht werden, her⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="559" lry="845" type="textblock" ulx="324" uly="761">
        <line lrx="559" lry="845" ulx="324" uly="761">ruͤhren.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="3797" type="textblock" ulx="294" uly="869">
        <line lrx="2058" lry="970" ulx="481" uly="869">Die Bleyeolik iſt ſo heftig und wuͤtend, daß</line>
        <line lrx="2055" lry="1082" ulx="323" uly="989">die armen Kranken die Groͤße ihrer Leiden kaum</line>
        <line lrx="2051" lry="1201" ulx="316" uly="1107">mit Worten zu beſchreiben im Stande ſind. Auch</line>
        <line lrx="2050" lry="1316" ulx="319" uly="1230">ſind bey der Krampfcolik die Schmerzen ganz un⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="1434" ulx="323" uly="1346">ertraͤglich; denn bey beyden erfuͤllen oft die</line>
        <line lrx="2043" lry="1557" ulx="313" uly="1461">Kranken mit ihrem Schreyen das ganze Haus,</line>
        <line lrx="2050" lry="1684" ulx="312" uly="1586">und es iſt daher kein Wunder, wenn ſie zuweilen</line>
        <line lrx="2047" lry="1787" ulx="1326" uly="1698">So gar heftig aber</line>
        <line lrx="2043" lry="1907" ulx="560" uly="1812">Gallencolik und ſo furchtbar die Blaͤhungs⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="2038" ulx="316" uly="1929">colik doch nicht, und letztere waͤhret ſelten lange.</line>
        <line lrx="2047" lry="2145" ulx="311" uly="2054">Derjenige Colikſchmerz, er ſey von was fuͤr Art</line>
        <line lrx="2041" lry="2265" ulx="311" uly="2159">er wolle, der in einem Theile feſte ſitzt und in</line>
        <line lrx="2043" lry="2384" ulx="306" uly="2277">demſelben wuͤtet, wird fuͤr gefaͤhrlicher und hart⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="2499" ulx="304" uly="2413">naͤckiger gehalten, als derjenige, welcher aus ei⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="2617" ulx="305" uly="2533">nem Theile in den andern ziehet. Der Schlucken,</line>
        <line lrx="2041" lry="2743" ulx="309" uly="2650">ein Schauer und Fieber, Aengſtlichkeiten, Ohn⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="2856" ulx="302" uly="2753">machten u. d. g. ſind bey Colikſchenerzen bedenk⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="2973" ulx="821" uly="2889">Es iſt bekannt, daß die Colik zu⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="3101" ulx="298" uly="2990">weilen eine Gelbſucht, rothe Ruhr, Gallenkrank⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="3221" ulx="303" uly="3117">heit, Entzuͤndung des Unterleibes, Darmgicht</line>
        <line lrx="2038" lry="3335" ulx="296" uly="3234">u. ſ. f. nach ſich ziehet. Iſt ſie ſehr heftig, ſo</line>
        <line lrx="2040" lry="3454" ulx="301" uly="3349">folget die fallende Sucht oder andre convulſi eiſche</line>
        <line lrx="2037" lry="3564" ulx="297" uly="3462">Krankheiten, eine Unempfindlichkeit und Laͤhmung</line>
        <line lrx="2035" lry="3685" ulx="294" uly="3588">verſchiedener Theile, Blindheit u. ſ. f. darauf.</line>
        <line lrx="2042" lry="3797" ulx="1214" uly="3710">J4 End⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="144" type="page" xml:id="s_Jd26-3_144">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_144.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1860" lry="562" type="textblock" ulx="586" uly="417">
        <line lrx="1860" lry="562" ulx="586" uly="417">136 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="2840" type="textblock" ulx="524" uly="550">
        <line lrx="2292" lry="710" ulx="589" uly="550">Endlich koͤnnen auch Schweiße, Naſenbluten,</line>
        <line lrx="2292" lry="819" ulx="589" uly="736">ein Blutſturz aus dem Maſtdarm, der Gebaͤr⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="938" ulx="524" uly="853">mutter und andern Theilen, ſcorbutiſche Aus⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1072" ulx="588" uly="942">ſch aͤge, Anfaͤlle von Gicht und andere dergleichen</line>
        <line lrx="2068" lry="1182" ulx="590" uly="1068">Zufaͤlle eine Loͤſung der Colik verſchaffen.</line>
        <line lrx="2292" lry="1296" ulx="679" uly="1208">Es giebt in den Schriften der Aerzte eine</line>
        <line lrx="2291" lry="1422" ulx="591" uly="1289">gr oße Menge von Bemerkungen die an todten Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="1554" ulx="592" uly="1422">pern gemacht worden, und die hieher gehoͤren,</line>
        <line lrx="2282" lry="1678" ulx="593" uly="1542">welche die Ver ſchieden heit der von dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2294" lry="1773" ulx="594" uly="1676">heit entſtehenden Todesfaͤlle und mancherley Ver⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="1900" ulx="595" uly="1791">letzungen der innern Theile zeigen, die man vor⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2012" ulx="592" uly="1905">her faͤlſchlich auf die Rechnung der Colikſchmer⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="2133" ulx="592" uly="2023">zen geſchrieben hatte. Man findet demnach die</line>
        <line lrx="2296" lry="2247" ulx="549" uly="2139">Gedaͤrme verhaͤrtet, vom Schleime verſtopft, oder</line>
        <line lrx="2294" lry="2369" ulx="597" uly="2250">damit uͤberzogen, an die benachbarten Theile oder</line>
        <line lrx="2299" lry="2487" ulx="597" uly="2381">unter ſich ſelbſt verwachſen, in Entzuͤndung ge⸗</line>
        <line lrx="2300" lry="2608" ulx="599" uly="2490">rathen, vereitert, von freſſenden Geſchwuͤren zer⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2729" ulx="600" uly="2610">nagt, oder mit Brandgfſlecken gezeichnet. Es ſind</line>
        <line lrx="2297" lry="2840" ulx="585" uly="2744">die Gefaͤße derſelben verſtopft und aufgetreten,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2962" type="textblock" ulx="578" uly="2851">
        <line lrx="2321" lry="2962" ulx="578" uly="2851">und es fallen ſolche um den ganzen Umfang die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="3088" type="textblock" ulx="600" uly="2957">
        <line lrx="2295" lry="3088" ulx="600" uly="2957">ſer Eingeweide ſehr deutlich in die Augen. Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="3429" type="textblock" ulx="540" uly="3080">
        <line lrx="2312" lry="3207" ulx="598" uly="3080">Gedaͤrme, beſonders der Ztölffingerdarm und</line>
        <line lrx="2313" lry="3311" ulx="596" uly="3218">der Grimmdarm, ſcheinen durchſichtig zu ſeyn;</line>
        <line lrx="2297" lry="3429" ulx="540" uly="3332">ſie ſind auch von Blaͤhungen uͤbermaͤßig aufge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1774" lry="3571" type="textblock" ulx="585" uly="3451">
        <line lrx="1774" lry="3571" ulx="585" uly="3451">trieben „und bisweilen geborſten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="3770" type="textblock" ulx="2139" uly="3688">
        <line lrx="2304" lry="3770" ulx="2139" uly="3688">Bey⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="494" type="textblock" ulx="2467" uly="400">
        <line lrx="2610" lry="494" ulx="2467" uly="400">Onn de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1760" type="textblock" ulx="2392" uly="596">
        <line lrx="2596" lry="686" ulx="2452" uly="596">helliufh</line>
        <line lrx="2609" lry="808" ulx="2398" uly="718">Oymeanal ebe</line>
        <line lrx="2610" lry="934" ulx="2392" uly="847">ſeteide, wenn</line>
        <line lrx="2610" lry="1050" ulx="2394" uly="957">ſt nenals i</line>
        <line lrx="2610" lry="1159" ulx="2396" uly="1083">ieder elong</line>
        <line lrx="2610" lry="1281" ulx="2405" uly="1201">ch an eine</line>
        <line lrx="2610" lry="1398" ulx="2399" uly="1308">der tor hie</line>
        <line lrx="2610" lry="1515" ulx="2430" uly="1436">hin geftye</line>
        <line lrx="2610" lry="1637" ulx="2417" uly="1556">Nit en elten</line>
        <line lrx="2578" lry="1760" ulx="2418" uly="1676">ſalen hatte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1873" type="textblock" ulx="2376" uly="1793">
        <line lrx="2610" lry="1873" ulx="2376" uly="1793">uce urd</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3075" type="textblock" ulx="2434" uly="1916">
        <line lrx="2610" lry="1995" ulx="2439" uly="1916">n Wal N</line>
        <line lrx="2529" lry="2111" ulx="2445" uly="2032">fuunn</line>
        <line lrx="2562" lry="2236" ulx="2442" uly="2150">lte het</line>
        <line lrx="2610" lry="2362" ulx="2467" uly="2160">gan</line>
        <line lrx="2607" lry="2482" ulx="2434" uly="2389">ſct e geh</line>
        <line lrx="2602" lry="2599" ulx="2495" uly="2518">ln her</line>
        <line lrx="2610" lry="2713" ulx="2458" uly="2641">Uungar Ne</line>
        <line lrx="2610" lry="2825" ulx="2461" uly="2745">Peſſortn</line>
        <line lrx="2610" lry="2960" ulx="2454" uly="2862">ſfneer g</line>
        <line lrx="2610" lry="3075" ulx="2446" uly="2981"> lheh hre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3320" type="textblock" ulx="2385" uly="3104">
        <line lrx="2610" lry="3188" ulx="2398" uly="3104">Menne 6</line>
        <line lrx="2610" lry="3320" ulx="2385" uly="3221">(Gpinſche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3678" type="textblock" ulx="2463" uly="3341">
        <line lrx="2610" lry="3433" ulx="2463" uly="3341">ene.</line>
        <line lrx="2610" lry="3551" ulx="2479" uly="3462">d</line>
        <line lrx="2610" lry="3678" ulx="2486" uly="3587">W</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="145" type="page" xml:id="s_Jd26-3_145">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_145.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="45" lry="494" type="textblock" ulx="0" uly="402">
        <line lrx="45" lry="494" ulx="0" uly="402">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="223" lry="799" type="textblock" ulx="0" uly="603">
        <line lrx="223" lry="799" ulx="0" uly="603">eije elei Ni</line>
      </zone>
      <zone lrx="95" lry="797" type="textblock" ulx="3" uly="724">
        <line lrx="95" lry="797" ulx="3" uly="724">ſdarn</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="3463" type="textblock" ulx="0" uly="1338">
        <line lrx="210" lry="1419" ulx="0" uly="1338">en e ntha</line>
        <line lrx="204" lry="1539" ulx="0" uly="1452">di hgen</line>
        <line lrx="192" lry="1715" ulx="0" uly="1573">e von 8</line>
        <line lrx="194" lry="1906" ulx="2" uly="1820">igti, den</line>
        <line lrx="187" lry="2028" ulx="0" uly="1936">g  Cl</line>
        <line lrx="194" lry="2131" ulx="0" uly="2048">e Munn</line>
        <line lrx="193" lry="2255" ulx="0" uly="2171">ne Wiitſt</line>
        <line lrx="205" lry="2390" ulx="0" uly="2291">bartn Ne</line>
        <line lrx="185" lry="2501" ulx="7" uly="2416">n Ertorun</line>
        <line lrx="185" lry="2622" ulx="0" uly="2529"> SMoint</line>
        <line lrx="181" lry="2753" ulx="0" uly="2644">ceiche. G</line>
        <line lrx="175" lry="2857" ulx="0" uly="2774">nd Cnre</line>
        <line lrx="126" lry="3061" ulx="16" uly="2908">e</line>
        <line lrx="167" lry="3097" ulx="31" uly="2997">Me</line>
        <line lrx="174" lry="3234" ulx="2" uly="3059">en 8</line>
        <line lrx="153" lry="3354" ulx="0" uly="3253">ſic 6</line>
        <line lrx="172" lry="3463" ulx="2" uly="3353">eßf</line>
      </zone>
      <zone lrx="163" lry="3791" type="textblock" ulx="120" uly="3717">
        <line lrx="163" lry="3791" ulx="120" uly="3717">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="526" type="textblock" ulx="467" uly="417">
        <line lrx="2014" lry="526" ulx="467" uly="417">Von den innerlichen Krankheiten. 137</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="707" type="textblock" ulx="444" uly="578">
        <line lrx="2019" lry="707" ulx="444" uly="578">Beylaͤufig iſt hierbey anzumerken, daß der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="836" type="textblock" ulx="286" uly="720">
        <line lrx="2039" lry="836" ulx="286" uly="720">Darmcanal eben ſowohl als andere hohle Ein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="1189" type="textblock" ulx="286" uly="848">
        <line lrx="2020" lry="955" ulx="286" uly="848">geweide, wenn ſie allzuſehr erweitert geweſen,</line>
        <line lrx="2020" lry="1075" ulx="287" uly="972">faſt niemals ihre natuͤrliche Spannkraft (tonus)</line>
        <line lrx="2022" lry="1189" ulx="288" uly="1091">wieder erlangen. Ich habe dieſes erſt ganz kuͤrz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2020" lry="1300" type="textblock" ulx="291" uly="1207">
        <line lrx="2020" lry="1300" ulx="291" uly="1207">lich an einem funfzigjaͤhrigen Manne bemerkt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="2376" type="textblock" ulx="297" uly="1325">
        <line lrx="2021" lry="1429" ulx="299" uly="1325">der vor vierzehn Monaten an einer außerordent⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="1535" ulx="303" uly="1436">lichen heftigen Kolik krank gelegen, und von der</line>
        <line lrx="2025" lry="1664" ulx="298" uly="1545">Zeit an einen ſtumpfen innerlichen Schmerz be⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="1785" ulx="297" uly="1678">halten hatte. Als man ihn nach ſeinem Tode</line>
        <line lrx="2026" lry="1894" ulx="302" uly="1795">oͤffnete und unterſuchte, ſo fand man den groͤß⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2006" ulx="307" uly="1916">ten Theil des leeren Darms wegen ſeiner er⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2136" ulx="309" uly="2019">ſtaunenden Erweiterung von ſeinem natuͤrlichen</line>
        <line lrx="2037" lry="2254" ulx="309" uly="2125">Platze vertrieben, und der untere Theil deſſelben</line>
        <line lrx="2031" lry="2376" ulx="307" uly="2251">war brandig und zerriſſen, wie es bey der Wind⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1230" lry="2497" type="textblock" ulx="245" uly="2379">
        <line lrx="1230" lry="2497" ulx="245" uly="2379">ſucht zu geſchehen pfleget.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2102" lry="3777" type="textblock" ulx="314" uly="2486">
        <line lrx="2051" lry="2602" ulx="348" uly="2486">Urnm aber zu unſerer Beſchreibung der Erſchei⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2724" ulx="316" uly="2618">nungen, die man in den todten Koͤrpern von</line>
        <line lrx="2041" lry="2843" ulx="318" uly="2730">Perſonen bemerket, die in ihrem Leben Colik⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="2954" ulx="318" uly="2857">ſchmerzen gehabt, wieder zuruͤck zu kommen, ſo</line>
        <line lrx="2047" lry="3069" ulx="314" uly="2977">iſt bey ihnen zuweilen die Hoͤhlung der duͤnnen</line>
        <line lrx="2045" lry="3191" ulx="318" uly="3095">Gedaͤrme voll von gruͤnlicher, beizender und</line>
        <line lrx="2102" lry="3310" ulx="322" uly="3213">ſchwaͤrzlicher Galle oder leimiger und eiterartige⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="3426" ulx="321" uly="3333">Materie. Die dicken Daͤrme ſind von verhaͤrte⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="3549" ulx="325" uly="3452">tem und vertrocknetem Unrathe verſtopft, und</line>
        <line lrx="2089" lry="3663" ulx="325" uly="3568">an dem Grimmdarm findet man zuweilen bey al⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="3777" ulx="1183" uly="3685">J s ten</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="146" type="page" xml:id="s_Jd26-3_146">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_146.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1785" lry="532" type="textblock" ulx="633" uly="411">
        <line lrx="1785" lry="532" ulx="633" uly="411">138 Erſies Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="1900" type="textblock" ulx="612" uly="607">
        <line lrx="2366" lry="717" ulx="620" uly="607">ten Perſonen von den widernatuͤrlich gekruͤmm⸗</line>
        <line lrx="2363" lry="843" ulx="617" uly="737">ten Ribben mit Blut unterlaufene Flecken. In</line>
        <line lrx="2359" lry="966" ulx="623" uly="852">dem Darmcanale halten ſich hin und wieder</line>
        <line lrx="2359" lry="1073" ulx="618" uly="976">Wuͤrmer auf; desgleichen findet man gallige und</line>
        <line lrx="2350" lry="1192" ulx="618" uly="1102">ſteinharte Concretionen, verſchluckte fremde Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="1313" ulx="616" uly="1203">per von mancherley Gattung, verſchiedene Kerne,</line>
        <line lrx="2353" lry="1428" ulx="619" uly="1325">die bald blos, bald aber mit einer gewiſſen Rinde</line>
        <line lrx="2351" lry="1546" ulx="615" uly="1445">uͤberzogen ſind u. ſ. f. darinnen. Die duͤnnen</line>
        <line lrx="2351" lry="1672" ulx="616" uly="1563">Gedaͤrme ſind oft wie ein Knaul in einander ge⸗</line>
        <line lrx="2348" lry="1774" ulx="612" uly="1689">wunden. Man findet in dem Gewebe des Darm⸗</line>
        <line lrx="2340" lry="1900" ulx="612" uly="1811">canals calloͤſe Flecke, die denſelben verengern.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2363" lry="2028" type="textblock" ulx="609" uly="1924">
        <line lrx="2363" lry="2028" ulx="609" uly="1924">Endlich erblicket man noch Verengerungen, von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="3785" type="textblock" ulx="525" uly="2038">
        <line lrx="2339" lry="2134" ulx="600" uly="2038">denen man keine ſichtbare Urſache angeben kann,</line>
        <line lrx="2339" lry="2251" ulx="603" uly="2147">und ei ſiehet aus, als wenn um den Darmca⸗</line>
        <line lrx="2330" lry="2373" ulx="602" uly="2285">nal ein Faden herumgezogen waͤre; auch ſind die</line>
        <line lrx="2335" lry="2502" ulx="600" uly="2401">Seiten waͤnde mit einander verwachſen. Derglei⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="2617" ulx="593" uly="2503">chen Zuſammenſchnuͤrung iſt oͤfters an dem Ende</line>
        <line lrx="2330" lry="2730" ulx="580" uly="2618">des Ziboͤlffingerdarms befindlich; und man ktrifft</line>
        <line lrx="2324" lry="2846" ulx="555" uly="2734">die ſes beſonders bey ſolchen Perſonen an, bey</line>
        <line lrx="2318" lry="2962" ulx="594" uly="2875">denen ſchon bey Lebzeiten Stuͤcken von Daͤrmen</line>
        <line lrx="1522" lry="3127" ulx="590" uly="2992">zuweilen abgegaͤngen ſind.</line>
        <line lrx="2322" lry="3200" ulx="741" uly="3064">Außer dieſen vielfaͤltigen Maͤngeln der Ge⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="3325" ulx="525" uly="3228">Haͤrme findet man auch noch den Magen ent⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="3439" ulx="587" uly="3335">zuͤndet, von Blaͤhungen aufgetrieben und mit</line>
        <line lrx="2314" lry="3557" ulx="582" uly="3462">Brandflecken gezeichnet. Das Gekroͤſe iſt verhaͤr⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="3683" ulx="577" uly="3558">tet und brandig, und Eitergeſchwuͤre, unordent⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="3785" ulx="2174" uly="3712">liche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="503" type="textblock" ulx="2532" uly="417">
        <line lrx="2610" lry="503" ulx="2532" uly="417">Eun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3227" type="textblock" ulx="2447" uly="618">
        <line lrx="2610" lry="700" ulx="2451" uly="618">ſche Geſcht</line>
        <line lrx="2610" lry="815" ulx="2452" uly="735">s Darn</line>
        <line lrx="2610" lry="933" ulx="2450" uly="859">lten Bra</line>
        <line lrx="2610" lry="1050" ulx="2453" uly="976">Cibebe de</line>
        <line lrx="2610" lry="1178" ulx="2450" uly="1091">ſungehe</line>
        <line lrx="2610" lry="1293" ulx="2452" uly="1197">wie en ,</line>
        <line lrx="2593" lry="1414" ulx="2463" uly="1332">danſelben</line>
        <line lrx="2594" lry="1539" ulx="2459" uly="1451">ſetſun</line>
        <line lrx="2606" lry="1656" ulx="2449" uly="1575">uh herics⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1785" ulx="2454" uly="1689">6 ſit</line>
        <line lrx="2610" lry="1902" ulx="2450" uly="1808">Nacunen;</line>
        <line lrx="2610" lry="2017" ulx="2461" uly="1933">nd ſchre</line>
        <line lrx="2610" lry="2138" ulx="2463" uly="2044">Nen 3</line>
        <line lrx="2610" lry="2258" ulx="2453" uly="2163">ſhiſtrc</line>
        <line lrx="2610" lry="2379" ulx="2447" uly="2279">Ee ti ge</line>
        <line lrx="2610" lry="2501" ulx="2455" uly="2400">Nlleir</line>
        <line lrx="2610" lry="2623" ulx="2452" uly="2520">d ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2737" ulx="2465" uly="2638">ſſct ſiin</line>
        <line lrx="2610" lry="2868" ulx="2465" uly="2764">aftpſn.</line>
        <line lrx="2605" lry="2976" ulx="2535" uly="2893">Uber</line>
        <line lrx="2575" lry="3095" ulx="2455" uly="2997">ſie Gahe</line>
        <line lrx="2606" lry="3227" ulx="2462" uly="3113">P eine el</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3363" type="textblock" ulx="2457" uly="3231">
        <line lrx="2608" lry="3363" ulx="2457" uly="3231">D e ſeg</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3716" type="textblock" ulx="2468" uly="3354">
        <line lrx="2609" lry="3475" ulx="2468" uly="3354">ſunten ge⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3589" ulx="2475" uly="3468">Rn nſt</line>
        <line lrx="2609" lry="3716" ulx="2472" uly="3591">an ⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="147" type="page" xml:id="s_Jd26-3_147">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_147.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1976" lry="547" type="textblock" ulx="436" uly="421">
        <line lrx="1976" lry="547" ulx="436" uly="421">Von den innerlichen Krankheiten. 129</line>
      </zone>
      <zone lrx="1980" lry="717" type="textblock" ulx="0" uly="621">
        <line lrx="1980" lry="717" ulx="0" uly="621">ich m liche Geſchwuͤlſte und Waſſerblaſen in demſelben.</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="1913" type="textblock" ulx="0" uly="876">
        <line lrx="167" lry="946" ulx="0" uly="876">in n rihe</line>
        <line lrx="165" lry="1078" ulx="0" uly="998">nan güftn</line>
        <line lrx="161" lry="1194" ulx="0" uly="1114">kte tendke</line>
        <line lrx="170" lry="1316" ulx="2" uly="1237">tſſcicheneen</line>
        <line lrx="173" lry="1440" ulx="0" uly="1355"> ſen den</line>
        <line lrx="172" lry="1553" ulx="0" uly="1473"> MWyro</line>
        <line lrx="172" lry="1670" ulx="9" uly="1597">in aummep</line>
        <line lrx="170" lry="1792" ulx="0" uly="1714">e s di</line>
        <line lrx="168" lry="1913" ulx="0" uly="1843">ben deren</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="2152" type="textblock" ulx="0" uly="1963">
        <line lrx="173" lry="2152" ulx="0" uly="1963">ſgerun an 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="1203" type="textblock" ulx="245" uly="729">
        <line lrx="1984" lry="867" ulx="245" uly="729">Das Darmfell iſt entzuͤndet, vereitert oder vom</line>
        <line lrx="2032" lry="981" ulx="247" uly="860">kalten Brande angegriffen, und in dem zelligen</line>
        <line lrx="1984" lry="1069" ulx="250" uly="976">Gewebe deſſelben ſtockt dickes Blut. Das Netz</line>
        <line lrx="1997" lry="1203" ulx="251" uly="1092">iſt ungeheuer dick, brandig oder verfault, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="1989" lry="1317" type="textblock" ulx="229" uly="1212">
        <line lrx="1989" lry="1317" ulx="229" uly="1212">wie ein Knaul zuſammengewickelt; man ſieht in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="2273" type="textblock" ulx="249" uly="1333">
        <line lrx="1991" lry="1426" ulx="254" uly="1333">demſelben Sammlungen von dickem Blut und</line>
        <line lrx="2003" lry="1550" ulx="252" uly="1449">waͤſſerigem Eiter; ſeine Blutgefaͤße ſind verſtopft.</line>
        <line lrx="1993" lry="1665" ulx="249" uly="1573">und varicos. Die Leber hat keine natuͤrliche Far⸗</line>
        <line lrx="1991" lry="1794" ulx="256" uly="1688">be; es ſind Verſtopfungen und Entzuͤndungen</line>
        <line lrx="2015" lry="1902" ulx="258" uly="1808">darinnen; ſie iſt angefault, widernatuͤrlich groß.</line>
        <line lrx="1993" lry="2024" ulx="259" uly="1928">und ſchwer, und voll von Knolen und Waſſer⸗</line>
        <line lrx="1990" lry="2143" ulx="267" uly="2043">blaſen. Bisweilen ragen aus derſelben Sackge,</line>
        <line lrx="2057" lry="2273" ulx="262" uly="2162">ſchwuͤlſte oder andere Geſchwuͤlſte hervor; ja man</line>
      </zone>
      <zone lrx="1988" lry="2451" type="textblock" ulx="159" uly="2278">
        <line lrx="1988" lry="2451" ulx="159" uly="2278">Ual die Leber ſogar in der Bruſthoͤhle gefunden.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2115" lry="3683" type="textblock" ulx="265" uly="2389">
        <line lrx="2016" lry="2497" ulx="265" uly="2389">Die Gallenblaſe iſt bald ſtrotzend voll von Galle.</line>
        <line lrx="2000" lry="2613" ulx="266" uly="2516">Bald ſind in ihr ſteinige Verwachſungen, welche</line>
        <line lrx="2011" lry="2734" ulx="273" uly="2633">nicht ſelten den gemeinſchaftlichen Gallengang</line>
        <line lrx="2005" lry="2862" ulx="272" uly="2747">verſtopfen; bald iſt ſie voͤllig leer und verſchrum⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="2970" ulx="267" uly="2862">pelt, oder auch zerriſſen, und alsdenn hat ſich</line>
        <line lrx="2004" lry="3098" ulx="276" uly="2994">die Galle in den Unterleib ergoſſen. Die Milz</line>
        <line lrx="2007" lry="3208" ulx="281" uly="3108">hat eine bleiche Farbe, ſie iſt aufgelaufen, von</line>
        <line lrx="2008" lry="3321" ulx="278" uly="3228">ihrem Platze vertrieben, und bis an das Becken</line>
        <line lrx="2012" lry="3438" ulx="286" uly="3347">hinuntergeſunken. Die große Druͤſe unter dem</line>
        <line lrx="2115" lry="3564" ulx="283" uly="3459">Magen iſt verhaͤrtet, entzuͤndet, vereitert, voll</line>
        <line lrx="2017" lry="3683" ulx="280" uly="3582">von Geſchwuͤren, Brandflecken und Faͤulniß.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="148" type="page" xml:id="s_Jd26-3_148">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_148.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1788" lry="515" type="textblock" ulx="639" uly="404">
        <line lrx="1788" lry="515" ulx="639" uly="404">140 Errſites Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2399" lry="703" type="textblock" ulx="656" uly="563">
        <line lrx="2399" lry="703" ulx="656" uly="563">Man ſindet endlich die große Pulsader, aus wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2389" lry="1766" type="textblock" ulx="655" uly="705">
        <line lrx="2389" lry="814" ulx="659" uly="705">cher die Magen⸗(coeliaca) und obere Gekroͤs⸗</line>
        <line lrx="2382" lry="996" ulx="658" uly="840">vulsader entſpringen, außerordentlich erweitert.</line>
        <line lrx="2381" lry="1071" ulx="657" uly="958">Ich will hier von den verſchiedenen Maͤngeln an</line>
        <line lrx="2377" lry="1190" ulx="657" uly="1036">den Nieren, der Harnblaſe, den Nebennieren</line>
        <line lrx="2376" lry="1284" ulx="660" uly="1189">u. ſ. f. von vielerley Geſchwuͤlſten und Eiterge⸗</line>
        <line lrx="2372" lry="1407" ulx="661" uly="1312">ſchwuͤren, die bald hier bald da befindlich ſind,</line>
        <line lrx="2372" lry="1513" ulx="657" uly="1423">von den ſtockenden Feuchtigkeiten, die ſowohl in</line>
        <line lrx="2371" lry="1645" ulx="655" uly="1527">dem Unterleibe als in der Bruſthoͤhle oder in dem</line>
        <line lrx="2368" lry="1766" ulx="655" uly="1664">Canal, worinnen das Ruͤckenmark liegt, vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1878" type="textblock" ulx="615" uly="1782">
        <line lrx="2362" lry="1878" ulx="615" uly="1782">kommen, und denen von ihrer Stelle gedraͤng⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="2948" type="textblock" ulx="633" uly="1894">
        <line lrx="2363" lry="1989" ulx="648" uly="1894">ten und an ihrem nakuͤrlichen Orte nicht liegen⸗</line>
        <line lrx="2342" lry="2111" ulx="643" uly="2010">den Eingeweiden nichts erwaͤhnen. Dieſes ein</line>
        <line lrx="2362" lry="2230" ulx="642" uly="2122">zige muß ich noch anfuͤhren, daß man nach ei⸗</line>
        <line lrx="2356" lry="2341" ulx="641" uly="2234">ner erſt vor kurzem entſtandenen Krampfceolik wei⸗</line>
        <line lrx="2368" lry="2460" ulx="642" uly="2359">ter nichts fehlerhaftes als eine Sammlung von</line>
        <line lrx="2350" lry="2583" ulx="640" uly="2483">Blaͤhungen entdeckt. Vor einigen Jahren gien⸗</line>
        <line lrx="2356" lry="2705" ulx="634" uly="2594">gen zu Verſailles dergleichen Anfaͤlle von Coli⸗</line>
        <line lrx="2350" lry="2814" ulx="635" uly="2710">ten herum, woran auch viele Leute ſtarben; man</line>
        <line lrx="2344" lry="2948" ulx="633" uly="2823">fand aber bey der Oeffnung und Zergliederung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2374" lry="3292" type="textblock" ulx="570" uly="2956">
        <line lrx="2374" lry="3050" ulx="579" uly="2956">derſelben nichts Merkwuͤrdiges. Ueberhaupt leh⸗</line>
        <line lrx="2346" lry="3194" ulx="570" uly="3077">ren die von uns mitgetheilten kurzen Nachrichten</line>
        <line lrx="2343" lry="3292" ulx="580" uly="3173">von dem, was man bey den an dieſer Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2343" lry="3534" type="textblock" ulx="618" uly="3310">
        <line lrx="2343" lry="3411" ulx="622" uly="3310">heit Verſtorbenen entdeckt hat, ganz deutlich</line>
        <line lrx="2343" lry="3534" ulx="618" uly="3431">daß die mehreſten Maͤngel der Eingeweide, de⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2400" lry="3641" type="textblock" ulx="581" uly="3538">
        <line lrx="2400" lry="3641" ulx="581" uly="3538">nen wir, nach Anleitung anderer Schriftſteller,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="544" type="textblock" ulx="2535" uly="461">
        <line lrx="2610" lry="544" ulx="2535" uly="461">Gan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1569" type="textblock" ulx="2449" uly="657">
        <line lrx="2606" lry="737" ulx="2449" uly="657">(wifrung</line>
        <line lrx="2609" lry="861" ulx="2451" uly="776">entich he</line>
        <line lrx="2610" lry="971" ulx="2458" uly="893">(ſſtea</line>
        <line lrx="2595" lry="1093" ulx="2452" uly="1016">Utgen der</line>
        <line lrx="2610" lry="1206" ulx="2451" uly="1133">Raden; 1</line>
        <line lrx="2610" lry="1326" ulx="2452" uly="1248">bermit</line>
        <line lrx="2610" lry="1446" ulx="2463" uly="1367">den, de 6</line>
        <line lrx="2610" lry="1569" ulx="2471" uly="1486">y Nhrene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1684" type="textblock" ulx="2419" uly="1605">
        <line lrx="2609" lry="1684" ulx="2419" uly="1605">(poeſcendtn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2274" type="textblock" ulx="2456" uly="1720">
        <line lrx="2591" lry="1806" ulx="2461" uly="1720">taden</line>
        <line lrx="2598" lry="1913" ulx="2456" uly="1840">Wa des</line>
        <line lrx="2610" lry="2045" ulx="2472" uly="1956">uth gei</line>
        <line lrx="2610" lry="2156" ulx="2469" uly="2063">th erhen</line>
        <line lrx="2610" lry="2274" ulx="2465" uly="2194">lllec tee</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3005" type="textblock" ulx="2440" uly="2544">
        <line lrx="2606" lry="2645" ulx="2480" uly="2544">nllgen ſ</line>
        <line lrx="2606" lry="2748" ulx="2445" uly="2662">und wabn</line>
        <line lrx="2575" lry="2867" ulx="2447" uly="2772">in diſene</line>
        <line lrx="2610" lry="3005" ulx="2440" uly="2894">Nußßmngin</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="3125" type="textblock" ulx="2399" uly="3017">
        <line lrx="2603" lry="3125" ulx="2399" uly="3017">(cen Ve</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="149" type="page" xml:id="s_Jd26-3_149">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_149.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="171" lry="795" type="textblock" ulx="0" uly="605">
        <line lrx="168" lry="680" ulx="0" uly="605">der aus tl</line>
        <line lrx="171" lry="795" ulx="23" uly="723">Aere Getni</line>
      </zone>
      <zone lrx="246" lry="937" type="textblock" ulx="3" uly="846">
        <line lrx="246" lry="937" ulx="3" uly="846">ic, Andeatt</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="2486" type="textblock" ulx="0" uly="964">
        <line lrx="164" lry="1045" ulx="0" uly="964">nen Nhee</line>
        <line lrx="168" lry="1155" ulx="2" uly="1088">den Namen</line>
        <line lrx="167" lry="1271" ulx="5" uly="1209"> re</line>
        <line lrx="165" lry="1400" ulx="14" uly="1317">Nrlch e</line>
        <line lrx="170" lry="1530" ulx="0" uly="1431">di ſenn u</line>
        <line lrx="171" lry="1631" ulx="0" uly="1549">le odahte</line>
        <line lrx="169" lry="1762" ulx="0" uly="1683">Nt ligt V</line>
        <line lrx="165" lry="1881" ulx="7" uly="1789">et gf</line>
        <line lrx="168" lry="2007" ulx="0" uly="1917">den ifn</line>
        <line lrx="167" lry="2122" ulx="0" uly="2037">n.</line>
        <line lrx="169" lry="2247" ulx="3" uly="2149">unn u6</line>
        <line lrx="170" lry="2366" ulx="0" uly="2253">nunſtür</line>
        <line lrx="168" lry="2486" ulx="0" uly="2394">Eamninn!</line>
      </zone>
      <zone lrx="1950" lry="611" type="textblock" ulx="411" uly="439">
        <line lrx="1950" lry="611" ulx="411" uly="439">Von ben innerlichen Krankbeiren. 141</line>
      </zone>
      <zone lrx="1960" lry="966" type="textblock" ulx="213" uly="604">
        <line lrx="1960" lry="733" ulx="213" uly="604">Erwähnung gethan haben, zu keiner Art der Colik</line>
        <line lrx="1452" lry="857" ulx="216" uly="759">eigentlich gerechnet werden koͤnnen.</line>
        <line lrx="1957" lry="966" ulx="378" uly="877">Es iſt allgemein bekannt, daß faſt alle Gat⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1961" lry="1089" type="textblock" ulx="165" uly="998">
        <line lrx="1961" lry="1089" ulx="165" uly="998">tungen der Colik mit einerley Mitteln beſtritten</line>
      </zone>
      <zone lrx="1981" lry="2739" type="textblock" ulx="219" uly="1115">
        <line lrx="1962" lry="1203" ulx="219" uly="1115">werden; naͤmlich mit Aderlaͤſſen, Brech⸗ und</line>
        <line lrx="1963" lry="1327" ulx="220" uly="1231">Laxiermitteln, verduͤnnenden, ſchluͤpfrig machen⸗</line>
        <line lrx="1964" lry="1438" ulx="225" uly="1340">den, die Schaͤrfe daͤmpfenden und ſchmerzſtillen⸗</line>
        <line lrx="1979" lry="1564" ulx="229" uly="1466">den Arzneyen; ferner mit Baͤbern, aͤußerlichen</line>
        <line lrx="1963" lry="1674" ulx="229" uly="1579">erweichenden Mitteln, warmen Duͤchern u. ſ. f.</line>
        <line lrx="1963" lry="1796" ulx="232" uly="1701">Es werden auch dieſe Huͤlfsmittel nicht allein</line>
        <line lrx="1965" lry="1913" ulx="231" uly="1813">wider das Grimmen in den Gedaͤrmen, ſondern</line>
        <line lrx="1966" lry="2028" ulx="237" uly="1940">auch gewoͤhnlichermaßen bey allen Nieren⸗Leber⸗</line>
        <line lrx="1966" lry="2143" ulx="234" uly="2041">und andern Schmerzen aller Eingeweide des Un⸗</line>
        <line lrx="1966" lry="2264" ulx="235" uly="2170">terleibes verordnet. Man darf ſolche auch nicht</line>
        <line lrx="1974" lry="2399" ulx="231" uly="2290">bey allen dieſen Krankheiten fuͤr unnuͤtz erklaͤren,</line>
        <line lrx="1972" lry="2500" ulx="233" uly="2412">weil durch dieſelben die Schmerzen im Unterleibe,</line>
        <line lrx="1981" lry="2625" ulx="231" uly="2529">ſie moͤgen herkommen und ihren Sitz haben, wo</line>
        <line lrx="1971" lry="2739" ulx="232" uly="2634">und wovon ſie wollen, gelindert werden; und</line>
      </zone>
      <zone lrx="1974" lry="2853" type="textblock" ulx="130" uly="2748">
        <line lrx="1974" lry="2853" ulx="130" uly="2748">in dieſem Falle alſo hat man von den ktruͤglichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="1977" lry="3208" type="textblock" ulx="235" uly="2883">
        <line lrx="1974" lry="2968" ulx="235" uly="2883">Muthmaßungen unerfahrner Aerzte, welche den</line>
        <line lrx="1974" lry="3109" ulx="237" uly="2998">rechten Weg verfehlen, und den eigentlichen Sitz</line>
        <line lrx="1977" lry="3208" ulx="239" uly="3110">und Beſchaffenheit der Krankheit nicht treffen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1976" lry="3323" type="textblock" ulx="176" uly="3230">
        <line lrx="1976" lry="3323" ulx="176" uly="3230">nichts zu fuͤrchten. Doch muß die Art der Be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1978" lry="3779" type="textblock" ulx="244" uly="3344">
        <line lrx="1973" lry="3469" ulx="244" uly="3344">handlung, nicht nur nach Beſchaffenheit des lei⸗</line>
        <line lrx="1976" lry="3570" ulx="248" uly="3467">denden Theiles und der Natur der Krankheit,</line>
        <line lrx="1978" lry="3683" ulx="248" uly="3583">ſondern auch in Ruͤckſicht unzaͤhliger Umſtaͤnde</line>
        <line lrx="1977" lry="3779" ulx="1849" uly="3728">Hel⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="150" type="page" xml:id="s_Jd26-3_150">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_150.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1804" lry="528" type="textblock" ulx="652" uly="426">
        <line lrx="1804" lry="528" ulx="652" uly="426">142 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2430" lry="722" type="textblock" ulx="636" uly="611">
        <line lrx="2430" lry="722" ulx="636" uly="611">verſchieden ſeyn, welche die Aerzte wohl erwaͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2430" lry="966" type="textblock" ulx="639" uly="733">
        <line lrx="2430" lry="862" ulx="639" uly="733">gen muͤſſen, wenn ſie ihre Kranken nicht verwahr⸗</line>
        <line lrx="2429" lry="966" ulx="644" uly="859">loſen wollen. Ich halte es daher fuͤr rathſam,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="1664" type="textblock" ulx="631" uly="981">
        <line lrx="2366" lry="1081" ulx="643" uly="981">die Behandlungsart jeder Gattung der Colik be⸗</line>
        <line lrx="1392" lry="1190" ulx="645" uly="1095">ſonders anzuzeigen.</line>
        <line lrx="2359" lry="1313" ulx="807" uly="1214">Die Erfahrung lehret, daß die Aderlaͤſſe bey</line>
        <line lrx="2362" lry="1427" ulx="631" uly="1315">den Gallencoliken nuͤtzlicher ſind, als bey den</line>
        <line lrx="2362" lry="1546" ulx="646" uly="1458">übrigen Gatkungen, weil die Gallencolik oft eine</line>
        <line lrx="2361" lry="1664" ulx="640" uly="1574">Entzuͤndung nach ſich ziehet. Denn obgleich die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2467" lry="1797" type="textblock" ulx="645" uly="1681">
        <line lrx="2467" lry="1797" ulx="645" uly="1681">jenigen, welche ein gallenreiches Temperament</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="3777" type="textblock" ulx="522" uly="1808">
        <line lrx="2348" lry="1898" ulx="628" uly="1808">haben, das Aderlaſſen nicht wohl vertragen koͤn⸗</line>
        <line lrx="2355" lry="2017" ulx="643" uly="1908">nen; ſo muß man doch dem dringendſten Uebel</line>
        <line lrx="2366" lry="2130" ulx="642" uly="2042">abhelfen. Ferner ſind hier verduͤnnende und die</line>
        <line lrx="2355" lry="2259" ulx="593" uly="2146">Schaͤrfe daͤmpfende Mittel, als z. B. die junge</line>
        <line lrx="2352" lry="2367" ulx="604" uly="2280">Huͤner⸗ und Kalbsbruͤhe, die Molken, das ſuͤße</line>
        <line lrx="2345" lry="2505" ulx="640" uly="2388">Mandeloͤl, der Wallrath u. ſ. f. ſehr nuͤtzlich.</line>
        <line lrx="2348" lry="2604" ulx="640" uly="2508">Doch kann man auch an deren Statt mit eben</line>
        <line lrx="2350" lry="2724" ulx="638" uly="2631">dem Nutzen in Menge reines Waſſer trinken laſ⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="2839" ulx="637" uly="2746">ſen. Einigen iſt Waſſer, womit man Citronen⸗</line>
        <line lrx="2344" lry="2964" ulx="640" uly="2860">ſaft oder Eſſig und ein wenig Honig vermiſcht,</line>
        <line lrx="2344" lry="3080" ulx="522" uly="2970">dder ein Trank von Tamarinden, Sauerampf,</line>
        <line lrx="2347" lry="3195" ulx="572" uly="3101">Galpeter und Weinſteinrahm u. ſ. f. zutraͤglich.</line>
        <line lrx="2348" lry="3321" ulx="637" uly="3219">Beſonders aber muß man den galligen Schleim</line>
        <line lrx="2345" lry="3431" ulx="639" uly="3339">durch Brech⸗ und Laxiermittel fortzuſchaffen ſu⸗</line>
        <line lrx="2347" lry="3546" ulx="635" uly="3452">chen. Was die ſchlafbefoͤrdernden Arzneyen an⸗</line>
        <line lrx="2348" lry="3747" ulx="634" uly="3550">belangt, ſo ſind ſoiche nach den vorher ange⸗</line>
        <line lrx="2345" lry="3777" ulx="2143" uly="3689">ſtell⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="492" type="textblock" ulx="2548" uly="407">
        <line lrx="2610" lry="492" ulx="2548" uly="407">Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="693" type="textblock" ulx="2460" uly="602">
        <line lrx="2610" lry="693" ulx="2460" uly="602">ſclen nin</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3542" type="textblock" ulx="2453" uly="1435">
        <line lrx="2610" lry="1524" ulx="2464" uly="1435">ſire, Ne</line>
        <line lrx="2610" lry="1638" ulx="2453" uly="1554">lie Ge</line>
        <line lrx="2607" lry="1759" ulx="2455" uly="1678">16 6</line>
        <line lrx="2610" lry="1878" ulx="2453" uly="1787">aetich N</line>
        <line lrx="2610" lry="1987" ulx="2464" uly="1910">Nhie Gen</line>
        <line lrx="2610" lry="2124" ulx="2467" uly="2025">Rleninn.</line>
        <line lrx="2602" lry="2230" ulx="2463" uly="2143"> gnaua</line>
        <line lrx="2610" lry="2350" ulx="2457" uly="2259">le iſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2475" ulx="2461" uly="2394"> ehetg</line>
        <line lrx="2610" lry="2591" ulx="2455" uly="2494">Nkudn</line>
        <line lrx="2610" lry="2715" ulx="2462" uly="2611">ſKeihee</line>
        <line lrx="2589" lry="2827" ulx="2466" uly="2738">nd ſchr</line>
        <line lrx="2610" lry="2952" ulx="2461" uly="2856">lach Bef</line>
        <line lrx="2610" lry="3067" ulx="2457" uly="2969">ſkelen</line>
        <line lrx="2605" lry="3185" ulx="2466" uly="3084">n beſond</line>
        <line lrx="2610" lry="3309" ulx="2512" uly="3219">e</line>
        <line lrx="2610" lry="3422" ulx="2470" uly="3321">Klhene</line>
        <line lrx="2610" lry="3542" ulx="2479" uly="3446">lchhmnen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3666" type="textblock" ulx="2465" uly="3552">
        <line lrx="2610" lry="3666" ulx="2465" uly="3552">uf</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="151" type="page" xml:id="s_Jd26-3_151">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_151.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="153" lry="1087" type="textblock" ulx="0" uly="641">
        <line lrx="152" lry="724" ulx="0" uly="641">1 W N</line>
        <line lrx="153" lry="843" ulx="0" uly="761">nnicterg</line>
        <line lrx="151" lry="966" ulx="0" uly="879"> fr e</line>
        <line lrx="152" lry="1087" ulx="0" uly="1004">ung lt⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="120" lry="1666" type="textblock" ulx="92" uly="1600">
        <line lrx="120" lry="1666" ulx="92" uly="1600">E</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="1928" type="textblock" ulx="0" uly="1597">
        <line lrx="150" lry="1784" ulx="0" uly="1597">mun i</line>
        <line lrx="140" lry="1928" ulx="0" uly="1851">AWrae</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="2048" type="textblock" ulx="0" uly="1958">
        <line lrx="170" lry="2048" ulx="0" uly="1958">Prgekert</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="3616" type="textblock" ulx="0" uly="2789">
        <line lrx="153" lry="2927" ulx="0" uly="2789">1 , 4</line>
        <line lrx="100" lry="3025" ulx="8" uly="2942">Hong!</line>
        <line lrx="151" lry="3145" ulx="0" uly="3008">eus</line>
        <line lrx="162" lry="3249" ulx="0" uly="3133">Grhi</line>
        <line lrx="74" lry="3493" ulx="10" uly="3423">ſoct</line>
        <line lrx="162" lry="3616" ulx="0" uly="3501"> M 0</line>
      </zone>
      <zone lrx="158" lry="3807" type="textblock" ulx="0" uly="3623">
        <line lrx="158" lry="3736" ulx="0" uly="3623">. N1</line>
      </zone>
      <zone lrx="1969" lry="528" type="textblock" ulx="390" uly="408">
        <line lrx="1969" lry="528" ulx="390" uly="408">Von den innerlichen Krankheiten. 143</line>
      </zone>
      <zone lrx="1973" lry="1060" type="textblock" ulx="227" uly="600">
        <line lrx="1973" lry="697" ulx="232" uly="600">ſtellten noͤthigen Ausleerungen ungemein nuͤtzlich,</line>
        <line lrx="1969" lry="812" ulx="228" uly="726">um die Heftigkeit der Schmerzen zu mildern.</line>
        <line lrx="1973" lry="931" ulx="227" uly="827">Man muß aber behutſam damit umgehen; es</line>
        <line lrx="1972" lry="1060" ulx="232" uly="944">moͤgen auch die groͤßten Schriftſteller, ja Sy⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1972" lry="1183" type="textblock" ulx="208" uly="1077">
        <line lrx="1972" lry="1183" ulx="208" uly="1077">denham ſelbſt, dawider anfuͤhren, was ſie wol⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3524" type="textblock" ulx="137" uly="1186">
        <line lrx="1971" lry="1284" ulx="230" uly="1186">len. Wirkſamer und gewoͤhnlicher ſind die er⸗</line>
        <line lrx="1972" lry="1423" ulx="233" uly="1290">weichenden, ſcht merzſtillenden und eroͤffnenden Kly⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="1527" ulx="234" uly="1414">ſtiere; desgleichen die Baͤhungen, mit Milch halb</line>
        <line lrx="2030" lry="1636" ulx="232" uly="1550">erfuͤllte Blaſen, warme leinene Tuͤcher, Baͤder</line>
        <line lrx="1975" lry="1758" ulx="236" uly="1635">u. d. g. Endlich werden ſowohl innerlich als</line>
        <line lrx="1975" lry="1884" ulx="137" uly="1735">außerlich die Chamillen gar ſehr und zwar nicht</line>
        <line lrx="1973" lry="1999" ulx="239" uly="1893">ohne Grund empfohlen. Und dieſes ſind niin</line>
        <line lrx="1974" lry="2107" ulx="244" uly="2022">diejenigen Huͤlfsmittel, deren man ſich waͤhrend</line>
        <line lrx="1974" lry="2245" ulx="244" uly="2116">des Anfalls der Gallencolik zu bedienen pflegt.</line>
        <line lrx="1978" lry="2362" ulx="245" uly="2257">Wider die chroniſche Gallencolik hingegen nimtat</line>
        <line lrx="2049" lry="2462" ulx="245" uly="2357">man andre Verwahrungsmittel zu Huͤlfe, als die</line>
        <line lrx="1980" lry="2579" ulx="244" uly="2492">Milch und mineraliſchen Waſſer, die eroͤffnenden,</line>
        <line lrx="1981" lry="2718" ulx="252" uly="2588">ſchweißbefoͤrdernden, dem Skorbut widerſtehend en</line>
        <line lrx="1980" lry="2815" ulx="255" uly="2727">und ſehr viele andre Arzneyen; welche man,</line>
        <line lrx="1982" lry="2928" ulx="254" uly="2831">nach Befinden der Haupt⸗ oder der damit ver⸗</line>
        <line lrx="1981" lry="3056" ulx="249" uly="2962">wickelten Krankheit und andrer Umſtaͤnde, welche</line>
        <line lrx="2020" lry="3170" ulx="257" uly="3060">eine beſondere Behandlung erfordern, abaͤnd ert.</line>
        <line lrx="2033" lry="3292" ulx="414" uly="3198">Bey der Blaͤhungscolik iſt auch zuwtilen</line>
        <line lrx="1985" lry="3408" ulx="261" uly="3312">das Aderlaſſen dienlich. Allezeit aber thun die</line>
        <line lrx="1989" lry="3524" ulx="263" uly="3428">verduͤnnenden, die Schaͤrfe daͤmpfenden und ſtil⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1983" lry="3637" type="textblock" ulx="233" uly="3547">
        <line lrx="1983" lry="3637" ulx="233" uly="3547">lenden Mittel, von denen oben geredet worden,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="3755" type="textblock" ulx="1840" uly="3679">
        <line lrx="2047" lry="3755" ulx="1840" uly="3679">gute</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="152" type="page" xml:id="s_Jd26-3_152">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_152.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1736" lry="520" type="textblock" ulx="616" uly="393">
        <line lrx="1736" lry="520" ulx="616" uly="393">144 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="2579" type="textblock" ulx="555" uly="538">
        <line lrx="2339" lry="701" ulx="616" uly="538">gute Dienſte. Auch die abfuͤhrenden Arzneyen ſind</line>
        <line lrx="2338" lry="812" ulx="615" uly="706">nicht ohne Nutzen. Naͤchſt dieſen ſind blaͤhungs⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="928" ulx="605" uly="818">reibende Mittel zu gebrauchen, welche in unſern</line>
        <line lrx="2334" lry="1054" ulx="570" uly="943">Zeiten unbilliger Weiſe zu ſehr hintangeſetzt wer⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="1158" ulx="623" uly="1065">den. Zu dieſen gehoͤren die Meliſſe, die Salbey,</line>
        <line lrx="2322" lry="1277" ulx="623" uly="1168">das Traubenkraut (botrys), der Eberreiß, die</line>
        <line lrx="2325" lry="1397" ulx="621" uly="1297">Chamillenblumen, der Anis, Coriander und Fen⸗</line>
        <line lrx="2330" lry="1527" ulx="618" uly="1391">chelſamen „ der Balſam des Fioraventi, der</line>
        <line lrx="2326" lry="1636" ulx="622" uly="1540">Wundbalſam (balſamum commendatoris), der</line>
        <line lrx="2322" lry="1756" ulx="620" uly="1657">Wachholderſaft, das Opiat des Salomo, der</line>
        <line lrx="2326" lry="1878" ulx="621" uly="1757">Theriak, der Orvietan u. ſ. f. Mit dieſen muß</line>
        <line lrx="2324" lry="1990" ulx="620" uly="1888">man erweichende, ſchluͤpfrigmachende, ſchmerzſtil⸗</line>
        <line lrx="2328" lry="2102" ulx="617" uly="2006">lende und blaͤhungstreibende Klyſtiere, desglei⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="2229" ulx="622" uly="2124">chen verſchiedene der oben erwaͤhnten aͤußerlichen</line>
        <line lrx="2323" lry="2338" ulx="620" uly="2229">Mittel verbinden, welche den erſtarrten und von</line>
        <line lrx="2318" lry="2462" ulx="625" uly="2358">Schmerzen gepeinigten Theilen Biegſamkeit und</line>
        <line lrx="2158" lry="2579" ulx="555" uly="2482">Erweichung zu verſchaffen im Stande ſind.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2713" type="textblock" ulx="764" uly="2583">
        <line lrx="2606" lry="2713" ulx="764" uly="2583">Die Krampfcolik wird durch das Aderlaſſen wcſern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="3163" type="textblock" ulx="541" uly="2715">
        <line lrx="2325" lry="2815" ulx="627" uly="2715">mehrentheils heftiger gemacht, anſtatt daß ſie ge⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="2928" ulx="541" uly="2817">üuinder werden ſollte. Man muß es daher un⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="3054" ulx="553" uly="2936">terlaſſen, und dafuͤr in Menge verduͤnnende und</line>
        <line lrx="2320" lry="3163" ulx="626" uly="3060">die Schaͤrfe daͤmofende Mittel verordnen, als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2459" lry="3395" type="textblock" ulx="600" uly="3170">
        <line lrx="2354" lry="3286" ulx="601" uly="3170">z. B. die Molken, die Huͤner bruͤhen, das ſüße</line>
        <line lrx="2459" lry="3395" ulx="600" uly="3297">Mandeloͤl; den Wallrath, und andre, welche ich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="3732" type="textblock" ulx="626" uly="3415">
        <line lrx="2327" lry="3516" ulx="626" uly="3415">bereits oben angezeigt habe. Die ſtillenden, ſo⸗</line>
        <line lrx="2328" lry="3713" ulx="629" uly="3541">wohl ſchlafbefoͤrdernden, als krampfſtillenden Arz⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="3732" ulx="2157" uly="3666">neyen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1513" type="textblock" ulx="2420" uly="602">
        <line lrx="2604" lry="685" ulx="2466" uly="602">hen ſind</line>
        <line lrx="2610" lry="801" ulx="2422" uly="702">(eciren</line>
        <line lrx="2608" lry="984" ulx="2420" uly="839">u VDiberye</line>
        <line lrx="2602" lry="1151" ulx="2420" uly="961">u r hos 1</line>
        <line lrx="2610" lry="1327" ulx="2421" uly="1080">an n a</line>
        <line lrx="2607" lry="1513" ulx="2512" uly="1333">is</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="1621" type="textblock" ulx="2458" uly="1547">
        <line lrx="2604" lry="1621" ulx="2458" uly="1547">Gr ton gte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2593" type="textblock" ulx="2414" uly="1677">
        <line lrx="2610" lry="1744" ulx="2453" uly="1677">, Nlt e</line>
        <line lrx="2601" lry="1873" ulx="2414" uly="1757">Ufntit</line>
        <line lrx="2610" lry="1986" ulx="2464" uly="1902">W</line>
        <line lrx="2610" lry="2099" ulx="2467" uly="2021">Nit denen</line>
        <line lrx="2601" lry="2228" ulx="2461" uly="2138">Dette nt</line>
        <line lrx="2603" lry="2352" ulx="2457" uly="2254">ſffenn ,</line>
        <line lrx="2606" lry="2464" ulx="2463" uly="2379">fin nnt</line>
        <line lrx="2591" lry="2593" ulx="2444" uly="2497">Nißt iet,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3301" type="textblock" ulx="2443" uly="2723">
        <line lrx="2610" lry="2817" ulx="2460" uly="2723">ſlfa</line>
        <line lrx="2610" lry="2954" ulx="2454" uly="2857">uucter</line>
        <line lrx="2590" lry="3063" ulx="2443" uly="2962">Gihennen</line>
        <line lrx="2610" lry="3196" ulx="2445" uly="3076">hnnar</line>
        <line lrx="2600" lry="3301" ulx="2452" uly="3196">innharn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="153" type="page" xml:id="s_Jd26-3_153">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_153.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="179" lry="2945" type="textblock" ulx="0" uly="1551">
        <line lrx="169" lry="1627" ulx="0" uly="1551">mentmts)</line>
        <line lrx="169" lry="1746" ulx="0" uly="1674">46 Ctl</line>
        <line lrx="173" lry="2357" ulx="12" uly="2261">nmn</line>
        <line lrx="161" lry="2837" ulx="9" uly="2739">nſut e</line>
        <line lrx="179" lry="2945" ulx="68" uly="2858">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="511" type="textblock" ulx="511" uly="365">
        <line lrx="2064" lry="511" ulx="511" uly="365">Von den innerlichen Krantheiten. 14</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="1283" type="textblock" ulx="307" uly="601">
        <line lrx="2045" lry="703" ulx="316" uly="601">neyen ſind hierbey vorzuͤglich dienlich; man kann</line>
        <line lrx="2053" lry="823" ulx="316" uly="720">eine Mixtur aus dem ſchmerzſtlillenden Liquor und</line>
        <line lrx="2041" lry="936" ulx="314" uly="830">den Bibergeilstropfen zuſammen ſetzen; auch fer⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="1054" ulx="307" uly="943">ner das Laudanum, das Diacodium u. ſ. w. ge⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1171" ulx="314" uly="1073">ben. Dieſe Mittel thun beſonders denjenigen Ar⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1283" ulx="320" uly="1190">ten von Schmerzen meiſtentheils Einhalt, deren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="1414" type="textblock" ulx="254" uly="1307">
        <line lrx="2043" lry="1414" ulx="254" uly="1307">Urſache außerhalb den erſten Wegen ſtecket, da</line>
      </zone>
      <zone lrx="2109" lry="2828" type="textblock" ulx="310" uly="1421">
        <line lrx="2041" lry="1540" ulx="321" uly="1421">ſie hingegen in den uͤbrigen Gattungen der Colik,</line>
        <line lrx="2049" lry="1649" ulx="318" uly="1539">die von einer gewiſſen reizenden Materie herruͤh⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="1760" ulx="313" uly="1654">ren, nur einige Linderung verſchaffen. Ja die</line>
        <line lrx="2035" lry="1883" ulx="316" uly="1773">Wirkſamkeit dieſer letztern Arzneyen iſt ſo groß,</line>
        <line lrx="2037" lry="1999" ulx="322" uly="1891">daß ich vielmals geſehen habe, wie Perſonen,</line>
        <line lrx="2037" lry="2117" ulx="318" uly="1978">mit denen es hoͤchſtgefaͤhrlich ausſah, die ſich im</line>
        <line lrx="2109" lry="2235" ulx="320" uly="2124">Bette nicht ruͤhren konnten und ſchon zu ſterben</line>
        <line lrx="2088" lry="2355" ulx="310" uly="2242">ſchienen, zu aller Umſtehenden Verwunderung „</line>
        <line lrx="2042" lry="2469" ulx="311" uly="2361">nachdem man ihnen die erſt angefuͤhrte Mixtur</line>
        <line lrx="2084" lry="2592" ulx="313" uly="2478">gereicht hat, aus ihrem Bette aufgeſtanden und</line>
        <line lrx="2077" lry="2710" ulx="314" uly="2592">wieder herumgegangen ſind. Augenſcheinliche Huͤl⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="2828" ulx="316" uly="2710">fe leiſten die abfuͤhrenden Mittel  wenn man ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="2950" type="textblock" ulx="261" uly="2829">
        <line lrx="2040" lry="2950" ulx="261" uly="2829">zu rechter Zeit verordnet, beſonders wenn ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2126" lry="3770" type="textblock" ulx="308" uly="2946">
        <line lrx="2042" lry="3098" ulx="313" uly="2946">Blaͤhungen und Unrath wegen der trampfhaften</line>
        <line lrx="2042" lry="3193" ulx="310" uly="3063">Zuſammenſchnuͤrung des Darmcanals in dem</line>
        <line lrx="2043" lry="3305" ulx="321" uly="3165">Grimmdarm feſtgeſetzt haben; und es iſt erfahr⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="3418" ulx="309" uly="3299">nen Aerzten gar wohl bekannt, daß dieſes ſich</line>
        <line lrx="2049" lry="3534" ulx="310" uly="3406">bey dieſer Colik oft ereignet. Hierzu ſind erwei⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="3649" ulx="308" uly="3521">chende, ſchmerzſtillende und blaͤhungstreibende</line>
        <line lrx="2126" lry="3770" ulx="384" uly="3650">Lieut. III. Band. K Mit⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="154" type="page" xml:id="s_Jd26-3_154">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_154.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2283" lry="1661" type="textblock" ulx="538" uly="400">
        <line lrx="1691" lry="529" ulx="547" uly="400">14 G Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2283" lry="709" ulx="541" uly="586">Mittel ſehr dienlich, welche man mit Steinſalz</line>
        <line lrx="2277" lry="836" ulx="538" uly="711">(oder aͤhnlichen Salzen) vermiſchen kann „wenn</line>
        <line lrx="2275" lry="942" ulx="562" uly="847">eine Verhaltung des Unraths die Urſache davon</line>
        <line lrx="2279" lry="1070" ulx="565" uly="960">iſt. Auch die Baͤhungen und erweichenden Brey⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="1186" ulx="567" uly="1076">umſchlaͤge, die Baͤder und Halbbaͤder, warme</line>
        <line lrx="2273" lry="1313" ulx="569" uly="1192">Tuͤͤcher, mit Milch halb angefuͤllte Blaſen u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2101" lry="1426" ulx="570" uly="1316">werden hierbey gar nuͤtzliche Dienſte thun.</line>
        <line lrx="2279" lry="1543" ulx="735" uly="1422">Die Bleycolik erfordert eine ganz beſondere</line>
        <line lrx="2278" lry="1661" ulx="571" uly="1548">Behandlung ohnerachtet dieſelbe auch mit Kraͤm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="1781" type="textblock" ulx="572" uly="1659">
        <line lrx="2344" lry="1781" ulx="572" uly="1659">pfen vergeſellſchaftet iſt. Man haͤlt zwar bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="2478" type="textblock" ulx="574" uly="1770">
        <line lrx="2284" lry="1902" ulx="579" uly="1770">derſelben das Aderlaſſen nicht fuͤr ſchaͤdlich / al⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="2007" ulx="574" uly="1902">lein es iſt auch daſſelbe oft ohne Nutzen. Man</line>
        <line lrx="2294" lry="2121" ulx="576" uly="2013">verordnet dabey, ſo wie bey den vorher beſchrie⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="2237" ulx="575" uly="2135">benen Arten von der Colik, verduͤnnende, die</line>
        <line lrx="2283" lry="2370" ulx="575" uly="2243">Schaͤrfe daͤmpfende, oͤlige und krampfſtillende Mit⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="2478" ulx="575" uly="2363">tel. Die betaͤubenden hingegen muß man nur</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="2617" type="textblock" ulx="576" uly="2481">
        <line lrx="2348" lry="2617" ulx="576" uly="2481">mit groͤßter Behutſamkeit, und nicht anders als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2286" lry="2952" type="textblock" ulx="480" uly="2602">
        <line lrx="2286" lry="2720" ulx="536" uly="2602">mit herzſtaͤrkenden Arzneyen verſetzt, nehmen laſ⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="2859" ulx="480" uly="2720">ſen, damit man nicht die Laͤhmung, wozu die</line>
        <line lrx="2279" lry="2952" ulx="519" uly="2836">Kranken ohnehin ſchon geneigt ſind, noch mehr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="3075" type="textblock" ulx="552" uly="2959">
        <line lrx="2285" lry="3075" ulx="552" uly="2959">beeſchleunigt. Zutraͤglicher als alles andre iſt ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="3546" type="textblock" ulx="572" uly="3063">
        <line lrx="2293" lry="3190" ulx="572" uly="3063">Brechmittel, welches man auch wohl wiederho⸗</line>
        <line lrx="2294" lry="3305" ulx="574" uly="3189">len muß, und das nach dem vorlaͤufigen Gebrauch</line>
        <line lrx="2300" lry="3415" ulx="573" uly="3309">verduͤnnender Mittel die in den erſten Wegen be⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="3546" ulx="574" uly="3419">findliche Urſache der Krankheit gruͤndlich zu he⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="3744" type="textblock" ulx="564" uly="3542">
        <line lrx="2297" lry="3713" ulx="564" uly="3542">ben im Stande iſt, und folglich auch die Ma⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="3744" ulx="2164" uly="3675">gen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2596" lry="541" type="textblock" ulx="2512" uly="454">
        <line lrx="2596" lry="541" ulx="2512" uly="454">Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1208" type="textblock" ulx="2422" uly="653">
        <line lrx="2610" lry="734" ulx="2434" uly="653">Uſchrerzen</line>
        <line lrx="2600" lry="848" ulx="2430" uly="772">limlch ale</line>
        <line lrx="2610" lry="970" ulx="2425" uly="890">n ſikes M.</line>
        <line lrx="2610" lry="1091" ulx="2423" uly="1007">ſe deſett</line>
        <line lrx="2599" lry="1208" ulx="2422" uly="1127">Mtd der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1337" type="textblock" ulx="2351" uly="1245">
        <line lrx="2610" lry="1337" ulx="2351" uly="1245">et ſchr be</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3252" type="textblock" ulx="2409" uly="1379">
        <line lrx="2595" lry="1445" ulx="2443" uly="1379">nun, penn</line>
        <line lrx="2610" lry="1572" ulx="2426" uly="1486"> r aliiſ⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1688" ulx="2421" uly="1604">ch ſocs end</line>
        <line lrx="2610" lry="1803" ulx="2421" uly="1718">Rltil, als</line>
        <line lrx="2602" lry="1921" ulx="2419" uly="1845">W Mrden</line>
        <line lrx="2607" lry="2043" ulx="2435" uly="1946">ſnn ton lor</line>
        <line lrx="2610" lry="2160" ulx="2432" uly="2074">lug gile one</line>
        <line lrx="2543" lry="2270" ulx="2416" uly="2186">ſſen ſe</line>
        <line lrx="2610" lry="2402" ulx="2423" uly="2310">lſier onben</line>
        <line lrx="2610" lry="2523" ulx="2419" uly="2429">iterben uen</line>
        <line lrx="2610" lry="2645" ulx="2423" uly="2547">iſen und</line>
        <line lrx="2610" lry="2769" ulx="2427" uly="2668">NN</line>
        <line lrx="2610" lry="2891" ulx="2424" uly="2783">1tg Pe</line>
        <line lrx="2610" lry="3074" ulx="2409" uly="2903">N de</line>
        <line lrx="2606" lry="3119" ulx="2409" uly="3011">hnmmn Pe</line>
        <line lrx="2609" lry="3252" ulx="2418" uly="3130">de hen lnſch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2422" lry="2603" type="textblock" ulx="2412" uly="2556">
        <line lrx="2422" lry="2603" ulx="2412" uly="2556">—ꝑ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="3482" type="textblock" ulx="2377" uly="3255">
        <line lrx="2603" lry="3482" ulx="2377" uly="3255">. dun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3729" type="textblock" ulx="2440" uly="3548">
        <line lrx="2609" lry="3607" ulx="2564" uly="3548">in</line>
        <line lrx="2610" lry="3729" ulx="2440" uly="3626">da P</line>
      </zone>
      <zone lrx="2439" lry="3672" type="textblock" ulx="2415" uly="3598">
        <line lrx="2439" lry="3672" ulx="2415" uly="3598">S</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="155" type="page" xml:id="s_Jd26-3_155">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_155.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="196" lry="2747" type="textblock" ulx="0" uly="733">
        <line lrx="175" lry="810" ulx="0" uly="733">hen im un</line>
        <line lrx="171" lry="923" ulx="0" uly="855">ie i un</line>
        <line lrx="174" lry="1165" ulx="0" uly="972">Rat</line>
        <line lrx="157" lry="1291" ulx="1" uly="1117">il e</line>
        <line lrx="131" lry="1417" ulx="0" uly="1335">Duſe hn</line>
        <line lrx="193" lry="1903" ulx="20" uly="1804">ir ſolch,</line>
        <line lrx="196" lry="2135" ulx="0" uly="2038">1 brhe ſ</line>
        <line lrx="194" lry="2254" ulx="0" uly="2158">cininde,</line>
        <line lrx="184" lry="2417" ulx="0" uly="2274">npſſt lin⸗</line>
        <line lrx="186" lry="2541" ulx="0" uly="2412">4 usd</line>
        <line lrx="187" lry="2747" ulx="0" uly="2523">* ik 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="622" type="textblock" ulx="516" uly="440">
        <line lrx="2050" lry="622" ulx="516" uly="440">Von den innerlichen Krankheiten. 147</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="885" type="textblock" ulx="316" uly="638">
        <line lrx="2039" lry="765" ulx="316" uly="638">genſchmerzen vertreibet. Hierauf muß man oft,</line>
        <line lrx="2039" lry="885" ulx="316" uly="776">naͤmlich alle drey Stunden eine, oder etliche Un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="1118" type="textblock" ulx="278" uly="890">
        <line lrx="2038" lry="999" ulx="278" uly="890">zen ſuͤßes Mandeloͤl, mit eben ſo viel Wundwaſ⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="1118" ulx="310" uly="1011">ſer verſetzt nehmen laſſen; welches empiriſche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="2056" type="textblock" ulx="303" uly="1119">
        <line lrx="2035" lry="1228" ulx="306" uly="1119">Mittel, der beruͤhmte Senac bey dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="1344" ulx="311" uly="1244">heit ſehr bewaͤhrt befunden hat. Alsdenn kan</line>
        <line lrx="2033" lry="1469" ulx="308" uly="1375">man, wenn es die uͤbrigen Umſtaͤnde verſtatten,</line>
        <line lrx="2036" lry="1585" ulx="304" uly="1488">zu den abfuͤhrenden Mitteln ſchreiten. Es giebt</line>
        <line lrx="2031" lry="1710" ulx="304" uly="1604">auch noch andre in den Schriften ſehr geprieſene</line>
        <line lrx="2028" lry="1830" ulx="304" uly="1719">Mittel, als die Campheremulſionen, den Saft</line>
        <line lrx="2025" lry="1935" ulx="303" uly="1841">von gelinden antiſkorbutiſchen Kraͤutern, den Bal⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="2056" ulx="306" uly="1940">ſam von Copaiva, die venetianiſche Seife, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="2194" type="textblock" ulx="269" uly="2072">
        <line lrx="2018" lry="2194" ulx="269" uly="2072">noch viele andre Dinge, deren man ſich nach Be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="3009" type="textblock" ulx="296" uly="2189">
        <line lrx="2020" lry="2283" ulx="297" uly="2189">ſinden der Umſtaͤnde bedienen kann. Was die</line>
        <line lrx="2037" lry="2412" ulx="299" uly="2309">Klyſtiere anbelangt, ſo ſind vorzuͤglich die er⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="2530" ulx="298" uly="2404">weichenden und die Schaͤrfe daͤmpfenden hier</line>
        <line lrx="2045" lry="2680" ulx="296" uly="2530">rathſam, und man miſchet ihnen Nußoͤl, den Ter⸗</line>
        <line lrx="2016" lry="2762" ulx="299" uly="2646">pentin, Balſam von Copaiva, das Anisoͤl u. d.</line>
        <line lrx="2018" lry="2892" ulx="299" uly="2778">g. bey. Noch wirkſamer aber ſind die reizenden,</line>
        <line lrx="2008" lry="3009" ulx="297" uly="2893">worzu der Brechwein, die Coloquinten u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2015" lry="3120" type="textblock" ulx="239" uly="3000">
        <line lrx="2015" lry="3120" ulx="239" uly="3000">kommen. Die oben geruͤhmten aͤußerlichen erwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="3827" type="textblock" ulx="291" uly="3129">
        <line lrx="2065" lry="3241" ulx="298" uly="3129">chenden Umſchlaͤge muß man auch hier nicht ver⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="3362" ulx="291" uly="3250">geſſen. Es lehret die Erfahrung, daß diejenigen</line>
        <line lrx="2014" lry="3476" ulx="297" uly="3361">Perſonen, welche dieſe Krankheit oͤfters gehabt</line>
        <line lrx="2075" lry="3606" ulx="297" uly="3462">haben, ſich im Weintrinken ſehr maͤßigen muͤſſen.</line>
        <line lrx="2019" lry="3713" ulx="298" uly="3596">Denn der Wein, wenn er gleich nicht verfaͤlſcht</line>
        <line lrx="2027" lry="3827" ulx="1126" uly="3736">K 2 iſt,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="156" type="page" xml:id="s_Jd26-3_156">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_156.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2301" lry="728" type="textblock" ulx="551" uly="603">
        <line lrx="2301" lry="728" ulx="551" uly="603">iſt, loͤſet die vorher in dem Koͤrper ruhig gelege⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2274" lry="1437" type="textblock" ulx="510" uly="728">
        <line lrx="2274" lry="835" ulx="559" uly="728">nen mekalliſchen Theilen auf, und ſetzt ſie in Be⸗</line>
        <line lrx="2270" lry="971" ulx="556" uly="830">wegung. Ueberdem wird das zerfloſſene Wein⸗</line>
        <line lrx="2269" lry="1086" ulx="559" uly="958">ſteinſalz (oleum tartari per deliquium), das be⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="1190" ulx="510" uly="1094">kanntermaßen das vortrefflichſte der Saͤure wi⸗</line>
        <line lrx="2268" lry="1318" ulx="571" uly="1208">derſtehende Arzneymittel iſt, unter die vorzuͤglich⸗</line>
        <line lrx="1751" lry="1437" ulx="570" uly="1324">ſten Verwahrungsmittel gezaͤhlet.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2272" lry="1834" type="textblock" ulx="573" uly="1528">
        <line lrx="2272" lry="1669" ulx="711" uly="1528">Wir haben oben bereits geſagt, daß nach</line>
        <line lrx="2266" lry="1834" ulx="573" uly="1657">der Bleycolik gern Laͤhmungen zu erfolgen pflegen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="1903" type="textblock" ulx="576" uly="1778">
        <line lrx="2299" lry="1903" ulx="576" uly="1778">Dieſe Entkraͤftung der Nerven vertreiben meiſtens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3553" type="textblock" ulx="509" uly="1909">
        <line lrx="2275" lry="2039" ulx="575" uly="1909">die Geſundbrunnen; wo man aber dieſe nicht</line>
        <line lrx="2277" lry="2159" ulx="575" uly="2014">baben kann, muß man zu den gewoͤhnlichen</line>
        <line lrx="2276" lry="2277" ulx="576" uly="2130">Huͤlfsmitteln ſeine Zuflucht nehmen, davon wir</line>
        <line lrx="2274" lry="2379" ulx="577" uly="2236">an ſeinem Orte reden wollen. Es pflegt dieſe</line>
        <line lrx="2276" lry="2513" ulx="577" uly="2382">Krankheit auch Schmerzen in den Gliedmaßen zu</line>
        <line lrx="2286" lry="2614" ulx="579" uly="2490">hinterlaſſen, und wider dieſe muß man eröff⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="2726" ulx="581" uly="2596">nende und ſeifenartige Arzneyen gebrauchen. In</line>
        <line lrx="2287" lry="2856" ulx="581" uly="2729">dieſem Falle ruͤhmet man vorzuͤglich die Wirkung</line>
        <line lrx="2284" lry="2989" ulx="509" uly="2851">des Stahlweinſteins (tartarus martiatus), den</line>
        <line lrx="2281" lry="3096" ulx="579" uly="2964">man in einer mit eroͤffnenden Wurzeln und Kraͤu⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="3224" ulx="579" uly="3080">tern bereiteten Fleiſchbruͤhe nehmen läͤßt. Endlich</line>
        <line lrx="2290" lry="3331" ulx="574" uly="3196">muͤſſen ſich ſowohl diejenigen, welche an dieſer</line>
        <line lrx="2290" lry="3452" ulx="585" uly="3313">Colik krank gelegen haben, als auch die, ſo noch</line>
        <line lrx="2293" lry="3553" ulx="575" uly="3428">daran niederliegen, auf alle mögliche Art vor</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="3746" type="textblock" ulx="566" uly="3521">
        <line lrx="2296" lry="3738" ulx="566" uly="3521">Erkallungen huͤten⸗ und alle Fehler in der Ler</line>
        <line lrx="2277" lry="3746" ulx="2102" uly="3673">bens⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="514" type="textblock" ulx="2509" uly="428">
        <line lrx="2610" lry="514" ulx="2509" uly="428">Gen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="710" type="textblock" ulx="2394" uly="630">
        <line lrx="2603" lry="710" ulx="2394" uly="630">Wrdnung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3078" type="textblock" ulx="2419" uly="748">
        <line lrx="2610" lry="833" ulx="2429" uly="748">e als du</line>
        <line lrx="2610" lry="946" ulx="2474" uly="869">Dubots,</line>
        <line lrx="2610" lry="1072" ulx="2420" uly="985"> Yoris, be</line>
        <line lrx="2610" lry="1190" ulx="2419" uly="1104">Poug weſcſch</line>
        <line lrx="2594" lry="1295" ulx="2430" uly="1225"> Narten</line>
        <line lrx="2606" lry="1424" ulx="2443" uly="1344">ſihpecheaben</line>
        <line lrx="2610" lry="1540" ulx="2435" uly="1463">Mh, gen</line>
        <line lrx="2610" lry="1666" ulx="2425" uly="1580">lehrnen ,u la</line>
        <line lrx="2610" lry="1787" ulx="2426" uly="1694">fſirhande</line>
        <line lrx="2610" lry="1898" ulx="2422" uly="1816">D ccen?</line>
        <line lrx="2610" lry="2013" ulx="2440" uly="1933">Nech avec</line>
        <line lrx="2609" lry="2140" ulx="2439" uly="2054">de ſci⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2255" ulx="2427" uly="2179">Me e No 6</line>
        <line lrx="2610" lry="2379" ulx="2422" uly="2290">CInoni), e</line>
        <line lrx="2607" lry="2508" ulx="2429" uly="2405">g wen nnd</line>
        <line lrx="2605" lry="2731" ulx="2431" uly="2521">une</line>
        <line lrx="2586" lry="2726" ulx="2445" uly="2638">Ds d</line>
        <line lrx="2601" lry="2845" ulx="2435" uly="2681">n ⸗</line>
        <line lrx="2604" lry="2968" ulx="2428" uly="2886">Uukhere e</line>
        <line lrx="2510" lry="3078" ulx="2425" uly="3000">d h</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="157" type="page" xml:id="s_Jd26-3_157">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_157.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="224" lry="709" type="textblock" ulx="6" uly="612">
        <line lrx="224" lry="709" ulx="6" uly="612">drbe e</line>
      </zone>
      <zone lrx="111" lry="1183" type="textblock" ulx="0" uly="1104">
        <line lrx="111" lry="1183" ulx="0" uly="1104">4 Gſie d de</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="1298" type="textblock" ulx="2" uly="1220">
        <line lrx="178" lry="1298" ulx="2" uly="1220">unte  lat</line>
      </zone>
      <zone lrx="65" lry="1426" type="textblock" ulx="0" uly="1353">
        <line lrx="65" lry="1426" ulx="0" uly="1353">hl</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="2755" type="textblock" ulx="0" uly="1569">
        <line lrx="189" lry="1669" ulx="23" uly="1569">Rſat, Nr</line>
        <line lrx="180" lry="1792" ulx="17" uly="1692"> efelhe</line>
        <line lrx="146" lry="1900" ulx="0" uly="1822">R</line>
        <line lrx="187" lry="2022" ulx="0" uly="1931">n unr ⸗</line>
        <line lrx="188" lry="2144" ulx="0" uly="2050">en gei⸗</line>
        <line lrx="134" lry="2378" ulx="0" uly="2199">en</line>
        <line lrx="171" lry="2505" ulx="9" uly="2320">ips</line>
        <line lrx="190" lry="2629" ulx="0" uly="2526"> m</line>
        <line lrx="193" lry="2755" ulx="0" uly="2642">un</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="552" type="textblock" ulx="520" uly="420">
        <line lrx="2058" lry="552" ulx="520" uly="420">BVon den innerlichen Krankheiten. 149</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="733" type="textblock" ulx="316" uly="630">
        <line lrx="2042" lry="733" ulx="316" uly="630">bensordnung ſorgfaͤltig vermeiden, wodurch man</line>
      </zone>
      <zone lrx="1794" lry="854" type="textblock" ulx="262" uly="751">
        <line lrx="1794" lry="854" ulx="262" uly="751">mehr als durch alle Arzneyen ausrichtet.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="1195" type="textblock" ulx="308" uly="865">
        <line lrx="2041" lry="954" ulx="468" uly="865">Dubotis, der beruͤhmte Arzt in der Charite</line>
        <line lrx="2041" lry="1074" ulx="308" uly="984">zu Paris, behandelte dieſe Krankheit auf eine</line>
        <line lrx="2037" lry="1195" ulx="308" uly="1101">ganz verſchiedene Art. Er enthielt ſich bey ſei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="1314" type="textblock" ulx="300" uly="1215">
        <line lrx="2041" lry="1314" ulx="300" uly="1215">nen Kranken alles Aderlaſſens, aller oͤligen ſchluͤpf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="3722" type="textblock" ulx="305" uly="1318">
        <line lrx="2041" lry="1442" ulx="313" uly="1318">rigmachenden und die Schaͤrfe daͤmpfenden Arz⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="1557" ulx="315" uly="1457">neyen, die man ſonſt in großer Menge dabey</line>
        <line lrx="2041" lry="1661" ulx="312" uly="1554">nehmen zu laſſen pfleget, und ſchrieb eine ſchweiß⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1798" ulx="312" uly="1669">befoͤrdernde Ptiſane zum taͤglichen Tranke vor.</line>
        <line lrx="2050" lry="1910" ulx="305" uly="1796">Den erſten Tag der Krankheit ließ er auch zu⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="2027" ulx="311" uly="1926">gleich erweichende, ſchmerzſtillende und abfuͤh⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="2143" ulx="312" uly="2026">rende Klyſtiere ſetzen. Den andern Tag verord⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2259" ulx="312" uly="2167">nete er das Glas von dem Spießglaß (vitrum</line>
        <line lrx="2039" lry="2375" ulx="308" uly="2274">antimonii), oder ein anderes Brechmittel, und</line>
        <line lrx="2108" lry="2488" ulx="313" uly="2402">ließ, wenn deſſen Wirkung voruͤber war, gegen</line>
        <line lrx="2037" lry="2626" ulx="312" uly="2518">Abend Theriak mit einem Gran Opium nehmen.</line>
        <line lrx="2036" lry="2738" ulx="314" uly="2631">Dieſes betaͤubende Mittel wiederholte er auch</line>
        <line lrx="2035" lry="2852" ulx="313" uly="2731">am dritten Tage. An dem vierten Tage enblich</line>
        <line lrx="2038" lry="2995" ulx="309" uly="2868">verordnete er ein reizendes ſtarkes Purgiermittel; 3</line>
        <line lrx="2066" lry="3082" ulx="309" uly="2987">und damit glaubte er die ganze Cur vollbracht</line>
        <line lrx="2033" lry="3203" ulx="316" uly="3107">zu haben. Ob aber dieſe Behandlungsart alle⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="3327" ulx="313" uly="3223">zeit einen gluͤcklichen Erfolg hat, und in allen</line>
        <line lrx="2037" lry="3438" ulx="318" uly="3325">Faͤllen dienlich ſeyn kann, moͤgen diejenigen un⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="3590" ulx="325" uly="3455">terſuchen, welche ſelbſt Erfahrungen damit ge⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="3722" ulx="322" uly="3573">Macht haben.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="158" type="page" xml:id="s_Jd26-3_158">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_158.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1402" lry="186" type="textblock" ulx="726" uly="160">
        <line lrx="775" lry="162" ulx="772" uly="161">6</line>
        <line lrx="1398" lry="180" ulx="752" uly="160">ι ℳ</line>
      </zone>
      <zone lrx="1662" lry="536" type="textblock" ulx="1150" uly="396">
        <line lrx="1662" lry="536" ulx="1150" uly="396">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="689" lry="496" type="textblock" ulx="501" uly="385">
        <line lrx="689" lry="496" ulx="501" uly="385">1550</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="683" type="textblock" ulx="711" uly="593">
        <line lrx="2321" lry="683" ulx="711" uly="593">Um nichts, was zu unſerer gegenwaͤrtigen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2279" lry="1741" type="textblock" ulx="514" uly="687">
        <line lrx="2272" lry="804" ulx="549" uly="687">Materie gehoͤrt, unberuͤhrt zu laſſen, will ich</line>
        <line lrx="2274" lry="916" ulx="514" uly="815">ſtatt eines Anhanges noch etwas von einer, mei⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="1034" ulx="562" uly="925">nes Erachtens nach, fabelhaften Krankheit er⸗</line>
        <line lrx="2274" lry="1159" ulx="562" uly="1033">waͤhnen, welche, wie man faͤlſchlich vorgiebt,</line>
        <line lrx="2278" lry="1278" ulx="567" uly="1156">nur unter den Einwohnern von Poitou epide⸗</line>
        <line lrx="2279" lry="1382" ulx="569" uly="1277">miſch herumgehen, und blos Leute, die ſich in</line>
        <line lrx="2275" lry="1525" ulx="571" uly="1390">dortiger Gegend aufhalten und ſonſt weiter nie⸗</line>
        <line lrx="2271" lry="1639" ulx="574" uly="1506">mand befallen ſoll; daher ſie denn auch die Colik</line>
        <line lrx="2269" lry="1741" ulx="572" uly="1641">von Poitou (colica Pictonum) genennet wird. Es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="1860" type="textblock" ulx="575" uly="1756">
        <line lrx="2314" lry="1860" ulx="575" uly="1756">iſt dieſes, wie bekannt, eine Krankheit, von der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="2095" type="textblock" ulx="516" uly="1884">
        <line lrx="2279" lry="1991" ulx="575" uly="1884">in den neuern Zeiten viel geſchrieben worden iſt.</line>
        <line lrx="2283" lry="2095" ulx="516" uly="2002">CLiteſius *) iſt der erſte **), der von dieſer Co⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="2229" type="textblock" ulx="580" uly="2114">
        <line lrx="2322" lry="2229" ulx="580" uly="2114">lik gehandelt hat; ſie koͤmmt aber vielleicht nur</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="2436" type="textblock" ulx="578" uly="2210">
        <line lrx="2276" lry="2384" ulx="578" uly="2210">ſolchen praktiſchen Aerzten vor, die eine Krank⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="2436" ulx="2169" uly="2355">heit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3752" type="textblock" ulx="581" uly="2610">
        <line lrx="2284" lry="2706" ulx="593" uly="2610">2) Franciſcus Citeſins lebte zu Poitiers zu Ende des</line>
        <line lrx="2287" lry="2819" ulx="720" uly="2718">ſechzehnten und Anfange des ſiebzehnten Jahrhun⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="2927" ulx="724" uly="2820">derts. Sein Tractat de novo &amp; populari apud</line>
        <line lrx="2280" lry="3008" ulx="664" uly="2923">Pictones dolore colico bilioſo, iſt in deſſen Opuſ-</line>
        <line lrx="2284" lry="3136" ulx="723" uly="3017">eulis medicis befindlich, die im Jahre 1639 zu Pa⸗</line>
        <line lrx="2188" lry="3228" ulx="701" uly="3134">ris in Quart herausgekommen ſind. A. d. heb.</line>
        <line lrx="2290" lry="3336" ulx="581" uly="3249">*) Jacob Cahagneſins, ein Arzt zu Cgen in der</line>
        <line lrx="2292" lry="3440" ulx="634" uly="3352">Normandie, hat in ſeinem daſelbſt 1616 herausge⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="3565" ulx="724" uly="3459">kommenen Buche: de curandis febribus; auch ſchon</line>
        <line lrx="2293" lry="3646" ulx="715" uly="3549">ein beſonderes Capitel davon. Siehe Vogel de cu-</line>
        <line lrx="2096" lry="3752" ulx="704" uly="3664">randis c. h. affectibus p. 348. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="510" type="textblock" ulx="2473" uly="421">
        <line lrx="2610" lry="510" ulx="2473" uly="421">Jon de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="952" type="textblock" ulx="2393" uly="616">
        <line lrx="2610" lry="706" ulx="2394" uly="616">ſit oft fir d</line>
        <line lrx="2610" lry="829" ulx="2393" uly="737">Es gartt diee</line>
        <line lrx="2610" lry="952" ulx="2398" uly="855">hit er hnel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1063" type="textblock" ulx="2378" uly="977">
        <line lrx="2610" lry="1063" ulx="2378" uly="977"> ſ, Ni he</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2011" type="textblock" ulx="2391" uly="1102">
        <line lrx="2605" lry="1182" ulx="2391" uly="1102">Eltiecckuog</line>
        <line lrx="2594" lry="1416" ulx="2415" uly="1335">Daben haeben</line>
        <line lrx="2610" lry="1539" ulx="2412" uly="1455">60 (carking</line>
        <line lrx="2608" lry="1657" ulx="2404" uly="1575">Gole beg, p</line>
        <line lrx="2609" lry="1776" ulx="2404" uly="1693">Vuan gleich ke</line>
        <line lrx="2608" lry="1899" ulx="2403" uly="1809">ch w Der</line>
        <line lrx="2610" lry="2011" ulx="2417" uly="1925">Mong on</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2257" type="textblock" ulx="2410" uly="2050">
        <line lrx="2607" lry="2134" ulx="2418" uly="2050">nlbe he i</line>
        <line lrx="2610" lry="2257" ulx="2410" uly="2167">rlan iurſen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2457" type="textblock" ulx="2408" uly="2277">
        <line lrx="2610" lry="2457" ulx="2408" uly="2277">ii 6ch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3675" type="textblock" ulx="2422" uly="2413">
        <line lrx="2610" lry="2497" ulx="2487" uly="2413">unſehe</line>
        <line lrx="2610" lry="2629" ulx="2589" uly="2538">6</line>
        <line lrx="2602" lry="2729" ulx="2462" uly="2637">W</line>
        <line lrx="2610" lry="2844" ulx="2430" uly="2757">Doffannt, g</line>
        <line lrx="2610" lry="3046" ulx="2422" uly="2868">d Uſt ni</line>
        <line lrx="2610" lry="3087" ulx="2422" uly="2983">dr he Nen,</line>
        <line lrx="2556" lry="3194" ulx="2434" uly="3099">Maden</line>
        <line lrx="2610" lry="3345" ulx="2443" uly="3216">Plhrane</line>
        <line lrx="2610" lry="3447" ulx="2451" uly="3336">Kleee</line>
        <line lrx="2605" lry="3635" ulx="2453" uly="3452">8 du</line>
        <line lrx="2592" lry="3675" ulx="2453" uly="3568">li ſhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2506" lry="2816" type="textblock" ulx="2415" uly="2392">
        <line lrx="2506" lry="2479" ulx="2415" uly="2392">ebe</line>
        <line lrx="2496" lry="2585" ulx="2417" uly="2509">n</line>
        <line lrx="2481" lry="2698" ulx="2435" uly="2628">Re</line>
        <line lrx="2497" lry="2816" ulx="2430" uly="2753">Horto</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="159" type="page" xml:id="s_Jd26-3_159">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_159.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2024" lry="532" type="textblock" ulx="472" uly="419">
        <line lrx="2024" lry="532" ulx="472" uly="419">Von den innerlichen Krankheiten. 11</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="852" type="textblock" ulx="0" uly="601">
        <line lrx="2018" lry="724" ulx="0" uly="601">n mitzn heit oft fuͤr die andre zu halten gewohnt ſind.</line>
        <line lrx="2015" lry="852" ulx="283" uly="741">Es glaubt dieſer Schriftſteller, daß dieſe Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="789" type="textblock" ulx="0" uly="713">
        <line lrx="187" lry="789" ulx="0" uly="713">laſa pi</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="920" type="textblock" ulx="0" uly="835">
        <line lrx="226" lry="920" ulx="0" uly="835">1s Müg n⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="208" lry="2125" type="textblock" ulx="0" uly="953">
        <line lrx="204" lry="1026" ulx="0" uly="953">ten ent e⸗</line>
        <line lrx="200" lry="1159" ulx="6" uly="1075">ſilſchi ue</line>
        <line lrx="208" lry="1382" ulx="0" uly="1197">d tn ge</line>
        <line lrx="208" lry="1394" ulx="27" uly="1316">leut, kff</line>
        <line lrx="203" lry="1516" ulx="0" uly="1441">) ſont ℳ</line>
        <line lrx="179" lry="1763" ulx="10" uly="1673">enunnervt</line>
        <line lrx="181" lry="1879" ulx="0" uly="1799">Cunthet, d</line>
        <line lrx="198" lry="2006" ulx="0" uly="1907">Griͤn uue</line>
        <line lrx="198" lry="2125" ulx="3" uly="2001">den b</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2234" type="textblock" ulx="21" uly="2149">
        <line lrx="194" lry="2234" ulx="21" uly="2149">Aber utten</line>
      </zone>
      <zone lrx="220" lry="2369" type="textblock" ulx="0" uly="2257">
        <line lrx="220" lry="2369" ulx="0" uly="2257">,de ai</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="2424" type="textblock" ulx="162" uly="2376">
        <line lrx="182" lry="2424" ulx="162" uly="2376">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="3173" type="textblock" ulx="0" uly="2540">
        <line lrx="197" lry="2595" ulx="0" uly="2540">—</line>
        <line lrx="196" lry="2742" ulx="0" uly="2642">Gim ne</line>
        <line lrx="193" lry="2857" ulx="0" uly="2748">füſtnin den</line>
        <line lrx="186" lry="2957" ulx="0" uly="2848">81 uß</line>
        <line lrx="170" lry="3064" ulx="6" uly="2923">u</line>
        <line lrx="174" lry="3173" ulx="0" uly="3069">Nte Nl</line>
      </zone>
      <zone lrx="102" lry="3270" type="textblock" ulx="3" uly="3214">
        <line lrx="13" lry="3228" ulx="3" uly="3215">„</line>
        <line lrx="102" lry="3270" ulx="5" uly="3214">640. 4 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="161" lry="3125" type="textblock" ulx="137" uly="3062">
        <line lrx="161" lry="3098" ulx="152" uly="3062">–</line>
      </zone>
      <zone lrx="563" lry="1077" type="textblock" ulx="220" uly="1000">
        <line lrx="563" lry="1077" ulx="220" uly="1000">er ſagt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="1082" type="textblock" ulx="264" uly="850">
        <line lrx="2013" lry="973" ulx="264" uly="850">heit zu den Gallencoliken gehoͤre, und pflegt, wie</line>
        <line lrx="2016" lry="1082" ulx="600" uly="978">die Patienten ploͤtzlich mit einer ſtarken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="2142" type="textblock" ulx="274" uly="1098">
        <line lrx="2013" lry="1201" ulx="278" uly="1098">Entkraͤftung zu befallen, bey welcher die aͤußern</line>
        <line lrx="2011" lry="1324" ulx="280" uly="1206">Theile kalt ſind und Ohnmachten ſich einfinden.</line>
        <line lrx="2014" lry="1440" ulx="284" uly="1325">Dabey haben die Kranken ein heftiges Sodbren⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="1549" ulx="285" uly="1441">nen (cardialgia); ſie brechen ſchwarzgruͤnliche</line>
        <line lrx="2007" lry="1666" ulx="281" uly="1567">Galle weg, wozu noch der Schlucken koͤmmt.</line>
        <line lrx="2007" lry="1783" ulx="276" uly="1685">Wenn gleich kein Fieber dabey iſt, ſo haben ſie</line>
        <line lrx="2002" lry="1905" ulx="274" uly="1800">doch viel Durſt, keinen offenen Leib und wenig</line>
        <line lrx="2005" lry="2017" ulx="277" uly="1926">Abgang von Urin. Sie klagen uͤber eine bren⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="2142" ulx="277" uly="2048">nende Hitze in der Gegend des Magens und un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="2264" type="textblock" ulx="276" uly="2160">
        <line lrx="2062" lry="2264" ulx="276" uly="2160">ter den kurzen Ribben, desgleichen uͤber die al⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2004" lry="2381" type="textblock" ulx="273" uly="2285">
        <line lrx="2004" lry="2381" ulx="273" uly="2285">lerheftigſten Schmerzen, welche im ganzen Unter⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2004" lry="2493" type="textblock" ulx="276" uly="2401">
        <line lrx="2004" lry="2493" ulx="276" uly="2401">leibe herumziehen, und oft bis an die Bruſt, den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2005" lry="2843" type="textblock" ulx="274" uly="2514">
        <line lrx="2001" lry="2618" ulx="274" uly="2514">Ruͤcken und die Schulterblaͤtter hinaufſteigen.</line>
        <line lrx="2005" lry="2730" ulx="280" uly="2630">Der Leib zieht ſich dergeſtalt ein, daß es ihnen</line>
        <line lrx="2005" lry="2843" ulx="277" uly="2754">vorkoͤmmt, als wenn er durch einen Strick zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="859" lry="2952" type="textblock" ulx="277" uly="2869">
        <line lrx="859" lry="2952" ulx="277" uly="2869">geſchnuͤrt wuͤrde.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="2979" type="textblock" ulx="950" uly="2869">
        <line lrx="2003" lry="2979" ulx="950" uly="2869">Sie fuͤhlen die Pulsſchlaͤge in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2008" lry="3196" type="textblock" ulx="277" uly="2973">
        <line lrx="2007" lry="3096" ulx="277" uly="2973">der Magen⸗ und andern daraus entſpringenden</line>
        <line lrx="2008" lry="3196" ulx="279" uly="3108">Pulsadern. Auf dieſe Schmerzen erfolgen end⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="3314" type="textblock" ulx="283" uly="3214">
        <line lrx="2067" lry="3314" ulx="283" uly="3214">lich Laͤhmungen, wobey die Empfindung unver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="3664" type="textblock" ulx="284" uly="3320">
        <line lrx="2010" lry="3438" ulx="287" uly="3320">letZtzt bleibt, und dieſe Laͤhmungen dauern viele</line>
        <line lrx="2012" lry="3545" ulx="284" uly="3456">Monate lang. Zuweilen bekommen die Kranken</line>
        <line lrx="2014" lry="3664" ulx="287" uly="3569">die fallende Sucht und ſterben daran; oder ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="1260" lry="3798" type="textblock" ulx="1115" uly="3700">
        <line lrx="1260" lry="3798" ulx="1115" uly="3700">K 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="3784" type="textblock" ulx="1853" uly="3709">
        <line lrx="2021" lry="3784" ulx="1853" uly="3709">Wer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2137" lry="780" type="textblock" ulx="2128" uly="761">
        <line lrx="2137" lry="780" ulx="2128" uly="761">R</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="160" type="page" xml:id="s_Jd26-3_160">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_160.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="790" lry="201" type="textblock" ulx="739" uly="157">
        <line lrx="790" lry="201" ulx="739" uly="157">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2281" lry="2011" type="textblock" ulx="571" uly="431">
        <line lrx="1690" lry="527" ulx="571" uly="431">152 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2271" lry="716" ulx="576" uly="615">werden hernach viele Tage blind, ohne daß da⸗</line>
        <line lrx="2270" lry="831" ulx="584" uly="745">bey der Verſtand leidet. Dieſe Art von Colik,</line>
        <line lrx="2272" lry="947" ulx="590" uly="859">die ſich meiſtentheils mit einer Laͤhmung endiget,</line>
        <line lrx="2275" lry="1069" ulx="572" uly="981">iſt dem weiblichen Geſchlechte gemeiniglich ge⸗</line>
        <line lrx="2269" lry="1186" ulx="593" uly="1100">faͤhrlicher als dem maͤnnlichen, und bey alten</line>
        <line lrx="1780" lry="1299" ulx="590" uly="1198">Leuten bringet ſie Lebensgefahr.</line>
        <line lrx="2277" lry="1421" ulx="761" uly="1323">Dieſer Schriftſteller ſetzet noch hinzu, daß</line>
        <line lrx="2273" lry="1537" ulx="604" uly="1455">die Colik von Poiton von den herben und un⸗</line>
        <line lrx="2273" lry="1658" ulx="602" uly="1569">reifen Weinen, von uͤbermaͤſſigen Leibesbewegun⸗</line>
        <line lrx="2270" lry="1781" ulx="603" uly="1664">gen, von dem Wachen und den Gemuͤthsbewe⸗</line>
        <line lrx="2265" lry="1900" ulx="599" uly="1790">gungen entſtehe, und am doͤfterſten ſolche Perſo⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="2011" ulx="597" uly="1910">nen befiele, die zu der Hartleibigkeit geneigt waͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2290" lry="2152" type="textblock" ulx="599" uly="2042">
        <line lrx="2290" lry="2152" ulx="599" uly="2042">ren. Er haͤlt dafuͤr, man muͤſſe die Behandlung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2281" lry="2380" type="textblock" ulx="536" uly="2144">
        <line lrx="2281" lry="2246" ulx="598" uly="2144">derſelben mit einem Aderlaß anfangen, weil die</line>
        <line lrx="2273" lry="2380" ulx="536" uly="2281">Erfahrung gelehrt haͤtte, daß es den meiſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="2486" type="textblock" ulx="602" uly="2396">
        <line lrx="2340" lry="2486" ulx="602" uly="2396">Kranken zutraͤglich geweſen waͤre, wenn ſie ihre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2290" lry="3547" type="textblock" ulx="573" uly="2518">
        <line lrx="2282" lry="2605" ulx="573" uly="2518">monatliche Reinigung oder einen Abfluß aus der</line>
        <line lrx="2286" lry="2727" ulx="594" uly="2619">goldnen Ader bekommen haͤtten. Er bekennet</line>
        <line lrx="2286" lry="2843" ulx="613" uly="2732">aber aufrichtig, daß er durch das uͤffentliche Ge⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="2962" ulx="607" uly="2858">ſchrey, das die Aerzte ſeiner Zeit daruͤber erho⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="3086" ulx="602" uly="2977">ben haͤtten, davon abgeſchrecket worden waͤkre.</line>
        <line lrx="2285" lry="3196" ulx="602" uly="3096">Nach der Ausleerung des Blutes ſchlaͤgt er La⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="3329" ulx="598" uly="3207">riermittel vor; glaubt aber ohne Grund, daß</line>
        <line lrx="2286" lry="3428" ulx="597" uly="3331">die heftig wirkenden Purgiermittel, ſo ſehr ſie</line>
        <line lrx="2287" lry="3547" ulx="582" uly="3448">auch von den Alten geruͤhmt werden, nicht ohne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3663" type="textblock" ulx="585" uly="3566">
        <line lrx="2321" lry="3663" ulx="585" uly="3566">Gefahr gegeben werden koͤnnten. Doch ſchließt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="3752" type="textblock" ulx="2227" uly="3696">
        <line lrx="2283" lry="3752" ulx="2227" uly="3696">er</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="715" type="textblock" ulx="2407" uly="432">
        <line lrx="2610" lry="519" ulx="2478" uly="432">Jyn de</line>
        <line lrx="2610" lry="715" ulx="2407" uly="626"> lißt unich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1429" type="textblock" ulx="2396" uly="745">
        <line lrx="2610" lry="835" ulx="2399" uly="745">Kiernitel oh</line>
        <line lrx="2610" lry="957" ulx="2396" uly="866"> Eeſt</line>
        <line lrx="2606" lry="1062" ulx="2401" uly="988"> endres Dr⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1187" ulx="2396" uly="1107">Nen thont. N</line>
        <line lrx="2582" lry="1310" ulx="2406" uly="1234">Ner Archen</line>
        <line lrx="2610" lry="1429" ulx="2421" uly="1277">dinpfende l</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1547" type="textblock" ulx="2364" uly="1465">
        <line lrx="2610" lry="1547" ulx="2364" uly="1465">Novortuuf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3601" type="textblock" ulx="2401" uly="1586">
        <line lrx="2610" lry="1665" ulx="2402" uly="1586">Gan abechende</line>
        <line lrx="2610" lry="1787" ulx="2402" uly="1706">id endlich</line>
        <line lrx="2602" lry="1906" ulx="2401" uly="1823">Wageode</line>
        <line lrx="2608" lry="2017" ulx="2420" uly="1940">Gcſundtrunne</line>
        <line lrx="2610" lry="2147" ulx="2423" uly="2055">Cuuhtans</line>
        <line lrx="2610" lry="2253" ulx="2415" uly="2177">ulels in hen</line>
        <line lrx="2607" lry="2389" ulx="2406" uly="2291">ſerin icen ,</line>
        <line lrx="2610" lry="2494" ulx="2412" uly="2413">ſden beectten</line>
        <line lrx="2610" lry="2613" ulx="2422" uly="2527">en ſedeen</line>
        <line lrx="2610" lry="2743" ulx="2433" uly="2648">ict ann ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2853" ulx="2423" uly="2770">6ls geſten</line>
        <line lrx="2610" lry="2980" ulx="2416" uly="2879">Peul eeine</line>
        <line lrx="2609" lry="3099" ulx="2412" uly="2997">et bae in</line>
        <line lrx="2607" lry="3215" ulx="2420" uly="3115">ſag, nd ge</line>
        <line lrx="2606" lry="3462" ulx="2432" uly="3287">Waef .</line>
        <line lrx="2599" lry="3601" ulx="2446" uly="3460">N, ne</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="161" type="page" xml:id="s_Jd26-3_161">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_161.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="220" lry="823" type="textblock" ulx="0" uly="615">
        <line lrx="220" lry="697" ulx="7" uly="615">glind ine  tn</line>
        <line lrx="218" lry="823" ulx="0" uly="739">Deſe w E</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="2145" type="textblock" ulx="0" uly="860">
        <line lrx="217" lry="1025" ulx="0" uly="860">ner giian N⸗</line>
        <line lrx="208" lry="1670" ulx="0" uly="1585">iſen Mde</line>
        <line lrx="209" lry="2032" ulx="0" uly="1870">Mõ</line>
        <line lrx="208" lry="2145" ulx="0" uly="2060">niſ iidon</line>
      </zone>
      <zone lrx="247" lry="2635" type="textblock" ulx="0" uly="2542">
        <line lrx="188" lry="2574" ulx="91" uly="2542">47, 7 7</line>
        <line lrx="247" lry="2635" ulx="0" uly="2546">A Mi.</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="2744" type="textblock" ulx="0" uly="2653">
        <line lrx="204" lry="2696" ulx="106" uly="2656">, eft</line>
        <line lrx="202" lry="2744" ulx="0" uly="2653">gtn.  den</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3004" type="textblock" ulx="0" uly="2735">
        <line lrx="194" lry="2882" ulx="3" uly="2798">8 da kfet,</line>
        <line lrx="195" lry="2938" ulx="84" uly="2892">. ,ANN</line>
        <line lrx="170" lry="3004" ulx="46" uly="2985">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="3188" type="textblock" ulx="0" uly="3008">
        <line lrx="182" lry="3059" ulx="107" uly="3008">ſeeet.</line>
        <line lrx="180" lry="3188" ulx="0" uly="3041">8 e 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="1310" type="textblock" ulx="292" uly="1106">
        <line lrx="697" lry="1194" ulx="292" uly="1106">ben koͤnne.</line>
        <line lrx="2059" lry="1310" ulx="305" uly="1217">den Arzneyen. Ueberdem verordnete er die Schaͤrfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="548" type="textblock" ulx="483" uly="419">
        <line lrx="2051" lry="548" ulx="483" uly="419">Von den innerlichen Krankheiten. 153</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="1197" type="textblock" ulx="292" uly="617">
        <line lrx="2012" lry="731" ulx="297" uly="617">er nicht unrichtig, daß man, wenn viele gelinde</line>
        <line lrx="2013" lry="837" ulx="292" uly="742">Laxiermittel ohne Wirkung genommen worden,</line>
        <line lrx="2015" lry="969" ulx="299" uly="852">den Spießglasſafran (crocus metallorum) oder</line>
        <line lrx="2019" lry="1076" ulx="298" uly="993">ein andres Brechmittel mit groͤßerm Nutzen ge⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="1197" ulx="745" uly="1106">Zuletzt bedient er ſich der betaͤuben⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="1429" type="textblock" ulx="310" uly="1318">
        <line lrx="2022" lry="1429" ulx="310" uly="1318">daͤmpfende Klyſtiere ‚als z. B. von Milch, von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="1544" type="textblock" ulx="299" uly="1462">
        <line lrx="2038" lry="1544" ulx="299" uly="1462">Kaldaunenbruͤhe, von Wein und Oel; desglei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2023" lry="1674" type="textblock" ulx="307" uly="1581">
        <line lrx="2023" lry="1674" ulx="307" uly="1581">chen erweichende Umſchlaͤge, Halbbaͤder u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="1792" type="textblock" ulx="307" uly="1692">
        <line lrx="2060" lry="1792" ulx="307" uly="1692">und endlich gab er zur Vollendung der Cur nie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="2254" type="textblock" ulx="305" uly="1792">
        <line lrx="2024" lry="1911" ulx="305" uly="1792">derſchlagende, eroͤſſnende Arzneyen, eiſenhaltige</line>
        <line lrx="2023" lry="2017" ulx="312" uly="1934">Geſundbrunnen, Sauerbrunnen u. ſ. f. Meines</line>
        <line lrx="2024" lry="2137" ulx="313" uly="2050">Erachtens laͤßt ſich hieraus ſchließen, daß dieſe</line>
        <line lrx="2025" lry="2254" ulx="313" uly="2144">damals in bemeldeter Gegend epidemiſche Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="2372" type="textblock" ulx="310" uly="2288">
        <line lrx="2046" lry="2372" ulx="310" uly="2288">heit in keinem hauptſaͤchlichen Umſtande von den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="2486" type="textblock" ulx="312" uly="2404">
        <line lrx="2030" lry="2486" ulx="312" uly="2404">oben bemerkten Arten der Colik verſchieden gewe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="2841" type="textblock" ulx="307" uly="2514">
        <line lrx="2048" lry="2611" ulx="313" uly="2514">ſen: ſondern wenn ſie ihren hoͤchſten Grad er⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="2733" ulx="311" uly="2626">reicht, eben ſo beſchaffen ſey, wie ſolches auch</line>
        <line lrx="2030" lry="2841" ulx="307" uly="2753">aus meinen Bemerkungen zur Genuͤge erhellet,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="3786" type="textblock" ulx="312" uly="2874">
        <line lrx="2041" lry="2957" ulx="317" uly="2874">Paul Aegineta erwaͤhnet einer aͤhnlichen Krank⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="3101" ulx="318" uly="2970">heit, welche im ganzen Roͤmiſchen Reiche herum⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="3191" ulx="312" uly="3109">gieng, und woerauf auch Laͤhmungen, die fallende</line>
        <line lrx="2039" lry="3314" ulx="317" uly="3211">Sucht u. d. g. erfolgten. Beym Schenk und andern</line>
        <line lrx="2041" lry="3426" ulx="316" uly="3340">mediciniſchen Schriftſtellern findet man verſchiedene</line>
        <line lrx="2043" lry="3545" ulx="324" uly="3448">Beyſpiele, wo auf Coliken Laͤhmungen erfolgt ſind.</line>
        <line lrx="2047" lry="3709" ulx="335" uly="3564">Es folgt alſo hieraus, daß dieſe Krankheit in</line>
        <line lrx="2044" lry="3786" ulx="1152" uly="3672">K 5 Hoi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="1771" type="textblock" ulx="2088" uly="1730">
        <line lrx="2098" lry="1771" ulx="2088" uly="1730">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="162" type="page" xml:id="s_Jd26-3_162">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_162.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1742" lry="522" type="textblock" ulx="607" uly="420">
        <line lrx="1742" lry="522" ulx="607" uly="420">154 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="2477" type="textblock" ulx="552" uly="608">
        <line lrx="2302" lry="717" ulx="605" uly="608">Poiton nicht haͤufiger vorkommt, als an allen</line>
        <line lrx="2297" lry="825" ulx="604" uly="734">uͤbrigen Orten der Welt; und daß man, wenn</line>
        <line lrx="2296" lry="947" ulx="603" uly="851">man will, jede heftige Gattung der Colik mit</line>
        <line lrx="2251" lry="1068" ulx="552" uly="959">dem Namen der Colik von Poitou belegen kann.</line>
        <line lrx="2285" lry="1182" ulx="750" uly="1085">Tronchin, der erſt vor kurzem uͤber dieſe</line>
        <line lrx="2285" lry="1307" ulx="602" uly="1201">Materie geſchrieben hat, iſt eben dieſer Meynung,</line>
        <line lrx="2287" lry="1414" ulx="595" uly="1325">und behauptet, daß dieſe Art von der Celik,</line>
        <line lrx="2290" lry="1541" ulx="597" uly="1435">welche in Laͤhmungen oder die fallende Sucht</line>
        <line lrx="2285" lry="1649" ulx="602" uly="1558">ausartet, den Alten ſchon unter verſchiedenen</line>
        <line lrx="2282" lry="1780" ulx="599" uly="1670">Benennungen bekannt geweſen ſey, und ſezzt zu</line>
        <line lrx="2272" lry="1895" ulx="596" uly="1781">den von dem Citeſius angegebenen Zeichen noch</line>
        <line lrx="2280" lry="2017" ulx="595" uly="1904">hinzu, daß die Patienten drey Tage vor dem</line>
        <line lrx="2280" lry="2129" ulx="585" uly="2036">Anfalle der Krankheit über eine gewiſſe Empfin⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="2241" ulx="565" uly="2132">dung von Schwere geklaget haͤtten. Bey der</line>
        <line lrx="2278" lry="2363" ulx="592" uly="2263">heftigſten Wut der Krankheit waͤre der Nabel</line>
        <line lrx="2277" lry="2477" ulx="588" uly="2391">nach dem Ruͤckgrad zu einwaͤrts gezogen wor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="2599" type="textblock" ulx="562" uly="2499">
        <line lrx="2338" lry="2599" ulx="562" uly="2499">den, es ſey ein Stuhlzwang entſtanden, es haͤtte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2274" lry="3760" type="textblock" ulx="478" uly="2613">
        <line lrx="2274" lry="2716" ulx="521" uly="2613">ſich eine Heiſerkeit eingefunden, und das Geſicht</line>
        <line lrx="2274" lry="2829" ulx="581" uly="2730">waͤre verdunkelt worben. Endlich ſind nach An⸗</line>
        <line lrx="2269" lry="2958" ulx="576" uly="2844">zeige dieſes Schriftſtellers Schmerzen in den</line>
        <line lrx="2256" lry="3073" ulx="575" uly="2964">Gliedern oder Anfaͤlle von der fallenden Sucht,</line>
        <line lrx="2266" lry="3198" ulx="490" uly="3080">wreiche laͤnger, als ſonſt gewoͤhnlich, dauern, die</line>
        <line lrx="2265" lry="3310" ulx="478" uly="3196">Vorboten der Laͤhmung. Man kann hieraus</line>
        <line lrx="2270" lry="3427" ulx="563" uly="3329">ſchließen, daß die Colik von Poitou nicht, wie</line>
        <line lrx="2268" lry="3537" ulx="556" uly="3446">viele bafuͤr halten, eine ganz beſondre und eigene</line>
        <line lrx="2261" lry="3724" ulx="552" uly="3568">Krantheit ſey; und es ſcheinet ſolcher Meynung</line>
        <line lrx="2258" lry="3760" ulx="2119" uly="3680">auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="495" type="textblock" ulx="2468" uly="408">
        <line lrx="2608" lry="495" ulx="2468" uly="408">Vur den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2124" type="textblock" ulx="2369" uly="607">
        <line lrx="2610" lry="686" ulx="2381" uly="607">aleg geſer vort</line>
        <line lrx="2610" lry="925" ulx="2424" uly="843">ſuch ſeiner</line>
        <line lrx="2610" lry="1035" ulx="2375" uly="967">Mt Arten den</line>
        <line lrx="2610" lry="1176" ulx="2369" uly="1085"> Cull von!</line>
        <line lrx="2596" lry="1284" ulx="2371" uly="1202">Goch wicht den</line>
        <line lrx="2610" lry="1403" ulx="2384" uly="1322">Nicht hach eine</line>
        <line lrx="2610" lry="1524" ulx="2385" uly="1434">linen Nh he</line>
        <line lrx="2610" lry="1635" ulx="2370" uly="1556">Utſhichenen A</line>
        <line lrx="2609" lry="1758" ulx="2372" uly="1670">ſekinſichans</line>
        <line lrx="2564" lry="1884" ulx="2429" uly="1795">Re ſe</line>
        <line lrx="2610" lry="2007" ulx="2379" uly="1904">Re Fllen fn</line>
        <line lrx="2595" lry="2124" ulx="2449" uly="2032">Ngungn.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3629" type="textblock" ulx="2394" uly="2817">
        <line lrx="2590" lry="2910" ulx="2394" uly="2817">4 NeCr inm</line>
        <line lrx="2610" lry="3028" ulx="2413" uly="2928">le ur gre Ufen</line>
        <line lrx="2606" lry="3140" ulx="2410" uly="3036">fuhumm. zn</line>
        <line lrx="2610" lry="3245" ulx="2422" uly="3150">her tes:</line>
        <line lrx="2590" lry="3349" ulx="2443" uly="3276">11. G ign.</line>
        <line lrx="2610" lry="3469" ulx="2424" uly="3369">in Ner at</line>
        <line lrx="2608" lry="3629" ulx="2429" uly="3462">ut</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="3789" type="textblock" ulx="2423" uly="3581">
        <line lrx="2606" lry="3680" ulx="2446" uly="3581">kedeen</line>
        <line lrx="2576" lry="3789" ulx="2423" uly="3684">„ I W G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="3366" type="textblock" ulx="2573" uly="3300">
        <line lrx="2580" lry="3360" ulx="2573" uly="3331">—</line>
        <line lrx="2605" lry="3366" ulx="2590" uly="3300">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="163" type="page" xml:id="s_Jd26-3_163">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_163.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="85" lry="518" type="textblock" ulx="0" uly="424">
        <line lrx="85" lry="518" ulx="0" uly="424">d.</line>
      </zone>
      <zone lrx="228" lry="703" type="textblock" ulx="4" uly="612">
        <line lrx="228" lry="703" ulx="4" uly="612">anant g E 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="885" type="textblock" ulx="27" uly="753">
        <line lrx="139" lry="786" ulx="107" uly="753">N</line>
        <line lrx="226" lry="885" ulx="27" uly="763">1 nd unmmK</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="1072" type="textblock" ulx="0" uly="992">
        <line lrx="209" lry="1026" ulx="46" uly="996">Pattan delegge⸗</line>
        <line lrx="217" lry="1072" ulx="0" uly="992">n eten iagee</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="1280" type="textblock" ulx="135" uly="1232">
        <line lrx="218" lry="1280" ulx="135" uly="1232">6 ſee</line>
      </zone>
      <zone lrx="232" lry="1618" type="textblock" ulx="0" uly="1239">
        <line lrx="83" lry="1248" ulx="43" uly="1239">S</line>
        <line lrx="220" lry="1280" ulx="31" uly="1245">* 6 e</line>
        <line lrx="222" lry="1306" ulx="6" uly="1268"> R ILMIN MNe.</line>
        <line lrx="229" lry="1362" ulx="208" uly="1350">7</line>
        <line lrx="230" lry="1428" ulx="0" uly="1360">ieſ en 8</line>
        <line lrx="232" lry="1544" ulx="21" uly="1476">Ner N S e</line>
        <line lrx="183" lry="1543" ulx="3" uly="1474">Ner N. ln</line>
        <line lrx="226" lry="1618" ulx="191" uly="1592">de</line>
      </zone>
      <zone lrx="151" lry="1859" type="textblock" ulx="0" uly="1719">
        <line lrx="108" lry="1748" ulx="98" uly="1719">6</line>
        <line lrx="151" lry="1859" ulx="0" uly="1734">weſen ig,</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="1847" type="textblock" ulx="207" uly="1837">
        <line lrx="212" lry="1847" ulx="207" uly="1837">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="228" lry="2527" type="textblock" ulx="0" uly="2439">
        <line lrx="228" lry="2527" ulx="0" uly="2439">. zuwins ℳN!</line>
      </zone>
      <zone lrx="231" lry="2845" type="textblock" ulx="193" uly="2766">
        <line lrx="231" lry="2845" ulx="193" uly="2766">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="227" lry="3039" type="textblock" ulx="0" uly="2707">
        <line lrx="227" lry="3039" ulx="0" uly="2707">ui⸗ /</line>
      </zone>
      <zone lrx="230" lry="3746" type="textblock" ulx="0" uly="3617">
        <line lrx="230" lry="3746" ulx="0" uly="3617">euet eN</line>
      </zone>
      <zone lrx="845" lry="2116" type="textblock" ulx="217" uly="2030">
        <line lrx="845" lry="2116" ulx="217" uly="2030">und Zuckungen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="292" lry="2763" type="textblock" ulx="0" uly="2454">
        <line lrx="292" lry="2763" ulx="0" uly="2454">et</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="2583" type="textblock" ulx="185" uly="400">
        <line lrx="1984" lry="556" ulx="464" uly="400">Von den innerlichen Krankheiten. 155</line>
        <line lrx="2013" lry="769" ulx="268" uly="556">auch dieſer vortrefliche Schriftſteller beyzupflich⸗</line>
        <line lrx="499" lry="817" ulx="272" uly="738">ten. *)</line>
        <line lrx="2001" lry="936" ulx="390" uly="787">Nach ſeiner Eintheilung **) giebt es verſchie⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="1063" ulx="274" uly="967">dene Arten von dem Bauchgrimmen, die man zu</line>
        <line lrx="1997" lry="1184" ulx="272" uly="1080">der Colik von Poitou rechnen koͤnnte, ob ſie</line>
        <line lrx="1997" lry="1290" ulx="275" uly="1188">gleich nicht von einerley Urſachen entſtehen, auch</line>
        <line lrx="2006" lry="1407" ulx="281" uly="1308">nicht nach einerley Methode behandelt werden</line>
        <line lrx="2003" lry="1527" ulx="282" uly="1421">koͤnnen. Ich halte es nicht fuͤr uͤberfluͤſſig, dieſe</line>
        <line lrx="2001" lry="1644" ulx="278" uly="1558">verſchiedenen Arten hier mit einzuruͤcken und ſol⸗</line>
        <line lrx="1640" lry="1774" ulx="280" uly="1676">che kuͤrzlich aus einander zu ſetzen.</line>
        <line lrx="1997" lry="1895" ulx="324" uly="1789">Die erſte Gattung erfolget nach Fiebern.</line>
        <line lrx="2002" lry="2094" ulx="185" uly="1881"> Jhr⸗ Folgen ſind Laͤhmungen, eine Schlafſucht</line>
        <line lrx="2003" lry="2126" ulx="953" uly="2031">Bey dieſer ſind, wie unſer</line>
        <line lrx="2005" lry="2242" ulx="208" uly="2075"> Schriftſteller verſichert, die Brech⸗ und heftig⸗</line>
        <line lrx="2007" lry="2352" ulx="280" uly="2255">wirkenden Purgiermittel wie auch die betaͤuben⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2559" ulx="222" uly="2375">den Mittel ohne Nngen. Hingegen ruͤhmt er die</line>
        <line lrx="2007" lry="2583" ulx="1746" uly="2502">krampf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="579" lry="2708" type="textblock" ulx="523" uly="2701">
        <line lrx="579" lry="2708" ulx="523" uly="2701">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="3770" type="textblock" ulx="292" uly="2796">
        <line lrx="2011" lry="2907" ulx="292" uly="2796">) Die Colik von Poiton (coliea Pictonum) ſcheint mit</line>
        <line lrx="2013" lry="3005" ulx="374" uly="2916">der von Supham beſchriebenen Devonſhirecolik uͤber⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="3121" ulx="402" uly="3014">einzukommen; und da, wie durch die Entdeckung des</line>
        <line lrx="2011" lry="3217" ulx="422" uly="3119">londner Arztes Baker (ſiehe Arzueykund. Abhandl.</line>
        <line lrx="2085" lry="3327" ulx="439" uly="3236">B. 1. S. 163.) bekannt iſt, leztere wahrſcheinlich</line>
        <line lrx="2085" lry="3437" ulx="436" uly="3349">vom Bley entſteht, das dem Aepfelmoſt beygemiſcht</line>
        <line lrx="2019" lry="3544" ulx="388" uly="3452">ſſt, auch, da in dieſen Gegenden dieſes Getraͤnke ge⸗</line>
        <line lrx="1952" lry="3636" ulx="441" uly="3543">mein iſi, davon herzuruͤhren. A. d. Ueb.</line>
        <line lrx="1731" lry="3770" ulx="373" uly="3658">*) Lib. de colica Pictonum. Genevæ, 1757.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="164" type="page" xml:id="s_Jd26-3_164">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_164.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1784" lry="559" type="textblock" ulx="636" uly="418">
        <line lrx="1784" lry="559" ulx="636" uly="418">176 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2432" lry="705" type="textblock" ulx="630" uly="537">
        <line lrx="2432" lry="705" ulx="630" uly="537">trampfpillenden Arzneyen, die Halbbaͤder, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2382" lry="1298" type="textblock" ulx="616" uly="732">
        <line lrx="2382" lry="825" ulx="616" uly="732">Vaͤhungen, die Breyumſchlaͤge und die erweichen⸗</line>
        <line lrx="2379" lry="943" ulx="633" uly="830">den Klyſtiere. Er verordnet auch eine Latwerge</line>
        <line lrx="2377" lry="1058" ulx="626" uly="963">(opiatum), welche aus der Vermiſchung von der</line>
        <line lrx="2377" lry="1192" ulx="627" uly="1075">Manna, der Caſſia und dem ſuͤßen Mandeloͤl</line>
        <line lrx="2373" lry="1298" ulx="626" uly="1203">bereitet wird, davon man alle zwo Stunden ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2414" lry="1416" type="textblock" ulx="621" uly="1321">
        <line lrx="2414" lry="1416" ulx="621" uly="1321">Quentchen in Molken nehmen laſſen ſoll. End⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2370" lry="1756" type="textblock" ulx="622" uly="1431">
        <line lrx="2370" lry="1533" ulx="626" uly="1431">lich empfiehlet er den Saft von Bachbungen und</line>
        <line lrx="2368" lry="1695" ulx="624" uly="1557">Löwenzahn, und beſchließt die Cur mit dem Ge⸗</line>
        <line lrx="1872" lry="1756" ulx="622" uly="1680">brauch der Sauerbrunnen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2425" lry="1890" type="textblock" ulx="789" uly="1797">
        <line lrx="2425" lry="1890" ulx="789" uly="1797">Die zwote Gattung hat ihren Urſprung vom</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="3779" type="textblock" ulx="537" uly="1907">
        <line lrx="2369" lry="2018" ulx="608" uly="1907">Bley, Kupfer, Zinnober, Bleyweiß, Gruͤnſpan</line>
        <line lrx="2367" lry="2127" ulx="610" uly="2033">und Spießglas; oͤfters auch vom Weine, der</line>
        <line lrx="2361" lry="2248" ulx="620" uly="2151">mit Bleyzucker oder Silberglaͤtte verfaͤlſcht iſt.</line>
        <line lrx="2361" lry="2363" ulx="618" uly="2266">Hierbey iſt beſonders in jungen Jahren und bey</line>
        <line lrx="2362" lry="2493" ulx="622" uly="2364">lebhaften Perſonen das Aderlaſſen dienlich. Bey</line>
        <line lrx="2353" lry="2616" ulx="622" uly="2488">dem Anfange derſelben iſt ein Brechmittel heil⸗</line>
        <line lrx="2362" lry="2714" ulx="569" uly="2623">ſam; und hernach muͤſſen ſchlafbefoͤrdernde Arz⸗</line>
        <line lrx="2361" lry="2839" ulx="620" uly="2739">neyen gebraucht, und dabey auch die Baͤhungen,</line>
        <line lrx="2360" lry="2949" ulx="623" uly="2859">Breyumſchlaͤge, erweichende Klyſtiere, Baͤder u.</line>
        <line lrx="2359" lry="3080" ulx="537" uly="2972">d. g. nicht verſaͤumet werden. Endlich ruͤhmt</line>
        <line lrx="2361" lry="3181" ulx="616" uly="3080">Tronchin die abfuͤhrenden Mittel, unter welche</line>
        <line lrx="2361" lry="3349" ulx="604" uly="3208">hauptſaͤchlich die Molken gehoͤren, und laͤßt an</line>
        <line lrx="1764" lry="3474" ulx="614" uly="3327">die Beine Blaſenpflaſter legen.</line>
        <line lrx="2356" lry="3542" ulx="682" uly="3374">Die dritte Gattung, von der in dieſer Schrift</line>
        <line lrx="2355" lry="3666" ulx="610" uly="3476">gehandele wird, entſtehet von herben und un⸗</line>
        <line lrx="2359" lry="3779" ulx="2170" uly="3689">reifen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="694" type="textblock" ulx="2493" uly="612">
        <line lrx="2610" lry="694" ulx="2493" uly="612">riſin</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="931" type="textblock" ulx="2489" uly="851">
        <line lrx="2603" lry="931" ulx="2489" uly="851">ſ die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1051" type="textblock" ulx="2477" uly="970">
        <line lrx="2610" lry="1051" ulx="2477" uly="970">Uſellig</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1513" type="textblock" ulx="2482" uly="1090">
        <line lrx="2610" lry="1158" ulx="2483" uly="1090">Gran de</line>
        <line lrx="2608" lry="1287" ulx="2485" uly="1205">in einr,</line>
        <line lrx="2610" lry="1403" ulx="2493" uly="1325">c, we</line>
        <line lrx="2609" lry="1513" ulx="2482" uly="1441">uhend</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1644" type="textblock" ulx="2449" uly="1560">
        <line lrx="2610" lry="1644" ulx="2449" uly="1560">ier</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3650" type="textblock" ulx="2480" uly="1686">
        <line lrx="2610" lry="1767" ulx="2482" uly="1686"> ticht;</line>
        <line lrx="2609" lry="1878" ulx="2480" uly="1799">ſeee</line>
        <line lrx="2603" lry="1993" ulx="2495" uly="1908">Dnn 4</line>
        <line lrx="2610" lry="2120" ulx="2500" uly="2034">herh</line>
        <line lrx="2610" lry="2251" ulx="2497" uly="2150">fimnig</line>
        <line lrx="2600" lry="2368" ulx="2483" uly="2270">ſſtic</line>
        <line lrx="2608" lry="2484" ulx="2480" uly="2382">1 Sn</line>
        <line lrx="2610" lry="2592" ulx="2483" uly="2506">ſuger</line>
        <line lrx="2593" lry="2706" ulx="2497" uly="2622">Rkert</line>
        <line lrx="2610" lry="2824" ulx="2495" uly="2754">de.</line>
        <line lrx="2610" lry="2956" ulx="2484" uly="2867">nb ſher</line>
        <line lrx="2610" lry="3073" ulx="2482" uly="2994">Pulgen</line>
        <line lrx="2594" lry="3194" ulx="2489" uly="3098">Gfrn</line>
        <line lrx="2610" lry="3331" ulx="2484" uly="3213">ſit n</line>
        <line lrx="2610" lry="3444" ulx="2493" uly="3334">Nhe</line>
        <line lrx="2609" lry="3564" ulx="2507" uly="3448">ſn</line>
        <line lrx="2566" lry="3650" ulx="2509" uly="3582">ngg</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="165" type="page" xml:id="s_Jd26-3_165">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_165.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="181" lry="686" type="textblock" ulx="0" uly="603">
        <line lrx="181" lry="686" ulx="0" uly="603">e, dee</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="809" type="textblock" ulx="2" uly="724">
        <line lrx="179" lry="809" ulx="2" uly="724"> awchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="1637" type="textblock" ulx="0" uly="843">
        <line lrx="178" lry="928" ulx="0" uly="843">e katwergt</line>
        <line lrx="176" lry="1033" ulx="0" uly="970">ung von der</line>
        <line lrx="171" lry="1153" ulx="0" uly="1082">1 Mundelol</line>
        <line lrx="162" lry="1277" ulx="8" uly="1207">Stunden</line>
        <line lrx="172" lry="1405" ulx="0" uly="1327"> ſl. End</line>
        <line lrx="174" lry="1529" ulx="0" uly="1446">bVungen u</line>
        <line lrx="174" lry="1637" ulx="0" uly="1566">it dem 6e</line>
      </zone>
      <zone lrx="172" lry="3324" type="textblock" ulx="0" uly="1816">
        <line lrx="170" lry="1887" ulx="0" uly="1816">prungton</line>
        <line lrx="172" lry="2124" ulx="15" uly="2046">Viine, d</line>
        <line lrx="166" lry="2247" ulx="1" uly="2160">filſt i</line>
        <line lrx="161" lry="2375" ulx="0" uly="2282">graud i</line>
        <line lrx="166" lry="2492" ulx="0" uly="2403">Rench N</line>
        <line lrx="154" lry="2623" ulx="0" uly="2515">chmit 6</line>
        <line lrx="167" lry="2734" ulx="0" uly="2639">zedernm</line>
        <line lrx="167" lry="2849" ulx="6" uly="2767"> Sihungn</line>
        <line lrx="166" lry="2976" ulx="0" uly="2883">,, Blhir 1</line>
        <line lrx="162" lry="3088" ulx="0" uly="2992">ſt thhet</line>
        <line lrx="165" lry="3209" ulx="1" uly="3107">ter che</line>
        <line lrx="165" lry="3324" ulx="0" uly="3240">0 lift on</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="3683" type="textblock" ulx="0" uly="3465">
        <line lrx="162" lry="3582" ulx="0" uly="3465">Schrf</line>
        <line lrx="162" lry="3683" ulx="24" uly="3602">nd</line>
      </zone>
      <zone lrx="287" lry="3805" type="textblock" ulx="85" uly="3706">
        <line lrx="287" lry="3805" ulx="85" uly="3706">ioan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2106" lry="509" type="textblock" ulx="418" uly="385">
        <line lrx="2106" lry="509" ulx="418" uly="385">Von den innerlichen Krankheiten. 157</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="689" type="textblock" ulx="276" uly="585">
        <line lrx="2017" lry="689" ulx="276" uly="585">reifen Weinen und ſauren Geiſtern (liquores</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="817" type="textblock" ulx="267" uly="708">
        <line lrx="2034" lry="817" ulx="267" uly="708">acidi). Bey derſelben verwirft er das Aderlaſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2020" lry="937" type="textblock" ulx="281" uly="838">
        <line lrx="2020" lry="937" ulx="281" uly="838">ſen, die Brechmittel und ſtarken Laxiermittel;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="1049" type="textblock" ulx="252" uly="940">
        <line lrx="2024" lry="1049" ulx="252" uly="940">mißbilliget aber nicht, daß man ein oder zwey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="1283" type="textblock" ulx="282" uly="1063">
        <line lrx="2027" lry="1167" ulx="282" uly="1063">Gran von dem Brechweinſtein (tartarus ſtibiatus)</line>
        <line lrx="2026" lry="1283" ulx="282" uly="1189">in einer großen Menge Waſſer aufgeloͤſet nehmen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="1523" type="textblock" ulx="268" uly="1297">
        <line lrx="2042" lry="1426" ulx="277" uly="1297">laſſe, wenn man nur den Abend darauf ein</line>
        <line lrx="2027" lry="1523" ulx="268" uly="1424">betaͤubendes Mittel reichet. Die erweichenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="2384" type="textblock" ulx="280" uly="1536">
        <line lrx="2025" lry="1646" ulx="280" uly="1536">Klyſtiere und aͤußerlichen Umſchlaͤge verachtet er</line>
        <line lrx="2081" lry="1763" ulx="284" uly="1665">gar nicht; die Baͤder aber ſcheinen ihm von un⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="1911" ulx="288" uly="1758">ſicherer Wirkung zu ſeyn. Er ſchlaͤgt das ſuͤße</line>
        <line lrx="2020" lry="2005" ulx="351" uly="1887">Kandeloͤl und die uͤbrigen abfuͤhrenden desglei⸗</line>
        <line lrx="2018" lry="2118" ulx="294" uly="2005">chen die Schaͤrfe daͤmpfenden Mittel vor: als</line>
        <line lrx="2021" lry="2272" ulx="292" uly="2119">Huͤner bruͤhe, oder Selzerwaſſer mit Milch. End⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="2384" ulx="288" uly="2246">lich ſchl ießt er ſeine Cur durch den Gebrauch ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="2486" type="textblock" ulx="275" uly="2345">
        <line lrx="2024" lry="2486" ulx="275" uly="2345">nes Stahlbrunnen, den er einen Monat und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="2711" type="textblock" ulx="293" uly="2476">
        <line lrx="2027" lry="2669" ulx="293" uly="2476">laͤnger trinken laͤßt, und das Anrathen des</line>
        <line lrx="578" lry="2711" ulx="293" uly="2581">Reitens.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="2948" type="textblock" ulx="288" uly="2659">
        <line lrx="2034" lry="2837" ulx="454" uly="2659">Die vierte Gattung, welche die arthritiſche</line>
        <line lrx="2058" lry="2948" ulx="288" uly="2832">und rhevmatiſche Colik heißt, ziehet oͤfters Laͤ h⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="3065" type="textblock" ulx="283" uly="2940">
        <line lrx="2036" lry="3065" ulx="283" uly="2940">mungen und Zuckungen nach ſich. Bey dieſer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="3203" type="textblock" ulx="292" uly="3061">
        <line lrx="2035" lry="3203" ulx="292" uly="3061">Colik ſoll das Aderlaſſen, wie unſer Schriftſteller</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="3312" type="textblock" ulx="277" uly="3197">
        <line lrx="2034" lry="3312" ulx="277" uly="3197">ſagt, gut ſeyn, wenn die Kraͤfte es verſtatten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3764" type="textblock" ulx="297" uly="3292">
        <line lrx="2082" lry="3416" ulx="297" uly="3292">Die Brech⸗ und heftigen Puͤrgiermittel ſind uͤber⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="3565" ulx="298" uly="3405">fluͤſſig; z hingegen iſt es außerordentlich gut, wenn</line>
        <line lrx="2003" lry="3764" ulx="297" uly="3534">man ſogleich Blaſenpflaſter auf die Waden b b</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="166" type="page" xml:id="s_Jd26-3_166">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_166.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1772" lry="535" type="textblock" ulx="634" uly="424">
        <line lrx="1772" lry="535" ulx="634" uly="424">158 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2454" lry="830" type="textblock" ulx="615" uly="618">
        <line lrx="2454" lry="716" ulx="625" uly="618">und ſelbige recht lange eitern laͤßt. Einige Er.</line>
        <line lrx="2453" lry="830" ulx="615" uly="742">leichterung verſchaffet es, wenn man trockne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2374" lry="1067" type="textblock" ulx="587" uly="844">
        <line lrx="2374" lry="984" ulx="587" uly="844">Schroͤpfkoͤpfe fruͤh und Abends auf die Fußſoh⸗</line>
        <line lrx="2372" lry="1067" ulx="593" uly="971">len ſezt; auch iſt es nicht unrecht, wenn man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2370" lry="1194" type="textblock" ulx="626" uly="1066">
        <line lrx="2370" lry="1194" ulx="626" uly="1066">mit einem erweichenden Decoct oder durch Daͤm⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="1656" type="textblock" ulx="592" uly="1213">
        <line lrx="2365" lry="1306" ulx="625" uly="1213">pfe von warmem Waſſer die Beine baͤhet. Des⸗</line>
        <line lrx="2362" lry="1433" ulx="627" uly="1318">gleichen gehoͤren hierher die laxierenden und</line>
        <line lrx="2363" lry="1541" ulx="627" uly="1441">ſchluͤpfrigmachenden Klyſtiere. Endlich preiſet er</line>
        <line lrx="2365" lry="1656" ulx="592" uly="1555">die Milchſpeiſen, das Reiten und andre Leibes⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2417" lry="1839" type="textblock" ulx="625" uly="1690">
        <line lrx="2417" lry="1839" ulx="625" uly="1690">uͤbungen an; er erlaubet auch ſchwaͤchlichen Per⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="2133" type="textblock" ulx="611" uly="1810">
        <line lrx="1454" lry="1919" ulx="621" uly="1810">ſonen Wein zu trinken.</line>
        <line lrx="2355" lry="2033" ulx="786" uly="1868">Die fuͤnfte Gattung entſteht von der unter⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="2133" ulx="611" uly="2039">druͤckten Ausduͤnſtung. In dieſem Falle haͤlt der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2397" lry="2252" type="textblock" ulx="620" uly="2162">
        <line lrx="2397" lry="2252" ulx="620" uly="2162">gedachte Schriftſteller das Aderlaſſen meiſtens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="2487" type="textblock" ulx="620" uly="2270">
        <line lrx="2346" lry="2393" ulx="620" uly="2270">fuͤr nuͤzlich. Gelinde laxierende und oͤlige Dinge,</line>
        <line lrx="2355" lry="2487" ulx="620" uly="2380">desgleichen trockne Schröpfkoͤpfe, die auf den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2393" lry="2619" type="textblock" ulx="619" uly="2510">
        <line lrx="2393" lry="2619" ulx="619" uly="2510">Unterleib geſezt werden; ja ſelbſt Blaſenpflaſter,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="3560" type="textblock" ulx="609" uly="2635">
        <line lrx="2348" lry="2728" ulx="618" uly="2635">Klyſtiere und die Schaͤrfe daͤmpfende Mittel thun</line>
        <line lrx="2350" lry="2873" ulx="617" uly="2744">hier vortrefliche Dienſte. Man bedient ſich auch</line>
        <line lrx="2350" lry="2959" ulx="609" uly="2865">dabey des Decoets von Safſafras, oder eines</line>
        <line lrx="2349" lry="3089" ulx="615" uly="2991">andern ſchweißbefoͤrdernden Trankes mit gutem</line>
        <line lrx="2346" lry="3195" ulx="614" uly="3090">Erfolg. Wenn man das Laudanum in kleinen</line>
        <line lrx="2350" lry="3314" ulx="610" uly="3226">Doſen, aber öfters giebt, und mit doppelt ſo</line>
        <line lrx="2347" lry="3433" ulx="611" uly="3327">viel Campher verſezt, ſo verſchaffet es Linderung.</line>
        <line lrx="2268" lry="3560" ulx="610" uly="3461">Zulezt laͤßt er ſchweflige Geſundbrunnen krinken.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="3776" type="textblock" ulx="2219" uly="3703">
        <line lrx="2348" lry="3776" ulx="2219" uly="3703">Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1037" type="textblock" ulx="2477" uly="396">
        <line lrx="2598" lry="671" ulx="2551" uly="596">e</line>
        <line lrx="2610" lry="799" ulx="2486" uly="718">ſrlhch</line>
        <line lrx="2603" lry="919" ulx="2482" uly="839">Pelaſen</line>
        <line lrx="2610" lry="1037" ulx="2477" uly="956">ſillich d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3050" type="textblock" ulx="2409" uly="3034">
        <line lrx="2610" lry="3050" ulx="2409" uly="3034">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3660" type="textblock" ulx="2481" uly="3085">
        <line lrx="2602" lry="3181" ulx="2481" uly="3085"> nen</line>
        <line lrx="2610" lry="3315" ulx="2484" uly="3211">ſt</line>
        <line lrx="2607" lry="3422" ulx="2525" uly="3335">Rea</line>
        <line lrx="2607" lry="3660" ulx="2487" uly="3550">hehend</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="167" type="page" xml:id="s_Jd26-3_167">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_167.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="55" lry="670" type="textblock" ulx="0" uly="623">
        <line lrx="55" lry="670" ulx="0" uly="623">r</line>
      </zone>
      <zone lrx="165" lry="1499" type="textblock" ulx="0" uly="649">
        <line lrx="163" lry="697" ulx="127" uly="649">Et⸗</line>
        <line lrx="165" lry="815" ulx="0" uly="751">an ockte</line>
        <line lrx="164" lry="948" ulx="7" uly="866">de gußſoh⸗</line>
        <line lrx="164" lry="1054" ulx="22" uly="1000">wann man</line>
        <line lrx="161" lry="1183" ulx="8" uly="1102">durh Dine⸗</line>
        <line lrx="161" lry="1305" ulx="0" uly="1225">ähet. Di</line>
        <line lrx="161" lry="1499" ulx="4" uly="1348">ucn 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="142" lry="706" type="textblock" ulx="31" uly="628">
        <line lrx="60" lry="689" ulx="31" uly="646">E</line>
        <line lrx="79" lry="706" ulx="62" uly="644">—</line>
        <line lrx="92" lry="690" ulx="81" uly="645">—</line>
        <line lrx="142" lry="688" ulx="120" uly="628">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="1791" type="textblock" ulx="0" uly="1480">
        <line lrx="160" lry="1660" ulx="0" uly="1480">nöre 4</line>
        <line lrx="156" lry="1791" ulx="0" uly="1705">hichen N⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="2144" type="textblock" ulx="0" uly="1947">
        <line lrx="162" lry="2015" ulx="0" uly="1947">n der ie</line>
        <line lrx="161" lry="2144" ulx="0" uly="2062">l haltde</line>
      </zone>
      <zone lrx="184" lry="2257" type="textblock" ulx="0" uly="2179">
        <line lrx="184" lry="2257" ulx="0" uly="2179">n Wiſte</line>
      </zone>
      <zone lrx="163" lry="2629" type="textblock" ulx="0" uly="2303">
        <line lrx="149" lry="2390" ulx="0" uly="2303">lige Nuge</line>
        <line lrx="162" lry="2502" ulx="1" uly="2419">de an N</line>
        <line lrx="163" lry="2629" ulx="5" uly="2538">lſenpſſi</line>
      </zone>
      <zone lrx="212" lry="2745" type="textblock" ulx="0" uly="2659">
        <line lrx="212" lry="2745" ulx="0" uly="2659">Mitl hn</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="3103" type="textblock" ulx="0" uly="2769">
        <line lrx="162" lry="2876" ulx="0" uly="2769">unt ſcan</line>
        <line lrx="161" lry="2978" ulx="23" uly="2890">Cber eins</line>
        <line lrx="156" lry="3103" ulx="19" uly="3022">it Mek</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="504" type="textblock" ulx="473" uly="328">
        <line lrx="2003" lry="504" ulx="473" uly="395">Von den innerlichen Krankheiten. 12</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="687" type="textblock" ulx="435" uly="569">
        <line lrx="2016" lry="687" ulx="435" uly="569">Die ſechste Gattung nennt Tronchin die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="795" type="textblock" ulx="215" uly="700">
        <line lrx="2016" lry="795" ulx="215" uly="700">ſkorbutiſche Colik. Bey dieſer verbietet er das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="1034" type="textblock" ulx="268" uly="811">
        <line lrx="2047" lry="915" ulx="268" uly="811">Aderlaſſen und raͤth hingegen die Laxiermittel,</line>
        <line lrx="2016" lry="1034" ulx="269" uly="939">naͤmlich die Molken, die Caſſia, das Manna</line>
      </zone>
      <zone lrx="2011" lry="1155" type="textblock" ulx="257" uly="1060">
        <line lrx="2011" lry="1155" ulx="257" uly="1060">und ſuͤße Mandeloͤl, desgleichen Klyſtiere und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="3771" type="textblock" ulx="261" uly="1181">
        <line lrx="2010" lry="1276" ulx="264" uly="1181">erweichende aͤußerliche Dinge an. Die Blaſen⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="1396" ulx="270" uly="1295">pflaſter an den Waden thun hier auch gute Dien⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="1509" ulx="268" uly="1404">ſte; und endlich verordnet er die Mineralwaſſer.</line>
        <line lrx="2009" lry="1628" ulx="261" uly="1532">Ich will hier gar nicht erſt der ſpecifiſchen und</line>
        <line lrx="2050" lry="1744" ulx="265" uly="1651">antiſkorbutiſchen Mittel erwaͤhnen.</line>
        <line lrx="2007" lry="1870" ulx="424" uly="1753">Die ſiebente Gattung, die melancholiſche</line>
        <line lrx="2005" lry="1995" ulx="265" uly="1882">Perſonen oft befaͤllt, kommt nach ſeiner Mey⸗</line>
        <line lrx="2000" lry="2145" ulx="268" uly="2005">nung, der Gallencolik ſehr nahe. Die Aderlaͤſſe</line>
        <line lrx="2006" lry="2243" ulx="262" uly="2126">ſind bey der Cur derſelben ganz unnuͤz, ſo wie</line>
        <line lrx="1996" lry="2345" ulx="264" uly="2247">auch die Brech⸗ und reizenden Purgiermittel.</line>
        <line lrx="2000" lry="2461" ulx="262" uly="2367">Hingegen uͤbertreffen die gelind abfuͤhrenden und</line>
        <line lrx="1999" lry="2579" ulx="264" uly="2478">die Schaͤrfe daͤmpfenden Arzneyen alle andre:</line>
        <line lrx="2000" lry="2705" ulx="266" uly="2583">als z. B. die Huͤnerbruͤhe, Molken, Caſſia u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2002" lry="2819" ulx="264" uly="2715">Auch ſcheint es ihm nicht unrecht zu ſeyn, den</line>
        <line lrx="2067" lry="2964" ulx="267" uly="2837">Leib mit der Schweinsbrodſalbe (unguentum de</line>
        <line lrx="2002" lry="3065" ulx="263" uly="2957">arthanita) zu beſtreichen; und endlich, ſagt er,</line>
        <line lrx="2028" lry="3249" ulx="266" uly="3068">muͤſſe man zu den Sauerbrunnen, dem Reiten</line>
        <line lrx="844" lry="3284" ulx="267" uly="3173">u. d. g. ſchreiten.</line>
        <line lrx="2004" lry="3421" ulx="387" uly="3233">Die achte oder lezte Gattung, wenhe von</line>
        <line lrx="2030" lry="3533" ulx="268" uly="3415">Leidenſchaften entſtehet, und hyſteriſchen und</line>
        <line lrx="2050" lry="3657" ulx="272" uly="3542">hypochondriſchen Kranken vorzuͤglich eigen iſt,</line>
        <line lrx="2001" lry="3771" ulx="1819" uly="3686">darf;</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="168" type="page" xml:id="s_Jd26-3_168">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_168.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1034" lry="273" type="textblock" ulx="886" uly="239">
        <line lrx="1034" lry="273" ulx="886" uly="239">ñ</line>
      </zone>
      <zone lrx="1913" lry="490" type="textblock" ulx="641" uly="374">
        <line lrx="1913" lry="490" ulx="641" uly="374">160 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2382" lry="678" type="textblock" ulx="633" uly="585">
        <line lrx="2382" lry="678" ulx="633" uly="585">darf, nach Tronchins Meynung, ſchlechterdings</line>
      </zone>
      <zone lrx="2407" lry="799" type="textblock" ulx="641" uly="694">
        <line lrx="2407" lry="799" ulx="641" uly="694">nicht mit Aderlaͤſſen und Brech⸗ und Laxiermit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2380" lry="1516" type="textblock" ulx="554" uly="820">
        <line lrx="2380" lry="911" ulx="641" uly="820">teln behandelt werden. Man mütſſe, ſagt er,</line>
        <line lrx="2379" lry="1049" ulx="643" uly="916">ſich zuvoͤrderſt alle Muͤhe geben, daß die Kran⸗</line>
        <line lrx="2378" lry="1154" ulx="643" uly="1054">ken in ihrem Gemuͤth und Koͤrper ruhig ſich</line>
        <line lrx="2375" lry="1269" ulx="643" uly="1151">verhalten, und man koͤnne zu der Erreichung die⸗</line>
        <line lrx="2372" lry="1390" ulx="595" uly="1279">ſes Zwecks auch betaͤubende Arzneyen verordnen.</line>
        <line lrx="2376" lry="1516" ulx="554" uly="1396">3 Inzwiſchen waͤre das Zutraͤglichſte hierbey, ab⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2449" lry="1632" type="textblock" ulx="605" uly="1533">
        <line lrx="2449" lry="1632" ulx="605" uly="1533">fuͤhrende und ſchluͤpfrigmachende Klyſtiere, er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2374" lry="1978" type="textblock" ulx="620" uly="1637">
        <line lrx="2370" lry="1763" ulx="644" uly="1637">weichende Baͤhungen und Breyumſchlaͤge, auch</line>
        <line lrx="2373" lry="1886" ulx="644" uly="1766">Fußbaͤder zu gebrauchen, Schroͤpfloͤpfe auf die</line>
        <line lrx="2374" lry="1978" ulx="620" uly="1887">Schenkel zu ſetzen und Senſpflaſter auf die Wa⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2492" lry="2211" type="textblock" ulx="647" uly="2001">
        <line lrx="2377" lry="2110" ulx="647" uly="2001">den zu legen. Die gelinden Laxiermittel verbie⸗</line>
        <line lrx="2492" lry="2211" ulx="647" uly="2120">tet er nicht, und verſpricht von den Milchſpeiſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="2344" type="textblock" ulx="596" uly="2244">
        <line lrx="2378" lry="2344" ulx="596" uly="2244">viel Gutes. Den Beſchluß der Cur macht er</line>
      </zone>
      <zone lrx="2449" lry="2450" type="textblock" ulx="647" uly="2359">
        <line lrx="2449" lry="2450" ulx="647" uly="2359">endlich mit der Chinarinde und andern ſtaͤrkenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2374" lry="2578" type="textblock" ulx="711" uly="2477">
        <line lrx="2374" lry="2578" ulx="711" uly="2477">itteln; ſchreibt auch ſowohl bey dieſer als den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2377" lry="2703" type="textblock" ulx="650" uly="2594">
        <line lrx="2377" lry="2703" ulx="650" uly="2594">uͤbrigen chroniſchen Coliken, der Veraͤnderung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="2818" type="textblock" ulx="651" uly="2709">
        <line lrx="2084" lry="2818" ulx="651" uly="2709">der Luft eine ſehr heilſame Wirkung zu.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2442" lry="2921" type="textblock" ulx="818" uly="2815">
        <line lrx="2442" lry="2921" ulx="818" uly="2815">Was die Laͤhmung anbelangt, die faſt auf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2385" lry="3514" type="textblock" ulx="624" uly="2939">
        <line lrx="2380" lry="3040" ulx="653" uly="2939">alle dieſe Gattungen von Coliken oft zu folgen</line>
        <line lrx="2380" lry="3167" ulx="624" uly="3053">pfleget, ſo empfiehlt unſer Verfaſſer die Baͤder,</line>
        <line lrx="2383" lry="3279" ulx="654" uly="3165">das Reiben und die Leibesuͤbung dagegen. Man</line>
        <line lrx="2383" lry="3390" ulx="652" uly="3300">ſoll die gelaͤhmten Glieder in warme Felle von</line>
        <line lrx="2385" lry="3514" ulx="651" uly="3421">friſchgeſchlachteten Thieren einwickeln, und dieſes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2391" lry="3644" type="textblock" ulx="619" uly="3529">
        <line lrx="2391" lry="3644" ulx="619" uly="3529">oft wiederholen, ſich innerlich und aͤußerlich der</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="169" type="page" xml:id="s_Jd26-3_169">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_169.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="190" lry="661" type="textblock" ulx="0" uly="570">
        <line lrx="190" lry="661" ulx="0" uly="570">Giedinge</line>
      </zone>
      <zone lrx="159" lry="1608" type="textblock" ulx="0" uly="691">
        <line lrx="151" lry="772" ulx="18" uly="691">Aauernit</line>
        <line lrx="151" lry="887" ulx="2" uly="810">ſht er⸗</line>
        <line lrx="151" lry="1001" ulx="0" uly="931">de Kran⸗</line>
        <line lrx="143" lry="1252" ulx="0" uly="1166">richende</line>
        <line lrx="154" lry="1361" ulx="4" uly="1293"> berordann</line>
        <line lrx="159" lry="1493" ulx="3" uly="1403">hiaten, -</line>
        <line lrx="155" lry="1608" ulx="4" uly="1536">len, e⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="1736" type="textblock" ulx="3" uly="1643">
        <line lrx="210" lry="1736" ulx="3" uly="1643">ie, ech</line>
      </zone>
      <zone lrx="172" lry="2697" type="textblock" ulx="0" uly="1761">
        <line lrx="151" lry="1846" ulx="0" uly="1761">i us die</line>
        <line lrx="160" lry="1976" ulx="0" uly="1886">ai Re</line>
        <line lrx="166" lry="2091" ulx="0" uly="2000">itil beit</line>
        <line lrx="169" lry="2211" ulx="6" uly="2121">Nichſptſ</line>
        <line lrx="169" lry="2334" ulx="0" uly="2249">r nact</line>
        <line lrx="168" lry="2454" ulx="0" uly="2362">en ſichn</line>
        <line lrx="165" lry="2572" ulx="13" uly="2482">Nerd</line>
        <line lrx="172" lry="2697" ulx="14" uly="2609">Peindaen</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="3175" type="textblock" ulx="0" uly="2958">
        <line lrx="174" lry="3068" ulx="0" uly="2958">n ſn</line>
        <line lrx="178" lry="3175" ulx="0" uly="3079">de Dide</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="3544" type="textblock" ulx="0" uly="3323">
        <line lrx="181" lry="3424" ulx="0" uly="3323"> in</line>
        <line lrx="188" lry="3544" ulx="42" uly="3433">od hdieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="3669" type="textblock" ulx="0" uly="3552">
        <line lrx="180" lry="3669" ulx="0" uly="3552">aäelich 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3684" type="textblock" ulx="141" uly="3660">
        <line lrx="195" lry="3684" ulx="141" uly="3660">„</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3054" type="textblock" ulx="24" uly="2820">
        <line lrx="2040" lry="3054" ulx="24" uly="2820">En jeder, der nur die mindeſten Kenntniſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="521" type="textblock" ulx="493" uly="414">
        <line lrx="2048" lry="521" ulx="493" uly="414">Von den innerlichen Krankheiten. 161</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="709" type="textblock" ulx="299" uly="609">
        <line lrx="2048" lry="709" ulx="299" uly="609">Baͤder und mineraliſchen Brunnen bedienen, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="824" type="textblock" ulx="267" uly="723">
        <line lrx="2045" lry="824" ulx="267" uly="723">mit nervenſtaͤrkenden Salben die gelaͤhmten Glie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="1323" type="textblock" ulx="284" uly="834">
        <line lrx="2048" lry="947" ulx="298" uly="834">der reiben u. ſ. f. Auch iſt der peruvianiſche Bal⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="1064" ulx="300" uly="957">ſam, das Gummi Ammoniacum und ein ſtarker</line>
        <line lrx="1682" lry="1194" ulx="284" uly="1078">guter Wein von vorzuͤglichem Nutzen.</line>
        <line lrx="2046" lry="1323" ulx="461" uly="1209">Und dieſes ſind nun die Krankheiten, welche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2120" lry="1662" type="textblock" ulx="246" uly="1290">
        <line lrx="2120" lry="1422" ulx="260" uly="1290">Tronchin unter dem allgemeinen Namen: der</line>
        <line lrx="2041" lry="1557" ulx="274" uly="1438">Colik von Poitou abgehandelt hat. Ich habe</line>
        <line lrx="2033" lry="1662" ulx="246" uly="1561">dabey ſeine Behandlungsart angezeigt; und ob⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="2355" type="textblock" ulx="293" uly="1685">
        <line lrx="2065" lry="1786" ulx="294" uly="1685">wohl dieſelbe weder wider die Vernunft noch</line>
        <line lrx="2037" lry="1910" ulx="293" uly="1805">gegen die Erfahrung ſtreitet, ſo muß man doch,</line>
        <line lrx="2031" lry="2028" ulx="296" uly="1922">meines Erachtens, dieſem Verfaſſer blos nach</line>
        <line lrx="2032" lry="2151" ulx="296" uly="2026">reiflicher Ueberlegung aller Umſtaͤnde nachahmen,</line>
        <line lrx="2031" lry="2355" ulx="294" uly="2160">und jſeder Arzt dabey ſeine eigne Veurtheilunge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1261" lry="2432" type="textblock" ulx="246" uly="2276">
        <line lrx="1261" lry="2432" ulx="246" uly="2276">kraft mit zu Nathe ziehen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1611" lry="2627" type="textblock" ulx="259" uly="2449">
        <line lrx="1611" lry="2627" ulx="259" uly="2449">Von der Bläͤhſucht und AD</line>
      </zone>
      <zone lrx="1977" lry="2845" type="textblock" ulx="565" uly="2419">
        <line lrx="1977" lry="2687" ulx="1547" uly="2419">W Bindſcht</line>
        <line lrx="1770" lry="2845" ulx="565" uly="2652">(flatulentia &amp; tympanitis).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3113" type="textblock" ulx="473" uly="2987">
        <line lrx="2040" lry="3113" ulx="473" uly="2987">von der Naturlehre hat, kann leicht einſe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="3232" type="textblock" ulx="299" uly="3115">
        <line lrx="2043" lry="3232" ulx="299" uly="3115">hen, woher das Aufblaͤhen des Unterleibes (me-</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="3352" type="textblock" ulx="295" uly="3240">
        <line lrx="2044" lry="3352" ulx="295" uly="3240">teorismus) entſpringet. Denn wenn die Speiſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="3477" type="textblock" ulx="251" uly="3358">
        <line lrx="2046" lry="3477" ulx="251" uly="3358">und das Getraͤnke wegen eines laͤngern Aufent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="3591" type="textblock" ulx="305" uly="3466">
        <line lrx="2045" lry="3591" ulx="305" uly="3466">halts in dem Magen ober den Gedaͤrmen ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="3737" type="textblock" ulx="304" uly="3587">
        <line lrx="2045" lry="3737" ulx="304" uly="3587">erhitzen, ſo loͤſen ſie ſich auf eine gewiſſe Art auf 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="3815" type="textblock" ulx="389" uly="3709">
        <line lrx="2054" lry="3815" ulx="389" uly="3709">Kient. III. Band. E ha⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="170" type="page" xml:id="s_Jd26-3_170">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_170.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1742" lry="539" type="textblock" ulx="619" uly="440">
        <line lrx="1742" lry="539" ulx="619" uly="440">162 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="737" type="textblock" ulx="620" uly="606">
        <line lrx="2371" lry="737" ulx="620" uly="606">daher denn die Lufttheilchen, welche mit den auf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2409" lry="861" type="textblock" ulx="621" uly="742">
        <line lrx="2409" lry="861" ulx="621" uly="742">geloͤſeten Dingen vermiſcht und gleichſam in ih⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="1807" type="textblock" ulx="623" uly="873">
        <line lrx="2370" lry="969" ulx="623" uly="873">nen verſchloſſen waren, ſich losmachen und ent⸗</line>
        <line lrx="2369" lry="1079" ulx="624" uly="990">wickeln. Sind dieſelben aber nun frey gewor⸗</line>
        <line lrx="2369" lry="1230" ulx="630" uly="1107">den, ſo vereinigen ſie ſich in kurzem, gehen in</line>
        <line lrx="2371" lry="1328" ulx="628" uly="1225">Blaſen zuſammen, und koͤnnen folglich nicht mit</line>
        <line lrx="2370" lry="1442" ulx="632" uly="1343">in die Milchgefaͤße huleindringen; daher ſie denn,</line>
        <line lrx="2371" lry="1565" ulx="631" uly="1453">wenn ſie bis zu einer gewiſſen Groͤße ſteigen,</line>
        <line lrx="2370" lry="1689" ulx="635" uly="1585">ſich oberwaͤrts oder unterwaͤrts einen Ausgang</line>
        <line lrx="2370" lry="1807" ulx="631" uly="1687">verſchaffen. Es wuͤrde ganz unnoͤthig und ohne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="1979" type="textblock" ulx="634" uly="1824">
        <line lrx="2369" lry="1979" ulx="634" uly="1824">allen Nutzen ſeyn, ein mehreres hierdon zu ere⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="2524" type="textblock" ulx="633" uly="1964">
        <line lrx="921" lry="2046" ulx="633" uly="1964">waͤhnen.</line>
        <line lrx="2369" lry="2160" ulx="780" uly="1988">Es iſt, um in unſerm Vorhaben weiter zu</line>
        <line lrx="2369" lry="2296" ulx="636" uly="2174">gehen, ungezweifelt gewiß, daß die in dem Ma⸗</line>
        <line lrx="2363" lry="2409" ulx="637" uly="2296">gen und den Gedaͤrmen angehaͤuften Blaͤhungen,</line>
        <line lrx="2366" lry="2524" ulx="640" uly="2407">welche wegen der an dieſen Orten befindlichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2461" lry="2768" type="textblock" ulx="644" uly="2528">
        <line lrx="2461" lry="2642" ulx="644" uly="2528">natuͤrlichen Waͤrme geneigt ſind, ſich in einen „</line>
        <line lrx="2389" lry="2768" ulx="645" uly="2650">groͤßern Raum auszudehnen, dieſe Theile wider⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2373" lry="3242" type="textblock" ulx="550" uly="2757">
        <line lrx="2367" lry="2907" ulx="647" uly="2757">natuͤrlich erweitern. Daher entſteht eine Blaͤ⸗</line>
        <line lrx="2373" lry="3006" ulx="641" uly="2883">hungscolik, die nicht nur in den Gedaͤrmen, ſon⸗</line>
        <line lrx="2369" lry="3118" ulx="550" uly="3002">dern auch ſelbſt in dem Magen ihren Sitz hat;</line>
        <line lrx="2370" lry="3242" ulx="639" uly="3112">und dieſer leztere wird bisweilen durch die Blaͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2400" lry="3356" type="textblock" ulx="640" uly="3243">
        <line lrx="2400" lry="3356" ulx="640" uly="3243">hungen auf eine wunderbare Art ausgedehnt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="3595" type="textblock" ulx="566" uly="3368">
        <line lrx="2370" lry="3472" ulx="640" uly="3368">ohnerachtet er den Nahrungsmitteln einen un⸗</line>
        <line lrx="2372" lry="3595" ulx="566" uly="3477">gehinderten Durchgang verſtattet. Sehr oft aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2418" lry="3713" type="textblock" ulx="641" uly="3596">
        <line lrx="2418" lry="3713" ulx="641" uly="3596">ſchiebt man auch ohne Grund bey einer Colik die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="3801" type="textblock" ulx="2126" uly="3714">
        <line lrx="2365" lry="3801" ulx="2126" uly="3714">Schuld</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="553" type="textblock" ulx="2540" uly="458">
        <line lrx="2610" lry="553" ulx="2540" uly="458">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1840" type="textblock" ulx="2441" uly="658">
        <line lrx="2610" lry="749" ulx="2444" uly="658">Schuld an</line>
        <line lrx="2608" lry="870" ulx="2445" uly="779">Schinenen</line>
        <line lrx="2610" lry="985" ulx="2447" uly="897">ſehen, in.</line>
        <line lrx="2607" lry="1108" ulx="2442" uly="1024">cs herath</line>
        <line lrx="2610" lry="1354" ulx="2441" uly="1270">1u Wihen</line>
        <line lrx="2610" lry="1466" ulx="2448" uly="1382">uelt in 5</line>
        <line lrx="2610" lry="1586" ulx="2457" uly="1510">ſeſher Vit</line>
        <line lrx="2610" lry="1716" ulx="2449" uly="1613">Eihnegen</line>
        <line lrx="2602" lry="1840" ulx="2490" uly="1748">henahe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="171" type="page" xml:id="s_Jd26-3_171">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_171.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="179" lry="1931" type="textblock" ulx="0" uly="627">
        <line lrx="163" lry="708" ulx="0" uly="627">it den auß</line>
        <line lrx="167" lry="827" ulx="0" uly="748">ſen in ih⸗</line>
        <line lrx="166" lry="939" ulx="0" uly="875">n md ent</line>
        <line lrx="167" lry="1069" ulx="31" uly="996">1 ig wot⸗</line>
        <line lrx="179" lry="1672" ulx="0" uly="1597">un Mueyon</line>
        <line lrx="178" lry="1805" ulx="0" uly="1708">s ud Ne</line>
        <line lrx="173" lry="1931" ulx="18" uly="1839">ſum V</line>
      </zone>
      <zone lrx="245" lry="2169" type="textblock" ulx="4" uly="2078">
        <line lrx="245" lry="2169" ulx="4" uly="2078">gaden iit</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="2287" type="textblock" ulx="15" uly="2185">
        <line lrx="179" lry="2287" ulx="15" uly="2185">Neinh</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="2533" type="textblock" ulx="0" uly="2318">
        <line lrx="171" lry="2413" ulx="3" uly="2318">fen</line>
        <line lrx="179" lry="2533" ulx="0" uly="2426">en Ml</line>
      </zone>
      <zone lrx="237" lry="2666" type="textblock" ulx="0" uly="2552">
        <line lrx="237" lry="2666" ulx="0" uly="2552">, ſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="3004" type="textblock" ulx="0" uly="2675">
        <line lrx="181" lry="2781" ulx="0" uly="2675"> en</line>
        <line lrx="182" lry="2908" ulx="0" uly="2785">ſtten 4</line>
        <line lrx="185" lry="3004" ulx="0" uly="2913">,An M</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="592" type="textblock" ulx="442" uly="457">
        <line lrx="2032" lry="592" ulx="442" uly="457">Von den innerlichen Krankheiten. 163</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="773" type="textblock" ulx="249" uly="655">
        <line lrx="2033" lry="773" ulx="249" uly="655">Schuld auf die Blaͤhungen, wenn naͤmlich die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="1019" type="textblock" ulx="273" uly="776">
        <line lrx="2049" lry="902" ulx="273" uly="776">Schmerzen von einer krampfhaften Urſache ent⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1019" ulx="275" uly="894">ſtehen, in welchem Falle der verzoͤgerte Abgang</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="1133" type="textblock" ulx="248" uly="1021">
        <line lrx="2033" lry="1133" ulx="248" uly="1021">des Unraths eine unſchaͤdliche Aufblaͤhung ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="2449" type="textblock" ulx="278" uly="1134">
        <line lrx="2033" lry="1250" ulx="278" uly="1134">anlaßt. Findet man nicht taͤglich Perſonen, die</line>
        <line lrx="2033" lry="1363" ulx="278" uly="1255">zu Blaͤhungen geneigt ſind, und daher ein Mur⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="1498" ulx="279" uly="1368">meln im Leibe, Aufſteigen und Abgang helltoͤ⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="1612" ulx="283" uly="1491">nender Winde haben, ohne daß ſie die mindeſten</line>
        <line lrx="2026" lry="1732" ulx="284" uly="1609">Schmerzen dabey empfinden? da hingegen anbre,</line>
        <line lrx="2030" lry="1859" ulx="280" uly="1728">die beynahe uͤber gar keine Blaͤhungen klagen,</line>
        <line lrx="2030" lry="1967" ulx="282" uly="1844">ein heftiges Grimmen und Leibſchneiden erdulden</line>
        <line lrx="525" lry="2069" ulx="282" uly="1956">muͤſſen.</line>
        <line lrx="2029" lry="2215" ulx="442" uly="2077">Die Zeichen von angeſammelten Blaͤhungen</line>
        <line lrx="2029" lry="2333" ulx="281" uly="2199">ſind ein oͤfteres und ſchnell auf einander folgen⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="2449" ulx="285" uly="2320">des Aufſtoßen undb abgehende Blaͤhungen, ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="2695" type="textblock" ulx="259" uly="2437">
        <line lrx="2036" lry="2557" ulx="271" uly="2437">Gemurmel in dem Leibe, oder Poltern in den</line>
        <line lrx="2039" lry="2695" ulx="259" uly="2552">Gedaͤrmen, eine Auftreibung des Magens, der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="2805" type="textblock" ulx="290" uly="2673">
        <line lrx="2035" lry="2805" ulx="290" uly="2673">Seiten und des ganzen Unterleibes. Dieſe Zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="2935" type="textblock" ulx="248" uly="2790">
        <line lrx="2036" lry="2935" ulx="248" uly="2790">faͤlle aber bringen, wenn nur kein Fieber zum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="3277" type="textblock" ulx="284" uly="2912">
        <line lrx="2035" lry="3042" ulx="284" uly="2912">Grunde liegt, und ſo lange ſie oöberwaͤrts und</line>
        <line lrx="2036" lry="3172" ulx="285" uly="3040">unterwaͤrts ihren gehoͤrigen Abgang haden, keine</line>
        <line lrx="2041" lry="3277" ulx="289" uly="3143">ſchlimmen Folgen hervor. Anders aber gehet es,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3400" type="textblock" ulx="185" uly="3271">
        <line lrx="2040" lry="3400" ulx="185" uly="3271">woenn die Blaͤhungen durch eine gewiſſe krampf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="3511" type="textblock" ulx="293" uly="3382">
        <line lrx="2041" lry="3511" ulx="293" uly="3382">hafte Zuſammenziehung verhalten und bahin ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="3631" type="textblock" ulx="275" uly="3495">
        <line lrx="2040" lry="3631" ulx="275" uly="3495">bracht werden/ daß ſie ſich noch mehr ausdeh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="3751" type="textblock" ulx="298" uly="3616">
        <line lrx="2032" lry="3751" ulx="298" uly="3616">nen muͤſſen. Der Leib tritt alsdann in die Hoͤhe,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="172" type="page" xml:id="s_Jd26-3_172">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_172.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1767" lry="605" type="textblock" ulx="606" uly="442">
        <line lrx="1767" lry="605" ulx="606" uly="442">164 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="1389" type="textblock" ulx="608" uly="664">
        <line lrx="2367" lry="799" ulx="609" uly="664">er wird verſtopft, und es entſtehen heftige</line>
        <line lrx="2367" lry="906" ulx="608" uly="756">Schmerzen. Eben daher kommt auch der Ekel,</line>
        <line lrx="2366" lry="1018" ulx="619" uly="903">die Bangigkeit; Ohnmaͤchten , Kopfſchmerz,</line>
        <line lrx="2364" lry="1145" ulx="617" uly="990">Schwindel, Engbruͤſtigkeit u. d. g. — Ein Auf⸗</line>
        <line lrx="2366" lry="1290" ulx="621" uly="1119">ſtoßen, das gar keinen oder einen ſauern und</line>
        <line lrx="2368" lry="1389" ulx="621" uly="1263">fauligen Geſchmack hat, iſt das Merkmal einer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2394" lry="1511" type="textblock" ulx="626" uly="1380">
        <line lrx="2394" lry="1511" ulx="626" uly="1380">verderbten Verdauung, welche ſich auch durch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2373" lry="2466" type="textblock" ulx="537" uly="1493">
        <line lrx="2368" lry="1619" ulx="633" uly="1493">den verſchiebenen uͤbeln Geruch der abgehenden</line>
        <line lrx="2366" lry="1745" ulx="630" uly="1619">Blaͤhungen zu erkennen giebt. Wir haben ſchon</line>
        <line lrx="2366" lry="1874" ulx="537" uly="1735">oben bemerkt, daß die trockne Gallenkrankheit in</line>
        <line lrx="2368" lry="1980" ulx="631" uly="1851">einem Abgang der Blaͤhungen oberwaͤrts und</line>
        <line lrx="2364" lry="2098" ulx="593" uly="1966">unterwaͤrts beſtehe, und es ſind ſolche oft ſo</line>
        <line lrx="2370" lry="2232" ulx="637" uly="2086">häaͤufig, daß die Kranken lauter Winde in ſich</line>
        <line lrx="2373" lry="2354" ulx="643" uly="2204">zu haben ſcheinen, und wenn ſie ſelbige unbe⸗</line>
        <line lrx="2373" lry="2466" ulx="648" uly="2319">dachtſam verhalten wollen, eine ſehr ſchmerzhafte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2373" lry="2582" type="textblock" ulx="639" uly="2440">
        <line lrx="2373" lry="2582" ulx="639" uly="2440">Colik oder die Windſucht zu befuͤrchten haben;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="2839" type="textblock" ulx="604" uly="2562">
        <line lrx="2372" lry="2708" ulx="647" uly="2562">ein Ausgang, von dem es nicht an traurigen</line>
        <line lrx="2291" lry="2839" ulx="604" uly="2676">Beyſpielen mangelt. zneid</line>
      </zone>
      <zone lrx="2407" lry="2934" type="textblock" ulx="817" uly="2788">
        <line lrx="2407" lry="2934" ulx="817" uly="2788">Es erhellet hieraus, daß die Windſucht bie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2383" lry="3163" type="textblock" ulx="646" uly="2901">
        <line lrx="2382" lry="3087" ulx="646" uly="2901">hoͤchſte Stuſe der Anhaͤufung von den Blaͤhun⸗</line>
        <line lrx="2383" lry="3163" ulx="1056" uly="3034">der ſogenannten Blaͤhungscolik ſey /</line>
      </zone>
      <zone lrx="990" lry="3290" type="textblock" ulx="628" uly="3099">
        <line lrx="990" lry="3290" ulx="628" uly="3099">den oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2380" lry="3416" type="textblock" ulx="625" uly="3269">
        <line lrx="2380" lry="3416" ulx="625" uly="3269">und wo durch dieſe Geſchwulſt die Muſteln und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2464" lry="3528" type="textblock" ulx="599" uly="3387">
        <line lrx="2464" lry="3528" ulx="599" uly="3387">die Haut des Unterleibes ſo ſehr in die Hoͤhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2382" lry="3658" type="textblock" ulx="650" uly="3505">
        <line lrx="2382" lry="3658" ulx="650" uly="3505">treten und angeſpannet werden, daß derſelbe,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2383" lry="3828" type="textblock" ulx="628" uly="3626">
        <line lrx="2383" lry="3763" ulx="628" uly="3626">wenn man darauf ſchlaͤgt, den Schall einer</line>
        <line lrx="2378" lry="3828" ulx="639" uly="3745">Trome</line>
      </zone>
      <zone lrx="2382" lry="3301" type="textblock" ulx="700" uly="3150">
        <line lrx="2382" lry="3301" ulx="700" uly="3150">ey welcher der Leib erſtaunlich aufgetrieben iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="692" type="textblock" ulx="2479" uly="620">
        <line lrx="2610" lry="692" ulx="2479" uly="620">Trotinel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2377" type="textblock" ulx="2419" uly="739">
        <line lrx="2610" lry="820" ulx="2479" uly="739">ſie Er⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="939" ulx="2471" uly="859">ſoner, o</line>
        <line lrx="2610" lry="1057" ulx="2467" uly="978">hs aus</line>
        <line lrx="2610" lry="1176" ulx="2462" uly="1093"> dieſe</line>
        <line lrx="2588" lry="1297" ulx="2460" uly="1187">rugſche</line>
        <line lrx="2610" lry="1407" ulx="2463" uly="1333">witd. E</line>
        <line lrx="2610" lry="1533" ulx="2430" uly="1454"> N6</line>
        <line lrx="2610" lry="1660" ulx="2454" uly="1571">nels hen</line>
        <line lrx="2608" lry="1771" ulx="2457" uly="1690">ſagenonmen</line>
        <line lrx="2610" lry="1900" ulx="2431" uly="1808">iſen R</line>
        <line lrx="2610" lry="2016" ulx="2465" uly="1923">ſh duh</line>
        <line lrx="2610" lry="2149" ulx="2419" uly="2043">Ohin ,</line>
        <line lrx="2610" lry="2377" ulx="2446" uly="2280">iliht</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="173" type="page" xml:id="s_Jd26-3_173">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_173.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="182" lry="1214" type="textblock" ulx="0" uly="653">
        <line lrx="181" lry="740" ulx="0" uly="653">ſichen heri</line>
        <line lrx="182" lry="860" ulx="0" uly="775">ich der El</line>
        <line lrx="182" lry="982" ulx="19" uly="899">Puſſchnen</line>
        <line lrx="182" lry="1094" ulx="24" uly="1013">„  uf</line>
        <line lrx="182" lry="1214" ulx="0" uly="1133">n ſunn w</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="1585" type="textblock" ulx="0" uly="1255">
        <line lrx="182" lry="1339" ulx="0" uly="1255">Nuing</line>
        <line lrx="179" lry="1475" ulx="3" uly="1371">ſch an u</line>
        <line lrx="179" lry="1585" ulx="4" uly="1495">der ebgiſt⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="174" lry="2312" type="textblock" ulx="0" uly="1791">
        <line lrx="172" lry="1970" ulx="13" uly="1791">ans 4</line>
        <line lrx="173" lry="2188" ulx="0" uly="2100">Dirr /1,</line>
        <line lrx="174" lry="2312" ulx="1" uly="2203">ig ont</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="552" type="textblock" ulx="475" uly="332">
        <line lrx="2042" lry="552" ulx="475" uly="332">Von den innerlichen Krankbeiten. 16 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="2603" type="textblock" ulx="241" uly="552">
        <line lrx="2028" lry="698" ulx="276" uly="552">Trommel von ſich giebt. Man findet aber diefe</line>
        <line lrx="2026" lry="808" ulx="273" uly="719">ſeltne Erſcheinung nicht bey allen dergleichen Per⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="927" ulx="271" uly="837">ſonen, obgleich in Schriften, wo alles blind⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="1060" ulx="271" uly="943">lings aus andern Buͤchern ausgeſchrieben worden</line>
        <line lrx="2048" lry="1169" ulx="267" uly="1079">iſt, dieſes gemeiniglich als das wahre und un⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="1293" ulx="263" uly="1166">truͤgliche Kennzeichen der Windſucht angegeben</line>
        <line lrx="2014" lry="1401" ulx="261" uly="1316">wird. Es iſt aber dieſes ganz ungegruͤndet, wie</line>
        <line lrx="2010" lry="1522" ulx="262" uly="1428">mich die Erfahrung gelehrt hat; ich habe auch</line>
        <line lrx="2011" lry="1648" ulx="257" uly="1541">oftmals Aerzte, die von eben dieſem Vorurtheile</line>
        <line lrx="2006" lry="1760" ulx="258" uly="1674">eingenommen waren, ſolche Patienten unterſuchen</line>
        <line lrx="2044" lry="1881" ulx="254" uly="1778">laſſen, da ſie denn frey geſtehen mußten, daß ſie</line>
        <line lrx="2001" lry="2005" ulx="254" uly="1910">ſich durch das Vertrauen auf andre zu dieſem</line>
        <line lrx="1625" lry="2121" ulx="249" uly="2027">Irrthum haͤtten verleiten laſſen.—</line>
        <line lrx="1998" lry="2240" ulx="407" uly="2148">Die Anſchwellung des Leibes iſt bey der</line>
        <line lrx="1998" lry="2358" ulx="242" uly="2267">Windſucht nicht ſo ſtark als bey der Bauchwaſ⸗</line>
        <line lrx="1997" lry="2482" ulx="244" uly="2386">ſerſucht; es behaͤlt derſelbe einerley Geſtalt und</line>
        <line lrx="2001" lry="2603" ulx="241" uly="2485">Schwere bey jeder Lage des Koͤrpers; man ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2006" lry="2711" type="textblock" ulx="171" uly="2596">
        <line lrx="2006" lry="2711" ulx="171" uly="2596">ſpuͤrt keine ſchwankende Bewegung; es nimmt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2001" lry="3195" type="textblock" ulx="235" uly="2739">
        <line lrx="2001" lry="2834" ulx="242" uly="2739">auch hier die Geſchwulſt nicht nach und nach</line>
        <line lrx="1998" lry="2954" ulx="238" uly="2857">und immerfort zu, wie die Bauchwaſſerſucht;</line>
        <line lrx="1997" lry="3068" ulx="238" uly="2976">ſondern ſie wird oft in kurzer Zeit erſtaunend</line>
        <line lrx="1995" lry="3195" ulx="235" uly="3096">groß, bleibt aber nicht immer von dieſer Groͤße,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1995" lry="3321" type="textblock" ulx="158" uly="3200">
        <line lrx="1995" lry="3321" ulx="158" uly="3200">wie es bey der Waſſerſucht geſchieht, ſondern iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="1991" lry="3423" type="textblock" ulx="235" uly="3326">
        <line lrx="1991" lry="3423" ulx="235" uly="3326">abwechſelnd, bald groͤßer bald kleiner. Ueberdem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2009" lry="3552" type="textblock" ulx="222" uly="3442">
        <line lrx="2009" lry="3552" ulx="222" uly="3442">iſt dieſe Geſchwulſt ſcharf angeſpannt; nach dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="3788" type="textblock" ulx="230" uly="3562">
        <line lrx="2022" lry="3692" ulx="230" uly="3562">Gefuͤhl aber ſowohl als nach der Wage iſt der</line>
        <line lrx="2037" lry="3788" ulx="1161" uly="3693">2 3 Koͤr⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="174" type="page" xml:id="s_Jd26-3_174">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_174.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2336" lry="818" type="textblock" ulx="529" uly="570">
        <line lrx="2319" lry="699" ulx="529" uly="570">Köͤrper leichter, als in der Waſſerſucht. Ober⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="818" ulx="579" uly="722">waͤrts gegen den Nabel zu iſt der Leib mehr er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="939" type="textblock" ulx="581" uly="838">
        <line lrx="2339" lry="939" ulx="581" uly="838">haben, und bey manchen hoͤrt man, wenn man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="1652" type="textblock" ulx="532" uly="957">
        <line lrx="2319" lry="1057" ulx="589" uly="957">auf den Leib ſchlaͤgt, einen ganz dum figen Schall.</line>
        <line lrx="2323" lry="1176" ulx="532" uly="1078">Wenn man den beib druͤcket, erhebt er ſich ſo⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="1291" ulx="591" uly="1196">gleich wieder; es iſt ferner eine beſtaͤndige Ver⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="1410" ulx="591" uly="1313">ſtopfung des Leibes bey dieſer Krankheit; und</line>
        <line lrx="2324" lry="1534" ulx="591" uly="1433">endlich iſt der Puls voͤller und haͤrter, als er</line>
        <line lrx="2040" lry="1652" ulx="591" uly="1552">bey der Bauchwaſſerſucht zu ſeyn pflegt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2399" lry="1774" type="textblock" ulx="672" uly="1667">
        <line lrx="2399" lry="1774" ulx="672" uly="1667">Die Windſucht wird unter die chroniſchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="2134" type="textblock" ulx="581" uly="1780">
        <line lrx="2332" lry="1900" ulx="593" uly="1780">Krankheiten gerechnet, obgleich zuweilen die</line>
        <line lrx="2330" lry="2010" ulx="581" uly="1900">Kranken in kurzer Zeit daran ſterben muͤſſen. Es</line>
        <line lrx="2331" lry="2134" ulx="591" uly="2030">entſteht dieſe aufblaͤhende ſtarke Geſchwulſt des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2463" lry="2245" type="textblock" ulx="599" uly="2137">
        <line lrx="2463" lry="2245" ulx="599" uly="2137">Unterleibes zuweilen nach hyſteriſchen und hypo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="2722" type="textblock" ulx="597" uly="2268">
        <line lrx="2333" lry="2372" ulx="597" uly="2268">chondriſchen Zufaͤllen, nach der Engbruͤſtigkeit,</line>
        <line lrx="2332" lry="2482" ulx="605" uly="2385">den Zuckungen, Verſtopfungen des Gekroͤſes,</line>
        <line lrx="2345" lry="2604" ulx="605" uly="2496">der Hartleibigkeit, der verhaltenen Kindbetterin⸗</line>
        <line lrx="2339" lry="2722" ulx="607" uly="2614">reinigung und nach einer unzeitigen Geburt. Sie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2476" lry="2950" type="textblock" ulx="566" uly="2747">
        <line lrx="2476" lry="2842" ulx="566" uly="2747">iſt mit Schmerzen um den Nabel an verſchiede⸗</line>
        <line lrx="2403" lry="2950" ulx="608" uly="2860">nen Orten des Unterleibes und im Ruͤcken ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2347" lry="3774" type="textblock" ulx="536" uly="2975">
        <line lrx="2340" lry="3085" ulx="536" uly="2975">knuͤpft. In der Folge findet ſich ein Ekel vor</line>
        <line lrx="2342" lry="3200" ulx="604" uly="3092">Speiſen, ein Uebelſeyn und Brechen, eine Hitze</line>
        <line lrx="2343" lry="3322" ulx="607" uly="3203">der innern Theile, heftiger Durſt, Aengſtlichkeit</line>
        <line lrx="2343" lry="3441" ulx="605" uly="3335">und Mangel des Schlafes, ein Huſten, Fehler</line>
        <line lrx="2346" lry="3559" ulx="609" uly="3448">in dem Othemholen, ein geſchwinder und un⸗</line>
        <line lrx="2345" lry="3678" ulx="550" uly="3566">gleicher Pulsſchlag, jeine Trockenheit der Haut</line>
        <line lrx="2347" lry="3774" ulx="634" uly="3695">und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="477" type="textblock" ulx="2556" uly="393">
        <line lrx="2610" lry="477" ulx="2556" uly="393">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1283" type="textblock" ulx="2451" uly="594">
        <line lrx="2610" lry="672" ulx="2468" uly="594">nd Vere</line>
        <line lrx="2610" lry="786" ulx="2462" uly="717">de Krent</line>
        <line lrx="2610" lry="919" ulx="2456" uly="838">ung der</line>
        <line lrx="2610" lry="1040" ulx="2454" uly="958">ſtchen. H</line>
        <line lrx="2610" lry="1160" ulx="2451" uly="1080">gauert, ſt</line>
        <line lrx="2610" lry="1283" ulx="2451" uly="1200">mittel we</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1399" type="textblock" ulx="2416" uly="1296">
        <line lrx="2610" lry="1399" ulx="2416" uly="1296">cht har</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1871" type="textblock" ulx="2452" uly="1438">
        <line lrx="2599" lry="1519" ulx="2452" uly="1438">N raſi⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1645" ulx="2500" uly="1558">Gie,</line>
        <line lrx="2610" lry="1767" ulx="2452" uly="1677">ſt Bihong</line>
        <line lrx="2610" lry="1871" ulx="2454" uly="1798">da Ern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2006" type="textblock" ulx="2414" uly="1916">
        <line lrx="2610" lry="2006" ulx="2414" uly="1916">ſſe el</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2113" type="textblock" ulx="2461" uly="2031">
        <line lrx="2610" lry="2113" ulx="2461" uly="2031">ſh use</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3688" type="textblock" ulx="2442" uly="2990">
        <line lrx="2610" lry="3086" ulx="2442" uly="2990">fſoringet.</line>
        <line lrx="2605" lry="3201" ulx="2453" uly="3116">dj eine</line>
        <line lrx="2607" lry="3342" ulx="2459" uly="3217">ſin Sc⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3563" ulx="2478" uly="3464">iſe</line>
        <line lrx="2608" lry="3688" ulx="2480" uly="3580">4 G</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="175" type="page" xml:id="s_Jd26-3_175">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_175.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="176" lry="1396" type="textblock" ulx="5" uly="1322">
        <line lrx="176" lry="1396" ulx="5" uly="1322">unizet, en</line>
      </zone>
      <zone lrx="76" lry="1609" type="textblock" ulx="0" uly="1570">
        <line lrx="76" lry="1582" ulx="44" uly="1570">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="184" lry="3434" type="textblock" ulx="0" uly="1927">
        <line lrx="140" lry="2011" ulx="0" uly="1927">zden niſe.</line>
        <line lrx="180" lry="2129" ulx="7" uly="2037">eetruſt</line>
        <line lrx="182" lry="2249" ulx="0" uly="2160">a und hr⸗</line>
        <line lrx="180" lry="2368" ulx="22" uly="2273">birie</line>
        <line lrx="175" lry="2504" ulx="0" uly="2315">nten</line>
        <line lrx="183" lry="2617" ulx="0" uly="2514"> KPrdtctan 6</line>
        <line lrx="182" lry="2756" ulx="0" uly="2603">4 gken 6</line>
        <line lrx="184" lry="2861" ulx="2" uly="2755">a en M G⸗</line>
        <line lrx="184" lry="2978" ulx="0" uly="2885">, Ne</line>
        <line lrx="180" lry="3110" ulx="2" uly="3000">aE</line>
        <line lrx="184" lry="3229" ulx="1" uly="3118">che N e he⸗</line>
        <line lrx="183" lry="3354" ulx="0" uly="3228">Peit</line>
        <line lrx="183" lry="3434" ulx="125" uly="3348">i</line>
      </zone>
      <zone lrx="181" lry="3589" type="textblock" ulx="0" uly="3376">
        <line lrx="148" lry="3484" ulx="0" uly="3376">S</line>
        <line lrx="181" lry="3589" ulx="0" uly="3432">rN</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="3785" type="textblock" ulx="0" uly="3597">
        <line lrx="179" lry="3734" ulx="0" uly="3597">t N</line>
        <line lrx="177" lry="3785" ulx="155" uly="3726">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="477" type="textblock" ulx="473" uly="367">
        <line lrx="2052" lry="477" ulx="473" uly="367">Von den innerlichen Krankheiten. 167</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="3235" type="textblock" ulx="282" uly="569">
        <line lrx="2045" lry="667" ulx="292" uly="569">und Verſtopfung des Lbeibes ein. Ferner haben</line>
        <line lrx="2045" lry="802" ulx="291" uly="687">die Kranken immerzu ſtarke Reigung zur Erzen⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="910" ulx="290" uly="811">gung der Blaͤhungen, welche jedoch nicht fort⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1028" ulx="288" uly="937">gehen. Hat aber die Krankheit ſchon lange ge⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="1151" ulx="290" uly="1029">dauert, ſo muͤſſen die Patienten alle Nahrungs⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="1265" ulx="288" uly="1171">mittel wegbrechen; es entſteht eine voͤllige Darm⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1390" ulx="288" uly="1285">gicht daraus, und erfolgt ein gaͤnzlicher Wegfall</line>
        <line lrx="1435" lry="1501" ulx="287" uly="1420">der Kraͤfte und eine Abzehrung.</line>
        <line lrx="2041" lry="1619" ulx="420" uly="1523">Es iſt zu merken, daß bey der Windſucht</line>
        <line lrx="2037" lry="1740" ulx="292" uly="1640">die Blaͤhungen nicht allezeit in dem Magen und</line>
        <line lrx="2037" lry="1863" ulx="294" uly="1747">den Gedaͤrmen bleiben, ſondern auf oft außerhalb</line>
        <line lrx="2037" lry="1979" ulx="296" uly="1875">dieſer Theile und in die Hoͤhle des Unterleibes</line>
        <line lrx="2031" lry="2104" ulx="294" uly="2005">ſelbſt austreten, oder, wie noch oͤfterer geſchieht,</line>
        <line lrx="2028" lry="2224" ulx="288" uly="2125">ſich in beyden Theilen anhaͤufen. Hat dieſe</line>
        <line lrx="2032" lry="2347" ulx="283" uly="2223">Krankheit ihren vornehmſten Sitz in dem Ma⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2465" ulx="282" uly="2367">gen, ſo zeigt ſich in dem Geſicht eine dunkle</line>
        <line lrx="2033" lry="2569" ulx="287" uly="2462">Roͤthe. Das Aufſtoßen, ſd hier zutraͤglicher iſt,</line>
        <line lrx="2035" lry="2691" ulx="286" uly="2598">gehet leichter vor ſich, und die Gegend uͤber</line>
        <line lrx="2036" lry="2808" ulx="286" uly="2720">dem Magen raget uͤber alle Theile dergeſtalt her⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="2926" ulx="284" uly="2839">vor, daß ſie zu zerplatzen drohet. Eben daher</line>
        <line lrx="2035" lry="3050" ulx="286" uly="2956">entſpringet eine Erſchwerung des Hinunterſchlin⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="3235" ulx="289" uly="3071">gens, eine Erſtickung, Herzklopfen, Aengſtlich⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1237" lry="3334" type="textblock" ulx="283" uly="3200">
        <line lrx="1237" lry="3334" ulx="283" uly="3200">keiten, Schwindel u. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="3753" type="textblock" ulx="298" uly="3244">
        <line lrx="2038" lry="3404" ulx="396" uly="3244">Es iſt ſattſam bekannt, daß hypochondriſche</line>
        <line lrx="2042" lry="3520" ulx="298" uly="3434">und hyſteriſche Perſonen, Gelehrte und alte Leu⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="3650" ulx="305" uly="3552">te, desgleichen Kinder und Weibsperſonen am</line>
        <line lrx="2041" lry="3753" ulx="1204" uly="3674">L 4 Mmei⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="176" type="page" xml:id="s_Jd26-3_176">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_176.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1765" lry="560" type="textblock" ulx="535" uly="360">
        <line lrx="1765" lry="560" ulx="535" uly="360">168 S Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="814" type="textblock" ulx="550" uly="575">
        <line lrx="2308" lry="717" ulx="550" uly="575">meiſten zur Flatulenz geneigt ſi ſind. Es ſind fer⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="814" ulx="550" uly="706">ner derſelben, die mit Nierenſchmerzen und der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="1065" type="textblock" ulx="557" uly="841">
        <line lrx="2318" lry="942" ulx="557" uly="841">Gicht behafteten, ingleichen kachektiſche Perſonen,</line>
        <line lrx="2324" lry="1065" ulx="558" uly="956">und ſolche, die ſehr viel Kummer haben, unter⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="1304" type="textblock" ulx="542" uly="1082">
        <line lrx="2314" lry="1185" ulx="542" uly="1082">worfen. Sie wird von ſauren und ranzigen Un⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="1304" ulx="569" uly="1195">reinigkeiten, von Verhaͤrtung des Stuhlganges,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1424" type="textblock" ulx="567" uly="1305">
        <line lrx="2326" lry="1424" ulx="567" uly="1305">von Verhaltung der Blutfluͤſſe u. ſ. f. unterhalten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="2781" type="textblock" ulx="481" uly="1432">
        <line lrx="2316" lry="1538" ulx="481" uly="1432">Sie entſtehet nach ſchweren Krankheiten, nach</line>
        <line lrx="2310" lry="1645" ulx="578" uly="1545">heftigen Blutſtuͤrzungen, nach uͤbel behandelten</line>
        <line lrx="2308" lry="1771" ulx="574" uly="1674">Wechſelfiebern u. d. g. Es befoͤrdern ſie der Ge⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="1882" ulx="576" uly="1791">nuß von Huͤlſenfruͤchten, Gurken, Kuͤrbiſſen,</line>
        <line lrx="2311" lry="2006" ulx="580" uly="1909">Melonen, Fiſchen und andern dergleichen Spei⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="2122" ulx="576" uly="2034">ſen. Ueberdem entwickeln ſich bey Fiebern die</line>
        <line lrx="2313" lry="2241" ulx="562" uly="2150">Lufttheilchen nicht nur aus den verfaulten Un⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="2360" ulx="576" uly="2272">reinigkeiten in dem Magen und Darmcanal, ſon⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="2484" ulx="576" uly="2391">dern ſelbſt aus dem Blute, deſſen Behaͤltniſſe,</line>
        <line lrx="2316" lry="2652" ulx="576" uly="2509">wie ich oben bemerkt habe, oft von Luft aufge⸗</line>
        <line lrx="1772" lry="2781" ulx="578" uly="2608">trieben gefunden werden.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2395" lry="3674" type="textblock" ulx="512" uly="2792">
        <line lrx="2314" lry="2959" ulx="694" uly="2792">Die Verhaltung der angehaͤuften Blaͤhungen</line>
        <line lrx="2394" lry="3087" ulx="512" uly="2971">kann ſchwere Krankheiten erregen, als naͤmlich</line>
        <line lrx="2391" lry="3206" ulx="569" uly="3090">Coliken, Erſtickungen, die Windſucht, die Darm⸗—</line>
        <line lrx="2395" lry="3325" ulx="582" uly="3215">gicht, den Schlagfluß u. ſ. f. Ein ſtarkes und</line>
        <line lrx="2387" lry="3434" ulx="583" uly="3331">in die Augen fallendes Aufſchwellen der Gegend</line>
        <line lrx="2387" lry="3553" ulx="554" uly="3434">unter den kurzen Ribben, oder des ganzen Unter⸗</line>
        <line lrx="2372" lry="3674" ulx="569" uly="3556">leibes zeiget ein hartnaͤckiges Fieber an, welches</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3784" type="textblock" ulx="2199" uly="3694">
        <line lrx="2302" lry="3784" ulx="2199" uly="3694">fich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="491" type="textblock" ulx="2552" uly="408">
        <line lrx="2610" lry="491" ulx="2552" uly="408">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1422" type="textblock" ulx="2413" uly="607">
        <line lrx="2610" lry="703" ulx="2429" uly="607">ſh ſ n</line>
        <line lrx="2599" lry="803" ulx="2450" uly="727"> dier</line>
        <line lrx="2605" lry="928" ulx="2448" uly="849">et ſaorken</line>
        <line lrx="2544" lry="1058" ulx="2422" uly="945">hen</line>
        <line lrx="2610" lry="1291" ulx="2451" uly="1206">de ſucf</line>
        <line lrx="2593" lry="1422" ulx="2413" uly="1309">ſt, vi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1653" type="textblock" ulx="2453" uly="1448">
        <line lrx="2610" lry="1531" ulx="2460" uly="1448">ſe  au</line>
        <line lrx="2610" lry="1653" ulx="2453" uly="1568">ſiſhe Ko</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1773" type="textblock" ulx="2379" uly="1674">
        <line lrx="2610" lry="1773" ulx="2379" uly="1674">ſ aſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2016" type="textblock" ulx="2456" uly="1807">
        <line lrx="2609" lry="1894" ulx="2456" uly="1807">Goſich te</line>
        <line lrx="2609" lry="2016" ulx="2469" uly="1926">Fotgonge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2600" lry="2133" type="textblock" ulx="2405" uly="2022">
        <line lrx="2600" lry="2133" ulx="2405" uly="2022">iunn,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2258" type="textblock" ulx="2445" uly="2163">
        <line lrx="2606" lry="2258" ulx="2445" uly="2163">1 , Cfen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="2492" type="textblock" ulx="2445" uly="2280">
        <line lrx="2607" lry="2369" ulx="2445" uly="2280">lit e Ve</line>
        <line lrx="2607" lry="2492" ulx="2450" uly="2393">lnſifce</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2852" type="textblock" ulx="2446" uly="2516">
        <line lrx="2609" lry="2617" ulx="2446" uly="2516">icen Bel</line>
        <line lrx="2610" lry="2733" ulx="2450" uly="2638">N weze</line>
        <line lrx="2604" lry="2852" ulx="2466" uly="2753">lchentſh</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="177" type="page" xml:id="s_Jd26-3_177">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_177.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="173" lry="1171" type="textblock" ulx="0" uly="605">
        <line lrx="161" lry="680" ulx="2" uly="605">E nd ſen</line>
        <line lrx="167" lry="809" ulx="3" uly="732">ſen und der</line>
        <line lrx="169" lry="928" ulx="0" uly="851">te hefſonen,</line>
        <line lrx="170" lry="1044" ulx="0" uly="973">hen unten</line>
        <line lrx="173" lry="1171" ulx="0" uly="1093">ten Kade</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="1291" type="textblock" ulx="9" uly="1211">
        <line lrx="176" lry="1291" ulx="9" uly="1211">Sehierrge</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="2627" type="textblock" ulx="0" uly="1331">
        <line lrx="175" lry="1411" ulx="2" uly="1331">. Mrhtinn</line>
        <line lrx="173" lry="1531" ulx="0" uly="1449">ntſein, n</line>
        <line lrx="167" lry="1650" ulx="4" uly="1570">iba eralhe</line>
        <line lrx="164" lry="1773" ulx="0" uly="1688">tderi</line>
        <line lrx="176" lry="2028" ulx="0" uly="1925">tlitn en</line>
        <line lrx="178" lry="2145" ulx="0" uly="2046">, len i</line>
        <line lrx="176" lry="2255" ulx="7" uly="2173">rſular M</line>
        <line lrx="170" lry="2375" ulx="1" uly="2288">Inenel, ſo</line>
        <line lrx="179" lry="2500" ulx="1" uly="2405"> hinſt</line>
        <line lrx="180" lry="2627" ulx="11" uly="2525"> dit ui,</line>
      </zone>
      <zone lrx="181" lry="3095" type="textblock" ulx="3" uly="2894">
        <line lrx="181" lry="2983" ulx="3" uly="2894">,</line>
        <line lrx="170" lry="3095" ulx="34" uly="2997">il tiil</line>
      </zone>
      <zone lrx="227" lry="3231" type="textblock" ulx="0" uly="3134">
        <line lrx="227" lry="3231" ulx="0" uly="3134">6t, NeOn</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="3566" type="textblock" ulx="0" uly="3236">
        <line lrx="183" lry="3349" ulx="0" uly="3236">1etfsn</line>
        <line lrx="185" lry="3393" ulx="118" uly="3356">1,a,</line>
        <line lrx="181" lry="3566" ulx="1" uly="3374">td 8 e⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="183" lry="3680" type="textblock" ulx="153" uly="3612">
        <line lrx="183" lry="3680" ulx="153" uly="3612">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="183" lry="3804" type="textblock" ulx="128" uly="3598">
        <line lrx="183" lry="3804" ulx="128" uly="3598">— —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="491" type="textblock" ulx="476" uly="391">
        <line lrx="2035" lry="491" ulx="476" uly="391">Von den innerlichen Krankheiten. 169</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="803" type="textblock" ulx="278" uly="589">
        <line lrx="2044" lry="691" ulx="278" uly="589">fich faſt nie eher loͤſet, als bis die erſten Wege</line>
        <line lrx="2044" lry="803" ulx="278" uly="701">von dieſer Materie gereiniget ſind, wie man an</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="924" type="textblock" ulx="241" uly="832">
        <line lrx="2088" lry="924" ulx="241" uly="832">der ſtarken Auftreibung des Leibes bey den an</line>
      </zone>
      <zone lrx="2115" lry="3818" type="textblock" ulx="280" uly="930">
        <line lrx="2047" lry="1046" ulx="280" uly="930">ſolchen Fiebern verſtorbenen Perſonen wahr⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="1157" ulx="286" uly="1043">nimmt. Die Windſucht gehoͤrt mit Recht unter</line>
        <line lrx="2056" lry="1282" ulx="287" uly="1191">die hoͤchſtgefaͤhrlichen Krankheiten, und dauert</line>
        <line lrx="2057" lry="1416" ulx="295" uly="1307">oft, wie die Bauchwaſſerſucht, ganze Monate;</line>
        <line lrx="2058" lry="1528" ulx="296" uly="1428">ſie iſt auch nicht mehr zu heben, wenn die ela⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="1654" ulx="298" uly="1527">ſtiſche Kraft des Magens und der Gedaͤrme durch</line>
        <line lrx="2059" lry="1760" ulx="301" uly="1664">die erſtaunende und langwierige Erweiterung</line>
        <line lrx="2057" lry="1881" ulx="305" uly="1779">gaͤnzlich verloren gegangen iſt. Bey dem weitern</line>
        <line lrx="2057" lry="2002" ulx="309" uly="1881">Fortgange der Krankheit findet ſich Durſt, Er⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="2117" ulx="310" uly="2019">ſtickungen, Hitze in den aͤußern und innern Thei⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="2251" ulx="305" uly="2130">len, Geſchwulſt in den FuXͤßen, ein laugenhafter</line>
        <line lrx="2058" lry="2365" ulx="308" uly="2265">Urin, ein Verluſt der Kraͤfte, eine Muthloſigkeit,</line>
        <line lrx="2061" lry="2471" ulx="312" uly="2357">Aengſtlichkeiten, Ohnmachten, eine Kaͤlte in den</line>
        <line lrx="2061" lry="2600" ulx="316" uly="2500">aͤußern Theilen u. ſ. f. ein, welche Zufaͤlle auch</line>
        <line lrx="2067" lry="2721" ulx="320" uly="2620">den unerfahrendſten und unwiſſendſten Perſonen</line>
        <line lrx="2067" lry="2824" ulx="326" uly="2739">bedenklich vorkommen muͤſſen. Denn wenn man</line>
        <line lrx="2083" lry="2956" ulx="326" uly="2841">die Vorboten und Zufaͤlle dieſer Krankheit genau</line>
        <line lrx="2115" lry="3055" ulx="331" uly="2969">erwaͤgt, und damit die von dem beſten Erfolg</line>
        <line lrx="2112" lry="3176" ulx="335" uly="3085">begleiteten Curen vergleichet, ſo entdeckt man gar</line>
        <line lrx="2081" lry="3292" ulx="338" uly="3201">leicht, daß die Windſucht eine blos krampfhafte</line>
        <line lrx="2083" lry="3409" ulx="339" uly="3316">Krankheit ſey, welche endlich in eine voͤllige</line>
        <line lrx="2084" lry="3529" ulx="346" uly="3439">Atonie uͤbergehet. Ziehet ſich endlich die Wind⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="3720" ulx="354" uly="3555">ſacht in die Laͤnge, ſo pflegt ſich die Waſſerſucht</line>
        <line lrx="2094" lry="3818" ulx="1140" uly="3671">25 da⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="178" type="page" xml:id="s_Jd26-3_178">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_178.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2303" lry="790" type="textblock" ulx="541" uly="563">
        <line lrx="2303" lry="692" ulx="543" uly="563">damit zu verbinden, und alsdenn iſt es noch</line>
        <line lrx="1748" lry="790" ulx="541" uly="702">ſchwerer die Krankheit zu heben.</line>
      </zone>
      <zone lrx="693" lry="492" type="textblock" ulx="554" uly="410">
        <line lrx="693" lry="492" ulx="554" uly="410">170</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="1023" type="textblock" ulx="701" uly="917">
        <line lrx="2297" lry="1023" ulx="701" uly="917">Bey der Oeffnung der Leichname findet man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="1146" type="textblock" ulx="536" uly="1057">
        <line lrx="2307" lry="1146" ulx="536" uly="1057">den Magen widernatuͤrlich aufgeblaͤhet, entzuͤn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="2356" type="textblock" ulx="470" uly="1178">
        <line lrx="2293" lry="1267" ulx="537" uly="1178">det, von dem Brande verderbet, ja zuweilen gar</line>
        <line lrx="1015" lry="1378" ulx="536" uly="1296">aufgeborſten.</line>
        <line lrx="2288" lry="1502" ulx="491" uly="1417">die manchmal durch calloͤſe Stellen verengert,</line>
        <line lrx="2285" lry="1625" ulx="531" uly="1531">mit Wuͤrmern angefuͤllt, und mit unzaͤhligen Ge⸗</line>
        <line lrx="2279" lry="1736" ulx="530" uly="1625">ſchwuͤlſten bedeckt ſind, uͤberdem aber ſehr we⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="1870" ulx="476" uly="1757">nig Unreinigkeiten in ſich enthalten. Der blinde</line>
        <line lrx="2279" lry="1976" ulx="470" uly="1893">und Grimmdarm aber ſind zu dieſer erſtaunen⸗</line>
        <line lrx="2280" lry="2097" ulx="506" uly="2010">den Ausdehnung geneigter, als die andern, und</line>
        <line lrx="2279" lry="2217" ulx="520" uly="2129">in manchem Koͤrper werd en ſie ſo dick, als ein</line>
        <line lrx="2275" lry="2356" ulx="524" uly="2230">Schenkel gefunden. Man trifft in dieſen Daͤrmen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="2461" type="textblock" ulx="518" uly="2345">
        <line lrx="2306" lry="2461" ulx="518" uly="2345">bald viel bald wenige Wuͤrmer an, und die Win⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2271" lry="3739" type="textblock" ulx="478" uly="2464">
        <line lrx="2271" lry="2584" ulx="520" uly="2464">dungen (gyri) derſelben ſind verſchiedentlich un⸗</line>
        <line lrx="2269" lry="2692" ulx="517" uly="2602">ter einander umſchlungen. Ich habe bereits oben</line>
        <line lrx="2267" lry="2811" ulx="515" uly="2722">angemerkt, daß ſich auch zuweilen die Luft in der</line>
        <line lrx="2260" lry="2931" ulx="512" uly="2835">Hoͤhle des Unterleibes außerhalb der Eingeweide</line>
        <line lrx="2253" lry="3054" ulx="514" uly="2954">anhaͤufe, ſo daß der aufgehlaͤhte Leib gleich bey</line>
        <line lrx="2256" lry="3168" ulx="508" uly="3069">dem erſten Einſchnitt durch das Bauchfell ſich</line>
        <line lrx="2258" lry="3296" ulx="510" uly="3187">niederſenket und eben wird, wofern nicht zugleich</line>
        <line lrx="2255" lry="3403" ulx="508" uly="3307">ein gewiſſer Theil Luft in den Gedaͤrmen befind⸗</line>
        <line lrx="2256" lry="3519" ulx="501" uly="3418">lich iſt. Ich erinnere mich, nur ein einzigesmal</line>
        <line lrx="2254" lry="3640" ulx="478" uly="3545">geſehen zu haben, daß die ganze Luftmaſſe in</line>
        <line lrx="2255" lry="3739" ulx="2119" uly="3674">dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="1411" type="textblock" ulx="1083" uly="1283">
        <line lrx="2320" lry="1411" ulx="1083" uly="1283">Eben ſo ſehen die Gedaͤrme aus,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="489" type="textblock" ulx="2451" uly="407">
        <line lrx="2608" lry="489" ulx="2451" uly="407">W</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="916" type="textblock" ulx="2434" uly="607">
        <line lrx="2610" lry="682" ulx="2437" uly="607">an Hornn</line>
        <line lrx="2610" lry="808" ulx="2434" uly="725">Aen Hehlen</line>
        <line lrx="2610" lry="916" ulx="2495" uly="846">Vas</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1046" type="textblock" ulx="2382" uly="964">
        <line lrx="2610" lry="1046" ulx="2382" uly="964">ſolcher</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1412" type="textblock" ulx="2431" uly="1084">
        <line lrx="2610" lry="1167" ulx="2431" uly="1084">ſ darſchr</line>
        <line lrx="2608" lry="1285" ulx="2434" uly="1204">Galenblaſe</line>
        <line lrx="2610" lry="1412" ulx="2442" uly="1325">Pleten oit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1527" type="textblock" ulx="2392" uly="1443">
        <line lrx="2610" lry="1527" ulx="2392" uly="1443"> aus,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2121" type="textblock" ulx="2401" uly="1561">
        <line lrx="2604" lry="1653" ulx="2428" uly="1561">lir ſt de⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1760" ulx="2432" uly="1681">Ptenien</line>
        <line lrx="2610" lry="1892" ulx="2401" uly="1808">mncen gre</line>
        <line lrx="2610" lry="2011" ulx="2453" uly="1925">URnhrt,de</line>
        <line lrx="2593" lry="2121" ulx="2447" uly="2036">lum. Ne⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2250" type="textblock" ulx="2376" uly="2160">
        <line lrx="2610" lry="2250" ulx="2376" uly="2160">(hintee, g</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3696" type="textblock" ulx="2438" uly="2279">
        <line lrx="2610" lry="2371" ulx="2438" uly="2279">Etiſete</line>
        <line lrx="2610" lry="2491" ulx="2441" uly="2398"> Snnee</line>
        <line lrx="2609" lry="2614" ulx="2445" uly="2513"> wl</line>
        <line lrx="2610" lry="2732" ulx="2465" uly="2628">aw</line>
        <line lrx="2610" lry="2838" ulx="2459" uly="2756">Endre et inn</line>
        <line lrx="2610" lry="2963" ulx="2451" uly="2884">Pern ento</line>
        <line lrx="2608" lry="3092" ulx="2451" uly="2987">inen en, te</line>
        <line lrx="2541" lry="3197" ulx="2454" uly="3078">4 en⸗</line>
        <line lrx="2601" lry="3328" ulx="2565" uly="3271">en</line>
        <line lrx="2610" lry="3583" ulx="2489" uly="3473">ſge ſe</line>
        <line lrx="2610" lry="3696" ulx="2500" uly="3593">ſen P</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="179" type="page" xml:id="s_Jd26-3_179">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_179.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="183" lry="671" type="textblock" ulx="12" uly="583">
        <line lrx="183" lry="671" ulx="12" uly="583">ts noh</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="1020" type="textblock" ulx="0" uly="947">
        <line lrx="189" lry="1020" ulx="0" uly="947">m ſic nan</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="2723" type="textblock" ulx="0" uly="1067">
        <line lrx="190" lry="1150" ulx="0" uly="1067">lihe ane</line>
        <line lrx="191" lry="1389" ulx="11" uly="1187">1 line</line>
        <line lrx="188" lry="1512" ulx="14" uly="1437">ln Mnger,</line>
        <line lrx="183" lry="1634" ulx="0" uly="1482">ni giße 6</line>
        <line lrx="176" lry="1745" ulx="20" uly="1670">ic ſge ve⸗</line>
        <line lrx="184" lry="1996" ulx="5" uly="1910">gieſer 1 üeee⸗</line>
        <line lrx="188" lry="2113" ulx="1" uly="2023">dr aden u</line>
        <line lrx="188" lry="2235" ulx="0" uly="2143">1dik, 4 n</line>
        <line lrx="183" lry="2356" ulx="6" uly="2270">an Dirmen</line>
        <line lrx="187" lry="2474" ulx="15" uly="2387">d e W</line>
        <line lrx="188" lry="2614" ulx="0" uly="2514">goatichm</line>
        <line lrx="187" lry="2723" ulx="0" uly="2627"> daen is Uer</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="3229" type="textblock" ulx="160" uly="3222">
        <line lrx="162" lry="3229" ulx="160" uly="3222">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="3780" type="textblock" ulx="0" uly="3215">
        <line lrx="217" lry="3332" ulx="35" uly="3215">ct ih</line>
        <line lrx="180" lry="3459" ulx="0" uly="3339">Nimm, i Gd</line>
        <line lrx="184" lry="3573" ulx="0" uly="3446">itſhind</line>
        <line lrx="185" lry="3695" ulx="11" uly="3580">knnſt i</line>
        <line lrx="185" lry="3780" ulx="135" uly="3717">den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="497" type="textblock" ulx="484" uly="400">
        <line lrx="2030" lry="497" ulx="484" uly="400">Von den innerlichen Krankheiten. 17</line>
      </zone>
      <zone lrx="2142" lry="3770" type="textblock" ulx="294" uly="566">
        <line lrx="2043" lry="754" ulx="294" uly="566">dem Darmfelle ſteckte, und die Eingeweide ohne</line>
        <line lrx="1403" lry="808" ulx="294" uly="720">allen Fehler befunden wurden.</line>
        <line lrx="2056" lry="926" ulx="461" uly="771">Was die Leber anbelangt, ſo erblicket man</line>
        <line lrx="2061" lry="1051" ulx="301" uly="956">in ſolcher Verhaͤrtungen und faule Flecken; ſie</line>
        <line lrx="2067" lry="1168" ulx="303" uly="1075">iſt verſchrumpelt und hart geworden, und die</line>
        <line lrx="2070" lry="1281" ulx="302" uly="1192">Gallenblaſe mit einer ſchwarzen Galle zum Zer⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="1413" ulx="307" uly="1308">platzen erfuͤllt. Eben ſo ſieht es zuweilen um die</line>
        <line lrx="2071" lry="1528" ulx="309" uly="1427">Milz aus, welche bald ungeheuer groß, bald ſo</line>
        <line lrx="2077" lry="1646" ulx="311" uly="1549">klein iſt, daß ſie nicht groͤßer als eine von den</line>
        <line lrx="2076" lry="1758" ulx="312" uly="1667">Nebennieren befunden wird. Das Netz iſt bey</line>
        <line lrx="2079" lry="1882" ulx="317" uly="1785">manchen entzuͤndet, oder von der Faͤulniß ſo</line>
        <line lrx="2081" lry="2003" ulx="326" uly="1905">verzehrt, daß man es beynahe gar nicht finden</line>
        <line lrx="2084" lry="2121" ulx="323" uly="2023">kann. Die große Druͤſe unter dem Magen iſt</line>
        <line lrx="2098" lry="2242" ulx="327" uly="2148">verhaͤrtet, ausgezehrt, oder verfault und das</line>
        <line lrx="2087" lry="2365" ulx="331" uly="2266">Gekroͤſe verſtopft. Ingleichen findet man zuwei⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="2473" ulx="335" uly="2367">len Sammlungen von Blutwaſſer in dem Unter⸗</line>
        <line lrx="2096" lry="2593" ulx="340" uly="2476">leibe, welche jedoch nicht ſo gar ſtark ſind. Von</line>
        <line lrx="2102" lry="2713" ulx="348" uly="2618">den mancherley Fehlern der Lungen, Nieren und</line>
        <line lrx="2109" lry="2828" ulx="350" uly="2730">andrer innern Theile, die man in ſolchen Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2100" lry="2952" ulx="349" uly="2854">pern entdecket, will ich mit gutem Bedacht nichts</line>
        <line lrx="2111" lry="3071" ulx="355" uly="2973">ſagen, weil ſie zu dieſer Aohandlung nicht ge⸗</line>
        <line lrx="562" lry="3260" ulx="357" uly="3101">Doren⸗</line>
        <line lrx="2122" lry="3311" ulx="466" uly="3126">Wenn die Cur Nutzen bringen ſoll, ſo muß</line>
        <line lrx="2124" lry="3424" ulx="369" uly="3329">die Sorgfalt des Arztes vornehmlich darauf ge⸗</line>
        <line lrx="2134" lry="3542" ulx="370" uly="3444">richtet ſeyn, die innere Hitze zu mildern und die</line>
        <line lrx="2136" lry="3746" ulx="382" uly="3563">erſten Wege ſchluͤpfrig und Weich zu machen, da⸗</line>
        <line lrx="2142" lry="3770" ulx="2011" uly="3678">mit</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="180" type="page" xml:id="s_Jd26-3_180">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_180.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1686" lry="503" type="textblock" ulx="554" uly="386">
        <line lrx="1686" lry="503" ulx="554" uly="386">172 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="815" type="textblock" ulx="541" uly="568">
        <line lrx="2302" lry="687" ulx="541" uly="568">mit die Blaͤhungen leichter abgehen koͤnnen.</line>
        <line lrx="2293" lry="815" ulx="542" uly="720">Man braucht daher vorzuͤglich die Molken, junge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="1031" type="textblock" ulx="533" uly="829">
        <line lrx="2283" lry="927" ulx="537" uly="829">Huͤnerbruͤhen und andre gemeine verduͤnnende</line>
        <line lrx="787" lry="1031" ulx="533" uly="959">Mittel.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2265" lry="1628" type="textblock" ulx="518" uly="1535">
        <line lrx="2265" lry="1628" ulx="518" uly="1535">ſind der Erdrauch und Wegwart, der Salpeter,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="1887" type="textblock" ulx="518" uly="1663">
        <line lrx="2279" lry="1766" ulx="518" uly="1663">vitrioliſirte Weinſtein u. d. g. Vernuͤnftige Aerzte</line>
        <line lrx="2309" lry="1887" ulx="518" uly="1783">enthalten ſich der Brechmittel, wenn nicht Uebel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2267" lry="2119" type="textblock" ulx="496" uly="1903">
        <line lrx="2266" lry="1986" ulx="496" uly="1903">keiten zugegen ſind; hingegen thun die Laxier⸗</line>
        <line lrx="2267" lry="2119" ulx="508" uly="2013">mittel, als z. B. das ſuͤße Mandeloͤl, das Manna,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="2223" type="textblock" ulx="508" uly="2121">
        <line lrx="2332" lry="2223" ulx="508" uly="2121">das Engliſche und Seignetteſalz u. ſ. f. ſehr gute</line>
      </zone>
      <zone lrx="2262" lry="2341" type="textblock" ulx="444" uly="2251">
        <line lrx="2262" lry="2341" ulx="444" uly="2251">Dienſte hierbey. Nach dem Gebrauch derſelben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2274" lry="2477" type="textblock" ulx="502" uly="2374">
        <line lrx="2274" lry="2477" ulx="502" uly="2374">ſind die bittern magenſtaͤrkenden Arzneyen ſehr zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2234" lry="2597" type="textblock" ulx="488" uly="2470">
        <line lrx="2234" lry="2597" ulx="488" uly="2470">traͤglich, und unter denſelben vorzuͤglich die Chi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="2716" type="textblock" ulx="500" uly="2614">
        <line lrx="2360" lry="2716" ulx="500" uly="2614">narinde, die bittern Tropfen des Stougthons,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2252" lry="3074" type="textblock" ulx="485" uly="2719">
        <line lrx="2228" lry="2819" ulx="494" uly="2719">der Wermuth⸗ oder Enzianſyrup u. ſ. w. Inglei⸗</line>
        <line lrx="2242" lry="2939" ulx="490" uly="2849">chen erhebet man nicht mit Unrecht die Stahl⸗</line>
        <line lrx="2252" lry="3074" ulx="485" uly="2970">mittel, welche man aber vorſichtig und nur un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="3176" type="textblock" ulx="483" uly="3071">
        <line lrx="2307" lry="3176" ulx="483" uly="3071">ter gewiſſen Umſtaͤnden geben darf. Was die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2214" lry="3765" type="textblock" ulx="457" uly="3207">
        <line lrx="2214" lry="3294" ulx="480" uly="3207">ehemals ſo ſehr belobten itzt aber gaͤnzlich ver⸗</line>
        <line lrx="2210" lry="3427" ulx="457" uly="3321">achteten blaͤhungstreibenden Arzneyen anbelangt,</line>
        <line lrx="2207" lry="3528" ulx="473" uly="3434">ſo ſind der Fenchel⸗ und Anisſamen, die Cha⸗</line>
        <line lrx="2209" lry="3659" ulx="465" uly="3556">millenblumen, der Zittwer u. d. g. allerdings</line>
        <line lrx="2203" lry="3765" ulx="519" uly="3660">nuͤtzlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="1518" type="textblock" ulx="515" uly="954">
        <line lrx="2295" lry="1039" ulx="887" uly="954">Darunter gehoͤren auch die minerali⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="1166" ulx="532" uly="1072">ſchen Waſſer zu Vals, Sainte Reine, Maine,</line>
        <line lrx="2290" lry="1274" ulx="530" uly="1190">Montfrin u. ſ. f. die von ſehr gutem Nutzen zu</line>
        <line lrx="2292" lry="1406" ulx="528" uly="1296">ſeyn pflegen. Auch die temperirenden Arzneyen</line>
        <line lrx="2282" lry="1518" ulx="515" uly="1413">verdienen ihr Lob. Die auserleſenſten barunter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="522" type="textblock" ulx="2541" uly="439">
        <line lrx="2610" lry="522" ulx="2541" uly="439">Vol</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="963" type="textblock" ulx="2401" uly="637">
        <line lrx="2610" lry="724" ulx="2442" uly="637">lltlich,</line>
        <line lrx="2605" lry="837" ulx="2401" uly="760">Unut wor</line>
        <line lrx="2610" lry="963" ulx="2437" uly="883">harthun n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1073" type="textblock" ulx="2364" uly="997">
        <line lrx="2610" lry="1073" ulx="2364" uly="997">iin Stand</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1797" type="textblock" ulx="2418" uly="1116">
        <line lrx="2590" lry="1200" ulx="2423" uly="1116">horig iu</line>
        <line lrx="2610" lry="1320" ulx="2440" uly="1236">Gruͤnde,</line>
        <line lrx="2610" lry="1439" ulx="2437" uly="1358">geſiihtet.</line>
        <line lrx="2610" lry="1560" ulx="2429" uly="1476">lſelk giß⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1678" ulx="2418" uly="1589">it durg be</line>
        <line lrx="2515" lry="1797" ulx="2429" uly="1714">halg</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="181" type="page" xml:id="s_Jd26-3_181">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_181.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="167" lry="904" type="textblock" ulx="1" uly="718">
        <line lrx="167" lry="800" ulx="1" uly="718">ln ange</line>
        <line lrx="163" lry="904" ulx="2" uly="836"> Wünnende</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="1021" type="textblock" ulx="31" uly="958">
        <line lrx="42" lry="989" ulx="31" uly="958">N</line>
        <line lrx="150" lry="1021" ulx="33" uly="972"> mnd</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="1152" type="textblock" ulx="0" uly="1076">
        <line lrx="188" lry="1152" ulx="0" uly="1076">SH</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="1017" type="textblock" ulx="146" uly="954">
        <line lrx="168" lry="1017" ulx="146" uly="954">=¼.</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="1282" type="textblock" ulx="7" uly="1197">
        <line lrx="199" lry="1282" ulx="7" uly="1197">Atn ea</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="2859" type="textblock" ulx="0" uly="1320">
        <line lrx="172" lry="1398" ulx="0" uly="1320">enia Mymn</line>
        <line lrx="167" lry="1509" ulx="0" uly="1444">ſaiin mun</line>
        <line lrx="159" lry="1644" ulx="1" uly="1560">„ de da</line>
        <line lrx="171" lry="1762" ulx="1" uly="1684">nünftig</line>
        <line lrx="166" lry="1881" ulx="0" uly="1799">n nice il</line>
        <line lrx="177" lry="2007" ulx="0" uly="1920">un die et</line>
        <line lrx="178" lry="2131" ulx="0" uly="2042"> Nonn</line>
        <line lrx="177" lry="2242" ulx="0" uly="2161">ſGru</line>
        <line lrx="169" lry="2371" ulx="0" uly="2278">ch deſche</line>
        <line lrx="171" lry="2482" ulx="1" uly="2403">amn rp</line>
        <line lrx="157" lry="2625" ulx="0" uly="2531">Rl 1e</line>
        <line lrx="164" lry="2734" ulx="21" uly="2645">Sund e</line>
        <line lrx="188" lry="2859" ulx="0" uly="2769">111 %</line>
      </zone>
      <zone lrx="148" lry="2984" type="textblock" ulx="1" uly="2876">
        <line lrx="148" lry="2932" ulx="21" uly="2898">11 s t</line>
        <line lrx="113" lry="2984" ulx="1" uly="2917">ct Re</line>
      </zone>
      <zone lrx="2122" lry="521" type="textblock" ulx="522" uly="385">
        <line lrx="2122" lry="521" ulx="522" uly="385">Von den innerlichen Krankheiten. 173</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="719" type="textblock" ulx="320" uly="599">
        <line lrx="2073" lry="719" ulx="320" uly="599">nuͤtzlich, wenn vorher das Blut gehoͤrig ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="833" type="textblock" ulx="298" uly="730">
        <line lrx="2075" lry="833" ulx="298" uly="730">duͤnnt worden iſt. Es haben verſchiedene Neuere</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="955" type="textblock" ulx="310" uly="848">
        <line lrx="2075" lry="955" ulx="310" uly="848">darthun wollen, daß dieſe Arzneyen gar nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="1194" type="textblock" ulx="287" uly="972">
        <line lrx="2077" lry="1065" ulx="290" uly="972">im Stande waͤren, die verlangten Wirkungen ge⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="1194" ulx="287" uly="1088">hoͤrig zu vollbringen, und ſie haben auch die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="1308" type="textblock" ulx="316" uly="1212">
        <line lrx="2080" lry="1308" ulx="316" uly="1212">Gruͤnde, woher ſie dieſes behaupten wollen, an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="1784" type="textblock" ulx="274" uly="1328">
        <line lrx="2079" lry="1437" ulx="295" uly="1328">gefuͤhret. Der beruͤhmte Hales aber, der einer</line>
        <line lrx="2068" lry="1545" ulx="300" uly="1446">unſrer groͤßten Maͤnner in der Naturkunde iſt,</line>
        <line lrx="2078" lry="1739" ulx="286" uly="1566">hat durch bewaͤhrte Terſuche dieſe Meynung wi⸗</line>
        <line lrx="567" lry="1784" ulx="274" uly="1685">derlegt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="2148" type="textblock" ulx="329" uly="1758">
        <line lrx="2076" lry="1901" ulx="484" uly="1758">Wir wollen daher die Unterſuchung, ob die</line>
        <line lrx="2081" lry="2042" ulx="329" uly="1899">blaͤhungstreibenden Mittel die Blaͤhungen zer⸗</line>
        <line lrx="2077" lry="2148" ulx="329" uly="2045">theilen oder erregen, andern uͤberlaſſen; ich kann</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="2387" type="textblock" ulx="307" uly="2167">
        <line lrx="2078" lry="2254" ulx="307" uly="2167">aber aus meinen Erfahrungen mit gutem Grunde</line>
        <line lrx="2085" lry="2387" ulx="316" uly="2285">behaupten, daß die angegebenen Arzneyen, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="2856" type="textblock" ulx="321" uly="2399">
        <line lrx="2085" lry="2494" ulx="321" uly="2399">unter die gewuͤrzhaften gehoͤren, eine gewiſſe</line>
        <line lrx="2082" lry="2625" ulx="334" uly="2499">ſchmerzzſtillende Kraft beſitzen, welche auch ſchon</line>
        <line lrx="2092" lry="2731" ulx="342" uly="2609">den Alten bekannt geweſen iſt; daher ſie den</line>
        <line lrx="2103" lry="2856" ulx="340" uly="2747">heftigen Purgiermitteln dieſe ſtarkriechenden Din⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="3236" type="textblock" ulx="309" uly="2868">
        <line lrx="2092" lry="2977" ulx="312" uly="2868">ge beyzumiſchen pflegten. Es war auch dieſe</line>
        <line lrx="2097" lry="3106" ulx="309" uly="2987">Gewohnheit gar nicht unrecht, und ich weiß nicht,</line>
        <line lrx="2097" lry="3236" ulx="317" uly="3098">warum ſie die Neuern unterlaſſen haben. Mit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="3448" type="textblock" ulx="346" uly="3205">
        <line lrx="2095" lry="3357" ulx="346" uly="3205">einem Worte, es ſind die blaͤhungstreibenden</line>
        <line lrx="2097" lry="3448" ulx="347" uly="3323">Arzneyen oft vermoͤgend, die Stelle der ſchlaf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2122" lry="3689" type="textblock" ulx="310" uly="3441">
        <line lrx="2099" lry="3566" ulx="314" uly="3441">befoͤrdernden und krampfſtillenden Mittel, wel⸗</line>
        <line lrx="2122" lry="3689" ulx="310" uly="3548">che mehrentheils unter dieſen Umſtaͤnden verbo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1689" lry="4306" type="textblock" ulx="1673" uly="4249">
        <line lrx="1689" lry="4306" ulx="1673" uly="4249">=</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="182" type="page" xml:id="s_Jd26-3_182">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_182.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="999" lry="173" type="textblock" ulx="850" uly="141">
        <line lrx="999" lry="173" ulx="850" uly="141">H</line>
      </zone>
      <zone lrx="1744" lry="539" type="textblock" ulx="586" uly="373">
        <line lrx="1744" lry="539" ulx="586" uly="373">171 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2393" lry="711" type="textblock" ulx="564" uly="566">
        <line lrx="2393" lry="711" ulx="564" uly="566">ten ſind, zu erſetzen. Hat man ſich endlich aller</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1493" type="textblock" ulx="573" uly="720">
        <line lrx="2326" lry="820" ulx="575" uly="720">dieſer Dinge ohne Nutzen bedient, ſo kann man</line>
        <line lrx="2323" lry="945" ulx="575" uly="836">zu dem Aderlaſſen ſchreiten, wenn die Kraͤfte und</line>
        <line lrx="2321" lry="1058" ulx="576" uly="953">das Alter des Patienten ſelbiges verſtatten. Man</line>
        <line lrx="2318" lry="1180" ulx="577" uly="1075">kann auch waͤhrend der ganzen Krankheit mit</line>
        <line lrx="2317" lry="1291" ulx="573" uly="1187">gutem Erfolg erweichende, abfuͤhrende und blaͤ⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1493" ulx="576" uly="1303">hungsereibende Klyſti ere ſetzen laſſen, ferner HR</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="3087" type="textblock" ulx="514" uly="1452">
        <line lrx="2309" lry="1663" ulx="574" uly="1452">ſtillenden und gewuͤrzhaſten Sachen Gerurdnen,</line>
        <line lrx="2312" lry="1769" ulx="575" uly="1670">und ſich auch endlich trockner Schroͤpfkoͤpfe, die</line>
        <line lrx="2309" lry="1885" ulx="580" uly="1781">auf den Unterleib geſetzt werden u. ſ. w. bedienen.</line>
        <line lrx="2312" lry="2004" ulx="736" uly="1901">Weil die Windſucht der hoͤchſte Grad von</line>
        <line lrx="2311" lry="2126" ulx="514" uly="2015">der Flatulenz iſt, ſo findet bey derſelben faſt</line>
        <line lrx="2305" lry="2240" ulx="564" uly="2139">eben die Behandlung Statt, wenn nicht die</line>
        <line lrx="2301" lry="2362" ulx="568" uly="2258">Heftigkeit der Zufaͤlle wirkſamere Huͤlfsmittel er⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="2480" ulx="572" uly="2374">fordert. Man bedienet ſich daher gar haͤufig der</line>
        <line lrx="2304" lry="2605" ulx="571" uly="2478">verduͤnnenden, ſchluͤpfrig machenden und tempe⸗</line>
        <line lrx="2303" lry="2717" ulx="571" uly="2612">rirenden Mittel, wovon wir oben gehandelt ha⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="2832" ulx="569" uly="2738">ben. Einige, deren Glaubwuͤrdigkeit ich noch in</line>
        <line lrx="2293" lry="2954" ulx="542" uly="2848">„Zweifel ziehe, ruͤhmen den Gebrauch des eiskal⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="3087" ulx="570" uly="2970">ten Waſſers an. *) Die abfuͤhrenden Mittel pfle⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="3787" type="textblock" ulx="635" uly="3272">
        <line lrx="2295" lry="3363" ulx="635" uly="3272">*) Da die Windſucht oft von einer Erſchlaffung der</line>
        <line lrx="2294" lry="3484" ulx="699" uly="3381">Gedaͤrme herruͤhret, die durch erweichende Dinge</line>
        <line lrx="2293" lry="3580" ulx="699" uly="3487">noch immer vermehrt wird, ſo ſind ſtaͤrkende Mittel,</line>
        <line lrx="2293" lry="3740" ulx="659" uly="3581">unter die das kalte Waſſer gehoͤrt „ deſſen man ſich</line>
        <line lrx="2291" lry="3787" ulx="2175" uly="3718">Kuch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="482" type="textblock" ulx="2563" uly="400">
        <line lrx="2610" lry="482" ulx="2563" uly="400">J</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="687" type="textblock" ulx="2460" uly="595">
        <line lrx="2610" lry="687" ulx="2460" uly="595">en erwi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="802" type="textblock" ulx="2458" uly="718">
        <line lrx="2610" lry="802" ulx="2458" uly="718">Ulginlich 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="1048" type="textblock" ulx="2452" uly="857">
        <line lrx="2601" lry="926" ulx="2455" uly="857">nommmen</line>
        <line lrx="2599" lry="1048" ulx="2452" uly="964">legen ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1992" type="textblock" ulx="2442" uly="1082">
        <line lrx="2610" lry="1162" ulx="2447" uly="1082">hatdrlichen</line>
        <line lrx="2597" lry="1283" ulx="2449" uly="1201">her deſer</line>
        <line lrx="2610" lry="1403" ulx="2459" uly="1324">Won durc</line>
        <line lrx="2609" lry="1521" ulx="2461" uly="1441">rc ter</line>
        <line lrx="2605" lry="1645" ulx="2448" uly="1561">Aſn Wae</line>
        <line lrx="2593" lry="1763" ulx="2445" uly="1681">Uuten Fug</line>
        <line lrx="2610" lry="1878" ulx="2442" uly="1795">hougtruhe</line>
        <line lrx="2610" lry="1992" ulx="2455" uly="1915">D die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="2123" type="textblock" ulx="2405" uly="2036">
        <line lrx="2604" lry="2123" ulx="2405" uly="2036"> Mant,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2241" type="textblock" ulx="2437" uly="2149">
        <line lrx="2610" lry="2241" ulx="2437" uly="2149"> Ejrir</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2353" type="textblock" ulx="2431" uly="2270">
        <line lrx="2610" lry="2353" ulx="2431" uly="2270">le Veheno</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2468" type="textblock" ulx="2435" uly="2384">
        <line lrx="2610" lry="2468" ulx="2435" uly="2384">luden Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2601" type="textblock" ulx="2401" uly="2504">
        <line lrx="2610" lry="2601" ulx="2401" uly="2504">W Fatend</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2837" type="textblock" ulx="2452" uly="2623">
        <line lrx="2610" lry="2719" ulx="2458" uly="2623">N d</line>
        <line lrx="2610" lry="2837" ulx="2452" uly="2740">wette nit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2956" type="textblock" ulx="2397" uly="2862">
        <line lrx="2610" lry="2956" ulx="2397" uly="2862">derſchofen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3320" type="textblock" ulx="2437" uly="2975">
        <line lrx="2610" lry="3067" ulx="2437" uly="2975">ge in die n</line>
        <line lrx="2606" lry="3193" ulx="2441" uly="3090">iten in</line>
        <line lrx="2607" lry="3320" ulx="2443" uly="3215">g die eri</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3542" type="textblock" ulx="2460" uly="3492">
        <line lrx="2610" lry="3542" ulx="2460" uly="3492">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3807" type="textblock" ulx="2521" uly="3634">
        <line lrx="2610" lry="3702" ulx="2521" uly="3634">in i</line>
        <line lrx="2610" lry="3807" ulx="2529" uly="3732">1</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="183" type="page" xml:id="s_Jd26-3_183">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_183.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="170" lry="815" type="textblock" ulx="0" uly="617">
        <line lrx="169" lry="703" ulx="0" uly="617">gchele</line>
        <line lrx="170" lry="815" ulx="18" uly="738">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="221" lry="935" type="textblock" ulx="12" uly="861">
        <line lrx="221" lry="935" ulx="12" uly="861">Düſhiftele⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="167" lry="1057" type="textblock" ulx="0" uly="982">
        <line lrx="164" lry="1004" ulx="31" uly="982">„ .</line>
        <line lrx="167" lry="1057" ulx="0" uly="998">ſtann Het</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="1415" type="textblock" ulx="1" uly="1341">
        <line lrx="176" lry="1415" ulx="1" uly="1341">ſin/ ſene 3</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="1767" type="textblock" ulx="0" uly="1387">
        <line lrx="170" lry="1412" ulx="86" uly="1387">IILO</line>
        <line lrx="166" lry="1652" ulx="0" uly="1595">8 berorda</line>
        <line lrx="175" lry="1767" ulx="4" uly="1697">ieſtine, 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="2032" type="textblock" ulx="0" uly="1944">
        <line lrx="179" lry="2032" ulx="0" uly="1944">hi ben</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="2890" type="textblock" ulx="0" uly="2550">
        <line lrx="180" lry="2629" ulx="0" uly="2550">N. 10) tene</line>
        <line lrx="175" lry="2754" ulx="0" uly="2654">cchendet/</line>
        <line lrx="176" lry="2890" ulx="0" uly="2776">t i</line>
      </zone>
      <zone lrx="62" lry="3526" type="textblock" ulx="6" uly="3497">
        <line lrx="62" lry="3526" ulx="6" uly="3497">Rew’</line>
      </zone>
      <zone lrx="177" lry="3593" type="textblock" ulx="116" uly="3436">
        <line lrx="177" lry="3593" ulx="116" uly="3436">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="3810" type="textblock" ulx="6" uly="3599">
        <line lrx="175" lry="3751" ulx="6" uly="3599">ſr u/ .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="493" type="textblock" ulx="494" uly="391">
        <line lrx="2067" lry="493" ulx="494" uly="391">Von den innerlichen Krankheiten. 175</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="707" type="textblock" ulx="304" uly="590">
        <line lrx="1471" lry="613" ulx="617" uly="591">. —</line>
        <line lrx="2074" lry="707" ulx="304" uly="590">gen erwuͤnſchte Dienſte zu thun, worunter vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="2453" type="textblock" ulx="308" uly="703">
        <line lrx="2072" lry="799" ulx="313" uly="703">nehmlich das ſuͤße Mandeloͤl, taͤglich zweymal</line>
        <line lrx="2074" lry="932" ulx="308" uly="826">genommen, obenan ſtehet. Die Brechmittel hin⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="1044" ulx="313" uly="943">gegen ſind meiſtens nicht vermoͤgend, den wu der⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="1155" ulx="310" uly="1064">natuͤrlichen Widerſtand zu heben; man thut da⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="1279" ulx="314" uly="1184">her beſſer, wenn man ſie gar weglaͤßt, damit</line>
        <line lrx="2074" lry="1392" ulx="317" uly="1283">man durch ſelbige keinen Schaden ſtifte. Sind</line>
        <line lrx="2076" lry="1513" ulx="319" uly="1422">durch verduͤnnende und abfuͤhrende Mittel die</line>
        <line lrx="2077" lry="1634" ulx="316" uly="1537">erſten Wege geoͤfſfnet worden, ſo kann man mit</line>
        <line lrx="2073" lry="1752" ulx="315" uly="1634">gutem Fug magenſtaͤrkende, ſtaͤrkende und blaͤ⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="1870" ulx="318" uly="1769">hungstreibende Arzneyen nehmen laſſen, als z.</line>
        <line lrx="2069" lry="1981" ulx="323" uly="1895">B. die Salbey, Gamanderlein (chamaedrys),</line>
        <line lrx="2067" lry="2099" ulx="320" uly="1985">den Alant, ſpaniſchen Wein, Wachholderſaft,</line>
        <line lrx="2063" lry="2219" ulx="316" uly="2127">das Elixir Proprietatis u. ſ. f. Auch ſind bey</line>
        <line lrx="2068" lry="2334" ulx="313" uly="2248">der Behandlung dieſer Krankheit die lrampfſtil⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="2453" ulx="316" uly="2368">lenden Mittel, als die Meliſſe, das Bibergeil,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="2574" type="textblock" ulx="301" uly="2479">
        <line lrx="2068" lry="2574" ulx="301" uly="2479">die ſtinkende Aſa, das Orangebluͤhtenwaſſer u.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="3391" type="textblock" ulx="320" uly="2578">
        <line lrx="2076" lry="2690" ulx="328" uly="2578">d. g. noͤthig. Alle dieſe Mittel thun aber oft</line>
        <line lrx="2076" lry="2801" ulx="321" uly="2705">weiter nichts, als daß ſie bloß eine Linderung</line>
        <line lrx="2075" lry="2925" ulx="320" uly="2806">verſchaffen; man muß daher zu wirkſamern, wel⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="3051" ulx="320" uly="2934">che in die verborgenſten Theile des Koͤrpers ein⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="3162" ulx="324" uly="3066">dringen koͤnnen, ſeine Zuflucht nehmen, worun⸗</line>
        <line lrx="2084" lry="3274" ulx="325" uly="3173">ter die eroͤffnenden und harntreibenden Arzneyen</line>
        <line lrx="2046" lry="3391" ulx="1888" uly="3302">gehoͤ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="3710" type="textblock" ulx="471" uly="3576">
        <line lrx="2075" lry="3710" ulx="471" uly="3576">auch in Kloſtieren bedienen kann, ſehr nuͤtzl h.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="184" type="page" xml:id="s_Jd26-3_184">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_184.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="548" lry="744" type="textblock" ulx="540" uly="721">
        <line lrx="548" lry="744" ulx="540" uly="721">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="715" type="textblock" ulx="595" uly="398">
        <line lrx="1732" lry="502" ulx="602" uly="398">176 Erſtes Buch..</line>
        <line lrx="2357" lry="715" ulx="595" uly="568">gehoͤren; dergleichen ſind das Weinſtein⸗ und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="931" type="textblock" ulx="595" uly="713">
        <line lrx="2373" lry="827" ulx="595" uly="713">Geniſtenſalz, der eiſenhafte Weinſtein „ das Ar⸗</line>
        <line lrx="2375" lry="931" ulx="599" uly="834">canum buplicatum, die ſeifenhaften und Stahl⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="1168" type="textblock" ulx="599" uly="954">
        <line lrx="2346" lry="1058" ulx="601" uly="954">arzneyen; noch vorzuͤglicher aber ſind die Ge⸗</line>
        <line lrx="2342" lry="1168" ulx="599" uly="1068">ſundbrunnen zu Vals, Forges, Paſſy u. a. d. g.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1282" type="textblock" ulx="565" uly="1185">
        <line lrx="2339" lry="1282" ulx="565" uly="1185">Manchmal hat das Aderlaſſen ober auch die Blut⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1884" type="textblock" ulx="596" uly="1296">
        <line lrx="2339" lry="1417" ulx="597" uly="1296">igel Nutzen geſchafft. Es iſt aber zu merken,</line>
        <line lrx="2334" lry="1519" ulx="598" uly="1423">daß ein unzeitiges Aderlaſſen ſehr oft den Tod</line>
        <line lrx="2335" lry="1632" ulx="596" uly="1542">beſchleuniget. Von den Mitteln wider den Skor⸗</line>
        <line lrx="2332" lry="1770" ulx="596" uly="1660">but, wider die Luſtſeuche, und andern Arzneyen,</line>
        <line lrx="2332" lry="1884" ulx="596" uly="1780">die man nach Befinden der Umſtaͤnde bey der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="2113" type="textblock" ulx="592" uly="1878">
        <line lrx="2330" lry="2063" ulx="595" uly="1878">Cur der Winoͤſucht mit zu Huͤlfe nehmen muß,</line>
        <line lrx="1822" lry="2113" ulx="592" uly="2020">wollen wir hier nichts erwaͤhnen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="2251" type="textblock" ulx="758" uly="2134">
        <line lrx="2325" lry="2251" ulx="758" uly="2134">In Anſehung der aͤußerlichen Mittel, welche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2474" type="textblock" ulx="558" uly="2252">
        <line lrx="2319" lry="2384" ulx="558" uly="2252">die Wirkung der innern zu unterſtuͤtzen pflegen,</line>
        <line lrx="2321" lry="2474" ulx="573" uly="2379">ſind die erweichenden Baͤhungen, die Breyum⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2713" type="textblock" ulx="594" uly="2474">
        <line lrx="2321" lry="2616" ulx="596" uly="2474">ſchlaͤge u. ſ. f. hier nuͤtzlich. Manche legen</line>
        <line lrx="2318" lry="2713" ulx="594" uly="2612">Schnee oder geſtoßenes Eis auf den Unterleib;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2945" type="textblock" ulx="567" uly="2720">
        <line lrx="2317" lry="2833" ulx="567" uly="2720">man muß aber damit bebutſam umgehen. Ein</line>
        <line lrx="2317" lry="2945" ulx="587" uly="2844">gewiſſer Marktſchreyer richtete aber doch, ohn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="3060" type="textblock" ulx="587" uly="2961">
        <line lrx="2309" lry="3060" ulx="587" uly="2961">erachtet ich ſolches mißbilligte, viel damit aus.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3195" type="textblock" ulx="558" uly="3087">
        <line lrx="2314" lry="3195" ulx="558" uly="3087">Sicherer iſt es ſedoch, den Leib mit warmen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3313" type="textblock" ulx="579" uly="3197">
        <line lrx="2312" lry="3313" ulx="579" uly="3197">Tüchern, mit Campher verſetztem ſuͤßen Man⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="3413" type="textblock" ulx="578" uly="3317">
        <line lrx="2313" lry="3413" ulx="578" uly="3317">delol u. b. g. zu reiben; und wenn das alles</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3770" type="textblock" ulx="578" uly="3437">
        <line lrx="2309" lry="3532" ulx="584" uly="3437">nichts hilft, und der Tod zu beſorgen iſt, ſo</line>
        <line lrx="2311" lry="3693" ulx="578" uly="3555">muß man noch die Huͤlfe des Wundarztes er⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="3770" ulx="2168" uly="3687">grei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="473" type="textblock" ulx="2542" uly="386">
        <line lrx="2610" lry="473" ulx="2542" uly="386">Ye</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1649" type="textblock" ulx="2346" uly="537">
        <line lrx="2610" lry="675" ulx="2346" uly="537"> i (</line>
        <line lrx="2610" lry="795" ulx="2432" uly="708">genechte</line>
        <line lrx="2610" lry="895" ulx="2432" uly="827">lis in de</line>
        <line lrx="2610" lry="1027" ulx="2432" uly="946">werde, we</line>
        <line lrx="2610" lry="1148" ulx="2431" uly="1063">ſch geſan</line>
        <line lrx="2610" lry="1270" ulx="2433" uly="1183">Patienten/</line>
        <line lrx="2609" lry="1387" ulx="2438" uly="1303">tel , en</line>
        <line lrx="2610" lry="1510" ulx="2447" uly="1422">lſn heut</line>
        <line lrx="2610" lry="1649" ulx="2431" uly="1523">n gemnee⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1992" type="textblock" ulx="2398" uly="1673">
        <line lrx="2610" lry="1753" ulx="2476" uly="1673">uns derſ</line>
        <line lrx="2610" lry="1866" ulx="2398" uly="1782">Außerhald d</line>
        <line lrx="2610" lry="1992" ulx="2398" uly="1892">und dinge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2944" type="textblock" ulx="2431" uly="2017">
        <line lrx="2610" lry="2116" ulx="2440" uly="2017">n myenf⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2221" ulx="2442" uly="2131">in re dl</line>
        <line lrx="2610" lry="2342" ulx="2431" uly="2241">ſ de ges</line>
        <line lrx="2610" lry="2464" ulx="2432" uly="2363">füdh n</line>
        <line lrx="2604" lry="2589" ulx="2431" uly="2475">N We  O</line>
        <line lrx="2610" lry="2694" ulx="2445" uly="2593">Pn</line>
        <line lrx="2608" lry="2812" ulx="2439" uly="2717">hiſtnetn</line>
        <line lrx="2610" lry="2944" ulx="2434" uly="2835">ſhinih i</line>
      </zone>
      <zone lrx="2592" lry="3181" type="textblock" ulx="2393" uly="2947">
        <line lrx="2592" lry="3062" ulx="2394" uly="2947">(ſaonte k hor</line>
        <line lrx="2590" lry="3181" ulx="2393" uly="3079">Wrhe ſhet ig</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3657" type="textblock" ulx="2434" uly="3299">
        <line lrx="2609" lry="3421" ulx="2434" uly="3299">Vur lum</line>
        <line lrx="2602" lry="3549" ulx="2494" uly="3472">gen</line>
        <line lrx="2610" lry="3657" ulx="2515" uly="3585">N W</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3770" type="textblock" ulx="2498" uly="3672">
        <line lrx="2610" lry="3770" ulx="2498" uly="3672">nn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="185" type="page" xml:id="s_Jd26-3_185">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_185.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="204" lry="789" type="textblock" ulx="0" uly="588">
        <line lrx="203" lry="674" ulx="0" uly="588">ennſit⸗ ni</line>
        <line lrx="204" lry="789" ulx="0" uly="710">in, das Ne⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="919" type="textblock" ulx="0" uly="836">
        <line lrx="226" lry="919" ulx="0" uly="836">nud Stahb</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="2368" type="textblock" ulx="0" uly="955">
        <line lrx="206" lry="1029" ulx="0" uly="955"> ſn die Ge⸗</line>
        <line lrx="205" lry="1159" ulx="3" uly="1077">aſh 1 ad.</line>
        <line lrx="204" lry="1272" ulx="5" uly="1199">r cuch die N⸗</line>
        <line lrx="204" lry="1402" ulx="0" uly="1322">er u merken</line>
        <line lrx="203" lry="1511" ulx="1" uly="1439">k oſt den do</line>
        <line lrx="201" lry="1631" ulx="0" uly="1560">ider den Sirn</line>
        <line lrx="202" lry="1763" ulx="0" uly="1684">Oun Pfoeyen</line>
        <line lrx="198" lry="1881" ulx="1" uly="1800">N WN</line>
        <line lrx="196" lry="2006" ulx="0" uly="1916">if hoen un</line>
        <line lrx="196" lry="2246" ulx="0" uly="2158">4  trg</line>
        <line lrx="184" lry="2368" ulx="1" uly="2287">tfügen ſſeic⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="61" lry="2358" type="textblock" ulx="31" uly="2335">
        <line lrx="61" lry="2358" ulx="31" uly="2335">00</line>
      </zone>
      <zone lrx="97" lry="2365" type="textblock" ulx="95" uly="2358">
        <line lrx="97" lry="2365" ulx="95" uly="2358">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="184" lry="3795" type="textblock" ulx="0" uly="3479">
        <line lrx="184" lry="3580" ulx="1" uly="3479">ſrn K</line>
        <line lrx="181" lry="3701" ulx="0" uly="3602">hrgts !</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="477" type="textblock" ulx="482" uly="346">
        <line lrx="2077" lry="477" ulx="482" uly="346">Von den innerlichen Krankheiten. 177</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="3731" type="textblock" ulx="260" uly="575">
        <line lrx="2034" lry="663" ulx="277" uly="575">greifen. Es iſt kein Zweifel, daß eine vor ſich</line>
        <line lrx="2033" lry="786" ulx="272" uly="681">gemachte Durchbohrung oder Oeffnung des Lei⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="907" ulx="272" uly="797">bes in dem Falle vortreffliche Wirkung thun</line>
        <line lrx="2024" lry="1020" ulx="271" uly="925">werde, wenn die Luft auſſerhalb der Eingeweide</line>
        <line lrx="2026" lry="1142" ulx="270" uly="1049">ſich geſammelt hat, und vielleicht haben viele</line>
        <line lrx="2027" lry="1256" ulx="275" uly="1167">Patienten ſterben muͤſſen, denen mit dieſem Mit⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="1389" ulx="273" uly="1284">tel zu helfen geweſen waͤre. Man hat zwar bis</line>
        <line lrx="2040" lry="1508" ulx="272" uly="1392">auf den heutigen Tag noch keine ganz zuverlaͤßi⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="1613" ulx="268" uly="1507">gen Kennzeichen ausfindig machen koͤnnen, wel⸗</line>
        <line lrx="2016" lry="1736" ulx="269" uly="1622">che uns verſichern, ob die Luft innerhalb oder</line>
        <line lrx="2015" lry="1852" ulx="264" uly="1752">außerhalb den Gedaͤrmen ſey; in zweifelhaften</line>
        <line lrx="2041" lry="1980" ulx="267" uly="1880">und dringenden Nothfaͤllen aber iſt es beſſer,</line>
        <line lrx="2014" lry="2088" ulx="267" uly="2002">ein ungewiſſes Mittel zu verſuchen, als den Kran⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="2210" ulx="266" uly="2105">ken ohne alle Huͤlfe ſterben zu laſſen. Und ge⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="2326" ulx="267" uly="2230">ſetzt, die Gedaͤrme wuͤrden auch verwundet, ſo</line>
        <line lrx="2020" lry="2442" ulx="270" uly="2340">iſt es doch noch nicht ausgemacht, daß der Kranke</line>
        <line lrx="2014" lry="2555" ulx="264" uly="2453">an dieſer Operation ſchlechterdings ſterben muͤſſe.</line>
        <line lrx="2015" lry="2673" ulx="269" uly="2578">Man hat vielmehr in der Wundarzneykunſt un⸗</line>
        <line lrx="2016" lry="2792" ulx="267" uly="2691">zaͤhlige Bemerkungen, vermöge derer es wahr⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="2915" ulx="265" uly="2801">ſcheinlich iſt, daß nach dieſer Operation der</line>
        <line lrx="2021" lry="3037" ulx="260" uly="2928">Kranke noch am Leben bleiben koͤnne, Die Ver⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="3149" ulx="260" uly="3055">wegenheit iſt zuweilen vermoͤgend das auszurich⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="3255" ulx="262" uly="3172">ten, was alle moͤgliche Klugheit nicht zu Stande</line>
        <line lrx="2020" lry="3372" ulx="261" uly="3289">bringen kann, *) Von</line>
        <line lrx="2030" lry="3523" ulx="315" uly="3411">e. Mehrere traurige Bepſpiele, wo Patienten bey ei⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="3630" ulx="412" uly="3544">ner, durch eine hartnaͤckige Verſtopfung oder Wind⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="3731" ulx="355" uly="3632">Lient. III. Band. M. ſucht</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="186" type="page" xml:id="s_Jd26-3_186">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_186.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1025" lry="157" type="textblock" ulx="840" uly="95">
        <line lrx="1025" lry="113" ulx="1008" uly="95">2 „</line>
        <line lrx="996" lry="157" ulx="840" uly="146">+—  —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2190" lry="720" type="textblock" ulx="555" uly="332">
        <line lrx="1704" lry="459" ulx="555" uly="332">178 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2190" lry="720" ulx="727" uly="526">Von den Wuͤrmern (vermes)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="968" type="textblock" ulx="580" uly="701">
        <line lrx="2322" lry="870" ulx="580" uly="701">Naß verſchiedene Arten von Wuͤrmern, als</line>
        <line lrx="2309" lry="968" ulx="623" uly="848">— die Spuhlwuͤrmer, Kuͤrbiswuͤrmer, Ma⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="1099" type="textblock" ulx="526" uly="988">
        <line lrx="2323" lry="1099" ulx="526" uly="988">denwuͤrmer und der Bandwurm ſich in den er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="1441" type="textblock" ulx="564" uly="1103">
        <line lrx="2302" lry="1201" ulx="564" uly="1103">ſten Wegen einzuniſten pflegen, iſt mehr als zu</line>
        <line lrx="2304" lry="1324" ulx="567" uly="1228">bekannt. Ich übergehe verſchiedene andre Ge⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="1441" ulx="566" uly="1335">wuͤrme, die ſich wider die natuͤrliche Ordnung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1564" type="textblock" ulx="557" uly="1450">
        <line lrx="2329" lry="1564" ulx="557" uly="1450">der Dinge daſelbſt aufhalten, mit Stillſchwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="2537" type="textblock" ulx="562" uly="1576">
        <line lrx="2302" lry="1677" ulx="567" uly="1576">gen; denn dieſe ſind von Vallisnieri, Andry,</line>
        <line lrx="2297" lry="1787" ulx="570" uly="1685">Le Clerc und Bianchi ſo genau beſchrieben</line>
        <line lrx="2300" lry="1911" ulx="566" uly="1818">worden, daß mir nichts mehr hinzuzuſetzen uͤbrig</line>
        <line lrx="2301" lry="2034" ulx="571" uly="1934">bleibt. Es gehoͤren aber dieſe letztern Bemer⸗</line>
        <line lrx="2299" lry="2149" ulx="562" uly="2049">kungen in der That mehr zu der Naturgeſchichte</line>
        <line lrx="1387" lry="2287" ulx="566" uly="2175">als Arzneywiſſenſchaft.</line>
        <line lrx="2287" lry="2392" ulx="739" uly="2250">Die Spuhlwuͤrmer ( lumbrici) ſind zwar</line>
        <line lrx="2292" lry="2537" ulx="564" uly="2396">vorzuͤglich bey Kindern von dem ſechsten Jahre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2790" type="textblock" ulx="562" uly="2523">
        <line lrx="2297" lry="2684" ulx="562" uly="2523">an bis zu ihrer Mannbarleit zu finden; man</line>
        <line lrx="2299" lry="2790" ulx="1367" uly="2639">, trift</line>
      </zone>
      <zone lrx="1883" lry="2802" type="textblock" ulx="1796" uly="2791">
        <line lrx="1883" lry="2802" ulx="1796" uly="2791">——————</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3710" type="textblock" ulx="592" uly="2818">
        <line lrx="2294" lry="2960" ulx="711" uly="2818">ſucht verurſachten heftigen Ausdehnung des Grimm⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="3064" ulx="607" uly="2969">darms unter den groͤßten Schmerzen und Aengſtlich⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="3181" ulx="699" uly="3075">keiten ohne alle Huͤlfe ſterben mußten, haben mich und</line>
        <line lrx="2291" lry="3280" ulx="592" uly="3185">andre ſchon laͤngſt wuͤnſchen gemacht, daß man doch in</line>
        <line lrx="2287" lry="3388" ulx="626" uly="3294">ſolchen ſonſt gewiß toͤdtlichen Faͤllen eine Durchboh⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="3488" ulx="679" uly="3400">rung der Gedaͤrme verſuchen moͤchte. Die Beyſpiele</line>
        <line lrx="2284" lry="3604" ulx="665" uly="3505">von der Heilung der Darmwunden und der gangrä⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="3710" ulx="667" uly="3617">noͤſen Bruͤche ſcheinen Neſes zu beſtaͤrken. A. d. G.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="651" type="textblock" ulx="2461" uly="374">
        <line lrx="2610" lry="458" ulx="2559" uly="374">1J</line>
        <line lrx="2602" lry="651" ulx="2461" uly="574">ffiſt ober</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1366" type="textblock" ulx="2444" uly="693">
        <line lrx="2610" lry="759" ulx="2455" uly="693">ein Ater</line>
        <line lrx="2594" lry="885" ulx="2450" uly="807">il ſcures</line>
        <line lrx="2610" lry="1010" ulx="2452" uly="928">in nerͤin</line>
        <line lrx="2610" lry="1122" ulx="2449" uly="1045">ſhender S</line>
        <line lrx="2610" lry="1248" ulx="2444" uly="1160">lig troc</line>
        <line lrx="2610" lry="1366" ulx="2447" uly="1283">en zirtn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1489" type="textblock" ulx="2418" uly="1396">
        <line lrx="2610" lry="1489" ulx="2418" uly="1396">r Beven</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3628" type="textblock" ulx="2428" uly="1513">
        <line lrx="2610" lry="1592" ulx="2453" uly="1513">Snt n</line>
        <line lrx="2610" lry="1725" ulx="2443" uly="1628">ſenhe Nech</line>
        <line lrx="2610" lry="1833" ulx="2442" uly="1746">Pfihren in</line>
        <line lrx="2584" lry="1962" ulx="2428" uly="1863">Wlc zn</line>
        <line lrx="2593" lry="2074" ulx="2439" uly="1979">D he, S</line>
        <line lrx="2608" lry="2207" ulx="2437" uly="2097">ig/  M j</line>
        <line lrx="2610" lry="2326" ulx="2434" uly="2226"> Nn,</line>
        <line lrx="2600" lry="2442" ulx="2428" uly="2350">bins e</line>
        <line lrx="2604" lry="2570" ulx="2432" uly="2469">uf ſlcg</line>
        <line lrx="2605" lry="2687" ulx="2455" uly="2589">Nhnn</line>
        <line lrx="2603" lry="2793" ulx="2436" uly="2695">hld</line>
        <line lrx="2610" lry="2909" ulx="2437" uly="2809">a</line>
        <line lrx="2609" lry="3037" ulx="2429" uly="2922">S nanh</line>
        <line lrx="2610" lry="3160" ulx="2428" uly="3045">9) gere</line>
        <line lrx="2601" lry="3269" ulx="2496" uly="3193">endern</line>
        <line lrx="2603" lry="3460" ulx="2455" uly="3295">nt</line>
        <line lrx="2610" lry="3519" ulx="2455" uly="3407">igt f</line>
        <line lrx="2604" lry="3628" ulx="2588" uly="3572">P</line>
      </zone>
      <zone lrx="2460" lry="2405" type="textblock" ulx="2428" uly="2097">
        <line lrx="2460" lry="2405" ulx="2428" uly="2097">☛ =☛ —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2449" lry="2644" type="textblock" ulx="2441" uly="2570">
        <line lrx="2449" lry="2644" ulx="2441" uly="2570">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2525" lry="3717" type="textblock" ulx="2472" uly="3683">
        <line lrx="2486" lry="3698" ulx="2472" uly="3683">14</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="187" type="page" xml:id="s_Jd26-3_187">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_187.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="91" lry="3065" type="textblock" ulx="54" uly="2960">
        <line lrx="91" lry="2981" ulx="54" uly="2960">“</line>
        <line lrx="91" lry="3065" ulx="83" uly="3030">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="49" lry="3001" type="textblock" ulx="31" uly="2969">
        <line lrx="49" lry="3001" ulx="31" uly="2969">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="497" type="textblock" ulx="467" uly="375">
        <line lrx="2019" lry="497" ulx="467" uly="375">Von den innerlichen Krankheiten. 179</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="1027" type="textblock" ulx="264" uly="576">
        <line lrx="2013" lry="667" ulx="264" uly="576">trifft aber auch dieſelben bey Perſonen von je⸗</line>
        <line lrx="2015" lry="783" ulx="268" uly="691">dem Alter an. Die Zeichen ihrer Gegenwart ſind</line>
        <line lrx="2015" lry="896" ulx="265" uly="809">ein ſaures Aufſtoßen, Eckel fuͤr Speiſen, oder</line>
        <line lrx="2022" lry="1027" ulx="274" uly="928">ein unerſaͤttlicher Hunger; ein zu Nachtzeiten ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="1132" type="textblock" ulx="143" uly="1028">
        <line lrx="2019" lry="1132" ulx="143" uly="1028">ſtehender Speich lfluß, wo bey Tage der Mund</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="1853" type="textblock" ulx="267" uly="1148">
        <line lrx="2058" lry="1251" ulx="267" uly="1148">voͤllig trocken bleibt; feurige Augen, bleiche Wan⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="1369" ulx="274" uly="1277">gen, Zaͤhnknirſchen im Schlafe, oder eine beſon⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="1488" ulx="279" uly="1383">dere Bewegung mit den Lippen und dem Schlunde,</line>
        <line lrx="2027" lry="1606" ulx="279" uly="1512">als wenn man etwas hinunterſchluckte; uͤbelrie⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="1719" ulx="276" uly="1628">chende Nachtſchweiße, und ein Schrecken und</line>
        <line lrx="2017" lry="1853" ulx="274" uly="1746">Auffahren im Schlafe, woruͤber die Kranken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="1967" type="textblock" ulx="244" uly="1860">
        <line lrx="2017" lry="1967" ulx="244" uly="1860">ploͤtzlich zu erwachen pflegen. Ferner entſtehet ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="3716" type="textblock" ulx="274" uly="1979">
        <line lrx="2004" lry="2080" ulx="274" uly="1979">Brechen, Sodbrennen, Gemurmel im Leibe, eine</line>
        <line lrx="2023" lry="2203" ulx="274" uly="2095">hoͤchſt unangenehme Empfindung von Stechen</line>
        <line lrx="2020" lry="2328" ulx="276" uly="2220">und Beißen, das ſich nicht anders als durch</line>
        <line lrx="2009" lry="2439" ulx="276" uly="2339">den Genuß der Speiſen ſtillen laͤßt, der Stuhl⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="2564" ulx="277" uly="2456">zwang, fluͤßige und weißliche Stuͤhle, der Hu⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="2671" ulx="279" uly="2569">ſten, der Schlucken u. ſ. f. Der geſpannte Bauch</line>
        <line lrx="2031" lry="2785" ulx="284" uly="2689">wird bald in die Hoͤhe getrieben, bald faͤllt er</line>
        <line lrx="2017" lry="2901" ulx="285" uly="2804">wieder meder, und wird widernatürlich platt.</line>
        <line lrx="2028" lry="3019" ulx="283" uly="2922">Bey manchen Patienten entſteht ein Fieber, wo⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="3148" ulx="286" uly="3041">bey der Schauder ſehr unordentlich wiederkoͤmmt.</line>
        <line lrx="2026" lry="3250" ulx="287" uly="3159">Bey andern findet man einen gleichen und dun⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="3376" ulx="287" uly="3275">keln Pulsſchlag; ja zuweilen kann man ihn faſt</line>
        <line lrx="2032" lry="3486" ulx="291" uly="3392">gar nicht fuͤhlen. Zu dieſen Merkmalen kann</line>
        <line lrx="2055" lry="3618" ulx="291" uly="3495">man noch verſchiedene Zufaͤlle hinzufuͤgen, die</line>
        <line lrx="2038" lry="3716" ulx="454" uly="3631">— M 2 von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="188" type="page" xml:id="s_Jd26-3_188">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_188.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1765" lry="461" type="textblock" ulx="1222" uly="355">
        <line lrx="1765" lry="461" ulx="1222" uly="355">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="762" lry="462" type="textblock" ulx="600" uly="389">
        <line lrx="762" lry="462" ulx="600" uly="389">180</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="1008" type="textblock" ulx="564" uly="545">
        <line lrx="2363" lry="663" ulx="593" uly="545">von Wuͤrmern zu entſtehen pflegen, als z. B. die</line>
        <line lrx="2365" lry="777" ulx="564" uly="668">Darmgicht, die Erſtickung, den Schwindel, con⸗</line>
        <line lrx="2363" lry="890" ulx="574" uly="783">vulſiviſche und ſchlaffuͤchtige Anfaͤlle, eine gewiſſe</line>
        <line lrx="2359" lry="1008" ulx="597" uly="910">Traͤgheit und Unempfindlichkeit, ein Wahnwitz,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="1188" type="textblock" ulx="610" uly="1030">
        <line lrx="2379" lry="1188" ulx="610" uly="1030">eine Sprachloſigkeit, Blindheit, Laͤhmung, Ohn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="1382" type="textblock" ulx="603" uly="1158">
        <line lrx="1197" lry="1238" ulx="603" uly="1158">machten u. d. g.</line>
        <line lrx="2346" lry="1382" ulx="773" uly="1207">Noch zuverlaͤſſiger aber als durch alle, auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="1485" type="textblock" ulx="569" uly="1384">
        <line lrx="2378" lry="1485" ulx="569" uly="1384">die deutlichſten Zeichen, iſt man von der Gegen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="1973" type="textblock" ulx="583" uly="1494">
        <line lrx="2342" lry="1601" ulx="595" uly="1494">wart der Wuͤrmer uͤberzeugt, wenn ſolche aus</line>
        <line lrx="1940" lry="1839" ulx="592" uly="1751">darm abgehen, durch welchen letztern</line>
        <line lrx="1828" lry="1973" ulx="583" uly="1852">weilen haufenweiſe herauskommen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="2193" type="textblock" ulx="576" uly="2107">
        <line lrx="2326" lry="2193" ulx="576" uly="2107">man ſie in den erſten Wegen toͤdtet, in Kurzem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="2447" type="textblock" ulx="506" uly="2195">
        <line lrx="2326" lry="2333" ulx="578" uly="2195">durch die Faͤulniß ſich aufloͤſen; und daher ent⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="2447" ulx="506" uly="2315">ſtiehen Stuͤhle, wo mit dem Unrathe eine zaͤhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2505" lry="2560" type="textblock" ulx="576" uly="2453">
        <line lrx="2505" lry="2560" ulx="576" uly="2453">und ſchleimige Materie vermiſcht iſt. Die An⸗ ſeae</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="2902" type="textblock" ulx="565" uly="2568">
        <line lrx="2320" lry="2689" ulx="572" uly="2568">faͤlle, welche von den Wuͤrmern herruͤhren, ſind</line>
        <line lrx="2313" lry="2792" ulx="576" uly="2696">zuweilen ſo heftig, daß die Empfindungen und</line>
        <line lrx="2316" lry="2902" ulx="565" uly="2806">Sinne dadurch gehemmt werden, und man ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3142" type="textblock" ulx="544" uly="3045">
        <line lrx="2314" lry="3142" ulx="544" uly="3045">nicht auf den zuſammengezogenen Puls und die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="3272" type="textblock" ulx="553" uly="3154">
        <line lrx="2340" lry="3272" ulx="553" uly="3154">Kaͤlte der aͤußern Gliedmaßen wohl Achtung giebt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="3376" type="textblock" ulx="555" uly="3278">
        <line lrx="2299" lry="3376" ulx="555" uly="3278">durch welches Zeichen man dennoch auf die wahre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="3490" type="textblock" ulx="551" uly="3389">
        <line lrx="2328" lry="3490" ulx="551" uly="3389">Arſache dieſer Zufaͤlle einigermaſſen ſchließen kann.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2292" lry="3684" type="textblock" ulx="542" uly="3506">
        <line lrx="2292" lry="3684" ulx="542" uly="3506">Wen ſchwerer aber iſt e⸗ die von Wuͤrmern hor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="3720" type="textblock" ulx="2137" uly="3631">
        <line lrx="2346" lry="3720" ulx="2137" uly="3631">ruͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="720" type="textblock" ulx="2448" uly="516">
        <line lrx="2610" lry="630" ulx="2451" uly="516">RD</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1396" type="textblock" ulx="2444" uly="710">
        <line lrx="2610" lry="794" ulx="2444" uly="710">Mrde</line>
        <line lrx="2610" lry="915" ulx="2475" uly="837">lan der</line>
        <line lrx="2594" lry="1036" ulx="2472" uly="948">laf</line>
        <line lrx="2610" lry="1158" ulx="2463" uly="1066">ſe die ge</line>
        <line lrx="2610" lry="1272" ulx="2459" uly="1187">hurch hin</line>
        <line lrx="2610" lry="1396" ulx="2461" uly="1306">lonnen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1841" type="textblock" ulx="596" uly="1559">
        <line lrx="2610" lry="1636" ulx="2377" uly="1559">(eugen ſi</line>
        <line lrx="2382" lry="1826" ulx="596" uly="1629">dem Munde, der Naſe, oder euechden Maſt⸗</line>
        <line lrx="2375" lry="1841" ulx="2032" uly="1721">rt ſie zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1750" type="textblock" ulx="2450" uly="1660">
        <line lrx="2610" lry="1750" ulx="2450" uly="1660">Pſen de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="1868" type="textblock" ulx="2405" uly="1776">
        <line lrx="2608" lry="1868" ulx="2405" uly="1776">in giden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2374" lry="2097" type="textblock" ulx="583" uly="1870">
        <line lrx="2369" lry="1950" ulx="1912" uly="1870">Oft aber er⸗</line>
        <line lrx="2374" lry="2097" ulx="583" uly="1987">mangelt dieſes Zeichen, weil die Wuͤrmer, wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2113" type="textblock" ulx="2440" uly="1900">
        <line lrx="2610" lry="1994" ulx="2450" uly="1900">Nütten ge</line>
        <line lrx="2609" lry="2113" ulx="2440" uly="2012">Meußt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2555" lry="3026" type="textblock" ulx="564" uly="2906">
        <line lrx="2555" lry="3026" ulx="564" uly="2906">fuͤr einen wahren Schlagfluß haͤlt, wenn man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="3192" type="textblock" ulx="2420" uly="3067">
        <line lrx="2604" lry="3192" ulx="2420" uly="3067">Ezeften</line>
      </zone>
      <zone lrx="2439" lry="3256" type="textblock" ulx="2417" uly="3199">
        <line lrx="2439" lry="3256" ulx="2417" uly="3199">==</line>
      </zone>
      <zone lrx="2439" lry="3367" type="textblock" ulx="2424" uly="3300">
        <line lrx="2439" lry="3367" ulx="2424" uly="3300">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2602" lry="3427" type="textblock" ulx="2372" uly="3324">
        <line lrx="2602" lry="3427" ulx="2372" uly="3324"> Bichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3914" type="textblock" ulx="2465" uly="3595">
        <line lrx="2607" lry="3716" ulx="2465" uly="3595">ar</line>
        <line lrx="2610" lry="3823" ulx="2492" uly="3715">ung</line>
        <line lrx="2575" lry="3914" ulx="2491" uly="3819">ſAern</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="189" type="page" xml:id="s_Jd26-3_189">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_189.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="162" lry="635" type="textblock" ulx="0" uly="567">
        <line lrx="162" lry="635" ulx="0" uly="567">td d</line>
      </zone>
      <zone lrx="115" lry="649" type="textblock" ulx="56" uly="607">
        <line lrx="115" lry="649" ulx="56" uly="607">d.</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="1133" type="textblock" ulx="0" uly="691">
        <line lrx="160" lry="761" ulx="0" uly="691">winde, con</line>
        <line lrx="171" lry="888" ulx="0" uly="808">ine geniſt</line>
        <line lrx="173" lry="1006" ulx="0" uly="927">n Vahnuit,</line>
        <line lrx="175" lry="1133" ulx="0" uly="1049">ihnn O⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="177" lry="1592" type="textblock" ulx="0" uly="1341">
        <line lrx="177" lry="1592" ulx="0" uly="1341">w! nrn</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="1730" type="textblock" ulx="0" uly="1542">
        <line lrx="142" lry="1689" ulx="37" uly="1649">4 er G</line>
        <line lrx="180" lry="1730" ulx="0" uly="1542">i d 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="92" lry="1907" type="textblock" ulx="87" uly="1897">
        <line lrx="92" lry="1907" ulx="87" uly="1897">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="34" lry="1975" type="textblock" ulx="0" uly="1947">
        <line lrx="34" lry="1975" ulx="0" uly="1947">I.</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="2089" type="textblock" ulx="57" uly="2013">
        <line lrx="190" lry="2089" ulx="57" uly="2013">r,</line>
      </zone>
      <zone lrx="66" lry="2097" type="textblock" ulx="0" uly="2030">
        <line lrx="66" lry="2097" ulx="0" uly="2030">W</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="2334" type="textblock" ulx="1" uly="2128">
        <line lrx="190" lry="2215" ulx="1" uly="2128">Kuun</line>
        <line lrx="186" lry="2334" ulx="10" uly="2241">ud Ge! n</line>
      </zone>
      <zone lrx="165" lry="2460" type="textblock" ulx="0" uly="2376">
        <line lrx="165" lry="2460" ulx="0" uly="2376">tache in</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="2709" type="textblock" ulx="0" uly="2486">
        <line lrx="195" lry="2560" ulx="113" uly="2486">R</line>
        <line lrx="196" lry="2631" ulx="168" uly="2591">d</line>
        <line lrx="196" lry="2709" ulx="0" uly="2610">ſuirn,</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="2922" type="textblock" ulx="0" uly="2731">
        <line lrx="192" lry="2827" ulx="0" uly="2731">Girnnge“</line>
        <line lrx="195" lry="2922" ulx="70" uly="2828"> N , 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3557" type="textblock" ulx="0" uly="3228">
        <line lrx="195" lry="3393" ulx="7" uly="3228">9e ge⸗</line>
        <line lrx="198" lry="3500" ulx="0" uly="3302">62 nn</line>
        <line lrx="201" lry="3494" ulx="75" uly="3464">i 6</line>
        <line lrx="120" lry="3557" ulx="0" uly="3476"> N.</line>
      </zone>
      <zone lrx="9" lry="3665" type="textblock" ulx="0" uly="3636">
        <line lrx="9" lry="3665" ulx="0" uly="3636">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="617" type="textblock" ulx="487" uly="502">
        <line lrx="2068" lry="617" ulx="487" uly="502">Von den innerlichen Krankheiten. 181</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="801" type="textblock" ulx="280" uly="661">
        <line lrx="2027" lry="801" ulx="280" uly="661">ruͤhrenden krampfhaften Zufaͤlle bey den Kindern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="3045" type="textblock" ulx="257" uly="811">
        <line lrx="2036" lry="924" ulx="275" uly="811">von der fallenden Sucht zu unterſcheiden; und</line>
        <line lrx="2017" lry="1035" ulx="277" uly="924">dieſes iſt faſt unmoͤglich, wenn man nicht vor⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="1153" ulx="276" uly="1060">her die ganzen Zufaͤlle genau uͤberlegt, und da⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="1272" ulx="273" uly="1180">durch hinter die eigentliche Urſache des Uebels zu</line>
        <line lrx="2009" lry="1397" ulx="273" uly="1293">kommen ſucht. Ueberdem zaͤhlet man die Wuͤr⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="1513" ulx="272" uly="1401">mer unter die Zufaͤlle ſchwerer Krankheiten. So</line>
        <line lrx="2043" lry="1630" ulx="270" uly="1525">erzeugen ſich *) dergleichen in den Blattern und</line>
        <line lrx="2005" lry="1746" ulx="267" uly="1651">Maſern, desgleichen in faulen, boͤsartigen, Fleck⸗</line>
        <line lrx="2004" lry="1863" ulx="266" uly="1771">und epidemiſchen Fiebern, die daher von den ge⸗</line>
        <line lrx="1994" lry="1982" ulx="265" uly="1890">meinen Aerzten Wurmfieber genennet werden.</line>
        <line lrx="2002" lry="2101" ulx="261" uly="2005">Die Spuhlwuͤrmer durchbohren zuweilen den Ma⸗</line>
        <line lrx="2000" lry="2220" ulx="263" uly="2126">gen und die Gedaͤrme, und machen ſich eine Oeff⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="2339" ulx="264" uly="2249">nung, woraus ſie in die Hoͤhle des Unterleibes</line>
        <line lrx="2001" lry="2454" ulx="258" uly="2358">kriechen; oder ſie zernagen ſogar das Darmfell</line>
        <line lrx="2003" lry="2565" ulx="259" uly="2477">und die Muſkeln des Unterleibes. Wenn ſie ſich</line>
        <line lrx="2038" lry="2702" ulx="265" uly="2597">in die Fetthaut ſetzen, ſo erregen ſie daſelbſt eine</line>
        <line lrx="2003" lry="2809" ulx="261" uly="2709">Entzuͤndung, die in ein Eitergeſchwuͤr uͤbergeht,</line>
        <line lrx="2002" lry="2928" ulx="260" uly="2833">aus dem, wenn man es oͤffnet, Wuͤrmer heraus⸗</line>
        <line lrx="2017" lry="3045" ulx="257" uly="2931">kriechen. Dergleichen Geſchichten ſindet man in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2001" lry="3169" type="textblock" ulx="246" uly="3063">
        <line lrx="2001" lry="3169" ulx="246" uly="3063">den Schriften der Aerzte aufgezeichnet, wo viel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2106" lry="3522" type="textblock" ulx="188" uly="3181">
        <line lrx="1999" lry="3314" ulx="188" uly="3181">mals die Wuͤrmer um den Nabel herum und in</line>
        <line lrx="2046" lry="3411" ulx="259" uly="3297">den Weichen hervorgekommen ind. H</line>
        <line lrx="2106" lry="3522" ulx="1089" uly="3427">M 3 Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3644" type="textblock" ulx="72" uly="3547">
        <line lrx="201" lry="3644" ulx="72" uly="3547">en he⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="3672" type="textblock" ulx="329" uly="3562">
        <line lrx="2097" lry="3672" ulx="329" uly="3562">*) Es iſt nicht möͤglich, daß ſich die Wuͤrmer in ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2163" lry="3827" type="textblock" ulx="398" uly="3689">
        <line lrx="2163" lry="3827" ulx="398" uly="3689">kurzer Zeit erzeugen koͤnnen, ſondern ſie gehen nuur</line>
      </zone>
      <zone lrx="1501" lry="3946" type="textblock" ulx="405" uly="3796">
        <line lrx="1501" lry="3946" ulx="405" uly="3796">ſodann haufenweiſe ab. A. d. eb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="190" type="page" xml:id="s_Jd26-3_190">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_190.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1753" lry="595" type="textblock" ulx="612" uly="493">
        <line lrx="1753" lry="595" ulx="612" uly="493">rSsZI Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2373" lry="2105" type="textblock" ulx="564" uly="687">
        <line lrx="2366" lry="782" ulx="785" uly="687">Die Madenwuͤrmer (aſcarides) ſind wie die</line>
        <line lrx="2367" lry="905" ulx="624" uly="810">Kaͤſemaden geſtaltet, rund und klein, und ſie ge⸗</line>
        <line lrx="2367" lry="1021" ulx="564" uly="915">hen, wie man oft ſiehet, mit dem Unrathe durch</line>
        <line lrx="2373" lry="1137" ulx="612" uly="1045">den Stuhlgang ab. Sie haben in dem Maſt⸗</line>
        <line lrx="2367" lry="1262" ulx="615" uly="1173">darm ihren Sitz, und erregen daher in dem Af⸗</line>
        <line lrx="2367" lry="1378" ulx="633" uly="1286">ter einen Stuhlzwang oder ein hoͤchſt empfindli⸗</line>
        <line lrx="2368" lry="1497" ulx="618" uly="1409">ches Jucken. Oft Eſnd ſie in ſo großer Menge</line>
        <line lrx="2366" lry="1625" ulx="638" uly="1507">darinnen befinblich, daß ſie auch außer der Zeit</line>
        <line lrx="2364" lry="1732" ulx="618" uly="1645">wo die Heffnung des Leibes, erfolget, ſich einen</line>
        <line lrx="2363" lry="1892" ulx="566" uly="1766">Ausgang machen und die benachbarten Theile</line>
        <line lrx="1129" lry="1998" ulx="627" uly="1877">verunreinigen.</line>
        <line lrx="2359" lry="2105" ulx="799" uly="1939">Die Kuͤrbiswuͤrmer (cucurbitini) ſehen den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2470" lry="2420" type="textblock" ulx="599" uly="2112">
        <line lrx="2470" lry="2221" ulx="599" uly="2112">Kuͤrbiskernen ſehr aͤhnlich; ſie ſind deutlicher zu</line>
        <line lrx="2467" lry="2420" ulx="627" uly="2237">entdecken als die Maden, und ein niche unſiche⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2459" lry="3449" type="textblock" ulx="497" uly="2361">
        <line lrx="2447" lry="2471" ulx="622" uly="2361">res Merkmal von dem Bandwurme. Sie han⸗</line>
        <line lrx="2361" lry="2582" ulx="642" uly="2471">gen manchmal in einer langen Reihe wie an ei⸗</line>
        <line lrx="2361" lry="2706" ulx="625" uly="2590">ner Kette aneinander, laſſen ſich auch nicht leicht</line>
        <line lrx="2361" lry="2811" ulx="627" uly="2711">von einander trennen. Dieſe Wuͤrmer verurſa—</line>
        <line lrx="2360" lry="2986" ulx="627" uly="2846">chen bisweilen ein hoͤchſtbeſchwerliches Jucken im</line>
        <line lrx="2450" lry="3074" ulx="621" uly="2961">After, und gehen eben ſo wie die Maden auch</line>
        <line lrx="2360" lry="3172" ulx="497" uly="3073">oyne den Stuhlgang, oft ganz allein von freyen</line>
        <line lrx="2459" lry="3300" ulx="518" uly="3183">Stucken, zur Oeffnung des Maſtdarms heraus. *)</line>
        <line lrx="2358" lry="3449" ulx="1811" uly="3362">Der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2358" lry="3855" type="textblock" ulx="653" uly="3606">
        <line lrx="2358" lry="3767" ulx="653" uly="3606">—Sie fnd, wie bekannt, nur einzelne Glieder des</line>
        <line lrx="1521" lry="3855" ulx="767" uly="3758">Bandwurms. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1831" type="textblock" ulx="2446" uly="680">
        <line lrx="2610" lry="752" ulx="2540" uly="680">Der</line>
        <line lrx="2610" lry="881" ulx="2480" uly="803">in bre</line>
        <line lrx="2610" lry="1000" ulx="2470" uly="924">, Ennſ</line>
        <line lrx="2587" lry="1122" ulx="2460" uly="1045">lung iſt,</line>
        <line lrx="2610" lry="1242" ulx="2458" uly="1162">Man ſind</line>
        <line lrx="2610" lry="1360" ulx="2464" uly="1272">genane g</line>
        <line lrx="2587" lry="1478" ulx="2465" uly="1404">er Mn</line>
        <line lrx="2604" lry="1601" ulx="2452" uly="1519">Ginſeet on</line>
        <line lrx="2589" lry="1831" ulx="2446" uly="1635">iu is</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="191" type="page" xml:id="s_Jd26-3_191">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_191.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="195" lry="2485" type="textblock" ulx="0" uly="692">
        <line lrx="192" lry="759" ulx="0" uly="692">ſond wie</line>
        <line lrx="192" lry="893" ulx="0" uly="815">in und ſie he</line>
        <line lrx="193" lry="1013" ulx="0" uly="934">1luthe durc</line>
        <line lrx="195" lry="1248" ulx="3" uly="1173">daher a alß</line>
        <line lrx="193" lry="1504" ulx="3" uly="1418"> geber Men;</line>
        <line lrx="193" lry="1622" ulx="0" uly="1533">alſet de</line>
        <line lrx="191" lry="1745" ulx="0" uly="1657">lat ſch d</line>
        <line lrx="187" lry="2363" ulx="3" uly="2262">Nat iſcni</line>
        <line lrx="185" lry="2485" ulx="1" uly="2384">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="2605" type="textblock" ulx="0" uly="2514">
        <line lrx="187" lry="2605" ulx="0" uly="2514">1 ie i</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2972" type="textblock" ulx="0" uly="2758">
        <line lrx="187" lry="2848" ulx="0" uly="2758">Oiror n</line>
        <line lrx="189" lry="2972" ulx="0" uly="2869">Nit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="571" type="textblock" ulx="526" uly="465">
        <line lrx="2076" lry="571" ulx="526" uly="465">Von den innerlichen Krankheiten. 183</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="1600" type="textblock" ulx="301" uly="652">
        <line lrx="2075" lry="754" ulx="483" uly="652">Der Bandwurm (ſolium, tænia, le ſolitaire)</line>
        <line lrx="2074" lry="874" ulx="310" uly="783">iſt ein breitgedruͤckter Wurm, der unzaͤhlige Kno⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="995" ulx="301" uly="898">ten, Einſchnitte, oder Glieder hat, erſtaunend</line>
        <line lrx="2064" lry="1117" ulx="310" uly="1025">lang iſt, und ſich in den erſten Wegen aufhaͤlt.</line>
        <line lrx="2066" lry="1247" ulx="313" uly="1146">Man findet in verſchiedenen Schriften der Aerzte</line>
        <line lrx="2062" lry="1353" ulx="311" uly="1261">genaue Beſchreibungen und ſchoͤne Abzeichnun⸗</line>
        <line lrx="2061" lry="1471" ulx="311" uly="1363">gen davon. Seine Laͤnge kann man nicht mit</line>
        <line lrx="2058" lry="1600" ulx="308" uly="1505">Gewißheit angeben; denn es gehet dieſer unge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="1710" type="textblock" ulx="288" uly="1607">
        <line lrx="2055" lry="1710" ulx="288" uly="1607">heure Wurm niemals ganz fort; man kann aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2140" lry="3840" type="textblock" ulx="284" uly="1740">
        <line lrx="2056" lry="1830" ulx="301" uly="1740">doch muthmaßen, daß er bis auf fuͤnf und zwan⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="1947" ulx="305" uly="1860">zig franzoͤſiſche Ellen lang ſey. Ja es bezeuget</line>
        <line lrx="2044" lry="2068" ulx="306" uly="1978">Plinius, Tulpius, Ruyſch, Boerhaagve und</line>
        <line lrx="2041" lry="2187" ulx="303" uly="2080">andre, daß er wohl noch laͤnger gefunden werde.</line>
        <line lrx="2043" lry="2307" ulx="294" uly="2218">Man behauptet gemeiniglich, daß in einem Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2140" lry="2428" ulx="289" uly="2329">per nur ein einziger Wurm von dieſer Art vor.</line>
        <line lrx="2043" lry="2542" ulx="291" uly="2441">handen ſeyn koͤnne, Es iſt aber kein Zweifel,</line>
        <line lrx="2041" lry="2664" ulx="301" uly="2574">daß man bey Hunden und andern vierfuͤßigen</line>
        <line lrx="2042" lry="2787" ulx="298" uly="2689">Thieren deren mehrere entdecket hat; und es</line>
        <line lrx="2037" lry="2902" ulx="284" uly="2809">ſchließen daher einige, die verſchiedene wichtige</line>
        <line lrx="2038" lry="3022" ulx="292" uly="2919">Beweisgruͤnde vor ſich haben, daß man auch in</line>
        <line lrx="2038" lry="3133" ulx="290" uly="3040">dem menſchlichen Koͤrper mehr als einen Wurm</line>
        <line lrx="2102" lry="3254" ulx="290" uly="3147">von dieſer Art antreffen könne. Aus den Zeich⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="3374" ulx="293" uly="3256">nungen und Beſchreibungen laͤßt es ſich ſchlieſ⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="3489" ulx="301" uly="3398">ſen, daß derſelbe einen Kopf habe. Mir aber</line>
        <line lrx="2045" lry="3603" ulx="304" uly="3505">iſt nicht ein einziger Fall davon vorgekommen,</line>
        <line lrx="2054" lry="3737" ulx="305" uly="3629">wiewohl ich unzaͤhlige Unterfuchungen angeſtellt</line>
        <line lrx="2059" lry="3840" ulx="1168" uly="3742">M 4 dhdda⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="192" type="page" xml:id="s_Jd26-3_192">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_192.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1738" lry="529" type="textblock" ulx="577" uly="425">
        <line lrx="1738" lry="529" ulx="577" uly="425">184 Errſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="729" type="textblock" ulx="579" uly="620">
        <line lrx="2610" lry="729" ulx="579" uly="620">habe; ſondern ich habe denſelben bey der Oeff⸗ Scne/</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="852" type="textblock" ulx="583" uly="743">
        <line lrx="2319" lry="852" ulx="583" uly="743">nung der Leichname jederzeit auf beyden Seiten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2501" lry="1079" type="textblock" ulx="581" uly="857">
        <line lrx="2501" lry="977" ulx="581" uly="857">ſpitzig gefunden. Ich will daher dieſe Sache 4</line>
        <line lrx="2311" lry="1079" ulx="582" uly="975">nicht weiter unterſuchen und beſtimmen, ſondern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2229" lry="1201" type="textblock" ulx="584" uly="1093">
        <line lrx="2229" lry="1201" ulx="584" uly="1093">lieber von ausgemachten Wahrheiten reden. *)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="1305" type="textblock" ulx="745" uly="1212">
        <line lrx="2336" lry="1305" ulx="745" uly="1212">Die Verwandſchaft des Bandwurms und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="1704" type="textblock" ulx="580" uly="1330">
        <line lrx="2312" lry="1440" ulx="580" uly="1330">der Kuͤrbiswuͤrmer iſt zwar in der That nicht wohl</line>
        <line lrx="2305" lry="1554" ulx="583" uly="1454">einzuſehen; ſie iſt aber doch ganz ſicher, da, wie</line>
        <line lrx="2299" lry="1704" ulx="580" uly="1574">gedacht, der Abgang der letztern von der Gegen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="1923" type="textblock" ulx="577" uly="1693">
        <line lrx="2297" lry="1807" ulx="577" uly="1693">wart des erſtern zeuget. *) Es giebt aber auch</line>
        <line lrx="2351" lry="1923" ulx="578" uly="1811">noch andere Zeichen, die dieſen hoͤchſt unange⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="2033" type="textblock" ulx="577" uly="1929">
        <line lrx="2302" lry="2033" ulx="577" uly="1929">nehmen Gaſt verrathen; dergleichen ſind Uebel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="2164" type="textblock" ulx="574" uly="2048">
        <line lrx="2346" lry="2164" ulx="574" uly="2048">keiten, Ekel fuͤr Speiſen, ein großer Heißhunger,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="2874" type="textblock" ulx="521" uly="2169">
        <line lrx="2300" lry="2269" ulx="573" uly="2169">ein unreiner Mund, ein ſaures und ranziges Auf⸗</line>
        <line lrx="2300" lry="2396" ulx="568" uly="2268">ſioßen, oͤfteres Auswerfen des Speichels, ein</line>
        <line lrx="2294" lry="2502" ulx="569" uly="2405">Uebelſeyn, eine blaͤuliche Geſichts farbe, eine Schwaͤ⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="2632" ulx="521" uly="2496">che der Augen, eine gewiſſe Empfindung eines</line>
        <line lrx="2289" lry="2752" ulx="563" uly="2622">Drückens in dem Bauche, Schmerzen, die bald</line>
        <line lrx="2290" lry="2874" ulx="569" uly="2761">in dem Magen, bald in der Leber, bald in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="3027" type="textblock" ulx="565" uly="2860">
        <line lrx="2346" lry="3027" ulx="565" uly="2860">Rucken zu ſitzen ſcheinen, ſchleimige und mit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3173" type="textblock" ulx="2004" uly="3009">
        <line lrx="2294" lry="3173" ulx="2004" uly="3009">Schtur⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2209" lry="3196" type="textblock" ulx="1188" uly="3183">
        <line lrx="2209" lry="3196" ulx="1480" uly="3183">. .</line>
        <line lrx="1359" lry="3192" ulx="1188" uly="3186">8 SSSU</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="3773" type="textblock" ulx="571" uly="3278">
        <line lrx="2310" lry="3374" ulx="620" uly="3278">*) Es iſt ausgemacht, daß der Bandwurm einen Kopf</line>
        <line lrx="2292" lry="3525" ulx="630" uly="3394">hat. Man ſehe hiervon honnet in den Mcmoir. drel.</line>
        <line lrx="1599" lry="3573" ulx="571" uly="3499">Tom. I. p. 494. A. d. Ueb.</line>
        <line lrx="2281" lry="3738" ulx="609" uly="3558">**) Sie ſind bloß die getrennten Glieder des Band⸗</line>
        <line lrx="1414" lry="3773" ulx="665" uly="3706">wurms. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1919" type="textblock" ulx="2457" uly="1601">
        <line lrx="2610" lry="1687" ulx="2457" uly="1601">Nr Schlaf</line>
        <line lrx="2610" lry="1801" ulx="2457" uly="1718">ſchin den</line>
        <line lrx="2610" lry="1919" ulx="2459" uly="1839">t ors de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2039" type="textblock" ulx="2410" uly="1947">
        <line lrx="2610" lry="2039" ulx="2410" uly="1947">l ge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2288" type="textblock" ulx="2453" uly="2078">
        <line lrx="2610" lry="2172" ulx="2453" uly="2078">nſrhen,</line>
        <line lrx="2588" lry="2288" ulx="2453" uly="2193">lunn pen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2409" type="textblock" ulx="2445" uly="2328">
        <line lrx="2610" lry="2409" ulx="2445" uly="2328">I ce</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3006" type="textblock" ulx="2447" uly="2432">
        <line lrx="2600" lry="2524" ulx="2447" uly="2432">Karcheen</line>
        <line lrx="2548" lry="2627" ulx="2458" uly="2552">wae.</line>
        <line lrx="2598" lry="2755" ulx="2528" uly="2679">Mr</line>
        <line lrx="2610" lry="3006" ulx="2453" uly="2911">heler gea</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3251" type="textblock" ulx="2462" uly="3143">
        <line lrx="2610" lry="3251" ulx="2462" uly="3143">(Darne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3731" type="textblock" ulx="2467" uly="3267">
        <line lrx="2594" lry="3357" ulx="2467" uly="3267"> Eie</line>
        <line lrx="2597" lry="3483" ulx="2476" uly="3375">clh</line>
        <line lrx="2610" lry="3593" ulx="2488" uly="3493">tae</line>
        <line lrx="2610" lry="3731" ulx="2481" uly="3610">e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="193" type="page" xml:id="s_Jd26-3_193">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_193.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="169" lry="1312" type="textblock" ulx="0" uly="644">
        <line lrx="163" lry="728" ulx="0" uly="644">n ber Oeß⸗</line>
        <line lrx="162" lry="841" ulx="0" uly="766">a Seiten</line>
        <line lrx="162" lry="963" ulx="18" uly="883">lſe Goche</line>
        <line lrx="159" lry="1076" ulx="0" uly="1007">un ſndert</line>
        <line lrx="138" lry="1206" ulx="1" uly="1128">1 tan.)</line>
        <line lrx="169" lry="1312" ulx="0" uly="1246">Mrurns w</line>
      </zone>
      <zone lrx="172" lry="1444" type="textblock" ulx="2" uly="1365">
        <line lrx="172" lry="1444" ulx="2" uly="1365">Bet ictdeg</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="1567" type="textblock" ulx="9" uly="1501">
        <line lrx="168" lry="1567" ulx="9" uly="1501">iit,</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="3131" type="textblock" ulx="0" uly="1610">
        <line lrx="164" lry="1686" ulx="7" uly="1610">n Nber⸗</line>
        <line lrx="175" lry="2054" ulx="0" uly="1962">c in e</line>
        <line lrx="178" lry="2295" ulx="1" uly="2203">nun es</line>
        <line lrx="177" lry="2411" ulx="0" uly="2322">Higelt an</line>
        <line lrx="167" lry="2641" ulx="0" uly="2439">N e</line>
        <line lrx="178" lry="2791" ulx="0" uly="2579">ufn, . *</line>
        <line lrx="176" lry="2908" ulx="0" uly="2808">/MK</line>
        <line lrx="171" lry="3031" ulx="0" uly="2918">“ N</line>
        <line lrx="167" lry="3131" ulx="80" uly="3052">Shn</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="3281" type="textblock" ulx="0" uly="3216">
        <line lrx="196" lry="3281" ulx="0" uly="3216">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="119" lry="3554" type="textblock" ulx="4" uly="3459">
        <line lrx="119" lry="3554" ulx="4" uly="3459">“M Mn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2015" lry="541" type="textblock" ulx="479" uly="417">
        <line lrx="2015" lry="541" ulx="479" uly="417">Von den innerlichen Krankheiten. 18 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="726" type="textblock" ulx="288" uly="603">
        <line lrx="2024" lry="726" ulx="288" uly="603">Schmerzen abgehende Stuͤhle u. d. g. Bey man⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="851" type="textblock" ulx="291" uly="743">
        <line lrx="2088" lry="851" ulx="291" uly="743">chen Weibsperſonen tritt der Unterleib ſehr in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="964" type="textblock" ulx="263" uly="859">
        <line lrx="2030" lry="964" ulx="263" uly="859">die Hoͤhe, die Eßluſt faͤllt weg oder auf unge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="1561" type="textblock" ulx="290" uly="990">
        <line lrx="2027" lry="1080" ulx="290" uly="990">wohnte Dinge, die Monatszeit verhaͤlt ſich, ſo</line>
        <line lrx="2036" lry="1203" ulx="290" uly="1108">daß man ſie zuweilen fuͤr ſchwanger haͤlt. End⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="1325" ulx="294" uly="1231">lich erreget dieſer ſo ſchaͤdliche Wurm auch be⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="1438" ulx="298" uly="1350">denkliche Zufaͤlle, als Ohnmachten, heftige Kopf⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="1561" ulx="296" uly="1472">ſchmerzen, Schwindel, Zuckungen, Anfaͤlle von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="1675" type="textblock" ulx="227" uly="1590">
        <line lrx="2035" lry="1675" ulx="227" uly="1590">der Schlafſucht u. ſ. f. Der Bandwurm ſtreckt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="1803" type="textblock" ulx="295" uly="1699">
        <line lrx="2037" lry="1803" ulx="295" uly="1699">ſich in dem ganzen Darmeanale aus, und ſteiget</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="1916" type="textblock" ulx="284" uly="1811">
        <line lrx="2031" lry="1916" ulx="284" uly="1811">oft aus dem Magen in den Schlund herauf, wo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2109" lry="3684" type="textblock" ulx="296" uly="1947">
        <line lrx="2033" lry="2033" ulx="296" uly="1947">bey die Kranken große Bangigkeit und Schrecken</line>
        <line lrx="2035" lry="2160" ulx="298" uly="2065">empfinden, ja manche brechen gar große Stuͤcken</line>
        <line lrx="2032" lry="2277" ulx="303" uly="2186">davon weg. Endlich erlangen diejenigen Perſo⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2393" ulx="302" uly="2305">nen, welche den Bandwurm haben, nach großen</line>
        <line lrx="2039" lry="2578" ulx="301" uly="2412">Krankheiten ſehr ſehwer ihre vorige Geſundheit</line>
        <line lrx="547" lry="2618" ulx="306" uly="2545">wieder.</line>
        <line lrx="2056" lry="2745" ulx="474" uly="2583">Man kann aus dem, was ich bisher geſagt</line>
        <line lrx="2060" lry="2872" ulx="314" uly="2767">habe, leicht ſchließen, daß die Spuhlwuͤrmer zu⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="2979" ulx="310" uly="2887">weilen gefaͤhrliche Zufaͤlle erregen, naͤmlich Laͤh⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="3130" ulx="312" uly="3008">mungen, Tollheit, Zuckungen, die fallende Sucht,</line>
        <line lrx="2062" lry="3224" ulx="321" uly="3124">die Darmgicht und andre ſchreckliche Krankhei⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="3335" ulx="323" uly="3240">ten. Sie verhindern bisweilen die Abſonderung</line>
        <line lrx="2069" lry="3457" ulx="323" uly="3345">der Milch bey den Ammen; und beſonders ma⸗</line>
        <line lrx="2109" lry="3563" ulx="330" uly="3476">chen die rothen, die viel ſchlimmer als die an⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="3684" ulx="329" uly="3596">dern ſind, oͤfters ſo viel Unruhe, daß ſie die al⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="194" type="page" xml:id="s_Jd26-3_194">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_194.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1013" lry="154" type="textblock" ulx="741" uly="117">
        <line lrx="1013" lry="154" ulx="741" uly="117">ess:</line>
      </zone>
      <zone lrx="1732" lry="559" type="textblock" ulx="595" uly="438">
        <line lrx="1732" lry="559" ulx="595" uly="438">186 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="871" type="textblock" ulx="586" uly="649">
        <line lrx="2326" lry="746" ulx="589" uly="649">lergefaͤhrlichſten Fieber, die man mit Recht Wurm⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="871" ulx="586" uly="775">fieber nennen kann, erregen. Unter dieſe gehoͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="995" type="textblock" ulx="502" uly="865">
        <line lrx="2369" lry="995" ulx="502" uly="865">ren aber die faulen und bosartigen Fieber nicht,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="2411" type="textblock" ulx="510" uly="1012">
        <line lrx="2314" lry="1109" ulx="583" uly="1012">welche, wie oben gedacht, zu der Erzeugung *)</line>
        <line lrx="2309" lry="1225" ulx="583" uly="1108">der Wuͤrmer Gelegenheit geben. Man kann ſich</line>
        <line lrx="2320" lry="1345" ulx="577" uly="1248">hierbey einen guten Ausgang der Sache verſpre⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="1468" ulx="577" uly="1357">chen, wenn ſie durch den Maſtdarm frenwillig</line>
        <line lrx="2300" lry="1579" ulx="574" uly="1482">fortgehen; aber es ſieht hingegen mißlich aus,</line>
        <line lrx="2298" lry="1698" ulx="572" uly="1590">wenn ſie zum Munde herauskommen, beſonders</line>
        <line lrx="2300" lry="1848" ulx="510" uly="1723">wenn mit ihnen eine ſchwaͤrzliche und ſtinkende</line>
        <line lrx="2294" lry="1960" ulx="565" uly="1845">Feuchtigkeit abgehet. Die Madenwuͤrmer ſind</line>
        <line lrx="2296" lry="2053" ulx="569" uly="1962">nicht gefaͤhrlich, da dieſelben nur in dem Maſt⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="2171" ulx="562" uly="2061">darm eine unangenehme Empfindung verurſachen.</line>
        <line lrx="2286" lry="2289" ulx="556" uly="2197">Die Kuͤrbiswuͤrmer ſind an und fuͤr ſich ſelbſt</line>
        <line lrx="2281" lry="2411" ulx="555" uly="2320">auch nicht bedenklich; weil ſie aber die Gegen⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="2542" type="textblock" ulx="551" uly="2439">
        <line lrx="2340" lry="2542" ulx="551" uly="2439">wart des Bandwurms zu erkennen geben, ſo ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2277" lry="2776" type="textblock" ulx="540" uly="2549">
        <line lrx="2275" lry="2677" ulx="550" uly="2549">urſachen ſie, daß man ſich fuͤr ihnen fuͤrchtet.</line>
        <line lrx="2277" lry="2776" ulx="540" uly="2675">Der Bandwurm endlich, den viele fuͤr angebo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="2886" type="textblock" ulx="545" uly="2794">
        <line lrx="2309" lry="2886" ulx="545" uly="2794">ren halten, erregt ſchreckhafte Zufaͤlle, welche fuͤr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2266" lry="3613" type="textblock" ulx="461" uly="2901">
        <line lrx="2266" lry="3007" ulx="542" uly="2901">eben ſo viel gefaͤhrliche Krankheiten gehalten wer⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="3119" ulx="537" uly="3019">den muͤſſen. Denn außer dem, was wir ſchon</line>
        <line lrx="2263" lry="3245" ulx="535" uly="3127">davon erzaͤhlt haben, erfolgen noch ſchleichende</line>
        <line lrx="2262" lry="3354" ulx="527" uly="3262">Fieber, eine Abzehrung, Waſſerſucht, Windſucht</line>
        <line lrx="2256" lry="3525" ulx="461" uly="3382">u. d. 9 Einige haben ſo gar dafuͤr gehalten,</line>
        <line lrx="2258" lry="3613" ulx="2133" uly="3506">daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="564" lry="3659" type="textblock" ulx="532" uly="3652">
        <line lrx="564" lry="3659" ulx="532" uly="3652">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="1453" lry="3831" type="textblock" ulx="580" uly="3730">
        <line lrx="1453" lry="3831" ulx="580" uly="3730">*) Oter Abgang. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="772" type="textblock" ulx="2466" uly="691">
        <line lrx="2610" lry="772" ulx="2466" uly="691">def bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="896" type="textblock" ulx="2409" uly="810">
        <line lrx="2605" lry="896" ulx="2409" uly="810">Eitündu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1496" type="textblock" ulx="2458" uly="933">
        <line lrx="2610" lry="1005" ulx="2463" uly="933">fenne, C</line>
        <line lrx="2599" lry="1129" ulx="2458" uly="1051">gelchetere</line>
        <line lrx="2602" lry="1249" ulx="2541" uly="1168">Dey</line>
        <line lrx="2610" lry="1365" ulx="2480" uly="1282">Eyuhlri</line>
        <line lrx="2610" lry="1496" ulx="2475" uly="1411">Mnde /</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3655" type="textblock" ulx="2457" uly="2606">
        <line lrx="2586" lry="2685" ulx="2465" uly="2606">WN.</line>
        <line lrx="2610" lry="2811" ulx="2480" uly="2707">ſchne</line>
        <line lrx="2596" lry="2912" ulx="2467" uly="2828">niht N</line>
        <line lrx="2600" lry="3039" ulx="2460" uly="2946">lun al</line>
        <line lrx="2610" lry="3164" ulx="2457" uly="3075">eendet</line>
        <line lrx="2610" lry="3282" ulx="2468" uly="3182">btndrn</line>
        <line lrx="2582" lry="3400" ulx="2468" uly="3297">tern</line>
        <line lrx="2610" lry="3536" ulx="2480" uly="3420">n Wg</line>
        <line lrx="2605" lry="3655" ulx="2552" uly="3578">uh</line>
      </zone>
      <zone lrx="2602" lry="3751" type="textblock" ulx="2501" uly="3657">
        <line lrx="2602" lry="3751" ulx="2501" uly="3657">W</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="195" type="page" xml:id="s_Jd26-3_195">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_195.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="182" lry="1594" type="textblock" ulx="0" uly="1275">
        <line lrx="180" lry="1345" ulx="2" uly="1275">ige eſt</line>
        <line lrx="182" lry="1469" ulx="0" uly="1389">en imi</line>
        <line lrx="176" lry="1594" ulx="0" uly="1513">1 niſich us,</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="1703" type="textblock" ulx="0" uly="1631">
        <line lrx="170" lry="1703" ulx="0" uly="1631">in beſret</line>
      </zone>
      <zone lrx="273" lry="1831" type="textblock" ulx="49" uly="1749">
        <line lrx="273" lry="1831" ulx="49" uly="1749"> ftne.</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="2319" type="textblock" ulx="1" uly="1876">
        <line lrx="129" lry="1952" ulx="8" uly="1876">doninn</line>
        <line lrx="171" lry="2073" ulx="3" uly="2004">WR</line>
        <line lrx="63" lry="2319" ulx="1" uly="2297">zV *</line>
      </zone>
      <zone lrx="1462" lry="1128" type="textblock" ulx="321" uly="931">
        <line lrx="549" lry="996" ulx="321" uly="931">koͤnne.</line>
        <line lrx="1462" lry="1128" ulx="325" uly="1041">gelehrtere Maͤnner unterſuchen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="672" lry="1836" type="textblock" ulx="336" uly="1753">
        <line lrx="672" lry="1836" ulx="336" uly="1753">ſchloſſen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2109" lry="2191" type="textblock" ulx="345" uly="1988">
        <line lrx="1240" lry="2074" ulx="345" uly="1988">öfters voͤllig verſchließen.</line>
        <line lrx="2109" lry="2191" ulx="347" uly="2106">ſind dieſelben in den Gallengaͤngen, oder in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2159" lry="2658" type="textblock" ulx="296" uly="2344">
        <line lrx="947" lry="2425" ulx="344" uly="2344">ſtecken geblieben.</line>
        <line lrx="2159" lry="2543" ulx="352" uly="2447">in der Hoͤhle des Bauches, in den Eitergeſchwuͤ⸗</line>
        <line lrx="1815" lry="2658" ulx="296" uly="2576">ren u. ſ. f. Oefters aber geſchieht es,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="600" type="textblock" ulx="538" uly="485">
        <line lrx="2076" lry="600" ulx="538" uly="485">Von den innerlichen Krankheiten. 187</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="771" type="textblock" ulx="324" uly="654">
        <line lrx="2086" lry="771" ulx="324" uly="654">daß bey den damit behafteten Perſonen auch eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="1044" type="textblock" ulx="338" uly="801">
        <line lrx="2084" lry="890" ulx="338" uly="801">Entzuͤndung der Lungenhaut daraus entſtehen</line>
        <line lrx="2086" lry="1044" ulx="635" uly="919">Ob aber dieſes ſich ſo verhalte, moͤgen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="2082" type="textblock" ulx="339" uly="1159">
        <line lrx="2091" lry="1243" ulx="509" uly="1159">Bey der Oeffnung der Koͤrper findet man</line>
        <line lrx="2093" lry="1361" ulx="349" uly="1279">Spuhlwuͤrmer in dem Schlunde, dem Magen⸗</line>
        <line lrx="2091" lry="1485" ulx="339" uly="1396">munde und in dem Magen ſelbſt, und hin und</line>
        <line lrx="2095" lry="1595" ulx="346" uly="1515">wieder in dem ganzen Darmcanal. Bisweilen</line>
        <line lrx="2096" lry="1717" ulx="346" uly="1633">ſind dieſe Wuͤrmer in verſchiedene Neſter einge⸗</line>
        <line lrx="2098" lry="1848" ulx="738" uly="1753">oder haben ſich dicht wie ein Knaul</line>
        <line lrx="2098" lry="1954" ulx="346" uly="1872">zuſammengewickelt, ſo daß ſie den Darmcanal</line>
        <line lrx="2103" lry="2082" ulx="1332" uly="1989">In manchen Koͤrpern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2111" lry="2426" type="textblock" ulx="349" uly="2223">
        <line lrx="2110" lry="2309" ulx="349" uly="2223">ausfuͤhrendem Kanal der großen Magendruͤſe,</line>
        <line lrx="2111" lry="2426" ulx="1034" uly="2346">Man findet auch dergleichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2198" lry="3821" type="textblock" ulx="361" uly="2579">
        <line lrx="2121" lry="2657" ulx="1881" uly="2579">daß ſie</line>
        <line lrx="2135" lry="2778" ulx="361" uly="2678">ſich voͤllig durch die Faͤulniß aufloͤſen, und man</line>
        <line lrx="2126" lry="2895" ulx="367" uly="2800">nicht die geringſte Spur von ihnen wahnehmen</line>
        <line lrx="2189" lry="3031" ulx="373" uly="2909">kann, als einen gewiſſen Schleim, worein ſie ſich</line>
        <line lrx="2129" lry="3137" ulx="364" uly="3030">verwandelt haben. Endlich entdecket man auch</line>
        <line lrx="2198" lry="3260" ulx="373" uly="3149">Entzuͤndungen, auf der zottigen Haut entſtandene</line>
        <line lrx="2132" lry="3366" ulx="374" uly="3270">Blattern, Eiterſammlungen und faule Flecken in</line>
        <line lrx="2140" lry="3489" ulx="383" uly="3366">dem Magen und in den Gedaͤrmen, welche letz⸗</line>
        <line lrx="2141" lry="3624" ulx="390" uly="3517">tern auch ineinander verſchoben ſind u. ſ. f. Die</line>
        <line lrx="2143" lry="3778" ulx="392" uly="3620">Maden: und Kuͤrbiswuͤrmer ſind nach dem Tode</line>
        <line lrx="2140" lry="3821" ulx="2021" uly="3770">nie⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="196" type="page" xml:id="s_Jd26-3_196">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_196.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1709" lry="599" type="textblock" ulx="574" uly="398">
        <line lrx="1709" lry="599" ulx="574" uly="398">1883 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="882" type="textblock" ulx="523" uly="653">
        <line lrx="2300" lry="764" ulx="557" uly="653">niemals mehr zu ſehen, und man kann auch</line>
        <line lrx="2057" lry="882" ulx="523" uly="772">leine Ueberbleibſel davon wahrnehmen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2290" lry="2070" type="textblock" ulx="470" uly="1010">
        <line lrx="2290" lry="1109" ulx="561" uly="1010">Geſtalt in dem Magen und den Gedaͤrmen, und</line>
        <line lrx="2290" lry="1242" ulx="561" uly="1095">ſeine obere Spitze iſt, wie dieſes von den Spuhl⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="1346" ulx="555" uly="1225">wuͤrmern auch zuweilen geſchieht, manchmal in</line>
        <line lrx="2281" lry="1462" ulx="553" uly="1359">den Gallengang hineingekrochen. Wir uͤbergehen</line>
        <line lrx="2276" lry="1579" ulx="536" uly="1472">verſchiedene Maͤngel der innern Theile, die mit</line>
        <line lrx="2268" lry="1696" ulx="532" uly="1605">den ſchon oft erzaͤhlten übereinkommen, und wel⸗</line>
        <line lrx="2236" lry="1817" ulx="470" uly="1714">che blos Folgen verſchiedener Krankheiten ſi nd.</line>
        <line lrx="2271" lry="1935" ulx="703" uly="1842">Ich wuͤrde ein großes Buch anfuͤllen, wenn</line>
        <line lrx="2271" lry="2070" ulx="543" uly="1923">ich alle in den Schriften der Aerzte erwaͤhnte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="2171" type="textblock" ulx="538" uly="2081">
        <line lrx="2312" lry="2171" ulx="538" uly="2081">wurmabltreibende Mittel hier anzeigen wollte. Es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2259" lry="2348" type="textblock" ulx="520" uly="2184">
        <line lrx="2259" lry="2348" ulx="520" uly="2184">giebt deren verſchiedene die ſehr beruͤhmt ſind,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="2412" type="textblock" ulx="534" uly="2284">
        <line lrx="2306" lry="2412" ulx="534" uly="2284">an deren Wirkung aber doch große Schriftſteller</line>
      </zone>
      <zone lrx="2252" lry="2658" type="textblock" ulx="528" uly="2437">
        <line lrx="2252" lry="2530" ulx="531" uly="2437">aus vielen Gruͤnden zweifeln; andre eben ſo be⸗</line>
        <line lrx="2252" lry="2658" ulx="528" uly="2551">ruͤhmte Aerzte hingegen widerſprechen aus Erfah⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="2767" type="textblock" ulx="524" uly="2660">
        <line lrx="2312" lry="2767" ulx="524" uly="2660">rungen, ſo daß alſo dieſer Streit noch immer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2245" lry="3868" type="textblock" ulx="488" uly="2783">
        <line lrx="2245" lry="2888" ulx="520" uly="2783">unentſchieden bleibt. Ich will dieſes an ſeinem</line>
        <line lrx="2238" lry="3006" ulx="516" uly="2888">Ort geſtellet ſeyn laſſen, und, meinem Plane zu</line>
        <line lrx="2235" lry="3126" ulx="502" uly="3024">Folge, aus der ſehr großen Anzahl wurmabtrei⸗</line>
        <line lrx="2237" lry="3243" ulx="508" uly="3139">bender Arzneyen nur die auserleſenſten und ge⸗</line>
        <line lrx="2231" lry="3363" ulx="501" uly="3253">braͤuchlichſten anfuͤhren. Die vorzuͤglichſten dar⸗</line>
        <line lrx="2228" lry="3479" ulx="497" uly="3373">unter ſind in der That die Purgiermittel: als</line>
        <line lrx="2229" lry="3605" ulx="488" uly="3488">naͤmlich die Rhabarber, Senesblaͤtter, Jalappe,</line>
        <line lrx="2227" lry="3760" ulx="496" uly="3606">Aoe, das Diacrydium, das Pulver des Corna⸗</line>
        <line lrx="2223" lry="3868" ulx="1960" uly="3748">chins,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="996" type="textblock" ulx="558" uly="794">
        <line lrx="2308" lry="864" ulx="2148" uly="794">Den</line>
        <line lrx="2323" lry="996" ulx="558" uly="893">Bandwurm aber findet man in unveraͤnderter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="446" type="textblock" ulx="2551" uly="360">
        <line lrx="2610" lry="446" ulx="2551" uly="360">Pe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="644" type="textblock" ulx="2377" uly="564">
        <line lrx="2610" lry="644" ulx="2377" uly="564">ins, de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1475" type="textblock" ulx="2434" uly="683">
        <line lrx="2610" lry="763" ulx="2449" uly="683">en AMhent</line>
        <line lrx="2610" lry="884" ulx="2444" uly="803">Hache nich</line>
        <line lrx="2607" lry="1003" ulx="2443" uly="918">lich ſo ga</line>
        <line lrx="2610" lry="1118" ulx="2438" uly="1038">Ne ſad.</line>
        <line lrx="2609" lry="1240" ulx="2435" uly="1154">Duckflbe</line>
        <line lrx="2603" lry="1358" ulx="2439" uly="1272">ſolce ſnd</line>
        <line lrx="2610" lry="1475" ulx="2434" uly="1391">6 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1603" type="textblock" ulx="2380" uly="1510">
        <line lrx="2610" lry="1603" ulx="2380" uly="1510">Muncee,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3120" type="textblock" ulx="2432" uly="1627">
        <line lrx="2610" lry="1718" ulx="2451" uly="1627">haukft</line>
        <line lrx="2610" lry="1831" ulx="2443" uly="1760">ſ edern</line>
        <line lrx="2600" lry="1961" ulx="2447" uly="1870">n wce</line>
        <line lrx="2610" lry="2074" ulx="2448" uly="1989">Ug dee</line>
        <line lrx="2609" lry="2193" ulx="2438" uly="2102">S larg</line>
        <line lrx="2610" lry="2319" ulx="2437" uly="2227">nliſen ai</line>
        <line lrx="2607" lry="2443" ulx="2432" uly="2346">eren A ſene</line>
        <line lrx="2552" lry="2555" ulx="2433" uly="2463">ſſen fg</line>
        <line lrx="2610" lry="2683" ulx="2445" uly="2572">Nun d</line>
        <line lrx="2572" lry="2778" ulx="2450" uly="2702">Ua N</line>
        <line lrx="2609" lry="2908" ulx="2437" uly="2806">ſſue lber</line>
        <line lrx="2610" lry="3120" ulx="2434" uly="2922">⸗ ur</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="197" type="page" xml:id="s_Jd26-3_197">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_197.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="150" lry="882" type="textblock" ulx="0" uly="686">
        <line lrx="145" lry="771" ulx="1" uly="686">wnn arch</line>
        <line lrx="150" lry="882" ulx="0" uly="812">m. Des</line>
      </zone>
      <zone lrx="153" lry="994" type="textblock" ulx="0" uly="929">
        <line lrx="139" lry="969" ulx="7" uly="929">* zad 6</line>
        <line lrx="153" lry="994" ulx="0" uly="938">maicute</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="3456" type="textblock" ulx="0" uly="2604">
        <line lrx="163" lry="2706" ulx="0" uly="2604"> abid⸗</line>
        <line lrx="168" lry="2830" ulx="0" uly="2736">u</line>
        <line lrx="161" lry="2955" ulx="7" uly="2857">nua</line>
        <line lrx="153" lry="3323" ulx="2" uly="3225">Girinn</line>
        <line lrx="157" lry="3456" ulx="0" uly="3343">ſſige . 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="166" lry="3269" type="textblock" ulx="112" uly="3220">
        <line lrx="166" lry="3269" ulx="112" uly="3220">N 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="881" lry="294" type="textblock" ulx="845" uly="269">
        <line lrx="881" lry="294" ulx="845" uly="269">£</line>
      </zone>
      <zone lrx="2013" lry="471" type="textblock" ulx="463" uly="359">
        <line lrx="2013" lry="471" ulx="463" uly="359">Von den innerlichen Krankheiten. 189</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="1491" type="textblock" ulx="267" uly="546">
        <line lrx="2026" lry="674" ulx="270" uly="546">chins, der Saft von Pfirſichbluͤhten, die Trochiſ⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="779" ulx="268" uly="692">ken Alhandal, die Conſection Hamech u. d. g.</line>
        <line lrx="2026" lry="896" ulx="267" uly="807">welche nicht nur die Würmer zu toͤden, ſondern</line>
        <line lrx="2043" lry="1012" ulx="271" uly="916">auch ſo gar ſelbige lebendig abzutreiben im Stan⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="1161" ulx="270" uly="1040">de ſind. Den abfuͤhrenden Mitteln ſind die aus</line>
        <line lrx="2030" lry="1256" ulx="268" uly="1138">Queckſilber bereiteten an Wirkung gleich, und</line>
        <line lrx="2048" lry="1373" ulx="273" uly="1285">ſolche ſind den Wuͤrmern am meiſten zuwider,</line>
        <line lrx="2028" lry="1491" ulx="269" uly="1400">als z. B. das verſuͤßte Queckſilber, die Mercu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="1611" type="textblock" ulx="205" uly="1522">
        <line lrx="2038" lry="1611" ulx="205" uly="1522">rialpanacee, der mineraliſche Mohr u. ſ. f. Auf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="1730" type="textblock" ulx="278" uly="1627">
        <line lrx="2027" lry="1730" ulx="278" uly="1627">das Queckſilberdecoct, das mit Waſſer oder ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="1970" type="textblock" ulx="213" uly="1738">
        <line lrx="2023" lry="1864" ulx="213" uly="1738">nem andern arzneyhaften Getraͤnke bereitet wird,</line>
        <line lrx="2024" lry="1970" ulx="252" uly="1870">und welches man bey den Kindern zu Toͤd⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="2561" type="textblock" ulx="275" uly="1989">
        <line lrx="2022" lry="2085" ulx="277" uly="1989">tung der Wuͤrmer ſtatt des ordentlichen Getraͤn⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="2211" ulx="277" uly="2100">kes zu verordnen pfleget, kann man ſich nicht</line>
        <line lrx="2021" lry="2318" ulx="276" uly="2227">verlaſſen. Unter den wurmabtreibenden Mikteln</line>
        <line lrx="2023" lry="2467" ulx="275" uly="2351">verdienen ferner die bittern Dinge nicht den un⸗</line>
        <line lrx="2025" lry="2561" ulx="277" uly="2465">terſten Platz, als z. B. der Wurmſaamen, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="2690" type="textblock" ulx="259" uly="2583">
        <line lrx="2025" lry="2690" ulx="259" uly="2583">Stabwurtz, der Wertauth, der Rheinfarren, En⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="3154" type="textblock" ulx="277" uly="2698">
        <line lrx="2032" lry="2798" ulx="281" uly="2698">zian, die Pfirſichkerne u. d. g. Auch leiſten die</line>
        <line lrx="2027" lry="2918" ulx="277" uly="2818">einſaugenden Arzneyen oft eine vortreffliche Wir⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="3036" ulx="279" uly="2934">kung, als naͤmlich die Corallen, das praͤparirte</line>
        <line lrx="2026" lry="3154" ulx="281" uly="3053">Hirſchhorn u. ſ. f. Eine ſpecifiſche Kraft ſcheinen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="3272" type="textblock" ulx="210" uly="3169">
        <line lrx="2026" lry="3272" ulx="210" uly="3169">das Baumoͤl, das RNuß⸗ und Mandeloͤl, des⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="3820" type="textblock" ulx="278" uly="3288">
        <line lrx="2023" lry="3391" ulx="278" uly="3288">gleichen das Steinoͤl, die ſtinkende Aſa u. d. g.</line>
        <line lrx="2026" lry="3507" ulx="278" uly="3406">zu haben; welche die Wuͤrmer, wie man glaubt,</line>
        <line lrx="2042" lry="3689" ulx="284" uly="3522">dadurch toͤhten, daß ſie die bey ihnen zum Othem⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="3820" ulx="1770" uly="3663">bolen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="198" type="page" xml:id="s_Jd26-3_198">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_198.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1704" lry="461" type="textblock" ulx="556" uly="288">
        <line lrx="1704" lry="461" ulx="556" uly="288">190 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="642" type="textblock" ulx="442" uly="541">
        <line lrx="2299" lry="642" ulx="442" uly="541">holen erforderlichen Werkzeuge verſiopfen. Hier⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="870" type="textblock" ulx="550" uly="655">
        <line lrx="2306" lry="757" ulx="550" uly="655">zu kann man noch die weiße Seife fuͤgen, wel⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="870" ulx="550" uly="780">che, wenn die uͤbrigen Umſtaͤnde den Gebrauch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2290" lry="1223" type="textblock" ulx="550" uly="900">
        <line lrx="2290" lry="985" ulx="550" uly="900">derſelben verſtatten, taͤglich zu vielen Quentchen</line>
        <line lrx="2284" lry="1110" ulx="554" uly="1015">gebraucht oft ſehr gute Dienſte gethan hat. Auch</line>
        <line lrx="2285" lry="1223" ulx="555" uly="1134">die ſauren Sachen haben einen Platz unter den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="1576" type="textblock" ulx="552" uly="1254">
        <line lrx="2308" lry="1338" ulx="552" uly="1254">wurmabtreibenden Arzneyen, als naͤmlich der</line>
        <line lrx="2308" lry="1465" ulx="554" uly="1373">Saft von unreifen Weintrauben (omphacium),</line>
        <line lrx="2310" lry="1576" ulx="559" uly="1493">der Citronenſaft, der Schwefelgeiſt u. ſ. f. End⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="1705" type="textblock" ulx="560" uly="1583">
        <line lrx="2295" lry="1705" ulx="560" uly="1583">lich loben einige das eiskalte Waſſer, welches</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="1939" type="textblock" ulx="558" uly="1729">
        <line lrx="2300" lry="1815" ulx="558" uly="1729">den Wuͤrmern zuwider ſeyn ſoll, ganz außeror⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="1939" ulx="559" uly="1849">dentlich ſehr, und dieſes vielleicht nicht ohne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="2526" type="textblock" ulx="548" uly="1950">
        <line lrx="2284" lry="2059" ulx="555" uly="1950">Grund; des Weins, der Zwiebeln, des Knob⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="2170" ulx="555" uly="2086">lauchs, Theriaks und andrer unzaͤhliger von dem</line>
        <line lrx="2285" lry="2355" ulx="549" uly="2201">Poͤbel und den alten Weibern angeprieſener Y Mit⸗</line>
        <line lrx="1363" lry="2412" ulx="548" uly="2328">tel zu geſchweigen.</line>
        <line lrx="2276" lry="2526" ulx="724" uly="2438">Es ſind auch die aͤußerlichen Mittel nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="2661" type="textblock" ulx="553" uly="2561">
        <line lrx="2316" lry="2661" ulx="553" uly="2561">ohne Nutzen; denn man laͤßt mit ſehr gutem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="3679" type="textblock" ulx="536" uly="2674">
        <line lrx="2276" lry="2769" ulx="552" uly="2674">Erfolg Klyſtiere von Milch und Zucker ſetzen,</line>
        <line lrx="2276" lry="2888" ulx="554" uly="2787">welche die Würmer heraus locken und abwaͤrts</line>
        <line lrx="2287" lry="3004" ulx="548" uly="2884">fuͤhren; man nimmt zu den Klyſtieren auch ei⸗</line>
        <line lrx="2272" lry="3127" ulx="547" uly="3006">nen Aufguß von Farrenkraut, wilden Aurin (gra-</line>
        <line lrx="2283" lry="3246" ulx="542" uly="3132">tiola), Wermuth, Reinfarren u. ſ. f. zu welchem</line>
        <line lrx="2274" lry="3357" ulx="540" uly="3264">man noch Nuß⸗ oder Baumoͤl, Theriak u. d. g.</line>
        <line lrx="2281" lry="3486" ulx="545" uly="3379">ſetzet. Man macht Umſchlaͤge, die man aus Aloe,</line>
        <line lrx="2283" lry="3603" ulx="536" uly="3492">Myorrhen, Rindsgalle, dem ausgepreßten Saſt</line>
        <line lrx="2284" lry="3679" ulx="2161" uly="3625">von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="616" type="textblock" ulx="2429" uly="537">
        <line lrx="2610" lry="616" ulx="2429" uly="537">Hon Wen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2546" type="textblock" ulx="2412" uly="664">
        <line lrx="2610" lry="746" ulx="2466" uly="664">l, Nr 6</line>
        <line lrx="2609" lry="866" ulx="2457" uly="783">6 Man</line>
        <line lrx="2610" lry="985" ulx="2452" uly="905">tor Stahl</line>
        <line lrx="2610" lry="1099" ulx="2450" uly="1019"> Und</line>
        <line lrx="2610" lry="1217" ulx="2447" uly="1139">ſen wurn</line>
        <line lrx="2610" lry="1345" ulx="2445" uly="1257">dernurſete</line>
        <line lrx="2610" lry="1468" ulx="2454" uly="1379">Na Nhn</line>
        <line lrx="2610" lry="1582" ulx="2443" uly="1495">ſl, ohre in</line>
        <line lrx="2610" lry="1706" ulx="2439" uly="1608">ſn ſtͤ el</line>
        <line lrx="2610" lry="1825" ulx="2443" uly="1732">nſt wegen</line>
        <line lrx="2610" lry="1938" ulx="2441" uly="1852">den Vrt</line>
        <line lrx="2610" lry="2182" ulx="2445" uly="2085">niſt N</line>
        <line lrx="2610" lry="2302" ulx="2435" uly="2205">Cſtikir</line>
        <line lrx="2610" lry="2426" ulx="2435" uly="2321">Knſer n</line>
        <line lrx="2610" lry="2546" ulx="2412" uly="2453">Ulnen fnd</line>
      </zone>
      <zone lrx="2596" lry="2659" type="textblock" ulx="2410" uly="2567">
        <line lrx="2596" lry="2659" ulx="2410" uly="2567"> Padn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3505" type="textblock" ulx="2412" uly="2673">
        <line lrx="2610" lry="2781" ulx="2436" uly="2673">Dfen</line>
        <line lrx="2606" lry="2897" ulx="2430" uly="2803">ilemn lis⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3031" ulx="2433" uly="2920">bleſen g</line>
        <line lrx="2600" lry="3203" ulx="2435" uly="3034">d uenſ</line>
        <line lrx="2610" lry="3261" ulx="2435" uly="3141">me Arne</line>
        <line lrx="2602" lry="3386" ulx="2412" uly="3259">i⸗ lach</line>
        <line lrx="2606" lry="3505" ulx="2438" uly="3376">N ank</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="199" type="page" xml:id="s_Jd26-3_199">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_199.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="157" lry="1852" type="textblock" ulx="0" uly="554">
        <line lrx="137" lry="645" ulx="0" uly="554">1n. hien</line>
        <line lrx="141" lry="760" ulx="2" uly="677">inen dan</line>
        <line lrx="143" lry="879" ulx="0" uly="801"> Gnu</line>
        <line lrx="146" lry="998" ulx="0" uly="920">1 Varthen</line>
        <line lrx="142" lry="1117" ulx="6" uly="1038">n da ⸗</line>
        <line lrx="149" lry="1232" ulx="0" uly="1169"> unte N.</line>
        <line lrx="157" lry="1727" ulx="0" uly="1634">ir, c</line>
        <line lrx="153" lry="1852" ulx="5" uly="1760"> ußn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="2091" type="textblock" ulx="0" uly="1998">
        <line lrx="162" lry="2091" ulx="0" uly="1998">11,  k</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2264" type="textblock" ulx="0" uly="2118">
        <line lrx="194" lry="2213" ulx="0" uly="2118">iger N</line>
        <line lrx="160" lry="2264" ulx="130" uly="2230">MW</line>
      </zone>
      <zone lrx="125" lry="2346" type="textblock" ulx="0" uly="2248">
        <line lrx="125" lry="2346" ulx="0" uly="2248">cgrtſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="3309" type="textblock" ulx="0" uly="2484">
        <line lrx="157" lry="2592" ulx="0" uly="2484"> Nt,</line>
        <line lrx="164" lry="2696" ulx="18" uly="2603">t iene⸗</line>
        <line lrx="164" lry="2826" ulx="0" uly="2721"> r</line>
        <line lrx="162" lry="2953" ulx="0" uly="2820">ninn</line>
        <line lrx="159" lry="3190" ulx="0" uly="3074">dahen .</line>
        <line lrx="168" lry="3309" ulx="17" uly="3193">P</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="3683" type="textblock" ulx="3" uly="3364">
        <line lrx="91" lry="3404" ulx="77" uly="3364">.</line>
        <line lrx="175" lry="3568" ulx="3" uly="3431">N de Glu</line>
        <line lrx="114" lry="3683" ulx="4" uly="3577">“</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="3728" type="textblock" ulx="152" uly="3671">
        <line lrx="173" lry="3728" ulx="152" uly="3671">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="3401" type="textblock" ulx="49" uly="3312">
        <line lrx="216" lry="3401" ulx="49" uly="3312">10I4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1997" lry="451" type="textblock" ulx="454" uly="354">
        <line lrx="1997" lry="451" ulx="454" uly="354">Von den innerlichen Krankheiten. 191</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="3155" type="textblock" ulx="246" uly="553">
        <line lrx="2001" lry="636" ulx="247" uly="553">von Wermuth⸗ oder Tauſendguͤldenkraut, Stein⸗</line>
        <line lrx="1996" lry="757" ulx="249" uly="653">ol, der Salbe von Schweinbrod, Ofenruß u.</line>
        <line lrx="2044" lry="895" ulx="247" uly="771">ſ. f. zuſammenſetzet, odber verfertiget auch hien⸗</line>
        <line lrx="2002" lry="997" ulx="246" uly="887">von Stuhlzaͤpfchen, deren Wirkung noch ſtaͤrker</line>
        <line lrx="2030" lry="1138" ulx="248" uly="1009">iſt. Und dieſes ſind die innerlichen und aͤußerli⸗</line>
        <line lrx="2009" lry="1231" ulx="248" uly="1134">chen wurmabtreibenden Mittel, welche von den</line>
        <line lrx="2028" lry="1350" ulx="247" uly="1262">vernuͤnftigſten Aerzten verordnet zu werden pfle⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="1474" ulx="251" uly="1361">gen. Jedoch kann man leicht einſehen, daß man</line>
        <line lrx="2015" lry="1587" ulx="251" uly="1482">nie, ohne einen Unterſchied in der Wahl zu tref⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="1726" ulx="251" uly="1602">fen, ſich ſelbiger bedienen duͤrfe „ſondern viel⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="1839" ulx="251" uly="1717">mehr wegen der verſchiedenen davon zu erwar⸗</line>
        <line lrx="2015" lry="1966" ulx="253" uly="1832">tenden Wirkung nach Beſchaffenheit der Umſtaͤn⸗</line>
        <line lrx="2000" lry="2083" ulx="254" uly="1959">de bald dieſes bald jenes Mittel gebrauchen</line>
        <line lrx="2021" lry="2214" ulx="257" uly="2062">muͤſſe. Beſonders aber muß man ſie nicht un⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2319" ulx="253" uly="2201">geſchickter Weiſe mit einander vermiſchen, weil</line>
        <line lrx="2021" lry="2420" ulx="254" uly="2313">die meiſten mit einander ſtreiten und ſich voͤllig</line>
        <line lrx="2031" lry="2532" ulx="253" uly="2428">entgegen ſind. Es ſind jedoch beyderley Arten</line>
        <line lrx="2003" lry="2678" ulx="255" uly="2554">von Mitteln nicht im Stande, ihre gehoͤrigen</line>
        <line lrx="2002" lry="2778" ulx="258" uly="2654">Dienſte zu thun, wenn die Wuͤrmer von irgeno</line>
        <line lrx="2002" lry="2901" ulx="253" uly="2799">einem boͤsartigen Fieber entſtanden ſind; denn</line>
        <line lrx="2004" lry="3003" ulx="255" uly="2906">in dieſem Falle muß man der wichtigſten Indi⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="3155" ulx="266" uly="3003">cation zuerſt folgen, und nach her wurmabtrei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="3240" type="textblock" ulx="234" uly="3153">
        <line lrx="2003" lry="3240" ulx="234" uly="3153">bende Arzneyen nehmen laſſen, deren man ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2006" lry="3477" type="textblock" ulx="259" uly="3255">
        <line lrx="2006" lry="3406" ulx="259" uly="3255">fuͤglich nach gehoͤrig uͤberlegter Wahl auch bey</line>
        <line lrx="1390" lry="3477" ulx="261" uly="3367">dieſer Krankheit bedienen kann.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2005" lry="3698" type="textblock" ulx="1823" uly="3620">
        <line lrx="2005" lry="3698" ulx="1823" uly="3620">Man</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="200" type="page" xml:id="s_Jd26-3_200">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_200.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2001" lry="536" type="textblock" ulx="608" uly="294">
        <line lrx="2001" lry="536" ulx="608" uly="294">192 . Erſtes Buch. .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2390" lry="807" type="textblock" ulx="600" uly="524">
        <line lrx="2352" lry="697" ulx="767" uly="524">Man kann nach Verhaͤltniß des Orts, wo</line>
        <line lrx="2390" lry="807" ulx="600" uly="703">die Madenwuͤrmer oder Aſcariden zu ſitzen pfle⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="1755" type="textblock" ulx="602" uly="824">
        <line lrx="2343" lry="916" ulx="603" uly="824">gen, leicht ſchließen, daß die innerlichen Mittel</line>
        <line lrx="2343" lry="1055" ulx="602" uly="932">wenig helfen koͤnnen, wenn man die mit Aloe</line>
        <line lrx="2344" lry="1185" ulx="604" uly="1054">verſetzten Purgiermittel ausnimmt, welche dieſel⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="1315" ulx="606" uly="1179">ben zu tödten und abzutreiben im Stande ſind.</line>
        <line lrx="2334" lry="1386" ulx="606" uly="1300">Eine geſchwinde und augenſcheinliche Huͤlfe lei⸗</line>
        <line lrx="2333" lry="1551" ulx="604" uly="1401">ſten die aus dem Oel, den Colloquinten, Queck⸗</line>
        <line lrx="2335" lry="1654" ulx="604" uly="1540">ſilberarzneyen u. ſ. f. bereiteten Klyſtiere. *) Eben</line>
        <line lrx="2325" lry="1755" ulx="603" uly="1649">ſo wirkſam, und vielleicht noch wirkſamer ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="1862" type="textblock" ulx="596" uly="1777">
        <line lrx="2327" lry="1862" ulx="596" uly="1777">die Stuhlzaͤpfchen aus Speck oder aus Baum⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1995" type="textblock" ulx="597" uly="1888">
        <line lrx="2326" lry="1995" ulx="597" uly="1888">wolle, welche man mit der Queckſilberſalbe be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="2116" type="textblock" ulx="540" uly="1998">
        <line lrx="2336" lry="2116" ulx="540" uly="1998">ſtrichen hat, oder die Rindsgalle, aufgeloͤſeter</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3224" type="textblock" ulx="579" uly="2130">
        <line lrx="2321" lry="2241" ulx="592" uly="2130">Aloe u. ſ. f. eingetaucht worden ſind, ehe man</line>
        <line lrx="2316" lry="2380" ulx="591" uly="2238">ſie beybringen laͤßt. Man darf auch alsdenn</line>
        <line lrx="2309" lry="2497" ulx="584" uly="2354">noch nicht damit nachlaſſen, wenn gleich die</line>
        <line lrx="2316" lry="2619" ulx="589" uly="2468">Maden ſchon fortgeſchaffet ſind, weil ſie eine</line>
        <line lrx="2313" lry="2742" ulx="588" uly="2572">unzaͤhlige Menge Eyer zuruͤcklaſſen, daraus uͤber</line>
        <line lrx="2311" lry="2819" ulx="590" uly="2713">lang oder kurz dieſe Wuͤrmer wieder zu entſte⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="2935" ulx="587" uly="2839">hen pflegen; und man muß baher mit dem Ge⸗</line>
        <line lrx="2300" lry="3051" ulx="587" uly="2938">brauch der Mittel noch eine Zeitlang fortfah⸗</line>
        <line lrx="2299" lry="3224" ulx="579" uly="3068">ren, damit eine neue Erzeugung der Wuͤrmer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3403" type="textblock" ulx="578" uly="3200">
        <line lrx="2271" lry="3336" ulx="578" uly="3201">Herhuͤtet werde.</line>
        <line lrx="2312" lry="3403" ulx="695" uly="3200">ſe⸗ Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="3738" type="textblock" ulx="626" uly="3543">
        <line lrx="2304" lry="3653" ulx="626" uly="3543">*) Klyfſtiere von Tabak leiſten hier große Dienſte⸗</line>
        <line lrx="1040" lry="3738" ulx="709" uly="3652">A. de UVeb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1332" type="textblock" ulx="2481" uly="1248">
        <line lrx="2610" lry="1332" ulx="2481" uly="1248">weinſein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2894" type="textblock" ulx="2419" uly="1362">
        <line lrx="2605" lry="1451" ulx="2424" uly="1362">n,</line>
        <line lrx="2609" lry="1580" ulx="2478" uly="1487">uhi⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1697" ulx="2460" uly="1594">Syrnutten</line>
        <line lrx="2571" lry="1805" ulx="2419" uly="1712"> der</line>
        <line lrx="2610" lry="1941" ulx="2455" uly="1838">ſares</line>
        <line lrx="2606" lry="2055" ulx="2468" uly="1956">hernethe</line>
        <line lrx="2610" lry="2302" ulx="2454" uly="2197">lintonmne.</line>
        <line lrx="2610" lry="2419" ulx="2450" uly="2318">ſten helke</line>
        <line lrx="2610" lry="2547" ulx="2450" uly="2442">chtigt</line>
        <line lrx="2609" lry="2654" ulx="2458" uly="2557">at w</line>
        <line lrx="2610" lry="2774" ulx="2464" uly="2680">ahelten</line>
        <line lrx="2610" lry="2894" ulx="2451" uly="2793">nhe gi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3622" type="textblock" ulx="2473" uly="3201">
        <line lrx="2610" lry="3297" ulx="2473" uly="3201">ſheren</line>
        <line lrx="2603" lry="3511" ulx="2504" uly="3428">Wer )</line>
        <line lrx="2607" lry="3622" ulx="2517" uly="3540">W</line>
      </zone>
      <zone lrx="2600" lry="3840" type="textblock" ulx="2514" uly="3738">
        <line lrx="2600" lry="3840" ulx="2514" uly="3738">Aie</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="201" type="page" xml:id="s_Jd26-3_201">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_201.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="149" lry="870" type="textblock" ulx="0" uly="598">
        <line lrx="145" lry="674" ulx="0" uly="598">Ors N</line>
        <line lrx="149" lry="870" ulx="0" uly="715">ſien Haiſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="159" lry="1401" type="textblock" ulx="2" uly="1313">
        <line lrx="159" lry="1401" ulx="2" uly="1313">8 A</line>
      </zone>
      <zone lrx="154" lry="1762" type="textblock" ulx="0" uly="1670">
        <line lrx="154" lry="1762" ulx="0" uly="1670">unn</line>
      </zone>
      <zone lrx="164" lry="2491" type="textblock" ulx="0" uly="1913">
        <line lrx="162" lry="2006" ulx="0" uly="1913">tfirſhkd</line>
        <line lrx="164" lry="2215" ulx="0" uly="2034">ent t</line>
        <line lrx="158" lry="2491" ulx="0" uly="2388">can 4 n</line>
      </zone>
      <zone lrx="56" lry="2496" type="textblock" ulx="0" uly="2447">
        <line lrx="56" lry="2496" ulx="0" uly="2447">Kan</line>
      </zone>
      <zone lrx="32" lry="2621" type="textblock" ulx="0" uly="2567">
        <line lrx="32" lry="2621" ulx="0" uly="2567">d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="563" type="textblock" ulx="518" uly="416">
        <line lrx="2057" lry="563" ulx="518" uly="416">Von den innerlichen Krankheiten. 193</line>
      </zone>
      <zone lrx="2146" lry="2761" type="textblock" ulx="305" uly="633">
        <line lrx="2068" lry="746" ulx="474" uly="633">Die mehreſten der vorerwaͤhnten wurmab⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="867" ulx="313" uly="752">treibenden Mittel ſind wider den Bandwurm</line>
        <line lrx="2056" lry="981" ulx="315" uly="884">und die Kuͤrbiswuͤrmer ohne allen Nutzen; ſon⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1098" ulx="312" uly="1001">dern man muß in dieſem Falle Brech⸗ und ſtarke</line>
        <line lrx="2055" lry="1212" ulx="310" uly="1112">Purgiermittel verorbnen, als z. B. den Brech⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="1336" ulx="310" uly="1229">weinſtein, den Brechwein, die Aloe, das Diacry⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1461" ulx="311" uly="1337">dium, das verfſuͤßte Queckſilber u. ſ. f. Als ein</line>
        <line lrx="2058" lry="1567" ulx="311" uly="1461">vorzuͤglich wirkſames Mittel preiſet man die</line>
        <line lrx="2058" lry="1683" ulx="305" uly="1595">Farrenkrautwurzel an, davon man im Pulver</line>
        <line lrx="2056" lry="1804" ulx="310" uly="1717">ein oder zwey Quentchen in Honig oder Wein</line>
        <line lrx="2058" lry="1925" ulx="310" uly="1833">fuͤr erwachſene Perſonen verordnet, und den Tag</line>
        <line lrx="2072" lry="2047" ulx="314" uly="1941">hernach eine abfuͤhrende Arzney nehmen laͤßt. *)</line>
        <line lrx="2062" lry="2160" ulx="316" uly="2061">Eben ſo dienlich ſoll auch die Wurzel vom Maul⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="2293" ulx="314" uly="2193">beerbaume (radix mori) ſeyn, welche man von</line>
        <line lrx="2146" lry="2401" ulx="313" uly="2313">einem halben bis zu einem ganzen Loth in Waſſer</line>
        <line lrx="2084" lry="2530" ulx="315" uly="2415">gekocht taͤglich zweymal, naͤmlich fruͤh und Abends,</line>
        <line lrx="2080" lry="2647" ulx="320" uly="2535">giebt, wodurch auch einigermaßen der Leib offen</line>
        <line lrx="2122" lry="2761" ulx="325" uly="2662">erhalten werden ſoll. Wir koͤnnen auch dasje⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="2889" type="textblock" ulx="262" uly="2771">
        <line lrx="2069" lry="2889" ulx="262" uly="2771">nige Mittel nicht mit Stillſchweigen uͤbergehen ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2070" lry="2987" type="textblock" ulx="1921" uly="2909">
        <line lrx="2070" lry="2987" ulx="1921" uly="2909">wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="724" lry="3077" type="textblock" ulx="704" uly="3070">
        <line lrx="724" lry="3077" ulx="704" uly="3070">D</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="3850" type="textblock" ulx="367" uly="3163">
        <line lrx="2078" lry="3264" ulx="367" uly="3163">*⁹) Hieraus beſtehet das neuerlich in Frankreich vom</line>
        <line lrx="2086" lry="3372" ulx="469" uly="3269">Koͤnig gekaufte und oͤffentlich bekannt gemachte Mittel</line>
        <line lrx="2083" lry="3476" ulx="474" uly="3378">wider den Bandwurm. — Sehr dienlich iſt es,</line>
        <line lrx="2087" lry="3577" ulx="417" uly="3497">wenn man vor und bey dem Gebrauch der Purgier⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="3684" ulx="484" uly="3591">mittel viel kaltes Waſſer trinken laͤſſet. A. d. Ueb.</line>
        <line lrx="1709" lry="3850" ulx="425" uly="3701">Lieut. III. BSand. N«</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="202" type="page" xml:id="s_Jd26-3_202">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_202.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2302" lry="1255" type="textblock" ulx="541" uly="463">
        <line lrx="1686" lry="578" ulx="548" uly="463">194 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2300" lry="762" ulx="541" uly="652">welches in dem Journal de Medicine vom Jahre</line>
        <line lrx="2299" lry="885" ulx="552" uly="782">1757 auf der 305ten Seite und vom Jahre 1761</line>
        <line lrx="2302" lry="1001" ulx="551" uly="897">auf der 214ten Seite wider den Bandwurm an⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="1123" ulx="553" uly="1011">geprieſen wird; es iſt ſolches aber nichts anders</line>
        <line lrx="2302" lry="1255" ulx="561" uly="1133">als das mit ſpaniſchem ſogenannten Alicantiſchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2398" lry="1352" type="textblock" ulx="556" uly="1260">
        <line lrx="2398" lry="1352" ulx="556" uly="1260">Wein verſezte Nußoͤl. Es werden auch wider</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="1963" type="textblock" ulx="560" uly="1368">
        <line lrx="2303" lry="1474" ulx="561" uly="1368">dieſen Bandwurm (lumbricus latus) noch andre</line>
        <line lrx="2299" lry="1595" ulx="561" uly="1489">Arzneyen vorgeſchlagen, welche oft gut gethan</line>
        <line lrx="2298" lry="1718" ulx="560" uly="1603">haben ſollen, als z. B. der Rautenſamen, das</line>
        <line lrx="2305" lry="1862" ulx="566" uly="1724">Corallenmooß, der mineraliſche Mohr, die Stahl⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="1963" ulx="564" uly="1846">arzneyen und Stahlbrunnen, deren man ſich, ob</line>
      </zone>
      <zone lrx="2380" lry="2076" type="textblock" ulx="561" uly="1961">
        <line lrx="2380" lry="2076" ulx="561" uly="1961">ſie gleich von verſchiedener Beſchaffenheit ſind,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2630" type="textblock" ulx="545" uly="2089">
        <line lrx="2299" lry="2194" ulx="559" uly="2089">mit Vortheil bedienen kann, wenn man nur bey</line>
        <line lrx="2298" lry="2307" ulx="567" uly="2186">dem Gebrauch derſelben auf ihren Schaden und</line>
        <line lrx="2297" lry="2458" ulx="563" uly="2324">Nutzen gehoͤrig Achtung giebt. Der enge Raum</line>
        <line lrx="1968" lry="2630" ulx="545" uly="2444">verbittet mit noch mehr hinzuzufugen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2267" lry="2857" type="textblock" ulx="615" uly="2613">
        <line lrx="2267" lry="2857" ulx="615" uly="2613">Von der Lebereolik (Colica hepatica).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="3148" type="textblock" ulx="703" uly="2853">
        <line lrx="2300" lry="3050" ulx="703" uly="2853">Netanntermaßen ſind die Gallenblaſe und die</line>
        <line lrx="2296" lry="3148" ulx="752" uly="3024">uͤbrigen Gallenbehaͤltniſſe der Sitz dieſer ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="3307" type="textblock" ulx="540" uly="3150">
        <line lrx="2334" lry="3307" ulx="540" uly="3150">ſchreckhaften Krankheit. Denn es erzeugen ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="3504" type="textblock" ulx="506" uly="3278">
        <line lrx="2300" lry="3385" ulx="566" uly="3278">in ihnen unaͤchte Steine, welche entweder wegen</line>
        <line lrx="2301" lry="3504" ulx="506" uly="3386">ihrer ſpitzigen Ecken oder ihrer Schwere dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="3621" type="textblock" ulx="535" uly="3505">
        <line lrx="2362" lry="3621" ulx="535" uly="3505">Theile belaͤſtigen, oder dieſe Canaͤle verſtopfen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="3821" type="textblock" ulx="563" uly="3629">
        <line lrx="2299" lry="3782" ulx="563" uly="3629">und den gehoͤrigen Abfluß der Galle hindern.</line>
        <line lrx="2294" lry="3821" ulx="2120" uly="3735">Doch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2472" lry="2504" type="textblock" ulx="2421" uly="2201">
        <line lrx="2472" lry="2504" ulx="2421" uly="2201">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="544" type="textblock" ulx="2579" uly="458">
        <line lrx="2610" lry="513" ulx="2579" uly="458">0</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1695" type="textblock" ulx="2435" uly="644">
        <line lrx="2610" lry="736" ulx="2470" uly="644">Doch en</line>
        <line lrx="2610" lry="852" ulx="2466" uly="774">ſuckenden</line>
        <line lrx="2610" lry="980" ulx="2461" uly="894">die usf</line>
        <line lrx="2610" lry="1091" ulx="2456" uly="1015">let. Da</line>
        <line lrx="2610" lry="1220" ulx="2453" uly="1134">gaͤnge,</line>
        <line lrx="2610" lry="1335" ulx="2459" uly="1243">ſtopften,</line>
        <line lrx="2609" lry="1464" ulx="2463" uly="1357">iſes 1</line>
        <line lrx="2607" lry="1600" ulx="2443" uly="1482">Etftunen,</line>
        <line lrx="2610" lry="1695" ulx="2435" uly="1605">flen eehe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1829" type="textblock" ulx="2436" uly="1722">
        <line lrx="2610" lry="1829" ulx="2436" uly="1722">euheune</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3753" type="textblock" ulx="2417" uly="1835">
        <line lrx="2601" lry="1942" ulx="2440" uly="1835">ſhh; Rſod</line>
        <line lrx="2608" lry="2179" ulx="2453" uly="1968">von er 4</line>
        <line lrx="2591" lry="2265" ulx="2431" uly="2093">1 Ulie</line>
        <line lrx="2599" lry="2314" ulx="2450" uly="2130">1 f⸗ “</line>
        <line lrx="2602" lry="2427" ulx="2460" uly="2338">1e p</line>
        <line lrx="2566" lry="2541" ulx="2421" uly="2451">netzggen</line>
        <line lrx="2586" lry="2671" ulx="2433" uly="2485">Nr</line>
        <line lrx="2607" lry="2777" ulx="2439" uly="2670">Mnemee</line>
        <line lrx="2609" lry="2895" ulx="2429" uly="2800">nd e wi</line>
        <line lrx="2610" lry="3029" ulx="2421" uly="2909">hunh ſn</line>
        <line lrx="2610" lry="3138" ulx="2417" uly="3028">balihent</line>
        <line lrx="2610" lry="3265" ulx="2565" uly="3185">he</line>
        <line lrx="2610" lry="3519" ulx="2435" uly="3380">c t ſchi</line>
        <line lrx="2598" lry="3694" ulx="2432" uly="3504">den</line>
        <line lrx="2610" lry="3753" ulx="2439" uly="3621">rt</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="203" type="page" xml:id="s_Jd26-3_203">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_203.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="209" lry="2332" type="textblock" ulx="0" uly="661">
        <line lrx="175" lry="746" ulx="0" uly="661">den dhe⸗</line>
        <line lrx="177" lry="869" ulx="0" uly="781">1 Phre nol</line>
        <line lrx="193" lry="1221" ulx="0" uly="1145">tan Brmtihen</line>
        <line lrx="195" lry="1467" ulx="2" uly="1382">1u) c at</line>
        <line lrx="188" lry="1577" ulx="69" uly="1500">at ier</line>
        <line lrx="184" lry="1708" ulx="25" uly="1619">tmn mſoner N</line>
        <line lrx="208" lry="1843" ulx="3" uly="1721">W de Dch⸗</line>
        <line lrx="179" lry="1964" ulx="0" uly="1867">gaunſ</line>
        <line lrx="209" lry="2027" ulx="79" uly="1976">„ eie rg,</line>
        <line lrx="149" lry="2097" ulx="0" uly="2016">deicefane</line>
        <line lrx="159" lry="2332" ulx="0" uly="2243">zu 6n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2130" lry="2878" type="textblock" ulx="324" uly="441">
        <line lrx="2083" lry="566" ulx="536" uly="441">Von den innerlichen Krankheiten. 19 5</line>
        <line lrx="2083" lry="743" ulx="331" uly="635">Doch entſtehen auch eben dieſe Zufaͤlle von einer</line>
        <line lrx="2085" lry="869" ulx="332" uly="764">ſtockenden, zaͤhen und leimartigen Galle, welche</line>
        <line lrx="2086" lry="998" ulx="332" uly="878">die Ausfuͤhrungscanaͤle dieſer Fluͤſſigkeit verſper⸗</line>
        <line lrx="2100" lry="1100" ulx="331" uly="990">ret. Daher werden die Gallenblaſe und Gallen⸗</line>
        <line lrx="2091" lry="1216" ulx="329" uly="1122">gaͤnge, weil die Galle zuruͤcktritt, über dem ver⸗</line>
        <line lrx="2130" lry="1338" ulx="330" uly="1231">ſtopften Orte bis zum Zerplatzen erweitert; und</line>
        <line lrx="2090" lry="1459" ulx="330" uly="1351">dieſes iſt denn die Urſache der empfindlichen</line>
        <line lrx="2090" lry="1582" ulx="324" uly="1468">Schmerzen, welche die Kranken bey dieſen Zu⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="1696" ulx="324" uly="1587">faͤllen erleiden. Es iſt aber nicht allezeit ein Ab⸗</line>
        <line lrx="2119" lry="1826" ulx="325" uly="1704">ſonderungsgefaͤße der Galle an der Stockung</line>
        <line lrx="2089" lry="1935" ulx="329" uly="1824">ſchuld; ſondern oft wird der vorerwaͤhnte Canal</line>
        <line lrx="2082" lry="2048" ulx="332" uly="1947">von der verſtopften großen Druͤſe unter dem Ma⸗</line>
        <line lrx="2085" lry="2174" ulx="328" uly="2061">gen, oder einer andern in den benachbarten Thei⸗</line>
        <line lrx="2085" lry="2294" ulx="325" uly="2180">len befindlichen Geſchwulſt, zuſammengedruͤckt;</line>
        <line lrx="2084" lry="2409" ulx="330" uly="2308">oder er wird von Kraͤmpfen dergeſtalt zuſam⸗</line>
        <line lrx="2089" lry="2531" ulx="327" uly="2403">mengezogen, daß die Galle ſich in den Zwoͤlf⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="2661" ulx="335" uly="2524">fingerdarm nicht ergießen kann. Auch in dem</line>
        <line lrx="2087" lry="2766" ulx="332" uly="2648">Darmeanale ſind zuweilen die Kraͤmpfe ſo heftig,</line>
        <line lrx="2084" lry="2878" ulx="333" uly="2777">und es wird die Oefnung des Gallengangs da⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="3002" type="textblock" ulx="320" uly="2895">
        <line lrx="2084" lry="3002" ulx="320" uly="2895">durch ſo genau verſchloſſen, daß kein Tropfen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="3248" type="textblock" ulx="331" uly="3016">
        <line lrx="1682" lry="3114" ulx="331" uly="3016">Galle hevauszudringen im Stande iſt.</line>
        <line lrx="2089" lry="3248" ulx="497" uly="3129">Ich habe bereits oben geſagt, daß die Leber⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="3351" type="textblock" ulx="326" uly="3219">
        <line lrx="2089" lry="3351" ulx="326" uly="3219">colik oft ſchwer zu erkennen ſey; es giebt aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="3594" type="textblock" ulx="329" uly="3367">
        <line lrx="2097" lry="3476" ulx="329" uly="3367">doch verſchiedene Zeichen, aus denen man auf</line>
        <line lrx="2095" lry="3594" ulx="351" uly="3479">die Gegenwart dieſer Krankheit ſchließen kann,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2095" lry="3708" type="textblock" ulx="328" uly="3601">
        <line lrx="2095" lry="3708" ulx="328" uly="3601">als z. B. ein bald ſtaͤrkerer bald geringerer Grad</line>
      </zone>
      <zone lrx="2170" lry="3848" type="textblock" ulx="1283" uly="3725">
        <line lrx="2170" lry="3848" ulx="1283" uly="3725">N 2 von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="204" type="page" xml:id="s_Jd26-3_204">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_204.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1693" lry="617" type="textblock" ulx="558" uly="431">
        <line lrx="1693" lry="617" ulx="558" uly="431">196 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="1622" type="textblock" ulx="442" uly="668">
        <line lrx="2292" lry="797" ulx="561" uly="668">von Hitze an gedachten Orten, ein Schmerz und</line>
        <line lrx="2297" lry="906" ulx="567" uly="807">eine Anſpannung in der rechten Seite unter den</line>
        <line lrx="2293" lry="1034" ulx="565" uly="922">kurzen Ribben und in der benachbarten Gegend</line>
        <line lrx="2293" lry="1154" ulx="569" uly="1009">des Magens, Aufblaͤhungen, Ekel und Brechen</line>
        <line lrx="2293" lry="1281" ulx="505" uly="1149">Aengſtlichkeiten, eine Beklemmung auf der Bruſt</line>
        <line lrx="2296" lry="1382" ulx="535" uly="1276">und in der Gegend der Herzgrube u. ſ. f. Der</line>
        <line lrx="2291" lry="1528" ulx="442" uly="1396">Schmerz, welcher bald in dem Magen, bald in</line>
        <line lrx="2291" lry="1622" ulx="570" uly="1515">den Nieren, bald in dem Ruͤcken ſeinen Sitz zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="1875" type="textblock" ulx="426" uly="1628">
        <line lrx="2337" lry="1756" ulx="570" uly="1628">haben ſcheint, hat ordentliche Exacerbationen.</line>
        <line lrx="2289" lry="1875" ulx="426" uly="1753">Hierbey bricht ein Fieber aus, welches zuweilen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3318" type="textblock" ulx="546" uly="1873">
        <line lrx="2290" lry="1987" ulx="566" uly="1873">bis zum zwoͤlften oder vierzehnten Tage dauert.</line>
        <line lrx="2293" lry="2107" ulx="562" uly="1986">Bey manchen iſt jedoch der Puls nicht fieberhaft,</line>
        <line lrx="2292" lry="2220" ulx="565" uly="2101">und das Fieber erhebt ſich erſt, wenn die Schmer⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="2350" ulx="561" uly="2231">zen voruͤber ſind, und dauert nicht uͤber zween</line>
        <line lrx="2283" lry="2471" ulx="562" uly="2340">Tage. Bey den mehreſten Pakienten ſieht das</line>
        <line lrx="2289" lry="2600" ulx="565" uly="2463">Geſicht gelb oder gruͤnlich aus, oder die Kranken</line>
        <line lrx="2288" lry="2724" ulx="561" uly="2580">verfallen in die wahre Gelbſucht. Meiſtentheils</line>
        <line lrx="2287" lry="2822" ulx="559" uly="2696">iſt der Leib verſtopft, oder der Unrath, der nach</line>
        <line lrx="2284" lry="2936" ulx="561" uly="2816">den Klyſtieren abgeht, ſieht wie Ziegenkoth oder</line>
        <line lrx="2283" lry="3059" ulx="563" uly="2932">Schaflorbern aus; der Urin verſezt ſich, oder</line>
        <line lrx="2282" lry="3178" ulx="563" uly="3050">geht ſparſam ab, und ſieht nicht eher als bis</line>
        <line lrx="2283" lry="3318" ulx="546" uly="3167">der Ausbruch vorbey iſt, truͤbe und leimig aus.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="3398" type="textblock" ulx="560" uly="3285">
        <line lrx="2361" lry="3398" ulx="560" uly="3285">Endlich gehen auch bey den meiſten Patienten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="3632" type="textblock" ulx="527" uly="3405">
        <line lrx="2284" lry="3534" ulx="556" uly="3405">unaͤchte Gallenſteine und gallige Concretionen von</line>
        <line lrx="2281" lry="3632" ulx="527" uly="3520">verſchiedener Farbe, die leicht und brennbar ſind,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="3878" type="textblock" ulx="553" uly="3635">
        <line lrx="2283" lry="3794" ulx="553" uly="3635">und ſich in warmenm Waſſer leicht aufloͤſen, theils</line>
        <line lrx="2278" lry="3878" ulx="2048" uly="3750">durch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="517" type="textblock" ulx="2437" uly="388">
        <line lrx="2610" lry="439" ulx="2593" uly="388">6</line>
        <line lrx="2610" lry="473" ulx="2595" uly="448">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="674" type="textblock" ulx="2487" uly="588">
        <line lrx="2610" lry="674" ulx="2487" uly="588">gurch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="794" type="textblock" ulx="2481" uly="708">
        <line lrx="2610" lry="794" ulx="2481" uly="708">Inbert</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1142" type="textblock" ulx="2473" uly="830">
        <line lrx="2610" lry="900" ulx="2477" uly="830">der Gr.</line>
        <line lrx="2610" lry="1020" ulx="2473" uly="947">den Ma</line>
        <line lrx="2610" lry="1142" ulx="2550" uly="1069">Re</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1272" type="textblock" ulx="2415" uly="1185">
        <line lrx="2610" lry="1272" ulx="2415" uly="1185">welen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1498" type="textblock" ulx="2476" uly="1316">
        <line lrx="2610" lry="1387" ulx="2483" uly="1316">laget,</line>
        <line lrx="2610" lry="1498" ulx="2476" uly="1422">er/</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1632" type="textblock" ulx="2460" uly="1540">
        <line lrx="2610" lry="1632" ulx="2460" uly="1540">Sſunchr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1738" type="textblock" ulx="2398" uly="1659">
        <line lrx="2610" lry="1738" ulx="2398" uly="1659">ſ ben de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1870" type="textblock" ulx="2449" uly="1778">
        <line lrx="2609" lry="1870" ulx="2449" uly="1778">ſcht hat</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1988" type="textblock" ulx="2357" uly="1908">
        <line lrx="2610" lry="1988" ulx="2357" uly="1908">Mn glet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2352" type="textblock" ulx="2448" uly="2012">
        <line lrx="2610" lry="2098" ulx="2470" uly="2012">Furnete</line>
        <line lrx="2610" lry="2237" ulx="2463" uly="2138">iſſict</line>
        <line lrx="2610" lry="2352" ulx="2448" uly="2255">lin hes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2468" type="textblock" ulx="2386" uly="2372">
        <line lrx="2610" lry="2468" ulx="2386" uly="2372">Duffe mn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="2703" type="textblock" ulx="2449" uly="2491">
        <line lrx="2595" lry="2587" ulx="2449" uly="2491">ics Fnbe</line>
        <line lrx="2581" lry="2703" ulx="2463" uly="2616">os fir</line>
      </zone>
      <zone lrx="2598" lry="2830" type="textblock" ulx="2529" uly="2751">
        <line lrx="2598" lry="2830" ulx="2529" uly="2751">Nlhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3074" type="textblock" ulx="2434" uly="2964">
        <line lrx="2610" lry="3074" ulx="2434" uly="2964">ſn enn 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2588" lry="3188" type="textblock" ulx="2441" uly="3095">
        <line lrx="2588" lry="3188" ulx="2441" uly="3095">ſt geftet</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="205" type="page" xml:id="s_Jd26-3_205">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_205.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1430" lry="2213" type="textblock" ulx="275" uly="2121">
        <line lrx="1430" lry="2213" ulx="275" uly="2121">weißliche Farbe der Stuͤhle,</line>
      </zone>
      <zone lrx="601" lry="248" type="textblock" ulx="579" uly="230">
        <line lrx="601" lry="248" ulx="579" uly="230">„</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="497" type="textblock" ulx="556" uly="332">
        <line lrx="2098" lry="497" ulx="556" uly="332">Von den innerlichen Krankheiten. 197</line>
      </zone>
      <zone lrx="2167" lry="2328" type="textblock" ulx="343" uly="553">
        <line lrx="2086" lry="662" ulx="351" uly="553">durch Brechen, theils durch den Stuhlgang ab.</line>
        <line lrx="2091" lry="783" ulx="351" uly="680">Imbert verſichert, er habe einen Gallenſtein von</line>
        <line lrx="2091" lry="902" ulx="352" uly="792">der Groͤße eines Huͤnereyes geſehen, der durch</line>
        <line lrx="1494" lry="1018" ulx="353" uly="932">den Maſtdarm abgegangen ſey.</line>
        <line lrx="2091" lry="1137" ulx="517" uly="997">Man muß wiſſen, daß die Gallenblaſe zu⸗</line>
        <line lrx="2092" lry="1256" ulx="350" uly="1161">weilen ſo hoch auftritt, daß ſie aͤußerlich hervor⸗</line>
        <line lrx="2093" lry="1373" ulx="352" uly="1276">raget, und eine Geſchwulſt unter den kurzen</line>
        <line lrx="2095" lry="1491" ulx="348" uly="1393">Ribben bildet, die Unerfahrne zuweilen fuͤr ein</line>
        <line lrx="2097" lry="1613" ulx="345" uly="1511">Eitergeſchwuͤr halten. Die Geſchwulſt aber, wel⸗</line>
        <line lrx="2167" lry="1729" ulx="346" uly="1634">che von der Menge der Galle in der Blaſe ent⸗</line>
        <line lrx="2117" lry="1855" ulx="343" uly="1753">ſteht, hat ihre ſichtbaren Graͤnzen; auch kann</line>
        <line lrx="2093" lry="1967" ulx="345" uly="1861">man gleich bey dem Anfange der Krankheit die</line>
        <line lrx="2093" lry="2092" ulx="349" uly="1991">Fluctuation fuͤhlen. Ferner zeiget der Ort, die</line>
        <line lrx="2093" lry="2193" ulx="1524" uly="2111">der dunkelgelbe</line>
        <line lrx="2092" lry="2328" ulx="345" uly="2221">Urin, die Bitterkeit im Munde, nebſt dem ſtarken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="2457" type="textblock" ulx="315" uly="2339">
        <line lrx="2093" lry="2457" ulx="315" uly="2339">Durſte, und die zuweilen vorhandene gelbſuͤch⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="2566" type="textblock" ulx="344" uly="2458">
        <line lrx="2093" lry="2566" ulx="344" uly="2458">tige Farbe des Geſichts und Koͤrpers an, von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2092" lry="2802" type="textblock" ulx="318" uly="2592">
        <line lrx="2092" lry="2690" ulx="326" uly="2592">was fuͤr einer Gattung dieſe Geſchwulſt ſey,</line>
        <line lrx="1057" lry="2802" ulx="318" uly="2709">und woher ſie ruͤhre.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2160" lry="3740" type="textblock" ulx="339" uly="2710">
        <line lrx="2096" lry="2793" ulx="1147" uly="2710">Die armen Kranken muͤſſen</line>
        <line lrx="2093" lry="2931" ulx="343" uly="2825">aber dieſen Irrthum unverſchuldeter Weiſe buͤſ⸗</line>
        <line lrx="2094" lry="3037" ulx="343" uly="2923">ſen; denn wenn dergleichen Geſchwulſt zur Un⸗</line>
        <line lrx="2160" lry="3151" ulx="339" uly="3061">zeit geoͤfnet wird, ſo wird ein Hohlgeſchwuͤr</line>
        <line lrx="2099" lry="3270" ulx="343" uly="3182">daraus, welches man nie wieder zuzuheilen im</line>
        <line lrx="2098" lry="3388" ulx="343" uly="3301">Stande iſt, oder es ergießet ſich die Galle durch</line>
        <line lrx="2094" lry="3505" ulx="351" uly="3418">ein ſolches Verſehen in die Hoͤhle des Unterlei⸗</line>
        <line lrx="2099" lry="3627" ulx="354" uly="3523">bes, da denn der Patient an den Folgen dieſes</line>
        <line lrx="2099" lry="3740" ulx="1162" uly="3640">N 3 Uebels</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="206" type="page" xml:id="s_Jd26-3_206">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_206.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1672" lry="535" type="textblock" ulx="411" uly="390">
        <line lrx="1672" lry="535" ulx="411" uly="390">128 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2286" lry="961" type="textblock" ulx="530" uly="578">
        <line lrx="2285" lry="724" ulx="530" uly="578">Uebels ſterben muß. Es iſt auch nicht allemal</line>
        <line lrx="2286" lry="826" ulx="537" uly="726">leicht, hier auf den rechten Grund zu kommen,</line>
        <line lrx="2286" lry="961" ulx="538" uly="845">weil bey beyden Geſchwuͤlſten beynahe einerley</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="1059" type="textblock" ulx="541" uly="965">
        <line lrx="2314" lry="1059" ulx="541" uly="965">Zufaͤlle ſind, auch wohl beyde vereint gefunden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="2020" type="textblock" ulx="469" uly="1084">
        <line lrx="2287" lry="1193" ulx="537" uly="1084">werden. Wenn eine Entzuͤndung in dem Unter⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="1310" ulx="469" uly="1185">leibe vorhergegangen iſt, ſo ſtellet ſich zuweilen</line>
        <line lrx="2287" lry="1430" ulx="550" uly="1321">eine Verſtopfung der Gallenblaſe ein; und ſodann</line>
        <line lrx="2283" lry="1544" ulx="481" uly="1429">iſt es kein Wunder, wenn Unvorſichtige dieſelbe</line>
        <line lrx="2284" lry="1654" ulx="550" uly="1544">fuͤr ein Eitergeſchwuͤr halten. Man kann hier⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="1772" ulx="551" uly="1672">von viel Leſenswuͤrdiges in dem erſten und drit⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="1895" ulx="551" uly="1782">ten Theile der Schriften der Akademie der Wund⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="2020" ulx="553" uly="1897">arzneykunſt zu Paris finden. — Ferner entſte⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2390" lry="2129" type="textblock" ulx="553" uly="2036">
        <line lrx="2390" lry="2129" ulx="553" uly="2036">hen eben dergleichen Geſchwuͤlſte, wenn die ente</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="2735" type="textblock" ulx="530" uly="2147">
        <line lrx="2289" lry="2264" ulx="554" uly="2147">zuͤndete und von Ge⸗ ſchwuͤren angefreſſene Gallen⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="2367" ulx="556" uly="2274">blaſe zerplatzet und die Galle herausfließt, welche</line>
        <line lrx="2289" lry="2502" ulx="553" uly="2379">ſich oft alsdenn in das zellige Gewebe ergießt</line>
        <line lrx="2291" lry="2601" ulx="530" uly="2492">und weit ausbreitet; daraus denn an verſchie⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2735" ulx="556" uly="2572">denen Orten des Unterleibes Entzuͤndungen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="2852" type="textblock" ulx="555" uly="2732">
        <line lrx="2302" lry="2852" ulx="555" uly="2732">aͤußerlich hervorragende Eitergeſchwuͤre erfolgen 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3548" type="textblock" ulx="552" uly="2865">
        <line lrx="2289" lry="2957" ulx="560" uly="2865">aus denen, wenn man ſie oͤfnet, Eiter und Galle</line>
        <line lrx="2292" lry="3083" ulx="559" uly="2935">herausfließt. Bisweilen kommen auch gallige</line>
        <line lrx="2293" lry="3204" ulx="559" uly="3104">Concretionen daraus hervor. Dieſes giebt end⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="3327" ulx="554" uly="3196">lich zu einem Hohlgeſchwuͤr Anlaß welches we⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="3437" ulx="552" uly="3340">gen des beſtaͤndigen Zufluſſes der Galle gar nicht</line>
        <line lrx="1005" lry="3548" ulx="552" uly="3455">zu heilen iſt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="3774" type="textblock" ulx="2155" uly="3697">
        <line lrx="2280" lry="3774" ulx="2155" uly="3697">Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="476" type="textblock" ulx="2599" uly="394">
        <line lrx="2610" lry="406" ulx="2602" uly="394">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1636" type="textblock" ulx="2459" uly="713">
        <line lrx="2610" lry="801" ulx="2497" uly="713">Pynte</line>
        <line lrx="2610" lry="913" ulx="2488" uly="836">r,und</line>
        <line lrx="2601" lry="1039" ulx="2477" uly="955">n nur</line>
        <line lrx="2601" lry="1168" ulx="2469" uly="1072">ſe doh</line>
        <line lrx="2610" lry="1278" ulx="2471" uly="1191">langer;</line>
        <line lrx="2610" lry="1396" ulx="2482" uly="1313">ſſe de</line>
        <line lrx="2607" lry="1514" ulx="2476" uly="1431">Nontſi</line>
        <line lrx="2610" lry="1636" ulx="2459" uly="1553">in &amp; t</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1992" type="textblock" ulx="2350" uly="1672">
        <line lrx="2610" lry="1757" ulx="2452" uly="1672">6 an</line>
        <line lrx="2610" lry="1881" ulx="2350" uly="1791">iit ſhlace</line>
        <line lrx="2518" lry="1992" ulx="2390" uly="1913">eu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2963" type="textblock" ulx="2450" uly="1918">
        <line lrx="2585" lry="2002" ulx="2518" uly="1918">ncht,</line>
        <line lrx="2571" lry="2106" ulx="2537" uly="2036">He</line>
        <line lrx="2602" lry="2245" ulx="2465" uly="2158">en fepen</line>
        <line lrx="2598" lry="2374" ulx="2499" uly="2283"> heſe</line>
        <line lrx="2610" lry="2487" ulx="2498" uly="2393">fi in</line>
        <line lrx="2610" lry="2598" ulx="2453" uly="2513">ſcchwirte</line>
        <line lrx="2596" lry="2725" ulx="2466" uly="2621">fneſn</line>
        <line lrx="2610" lry="2835" ulx="2459" uly="2747">beben d</line>
        <line lrx="2610" lry="2963" ulx="2450" uly="2858">file en,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3181" type="textblock" ulx="2443" uly="2995">
        <line lrx="2610" lry="3181" ulx="2443" uly="2995">Ren</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="207" type="page" xml:id="s_Jd26-3_207">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_207.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="175" lry="1169" type="textblock" ulx="0" uly="620">
        <line lrx="166" lry="700" ulx="0" uly="620">ſcht alemel</line>
        <line lrx="170" lry="824" ulx="6" uly="742"> kunen</line>
        <line lrx="173" lry="943" ulx="0" uly="862">nhe analg</line>
        <line lrx="175" lry="1063" ulx="0" uly="982">eint Leunden</line>
        <line lrx="171" lry="1169" ulx="41" uly="1107">n dan UMee</line>
      </zone>
      <zone lrx="184" lry="1985" type="textblock" ulx="0" uly="1490">
        <line lrx="170" lry="1539" ulx="6" uly="1490">ſced N</line>
        <line lrx="174" lry="1626" ulx="0" uly="1591">Nen aen</line>
        <line lrx="182" lry="1664" ulx="0" uly="1604">AA n An W</line>
        <line lrx="184" lry="1783" ulx="3" uly="1699">eſie fſten und e</line>
        <line lrx="179" lry="1853" ulx="130" uly="1826">MWe</line>
        <line lrx="117" lry="1893" ulx="78" uly="1835">da</line>
        <line lrx="127" lry="1985" ulx="117" uly="1971">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="2239" type="textblock" ulx="0" uly="1959">
        <line lrx="175" lry="2041" ulx="0" uly="1959">— ene N</line>
        <line lrx="124" lry="2239" ulx="52" uly="2188">„ 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3373" type="textblock" ulx="0" uly="2434">
        <line lrx="187" lry="2640" ulx="10" uly="2434">hun u</line>
        <line lrx="194" lry="2760" ulx="0" uly="2656">tirmumr</line>
        <line lrx="195" lry="2892" ulx="0" uly="2768">ſrirnie</line>
        <line lrx="194" lry="3006" ulx="1" uly="2894">„rbi</line>
        <line lrx="193" lry="3116" ulx="44" uly="3014">us l</line>
        <line lrx="190" lry="3373" ulx="1" uly="3264"> Ne</line>
      </zone>
      <zone lrx="76" lry="3473" type="textblock" ulx="63" uly="3449">
        <line lrx="76" lry="3473" ulx="63" uly="3449">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="3814" type="textblock" ulx="152" uly="3727">
        <line lrx="187" lry="3814" ulx="152" uly="3727">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="3238" type="textblock" ulx="26" uly="3132">
        <line lrx="193" lry="3238" ulx="26" uly="3132">e G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="490" type="textblock" ulx="546" uly="351">
        <line lrx="2089" lry="490" ulx="546" uly="351">Von den innerlichen Krankheiten. 199</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="675" type="textblock" ulx="483" uly="572">
        <line lrx="2093" lry="675" ulx="483" uly="572">Die Lebercolik iſt nicht ſelten periodiſch, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="799" type="textblock" ulx="305" uly="691">
        <line lrx="2093" lry="799" ulx="305" uly="691">koͤmmt alle Wochen, Monate, Jahre u. ſ. f. wie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="1036" type="textblock" ulx="331" uly="804">
        <line lrx="2091" lry="915" ulx="338" uly="804">der, und es dauern ihre Paroxysmen gemeinig⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="1036" ulx="331" uly="928">lich nur etliche Stunden. Zuweilen aber waͤhren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="1154" type="textblock" ulx="306" uly="1042">
        <line lrx="2086" lry="1154" ulx="306" uly="1042">ſie doch einen oder etliche Tage, ja auch wohl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="1512" type="textblock" ulx="335" uly="1160">
        <line lrx="2082" lry="1274" ulx="337" uly="1160">laͤnger z alsdenn aber ſind ſie mit einigem Nach⸗</line>
        <line lrx="2080" lry="1391" ulx="337" uly="1284">laſſe verbunden. Von dem Ausgange dieſer</line>
        <line lrx="2082" lry="1512" ulx="335" uly="1410">Krankheit laͤßt ſich nichts gewiſſes beſtimmen;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="1633" type="textblock" ulx="281" uly="1512">
        <line lrx="2079" lry="1633" ulx="281" uly="1512">denn es werden oft große 1 Uebel daraus; als</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="2113" type="textblock" ulx="328" uly="1646">
        <line lrx="2088" lry="1749" ulx="328" uly="1646">z. B. eine Entzuͤndung der Leber, die Gelbſucht,</line>
        <line lrx="2080" lry="1880" ulx="329" uly="1743">ein ſchleichendes Fieber, die Waſſerſucht, Lun⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="1998" ulx="330" uly="1887">genſucht, Auszehrung u. ſ. f. Doch bemerken</line>
        <line lrx="2082" lry="2113" ulx="333" uly="1989">auch die Aerzte, daß ſie oft in kurzer Zeit und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="2224" type="textblock" ulx="310" uly="2127">
        <line lrx="2072" lry="2224" ulx="310" uly="2127">von freyen Stuͤcken vergehe. Es iſt aber bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2135" lry="3762" type="textblock" ulx="322" uly="2240">
        <line lrx="2069" lry="2367" ulx="326" uly="2240">Faͤllen dieſer Art noch zweifelhaft, ob das, was</line>
        <line lrx="2103" lry="2475" ulx="322" uly="2362">ſie fuͤr eine wahre Lebercolik gehalten haben,</line>
        <line lrx="2068" lry="2582" ulx="327" uly="2482">auch wirklich dergleichen geweſen ſey. Denn es</line>
        <line lrx="2069" lry="2708" ulx="328" uly="2596">finden ſich an der Leber, ſo wie an allen Einge⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="2814" ulx="327" uly="2706">weiden des Unterleibes auch oft krampfhafte Zu⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="2934" ulx="325" uly="2836">faͤlle ein, die der hier beſchriebenen Lebercolik gar</line>
        <line lrx="2072" lry="3057" ulx="322" uly="2958">ungemein aͤhnlich ſehen, ja oft auch eine ge⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="3173" ulx="325" uly="3070">ſchwind wiederum vergehende Gelbſucht nach ſich</line>
        <line lrx="2069" lry="3311" ulx="325" uly="3193">ziehen. Auch traͤgt es ſich bisweilen zu, daß die</line>
        <line lrx="2135" lry="3410" ulx="325" uly="3293">Lebercolik bey dem erſten Anblicke von der Nieren⸗</line>
        <line lrx="2109" lry="3529" ulx="329" uly="3430">entzuͤndung wenig unterſchieden iſt, und ſie wird</line>
        <line lrx="2067" lry="3682" ulx="328" uly="3522">auch von den Aerzten eben ſo behandelt; z da man</line>
        <line lrx="2074" lry="3762" ulx="1219" uly="3655">N 4 denn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="208" type="page" xml:id="s_Jd26-3_208">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_208.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1712" lry="477" type="textblock" ulx="486" uly="374">
        <line lrx="1712" lry="477" ulx="486" uly="374">200 Errſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="664" type="textblock" ulx="556" uly="559">
        <line lrx="2311" lry="664" ulx="556" uly="559">denn nicht eher, als wenn dergleichen Perſonen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2391" lry="816" type="textblock" ulx="575" uly="688">
        <line lrx="2391" lry="816" ulx="575" uly="688">nach dem Tode geoͤfnet werden, ſehen kann, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="1496" type="textblock" ulx="553" uly="805">
        <line lrx="1371" lry="892" ulx="576" uly="805">man ſich geirret hat.</line>
        <line lrx="2315" lry="1020" ulx="602" uly="922">Bepy der Unterſuchung der Leichname findet</line>
        <line lrx="2311" lry="1147" ulx="583" uly="1042">man, bald mehr bald weniger Gallenſteine. Man</line>
        <line lrx="2310" lry="1255" ulx="553" uly="1159">will Beyſpiele haben, daß deren dreyhundert</line>
        <line lrx="2314" lry="1375" ulx="590" uly="1275">Stuͤck in der Gallenblaſe geweſen ſind, wovon</line>
        <line lrx="2314" lry="1496" ulx="590" uly="1398">manche an Groͤße den Haſelnuͤſſen gleich befunden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="1610" type="textblock" ulx="592" uly="1515">
        <line lrx="2360" lry="1610" ulx="592" uly="1515">worden. Oefters findet man dergleichen unaͤchte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="3032" type="textblock" ulx="518" uly="1634">
        <line lrx="2313" lry="1730" ulx="593" uly="1634">Steine, ſo noch groͤßer als die Caſtanien, und</line>
        <line lrx="2312" lry="1848" ulx="560" uly="1753">die vier Loth und druͤber ſchwer ſind, und folg⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1972" ulx="573" uly="1871">lich die ganze Gallenblaſe ausfuͤllen. Ingleichen</line>
        <line lrx="2314" lry="2080" ulx="524" uly="1978">iſt dieſes Behaͤltniß oͤfters voll von einer leimi⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="2204" ulx="581" uly="2113">gen und aͤußerſt zaͤhen Galle; oder es ſind Wuͤr⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="2320" ulx="590" uly="2234">mer, Waſſerblaſen u. d. g. darinnen befindlich.</line>
        <line lrx="2311" lry="2439" ulx="518" uly="2349">Bey manchen iſt ſie mit einer ſteinartigen Rinde</line>
        <line lrx="2311" lry="2568" ulx="590" uly="2453">uͤberzogen, oder durch verſchiedene Seitenwaͤnde,</line>
        <line lrx="2312" lry="2675" ulx="592" uly="2568">in beſondere Zellen eingetheilt. Bey andern iſt</line>
        <line lrx="2313" lry="2793" ulx="590" uly="2697">die Gallenblaſe erſtaunend groß, und ſie enthaͤlt</line>
        <line lrx="2308" lry="2910" ulx="590" uly="2823">vier, ſechs bis acht Pfund Galle. Eben ſo er⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="3032" ulx="588" uly="2937">weitert ſind auch oft die Gallengaͤnge; doch ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="3161" type="textblock" ulx="587" uly="3060">
        <line lrx="2350" lry="3161" ulx="587" uly="3060">ſolche noch oͤfterer von Steinen oder Wuͤrmern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="3739" type="textblock" ulx="506" uly="3172">
        <line lrx="2308" lry="3266" ulx="537" uly="3172">verſtopft. Die beber findet man verhaͤrtet, ent⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="3381" ulx="506" uly="3280">zuͤndet, vereitert, angefault u. ſ. f. In manchen</line>
        <line lrx="2300" lry="3500" ulx="577" uly="3404">Koͤrpern raget die große Druͤſe unter dem Magen</line>
        <line lrx="2301" lry="3652" ulx="574" uly="3522">hervor und iſt aufgelaufen, und druͤcket mit ihrer</line>
        <line lrx="2293" lry="3739" ulx="2162" uly="3648">Laß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="463" type="textblock" ulx="2555" uly="376">
        <line lrx="2610" lry="463" ulx="2555" uly="376">JHH</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2088" type="textblock" ulx="2402" uly="576">
        <line lrx="2610" lry="658" ulx="2402" uly="576"> derg</line>
        <line lrx="2610" lry="774" ulx="2469" uly="697">welcſes on</line>
        <line lrx="2606" lry="886" ulx="2466" uly="815">Drnetna</line>
        <line lrx="2610" lry="1015" ulx="2459" uly="933">ſſict.</line>
        <line lrx="2610" lry="1130" ulx="2450" uly="1055">Clit die</line>
        <line lrx="2610" lry="1255" ulx="2405" uly="1171">catärlchen</line>
        <line lrx="2610" lry="1378" ulx="2455" uly="1288">nicht herhe</line>
        <line lrx="2610" lry="1495" ulx="2457" uly="1411"> bey</line>
        <line lrx="2610" lry="1617" ulx="2445" uly="1522">aſour /,</line>
        <line lrx="2594" lry="1738" ulx="2439" uly="1647">ſten nichs</line>
        <line lrx="2598" lry="1862" ulx="2442" uly="1759">ibelen</line>
        <line lrx="2608" lry="2088" ulx="2451" uly="1882">ue⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="209" type="page" xml:id="s_Jd26-3_209">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_209.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="160" lry="782" type="textblock" ulx="0" uly="576">
        <line lrx="157" lry="659" ulx="0" uly="576">en eſren</line>
        <line lrx="160" lry="782" ulx="0" uly="698">n kunn</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="2101" type="textblock" ulx="0" uly="939">
        <line lrx="169" lry="1108" ulx="0" uly="939">cher u</line>
        <line lrx="168" lry="1258" ulx="0" uly="1075">n nnn</line>
        <line lrx="179" lry="1380" ulx="0" uly="1307">1ſ, e</line>
        <line lrx="181" lry="1509" ulx="0" uly="1418">is inde</line>
        <line lrx="179" lry="1632" ulx="3" uly="1535">ſinen nite</line>
        <line lrx="171" lry="1741" ulx="0" uly="1652">inin M</line>
        <line lrx="184" lry="1855" ulx="22" uly="1774">Wſd</line>
        <line lrx="192" lry="2101" ulx="2" uly="2010">n iut in</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="2225" type="textblock" ulx="10" uly="2129">
        <line lrx="192" lry="2225" ulx="10" uly="2129">N ſ⸗ Vir</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="3161" type="textblock" ulx="0" uly="2251">
        <line lrx="184" lry="2351" ulx="0" uly="2251">rinn ii⸗</line>
        <line lrx="189" lry="2485" ulx="1" uly="2373">ſiunn ac</line>
        <line lrx="196" lry="2593" ulx="4" uly="2492"> 60 Einmmint</line>
        <line lrx="199" lry="2716" ulx="0" uly="2556">uu n</line>
        <line lrx="179" lry="2848" ulx="10" uly="2749">ud EN</line>
        <line lrx="195" lry="2935" ulx="109" uly="2861">66*</line>
        <line lrx="191" lry="3161" ulx="29" uly="2965">wun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="496" type="textblock" ulx="474" uly="371">
        <line lrx="2074" lry="496" ulx="474" uly="371">Von den innerlichen Krankheiten. 2 Or</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="1488" type="textblock" ulx="287" uly="554">
        <line lrx="2025" lry="657" ulx="287" uly="554">Laſt den gemeinſchaftlichen Gallengang zuſammen,</line>
        <line lrx="2029" lry="773" ulx="291" uly="686">welches auch von andern in dem Gekroͤſe, und</line>
        <line lrx="2035" lry="897" ulx="294" uly="799">Darmcanal anderwaͤrts ſitzenden Gewaͤchſen ge⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1018" ulx="295" uly="927">ſchieht. Es iſt ungezweifelt gewiß, daß die Leber⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="1129" ulx="298" uly="1038">colik die Urſache aller dieſer Maͤngel und wider⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1271" ulx="298" uly="1130">natuͤrlichen Umſtaͤnde iſt; *) ich kann aber auch</line>
        <line lrx="2103" lry="1405" ulx="301" uly="1250">nicht verhalten, daß man eben dieſe Unordnun⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1488" ulx="304" uly="1402">gen bey verſchiedenen andern Leichnamen von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="1620" type="textblock" ulx="241" uly="1515">
        <line lrx="2052" lry="1620" ulx="241" uly="1515">Perſonen zu Geſichte bekoͤmmt, welche bey Leb⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="2788" type="textblock" ulx="303" uly="1637">
        <line lrx="2048" lry="1725" ulx="303" uly="1637">zeiten nichts von dieſer Colik empfunden haben;</line>
        <line lrx="2052" lry="1853" ulx="309" uly="1738">ich uͤberlaſſe es daher dem weitern Nachdenken</line>
        <line lrx="1982" lry="1975" ulx="311" uly="1873">geſchickter Maͤnner, was daraus zu folgern ſey.</line>
        <line lrx="2075" lry="2086" ulx="463" uly="1977">Die Lebercolik pflegt beynahe auf eben die</line>
        <line lrx="2055" lry="2205" ulx="319" uly="2109">Weiſe behandelt zu werden, wie die uͤbrigen Gat⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="2316" ulx="314" uly="2232">tungen von Bauchgrimmen. Das waͤhrend der</line>
        <line lrx="2063" lry="2431" ulx="316" uly="2351">Paroxysmen die Mittel, welche die Galle in</line>
        <line lrx="2066" lry="2561" ulx="316" uly="2416">Bewegung ſetzen, nicht zutraͤglich ſeyn koͤnnen,</line>
        <line lrx="2071" lry="2671" ulx="325" uly="2582">laͤßt ſich aus dem Vorhergehenden leicht ſchließen.</line>
        <line lrx="2069" lry="2788" ulx="326" uly="2692">Wenn aber ſelbige voruͤber ſind, ſo werden dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="2914" type="textblock" ulx="270" uly="2815">
        <line lrx="2068" lry="2914" ulx="270" uly="2815">Mittel den erwuͤnſchten Nutzen ſtiften, weil man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="3499" type="textblock" ulx="324" uly="2928">
        <line lrx="2070" lry="3025" ulx="324" uly="2928">dadurch einem Ruͤckfane vorbeugen kann. Bey</line>
        <line lrx="2067" lry="3140" ulx="326" uly="3053">dem Anfange der Krankheit muß man, ſo bald</line>
        <line lrx="2069" lry="3261" ulx="334" uly="3168">als moͤglich, zur Ader laſſen; denn dieſes iſt zur</line>
        <line lrx="2068" lry="3381" ulx="334" uly="3285">Verhuͤtung einer Entzuͤndung das ſicherſte Mittel.</line>
        <line lrx="2072" lry="3499" ulx="1259" uly="3405">N S Auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="1870" lry="3758" type="textblock" ulx="405" uly="3670">
        <line lrx="1870" lry="3758" ulx="405" uly="3670">*) Oder daß ſie davon entſtanden iſt. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="210" type="page" xml:id="s_Jd26-3_210">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_210.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1774" lry="494" type="textblock" ulx="903" uly="386">
        <line lrx="1774" lry="494" ulx="903" uly="386">262 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="1156" type="textblock" ulx="586" uly="572">
        <line lrx="2330" lry="688" ulx="592" uly="572">Auch muß man ohne Verzug verduͤnnende und</line>
        <line lrx="2326" lry="799" ulx="592" uly="695">die Schaͤrfe daͤmpfende Sachen nehmen laſſen:</line>
        <line lrx="2326" lry="921" ulx="591" uly="806">als die junge Huͤnerbruͤhe, die Molken, Emul⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="1039" ulx="586" uly="939">ſionen, das ſuͤße Mandeloͤl und den Wallrath,</line>
        <line lrx="2314" lry="1156" ulx="587" uly="1061">einen Aufguß von Altheenblumen, Leinſamen u.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="1274" type="textblock" ulx="585" uly="1178">
        <line lrx="2369" lry="1274" ulx="585" uly="1178">ſ. f. Eben ſo nuͤzlich ſind bey Nachlaſſung der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="1643" type="textblock" ulx="579" uly="1298">
        <line lrx="2307" lry="1395" ulx="583" uly="1298">Schmerzen die gelinden Laxiermittel⸗ als z. B.</line>
        <line lrx="2301" lry="1512" ulx="580" uly="1392">die Caſſia, das Manna, die Tamarinden u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2302" lry="1643" ulx="579" uly="1539">und wenn durch dieſe nichts ausgerichtet wird,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2370" lry="2111" type="textblock" ulx="535" uly="1652">
        <line lrx="2370" lry="1761" ulx="576" uly="1652">ſo iſt es nicht undienlich, betaͤubende Arzneyen zu</line>
        <line lrx="2345" lry="1868" ulx="568" uly="1759">verordnen, darunter vornehmlich der weiße Mohn⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2005" ulx="571" uly="1892">ſaft, beyde Arten von Laudanum u. d. g. gehoͤ⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="2111" ulx="535" uly="2018">ren, welche die Schmerzen ſtillen. Auch ſind zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2290" lry="2594" type="textblock" ulx="559" uly="2132">
        <line lrx="2290" lry="2231" ulx="565" uly="2132">allen Zeiten der Krankheit erweichende und ſchmerz⸗</line>
        <line lrx="2280" lry="2353" ulx="564" uly="2233">ſtillende Klyſtiere mit Oel, Butter, Althee, Mal⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="2460" ulx="561" uly="2365">ven, Leinſamen n. ſ. f. zu verordnen, und Baͤhun⸗</line>
        <line lrx="2278" lry="2594" ulx="559" uly="2479">gen, Breyumſchlaͤge, Baͤder, Halbbaͤder, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2824" type="textblock" ulx="557" uly="2610">
        <line lrx="2335" lry="2711" ulx="559" uly="2610">andre aͤußerliche Mittel nicht zu verachten. Im</line>
        <line lrx="2303" lry="2824" ulx="557" uly="2687">aͤu ßerſten Nothfall und in der groͤßten Lebensge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2265" lry="3417" type="textblock" ulx="513" uly="2845">
        <line lrx="2265" lry="2944" ulx="513" uly="2845">fahr des Kranken endlich muß man, nach dem</line>
        <line lrx="2257" lry="3050" ulx="546" uly="2967">Ansſpruch des Celſus: daß es beſſer ſey, ein</line>
        <line lrx="2259" lry="3188" ulx="545" uly="3072">ungewiſſe § Mittel zu erwaͤhlen, als den Kranken</line>
        <line lrx="2257" lry="3292" ulx="545" uly="3183">ohne alle Huͤlfe ſterben zu laſſen, die aͤußerlich</line>
        <line lrx="2254" lry="3417" ulx="539" uly="3302">hervorragende Gallenblaſe ſe oͤfnen, ob man ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="3540" type="textblock" ulx="533" uly="3429">
        <line lrx="2317" lry="3540" ulx="533" uly="3429">gleich von dem Erfolg dieſer Operation wenig</line>
      </zone>
      <zone lrx="2243" lry="3771" type="textblock" ulx="529" uly="3554">
        <line lrx="1342" lry="3645" ulx="529" uly="3554">Hofnung machen kann.</line>
        <line lrx="2243" lry="3771" ulx="2040" uly="3671">Nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1361" type="textblock" ulx="2449" uly="437">
        <line lrx="2610" lry="529" ulx="2569" uly="437">-</line>
        <line lrx="2608" lry="719" ulx="2544" uly="639">Nog</line>
        <line lrx="2571" lry="966" ulx="2458" uly="877">ilhuen.</line>
        <line lrx="2610" lry="1074" ulx="2452" uly="992">termit</line>
        <line lrx="2610" lry="1203" ulx="2449" uly="1121">ſen. Ine</line>
        <line lrx="2589" lry="1361" ulx="2452" uly="1229">Kaln neſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3011" type="textblock" ulx="2429" uly="1597">
        <line lrx="2610" lry="1689" ulx="2444" uly="1597">herhe N</line>
        <line lrx="2610" lry="1919" ulx="2440" uly="1835">Wd andre</line>
        <line lrx="2607" lry="2046" ulx="2449" uly="1943">dere Vr</line>
        <line lrx="2610" lry="2171" ulx="2435" uly="2060">ir alß 4</line>
        <line lrx="2610" lry="2298" ulx="2437" uly="2195">Gr ,reh</line>
        <line lrx="2609" lry="2428" ulx="2429" uly="2321">ſen negge</line>
        <line lrx="2610" lry="2654" ulx="2438" uly="2559">unten g</line>
        <line lrx="2610" lry="2771" ulx="2448" uly="2663">lhen</line>
        <line lrx="2600" lry="2900" ulx="2437" uly="2787">fer Cehorig</line>
        <line lrx="2600" lry="3011" ulx="2429" uly="2891">Ulheiniter</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="211" type="page" xml:id="s_Jd26-3_211">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_211.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="175" lry="783" type="textblock" ulx="0" uly="591">
        <line lrx="173" lry="664" ulx="2" uly="591">dmende und</line>
        <line lrx="175" lry="783" ulx="0" uly="718">chnen laſen:</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="907" type="textblock" ulx="0" uly="839">
        <line lrx="179" lry="907" ulx="0" uly="839">kn, Ennh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="1650" type="textblock" ulx="0" uly="1558">
        <line lrx="188" lry="1650" ulx="0" uly="1558">rihtt ad</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="1768" type="textblock" ulx="0" uly="1690">
        <line lrx="195" lry="1768" ulx="0" uly="1690">nde Ne ap</line>
      </zone>
      <zone lrx="169" lry="1893" type="textblock" ulx="0" uly="1808">
        <line lrx="169" lry="1893" ulx="0" uly="1808">N weieRe</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="2011" type="textblock" ulx="0" uly="1911">
        <line lrx="199" lry="2011" ulx="0" uly="1911">n l. 4 . D</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="2869" type="textblock" ulx="1" uly="2683">
        <line lrx="170" lry="2805" ulx="117" uly="2784">e</line>
        <line lrx="199" lry="2869" ulx="1" uly="2683">ihen *</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3286" type="textblock" ulx="46" uly="3120">
        <line lrx="195" lry="3286" ulx="46" uly="3120">Bnne⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="3443" type="textblock" ulx="74" uly="3270">
        <line lrx="116" lry="3336" ulx="74" uly="3270">Ne</line>
        <line lrx="199" lry="3443" ulx="75" uly="3275">le</line>
      </zone>
      <zone lrx="203" lry="3565" type="textblock" ulx="73" uly="3445">
        <line lrx="203" lry="3565" ulx="73" uly="3445">,ei</line>
      </zone>
      <zone lrx="97" lry="3227" type="textblock" ulx="31" uly="3161">
        <line lrx="97" lry="3186" ulx="58" uly="3161">2 N</line>
        <line lrx="64" lry="3227" ulx="31" uly="3185">4²</line>
      </zone>
      <zone lrx="94" lry="3606" type="textblock" ulx="1" uly="3540">
        <line lrx="94" lry="3606" ulx="1" uly="3540">Oc</line>
      </zone>
      <zone lrx="249" lry="3793" type="textblock" ulx="144" uly="3705">
        <line lrx="249" lry="3793" ulx="144" uly="3705">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1996" lry="537" type="textblock" ulx="467" uly="399">
        <line lrx="1996" lry="537" ulx="467" uly="399">Von den innerlichen Krankheiten. 203</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="2990" type="textblock" ulx="269" uly="595">
        <line lrx="2010" lry="719" ulx="435" uly="595">Nach gehobener Krankheit iſt es die Haupt⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="837" ulx="269" uly="725">pflicht des Arztes einer Ruͤckkehr derſelben vor⸗</line>
        <line lrx="2018" lry="966" ulx="271" uly="864">zubauen. In dieſer Abſicht muß man ſich der</line>
        <line lrx="2043" lry="1078" ulx="274" uly="965">Laxiermittel und vorzuͤglich der Rhabarber bedie⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="1204" ulx="276" uly="1083">nen. Ingleichen ſind die Queckenwurzeln, die</line>
        <line lrx="2030" lry="1320" ulx="279" uly="1198">Kellereſel, der Salpeter, die Stahl⸗ und Seifen⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="1431" ulx="284" uly="1344">mittel und verſchiedene andre bereits oben erwaͤhnte</line>
        <line lrx="2057" lry="1556" ulx="287" uly="1462">eroͤrnende und harntreibende, oder die Galle be⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="1679" ulx="283" uly="1587">wegende Arzneyen hier zu gebrauchen. Ferner</line>
        <line lrx="2037" lry="1791" ulx="288" uly="1696">ſind auch der Wermuth, Gamanderlein, Enzian</line>
        <line lrx="2037" lry="1921" ulx="287" uly="1782">und andre bittre Sachen, denen man eine beſon⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="2034" ulx="294" uly="1939">dere Wirkung auf die Leber zueignet, ſehr dienlich.</line>
        <line lrx="2036" lry="2156" ulx="290" uly="2058">Ueber alle dieſe Arzneyen und Huͤlfsmittel aber</line>
        <line lrx="2036" lry="2273" ulx="295" uly="2182">gehen jedoch die kalten Geſundbrunnen und war⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="2401" ulx="295" uly="2303">men mineraliſchen Baͤder, als z. B. die zu Vals,</line>
        <line lrx="2045" lry="2508" ulx="297" uly="2419">Paſſy, Vichy, Plombieres, Balaruc u. ſ. w. Bey</line>
        <line lrx="2053" lry="2629" ulx="302" uly="2512">manchen Kranken endlich hilft eine ſogenannte</line>
        <line lrx="2053" lry="2747" ulx="308" uly="2651">Milchcur, welche man in gewiſſen Faͤllen und un⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="2869" ulx="309" uly="2759">ter gehoͤrigen Umſtaͤnden als das beſte Verwah⸗</line>
        <line lrx="1323" lry="2990" ulx="309" uly="2895">rungsmittel verordnen kann.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="3777" type="textblock" ulx="1878" uly="3689">
        <line lrx="2073" lry="3777" ulx="1878" uly="3689">Von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="212" type="page" xml:id="s_Jd26-3_212">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_212.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2255" lry="868" type="textblock" ulx="799" uly="561">
        <line lrx="2255" lry="703" ulx="799" uly="561">Von der Entzuͤndung der Leber</line>
        <line lrx="2101" lry="868" ulx="1257" uly="737">(hepatitis).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2386" lry="1043" type="textblock" ulx="685" uly="900">
        <line lrx="2386" lry="1043" ulx="685" uly="900">Es aͤußert ſich dieſe Krankheit bald an dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="1867" type="textblock" ulx="559" uly="1043">
        <line lrx="2356" lry="1152" ulx="813" uly="1043">ganzen Eingeweide der Leber, bald nur an</line>
        <line lrx="2353" lry="1273" ulx="628" uly="1175">einem Theile derſelben, bald an der Leber allein,</line>
        <line lrx="2356" lry="1381" ulx="559" uly="1280">bald auch zugleich mit an den benachbarten Thei⸗</line>
        <line lrx="2347" lry="1503" ulx="630" uly="1395">len. Dieſe Krankheit hat daher ein gar verſchie⸗</line>
        <line lrx="2349" lry="1615" ulx="583" uly="1521">denes Anſehen, und iſt oͤfters von andern damit</line>
        <line lrx="2344" lry="1740" ulx="630" uly="1629">verwandten Zufaͤllen ſehr ſchwer zu unterſcheiden.</line>
        <line lrx="2345" lry="1867" ulx="623" uly="1754">Die Entzuͤndung der Leber faͤngt ſich mit einem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="1980" type="textblock" ulx="605" uly="1880">
        <line lrx="2360" lry="1980" ulx="605" uly="1880">Schauer und Erſtarren an, und darauf bricht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="2340" type="textblock" ulx="557" uly="1982">
        <line lrx="2339" lry="2106" ulx="571" uly="1982">ein hitziges Fieber aus, bey welchem die Kranken</line>
        <line lrx="2332" lry="2229" ulx="557" uly="2123">uüͤber Hitze und Schmerz unter den kurzen Ribben</line>
        <line lrx="2331" lry="2340" ulx="619" uly="2242">der rechten Seite klagen, welcher Theil auch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="2450" type="textblock" ulx="621" uly="2340">
        <line lrx="2357" lry="2450" ulx="621" uly="2340">angeſpannt iſt und zuweilen aͤußerlich hervorra⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3398" type="textblock" ulx="531" uly="2473">
        <line lrx="2327" lry="2574" ulx="615" uly="2473">get. Bald iſt der Leib dabey verſtopft, bald</line>
        <line lrx="2324" lry="2694" ulx="612" uly="2592">offen, mit Leibſchneiden und galligen Stuͤhlen.</line>
        <line lrx="2323" lry="2807" ulx="611" uly="2697">Der Urin iſt ſaffrangelb und truͤbe, geht auch in</line>
        <line lrx="2319" lry="2932" ulx="610" uly="2817">kleiner Menge ab. Das Geſicht hat, wie erfahrne</line>
        <line lrx="2320" lry="3046" ulx="531" uly="2949">Verzte gar wohl wiſſen, eine gruͤnlichte bleiche</line>
        <line lrx="2315" lry="3159" ulx="597" uly="3050">Farbe. Die Zunge iſt im Anfange trocken, nach</line>
        <line lrx="2314" lry="3285" ulx="596" uly="3187">und nach aber uͤberzieht ſich dieſelbe mit einem</line>
        <line lrx="2312" lry="3398" ulx="592" uly="3301">gelblichten oder ſchwaͤrzlichten Schleim; der Durſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2367" lry="3628" type="textblock" ulx="583" uly="3422">
        <line lrx="2367" lry="3520" ulx="587" uly="3422">wird heſtig, es entſtehet ein Huſten, das Athem⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="3628" ulx="583" uly="3539">holen wird erſchwert, der Schlucken kommt dar⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="3740" type="textblock" ulx="2237" uly="3667">
        <line lrx="2315" lry="3740" ulx="2237" uly="3667">zn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="565" type="textblock" ulx="2552" uly="476">
        <line lrx="2610" lry="565" ulx="2552" uly="476">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1237" type="textblock" ulx="2441" uly="680">
        <line lrx="2606" lry="763" ulx="2464" uly="680">r  d⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="880" ulx="2457" uly="799">ſlan einig</line>
        <line lrx="2610" lry="1000" ulx="2504" uly="917">ehre</line>
        <line lrx="2609" lry="1119" ulx="2447" uly="1037"> Dreche</line>
        <line lrx="2591" lry="1237" ulx="2441" uly="1156">lcber, der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3160" type="textblock" ulx="2396" uly="1275">
        <line lrx="2610" lry="1361" ulx="2443" uly="1275">Pndung he</line>
        <line lrx="2610" lry="1481" ulx="2448" uly="1391">de oſcſen</line>
        <line lrx="2610" lry="1595" ulx="2441" uly="1509">ſiſt nn</line>
        <line lrx="2610" lry="1722" ulx="2430" uly="1625">Elgirdung</line>
        <line lrx="2569" lry="1836" ulx="2427" uly="1742">iininnt</line>
        <line lrx="2610" lry="1968" ulx="2426" uly="1858">Na hagt</line>
        <line lrx="2610" lry="2080" ulx="2431" uly="1991">in as;, 1</line>
        <line lrx="2610" lry="2200" ulx="2419" uly="2109">ir d E⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2320" ulx="2414" uly="2213">hunten age</line>
        <line lrx="2610" lry="2446" ulx="2410" uly="2332">nn Pihe</line>
        <line lrx="2610" lry="2570" ulx="2409" uly="2447">d in En</line>
        <line lrx="2609" lry="2676" ulx="2514" uly="2589">Ece .</line>
        <line lrx="2604" lry="2802" ulx="2398" uly="2686">de Yueken</line>
        <line lrx="2609" lry="2914" ulx="2407" uly="2805">chergt</line>
        <line lrx="2610" lry="3034" ulx="2398" uly="2932">fiber i</line>
        <line lrx="2609" lry="3160" ulx="2396" uly="3040">ſir hiſer g</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3291" type="textblock" ulx="2367" uly="3160">
        <line lrx="2610" lry="3291" ulx="2367" uly="3160">i teſ a</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="213" type="page" xml:id="s_Jd26-3_213">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_213.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="215" lry="1958" type="textblock" ulx="0" uly="925">
        <line lrx="201" lry="993" ulx="0" uly="925">n den</line>
        <line lrx="205" lry="1125" ulx="0" uly="1050">e M a</line>
        <line lrx="206" lry="1239" ulx="0" uly="1162">d e din</line>
        <line lrx="208" lry="1358" ulx="11" uly="1280">nnchatn d</line>
        <line lrx="210" lry="1492" ulx="1" uly="1400"> i r Mſh⸗</line>
        <line lrx="210" lry="1606" ulx="7" uly="1518">zn cher unt</line>
        <line lrx="215" lry="1739" ulx="1" uly="1644"> unencde.</line>
        <line lrx="150" lry="1861" ulx="28" uly="1778">N G</line>
        <line lrx="150" lry="1958" ulx="87" uly="1899">Mn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="546" type="textblock" ulx="468" uly="420">
        <line lrx="2043" lry="546" ulx="468" uly="420">Von den innerlichen Krankheiten. 20 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="858" type="textblock" ulx="211" uly="605">
        <line lrx="2057" lry="741" ulx="211" uly="605">zu und die Sinne ſind wie benebelt; endlich ver⸗</line>
        <line lrx="2016" lry="858" ulx="268" uly="744">fallen einige Patienten in die gelbe Sucht.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="2387" type="textblock" ulx="276" uly="867">
        <line lrx="2056" lry="970" ulx="436" uly="867">Mehrentheils plaget die Kranken ein Ekel</line>
        <line lrx="2020" lry="1089" ulx="276" uly="989">und Brechen, beſonders wenn derjenige Theil der</line>
        <line lrx="2021" lry="1208" ulx="277" uly="1096">Leber, der uͤber dem Magen liegt, von der Ent⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="1332" ulx="283" uly="1226">zuͤndung befallen iſt, in welchem Falle auch oft</line>
        <line lrx="2026" lry="1443" ulx="284" uly="1345">die erfahrenſten Aerzte den Sitz der Krankheit</line>
        <line lrx="2028" lry="1563" ulx="283" uly="1464">nicht genau beſtimmen koͤnnen. Wenn aber die</line>
        <line lrx="2028" lry="1681" ulx="284" uly="1583">Entzuͤndung die obere erhabene Flaͤche der Leber</line>
        <line lrx="2021" lry="1796" ulx="285" uly="1704">einnimmt, ſo gehet der heftigſte Schmerz bis an</line>
        <line lrx="2022" lry="1929" ulx="287" uly="1822">die Herzgrube, oder breitet ſich nach der Bruſt</line>
        <line lrx="2020" lry="2037" ulx="288" uly="1938">zu aus; ja er ſteiget oft bis zu den Schluͤſſelbei⸗</line>
        <line lrx="2088" lry="2148" ulx="289" uly="2057">nen und Schulterblaͤttern herauf, daher denn die</line>
        <line lrx="2019" lry="2268" ulx="286" uly="2177">Kranken auf der kranken Seite gar nicht liegen</line>
        <line lrx="2021" lry="2387" ulx="285" uly="2293">koͤnnen. Daher koͤmmt es auch, daß dieſer Zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="2510" type="textblock" ulx="112" uly="2416">
        <line lrx="2022" lry="2510" ulx="112" uly="2416">fall einer Entzuͤndung des Bruſtfells oft aͤhnlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="2752" type="textblock" ulx="291" uly="2533">
        <line lrx="2026" lry="2626" ulx="291" uly="2533">ſieht. Sehr oft verbreitet ſich der Schmerz in</line>
        <line lrx="2026" lry="2752" ulx="294" uly="2654">die Muskeln des Unterleibes, und es entſtehet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="2876" type="textblock" ulx="259" uly="2762">
        <line lrx="2030" lry="2876" ulx="259" uly="2762">daher ein großer Verdacht, als ob dieſe Werkzeuge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="2984" type="textblock" ulx="294" uly="2886">
        <line lrx="2046" lry="2984" ulx="294" uly="2886">entzuͤndet waͤren. Giebt man jedoch auf die bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2090" lry="3764" type="textblock" ulx="201" uly="3010">
        <line lrx="2028" lry="3105" ulx="292" uly="3010">jeder dieſer Krankheiten einzeln angegebenen Zei⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="3230" ulx="201" uly="3129">chen wohl Achtung, ſo kann man die Natur und</line>
        <line lrx="2030" lry="3342" ulx="227" uly="3247">den Sitz des gegenwaͤrtig abzuhandelnden Zufal⸗</line>
        <line lrx="1436" lry="3455" ulx="228" uly="3351">les leicht erkennen.</line>
        <line lrx="2090" lry="3576" ulx="301" uly="3468">Leber auch die benachbarten Theile mit entzuͤn⸗.</line>
        <line lrx="2033" lry="3764" ulx="260" uly="3608">det, ſo iſt es, aufrichtig zu geſtehen, ſehr un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2029" lry="3468" type="textblock" ulx="1063" uly="3371">
        <line lrx="2029" lry="3468" ulx="1063" uly="3371">Sind aber zugleich mit der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="3815" type="textblock" ulx="1856" uly="3726">
        <line lrx="2033" lry="3815" ulx="1856" uly="3726">ſicher</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="214" type="page" xml:id="s_Jd26-3_214">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_214.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2345" lry="940" type="textblock" ulx="561" uly="401">
        <line lrx="2134" lry="533" ulx="985" uly="401">Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2345" lry="727" ulx="614" uly="593">ſicher und ſchwer dieſe verwickelte Krankheit zu</line>
        <line lrx="1420" lry="843" ulx="561" uly="735">erförſchen. “”MU</line>
        <line lrx="2344" lry="940" ulx="782" uly="839">Wenn die Entzuͤndung der Leber in eine Ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="915" lry="501" type="textblock" ulx="608" uly="417">
        <line lrx="915" lry="501" ulx="608" uly="417">20 6G</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="1067" type="textblock" ulx="614" uly="965">
        <line lrx="2378" lry="1067" ulx="614" uly="965">terung uͤbergehen will, ſo bricht ein klopfender</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="1451" type="textblock" ulx="615" uly="1075">
        <line lrx="2341" lry="1177" ulx="615" uly="1075">Schmerz in den entzuͤndeten Theilen von neuem</line>
        <line lrx="2341" lry="1299" ulx="616" uly="1203">wieder aus, die Hitze vermehret ſich, und der lei⸗</line>
        <line lrx="2339" lry="1451" ulx="617" uly="1319">dende Theil tritt mit einer gewiſſen Anſpannung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="2046" type="textblock" ulx="568" uly="1444">
        <line lrx="2364" lry="1555" ulx="620" uly="1444">hoͤher auf. Es erheben ſich alsdenn unordentliche</line>
        <line lrx="2336" lry="1667" ulx="616" uly="1544">Schauer und das Fieber wird ſtaͤrker „ bis es</line>
        <line lrx="2415" lry="1783" ulx="620" uly="1658">endlich, wenn das Eiter bereitet oder das Eiter⸗</line>
        <line lrx="2601" lry="1930" ulx="568" uly="1789">geſchwuͤr aufgegangen iſt, in ein ſchleichendes iftre</line>
        <line lrx="2606" lry="2046" ulx="2539" uly="1980">nut</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2024" type="textblock" ulx="613" uly="1909">
        <line lrx="2335" lry="2024" ulx="613" uly="1909">Fieber mit oͤftern Ohnmachten uͤbergehet. Hat</line>
      </zone>
      <zone lrx="2376" lry="2143" type="textblock" ulx="616" uly="2025">
        <line lrx="2376" lry="2143" ulx="616" uly="2025">das Eitergeſchwuͤr in dem vordern Theile der Le⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2404" lry="3109" type="textblock" ulx="611" uly="2150">
        <line lrx="2332" lry="2249" ulx="616" uly="2150">ber ſeinen Sitz, ſo fuͤhlet man die Fluctuation</line>
        <line lrx="2404" lry="2370" ulx="611" uly="2265">des Eiters gar deutlich; nur muß man ſich, wie</line>
        <line lrx="2403" lry="2491" ulx="617" uly="2393">bereits oben erinnert worden, hiebey in Acht</line>
        <line lrx="2328" lry="2607" ulx="619" uly="2497">nehmen, daß man nicht die aufgetretene Gallen⸗</line>
        <line lrx="2330" lry="2741" ulx="615" uly="2626">blaſe fuͤr eine Eiterſammlung halte. Liegt aber</line>
        <line lrx="2330" lry="2850" ulx="619" uly="2748">im Gegentheil das Geſchwuͤr tief verborgen, ſo</line>
        <line lrx="1716" lry="2987" ulx="615" uly="2868">kann man es gar nicht fuͤhlen.</line>
        <line lrx="2332" lry="3109" ulx="780" uly="2952">Ich halte es fuͤr noͤthig hier noch anzufuh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="3208" type="textblock" ulx="615" uly="3115">
        <line lrx="2345" lry="3208" ulx="615" uly="3115">ren, daß ſich oft ganz in der Stille, und ohne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="3790" type="textblock" ulx="541" uly="3226">
        <line lrx="2329" lry="3348" ulx="613" uly="3226">daß man eine ſichtbare Entzuͤndung vorher be⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="3463" ulx="610" uly="3330">merket hat, in der Leber Eiter ſammlet, eine</line>
        <line lrx="2324" lry="3566" ulx="541" uly="3465">Sache die ſich nach den Blattern, boͤsartigen</line>
        <line lrx="2326" lry="3738" ulx="604" uly="3573">Giebern u. ſ. f. nicht ſelten ereignet. Auch iſt</line>
        <line lrx="2324" lry="3790" ulx="2190" uly="3710">das⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2167" type="textblock" ulx="2472" uly="2084">
        <line lrx="2610" lry="2167" ulx="2472" uly="2084">ber Gi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2296" type="textblock" ulx="2438" uly="2101">
        <line lrx="2610" lry="2296" ulx="2438" uly="2101">8 1 ent</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2526" type="textblock" ulx="2396" uly="2320">
        <line lrx="2596" lry="2426" ulx="2398" uly="2320">(fe  len</line>
        <line lrx="2610" lry="2526" ulx="2396" uly="2381">1 r don ens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2661" type="textblock" ulx="2442" uly="2555">
        <line lrx="2610" lry="2661" ulx="2442" uly="2555">Vlite</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2888" type="textblock" ulx="2382" uly="2678">
        <line lrx="2610" lry="2765" ulx="2382" uly="2678">h derti</line>
        <line lrx="2610" lry="2888" ulx="2385" uly="2799">ilir hen ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3373" type="textblock" ulx="2427" uly="3030">
        <line lrx="2610" lry="3135" ulx="2427" uly="3030">Wlnate</line>
        <line lrx="2610" lry="3272" ulx="2433" uly="3154">Lalig aſt</line>
        <line lrx="2610" lry="3373" ulx="2443" uly="3263">ſt unae</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3744" type="textblock" ulx="2443" uly="3496">
        <line lrx="2608" lry="3617" ulx="2448" uly="3496">Aign</line>
        <line lrx="2603" lry="3744" ulx="2443" uly="3622">von e</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="215" type="page" xml:id="s_Jd26-3_215">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_215.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="178" lry="704" type="textblock" ulx="16" uly="613">
        <line lrx="178" lry="704" ulx="16" uly="613">Prſzit</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="2560" type="textblock" ulx="0" uly="851">
        <line lrx="184" lry="931" ulx="0" uly="851">le it aneh</line>
        <line lrx="186" lry="1168" ulx="2" uly="1104">ülin iun min</line>
        <line lrx="191" lry="1533" ulx="0" uly="1462">n unordettl</line>
        <line lrx="192" lry="1670" ulx="0" uly="1584">tittat di</line>
        <line lrx="193" lry="1778" ulx="0" uly="1701"> de Wen</line>
        <line lrx="195" lry="2031" ulx="0" uly="1939">1 ihegtt</line>
        <line lrx="197" lry="2146" ulx="3" uly="2061">Ir ele N</line>
        <line lrx="198" lry="2273" ulx="0" uly="2181">de juen netol</line>
        <line lrx="198" lry="2481" ulx="0" uly="2295">uin eß e</line>
        <line lrx="199" lry="2560" ulx="156" uly="2413">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="199" lry="2481" type="textblock" ulx="167" uly="2413">
        <line lrx="199" lry="2481" ulx="167" uly="2413">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="205" lry="3812" type="textblock" ulx="0" uly="3298">
        <line lrx="198" lry="3501" ulx="0" uly="3298">4 ,</line>
        <line lrx="205" lry="3620" ulx="0" uly="3509">n, knſi</line>
        <line lrx="81" lry="3754" ulx="1" uly="3660">gne⸗</line>
        <line lrx="203" lry="3812" ulx="175" uly="3742">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="3421" type="textblock" ulx="194" uly="3390">
        <line lrx="211" lry="3421" ulx="194" uly="3390">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="554" type="textblock" ulx="471" uly="438">
        <line lrx="2031" lry="554" ulx="471" uly="438">Von den innerlichen Krankheiten. 207</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="753" type="textblock" ulx="265" uly="626">
        <line lrx="2036" lry="753" ulx="265" uly="626">dasjeni ige Eiter, welches bey der gelben Sucht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="1199" type="textblock" ulx="279" uly="754">
        <line lrx="2031" lry="841" ulx="279" uly="754">und den chroniſchen Verſtopfungen der Leber oft</line>
        <line lrx="2033" lry="966" ulx="283" uly="861">bereitet wird, ſchwer zu entdecken, und die Zei⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="1081" ulx="282" uly="973">chen davon ſind ein Huſten, der manchmal ſehr</line>
        <line lrx="2042" lry="1199" ulx="281" uly="1110">heftig, bisweilen aber intermittirend iſt, eine Ab⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="1320" type="textblock" ulx="177" uly="1228">
        <line lrx="2033" lry="1320" ulx="177" uly="1228">zehrung, oder wenn man ſich erinnern kann,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="3795" type="textblock" ulx="189" uly="1344">
        <line lrx="2037" lry="1451" ulx="285" uly="1344">daß man ſich vorzeiten in dieſer Gegend geſtoſ⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="1556" ulx="285" uly="1458">ſen oder gequetſchet habe. Endlich erfolget dieſe</line>
        <line lrx="2034" lry="1676" ulx="280" uly="1579">ſchlimme Krankheit auch nach der Austrocknung</line>
        <line lrx="2027" lry="1795" ulx="279" uly="1697">der Geſchwuͤre im Kopfe und andern Orten, nach</line>
        <line lrx="2025" lry="1913" ulx="278" uly="1824">zuruͤckgetretenen Ausſchlaͤgen der Haut u. ſ. f. Es</line>
        <line lrx="2023" lry="2044" ulx="283" uly="1938">iſt zu merken, daß von dieſer in der Stille vor⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2150" ulx="279" uly="2054">gehenden Eiterbereitung oft ein erſtaunend großes</line>
        <line lrx="2023" lry="2267" ulx="283" uly="2172">Geſchwuͤr entſtehet, wie ich mich unter andern</line>
        <line lrx="2023" lry="2389" ulx="279" uly="2274">erinnere, bey einem Manne von funfzig Jahren,</line>
        <line lrx="2025" lry="2501" ulx="276" uly="2400">der von einer ſtarken Leibesbeſchaffenheit war,</line>
        <line lrx="2033" lry="2694" ulx="189" uly="2528">1 dergleichen geſehen zu haͤben. Es bekam derſelbe</line>
        <line lrx="2027" lry="2738" ulx="285" uly="2644">nach vertriebenen Flechten in der rechten Seite</line>
        <line lrx="2028" lry="2855" ulx="279" uly="2761">unter den kurzen Ribben eine Geſchwulſt, welche</line>
        <line lrx="2028" lry="2980" ulx="281" uly="2884">nach und nach ſo groß ward, daß ſie die Haͤlfte</line>
        <line lrx="2029" lry="3102" ulx="283" uly="2997">des Unterleibes einnahm und das Othemholen</line>
        <line lrx="2026" lry="3218" ulx="278" uly="3115">gewaltig erſchwerte, bis das Eiter nach und nach</line>
        <line lrx="2026" lry="3329" ulx="283" uly="3241">die benachbarten Theile durchbohrte und durch</line>
        <line lrx="2028" lry="3453" ulx="286" uly="3354">das Zwerchfell hindurch ſich einen Weg nach der</line>
        <line lrx="2034" lry="3569" ulx="287" uly="3473">Bruſt bahnte, worauf ein erſtaunender Auswurf</line>
        <line lrx="2030" lry="3720" ulx="285" uly="3593">von Eiter, wie bey einem Lungengeſchwuͤr ent⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="3795" ulx="1814" uly="3705">ſtand,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="216" type="page" xml:id="s_Jd26-3_216">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_216.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1767" lry="537" type="textblock" ulx="1248" uly="421">
        <line lrx="1767" lry="537" ulx="1248" uly="421">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2354" lry="1197" type="textblock" ulx="601" uly="634">
        <line lrx="2353" lry="740" ulx="621" uly="634">ſtand, wovon der ganz kraftlos gewordene Kranke</line>
        <line lrx="2354" lry="842" ulx="623" uly="741">auch nach vier Tagen ſterben mußte. Nach dem</line>
        <line lrx="2347" lry="970" ulx="601" uly="870">Erachten der Umſtehenden mochten es wohl ſechs</line>
        <line lrx="2344" lry="1076" ulx="619" uly="984">bis acht Pfund Eiter geweſen ſeyn, welches wie</line>
        <line lrx="2339" lry="1197" ulx="624" uly="1106">Weinhefen ausſahe, auch ſo dicke war, und ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="764" lry="527" type="textblock" ulx="616" uly="453">
        <line lrx="764" lry="527" ulx="616" uly="453">208</line>
      </zone>
      <zone lrx="2367" lry="1319" type="textblock" ulx="622" uly="1225">
        <line lrx="2367" lry="1319" ulx="622" uly="1225">haͤßlich roch, daß das ganze Haus mit dieſem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="1790" type="textblock" ulx="611" uly="1344">
        <line lrx="1739" lry="1437" ulx="624" uly="1344">garſtigen Geruch erfuͤllt wurde.</line>
        <line lrx="2336" lry="1568" ulx="792" uly="1456">Die Entzuͤndung der Leber wird mit Recht</line>
        <line lrx="2331" lry="1683" ulx="627" uly="1581">unter die toͤdtlichen Krankheiten gezaͤhlet; wie⸗</line>
        <line lrx="2335" lry="1790" ulx="611" uly="1694">wohl noch einige Hofnung zu ſchoͤpfen iſt, wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="1926" type="textblock" ulx="625" uly="1819">
        <line lrx="2357" lry="1926" ulx="625" uly="1819">die Entzuͤndung in gewiſſen Schranken bleibt und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2421" lry="2981" type="textblock" ulx="543" uly="1927">
        <line lrx="2336" lry="2038" ulx="606" uly="1927">nur den auswendigen Theil der Leber befallt. Iſt</line>
        <line lrx="2334" lry="2160" ulx="625" uly="2034">aber die Entzuͤndung tief in derſelben entſtanden</line>
        <line lrx="2334" lry="2260" ulx="624" uly="2168">und breitet ſie ſich weit aus, ſo muͤſſen die Kran⸗</line>
        <line lrx="2421" lry="2388" ulx="572" uly="2280">ken in kurzer Zeit daran ſterben. Zuweilen loͤſet</line>
        <line lrx="2326" lry="2504" ulx="626" uly="2412">ſie ſich wie andere Entzuͤndungen durch die Zer⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2629" ulx="624" uly="2519">theilung. Oefterer aber gehet ſie in ein Eiterge⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="2743" ulx="543" uly="2641">ſchwuͤr uͤber, oder ziehet eine Verhaͤrtung nach</line>
        <line lrx="2328" lry="2873" ulx="623" uly="2766">ſich, welche beyde Dinge toͤdtlich ſind. Die Zei⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="2981" ulx="624" uly="2878">chen des bevorſtehenden Todes ſind Wahnwitz,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2398" lry="3125" type="textblock" ulx="621" uly="3005">
        <line lrx="2398" lry="3125" ulx="621" uly="3005">ein Brechen ſchwaͤrzlicher Unreinigkeiten, Ohn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="3772" type="textblock" ulx="562" uly="3119">
        <line lrx="2323" lry="3213" ulx="619" uly="3119">machten, der Schlucken, kalte Schweiße u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2326" lry="3339" ulx="621" uly="3240">Verſchwinden endlich die Schmerzen ploͤzlich, und</line>
        <line lrx="2328" lry="3463" ulx="562" uly="3349">alle uͤbrige Zufaͤlle bleiben bey einerley Heftigkeit,</line>
        <line lrx="2328" lry="3564" ulx="616" uly="3477">ſo iſt das Ende des Kranken nicht mehr weit</line>
        <line lrx="2325" lry="3772" ulx="562" uly="3582">entfernt. Wenn ſich dieſe Entzuͤndung zertheilen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="3795" type="textblock" ulx="2179" uly="3708">
        <line lrx="2330" lry="3795" ulx="2179" uly="3708">will,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="509" type="textblock" ulx="2569" uly="423">
        <line lrx="2610" lry="509" ulx="2569" uly="423">2</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1534" type="textblock" ulx="2449" uly="624">
        <line lrx="2610" lry="703" ulx="2469" uly="624">i ſt</line>
        <line lrx="2610" lry="826" ulx="2464" uly="743">Uſehet</line>
        <line lrx="2610" lry="940" ulx="2459" uly="861">iſt</line>
        <line lrx="2610" lry="1066" ulx="2453" uly="978">Prhärtung</line>
        <line lrx="2610" lry="1171" ulx="2513" uly="1099">Nn</line>
        <line lrx="2610" lry="1304" ulx="2449" uly="1214">Etergeſche</line>
        <line lrx="2601" lry="1414" ulx="2458" uly="1333">dofſ ober</line>
        <line lrx="2610" lry="1534" ulx="2455" uly="1449">ſin, pa</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="1664" type="textblock" ulx="2363" uly="1568">
        <line lrx="2603" lry="1664" ulx="2363" uly="1568">r ſcb</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2506" type="textblock" ulx="2410" uly="1687">
        <line lrx="2610" lry="1786" ulx="2432" uly="1687">iten Ause</line>
        <line lrx="2610" lry="1900" ulx="2431" uly="1806">das ins</line>
        <line lrx="2610" lry="2017" ulx="2438" uly="1923">Urin co, ,</line>
        <line lrx="2575" lry="2141" ulx="2435" uly="2045">unf. N</line>
        <line lrx="2610" lry="2273" ulx="2417" uly="2175">ſ/  /,</line>
        <line lrx="2610" lry="2391" ulx="2410" uly="2281">iniriuhn</line>
        <line lrx="2610" lry="2506" ulx="2488" uly="2415">un</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="217" type="page" xml:id="s_Jd26-3_217">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_217.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="200" lry="1928" type="textblock" ulx="0" uly="629">
        <line lrx="200" lry="700" ulx="3" uly="629">rien Kronle</line>
        <line lrx="32" lry="1427" ulx="0" uly="1378">.</line>
        <line lrx="198" lry="1682" ulx="1" uly="1589">etn et t</line>
        <line lrx="177" lry="1928" ulx="0" uly="1852">hrunin i</line>
      </zone>
      <zone lrx="227" lry="3020" type="textblock" ulx="0" uly="2068">
        <line lrx="223" lry="2162" ulx="0" uly="2068">riban mſine</line>
        <line lrx="224" lry="2282" ulx="0" uly="2188">niſen ie ben</line>
        <line lrx="219" lry="2667" ulx="0" uly="2534">e nien</line>
        <line lrx="222" lry="2801" ulx="0" uly="2672">1e Vehr umn</line>
        <line lrx="134" lry="2908" ulx="0" uly="2809">Dtich inn</line>
        <line lrx="227" lry="3020" ulx="0" uly="2911">Mnn</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="3138" type="textblock" ulx="0" uly="3016">
        <line lrx="226" lry="3138" ulx="0" uly="3016">inntdtut N</line>
      </zone>
      <zone lrx="148" lry="3353" type="textblock" ulx="0" uly="3122">
        <line lrx="148" lry="3353" ulx="0" uly="3122">ent</line>
      </zone>
      <zone lrx="226" lry="3517" type="textblock" ulx="0" uly="3248">
        <line lrx="226" lry="3517" ulx="0" uly="3248">t</line>
      </zone>
      <zone lrx="225" lry="3633" type="textblock" ulx="0" uly="3459">
        <line lrx="225" lry="3571" ulx="169" uly="3505">4</line>
        <line lrx="218" lry="3633" ulx="0" uly="3459">1 iin D</line>
      </zone>
      <zone lrx="224" lry="3801" type="textblock" ulx="0" uly="3612">
        <line lrx="224" lry="3701" ulx="153" uly="3612">c</line>
        <line lrx="212" lry="3743" ulx="40" uly="3653">U eteng</line>
        <line lrx="222" lry="3801" ulx="0" uly="3695">nizen 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="562" lry="3658" type="textblock" ulx="283" uly="3561">
        <line lrx="562" lry="3658" ulx="283" uly="3561">anlaſſet.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="529" type="textblock" ulx="521" uly="374">
        <line lrx="2066" lry="529" ulx="521" uly="374">Von den innerlichen Kranktheiren. 209</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="692" type="textblock" ulx="324" uly="604">
        <line lrx="2066" lry="692" ulx="324" uly="604">will, ſo waͤhret ſie nicht uͤber drey bis vier Tage,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="822" type="textblock" ulx="307" uly="724">
        <line lrx="2064" lry="822" ulx="307" uly="724">verziehet ſie ſich aber bis zum ſiebenten Tage,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="2358" type="textblock" ulx="305" uly="827">
        <line lrx="2062" lry="930" ulx="326" uly="827">ſo iſt es ganz ſicher, daß eine Eiterung oder</line>
        <line lrx="1717" lry="1045" ulx="321" uly="959">Verhaͤrtung entſtehen werde.</line>
        <line lrx="2063" lry="1172" ulx="484" uly="1080">Nun iſt zwar das in dieſem Falle entſtehende</line>
        <line lrx="2063" lry="1301" ulx="320" uly="1193">Eitergeſchwuͤr eine hoͤchſtgefaͤhrliche Sache; man</line>
        <line lrx="2060" lry="1413" ulx="321" uly="1315">darf aber doch dabey nicht allen Muth ſinken</line>
        <line lrx="2057" lry="1528" ulx="320" uly="1431">laſſen, weil es ſich zuweilen zutraͤgt, daß die</line>
        <line lrx="2057" lry="1646" ulx="317" uly="1543">Natur ſelbſt dem Eiter durch Brechen oder Stuͤhle</line>
        <line lrx="2051" lry="1770" ulx="311" uly="1669">einen Ausgang verſchaffet. Oefters gehet auch</line>
        <line lrx="2049" lry="1882" ulx="314" uly="1791">das ins Blut uͤbergegangene Eiter durch den</line>
        <line lrx="2043" lry="2004" ulx="314" uly="1901">Urin ab; oder es zeiget ſich ein eiterichter Aus⸗</line>
        <line lrx="2038" lry="2123" ulx="309" uly="2025">wurf. In dieſem lezten Falle aber iſt zu beſor⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2240" ulx="306" uly="2136">gen, daß freſſende Geſchwuͤre in den Lungen</line>
        <line lrx="2036" lry="2358" ulx="305" uly="2260">oder eine Lungenſucht entſtehen duͤrfte, beſonders</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="2477" type="textblock" ulx="199" uly="2381">
        <line lrx="2033" lry="2477" ulx="199" uly="2381">„wenn die in der Leber angeſammelte eiterichte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="2956" type="textblock" ulx="303" uly="2495">
        <line lrx="2031" lry="2599" ulx="304" uly="2495">Feuchtigkeit, das Zwerchfell und die uͤbrigen dar⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="2723" ulx="311" uly="2614">zwiſchen liegenden Theile angegriffen hat, und</line>
        <line lrx="2028" lry="2840" ulx="304" uly="2735">gerades Weges in die Lungen eindringet. Bey</line>
        <line lrx="2029" lry="2956" ulx="303" uly="2851">den mehreſten Kranken ergießet ſich nach der Zer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="3072" type="textblock" ulx="286" uly="2968">
        <line lrx="2045" lry="3072" ulx="286" uly="2968">platzung des Eitergeſchwuͤrs das Eiter in die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="3781" type="textblock" ulx="298" uly="3085">
        <line lrx="2053" lry="3191" ulx="298" uly="3085">Hoͤhle des Schmeerbauches, daher entſpringet</line>
        <line lrx="2024" lry="3310" ulx="299" uly="3205">eine eiterichte Waſſerſucht, welche in kurzer Zeit</line>
        <line lrx="2026" lry="3438" ulx="299" uly="3322">die Eingeweide des Unterleibes angreifet, und</line>
        <line lrx="2024" lry="3546" ulx="302" uly="3445">ein ſchleichen des Fieber, Abzehrung u. d. g. ver⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="3667" ulx="646" uly="3572">Wenn zuweilen das Eitergeſchwuͤr nach</line>
        <line lrx="2032" lry="3781" ulx="371" uly="3673">Lieut. III. Band. O außen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="218" type="page" xml:id="s_Jd26-3_218">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_218.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1849" lry="515" type="textblock" ulx="1206" uly="395">
        <line lrx="1849" lry="515" ulx="1206" uly="395">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="705" type="textblock" ulx="567" uly="599">
        <line lrx="2326" lry="705" ulx="567" uly="599">außen zu hervorraget, ſo bahnet ſich zum guten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="821" type="textblock" ulx="581" uly="732">
        <line lrx="2346" lry="821" ulx="581" uly="732">Gluͤcke des Kranken das Eiter einen Weg durch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2613" type="textblock" ulx="483" uly="842">
        <line lrx="2321" lry="941" ulx="580" uly="842">die Haut, und es entſtehet ein Geſchwuͤr, das</line>
        <line lrx="2317" lry="1059" ulx="537" uly="960">durch die bekannte Beyhuͤlfe des Wundarztes</line>
        <line lrx="2310" lry="1177" ulx="580" uly="1084">nach einigen Monaten zugeheilet werden kann.</line>
        <line lrx="2317" lry="1300" ulx="576" uly="1201">Zum Schluſſe iſt noch zu merken, daß das Eiter⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="1419" ulx="578" uly="1329">geſchwuͤr, wenn es von der Entzuͤndung der Leber</line>
        <line lrx="2313" lry="1553" ulx="575" uly="1440">herruͤhret, einen geſchwinden, wofern es aber</line>
        <line lrx="2306" lry="1724" ulx="577" uly="1558">von einer chroniſchen Krankheit entſtauden iſt/</line>
        <line lrx="1963" lry="1776" ulx="540" uly="1669">einen ſpaͤtern Tod drohet.</line>
        <line lrx="2304" lry="1896" ulx="741" uly="1772">Bey der Hefnung der Leichname findet man,</line>
        <line lrx="2307" lry="2020" ulx="572" uly="1915">daß die Entzuͤndung der Leber bald nur einen</line>
        <line lrx="2298" lry="2134" ulx="564" uly="2031">kleinen Theil derſelben einnimmt, bald aber auch</line>
        <line lrx="2301" lry="2267" ulx="564" uly="2152">weit um ſi ch gegriffen hat. Dieſes Eingeweide</line>
        <line lrx="2298" lry="2378" ulx="483" uly="2273">ſelbſt iſt oft in ſolchen Kranken ungeheuer groß,</line>
        <line lrx="2298" lry="2504" ulx="568" uly="2391">an die benachbarten Theile angewachſen, und in</line>
        <line lrx="2298" lry="2613" ulx="563" uly="2507">demſelben ſind ein oder mehrere Eitergeſchwuͤre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2364" lry="2737" type="textblock" ulx="563" uly="2621">
        <line lrx="2364" lry="2737" ulx="563" uly="2621">von verſchiedener Groͤße befindlich. Man erblik⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="3320" type="textblock" ulx="530" uly="2745">
        <line lrx="2304" lry="2882" ulx="561" uly="2745">ket die zwiſchen der Leber und den Lungen liegen⸗</line>
        <line lrx="2295" lry="2967" ulx="561" uly="2852">den Theile angefreſſen, und man kann ſehen, auf</line>
        <line lrx="2287" lry="3088" ulx="530" uly="2975">welchem Wege das Eiter zu den Lungen, dem</line>
        <line lrx="2288" lry="3203" ulx="558" uly="3097">Magen und den Gedaͤrmen hat kommen koͤnnen.</line>
        <line lrx="2302" lry="3320" ulx="556" uly="3210">Bisweilen gehet es vermittelſt des Gallengangs⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2367" lry="3444" type="textblock" ulx="558" uly="3328">
        <line lrx="2367" lry="3444" ulx="558" uly="3328">in die Gedaͤrme, von welchem Falle man viele</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="3819" type="textblock" ulx="550" uly="3459">
        <line lrx="2290" lry="3559" ulx="550" uly="3459">Beyſpiele hat. Meiſtens aber iſt, wenn man</line>
        <line lrx="2291" lry="3759" ulx="550" uly="3567">dergleichen K Koͤrper uofnet, das Eitergeſchwuͤr von</line>
        <line lrx="2290" lry="3819" ulx="641" uly="3694">”M”M ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1116" type="textblock" ulx="2472" uly="681">
        <line lrx="2610" lry="764" ulx="2499" uly="681">eti</line>
        <line lrx="2607" lry="874" ulx="2489" uly="804">lir ſyen</line>
        <line lrx="2600" lry="990" ulx="2479" uly="921">Kin die</line>
        <line lrx="2610" lry="1116" ulx="2472" uly="1036">ſ die de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1241" type="textblock" ulx="2411" uly="1161">
        <line lrx="2609" lry="1241" ulx="2411" uly="1161">om Brr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1357" type="textblock" ulx="2472" uly="1274">
        <line lrx="2610" lry="1357" ulx="2472" uly="1274">zehr de</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="219" type="page" xml:id="s_Jd26-3_219">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_219.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="90" lry="1297" type="textblock" ulx="4" uly="1226">
        <line lrx="90" lry="1297" ulx="4" uly="1226"> N</line>
      </zone>
      <zone lrx="163" lry="1405" type="textblock" ulx="4" uly="1333">
        <line lrx="163" lry="1405" ulx="4" uly="1333">duude e</line>
      </zone>
      <zone lrx="128" lry="1426" type="textblock" ulx="7" uly="1370">
        <line lrx="128" lry="1426" ulx="7" uly="1370">Raczen</line>
      </zone>
      <zone lrx="163" lry="1657" type="textblock" ulx="10" uly="1452">
        <line lrx="163" lry="1538" ulx="10" uly="1452">Neſen 64 ſ</line>
        <line lrx="155" lry="1657" ulx="21" uly="1573">girda fi</line>
      </zone>
      <zone lrx="181" lry="2516" type="textblock" ulx="0" uly="1822">
        <line lrx="173" lry="1904" ulx="0" uly="1822">nefrnt t</line>
        <line lrx="180" lry="2011" ulx="15" uly="1945">l nu inn</line>
        <line lrx="176" lry="2145" ulx="14" uly="2011">ga g</line>
        <line lrx="181" lry="2268" ulx="0" uly="2165">6 inncvdd</line>
        <line lrx="179" lry="2401" ulx="0" uly="2281">ngchen e</line>
        <line lrx="161" lry="2516" ulx="0" uly="2429">ten</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="2654" type="textblock" ulx="0" uly="2519">
        <line lrx="201" lry="2654" ulx="0" uly="2519">. unnit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="2714" type="textblock" ulx="154" uly="2641">
        <line lrx="187" lry="2714" ulx="154" uly="2641">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="2889" type="textblock" ulx="0" uly="2667">
        <line lrx="170" lry="2765" ulx="1" uly="2667">4 Pun t</line>
        <line lrx="185" lry="2889" ulx="0" uly="2775">n n,</line>
      </zone>
      <zone lrx="105" lry="2869" type="textblock" ulx="69" uly="2814">
        <line lrx="105" lry="2869" ulx="69" uly="2814">6½</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="3124" type="textblock" ulx="15" uly="3004">
        <line lrx="178" lry="3086" ulx="51" uly="3004">G N</line>
        <line lrx="35" lry="3124" ulx="15" uly="3082">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="3610" type="textblock" ulx="0" uly="3092">
        <line lrx="137" lry="3246" ulx="0" uly="3092">ent</line>
        <line lrx="193" lry="3374" ulx="0" uly="3230">1 outn</line>
        <line lrx="198" lry="3553" ulx="13" uly="3350">. m a</line>
        <line lrx="198" lry="3610" ulx="1" uly="3477">/tm tn</line>
      </zone>
      <zone lrx="224" lry="3012" type="textblock" ulx="0" uly="2870">
        <line lrx="224" lry="3012" ulx="0" uly="2870">l, .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="575" type="textblock" ulx="491" uly="470">
        <line lrx="2032" lry="575" ulx="491" uly="470">Von den innerlichen Krankheiten. 211</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="2075" type="textblock" ulx="275" uly="649">
        <line lrx="2031" lry="769" ulx="278" uly="649">derſchiedener Groͤße, noch ganz und verſchloſſen;</line>
        <line lrx="2031" lry="887" ulx="287" uly="789">oder wenn es ja aufgegangen iſt, ſo hat ſich der Ei⸗</line>
        <line lrx="2103" lry="998" ulx="285" uly="901">ter in die Hoͤhle des Unterleibes ergoſſen. Ueber dem</line>
        <line lrx="2085" lry="1126" ulx="281" uly="1024">iſt die Leber zuweilen von Geſchwuͤren angefreſſen,</line>
        <line lrx="2032" lry="1242" ulx="277" uly="1143">vom Brande angegangen, oder von der Faͤulniß ver⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="1364" ulx="279" uly="1250">zehrt, oder wie ein Sack leer und zuſammengefallen.</line>
        <line lrx="2027" lry="1478" ulx="281" uly="1378">In einigen Koͤrpern findet man das Eiter in ſeinem</line>
        <line lrx="2022" lry="1595" ulx="279" uly="1495">Behaͤltniſſe verwachſen oder vertrocknet; bey an⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="1709" ulx="276" uly="1617">dern iſt die Gallenblaſe voll Eiter, die Ribben</line>
        <line lrx="2018" lry="1831" ulx="275" uly="1735">ſind angefreſſen u. ſ. f. Endlich ſiehet man das</line>
        <line lrx="2016" lry="1953" ulx="278" uly="1852">Zwerchfell, die Bruſthaut und die Lungen ent⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="2075" ulx="281" uly="1964">zuͤndet, dereitert und vom kalten Brande verlezt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2015" lry="2195" type="textblock" ulx="264" uly="2086">
        <line lrx="2015" lry="2195" ulx="264" uly="2086">Eben dieſe Fehler erblickt man an dem Magen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="2885" type="textblock" ulx="267" uly="2208">
        <line lrx="2013" lry="2307" ulx="278" uly="2208">den Gedaͤrmen, der großen Druͤſe unter dem</line>
        <line lrx="2019" lry="2437" ulx="268" uly="2323">Magen, dem Nez, den Nieren und andern Thei⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="2556" ulx="268" uly="2438">len. Verſchiedener in der Hoͤhle der Bruſt und</line>
        <line lrx="2013" lry="2659" ulx="269" uly="2560">des Unterleibes oft befindlicher Stockungen von</line>
        <line lrx="2011" lry="2783" ulx="267" uly="2678">waͤſſerigem, dickem oder ſtinkendem Eiter will ich</line>
        <line lrx="2053" lry="2885" ulx="270" uly="2796">jezt nicht gedenken.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="3730" type="textblock" ulx="269" uly="2961">
        <line lrx="2016" lry="3141" ulx="433" uly="2961">Man muß bey dieſer Entzundung eben ſo, wie</line>
        <line lrx="2013" lry="3247" ulx="273" uly="3150">bey andern innerlichen Entzuͤndungen, die ECur</line>
        <line lrx="2010" lry="3382" ulx="271" uly="3270">mit dem Aderlaſſen anfangen, und ſelbiges nach</line>
        <line lrx="2011" lry="3491" ulx="272" uly="3384">Beſchaffenheit des Alters und der Kraͤfte des</line>
        <line lrx="2009" lry="3628" ulx="272" uly="3496">Kranken mehrmal wiederholen, nur aber nicht</line>
        <line lrx="2014" lry="3730" ulx="269" uly="3601">uͤber den vierten Tag damit warten, und es als⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="3836" type="textblock" ulx="1158" uly="3745">
        <line lrx="2027" lry="3836" ulx="1158" uly="3745">O 2 denn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="220" type="page" xml:id="s_Jd26-3_220">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_220.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1699" lry="564" type="textblock" ulx="542" uly="436">
        <line lrx="1699" lry="564" ulx="542" uly="436">212 Erſtes Bach.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="1327" type="textblock" ulx="542" uly="635">
        <line lrx="2287" lry="736" ulx="542" uly="635">denn auch nur im dringendſten Nothfalle unter⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="861" ulx="543" uly="764">nehmen. Eben ſo dienlich ſind auch die ver⸗</line>
        <line lrx="2280" lry="989" ulx="546" uly="869">duͤnnenden, die Schaͤrfe daͤmpfenden und nie⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="1096" ulx="546" uly="1004">derſchlagenden Mittel: als die Molken, die junge</line>
        <line lrx="2279" lry="1220" ulx="548" uly="1117">Huͤner⸗ oder Kalbfleiſchbruͤhe, Emulſionen, De⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="1327" ulx="547" uly="1232">cocte aus Odermennig und dem Wegwart aͤhn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="1578" type="textblock" ulx="553" uly="1362">
        <line lrx="2322" lry="1461" ulx="553" uly="1362">lichen Kraͤutern, (herbis cichoraceis) Wallrath</line>
        <line lrx="2276" lry="1578" ulx="554" uly="1478">u. ſ. f. Die beruhigenden, aus Salpeter und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="2412" type="textblock" ulx="554" uly="1594">
        <line lrx="2272" lry="1693" ulx="555" uly="1594">Kampher verfertigten Arzneyen ſind hier ſehr</line>
        <line lrx="2277" lry="1814" ulx="555" uly="1706">nuͤzlich; mit den ſchlafbefoͤrdernden aber muß</line>
        <line lrx="2280" lry="1926" ulx="554" uly="1809">man behutſam verfahren; denn dieſe verurſachen</line>
        <line lrx="2276" lry="2049" ulx="559" uly="1950">eine gewiſſe Traͤgheit und Unempfindlichkeit, und</line>
        <line lrx="2278" lry="2174" ulx="558" uly="2065">ſchwaͤchen die Kraft der Lebergefaͤße, die, wenn</line>
        <line lrx="2276" lry="2286" ulx="557" uly="2185">die Verſtopfungen zu lange gedauret haben, ſich</line>
        <line lrx="2273" lry="2412" ulx="556" uly="2305">gaͤnzlich verhaͤrten. Wenn die Schmerzen gelinder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2789" type="textblock" ulx="555" uly="2421">
        <line lrx="2313" lry="2525" ulx="559" uly="2421">werden, und die Zufaͤlle nachlaſſen, welches ohn⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2651" ulx="561" uly="2534">gefaͤhr gegen den ſechſten oder ſiebenten Tag der</line>
        <line lrx="2277" lry="2789" ulx="555" uly="2661">Krankheit geſchiehet, ſo kann man fuͤglich Laxier⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2273" lry="2883" type="textblock" ulx="558" uly="2783">
        <line lrx="2273" lry="2883" ulx="558" uly="2783">mittel geben, z. B. die Caſſia, das Manna u.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="3005" type="textblock" ulx="563" uly="2885">
        <line lrx="2338" lry="3005" ulx="563" uly="2885">d. g. Einige loben in dieſer Krankheit die ſchweiß⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="3260" type="textblock" ulx="561" uly="3015">
        <line lrx="2274" lry="3117" ulx="563" uly="3015">treibenden Arzneyen, und beſonders des Pote⸗</line>
        <line lrx="2280" lry="3260" ulx="561" uly="3118">rius Mittel wider die Schwindſucht, man muß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="3349" type="textblock" ulx="562" uly="3241">
        <line lrx="2313" lry="3349" ulx="562" uly="3241">aber vorſichtig damit verfahren, damit man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="3613" type="textblock" ulx="562" uly="3358">
        <line lrx="2282" lry="3469" ulx="564" uly="3358">nicht das! Blut zur Unzeit dadurch erhitze. Was</line>
        <line lrx="2285" lry="3613" ulx="562" uly="3481">bie Wund⸗ und balſamiſchen Mittel anlanget;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="3813" type="textblock" ulx="562" uly="3583">
        <line lrx="2360" lry="3754" ulx="562" uly="3583">ſo heifen ſolche gar wenig woferne man nicht</line>
        <line lrx="2295" lry="3813" ulx="2094" uly="3701">gewiß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1058" type="textblock" ulx="2428" uly="961">
        <line lrx="2610" lry="1058" ulx="2428" uly="961">ifen t</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1166" type="textblock" ulx="2469" uly="1083">
        <line lrx="2610" lry="1166" ulx="2469" uly="1083">geſett we</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1290" type="textblock" ulx="2405" uly="1186">
        <line lrx="2610" lry="1290" ulx="2405" uly="1186">ſunmſchie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1640" type="textblock" ulx="2464" uly="1320">
        <line lrx="2610" lry="1398" ulx="2490" uly="1320">aſſenhe</line>
        <line lrx="2610" lry="1516" ulx="2482" uly="1439"> Nr</line>
        <line lrx="2602" lry="1640" ulx="2464" uly="1553">ſlſer hir</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1760" type="textblock" ulx="2406" uly="1670">
        <line lrx="2606" lry="1760" ulx="2406" uly="1670">urn ſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2017" type="textblock" ulx="2459" uly="1792">
        <line lrx="2610" lry="1884" ulx="2459" uly="1792">ſhen de</line>
        <line lrx="2610" lry="2017" ulx="2469" uly="1910">lumn ſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2136" type="textblock" ulx="2326" uly="2031">
        <line lrx="2610" lry="2136" ulx="2326" uly="2031">un r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3330" type="textblock" ulx="2436" uly="2167">
        <line lrx="2610" lry="2262" ulx="2468" uly="2167">n F</line>
        <line lrx="2609" lry="2384" ulx="2488" uly="2280">ye e</line>
        <line lrx="2603" lry="2496" ulx="2448" uly="2387">Duſrin</line>
        <line lrx="2610" lry="2619" ulx="2453" uly="2521">nhn Hen</line>
        <line lrx="2529" lry="2728" ulx="2443" uly="2626">in</line>
        <line lrx="2610" lry="2846" ulx="2443" uly="2759">AWN</line>
        <line lrx="2575" lry="2954" ulx="2444" uly="2859">lebes e</line>
        <line lrx="2610" lry="3158" ulx="2436" uly="2975">M un</line>
        <line lrx="2610" lry="3206" ulx="2437" uly="3095">le Et tzüne</line>
        <line lrx="2610" lry="3330" ulx="2436" uly="3229">lu beil</line>
      </zone>
      <zone lrx="2593" lry="3800" type="textblock" ulx="2512" uly="3715">
        <line lrx="2593" lry="3800" ulx="2512" uly="3715">neen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="221" type="page" xml:id="s_Jd26-3_221">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_221.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="184" lry="1941" type="textblock" ulx="0" uly="1732">
        <line lrx="173" lry="1819" ulx="0" uly="1732">ga de G</line>
        <line lrx="184" lry="1941" ulx="4" uly="1844">d *. Cwörhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="184" lry="2068" type="textblock" ulx="0" uly="1960">
        <line lrx="184" lry="2068" ulx="0" uly="1960">gfnd ſchet 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="517" type="textblock" ulx="542" uly="369">
        <line lrx="2079" lry="517" ulx="542" uly="369">Von den innerlichen Krankheiten. 213</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="3408" type="textblock" ulx="323" uly="570">
        <line lrx="2079" lry="770" ulx="323" uly="570">gewiß weiß, daß die Leber mit Geſthwuͤren be⸗</line>
        <line lrx="650" lry="797" ulx="330" uly="716">fallen iſſ.</line>
        <line lrx="2073" lry="925" ulx="489" uly="771">Was die außerlichen Mittel anbelangt, ſo</line>
        <line lrx="2079" lry="1042" ulx="325" uly="950">muͤſſen viel erweichende und laxierende Klyſtiere</line>
        <line lrx="2081" lry="1173" ulx="324" uly="1069">geſezt werden. Desgleichen ſind Baͤhungen, Brey⸗</line>
        <line lrx="2081" lry="1285" ulx="331" uly="1185">umſchlaͤge und andre aͤußerliche erweichende, zer⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="1399" ulx="337" uly="1308">theilende und zeitigmachende Mittel nach Befin⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="1520" ulx="337" uly="1427">den der Umſtaͤnde und der verſchiedenen Beſchaf⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="1639" ulx="334" uly="1543">fenheit der Krankheit mit Nutzen zu gebrauchen.</line>
        <line lrx="2077" lry="1771" ulx="329" uly="1663">Wenn man aber das Eitergeſchwuͤr mit Augen</line>
        <line lrx="2074" lry="1875" ulx="331" uly="1781">ſehen, oder die Fluctuation in ſolchem fuͤhlen</line>
        <line lrx="2075" lry="1999" ulx="333" uly="1899">kann, ſo iſt es das beſte, daſſelbe in Zeiten durch</line>
        <line lrx="2077" lry="2122" ulx="341" uly="2001">einen Einſchnitt oder durch aͤtzende Mittel zu oͤf⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="2248" ulx="340" uly="2139">nen. Ich habe dieſes oft thun laſſen, und es</line>
        <line lrx="2077" lry="2359" ulx="335" uly="2256">iſt keine gefaͤhrliche Operation, wenn nur das</line>
        <line lrx="2071" lry="2477" ulx="335" uly="2375">Eitergeſchwuͤr an dem Ort, wo man es oͤfnet,</line>
        <line lrx="2074" lry="2598" ulx="337" uly="2472">an dem Bauchfell anhaͤnget: außerdem iſt zu be⸗</line>
        <line lrx="2077" lry="2711" ulx="335" uly="2613">ſorgen, daß zum großen Nachtheil der Kranken</line>
        <line lrx="2074" lry="2831" ulx="335" uly="2724">ein Theil des Eiters ſich in die Hoͤhle des Unter⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="2946" ulx="333" uly="2846">leibes ergießet. *) Von der Gelbſucht, von den</line>
        <line lrx="2078" lry="3071" ulx="332" uly="2954">Verhaͤrtungen, Geſchwuͤren und andern Folgen</line>
        <line lrx="2084" lry="3186" ulx="332" uly="3082">der Entzuͤndung der Leber will ich nichts hinzufuͤ⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="3333" ulx="330" uly="3203">gen, weil ich von allen dieſen Krankheiten, die</line>
        <line lrx="2080" lry="3408" ulx="1201" uly="3326">O 3 von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="3507" type="textblock" ulx="1931" uly="3490">
        <line lrx="2098" lry="3507" ulx="1931" uly="3490">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2119" lry="3794" type="textblock" ulx="366" uly="3498">
        <line lrx="2119" lry="3692" ulx="366" uly="3498">2²) Man muß daher auch nur einen kleinen Einſchuite</line>
        <line lrx="1071" lry="3794" ulx="463" uly="3677">machen. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="222" type="page" xml:id="s_Jd26-3_222">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_222.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1657" lry="473" type="textblock" ulx="480" uly="371">
        <line lrx="1657" lry="473" ulx="480" uly="371">214 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2298" lry="827" type="textblock" ulx="553" uly="567">
        <line lrx="2298" lry="651" ulx="553" uly="567">von vielerley Urſachen entſtehen, ſchon bereits</line>
        <line lrx="1542" lry="827" ulx="556" uly="683">anderwaͤrts gehandelt habe.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="1024" type="textblock" ulx="558" uly="831">
        <line lrx="2332" lry="1024" ulx="558" uly="831">Von der gelben Sucht Cicterus, „mor-</line>
      </zone>
      <zone lrx="1900" lry="1178" type="textblock" ulx="962" uly="1051">
        <line lrx="1900" lry="1178" ulx="962" uly="1051">bus regius, aurigo).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="1448" type="textblock" ulx="564" uly="1255">
        <line lrx="2291" lry="1448" ulx="564" uly="1255">Se leicht dieſe Krankheit an der gelben Farbe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="2315" type="textblock" ulx="553" uly="1381">
        <line lrx="2288" lry="1491" ulx="740" uly="1381">der Haut und des Weißen im Auge zu</line>
        <line lrx="2283" lry="1598" ulx="558" uly="1502">kennen iſt, ſo ſind doch auch noch andre Merk⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="1741" ulx="559" uly="1633">male ihrer Gegenwart vorhanden. Es empfin⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="1848" ulx="560" uly="1749">den naͤmlich dergleichen Kranke ein Jucken uͤber</line>
        <line lrx="2285" lry="1957" ulx="558" uly="1870">den ganzen Leib, haben Bitterkeit im Munde,</line>
        <line lrx="2284" lry="2075" ulx="554" uly="1971">keine Eßluſt, einen ſafran⸗ oder dunkelgelben</line>
        <line lrx="2286" lry="2198" ulx="553" uly="2106">Urin, *) der vom weiten ſchwaͤrzlich ausſiehet,</line>
        <line lrx="2283" lry="2315" ulx="553" uly="2223">weißlichte Stuͤhle u. ſ. f. Zuweilen ſcheinen den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2281" lry="2429" type="textblock" ulx="553" uly="2342">
        <line lrx="2281" lry="2429" ulx="553" uly="2342">Kranken alle Gegenſtaͤnde eine gelbe Farbe zu ha⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="2787" type="textblock" ulx="551" uly="2452">
        <line lrx="2274" lry="2568" ulx="554" uly="2452">ben, und eben ſo ſiehet manchmal ihr Speichel</line>
        <line lrx="2274" lry="2665" ulx="551" uly="2576">und Schweiß aus; man findet auch bey Oeffnung</line>
        <line lrx="2278" lry="2787" ulx="553" uly="2692">ſolcher Leichname, daß alle innere Theile eine ſol⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="2918" type="textblock" ulx="555" uly="2809">
        <line lrx="2307" lry="2918" ulx="555" uly="2809">che Farbe haben. Die gewoͤhnlichſten Zufaͤlle bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="3261" type="textblock" ulx="485" uly="2917">
        <line lrx="2278" lry="3047" ulx="541" uly="2917">der Gelbſucht ſind Brechen, Sodbrennen, Ban⸗</line>
        <line lrx="2273" lry="3160" ulx="485" uly="3030">gigkeiten, ein Schmerz und Anſpannung der rech⸗</line>
        <line lrx="2273" lry="3261" ulx="514" uly="3161">ten Seite unter den kurzene Ribben, eine Er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2275" lry="3470" type="textblock" ulx="543" uly="3248">
        <line lrx="2275" lry="3461" ulx="543" uly="3248">ſchwerang des Othemholens, Ermuͤdung ohne</line>
        <line lrx="2273" lry="3470" ulx="2173" uly="3401">Ur⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1250" lry="3580" type="textblock" ulx="1161" uly="3568">
        <line lrx="1250" lry="3580" ulx="1161" uly="3568">—=</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="3597" type="textblock" ulx="536" uly="3569">
        <line lrx="2031" lry="3597" ulx="536" uly="3569">es rn, * 8 —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2255" lry="3743" type="textblock" ulx="520" uly="3648">
        <line lrx="2255" lry="3743" ulx="520" uly="3648">2) Der die hineingehaͤngte Leinwand gelb faͤrbet. A. d. U.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="492" type="textblock" ulx="2600" uly="470">
        <line lrx="2610" lry="492" ulx="2600" uly="470">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="691" type="textblock" ulx="2492" uly="612">
        <line lrx="2608" lry="691" ulx="2492" uly="612">Uſoche,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="813" type="textblock" ulx="2436" uly="696">
        <line lrx="2609" lry="813" ulx="2436" uly="696">dabe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2485" type="textblock" ulx="2444" uly="847">
        <line lrx="2610" lry="929" ulx="2474" uly="847">ſhnech</line>
        <line lrx="2610" lry="1052" ulx="2468" uly="967">ſetlang</line>
        <line lrx="2610" lry="1172" ulx="2464" uly="1082">ſueben,</line>
        <line lrx="2610" lry="1294" ulx="2464" uly="1205">die uhe</line>
        <line lrx="2610" lry="1402" ulx="2470" uly="1324">lich dun</line>
        <line lrx="2610" lry="1653" ulx="2448" uly="1560">ſct ite</line>
        <line lrx="2596" lry="1766" ulx="2446" uly="1682">e Enct</line>
        <line lrx="2610" lry="1880" ulx="2444" uly="1799">Nerſcben be</line>
        <line lrx="2603" lry="2012" ulx="2458" uly="1925">nen Eale</line>
        <line lrx="2610" lry="2118" ulx="2461" uly="2024">ſien ſfo</line>
        <line lrx="2610" lry="2252" ulx="2461" uly="2155">G Geſe</line>
        <line lrx="2610" lry="2369" ulx="2444" uly="2277">Nt dr arh</line>
        <line lrx="2607" lry="2485" ulx="2445" uly="2389">inſ nan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="2617" type="textblock" ulx="2399" uly="2510">
        <line lrx="2605" lry="2617" ulx="2399" uly="2510">nſ tia</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3328" type="textblock" ulx="2437" uly="2646">
        <line lrx="2608" lry="2728" ulx="2509" uly="2646">We</line>
        <line lrx="2610" lry="2834" ulx="2443" uly="2749">Wnerket, t</line>
        <line lrx="2546" lry="2949" ulx="2439" uly="2851">ſllen;</line>
        <line lrx="2586" lry="3074" ulx="2437" uly="2960">ſchwatze</line>
        <line lrx="2610" lry="3207" ulx="2445" uly="3086">t (er</line>
        <line lrx="2605" lry="3328" ulx="2445" uly="3209">nd wobe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3448" type="textblock" ulx="2385" uly="3332">
        <line lrx="2610" lry="3448" ulx="2385" uly="3332">ut E</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="223" type="page" xml:id="s_Jd26-3_223">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_223.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="145" lry="648" type="textblock" ulx="0" uly="567">
        <line lrx="145" lry="648" ulx="0" uly="567">n beris</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="1118" type="textblock" ulx="0" uly="940">
        <line lrx="160" lry="1007" ulx="0" uly="940">,W⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="25" lry="1181" type="textblock" ulx="16" uly="1151">
        <line lrx="25" lry="1181" ulx="16" uly="1151">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="1608" type="textblock" ulx="0" uly="1285">
        <line lrx="170" lry="1374" ulx="0" uly="1285">e gbent⸗</line>
        <line lrx="169" lry="1490" ulx="0" uly="1413">Me /</line>
        <line lrx="161" lry="1608" ulx="0" uly="1525">uhn N;</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="1738" type="textblock" ulx="0" uly="1646">
        <line lrx="206" lry="1738" ulx="0" uly="1646"> un.</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="3390" type="textblock" ulx="0" uly="1918">
        <line lrx="179" lry="2088" ulx="2" uly="1918">w nun</line>
        <line lrx="182" lry="2207" ulx="66" uly="2123">usſthe</line>
        <line lrx="183" lry="2341" ulx="2" uly="2246">. ſhenn d</line>
        <line lrx="181" lry="2574" ulx="0" uly="2363">R en</line>
        <line lrx="146" lry="2715" ulx="0" uly="2531">u⸗ 2 N</line>
        <line lrx="181" lry="2834" ulx="0" uly="2729"> Ber e</line>
        <line lrx="175" lry="2905" ulx="144" uly="2834">4</line>
        <line lrx="181" lry="3051" ulx="52" uly="2959">nt D</line>
        <line lrx="182" lry="3158" ulx="102" uly="3062">ac Netcx</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="3823" type="textblock" ulx="0" uly="3587">
        <line lrx="187" lry="3674" ulx="0" uly="3587">—</line>
        <line lrx="162" lry="3823" ulx="0" uly="3710">füte⸗ 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="3441" type="textblock" ulx="0" uly="3244">
        <line lrx="86" lry="3327" ulx="0" uly="3244">/</line>
        <line lrx="160" lry="3441" ulx="11" uly="3332">midug</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="511" type="textblock" ulx="513" uly="403">
        <line lrx="2054" lry="511" ulx="513" uly="403">Von den innerlichen Krankheiten. 215</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="2480" type="textblock" ulx="283" uly="590">
        <line lrx="2072" lry="693" ulx="296" uly="590">Urſache, Ohnmachten u. ſ. f. Oft iſt ein Fie⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="813" ulx="297" uly="728">ber dabey, außerdem iſt der Puls langſam und</line>
        <line lrx="2040" lry="937" ulx="297" uly="841">ſchwach anzufuͤhlen. Wenn dieſe Krankheit eine</line>
        <line lrx="2043" lry="1060" ulx="293" uly="959">zeitlang gewaͤhret hat, ſo wird die Haut bley⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="1180" ulx="292" uly="1078">farben, blaͤulichgruͤn, braͤunlich oder dunkelgelb;</line>
        <line lrx="2076" lry="1295" ulx="296" uly="1177">die Augen ſehen aber bald hellgelb, bald ſchwaͤrz⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="1413" ulx="296" uly="1317">lich dunkel aus, der Urin hat eine Coffeefarbe:</line>
        <line lrx="2037" lry="1535" ulx="294" uly="1408">und alsdenn nennet man ſie die ſchwarze Gelb⸗</line>
        <line lrx="2088" lry="1645" ulx="291" uly="1554">ſucht (icterus niger), worein ſich die ordentliche</line>
        <line lrx="2091" lry="1769" ulx="292" uly="1671">gelbe Sucht zu verwandeln pfleget. Die Urſache</line>
        <line lrx="2037" lry="1887" ulx="283" uly="1769">derſelben liegt in einer Verderbniß der lauchgruͤ⸗</line>
        <line lrx="2084" lry="2008" ulx="297" uly="1910">nen Galle, die ſaäͤuerlicher Natur wird. Dieſe⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="2126" ulx="297" uly="2024">nigen ſchwarzen ſkorbutiſchen Flecken aber, wel⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2245" ulx="301" uly="2145">che im Geſichte und andrer Orten entſtehen und</line>
        <line lrx="2032" lry="2365" ulx="295" uly="2241">mit der ordentlichen Gelbſucht verknuͤpft ſind,</line>
        <line lrx="2036" lry="2480" ulx="283" uly="2364">darf man nicht für die ſchwarze Gelbſucht hal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="2598" type="textblock" ulx="269" uly="2499">
        <line lrx="2034" lry="2598" ulx="269" uly="2499">ten, ſo wenig als die dunkelgelbe Farbe, die man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="3752" type="textblock" ulx="281" uly="2597">
        <line lrx="2032" lry="2723" ulx="288" uly="2597">bey verſchiedenen melancholiſchen Perſonen be⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="2849" ulx="288" uly="2718">merket, welche an der Milz einen Fehler haben</line>
        <line lrx="2033" lry="2942" ulx="288" uly="2847">ſollen; in welchem Fall man die Krankheit eine</line>
        <line lrx="2052" lry="3066" ulx="281" uly="2922">ſchwarze Gelbfucht, die aus der Milz entſte⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="3191" ulx="289" uly="3081">het (icterns niger ſpleneticus ) zu nennen pflegt,</line>
        <line lrx="2040" lry="3308" ulx="291" uly="3180">und wobey das Geſicht ſo ſchwarz iſt, als wenn</line>
        <line lrx="2035" lry="3404" ulx="292" uly="3318">es mit Eiſenfarbe geſchwaͤrzet waͤre. D</line>
        <line lrx="2042" lry="3528" ulx="456" uly="3403">Die Urſachen der gelben Sucht ſind die Le⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="3734" ulx="289" uly="3545">ber⸗ hakteriſchen hypochondriſchen⸗ und andre</line>
        <line lrx="2058" lry="3752" ulx="1187" uly="3672">O 4 Ar⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="224" type="page" xml:id="s_Jd26-3_224">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_224.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1705" lry="504" type="textblock" ulx="560" uly="372">
        <line lrx="1705" lry="504" ulx="560" uly="372">216 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="801" type="textblock" ulx="571" uly="571">
        <line lrx="2319" lry="694" ulx="571" uly="571">Arten von Coliken, die Entzuͤndung der Leber,</line>
        <line lrx="2316" lry="801" ulx="576" uly="710">Eitergeſchwuͤre und Verſtopfungen derſelben, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="920" type="textblock" ulx="578" uly="825">
        <line lrx="2375" lry="920" ulx="578" uly="825">Darmgicht, und der erſchwerte oder verhinderte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="1036" type="textblock" ulx="581" uly="950">
        <line lrx="2316" lry="1036" ulx="581" uly="950">Abfluß der Galle in den Zwoͤlffingerdarm. Sie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="1167" type="textblock" ulx="585" uly="1068">
        <line lrx="2366" lry="1167" ulx="585" uly="1068">entſpringet von heftigen Purgier⸗ und Brechmit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1758" type="textblock" ulx="585" uly="1187">
        <line lrx="2311" lry="1279" ulx="585" uly="1187">teln, von Giften, vom Biſſe der Thiere, von zu⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1400" ulx="591" uly="1302">ruͤckgetriebenen Ausſchlaͤgen, von der Verhaltung</line>
        <line lrx="2318" lry="1516" ulx="593" uly="1413">der Monatszeit oder des goldnen Aderfluſſes, von</line>
        <line lrx="2318" lry="1632" ulx="588" uly="1528">uͤbelbehandelten viertaͤgigen oder andern Wechſel⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="1758" ulx="589" uly="1654">fiebern, von unzeitigem Aderlaſſen, von der Ka⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="1865" type="textblock" ulx="585" uly="1782">
        <line lrx="2350" lry="1865" ulx="585" uly="1782">chexie, und heftigen Leidenſchaften. Sie koͤmmt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2104" type="textblock" ulx="590" uly="1889">
        <line lrx="2317" lry="1987" ulx="590" uly="1889">auch vom Schwelgen, vielem Chocoladetrinken,</line>
        <line lrx="2316" lry="2104" ulx="590" uly="2020">von harten, unverdaulichen und andern uͤblen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2395" lry="2475" type="textblock" ulx="548" uly="2136">
        <line lrx="2387" lry="2239" ulx="548" uly="2136">Speiſen u. ſ. f. her. Ferner gehoͤret unter die</line>
        <line lrx="2340" lry="2343" ulx="586" uly="2258">Entſtehungsurſachen derſelben Kummer, Traurig⸗</line>
        <line lrx="2395" lry="2475" ulx="591" uly="2371">keit und ſtarke Gemuͤthsbewegungen: denn es iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="2579" type="textblock" ulx="590" uly="2483">
        <line lrx="2314" lry="2579" ulx="590" uly="2483">allen erfahrnen Aerzten ſehr wohl bekannt, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="2695" type="textblock" ulx="591" uly="2610">
        <line lrx="2355" lry="2695" ulx="591" uly="2610">die Leber mehrentheils mitleidet, wenn das Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="3752" type="textblock" ulx="546" uly="2704">
        <line lrx="2313" lry="2828" ulx="592" uly="2704">hirn oder der allgemeine Sitz der Sinne und Em⸗</line>
        <line lrx="2120" lry="2940" ulx="587" uly="2846">pfindung (ſenſorium commune) krank iſt.</line>
        <line lrx="2314" lry="3054" ulx="753" uly="2955">Schon die eigentliche gelbe Sucht iſt nicht</line>
        <line lrx="2310" lry="3188" ulx="582" uly="3062">ganz ohne Gefahr; wiit ſchlimmer aber iſt die</line>
        <line lrx="2310" lry="3289" ulx="552" uly="3186">ſchwarzgelbe Sucht, beſonders in hohen Jahren.</line>
        <line lrx="2311" lry="3406" ulx="546" uly="3318">Bey bitzigen Fiebern iſt dieſelbe, vor dem ſie⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="3527" ulx="580" uly="3422">benten Tage ein uͤbles Zeichen; ſpaͤter hingegen</line>
        <line lrx="2313" lry="3642" ulx="582" uly="3552">iſt ſie eine Art von ECriſis, und verſpricht einen</line>
        <line lrx="2299" lry="3752" ulx="2122" uly="3673">guten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="488" type="textblock" ulx="2590" uly="403">
        <line lrx="2610" lry="453" ulx="2590" uly="403">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="686" type="textblock" ulx="2498" uly="579">
        <line lrx="2609" lry="686" ulx="2498" uly="579">Cer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="801" type="textblock" ulx="2494" uly="722">
        <line lrx="2610" lry="801" ulx="2494" uly="722">eſge t</line>
      </zone>
      <zone lrx="2600" lry="930" type="textblock" ulx="2433" uly="845">
        <line lrx="2600" lry="930" ulx="2433" uly="845"> hen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1647" type="textblock" ulx="2462" uly="960">
        <line lrx="2600" lry="1042" ulx="2485" uly="960"> bey</line>
        <line lrx="2601" lry="1159" ulx="2476" uly="1079">ſcch der</line>
        <line lrx="2606" lry="1282" ulx="2473" uly="1203">wenn ſie</line>
        <line lrx="2610" lry="1389" ulx="2482" uly="1319">ne ,</line>
        <line lrx="2610" lry="1518" ulx="2479" uly="1441">g o</line>
        <line lrx="2606" lry="1647" ulx="2462" uly="1554">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1998" type="textblock" ulx="2454" uly="1668">
        <line lrx="2610" lry="1750" ulx="2458" uly="1668">gbolene</line>
        <line lrx="2595" lry="1864" ulx="2454" uly="1795">lot Cter</line>
        <line lrx="2610" lry="1998" ulx="2459" uly="1906">Ohuncch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2118" type="textblock" ulx="2395" uly="2006">
        <line lrx="2610" lry="2118" ulx="2395" uly="2006">ilihei</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2231" type="textblock" ulx="2460" uly="2141">
        <line lrx="2609" lry="2231" ulx="2460" uly="2141">gillcher</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3665" type="textblock" ulx="2448" uly="2982">
        <line lrx="2610" lry="3067" ulx="2500" uly="2982">lus de</line>
        <line lrx="2610" lry="3184" ulx="2448" uly="3089">ſten gene</line>
        <line lrx="2610" lry="3296" ulx="2448" uly="3221"> das</line>
        <line lrx="2610" lry="3417" ulx="2452" uly="3319">ſhern an</line>
        <line lrx="2610" lry="3551" ulx="2466" uly="3440">Rde 5</line>
        <line lrx="2610" lry="3665" ulx="2476" uly="3554">d</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="225" type="page" xml:id="s_Jd26-3_225">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_225.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="209" lry="1148" type="textblock" ulx="0" uly="596">
        <line lrx="148" lry="676" ulx="7" uly="596">d e,</line>
        <line lrx="149" lry="792" ulx="0" uly="718">ſelen die⸗</line>
        <line lrx="209" lry="907" ulx="0" uly="830">1 een</line>
        <line lrx="155" lry="1040" ulx="0" uly="956">den E</line>
        <line lrx="151" lry="1148" ulx="0" uly="1076">nudbecn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="136" lry="1261" type="textblock" ulx="94" uly="1212">
        <line lrx="136" lry="1261" ulx="94" uly="1212">a⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="174" lry="1872" type="textblock" ulx="0" uly="1201">
        <line lrx="76" lry="1275" ulx="7" uly="1201">Re⸗ iat</line>
        <line lrx="162" lry="1400" ulx="8" uly="1226">NN 6</line>
        <line lrx="167" lry="1514" ulx="0" uly="1445">eiſe</line>
        <line lrx="167" lry="1759" ulx="1" uly="1673">tor N</line>
        <line lrx="174" lry="1872" ulx="56" uly="1793">1 Rn</line>
      </zone>
      <zone lrx="121" lry="3071" type="textblock" ulx="12" uly="2981">
        <line lrx="121" lry="3071" ulx="12" uly="2981">4 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="52" lry="3096" type="textblock" ulx="0" uly="3053">
        <line lrx="52" lry="3096" ulx="0" uly="3053">V</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="3445" type="textblock" ulx="2" uly="3225">
        <line lrx="182" lry="3415" ulx="3" uly="3225">4 ſe Pe</line>
        <line lrx="180" lry="3445" ulx="2" uly="3358">„, der  M</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="484" type="textblock" ulx="480" uly="385">
        <line lrx="2036" lry="484" ulx="480" uly="385">Von den innerlichen Krankheiten. 217</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="2799" type="textblock" ulx="286" uly="571">
        <line lrx="2038" lry="678" ulx="292" uly="571">guten Ausgang der Krankheit. Die gelbe Sucht,</line>
        <line lrx="2038" lry="792" ulx="286" uly="698">welche von Coliken, Brech⸗und Purgiermitteln</line>
        <line lrx="2034" lry="913" ulx="291" uly="820">und dem Zorn herruͤhret, vergehet in kurzem;</line>
        <line lrx="2038" lry="1030" ulx="291" uly="940">und bey ſchwangern Perſonen verſchwindet ſie</line>
        <line lrx="2044" lry="1159" ulx="292" uly="1057">nach der Niederkunft. Am hartnaͤckigſten iſt ſie,</line>
        <line lrx="2041" lry="1273" ulx="293" uly="1172">wenn ſie von der Kachexie, vom Skorbut oder</line>
        <line lrx="2047" lry="1381" ulx="297" uly="1293">einer unbekannten Urſache, oder von der Verei⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="1513" ulx="296" uly="1411">terung oder Verſtopfung der Leber, entſtanden</line>
        <line lrx="2045" lry="1625" ulx="294" uly="1518">iſt. Im Fortgange der Krankheit ſind der ge⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1739" ulx="294" uly="1638">ſchwollene Leib, die Windſucht, das Wegbrechen</line>
        <line lrx="2049" lry="1856" ulx="295" uly="1767">von Eiter und dergleichen Stuͤhle, Erſtickungen,</line>
        <line lrx="2050" lry="1973" ulx="300" uly="1883">Ohnmachten, Abzehrung, Waſſerſucht u. ſ. f. ge⸗</line>
        <line lrx="2116" lry="2091" ulx="300" uly="1994">fährliche ja toͤdtliche Zufaͤlle. Ein truͤber, ſchwarz⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="2210" ulx="299" uly="2096">gruͤnlicher oder mit Galle vermiſchter Urin giebt</line>
        <line lrx="2050" lry="2330" ulx="297" uly="2240">Hoffnung zur Beſſerung; wird er aber waͤſſerig,</line>
        <line lrx="2054" lry="2447" ulx="303" uly="2337">ſo hat man Gefahr zu beſorgen. Endlich loͤſet</line>
        <line lrx="2052" lry="2563" ulx="305" uly="2468">ſich die gelbe Sucht auch durch Schweiße, durch</line>
        <line lrx="2052" lry="2683" ulx="308" uly="2595">den goldnen Aderfluß, durch die Ruhr u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2058" lry="2799" ulx="310" uly="2710">Wer einmal mit dieſer Krankheit behaftet gewe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1592" lry="2917" type="textblock" ulx="276" uly="2830">
        <line lrx="1592" lry="2917" ulx="276" uly="2830">ſen, iſt zu Ruͤckfaͤllen leicht geneigt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="3260" type="textblock" ulx="307" uly="2934">
        <line lrx="2057" lry="3048" ulx="466" uly="2934">Aus den bey der Zergliederung ſolcher Per⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="3155" ulx="307" uly="3051">ſonen gemachten Bemerkungen erhellet, daß nicht</line>
        <line lrx="2060" lry="3260" ulx="309" uly="3176">nur das zellige Gewebe und alle Eingeweide,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="3379" type="textblock" ulx="310" uly="3278">
        <line lrx="2057" lry="3379" ulx="310" uly="3278">ſondern auch die Knorpel und Knochen ſo gelb</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="3724" type="textblock" ulx="316" uly="3406">
        <line lrx="2064" lry="3503" ulx="316" uly="3406">wie die Haut gefaͤrbt ſind. Beſonders aber ent⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="3616" ulx="326" uly="3522">decket man unzaͤhlige Maͤngel und Gebrechen an</line>
        <line lrx="2065" lry="3724" ulx="1205" uly="3639">O 5 deoex</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="226" type="page" xml:id="s_Jd26-3_226">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_226.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1798" lry="481" type="textblock" ulx="577" uly="376">
        <line lrx="1798" lry="481" ulx="577" uly="376">218 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="801" type="textblock" ulx="565" uly="543">
        <line lrx="2300" lry="676" ulx="572" uly="543">der Leber, als dem Hauptſitze dieſer Krankheit.</line>
        <line lrx="2296" lry="801" ulx="565" uly="682">Dieſe ſieht ganz wie mit Blute unterlaufen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="927" type="textblock" ulx="566" uly="796">
        <line lrx="2301" lry="927" ulx="566" uly="796">gruͤnlich oder bleyfarben aus; ſie iſt entzuͤndet,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="1260" type="textblock" ulx="569" uly="928">
        <line lrx="2297" lry="1025" ulx="571" uly="928">verſtopfet und ſcirrhoͤs, widernatuͤrlich hart und</line>
        <line lrx="2292" lry="1147" ulx="573" uly="1046">ausgetrocknet, klein und zuſammengezogen, oder</line>
        <line lrx="2289" lry="1260" ulx="569" uly="1166">erſtaunend groß und ſchwer. Man entdecket in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="1392" type="textblock" ulx="567" uly="1262">
        <line lrx="2296" lry="1392" ulx="567" uly="1262">ihr Geſchwuͤre und Brandflecken, oder ſie iſt in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2292" lry="3730" type="textblock" ulx="502" uly="1401">
        <line lrx="2292" lry="1499" ulx="567" uly="1401">die Faͤulniß uͤbergegangen. Zuweilen enthaͤlt die</line>
        <line lrx="2289" lry="1626" ulx="561" uly="1493">Leber Eitergeſchwuͤlſte, die an Groͤße und Men⸗</line>
        <line lrx="2282" lry="1739" ulx="561" uly="1628">ge verſchieden ſind; ſie ſtecket voll faſt ſteinhar⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="1857" ulx="558" uly="1758">ter Knoten, ja ſogar voll Wuͤrmer. Die Gallen⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="1973" ulx="558" uly="1869">blaſe iſt entweder ganz leer und zuſammengefal⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="2090" ulx="561" uly="1971">len, oder voll von einer ſchwarzgruͤnlichen, dicken</line>
        <line lrx="2283" lry="2209" ulx="546" uly="2113">und leimigen, waͤſſerigen und unſchmackhaften</line>
        <line lrx="2278" lry="2324" ulx="553" uly="2235">Galle; oder es finden ſich unaͤchte Gallenſteine</line>
        <line lrx="2277" lry="2461" ulx="545" uly="2354">in derſelben, welche oft in unzaͤhlicher Menge,</line>
        <line lrx="2276" lry="2587" ulx="544" uly="2473">oft von einer außerordentlichen Groͤße, ja ſo groß</line>
        <line lrx="2275" lry="2711" ulx="541" uly="2588">wie ein Huͤnerey ſind, und die Gallenblaſe voll⸗</line>
        <line lrx="2272" lry="2832" ulx="539" uly="2678">kommen ausfuͤllen. Die Gallengaͤnge ſind wider⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="2919" ulx="532" uly="2834">natürlich erweitert, und mit Steinen oder durch</line>
        <line lrx="2259" lry="3041" ulx="536" uly="2923">ein Fleiſchgewaͤchs, welches aus den Seitenwaͤn⸗</line>
        <line lrx="2259" lry="3159" ulx="535" uly="3067">den dieſer Gefaͤße entſtanden iſt, verſtopft. Bis⸗</line>
        <line lrx="2271" lry="3281" ulx="502" uly="3170">weilen werden dieſelben auch von einer widerna⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="3411" ulx="522" uly="3289">tuͤrlichen Geſchwulſt der großen Druͤſe unter dem</line>
        <line lrx="2258" lry="3541" ulx="520" uly="3407">Magen, des Gekroͤſes, des Grimmdarms oder</line>
        <line lrx="2249" lry="3730" ulx="524" uly="3525">von einer andern Geſchwulſt miſamumeuged ruche⸗</line>
        <line lrx="2254" lry="3723" ulx="2149" uly="3673">nd⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="465" type="textblock" ulx="2581" uly="368">
        <line lrx="2610" lry="465" ulx="2581" uly="368">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1748" type="textblock" ulx="2415" uly="569">
        <line lrx="2588" lry="650" ulx="2482" uly="569">Eroe</line>
        <line lrx="2610" lry="770" ulx="2480" uly="688">ra</line>
        <line lrx="2610" lry="886" ulx="2466" uly="805">frorpel o</line>
        <line lrx="2610" lry="1045" ulx="2431" uly="955">nten</line>
        <line lrx="2597" lry="1139" ulx="2428" uly="1048">ſe man</line>
        <line lrx="2610" lry="1275" ulx="2454" uly="1190">Erzaͤhlung</line>
        <line lrx="2610" lry="1396" ulx="2461" uly="1312">iht Grſge</line>
        <line lrx="2607" lry="1512" ulx="2415" uly="1416">ß und</line>
        <line lrx="2610" lry="1635" ulx="2444" uly="1552">1id biegent</line>
        <line lrx="2610" lry="1748" ulx="2437" uly="1667">Fener abii</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2109" type="textblock" ulx="2435" uly="1903">
        <line lrx="2610" lry="1995" ulx="2436" uly="1903">wolen ſoge</line>
        <line lrx="2610" lry="2109" ulx="2435" uly="2015">ſullin ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2230" type="textblock" ulx="2433" uly="2140">
        <line lrx="2610" lry="2230" ulx="2433" uly="2140">lentich er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3669" type="textblock" ulx="2417" uly="2250">
        <line lrx="2610" lry="2364" ulx="2428" uly="2250">üar nih</line>
        <line lrx="2610" lry="2477" ulx="2424" uly="2369">mfnen gen</line>
        <line lrx="2610" lry="2602" ulx="2424" uly="2499"> Bihine</line>
        <line lrx="2610" lry="2701" ulx="2439" uly="2603">Amd a</line>
        <line lrx="2610" lry="2819" ulx="2430" uly="2729">Ntoß nd n</line>
        <line lrx="2610" lry="2941" ulx="2423" uly="2844">nuſchunde</line>
        <line lrx="2610" lry="3066" ulx="2417" uly="2965">lgeflt n</line>
        <line lrx="2610" lry="3187" ulx="2421" uly="3063">Nemmer</line>
        <line lrx="2610" lry="3304" ulx="2420" uly="3195">i fuuig</line>
        <line lrx="2603" lry="3431" ulx="2425" uly="3297">Uen den</line>
        <line lrx="2584" lry="3542" ulx="2437" uly="3416">ſiri</line>
        <line lrx="2606" lry="3669" ulx="2440" uly="3533">huſgtt</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="227" type="page" xml:id="s_Jd26-3_227">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_227.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="140" lry="797" type="textblock" ulx="0" uly="597">
        <line lrx="140" lry="668" ulx="0" uly="597">1 Nertet</line>
        <line lrx="140" lry="797" ulx="8" uly="721">Urlafa,</line>
      </zone>
      <zone lrx="146" lry="918" type="textblock" ulx="16" uly="850">
        <line lrx="135" lry="883" ulx="51" uly="850">mede</line>
        <line lrx="146" lry="918" ulx="16" uly="859">G</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="3464" type="textblock" ulx="0" uly="1435">
        <line lrx="163" lry="1508" ulx="0" uly="1435">r atie</line>
        <line lrx="159" lry="1636" ulx="1" uly="1556">nie ⸗</line>
        <line lrx="161" lry="1877" ulx="0" uly="1796">4. Puhn</line>
        <line lrx="177" lry="2013" ulx="0" uly="1909">giemmßi</line>
        <line lrx="181" lry="2121" ulx="0" uly="2031">tinichan de</line>
        <line lrx="184" lry="2244" ulx="2" uly="2156">nſchnachen</line>
        <line lrx="183" lry="2372" ulx="0" uly="2268">te Gallarin</line>
        <line lrx="191" lry="2490" ulx="0" uly="2398">Kohe N</line>
        <line lrx="192" lry="2613" ulx="8" uly="2513">zeie nb</line>
        <line lrx="195" lry="2720" ulx="24" uly="2635">bilanlten⸗</line>
        <line lrx="195" lry="2871" ulx="4" uly="2747">ginuf hc</line>
        <line lrx="191" lry="2986" ulx="0" uly="2857">inn rß</line>
        <line lrx="177" lry="3080" ulx="67" uly="2973">gimnin</line>
        <line lrx="189" lry="3172" ulx="132" uly="3098">li⸗</line>
        <line lrx="194" lry="3336" ulx="0" uly="3221">ene Gherna⸗</line>
        <line lrx="202" lry="3464" ulx="0" uly="3342">iſ n</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="3698" type="textblock" ulx="0" uly="3458">
        <line lrx="205" lry="3698" ulx="0" uly="3458">4 mi h</line>
        <line lrx="207" lry="3696" ulx="16" uly="3568">me rückt</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="3765" type="textblock" ulx="156" uly="3687">
        <line lrx="206" lry="3765" ulx="156" uly="3687">C</line>
      </zone>
      <zone lrx="2011" lry="475" type="textblock" ulx="487" uly="372">
        <line lrx="2011" lry="475" ulx="487" uly="372">Von den innerlichen Krantheiten. 219</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="890" type="textblock" ulx="285" uly="540">
        <line lrx="2056" lry="681" ulx="290" uly="540">Endlich ſind dieſe Gallenbehaͤltniſſe bey einigen</line>
        <line lrx="2020" lry="822" ulx="292" uly="689">ſo ſehr ausgetrocknet, daß ſie faſt ſo hart wie</line>
        <line lrx="1278" lry="890" ulx="285" uly="805">Knorpel oder Knochen ſind.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3754" type="textblock" ulx="285" uly="947">
        <line lrx="2082" lry="1046" ulx="434" uly="947">Unter den mancherley Fehlern der Bruſt,</line>
        <line lrx="2034" lry="1158" ulx="292" uly="1047">die man in ſolchen Koͤrpern gefunden, deren</line>
        <line lrx="2031" lry="1287" ulx="288" uly="1180">Erzaͤhlung aber hier uͤberfluͤßig ſeyn wuͤrde, iſt</line>
        <line lrx="2029" lry="1397" ulx="292" uly="1301">eine Geſchwulſt merkwuͤrdig, welche erſtaunend</line>
        <line lrx="2032" lry="1517" ulx="290" uly="1420">groß und an das Ribbenfell angewachſen war,</line>
        <line lrx="2034" lry="1624" ulx="287" uly="1539">und die ganzen Lungen nebſt der Leber bedeckte. —</line>
        <line lrx="2027" lry="1754" ulx="286" uly="1658">Ferner erblickt man zuweilen den Magen aufge⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="1882" ulx="289" uly="1776">blaͤhet, von ſeinem Plaͤtze gewichen, und einige</line>
        <line lrx="2025" lry="1992" ulx="287" uly="1869">wollen ſogar eine Menge Laͤuſe in demſelben ge⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="2108" ulx="286" uly="2004">funden haben. Auch der Grimmdarm wird außer⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="2222" ulx="286" uly="2131">ordentlich erweitert; die uͤbrigen Gedaͤrme dehnen</line>
        <line lrx="2024" lry="2332" ulx="288" uly="2249">ſich zwar nicht ſo weit aus, aber man entdecket</line>
        <line lrx="2027" lry="2455" ulx="288" uly="2368">darinnen ganze Klumpen von Wuͤrmern, ſie ſind</line>
        <line lrx="2033" lry="2571" ulx="285" uly="2482">von Blaͤhungen aufgetrieben, und ihre Haͤute</line>
        <line lrx="2027" lry="2696" ulx="291" uly="2597">dick und calloͤs. Die Milz iſt bald erſtaunend</line>
        <line lrx="2031" lry="2811" ulx="290" uly="2710">groß und verhaͤrtet, bald allzuklein und faſt ganz</line>
        <line lrx="2030" lry="2926" ulx="288" uly="2832">verſchwunden, mit Knoten und kleinen Steinen</line>
        <line lrx="2034" lry="3038" ulx="286" uly="2944">angefuͤllt, angefault oder zerplatzet. Die große</line>
        <line lrx="2033" lry="3161" ulx="289" uly="3061">Druͤſe unter dem Magen iſt ungeſtaltet, verſtopft</line>
        <line lrx="2030" lry="3277" ulx="290" uly="3181">und faulig. Das Netz iſt ungeheuer dick, vom</line>
        <line lrx="2023" lry="3395" ulx="293" uly="3295">kalten Brande angegangen und ganz verdorben,</line>
        <line lrx="2026" lry="3515" ulx="293" uly="3412">Ueber dieſes alles findet man noch in der Nach⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="3636" ulx="296" uly="3528">barſchaft der Leber verſchiedene Geſchwuͤlſte, wel⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="3754" ulx="1929" uly="3669">che</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="228" type="page" xml:id="s_Jd26-3_228">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_228.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1763" lry="490" type="textblock" ulx="606" uly="352">
        <line lrx="1763" lry="490" ulx="606" uly="352">22 0 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="675" type="textblock" ulx="573" uly="575">
        <line lrx="2356" lry="675" ulx="573" uly="575">che dieſes Eingeweide zuſammendruͤcken; inglei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="788" type="textblock" ulx="629" uly="689">
        <line lrx="2378" lry="788" ulx="629" uly="689">chen verſchiedene Stockungen von Feuchtigkeiten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2437" lry="3395" type="textblock" ulx="533" uly="800">
        <line lrx="2356" lry="920" ulx="630" uly="800">und unzaͤhliche andere Maͤngel, bie zu unſerm</line>
        <line lrx="2355" lry="1024" ulx="626" uly="900">gegenwaͤrtigen Zwecke nicht dienen, und bey al⸗</line>
        <line lrx="2351" lry="1136" ulx="630" uly="1043">len ſolchen Perſonen, die an langwierigen Krank⸗</line>
        <line lrx="2353" lry="1309" ulx="631" uly="1155">heiten verſtorben ſind, angetroſſen zu werden</line>
        <line lrx="885" lry="1364" ulx="627" uly="1280">pflegen.</line>
        <line lrx="2351" lry="1499" ulx="791" uly="1348">Aus dieſem allen erhellet, daß die Gelbſucht</line>
        <line lrx="2347" lry="1617" ulx="617" uly="1493">beynahe aus unzaͤhlichen Urſachen herruͤhre, und</line>
        <line lrx="2348" lry="1729" ulx="625" uly="1639">wenn man dieſe nicht in Erwaͤgung ziehet, nicht</line>
        <line lrx="2345" lry="1837" ulx="625" uly="1746">recht behandelt werden koͤnne. Sobald man aber</line>
        <line lrx="2340" lry="1965" ulx="533" uly="1865">die Urſache derſelben deutlich einſieht und wohl</line>
        <line lrx="2340" lry="2102" ulx="620" uly="1987">uͤberlegt, ſo iſt die Wahl der Mittel nicht ſo</line>
        <line lrx="2340" lry="2201" ulx="618" uly="2108">gar ſchwer; und wir uͤberlaſſen daher die Aus⸗</line>
        <line lrx="2437" lry="2362" ulx="619" uly="2228">wahl aus den verſchiedenen dabey uͤblichen Arz</line>
        <line lrx="2335" lry="2442" ulx="617" uly="2331">neyen dem Urtheile der Aerzte. Eine erſt vor</line>
        <line lrx="2329" lry="2556" ulx="613" uly="2468">kurzem entſtandene Gelbſucht kann mit ſehr ein⸗</line>
        <line lrx="2337" lry="2684" ulx="615" uly="2570">fachen Sachen behandelt werden; man darf aber</line>
        <line lrx="2329" lry="2805" ulx="611" uly="2704">nicht zu ſehr eilen, die Krankheit wegzubringen.</line>
        <line lrx="2332" lry="2915" ulx="603" uly="2811">Auch bey der chroniſchen Gelbſucht muß man ſich</line>
        <line lrx="2332" lry="3084" ulx="610" uly="2940">nicht zu geſchwind ſolcher Mittel bedienen, die</line>
        <line lrx="2330" lry="3149" ulx="602" uly="3030">ſelbige wegſchaffen; denn man ſtiftet in beyden</line>
        <line lrx="2325" lry="3274" ulx="599" uly="3174">Faͤllen keinen Nutzen damit, wie die taͤgliche Er⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="3395" ulx="592" uly="3283">fahrung einem jeden aufmerkſamen Arzt zur Gnuͤge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="3499" type="textblock" ulx="590" uly="3407">
        <line lrx="2357" lry="3499" ulx="590" uly="3407">zeigen wird. Es lehret dieſelbe, daß das Ader⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="3720" type="textblock" ulx="591" uly="3523">
        <line lrx="2325" lry="3692" ulx="591" uly="3523">laſſen ohne Nutzen ja wohl gar ſchaͤdlich ſey;</line>
        <line lrx="2329" lry="3720" ulx="2224" uly="3645">die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="526" type="textblock" ulx="2540" uly="440">
        <line lrx="2610" lry="526" ulx="2540" uly="440">Va⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2147" type="textblock" ulx="2430" uly="642">
        <line lrx="2587" lry="724" ulx="2458" uly="642">diiinien</line>
        <line lrx="2610" lry="827" ulx="2453" uly="759">eiſe Volbt</line>
        <line lrx="2610" lry="945" ulx="2450" uly="878">Nur vo die</line>
        <line lrx="2610" lry="1075" ulx="2447" uly="996">ſlen. Unt</line>
        <line lrx="2610" lry="1192" ulx="2440" uly="1116">Slben Sus</line>
        <line lrx="2607" lry="1307" ulx="2440" uly="1231">Kräͤfte hes</line>
        <line lrx="2590" lry="1419" ulx="2444" uly="1349">Wur entt</line>
        <line lrx="2610" lry="1555" ulx="2445" uly="1465"> Hont</line>
        <line lrx="2575" lry="1670" ulx="2440" uly="1586">lochon</line>
        <line lrx="2607" lry="1794" ulx="2431" uly="1700">Ae Erche</line>
        <line lrx="2610" lry="1903" ulx="2430" uly="1817"> en De</line>
        <line lrx="2609" lry="2031" ulx="2439" uly="1925">ſrigeh n</line>
        <line lrx="2609" lry="2147" ulx="2439" uly="2051">it hſer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="2280" type="textblock" ulx="2396" uly="2166">
        <line lrx="2608" lry="2280" ulx="2396" uly="2166">aln  nn.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3705" type="textblock" ulx="2423" uly="2302">
        <line lrx="2610" lry="2465" ulx="2426" uly="2302">8 lnrde g</line>
        <line lrx="2610" lry="2595" ulx="2423" uly="2404">an Ne</line>
        <line lrx="2610" lry="2632" ulx="2423" uly="2531">Knſſte</line>
        <line lrx="2610" lry="2740" ulx="2433" uly="2634">lin a</line>
        <line lrx="2610" lry="2863" ulx="2428" uly="2770">nehen letſ</line>
        <line lrx="2608" lry="2974" ulx="2495" uly="2889">Die be⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3096" ulx="2424" uly="2990">uden gie</line>
        <line lrx="2601" lry="3223" ulx="2427" uly="3115">Nrihint 1</line>
        <line lrx="2605" lry="3346" ulx="2433" uly="3232">Antrüße</line>
        <line lrx="2586" lry="3464" ulx="2443" uly="3354">tunſft;</line>
        <line lrx="2607" lry="3572" ulx="2477" uly="3486">W De</line>
        <line lrx="2601" lry="3705" ulx="2442" uly="3582">Hiſtnn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2474" lry="3528" type="textblock" ulx="2447" uly="3473">
        <line lrx="2474" lry="3528" ulx="2447" uly="3473">S=</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="229" type="page" xml:id="s_Jd26-3_229">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_229.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="170" lry="1155" type="textblock" ulx="0" uly="594">
        <line lrx="159" lry="670" ulx="0" uly="594">n; ingli</line>
        <line lrx="163" lry="798" ulx="5" uly="718">ſuchtig ite</line>
        <line lrx="166" lry="916" ulx="8" uly="836">A unſern</line>
        <line lrx="169" lry="1033" ulx="0" uly="955">N</line>
        <line lrx="170" lry="1155" ulx="0" uly="1072">wienbent</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="1994" type="textblock" ulx="0" uly="1430">
        <line lrx="177" lry="1512" ulx="0" uly="1430"> i</line>
        <line lrx="182" lry="1642" ulx="0" uly="1550">1 imihe</line>
        <line lrx="185" lry="1766" ulx="0" uly="1665">ug iie it</line>
        <line lrx="186" lry="1876" ulx="7" uly="1786">„Mnnd</line>
        <line lrx="184" lry="1994" ulx="13" uly="1911">nic NN</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="2483" type="textblock" ulx="3" uly="2388">
        <line lrx="186" lry="2483" ulx="3" uly="2388">e bin</line>
      </zone>
      <zone lrx="181" lry="2631" type="textblock" ulx="24" uly="2512">
        <line lrx="176" lry="2607" ulx="24" uly="2512">mn N</line>
        <line lrx="181" lry="2631" ulx="179" uly="2615">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="2865" type="textblock" ulx="0" uly="2746">
        <line lrx="193" lry="2820" ulx="132" uly="2746">e</line>
        <line lrx="164" lry="2865" ulx="0" uly="2767">ihet ven</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="3410" type="textblock" ulx="2" uly="2853">
        <line lrx="183" lry="2976" ulx="2" uly="2871">Giur</line>
        <line lrx="197" lry="3090" ulx="32" uly="2966">1 8</line>
        <line lrx="187" lry="3410" ulx="105" uly="3256">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="3523" type="textblock" ulx="169" uly="3449">
        <line lrx="204" lry="3523" ulx="169" uly="3449">8</line>
      </zone>
      <zone lrx="149" lry="3256" type="textblock" ulx="4" uly="3123">
        <line lrx="149" lry="3256" ulx="4" uly="3123">u n, 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="3589" type="textblock" ulx="0" uly="3272">
        <line lrx="125" lry="3462" ulx="0" uly="3272">de</line>
        <line lrx="204" lry="3589" ulx="0" uly="3468">97 19 .</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="3754" type="textblock" ulx="0" uly="3581">
        <line lrx="204" lry="3754" ulx="0" uly="3581"> ſn 4W</line>
      </zone>
      <zone lrx="2010" lry="555" type="textblock" ulx="405" uly="439">
        <line lrx="2010" lry="555" ulx="405" uly="439">Von den innerlichen Krankheiten. 221</line>
      </zone>
      <zone lrx="2094" lry="3870" type="textblock" ulx="176" uly="640">
        <line lrx="1995" lry="736" ulx="232" uly="640">diejenigen Faͤlle ausgenommen, wo ſichere Zeichen</line>
        <line lrx="2000" lry="844" ulx="232" uly="758">einer Vollbluͤtigkeit oder Entzuͤndung zugegen ſind,</line>
        <line lrx="2013" lry="959" ulx="236" uly="863">oder wo die gewohnten Blutfluͤſſe ſich verſtopfet</line>
        <line lrx="2094" lry="1085" ulx="238" uly="994">haben. Unter die heilſamſten Huͤlfsmittel bey der</line>
        <line lrx="2034" lry="1202" ulx="235" uly="1095">gelben Sucht gehoͤren die Brechmittel, wenn die</line>
        <line lrx="1985" lry="1316" ulx="237" uly="1226">Kraͤfte des Magens ihren Gebrauch erlauben.</line>
        <line lrx="1987" lry="1434" ulx="242" uly="1351">Man kann ſich ihrer zwar zu allen Zeiten bey</line>
        <line lrx="1988" lry="1565" ulx="246" uly="1465">dieſer Krankheit bedienen, im Anfange aber ſind</line>
        <line lrx="1992" lry="1671" ulx="242" uly="1577">ſie doch am dienlichſten, und gar oft vergehet die</line>
        <line lrx="2011" lry="1793" ulx="243" uly="1701">gelbe Sucht bald, wenn man noch nichts weiter</line>
        <line lrx="1990" lry="1907" ulx="247" uly="1811">als ein Brechmittel verordnet hat. Eben ſo er⸗</line>
        <line lrx="1994" lry="2025" ulx="252" uly="1933">ſprießlich ſind die abfuͤhrenden Mittel, die man</line>
        <line lrx="1991" lry="2144" ulx="254" uly="2052">auch waͤhrend der ganzen Krankheit oͤfters wie⸗</line>
        <line lrx="1993" lry="2261" ulx="253" uly="2170">derholen muß. Man nimmt aber hierzu nur</line>
        <line lrx="2058" lry="2392" ulx="252" uly="2285">ganz gelinde Mittel, als z. B. die Rhabarber,</line>
        <line lrx="1996" lry="2497" ulx="256" uly="2410">die Caſſia, die Manna, das engliſche, ſeidſchuͤtzer,</line>
        <line lrx="2002" lry="2612" ulx="255" uly="2528">glauberiſche Salz u. ſ. f. die man entweder al⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2740" ulx="176" uly="2642">lein, oder mit denen nachher anzuzeigenden Arz⸗</line>
        <line lrx="1594" lry="2855" ulx="259" uly="2749">neyen verſetzt, gebrauchen laͤstt.</line>
        <line lrx="2000" lry="2977" ulx="362" uly="2867">Die verduͤnnenden, temperirenden und kuͤh⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="3104" ulx="262" uly="2972">lenden Mittel verdienen in dieſer Krankheit ſehr</line>
        <line lrx="2006" lry="3210" ulx="266" uly="3112">geruͤhmt zu werden: z. B. die Molken, die junge</line>
        <line lrx="2009" lry="3325" ulx="185" uly="3226">Huͤnerbruͤhe, die Emulſionen und Waſſer mit Ci⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="3446" ulx="273" uly="3333">tronenſaft; Dekocte von Quecken, Borretſch, Weg⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="3578" ulx="276" uly="3457">wart, Odermennig, Erdrauch Frauenhaar „</line>
        <line lrx="2047" lry="3754" ulx="275" uly="3564">Hirſchzunge, Mengelwen⸗ oder Ampfer (lapa-</line>
        <line lrx="2028" lry="3870" ulx="1727" uly="3716">thum) .</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="230" type="page" xml:id="s_Jd26-3_230">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_230.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1759" lry="540" type="textblock" ulx="1234" uly="427">
        <line lrx="1759" lry="540" ulx="1234" uly="427">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="3787" type="textblock" ulx="501" uly="610">
        <line lrx="2344" lry="719" ulx="604" uly="610">thum), Sauerampfer, Erdbeerkraut und andern</line>
        <line lrx="1323" lry="842" ulx="601" uly="743">aͤhnlichen Kraͤutern.</line>
        <line lrx="2338" lry="959" ulx="600" uly="841">Krebſe, die gewoͤhnlichen niederſchlagenden Pul⸗</line>
        <line lrx="2337" lry="1077" ulx="606" uly="982">ver u. ſ. f. Auch die beruhigenden krampfſtil⸗</line>
        <line lrx="2335" lry="1191" ulx="607" uly="1097">lenden Mittel thun vortrefliche Dienſte, z. B. der</line>
        <line lrx="2333" lry="1315" ulx="603" uly="1220">Safran, das Pulver wider die fallende Sucht</line>
        <line lrx="2335" lry="1434" ulx="603" uly="1315">(de gutteta); die ſchlafbefoͤrdernden Arzneyen</line>
        <line lrx="2332" lry="1548" ulx="601" uly="1439">hingegen muͤſſen, wie die beruͤhmteſten Aerzte ver⸗</line>
        <line lrx="2332" lry="1679" ulx="600" uly="1566">ſichern, mit Vorſicht verordnet werden, weil ſie,</line>
        <line lrx="2329" lry="1788" ulx="602" uly="1695">zur Unzeit gebraucht, Verſtopfungen in der Leber</line>
        <line lrx="2317" lry="1904" ulx="596" uly="1816">hervorzubringen pflegen. Bisweilen nuͤtzen auch</line>
        <line lrx="2324" lry="2021" ulx="590" uly="1933">die bittern und magenſtaͤrkenden Arzneyen, als</line>
        <line lrx="2319" lry="2140" ulx="596" uly="2052">der Wermuth, das Tauſendguͤldenkraut, der En⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2261" ulx="591" uly="2152">zian, der Alant, die Chinarinde und der Zim⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2376" ulx="592" uly="2288">met, Wachholderſaft, die Confection vom Hya⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="2504" ulx="590" uly="2404">cinth, der Theriac u. ſ. f. Man muß ſich aber</line>
        <line lrx="2297" lry="2625" ulx="584" uly="2522">nicht, nach dem Beyſpiel der gemeinen Aerzte</line>
        <line lrx="1874" lry="2731" ulx="587" uly="2632">allzuſehr auf dieſe Dinge verlaſſen.</line>
        <line lrx="2317" lry="2858" ulx="752" uly="2760">Endlich leiſten auch die eroͤffnenden und harn⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="2964" ulx="576" uly="2881">treibenden Mittel eine ganz vorzuͤgliche Wirkung:</line>
        <line lrx="2303" lry="3095" ulx="578" uly="3000">dergleichen ſind das Glaskraut (parietaria), das</line>
        <line lrx="2305" lry="3202" ulx="501" uly="3113">Schoͤllkraut (chelidonium), der Eppich (Selle⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="3332" ulx="583" uly="3218">rie), der Spargel, die Faͤrberroͤthe und floren⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="3439" ulx="566" uly="3335">tiniſche Veilchenwurzel, der Salpeter, das Ge⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="3556" ulx="567" uly="3467">niſten⸗ und Tamariskenſalz, der Eiſenſafran,</line>
        <line lrx="2299" lry="3676" ulx="560" uly="3569">die Stahlkugeln, das Ammoniacgummi, der Bo⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="3787" ulx="2194" uly="3721">rax</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="840" type="textblock" ulx="1431" uly="746">
        <line lrx="2360" lry="840" ulx="1431" uly="746">Hieher gehoͤren auch die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2597" lry="805" type="textblock" ulx="2490" uly="760">
        <line lrx="2597" lry="805" ulx="2490" uly="760">Aunorn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="933" type="textblock" ulx="2481" uly="858">
        <line lrx="2610" lry="933" ulx="2481" uly="858">letteten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1290" type="textblock" ulx="2466" uly="1210">
        <line lrx="2610" lry="1290" ulx="2466" uly="1210">ebetnire</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1428" type="textblock" ulx="2431" uly="1329">
        <line lrx="2610" lry="1428" ulx="2431" uly="1329">ſitlih ,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="231" type="page" xml:id="s_Jd26-3_231">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_231.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="136" lry="841" type="textblock" ulx="0" uly="651">
        <line lrx="133" lry="719" ulx="9" uly="651">d ee</line>
        <line lrx="136" lry="841" ulx="0" uly="773">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="140" lry="960" type="textblock" ulx="0" uly="891">
        <line lrx="140" lry="960" ulx="0" uly="891">gapron N</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="2657" type="textblock" ulx="0" uly="1009">
        <line lrx="140" lry="1086" ulx="0" uly="1009">du tſl</line>
        <line lrx="140" lry="1199" ulx="0" uly="1131">nſe N</line>
        <line lrx="146" lry="1318" ulx="19" uly="1248">ſleke</line>
        <line lrx="156" lry="1440" ulx="1" uly="1376">nden en</line>
        <line lrx="160" lry="1576" ulx="0" uly="1488">Kein Naſe</line>
        <line lrx="163" lry="1689" ulx="0" uly="1602">Cden wein</line>
        <line lrx="166" lry="1826" ulx="0" uly="1720">mn dak⸗</line>
        <line lrx="161" lry="1933" ulx="0" uly="1840">in niges</line>
        <line lrx="172" lry="2060" ulx="0" uly="1963">1 ypon,1</line>
        <line lrx="175" lry="2172" ulx="0" uly="2076">Gten, e</line>
        <line lrx="176" lry="2291" ulx="0" uly="2198">Oun N N</line>
        <line lrx="176" lry="2414" ulx="0" uly="2316">cin n ihr</line>
        <line lrx="173" lry="2515" ulx="105" uly="2431">i</line>
        <line lrx="167" lry="2657" ulx="0" uly="2562">N Sn</line>
      </zone>
      <zone lrx="188" lry="3132" type="textblock" ulx="0" uly="2715">
        <line lrx="69" lry="2785" ulx="3" uly="2715">liſe.</line>
        <line lrx="188" lry="2910" ulx="0" uly="2797">fmnand</line>
        <line lrx="177" lry="3132" ulx="0" uly="2921">e .</line>
      </zone>
      <zone lrx="1999" lry="543" type="textblock" ulx="461" uly="426">
        <line lrx="1999" lry="543" ulx="461" uly="426">Von den innerlichen Krankheiten. 22 ½</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3677" type="textblock" ulx="186" uly="625">
        <line lrx="2007" lry="723" ulx="263" uly="625">rax, die Seife, die blaͤtterige Weinſteinerde, das</line>
        <line lrx="2009" lry="848" ulx="266" uly="746">arcanum duplicatum, der aufloͤsliche mit Stahl</line>
        <line lrx="2001" lry="971" ulx="263" uly="845">bereitete Weinſtein (tartarus martialis ſolubilis),</line>
        <line lrx="2009" lry="1084" ulx="268" uly="980">die Kellereſel u. d. g. Allen dieſen Arzneyen ha⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="1193" ulx="263" uly="1096">ben die Alten mit gutem Bedacht den Namen der</line>
        <line lrx="2014" lry="1327" ulx="262" uly="1213">Lebermittel beygelegt. Dieſe Mittel, welche haupt⸗</line>
        <line lrx="2011" lry="1438" ulx="264" uly="1325">ſaͤchlich der Leber gewidmet ſind, gehoͤren eigent⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="1557" ulx="265" uly="1451">lich zu den temperirenden, eroͤffnenden und ſowohl</line>
        <line lrx="2009" lry="1665" ulx="260" uly="1565">bittern, als ſauren magenſtaͤrkenden Mitteln:</line>
        <line lrx="2006" lry="1801" ulx="261" uly="1689">es findet alſo hier eben der Unterſchied ſtatt,</line>
        <line lrx="2009" lry="1916" ulx="258" uly="1803">welcher, wie die mediciniſche Praxis lehret, zwi⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="2023" ulx="263" uly="1922">ſchen den Bruſt⸗ und Mutterarzneyen und den</line>
        <line lrx="2006" lry="2146" ulx="259" uly="2036">die Schaͤrfe daͤmpfenden, Wund⸗ einſchneiden⸗</line>
        <line lrx="2005" lry="2266" ulx="262" uly="2160">den⸗ und harntreibenden Mitteln iſt, welche doch</line>
        <line lrx="2006" lry="2379" ulx="262" uly="2273">im Grunde auch zu einer Claſſe gehoͤren. Ob</line>
        <line lrx="2006" lry="2495" ulx="260" uly="2392">aber die Lebermittel mit dieſem Eingeweide oder</line>
        <line lrx="2006" lry="2630" ulx="261" uly="2511">der darinnen abzuſondernden Feuchtigkeit in einer</line>
        <line lrx="2008" lry="2723" ulx="261" uly="2630">gewiſſen Verwandſchaft ſtehen, das wollen wir</line>
        <line lrx="1530" lry="2838" ulx="260" uly="2743">dem Urtheile anderer anheimſtellen.</line>
        <line lrx="2009" lry="2960" ulx="422" uly="2862">So groß die Menge der bereits erzaͤhlten</line>
        <line lrx="2008" lry="3076" ulx="256" uly="2968">Mittel iſt, ſo ſind dieſes doch noch nicht alle</line>
        <line lrx="2008" lry="3193" ulx="260" uly="3099">Dinge, die wider die gelbe Sucht gebraucht wer⸗</line>
        <line lrx="2006" lry="3330" ulx="261" uly="3212">den, ſondern man bedienet ſich noch vieler an⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="3444" ulx="191" uly="3320">derer dieſen aͤhnlichen Arzneyen. Zu dieſen rech⸗</line>
        <line lrx="2008" lry="3542" ulx="191" uly="3396">net man die einſaugenden, die ſchweißbefoͤrdern⸗</line>
        <line lrx="2008" lry="3677" ulx="186" uly="3519">den, die blutreinigenden und die dem Skorbut</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="3772" type="textblock" ulx="1801" uly="3701">
        <line lrx="2014" lry="3772" ulx="1801" uly="3701">wider,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="232" type="page" xml:id="s_Jd26-3_232">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_232.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1761" lry="535" type="textblock" ulx="599" uly="409">
        <line lrx="1761" lry="535" ulx="599" uly="409">224 Eeſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="824" type="textblock" ulx="605" uly="537">
        <line lrx="2345" lry="698" ulx="605" uly="537">widerſtehenden D Nittel, welche bey langwierigen</line>
        <line lrx="2346" lry="824" ulx="609" uly="727">Curen nach Befinden der Umſtaͤnde, und nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2383" lry="928" type="textblock" ulx="610" uly="846">
        <line lrx="2383" lry="928" ulx="610" uly="846">den verſchiedenen Abwechſelungen und Verwicke⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="1165" type="textblock" ulx="613" uly="949">
        <line lrx="2338" lry="1061" ulx="613" uly="949">lungen der Krankheit, einigen Nutzen ſtiften koͤn⸗</line>
        <line lrx="2338" lry="1165" ulx="614" uly="1078">nen, und nach mancherley unternommenen Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2380" lry="1287" type="textblock" ulx="613" uly="1202">
        <line lrx="2380" lry="1287" ulx="613" uly="1202">ſuchen den Weg zur Geneſung bahnen. Zum</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1527" type="textblock" ulx="610" uly="1321">
        <line lrx="2339" lry="1409" ulx="611" uly="1321">Schluſſe verordnet man die Brunnen, ſowohl die</line>
        <line lrx="2337" lry="1527" ulx="610" uly="1439">kalten Sauer⸗ und Stahlbrunnen, als die war⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="1650" type="textblock" ulx="610" uly="1558">
        <line lrx="2379" lry="1650" ulx="610" uly="1558">men mineraliſchen Baͤder, z. B. die zu Paſſy,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="2709" type="textblock" ulx="599" uly="1677">
        <line lrx="2339" lry="1772" ulx="609" uly="1677">Forges und Vals, zu Vichy, Plombieres und</line>
        <line lrx="2328" lry="1880" ulx="607" uly="1785">Balaruc, von welchem letztern man ſich ſehr viel</line>
        <line lrx="2327" lry="1995" ulx="610" uly="1901">Gutes verſprechen kann. Man muß inzwiſchen</line>
        <line lrx="2327" lry="2117" ulx="604" uly="2023">bey der ganzen Cur fuͤr die gehoͤrige Oeffnung</line>
        <line lrx="2325" lry="2232" ulx="603" uly="2144">des Leibes ſorgen, und ſchickliche Mittel dazu</line>
        <line lrx="2324" lry="2352" ulx="604" uly="2255">anwenden. Zuweilen helfen erweichende Baͤhun⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2478" ulx="604" uly="2374">gen, und ſogar Baͤder, wenn beſonders das</line>
        <line lrx="2316" lry="2598" ulx="599" uly="2490">Jucken zu heftig iſt. Die Baͤder ſind auch nach</line>
        <line lrx="2330" lry="2709" ulx="603" uly="2598">der Endigung der Krankheit gut, um der verun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2371" lry="2832" type="textblock" ulx="598" uly="2732">
        <line lrx="2371" lry="2832" ulx="598" uly="2732">ſtalteten Haut ihre natuͤrliche Farbe wieder zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2951" type="textblock" ulx="597" uly="2843">
        <line lrx="2318" lry="2951" ulx="597" uly="2843">verſchaffen. Im uͤbrigen iſt bekannt, daß die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2452" lry="3416" type="textblock" ulx="512" uly="2960">
        <line lrx="2343" lry="3069" ulx="512" uly="2960">Augen nach vollbrachter Cur oft ſehr ſchwer die</line>
        <line lrx="2314" lry="3185" ulx="565" uly="3080">gelbe Farbe verlieren, die ſie in der Krankheit</line>
        <line lrx="2452" lry="3302" ulx="589" uly="3202">angenommen haben; man ſoll dieſelbe aber, wie</line>
        <line lrx="2362" lry="3416" ulx="589" uly="3319">man ſagt, mit dem Eſſigdampf vertreiben koͤnnen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="3749" type="textblock" ulx="2133" uly="3581">
        <line lrx="2315" lry="3749" ulx="2133" uly="3581">Vaen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="677" type="textblock" ulx="2541" uly="582">
        <line lrx="2610" lry="677" ulx="2541" uly="582">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1232" type="textblock" ulx="2467" uly="774">
        <line lrx="2602" lry="966" ulx="2481" uly="774">Oe</line>
        <line lrx="2610" lry="1006" ulx="2571" uly="924">ſe</line>
        <line lrx="2598" lry="1122" ulx="2472" uly="1038">Utſehen</line>
        <line lrx="2610" lry="1232" ulx="2467" uly="1152">der Nieer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2900" type="textblock" ulx="2431" uly="1276">
        <line lrx="2610" lry="1358" ulx="2468" uly="1276">wenehen</line>
        <line lrx="2610" lry="1470" ulx="2471" uly="1388">din Nie</line>
        <line lrx="2610" lry="1589" ulx="2456" uly="1505">Gliur /</line>
        <line lrx="2610" lry="1716" ulx="2447" uly="1620">ſlinigeen</line>
        <line lrx="2594" lry="1834" ulx="2446" uly="1746">infiſtn</line>
        <line lrx="2610" lry="1945" ulx="2447" uly="1856">RN ſem</line>
        <line lrx="2610" lry="2083" ulx="2456" uly="1965">tln in</line>
        <line lrx="2610" lry="2192" ulx="2455" uly="2087">rir</line>
        <line lrx="2609" lry="2323" ulx="2448" uly="2216">ehen hi⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2444" ulx="2433" uly="2328">ghnen</line>
        <line lrx="2610" lry="2545" ulx="2431" uly="2451">dlen ſom</line>
        <line lrx="2572" lry="2661" ulx="2441" uly="2564">N Premn</line>
        <line lrx="2598" lry="2780" ulx="2449" uly="2673">fln e</line>
        <line lrx="2610" lry="2900" ulx="2436" uly="2792">nili⸗ herſe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="233" type="page" xml:id="s_Jd26-3_233">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_233.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="182" lry="1788" type="textblock" ulx="0" uly="621">
        <line lrx="154" lry="702" ulx="8" uly="621">rieige igen</line>
        <line lrx="157" lry="820" ulx="0" uly="741">V</line>
        <line lrx="160" lry="927" ulx="13" uly="859">nd Drwicn</line>
        <line lrx="181" lry="1543" ulx="0" uly="1466">1,  die</line>
        <line lrx="173" lry="1666" ulx="4" uly="1576">Ne g ſaſt</line>
        <line lrx="182" lry="1788" ulx="9" uly="1702">Porntacd n</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="1969" type="textblock" ulx="80" uly="1925">
        <line lrx="207" lry="1943" ulx="154" uly="1925">N.</line>
        <line lrx="183" lry="1969" ulx="80" uly="1939">1 e teeſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="252" lry="2151" type="textblock" ulx="15" uly="2052">
        <line lrx="252" lry="2151" ulx="15" uly="2052">in⸗ Nf</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2268" type="textblock" ulx="6" uly="2162">
        <line lrx="189" lry="2268" ulx="6" uly="2162">1n Nn M</line>
      </zone>
      <zone lrx="148" lry="2397" type="textblock" ulx="0" uly="2316">
        <line lrx="148" lry="2397" ulx="0" uly="2316">e We N</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="2541" type="textblock" ulx="0" uly="2393">
        <line lrx="192" lry="2541" ulx="0" uly="2393">s id</line>
      </zone>
      <zone lrx="67" lry="2513" type="textblock" ulx="9" uly="2467">
        <line lrx="67" lry="2513" ulx="9" uly="2467">d</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="2704" type="textblock" ulx="3" uly="2508">
        <line lrx="190" lry="2704" ulx="3" uly="2508">a ide 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="3117" type="textblock" ulx="0" uly="2665">
        <line lrx="166" lry="2823" ulx="0" uly="2665">4 ne em</line>
        <line lrx="197" lry="2973" ulx="79" uly="2782">,n e</line>
        <line lrx="192" lry="3057" ulx="19" uly="2937">Nm e</line>
        <line lrx="87" lry="3117" ulx="57" uly="3052">4 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="3238" type="textblock" ulx="1" uly="3118">
        <line lrx="145" lry="3173" ulx="119" uly="3138">6e</line>
        <line lrx="191" lry="3238" ulx="1" uly="3118">iN fuf</line>
      </zone>
      <zone lrx="203" lry="3433" type="textblock" ulx="61" uly="3240">
        <line lrx="203" lry="3433" ulx="61" uly="3240">8 E</line>
      </zone>
      <zone lrx="1324" lry="180" type="textblock" ulx="1209" uly="155">
        <line lrx="1324" lry="180" ulx="1209" uly="155">õõ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="494" type="textblock" ulx="1895" uly="391">
        <line lrx="2045" lry="494" ulx="1895" uly="391">225</line>
      </zone>
      <zone lrx="1968" lry="709" type="textblock" ulx="345" uly="356">
        <line lrx="1781" lry="517" ulx="345" uly="356">Von den innerlichen Krankheiten.</line>
        <line lrx="1968" lry="709" ulx="390" uly="566">Von dem Nierenwehe (nephritis).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2036" lry="968" type="textblock" ulx="215" uly="777">
        <line lrx="2036" lry="968" ulx="215" uly="777">. Des Krankheit iſt ihrer eigentlichen Beſchaf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="2095" type="textblock" ulx="293" uly="916">
        <line lrx="2032" lry="1032" ulx="531" uly="916">fenheit nach gar ſehr verſchieden. Bald</line>
        <line lrx="2039" lry="1142" ulx="298" uly="1031">entſtehen dieſe Schmerzen von der Entzuͤndung</line>
        <line lrx="2044" lry="1292" ulx="296" uly="1155">der Nieren, oder von der krampfhaften Zuſam⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1371" ulx="293" uly="1250">menziehung dieſer Werkzeuge; bald von denen in</line>
        <line lrx="2043" lry="1517" ulx="297" uly="1390">dem Nierenbecken oder Harngaͤngen befindlichen</line>
        <line lrx="2039" lry="1611" ulx="295" uly="1506">Steinen und Grieß; bald von einem zaͤhen und</line>
        <line lrx="2040" lry="1741" ulx="295" uly="1623">ſchleimigten Urin, der die gedachten Behaͤltniſſe</line>
        <line lrx="2039" lry="1842" ulx="295" uly="1742">verſtopfet u. ſ. f. Sie moͤgen aber kommen wo⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="1974" ulx="297" uly="1858">her ſie nur immer wollen, ſo laſſen ſie doch zu⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="2095" ulx="299" uly="1973">weilen eine geraume Zeit nach, und pflegen durch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2038" lry="2212" type="textblock" ulx="289" uly="2088">
        <line lrx="2038" lry="2212" ulx="289" uly="2088">Fehler in der Lebensordnung wieder erreget zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="2675" type="textblock" ulx="298" uly="2212">
        <line lrx="2078" lry="2315" ulx="301" uly="2212">werden. Hieraus ſiehet man, warum die Grade</line>
        <line lrx="2042" lry="2434" ulx="300" uly="2328">des Schmerzes ſo verſchieden ſind, welcher bis⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="2568" ulx="298" uly="2445">weilen ſo unbarmherzig wuͤtet, daß die Kranken</line>
        <line lrx="2098" lry="2675" ulx="303" uly="2560">mit ihrem Geſchrey das ganze Haus ſo lange er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="2871" type="textblock" ulx="307" uly="2670">
        <line lrx="2074" lry="2871" ulx="311" uly="2670">fuͤllen, bis dieſe Schmerzen nachlaſſen oder ſich</line>
        <line lrx="850" lry="2871" ulx="307" uly="2787">voͤllig verlieren.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="3753" type="textblock" ulx="309" uly="2891">
        <line lrx="2055" lry="3065" ulx="478" uly="2891">Es ſcheinen die Schmerzen in den Lenden</line>
        <line lrx="2052" lry="3195" ulx="310" uly="3064">oder wohl auch im Magen feſt zu ſitzen, und er⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3312" ulx="309" uly="3180">ſtrecken ſich bey den mehreſten bis an die Wur⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="3406" ulx="314" uly="3301">zel des maͤnnlichen Gliedes, oder in die Wei⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="3531" ulx="317" uly="3411">chen auf beyden Seiten, ja wohl gar in die Ho⸗</line>
        <line lrx="2065" lry="3669" ulx="324" uly="3527">den, die etwas zuruͤck oder in die Hoͤhe gezogen</line>
        <line lrx="2075" lry="3753" ulx="432" uly="3648">Lieut. III. Band. P wer⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="234" type="page" xml:id="s_Jd26-3_234">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_234.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1722" lry="189" type="textblock" ulx="777" uly="130">
        <line lrx="814" lry="157" ulx="777" uly="130">N</line>
        <line lrx="1722" lry="189" ulx="795" uly="152">+– — . .</line>
      </zone>
      <zone lrx="1738" lry="460" type="textblock" ulx="565" uly="335">
        <line lrx="1738" lry="460" ulx="565" uly="335">226 4 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="765" type="textblock" ulx="520" uly="524">
        <line lrx="2304" lry="656" ulx="561" uly="524">werden. Oft aͤußert ſich auch in dem Schenkel</line>
        <line lrx="2301" lry="765" ulx="520" uly="669">der angegriffenen Seite eine gewiſſe Unempfind⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="891" type="textblock" ulx="568" uly="776">
        <line lrx="2331" lry="891" ulx="568" uly="776">lichkeit. Der Urin verſetzt ſich auch oder gehet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2298" lry="1003" type="textblock" ulx="562" uly="888">
        <line lrx="2298" lry="1003" ulx="562" uly="888">ſparſam und mit Zwange (ſtranguria) ab; waͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="1231" type="textblock" ulx="554" uly="1025">
        <line lrx="2330" lry="1128" ulx="554" uly="1025">rend des Paroxysmus ſelbſt iſt er weißlich und</line>
        <line lrx="2324" lry="1231" ulx="566" uly="1138">duͤnn; wenn dieſer aber zu Ende gehet, ſo wird</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="1488" type="textblock" ulx="561" uly="1260">
        <line lrx="2295" lry="1352" ulx="562" uly="1260">der Urin ſchleimigt und giebt einen ſandigten Bo⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1488" ulx="561" uly="1369">denſatz. So lange die heftigen Schmerzen dau⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="1592" type="textblock" ulx="562" uly="1502">
        <line lrx="2356" lry="1592" ulx="562" uly="1502">ren, iſt der Leib verſtopfet, und es entſtehet ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="1960" type="textblock" ulx="501" uly="1600">
        <line lrx="2286" lry="1727" ulx="559" uly="1600">Eckel und Neigung zum Erbrechen. Mehrentheils</line>
        <line lrx="2287" lry="1845" ulx="501" uly="1734">iſt bey den Nierenſchmerzen ein Fieber, das bald</line>
        <line lrx="2288" lry="1960" ulx="554" uly="1844">nur einige Stunden, bald aber einige Tage lang</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="2267" type="textblock" ulx="462" uly="1957">
        <line lrx="2305" lry="2077" ulx="511" uly="1957">dauert. Ein haͤufiger Abgang vom Urin, oder</line>
        <line lrx="2298" lry="2267" ulx="462" uly="2076">der Abgang eines Steines zeigt, daß es ſch bald</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="2669" type="textblock" ulx="543" uly="2205">
        <line lrx="1021" lry="2309" ulx="543" uly="2205">loͤſen werde.</line>
        <line lrx="2281" lry="2420" ulx="712" uly="2302">Die Zeichen des Nierenwehes moͤgen auch</line>
        <line lrx="2288" lry="2537" ulx="547" uly="2431">ſeyh, was fuͤr welche ſie wollen, ſo iſt es doch</line>
        <line lrx="2272" lry="2669" ulx="543" uly="2557">bisweilen ſchwer zu erkennen, weil verſchiedene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="2779" type="textblock" ulx="547" uly="2673">
        <line lrx="2296" lry="2779" ulx="547" uly="2673">Coliken, als z. B. diejenige, die in der Leber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2277" lry="3261" type="textblock" ulx="420" uly="2781">
        <line lrx="2270" lry="2894" ulx="540" uly="2781">und in dem Zwölffingerdarm ihren Sitz hat,</line>
        <line lrx="2262" lry="3013" ulx="420" uly="2909">demſelben oft aͤhnlich ſehen, und eben dergleichen</line>
        <line lrx="2277" lry="3134" ulx="440" uly="3025">Schmerzen veranlaſſen. Eben dieſe Geſtalt ha⸗</line>
        <line lrx="2265" lry="3261" ulx="518" uly="3139">ben auch die in dem Grimmdarme befindlichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="3496" type="textblock" ulx="497" uly="3249">
        <line lrx="2293" lry="3366" ulx="497" uly="3249">Schmerzen, und laſſen ſich leicht mit jenen ver⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="3496" ulx="522" uly="3373">wechſeln; den n dieſer Darm gehet, wie aus der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2268" lry="3686" type="textblock" ulx="521" uly="3479">
        <line lrx="2268" lry="3673" ulx="521" uly="3479">Zerz ſederungstunſt bekannt iſt, zu beyden Sei⸗</line>
        <line lrx="2262" lry="3686" ulx="2167" uly="3624">ten</line>
      </zone>
      <zone lrx="1725" lry="3808" type="textblock" ulx="1592" uly="3770">
        <line lrx="1725" lry="3808" ulx="1592" uly="3770">5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="832" type="textblock" ulx="2493" uly="631">
        <line lrx="2606" lry="701" ulx="2506" uly="631">n 6</line>
        <line lrx="2610" lry="832" ulx="2493" uly="753">lir herſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="955" type="textblock" ulx="2483" uly="869">
        <line lrx="2610" lry="955" ulx="2483" uly="869">Ninenſch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1073" type="textblock" ulx="2472" uly="980">
        <line lrx="2607" lry="1073" ulx="2472" uly="980">ſhen, Ert</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1195" type="textblock" ulx="2468" uly="1104">
        <line lrx="2609" lry="1195" ulx="2468" uly="1104">Schmer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1310" type="textblock" ulx="2387" uly="1227">
        <line lrx="2610" lry="1310" ulx="2387" uly="1227">und Gei</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1422" type="textblock" ulx="2479" uly="1339">
        <line lrx="2610" lry="1422" ulx="2479" uly="1339">ſelſeher</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="235" type="page" xml:id="s_Jd26-3_235">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_235.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="135" lry="1001" type="textblock" ulx="0" uly="562">
        <line lrx="125" lry="633" ulx="0" uly="562">Schettl</line>
        <line lrx="128" lry="763" ulx="1" uly="685">Ungfed</line>
        <line lrx="132" lry="883" ulx="0" uly="801">de ee</line>
        <line lrx="135" lry="1001" ulx="0" uly="921">ucch</line>
      </zone>
      <zone lrx="62" lry="1252" type="textblock" ulx="5" uly="1170">
        <line lrx="62" lry="1252" ulx="5" uly="1170">ce</line>
      </zone>
      <zone lrx="152" lry="1471" type="textblock" ulx="0" uly="1278">
        <line lrx="152" lry="1432" ulx="0" uly="1278">ſaw</line>
      </zone>
      <zone lrx="124" lry="1114" type="textblock" ulx="9" uly="1060">
        <line lrx="124" lry="1114" ulx="9" uly="1060">HꝗLSZZ</line>
      </zone>
      <zone lrx="123" lry="1238" type="textblock" ulx="50" uly="1163">
        <line lrx="123" lry="1238" ulx="50" uly="1163">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="147" lry="1225" type="textblock" ulx="116" uly="1162">
        <line lrx="147" lry="1224" ulx="120" uly="1162">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="1865" type="textblock" ulx="0" uly="1751">
        <line lrx="170" lry="1865" ulx="0" uly="1751">1 8 WNN</line>
      </zone>
      <zone lrx="57" lry="1978" type="textblock" ulx="0" uly="1905">
        <line lrx="57" lry="1978" ulx="0" uly="1905">uigt</line>
      </zone>
      <zone lrx="125" lry="1963" type="textblock" ulx="71" uly="1890">
        <line lrx="125" lry="1963" ulx="71" uly="1890">U</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="2040" type="textblock" ulx="60" uly="1876">
        <line lrx="175" lry="2040" ulx="60" uly="1876">un</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="2584" type="textblock" ulx="0" uly="2342">
        <line lrx="162" lry="2464" ulx="0" uly="2342">8 ci⸗</line>
        <line lrx="142" lry="2584" ulx="0" uly="2495">a 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="2701" type="textblock" ulx="21" uly="2593">
        <line lrx="185" lry="2701" ulx="21" uly="2593">H N ten</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="2819" type="textblock" ulx="27" uly="2703">
        <line lrx="187" lry="2819" ulx="27" uly="2703">de 61 .N</line>
      </zone>
      <zone lrx="151" lry="2943" type="textblock" ulx="33" uly="2863">
        <line lrx="151" lry="2943" ulx="33" uly="2863">ſen e</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="2909" type="textblock" ulx="106" uly="2824">
        <line lrx="185" lry="2909" ulx="106" uly="2824">,</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="3169" type="textblock" ulx="1" uly="2917">
        <line lrx="166" lry="3152" ulx="1" uly="2917">⸗</line>
        <line lrx="191" lry="3169" ulx="24" uly="3044">. bät⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="198" lry="3281" type="textblock" ulx="89" uly="3186">
        <line lrx="198" lry="3281" ulx="89" uly="3186">ce</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="532" type="textblock" ulx="495" uly="432">
        <line lrx="2041" lry="532" ulx="495" uly="432">Von den innerlichen Krankheiten. 227</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="1070" type="textblock" ulx="288" uly="626">
        <line lrx="2035" lry="713" ulx="292" uly="626">ten bis an die Weichen herunter. Es giebt fer⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="832" ulx="290" uly="744">ner verſchiedene Schmerzen im Bauche, die den</line>
        <line lrx="2036" lry="958" ulx="288" uly="849">Nierenſchmerzen aͤhnlich ſind, als die rhevmati⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="1070" ulx="289" uly="976">ſchen, arthritiſchen, fkorbutiſchen und hyſteriſchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="1194" type="textblock" ulx="257" uly="1075">
        <line lrx="2041" lry="1194" ulx="257" uly="1075">Schmerzen. Ferner iſt auch dasjenige Schneiden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2100" lry="2015" type="textblock" ulx="289" uly="1221">
        <line lrx="2042" lry="1306" ulx="289" uly="1221">und Grimmen, welches beym Anfange der Wech⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="1426" ulx="296" uly="1335">ſelfieber oder beym Durchbruche des monaktlichen</line>
        <line lrx="2040" lry="1565" ulx="292" uly="1449">Fluſſes entſtehet, und in den Nieren ſeinen Sitz</line>
        <line lrx="2100" lry="1677" ulx="290" uly="1540">zu haben ſcheint, dem wahren Nierenweh (ne-</line>
        <line lrx="2041" lry="1788" ulx="291" uly="1688">phritis) aͤhnlich. Oft verwechſelt man den Nie⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="1909" ulx="294" uly="1799">renſchmerz mit dem Lendenwehe, welches letztere</line>
        <line lrx="2055" lry="2015" ulx="298" uly="1924">aber nur die Bewegungswerkzeuge anfaͤllt, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="2235" type="textblock" ulx="238" uly="2016">
        <line lrx="2034" lry="2235" ulx="238" uly="2016">folglich bey jedem Veſulen nud Bewegung des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="2837" type="textblock" ulx="295" uly="2160">
        <line lrx="2034" lry="2253" ulx="301" uly="2160">Ruͤckgrads ſich vermehret; eine Sache, die bey</line>
        <line lrx="2039" lry="2412" ulx="299" uly="2248">dem wahren Nierenwehe nie⸗ mals geſchiehet, wo⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="2506" ulx="295" uly="2372">fern daſſelbe nicht mit Huͤftſchmerzen vergeſell⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="2628" ulx="298" uly="2478">ſchaftet iſt, welches ſich jedoch oft zutraͤgt. Da⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="2718" ulx="302" uly="2628">her koͤmmt es, daß manche mit dem Nierenweh</line>
        <line lrx="2049" lry="2837" ulx="303" uly="2744">behaftete Perſonen bey einer gewiſſen Biegung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="3034" type="textblock" ulx="256" uly="2842">
        <line lrx="2050" lry="3034" ulx="256" uly="2842">des Koͤrpers eine Crleichterung der Schmerzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2101" lry="3785" type="textblock" ulx="300" uly="2981">
        <line lrx="651" lry="3066" ulx="300" uly="2981">verſpuͤren.</line>
        <line lrx="2047" lry="3196" ulx="464" uly="3026">Nachdem wir gezeigt haben, wie das Nie⸗</line>
        <line lrx="2101" lry="3308" ulx="305" uly="3219">renweh von den ihm aͤhnlichen Krankheiten zu</line>
        <line lrx="2053" lry="3426" ulx="309" uly="3336">unterſcheiden ſey, ſo muͤſſen wir nun auch noch</line>
        <line lrx="2057" lry="3552" ulx="313" uly="3433">die eigentliche Beſchaffenheit dieſer Krankheit zu</line>
        <line lrx="2082" lry="3669" ulx="313" uly="3564">erforſchen ſuchen, und die Zeichen angeben, aus</line>
        <line lrx="2080" lry="3785" ulx="1154" uly="3691">Pas denen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="236" type="page" xml:id="s_Jd26-3_236">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_236.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2324" lry="833" type="textblock" ulx="573" uly="422">
        <line lrx="1710" lry="538" ulx="573" uly="422">228 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2324" lry="717" ulx="579" uly="618">denen man abnehmen kann, ob es von einer</line>
        <line lrx="2323" lry="833" ulx="581" uly="743">Entzuͤndung, dem Steine, Krampf oder Schleim</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="952" type="textblock" ulx="586" uly="859">
        <line lrx="2360" lry="952" ulx="586" uly="859">ſeinen Urſprung habe. Die Entzuͤndung der Nie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="1076" type="textblock" ulx="584" uly="972">
        <line lrx="2318" lry="1076" ulx="584" uly="972">ren demnach erkennet man an den ſehr heftigen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2384" lry="1317" type="textblock" ulx="530" uly="1100">
        <line lrx="2384" lry="1186" ulx="585" uly="1100">und hartnaͤckigen Schmerzen, die faſt gar keinen</line>
        <line lrx="2316" lry="1317" ulx="530" uly="1219">Nachlaß haben, an einem hizigen Fieber, an eis⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="1788" type="textblock" ulx="586" uly="1330">
        <line lrx="2316" lry="1431" ulx="590" uly="1330">nem erſt feurigen hernach hellen und waͤſſerigen</line>
        <line lrx="2313" lry="1556" ulx="586" uly="1439">Urin u. ſ. f. Iſt ein Nierenſtein, welcher, bey⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="1667" ulx="587" uly="1560">laͤufig zu ſagen, mehrentheils in der linken Nie⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="1788" ulx="587" uly="1693">re ſitzt, die Urſache dieſer Schmerzen, ſo iſt ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1904" type="textblock" ulx="583" uly="1805">
        <line lrx="2362" lry="1904" ulx="583" uly="1805">weder gar kein oder nur ein ſehr gelindes Fieber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="2032" type="textblock" ulx="584" uly="1929">
        <line lrx="2307" lry="2032" ulx="584" uly="1929">zugegen; die Schmerzen laſſen unterweilen nach,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2351" lry="2150" type="textblock" ulx="549" uly="2048">
        <line lrx="2351" lry="2150" ulx="549" uly="2048">ſie kommen aber auch, wenn ſich etwa der Stein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="2735" type="textblock" ulx="576" uly="2163">
        <line lrx="2309" lry="2264" ulx="580" uly="2163">bewegt, ſo heftig wieder, daß eine Entzuͤndung</line>
        <line lrx="2305" lry="2387" ulx="580" uly="2283">zu beforgen iſt. Wenn ein Krampf die Urſache</line>
        <line lrx="2299" lry="2503" ulx="579" uly="2400">der Schmerzen iſt, ſo ſind dieſelben ſehr heftig,</line>
        <line lrx="2290" lry="2623" ulx="576" uly="2508">aͤußern ſich aber bald an dieſem, bald an je⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="2735" ulx="576" uly="2625">nem Orte des Unterleibes und hoͤren in Kurzem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="2858" type="textblock" ulx="574" uly="2749">
        <line lrx="2327" lry="2858" ulx="574" uly="2749">auf. Es iſt auch bey einer zu großen krampf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="3091" type="textblock" ulx="566" uly="2851">
        <line lrx="2289" lry="2990" ulx="569" uly="2851">haften Zuſammenziehung dieſer Werkzeuge der</line>
        <line lrx="2291" lry="3091" ulx="566" uly="2989">Urin weißlich, er gehet tropfenweiſe ab, oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="3211" type="textblock" ulx="567" uly="3104">
        <line lrx="2319" lry="3211" ulx="567" uly="3104">verſetzt ſich gar. Die Nierenſchmerzen, welche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="3332" type="textblock" ulx="545" uly="3223">
        <line lrx="2291" lry="3332" ulx="545" uly="3223">von einer Verſchleimung des Urins herruͤhren,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2385" lry="3453" type="textblock" ulx="563" uly="3339">
        <line lrx="2385" lry="3453" ulx="563" uly="3339">ſind gar nicht ſo empfindlich, und ihr Anfang</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="3559" type="textblock" ulx="557" uly="3455">
        <line lrx="2291" lry="3559" ulx="557" uly="3455">iſt ganz gelinde und alsdann nur ein ſtumpfer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="3682" type="textblock" ulx="547" uly="3573">
        <line lrx="2317" lry="3682" ulx="547" uly="3573">Schmerz vorhanden; auch ſind uͤberhaupt alle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3777" type="textblock" ulx="2181" uly="3688">
        <line lrx="2293" lry="3777" ulx="2181" uly="3688">Zn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1781" type="textblock" ulx="2453" uly="629">
        <line lrx="2604" lry="710" ulx="2510" uly="629">tilu</line>
        <line lrx="2610" lry="829" ulx="2488" uly="748">Kenhe</line>
        <line lrx="2609" lry="945" ulx="2488" uly="867">ch uns</line>
        <line lrx="2574" lry="1067" ulx="2481" uly="987">ſefihr.</line>
        <line lrx="2610" lry="1183" ulx="2474" uly="1102">lage wie</line>
        <line lrx="2608" lry="1306" ulx="2473" uly="1221">heatliche</line>
        <line lrx="2592" lry="1414" ulx="2475" uly="1345">n den</line>
        <line lrx="2610" lry="1534" ulx="2469" uly="1457">eiſe Nre</line>
        <line lrx="2610" lry="1664" ulx="2456" uly="1574">Eißnener.</line>
        <line lrx="2610" lry="1781" ulx="2453" uly="1693">chagedrie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1895" type="textblock" ulx="2420" uly="1814">
        <line lrx="2610" lry="1895" ulx="2420" uly="1814">ind da</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2393" type="textblock" ulx="2450" uly="1926">
        <line lrx="2610" lry="2025" ulx="2459" uly="1926">deſe niͤ</line>
        <line lrx="2610" lry="2143" ulx="2461" uly="2043">Gſon</line>
        <line lrx="2609" lry="2259" ulx="2462" uly="2161">lin fnn</line>
        <line lrx="2610" lry="2393" ulx="2450" uly="2287">ti alſte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="2507" type="textblock" ulx="2409" uly="2394">
        <line lrx="2601" lry="2507" ulx="2409" uly="2394">R hcheft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3527" type="textblock" ulx="2438" uly="2511">
        <line lrx="2610" lry="2625" ulx="2439" uly="2511">ſer inc</line>
        <line lrx="2610" lry="2745" ulx="2449" uly="2628">linen ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2863" ulx="2443" uly="2760">aſgertt i</line>
        <line lrx="2609" lry="3090" ulx="2438" uly="2979">ſlir gren</line>
        <line lrx="2610" lry="3211" ulx="2439" uly="3115">hneder</line>
        <line lrx="2610" lry="3340" ulx="2439" uly="3215">☛</line>
        <line lrx="2523" lry="3527" ulx="2450" uly="3347">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="3709" type="textblock" ulx="2404" uly="3477">
        <line lrx="2605" lry="3709" ulx="2404" uly="3477">te lni</line>
      </zone>
      <zone lrx="2550" lry="3666" type="textblock" ulx="2537" uly="3596">
        <line lrx="2550" lry="3666" ulx="2537" uly="3596">S-</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="237" type="page" xml:id="s_Jd26-3_237">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_237.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="169" lry="1541" type="textblock" ulx="0" uly="619">
        <line lrx="148" lry="688" ulx="0" uly="619">8 m ie</line>
        <line lrx="159" lry="1063" ulx="0" uly="980">1ſe</line>
        <line lrx="161" lry="1186" ulx="8" uly="1100">ſſ en in</line>
        <line lrx="161" lry="1313" ulx="0" uly="1229">1Fin ut</line>
        <line lrx="169" lry="1423" ulx="0" uly="1341">nd niſte</line>
        <line lrx="168" lry="1541" ulx="0" uly="1460"> ete</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="1661" type="textblock" ulx="16" uly="1576">
        <line lrx="207" lry="1661" ulx="16" uly="1576">N luinh?“</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="2773" type="textblock" ulx="0" uly="1702">
        <line lrx="159" lry="1772" ulx="68" uly="1702">1Kc</line>
        <line lrx="178" lry="2035" ulx="0" uly="1933">mominn th</line>
        <line lrx="182" lry="2149" ulx="0" uly="2054">e K</line>
        <line lrx="186" lry="2274" ulx="0" uly="2180"> bifn</line>
        <line lrx="185" lry="2404" ulx="0" uly="2293">u de lich</line>
        <line lrx="177" lry="2522" ulx="0" uly="2411">“</line>
        <line lrx="166" lry="2649" ulx="0" uly="2550">ſn de ihe</line>
        <line lrx="180" lry="2773" ulx="36" uly="2659">R N</line>
      </zone>
      <zone lrx="177" lry="2946" type="textblock" ulx="8" uly="2803">
        <line lrx="126" lry="2899" ulx="8" uly="2803">u3 *“</line>
        <line lrx="177" lry="2946" ulx="124" uly="2888">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="3617" type="textblock" ulx="0" uly="3029">
        <line lrx="129" lry="3135" ulx="0" uly="3029">vi 6</line>
        <line lrx="115" lry="3267" ulx="0" uly="3173">ſote,</line>
        <line lrx="186" lry="3365" ulx="14" uly="3252"> vnun</line>
        <line lrx="188" lry="3477" ulx="13" uly="3356">„E eg</line>
        <line lrx="52" lry="3492" ulx="0" uly="3441">6</line>
        <line lrx="192" lry="3617" ulx="10" uly="3474">guf nnfe</line>
      </zone>
      <zone lrx="145" lry="3723" type="textblock" ulx="67" uly="3620">
        <line lrx="145" lry="3723" ulx="67" uly="3620">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="522" type="textblock" ulx="490" uly="372">
        <line lrx="2031" lry="522" ulx="490" uly="372">Von den innerlichen Krankheiten. 229</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="706" type="textblock" ulx="292" uly="572">
        <line lrx="2031" lry="706" ulx="292" uly="572">Zufaͤlle gemaͤßigter. Es entſtehe nun aber dieſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="815" type="textblock" ulx="249" uly="719">
        <line lrx="2026" lry="815" ulx="249" uly="719">Krankheit woher ſie wolle, ſo iſt ſie allzeit gefaͤhr⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="3770" type="textblock" ulx="259" uly="820">
        <line lrx="2030" lry="933" ulx="284" uly="820">lich, und viele Kranken gerathen dabey in Lebens⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="1054" ulx="274" uly="957">gefahr. Wenn die Schmerzen laͤnger als ſi eben</line>
        <line lrx="2027" lry="1170" ulx="276" uly="1083">Tage waͤhren, das Fieber ſich vermehret, unor⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="1296" ulx="278" uly="1176">dentliche Schauer ſich einſtellen, und ein Klopfen</line>
        <line lrx="2026" lry="1407" ulx="274" uly="1309">an dem ſchmerzhaften Ort zu bemerken iſt, ſo iſt</line>
        <line lrx="2026" lry="1524" ulx="276" uly="1429">eine Vereiterung zu beſorgen. Verſchwinden die</line>
        <line lrx="2022" lry="1642" ulx="269" uly="1538">Schmerzen auf einmal ploͤtzlich, wird der Puls</line>
        <line lrx="2020" lry="1763" ulx="267" uly="1667">niedergedruͤckt und ausſetzend, die Schweiße kalt</line>
        <line lrx="2016" lry="1877" ulx="267" uly="1788">und der Urin ſchwaͤrzlich und ſtinkend, ſo zeiget</line>
        <line lrx="2009" lry="1993" ulx="269" uly="1903">dieſes nichts anders als den kalten Brand an.</line>
        <line lrx="2009" lry="2116" ulx="268" uly="2013">Es ſind zu den Nierenſchmerzen Gelehrte, Muͤßig⸗</line>
        <line lrx="2007" lry="2236" ulx="267" uly="2146">gaͤnger, ſtarke Trinker und diejenigen, die im Liebes⸗</line>
        <line lrx="2007" lry="2354" ulx="263" uly="2266">werke ausſchweifen, melancholiſche und mit der</line>
        <line lrx="2011" lry="2470" ulx="259" uly="2381">Gicht behaftete Perſonen geneigt. Diejenigen ſo</line>
        <line lrx="2029" lry="2602" ulx="263" uly="2478">ſchon ein oder mehrere male Anfaͤlle davon gehabt</line>
        <line lrx="2013" lry="2719" ulx="263" uly="2616">haben, ſind, beſonders wenn ihnen dieſe Krankheit</line>
        <line lrx="1887" lry="2835" ulx="261" uly="2731">angeerbt iſt, ſehr leicht Ruͤckfaͤllen ausgeſetzt.</line>
        <line lrx="2013" lry="2958" ulx="429" uly="2852">Bey der Oeffnung ſolcher Perſonen, die an</line>
        <line lrx="2014" lry="3065" ulx="266" uly="2968">dieſer Krankheit ſterben, findet man die Nieren</line>
        <line lrx="2016" lry="3190" ulx="264" uly="3089">entweder ungeheuer groß, oder welk und ver⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="3300" ulx="262" uly="3203">ſchrumpelt, dichte und feſte, zuweilen knorpelhart,</line>
        <line lrx="2017" lry="3419" ulx="269" uly="3319">entzuͤndet oder voll Eitergeſchwuͤre, von freſſen⸗</line>
        <line lrx="2010" lry="3524" ulx="268" uly="3428">den Geſchwuͤren durchbohret, vom Brande und</line>
        <line lrx="2085" lry="3684" ulx="272" uly="3535">ber Faͤulniß angegangen, ſcirrhoͤs und voller Kno⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="3770" ulx="1104" uly="3679">P 3 ten.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="238" type="page" xml:id="s_Jd26-3_238">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_238.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1706" lry="529" type="textblock" ulx="574" uly="348">
        <line lrx="1706" lry="529" ulx="574" uly="348">230 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="926" type="textblock" ulx="501" uly="598">
        <line lrx="2316" lry="687" ulx="584" uly="598">ten. Die ganze Oberflaͤche derſelben iſt mit Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="817" ulx="501" uly="720">nern, Blattern und varicoͤſen Ausdehnungen der</line>
        <line lrx="2317" lry="926" ulx="586" uly="834">zuruͤckfuͤhrenden Adern uͤberzogen u. ſ. f. In man⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="1053" type="textblock" ulx="530" uly="943">
        <line lrx="2356" lry="1053" ulx="530" uly="943">chen Leichnamen findet man nichts als einen Sack,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1646" type="textblock" ulx="592" uly="1073">
        <line lrx="2318" lry="1173" ulx="592" uly="1073">worinnen eine gruͤnlichte und jauchigte oder ei⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1282" ulx="594" uly="1192">terichte Materie, zuweilen Waſſerblaſen, ja auch</line>
        <line lrx="2319" lry="1399" ulx="599" uly="1308">ſogar Wuͤrmer befindlich ſind. Bisweilen iſt nur</line>
        <line lrx="2318" lry="1532" ulx="597" uly="1429">eine Niere vorhanden, die mancherley Geſtalten</line>
        <line lrx="2315" lry="1646" ulx="598" uly="1535">hat, und bald auf der rechten bald auf der lin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="1769" type="textblock" ulx="598" uly="1651">
        <line lrx="2368" lry="1769" ulx="598" uly="1651">ken Seite, bald in der Mitte, liegt. Ferner ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2128" type="textblock" ulx="594" uly="1786">
        <line lrx="2316" lry="1869" ulx="597" uly="1786">decket man gar oft in dem Rierenbecken Sand⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1996" ulx="594" uly="1902">koͤrngen, oder kleine und große Steine, von ver⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2128" ulx="598" uly="2024">ſchiedener Schwere und Geſtalt, welche ſich oft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="2232" type="textblock" ulx="546" uly="2124">
        <line lrx="2330" lry="2232" ulx="546" uly="2124">vor die Harngaͤnge ſetzen, oder ſolche voͤllig ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="2470" type="textblock" ulx="595" uly="2253">
        <line lrx="2312" lry="2365" ulx="595" uly="2253">ſtopfen, daher denn auch dieſe Canaͤle von dem</line>
        <line lrx="2313" lry="2470" ulx="595" uly="2377">verhaltenen Urin oft ganz erſtaunend erweitert</line>
      </zone>
      <zone lrx="2389" lry="2945" type="textblock" ulx="455" uly="2487">
        <line lrx="2389" lry="2589" ulx="596" uly="2487">werden. Es erzeugen ſich auch Steine von ver⸗</line>
        <line lrx="2354" lry="2710" ulx="455" uly="2611">ſchbhiedener Groͤße, die in Haͤute eingeſchloſſen ſind.</line>
        <line lrx="2330" lry="2830" ulx="603" uly="2715">Man findet ſogar ein Beyſpiel von einer ſo un⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2945" ulx="597" uly="2850">geheuer großen Niere aufgezeichnet, daß ſolche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3182" type="textblock" ulx="593" uly="2969">
        <line lrx="2310" lry="3061" ulx="593" uly="2969">dreyßig Pfund gewogen hat, wie auch eine an⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="3182" ulx="595" uly="3084">dere, die von bloßer Luft widernatuͤrlich erwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2464" lry="3415" type="textblock" ulx="543" uly="3205">
        <line lrx="2464" lry="3298" ulx="595" uly="3205">tert war; ja man hat ſogar verſteinerte Nieren,“</line>
        <line lrx="2327" lry="3415" ulx="543" uly="3321">die ſo weiß wie Alabaſter geweſen ſind, ange⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="3536" type="textblock" ulx="585" uly="3436">
        <line lrx="2313" lry="3536" ulx="585" uly="3436">merket. Man muß ſich in der That uͤber die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="3664" type="textblock" ulx="584" uly="3552">
        <line lrx="2331" lry="3664" ulx="584" uly="3552">mancherley und ſo großen Steine wundern, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="516" type="textblock" ulx="2599" uly="491">
        <line lrx="2610" lry="516" ulx="2599" uly="491">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1070" type="textblock" ulx="2473" uly="634">
        <line lrx="2610" lry="699" ulx="2494" uly="634">1 N</line>
        <line lrx="2610" lry="832" ulx="2483" uly="749">, ber</line>
        <line lrx="2610" lry="952" ulx="2478" uly="874">lol behd⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1070" ulx="2473" uly="990">leh deren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1189" type="textblock" ulx="2470" uly="1109">
        <line lrx="2610" lry="1189" ulx="2470" uly="1109">noch Ett</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1662" type="textblock" ulx="2456" uly="1234">
        <line lrx="2610" lry="1300" ulx="2471" uly="1234">wals e</line>
        <line lrx="2610" lry="1429" ulx="2481" uly="1351">geiveſen</line>
        <line lrx="2607" lry="1546" ulx="2469" uly="1471">oher der</line>
        <line lrx="2610" lry="1662" ulx="2456" uly="1592">Genn hſe a</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1795" type="textblock" ulx="2405" uly="1701">
        <line lrx="2610" lry="1795" ulx="2405" uly="1701">ſe Erſche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2475" type="textblock" ulx="2438" uly="1831">
        <line lrx="2570" lry="1918" ulx="2453" uly="1831">naf</line>
        <line lrx="2610" lry="2040" ulx="2525" uly="1949">ch</line>
        <line lrx="2610" lry="2158" ulx="2445" uly="2069">Mkej ce</line>
        <line lrx="2610" lry="2280" ulx="2453" uly="2177">e Neree</line>
        <line lrx="2610" lry="2475" ulx="2438" uly="2301">el De!</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2510" type="textblock" ulx="2438" uly="2418">
        <line lrx="2610" lry="2510" ulx="2438" uly="2418">r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2864" type="textblock" ulx="2445" uly="2533">
        <line lrx="2608" lry="2632" ulx="2445" uly="2533">Au Mie</line>
        <line lrx="2610" lry="2751" ulx="2461" uly="2649">Kü pui</line>
        <line lrx="2610" lry="2864" ulx="2457" uly="2760">ſegt anf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2981" type="textblock" ulx="2402" uly="2881">
        <line lrx="2610" lry="2981" ulx="2402" uly="2881">dn Berl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3698" type="textblock" ulx="2476" uly="3475">
        <line lrx="2605" lry="3597" ulx="2479" uly="3475">mnhigf</line>
        <line lrx="2610" lry="3698" ulx="2476" uly="3596">n</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="239" type="page" xml:id="s_Jd26-3_239">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_239.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2050" lry="539" type="textblock" ulx="529" uly="393">
        <line lrx="2050" lry="539" ulx="529" uly="393">Von den innerlichen Krankheiten. 231</line>
      </zone>
      <zone lrx="2126" lry="1849" type="textblock" ulx="259" uly="615">
        <line lrx="2126" lry="726" ulx="324" uly="615">in dem Nierenbecken liegen. Ich habe auch oft</line>
        <line lrx="2056" lry="836" ulx="322" uly="728">bey der Oefnung verſchiedener Perſonen in einer</line>
        <line lrx="2059" lry="953" ulx="325" uly="851">von beyden Nieren viel Außerordentliches entdeckt,</line>
        <line lrx="2063" lry="1073" ulx="326" uly="976">bey deren Lebzeiten weder Sand, noch Schleim,</line>
        <line lrx="2061" lry="1216" ulx="259" uly="1098">noch Eiter durch den Urin abgegangen, auch nie⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1314" ulx="321" uly="1213">mals ein Anfall von Nierenwehe zu verſpuͤren</line>
        <line lrx="2063" lry="1432" ulx="298" uly="1330">geweſen war. Auch laͤßt es ſich ſchwer begrenfen,</line>
        <line lrx="2063" lry="1555" ulx="322" uly="1442">woher der Schmerz in der einen Niere entſpringt,</line>
        <line lrx="2064" lry="1678" ulx="318" uly="1571">wenn die andre mangelhaft befunden wird, wel⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1849" ulx="323" uly="1693">che Erſcheinung mir oft in der Praxis vorgekon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="593" lry="1918" type="textblock" ulx="156" uly="1813">
        <line lrx="593" lry="1918" ulx="156" uly="1813">men iſt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2107" lry="3795" type="textblock" ulx="283" uly="1931">
        <line lrx="2055" lry="2024" ulx="485" uly="1931">Auch ſind bey ſolchen Perſonen, die am RNie⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="2141" ulx="318" uly="2050">renweh geſtorben ſind, andre Eingeweide nicht</line>
        <line lrx="2054" lry="2257" ulx="323" uly="2169">ohne Maͤngel. Denn man findet bisweilen die</line>
        <line lrx="2053" lry="2382" ulx="318" uly="2274">große Druͤſe unter dem Magen verhaͤrtet, verei⸗</line>
        <line lrx="2107" lry="2496" ulx="283" uly="2398">tert und voll Steine, und das Gekroͤſe verſtopft</line>
        <line lrx="2053" lry="2617" ulx="323" uly="2527">oder vereitert. Die Milz iſt feſter und dichter</line>
        <line lrx="2055" lry="2731" ulx="321" uly="2639">als gewoͤhnlich, hat nicht ihre natuͤrliche Lage,</line>
        <line lrx="2084" lry="2853" ulx="322" uly="2757">liegt auf der linken Niere auf, oder zerfließt bey</line>
        <line lrx="2069" lry="2972" ulx="316" uly="2872">dem Beruͤhren wie ein Brey. Verſchiedener an⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="3092" ulx="323" uly="2974">drer Maͤngel, welche man bey der Zergliederung</line>
        <line lrx="2062" lry="3203" ulx="326" uly="3088">ſolcher Perſonen erblicket hat, die aber gar nicht</line>
        <line lrx="2064" lry="3314" ulx="308" uly="3220">zu dem Nierenweh zu rechnen waren, als einer</line>
        <line lrx="2098" lry="3435" ulx="327" uly="3341">ſkirrhoͤſen Geſchwulſt des gewundenen Darms,</line>
        <line lrx="2073" lry="3554" ulx="332" uly="3448">einer Ausſpannung der großen und anderer Puls⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="3675" ulx="335" uly="3576">adern, des Beinfraßes an den Wirbelknochen,</line>
        <line lrx="2077" lry="3795" ulx="1173" uly="3693">P 4 der</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="240" type="page" xml:id="s_Jd26-3_240">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_240.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1740" lry="535" type="textblock" ulx="549" uly="319">
        <line lrx="1740" lry="535" ulx="549" uly="319">232 Liſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="1635" type="textblock" ulx="560" uly="558">
        <line lrx="2298" lry="689" ulx="560" uly="558">der hin und wieder befindlichen Eitergeſchwuͤre,</line>
        <line lrx="2299" lry="805" ulx="561" uly="669">einer Sammlung von Blutwaſſer am Ruͤckenmark</line>
        <line lrx="2293" lry="966" ulx="561" uly="825">und andrer widernatuͤrlicher Dinge will ich nicht</line>
        <line lrx="1910" lry="1039" ulx="562" uly="942">weiter gedenken. .</line>
        <line lrx="2292" lry="1279" ulx="732" uly="1175">Waͤhrend eines Anfalles von heftigen Nie⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1400" ulx="566" uly="1299">renſchmerzen muß man vornehmlich darauf ſe⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1516" ulx="568" uly="1419">hen, dieſelben zu mildern, und den gereizten</line>
        <line lrx="2291" lry="1635" ulx="566" uly="1536">Werkzeugen mehrere Biegſamkeit zu verſchaffen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="1779" type="textblock" ulx="566" uly="1654">
        <line lrx="2301" lry="1779" ulx="566" uly="1654">und ſelbige zu erweichen. Beyde Abſichten er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="2340" type="textblock" ulx="558" uly="1770">
        <line lrx="2283" lry="1872" ulx="565" uly="1770">haͤlt man, wenn man unverzuͤglich Aderlaͤſſe ver⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="1993" ulx="563" uly="1868">ordnet, und ſelbige nach Beſchaffenheit des Al⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="2106" ulx="561" uly="1998">ters, des Temperaments und der Kraͤfte des Pa⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="2224" ulx="558" uly="2108">tienten, oder der Heftigkeit des Fiebers und der</line>
        <line lrx="2282" lry="2340" ulx="559" uly="2243">Groͤße der Schmerzen ein oder mehreremale wie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="2466" type="textblock" ulx="558" uly="2370">
        <line lrx="2342" lry="2466" ulx="558" uly="2370">derholt. Gleichergeſtalt befoͤrdert man dieſe Ab⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2279" lry="3297" type="textblock" ulx="540" uly="2487">
        <line lrx="2278" lry="2583" ulx="555" uly="2487">ſicht durch den haͤufigen Gebrauch der verduͤn⸗</line>
        <line lrx="2279" lry="2709" ulx="555" uly="2579">nenden und die Schaͤrfe daͤmpfenden Mittel: als</line>
        <line lrx="2274" lry="2832" ulx="556" uly="2715">naͤmlich burch die Molken, die junge Huͤnerbruͤ⸗</line>
        <line lrx="2269" lry="2934" ulx="552" uly="2839">he, das Reißwaſſer, den Aufguß von Malyven⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="3072" ulx="551" uly="2962">blumen und keinſamen, das ſuͤße Mandeloͤl, den</line>
        <line lrx="2265" lry="3175" ulx="540" uly="3067">Wallrath und durch die Mandelmilch oder die</line>
        <line lrx="2262" lry="3297" ulx="542" uly="3177">aus weißen Mohnſamen bereiteten Emulſionen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="3538" type="textblock" ulx="541" uly="3312">
        <line lrx="2296" lry="3414" ulx="543" uly="3312">den Veilchen⸗ und Seeblumenſaft u, ſ. w. So</line>
        <line lrx="2295" lry="3538" ulx="541" uly="3428">ſind auch die ſchlafbefoͤrdernden Arzneyen, das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2267" lry="3754" type="textblock" ulx="515" uly="3544">
        <line lrx="2267" lry="3660" ulx="515" uly="3544">Diacodium, das fluͤſſige Laudanum, die Hunds⸗</line>
        <line lrx="2262" lry="3754" ulx="1718" uly="3686">. zun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="507" type="textblock" ulx="2567" uly="421">
        <line lrx="2610" lry="507" ulx="2567" uly="421">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="803" type="textblock" ulx="2474" uly="622">
        <line lrx="2610" lry="702" ulx="2474" uly="622">ihenpi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2566" lry="821" type="textblock" ulx="2465" uly="740">
        <line lrx="2566" lry="821" ulx="2465" uly="740">tihi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="929" type="textblock" ulx="2457" uly="857">
        <line lrx="2610" lry="929" ulx="2457" uly="857">Uiubende</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1297" type="textblock" ulx="2445" uly="1093">
        <line lrx="2610" lry="1175" ulx="2446" uly="1093">heeſelben</line>
        <line lrx="2604" lry="1297" ulx="2445" uly="1201">des Stein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1416" type="textblock" ulx="2383" uly="1328">
        <line lrx="2610" lry="1416" ulx="2383" uly="1328">ſninnt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1890" type="textblock" ulx="2432" uly="1446">
        <line lrx="2610" lry="1532" ulx="2440" uly="1446">liſin, hun</line>
        <line lrx="2610" lry="1651" ulx="2432" uly="1564">liet. Gr</line>
        <line lrx="2609" lry="1783" ulx="2434" uly="1690">Citde danen</line>
        <line lrx="2606" lry="1890" ulx="2435" uly="1817"> s de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2014" type="textblock" ulx="2406" uly="1921">
        <line lrx="2610" lry="2014" ulx="2406" uly="1921">Wun ded</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2731" type="textblock" ulx="2431" uly="2045">
        <line lrx="2610" lry="2143" ulx="2450" uly="2045">iid lueneg</line>
        <line lrx="2610" lry="2259" ulx="2448" uly="2167">alen gre</line>
        <line lrx="2610" lry="2493" ulx="2431" uly="2391">ſhtunen i</line>
        <line lrx="2606" lry="2612" ulx="2434" uly="2520">Puchtee</line>
        <line lrx="2607" lry="2731" ulx="2445" uly="2628">ſnd ote</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2849" type="textblock" ulx="2401" uly="2745">
        <line lrx="2610" lry="2849" ulx="2401" uly="2745">ſabe Den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3666" type="textblock" ulx="2429" uly="2865">
        <line lrx="2610" lry="2977" ulx="2432" uly="2865">bihnth 6</line>
        <line lrx="2602" lry="3112" ulx="2429" uly="2991">n heſele</line>
        <line lrx="2610" lry="3215" ulx="2435" uly="3104">ike der/</line>
        <line lrx="2610" lry="3338" ulx="2436" uly="3214">nen ſen</line>
        <line lrx="2608" lry="3465" ulx="2535" uly="3375">ds</line>
        <line lrx="2574" lry="3566" ulx="2456" uly="3452">uſete</line>
        <line lrx="2518" lry="3666" ulx="2452" uly="3583">noc</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="241" type="page" xml:id="s_Jd26-3_241">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_241.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="190" lry="941" type="textblock" ulx="0" uly="616">
        <line lrx="190" lry="700" ulx="0" uly="616">geſſriteag</line>
        <line lrx="150" lry="807" ulx="0" uly="734">Mcmnet</line>
        <line lrx="153" lry="941" ulx="13" uly="859">UAſhtich</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2506" type="textblock" ulx="0" uly="2050">
        <line lrx="190" lry="2144" ulx="0" uly="2050">Kiſe düh</line>
        <line lrx="166" lry="2280" ulx="5" uly="2176">zitns un</line>
        <line lrx="187" lry="2388" ulx="0" uly="2297">Uhterenalen</line>
        <line lrx="194" lry="2506" ulx="0" uly="2409"> un M</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2633" type="textblock" ulx="0" uly="2541">
        <line lrx="194" lry="2633" ulx="0" uly="2541">1 N ti</line>
      </zone>
      <zone lrx="2005" lry="532" type="textblock" ulx="474" uly="405">
        <line lrx="2005" lry="532" ulx="474" uly="405">Von den innerlichen Krankheiten. 233.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2015" lry="943" type="textblock" ulx="284" uly="620">
        <line lrx="2009" lry="712" ulx="285" uly="620">zungenpillen, der Bernſteinſyrup u. ſ. f. ſehr zu⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="828" ulx="284" uly="743">traͤglich. Doch muß man ſich in Anſehung der</line>
        <line lrx="2015" lry="943" ulx="286" uly="860">betaͤubenden Mittel in gehoͤrigen Schranken hal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2174" lry="1065" type="textblock" ulx="286" uly="969">
        <line lrx="2174" lry="1065" ulx="286" uly="969">ten, weil man durch den unzeitigen Gebrauch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2018" lry="1183" type="textblock" ulx="287" uly="1092">
        <line lrx="2018" lry="1183" ulx="287" uly="1092">derſelben oft den Werkzeugen die zu Forttreibung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2094" lry="1304" type="textblock" ulx="210" uly="1194">
        <line lrx="2094" lry="1304" ulx="210" uly="1194">des Steines ſchlechterdings erforderlichen Kraͤfte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2095" lry="3786" type="textblock" ulx="285" uly="1316">
        <line lrx="2095" lry="1433" ulx="289" uly="1316">nimmt, und man muß dieſe Mittel ganz weg⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="1534" ulx="287" uly="1454">laſſen, wenn ſich der Verdacht vom kalten Brande</line>
        <line lrx="2024" lry="1655" ulx="287" uly="1569">aͤußert. Ein Traͤnkchen von der Caſſia und andre</line>
        <line lrx="2022" lry="1788" ulx="285" uly="1680">gelinde Laxiermittel darf man nicht eher verord⸗</line>
        <line lrx="2018" lry="1897" ulx="292" uly="1789">nen, bis die Schmerzen anfangen nachzulaſſen.</line>
        <line lrx="2022" lry="2019" ulx="294" uly="1926">Wenn die Verhaltung des Urins zu lange anhaͤlt</line>
        <line lrx="2021" lry="2133" ulx="299" uly="2044">und Lebensgefahr zu beſorgen iſt, ſo kann man</line>
        <line lrx="2020" lry="2254" ulx="301" uly="2140">zu einem Brechmittel, als dem letzten Huͤlfsmit⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="2371" ulx="299" uly="2283">tel, ſeine Zuflucht nehmen, indem vielfaͤltige Er⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="2481" ulx="297" uly="2399">fahrungen lehren, daß viele ſchon fuͤr verloren</line>
        <line lrx="2034" lry="2599" ulx="301" uly="2515">geachtete Kranke noch dadurch gerettet worden</line>
        <line lrx="2037" lry="2721" ulx="306" uly="2617">ſind, wovon ich ſelber haͤufige Beyſpiele geſehen</line>
        <line lrx="2050" lry="2843" ulx="308" uly="2731">habe. Doch iſt auch in dieſem Falle bey, dem</line>
        <line lrx="2043" lry="2962" ulx="305" uly="2855">Gebrauch eines Brechmittels Gefahr zu beſorgen,</line>
        <line lrx="2043" lry="3084" ulx="306" uly="2987">weil daſſelbe zuweilen nicht vermoͤgend iſt, die</line>
        <line lrx="2045" lry="3193" ulx="312" uly="3107">Staͤrke der Hinderniſſe zu beſiegen, und daher</line>
        <line lrx="2056" lry="3308" ulx="311" uly="3214">einen ſchleunigen Tod verurſacht. Ich halte aber</line>
        <line lrx="2045" lry="3432" ulx="319" uly="3338">dafuͤr, daß in einem ſolchen aͤußerſten Nothfalle</line>
        <line lrx="2050" lry="3551" ulx="320" uly="3455">dergleichen Verſuche erlaubt ſind, bey welchen</line>
        <line lrx="2051" lry="3675" ulx="320" uly="3565">noch einige Hoffnung zur Geneſung vorhanden</line>
        <line lrx="2070" lry="3786" ulx="1150" uly="3695">P S iſt.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="242" type="page" xml:id="s_Jd26-3_242">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_242.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1761" lry="514" type="textblock" ulx="597" uly="414">
        <line lrx="1761" lry="514" ulx="597" uly="414">234 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1382" type="textblock" ulx="545" uly="601">
        <line lrx="2326" lry="711" ulx="598" uly="601">iſt. Endlich ruͤhmen einige den Samen der Sa⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="832" ulx="595" uly="721">potille, der Frucht eines americaniſchen Baums,</line>
        <line lrx="2318" lry="946" ulx="545" uly="848">den Plumier Achras (achras ſapota Linnæi)</line>
        <line lrx="2314" lry="1062" ulx="598" uly="944">nennt; doch iſt es allerdings noch zweifelhaft,</line>
        <line lrx="2309" lry="1222" ulx="596" uly="1083">ob dieſes Mittel eine groͤßre Wirkung als andre</line>
        <line lrx="1738" lry="1382" ulx="596" uly="1199">ſon bekannte Arzneyen beſioͤtt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="3433" type="textblock" ulx="511" uly="1371">
        <line lrx="2310" lry="1542" ulx="757" uly="1371">Wenn der Paroryomus der Krankheit vor⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="1667" ulx="511" uly="1550">uͤber iſt, ſo muß man Verwahrungsmittel geben;</line>
        <line lrx="2305" lry="1771" ulx="587" uly="1667">denn auf dieſen, wenn ſie nur gehoͤrig verord⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="1889" ulx="585" uly="1794">net werden, beruhet der Grund der ganzen Cur.</line>
        <line lrx="2304" lry="2008" ulx="576" uly="1888">Ohnerachtet bey den heftigen Schmerzen ſelbſt</line>
        <line lrx="2298" lry="2130" ulx="574" uly="2036">die harntreibenden Arzneyen gar nicht dienlich</line>
        <line lrx="2297" lry="2256" ulx="572" uly="2139">ſind ‚ſo iſt doch gleichwohl nichts beſſer im</line>
        <line lrx="2290" lry="2362" ulx="573" uly="2274">Stande einem Ruͤckfalle vorzubauen, als eben</line>
        <line lrx="2284" lry="2483" ulx="574" uly="2396">dieſelben. Die vorzuͤglichſten und uͤblichſten ſind</line>
        <line lrx="2284" lry="2613" ulx="571" uly="2486">die amerikaniſche Grießwurzel (pareira brava),</line>
        <line lrx="2281" lry="2732" ulx="569" uly="2629">das Grießholz (lignum nephriticum), das Glas⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="2858" ulx="514" uly="2741">fraut (parietaria), das Bruchkraut (herniaria),</line>
        <line lrx="2270" lry="2971" ulx="563" uly="2852">die Alant⸗ und Sterndiſtelwurzel (calcitrapa),</line>
        <line lrx="2286" lry="3084" ulx="555" uly="2990">der wilde Moͤhrenſamen (dauci fylveſtris ſemina),</line>
        <line lrx="2282" lry="3237" ulx="556" uly="3099">der Salpeter, der peruvianiſche Balſam, der Ter⸗</line>
        <line lrx="2271" lry="3314" ulx="548" uly="3225">pentin u. ſ. f. Es war ſonſt in Languedoc das</line>
        <line lrx="2268" lry="3433" ulx="545" uly="3340">Bavillianiſche Mittel wider die Nierenſchmerzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3551" type="textblock" ulx="522" uly="3453">
        <line lrx="2321" lry="3551" ulx="522" uly="3453">ſehr beruͤhmt, und es iſt daſſelbe auch in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2264" lry="3776" type="textblock" ulx="539" uly="3572">
        <line lrx="2264" lry="3737" ulx="539" uly="3572">Lat nicht zu verwerfen. Vornehmlich kommen</line>
        <line lrx="2258" lry="3776" ulx="2166" uly="3699">die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1412" type="textblock" ulx="2455" uly="610">
        <line lrx="2610" lry="680" ulx="2482" uly="610">Ne Gtr</line>
        <line lrx="2610" lry="798" ulx="2475" uly="729">lon Gles</line>
        <line lrx="2610" lry="926" ulx="2465" uly="845">ſigen abe</line>
        <line lrx="2608" lry="1051" ulx="2458" uly="965">de ſteinze</line>
        <line lrx="2610" lry="1155" ulx="2455" uly="1086">lle vore</line>
        <line lrx="2608" lry="1291" ulx="2455" uly="1207">und auch</line>
        <line lrx="2610" lry="1412" ulx="2462" uly="1319">Mernte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1648" type="textblock" ulx="2379" uly="1438">
        <line lrx="2610" lry="1527" ulx="2393" uly="1438"> doſe⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1648" ulx="2379" uly="1551">(n rr,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1761" type="textblock" ulx="2439" uly="1679">
        <line lrx="2610" lry="1761" ulx="2439" uly="1679">Nin kinen 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1895" type="textblock" ulx="2378" uly="1792">
        <line lrx="2610" lry="1895" ulx="2378" uly="1792">K</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2135" type="textblock" ulx="2451" uly="1911">
        <line lrx="2610" lry="2001" ulx="2451" uly="1911">ſer es</line>
        <line lrx="2610" lry="2135" ulx="2454" uly="2027">Mußune</line>
      </zone>
      <zone lrx="2475" lry="2160" type="textblock" ulx="2472" uly="2147">
        <line lrx="2475" lry="2160" ulx="2472" uly="2147">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3817" type="textblock" ulx="2435" uly="2313">
        <line lrx="2610" lry="2367" ulx="2438" uly="2313">—</line>
        <line lrx="2610" lry="2506" ulx="2435" uly="2426">N</line>
        <line lrx="2610" lry="2616" ulx="2443" uly="2537">urtſe</line>
        <line lrx="2610" lry="2724" ulx="2457" uly="2646">d. 3</line>
        <line lrx="2610" lry="2831" ulx="2504" uly="2751">Wyr</line>
        <line lrx="2609" lry="2943" ulx="2495" uly="2859">ſtiſten</line>
        <line lrx="2610" lry="3054" ulx="2458" uly="2978">ten, g</line>
        <line lrx="2610" lry="3161" ulx="2479" uly="3075">ſeſſhet</line>
        <line lrx="2610" lry="3284" ulx="2437" uly="3180">ſſcenei⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3384" ulx="2482" uly="3297">uſt d</line>
        <line lrx="2610" lry="3492" ulx="2490" uly="3399">ſrnnte</line>
        <line lrx="2608" lry="3607" ulx="2554" uly="3539">h</line>
        <line lrx="2606" lry="3721" ulx="2512" uly="3618">in</line>
        <line lrx="2610" lry="3817" ulx="2514" uly="3726">hſe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="243" type="page" xml:id="s_Jd26-3_243">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_243.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="159" lry="1190" type="textblock" ulx="0" uly="630">
        <line lrx="155" lry="700" ulx="0" uly="630"> Ne</line>
        <line lrx="159" lry="1190" ulx="0" uly="1113">tiung</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3025" type="textblock" ulx="0" uly="1472">
        <line lrx="183" lry="1548" ulx="0" uly="1472">Fenthet ton</line>
        <line lrx="187" lry="1805" ulx="17" uly="1705">ſiis tard</line>
        <line lrx="189" lry="1920" ulx="0" uly="1827">ewo.</line>
        <line lrx="175" lry="2043" ulx="14" uly="1964">Schnezen</line>
        <line lrx="199" lry="2158" ulx="1" uly="2060"> uigt Nitt</line>
        <line lrx="201" lry="2284" ulx="2" uly="2182">icts beſee</line>
        <line lrx="200" lry="2402" ulx="0" uly="2303">autn 4</line>
        <line lrx="194" lry="2526" ulx="0" uly="2423"> ifen</line>
        <line lrx="183" lry="2663" ulx="25" uly="2556">el n n</line>
        <line lrx="200" lry="2795" ulx="4" uly="2653">zun) s</line>
        <line lrx="173" lry="2913" ulx="0" uly="2794">Utran ei</line>
        <line lrx="195" lry="3025" ulx="5" uly="2925">Urie /,)</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3122" type="textblock" ulx="0" uly="2987">
        <line lrx="158" lry="3039" ulx="0" uly="2987">N</line>
        <line lrx="201" lry="3122" ulx="10" uly="3021">getbie</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="3252" type="textblock" ulx="4" uly="3121">
        <line lrx="171" lry="3252" ulx="4" uly="3121">n d</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="3386" type="textblock" ulx="0" uly="3255">
        <line lrx="216" lry="3386" ulx="0" uly="3255"> Aupeht 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="220" lry="3620" type="textblock" ulx="0" uly="3386">
        <line lrx="218" lry="3510" ulx="0" uly="3386">,Penſimnf,</line>
        <line lrx="220" lry="3620" ulx="2" uly="3464">Ee . N</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="3803" type="textblock" ulx="0" uly="3623">
        <line lrx="219" lry="3759" ulx="0" uly="3623">cnit nnne</line>
        <line lrx="217" lry="3803" ulx="192" uly="3736">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="1355" lry="169" type="textblock" ulx="1168" uly="111">
        <line lrx="1325" lry="169" ulx="1180" uly="143">ͦñͦͤ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="527" type="textblock" ulx="492" uly="313">
        <line lrx="2014" lry="527" ulx="492" uly="313">Von den innerlichen Krantheiten. 235</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="2185" type="textblock" ulx="292" uly="545">
        <line lrx="2031" lry="700" ulx="296" uly="545">die Sterndiſtelwurzel (calcitrapa), die Blaͤtter</line>
        <line lrx="2029" lry="806" ulx="297" uly="720">von Glaskraut und das Saſſafrasholz darzu. Es</line>
        <line lrx="2033" lry="925" ulx="294" uly="837">zeigen aber viele und haͤufige Erfahrungen, daß</line>
        <line lrx="2091" lry="1044" ulx="292" uly="944">die ſteinzermalmenden Pillen der Stephens *)</line>
        <line lrx="2039" lry="1163" ulx="299" uly="1072">alle vorerwaͤhnte Huͤlfsmittel weit uͤbertreffen,</line>
        <line lrx="2043" lry="1278" ulx="299" uly="1194">und auch waͤhrend eines heftigen Anfalls des</line>
        <line lrx="2046" lry="1406" ulx="298" uly="1314">Nierenwehes gegeben werden koͤnnen, wenn naͤm⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1515" ulx="302" uly="1421">lich daſſelbe von Grieß oder Steinen ſeinen Ur⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1635" ulx="301" uly="1546">ſprung hat; denn außerdem iſt dieſes Mittel</line>
        <line lrx="2046" lry="1763" ulx="304" uly="1667">von keinem Nutzen. Ingleichen iſt die Milchcur</line>
        <line lrx="2044" lry="1875" ulx="308" uly="1784">eben ſo vorzuͤglich und vielleicht noch vorzuͤgli⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="1993" ulx="314" uly="1905">cher als alle andre noch ſo ſehr angeprieſene</line>
        <line lrx="2044" lry="2185" ulx="316" uly="2018">Verwahtungaͤmittei/ und wenn der Magen die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="2311" type="textblock" ulx="1792" uly="2151">
        <line lrx="2050" lry="2311" ulx="1792" uly="2151">Milch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2120" lry="3767" type="textblock" ulx="345" uly="2393">
        <line lrx="2055" lry="2484" ulx="386" uly="2393">*) Das Stephenſche Mittel beſtehet, wie bekannt,</line>
        <line lrx="2057" lry="2594" ulx="345" uly="2501">v/auptſaͤchlich aus der Seife und dem ungeloͤſchten</line>
        <line lrx="2061" lry="2691" ulx="466" uly="2616">Kalch. Dieſer letztere zeigt vorzuͤglich in dem von</line>
        <line lrx="2065" lry="2835" ulx="469" uly="2727">Whytt und andern empfohlnem Kalchwaſſer ſehr große</line>
        <line lrx="2069" lry="2916" ulx="470" uly="2832">Kraͤfte wider den Stein. Man ſehe hiervon weiter</line>
        <line lrx="2071" lry="3011" ulx="403" uly="2941">unten,. Eben dieſes gilt von der ſogenannten Sei⸗</line>
        <line lrx="2072" lry="3130" ulx="469" uly="3027">fenſiederlauge, die aber wegen ihrer zu ſtarken cau⸗</line>
        <line lrx="2072" lry="3231" ulx="471" uly="3143">ſtiſchen Eigenſchaft den Urinwegen ſchaden kann. Neu⸗</line>
        <line lrx="2070" lry="3347" ulx="476" uly="3255">erlich haben Saunders und Percival das mit der</line>
        <line lrx="2120" lry="3454" ulx="451" uly="3351">ſogenannten fixen Luft imprügnirte Waſſer empfoh⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="3558" ulx="481" uly="3471">len, welches vielleicht auch bey denjenigen Steinen</line>
        <line lrx="2073" lry="3659" ulx="483" uly="3575">wirkſam ſeyn kann, auf die keine alkaliſchen ſondern</line>
        <line lrx="1931" lry="3767" ulx="477" uly="3680">mehr ſaure Aufloͤſungsmittel wirken. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="244" type="page" xml:id="s_Jd26-3_244">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_244.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="941" lry="147" type="textblock" ulx="916" uly="130">
        <line lrx="941" lry="147" ulx="916" uly="130">* E</line>
      </zone>
      <zone lrx="1786" lry="568" type="textblock" ulx="1199" uly="343">
        <line lrx="1786" lry="568" ulx="1199" uly="343">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="813" type="textblock" ulx="594" uly="537">
        <line lrx="2327" lry="709" ulx="608" uly="537">Milch verkraͤgt, ſo erreichet man meiſtentheils ſeine</line>
        <line lrx="2324" lry="813" ulx="594" uly="646">Abſi cht damit. Desgleichen gebraucht man hier⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="755" lry="545" type="textblock" ulx="601" uly="405">
        <line lrx="755" lry="545" ulx="601" uly="405">236</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="934" type="textblock" ulx="597" uly="834">
        <line lrx="2350" lry="934" ulx="597" uly="834">bey die Brunnen und Baͤder zu Vals, Forges,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="2250" type="textblock" ulx="498" uly="950">
        <line lrx="2316" lry="1056" ulx="570" uly="950">Amand, Bagnols, de la Motte, Balaruc, Vichy,</line>
        <line lrx="2306" lry="1169" ulx="593" uly="1067">Bareges, Bourbonne, Aachen, (Carlsbad) u. a.</line>
        <line lrx="2308" lry="1286" ulx="591" uly="1189">welche alle mit einiger Heftigkeit durch die Nie⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="1401" ulx="590" uly="1308">ren wieder abgehen, und die Sandkoͤrnchen mit</line>
        <line lrx="2303" lry="1521" ulx="586" uly="1428">ſich nehmen. Auch iſt reines laues Waſſer nicht</line>
        <line lrx="2297" lry="1651" ulx="583" uly="1536">zu verachten, wenn man alle Morgen fruͤh nuͤch⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1755" ulx="580" uly="1651">tern bis zwey Pfund davon trinket; und man</line>
        <line lrx="2292" lry="1885" ulx="498" uly="1783">hat ſichre Erfahrungen, daß durch dieſes Haus⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="2015" ulx="574" uly="1901">mittel ganz allein ſchon drohende Anfaͤlle verhuͤ⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="2108" ulx="499" uly="2011">tet worden ſind. Zu allen Zeiten der Krankheit</line>
        <line lrx="2280" lry="2250" ulx="566" uly="2133">muß man ſich der erweichenden und der die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2433" lry="2483" type="textblock" ulx="564" uly="2259">
        <line lrx="2341" lry="2346" ulx="565" uly="2259">Schaͤrfe daͤmpfenden Klyſtiere bedienen, zu wel⸗</line>
        <line lrx="2433" lry="2483" ulx="564" uly="2381">chen man die Altheenwurzel, Leinſamen, Hel,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2281" lry="2583" type="textblock" ulx="560" uly="2489">
        <line lrx="2281" lry="2583" ulx="560" uly="2489">Butter u. d. g. nimmt, Eben ſo zutraͤglich ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="2701" type="textblock" ulx="555" uly="2599">
        <line lrx="2295" lry="2701" ulx="555" uly="2599">auch die Baͤhungen, Baͤder und Halbbaͤder. End⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2266" lry="3536" type="textblock" ulx="517" uly="2733">
        <line lrx="2266" lry="2819" ulx="550" uly="2733">lich ſetzt man noch Blutigel an den After, wo⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="2938" ulx="546" uly="2833">mit man unter verſchiedenen Umſtaͤnden Wunder</line>
        <line lrx="2257" lry="3056" ulx="541" uly="2967">thun kann, beſonders wenn das Blut wegen ſei⸗</line>
        <line lrx="2251" lry="3182" ulx="537" uly="3081">ner zu heftigen Wallung um die Gegend der</line>
        <line lrx="2254" lry="3295" ulx="532" uly="3187">Urinwege ſtocket. Zuletzt will ich noch anfuͤhren,</line>
        <line lrx="2252" lry="3409" ulx="527" uly="3322">daß einige den ſogenannten Nierenſtein (lapis ne-</line>
        <line lrx="2246" lry="3536" ulx="517" uly="3420">phriticus) vorzuͤglich loben, wenn derſelbe in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2242" lry="3743" type="textblock" ulx="516" uly="3540">
        <line lrx="2242" lry="3727" ulx="516" uly="3540">Gegend der Nieren aufgebunden wird. Es ſieht</line>
        <line lrx="2231" lry="3743" ulx="2106" uly="3678">der⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1895" type="textblock" ulx="2433" uly="1658">
        <line lrx="2610" lry="1848" ulx="2433" uly="1658">D 6and</line>
        <line lrx="2610" lry="1895" ulx="2513" uly="1819">Whedͤ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1319" type="textblock" ulx="2447" uly="631">
        <line lrx="2610" lry="711" ulx="2468" uly="631">eſelte</line>
        <line lrx="2608" lry="833" ulx="2463" uly="752">Und heſor</line>
        <line lrx="2610" lry="955" ulx="2458" uly="871">lin bring</line>
        <line lrx="2610" lry="1074" ulx="2453" uly="982">ſaber ſ</line>
        <line lrx="2607" lry="1191" ulx="2447" uly="1105">faun wie</line>
        <line lrx="2596" lry="1319" ulx="2449" uly="1227">Gchroneh</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2968" type="textblock" ulx="2420" uly="2508">
        <line lrx="2605" lry="2632" ulx="2420" uly="2508">iuee 1 o</line>
        <line lrx="2610" lry="2736" ulx="2429" uly="2621">ſchmnfdl</line>
        <line lrx="2610" lry="2845" ulx="2434" uly="2739">des Reun⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2968" ulx="2427" uly="2856">la Pann</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3089" type="textblock" ulx="2342" uly="2988">
        <line lrx="2610" lry="3089" ulx="2342" uly="2988">uvorhſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3581" type="textblock" ulx="2430" uly="3339">
        <line lrx="2606" lry="3468" ulx="2430" uly="3339">Uuigen Ec</line>
        <line lrx="2610" lry="3581" ulx="2439" uly="3454">Mhn dſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2583" lry="3697" type="textblock" ulx="2440" uly="3563">
        <line lrx="2583" lry="3697" ulx="2440" uly="3563">Eſeng</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="245" type="page" xml:id="s_Jd26-3_245">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_245.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="183" lry="1767" type="textblock" ulx="0" uly="602">
        <line lrx="166" lry="683" ulx="0" uly="602">unthels ſint</line>
        <line lrx="169" lry="806" ulx="0" uly="726">umn hien⸗</line>
        <line lrx="171" lry="928" ulx="0" uly="845">ii Ferge</line>
        <line lrx="170" lry="1046" ulx="0" uly="968">amn Gchne</line>
        <line lrx="171" lry="1164" ulx="0" uly="1087">Culhre.</line>
        <line lrx="176" lry="1279" ulx="18" uly="1205">durh R</line>
        <line lrx="183" lry="1404" ulx="0" uly="1325">Anbtünce n</line>
        <line lrx="181" lry="1529" ulx="0" uly="1437">, Vſe nigt</line>
        <line lrx="174" lry="1653" ulx="0" uly="1557">n finiß⸗</line>
        <line lrx="175" lry="1767" ulx="0" uly="1685">tim</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="3777" type="textblock" ulx="0" uly="2976">
        <line lrx="180" lry="3105" ulx="0" uly="2976">a</line>
        <line lrx="194" lry="3355" ulx="0" uly="3234">c ilen</line>
        <line lrx="196" lry="3472" ulx="0" uly="3360">in sl</line>
        <line lrx="154" lry="3588" ulx="17" uly="3483">eſche 1</line>
        <line lrx="196" lry="3718" ulx="8" uly="3581"> 6 4</line>
        <line lrx="192" lry="3777" ulx="158" uly="3712">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="526" type="textblock" ulx="434" uly="399">
        <line lrx="2065" lry="526" ulx="434" uly="399">Von den innerlichen Krankheiten. 237</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="936" type="textblock" ulx="277" uly="599">
        <line lrx="2015" lry="698" ulx="277" uly="599">berſelbe dem Jaſpis aͤhnlich, iſt dunkel, gruͤn</line>
        <line lrx="2013" lry="816" ulx="278" uly="728">und geſprengt, und hat eine fettige Oberflaͤche;</line>
        <line lrx="2016" lry="936" ulx="279" uly="847">man bringt ihn aus Böhmen und Spanien. Er</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="1066" type="textblock" ulx="230" uly="954">
        <line lrx="2017" lry="1066" ulx="230" uly="954">iſt aber ſchon lange nicht mehr uͤblich; und man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="1336" type="textblock" ulx="274" uly="1075">
        <line lrx="2021" lry="1174" ulx="274" uly="1075">kann, wie man leicht einſiehet, nichts von deſſen</line>
        <line lrx="965" lry="1336" ulx="279" uly="1206">Gebrauch erwarten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1798" lry="1621" type="textblock" ulx="502" uly="1353">
        <line lrx="1798" lry="1621" ulx="502" uly="1353">Von dem Steine Githiafs).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="1862" type="textblock" ulx="276" uly="1562">
        <line lrx="2061" lry="1862" ulx="276" uly="1562">De Eandtörnchen, welche ſich in dem Nie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="1870" type="textblock" ulx="507" uly="1781">
        <line lrx="2014" lry="1870" ulx="507" uly="1781">renbecken erzeugen, koͤnnen von dem dar⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2016" lry="1987" type="textblock" ulx="259" uly="1900">
        <line lrx="2016" lry="1987" ulx="259" uly="1900">uͤber hinfließenden Urin mit fortgeriſſen und ohne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="2946" type="textblock" ulx="285" uly="2019">
        <line lrx="2015" lry="2106" ulx="286" uly="2019">viele Umſtaͤnde aus dem Köoͤrper herausgeſchaft</line>
        <line lrx="2018" lry="2225" ulx="287" uly="2139">werden. Vervweilen ſie ſich aber daſelbſt und er⸗</line>
        <line lrx="2035" lry="2343" ulx="288" uly="2241">langen ſie eine gewiſſe Groͤße, ſo erregen ſolche</line>
        <line lrx="2020" lry="2461" ulx="287" uly="2375">ſowohl in dem Nierenbecken, als in den Harn⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="2587" ulx="285" uly="2490">gaͤngen, wohin ſie gebracht werden, oft ein</line>
        <line lrx="2024" lry="2697" ulx="291" uly="2607">hoͤchſtempfindliches Kuͤtzeln, und daher entſteht</line>
        <line lrx="2025" lry="2818" ulx="290" uly="2723">das Nierenweh, wovon wir eben gehandelt ha⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="2946" ulx="293" uly="2824">ben. Wenn dieſe Sandkoͤrnchen mit einander</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="3067" type="textblock" ulx="262" uly="2958">
        <line lrx="2027" lry="3067" ulx="262" uly="2958">verwachſen oder groͤſſer werden, ſo erzeugen ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="3526" type="textblock" ulx="293" uly="3069">
        <line lrx="2029" lry="3173" ulx="298" uly="3069">Steine, welche auch durch den Abfluß des Harns</line>
        <line lrx="2033" lry="3282" ulx="293" uly="3190">bisweilen ganz ohne Empfindung oder nur mit</line>
        <line lrx="2036" lry="3411" ulx="301" uly="3292">wenigen Schmerzen in die Blaſe herabgetrieben</line>
        <line lrx="2039" lry="3526" ulx="301" uly="3424">werden. Oft aber verurſachen ſie die doch heftigſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="3650" type="textblock" ulx="282" uly="3535">
        <line lrx="2042" lry="3650" ulx="282" uly="3535">Schmerzen, die, dem Scheine nach, bald in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="1423" lry="3685" type="textblock" ulx="1392" uly="3660">
        <line lrx="1423" lry="3685" ulx="1392" uly="3660">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="3786" type="textblock" ulx="1774" uly="3669">
        <line lrx="2048" lry="3786" ulx="1774" uly="3669">Ruͤcken,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="246" type="page" xml:id="s_Jd26-3_246">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_246.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1772" lry="536" type="textblock" ulx="1235" uly="416">
        <line lrx="1772" lry="536" ulx="1235" uly="416">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="1893" type="textblock" ulx="573" uly="594">
        <line lrx="2341" lry="699" ulx="607" uly="594">Ruͤcken, bald in dem Magen, bald in den Wei⸗</line>
        <line lrx="1318" lry="816" ulx="608" uly="731">chen u. ſ. f. feſtſitzen.</line>
        <line lrx="2339" lry="940" ulx="610" uly="840">den Nieren ſtecken, und ſich von ihrem Platze nicht</line>
        <line lrx="2338" lry="1055" ulx="609" uly="960">wegbewegen, verurſachen keine oder ſehr geringe</line>
        <line lrx="2329" lry="1240" ulx="607" uly="1084">Beſchwerden, ſo lange ſie von ihrem Orte nicht</line>
        <line lrx="1423" lry="1291" ulx="608" uly="1192">losgeriſſen werden.</line>
        <line lrx="2331" lry="1409" ulx="774" uly="1325">Man kann auf die Erzeugung eines Steines</line>
        <line lrx="2326" lry="1530" ulx="606" uly="1430">in den Nieren wahrſcheinlich ſchließen, wenn ein</line>
        <line lrx="2323" lry="1652" ulx="603" uly="1564">Nierenweh vorher zugegen geweſen iſt; wenn ein</line>
        <line lrx="2316" lry="1768" ulx="605" uly="1663">ſchleimiger, kleyenartiger oder mit Grieß ange⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1893" ulx="573" uly="1795">fuͤllter Urin, oder mit demſelben Steine abgegan⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2392" lry="2013" type="textblock" ulx="593" uly="1911">
        <line lrx="2392" lry="2013" ulx="593" uly="1911">gen ſind; wenn der Kranke Anfaͤlle von der reiſe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="2248" type="textblock" ulx="594" uly="2019">
        <line lrx="2308" lry="2132" ulx="597" uly="2019">ſenden Gicht oder dem Huͤftweh gehabt hat, u.</line>
        <line lrx="2304" lry="2248" ulx="594" uly="2142">ſ. f. oder wenn auf das Reiten, Fahren und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2360" type="textblock" ulx="595" uly="2259">
        <line lrx="2335" lry="2360" ulx="595" uly="2259">andre ungewohnte Bewegungen, eine Strangurie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="3757" type="textblock" ulx="545" uly="2389">
        <line lrx="2299" lry="2499" ulx="593" uly="2389">erfolget; wiewohl dieſes leztere Zeichen mehr die</line>
        <line lrx="2295" lry="2605" ulx="593" uly="2481">Gegenwart eines Blaſenſteins zu erkennen giebt,</line>
        <line lrx="2297" lry="2725" ulx="545" uly="2623">beſonders wenn eine Harnſtrenge (dyfuria) dabey</line>
        <line lrx="2295" lry="2844" ulx="584" uly="2742">ſich einſindet, und der Schmerz nach dem Har⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="2959" ulx="585" uly="2851">nen bis an die Spitze des maͤnnlichen Gliedes</line>
        <line lrx="2291" lry="3071" ulx="578" uly="2975">gehet. Es giebt aber auch noch andre Zeichen</line>
        <line lrx="2293" lry="3204" ulx="568" uly="3084">eines in der Blaſe gegenwaͤrtigen Steines, als</line>
        <line lrx="2291" lry="3308" ulx="567" uly="3207">z3. B. ein Stuhlzwang (tenesmus) bey jedem Triebe</line>
        <line lrx="2293" lry="3426" ulx="551" uly="3324">zum Harnen, eine gewiſſe Schwere an dem Mit⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="3541" ulx="561" uly="3431">telfleiſch, ein oͤfteres Kuͤtzeln oder Jucken an den</line>
        <line lrx="2283" lry="3659" ulx="549" uly="3561">Geburtstheilen, das zuweilen ſehr heftig iſt; da⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="3757" ulx="2165" uly="3677">her</line>
      </zone>
      <zone lrx="2388" lry="822" type="textblock" ulx="1393" uly="724">
        <line lrx="2388" lry="822" ulx="1393" uly="724">Große Steine, welche in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2358" lry="2280" type="textblock" ulx="2349" uly="2253">
        <line lrx="2358" lry="2280" ulx="2349" uly="2253">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2583" lry="2532" type="textblock" ulx="2381" uly="2333">
        <line lrx="2583" lry="2443" ulx="2386" uly="2333">Clofire</line>
        <line lrx="2499" lry="2532" ulx="2381" uly="2448">nen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="652" type="textblock" ulx="2477" uly="371">
        <line lrx="2610" lry="652" ulx="2477" uly="566">herſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="769" type="textblock" ulx="2468" uly="684">
        <line lrx="2610" lry="769" ulx="2468" uly="684">mliͤſih</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="998" type="textblock" ulx="2456" uly="805">
        <line lrx="2610" lry="889" ulx="2461" uly="805">in Hende</line>
        <line lrx="2609" lry="998" ulx="2456" uly="924">len heinetk</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1250" type="textblock" ulx="2408" uly="1038">
        <line lrx="2610" lry="1125" ulx="2408" uly="1038">ſ oft dau</line>
        <line lrx="2610" lry="1250" ulx="2411" uly="1158">uit der h.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1482" type="textblock" ulx="2451" uly="1278">
        <line lrx="2609" lry="1367" ulx="2451" uly="1278">ertrigſche</line>
        <line lrx="2593" lry="1482" ulx="2459" uly="1391">ie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1608" type="textblock" ulx="2449" uly="1519">
        <line lrx="2610" lry="1608" ulx="2449" uly="1519">iß tpſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1959" type="textblock" ulx="2385" uly="1630">
        <line lrx="2606" lry="1722" ulx="2396" uly="1630">icht be gra</line>
        <line lrx="2605" lry="1959" ulx="2385" uly="1743"> de nt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2092" type="textblock" ulx="2428" uly="1871">
        <line lrx="2610" lry="2092" ulx="2428" uly="1871">H 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2210" type="textblock" ulx="2387" uly="2100">
        <line lrx="2610" lry="2210" ulx="2387" uly="2100">T.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2452" type="textblock" ulx="2465" uly="2230">
        <line lrx="2610" lry="2339" ulx="2465" uly="2230">Nen nuſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="2934" type="textblock" ulx="2420" uly="2505">
        <line lrx="2567" lry="2672" ulx="2432" uly="2505">i</line>
        <line lrx="2604" lry="2805" ulx="2429" uly="2681">Rinn N</line>
        <line lrx="2605" lry="2934" ulx="2420" uly="2799">Nhrf ie</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="247" type="page" xml:id="s_Jd26-3_247">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_247.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="171" lry="1187" type="textblock" ulx="0" uly="623">
        <line lrx="159" lry="696" ulx="7" uly="623"> den We⸗</line>
        <line lrx="163" lry="822" ulx="0" uly="746">1) bache in</line>
        <line lrx="166" lry="945" ulx="0" uly="864">kleg nich</line>
        <line lrx="170" lry="1062" ulx="0" uly="983">winge</line>
        <line lrx="171" lry="1187" ulx="0" uly="1099">en unch</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2781" type="textblock" ulx="0" uly="1339">
        <line lrx="177" lry="1432" ulx="0" uly="1339">g end Eit</line>
        <line lrx="179" lry="1540" ulx="0" uly="1474">Gen, Kann e</line>
        <line lrx="180" lry="1665" ulx="0" uly="1578">1K; nunen</line>
        <line lrx="182" lry="1785" ulx="0" uly="1704">t Gres G⸗</line>
        <line lrx="182" lry="1910" ulx="0" uly="1820">Ken</line>
        <line lrx="184" lry="2035" ulx="0" uly="1931">zin aN</line>
        <line lrx="182" lry="2161" ulx="0" uly="2062">a</line>
        <line lrx="183" lry="2278" ulx="2" uly="2170">e n u</line>
        <line lrx="175" lry="2374" ulx="55" uly="2302">gerut</line>
        <line lrx="178" lry="2627" ulx="0" uly="2449">*</line>
        <line lrx="189" lry="2781" ulx="0" uly="2597">4 n W</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3495" type="textblock" ulx="0" uly="3358">
        <line lrx="201" lry="3495" ulx="0" uly="3358">1  t N</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3662" type="textblock" ulx="10" uly="3481">
        <line lrx="201" lry="3651" ulx="10" uly="3481">N un</line>
      </zone>
      <zone lrx="1989" lry="475" type="textblock" ulx="438" uly="334">
        <line lrx="1989" lry="475" ulx="438" uly="334">Von den innerlichen Krankheiten. 239</line>
      </zone>
      <zone lrx="1994" lry="664" type="textblock" ulx="260" uly="507">
        <line lrx="1994" lry="664" ulx="260" uly="507">her ſich Perſonen von beyderley Geſchlechten oft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="2784" type="textblock" ulx="251" uly="672">
        <line lrx="1993" lry="763" ulx="256" uly="672">genoͤthigt ſehen, ſolches durch das Reiben mit</line>
        <line lrx="1993" lry="883" ulx="256" uly="797">den Haͤnden an dieſen Orten zu lindern, und</line>
        <line lrx="1999" lry="1004" ulx="255" uly="910">man bemerket dieſes beſonders bey Kindern, wel⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1136" ulx="258" uly="1010">che oft das Glied befuͤhlen oder ausdehnen, da⸗</line>
        <line lrx="1998" lry="1249" ulx="255" uly="1127">mit der Harn leichter herausgehe oder der Schmerz</line>
        <line lrx="2011" lry="1369" ulx="259" uly="1256">ertraͤglicher gemacht werde. Bey dem Harnen</line>
        <line lrx="1994" lry="1501" ulx="262" uly="1360">ſelbſt ſtockt der Urin oft, oder en gehet nach und</line>
        <line lrx="1999" lry="1599" ulx="260" uly="1501">nach tropfenweiſe und mit Schmerzen ab, wenn</line>
        <line lrx="1995" lry="1726" ulx="257" uly="1620">nicht die Kranken aus der Erfahrung lernen, ſich</line>
        <line lrx="1985" lry="1843" ulx="252" uly="1734">bey dem Urinlaſſen auf eine von beyden Seiten</line>
        <line lrx="1983" lry="1957" ulx="251" uly="1842">zu legen, als wodurch der Stein, der den Bla⸗</line>
        <line lrx="1983" lry="2075" ulx="255" uly="1976">ſenhals verſchließtet, ſeiner Schwere halber zuruͤck</line>
        <line lrx="1251" lry="2184" ulx="255" uly="2087">oder auf die Seite gehet.</line>
        <line lrx="1983" lry="2312" ulx="399" uly="2179">Wir muͤſſen aber auch geſtehen, daß alle</line>
        <line lrx="1985" lry="2441" ulx="253" uly="2327">dieſe Umſtaͤnde auch alsdenn gegenwaͤrtig ſeyn</line>
        <line lrx="1985" lry="2545" ulx="255" uly="2447">koͤnnen, wenn eine Entzuͤndung, eine Eiterge⸗</line>
        <line lrx="1987" lry="2665" ulx="259" uly="2562">ſchwulſt, ein freſſendes Geſchwuͤr, eine ſkirrhoͤſe</line>
        <line lrx="1980" lry="2784" ulx="256" uly="2681">Verhaͤrtung der Blaſe u. d. g. vorhanden ſind.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1987" lry="2898" type="textblock" ulx="253" uly="2796">
        <line lrx="1987" lry="2898" ulx="253" uly="2796">Daher iſt dieſe Krankheit oft gar ſchwer zu er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1990" lry="3142" type="textblock" ulx="251" uly="2918">
        <line lrx="1990" lry="3021" ulx="252" uly="2918">kennen, wenn man den Stein nicht entweder</line>
        <line lrx="1989" lry="3142" ulx="251" uly="3037">vermittelſt des Fingers durch den Maſtdarm,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1987" lry="3258" type="textblock" ulx="167" uly="3115">
        <line lrx="1987" lry="3258" ulx="167" uly="3115">8 oder des Catheters, der in die Blaſe gebracht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="3708" type="textblock" ulx="249" uly="3260">
        <line lrx="1989" lry="3365" ulx="786" uly="3260">Doch kann man bey erwachſenen</line>
        <line lrx="1991" lry="3482" ulx="249" uly="3330">Perſonen mit t dem Finger durch den After nicht</line>
        <line lrx="1989" lry="3603" ulx="249" uly="3502">leicht bis an die Blaſe kommen, obgleich bey</line>
        <line lrx="2021" lry="3708" ulx="1839" uly="3633">Kin⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="248" type="page" xml:id="s_Jd26-3_248">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_248.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1735" lry="469" type="textblock" ulx="611" uly="370">
        <line lrx="1735" lry="469" ulx="611" uly="370">240 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="898" type="textblock" ulx="611" uly="540">
        <line lrx="2338" lry="662" ulx="611" uly="540">Kindern dieſes gar wohl angehet. Die Unterſu⸗</line>
        <line lrx="2337" lry="795" ulx="616" uly="685">chung mit dem Catheder aber iſt zuweilen auch</line>
        <line lrx="2340" lry="898" ulx="614" uly="804">betruͤglich, wenn naͤmlich der Stein an den Sei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2423" lry="1312" type="textblock" ulx="598" uly="922">
        <line lrx="2376" lry="1016" ulx="618" uly="922">tenwaͤnden der Blaſe verborgen ſteckt und ſich</line>
        <line lrx="2423" lry="1125" ulx="620" uly="1042">daſelbſt eine Grube macht, da man denn mit</line>
        <line lrx="2389" lry="1312" ulx="598" uly="1154">dem Catheter nicht an den Ort, wo er befindlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="1961" type="textblock" ulx="600" uly="1280">
        <line lrx="1392" lry="1386" ulx="619" uly="1280">iſt, hinkommen kann.</line>
        <line lrx="2333" lry="1489" ulx="784" uly="1369">Die Schmerzen, ſie moͤgen von einer Art ſeyn,</line>
        <line lrx="2332" lry="1605" ulx="617" uly="1518">von welcher ſie wollen, ſowohl die anhaltenden</line>
        <line lrx="2330" lry="1723" ulx="623" uly="1620">als ausſetzenden, gehoͤren unter die betruͤglichen</line>
        <line lrx="2332" lry="1844" ulx="620" uly="1755">Zeichen; denn ſie koͤnnen auch, wie ich bereits</line>
        <line lrx="2331" lry="1961" ulx="600" uly="1862">oben gedacht habe, von andern Urſachen herruͤh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="2087" type="textblock" ulx="498" uly="1984">
        <line lrx="2327" lry="2087" ulx="498" uly="1984">ren. Es giebt Kranke, die oft in langer Zeit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="3384" type="textblock" ulx="541" uly="2110">
        <line lrx="2326" lry="2197" ulx="617" uly="2110">gar keine Schmerzen fuͤhlen, und doch Blaſen⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="2336" ulx="616" uly="2214">ſteine bey ſich tragen; ja manche wiſſen gar nichts</line>
        <line lrx="2322" lry="2433" ulx="618" uly="2345">von Schmerzen, und haben doch ſowohl in den</line>
        <line lrx="2322" lry="2576" ulx="621" uly="2458">Nieren als in der Blaſe große Steine, verſpuͤren</line>
        <line lrx="2323" lry="2682" ulx="620" uly="2553">auch nicht die mindeſten Zufaͤlle, woraus man</line>
        <line lrx="2321" lry="2789" ulx="541" uly="2697">auf die Vermuthung kommen koͤnnte, daß ſie</line>
        <line lrx="2322" lry="2910" ulx="613" uly="2816">Steine haͤtten. Rega erzaͤhlt, daß ein gewiſſer</line>
        <line lrx="2325" lry="3024" ulx="617" uly="2934">Mann, der bey Lebzeiten uͤber beſtaͤndige Schmer⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="3141" ulx="615" uly="3049">zen in den Knieen geklaget, einen großen Nieren⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="3296" ulx="593" uly="3149">ſtein, ohne jemals Nierenſchmerzen empfunden zu</line>
        <line lrx="2321" lry="3384" ulx="610" uly="3281">haben, bey ſich gehabt habe. Es iſt auch nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2367" lry="3494" type="textblock" ulx="606" uly="3401">
        <line lrx="2367" lry="3494" ulx="606" uly="3401">zu verwundern, daß ein Stein, welcher eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3710" type="textblock" ulx="605" uly="3515">
        <line lrx="2320" lry="3670" ulx="605" uly="3515">glatte Oberflaͤche hat, und in eine durch ſeinen</line>
        <line lrx="2321" lry="3710" ulx="2126" uly="3629">Druck</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="503" type="textblock" ulx="2599" uly="480">
        <line lrx="2610" lry="503" ulx="2599" uly="480">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="820" type="textblock" ulx="2493" uly="617">
        <line lrx="2610" lry="688" ulx="2496" uly="617">ucdn</line>
        <line lrx="2601" lry="820" ulx="2493" uly="736">ſſ,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="249" type="page" xml:id="s_Jd26-3_249">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_249.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="145" lry="782" type="textblock" ulx="0" uly="583">
        <line lrx="141" lry="656" ulx="0" uly="583">Ne Utefr</line>
        <line lrx="145" lry="782" ulx="0" uly="703">walen guch</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="889" type="textblock" ulx="0" uly="819">
        <line lrx="207" lry="859" ulx="0" uly="819">n dan r, ,</line>
        <line lrx="150" lry="889" ulx="0" uly="838"> den ee‚</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="1255" type="textblock" ulx="0" uly="1055">
        <line lrx="160" lry="1129" ulx="4" uly="1055">man W n</line>
        <line lrx="157" lry="1255" ulx="0" uly="1175">o a tet</line>
      </zone>
      <zone lrx="169" lry="1597" type="textblock" ulx="0" uly="1415">
        <line lrx="169" lry="1597" ulx="0" uly="1415">4 te kri</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="1740" type="textblock" ulx="12" uly="1652">
        <line lrx="202" lry="1740" ulx="12" uly="1652">ſete en .</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="1858" type="textblock" ulx="5" uly="1714">
        <line lrx="170" lry="1858" ulx="5" uly="1714">i “</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="2719" type="textblock" ulx="0" uly="2586">
        <line lrx="195" lry="2719" ulx="0" uly="2586">1, , Iutann</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="3206" type="textblock" ulx="0" uly="2760">
        <line lrx="115" lry="2842" ulx="0" uly="2760"> Knte</line>
        <line lrx="121" lry="2951" ulx="55" uly="2868">uu</line>
        <line lrx="202" lry="3092" ulx="0" uly="2956">jtin e⸗</line>
        <line lrx="206" lry="3206" ulx="20" uly="3082">u Naen</line>
      </zone>
      <zone lrx="205" lry="3344" type="textblock" ulx="0" uly="3167">
        <line lrx="205" lry="3344" ulx="0" uly="3167">aſn 4  gchh</line>
      </zone>
      <zone lrx="68" lry="3336" type="textblock" ulx="49" uly="3297">
        <line lrx="68" lry="3336" ulx="49" uly="3297">2</line>
      </zone>
      <zone lrx="213" lry="3659" type="textblock" ulx="0" uly="3302">
        <line lrx="211" lry="3459" ulx="0" uly="3325">L tuan</line>
        <line lrx="213" lry="3659" ulx="0" uly="3442">„ Z</line>
      </zone>
      <zone lrx="2013" lry="523" type="textblock" ulx="485" uly="402">
        <line lrx="2013" lry="523" ulx="485" uly="402">Von den innerlichen Krankheiten. 241</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="2470" type="textblock" ulx="273" uly="600">
        <line lrx="2025" lry="705" ulx="281" uly="600">Druck nach und nach entſtandenen Hoͤhle liegt,</line>
        <line lrx="2032" lry="809" ulx="277" uly="699">ſich ſo feſt in dem weichen und biegſamen Gewebe</line>
        <line lrx="2032" lry="924" ulx="278" uly="838">der RNieren und der Blaſe vergraͤbt, daß der</line>
        <line lrx="2029" lry="1045" ulx="273" uly="932">Abgang des Harns nicht im mindeſten dadurch</line>
        <line lrx="2067" lry="1176" ulx="275" uly="1076">verhindert wird; oder daß derſelbe, wenn er</line>
        <line lrx="2037" lry="1291" ulx="278" uly="1186">ſich in einer beſondern Capſel gleichſam eingeſchloſ⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="1404" ulx="286" uly="1311">ſen hat, daſelbſt unbeweglich und ohne alle ſchmerz⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1521" ulx="286" uly="1408">hafte Empfindung ſich aufhaͤlt. In dieſem Falle</line>
        <line lrx="2037" lry="1641" ulx="283" uly="1547">hat der Wundarzt, der einen ſolchen Stein durch</line>
        <line lrx="2034" lry="1752" ulx="286" uly="1663">den Schnitt herausbringen will, ſich wohl in</line>
        <line lrx="2032" lry="1869" ulx="285" uly="1785">Acht zu nehmen, daß er nicht bey dem Heraus⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="1988" ulx="288" uly="1885">ziehen des Steins ein Stuͤck von der Blaſe mit</line>
        <line lrx="2029" lry="2117" ulx="294" uly="2021">abreißet, welches ſodann gemeiniglich gegen die</line>
        <line lrx="2033" lry="2225" ulx="296" uly="2140">unwiſſenden Umſtehenden fuͤr ein ſchwammiges</line>
        <line lrx="2034" lry="2353" ulx="296" uly="2238">Fleiſchgewaͤchs ausgegeben wird, wie ich vielmals</line>
        <line lrx="2036" lry="2470" ulx="291" uly="2348">mit innigſter Betruͤbniß geſehen habe; meines</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="2589" type="textblock" ulx="101" uly="2475">
        <line lrx="2039" lry="2589" ulx="101" uly="2475">sWiſſens iſt auch kein Kranker, dem dieſes Ungluͤck</line>
      </zone>
      <zone lrx="2080" lry="3075" type="textblock" ulx="293" uly="2607">
        <line lrx="1837" lry="2706" ulx="293" uly="2607">begegnet iſt, jemals wieder geſund worden.</line>
        <line lrx="2080" lry="2819" ulx="299" uly="2706">Aus allen dem, was wir hier angefuͤhret</line>
        <line lrx="2046" lry="2930" ulx="298" uly="2826">haben, kann man einſehen, woher es komme, daß</line>
        <line lrx="2041" lry="3075" ulx="296" uly="2945">viele mit dem Stein behaftete Perſonen ohne ſon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="3283" type="textblock" ulx="281" uly="3039">
        <line lrx="2047" lry="3179" ulx="281" uly="3039">derliche Beſchwerlichkeit ihr Leben zubringen; wel⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="3283" ulx="285" uly="3193">ches ſich auch alsdenn bisweilen ereignet, wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="3762" type="textblock" ulx="303" uly="3305">
        <line lrx="2046" lry="3400" ulx="303" uly="3305">ein ziemlich großer Stein ſchluͤpfrig und glatt iſt,</line>
        <line lrx="2074" lry="3518" ulx="310" uly="3407">und daher nichts weiter, als eine gewiſſe Schwere</line>
        <line lrx="2050" lry="3648" ulx="309" uly="3544">verurſachet, die die Kranken nicht ſonderlich zu</line>
        <line lrx="2058" lry="3762" ulx="405" uly="3661">Lieut. III. Band. Q ach⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="250" type="page" xml:id="s_Jd26-3_250">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_250.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1762" lry="526" type="textblock" ulx="1235" uly="375">
        <line lrx="1762" lry="526" ulx="1235" uly="375">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2358" lry="1302" type="textblock" ulx="580" uly="585">
        <line lrx="2358" lry="709" ulx="580" uly="585">achten pflegen. Hat er aber eine ungleiche, rauhe</line>
        <line lrx="2357" lry="827" ulx="621" uly="738">oder ſpitzige Oberflaͤche, ſo erregt er bey jedem</line>
        <line lrx="2349" lry="1050" ulx="620" uly="835">Zuſammenzieben der Blaſe ſchreckliche Lchmerden,</line>
        <line lrx="2349" lry="1165" ulx="628" uly="969">es entſtehet mit der Zeit daraus eine Entzuͤn unc⸗</line>
        <line lrx="2349" lry="1283" ulx="627" uly="1082">und aus dieſer ein Geſchwuͤr, welches nach und</line>
        <line lrx="2290" lry="1302" ulx="629" uly="1202">nach nicht nur die Blaſe, ſondern auch die a⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="761" lry="530" type="textblock" ulx="609" uly="402">
        <line lrx="761" lry="530" ulx="609" uly="402">242</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="2254" type="textblock" ulx="530" uly="1324">
        <line lrx="2344" lry="1519" ulx="626" uly="1324">graͤnzenden Theile zerfrißt. Daher faͤllt der Sen</line>
        <line lrx="2271" lry="1638" ulx="574" uly="1438">oft in den Hodenſack herab, oder tr in d</line>
        <line lrx="2336" lry="1770" ulx="627" uly="1559">Maſtdarm, und geht durch denſelben fort. HꝰM</line>
        <line lrx="2151" lry="1823" ulx="791" uly="1678">Niemand iſt vor dem Steine welcher</line>
        <line lrx="2338" lry="1989" ulx="626" uly="1781">eine Erbkrankheit iſt, ſicher. Doch iſt es ntanae</line>
        <line lrx="2332" lry="2115" ulx="591" uly="1900">daß beſonders Kinder und alte Leute barun e</line>
        <line lrx="2328" lry="2240" ulx="530" uly="2032">neigt ſind. Vorzuͤglich erzeugen ſich e imin</line>
        <line lrx="2084" lry="2254" ulx="613" uly="2139">geilen Perſonen, oder bey ſolchen, welch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="2371" type="textblock" ulx="602" uly="2265">
        <line lrx="2353" lry="2371" ulx="602" uly="2265">fruͤhen Jahren ſich den Ausſchweifungen in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="3751" type="textblock" ulx="571" uly="2372">
        <line lrx="2281" lry="2583" ulx="609" uly="2372">Liebe uͤberlaſſen. Perſonen, die herrlich lanen</line>
        <line lrx="2093" lry="2608" ulx="616" uly="2515">gern Zuckerwerk eſſen und beſonders vie</line>
        <line lrx="2320" lry="2827" ulx="613" uly="2622">trinken, ſind dieſer Krankheit nnterwerſen u</line>
        <line lrx="2323" lry="2942" ulx="614" uly="2752">thritiſche Perſonen, deren Urin einen go⸗ n</line>
        <line lrx="2320" lry="3055" ulx="613" uly="2856">oder ſandigen Bodenſatz zu haben nſtese ſaier</line>
        <line lrx="2317" lry="3181" ulx="606" uly="2972">gen mehrentheils Steine; ſie beranr enae</line>
        <line lrx="2313" lry="3282" ulx="606" uly="3109">öfters ein wahres Nierenweh und au  verſen</line>
        <line lrx="2308" lry="3408" ulx="605" uly="3217">dene andre Zufaͤlle, die dieſer Kronnhe⸗ emge</line>
        <line lrx="2309" lry="3530" ulx="600" uly="3341">jenigen Schmerzen, welche von dem ſaem.</line>
        <line lrx="2306" lry="3744" ulx="578" uly="3449">entſtehen, aͤhnlich ſind. — Die nar den, e⸗</line>
        <line lrx="1948" lry="3751" ulx="571" uly="3560">vochondriſchen, ſiorbuiiſchen und mi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="3747" type="textblock" ulx="2142" uly="3688">
        <line lrx="2345" lry="3747" ulx="2142" uly="3688">mor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1896" type="textblock" ulx="2454" uly="625">
        <line lrx="2610" lry="706" ulx="2506" uly="625">Wwerßo</line>
        <line lrx="2610" lry="825" ulx="2500" uly="738">iften</line>
        <line lrx="2610" lry="948" ulx="2495" uly="863">nerte</line>
        <line lrx="2610" lry="1064" ulx="2485" uly="976">lunden ſ</line>
        <line lrx="2590" lry="1184" ulx="2479" uly="1103">dahren</line>
        <line lrx="2610" lry="1309" ulx="2481" uly="1229">We⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1412" ulx="2474" uly="1343">Mon bie</line>
        <line lrx="2610" lry="1541" ulx="2466" uly="1452">Meran,</line>
        <line lrx="2610" lry="1656" ulx="2461" uly="1587">en ente</line>
        <line lrx="2610" lry="1777" ulx="2457" uly="1690">Pkeine von</line>
        <line lrx="2610" lry="1896" ulx="2454" uly="1807">lcſe we</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2135" type="textblock" ulx="2458" uly="1931">
        <line lrx="2610" lry="2017" ulx="2458" uly="1931">indeſten</line>
        <line lrx="2610" lry="2135" ulx="2463" uly="2054">bort ies</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2400" type="textblock" ulx="2440" uly="2185">
        <line lrx="2609" lry="2268" ulx="2541" uly="2185">J ſen</line>
        <line lrx="2610" lry="2400" ulx="2440" uly="2295">Mebrte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2861" type="textblock" ulx="2431" uly="2408">
        <line lrx="2610" lry="2514" ulx="2431" uly="2408">id acde ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2627" ulx="2433" uly="2517">N lucfe</line>
        <line lrx="2609" lry="2740" ulx="2443" uly="2632">de hümn</line>
        <line lrx="2600" lry="2861" ulx="2433" uly="2749">hanhinee</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2980" type="textblock" ulx="2374" uly="2866">
        <line lrx="2610" lry="2980" ulx="2374" uly="2866">ußft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3227" type="textblock" ulx="2414" uly="2995">
        <line lrx="2597" lry="3100" ulx="2415" uly="2995">f Re</line>
        <line lrx="2608" lry="3227" ulx="2414" uly="3114">fwweiſen den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3737" type="textblock" ulx="2412" uly="3222">
        <line lrx="2610" lry="3349" ulx="2412" uly="3222">cin ſt</line>
        <line lrx="2610" lry="3479" ulx="2419" uly="3338">1 ſ ſeck</line>
        <line lrx="2599" lry="3683" ulx="2462" uly="3484">N uin</line>
        <line lrx="2605" lry="3737" ulx="2428" uly="3572">. Anen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="251" type="page" xml:id="s_Jd26-3_251">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_251.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="164" lry="816" type="textblock" ulx="0" uly="735">
        <line lrx="164" lry="816" ulx="0" uly="735"> ſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="229" lry="932" type="textblock" ulx="0" uly="855">
        <line lrx="229" lry="932" ulx="0" uly="855">nrKaner;</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="1913" type="textblock" ulx="0" uly="970">
        <line lrx="166" lry="1053" ulx="2" uly="970">anteng</line>
        <line lrx="167" lry="1174" ulx="1" uly="1085">riisu</line>
        <line lrx="174" lry="1292" ulx="2" uly="1212">en</line>
        <line lrx="179" lry="1536" ulx="22" uly="1449">er ül</line>
        <line lrx="135" lry="1667" ulx="0" uly="1577">nſebat</line>
        <line lrx="176" lry="1787" ulx="0" uly="1676">ine, de 4</line>
        <line lrx="180" lry="1913" ulx="0" uly="1805">deg Ken</line>
      </zone>
      <zone lrx="245" lry="2022" type="textblock" ulx="8" uly="1936">
        <line lrx="245" lry="2022" ulx="8" uly="1936">Ute ue NH</line>
      </zone>
      <zone lrx="187" lry="2341" type="textblock" ulx="0" uly="2040">
        <line lrx="187" lry="2218" ulx="0" uly="2040">, eh</line>
        <line lrx="181" lry="2341" ulx="1" uly="2164">Gu ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2515" type="textblock" ulx="0" uly="2356">
        <line lrx="189" lry="2515" ulx="0" uly="2356">e K</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="2625" type="textblock" ulx="49" uly="2509">
        <line lrx="192" lry="2625" ulx="49" uly="2509">i</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="2857" type="textblock" ulx="0" uly="2579">
        <line lrx="192" lry="2857" ulx="0" uly="2579">e 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2337" type="textblock" ulx="164" uly="2170">
        <line lrx="175" lry="2337" ulx="164" uly="2284">—</line>
        <line lrx="189" lry="2219" ulx="182" uly="2170">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3623" type="textblock" ulx="0" uly="2775">
        <line lrx="191" lry="2951" ulx="87" uly="2775">e</line>
        <line lrx="195" lry="3128" ulx="5" uly="2984">t K</line>
        <line lrx="195" lry="3314" ulx="2" uly="3089">L „ ſcie</line>
        <line lrx="194" lry="3312" ulx="123" uly="3229">Nde</line>
        <line lrx="74" lry="3351" ulx="47" uly="3307">6</line>
        <line lrx="193" lry="3502" ulx="0" uly="3230">2 di</line>
        <line lrx="190" lry="3623" ulx="0" uly="3481">8 berien</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="3729" type="textblock" ulx="18" uly="3589">
        <line lrx="190" lry="3729" ulx="18" uly="3589">u</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3771" type="textblock" ulx="156" uly="3589">
        <line lrx="195" lry="3657" ulx="156" uly="3589">4</line>
        <line lrx="193" lry="3771" ulx="172" uly="3712">5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="518" type="textblock" ulx="511" uly="401">
        <line lrx="2058" lry="518" ulx="511" uly="401">Von den innerlichen Krantheiten. 243</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="690" type="textblock" ulx="292" uly="587">
        <line lrx="2051" lry="690" ulx="292" uly="587">morrhoiden beſchwerten Perſonen aber ſind un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="928" type="textblock" ulx="293" uly="705">
        <line lrx="2049" lry="819" ulx="293" uly="705">aͤchten Anfaͤllen von Nierencoliken und Stein⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="928" ulx="296" uly="837">ſchmerzen, welche ſogar mit der Strangurie ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="1164" type="textblock" ulx="237" uly="943">
        <line lrx="2057" lry="1043" ulx="240" uly="943">bunden ſind, ausgeſezt, ob ſie auch gleich von dem</line>
        <line lrx="1791" lry="1164" ulx="237" uly="1070">wahren Stein nicht voͤllig befreyet ſind.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1765" type="textblock" ulx="285" uly="1193">
        <line lrx="2044" lry="1284" ulx="413" uly="1193">Bey der Oefnung ſolcher Leichname findet</line>
        <line lrx="2066" lry="1397" ulx="287" uly="1309">man vielfoͤrmige und ſehr große Steine in den</line>
        <line lrx="2036" lry="1539" ulx="285" uly="1428">Nieren, die man oft nicht vermuthet hat. Ja</line>
        <line lrx="2041" lry="1657" ulx="285" uly="1539">man entdeckt zuweilen bey dergleichen Perſonen</line>
        <line lrx="2030" lry="1765" ulx="286" uly="1645">Steine von einer ungeheuern Groͤße, ohnerachtet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="1880" type="textblock" ulx="235" uly="1783">
        <line lrx="2027" lry="1880" ulx="235" uly="1783">ſolche, wie ſchon gedacht, bey Lebzeiten nicht die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="3182" type="textblock" ulx="279" uly="1898">
        <line lrx="2021" lry="2005" ulx="284" uly="1898">mindeſten Anfaͤlle, aus denen man auf die Gegen⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="2126" ulx="288" uly="2019">wart eines Steins haͤtte ſchließen koͤnnen, gehabt</line>
        <line lrx="2022" lry="2237" ulx="289" uly="2130">haben. Ferner erblicket man in den Abſonde⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="2360" ulx="283" uly="2259">rungswerkzeugen des Urins Eiterungen, Faͤulniß</line>
        <line lrx="2025" lry="2476" ulx="280" uly="2376">und andre ſchon erwaͤhꝑnte Maͤngel; und es iſt</line>
        <line lrx="2098" lry="2578" ulx="282" uly="2486">die rechte Niere zuweilen an die Leber oder an</line>
        <line lrx="2026" lry="2704" ulx="284" uly="2612">den Grimmdarm angewachſen. Man findet die</line>
        <line lrx="2073" lry="2835" ulx="280" uly="2707">Harngaͤnge (ureteres) verſtopft oder gaͤnzlich ver⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2972" ulx="282" uly="2840">ſchloſſen, uͤbermaͤßig erweitert, verdrehet, calloͤs</line>
        <line lrx="2017" lry="3071" ulx="279" uly="2945">u. ſ. f. Die Blaſe iſt dicht und feſt, und umfaßt</line>
        <line lrx="2021" lry="3182" ulx="280" uly="3083">zuweilen den Stein dergeſtalt, daß faſt keine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="3306" type="textblock" ulx="251" uly="3201">
        <line lrx="2017" lry="3306" ulx="251" uly="3201">Hoͤhlung fuͤr dem abfließenden Harn uͤbrig blei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="3762" type="textblock" ulx="285" uly="3321">
        <line lrx="2017" lry="3421" ulx="285" uly="3321">bet; ſie ſtecket voll von Steinen, iſt in Entzuͤn⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="3539" ulx="289" uly="3437">dung gerathen, von Geſchwuͤren zerfreſſen, ſchwaͤrz⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="3716" ulx="291" uly="3551">lich und brandig; oder es ſtellet dieſelbe einen</line>
        <line lrx="2026" lry="3762" ulx="1030" uly="3684">Q a dope</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="252" type="page" xml:id="s_Jd26-3_252">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_252.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2330" lry="930" type="textblock" ulx="583" uly="394">
        <line lrx="1825" lry="513" ulx="583" uly="394">244 Erſtes Buch⸗</line>
        <line lrx="2330" lry="710" ulx="585" uly="566">doppelten Sack, wie ein Flaſchenkuͤrbis, vor.</line>
        <line lrx="2328" lry="824" ulx="587" uly="715">Bisweilen iſt dieſes Behaͤltniß durch einen Vor⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="930" ulx="589" uly="834">fall der Mutterſcheide von ſeinem Orte verdraͤn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="1055" type="textblock" ulx="522" uly="936">
        <line lrx="2357" lry="1055" ulx="522" uly="936">get, oder von einem freſſenden Geſchwuͤre durch⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="1286" type="textblock" ulx="594" uly="1073">
        <line lrx="2321" lry="1164" ulx="594" uly="1073">bohret, und oͤfnet ſich in den Maſtdarm, oder</line>
        <line lrx="2317" lry="1286" ulx="596" uly="1195">es iſt die Narbe davon mit dem leztern Theile</line>
      </zone>
      <zone lrx="2320" lry="1403" type="textblock" ulx="577" uly="1294">
        <line lrx="2320" lry="1403" ulx="577" uly="1294">verwachſen. Bey manchen Perſonen findet man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="1758" type="textblock" ulx="594" uly="1434">
        <line lrx="2318" lry="1522" ulx="598" uly="1434">Steine, die ſo groß ſind, daß man Beyſpiele</line>
        <line lrx="2312" lry="1641" ulx="595" uly="1555">von Steinen hat, welche die Groͤße der Kinder⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="1758" ulx="594" uly="1673">koͤpfe u. ſ. w. hatten, und faſt vier Pfund am</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="1878" type="textblock" ulx="574" uly="1784">
        <line lrx="2337" lry="1878" ulx="574" uly="1784">Gewichte betrugen. Es giebt Steine, die in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2475" type="textblock" ulx="525" uly="1900">
        <line lrx="2318" lry="1994" ulx="595" uly="1900">Mitte ein Loch haben, ober in welchen eine Rinne</line>
        <line lrx="2313" lry="2116" ulx="600" uly="2027">oder Hoͤhlung befindlich iſt, durch welche der</line>
        <line lrx="2309" lry="2245" ulx="595" uly="2130">hinzufließende Urin hindurchlaufen kann. Bald</line>
        <line lrx="2308" lry="2359" ulx="594" uly="2260">ſind ſie ganz glatt und wie geſchliffen, bald rauh,</line>
        <line lrx="2308" lry="2475" ulx="525" uly="2376">eckig, und voll von kleinen Erhebungen und ſpiz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="2602" type="textblock" ulx="598" uly="2494">
        <line lrx="2341" lry="2602" ulx="598" uly="2494">zigen Stacheln. In Anſehung der Feſtigkeit ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3305" type="textblock" ulx="591" uly="2610">
        <line lrx="2302" lry="2717" ulx="595" uly="2610">die meiſten Steine weich, und laſſen ſich wie</line>
        <line lrx="2302" lry="2833" ulx="600" uly="2729">Gyps zerreiben; zuweilen ſind ſie aber auch hart</line>
        <line lrx="2298" lry="2945" ulx="595" uly="2848">wie die Kieſelſteine, und wenn man mit einem</line>
        <line lrx="2296" lry="3067" ulx="594" uly="2961">Stahl daran ſchlaͤgt, ſo ſpringen Feuerfunken</line>
        <line lrx="2299" lry="3186" ulx="591" uly="3077">heraus. Auch in Anſehung ihrer Farbe ſind ſie</line>
        <line lrx="2301" lry="3305" ulx="591" uly="3184">ſehr verſchieden; einige ſind weißlich, gelblich;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="3414" type="textblock" ulx="538" uly="3311">
        <line lrx="2332" lry="3414" ulx="538" uly="3311">andre gruͤnlich, oder dunkel, ſchwarz u. ſ. f. ja.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="3530" type="textblock" ulx="585" uly="3403">
        <line lrx="2296" lry="3530" ulx="585" uly="3403">andre ſind ſo gar ein wenig durchſichtig. Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="3737" type="textblock" ulx="585" uly="3541">
        <line lrx="2355" lry="3737" ulx="585" uly="3541">Ournſteine ſchwimmen mehrentheils frey in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2296" lry="3733" type="textblock" ulx="2121" uly="3657">
        <line lrx="2296" lry="3733" ulx="2121" uly="3657">Bla⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2870" type="textblock" ulx="2461" uly="1583">
        <line lrx="2610" lry="1660" ulx="2476" uly="1583">oNo /</line>
        <line lrx="2610" lry="1774" ulx="2474" uly="1697">ſſe de</line>
        <line lrx="2605" lry="1910" ulx="2473" uly="1814">Wiltin</line>
        <line lrx="2604" lry="2029" ulx="2549" uly="1944">D</line>
        <line lrx="2604" lry="2148" ulx="2487" uly="2050">ſelan i⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2262" ulx="2497" uly="2186">f N</line>
        <line lrx="2609" lry="2390" ulx="2495" uly="2301">bis</line>
        <line lrx="2610" lry="2505" ulx="2461" uly="2413">uhneſin</line>
        <line lrx="2610" lry="2625" ulx="2463" uly="2524">fiige g</line>
        <line lrx="2610" lry="2742" ulx="2476" uly="2650">Gcſ</line>
        <line lrx="2610" lry="2870" ulx="2471" uly="2763">honnrif</line>
      </zone>
      <zone lrx="2511" lry="2354" type="textblock" ulx="2470" uly="2169">
        <line lrx="2483" lry="2353" ulx="2470" uly="2299">—</line>
        <line lrx="2493" lry="2354" ulx="2482" uly="2310">S=</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3105" type="textblock" ulx="2452" uly="2996">
        <line lrx="2610" lry="3105" ulx="2452" uly="2996">Aiutze</line>
      </zone>
      <zone lrx="2590" lry="3356" type="textblock" ulx="2463" uly="3132">
        <line lrx="2574" lry="3222" ulx="2510" uly="3132">Der</line>
        <line lrx="2590" lry="3356" ulx="2463" uly="3235">digſi⸗ ,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="253" type="page" xml:id="s_Jd26-3_253">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_253.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="139" lry="1766" type="textblock" ulx="0" uly="1445">
        <line lrx="123" lry="1534" ulx="0" uly="1445">1 1 n z</line>
        <line lrx="74" lry="1657" ulx="0" uly="1579">dük 4</line>
        <line lrx="139" lry="1766" ulx="7" uly="1686">Hie e 90</line>
      </zone>
      <zone lrx="142" lry="1872" type="textblock" ulx="78" uly="1811">
        <line lrx="142" lry="1872" ulx="78" uly="1811">R</line>
      </zone>
      <zone lrx="156" lry="2243" type="textblock" ulx="0" uly="1837">
        <line lrx="83" lry="1888" ulx="2" uly="1837">teine,</line>
        <line lrx="156" lry="2074" ulx="0" uly="1923">hat uak⸗</line>
        <line lrx="151" lry="2243" ulx="0" uly="2051">tr. i</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="2741" type="textblock" ulx="2" uly="2516">
        <line lrx="155" lry="2626" ulx="2" uly="2516">Nzfinn</line>
        <line lrx="160" lry="2741" ulx="26" uly="2639">ſen ſt⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="154" lry="2777" type="textblock" ulx="124" uly="2750">
        <line lrx="154" lry="2777" ulx="124" uly="2750">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="159" lry="2937" type="textblock" ulx="37" uly="2755">
        <line lrx="159" lry="2937" ulx="37" uly="2787">u⸗ t. 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="498" type="textblock" ulx="506" uly="367">
        <line lrx="2043" lry="498" ulx="506" uly="367">Won den innerlichen Krankheiten. 24 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="937" type="textblock" ulx="308" uly="579">
        <line lrx="2052" lry="712" ulx="309" uly="579">Blaſe herum; doch ſindet man, wie ich bemerkt</line>
        <line lrx="2049" lry="810" ulx="310" uly="714">habe, auch welche, die ſo feſt an den Waͤnden</line>
        <line lrx="2049" lry="937" ulx="308" uly="828">der Blaſe anliegen, daß ſie, wie in einer Capſel,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="1175" type="textblock" ulx="288" uly="950">
        <line lrx="2051" lry="1044" ulx="290" uly="950">eingeſchloſſen zu ſeyn ſcheinen. Man kann ſolche</line>
        <line lrx="2051" lry="1175" ulx="288" uly="1070">daher mit dem Catheter gar nicht finden, beſon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="1282" type="textblock" ulx="312" uly="1176">
        <line lrx="2052" lry="1282" ulx="312" uly="1176">ders wenn ſie ſich hinter der hinterwaͤrts gele⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="1520" type="textblock" ulx="293" uly="1306">
        <line lrx="2054" lry="1412" ulx="294" uly="1306">genen dretzeckigen Hervorragung *) angelegt ha⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="1520" ulx="293" uly="1425">ben, wie ich oͤfters ſelbſt geſehen habe, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="1639" type="textblock" ulx="310" uly="1541">
        <line lrx="2056" lry="1639" ulx="310" uly="1541">wovon man auch in den Schriften der Acade⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="1756" type="textblock" ulx="289" uly="1669">
        <line lrx="2057" lry="1756" ulx="289" uly="1669">mie der Wundarzneykunſt zu Paris im erſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="2121" type="textblock" ulx="313" uly="1790">
        <line lrx="2055" lry="1886" ulx="313" uly="1790">Theile auf der 399ſten Seite ein Beyſpiel leſen kann.</line>
        <line lrx="2059" lry="2009" ulx="454" uly="1902">Daß ie Blaſenſteine einen ordentlichen Kern</line>
        <line lrx="2058" lry="2121" ulx="322" uly="2015">haben iſt ſehr bekannt; man findet auch an deſſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="2495" type="textblock" ulx="295" uly="2134">
        <line lrx="2061" lry="2233" ulx="301" uly="2134">Statt Nadelſpitzen, Nadeln, Faͤden, Spitzen</line>
        <line lrx="2058" lry="2371" ulx="295" uly="2263">von? Wachskerzen, von bleyernen Sonden, und</line>
        <line lrx="2062" lry="2495" ulx="319" uly="2380">andre fremde Koͤrper, um welche herum ſich die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="2590" type="textblock" ulx="321" uly="2499">
        <line lrx="2065" lry="2590" ulx="321" uly="2499">ſteinige Materie nach und nach anlegt und fort⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="2702" type="textblock" ulx="286" uly="2599">
        <line lrx="2066" lry="2702" ulx="286" uly="2599">wäͤchſt. Enblich findet man auch Steine in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="3016" type="textblock" ulx="324" uly="2725">
        <line lrx="2068" lry="2824" ulx="326" uly="2725">Harnroͤhre oder außerhalb den Urinwegen, als</line>
        <line lrx="2065" lry="3016" ulx="324" uly="2856">z. B. in dem zelligen Gewebe des Mitteiſleiſches,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1185" lry="3062" type="textblock" ulx="322" uly="2954">
        <line lrx="1185" lry="3062" ulx="322" uly="2954">des Hodenſacks u. ſ. w.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="3218" type="textblock" ulx="485" uly="3041">
        <line lrx="2061" lry="3218" ulx="485" uly="3041">Der in den Nieren befindliche Sand oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="3376" type="textblock" ulx="301" uly="3174">
        <line lrx="2063" lry="3376" ulx="301" uly="3174">Grieß iſt, wie oben gedacht, nicht ſchwer wegzu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="3436" type="textblock" ulx="1215" uly="3323">
        <line lrx="2064" lry="3436" ulx="1215" uly="3323">Q 3 brin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2070" lry="3705" type="textblock" ulx="389" uly="3479">
        <line lrx="2070" lry="3613" ulx="389" uly="3479">„ Corpus trigonum, wie es unſer Verſaſſet gennt,</line>
        <line lrx="2069" lry="3705" ulx="468" uly="3590">S. die Mémoires de l- Academie des Sciences 1753.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1041" lry="3767" type="textblock" ulx="470" uly="3698">
        <line lrx="1041" lry="3767" ulx="470" uly="3698">P. I4. A. d. Neb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="254" type="page" xml:id="s_Jd26-3_254">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_254.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2320" lry="686" type="textblock" ulx="572" uly="552">
        <line lrx="2320" lry="686" ulx="572" uly="552">bringen; ganz anders aber iſt die Sache beſchaf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2364" lry="802" type="textblock" ulx="578" uly="709">
        <line lrx="2364" lry="802" ulx="578" uly="709">fen, wenn Steine von einer gewiſſen Groͤße und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="2005" type="textblock" ulx="545" uly="828">
        <line lrx="2318" lry="932" ulx="545" uly="828">beſondern Geſtalt in dieſen Theilen entſtanden</line>
        <line lrx="2318" lry="1042" ulx="548" uly="928">ſind und darinnen ſtecken. In dieſem Falle weiß</line>
        <line lrx="2314" lry="1166" ulx="576" uly="1066">man bis izt noch kein Mittel, dergleichen Steine</line>
        <line lrx="2315" lry="1284" ulx="582" uly="1171">herauszuſchaffen; und man kann daher nichts</line>
        <line lrx="2322" lry="1401" ulx="587" uly="1307">anders dabey thun, als auf Linderung der Zu⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="1525" ulx="584" uly="1419">faͤlle bedacht ſeyn. Es bleibt hier keine andre</line>
        <line lrx="2310" lry="1637" ulx="576" uly="1531">Zuflucht als der Nierenſchnitt (nephrotomia)</line>
        <line lrx="2311" lry="1757" ulx="574" uly="1654">übrig, woruͤber aber auch noch gar ſehr geſtritten</line>
        <line lrx="2306" lry="1869" ulx="574" uly="1774">wird. Es laͤßt ſich kaum denken, wie man ohne</line>
        <line lrx="2305" lry="2005" ulx="581" uly="1878">die augenſcheinlichſte Lebensgefahr in dieſen ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2363" lry="2107" type="textblock" ulx="578" uly="2023">
        <line lrx="2363" lry="2107" ulx="578" uly="2023">verſteckt liegenden Theilen einen Schnitt wagen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="3059" type="textblock" ulx="559" uly="2133">
        <line lrx="2304" lry="2239" ulx="571" uly="2133">koͤnne, ſo wenig als ſich einſehen laͤßt, wie man</line>
        <line lrx="2300" lry="2352" ulx="580" uly="2249">es machen wolle, den Ausfluß des Harns aus</line>
        <line lrx="2295" lry="2462" ulx="580" uly="2360">der verwundeten Niere zu hintertreiben, der</line>
        <line lrx="2298" lry="2607" ulx="581" uly="2464">nothwendig die Schließung der Narbe verhindern</line>
        <line lrx="2296" lry="2713" ulx="559" uly="2613">muß. Ueber dieſen Streit kann man den dritten</line>
        <line lrx="2294" lry="2828" ulx="566" uly="2725">Theil der Schriften der Pariſer Academie der</line>
        <line lrx="2292" lry="2950" ulx="570" uly="2832">Wundarzneykunſt nachleſen, worinnen viel ſeltene</line>
        <line lrx="2289" lry="3059" ulx="574" uly="2951">und merkwuͤrdige Bemerkungen daruͤber enthalten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2291" lry="3266" type="textblock" ulx="553" uly="3078">
        <line lrx="2291" lry="3241" ulx="555" uly="3078">ſind. 75 Wenn aber der i in dem Nierenbecken</line>
        <line lrx="2286" lry="3266" ulx="553" uly="3196">lie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="3582" type="textblock" ulx="599" uly="3407">
        <line lrx="2283" lry="3582" ulx="599" uly="3407">.„ Aus einer geſunden Niere geht dieſes ſchwerlich an;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2280" lry="3766" type="textblock" ulx="672" uly="3554">
        <line lrx="2280" lry="3727" ulx="672" uly="3554">hingegen hat man haufige Beyſpiele, daß, „weun in</line>
        <line lrx="2266" lry="3766" ulx="2009" uly="3681">deun</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="670" type="textblock" ulx="2498" uly="385">
        <line lrx="2597" lry="670" ulx="2498" uly="587">hende</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="905" type="textblock" ulx="2425" uly="707">
        <line lrx="2602" lry="806" ulx="2425" uly="707">Gros</line>
        <line lrx="2610" lry="905" ulx="2472" uly="827">Hern eie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1030" type="textblock" ulx="2465" uly="943">
        <line lrx="2610" lry="1030" ulx="2465" uly="943">he Harn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1143" type="textblock" ulx="2415" uly="1064">
        <line lrx="2610" lry="1143" ulx="2415" uly="1064">Iuſtände</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1267" type="textblock" ulx="2455" uly="1182">
        <line lrx="2610" lry="1267" ulx="2455" uly="1182">Waſſertti</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1507" type="textblock" ulx="2411" uly="1301">
        <line lrx="2610" lry="1396" ulx="2414" uly="1301">Offeßen</line>
        <line lrx="2600" lry="1507" ulx="2411" uly="1413">ſrifan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3304" type="textblock" ulx="2433" uly="1535">
        <line lrx="2610" lry="1630" ulx="2445" uly="1535">Ehine,</line>
        <line lrx="2610" lry="1752" ulx="2444" uly="1656">ſiſe gevec</line>
        <line lrx="2610" lry="1873" ulx="2444" uly="1775">Deſn d</line>
        <line lrx="2610" lry="1981" ulx="2455" uly="1893">ſin, Pe</line>
        <line lrx="2610" lry="2101" ulx="2462" uly="2010">Pißeer</line>
        <line lrx="2610" lry="2234" ulx="2459" uly="2129">N hen</line>
        <line lrx="2579" lry="2351" ulx="2446" uly="2246">en ſ,</line>
        <line lrx="2610" lry="2478" ulx="2436" uly="2369">itſic 8</line>
        <line lrx="2607" lry="2601" ulx="2437" uly="2485">Wſeti</line>
        <line lrx="2610" lry="2699" ulx="2449" uly="2612">Mrnehrt</line>
        <line lrx="2605" lry="2831" ulx="2449" uly="2718">Sten 1</line>
        <line lrx="2610" lry="2947" ulx="2440" uly="2833">ſehin ſin</line>
        <line lrx="2608" lry="3066" ulx="2433" uly="2953">Punß Iner.</line>
        <line lrx="2610" lry="3193" ulx="2436" uly="3075">n niche⸗</line>
        <line lrx="2599" lry="3304" ulx="2442" uly="3192">ſer hal</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3574" type="textblock" ulx="2458" uly="3396">
        <line lrx="2610" lry="3464" ulx="2458" uly="3396">—</line>
        <line lrx="2610" lry="3574" ulx="2500" uly="3478">ngfu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="3790" type="textblock" ulx="2510" uly="3584">
        <line lrx="2605" lry="3687" ulx="2510" uly="3584">4 ſer</line>
        <line lrx="2594" lry="3790" ulx="2570" uly="3727">4</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="255" type="page" xml:id="s_Jd26-3_255">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_255.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="183" lry="2121" type="textblock" ulx="0" uly="583">
        <line lrx="160" lry="670" ulx="0" uly="583">Eigelicr⸗</line>
        <line lrx="160" lry="787" ulx="0" uly="704">ſu biſeund</line>
        <line lrx="159" lry="904" ulx="2" uly="828">ſa aſinden</line>
        <line lrx="158" lry="1030" ulx="3" uly="944">ſerz ne;</line>
        <line lrx="153" lry="1154" ulx="1" uly="1065">glecgdn</line>
        <line lrx="164" lry="1261" ulx="0" uly="1185">n Me i</line>
        <line lrx="170" lry="1391" ulx="0" uly="1304">deun KN)</line>
        <line lrx="169" lry="1505" ulx="0" uly="1426">ir in n</line>
        <line lrx="176" lry="1763" ulx="0" uly="1667">uegein</line>
        <line lrx="181" lry="1878" ulx="0" uly="1785"> Ntahe</line>
        <line lrx="157" lry="2009" ulx="0" uly="1910">hr N</line>
        <line lrx="183" lry="2121" ulx="0" uly="2037">1 Etrt ℳ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="497" type="textblock" ulx="487" uly="321">
        <line lrx="2042" lry="497" ulx="487" uly="321">Von den innerlichen Kranktheiten. 247</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="3160" type="textblock" ulx="303" uly="529">
        <line lrx="2072" lry="651" ulx="310" uly="529">liegende Stein etwas rund und noch nicht ſo</line>
        <line lrx="2045" lry="776" ulx="307" uly="624">gar groß iſt, ſo nimmt ihn der vorbeyfließende</line>
        <line lrx="2041" lry="886" ulx="303" uly="750">Harn leicht mit ſich fort, und treibet ihn durch</line>
        <line lrx="2046" lry="1008" ulx="307" uly="881">die Harngaͤnge in die Blaſe herab. Bey dieſen</line>
        <line lrx="2048" lry="1120" ulx="305" uly="1004">Umſtaͤnden iſt nichts wirkſamer, als fleißiges</line>
        <line lrx="2049" lry="1242" ulx="303" uly="1125">Waſſertrinken; da denn der in vollen Stroͤmen</line>
        <line lrx="2049" lry="1357" ulx="309" uly="1220">abfließende Urin dieſen fremden Koͤrper mit ſich</line>
        <line lrx="2049" lry="1478" ulx="309" uly="1361">fortreißen kann. Man hat daher Beyſpiele, daß</line>
        <line lrx="2047" lry="1597" ulx="305" uly="1470">Steine, die ſo groß wie die Oliven oder Haſel⸗</line>
        <line lrx="2043" lry="1716" ulx="307" uly="1597">nuͤſſe geweſen, auf dieſe Art abgegangen ſind.</line>
        <line lrx="2052" lry="1840" ulx="309" uly="1722">Dieſen Endzweck befoͤrdern auch erweichende Kly⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="1952" ulx="313" uly="1844">ſtiere, Baͤder u. d. g. Bisweilen ſezt ſich ein</line>
        <line lrx="2048" lry="2072" ulx="317" uly="1958">groͤßerer Stein, den die zuſammenziehende Kraft</line>
        <line lrx="2052" lry="2191" ulx="318" uly="2068">der Harnroͤhre nicht fortdraͤngen kann, in der⸗</line>
        <line lrx="2065" lry="2309" ulx="318" uly="2175">ſelben feſt, und hemmt den Abgang des Urins</line>
        <line lrx="2054" lry="2433" ulx="314" uly="2311">gaͤnzlich. In dieſem Falle kann durch ſehr vieles</line>
        <line lrx="2057" lry="2557" ulx="316" uly="2418">Waſſertrinken, wodurch der Abfluß des Urins</line>
        <line lrx="2058" lry="2670" ulx="319" uly="2533">vermehrt wird, der Druck deſſelben auf den</line>
        <line lrx="2062" lry="2782" ulx="323" uly="2633">Stein ſo ſtark werden, daß er dieſe Hinderniß zu</line>
        <line lrx="2059" lry="2894" ulx="322" uly="2787">heben im Stande iſt. Hilft aber dieſes nichts,</line>
        <line lrx="2075" lry="3014" ulx="314" uly="2883">ſo muß man ohne Verzug die Harnroͤhre aufſchnei⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="3160" ulx="316" uly="3027">den, welches gar leicht angehet, und mit keiner</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="3336" type="textblock" ulx="330" uly="3152">
        <line lrx="1902" lry="3336" ulx="330" uly="3152">Gefahr verknuͤßſt iſt.</line>
        <line lrx="2068" lry="3318" ulx="1245" uly="3232">O4 Daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2131" lry="3715" type="textblock" ulx="459" uly="3364">
        <line lrx="2131" lry="3514" ulx="459" uly="3364">den Nieren ein Eitergeſchwaͤr entſtanden iſt, und es</line>
        <line lrx="2073" lry="3670" ulx="476" uly="3534">ſich aͤußerlich geoͤrnet hat, Steine dadurch abgegangen</line>
        <line lrx="1001" lry="3715" ulx="479" uly="3643">ſind. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="256" type="page" xml:id="s_Jd26-3_256">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_256.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1792" lry="497" type="textblock" ulx="554" uly="347">
        <line lrx="1792" lry="497" ulx="554" uly="347">248 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="1279" type="textblock" ulx="567" uly="579">
        <line lrx="2299" lry="691" ulx="726" uly="579">Daß bey dem weiblichen Geſchlechte die</line>
        <line lrx="2296" lry="804" ulx="567" uly="702">Steine leichter als bey den Mannsperſonen fort⸗</line>
        <line lrx="2295" lry="935" ulx="570" uly="825">zugehen pflegen, iſt ſehr bekannt; und man hat</line>
        <line lrx="2294" lry="1043" ulx="573" uly="930">ſogar ein Beyſpiel, daß von einer funfßzigjaͤhri⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="1164" ulx="578" uly="1048">gen Frau ein Stein, der vier Loth ſchwer war,</line>
        <line lrx="1863" lry="1279" ulx="584" uly="1179">durch die Harnroͤhre abgegangen iſt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="3630" type="textblock" ulx="519" uly="1412">
        <line lrx="2295" lry="1519" ulx="743" uly="1412">Waͤchſt ein in der Blaſe liegender Stein zu</line>
        <line lrx="2293" lry="1634" ulx="545" uly="1525">einer gewiſſen Groͤße an, und kann man nicht</line>
        <line lrx="2288" lry="1754" ulx="578" uly="1652">hoffen, daß er von freyen Stuͤcken abgehen wer⸗</line>
        <line lrx="2300" lry="1890" ulx="580" uly="1766">de: ſo pflegen die Aerzte ihre Hauptſorge auf</line>
        <line lrx="2289" lry="1990" ulx="576" uly="1892">die Milderung der Zufaͤlle zu richten, und zu</line>
        <line lrx="2285" lry="2105" ulx="519" uly="1984">dieſer Abſicht Klyſtiere, Einſpritzungen in die</line>
        <line lrx="2284" lry="2223" ulx="572" uly="2126">Harnroͤhre und allerley Arten von aͤußerlichen</line>
        <line lrx="2276" lry="2343" ulx="576" uly="2235">Erweichungsmitteln, nebſt innerlichen, ſchmerz⸗</line>
        <line lrx="2276" lry="2460" ulx="577" uly="2366">ſtillenden Mitteln und einem ſchicklichen Ver⸗</line>
        <line lrx="2277" lry="2602" ulx="575" uly="2480">halten zu verordnen, und wenn endlich die</line>
        <line lrx="2278" lry="2719" ulx="574" uly="2582">Schmerzen allzuheftig ſind, den Steinſchnitt zu</line>
        <line lrx="2274" lry="2822" ulx="571" uly="2714">unternehmen, welcher auf Befehl Ludwigs des</line>
        <line lrx="2271" lry="2955" ulx="573" uly="2838">Eilften, Koͤnigs von Frankreich „zuerſt zu Pa⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="3053" ulx="563" uly="2955">ris im Jahre 1474 an einem zum Tode verur⸗</line>
        <line lrx="2267" lry="3169" ulx="561" uly="3059">theilten Miſſethaͤter mit dem gluͤcklichſten Er⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="3300" ulx="553" uly="3190">folge verſucht worden iſt, der durch dieſe un⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="3403" ulx="558" uly="3300">erhoͤrte Probe ſowohl von einer ſchreckhaften</line>
        <line lrx="2266" lry="3526" ulx="549" uly="3417">Krankheit als auch von der Lebensſtrafe befreyet</line>
        <line lrx="2262" lry="3630" ulx="547" uly="3551">“ wur⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2367" type="textblock" ulx="2456" uly="613">
        <line lrx="2610" lry="695" ulx="2483" uly="613">Kurbe</line>
        <line lrx="2610" lry="811" ulx="2478" uly="745">nmn, t</line>
        <line lrx="2610" lry="934" ulx="2472" uly="852">fochen g</line>
        <line lrx="2610" lry="1038" ulx="2466" uly="972">endern d</line>
        <line lrx="2610" lry="1156" ulx="2464" uly="1088">lithotom</line>
        <line lrx="2610" lry="1295" ulx="2465" uly="1204">Wunder</line>
        <line lrx="2610" lry="1413" ulx="2468" uly="1321">len, die</line>
        <line lrx="2610" lry="1521" ulx="2456" uly="1455">len, un⸗</line>
        <line lrx="2597" lry="1641" ulx="2457" uly="1559">luſerder</line>
        <line lrx="2610" lry="1767" ulx="2457" uly="1682">nc ger n</line>
        <line lrx="2610" lry="1896" ulx="2459" uly="1795">Gag</line>
        <line lrx="2609" lry="2013" ulx="2476" uly="1917">lach gic</line>
        <line lrx="2610" lry="2130" ulx="2479" uly="2029">htnin</line>
        <line lrx="2609" lry="2242" ulx="2527" uly="2156">Ift 1</line>
        <line lrx="2610" lry="2367" ulx="2459" uly="2265">Aenfon</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3587" type="textblock" ulx="2479" uly="2740">
        <line lrx="2610" lry="2828" ulx="2513" uly="2740">M</line>
        <line lrx="2610" lry="2928" ulx="2529" uly="2867">Uuter</line>
        <line lrx="2610" lry="3041" ulx="2519" uly="2974">lon hen</line>
        <line lrx="2610" lry="3153" ulx="2514" uly="3079">ken ſe</line>
        <line lrx="2596" lry="3265" ulx="2512" uly="3179">ſief,</line>
        <line lrx="2610" lry="3368" ulx="2517" uly="3296">ffinte</line>
        <line lrx="2608" lry="3473" ulx="2479" uly="3407">(Eebee</line>
        <line lrx="2610" lry="3587" ulx="2531" uly="3503">utee</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3688" type="textblock" ulx="2541" uly="3605">
        <line lrx="2610" lry="3688" ulx="2541" uly="3605">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3799" type="textblock" ulx="2577" uly="3727">
        <line lrx="2608" lry="3799" ulx="2577" uly="3727">N</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="257" type="page" xml:id="s_Jd26-3_257">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_257.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="144" lry="1168" type="textblock" ulx="0" uly="602">
        <line lrx="143" lry="685" ulx="0" uly="602">Hichte Ne</line>
        <line lrx="144" lry="806" ulx="1" uly="725">tnn ſort</line>
        <line lrx="143" lry="926" ulx="2" uly="846">mmhet</line>
        <line lrx="143" lry="1168" ulx="0" uly="1089">ſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="1529" type="textblock" ulx="0" uly="1444">
        <line lrx="193" lry="1529" ulx="0" uly="1444">nir it4</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="2056" type="textblock" ulx="0" uly="1566">
        <line lrx="156" lry="1645" ulx="0" uly="1566">mn on it</line>
        <line lrx="163" lry="1774" ulx="0" uly="1691">agcha</line>
        <line lrx="168" lry="1889" ulx="5" uly="1802">humfegs</line>
        <line lrx="142" lry="2056" ulx="2" uly="1928">chen .</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="3349" type="textblock" ulx="0" uly="2658">
        <line lrx="168" lry="2877" ulx="0" uly="2658">*</line>
        <line lrx="68" lry="2974" ulx="3" uly="2923">,</line>
        <line lrx="157" lry="3097" ulx="56" uly="3015">NtN</line>
        <line lrx="65" lry="3179" ulx="4" uly="3057">4</line>
        <line lrx="170" lry="3349" ulx="12" uly="3167">. . n</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="3471" type="textblock" ulx="0" uly="3362">
        <line lrx="173" lry="3471" ulx="0" uly="3362">. gechef</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="505" type="textblock" ulx="513" uly="361">
        <line lrx="2049" lry="505" ulx="513" uly="361">Von den innerlichen Krankheiten. 249</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="708" type="textblock" ulx="283" uly="571">
        <line lrx="2054" lry="708" ulx="283" uly="571">wurde. *) Es iſt jedoch dieſe Operation, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="1427" type="textblock" ulx="309" uly="710">
        <line lrx="2054" lry="816" ulx="309" uly="710">man, wie bekannt, auf verſchiedene Arten zu</line>
        <line lrx="2057" lry="937" ulx="311" uly="817">machen pflegt, nicht ohne Gefahr, obgleich unter</line>
        <line lrx="2061" lry="1050" ulx="312" uly="938">andern der bekannte Frere Cosme, Erfinder des</line>
        <line lrx="2065" lry="1161" ulx="315" uly="1059">lithotome caché, und andre rechtſchaffene große</line>
        <line lrx="2067" lry="1282" ulx="313" uly="1180">Wundaͤrzte ſich alle mögliche Muͤhe gegeben ha⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1427" ulx="319" uly="1295">ben, dieſelbe zur groͤßten Vollkommenheit zu brin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1532" type="textblock" ulx="318" uly="1402">
        <line lrx="2066" lry="1532" ulx="318" uly="1402">gen, und allen dabey vorfallenden gefaͤhrlichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="1634" type="textblock" ulx="324" uly="1549">
        <line lrx="2068" lry="1634" ulx="324" uly="1549">Umſtaͤnden vorzubeugen. Demohnerachtet ſterben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="1774" type="textblock" ulx="287" uly="1655">
        <line lrx="2069" lry="1774" ulx="287" uly="1655">noch gar viele an dieſer Operation; und iſt der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="2117" type="textblock" ulx="325" uly="1784">
        <line lrx="2070" lry="1882" ulx="325" uly="1784">Stein zu groß, ſo kann man ihn nicht einmal</line>
        <line lrx="2068" lry="2008" ulx="335" uly="1904">nach geſchehener Oefnung herausnehmen. Und</line>
        <line lrx="2072" lry="2117" ulx="335" uly="2000">doch bringen die allzuſtarken Schmerzen die Kran⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="2295" type="textblock" ulx="305" uly="2116">
        <line lrx="2074" lry="2295" ulx="305" uly="2116">ken oft dazu, daß ſie ſich dieſer gefaͤhrlichen</line>
      </zone>
      <zone lrx="1418" lry="2407" type="textblock" ulx="338" uly="2247">
        <line lrx="1418" lry="2407" ulx="338" uly="2247">Operation unterwerfen muͤſſen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="2518" type="textblock" ulx="1128" uly="2402">
        <line lrx="2081" lry="2518" ulx="1128" uly="2402">Es</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="2625" type="textblock" ulx="1479" uly="2610">
        <line lrx="2081" lry="2625" ulx="1479" uly="2610">— = E= 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="3759" type="textblock" ulx="346" uly="2717">
        <line lrx="2089" lry="2795" ulx="426" uly="2717">*) Nach der gemeinen Meynung iſt dieſe Geſchichte, die</line>
        <line lrx="2116" lry="2904" ulx="489" uly="2820">unter andern Pareus Lib. XXIII. cap. 19. erzaͤhlet,</line>
        <line lrx="2095" lry="3010" ulx="423" uly="2924">von dem Nierenſchnitt zu verſtehen. — Andre erklä⸗</line>
        <line lrx="2094" lry="3126" ulx="488" uly="3032">ren ſie von dem Steinſchnitt mit der großen Geraͤth⸗</line>
        <line lrx="2096" lry="3235" ulx="489" uly="3148">ſchaft, der aber wahrſcheinlicher Weiſe etwas ſpäter</line>
        <line lrx="2095" lry="3337" ulx="499" uly="3252">erfunden worden iſt. Man ſehe hieruͤber die Mem.</line>
        <line lrx="2099" lry="3434" ulx="497" uly="3343">de l'Acad. de Chirurg. T. VIII. p. 190. der kleinen</line>
        <line lrx="2099" lry="3554" ulx="346" uly="3449">Ausgabe und Guüͤnz in Platneri Chirurgia §. 1356. in</line>
        <line lrx="2099" lry="3696" ulx="501" uly="3558">der Anmerkung. Einige ziehen die ganze Geſchichte</line>
        <line lrx="1201" lry="3759" ulx="499" uly="3680">in Zweifel. A. d. eb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="258" type="page" xml:id="s_Jd26-3_258">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_258.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1799" lry="519" type="textblock" ulx="571" uly="304">
        <line lrx="1799" lry="519" ulx="571" uly="304">2579 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="1375" type="textblock" ulx="520" uly="505">
        <line lrx="2335" lry="674" ulx="731" uly="505">Es giebt aber auch Arzneyen, welche in den</line>
        <line lrx="2296" lry="789" ulx="557" uly="665">Schriften der Aerzte als bewaͤhrte ſteinabtreibe de</line>
        <line lrx="2291" lry="909" ulx="559" uly="777">Mittel gar ſehr angeprieſen werden, fuͤr deren</line>
        <line lrx="2289" lry="1006" ulx="560" uly="915">Wirkung ich aber nicht haften mag. Hieher ge⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="1143" ulx="545" uly="1018">hoͤren z. B. das heidniſche Wundkraut (virga</line>
        <line lrx="2287" lry="1271" ulx="560" uly="1136">aurea), die Juͤdenkirſchen (alkekengi), die Zwie⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="1375" ulx="520" uly="1274">beln, der Meerrettig, der Citronenſaft, die ame⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="1499" type="textblock" ulx="557" uly="1380">
        <line lrx="2295" lry="1499" ulx="557" uly="1380">ricaniſche Grießwurzel (pareira brava) und das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2275" lry="2221" type="textblock" ulx="531" uly="1513">
        <line lrx="2275" lry="1703" ulx="560" uly="1513">Grießholz (lignum nephriticum). Man ered</line>
        <line lrx="2267" lry="1720" ulx="557" uly="1627">net auch zu dieſem Behuf die mineraliſchen Waſſer</line>
        <line lrx="2272" lry="1867" ulx="552" uly="1653">von Bareges, Bourbon, Paſſy und andre Ge</line>
        <line lrx="2273" lry="1964" ulx="550" uly="1871">ſundbrunnen mit dem beſten Erfolg. Selbige</line>
        <line lrx="2273" lry="2089" ulx="531" uly="1964">zeigen ſich aber in der Fortſchaffung des Grießes</line>
        <line lrx="2268" lry="2221" ulx="545" uly="2103">weit wirkſamer, als bey der Zermalmung der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="2339" type="textblock" ulx="542" uly="2217">
        <line lrx="2325" lry="2339" ulx="542" uly="2217">Steine. Der beruͤhmte von Haen preiſet die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2276" lry="3386" type="textblock" ulx="428" uly="2341">
        <line lrx="2264" lry="2434" ulx="541" uly="2341">Baͤrentraube (uva urſi) gar ſehr an; ob aber die</line>
        <line lrx="2262" lry="2560" ulx="428" uly="2465">Linderung der Schmerzen nicht vielmehr dem in</line>
        <line lrx="2259" lry="2669" ulx="505" uly="2568">die Urinblaſe eingeſprizten Leinöl und den zu glei⸗</line>
        <line lrx="2259" lry="2820" ulx="536" uly="2695">cher Zeit gebrauchten Opiaten, als der Baͤren⸗</line>
        <line lrx="2252" lry="2906" ulx="534" uly="2820">traube, zuzuſchreiben ſey, iſt noch nicht ausge⸗</line>
        <line lrx="2243" lry="3028" ulx="529" uly="2938">macht und muß erſt naͤher unterſucht werden.</line>
        <line lrx="2250" lry="3147" ulx="526" uly="3053">Ueberdem geſteht der Herr von Saen ſelbſt, daß</line>
        <line lrx="2276" lry="3263" ulx="526" uly="3172">der Stein nach langem Gebrauche dieſes Mittels</line>
        <line lrx="2247" lry="3386" ulx="515" uly="3276">unveraͤndert bleibe; und es kommen die Zufaͤlle,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2245" lry="3697" type="textblock" ulx="507" uly="3385">
        <line lrx="2245" lry="3518" ulx="512" uly="3385">nachdem ſie zu verſchiedenenmalen nachg elaſſen,</line>
        <line lrx="2244" lry="3697" ulx="507" uly="3507">wohl ndh heftiger wieder zuruͤck, Auch wird von den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2266" lry="3716" type="textblock" ulx="2088" uly="3641">
        <line lrx="2266" lry="3716" ulx="2088" uly="3641">Neu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1654" type="textblock" ulx="2454" uly="613">
        <line lrx="2607" lry="688" ulx="2487" uly="613">ernb</line>
        <line lrx="2610" lry="815" ulx="2482" uly="732">ſt ſowol</line>
        <line lrx="2610" lry="936" ulx="2477" uly="853">Eirſpritz</line>
        <line lrx="2610" lry="1055" ulx="2471" uly="972">ſot ſchor</line>
        <line lrx="2610" lry="1175" ulx="2467" uly="1095">ſchen D</line>
        <line lrx="2610" lry="1298" ulx="2476" uly="1229">gang</line>
        <line lrx="2600" lry="1418" ulx="2482" uly="1332">c ſi⸗</line>
        <line lrx="2596" lry="1536" ulx="2468" uly="1450">NMſache</line>
        <line lrx="2610" lry="1654" ulx="2454" uly="1572">leſciehn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1780" type="textblock" ulx="2401" uly="1688">
        <line lrx="2610" lry="1780" ulx="2401" uly="1688">uunt gene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3094" type="textblock" ulx="2445" uly="1807">
        <line lrx="2610" lry="1894" ulx="2454" uly="1807">Rlat d</line>
        <line lrx="2610" lry="2022" ulx="2468" uly="1925">ſhens en</line>
        <line lrx="2610" lry="2140" ulx="2468" uly="2051">h h</line>
        <line lrx="2572" lry="2253" ulx="2467" uly="2162">initfe</line>
        <line lrx="2610" lry="2375" ulx="2453" uly="2296">ſilen re</line>
        <line lrx="2610" lry="2503" ulx="2449" uly="2407">nd de</line>
        <line lrx="2599" lry="2621" ulx="2458" uly="2517">dar def</line>
        <line lrx="2606" lry="2726" ulx="2471" uly="2645">ſenelnet</line>
        <line lrx="2609" lry="2846" ulx="2462" uly="2752">lißt Ee⸗</line>
        <line lrx="2606" lry="2976" ulx="2455" uly="2876">fen ae</line>
        <line lrx="2610" lry="3094" ulx="2445" uly="2988">Etriit ykeit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3334" type="textblock" ulx="2389" uly="3101">
        <line lrx="2605" lry="3220" ulx="2437" uly="3101">ren ieſ</line>
        <line lrx="2610" lry="3334" ulx="2389" uly="3219">ſſ s</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="3568" type="textblock" ulx="2445" uly="3338">
        <line lrx="2607" lry="3451" ulx="2445" uly="3338">orden</line>
        <line lrx="2602" lry="3568" ulx="2469" uly="3455">me</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3692" type="textblock" ulx="2480" uly="3570">
        <line lrx="2608" lry="3692" ulx="2480" uly="3570">e he</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="259" type="page" xml:id="s_Jd26-3_259">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_259.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="145" lry="1128" type="textblock" ulx="0" uly="568">
        <line lrx="144" lry="638" ulx="3" uly="568">ict inden</line>
        <line lrx="144" lry="757" ulx="0" uly="687">Uiteidende</line>
        <line lrx="144" lry="876" ulx="0" uly="804">r dn</line>
        <line lrx="144" lry="1011" ulx="0" uly="927"> W</line>
        <line lrx="145" lry="1128" ulx="0" uly="1049">dhran m</line>
      </zone>
      <zone lrx="87" lry="1201" type="textblock" ulx="28" uly="1174">
        <line lrx="87" lry="1201" ulx="28" uly="1174">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="156" lry="1252" type="textblock" ulx="0" uly="1185">
        <line lrx="156" lry="1252" ulx="0" uly="1195">ARN</line>
      </zone>
      <zone lrx="139" lry="1212" type="textblock" ulx="79" uly="1168">
        <line lrx="139" lry="1206" ulx="111" uly="1168">W</line>
        <line lrx="128" lry="1212" ulx="79" uly="1191">Mi</line>
      </zone>
      <zone lrx="161" lry="1365" type="textblock" ulx="0" uly="1291">
        <line lrx="161" lry="1365" ulx="0" uly="1291">nſeft, Ncns</line>
      </zone>
      <zone lrx="203" lry="1495" type="textblock" ulx="0" uly="1413">
        <line lrx="203" lry="1495" ulx="0" uly="1413"> Nd</line>
      </zone>
      <zone lrx="156" lry="1608" type="textblock" ulx="8" uly="1526">
        <line lrx="156" lry="1608" ulx="8" uly="1532">Dn knd</line>
      </zone>
      <zone lrx="133" lry="3085" type="textblock" ulx="4" uly="2970">
        <line lrx="133" lry="3011" ulx="48" uly="2970">4 ce</line>
        <line lrx="87" lry="3085" ulx="4" uly="2970">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="17" lry="3323" type="textblock" ulx="0" uly="3303">
        <line lrx="17" lry="3323" ulx="0" uly="3303">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="141" lry="3695" type="textblock" ulx="0" uly="3580">
        <line lrx="141" lry="3639" ulx="51" uly="3580">pon</line>
        <line lrx="106" lry="3695" ulx="0" uly="3587">ſoind</line>
      </zone>
      <zone lrx="67" lry="3307" type="textblock" ulx="45" uly="3239">
        <line lrx="67" lry="3307" ulx="45" uly="3239">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="27" lry="3529" type="textblock" ulx="0" uly="3395">
        <line lrx="27" lry="3442" ulx="0" uly="3395">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="175" lry="3191" type="textblock" ulx="34" uly="3095">
        <line lrx="175" lry="3191" ulx="34" uly="3111">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="3285" type="textblock" ulx="110" uly="3193">
        <line lrx="180" lry="3285" ulx="110" uly="3193">Ptt</line>
      </zone>
      <zone lrx="182" lry="3547" type="textblock" ulx="23" uly="3439">
        <line lrx="182" lry="3547" ulx="23" uly="3439">tgeeſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="3621" type="textblock" ulx="151" uly="3557">
        <line lrx="162" lry="3621" ulx="151" uly="3557">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="494" type="textblock" ulx="503" uly="337">
        <line lrx="2049" lry="494" ulx="503" uly="337">Von den innerlichen Kraneheiten. 21</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="2587" type="textblock" ulx="304" uly="566">
        <line lrx="2054" lry="681" ulx="304" uly="566">Neuern das aus Muſchelſchalen bereitete Kalchwaſ⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="808" ulx="308" uly="699">ſer ſowohl zum innerlichen Gebrauch als auch zu</line>
        <line lrx="2058" lry="923" ulx="312" uly="817">Einſpritzungen in die Blaſe ſehr gelobt; und man</line>
        <line lrx="2061" lry="1048" ulx="314" uly="933">hat ſchon unzaͤhlige Beyſpiele von der unvergleich⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="1164" ulx="312" uly="1054">lichen Wirkung dieſes Waſſers, welche doch ſo viel</line>
        <line lrx="2108" lry="1286" ulx="323" uly="1175">ganz zuverlaͤſſig darthun, daß es voͤllig unſchaͤd⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="1403" ulx="323" uly="1299">lich iſt; aber auch hiermit muͤſſen noch fernere</line>
        <line lrx="2064" lry="1515" ulx="323" uly="1412">Verſuche angeſtellt werden. Ferner iſt unter den</line>
        <line lrx="2066" lry="1635" ulx="319" uly="1532">verſchiedenen ſeit einigen Jahren oͤffentlich be⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="1756" ulx="324" uly="1649">kannt gemachten den ſteinzermalmenden Mitteln</line>
        <line lrx="2069" lry="1868" ulx="322" uly="1773">vielleicht das vorzuͤglichſte das von der Ste⸗</line>
        <line lrx="2072" lry="1995" ulx="331" uly="1888">phens erfundene, welches meiſtens aus Seife</line>
        <line lrx="2073" lry="2107" ulx="332" uly="2011">und Kalch beſtehet. Man hat wider ſelbiges ſtarke</line>
        <line lrx="2078" lry="2225" ulx="335" uly="2137">Einwuͤrfe gemacht; es iſt aber nach vielen ge⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="2344" ulx="334" uly="2253">nauen praktiſchen Erfahrungen bewaͤhrt gefunden</line>
        <line lrx="2077" lry="2469" ulx="334" uly="2369">und bey ſorgfaͤltiger Bemerkung entdeckt wor⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="2587" ulx="340" uly="2483">den, daß es die weichen oder gypsartigen Steine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2123" lry="2703" type="textblock" ulx="300" uly="2591">
        <line lrx="2123" lry="2703" ulx="300" uly="2591">zermalmet, harte und kieſige hingegen unberuͤhrt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2101" lry="3052" type="textblock" ulx="333" uly="2712">
        <line lrx="2101" lry="2817" ulx="333" uly="2712">laͤßt. Es iſt daher kein Wunder, daß die groͤß⸗</line>
        <line lrx="2092" lry="2932" ulx="341" uly="2836">ten Aerzte eben deswegen viele und vergebliche</line>
        <line lrx="2091" lry="3052" ulx="337" uly="2956">Streitigkeiten untereinander gefuͤhret haben, weil</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="3174" type="textblock" ulx="317" uly="3075">
        <line lrx="2091" lry="3174" ulx="317" uly="3075">ihnen dieſer Unterſchied nicht bekannt geweſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="3290" type="textblock" ulx="350" uly="3190">
        <line lrx="2088" lry="3290" ulx="350" uly="3190">iſt; ja es iſt ſo gar von vielen gaͤnzlich verwor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="3402" type="textblock" ulx="310" uly="3308">
        <line lrx="2089" lry="3402" ulx="310" uly="3308">fen worden, worunter ich auch den beruͤhmten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2098" lry="3743" type="textblock" ulx="360" uly="3424">
        <line lrx="2098" lry="3515" ulx="360" uly="3424">Mead mit rechnen muß. Ohne mich aber in alle</line>
        <line lrx="2091" lry="3653" ulx="367" uly="3544">dieſe Streitigkeiten, welche auch nicht das min⸗</line>
        <line lrx="2095" lry="3743" ulx="1943" uly="3665">deſte</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="260" type="page" xml:id="s_Jd26-3_260">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_260.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2310" lry="3288" type="textblock" ulx="513" uly="552">
        <line lrx="2310" lry="685" ulx="540" uly="552">deſte zur Eroͤrterung der Sache beytragen, ein⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="804" ulx="529" uly="698">zulaſſen, will ich dasjenige, was ich aus eigner</line>
        <line lrx="2302" lry="924" ulx="534" uly="795">Erfahrung bavon bemerkt habe, aufrichtig anzeigen,</line>
        <line lrx="2299" lry="1030" ulx="571" uly="911">und zuvoͤrderſt die Geſchichte eines Kranken er⸗</line>
        <line lrx="2295" lry="1178" ulx="567" uly="1040">zaͤhlen, der ſchon lange und ſehr heftig vom</line>
        <line lrx="2291" lry="1289" ulx="569" uly="1176">Steine gemartert, aber ganz gewiß durch dieſes</line>
        <line lrx="2295" lry="1394" ulx="539" uly="1280">den Stein zermalmende Arzneymittel dem Dode</line>
        <line lrx="1428" lry="1509" ulx="568" uly="1413">entriſſen wurde.</line>
        <line lrx="2289" lry="1634" ulx="739" uly="1527">Ein angeſehener Mann von funfzig Jahren,</line>
        <line lrx="2286" lry="1755" ulx="559" uly="1656">der von einem ſchleichenden Fieber und von dem</line>
        <line lrx="2284" lry="1869" ulx="562" uly="1756">Blaſenſtein heftig geplaget ward, verlangte ſehn⸗</line>
        <line lrx="2279" lry="1987" ulx="554" uly="1889">lich, daß man ihm den Stein ſchneiden moͤchte.</line>
        <line lrx="2282" lry="2105" ulx="547" uly="1999">Der Urin gieng bereits ſehr lange tropfenweiſe</line>
        <line lrx="2276" lry="2225" ulx="551" uly="2128">und unaufhoͤrlich ab, alle Eßluſt war weggefal⸗</line>
        <line lrx="2272" lry="2342" ulx="552" uly="2249">len, und die immer mehr zunehmenden Schmer⸗</line>
        <line lrx="2268" lry="2480" ulx="553" uly="2369">zen verſtatteten ihm nicht zu ſchlafen, daß er</line>
        <line lrx="2269" lry="2586" ulx="549" uly="2486">daher von allen Kraͤften kam, und es mit ihm</line>
        <line lrx="2266" lry="2696" ulx="547" uly="2576">bald zum Ende gieng. Unter dieſen Umſtaͤnden,</line>
        <line lrx="2264" lry="2809" ulx="544" uly="2717">und da man ſchon oft den Stein mit dem Ca⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="2932" ulx="542" uly="2831">theter gefuͤhlet hatte, ſchlug ich ihm wider ſeinen</line>
        <line lrx="2252" lry="3077" ulx="536" uly="2952">Willen das eben eingefuͤhrte engliſche den Stein</line>
        <line lrx="2252" lry="3172" ulx="513" uly="3058">zermalmende Mittel vor, und ließ ihn ſelbiges</line>
        <line lrx="2251" lry="3288" ulx="534" uly="3187">ſo bald als moͤglich gebrauchen. Schon in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="718" lry="478" type="textblock" ulx="551" uly="356">
        <line lrx="718" lry="478" ulx="551" uly="356">252</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="3403" type="textblock" ulx="524" uly="3313">
        <line lrx="2331" lry="3403" ulx="524" uly="3313">zweelen Monate ſpuͤrte er einige Erleichterung,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2246" lry="3750" type="textblock" ulx="489" uly="3415">
        <line lrx="2246" lry="3535" ulx="491" uly="3415">in dem dritten wurde es noch beſſer mit ihm, in</line>
        <line lrx="2241" lry="3671" ulx="489" uly="3541">dem vierten ſezte die Krankheit noch laͤnger aus</line>
        <line lrx="2238" lry="3750" ulx="2115" uly="3664">und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="485" type="textblock" ulx="2599" uly="460">
        <line lrx="2610" lry="485" ulx="2599" uly="460">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2246" type="textblock" ulx="2444" uly="603">
        <line lrx="2610" lry="669" ulx="2499" uly="603">Nde</line>
        <line lrx="2610" lry="803" ulx="2444" uly="721">h lin</line>
        <line lrx="2610" lry="913" ulx="2488" uly="840"> More</line>
        <line lrx="2610" lry="1046" ulx="2481" uly="962">6 gieng</line>
        <line lrx="2600" lry="1153" ulx="2476" uly="1077">ſt Wer</line>
        <line lrx="2603" lry="1284" ulx="2479" uly="1200">indee</line>
        <line lrx="2610" lry="1397" ulx="2494" uly="1314">ſn n</line>
        <line lrx="2610" lry="1529" ulx="2483" uly="1436">y wi</line>
        <line lrx="2610" lry="1639" ulx="2465" uly="1566">un Stan</line>
        <line lrx="2610" lry="1761" ulx="2461" uly="1674">Ulteit dr</line>
        <line lrx="2609" lry="1880" ulx="2459" uly="1797">lf nudde</line>
        <line lrx="2610" lry="2007" ulx="2468" uly="1910">Prere</line>
        <line lrx="2610" lry="2129" ulx="2473" uly="2037">Nhertich</line>
        <line lrx="2610" lry="2246" ulx="2470" uly="2151">nſſne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2365" type="textblock" ulx="2390" uly="2273">
        <line lrx="2610" lry="2365" ulx="2390" uly="2273"> de gr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2963" type="textblock" ulx="2447" uly="2380">
        <line lrx="2606" lry="2485" ulx="2447" uly="2380">tn  d Nd</line>
        <line lrx="2610" lry="2595" ulx="2449" uly="2499">l gienne</line>
        <line lrx="2610" lry="2723" ulx="2462" uly="2618">Rben ul</line>
        <line lrx="2603" lry="2963" ulx="2447" uly="2748">Menen .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="3082" type="textblock" ulx="2497" uly="2882">
        <line lrx="2607" lry="3082" ulx="2497" uly="2882">“ un</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3689" type="textblock" ulx="2438" uly="3094">
        <line lrx="2607" lry="3200" ulx="2438" uly="3094">nee e</line>
        <line lrx="2610" lry="3324" ulx="2439" uly="3202">ſofnie g</line>
        <line lrx="2610" lry="3456" ulx="2444" uly="3321">Ntini</line>
        <line lrx="2610" lry="3565" ulx="2457" uly="3449">Wugee</line>
        <line lrx="2607" lry="3689" ulx="2461" uly="3556">m 4</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="261" type="page" xml:id="s_Jd26-3_261">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_261.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="142" lry="1169" type="textblock" ulx="0" uly="611">
        <line lrx="82" lry="689" ulx="0" uly="611">et en</line>
        <line lrx="142" lry="807" ulx="2" uly="730">u iene</line>
        <line lrx="139" lry="1036" ulx="2" uly="970">Shn</line>
        <line lrx="139" lry="1169" ulx="0" uly="1090">N e</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="1404" type="textblock" ulx="0" uly="1324">
        <line lrx="162" lry="1404" ulx="0" uly="1324">il  R</line>
      </zone>
      <zone lrx="235" lry="2380" type="textblock" ulx="0" uly="1567">
        <line lrx="164" lry="1747" ulx="0" uly="1567">ge ſlen,</line>
        <line lrx="169" lry="1761" ulx="35" uly="1690">mn N</line>
        <line lrx="226" lry="1903" ulx="0" uly="1804">wnde e</line>
        <line lrx="175" lry="2014" ulx="0" uly="1927">Grida niht</line>
        <line lrx="172" lry="2149" ulx="0" uly="2039">“ iunte</line>
        <line lrx="204" lry="2257" ulx="0" uly="2177">er eintit</line>
        <line lrx="235" lry="2380" ulx="0" uly="2290">dn Sle</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="2225" type="textblock" ulx="137" uly="1934">
        <line lrx="166" lry="2225" ulx="137" uly="2159">=</line>
        <line lrx="176" lry="2117" ulx="158" uly="1934">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="498" type="textblock" ulx="486" uly="389">
        <line lrx="2050" lry="498" ulx="486" uly="389">Von den innerlichen Krankheiten. 253</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="1412" type="textblock" ulx="304" uly="575">
        <line lrx="2051" lry="688" ulx="305" uly="575">und er konnte den Urin eine ganze Stunde und</line>
        <line lrx="2053" lry="808" ulx="304" uly="699">noch laͤnger zuruͤckhalten, welches ihm ſeit vie⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="948" ulx="308" uly="827">len Monaten nicht moͤglich geweſen war. Kurz</line>
        <line lrx="2059" lry="1050" ulx="308" uly="936">es gieng vortreflich, und gegen den achten Mo⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1170" ulx="310" uly="1068">nat war er ſo vollkemmen geſund, daß nicht das</line>
        <line lrx="2059" lry="1282" ulx="311" uly="1171">mindeſte Ueberbleibſel ſeiner Krankheit mehr zu</line>
        <line lrx="2061" lry="1412" ulx="320" uly="1283">ſpuͤren war. Ich muß aber auch noch anmerken,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="1531" type="textblock" ulx="267" uly="1416">
        <line lrx="2061" lry="1531" ulx="267" uly="1416">daß waͤhrend der ganzen Cur unzaͤhlige Stuͤcke</line>
      </zone>
      <zone lrx="2121" lry="3755" type="textblock" ulx="315" uly="1546">
        <line lrx="2061" lry="1637" ulx="316" uly="1546">vom Steine, und eine leimige und gypsartige</line>
        <line lrx="2121" lry="1747" ulx="315" uly="1642">Materie durch den Urin mit fortgiengen. Hier⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1875" ulx="317" uly="1761">auf wurde derſelbe wieder waͤſſerig; und der</line>
        <line lrx="2055" lry="2000" ulx="320" uly="1901">Patiente konnte ihn, ſo wie in geſunden Tagen,</line>
        <line lrx="2057" lry="2116" ulx="324" uly="2000">ordentlich halten, und zu rechter Zeit ohne den</line>
        <line lrx="2068" lry="2226" ulx="325" uly="2127">mindeſten Schmerz laſſen. Die Eßluſt, der Schlaf</line>
        <line lrx="2061" lry="2346" ulx="321" uly="2244">und die Kraͤfte ſtellen ſich wieder ein, er wurde</line>
        <line lrx="2068" lry="2464" ulx="318" uly="2350">fett und ſtark, und ſah ſo wohl aus, als wenn</line>
        <line lrx="2066" lry="2570" ulx="322" uly="2470">ihm niemals etwas gefehlet haͤtte. Obgleich in</line>
        <line lrx="2068" lry="2716" ulx="328" uly="2587">dieſem Falle ni icht im mindeſten an einer vollkom⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="2824" ulx="323" uly="2697">menen Heilung zu zweifeln war, ſo hiett ich es</line>
        <line lrx="2067" lry="2923" ulx="322" uly="2817">doch nicht fuͤr undienlich, ihn mit dem Catheter</line>
        <line lrx="2073" lry="3042" ulx="325" uly="2955">oͤffentlich unterſuchen zu laſſen, da denn alle an⸗</line>
        <line lrx="2067" lry="3159" ulx="323" uly="3058">weſende Aerzte und Wundaͤrzte, und beſonders</line>
        <line lrx="2067" lry="3279" ulx="326" uly="3192">derjenige Wundarzt, der ſieben Monate vorher</line>
        <line lrx="2065" lry="3400" ulx="328" uly="3309">den Steinſchnitt bey ihm hatte machen ſollen,</line>
        <line lrx="2072" lry="3513" ulx="333" uly="3409">nach angeſtellten Unterſuchungen einhellig bekann⸗</line>
        <line lrx="2070" lry="3672" ulx="334" uly="3525">ten, daß gar kein Blaſenſtein mehr vorhanden</line>
        <line lrx="2068" lry="3755" ulx="1858" uly="3645">waͤre</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="262" type="page" xml:id="s_Jd26-3_262">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_262.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2323" lry="2134" type="textblock" ulx="532" uly="392">
        <line lrx="1872" lry="512" ulx="580" uly="392">25k4 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2323" lry="690" ulx="532" uly="596">waͤre, ſondern derſelbe ſtuͤckweiſe durch den Urin</line>
        <line lrx="1926" lry="815" ulx="534" uly="706">abgegangen ſeyn muͤſſe.</line>
        <line lrx="2318" lry="934" ulx="643" uly="800">Es wuͤrde zu langweilig und ekelhaft ſeyn,</line>
        <line lrx="2315" lry="1044" ulx="594" uly="935">wenn ich alle die Bemerkungen von dem Nieren⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="1174" ulx="594" uly="1057">und Blaſenſteine, die ich nach und nach ange⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="1285" ulx="592" uly="1193">merkt habe, hier ausfuͤhrlich erzaͤhlen wollte.</line>
        <line lrx="2309" lry="1412" ulx="544" uly="1289">Ich will daher nur kuͤrzlich, die daraus folgen⸗</line>
        <line lrx="1422" lry="1547" ulx="581" uly="1432">den Schluͤſſe anzeigen.</line>
        <line lrx="2303" lry="1649" ulx="650" uly="1497"> Sind unter den vielen mit dem Blaſen⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="1781" ulx="578" uly="1664">ſteine beſchwerten Perſonen, die ſich mir anver⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="1884" ulx="580" uly="1788">traueten, nur vier Perſonen innerhalb acht bis</line>
        <line lrx="2291" lry="2013" ulx="585" uly="1906">zehn Monaten dadurch zu ihrer voͤlligen Geſund⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="2134" ulx="573" uly="2013">heit wieder gelanget. Den uͤbrigen dauerte mei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="2249" type="textblock" ulx="578" uly="2144">
        <line lrx="2334" lry="2249" ulx="578" uly="2144">ſtens die Zeit der Cur zu lang, und ſie konnten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="3545" type="textblock" ulx="556" uly="2259">
        <line lrx="2282" lry="2363" ulx="582" uly="2259">dieſe uͤbelſchmeckende und ekelhafte Arzney, die</line>
        <line lrx="2281" lry="2500" ulx="582" uly="2378">des Tages ſechsmal genommen werden muß, nicht</line>
        <line lrx="2281" lry="2622" ulx="567" uly="2498">mehr hinunterbringen, und weigerten ſich, da⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="2722" ulx="577" uly="2614">mit fortzufahren, wenn gleich ihre Umſtaͤnde</line>
        <line lrx="2276" lry="2853" ulx="578" uly="2737">ſchon angefangen hatten/ ſich zu beſſern. Unter</line>
        <line lrx="2274" lry="2965" ulx="576" uly="2851">dieſen vieren befand ſich ein achtzigjaͤhriger Mann,</line>
        <line lrx="2268" lry="3099" ulx="574" uly="2970">deſſen Stein uͤber die Maßen hart war, und der</line>
        <line lrx="2273" lry="3197" ulx="570" uly="3082">eine ſo große Erleichterung von dieſem Mittel</line>
        <line lrx="2272" lry="3314" ulx="566" uly="3208">empfand, daß er es viele Jahre lang fortzubrau⸗</line>
        <line lrx="2270" lry="3429" ulx="564" uly="3320">chen nicht muͤde wurde, bis er endlich hohen</line>
        <line lrx="2269" lry="3545" ulx="556" uly="3438">Alters wegen oder an irgend einer andern Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2270" lry="3762" type="textblock" ulx="557" uly="3532">
        <line lrx="2264" lry="3699" ulx="557" uly="3532">heit ſtarb. Ein andrer, der außer dem Blaſen⸗</line>
        <line lrx="2270" lry="3762" ulx="2097" uly="3676">ſteine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2837" type="textblock" ulx="2438" uly="623">
        <line lrx="2610" lry="703" ulx="2510" uly="623">ſhne</line>
        <line lrx="2610" lry="821" ulx="2504" uly="740">Necher</line>
        <line lrx="2610" lry="940" ulx="2503" uly="864">g ſie</line>
        <line lrx="2610" lry="1045" ulx="2495" uly="975">ſnn d</line>
        <line lrx="2610" lry="1178" ulx="2485" uly="1095">laß man</line>
        <line lrx="2610" lry="1305" ulx="2481" uly="1214">die gen⸗</line>
        <line lrx="2594" lry="1415" ulx="2482" uly="1337">lches</line>
        <line lrx="2610" lry="1533" ulx="2467" uly="1447">e,</line>
        <line lrx="2607" lry="1664" ulx="2538" uly="1577">en</line>
        <line lrx="2610" lry="1768" ulx="2461" uly="1684">Ne ld</line>
        <line lrx="2609" lry="1887" ulx="2460" uly="1812"> N</line>
        <line lrx="2610" lry="2016" ulx="2464" uly="1914">n N</line>
        <line lrx="2610" lry="2132" ulx="2526" uly="2053">) 6</line>
        <line lrx="2610" lry="2250" ulx="2471" uly="2162">n</line>
        <line lrx="2610" lry="2374" ulx="2458" uly="2282">ia, N</line>
        <line lrx="2549" lry="2489" ulx="2445" uly="2384">line;</line>
        <line lrx="2589" lry="2613" ulx="2442" uly="2512">theſtn g</line>
        <line lrx="2610" lry="2728" ulx="2438" uly="2620">ſlügen W</line>
        <line lrx="2605" lry="2837" ulx="2568" uly="2727">8</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="263" type="page" xml:id="s_Jd26-3_263">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_263.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="124" lry="684" type="textblock" ulx="0" uly="603">
        <line lrx="124" lry="684" ulx="0" uly="603">glahin</line>
      </zone>
      <zone lrx="146" lry="1400" type="textblock" ulx="0" uly="960">
        <line lrx="128" lry="1033" ulx="0" uly="960">ete</line>
        <line lrx="121" lry="1156" ulx="0" uly="1089">du</line>
        <line lrx="146" lry="1400" ulx="9" uly="1318">Nrus i</line>
      </zone>
      <zone lrx="169" lry="2730" type="textblock" ulx="0" uly="1555">
        <line lrx="154" lry="1644" ulx="0" uly="1555">la bbi</line>
        <line lrx="158" lry="1769" ulx="0" uly="1690">1n n</line>
        <line lrx="159" lry="1899" ulx="0" uly="1793">in  1</line>
        <line lrx="159" lry="2023" ulx="10" uly="1918">Anbi⸗</line>
        <line lrx="160" lry="2156" ulx="0" uly="2050">ze  N</line>
        <line lrx="158" lry="2257" ulx="16" uly="2161">tum</line>
        <line lrx="153" lry="2382" ulx="0" uly="2269">abe 3</line>
        <line lrx="161" lry="2501" ulx="11" uly="2393">cari 4</line>
        <line lrx="77" lry="2645" ulx="0" uly="2497">z</line>
        <line lrx="169" lry="2730" ulx="62" uly="2635">wi</line>
      </zone>
      <zone lrx="167" lry="2818" type="textblock" ulx="142" uly="2760">
        <line lrx="167" lry="2818" ulx="142" uly="2760">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="521" type="textblock" ulx="482" uly="400">
        <line lrx="2033" lry="521" ulx="482" uly="400">Von den innerlichen Krankheiten. 255</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="691" type="textblock" ulx="284" uly="577">
        <line lrx="2040" lry="691" ulx="284" uly="577">ſteine auch ein Nierengeſchwuͤr und ſchleichendes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="816" type="textblock" ulx="220" uly="713">
        <line lrx="2042" lry="816" ulx="220" uly="713">Fieber hatte, mußte zwar an der vöͤlligen Abzeh⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="924" type="textblock" ulx="286" uly="825">
        <line lrx="2044" lry="924" ulx="286" uly="825">rung ſterben, hatte aber doch ſo viel Nutzen nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="1039" type="textblock" ulx="237" uly="939">
        <line lrx="2042" lry="1039" ulx="237" uly="939">einem vierwoͤchentlichen Gebrauch dieſes Mittels,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="1630" type="textblock" ulx="280" uly="1063">
        <line lrx="2042" lry="1174" ulx="286" uly="1063">daß man bey der Oeffnung ſeines Leichnams ſchon</line>
        <line lrx="2038" lry="1279" ulx="284" uly="1172">die ganze Oberflaͤche des Steins zerfreſſen fand,</line>
        <line lrx="2032" lry="1394" ulx="280" uly="1286">welches auch einige dabey gegenwaͤrtige Wund⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1511" ulx="282" uly="1411">aͤrzte, die ſich mit dem Steinſchneiden abgaben,</line>
        <line lrx="2031" lry="1630" ulx="287" uly="1539">ſelbſt bezeugten, und ſich daruͤber verwunderten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="1750" type="textblock" ulx="265" uly="1654">
        <line lrx="2037" lry="1750" ulx="265" uly="1654">Die Abbildung dieſes Steins iſt in den Schrif⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2062" lry="3735" type="textblock" ulx="287" uly="1773">
        <line lrx="2037" lry="1863" ulx="287" uly="1773">ten der koͤniglichen Gefellſchaft der Wiſſenſchaf⸗</line>
        <line lrx="1140" lry="2009" ulx="289" uly="1896">ten zu Paris befindlich.</line>
        <line lrx="2032" lry="2120" ulx="440" uly="1979">2) Eben ſo wirkſam ſind auch von mir die</line>
        <line lrx="2035" lry="2217" ulx="294" uly="2130">von der Stephens verfertigten Pillen befunden</line>
        <line lrx="2037" lry="2342" ulx="293" uly="2238">worden, deren ſie ſich wider den Nierenſchmerz</line>
        <line lrx="2044" lry="2463" ulx="291" uly="2361">bediente; ſie zeigten auch in der That bey den</line>
        <line lrx="2040" lry="2574" ulx="290" uly="2464">mehreſten Kranken dieſe gute Wirkung; bey den</line>
        <line lrx="1934" lry="2713" ulx="292" uly="2600">uͤbrigen verſchafften ſie viel Linderung.</line>
        <line lrx="2033" lry="2831" ulx="456" uly="2684">3) Anders aber verhaͤlt ſich die Sache bey</line>
        <line lrx="2042" lry="2944" ulx="297" uly="2833">dem Nierenſteine. Es haben, ſo viel mir wiſ⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="3037" ulx="297" uly="2952">ſend iſt, nur zwo Perſonen von den damit be⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="3159" ulx="301" uly="3066">hafteten, die ſich meiner Cur anvertrauten, ei⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="3273" ulx="304" uly="3187">nigen Nutzen von dieſem Mittel verſpuͤrt; es be⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="3397" ulx="307" uly="3281">wirkt aber weiter nichts als einige Erleichterung</line>
        <line lrx="2043" lry="3516" ulx="307" uly="3407">und Nachlaß, womit die Kranken gleichwohl</line>
        <line lrx="2062" lry="3632" ulx="306" uly="3532">vollkommen zufrieden waren.</line>
        <line lrx="2053" lry="3735" ulx="1947" uly="3657">Es</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="264" type="page" xml:id="s_Jd26-3_264">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_264.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1749" lry="506" type="textblock" ulx="574" uly="389">
        <line lrx="1749" lry="506" ulx="574" uly="389">256 Errrſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="690" type="textblock" ulx="718" uly="585">
        <line lrx="2352" lry="690" ulx="718" uly="585">Es iſt hieraus zu ſchließen, daß dieſe Arz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="790" type="textblock" ulx="523" uly="702">
        <line lrx="2309" lry="790" ulx="523" uly="702">nepy weiter nichts ausrichte, als daß ſie den Sand</line>
      </zone>
      <zone lrx="2354" lry="1061" type="textblock" ulx="505" uly="802">
        <line lrx="2313" lry="927" ulx="578" uly="802">vortreffli ch ausfuͤhre, und daß ſie blos die in</line>
        <line lrx="2354" lry="1061" ulx="505" uly="924">der Blaſe und nirgends anders befindlichen Steine,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1146" type="textblock" ulx="587" uly="1060">
        <line lrx="2319" lry="1146" ulx="587" uly="1060">wenn ſie noch nicht zu hart geworden ſind, zer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="1277" type="textblock" ulx="586" uly="1175">
        <line lrx="2349" lry="1277" ulx="586" uly="1175">malme. Man muß ſie daher immer unter die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1395" type="textblock" ulx="589" uly="1287">
        <line lrx="2319" lry="1395" ulx="589" uly="1287">vorzuͤglichſten Mittel rechnen, ſie mag von ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="1514" type="textblock" ulx="591" uly="1396">
        <line lrx="2332" lry="1514" ulx="591" uly="1396">winnſuͤchtigen Perſonen gleich noch ſo ſehr geta⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2473" type="textblock" ulx="584" uly="1524">
        <line lrx="2317" lry="1631" ulx="595" uly="1524">delt werden. Ich laſſe mich auch von dieſer</line>
        <line lrx="2313" lry="1746" ulx="590" uly="1647">Meynung durch den beruͤhmten Hupham nicht</line>
        <line lrx="2317" lry="1862" ulx="584" uly="1766">abbringen, der dafuͤr haͤlt, daß ſie den Skorbut</line>
        <line lrx="2310" lry="1976" ulx="589" uly="1884">verurſache, und daher ſkorbutiſchen Perſonen hoͤchſt</line>
        <line lrx="2312" lry="2101" ulx="591" uly="2001">ſchaͤdlich ſey. Ohnerachtet ich nun dieſes nie</line>
        <line lrx="2311" lry="2222" ulx="587" uly="2106">bemerkt habe „ſo halte ich doch aus Achtung ge⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="2338" ulx="589" uly="2234">gen dieſen großen Mann dafaͤr, daß man die</line>
        <line lrx="1922" lry="2473" ulx="589" uly="2350">Sache noch naͤher unterſuchen muß.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="2754" type="textblock" ulx="647" uly="2517">
        <line lrx="2294" lry="2754" ulx="647" uly="2517">Von dem Blutharnen (mictus cru-</line>
      </zone>
      <zone lrx="1609" lry="2852" type="textblock" ulx="1289" uly="2737">
        <line lrx="1609" lry="2852" ulx="1289" uly="2737">entus).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="3173" type="textblock" ulx="662" uly="2944">
        <line lrx="2332" lry="3058" ulx="662" uly="2944">s giebt zwar verſchiedene Zeichen, aus denen</line>
        <line lrx="2365" lry="3173" ulx="771" uly="3074">man ſchlieſſen kann, ob das aus den Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="3404" type="textblock" ulx="582" uly="3142">
        <line lrx="2309" lry="3295" ulx="585" uly="3142">faͤßen ausgetretene und durch den Urin abgehende</line>
        <line lrx="2305" lry="3404" ulx="582" uly="3306">Gebluͤte aus den Nieren, oder aus der Blaſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3522" type="textblock" ulx="580" uly="3422">
        <line lrx="2327" lry="3522" ulx="580" uly="3422">komme; bisweilen aber iſt dieſes doch nicht ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3723" type="textblock" ulx="581" uly="3537">
        <line lrx="2312" lry="3645" ulx="581" uly="3537">gar deutlich. Mehrentheils ſind keine Schmerzen</line>
        <line lrx="2309" lry="3723" ulx="2214" uly="3655">da⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="928" type="textblock" ulx="2486" uly="855">
        <line lrx="2595" lry="928" ulx="2486" uly="855">ſer ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3079" type="textblock" ulx="2435" uly="976">
        <line lrx="2610" lry="1051" ulx="2476" uly="976">Uhande</line>
        <line lrx="2610" lry="1173" ulx="2469" uly="1089">ſget, de</line>
        <line lrx="2610" lry="1304" ulx="2469" uly="1211">Wingn⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1424" ulx="2475" uly="1325">Sihnee</line>
        <line lrx="2610" lry="1537" ulx="2460" uly="1445">Mußß n</line>
        <line lrx="2600" lry="1662" ulx="2449" uly="1574">in gife,</line>
        <line lrx="2608" lry="1770" ulx="2449" uly="1683">e Blg n</line>
        <line lrx="2610" lry="1890" ulx="2450" uly="1799">ſen wr</line>
        <line lrx="2606" lry="2004" ulx="2460" uly="1909">ſpoih i</line>
        <line lrx="2610" lry="2140" ulx="2466" uly="2024">fnnn</line>
        <line lrx="2593" lry="2245" ulx="2462" uly="2146">lan a</line>
        <line lrx="2610" lry="2371" ulx="2449" uly="2266">ſfilpen</line>
        <line lrx="2596" lry="2495" ulx="2441" uly="2383">N Rearcen</line>
        <line lrx="2610" lry="2611" ulx="2445" uly="2509">ic n</line>
        <line lrx="2610" lry="2732" ulx="2456" uly="2620">Neſpte</line>
        <line lrx="2566" lry="2827" ulx="2452" uly="2728">Mrnn</line>
        <line lrx="2610" lry="2960" ulx="2444" uly="2847">Ni Ehder</line>
        <line lrx="2610" lry="3079" ulx="2435" uly="2983">us Ne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="3223" type="textblock" ulx="2435" uly="3097">
        <line lrx="2606" lry="3223" ulx="2435" uly="3097">hier 7</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="265" type="page" xml:id="s_Jd26-3_265">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_265.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="131" lry="798" type="textblock" ulx="2" uly="608">
        <line lrx="131" lry="687" ulx="17" uly="608">e N</line>
        <line lrx="131" lry="798" ulx="2" uly="727">emend</line>
      </zone>
      <zone lrx="133" lry="1044" type="textblock" ulx="0" uly="891">
        <line lrx="133" lry="1044" ulx="0" uly="891">is Pne</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="2007" type="textblock" ulx="0" uly="1910">
        <line lrx="173" lry="2007" ulx="0" uly="1910">l</line>
      </zone>
      <zone lrx="205" lry="2116" type="textblock" ulx="3" uly="2035">
        <line lrx="205" lry="2116" ulx="3" uly="2035">1  ℳO</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="3712" type="textblock" ulx="8" uly="3643">
        <line lrx="200" lry="3712" ulx="8" uly="3643">n nd,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1770" lry="367" type="textblock" ulx="1753" uly="355">
        <line lrx="1770" lry="367" ulx="1753" uly="355">5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="535" type="textblock" ulx="509" uly="389">
        <line lrx="2074" lry="535" ulx="509" uly="389">Von den innerlichen Krantheiren. 277</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="713" type="textblock" ulx="306" uly="607">
        <line lrx="2060" lry="713" ulx="306" uly="607">dabey, wenn naͤmlich das Blutharnen aus den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="970" type="textblock" ulx="241" uly="734">
        <line lrx="2061" lry="855" ulx="256" uly="734">Nieren kommt, woferne nicht zugleich ein Stein</line>
        <line lrx="2057" lry="970" ulx="241" uly="858">oder ein Fehler an dem Baue der Theile zug eich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="1306" type="textblock" ulx="304" uly="977">
        <line lrx="2057" lry="1065" ulx="304" uly="977">vorhaͤnden iſt, oder der Urin ſich dadurch ver⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1188" ulx="304" uly="1092">ſetzet, daß das geronnene Blut einen von beyden</line>
        <line lrx="2064" lry="1306" ulx="311" uly="1215">Uringaͤngen verſtopfet; in welchem Falle die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="1427" type="textblock" ulx="293" uly="1327">
        <line lrx="2061" lry="1427" ulx="293" uly="1327">Schmerzen nicht eher aufhoͤren, bis dieſe Hin⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2070" lry="2972" type="textblock" ulx="305" uly="1448">
        <line lrx="2061" lry="1543" ulx="305" uly="1448">derniß gehoben iſt. Hingegen ſind die Schmer⸗</line>
        <line lrx="2061" lry="1657" ulx="305" uly="1566">zen größer, wenn das Blut aus den Waͤnden</line>
        <line lrx="2062" lry="1781" ulx="305" uly="1683">der Blaſe kommt, beſonders wenn der Urin ge⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1890" ulx="309" uly="1800">laſſen wird. Das Blutharnen aus den Nieren</line>
        <line lrx="2062" lry="2013" ulx="312" uly="1911">ſowohl als aus der Urinblaſe hat oft ſeine be⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="2129" ulx="315" uly="2026">ſtimmten Zeiten, ober iſt periodiſch; denn es</line>
        <line lrx="2067" lry="2249" ulx="315" uly="2145">koͤmmt alle Monate gemeiniglich wieder. Die</line>
        <line lrx="2068" lry="2373" ulx="310" uly="2252">Anfaͤlle werden aber alsdenn unordentlich, wenn</line>
        <line lrx="2066" lry="2487" ulx="313" uly="2385">die Kranken ſchwelgen und ſaufen. Man findet</line>
        <line lrx="2069" lry="2623" ulx="316" uly="2501">auch in den Schriften der Aerzte verſchiedene</line>
        <line lrx="2070" lry="2722" ulx="319" uly="2615">Beiſpiele, daß durch die maͤnnliche Ruthe eine</line>
        <line lrx="2066" lry="2841" ulx="316" uly="2729">Art von einem monathlichen Fluß abgegangen iſt.</line>
        <line lrx="2069" lry="2972" ulx="318" uly="2848">Von anderer Beſchaffenheit iſt derjenige Blutfluß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="3078" type="textblock" ulx="319" uly="2972">
        <line lrx="2293" lry="3078" ulx="319" uly="2972">aus der Harnroͤhre (hæmorrhagia urethræ),</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="3426" type="textblock" ulx="320" uly="3091">
        <line lrx="2076" lry="3194" ulx="320" uly="3091">wobey keine Schmerzen vorhanden ſind. Dieſer</line>
        <line lrx="2077" lry="3328" ulx="325" uly="3194">befaͤllt beſonders Perſonen, die ſich durch der Bey⸗</line>
        <line lrx="2091" lry="3426" ulx="327" uly="3322">ſchlaf erſchoͤpfen, da das helle Blut tropfenweiſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2145" lry="3549" type="textblock" ulx="269" uly="3445">
        <line lrx="2145" lry="3549" ulx="269" uly="3445">aus dem maͤnnlichen Gliede fließek, und vabey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2093" lry="3781" type="textblock" ulx="334" uly="3554">
        <line lrx="2083" lry="3658" ulx="334" uly="3554">der Urin helle bleibt. Bey dem Nieren⸗ und</line>
        <line lrx="2093" lry="3781" ulx="381" uly="3679">Lieut. III. Band. R Bla⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="266" type="page" xml:id="s_Jd26-3_266">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_266.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1710" lry="515" type="textblock" ulx="547" uly="379">
        <line lrx="1710" lry="515" ulx="547" uly="379">258 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2343" lry="800" type="textblock" ulx="558" uly="551">
        <line lrx="2343" lry="685" ulx="558" uly="551">Blaſenſteine ſtellet ſich mehrentheils ein blutiges</line>
        <line lrx="2342" lry="800" ulx="561" uly="687">Harnen ein; es entſtehet auch eben dieſes von</line>
      </zone>
      <zone lrx="2300" lry="917" type="textblock" ulx="565" uly="793">
        <line lrx="2300" lry="917" ulx="565" uly="793">Aderbruͤchen der Blaſengefaͤße. Ueberdem ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="1031" type="textblock" ulx="570" uly="925">
        <line lrx="2340" lry="1031" ulx="570" uly="925">ſpringt dieſer Zufall noch bisweilen von dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="1268" type="textblock" ulx="570" uly="1044">
        <line lrx="2287" lry="1163" ulx="570" uly="1044">aͤußerlichen oder innerlichen Gebrauche der ſpa⸗</line>
        <line lrx="2294" lry="1268" ulx="570" uly="1162">niſchen Fliegen, der Alse, oder des mit Ter⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="1613" type="textblock" ulx="539" uly="1290">
        <line lrx="2341" lry="1392" ulx="573" uly="1290">pentin verſetzten Schwefelbalſams, von einem ho⸗</line>
        <line lrx="2341" lry="1509" ulx="573" uly="1403">hen Falle, vom Wehethun, von unmaͤßigen Lei⸗</line>
        <line lrx="2375" lry="1613" ulx="539" uly="1525">besuͤbungen, von vielem Beyſchlaf, von haͤufie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="1734" type="textblock" ulx="568" uly="1645">
        <line lrx="2288" lry="1734" ulx="568" uly="1645">gem Weintrinken, von ſtarkem Zorn u. ſ. f. Fer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="1869" type="textblock" ulx="574" uly="1742">
        <line lrx="2317" lry="1869" ulx="574" uly="1742">ner bringt die Verhaltung der Monatszeit, wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2289" lry="1990" type="textblock" ulx="569" uly="1884">
        <line lrx="2289" lry="1990" ulx="569" uly="1884">che ſich zufaͤlliger Weiſe oder des Alters wegen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="2102" type="textblock" ulx="565" uly="1993">
        <line lrx="2336" lry="2102" ulx="565" uly="1993">ereignet, wie auch der unterdruͤckte Fluß der golde⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="2217" type="textblock" ulx="566" uly="2114">
        <line lrx="2284" lry="2217" ulx="566" uly="2114">nen Ader dieſe Krankheit zuweilen hervor. Me⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="2339" type="textblock" ulx="569" uly="2221">
        <line lrx="2329" lry="2339" ulx="569" uly="2221">lancholiſche und ſkorbutiſche Perſonen, auch wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2277" lry="2464" type="textblock" ulx="566" uly="2349">
        <line lrx="2277" lry="2464" ulx="566" uly="2349">ſie ſich wohl befinden, pflegen zuweilen einen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="2580" type="textblock" ulx="568" uly="2464">
        <line lrx="2340" lry="2580" ulx="568" uly="2464">ſchwarzrothen Urin, der dem blutigen ſehr aͤhn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2281" lry="3654" type="textblock" ulx="537" uly="2583">
        <line lrx="2281" lry="2700" ulx="563" uly="2583">lich ſieht, zu laſſen. Eben dergleichen aͤußert ſich</line>
        <line lrx="2279" lry="2813" ulx="558" uly="2704">bey den Verſtopfungen der Leber, von der aber</line>
        <line lrx="2275" lry="2943" ulx="564" uly="2811">auch das wahre Blutharnen bisweilen ſeinen Ur⸗</line>
        <line lrx="2271" lry="3061" ulx="556" uly="2929">ſprung nimmt, Man weiß uͤberdieſes, daß, je</line>
        <line lrx="2275" lry="3169" ulx="550" uly="3053">hitziger das Blat iſt, deſto roͤther auch der Urin</line>
        <line lrx="2275" lry="3287" ulx="545" uly="3170">zu ſeyn pfleget;  und in Wechſelfiebern ſieht er</line>
        <line lrx="2272" lry="3429" ulx="546" uly="3267">ziegelroth aus. Es iſt endlich bekannk, daß auch</line>
        <line lrx="2271" lry="3534" ulx="545" uly="3389">verſchieben⸗  a eiſe und Getraͤnke dem Urin eine</line>
        <line lrx="1581" lry="3654" ulx="537" uly="3514">verſchiedene Farbe mittheilen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1289" type="textblock" ulx="2509" uly="632">
        <line lrx="2610" lry="686" ulx="2593" uly="632">4</line>
        <line lrx="2607" lry="804" ulx="2528" uly="731">Mnd</line>
        <line lrx="2573" lry="931" ulx="2522" uly="851">i</line>
        <line lrx="2608" lry="1053" ulx="2513" uly="972"> hiel</line>
        <line lrx="2610" lry="1175" ulx="2509" uly="1091">lange</line>
        <line lrx="2609" lry="1289" ulx="2513" uly="1210">chen 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2282" lry="3728" type="textblock" ulx="2124" uly="3611">
        <line lrx="2282" lry="3728" ulx="2124" uly="3611">Das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1880" type="textblock" ulx="2474" uly="1320">
        <line lrx="2610" lry="1412" ulx="2512" uly="1320">M/</line>
        <line lrx="2610" lry="1522" ulx="2492" uly="1442">ey</line>
        <line lrx="2607" lry="1647" ulx="2481" uly="1570">ngen e</line>
        <line lrx="2610" lry="1780" ulx="2477" uly="1679">hertige</line>
        <line lrx="2592" lry="1880" ulx="2474" uly="1795">den den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2010" type="textblock" ulx="2409" uly="1915">
        <line lrx="2610" lry="2010" ulx="2409" uly="1915">üigen Fie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3579" type="textblock" ulx="2444" uly="2030">
        <line lrx="2597" lry="2113" ulx="2473" uly="2030">ſinnten</line>
        <line lrx="2606" lry="2253" ulx="2471" uly="2164">Myroth, Nc</line>
        <line lrx="2610" lry="2362" ulx="2466" uly="2271">le von</line>
        <line lrx="2610" lry="2480" ulx="2460" uly="2394">iidun in</line>
        <line lrx="2592" lry="2596" ulx="2462" uly="2503">at nen</line>
        <line lrx="2610" lry="2730" ulx="2474" uly="2624">ſchroge</line>
        <line lrx="2610" lry="2838" ulx="2465" uly="2737">/)</line>
        <line lrx="2610" lry="2965" ulx="2455" uly="2849">lhin g</line>
        <line lrx="2594" lry="3085" ulx="2444" uly="2968">ſer ih⸗ gher</line>
        <line lrx="2553" lry="3191" ulx="2446" uly="3093">ige ne</line>
        <line lrx="2565" lry="3331" ulx="2446" uly="3204">e N</line>
        <line lrx="2610" lry="3579" ulx="2464" uly="3350">nt lr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3713" type="textblock" ulx="2462" uly="3498">
        <line lrx="2582" lry="3552" ulx="2523" uly="3498">ſe</line>
        <line lrx="2610" lry="3713" ulx="2462" uly="3506">RKWK f</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="267" type="page" xml:id="s_Jd26-3_267">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_267.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="196" lry="3764" type="textblock" ulx="154" uly="3674">
        <line lrx="196" lry="3764" ulx="154" uly="3674">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2111" lry="534" type="textblock" ulx="513" uly="401">
        <line lrx="2111" lry="534" ulx="513" uly="401">Von den innerlichen Krankheiten. 259</line>
      </zone>
      <zone lrx="2172" lry="3757" type="textblock" ulx="311" uly="594">
        <line lrx="2078" lry="695" ulx="449" uly="594">Das Blutharnen iſt mehrentheils gefaͤhrlich,</line>
        <line lrx="2059" lry="814" ulx="317" uly="714">beſonders wenn ein Fieber und Schmerzen dabey</line>
        <line lrx="2057" lry="935" ulx="315" uly="836">ſind. Doch iſt es nur ſelten ganz unheilbar;</line>
        <line lrx="2100" lry="1049" ulx="316" uly="952">ja viele laſſen ohne die mindeſten, Beſchwerden</line>
        <line lrx="2055" lry="1169" ulx="316" uly="1066">lange Zeit einen ganz dunkelrothen oder ſchwaͤrzli⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="1304" ulx="319" uly="1190">chen Urin. In dem brennenden Fieber haͤlt man</line>
        <line lrx="2092" lry="1402" ulx="321" uly="1284">ſelbſt zuweilen das Blutharnen fuͤr etwas Gutes.</line>
        <line lrx="2072" lry="1517" ulx="314" uly="1425">Anders verhaͤlt ſich die Sache bey andern Gat⸗</line>
        <line lrx="2155" lry="1649" ulx="312" uly="1542">tungen von Fiebern, da es vielmehr unter die</line>
        <line lrx="2094" lry="1762" ulx="312" uly="1661">bedenklichſten Zufaͤlle gezaͤhlet wird, vornehmlich</line>
        <line lrx="2172" lry="1873" ulx="313" uly="1771">bey den Blattern und Maſern und den boͤsar⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="1998" ulx="311" uly="1882">tigen Fiebern. Wenn das Blutharnen zu be⸗</line>
        <line lrx="2090" lry="2107" ulx="317" uly="2014">ſtimmten Zeiten ſich einſtellet, und die Stelle des</line>
        <line lrx="2051" lry="2236" ulx="316" uly="2132">monathlichen oder goldnen Aderfluſſes vertritt,</line>
        <line lrx="2052" lry="2355" ulx="317" uly="2251">oder von einer uͤbermaͤßigen Leibesbewegung und</line>
        <line lrx="2088" lry="2478" ulx="316" uly="2368">andern uͤberhingehenden Urſachen entſtehet: ſo</line>
        <line lrx="2093" lry="2593" ulx="319" uly="2487">haͤlt man es nicht fuͤr gefaͤhrlich, woferne es</line>
        <line lrx="2069" lry="2717" ulx="323" uly="2603">nicht allzulange anhaͤlt, und daher zu beſorgen</line>
        <line lrx="2124" lry="2829" ulx="323" uly="2719">iſt, es duͤrften die leidenden Theile Schaden</line>
        <line lrx="2059" lry="2936" ulx="322" uly="2831">leiden. Ruͤhret es vom Steine ober einem an⸗</line>
        <line lrx="2120" lry="3063" ulx="318" uly="2954">dern Fehler dieſer Werkzeuge her, ſo pflegt es</line>
        <line lrx="2060" lry="3182" ulx="319" uly="3071">nicht nur langwierig zu ſeyn, ſondern auch der</line>
        <line lrx="1543" lry="3286" ulx="319" uly="3189">beſten Behandlung zu widerſtehen.</line>
        <line lrx="2085" lry="3427" ulx="428" uly="3308">Man hat, was dieſe Krankheit anbelargt,</line>
        <line lrx="2068" lry="3530" ulx="327" uly="3415">eine große Menge von Bemerkungen, die man</line>
        <line lrx="2094" lry="3697" ulx="323" uly="3537">dey der Oeffnung der Leichname gemacht hat,</line>
        <line lrx="2068" lry="3757" ulx="1244" uly="3665">R 2 wor⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="268" type="page" xml:id="s_Jd26-3_268">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_268.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2272" lry="3702" type="textblock" ulx="494" uly="476">
        <line lrx="2265" lry="671" ulx="501" uly="476">woraus ſi ſich ſo viel el folgern laͤßt, daß das Blut⸗</line>
        <line lrx="2265" lry="788" ulx="504" uly="695">harnen mehrentheils von dem Nieren⸗ und Bla⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="901" ulx="503" uly="812">ſenſteine herruͤhret. Bey einer genauen Betrach⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="1027" ulx="505" uly="906">tung dieſer Theile kann man die verwundeten Ge⸗</line>
        <line lrx="2256" lry="1145" ulx="509" uly="1029">faͤße leicht entdecken; denn in der Gegend derſel⸗</line>
        <line lrx="2260" lry="1269" ulx="511" uly="1145">ben ſind noch Ueberbleibſel von Gebluͤte zu fin⸗</line>
        <line lrx="2265" lry="1391" ulx="514" uly="1252">den, da die oberwaͤrts befind lichen Theile hinge⸗</line>
        <line lrx="2264" lry="1521" ulx="513" uly="1404">gen keine Spur davon zeigen. Man ſieht geron⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="1628" ulx="516" uly="1511">nenes Gebluͤte in der Blaſe herumſchwimmen</line>
        <line lrx="2258" lry="1735" ulx="518" uly="1623">oder die Harngaͤnge ſind davon verſiopft, ſo wie</line>
        <line lrx="2258" lry="1868" ulx="519" uly="1732">man auch bergleichen Blut in der Harnroͤhre ent⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="1972" ulx="515" uly="1844">decket. Die Nieren ſind von freſſenden Geſchwuͤ⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="2090" ulx="517" uly="1971">ren verunſtaltet oder faſt ganz verfault. Die Ge⸗</line>
        <line lrx="2261" lry="2212" ulx="512" uly="2091">faͤße der Urinblaſe, beſonders in der Gegend des</line>
        <line lrx="2254" lry="2327" ulx="515" uly="2200">Blaſenhalſes, ſind aufgelaufen und aderbruͤchig.</line>
        <line lrx="2260" lry="2439" ulx="513" uly="2328">Außer vielfoͤrmigen Steinen erblicket man biswei⸗</line>
        <line lrx="2257" lry="2552" ulx="524" uly="2449">len Wuͤrmer in der Blaſe, oder Brandflecken,</line>
        <line lrx="2263" lry="2695" ulx="494" uly="2572">oder Abſonderungen der innern Haut derſelben</line>
        <line lrx="2255" lry="2802" ulx="521" uly="2675">u. ſ. f. Es ſind auch Maͤngel an den uͤbrigen</line>
        <line lrx="2253" lry="2929" ulx="526" uly="2782">Eingeweiden vorhanden. Die bLeber iſt entzuͤn⸗</line>
        <line lrx="2255" lry="3047" ulx="525" uly="2915">det, verhaͤrtet, vereitert und brandig; die Milz</line>
        <line lrx="2257" lry="3160" ulx="525" uly="3035">iſt ungeheuer groß oder voll Verſtopfungen. An</line>
        <line lrx="2272" lry="3266" ulx="525" uly="3168">dem Herzen hat ſich Eiter angeſetzt, oder es ſind</line>
        <line lrx="2257" lry="3378" ulx="523" uly="3280">ſteinige Verwachſungen darinnen befindlich. An⸗</line>
        <line lrx="2258" lry="3515" ulx="515" uly="3375">derer unzaͤhliger Fehler der innern Theile, die</line>
        <line lrx="2214" lry="3702" ulx="512" uly="3483">bieher gar nicht gehoͤren „zu geſchweigen.</line>
        <line lrx="2255" lry="3702" ulx="2216" uly="3634">8</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1959" type="textblock" ulx="2435" uly="812">
        <line lrx="2610" lry="879" ulx="2538" uly="812">erbe</line>
        <line lrx="2610" lry="1012" ulx="2531" uly="912">g</line>
        <line lrx="2610" lry="1113" ulx="2466" uly="1041">SSi</line>
        <line lrx="2610" lry="1235" ulx="2534" uly="1156">Nr!</line>
        <line lrx="2610" lry="1352" ulx="2540" uly="1274">ſene</line>
        <line lrx="2610" lry="1605" ulx="2507" uly="1524">i,</line>
        <line lrx="2610" lry="1722" ulx="2490" uly="1635">Cte tet</line>
        <line lrx="2610" lry="1850" ulx="2438" uly="1738">Mnen</line>
        <line lrx="2601" lry="1959" ulx="2435" uly="1872">iitlen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2589" lry="2090" type="textblock" ulx="2432" uly="1990">
        <line lrx="2589" lry="2090" ulx="2432" uly="1990">hal</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2342" type="textblock" ulx="2427" uly="2122">
        <line lrx="2610" lry="2228" ulx="2428" uly="2122">e</line>
        <line lrx="2607" lry="2342" ulx="2427" uly="2228">iſinen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3428" type="textblock" ulx="2464" uly="2361">
        <line lrx="2607" lry="2463" ulx="2481" uly="2361">le. ſ</line>
        <line lrx="2602" lry="2564" ulx="2485" uly="2464">Ethhee</line>
        <line lrx="2610" lry="2691" ulx="2488" uly="2582">Mten</line>
        <line lrx="2610" lry="2804" ulx="2502" uly="2700">in</line>
        <line lrx="2610" lry="2923" ulx="2492" uly="2823">lufirg</line>
        <line lrx="2610" lry="3053" ulx="2476" uly="2945">bi/</line>
        <line lrx="2610" lry="3238" ulx="2464" uly="3060">d he</line>
        <line lrx="2610" lry="3303" ulx="2467" uly="3175">ie. “D</line>
        <line lrx="2606" lry="3428" ulx="2553" uly="3349">i</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="3655" type="textblock" ulx="2482" uly="3417">
        <line lrx="2582" lry="3525" ulx="2482" uly="3417">4 hne</line>
        <line lrx="2601" lry="3655" ulx="2493" uly="3527">d Ne</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="269" type="page" xml:id="s_Jd26-3_269">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_269.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="167" lry="2383" type="textblock" ulx="0" uly="578">
        <line lrx="92" lry="650" ulx="0" uly="578">us</line>
        <line lrx="101" lry="767" ulx="0" uly="698">NWe</line>
        <line lrx="105" lry="894" ulx="0" uly="814">Denth</line>
        <line lrx="103" lry="1008" ulx="0" uly="937">enb⸗</line>
        <line lrx="99" lry="1145" ulx="0" uly="1055">enwe</line>
        <line lrx="110" lry="1262" ulx="0" uly="1173"> n</line>
        <line lrx="128" lry="1385" ulx="0" uly="1300">zalebi⸗</line>
        <line lrx="130" lry="1504" ulx="0" uly="1427">Nt gonn</line>
        <line lrx="167" lry="1628" ulx="0" uly="1522">ſhninme</line>
        <line lrx="122" lry="1750" ulx="0" uly="1651">n⸗ 1n</line>
        <line lrx="127" lry="1859" ulx="0" uly="1772">emikt</line>
        <line lrx="141" lry="1977" ulx="0" uly="1882">n bete</line>
        <line lrx="148" lry="2099" ulx="0" uly="2013">1 Me</line>
        <line lrx="149" lry="2227" ulx="6" uly="2128">gaged</line>
        <line lrx="145" lry="2383" ulx="6" uly="2247">ane i⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2170" lry="609" type="textblock" ulx="568" uly="442">
        <line lrx="2170" lry="609" ulx="568" uly="442">Von den innerlichen Krankheiten. 261</line>
      </zone>
      <zone lrx="2123" lry="893" type="textblock" ulx="371" uly="628">
        <line lrx="2123" lry="767" ulx="473" uly="628">Es iſt kein Zweifel, daß das Aderlaſſen und</line>
        <line lrx="2123" lry="893" ulx="371" uly="757">andere bey Blutſtuͤrzungen gewoͤhnliche Huͤlfsmit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="994" type="textblock" ulx="350" uly="892">
        <line lrx="2118" lry="994" ulx="350" uly="892">tel gleichfalls bey dem Blutharnen nuͤtzlich ſind.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2120" lry="1601" type="textblock" ulx="372" uly="1009">
        <line lrx="2117" lry="1139" ulx="372" uly="1009">Es iſt auch bekannt, daß man bey Verhaltungen</line>
        <line lrx="2118" lry="1261" ulx="376" uly="1126">der Monatszeit oder der goldnen Ader die Ro⸗</line>
        <line lrx="2120" lry="1365" ulx="375" uly="1243">ſenader oͤffnen muͤſſe. Die verduͤnnenden, kuͤh⸗</line>
        <line lrx="2119" lry="1483" ulx="375" uly="1354">lenden und niederſchlagenden Mittel thun hier</line>
        <line lrx="2120" lry="1601" ulx="372" uly="1491">vorzuͤglich gut, als z. B. die Molken, die De⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="1722" type="textblock" ulx="348" uly="1588">
        <line lrx="2118" lry="1722" ulx="348" uly="1588">cocte von dem Borretf ſch, dem Wegwart „der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2157" lry="1962" type="textblock" ulx="372" uly="1699">
        <line lrx="2117" lry="1848" ulx="372" uly="1699">Odermennige, Pimpinelle, Hirſchzunge, den Haar⸗</line>
        <line lrx="2157" lry="1962" ulx="377" uly="1834">kraͤutern, Neſſeln und der Wallwurz. Eben ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="2074" type="textblock" ulx="312" uly="1935">
        <line lrx="2116" lry="2074" ulx="312" uly="1935">dienlich ſind die die Schaͤrfe daͤmpfenden Arz⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="2212" type="textblock" ulx="372" uly="2079">
        <line lrx="2118" lry="2212" ulx="372" uly="2079">neyen, als die Altheenblumen und Wurzeln, der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2112" lry="2316" type="textblock" ulx="363" uly="2184">
        <line lrx="2112" lry="2316" ulx="363" uly="2184">Leinſamen, die Milch, die Emulſi ionen, der Wall⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="2557" type="textblock" ulx="372" uly="2313">
        <line lrx="2118" lry="2443" ulx="372" uly="2313">rath u. ſ. f. Auch koͤnnen die beruhigenden aus</line>
        <line lrx="2116" lry="2557" ulx="377" uly="2437">Salpeter und Campher bereiteten Mittel gegeben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="2670" type="textblock" ulx="361" uly="2540">
        <line lrx="2116" lry="2670" ulx="361" uly="2540">werden, beſonders wenn das Bluthaͤrnen der Zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2118" lry="3018" type="textblock" ulx="371" uly="2671">
        <line lrx="2116" lry="2773" ulx="371" uly="2671">fall eines Fiebers iſt. Verſtatten es die uͤbrigen</line>
        <line lrx="2116" lry="2908" ulx="385" uly="2793">Umſtaͤnde, ſo ſind auch bie betaͤubenden Arzneyen,</line>
        <line lrx="2118" lry="3018" ulx="379" uly="2911">als das Laudanum, Diacodium u. d. g. unver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2117" lry="3141" type="textblock" ulx="369" uly="3025">
        <line lrx="2117" lry="3141" ulx="369" uly="3025">wehrt, wenn die Kranken ſchlafloſe Naͤchte ha⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2122" lry="3375" type="textblock" ulx="382" uly="3134">
        <line lrx="2118" lry="3263" ulx="383" uly="3134">ben. Bey dem Gebrauch der zuſammenziehenden</line>
        <line lrx="2122" lry="3375" ulx="382" uly="3261">Mittel muß man ſehr vorſichtig ſeyn, ob gleich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2128" lry="3640" type="textblock" ulx="365" uly="3376">
        <line lrx="2126" lry="3517" ulx="365" uly="3376">viele ohne Bedenken die Quitten, die japaniſche</line>
        <line lrx="2128" lry="3640" ulx="370" uly="3483">Erde, den armeniſchen Bolus u. d. g. verord⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2134" lry="3712" type="textblock" ulx="1251" uly="3628">
        <line lrx="2134" lry="3712" ulx="1251" uly="3628">R 3 nen;</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="270" type="page" xml:id="s_Jd26-3_270">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_270.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1615" lry="532" type="textblock" ulx="512" uly="416">
        <line lrx="1615" lry="532" ulx="512" uly="416">262 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2275" lry="834" type="textblock" ulx="449" uly="621">
        <line lrx="2275" lry="721" ulx="449" uly="621">nen; denn ich habe aus der Erfahrung, daß es</line>
        <line lrx="2046" lry="834" ulx="528" uly="741">gefaͤhrlich ſey, ſich ihrer hier zu bedienen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2266" lry="966" type="textblock" ulx="638" uly="854">
        <line lrx="2266" lry="966" ulx="638" uly="854">Was die ſogenannten Wundarzneyen anbe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2271" lry="3777" type="textblock" ulx="481" uly="977">
        <line lrx="2262" lry="1073" ulx="534" uly="977">langt, ſo kann man ſolche gar fuͤglich geben,</line>
        <line lrx="2263" lry="1196" ulx="535" uly="1097">als z. B. das Johanniskraut, den Ehrenpreis,</line>
        <line lrx="2265" lry="1308" ulx="534" uly="1216">Gundermann, die Kuͤgelchen des Gordon u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2271" lry="1437" ulx="498" uly="1329">Aber die nakuͤrlichen Balſame und der Terpentin</line>
        <line lrx="2270" lry="1544" ulx="535" uly="1437">thun ſelten gute Dienſte, wenn ſie gleich außer⸗</line>
        <line lrx="2267" lry="1664" ulx="497" uly="1565">dem die beſten Wundmittel ſind. Nach Befin⸗</line>
        <line lrx="2268" lry="1781" ulx="533" uly="1678">den der Umſtaͤnde iſt es rathſam, die Rhabar⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="1901" ulx="495" uly="1783">ber, das Manna, die Caſſia und andre Laxier⸗</line>
        <line lrx="2268" lry="2037" ulx="495" uly="1901">mittel nehmen zu laſſen; auch ſind die ſtaͤrkern</line>
        <line lrx="2261" lry="2142" ulx="496" uly="2042">purgierenden Arzneyen, als die Jalappe und</line>
        <line lrx="2257" lry="2258" ulx="502" uly="2159">Diacrydium, wenn ſolche in kleinen Doſen zu</line>
        <line lrx="2253" lry="2378" ulx="525" uly="2280">den gelindern geſetzt werden, gar brauchbar. In</line>
        <line lrx="2250" lry="2493" ulx="523" uly="2378">manchen Faͤllen ſind auch eroͤffnende Arzneyen,</line>
        <line lrx="2254" lry="2616" ulx="525" uly="2495">als der Eiſenſafran, der mit Stahl bereitete Wein⸗</line>
        <line lrx="2257" lry="2728" ulx="506" uly="2629">ſtein, die Kellereſel und unzaͤhlige andere der⸗</line>
        <line lrx="2251" lry="2847" ulx="526" uly="2750">gleichen Dinge mit gutem Erfolge zu gebrauchen.</line>
        <line lrx="2251" lry="2963" ulx="481" uly="2857">Die gewuͤrzhaften und ſtaͤrkenden Mittel ſind ſehr</line>
        <line lrx="2244" lry="3097" ulx="506" uly="2956">gut, wenn keine Gegenanzeige dem Gebrauch der⸗</line>
        <line lrx="2243" lry="3216" ulx="497" uly="3081">ſelben zuwider iſt, als z. B. die Zimmetrinde,</line>
        <line lrx="2245" lry="3322" ulx="512" uly="3220">der Mutterzimmet, die Salbey, Krauſemuͤnze,</line>
        <line lrx="2250" lry="3434" ulx="512" uly="3334">Frauenmuͤnze u. d. g. ſo empiriſch ſie auch dem</line>
        <line lrx="2248" lry="3552" ulx="512" uly="3439">erſten Anſehen nach zu ſeyn ſcheinen. Denn es</line>
        <line lrx="2245" lry="3743" ulx="493" uly="3553">haben viele praktiſche Aerzte bemertt, daß dieſe</line>
        <line lrx="2237" lry="3777" ulx="2085" uly="3708">Mit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2377" lry="3180" type="textblock" ulx="2367" uly="3140">
        <line lrx="2377" lry="3180" ulx="2367" uly="3140">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1052" type="textblock" ulx="2448" uly="619">
        <line lrx="2610" lry="697" ulx="2485" uly="619">Hikehe</line>
        <line lrx="2610" lry="809" ulx="2481" uly="743">t vord</line>
        <line lrx="2610" lry="955" ulx="2448" uly="859">ſrnen d</line>
        <line lrx="2610" lry="1052" ulx="2470" uly="980">leounden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1541" type="textblock" ulx="2426" uly="1088">
        <line lrx="2610" lry="1198" ulx="2440" uly="1088">in Fe</line>
        <line lrx="2610" lry="1298" ulx="2476" uly="1235">Ert, do</line>
        <line lrx="2610" lry="1541" ulx="2426" uly="1452">lcſt/</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2024" type="textblock" ulx="2457" uly="1572">
        <line lrx="2610" lry="1651" ulx="2460" uly="1572">ſeber Ne</line>
        <line lrx="2610" lry="1769" ulx="2459" uly="1691">der Gkrn</line>
        <line lrx="2610" lry="1890" ulx="2457" uly="1815"> Einrn</line>
        <line lrx="2610" lry="2024" ulx="2467" uly="1923">uud girn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3703" type="textblock" ulx="2446" uly="2179">
        <line lrx="2610" lry="2257" ulx="2509" uly="2179">ln ahe</line>
        <line lrx="2610" lry="2389" ulx="2453" uly="2296">l ſoni</line>
        <line lrx="2608" lry="2501" ulx="2446" uly="2411">hene Wc</line>
        <line lrx="2610" lry="2617" ulx="2452" uly="2517">ſin zn</line>
        <line lrx="2610" lry="2747" ulx="2465" uly="2623">Nenn</line>
        <line lrx="2608" lry="2847" ulx="2460" uly="2753">köne; de</line>
        <line lrx="2610" lry="2981" ulx="2453" uly="2872">gilſe ten</line>
        <line lrx="2588" lry="3095" ulx="2448" uly="2986">lerlche</line>
        <line lrx="2601" lry="3213" ulx="2450" uly="3110">ihungen</line>
        <line lrx="2610" lry="3326" ulx="2455" uly="3235">1 Bolat</line>
        <line lrx="2608" lry="3455" ulx="2465" uly="3341">gi da⸗</line>
        <line lrx="2608" lry="3575" ulx="2474" uly="3457">⸗ di</line>
        <line lrx="2605" lry="3703" ulx="2470" uly="3588">e 1</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="271" type="page" xml:id="s_Jd26-3_271">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_271.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="145" lry="1299" type="textblock" ulx="0" uly="620">
        <line lrx="129" lry="701" ulx="0" uly="620"> 6</line>
        <line lrx="54" lry="806" ulx="0" uly="742">nt</line>
        <line lrx="124" lry="933" ulx="0" uly="857">nin uie</line>
        <line lrx="122" lry="1062" ulx="0" uly="980">ic ,</line>
        <line lrx="126" lry="1180" ulx="12" uly="1103">Ehrns</line>
        <line lrx="145" lry="1299" ulx="0" uly="1217">Nedourh</line>
      </zone>
      <zone lrx="231" lry="1417" type="textblock" ulx="0" uly="1334">
        <line lrx="231" lry="1417" ulx="0" uly="1334">e Lerpet</line>
      </zone>
      <zone lrx="159" lry="1550" type="textblock" ulx="0" uly="1458">
        <line lrx="159" lry="1550" ulx="0" uly="1458">geic außen</line>
      </zone>
      <zone lrx="190" lry="1662" type="textblock" ulx="0" uly="1577">
        <line lrx="190" lry="1662" ulx="0" uly="1577">ich Nefnn</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="3639" type="textblock" ulx="0" uly="1695">
        <line lrx="161" lry="1781" ulx="7" uly="1695">e Munte</line>
        <line lrx="167" lry="1898" ulx="4" uly="1818">uudn Nun</line>
        <line lrx="167" lry="2022" ulx="0" uly="1938">d Re ſhm</line>
        <line lrx="163" lry="2159" ulx="11" uly="2054">r mn</line>
        <line lrx="160" lry="2266" ulx="1" uly="2188"> Mer</line>
        <line lrx="150" lry="2385" ulx="1" uly="2293">the. N</line>
        <line lrx="150" lry="2511" ulx="0" uly="2431"> Mln</line>
        <line lrx="164" lry="2632" ulx="0" uly="2533">gtitndin</line>
        <line lrx="170" lry="2771" ulx="0" uly="2658"> ende N</line>
        <line lrx="166" lry="2890" ulx="0" uly="2777">ge nugt</line>
        <line lrx="159" lry="3001" ulx="8" uly="2895">lſeſ</line>
        <line lrx="130" lry="3122" ulx="0" uly="3021">hen</line>
        <line lrx="163" lry="3249" ulx="5" uly="3134">mtfidt</line>
        <line lrx="171" lry="3361" ulx="0" uly="3257">Funinze</line>
        <line lrx="176" lry="3491" ulx="12" uly="3374"> uc d</line>
        <line lrx="179" lry="3639" ulx="0" uly="3482"> dan D</line>
      </zone>
      <zone lrx="147" lry="2967" type="textblock" ulx="134" uly="2889">
        <line lrx="147" lry="2967" ulx="134" uly="2889">☛☛—</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="3062" type="textblock" ulx="141" uly="3030">
        <line lrx="150" lry="3062" ulx="141" uly="3030">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="140" lry="3078" type="textblock" ulx="111" uly="3016">
        <line lrx="121" lry="3078" ulx="111" uly="3016">——,.—</line>
        <line lrx="140" lry="3070" ulx="132" uly="3025">=☛</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="482" type="textblock" ulx="523" uly="375">
        <line lrx="2078" lry="482" ulx="523" uly="375">Von den innerlichen Krankheiten. 267</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="672" type="textblock" ulx="268" uly="544">
        <line lrx="2085" lry="672" ulx="268" uly="544">Mittel, wenn ſie anderer Urſachen halber verord⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2079" lry="1270" type="textblock" ulx="318" uly="683">
        <line lrx="2079" lry="789" ulx="321" uly="683">net worden, gleichſam von ohngefaͤhr das Blut⸗</line>
        <line lrx="2075" lry="937" ulx="322" uly="811">harnen voͤllig geſtillet haben. Ich ſelbſt habe dieſe</line>
        <line lrx="2077" lry="1022" ulx="320" uly="933">bewundernswuürdige Wirkung an einem vorneh⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="1152" ulx="318" uly="1051">men Frauenzimmer erfahren, welche, wo ich nicht</line>
        <line lrx="2077" lry="1270" ulx="323" uly="1171">irre, vor zwey Jahren an dem Blutharnen krank</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="1509" type="textblock" ulx="290" uly="1281">
        <line lrx="2073" lry="1389" ulx="290" uly="1281">lag. Nachdem ſie ſehr vieles ohne Nutzen ge⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="1509" ulx="292" uly="1407">braucht hatte, uͤberließ ſie endlich die ganze Sa⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2126" lry="1624" type="textblock" ulx="322" uly="1513">
        <line lrx="2126" lry="1624" ulx="322" uly="1513">che der Natur. Ihre Krankheit aber wurde durch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="1748" type="textblock" ulx="292" uly="1646">
        <line lrx="2064" lry="1748" ulx="292" uly="1646">den Gebrauch der Salbey, deren ſie ſich damals</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="1984" type="textblock" ulx="320" uly="1766">
        <line lrx="2061" lry="1866" ulx="320" uly="1766">zu Staͤrkung ihres ſchwachen Magens bediente,</line>
        <line lrx="1962" lry="1984" ulx="326" uly="1869">bald gaͤnzlich gehoben. H</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="2217" type="textblock" ulx="477" uly="2108">
        <line lrx="2085" lry="2217" ulx="477" uly="2108">Um aber wieder zu unſerm Zwecke zu kom⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="2335" type="textblock" ulx="283" uly="2238">
        <line lrx="2052" lry="2335" ulx="283" uly="2238">men, ſo muͤſſen wir noch gedenken, daß man,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="2711" type="textblock" ulx="313" uly="2335">
        <line lrx="2050" lry="2461" ulx="313" uly="2335">wenn obgedachte Arzneyen nichts helfen wollen,</line>
        <line lrx="2056" lry="2585" ulx="319" uly="2459">ſeine Zuflucht zu den ſogenannten Sauerbrunnen,</line>
        <line lrx="2056" lry="2711" ulx="320" uly="2575">die man fuͤglich mit Milch vermiſcht, nehmen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="2821" type="textblock" ulx="316" uly="2700">
        <line lrx="2054" lry="2821" ulx="316" uly="2700">koͤnne; z denn wenn dieſe nichts thun, ſo iſt alle</line>
      </zone>
      <zone lrx="2056" lry="2941" type="textblock" ulx="315" uly="2833">
        <line lrx="2056" lry="2941" ulx="315" uly="2833">Huͤlfe vergebens. Endlich pflegt man auch noch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="3187" type="textblock" ulx="313" uly="2917">
        <line lrx="2055" lry="3060" ulx="316" uly="2917">aͤußerliche Mittel zu gebrauchen als z. B. Ein⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3187" ulx="313" uly="3061">ſpritzungen mit kaltem Waſſer, mit dem Waſſer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="3405" type="textblock" ulx="313" uly="3185">
        <line lrx="2052" lry="3266" ulx="313" uly="3185">von Balaruc und andern Geſundbrunnen, die</line>
        <line lrx="2048" lry="3405" ulx="317" uly="3289">Schaͤrfe daͤmpfende und erweichende Klyſtiere und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="3515" type="textblock" ulx="319" uly="3404">
        <line lrx="2046" lry="3515" ulx="319" uly="3404">Bäder, Blutigel, welche an die Gefaͤße der gold⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2090" lry="3644" type="textblock" ulx="315" uly="3531">
        <line lrx="2090" lry="3644" ulx="315" uly="3531">nen Ader geſetzt werden, und unzaͤhlige andere</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="272" type="page" xml:id="s_Jd26-3_272">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_272.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2610" lry="681" type="textblock" ulx="547" uly="360">
        <line lrx="2610" lry="522" ulx="547" uly="360">264 Erſtes Buch. ßG</line>
        <line lrx="2592" lry="681" ulx="557" uly="550">Sachen, die unter den gehoͤrigen Umſtaͤnden er⸗ fle,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1268" type="textblock" ulx="556" uly="666">
        <line lrx="2610" lry="837" ulx="556" uly="666">wuͤnſchte Wirkung thun. gn auch</line>
        <line lrx="2610" lry="922" ulx="2485" uly="851">ion gann</line>
        <line lrx="2610" lry="1092" ulx="620" uly="897">Von dem Eiterharnen (mictus paru-. eer</line>
        <line lrx="2608" lry="1180" ulx="1264" uly="1062">lentus. rcht</line>
        <line lrx="2610" lry="1268" ulx="2567" uly="1200">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3713" type="textblock" ulx="478" uly="1253">
        <line lrx="2610" lry="1401" ulx="621" uly="1253">Es iſt leicht zu erachten, daß von eckigen und ange</line>
        <line lrx="2610" lry="1514" ulx="750" uly="1383">„ſpitzigen Steinen die Nieren und Blaſe oft ulz</line>
        <line lrx="2607" lry="1646" ulx="564" uly="1498">verwundet werden muͤſſen, und daß dieſe Wun⸗ Chen</line>
        <line lrx="2593" lry="1755" ulx="569" uly="1630">den, welche von dieſer in den Nieren feſtſitzen. t e⸗</line>
        <line lrx="2598" lry="1882" ulx="567" uly="1751">den Urſache immerfort gereizet werden, in kur⸗. Pt</line>
        <line lrx="2610" lry="1990" ulx="563" uly="1868">zem in ein Geſchwuͤr uͤbergehen. Auf was fuͤr Pun ve</line>
        <line lrx="2606" lry="2126" ulx="566" uly="1984">eine Art aber der innerliche Gebrauch der ſpani⸗ nnn</line>
        <line lrx="2605" lry="2240" ulx="562" uly="2100">ſchen Fliegen und andrer urintreibender reizender Ehnmnen</line>
        <line lrx="2606" lry="2354" ulx="562" uly="2218">Arzneyen eben dieſes bewerkſtellige, laͤßt ſich ſehr i Nuud</line>
        <line lrx="2569" lry="2475" ulx="564" uly="2336">ſchwer begreifen. Es entſtehen aber auch in die“ Nichen</line>
        <line lrx="2610" lry="2587" ulx="562" uly="2447">ſen Werkzeugen, ſo wie in allen andern Einge? ilen</line>
        <line lrx="2610" lry="2697" ulx="562" uly="2567">weiden, Geſchwuͤre, wegen einer uͤbeln Beſchaf⸗ lunnen</line>
        <line lrx="2610" lry="2832" ulx="561" uly="2696">fenheit des Blutes und der Saͤfte. Bey dieſer nin an</line>
        <line lrx="2605" lry="2959" ulx="562" uly="2815">Krankheit geht zwar allemal ein hefiger, eiteriger Uſtin</line>
        <line lrx="2610" lry="3068" ulx="560" uly="2928">und uͤbelriechender Urin ab. Dieſes Zeichen aber ge</line>
        <line lrx="2610" lry="3187" ulx="558" uly="3042">iſt betruͤglich, weil es oft nichts als eine Ver. ſſeg</line>
        <line lrx="2607" lry="3303" ulx="561" uly="3164">ſetzung des in irgend einem Eingeweide befindli⸗ id d</line>
        <line lrx="2609" lry="3436" ulx="557" uly="3279">chen Eiters nach den Nieren anzeiget; ein Um wſhte</line>
        <line lrx="2610" lry="3548" ulx="548" uly="3397">ſtand, der ſich, wie ich ſchon erinnert habe, ſehr aiee</line>
        <line lrx="2593" lry="3666" ulx="478" uly="3504">oft zu ereignen pflegt. Ueberdieſes geht oft ein mi,</line>
        <line lrx="2287" lry="3713" ulx="2169" uly="3644">truͤ⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="273" type="page" xml:id="s_Jd26-3_273">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_273.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="185" lry="656" type="textblock" ulx="0" uly="561">
        <line lrx="185" lry="656" ulx="0" uly="561">inden e</line>
      </zone>
      <zone lrx="137" lry="1045" type="textblock" ulx="0" uly="954">
        <line lrx="137" lry="1045" ulx="0" uly="954">n.</line>
      </zone>
      <zone lrx="181" lry="3742" type="textblock" ulx="0" uly="1301">
        <line lrx="165" lry="1383" ulx="0" uly="1301">1 Chen n</line>
        <line lrx="159" lry="1494" ulx="0" uly="1416">1) Se ℳN</line>
        <line lrx="151" lry="1621" ulx="0" uly="1542">Ne D</line>
        <line lrx="162" lry="1737" ulx="0" uly="1657">n ſſſſten</line>
        <line lrx="169" lry="1858" ulx="0" uly="1776">da in</line>
        <line lrx="175" lry="1978" ulx="22" uly="1901">li nu</line>
        <line lrx="177" lry="2107" ulx="0" uly="2012">c N hai</line>
        <line lrx="179" lry="2215" ulx="0" uly="2133">jber neiſende</line>
        <line lrx="181" lry="2342" ulx="12" uly="2247">lit ſchih</line>
        <line lrx="181" lry="2459" ulx="0" uly="2364">unc in Ni</line>
        <line lrx="181" lry="2693" ulx="10" uly="2486">e 8</line>
        <line lrx="181" lry="2790" ulx="132" uly="2717">N</line>
        <line lrx="178" lry="2958" ulx="5" uly="2841">i uur</line>
        <line lrx="167" lry="3147" ulx="0" uly="2953">ℳ ℳ</line>
        <line lrx="177" lry="3179" ulx="16" uly="3077">Kir da</line>
        <line lrx="175" lry="3305" ulx="0" uly="3163">i zirn</line>
        <line lrx="176" lry="3440" ulx="0" uly="3322">t in in</line>
        <line lrx="179" lry="3543" ulx="0" uly="3432">1 gebe ſt</line>
        <line lrx="138" lry="3674" ulx="0" uly="3567">cht ft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="500" type="textblock" ulx="502" uly="374">
        <line lrx="2039" lry="500" ulx="502" uly="374">Von den innerlichen Krankheiten. 26</line>
      </zone>
      <zone lrx="2087" lry="2345" type="textblock" ulx="307" uly="572">
        <line lrx="2051" lry="684" ulx="307" uly="572">truͤber, weißlicher, ja ſtinkender Urin ab, wel⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="794" ulx="309" uly="685">cher auch ganz eiterig ausſiehet; er iſt aber doch</line>
        <line lrx="2055" lry="916" ulx="308" uly="813">von ganz anderer Beſchaffenheit, und machet die</line>
        <line lrx="2054" lry="1033" ulx="311" uly="936">ſchlechten Aerzte, welche die Sache nur obenhin</line>
        <line lrx="2087" lry="1154" ulx="310" uly="1054">betrachten, oͤfters irre.</line>
        <line lrx="2060" lry="1266" ulx="482" uly="1173">Man kann demnach nicht leicht eher mit</line>
        <line lrx="2064" lry="1384" ulx="319" uly="1294">Gewißheit, daß in den Nieren Geſchwuͤre ent⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1505" ulx="318" uly="1416">ſtanden ſind, ſchlieſſen, als bis man die vor⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="1619" ulx="318" uly="1518">hergegangenen Umſtaͤnde reiflich uͤberleget hat;</line>
        <line lrx="2069" lry="1771" ulx="318" uly="1648">und dieſe ſind vorzuͤglich das Nierenweh, oder</line>
        <line lrx="2068" lry="1861" ulx="323" uly="1752">die Zeichen einer Entzuͤndung und der Gegen⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="1983" ulx="320" uly="1889">wart von Steinen in den Nieren. Hierzu kann</line>
        <line lrx="2061" lry="2093" ulx="326" uly="2002">man noch eine lang anhaltende Hitze und ſtumpfe</line>
        <line lrx="2062" lry="2207" ulx="328" uly="2109">Schmerzen, die der Kranke in den Lenden zu ha⸗</line>
        <line lrx="2068" lry="2345" ulx="327" uly="2242">ben glaubt, ein ſchleichendes Fieber und andre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2070" lry="2456" type="textblock" ulx="272" uly="2361">
        <line lrx="2070" lry="2456" ulx="272" uly="2361">Zeichen von freſſenden Geſchwuüren der innern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2107" lry="3635" type="textblock" ulx="328" uly="2459">
        <line lrx="2073" lry="2559" ulx="328" uly="2459">Theile rechnen, welche, wenn ſie zuſammen vor⸗</line>
        <line lrx="2077" lry="2684" ulx="332" uly="2590">kommen, nicht undeutlich einen Fehler der Nie⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="2793" ulx="336" uly="2695">ren anzeigen. Was die Geſchwuͤre in der Blaſe</line>
        <line lrx="2080" lry="2916" ulx="337" uly="2830">anbelangt, ſo ſind eine Anſpannung des Unter⸗</line>
        <line lrx="2080" lry="3044" ulx="335" uly="2942">leibes und ein Schmerz, der bey dem Anfuͤhlen</line>
        <line lrx="2085" lry="3168" ulx="337" uly="3052">dieſer Gegend oder bey dem Urinlaſſen heftiger</line>
        <line lrx="2107" lry="3274" ulx="337" uly="3174">wird, die Strangurie, ein blutiger, mit Eiter</line>
        <line lrx="2081" lry="3391" ulx="343" uly="3282">vermiſchter und ſtinkender Urin, der Stuhlzwang,</line>
        <line lrx="2076" lry="3509" ulx="351" uly="3408">ein beſchwerliches Kuͤtzeln in den Geburtsgliedern,</line>
        <line lrx="2063" lry="3635" ulx="353" uly="3540">worauf eine Begierde zur Wolluß entſteht, ziem</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="274" type="page" xml:id="s_Jd26-3_274">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_274.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1738" lry="503" type="textblock" ulx="559" uly="407">
        <line lrx="1738" lry="503" ulx="559" uly="407">266 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2410" lry="691" type="textblock" ulx="585" uly="570">
        <line lrx="2410" lry="691" ulx="585" uly="570">lich ſichere Zeichen, daß die Harnblaſe von Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="1401" type="textblock" ulx="554" uly="698">
        <line lrx="2332" lry="814" ulx="554" uly="698">ſchwuͤren angefreſſen iſt. Aus allem dieſen erhel⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="927" ulx="587" uly="826">let, daß es nicht ſo gar leicht ſey, dieſe Krank⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="1046" ulx="586" uly="952">heit zu erkennen; wiewohl außer dem meiſten⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="1193" ulx="583" uly="1062">theils haͤßlichen Geſtank des Urins noch andere</line>
        <line lrx="2306" lry="1341" ulx="579" uly="1198">Zeichen davon vorhanden ſind, die ich kuͤrzlich</line>
        <line lrx="1085" lry="1401" ulx="580" uly="1316">anfuͤhren will.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1521" type="textblock" ulx="739" uly="1381">
        <line lrx="2362" lry="1521" ulx="739" uly="1381">Hat man Verdacht, daß Eiter im Urin ſeyn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="1999" type="textblock" ulx="557" uly="1553">
        <line lrx="2298" lry="1649" ulx="572" uly="1553">duͤrfte, ſo muß man ihn erſt ruhig ſtehen laſſen,</line>
        <line lrx="2319" lry="1757" ulx="567" uly="1671">bis ſich alles Dicke zu Boden geſetzt hat. Bleibt</line>
        <line lrx="2291" lry="1878" ulx="564" uly="1778">ſodann, nachdem man ihn allmaͤhlig hat ablau⸗</line>
        <line lrx="2293" lry="1999" ulx="557" uly="1902">fen laſſen, ein zaͤher und leimiger Bodenſatz zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="2115" type="textblock" ulx="555" uly="2004">
        <line lrx="2284" lry="2115" ulx="555" uly="2004">ruͤck, ſo iſt es ein ſchleimiger Urin; wenn ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2277" lry="3761" type="textblock" ulx="473" uly="2121">
        <line lrx="2277" lry="2233" ulx="551" uly="2121">aber das Niedergeſetzte leicht wieder aufloͤſet, ſo</line>
        <line lrx="2272" lry="2351" ulx="547" uly="2254">iſt es Fiter. Denn das Eiter vertheilt ſich,</line>
        <line lrx="2272" lry="2469" ulx="543" uly="2361">wenn man es bewegt, hinwiederum durch bden</line>
        <line lrx="2268" lry="2586" ulx="535" uly="2481">ganzen Urin; der Schleim aber bleibt auf dem</line>
        <line lrx="2272" lry="2706" ulx="532" uly="2605">Boden ſitzen. Der Samen ſchwimmt oben auf</line>
        <line lrx="2252" lry="2824" ulx="530" uly="2733">dem Urin. Das Eiter und der Schleim hinge⸗</line>
        <line lrx="2246" lry="2950" ulx="523" uly="2851">gen faͤllt zu Boden. Bey einer geringen Bewe⸗</line>
        <line lrx="2234" lry="3052" ulx="518" uly="2953">gung des Urins geht das Eiter aus einander und</line>
        <line lrx="2246" lry="3179" ulx="515" uly="3073">macht den Urin milchig; der Schleim aber bleibt</line>
        <line lrx="2231" lry="3327" ulx="509" uly="3203">reyſammen und dreht ſich in einem Kreiſe herum,</line>
        <line lrx="2233" lry="3411" ulx="501" uly="3318">Laͤßt man den Urin wieder ſtehen, ſo ſinket bey⸗</line>
        <line lrx="2225" lry="3545" ulx="473" uly="3435">des zu Boden. Von der bey Geſchwuͤren aus</line>
        <line lrx="2226" lry="3647" ulx="494" uly="3547">der Harnröhre durch das maͤnnliche Glied in⸗</line>
        <line lrx="2215" lry="3761" ulx="2079" uly="3681">glei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="517" type="textblock" ulx="2510" uly="423">
        <line lrx="2610" lry="517" ulx="2510" uly="423">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="741" type="textblock" ulx="2500" uly="661">
        <line lrx="2606" lry="741" ulx="2500" uly="661">chen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="872" type="textblock" ulx="2449" uly="786">
        <line lrx="2610" lry="872" ulx="2449" uly="786">her</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="990" type="textblock" ulx="2484" uly="901">
        <line lrx="2610" lry="990" ulx="2484" uly="901">ich, ſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1101" type="textblock" ulx="2456" uly="1019">
        <line lrx="2610" lry="1101" ulx="2456" uly="1019"> an e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3500" type="textblock" ulx="2435" uly="1257">
        <line lrx="2610" lry="1331" ulx="2558" uly="1257">V</line>
        <line lrx="2610" lry="1467" ulx="2490" uly="1373">iyeun</line>
        <line lrx="2610" lry="1584" ulx="2475" uly="1490">lift /⸗</line>
        <line lrx="2609" lry="1700" ulx="2464" uly="1608">finnie e⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1823" ulx="2460" uly="1726">Pedet</line>
        <line lrx="2602" lry="1949" ulx="2461" uly="1847">ſclämge⸗</line>
        <line lrx="2596" lry="2063" ulx="2463" uly="1962">ibaeen</line>
        <line lrx="2610" lry="2181" ulx="2463" uly="2083">Vhe i</line>
        <line lrx="2610" lry="2303" ulx="2459" uly="2202">Nlihehe</line>
        <line lrx="2591" lry="2418" ulx="2447" uly="2333">ſchoi</line>
        <line lrx="2609" lry="2538" ulx="2441" uly="2442">ſſcſwie</line>
        <line lrx="2610" lry="2652" ulx="2439" uly="2557">fine At</line>
        <line lrx="2588" lry="2770" ulx="2443" uly="2671">Meſonen</line>
        <line lrx="2605" lry="2888" ulx="2443" uly="2785">fit N</line>
        <line lrx="2610" lry="3018" ulx="2517" uly="2927">Neſe</line>
        <line lrx="2605" lry="3156" ulx="2435" uly="3028">ſer ſſch</line>
        <line lrx="2610" lry="3266" ulx="2435" uly="3143">hene</line>
        <line lrx="2610" lry="3387" ulx="2436" uly="3269">cfſheie</line>
        <line lrx="2607" lry="3500" ulx="2570" uly="3441">de</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="275" type="page" xml:id="s_Jd26-3_275">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_275.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="139" lry="1038" type="textblock" ulx="0" uly="611">
        <line lrx="131" lry="680" ulx="0" uly="611">n Ge</line>
        <line lrx="135" lry="809" ulx="0" uly="729">en e⸗</line>
        <line lrx="139" lry="926" ulx="8" uly="846">Ne Knnt</line>
        <line lrx="136" lry="1038" ulx="11" uly="967">u miſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="1152" type="textblock" ulx="77" uly="1089">
        <line lrx="204" lry="1152" ulx="77" uly="1089">Noek⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="138" lry="1286" type="textblock" ulx="0" uly="1204">
        <line lrx="138" lry="1286" ulx="0" uly="1204">ihwe</line>
      </zone>
      <zone lrx="174" lry="2256" type="textblock" ulx="0" uly="1443">
        <line lrx="160" lry="1526" ulx="9" uly="1443">in Min ſ</line>
        <line lrx="160" lry="1656" ulx="15" uly="1563">ſchen ih⸗</line>
        <line lrx="163" lry="1779" ulx="1" uly="1679">that. N</line>
        <line lrx="164" lry="1906" ulx="0" uly="1806">ig hattie</line>
        <line lrx="174" lry="2018" ulx="0" uly="1934"> Podenſe</line>
        <line lrx="174" lry="2146" ulx="4" uly="2043">I; Mℳ 6</line>
        <line lrx="173" lry="2256" ulx="0" uly="2162"> uſiſt/6</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="2383" type="textblock" ulx="7" uly="2282">
        <line lrx="204" lry="2383" ulx="7" uly="2282">echel ſi,.</line>
      </zone>
      <zone lrx="193" lry="3636" type="textblock" ulx="0" uly="2407">
        <line lrx="177" lry="2501" ulx="0" uly="2407">a W N</line>
        <line lrx="182" lry="2621" ulx="9" uly="2530">ſiht af N</line>
        <line lrx="185" lry="2748" ulx="0" uly="2659">ut un</line>
        <line lrx="181" lry="2875" ulx="14" uly="2771">Slen iin</line>
        <line lrx="176" lry="2990" ulx="10" uly="2894">Uengr ℳ</line>
        <line lrx="163" lry="3118" ulx="0" uly="2994">enrl</line>
        <line lrx="175" lry="3250" ulx="0" uly="3117">u⸗ litt</line>
        <line lrx="178" lry="3362" ulx="0" uly="3251">atml Punn,</line>
        <line lrx="187" lry="3488" ulx="0" uly="3338">ii lah</line>
        <line lrx="193" lry="3636" ulx="0" uly="3474">un di</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="3755" type="textblock" ulx="0" uly="3586">
        <line lrx="185" lry="3755" ulx="0" uly="3586">601</line>
      </zone>
      <zone lrx="2011" lry="554" type="textblock" ulx="476" uly="438">
        <line lrx="2011" lry="554" ulx="476" uly="438">Von den innerlichen Krantheiten. 267</line>
      </zone>
      <zone lrx="2017" lry="742" type="textblock" ulx="229" uly="609">
        <line lrx="2017" lry="742" ulx="229" uly="609">gleichen bey dem Tripper tropfenweis abgehenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="975" type="textblock" ulx="278" uly="753">
        <line lrx="2015" lry="857" ulx="279" uly="753">eiterigen Feuchtigkeit, die nicht mit dem Urin zu⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="975" ulx="278" uly="883">gleich, ſondern fuͤr ſich allein fortgeht, werden</line>
      </zone>
      <zone lrx="1661" lry="1156" type="textblock" ulx="242" uly="987">
        <line lrx="1661" lry="1156" ulx="242" uly="987">wir an einem andern Orte handein.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2028" lry="1438" type="textblock" ulx="287" uly="1154">
        <line lrx="2028" lry="1354" ulx="451" uly="1154">Wenn das Geſchwr noch nicht ſo gar tief</line>
        <line lrx="2024" lry="1438" ulx="287" uly="1354">eingewurzelt iſt, ſo laͤßt es ſich in den Nieren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="1684" type="textblock" ulx="273" uly="1452">
        <line lrx="2085" lry="1554" ulx="273" uly="1452">leichter heilen als in der Blaſe; denn die be⸗</line>
        <line lrx="2023" lry="1684" ulx="280" uly="1590">ſtaͤndige Bewegung dieſes letztern Werkzeuges ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="1802" type="textblock" ulx="288" uly="1707">
        <line lrx="2057" lry="1802" ulx="288" uly="1707">hindert, daß ſich in der Wunde nicht wohl die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="2044" type="textblock" ulx="219" uly="1827">
        <line lrx="2026" lry="1921" ulx="285" uly="1827">ſchleimige, nahrhafte Materie anſetzen und ſolche</line>
        <line lrx="2086" lry="2044" ulx="219" uly="1943">uͤberziehen kann, ob man gleich die beſten bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2029" lry="2271" type="textblock" ulx="293" uly="2061">
        <line lrx="2027" lry="2159" ulx="293" uly="2061">Wunden uͤblichen, reinigenden Einſpritzungen an</line>
        <line lrx="2029" lry="2271" ulx="296" uly="2182">den leidenden Theil ſelbſt bringt. Kurz ein Nie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="2748" type="textblock" ulx="255" uly="2295">
        <line lrx="2033" lry="2392" ulx="255" uly="2295">rengeſchwuͤr laͤßt ſich ſchwer heilen; ein Blaſen⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="2511" ulx="260" uly="2391">geſchwuͤr von eben der Gattung hingegen auf</line>
        <line lrx="2037" lry="2626" ulx="262" uly="2518">keine Art und Weiſe, beſonders bey bejahrten</line>
        <line lrx="2039" lry="2748" ulx="286" uly="2648">Perſonen. Je heftiger der Urin ſtinket, und je</line>
      </zone>
      <zone lrx="2112" lry="3443" type="textblock" ulx="299" uly="2768">
        <line lrx="2086" lry="2862" ulx="299" uly="2768">ſtaͤrker der Ausfluß des Eiters iſt, und je haͤu⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="2974" ulx="303" uly="2887">figer Faſern von der innern Haut und Eruͤck⸗</line>
        <line lrx="2042" lry="3104" ulx="305" uly="3005">chen Fleiſch mit abgehen: deſto gefaͤhrlicher iſt</line>
        <line lrx="2112" lry="3214" ulx="308" uly="3109">die Krankheit, weil man unter dieſen Umſtaͤnden</line>
        <line lrx="2044" lry="3339" ulx="306" uly="3242">wahrſcheinlicher Weiſe beſergen muß, daß das</line>
        <line lrx="2043" lry="3443" ulx="313" uly="3358">Geſchwuͤr weit um ſich gefreſſen habe oder boͤs⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="3690" type="textblock" ulx="291" uly="3471">
        <line lrx="2116" lry="3567" ulx="291" uly="3471">artig ſey. Jedoch iſt zu merken, daß ein Ge⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="3690" ulx="319" uly="3590">ſchwuͤr in den Nieren, eben ſo wie ein Lungen⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="276" type="page" xml:id="s_Jd26-3_276">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_276.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1752" lry="537" type="textblock" ulx="601" uly="433">
        <line lrx="1752" lry="537" ulx="601" uly="433">268 Errſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="3798" type="textblock" ulx="542" uly="633">
        <line lrx="2345" lry="724" ulx="602" uly="633">geſchwuͤr, oft ganz verborgen bleibt, und unver⸗</line>
        <line lrx="2147" lry="848" ulx="601" uly="741">merkt den Kranken in Lebensgefahr bringe.</line>
        <line lrx="2345" lry="968" ulx="627" uly="850">Ich  kann hier einen jungen Menſchen zum</line>
        <line lrx="2341" lry="1082" ulx="607" uly="986">Beyſpiel anfuͤhren, der vor zween Monaten von</line>
        <line lrx="2337" lry="1214" ulx="609" uly="1108">einem Anfalle von Nierenſchmerzen befreyet wor⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="1324" ulx="609" uly="1216">den war, und vollkommen geſund zu ſeyn ſchien,</line>
        <line lrx="2337" lry="1440" ulx="608" uly="1331">ja ſo gar geheurathet hatte, und doch bey dem</line>
        <line lrx="2333" lry="1564" ulx="604" uly="1453">zweeten Anfalle vom Nierenweh innerhalb vier</line>
        <line lrx="2333" lry="1687" ulx="602" uly="1575">Tagen ſterben mußte. Dieſer ploͤtzliche Todesfall</line>
        <line lrx="2331" lry="1793" ulx="605" uly="1699">bewog mich, die Oeffnung dieſes Koͤrpers zu ver⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="1908" ulx="598" uly="1820">anſtalten, da ich denn fand, daß die linke Niere</line>
        <line lrx="2333" lry="2029" ulx="600" uly="1933">mit einer eiterigen und gypsartigen zaͤhen Feuch⸗</line>
        <line lrx="2332" lry="2147" ulx="589" uly="2056">tigkeit und vielen Steinen erfuͤllt, auch die Sub⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="2263" ulx="595" uly="2172">ſtanz derſelben von dem Geſchwuͤre zerfreſſen und</line>
        <line lrx="2331" lry="2381" ulx="597" uly="2291">von der Faͤulniß voͤllig verzehret war. Aus dieſen</line>
        <line lrx="2328" lry="2515" ulx="595" uly="2410">Umſtaͤnden ſah man gar deutlich, daß dieſe Krant⸗</line>
        <line lrx="2332" lry="2619" ulx="596" uly="2530">heit ſchon laͤngſt unheilbar und toͤdlich geweſen</line>
        <line lrx="2325" lry="2737" ulx="594" uly="2650">war, wenn ſie gleich durch keine aͤußerlichen Merl⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="2863" ulx="592" uly="2747">male ſich deutlich offenbaret hatte, denn der</line>
        <line lrx="2321" lry="2974" ulx="591" uly="2882">Harngang war auf der linken Seite völlig ver⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="3100" ulx="592" uly="2996">ſchloſſen, und das Eiter konnte nirgends einen</line>
        <line lrx="2322" lry="3212" ulx="586" uly="3118">Ausgang finden. Die rechte Niere und der Harn⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="3392" ulx="587" uly="3229">gag aber hatten die Stelle der linken zugleich</line>
        <line lrx="1072" lry="3428" ulx="583" uly="3353">mit vertreten.</line>
        <line lrx="2318" lry="3585" ulx="666" uly="3412">Unm aber wieder auf unſere Materie zuruͤck</line>
        <line lrx="2311" lry="3738" ulx="542" uly="3566">zu kommen, ſo erhellet aus vielen Leichenoͤffnun⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="3798" ulx="2203" uly="3727">gen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="771" type="textblock" ulx="2460" uly="556">
        <line lrx="2610" lry="650" ulx="2460" uly="556">gen ſti</line>
        <line lrx="2610" lry="771" ulx="2483" uly="687">Parſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="890" type="textblock" ulx="2448" uly="807">
        <line lrx="2610" lry="890" ulx="2448" uly="807">iſe don</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2915" type="textblock" ulx="2446" uly="925">
        <line lrx="2610" lry="1008" ulx="2476" uly="925">ſt zuß</line>
        <line lrx="2610" lry="1132" ulx="2468" uly="1047">thentlich</line>
        <line lrx="2610" lry="1235" ulx="2462" uly="1166">und blut</line>
        <line lrx="2610" lry="1365" ulx="2465" uly="1284">Wnſchwin</line>
        <line lrx="2610" lry="1491" ulx="2464" uly="1400">eg alpe</line>
        <line lrx="2610" lry="1606" ulx="2450" uly="1516">Ping, //,</line>
        <line lrx="2610" lry="1720" ulx="2449" uly="1631">ber her</line>
        <line lrx="2610" lry="1843" ulx="2447" uly="1751">gutecet⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1960" ulx="2453" uly="1884">un Pwäle</line>
        <line lrx="2610" lry="2093" ulx="2456" uly="1991">et, und</line>
        <line lrx="2610" lry="2199" ulx="2459" uly="2118">l  nn</line>
        <line lrx="2610" lry="2323" ulx="2454" uly="2233">eWienen</line>
        <line lrx="2607" lry="2438" ulx="2447" uly="2338">liſ ige</line>
        <line lrx="2610" lry="2567" ulx="2446" uly="2459">id weng</line>
        <line lrx="2606" lry="2685" ulx="2459" uly="2582">N fünie</line>
        <line lrx="2596" lry="2802" ulx="2454" uly="2692">Urin ſett</line>
        <line lrx="2610" lry="2915" ulx="2449" uly="2826">ne Erte⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3043" type="textblock" ulx="2406" uly="2936">
        <line lrx="2610" lry="3043" ulx="2406" uly="2936">en hiecr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2547" lry="3141" type="textblock" ulx="2450" uly="3045">
        <line lrx="2547" lry="3141" ulx="2450" uly="3045">1 Nber</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="277" type="page" xml:id="s_Jd26-3_277">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_277.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="151" lry="1570" type="textblock" ulx="0" uly="666">
        <line lrx="126" lry="734" ulx="0" uly="666"> mden</line>
        <line lrx="55" lry="868" ulx="0" uly="787">.</line>
        <line lrx="137" lry="987" ulx="0" uly="907">ſcen wen</line>
        <line lrx="142" lry="1097" ulx="0" uly="1031">ntn</line>
        <line lrx="140" lry="1225" ulx="0" uly="1153">heftget</line>
        <line lrx="144" lry="1345" ulx="2" uly="1261">nſrſhe</line>
        <line lrx="151" lry="1570" ulx="61" uly="1383">1 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2923" type="textblock" ulx="0" uly="1968">
        <line lrx="171" lry="2082" ulx="0" uly="1968">1 ſheuden</line>
        <line lrx="176" lry="2191" ulx="4" uly="2088">ug Nebt⸗</line>
        <line lrx="181" lry="2320" ulx="2" uly="2210">ftſen un</line>
        <line lrx="187" lry="2806" ulx="0" uly="2599">“ lchen⸗ .</line>
        <line lrx="189" lry="2923" ulx="0" uly="2812">atte/ 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2002" lry="488" type="textblock" ulx="432" uly="375">
        <line lrx="2002" lry="488" ulx="432" uly="375">Von den innerlichen Krankheiten. 2 62</line>
      </zone>
      <zone lrx="2096" lry="3615" type="textblock" ulx="164" uly="569">
        <line lrx="1998" lry="663" ulx="236" uly="569">gen ſoviel, daß die Nierengeſchwuͤre mehrentheils</line>
        <line lrx="1989" lry="780" ulx="242" uly="690">ihren Urſprung von dem Steine haben. Oft ſieht</line>
        <line lrx="2000" lry="901" ulx="245" uly="810">eine von beyden Nieren wie ein Sack aus, oder</line>
        <line lrx="1990" lry="1020" ulx="240" uly="927">ſie iſt zuſammengefallen und eingedruͤckt, außer⸗</line>
        <line lrx="1992" lry="1146" ulx="241" uly="1045">ordentlich ausgedehnt, und voll von eiterigem</line>
        <line lrx="1987" lry="1251" ulx="240" uly="1162">und blutwaͤſſerigem Urin, worinnen Steine her⸗</line>
        <line lrx="1989" lry="1376" ulx="246" uly="1278">umſchwimmen. Manchmal betraͤgt die Menge</line>
        <line lrx="1993" lry="1489" ulx="250" uly="1394">des angeſammelten heſigen Harns bis zwoͤlf</line>
        <line lrx="1988" lry="1609" ulx="241" uly="1505">Pfund, ja man findet in einem von beyden Urin⸗</line>
        <line lrx="1999" lry="1735" ulx="245" uly="1636">gaͤngen bisweilen faſt zwey Pfund von dieſer</line>
        <line lrx="1990" lry="1847" ulx="247" uly="1754">Feuchtigkeit angehaͤuft. Ueterdem ſind die Nie⸗</line>
        <line lrx="2005" lry="1962" ulx="253" uly="1876">ten zuweilen ganz eingetrocknet und verſchrum⸗</line>
        <line lrx="1989" lry="2091" ulx="256" uly="1993">pelt, und haͤngen an den benachbarten Theilen</line>
        <line lrx="2003" lry="2202" ulx="262" uly="2112">an, als wenn ſie angeleimt waͤren; ſie ſind voll</line>
        <line lrx="2003" lry="2324" ulx="263" uly="2229">von Wuͤrmern, verfanlt, verzehrt u. ſ. f. In der</line>
        <line lrx="2009" lry="2436" ulx="262" uly="2345">Blaſe findet man Geſchwüre, welche bald mehr</line>
        <line lrx="2096" lry="2550" ulx="263" uly="2452">bald weniger um ſich gefreſſen haben, ingleichen</line>
        <line lrx="2004" lry="2667" ulx="164" uly="2567">vielfoͤrmige Steine von verſchiedener Groͤße. Der</line>
        <line lrx="1998" lry="2787" ulx="271" uly="2698">Urin ſieht leimig aus, es ſchwimmen abgegan</line>
        <line lrx="2012" lry="2916" ulx="275" uly="2815">gene Stuͤcken Fleiſch und Faſern von den Haͤu⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="3033" ulx="277" uly="2924">ten dieſer Theile darinnen. Man erblicket Höh⸗</line>
        <line lrx="2022" lry="3138" ulx="282" uly="3036">len oder Capſeln, die voll von Eiter, Steinen</line>
        <line lrx="2074" lry="3258" ulx="283" uly="3169">oder Sand ſtecken, Hohlgeſchwuͤre, die ſich in</line>
        <line lrx="2011" lry="3378" ulx="289" uly="3285">den Maſtdarm oͤffnen u. ſ. f. Endlich ſind zu.</line>
        <line lrx="2014" lry="3494" ulx="293" uly="3402">weilen bey Perſonen, die einen eiterigen Urin hat⸗</line>
        <line lrx="2019" lry="3615" ulx="294" uly="3507">ten, die Nieren ohne allen Tadel, und es haben</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="278" type="page" xml:id="s_Jd26-3_278">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_278.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2217" lry="730" type="textblock" ulx="618" uly="551">
        <line lrx="2217" lry="730" ulx="618" uly="551">hi gegen andre Cingeweide der Bruſt oder</line>
        <line lrx="728" lry="626" ulx="663" uly="574">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2395" lry="771" type="textblock" ulx="1151" uly="659">
        <line lrx="2395" lry="771" ulx="1151" uly="659">ſt 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1445" lry="879" type="textblock" ulx="614" uly="785">
        <line lrx="1445" lry="879" ulx="614" uly="785">Eitergeſchwuͤre in ſich.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="1464" type="textblock" ulx="608" uly="839">
        <line lrx="2365" lry="1006" ulx="2080" uly="923">beynahe</line>
        <line lrx="2051" lry="1000" ulx="1400" uly="839">dieſer Krankheit iſt</line>
        <line lrx="2369" lry="1112" ulx="777" uly="902">Die Rege lang be dern innerli⸗</line>
        <line lrx="1902" lry="1114" ulx="1730" uly="1048">y an</line>
        <line lrx="2085" lry="1168" ulx="933" uly="1010">beſchaffen, wie ſie ey andern</line>
        <line lrx="2340" lry="1363" ulx="615" uly="1021">chen Geſonuͤn uͤblich und n ich iſ⸗ feenc</line>
        <line lrx="2201" lry="1464" ulx="608" uly="1147">e bereits gehandelt haben. Damit 4</line>
        <line lrx="2033" lry="1464" ulx="609" uly="1277">niche ſcheinen moͤge, als wenn von m</line>
        <line lrx="678" lry="1452" ulx="608" uly="1397">ni⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="1664" type="textblock" ulx="606" uly="1493">
        <line lrx="2333" lry="1650" ulx="2134" uly="1516">waͤre,</line>
        <line lrx="2146" lry="1664" ulx="680" uly="1493">nwaͤrtigem Werke etwas vergeſen worden</line>
        <line lrx="677" lry="1613" ulx="606" uly="1516">ge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1959" type="textblock" ulx="600" uly="1662">
        <line lrx="2329" lry="1818" ulx="2266" uly="1769">n⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="1953" ulx="771" uly="1662">Mittel anzeigett. Die vorzuͤglichſten een</line>
        <line lrx="2070" lry="1959" ulx="600" uly="1713">cden die niederſchlagenden und die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="2317" type="textblock" ulx="595" uly="1963">
        <line lrx="2352" lry="2058" ulx="1852" uly="1963">ſedoch, wo es</line>
        <line lrx="2316" lry="2126" ulx="595" uly="1972">daͤmpfe 1 Gebrauch ſedoch, es</line>
        <line lrx="2347" lry="2191" ulx="620" uly="1970">daͤmpfenden, vor deren ae⸗</line>
        <line lrx="2344" lry="2295" ulx="649" uly="1990">thie ,die allgemeinen Mittel varbergeten nuſ⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="2317" ulx="595" uly="2108">ſen Hierder gehoͤren der Wegwart, die Oder⸗</line>
        <line lrx="1019" lry="2294" ulx="623" uly="2230">en. 2E</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="2875" type="textblock" ulx="582" uly="2331">
        <line lrx="2273" lry="2529" ulx="926" uly="2331">nig, der Borretſch, der Ampfer  Una,</line>
        <line lrx="2327" lry="2661" ulx="591" uly="2338">die gochirnnz „ die Bluͤhten und Wurze lan</line>
        <line lrx="2309" lry="2764" ulx="594" uly="2450">de l der Leinſamen, die Molken oder nhr</line>
        <line lrx="2180" lry="2875" ulx="582" uly="2566">cr taen vielleicht in dieſer Krankheit u—</line>
        <line lrx="679" lry="2758" ulx="588" uly="2699">we</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2905" type="textblock" ulx="655" uly="2801">
        <line lrx="2335" lry="2889" ulx="2169" uly="2817">lſam</line>
        <line lrx="2288" lry="2905" ulx="655" uly="2801">e Hauptmitkel zu rechnen iſt. Sehr heilſan</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="3142" type="textblock" ulx="589" uly="3038">
        <line lrx="2330" lry="3130" ulx="1458" uly="3038">ſchaͤr die reinigen⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="3142" ulx="589" uly="3043">Heſundbrunnen. Auch ſchaͤtzt man die r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3497" type="textblock" ulx="574" uly="3159">
        <line lrx="2299" lry="3246" ulx="1943" uly="3165">Mittel bey</line>
        <line lrx="2296" lry="3363" ulx="581" uly="3159">den Wundarzneyen und euige⸗ D</line>
        <line lrx="2321" lry="3468" ulx="829" uly="3260">ieſem Zufall hoch, als z. B. ehanusetus</line>
        <line lrx="2141" lry="3497" ulx="574" uly="3277">den hrrnnren und die ſchweizeriſchen W</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3705" type="textblock" ulx="2172" uly="3638">
        <line lrx="2294" lry="3705" ulx="2172" uly="3638">und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="463" type="textblock" ulx="2601" uly="441">
        <line lrx="2610" lry="463" ulx="2601" uly="441">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="899" type="textblock" ulx="2490" uly="580">
        <line lrx="2610" lry="646" ulx="2500" uly="580"> ten</line>
        <line lrx="2610" lry="899" ulx="2490" uly="814">Rechlaf</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1040" type="textblock" ulx="2435" uly="932">
        <line lrx="2607" lry="1040" ulx="2435" uly="932">v, de⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1248" type="textblock" ulx="2477" uly="1048">
        <line lrx="2610" lry="1121" ulx="2480" uly="1048">nd wit</line>
        <line lrx="2610" lry="1248" ulx="2477" uly="1171">fen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3157" type="textblock" ulx="2437" uly="1281">
        <line lrx="2610" lry="1372" ulx="2481" uly="1281">de eug</line>
        <line lrx="2610" lry="1491" ulx="2481" uly="1397">N i/</line>
        <line lrx="2610" lry="1612" ulx="2462" uly="1513">ſſeſe</line>
        <line lrx="2607" lry="1742" ulx="2455" uly="1638">n bun)</line>
        <line lrx="2607" lry="1846" ulx="2452" uly="1748">eſflie den</line>
        <line lrx="2608" lry="1959" ulx="2454" uly="1874">A N de</line>
        <line lrx="2610" lry="2094" ulx="2459" uly="1973">ſene Vi⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2214" ulx="2461" uly="2105">bſe ſ</line>
        <line lrx="2605" lry="2342" ulx="2459" uly="2223">nngte ſin</line>
        <line lrx="2610" lry="2448" ulx="2456" uly="2338">ſine l, g</line>
        <line lrx="2578" lry="2556" ulx="2453" uly="2459">inſnden</line>
        <line lrx="2610" lry="2697" ulx="2438" uly="2579">r</line>
        <line lrx="2610" lry="2794" ulx="2437" uly="2701">Wn Deander</line>
        <line lrx="2610" lry="2912" ulx="2442" uly="2806">ſe, von</line>
        <line lrx="2610" lry="3035" ulx="2438" uly="2920">ſih ſnd</line>
        <line lrx="2610" lry="3157" ulx="2441" uly="3040">eninz</line>
      </zone>
      <zone lrx="2466" lry="2521" type="textblock" ulx="2443" uly="2343">
        <line lrx="2466" lry="2521" ulx="2443" uly="2343">= =——</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3771" type="textblock" ulx="2465" uly="3449">
        <line lrx="2607" lry="3557" ulx="2465" uly="3449">Met</line>
        <line lrx="2587" lry="3662" ulx="2482" uly="3572">8 ſtn,</line>
        <line lrx="2610" lry="3771" ulx="2491" uly="3666">Me “</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="279" type="page" xml:id="s_Jd26-3_279">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_279.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="141" lry="782" type="textblock" ulx="0" uly="573">
        <line lrx="138" lry="645" ulx="10" uly="573">dder des</line>
        <line lrx="141" lry="782" ulx="0" uly="691">ud ſeber</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="3556" type="textblock" ulx="0" uly="934">
        <line lrx="150" lry="1011" ulx="0" uly="934">nuhe</line>
        <line lrx="148" lry="1120" ulx="0" uly="1054">hen mel⸗</line>
        <line lrx="158" lry="1256" ulx="0" uly="1176"> ſNn</line>
        <line lrx="164" lry="1374" ulx="0" uly="1289">t 6 ſ</line>
        <line lrx="167" lry="1490" ulx="0" uly="1412">N N KN</line>
        <line lrx="166" lry="1608" ulx="0" uly="1529">ponabit</line>
        <line lrx="164" lry="1738" ulx="0" uly="1647">ders pi</line>
        <line lrx="168" lry="1870" ulx="0" uly="1776">lchſa ken⸗</line>
        <line lrx="175" lry="1974" ulx="0" uly="1887">d N E⸗</line>
        <line lrx="175" lry="2100" ulx="0" uly="2008">ſoch, dt</line>
        <line lrx="176" lry="2225" ulx="0" uly="2125">enchn ni</line>
        <line lrx="172" lry="2347" ulx="0" uly="2252">4 te Dben</line>
        <line lrx="178" lry="2586" ulx="0" uly="2494">Oren W</line>
        <line lrx="185" lry="2709" ulx="4" uly="2600">ſa e W</line>
        <line lrx="185" lry="2834" ulx="11" uly="2731">Cruthit un</line>
        <line lrx="101" lry="2955" ulx="0" uly="2870">6</line>
        <line lrx="91" lry="3072" ulx="0" uly="2991">e ud</line>
        <line lrx="192" lry="3201" ulx="0" uly="3086">n N uen</line>
        <line lrx="186" lry="3326" ulx="2" uly="3199">G, V 4</line>
        <line lrx="191" lry="3448" ulx="2" uly="3272">uul faut⸗</line>
        <line lrx="196" lry="3556" ulx="0" uly="3428">Eſcen Vuooh</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="3677" type="textblock" ulx="0" uly="3556">
        <line lrx="195" lry="3677" ulx="0" uly="3556">mbnn</line>
      </zone>
      <zone lrx="1998" lry="480" type="textblock" ulx="458" uly="372">
        <line lrx="1998" lry="480" ulx="458" uly="372">Von den innerlichen Krankheiten. 21</line>
      </zone>
      <zone lrx="2002" lry="667" type="textblock" ulx="256" uly="568">
        <line lrx="2002" lry="667" ulx="256" uly="568">und von Peru, die Trochiſken des Gordon, den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2027" lry="778" type="textblock" ulx="237" uly="667">
        <line lrx="2027" lry="778" ulx="237" uly="667">Meth, das Kalchwaſſer *) u. b. g. Ferner ſind</line>
      </zone>
      <zone lrx="1997" lry="1250" type="textblock" ulx="255" uly="789">
        <line lrx="1997" lry="895" ulx="256" uly="789">die ſchlafbefoͤrdernden Arzneyen hier ſehr brauch⸗</line>
        <line lrx="1995" lry="1013" ulx="255" uly="908">bar, doch muß man behutſam damit umgehen,</line>
        <line lrx="1993" lry="1133" ulx="256" uly="1024">und mit dem Gebrauch nicht allzulange fortfah⸗</line>
        <line lrx="1995" lry="1250" ulx="257" uly="1156">ren. Man kann nach Beſchaffenheit der Umſtaͤu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1991" lry="1368" type="textblock" ulx="257" uly="1276">
        <line lrx="1991" lry="1368" ulx="257" uly="1276">de auch Laxiermittel verordnen, unter welchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="3196" type="textblock" ulx="244" uly="1384">
        <line lrx="2043" lry="1491" ulx="257" uly="1384">in dieſer Krankheit die Rhabarber das vorzuͤg⸗</line>
        <line lrx="1991" lry="1612" ulx="250" uly="1498">lichſte iſt. Die americaniſche Grießwurzel (pa-</line>
        <line lrx="1990" lry="1728" ulx="248" uly="1626">reira brava), den Maͤuſedorn (bruſcus), die Pe⸗</line>
        <line lrx="1989" lry="1853" ulx="248" uly="1725">terſilie, den mineraliſchen Mohr und andre Mit⸗</line>
        <line lrx="1985" lry="1986" ulx="251" uly="1853">tel von dieſer Art, die von Einigen unbedacht⸗</line>
        <line lrx="1985" lry="2085" ulx="254" uly="1982">ſamer Weiſe gelobt werden, kann man nicht ohne</line>
        <line lrx="1981" lry="2203" ulx="255" uly="2101">Gefahr nehmen laſſen. Enblich muß man bey</line>
        <line lrx="1984" lry="2328" ulx="253" uly="2211">den Blaſengeſchwuͤren die Einſpritzungen nicht ver⸗</line>
        <line lrx="1990" lry="2452" ulx="248" uly="2330">abſaͤumen, welche ſon l aus den die Schaͤrfe</line>
        <line lrx="1998" lry="2558" ulx="249" uly="2448">daͤmpfenden als auch aus reinigenden Arzneyen</line>
        <line lrx="1977" lry="2678" ulx="244" uly="2567">oder aus bloßer Milch beſtehen müſſen, als z. B.</line>
        <line lrx="1976" lry="2798" ulx="246" uly="2690">von Decotten aus Wundkraͤukern „von Kalchwaſ⸗</line>
        <line lrx="1975" lry="2918" ulx="249" uly="2806">ſer, von den Kuͤgelchen des Gordon u. ſ. f.</line>
        <line lrx="1995" lry="3028" ulx="250" uly="2906">Auch ſind die die Schaͤrfe daͤmpfenden und mit</line>
        <line lrx="1976" lry="3196" ulx="250" uly="3015">Terpentin verſetzten Klyſtiere nicht zu verachten,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1990" lry="3259" type="textblock" ulx="1843" uly="3197">
        <line lrx="1990" lry="3259" ulx="1843" uly="3197">wel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1519" lry="3287" type="textblock" ulx="1495" uly="3269">
        <line lrx="1519" lry="3287" ulx="1495" uly="3269">2</line>
      </zone>
      <zone lrx="517" lry="3343" type="textblock" ulx="400" uly="3333">
        <line lrx="517" lry="3343" ulx="400" uly="3333">. ðð</line>
      </zone>
      <zone lrx="2002" lry="3716" type="textblock" ulx="287" uly="3438">
        <line lrx="1986" lry="3551" ulx="287" uly="3438">2*) Das Kalchwaſſer iſt oft bey Geſchwuͤren der Urinwege</line>
        <line lrx="2002" lry="3671" ulx="389" uly="3547">zu ſcharf, und muß wenlaſtens mit der Milch ver⸗</line>
        <line lrx="1144" lry="3716" ulx="396" uly="3649">bunden werden. A. d. 11.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="280" type="page" xml:id="s_Jd26-3_280">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_280.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1735" lry="524" type="textblock" ulx="605" uly="367">
        <line lrx="1735" lry="524" ulx="605" uly="367">272 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="827" type="textblock" ulx="603" uly="592">
        <line lrx="2345" lry="709" ulx="603" uly="592">welche ſowohl bey heftigen Nieren⸗ als Blaſen⸗</line>
        <line lrx="2122" lry="827" ulx="609" uly="736">ſchmerzen Linderung zu verſchaffen pflegen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2231" lry="1228" type="textblock" ulx="722" uly="921">
        <line lrx="2231" lry="1079" ulx="722" uly="921">Von der Dyſurie und Strangurie</line>
        <line lrx="2019" lry="1228" ulx="725" uly="1101">(Qdyſuria &amp; ſtranguria).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="1890" type="textblock" ulx="613" uly="1314">
        <line lrx="2341" lry="1502" ulx="615" uly="1314">Wl dieſe Krankheiten oft beyſammen ſind,</line>
        <line lrx="2338" lry="1531" ulx="879" uly="1449">und von einerley Urſachen entſpringen, ſo</line>
        <line lrx="2340" lry="1654" ulx="613" uly="1568">wird ihre Verſchiedenheit von den gemeinen Aerz⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="1772" ulx="617" uly="1682">ten nicht richtig angegeben, und ſie pflegen nur als</line>
        <line lrx="2337" lry="1890" ulx="616" uly="1801">verſchiedene Stufen der Erſchwerung des Harnens</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="2011" type="textblock" ulx="614" uly="1906">
        <line lrx="2346" lry="2011" ulx="614" uly="1906">angeſehen zu werden. Es hat aber jegliche ihre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2336" lry="2729" type="textblock" ulx="612" uly="2036">
        <line lrx="2336" lry="2129" ulx="612" uly="2036">beſondern Zeichen, wodurch man ſie von der ihr</line>
        <line lrx="2336" lry="2251" ulx="612" uly="2155">verwandten Krankheit unterſcheiben kann. Bey</line>
        <line lrx="2333" lry="2367" ulx="616" uly="2258">der DOyſurie oder Harnſtrenge geht der Urin</line>
        <line lrx="2329" lry="2491" ulx="618" uly="2384">ſchwer fort; wenn aber die Blaſe ausgeleert iſt,</line>
        <line lrx="2328" lry="2606" ulx="617" uly="2507">ſo faͤllt doch die Neigung zum Harnen voͤllig weg.</line>
        <line lrx="2332" lry="2729" ulx="615" uly="2619">Bey der Strangurie oder dem Harntroͤpfeln</line>
      </zone>
      <zone lrx="2345" lry="2843" type="textblock" ulx="619" uly="2737">
        <line lrx="2345" lry="2843" ulx="619" uly="2737">hingegen verhaͤlt ſich die Sache anders; denn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="3763" type="textblock" ulx="548" uly="2862">
        <line lrx="2332" lry="2962" ulx="621" uly="2862">bey dieſer geht der Urin tropfenweiſe und mit</line>
        <line lrx="2331" lry="3076" ulx="618" uly="2979">Schmerzen ab, und es bleibt ein anhaltender</line>
        <line lrx="2340" lry="3197" ulx="614" uly="3087">Reiz nebſt einer ſchmerzhaften Empfindung in</line>
        <line lrx="2329" lry="3308" ulx="614" uly="3213">der ſchon ausgeleerten Blaſe am Blaſenhalſe zu⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="3434" ulx="606" uly="3330">ruͤck Beyde Zufaͤlle ereignen ſich bey der Ent⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="3540" ulx="609" uly="3448">zuͤndung und einem Geſchwuͤre der Blaſe, bey</line>
        <line lrx="2328" lry="3658" ulx="548" uly="3557">dem Steine und dem Blutharnen. Es werden</line>
        <line lrx="2327" lry="3763" ulx="2237" uly="3678">ſel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2503" type="textblock" ulx="2444" uly="638">
        <line lrx="2606" lry="719" ulx="2524" uly="638">he</line>
        <line lrx="2610" lry="829" ulx="2515" uly="761">nin 0</line>
        <line lrx="2610" lry="945" ulx="2507" uly="876">in ein</line>
        <line lrx="2610" lry="1062" ulx="2499" uly="994">NMton</line>
        <line lrx="2609" lry="1198" ulx="2494" uly="1111">ſerporg</line>
        <line lrx="2610" lry="1310" ulx="2495" uly="1232">wehl</line>
        <line lrx="2610" lry="1430" ulx="2501" uly="1347">Penſ</line>
        <line lrx="2610" lry="1556" ulx="2482" uly="1477">in hhce</line>
        <line lrx="2610" lry="1673" ulx="2469" uly="1579">Uine,</line>
        <line lrx="2600" lry="1793" ulx="2462" uly="1699">ſer tege.</line>
        <line lrx="2610" lry="1903" ulx="2456" uly="1810">Veiheltun</line>
        <line lrx="2607" lry="2017" ulx="2463" uly="1930">fuſts n</line>
        <line lrx="2610" lry="2143" ulx="2467" uly="2047">ſfuc</line>
        <line lrx="2576" lry="2254" ulx="2466" uly="2165">ſlr y⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2386" ulx="2451" uly="2284">ſler gle</line>
        <line lrx="2610" lry="2503" ulx="2444" uly="2409">t de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2584" lry="2613" type="textblock" ulx="2423" uly="2520">
        <line lrx="2584" lry="2613" ulx="2423" uly="2520">n ier</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="2742" type="textblock" ulx="2456" uly="2635">
        <line lrx="2607" lry="2742" ulx="2456" uly="2635">Ne liſe N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="2917" type="textblock" ulx="2432" uly="2754">
        <line lrx="2605" lry="2917" ulx="2432" uly="2754">kueht ote</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="3105" type="textblock" ulx="2469" uly="2999">
        <line lrx="2606" lry="3105" ulx="2469" uly="2999">4 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2584" lry="3231" type="textblock" ulx="2465" uly="3124">
        <line lrx="2584" lry="3231" ulx="2465" uly="3124">tnnn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="281" type="page" xml:id="s_Jd26-3_281">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_281.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="123" lry="825" type="textblock" ulx="0" uly="613">
        <line lrx="123" lry="700" ulx="0" uly="613">Aſene</line>
        <line lrx="43" lry="825" ulx="0" uly="759">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="170" lry="2387" type="textblock" ulx="0" uly="969">
        <line lrx="99" lry="1080" ulx="0" uly="969">Pc</line>
        <line lrx="48" lry="1235" ulx="0" uly="1127">.</line>
        <line lrx="156" lry="1415" ulx="0" uly="1330">ſmmnn ſn</line>
        <line lrx="160" lry="1543" ulx="0" uly="1448">Gheiten,</line>
        <line lrx="162" lry="1655" ulx="0" uly="1575">mneiten Nepß</line>
        <line lrx="157" lry="1788" ulx="0" uly="1687">agen t 16</line>
        <line lrx="165" lry="1916" ulx="0" uly="1804">N Uunend</line>
        <line lrx="170" lry="2024" ulx="1" uly="1930"> tn</line>
        <line lrx="169" lry="2130" ulx="58" uly="2040">ir⸗</line>
        <line lrx="169" lry="2246" ulx="59" uly="2164">en V</line>
        <line lrx="167" lry="2387" ulx="0" uly="2276">nt</line>
      </zone>
      <zone lrx="69" lry="2485" type="textblock" ulx="0" uly="2442">
        <line lrx="69" lry="2485" ulx="0" uly="2442">4 S</line>
      </zone>
      <zone lrx="179" lry="2632" type="textblock" ulx="0" uly="2529">
        <line lrx="179" lry="2632" ulx="0" uly="2529">mnil</line>
      </zone>
      <zone lrx="1679" lry="1998" type="textblock" ulx="223" uly="1892">
        <line lrx="1679" lry="1998" ulx="223" uly="1892">fluſſes und der Kindbetterinnreinigung.</line>
      </zone>
      <zone lrx="238" lry="2538" type="textblock" ulx="60" uly="2418">
        <line lrx="233" lry="2476" ulx="60" uly="2418">4lucd</line>
      </zone>
      <zone lrx="2034" lry="518" type="textblock" ulx="486" uly="398">
        <line lrx="2034" lry="518" ulx="486" uly="398">Von den innerlichen Krankheiten. 273</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="708" type="textblock" ulx="222" uly="598">
        <line lrx="2032" lry="708" ulx="222" uly="598">ſelbige auch von der Entzuͤndung oder von ei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="2714" type="textblock" ulx="279" uly="703">
        <line lrx="2030" lry="842" ulx="288" uly="703">nem Geſchwuͤr der Harnroͤhre, desgleichen von</line>
        <line lrx="2041" lry="958" ulx="289" uly="827">den eingebildeten Carunkeln in dieſem Theile,</line>
        <line lrx="2028" lry="1054" ulx="288" uly="966">davon wir zu einer andern Zeit handeln werden,</line>
        <line lrx="2027" lry="1194" ulx="288" uly="1065">hervorgebracht. Eine Strangurie verurſachet ſo⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="1368" ulx="288" uly="1184">wohl der innerliche als aͤußerliche Gebrauch t der</line>
        <line lrx="1966" lry="1411" ulx="293" uly="1293">ſpaniſchen Fliegen, bisweilen auch ein junges Bie</line>
        <line lrx="2030" lry="1534" ulx="288" uly="1366">von welchem letztern ſogar eine unaͤchte Art von</line>
        <line lrx="2030" lry="1644" ulx="281" uly="1539">Tripper, die aber leicht zu heben iſt, zu entſte⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1758" ulx="285" uly="1647">hen pgegt. Ferner entſteht dieſer Zufall von der</line>
        <line lrx="2030" lry="1882" ulx="279" uly="1772">Verhaltung des monatlichen und goldnen Ader⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="2006" ulx="1768" uly="1920">Endlich</line>
        <line lrx="2029" lry="2120" ulx="288" uly="2019">iſt auch den Unerfahrenſten bekannt, daß die Dy⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="2240" ulx="290" uly="2131">ſurie und Strangurie ſich den zu veneriſchen Zu⸗</line>
        <line lrx="2031" lry="2355" ulx="290" uly="2245">faͤllen geſellen. Desgleichen haben Perſonen, die</line>
        <line lrx="2037" lry="2472" ulx="290" uly="2363">mit der Gicht behaftet ſind, bisweilen Anfaͤlle</line>
        <line lrx="2038" lry="2587" ulx="292" uly="2476">von einer Dyſurie, wenn die ſogenannte Vorſte⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="2714" ulx="298" uly="2591">hedruͤſe oder Proſtata angelaufen iſt. Auch alte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2040" lry="2837" type="textblock" ulx="255" uly="2726">
        <line lrx="2040" lry="2837" ulx="255" uly="2726">Leute haben gar oft die hartnaͤckigſten Strangu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="3237" type="textblock" ulx="294" uly="2840">
        <line lrx="2046" lry="2953" ulx="295" uly="2840">rien; und hypochondriſche und ſkorbutiſche Per⸗</line>
        <line lrx="2054" lry="3118" ulx="297" uly="2958">ſonen *) bekommen leichte voruͤbergehende An⸗</line>
        <line lrx="718" lry="3237" ulx="294" uly="3072">falle davot.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="3293" type="textblock" ulx="1884" uly="3210">
        <line lrx="2061" lry="3293" ulx="1884" uly="3210">Es.</line>
      </zone>
      <zone lrx="406" lry="3340" type="textblock" ulx="302" uly="3331">
        <line lrx="406" lry="3340" ulx="302" uly="3331">r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="3391" type="textblock" ulx="1847" uly="3341">
        <line lrx="2043" lry="3391" ulx="1847" uly="3352">Rümni —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2046" lry="3612" type="textblock" ulx="302" uly="3353">
        <line lrx="2046" lry="3599" ulx="302" uly="3353">2) IJngleichen ſolche, welche mit binantolelſgen D-</line>
        <line lrx="1504" lry="3612" ulx="436" uly="3531">faͤllen beſchwert ſind. A. d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1593" lry="3791" type="textblock" ulx="330" uly="3681">
        <line lrx="1593" lry="3791" ulx="330" uly="3681">Lieut. III. Band. S</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="282" type="page" xml:id="s_Jd26-3_282">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_282.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1724" lry="568" type="textblock" ulx="579" uly="423">
        <line lrx="1724" lry="568" ulx="579" uly="423">274 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3649" type="textblock" ulx="456" uly="629">
        <line lrx="2610" lry="775" ulx="749" uly="629">Es erhellet aus den Bemerkungen der Aerzte ſein</line>
        <line lrx="2608" lry="905" ulx="582" uly="769">und der Zergliederer, daß die Dyſurie und Stran⸗ en</line>
        <line lrx="2610" lry="1018" ulx="587" uly="896">gurie ſehr oft von Steinen und Geſchwuͤren in (en</line>
        <line lrx="2610" lry="1136" ulx="587" uly="1016">der Blaſe entſtehen. Man findet zuweilen große zu</line>
        <line lrx="2609" lry="1248" ulx="586" uly="1127">und vielfoͤrmige Steine, die eine ungleiche eckiige az</line>
        <line lrx="2601" lry="1366" ulx="583" uly="1251">mit rauhen Erhabenheiten oder ſpitzigen Ecken anbrer</line>
        <line lrx="2610" lry="1508" ulx="589" uly="1373">verſehene Oberflaͤche haben, und bald in der ð</line>
        <line lrx="2610" lry="1621" ulx="589" uly="1488">Blaſe frey herum ſchwimmen, bald in einer be⸗ hUlermt</line>
        <line lrx="2610" lry="1735" ulx="584" uly="1610">ſondern Capſel, wie ſchon gedacht, verborgen lie⸗ mee⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1854" ulx="544" uly="1728">gen. Man entdecket in dem Grunde und an lucden</line>
        <line lrx="2608" lry="1976" ulx="582" uly="1839">den Seilen der Blaſe, oͤſterer aber an dem Halſe Wdernen</line>
        <line lrx="2609" lry="2092" ulx="514" uly="1967">derſelben, Geſchwuͤre. Ferner iſt die Blaſe ent⸗ hyg</line>
        <line lrx="2610" lry="2218" ulx="580" uly="2080">zuͤndet, verhaͤrtet, callos, ſchwarz und vom Bran⸗ Niiffen</line>
        <line lrx="2610" lry="2341" ulx="583" uly="2175">de angegriffen. Es befinden ſich darinnen Eiter⸗ i</line>
        <line lrx="2608" lry="2458" ulx="583" uly="2315">geſchwuͤre, ſchwammige Fleiſchgeſchwuͤlſte, krebs⸗ une ud</line>
        <line lrx="2608" lry="2573" ulx="456" uly="2435">artige Gewaͤchſe, Blattern von verſchiedener Art, fiſen</line>
        <line lrx="2607" lry="2698" ulx="518" uly="2560">welche theils in kleine Geſchwuͤre uͤbergegangen, uez</line>
        <line lrx="2610" lry="2823" ulx="580" uly="2673">theils noch ganz und verſchloſſen ſind. Die Se⸗ ee</line>
        <line lrx="2604" lry="2944" ulx="582" uly="2774">ſaäße der ganzen Blaſe, beſonders aber am Halſe, llite,</line>
        <line lrx="2610" lry="3068" ulx="486" uly="2902">ſind aufgelaufen und aderbruͤchig, und die Vor⸗ ſſfe</line>
        <line lrx="2610" lry="3184" ulx="576" uly="3028">ſtehedruͤſe (proſtata) iſt oͤfters geſchwollen. Bey gtineen</line>
        <line lrx="2610" lry="3285" ulx="529" uly="3139">einigen iſt die Blaſe uͤbermaͤßig erweitert, biswei⸗ ſht,,</line>
        <line lrx="2433" lry="3382" ulx="574" uly="3262">len iſt ſie zerplatzt, oder ſie hat durch einen ſo⸗</line>
        <line lrx="2525" lry="3517" ulx="507" uly="3384">genannten Blaſenbruch ihre natuͤrliche Lage ver⸗ W</line>
        <line lrx="2610" lry="3649" ulx="573" uly="3499">loren und iſt von ihrem Orte verſchoben, oder an</line>
      </zone>
      <zone lrx="2584" lry="3809" type="textblock" ulx="559" uly="3609">
        <line lrx="2584" lry="3809" ulx="559" uly="3609">voll von harten und calloͤſen Slecken. Eed er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="3310" type="textblock" ulx="2548" uly="3241">
        <line lrx="2609" lry="3310" ulx="2548" uly="3241">leit</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="283" type="page" xml:id="s_Jd26-3_283">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_283.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="184" lry="1964" type="textblock" ulx="0" uly="659">
        <line lrx="125" lry="746" ulx="0" uly="659">de hete</line>
        <line lrx="130" lry="856" ulx="0" uly="787">Rötcon⸗</line>
        <line lrx="136" lry="983" ulx="0" uly="902">in in</line>
        <line lrx="155" lry="1103" ulx="0" uly="1019">nan vſe</line>
        <line lrx="150" lry="1239" ulx="0" uly="1143">gich n</line>
        <line lrx="171" lry="1469" ulx="12" uly="1381">ad n te</line>
        <line lrx="171" lry="1586" ulx="0" uly="1496"> ane l</line>
        <line lrx="173" lry="1715" ulx="0" uly="1617">eimnnnit</line>
        <line lrx="182" lry="1839" ulx="0" uly="1746">nin d</line>
        <line lrx="184" lry="1964" ulx="0" uly="1851">Wahe</line>
      </zone>
      <zone lrx="221" lry="2098" type="textblock" ulx="0" uly="1984">
        <line lrx="221" lry="2098" ulx="0" uly="1984">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="2300" type="textblock" ulx="3" uly="2107">
        <line lrx="186" lry="2300" ulx="3" uly="2107">eri</line>
      </zone>
      <zone lrx="173" lry="2398" type="textblock" ulx="139" uly="2223">
        <line lrx="173" lry="2398" ulx="139" uly="2223">H</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="649" type="textblock" ulx="502" uly="444">
        <line lrx="2048" lry="649" ulx="502" uly="444">Von den innerlichen Krantheiken. 275</line>
      </zone>
      <zone lrx="2054" lry="790" type="textblock" ulx="312" uly="627">
        <line lrx="793" lry="665" ulx="733" uly="627">*</line>
        <line lrx="2054" lry="790" ulx="312" uly="641">dern hingegen iſt ſie ſehr klein und zuſammenge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="895" type="textblock" ulx="312" uly="810">
        <line lrx="2053" lry="895" ulx="312" uly="810">zogen, welches ſowohl eine Folge von der Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2111" lry="1155" type="textblock" ulx="254" uly="921">
        <line lrx="2111" lry="1019" ulx="285" uly="921">heit als ihrer urſpruͤnglichen Bildung ſelbſt iſt.</line>
        <line lrx="2050" lry="1155" ulx="254" uly="1038">Bey manchen fehlt ſie endlich ganz und gar,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2134" lry="1842" type="textblock" ulx="304" uly="1158">
        <line lrx="2052" lry="1256" ulx="314" uly="1158">und die Stelle derſelben vertreten die Harngaͤnge;</line>
        <line lrx="2057" lry="1370" ulx="319" uly="1277">andrer ſelten vorkommender Fehler in dem Baue</line>
        <line lrx="2070" lry="1495" ulx="315" uly="1388">dieſer Theile zu geſchweigen. Uebrigens wird der</line>
        <line lrx="2134" lry="1618" ulx="313" uly="1501">Blaſenhals bisweilen von den Geſchwuͤlſten der</line>
        <line lrx="2069" lry="1727" ulx="311" uly="1626">benachbarten Theile, von den Ausſpannungen der</line>
        <line lrx="2059" lry="1842" ulx="304" uly="1743">Pulsadern oder andern G Gewaͤchſen, von einer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="1962" type="textblock" ulx="302" uly="1859">
        <line lrx="2055" lry="1962" ulx="302" uly="1859">widernatuͤrlichen Groͤße der Mutterſcheide oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="2076" type="textblock" ulx="310" uly="1968">
        <line lrx="2055" lry="2076" ulx="310" uly="1968">der Gebaͤrmutter ſelbſt, worinnen Steine oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="2210" type="textblock" ulx="295" uly="2070">
        <line lrx="2075" lry="2210" ulx="295" uly="2070">Fleiſchgewaͤchſe liegen, ober von einer Geſchwulſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2108" lry="2677" type="textblock" ulx="312" uly="2212">
        <line lrx="2059" lry="2342" ulx="312" uly="2212">der Eiterſtoͤcke, von dem aufgeſchwollenen Maſt⸗</line>
        <line lrx="2062" lry="2442" ulx="320" uly="2329">darme, und von jeder andern Stockung und An⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2555" ulx="319" uly="2448">haͤufung der Unreinigkeiten, zuſammengedruͤckt.</line>
        <line lrx="2108" lry="2677" ulx="312" uly="2545">Zum Schluſſe muß ich noch anmerken, daß man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="2790" type="textblock" ulx="195" uly="2680">
        <line lrx="2063" lry="2790" ulx="195" uly="2680">bepy dieſer Krankheit bisweilen nichts Widerna⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="3032" type="textblock" ulx="312" uly="2798">
        <line lrx="2067" lry="2922" ulx="312" uly="2798">tuͤrliches an der Blaſe findet; ſondern es liegt</line>
        <line lrx="2066" lry="3032" ulx="325" uly="2915">der Fehler oft in den Nieren, worinnen ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="3499" type="textblock" ulx="155" uly="3031">
        <line lrx="2086" lry="3144" ulx="155" uly="3031">Steine erzeuget haben, oder es ſind ſolche ent⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="3266" ulx="307" uly="3154">zuͤndet, vereitert oder von Geſchwuͤren zerfreſſenz;</line>
        <line lrx="2073" lry="3379" ulx="308" uly="3276">ja bey manchen findet man weder an den Nie⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="3499" ulx="308" uly="3401">ren noch an der Blaſe einige Maͤngel, ſonbern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="3727" type="textblock" ulx="325" uly="3510">
        <line lrx="2070" lry="3650" ulx="325" uly="3510">es liegt bey ihnen die Urſache dieſer Krankheit</line>
        <line lrx="2074" lry="3727" ulx="1168" uly="3647">S 2 V in</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="284" type="page" xml:id="s_Jd26-3_284">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_284.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1715" lry="588" type="textblock" ulx="558" uly="460">
        <line lrx="1715" lry="588" ulx="558" uly="460">276 Erſies Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="764" type="textblock" ulx="564" uly="650">
        <line lrx="2344" lry="764" ulx="564" uly="650">in einem allgemeinen widernatuͤrlichen Zuſtande</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="1031" type="textblock" ulx="561" uly="789">
        <line lrx="2048" lry="905" ulx="561" uly="789">der Nerven und der Blutgefaͤße verſteckt.</line>
        <line lrx="2316" lry="1031" ulx="736" uly="905">Aus allem dieſem erhellet zur Gnuͤge, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2399" lry="1133" type="textblock" ulx="571" uly="1024">
        <line lrx="2399" lry="1133" ulx="571" uly="1024">dieſe Krankheit manchmal ganz unheilbar ſey,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="1371" type="textblock" ulx="539" uly="1128">
        <line lrx="2315" lry="1277" ulx="572" uly="1128">und man, beſonders bey alten Leuten, nur darauf</line>
        <line lrx="2323" lry="1371" ulx="539" uly="1236">ſehen muͤſſe, daß man die Zufaͤlle lindere. Jedoch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="1494" type="textblock" ulx="577" uly="1370">
        <line lrx="2337" lry="1494" ulx="577" uly="1370">ſind bey den mehreſten Kranken die Aderlaͤſſe ſehr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="1973" type="textblock" ulx="527" uly="1490">
        <line lrx="2311" lry="1614" ulx="574" uly="1490">zutraͤglich, und beſonders alsdenn hoͤchſt nuͤtz⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="1745" ulx="577" uly="1608">lich, wenn die gewohnten Blutfluͤſſe fehlen. Noch</line>
        <line lrx="2324" lry="1855" ulx="527" uly="1728">dienlicher aber ſind die verduͤnnenden und die</line>
        <line lrx="2323" lry="1973" ulx="582" uly="1849">Schaͤrfe daͤmpfenden Mittel, als z. B. die junge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="2096" type="textblock" ulx="580" uly="1959">
        <line lrx="2313" lry="2096" ulx="580" uly="1959">Huͤner 2. oder Kalbsbrühe . die Molken, Aufguͤſſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="2200" type="textblock" ulx="574" uly="2082">
        <line lrx="2349" lry="2200" ulx="574" uly="2082">von Lein⸗ und Mohnſamen, von Steckrüben,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="2921" type="textblock" ulx="580" uly="2197">
        <line lrx="2308" lry="2318" ulx="580" uly="2197">von der Altheenwurzel, von den Seeblumen und</line>
        <line lrx="2308" lry="2436" ulx="585" uly="2315">Erdbeerenkraut, wozu auch noch Schleime, das</line>
        <line lrx="2311" lry="2571" ulx="589" uly="2430">fuͤße Mandeloͤl, die Emulſionen oder auch ſelbſt</line>
        <line lrx="2323" lry="2692" ulx="586" uly="2549">die Milch gerechnet werden. Die kalten Geſund⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="2792" ulx="589" uly="2664">brunnen und die Sauerbrunnen ſowohl als die</line>
        <line lrx="2314" lry="2921" ulx="592" uly="2783">eiſenhaften mineraliſchen Waſſer haben, vielfaͤlti⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="3176" type="textblock" ulx="592" uly="2903">
        <line lrx="2366" lry="3044" ulx="592" uly="2903">gen Erfahrungen zu Folge, oft die beſten Dienſte</line>
        <line lrx="2379" lry="3176" ulx="592" uly="3018">geleiſtet. Auch die beruhigenden Mittel ſind oft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="3619" type="textblock" ulx="576" uly="3136">
        <line lrx="2327" lry="3273" ulx="594" uly="3136">bey dieſer Krankheit nuͤtzlich, als z. B. der Sal⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="3396" ulx="577" uly="3251">peter, der Campher und der ſchmerzſtillende mi⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="3514" ulx="595" uly="3373">neraliſche Liquor; ja man kann auch mit Behut⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="3619" ulx="576" uly="3495">ſamkeit die betaͤubenden Arzneyen verſuchen. In⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="3804" type="textblock" ulx="549" uly="3609">
        <line lrx="2311" lry="3745" ulx="549" uly="3609">zwiſchen muß man durch gelinde eröffnende Mit⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="3804" ulx="2211" uly="3722">tel,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2040" type="textblock" ulx="2466" uly="889">
        <line lrx="2610" lry="961" ulx="2494" uly="889">dan Ben</line>
        <line lrx="2601" lry="1089" ulx="2491" uly="1024">fungen</line>
        <line lrx="2610" lry="1206" ulx="2487" uly="1138">nen ge</line>
        <line lrx="2603" lry="1314" ulx="2495" uly="1243">Wund,</line>
        <line lrx="2610" lry="1449" ulx="2499" uly="1362"> i⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1575" ulx="2478" uly="1483">Mate</line>
        <line lrx="2610" lry="1696" ulx="2470" uly="1604"> des</line>
        <line lrx="2546" lry="1791" ulx="2466" uly="1711">nde</line>
        <line lrx="2610" lry="1921" ulx="2469" uly="1826">Ue d</line>
        <line lrx="2610" lry="2040" ulx="2481" uly="1955">den, wen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="2172" type="textblock" ulx="2436" uly="2080">
        <line lrx="2609" lry="2172" ulx="2436" uly="2080"> gl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3108" type="textblock" ulx="2454" uly="2676">
        <line lrx="2610" lry="2759" ulx="2475" uly="2676">UMhhenine</line>
        <line lrx="2610" lry="2876" ulx="2468" uly="2780">hinnfend</line>
        <line lrx="2605" lry="3002" ulx="2459" uly="2896">D Puren</line>
        <line lrx="2561" lry="3108" ulx="2454" uly="3013">liher 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3368" type="textblock" ulx="2454" uly="3253">
        <line lrx="2610" lry="3368" ulx="2454" uly="3253">ſ Uhtan</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="285" type="page" xml:id="s_Jd26-3_285">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_285.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="182" lry="1935" type="textblock" ulx="0" uly="1133">
        <line lrx="168" lry="1228" ulx="0" uly="1133">Uun Nu</line>
        <line lrx="172" lry="1343" ulx="0" uly="1253">nder In</line>
        <line lrx="163" lry="1584" ulx="0" uly="1489"> ſf nit</line>
        <line lrx="148" lry="1711" ulx="14" uly="1614">ſihl 8 R</line>
        <line lrx="181" lry="1822" ulx="0" uly="1733">Gen w N</line>
        <line lrx="182" lry="1935" ulx="66" uly="1856">NRn ng</line>
      </zone>
      <zone lrx="153" lry="2922" type="textblock" ulx="20" uly="2844">
        <line lrx="153" lry="2922" ulx="20" uly="2844">a t</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="534" type="textblock" ulx="525" uly="393">
        <line lrx="2071" lry="534" ulx="525" uly="393">Von den innerlichen Krankheiten. 277</line>
      </zone>
      <zone lrx="2140" lry="843" type="textblock" ulx="325" uly="599">
        <line lrx="2140" lry="714" ulx="325" uly="599">tel, als z. B. die Manna, Caſſia, Tamarinden</line>
        <line lrx="2099" lry="843" ulx="327" uly="726">u. d. g. den Leib offen zu erhalten ſuchen. Aus</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1067" type="textblock" ulx="326" uly="851">
        <line lrx="2064" lry="950" ulx="326" uly="851">den Bemerkungen, die man bey den bLeichenoͤff⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="1067" ulx="329" uly="886">nüngen der mit dieſen Zufaͤllen behafteten Perſo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="1296" type="textblock" ulx="319" uly="1080">
        <line lrx="2085" lry="1186" ulx="319" uly="1080">nen gemacht hat, ſiehet man, wie dienlich die</line>
        <line lrx="2077" lry="1296" ulx="327" uly="1201">Wund⸗ und balſamiſchen Mittel ſind. Beſon⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2070" lry="2265" type="textblock" ulx="320" uly="1327">
        <line lrx="2062" lry="1419" ulx="330" uly="1327">ders behaupten die groͤßten Aerzte, daß man ſich</line>
        <line lrx="2064" lry="1540" ulx="322" uly="1429">mit großem NRutzen des Balſams von Copaiva</line>
        <line lrx="2061" lry="1659" ulx="320" uly="1567">und des peruvianiſchen, des Derpentins und</line>
        <line lrx="2070" lry="1776" ulx="320" uly="1685">andrer ſolcher Mittel bedienen koͤnne. Ferner</line>
        <line lrx="2061" lry="1921" ulx="322" uly="1810">duͤrfen die Einſpritzungen nicht hintangeſetzt wer⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2013" ulx="323" uly="1923">den, welche entweder die Schaͤrfe daͤmpfen, und</line>
        <line lrx="2056" lry="2147" ulx="326" uly="2019">aus Milch und Molken, ſuͤßem Mandeloͤl u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2060" lry="2265" ulx="327" uly="2163">oder aus wundheilenden Mitteln, als z. B. aus</line>
      </zone>
      <zone lrx="2129" lry="2083" type="textblock" ulx="2113" uly="2075">
        <line lrx="2129" lry="2083" ulx="2113" uly="2075">1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="2380" type="textblock" ulx="319" uly="2272">
        <line lrx="2116" lry="2380" ulx="319" uly="2272">dem Decoct von der Odermennige; der Alchimille,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2061" lry="2497" type="textblock" ulx="319" uly="2386">
        <line lrx="2061" lry="2497" ulx="319" uly="2386">dem Johanniskraut, der Oſterlucey u. d. g. be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="2623" type="textblock" ulx="283" uly="2508">
        <line lrx="2058" lry="2623" ulx="283" uly="2508">reitet werden. Endlich halten auch die Aerzte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="3085" type="textblock" ulx="322" uly="2627">
        <line lrx="2057" lry="2728" ulx="325" uly="2627">ungemein viel auf die laxierenden, die Schaͤrfe</line>
        <line lrx="2057" lry="2852" ulx="325" uly="2755">daͤmpoſenden und oͤligen Klyſtiere, auf erweichende</line>
        <line lrx="2056" lry="3003" ulx="322" uly="2870">Baͤhungen und Breyumſch laͤge, auf Baͤder, Halb⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="3085" ulx="323" uly="2981">baͤber u. ſ. f.; der Wachskerzen und bleyernen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="3315" type="textblock" ulx="314" uly="3110">
        <line lrx="2081" lry="3258" ulx="320" uly="3110">Röhren zu geſchweigen, die bey der It ſchurie gar</line>
        <line lrx="1124" lry="3315" ulx="314" uly="3229">oft gebraucht werden.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="3785" type="textblock" ulx="1163" uly="3705">
        <line lrx="2063" lry="3785" ulx="1163" uly="3705">S 2 Von</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="286" type="page" xml:id="s_Jd26-3_286">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_286.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1695" lry="543" type="textblock" ulx="509" uly="403">
        <line lrx="1695" lry="543" ulx="509" uly="403">278 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2306" lry="1021" type="textblock" ulx="551" uly="604">
        <line lrx="2306" lry="757" ulx="551" uly="604">Von der Verhaltung des Urins in den</line>
        <line lrx="2219" lry="875" ulx="648" uly="755">Nieren und in der Blaſe (iſchuria</line>
        <line lrx="1900" lry="1021" ulx="972" uly="905">renalis &amp; veſicalis).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2297" lry="1300" type="textblock" ulx="766" uly="1084">
        <line lrx="2295" lry="1176" ulx="837" uly="1084">ein Fehler der Nieren an der Verhaltung</line>
        <line lrx="2297" lry="1300" ulx="766" uly="1207">des Urins Urſache ſey, oder ob derſelbe in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2349" lry="1431" type="textblock" ulx="561" uly="1317">
        <line lrx="2349" lry="1431" ulx="561" uly="1317">der Blaſe zuruͤckgehalten werde, laͤßt ſich leicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="1647" type="textblock" ulx="553" uly="1443">
        <line lrx="2303" lry="1553" ulx="553" uly="1443">unterſcheiden. Ein jeder kennt die Verhaltung</line>
        <line lrx="2311" lry="1647" ulx="567" uly="1561">des Harns in den Nieren bey Nierenſchmerzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="1767" type="textblock" ulx="567" uly="1662">
        <line lrx="2346" lry="1767" ulx="567" uly="1662">und Entzuͤndungen, von dem Steine und andern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="3661" type="textblock" ulx="531" uly="1795">
        <line lrx="2305" lry="1890" ulx="571" uly="1795">Gebrechen der Nieren. Wenn aber dieſe Werk⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="2001" ulx="567" uly="1902">zeuge krampfhaft zuſammengezogen werden, und</line>
        <line lrx="2304" lry="2130" ulx="572" uly="2018">es befallen dieſe Kraͤmpfe zugleich die uͤbrigen</line>
        <line lrx="2306" lry="2237" ulx="572" uly="2148">Werkzeuge des Unterleibes mit, ſo kann man</line>
        <line lrx="2301" lry="2372" ulx="576" uly="2265">den Grund der Krankheit nicht ſo leicht erfor⸗</line>
        <line lrx="2304" lry="2477" ulx="541" uly="2372">ſchen. Dieſer letztere Zufall ereignet ſich faſt taͤg⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="2602" ulx="542" uly="2491">lich in hitzigen Krankheiten, wie auch bey hypo⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="2709" ulx="584" uly="2611">chondriſchen und hyſteriſchen Zufaͤllen u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2313" lry="2829" ulx="531" uly="2742">Eben ſo verſteckt iſt die Urſache der Krankheit,</line>
        <line lrx="2310" lry="2967" ulx="583" uly="2844">wenn die Nieren welk, erſchlafft und zuſammen⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="3082" ulx="581" uly="2976">gefallen ſind, oder wenn dieſer Zufall von einer</line>
        <line lrx="2313" lry="3186" ulx="580" uly="3094">übeln Beſchaffenheit der Saͤfte herruͤhret. Bey</line>
        <line lrx="2316" lry="3300" ulx="563" uly="3197">der Verhaltung des Harns in den Nieren aͤußert</line>
        <line lrx="2318" lry="3421" ulx="586" uly="3321">ſich außer dem bey dem Nierenweh bereits be⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="3532" ulx="584" uly="3432">merkten Zeichen ein gewiſſer dunkler Schmerz</line>
        <line lrx="2314" lry="3661" ulx="580" uly="3539">und eine Schwere in der Gegend der Nieren, ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="709" type="textblock" ulx="2479" uly="427">
        <line lrx="2610" lry="513" ulx="2581" uly="427">.</line>
        <line lrx="2606" lry="709" ulx="2479" uly="629">Nayendt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="940" type="textblock" ulx="2469" uly="747">
        <line lrx="2610" lry="826" ulx="2475" uly="747">e Geſch</line>
        <line lrx="2610" lry="940" ulx="2469" uly="868">des O</line>
      </zone>
      <zone lrx="2599" lry="1069" type="textblock" ulx="2423" uly="987">
        <line lrx="2599" lry="1069" ulx="2423" uly="987">Murge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1431" type="textblock" ulx="2469" uly="1107">
        <line lrx="2610" lry="1176" ulx="2469" uly="1107">N aber</line>
        <line lrx="2610" lry="1299" ulx="2472" uly="1227">nd n</line>
        <line lrx="2610" lry="1431" ulx="2480" uly="1347">hihren</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1553" type="textblock" ulx="2397" uly="1456">
        <line lrx="2610" lry="1553" ulx="2397" uly="1456">e,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3738" type="textblock" ulx="2443" uly="1605">
        <line lrx="2610" lry="1668" ulx="2460" uly="1605">Ciuer une</line>
        <line lrx="2610" lry="1789" ulx="2511" uly="1716">Dee</line>
        <line lrx="2610" lry="1923" ulx="2462" uly="1827">Ken S</line>
        <line lrx="2610" lry="2028" ulx="2474" uly="1948">cen De</line>
        <line lrx="2606" lry="2167" ulx="2474" uly="2065">litthte</line>
        <line lrx="2610" lry="2271" ulx="2471" uly="2190">ftet e</line>
        <line lrx="2596" lry="2391" ulx="2455" uly="2299">ſiſte un</line>
        <line lrx="2610" lry="2519" ulx="2454" uly="2419">loc</line>
        <line lrx="2604" lry="2635" ulx="2465" uly="2536">N chen</line>
        <line lrx="2606" lry="2750" ulx="2476" uly="2652">he n</line>
        <line lrx="2606" lry="2877" ulx="2465" uly="2789">Uunn bieſ</line>
        <line lrx="2605" lry="2987" ulx="2455" uly="2895">r in hie</line>
        <line lrx="2606" lry="3167" ulx="2445" uly="3023">nn lick</line>
        <line lrx="2605" lry="3250" ulx="2445" uly="3117">laßtlun</line>
        <line lrx="2610" lry="3420" ulx="2443" uly="3241">gki en</line>
        <line lrx="2609" lry="3738" ulx="2454" uly="3604">aſnſe</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="287" type="page" xml:id="s_Jd26-3_287">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_287.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="174" lry="1774" type="textblock" ulx="0" uly="1100">
        <line lrx="145" lry="1177" ulx="0" uly="1100">Wrg</line>
        <line lrx="155" lry="1292" ulx="0" uly="1219"> daſan</line>
        <line lrx="168" lry="1418" ulx="0" uly="1336">i ſc bur</line>
        <line lrx="169" lry="1534" ulx="0" uly="1459">. Verfalun</line>
        <line lrx="173" lry="1656" ulx="0" uly="1580">rerſtenafen</line>
        <line lrx="174" lry="1774" ulx="0" uly="1695">und ondeen</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="2630" type="textblock" ulx="0" uly="1934">
        <line lrx="178" lry="2018" ulx="0" uly="1934">a Ne</line>
        <line lrx="176" lry="2145" ulx="1" uly="2050"> R Mi</line>
        <line lrx="176" lry="2259" ulx="3" uly="2178"> n M</line>
        <line lrx="164" lry="2377" ulx="14" uly="2285"> lit ein</line>
        <line lrx="185" lry="2630" ulx="0" uly="2521">inn t</line>
      </zone>
      <zone lrx="189" lry="2864" type="textblock" ulx="0" uly="2761">
        <line lrx="189" lry="2864" ulx="0" uly="2761">der Nutct</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="507" type="textblock" ulx="508" uly="402">
        <line lrx="2065" lry="507" ulx="508" uly="402">Von den innerlichen Krankheiten. 279</line>
      </zone>
      <zone lrx="2068" lry="937" type="textblock" ulx="308" uly="571">
        <line lrx="2068" lry="703" ulx="308" uly="571">Magendruͤcken, Ekel und Erbrechen, ein urinoͤ⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="821" ulx="311" uly="716">ſer Geſchmack in dem Munde, eine Erſchwerung</line>
        <line lrx="2064" lry="937" ulx="312" uly="830">des Othemholens, eine Schlaͤfrigkeit u. ſ. f.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1057" type="textblock" ulx="240" uly="950">
        <line lrx="2066" lry="1057" ulx="240" uly="950">Manche koͤnnen das Ruͤekgrat nicht gut beugen;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2110" lry="3079" type="textblock" ulx="306" uly="1059">
        <line lrx="2064" lry="1174" ulx="315" uly="1059">ob aber in dieſem Falle mit der Verhaltung des</line>
        <line lrx="2110" lry="1295" ulx="316" uly="1187">Urins noch ein von einer arthritiſchen Urſache</line>
        <line lrx="2065" lry="1427" ulx="322" uly="1296">herruͤhrendes Lenden⸗ oder Huͤftweh vergeſellſchaf⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="1600" ulx="316" uly="1429">tet ſey, wie dieſes oft geſchieht, moͤgen andre</line>
        <line lrx="1033" lry="1665" ulx="313" uly="1533">genauer unterſuchen.</line>
        <line lrx="2060" lry="1784" ulx="328" uly="1623">Diie Verhaltung des Urins, die in der Blaſe</line>
        <line lrx="2054" lry="1906" ulx="316" uly="1779">ihren Sitz hat, offenbaret ſich durch andre Zei⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="2015" ulx="319" uly="1888">chen. Denn es iſt dabey die untere Gegend des</line>
        <line lrx="2051" lry="2128" ulx="315" uly="2019">Unterleibes aufgetreten und geſpannt; der Kranke</line>
        <line lrx="2049" lry="2251" ulx="312" uly="2147">empfindet eine gewiſſe Schwere an dem Mittel⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="2368" ulx="308" uly="2267">fleiſche und einen Trieb zum Harnen, wobey</line>
        <line lrx="2053" lry="2493" ulx="306" uly="2384">doch nichts fortgehet, ein Zufall, den man bey</line>
        <line lrx="2051" lry="2605" ulx="316" uly="2482">der wahren Verhaltung des Urins in den Nieren</line>
        <line lrx="2054" lry="2721" ulx="315" uly="2624">ſehr ſelten bemerket. Am allerdeutlichſten kann</line>
        <line lrx="2050" lry="2844" ulx="313" uly="2742">man dieſe Krankheit erkennen, wenn der Cathe⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="2965" ulx="311" uly="2853">ter in die Blaſe gebracht wird, da der Urin</line>
        <line lrx="2067" lry="3079" ulx="308" uly="2980">augenblicklich abzulaufen pflegt. Entſteht die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="3197" type="textblock" ulx="189" uly="3096">
        <line lrx="2066" lry="3197" ulx="189" uly="3096">Verhaltung des Harns in der Blaſe von der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2128" lry="3791" type="textblock" ulx="307" uly="3205">
        <line lrx="2047" lry="3315" ulx="307" uly="3205">Schwaͤche und Traͤgheit dieſes Werkzeuges, von</line>
        <line lrx="2046" lry="3435" ulx="312" uly="3349">der Verſchließung des Blaſenhalſes durch einen</line>
        <line lrx="2052" lry="3555" ulx="312" uly="3463">Stein, von der Geſchwulſt der Proſtata in der</line>
        <line lrx="2046" lry="3674" ulx="314" uly="3585">unordentlichen Gicht, oder von einem andern</line>
        <line lrx="2128" lry="3791" ulx="1199" uly="3703">S 4 chro⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="288" type="page" xml:id="s_Jd26-3_288">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_288.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1718" lry="530" type="textblock" ulx="570" uly="422">
        <line lrx="1718" lry="530" ulx="570" uly="422">280 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="745" type="textblock" ulx="573" uly="544">
        <line lrx="2331" lry="745" ulx="573" uly="544">chroniſchen Uebel, welches den Abfuß des urins</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="2975" type="textblock" ulx="505" uly="731">
        <line lrx="2307" lry="841" ulx="575" uly="731">hemmt, ſo iſt gemeiniglich kein Fieber dabey.</line>
        <line lrx="2303" lry="960" ulx="574" uly="864">Hat aber dieſe Krankheit eine Entzuͤndung und</line>
        <line lrx="2303" lry="1108" ulx="569" uly="979">Vereiterung, oder ein Geſchwuͤr in der Blaſe oder</line>
        <line lrx="2298" lry="1197" ulx="573" uly="1105">an der Proſtata, wie bey dem verſtopften T Tripper</line>
        <line lrx="2299" lry="1312" ulx="567" uly="1210">oft geſchieht, zum Grunde, ſo entſteht ein Fieber,</line>
        <line lrx="2304" lry="1429" ulx="566" uly="1337">die Schmerzen vermehren ſich, die Kraͤfte nehmen</line>
        <line lrx="2300" lry="1558" ulx="567" uly="1451">zuſehends ab, es kommen Phantaſie und andre</line>
        <line lrx="2286" lry="1673" ulx="569" uly="1559">ſchlimme Zufaͤlle darzu u. ſ.. f.</line>
        <line lrx="2300" lry="1796" ulx="531" uly="1684">Daß eine lang anhaltende Verhaltung des</line>
        <line lrx="2300" lry="1904" ulx="564" uly="1809">Urins in den Nieren hoͤchſt gefaͤhrlich ſey, iſt</line>
        <line lrx="2298" lry="2025" ulx="562" uly="1928">leicht einzuſehen. Finden ſich dabey ſtarke Schweiße</line>
        <line lrx="2296" lry="2139" ulx="559" uly="2039">ein, ſo waͤhrt es noch zwoͤlf bis vierzehn Tage,</line>
        <line lrx="2295" lry="2263" ulx="505" uly="2156">ehe die Kranken daran ſterben. Außerdem erfolgt</line>
        <line lrx="2289" lry="2376" ulx="559" uly="2275">der Tod ſchon gegen den ſiebenten Tag, ja noch</line>
        <line lrx="2292" lry="2499" ulx="555" uly="2406">eher, wenn die Urſache der Krankheit eine Ver⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2614" ulx="509" uly="2522">wundung oder ein ſtarker Fall iſt. Die Schlaf⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="2743" ulx="552" uly="2641">kucht, der Schlucken und die Anfaͤlle einer Er⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="2854" ulx="544" uly="2760">ſtickung, ſind bey der Verhaltung des Urins toͤd⸗</line>
        <line lrx="2284" lry="2975" ulx="546" uly="2858">liche Zufaͤlle. Die Verhaltung des Urins in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="3097" type="textblock" ulx="546" uly="2987">
        <line lrx="2325" lry="3097" ulx="546" uly="2987">Blaſe, womit alte Leute gewoͤhnlicher Weiſe be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="3435" type="textblock" ulx="540" uly="3114">
        <line lrx="2283" lry="3204" ulx="546" uly="3114">haftet zu ſeyn pflegen, und welche von ſchlechten</line>
        <line lrx="2284" lry="3318" ulx="541" uly="3216">Aerzten gemeiniglich fuͤr eine Laͤhmung der Blaſe</line>
        <line lrx="2275" lry="3435" ulx="540" uly="3342">gehalten wird, ſcheint von einer Unempfindlich⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="3549" type="textblock" ulx="540" uly="3456">
        <line lrx="2332" lry="3549" ulx="540" uly="3456">keit der Blaſe oder einer Geſchwulſt der Proſtata</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="3671" type="textblock" ulx="543" uly="3576">
        <line lrx="2278" lry="3671" ulx="543" uly="3576">zu entſpringen; denn ſie hoͤret bey den meiſten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="3777" type="textblock" ulx="2124" uly="3697">
        <line lrx="2346" lry="3777" ulx="2124" uly="3697">nach</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="520" type="textblock" ulx="2591" uly="438">
        <line lrx="2610" lry="485" ulx="2591" uly="438">8</line>
        <line lrx="2610" lry="520" ulx="2591" uly="490">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1184" type="textblock" ulx="2465" uly="635">
        <line lrx="2610" lry="713" ulx="2487" uly="635">ech ſun</line>
        <line lrx="2609" lry="833" ulx="2479" uly="754">ſihen 6</line>
        <line lrx="2609" lry="946" ulx="2474" uly="870">en de</line>
        <line lrx="2610" lry="1075" ulx="2469" uly="992">Schwang</line>
        <line lrx="2610" lry="1184" ulx="2465" uly="1114">Monaten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1306" type="textblock" ulx="2414" uly="1235">
        <line lrx="2610" lry="1306" ulx="2414" uly="1235">von Ven</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1675" type="textblock" ulx="2456" uly="1347">
        <line lrx="2610" lry="1421" ulx="2473" uly="1347">Oler hyer</line>
        <line lrx="2602" lry="1675" ulx="2456" uly="1466">k</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="289" type="page" xml:id="s_Jd26-3_289">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_289.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="192" lry="1557" type="textblock" ulx="0" uly="630">
        <line lrx="141" lry="705" ulx="0" uly="630">W Ws</line>
        <line lrx="192" lry="949" ulx="1" uly="870">cdung NaO</line>
        <line lrx="149" lry="1063" ulx="0" uly="992">diſ oder</line>
        <line lrx="172" lry="1557" ulx="0" uly="1467">ſe und ec</line>
      </zone>
      <zone lrx="185" lry="1797" type="textblock" ulx="0" uly="1704">
        <line lrx="185" lry="1797" ulx="0" uly="1704">htltung de</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="2043" type="textblock" ulx="0" uly="1941">
        <line lrx="191" lry="2043" ulx="0" uly="1941">irſftEei</line>
      </zone>
      <zone lrx="255" lry="2161" type="textblock" ulx="0" uly="2069">
        <line lrx="255" lry="2161" ulx="0" uly="2069">gicehr ee</line>
      </zone>
      <zone lrx="191" lry="2281" type="textblock" ulx="0" uly="2182">
        <line lrx="191" lry="2281" ulx="0" uly="2182">zrhmn afihl</line>
      </zone>
      <zone lrx="205" lry="2742" type="textblock" ulx="6" uly="2358">
        <line lrx="195" lry="2545" ulx="6" uly="2358">1 ud</line>
        <line lrx="200" lry="2639" ulx="59" uly="2531">Ne E</line>
        <line lrx="205" lry="2742" ulx="112" uly="2670">ile</line>
      </zone>
      <zone lrx="92" lry="2985" type="textblock" ulx="0" uly="2690">
        <line lrx="92" lry="2775" ulx="0" uly="2690">Unfil⸗</line>
        <line lrx="88" lry="2985" ulx="0" uly="2846">63</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="3148" type="textblock" ulx="0" uly="2977">
        <line lrx="207" lry="3148" ulx="0" uly="2977">gl 4 Die</line>
      </zone>
      <zone lrx="267" lry="3371" type="textblock" ulx="0" uly="3109">
        <line lrx="267" lry="3371" ulx="0" uly="3109">ee</line>
      </zone>
      <zone lrx="124" lry="3400" type="textblock" ulx="70" uly="3285">
        <line lrx="124" lry="3400" ulx="70" uly="3285">r</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="2971" type="textblock" ulx="52" uly="2774">
        <line lrx="206" lry="2971" ulx="52" uly="2774">un in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="513" type="textblock" ulx="507" uly="390">
        <line lrx="2032" lry="513" ulx="507" uly="390">Von den innerlichen Krankheiten. 281</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="1167" type="textblock" ulx="295" uly="591">
        <line lrx="2038" lry="707" ulx="300" uly="591">nach funfzehn, zwanzig bis dreyßig Tagen von</line>
        <line lrx="2041" lry="824" ulx="295" uly="729">freyen Stuͤcken auf, wenn man nur taͤglich zum</line>
        <line lrx="2077" lry="941" ulx="297" uly="841">oͤftern den Urin mit dem Catheter abzieht. *)</line>
        <line lrx="2048" lry="1059" ulx="296" uly="961">Schwangere Weibsperſonen ſind in den lezten</line>
        <line lrx="2042" lry="1167" ulx="297" uly="1080">Monaten der Schwangerſchaft **) zu dieſer Art</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="1303" type="textblock" ulx="248" uly="1181">
        <line lrx="2076" lry="1303" ulx="248" uly="1181">von Verhaltung geneigt; nach der Entbindung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="1882" type="textblock" ulx="299" uly="1319">
        <line lrx="2041" lry="1408" ulx="303" uly="1319">aber werden ſie ſogleich voͤllig davon befreyet.</line>
        <line lrx="2052" lry="1538" ulx="300" uly="1416">Geile Perſonen und diejenigen, welche das Urin⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="1648" ulx="302" uly="1558">laſſen allzulange verhalten, ſind dieſer Krankheit</line>
        <line lrx="2050" lry="1771" ulx="299" uly="1677">unterworfen, ſo wie die Geſchwulſt der Proſtata</line>
        <line lrx="2086" lry="1882" ulx="304" uly="1792">oder die Kraͤmpfe in dieſer Druͤſe darzu Anlaß,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="2025" type="textblock" ulx="268" uly="1903">
        <line lrx="2067" lry="2025" ulx="268" uly="1903">geben, und mehrentheils find dieſes Ueberbleibſel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="2372" type="textblock" ulx="305" uly="2029">
        <line lrx="2051" lry="2128" ulx="305" uly="2029">vom Tripper. Bey der Entzuͤndung der Blaſe</line>
        <line lrx="2052" lry="2235" ulx="308" uly="2140">verſezt ſich der Urin gaͤnzlich; und innerhalb vier</line>
        <line lrx="2059" lry="2372" ulx="308" uly="2243">bis fuͤnf Tagen muͤſſen die Kranken daran ſter⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="2470" type="textblock" ulx="241" uly="2384">
        <line lrx="2052" lry="2470" ulx="241" uly="2384">ben, wenn die Entzuͤndung nicht in eine Verei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2057" lry="2602" type="textblock" ulx="312" uly="2479">
        <line lrx="2057" lry="2602" ulx="312" uly="2479">terung uͤbergeht. Es entſteht aber alsdenn ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="1458" lry="2708" type="textblock" ulx="1244" uly="2628">
        <line lrx="1458" lry="2708" ulx="1244" uly="2628">S S</line>
      </zone>
      <zone lrx="2069" lry="3779" type="textblock" ulx="385" uly="2939">
        <line lrx="2065" lry="3022" ulx="385" uly="2939">*) Sehr oft iſt aber auch eine wahre Paralyſis der Blaſe</line>
        <line lrx="2064" lry="3130" ulx="451" uly="3053">die Urſache der Iſchurie; daher dieſes Uebel bey den</line>
        <line lrx="2060" lry="3277" ulx="451" uly="3156">vom Schlag getroffenen Perſonen ſich zu ereignen pfleget.</line>
        <line lrx="1134" lry="3356" ulx="452" uly="3260">A. d. Ueb.</line>
        <line lrx="2066" lry="3454" ulx="386" uly="3366">**) Die Verhaltung des Harns ereignet ſich bey Schwan⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="3572" ulx="460" uly="3467">gern oft im dritten oder vierten Monat wenn die</line>
        <line lrx="2064" lry="3669" ulx="458" uly="3574">ſchwangere Gebaͤrmutter noch in dem Becken liegt,</line>
        <line lrx="1923" lry="3779" ulx="466" uly="3696">und den Blaſenhals zuſammendrückt. A. d. Veb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2166" lry="2704" type="textblock" ulx="1942" uly="2641">
        <line lrx="2166" lry="2704" ulx="1942" uly="2641">un⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="290" type="page" xml:id="s_Jd26-3_290">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_290.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1880" lry="567" type="textblock" ulx="603" uly="444">
        <line lrx="1880" lry="567" ulx="603" uly="444">282 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="852" type="textblock" ulx="549" uly="601">
        <line lrx="2341" lry="726" ulx="582" uly="601">unheilbares Geſchwuͤr, woran die Kranken den⸗</line>
        <line lrx="2336" lry="852" ulx="549" uly="755">noch allmaͤhlig ihr Leben zuſetzen muͤſſen. Ich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="967" type="textblock" ulx="593" uly="864">
        <line lrx="2362" lry="967" ulx="593" uly="864">muß auch noch anzeigen, daß man vor Kur⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="2385" type="textblock" ulx="514" uly="992">
        <line lrx="2335" lry="1087" ulx="590" uly="992">zem eine ganz gewoͤhnliche und haͤufig vorkom⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="1197" ulx="589" uly="1110">mende Urſache der Verhaltung des Urins ent⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="1325" ulx="587" uly="1223">decket hat, und dieſes iſt die Geſchwulſt der</line>
        <line lrx="2332" lry="1438" ulx="589" uly="1347">fleiſchigen Erhebung, die an dem Blaſenhals be⸗</line>
        <line lrx="2330" lry="1565" ulx="587" uly="1447">findlich iſt; und wenn ſelbige zu ſtark angelau⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="1668" ulx="590" uly="1567">fen iſt, verhaͤlt ſich nicht nur der Urin, ſondern</line>
        <line lrx="2323" lry="1799" ulx="574" uly="1696">man kann auch den Catheter gar nicht in die</line>
        <line lrx="2318" lry="1903" ulx="578" uly="1803">Blaſe hineinbringen. Doch wenn man nur erſt</line>
        <line lrx="2316" lry="2025" ulx="514" uly="1939">weiß, daß bieſe Urſache zugegen iſt, ſo laͤßt ſie</line>
        <line lrx="2309" lry="2144" ulx="574" uly="2059">ſich durch kluge Anſtalten leicht heben. Man kann</line>
        <line lrx="2307" lry="2264" ulx="568" uly="2162">hiervon die Schriften der Pariſer Academie der</line>
        <line lrx="2110" lry="2385" ulx="568" uly="2280">Wiſſenſchaften im Jahre 1753 nachſehen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="2515" type="textblock" ulx="735" uly="2403">
        <line lrx="2362" lry="2515" ulx="735" uly="2403">Bey der Oefnung der an dieſer Krankheit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2304" lry="2864" type="textblock" ulx="568" uly="2521">
        <line lrx="2304" lry="2620" ulx="568" uly="2521">verſtorbenen P. rſonen findet man in der Blaſe</line>
        <line lrx="2302" lry="2738" ulx="570" uly="2649">und den Harngaͤngen eine zaͤhe und ſchleimige</line>
        <line lrx="2304" lry="2864" ulx="568" uly="2766">Materie, einen gypsartigen Leim, Sandkoͤrnchen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2366" lry="2986" type="textblock" ulx="566" uly="2887">
        <line lrx="2366" lry="2986" ulx="566" uly="2887">und Steine; eben dieſes findet man auch in dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="3105" type="textblock" ulx="563" uly="2994">
        <line lrx="2295" lry="3105" ulx="563" uly="2994">Nierenbecken, welches zuweilen mit einer ſteiner⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2338" lry="3339" type="textblock" ulx="559" uly="3111">
        <line lrx="2329" lry="3222" ulx="563" uly="3111">nen Rinde uͤberzogen iſt. Die Harngaͤnge (ure-</line>
        <line lrx="2338" lry="3339" ulx="559" uly="3244">teres) ſind oͤfters von Steinen oder geronnenem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="3786" type="textblock" ulx="551" uly="3355">
        <line lrx="2295" lry="3458" ulx="556" uly="3355">Blute voͤllig verſtopft, und uͤber der Verſtopfung</line>
        <line lrx="2284" lry="3567" ulx="553" uly="3477">bis zum Zerplatzen ausgedehnt, oder ſie ſind</line>
        <line lrx="2288" lry="3693" ulx="551" uly="3590">eallos, und vertrocknet. Die Nieren findet man</line>
        <line lrx="2277" lry="3786" ulx="1212" uly="3720">ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1686" type="textblock" ulx="2462" uly="645">
        <line lrx="2607" lry="736" ulx="2492" uly="645">ſtſinde</line>
        <line lrx="2610" lry="850" ulx="2486" uly="765">nilig he</line>
        <line lrx="2610" lry="971" ulx="2480" uly="883">ürte, 1</line>
        <line lrx="2610" lry="1089" ulx="2476" uly="1004">den ma</line>
        <line lrx="2609" lry="1207" ulx="2473" uly="1123">ſchen, g</line>
        <line lrx="2610" lry="1320" ulx="2476" uly="1246">oder ein</line>
        <line lrx="2601" lry="1441" ulx="2481" uly="1368">utneilon</line>
        <line lrx="2610" lry="1569" ulx="2467" uly="1479">ſchie</line>
        <line lrx="2610" lry="1686" ulx="2462" uly="1611">Ulr eine'</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1817" type="textblock" ulx="2456" uly="1719">
        <line lrx="2610" lry="1817" ulx="2456" uly="1719">iſen han</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3639" type="textblock" ulx="2383" uly="1843">
        <line lrx="2610" lry="1923" ulx="2456" uly="1843">n ihren</line>
        <line lrx="2610" lry="2043" ulx="2461" uly="1948">lol ir</line>
        <line lrx="2593" lry="2174" ulx="2505" uly="2079">ſier ,</line>
        <line lrx="2601" lry="2298" ulx="2453" uly="2189">Nrben 4</line>
        <line lrx="2610" lry="2425" ulx="2445" uly="2321">n dor ere</line>
        <line lrx="2605" lry="2651" ulx="2456" uly="2538">Wnde</line>
        <line lrx="2610" lry="2767" ulx="2463" uly="2658">liin</line>
        <line lrx="2577" lry="2885" ulx="2453" uly="2775">ſhee</line>
        <line lrx="2610" lry="3026" ulx="2440" uly="2908">ig gſing</line>
        <line lrx="2610" lry="3141" ulx="2432" uly="3025">iſf ine</line>
        <line lrx="2608" lry="3260" ulx="2429" uly="3134">in gn</line>
        <line lrx="2604" lry="3383" ulx="2468" uly="3255">Nuren .</line>
        <line lrx="2579" lry="3490" ulx="2429" uly="3364">n ſſenen</line>
        <line lrx="2610" lry="3639" ulx="2383" uly="3493">Mim</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="291" type="page" xml:id="s_Jd26-3_291">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_291.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="198" lry="2299" type="textblock" ulx="0" uly="649">
        <line lrx="144" lry="716" ulx="0" uly="649">nten den⸗</line>
        <line lrx="157" lry="957" ulx="0" uly="888">1W N⸗</line>
        <line lrx="166" lry="1093" ulx="0" uly="1008">ung Wid⸗</line>
        <line lrx="170" lry="1201" ulx="2" uly="1129"> Nüns</line>
        <line lrx="175" lry="1330" ulx="0" uly="1242">Geſcotlt x</line>
        <line lrx="181" lry="1451" ulx="10" uly="1358">Zittiit</line>
        <line lrx="186" lry="1573" ulx="4" uly="1481">ſurk anhe in</line>
        <line lrx="192" lry="1688" ulx="0" uly="1602">Uin, ſeen</line>
        <line lrx="195" lry="1810" ulx="0" uly="1712">ict in</line>
        <line lrx="196" lry="1930" ulx="0" uly="1830"> Wn 4</line>
        <line lrx="198" lry="2057" ulx="0" uly="1950">i,  N,</line>
        <line lrx="196" lry="2180" ulx="0" uly="2078">6bn Mim</line>
        <line lrx="194" lry="2299" ulx="0" uly="2195">, Nunane N</line>
      </zone>
      <zone lrx="91" lry="2419" type="textblock" ulx="0" uly="2342">
        <line lrx="91" lry="2419" ulx="0" uly="2342">gſe.</line>
      </zone>
      <zone lrx="250" lry="2622" type="textblock" ulx="16" uly="2427">
        <line lrx="250" lry="2622" ulx="16" uly="2427">ie din</line>
      </zone>
      <zone lrx="216" lry="2787" type="textblock" ulx="18" uly="2621">
        <line lrx="216" lry="2787" ulx="18" uly="2621">4* in⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="218" lry="2902" type="textblock" ulx="0" uly="2731">
        <line lrx="218" lry="2902" ulx="0" uly="2731">n, r f ntß</line>
      </zone>
      <zone lrx="222" lry="3230" type="textblock" ulx="0" uly="2913">
        <line lrx="222" lry="3043" ulx="0" uly="2913">n ouh k</line>
        <line lrx="196" lry="3230" ulx="3" uly="3057">1nit o</line>
      </zone>
      <zone lrx="219" lry="3758" type="textblock" ulx="0" uly="3538">
        <line lrx="219" lry="3758" ulx="0" uly="3538">en eun</line>
      </zone>
      <zone lrx="499" lry="3214" type="textblock" ulx="202" uly="3120">
        <line lrx="499" lry="3214" ulx="202" uly="3120">„thun.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="552" type="textblock" ulx="429" uly="403">
        <line lrx="2021" lry="552" ulx="429" uly="403">Von den innerlichen Krankheiten. 2832</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="2145" type="textblock" ulx="275" uly="612">
        <line lrx="2030" lry="736" ulx="277" uly="612">entzuͤndet, vereitert, faulig, zerriſſen und faſt</line>
        <line lrx="2027" lry="849" ulx="275" uly="727">voͤllig verzehrt, verſchrumpelt, eingedruͤckt und</line>
        <line lrx="2064" lry="978" ulx="279" uly="852">duͤrre, voll von Knoten oder ſehr vergroͤßert.</line>
        <line lrx="2036" lry="1084" ulx="281" uly="990">Bey manchen iſt nichts mehr von den Nieren zu</line>
        <line lrx="2039" lry="1205" ulx="283" uly="1098">ſehen, als ein Sack, der mit Urin, Waſſerblaſen</line>
        <line lrx="2040" lry="1320" ulx="288" uly="1213">oder einer ſtinkenden Feuchtigkeit erfullt iſt, und</line>
        <line lrx="2103" lry="1441" ulx="292" uly="1345">zuweilen ſo groß wird, daß er wie eine durch⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="1569" ulx="297" uly="1463">ſichtige Blaſe ausſieht. Manchmal findet man</line>
        <line lrx="2046" lry="1670" ulx="298" uly="1586">nur eine einzige Niere, und an derſelben nur</line>
        <line lrx="2073" lry="1790" ulx="299" uly="1688">einen Harngang, und es liegt dieſe Niere bals</line>
        <line lrx="2048" lry="1918" ulx="302" uly="1807">an ihrem Orte auf der rechten oder linken Seite,</line>
        <line lrx="2047" lry="2032" ulx="306" uly="1929">bald in der Mitte. Einige Schriftſteller behaup⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="2145" ulx="306" uly="2053">ten ſogar, in den Blutadern der Nieren Steine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="2264" type="textblock" ulx="285" uly="2173">
        <line lrx="2051" lry="2264" ulx="285" uly="2173">gefunden zu haben; auch findet man Bemerkun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2185" lry="3567" type="textblock" ulx="307" uly="2296">
        <line lrx="2052" lry="2389" ulx="307" uly="2296">gen von verſchiedenen Stockungen, Geſchwuͤlſten</line>
        <line lrx="2055" lry="2506" ulx="311" uly="2412">und Gewaͤchſen der benachbarten Theile, durch</line>
        <line lrx="2059" lry="2625" ulx="321" uly="2530">deren Druck die Nieren viel gelitten haben. Bey⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="2738" ulx="324" uly="2642">laͤufig iſt noch zu merken, daß, wenn eine Niere</line>
        <line lrx="2063" lry="2856" ulx="323" uly="2751">fehlerhaft iſt, die andre, wenn ſie gleich friſch</line>
        <line lrx="2067" lry="2984" ulx="325" uly="2881">und geſund iſt, doch zugleich mit leidet, und oft</line>
        <line lrx="2067" lry="3102" ulx="320" uly="3001">nicht im Stande iſt, ihre gehorigen Dienſte zu</line>
        <line lrx="2068" lry="3208" ulx="587" uly="3121">Man hat endlich Leichname eroͤfnet, wo</line>
        <line lrx="2098" lry="3340" ulx="329" uly="3226">die Nieren und Uringaͤnge voͤllig ohne Tadel zu</line>
        <line lrx="2185" lry="3463" ulx="335" uly="3353">ſeyn ſchienen, und die Blaſe doch verſchrumpelt</line>
        <line lrx="1874" lry="3567" ulx="334" uly="3457">war und faſt gar keinen Uxrin in ſich hatte.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="3803" type="textblock" ulx="893" uly="3665">
        <line lrx="2084" lry="3803" ulx="893" uly="3665">Een</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="292" type="page" xml:id="s_Jd26-3_292">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_292.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1764" lry="534" type="textblock" ulx="527" uly="427">
        <line lrx="1764" lry="534" ulx="527" uly="427">294 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="1557" type="textblock" ulx="588" uly="608">
        <line lrx="2328" lry="720" ulx="760" uly="608">Eben ſo große Maͤngel findet man auch nicht</line>
        <line lrx="2323" lry="835" ulx="591" uly="748">ſelten an der Blaſe; denn man trift bey den</line>
        <line lrx="2321" lry="981" ulx="590" uly="869">mehreſten an dieſer Krankheit Verſtorbenen in</line>
        <line lrx="2316" lry="1075" ulx="593" uly="951">derſelben Sand und Steine an; ſie iſt auch uͤber⸗</line>
        <line lrx="2316" lry="1207" ulx="590" uly="1106">dieſes entzuͤndet, oder es ſind Eitergeſchwuͤlſte,</line>
        <line lrx="2319" lry="1321" ulx="594" uly="1211">Geſchwuͤre und Brandflecken an derſelben, oder</line>
        <line lrx="2318" lry="1430" ulx="589" uly="1341">ſie iſt geborſten. Es kommen zuweilen in ihr</line>
        <line lrx="2309" lry="1557" ulx="588" uly="1460">polypoͤſe Fleiſchgewaͤchſe, die die ganze Hoͤhlung</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="1399" type="textblock" ulx="2362" uly="1378">
        <line lrx="2375" lry="1399" ulx="2362" uly="1378">–—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1694" type="textblock" ulx="589" uly="1563">
        <line lrx="2362" lry="1694" ulx="589" uly="1563">der Blaſe ausfuͤllen, oder ſehr große verhaͤrtete</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="1803" type="textblock" ulx="513" uly="1693">
        <line lrx="2314" lry="1803" ulx="513" uly="1693">und krebsartige Geſchwuͤlſte zum Vorſchein. Ueber⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="2035" type="textblock" ulx="571" uly="1800">
        <line lrx="2312" lry="1927" ulx="571" uly="1800">dem iſt die Blaſe auch zuweilen zuſammengezo⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="2035" ulx="574" uly="1940">gen, voll von Knoten, calloͤs und faſt verknor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2328" lry="2157" type="textblock" ulx="573" uly="2041">
        <line lrx="2328" lry="2157" ulx="573" uly="2041">pelt. Diejenige Erhebung der Blaſe, die wie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2276" type="textblock" ulx="563" uly="2169">
        <line lrx="2299" lry="2276" ulx="563" uly="2169">ein Zaͤpfchen vor der Oefnung der Blaſe liegt, *)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="2378" type="textblock" ulx="554" uly="2286">
        <line lrx="2295" lry="2378" ulx="554" uly="2286">iſt geſchwollen, entzuͤndet, verhaͤrtet, oder calloͤs,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="2510" type="textblock" ulx="567" uly="2412">
        <line lrx="2301" lry="2510" ulx="567" uly="2412">und die innere Haut der Blaſe bisweilen umge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="2630" type="textblock" ulx="568" uly="2514">
        <line lrx="2352" lry="2630" ulx="568" uly="2514">kehrt. Man entdecket an der Proſtata allerhand</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="2743" type="textblock" ulx="562" uly="2631">
        <line lrx="2313" lry="2743" ulx="562" uly="2631">Fehler, und es iſt ſelbige zum öftern entzuͤndet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="3323" type="textblock" ulx="551" uly="2752">
        <line lrx="2283" lry="2855" ulx="562" uly="2752">oder größer als natuͤrlich, verhaͤrtet und calloͤs.</line>
        <line lrx="2282" lry="2980" ulx="557" uly="2865">Auch die Harnröhre iſt nicht von Maͤngeln frey,</line>
        <line lrx="2285" lry="3091" ulx="561" uly="3002">ſondern von Steinen oder Fleiſchgewaͤchſen bis⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="3223" ulx="551" uly="3119">weilen voͤllig verſtopft. Endlich erblicket man</line>
        <line lrx="2277" lry="3323" ulx="2091" uly="3233">Bruͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="3795" type="textblock" ulx="617" uly="3475">
        <line lrx="2278" lry="3579" ulx="617" uly="3475">*) Es iſt dieſe Erhebung von unſerm Verfaſſer beſchrie⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="3679" ulx="680" uly="3605">ben und mit dem Namen uvula veſicæ beleget wor⸗</line>
        <line lrx="1306" lry="3795" ulx="733" uly="3709">en. A. d. Heb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2592" lry="731" type="textblock" ulx="2461" uly="643">
        <line lrx="2592" lry="731" ulx="2461" uly="643">grige</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2770" type="textblock" ulx="2460" uly="773">
        <line lrx="2610" lry="854" ulx="2492" uly="773">eſpen</line>
        <line lrx="2610" lry="972" ulx="2490" uly="893">ſwalſte</line>
        <line lrx="2610" lry="1084" ulx="2486" uly="1014">der Bla</line>
        <line lrx="2610" lry="1198" ulx="2482" uly="1128">hemutt</line>
        <line lrx="2610" lry="1326" ulx="2485" uly="1248">außerort</line>
        <line lrx="2610" lry="1437" ulx="2485" uly="1370">nan V</line>
        <line lrx="2603" lry="1560" ulx="2476" uly="1479">ſn in</line>
        <line lrx="2599" lry="1680" ulx="2470" uly="1602">l her</line>
        <line lrx="2610" lry="1808" ulx="2465" uly="1716">aſe n</line>
        <line lrx="2610" lry="1929" ulx="2466" uly="1832">herneßt</line>
        <line lrx="2610" lry="2049" ulx="2465" uly="1954">ſnr ⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2159" ulx="2460" uly="2076">Riger ve</line>
        <line lrx="2610" lry="2278" ulx="2470" uly="2188"> N</line>
        <line lrx="2610" lry="2400" ulx="2462" uly="2316">Cicten</line>
        <line lrx="2610" lry="2517" ulx="2462" uly="2428">Ceg Ma</line>
        <line lrx="2610" lry="2643" ulx="2470" uly="2556">Wrpißge</line>
        <line lrx="2609" lry="2770" ulx="2473" uly="2672">ungligtc</line>
      </zone>
      <zone lrx="2526" lry="2857" type="textblock" ulx="2393" uly="2791">
        <line lrx="2526" lry="2857" ulx="2393" uly="2791">M.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3598" type="textblock" ulx="2451" uly="2913">
        <line lrx="2610" lry="3005" ulx="2510" uly="2913">N</line>
        <line lrx="2610" lry="3127" ulx="2452" uly="3019">in, benn</line>
        <line lrx="2610" lry="3244" ulx="2451" uly="3138">le Vehetei</line>
        <line lrx="2605" lry="3364" ulx="2451" uly="3256">u bird</line>
        <line lrx="2602" lry="3483" ulx="2461" uly="3372">Nlcrd</line>
        <line lrx="2596" lry="3598" ulx="2471" uly="3486">d. de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3732" type="textblock" ulx="2474" uly="3602">
        <line lrx="2610" lry="3732" ulx="2474" uly="3602">lane hig</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="293" type="page" xml:id="s_Jd26-3_293">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_293.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="60" lry="917" type="textblock" ulx="0" uly="877">
        <line lrx="35" lry="887" ulx="2" uly="877">„1</line>
        <line lrx="60" lry="917" ulx="0" uly="897">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="167" lry="1564" type="textblock" ulx="0" uly="1378">
        <line lrx="167" lry="1564" ulx="0" uly="1378">⸗ “</line>
      </zone>
      <zone lrx="145" lry="1640" type="textblock" ulx="103" uly="1607">
        <line lrx="145" lry="1640" ulx="103" uly="1607">zien</line>
      </zone>
      <zone lrx="146" lry="1687" type="textblock" ulx="0" uly="1593">
        <line lrx="146" lry="1687" ulx="0" uly="1593">ſe 1 tehet</line>
      </zone>
      <zone lrx="147" lry="1805" type="textblock" ulx="3" uly="1710">
        <line lrx="147" lry="1805" ulx="3" uly="1710">ſgen. e</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="1933" type="textblock" ulx="0" uly="1846">
        <line lrx="150" lry="1933" ulx="0" uly="1846">emmenpl 6</line>
      </zone>
      <zone lrx="158" lry="2769" type="textblock" ulx="0" uly="2307">
        <line lrx="144" lry="2400" ulx="2" uly="2307">nal</line>
        <line lrx="158" lry="2528" ulx="2" uly="2444">Grann m⸗</line>
        <line lrx="157" lry="2649" ulx="0" uly="2554"> Ahe</line>
        <line lrx="156" lry="2716" ulx="112" uly="2667">iG</line>
        <line lrx="152" lry="2769" ulx="4" uly="2688">wa ehi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2004" lry="539" type="textblock" ulx="454" uly="406">
        <line lrx="2004" lry="539" ulx="454" uly="406">Von den innerlichen Krantheiten. 28</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="731" type="textblock" ulx="240" uly="619">
        <line lrx="2067" lry="731" ulx="240" uly="619">Bruͤche von ungemeiner Groͤße, Eitergeſchwuͤre</line>
      </zone>
      <zone lrx="2127" lry="2380" type="textblock" ulx="261" uly="732">
        <line lrx="2019" lry="845" ulx="261" uly="732">Ausſpannungen der Pulsadern, und andre Ge⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="965" ulx="266" uly="845">ſchwuͤlſte verſchiedener Art, die auf den Hals</line>
        <line lrx="2074" lry="1086" ulx="267" uly="962">der Blaſe druͤcken. Die Mutterſcheide, die Ge⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="1212" ulx="267" uly="1096">baͤrmutter und der Maſtdarm haben oft einen</line>
        <line lrx="2021" lry="1315" ulx="272" uly="1191">außerordentlich großen Umfang. Nicht ſelten ſieht</line>
        <line lrx="2024" lry="1434" ulx="271" uly="1335">man Vorfaͤlle der Gebaͤrmutter; die Gedaͤrme</line>
        <line lrx="2031" lry="1551" ulx="269" uly="1440">ſind von Winden aufgetrieben u. ſ. f. Es iſt</line>
        <line lrx="2086" lry="1691" ulx="272" uly="1551">auch bereits oben angezeigt worden, daß die</line>
        <line lrx="2040" lry="1785" ulx="272" uly="1694">Blaſe zuweilen zwar ohne Maͤngel, aber doch</line>
        <line lrx="2034" lry="1911" ulx="276" uly="1790">uͤbermaͤßig erweitert gefunden wird, und ich habe</line>
        <line lrx="2029" lry="2023" ulx="274" uly="1926">ſogar geſehen, daß ſie bis uͤber den Nabel herauf</line>
        <line lrx="2127" lry="2173" ulx="275" uly="2050">geſtiegen war, und faſt die Haͤlfte des Unterleis⸗</line>
        <line lrx="2123" lry="2257" ulx="284" uly="2147">bes, der wie bey ſchwangern Perſonen ſo auf⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="2380" ulx="280" uly="2284">getrieben war, einnahm. Dieſes geſchahe bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="2506" type="textblock" ulx="282" uly="2394">
        <line lrx="2074" lry="2506" ulx="282" uly="2394">einem Manne von vierzig Jahren, der einnm</line>
      </zone>
      <zone lrx="2126" lry="3775" type="textblock" ulx="286" uly="2500">
        <line lrx="2126" lry="2611" ulx="286" uly="2500">vorwitzigen in der That unerfahrnen Wundarzte</line>
        <line lrx="2030" lry="2804" ulx="287" uly="2626">ungluͤcklicher Weiſe un ter die Haͤnde gerathen</line>
        <line lrx="1849" lry="2838" ulx="286" uly="2780">war.</line>
        <line lrx="2070" lry="2975" ulx="442" uly="2796">Ich wuͤrde meinen Leſern unangenehm wer⸗</line>
        <line lrx="2030" lry="3086" ulx="287" uly="2995">den, wenn ich hier wiederholen wollte, wie man</line>
        <line lrx="2030" lry="3204" ulx="289" uly="3092">die Verhaltung des Urins in den Nieren, welche</line>
        <line lrx="2059" lry="3328" ulx="288" uly="3209">eine Entzuͤndung ober ein Nierenweh zum Grunde</line>
        <line lrx="2079" lry="3441" ulx="292" uly="3333">hat, behandeln muͤſſe. Das Aderlaſſen, beſon⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="3554" ulx="294" uly="3458">ders an der Roſenader, iſt aber auch in andern</line>
        <line lrx="2051" lry="3672" ulx="291" uly="3576">Faͤllen noͤthig, wenn naͤmlich die Jahre und Kraͤfte</line>
        <line lrx="2024" lry="3775" ulx="1907" uly="3702">des</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="294" type="page" xml:id="s_Jd26-3_294">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_294.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1747" lry="572" type="textblock" ulx="543" uly="433">
        <line lrx="1747" lry="572" ulx="543" uly="433">286 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="1194" type="textblock" ulx="576" uly="581">
        <line lrx="2335" lry="735" ulx="590" uly="581">des Patienten ſolches verſtatten; und es iſt ſol⸗</line>
        <line lrx="2337" lry="854" ulx="590" uly="742">ches zuweilen ſehr nuͤzlich, wenn die Verhaltung</line>
        <line lrx="2340" lry="972" ulx="590" uly="864">des Urins in der Blaſe ihren Sitz hat, beſonders</line>
        <line lrx="2333" lry="1088" ulx="580" uly="982">aber wenn fie von einem verſetzten Tripper her⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="1194" ulx="576" uly="1088">ruͤhret. Man muß inzwiſchen verduͤnnende und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2369" lry="1331" type="textblock" ulx="589" uly="1212">
        <line lrx="2369" lry="1331" ulx="589" uly="1212">die Schaͤrfe daͤmpfende Mittel nehmen laſſen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1432" type="textblock" ulx="593" uly="1341">
        <line lrx="2339" lry="1432" ulx="593" uly="1341">aber behutſam damit umgehen; denn wenn bdie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2377" lry="1821" type="textblock" ulx="585" uly="1459">
        <line lrx="2344" lry="1565" ulx="591" uly="1459">ſelben nicht vermoͤgend ſind, den Widerſtand,</line>
        <line lrx="2368" lry="1679" ulx="590" uly="1580">der das Urinlaſſen hindert, zu uͤberwinden, ſo</line>
        <line lrx="2377" lry="1821" ulx="585" uly="1692">vermehren ſie, wie leicht zu erachten, die Krank⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="2506" type="textblock" ulx="556" uly="1808">
        <line lrx="2331" lry="1934" ulx="589" uly="1808">heit. Die harnkreibenden Arzneyen hingegen ſind</line>
        <line lrx="2329" lry="2031" ulx="590" uly="1934">die vorzuͤglichſten, wenn nur kein weſentlicher</line>
        <line lrx="2321" lry="2148" ulx="586" uly="2052">Fehler in dem Baue der Nieren vorhanden iſt.</line>
        <line lrx="2326" lry="2266" ulx="556" uly="2164">Die gewoͤhnlichſten unter dieſen ſind der Salpe⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="2381" ulx="592" uly="2282">ter, der Eitronenſaft, das Glaskraut, die Stern⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="2506" ulx="592" uly="2405">diſtel (caleitrapa), der Rettig, die Juͤdenkirſchen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="2633" type="textblock" ulx="554" uly="2521">
        <line lrx="2372" lry="2633" ulx="554" uly="2521">der Spargel und der Maͤuſedorn. Eben ſo dien⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="3327" type="textblock" ulx="584" uly="2632">
        <line lrx="2323" lry="2746" ulx="590" uly="2632">lich ſind auch Breyumſchlaͤge von gekochten Zwie⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2858" ulx="586" uly="2764">beln und Glaskraut, die man bey dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="2974" ulx="589" uly="2884">heit auf die Lenden legt. Ueber die Pareira brava</line>
        <line lrx="2323" lry="3090" ulx="591" uly="3004">aber geht kein urintreibendes Mittel; ſo wie auch</line>
        <line lrx="2322" lry="3212" ulx="587" uly="3123">die Kellereſel, der Balſam von Copaiva, das</line>
        <line lrx="2319" lry="3327" ulx="584" uly="3234">Bernſteinſalz, ber Salpeter⸗ und Vitriolgeiſt u.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2379" lry="3463" type="textblock" ulx="583" uly="3343">
        <line lrx="2379" lry="3463" ulx="583" uly="3343">d. g. bisweilen ſehr gute Dienſte thun. Manche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="3800" type="textblock" ulx="579" uly="3478">
        <line lrx="2323" lry="3593" ulx="581" uly="3478">machen von einem Pulver, das aus getrockneten</line>
        <line lrx="2321" lry="3752" ulx="579" uly="3585">Vienen bereitet wird, viel Ruͤhmens; und im</line>
        <line lrx="2325" lry="3800" ulx="2121" uly="3719">aͤußer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="853" type="textblock" ulx="2417" uly="629">
        <line lrx="2610" lry="723" ulx="2417" uly="629">a</line>
        <line lrx="2610" lry="853" ulx="2455" uly="753">munſch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1194" type="textblock" ulx="2495" uly="869">
        <line lrx="2610" lry="954" ulx="2504" uly="869">ſch</line>
        <line lrx="2602" lry="1059" ulx="2499" uly="993">horden</line>
        <line lrx="2610" lry="1194" ulx="2495" uly="1111">ſcherſte</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1323" type="textblock" ulx="2422" uly="1230">
        <line lrx="2606" lry="1323" ulx="2422" uly="1230">ſonen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2144" type="textblock" ulx="2488" uly="1353">
        <line lrx="2610" lry="1429" ulx="2503" uly="1353">hierbun</line>
        <line lrx="2610" lry="1551" ulx="2489" uly="1470">Nit ben</line>
        <line lrx="2610" lry="1657" ulx="2548" uly="1588">6</line>
        <line lrx="2602" lry="1775" ulx="2488" uly="1705">tübende</line>
        <line lrx="2610" lry="1892" ulx="2492" uly="1821">ad!</line>
        <line lrx="2610" lry="2026" ulx="2502" uly="1943">veichen</line>
        <line lrx="2610" lry="2144" ulx="2497" uly="2062">Dert</line>
      </zone>
      <zone lrx="2590" lry="2267" type="textblock" ulx="2441" uly="2173">
        <line lrx="2590" lry="2267" ulx="2441" uly="2173">gn;</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3338" type="textblock" ulx="2487" uly="2308">
        <line lrx="2610" lry="2384" ulx="2488" uly="2308">ℳ, De⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2494" ulx="2487" uly="2417">lide</line>
        <line lrx="2610" lry="2628" ulx="2489" uly="2533">Wrrch</line>
        <line lrx="2610" lry="2746" ulx="2498" uly="2653">haltun</line>
        <line lrx="2610" lry="2856" ulx="2487" uly="2775">der, hi</line>
        <line lrx="2610" lry="2991" ulx="2487" uly="2900">lſſche</line>
        <line lrx="2607" lry="3101" ulx="2488" uly="3010">in, 1</line>
        <line lrx="2610" lry="3230" ulx="2492" uly="3129">lice</line>
        <line lrx="2609" lry="3338" ulx="2499" uly="3252">e⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="3460" type="textblock" ulx="2512" uly="3363">
        <line lrx="2607" lry="3460" ulx="2512" uly="3363">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3691" type="textblock" ulx="2513" uly="3487">
        <line lrx="2610" lry="3589" ulx="2516" uly="3487">ica⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="3691" ulx="2513" uly="3606">laſn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="295" type="page" xml:id="s_Jd26-3_295">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_295.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="150" lry="3029" type="textblock" ulx="0" uly="656">
        <line lrx="121" lry="738" ulx="0" uly="656">ſ⸗</line>
        <line lrx="126" lry="861" ulx="0" uly="775">halung</line>
        <line lrx="130" lry="970" ulx="17" uly="896">lſondes</line>
        <line lrx="132" lry="1093" ulx="0" uly="1018">Uhber hen⸗</line>
        <line lrx="131" lry="1202" ulx="0" uly="1138">minde und</line>
        <line lrx="126" lry="1322" ulx="3" uly="1258">Uen kaſen</line>
        <line lrx="83" lry="1442" ulx="0" uly="1396">pen</line>
        <line lrx="138" lry="1574" ulx="0" uly="1497">Naſend</line>
        <line lrx="143" lry="1694" ulx="0" uly="1614">nden 6</line>
        <line lrx="140" lry="1820" ulx="0" uly="1733">dekun</line>
        <line lrx="140" lry="1943" ulx="0" uly="1849">Urptznt</line>
        <line lrx="143" lry="2050" ulx="17" uly="1971">tetift</line>
        <line lrx="133" lry="2172" ulx="0" uly="2087">ahuiderſe</line>
        <line lrx="146" lry="2287" ulx="20" uly="2212">NerSdhe</line>
        <line lrx="147" lry="2423" ulx="0" uly="2332">WEten</line>
        <line lrx="147" lry="2539" ulx="0" uly="2452">ſdugfriten</line>
        <line lrx="141" lry="2656" ulx="0" uly="2548">h en</line>
        <line lrx="146" lry="2793" ulx="0" uly="2683">ſetne N</line>
        <line lrx="150" lry="2897" ulx="15" uly="2797">ſiſ Nen⸗</line>
        <line lrx="150" lry="3029" ulx="1" uly="2929">Urin ShN</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="3152" type="textblock" ulx="0" uly="3032">
        <line lrx="150" lry="3152" ulx="0" uly="3032">aß</line>
      </zone>
      <zone lrx="141" lry="1439" type="textblock" ulx="124" uly="1393">
        <line lrx="141" lry="1439" ulx="124" uly="1393">9</line>
      </zone>
      <zone lrx="158" lry="3499" type="textblock" ulx="0" uly="3189">
        <line lrx="82" lry="3277" ulx="0" uly="3189">Neict/</line>
        <line lrx="153" lry="3378" ulx="0" uly="3284">fohel n</line>
        <line lrx="158" lry="3499" ulx="0" uly="3394">Vuch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="3690" type="textblock" ulx="8" uly="3552">
        <line lrx="2042" lry="3690" ulx="8" uly="3552">a telſt des Catheters ab, der bey bejahrten Perſo⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="150" lry="3843" type="textblock" ulx="82" uly="3759">
        <line lrx="150" lry="3843" ulx="82" uly="3759">ℳ</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="1442" type="textblock" ulx="91" uly="1257">
        <line lrx="202" lry="1336" ulx="91" uly="1257">ſA</line>
        <line lrx="123" lry="1442" ulx="101" uly="1375">8</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3221" type="textblock" ulx="132" uly="3144">
        <line lrx="201" lry="3221" ulx="132" uly="3144">RR</line>
      </zone>
      <zone lrx="2031" lry="546" type="textblock" ulx="488" uly="395">
        <line lrx="2031" lry="546" ulx="488" uly="395">Von den innerlichen Krankheiten. 287</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="958" type="textblock" ulx="272" uly="602">
        <line lrx="2030" lry="721" ulx="279" uly="602">aͤußerſten Nothfalle iſt es auch unverwehrt, die</line>
        <line lrx="2027" lry="840" ulx="278" uly="733">ſpaniſchen Fliegen innerlich zu gebrauchen. Sind</line>
        <line lrx="2029" lry="958" ulx="272" uly="855">endlich alle dieſe Mittel ohne Nutzen verordnet</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="1205" type="textblock" ulx="204" uly="968">
        <line lrx="2028" lry="1071" ulx="204" uly="968">worden, ſo iſt ein Brechmittel die groͤßte und oft</line>
        <line lrx="2030" lry="1205" ulx="259" uly="1092">ſicherſte Huͤlfe; denn ich weiß, daß kranke Per⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="1433" type="textblock" ulx="265" uly="1211">
        <line lrx="2027" lry="1313" ulx="265" uly="1211">ſonen, die dem Tode ſchon ſehr nahe geweſen,</line>
        <line lrx="2076" lry="1433" ulx="276" uly="1329">hierdurch demſelben, wenn man es zu rechter</line>
      </zone>
      <zone lrx="1788" lry="1558" type="textblock" ulx="162" uly="1449">
        <line lrx="1788" lry="1558" ulx="162" uly="1449">Leit verordnet hat, ſind entriſſe en worden.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="1660" type="textblock" ulx="440" uly="1531">
        <line lrx="2039" lry="1660" ulx="440" uly="1531">Es iſt ſehr leicht zu begreifen, daß alle harn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2026" lry="1790" type="textblock" ulx="223" uly="1687">
        <line lrx="2026" lry="1790" ulx="223" uly="1687">treibende Mittel bey der Verhaltung des Urins</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="2140" type="textblock" ulx="271" uly="1788">
        <line lrx="2074" lry="1914" ulx="281" uly="1788">in der Blaſe hoͤchſt ſchaͤblich ſeyn muͤſſen. Er⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="2019" ulx="284" uly="1923">weichende, oͤlige und bey alten Leuten die mit</line>
        <line lrx="2031" lry="2140" ulx="271" uly="2040">Terpentin verſezten Klyſtiere aber ſind von gutem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2037" lry="2732" type="textblock" ulx="164" uly="2161">
        <line lrx="2031" lry="2279" ulx="198" uly="2161">Nutzen; man braucht auch erweichende Baͤhun⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="2382" ulx="164" uly="2278">gen, Breyumſchlaͤge und Salben, Baͤder, Halb⸗</line>
        <line lrx="2036" lry="2487" ulx="264" uly="2389">baͤder und Fußbaͤder, ſowohl warme als kalte.</line>
        <line lrx="2035" lry="2611" ulx="267" uly="2506">Vornehmlich aber lobt man ſowohl bey der Ver⸗</line>
        <line lrx="2037" lry="2732" ulx="267" uly="2629">haltung des Urins in der Blaſe, als auch bey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="2852" type="textblock" ulx="280" uly="2746">
        <line lrx="2041" lry="2852" ulx="280" uly="2746">der, die in den Nieren ihren Sitz hat, die Brey⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2041" lry="2980" type="textblock" ulx="265" uly="2863">
        <line lrx="2041" lry="2980" ulx="265" uly="2863">umſchlaͤge von Glaskraut oder gekochten Zwie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3560" type="textblock" ulx="272" uly="2984">
        <line lrx="2064" lry="3087" ulx="272" uly="2984">beln, welche auf den Unterleib gelegt werden.</line>
        <line lrx="2038" lry="3209" ulx="296" uly="3104">Ingleichen iſt auch das Einreiben des Ameiſen⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="3322" ulx="300" uly="3220">oder Skorpionoͤls nicht zu verachten, ob es gleich</line>
        <line lrx="2035" lry="3440" ulx="305" uly="3332">laͤngſt nicht mehr uͤblich iſt. Wenn alles dieſes</line>
        <line lrx="2042" lry="3560" ulx="294" uly="3442">nichts helfen will, ſo zieht man den Urin vermit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2039" lry="3799" type="textblock" ulx="1848" uly="3710">
        <line lrx="2039" lry="3799" ulx="1848" uly="3710">nen</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="296" type="page" xml:id="s_Jd26-3_296">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_296.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="999" lry="291" type="textblock" ulx="699" uly="136">
        <line lrx="999" lry="153" ulx="699" uly="136">8 .</line>
        <line lrx="917" lry="170" ulx="914" uly="168">2</line>
      </zone>
      <zone lrx="1767" lry="581" type="textblock" ulx="604" uly="365">
        <line lrx="1767" lry="581" ulx="604" uly="365">288 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2353" lry="814" type="textblock" ulx="604" uly="554">
        <line lrx="2353" lry="698" ulx="609" uly="554">nen das einzige Huͤlfsmittel iſt. Eben ſo dienlich</line>
        <line lrx="2352" lry="814" ulx="604" uly="706">ſind vielleicht, wenn der zu uͤberſteigende Wider⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="957" type="textblock" ulx="601" uly="840">
        <line lrx="2346" lry="957" ulx="601" uly="840">ſtand in der Harnroͤhre ſeinen Sitz hat, die bleyer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="1049" type="textblock" ulx="608" uly="931">
        <line lrx="2348" lry="1049" ulx="608" uly="931">nen Roͤhren, die einfachen obder zuſammeng geſezten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2368" lry="1177" type="textblock" ulx="609" uly="1076">
        <line lrx="2368" lry="1177" ulx="609" uly="1076">Wachskerzen, die man von unterſchiedlicher Staͤr ke</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="1554" type="textblock" ulx="610" uly="1194">
        <line lrx="2352" lry="1302" ulx="610" uly="1194">macht. Kann man nun gar nicht in die Blaſe</line>
        <line lrx="2349" lry="1437" ulx="610" uly="1314">kommen, und haͤuft der Urin gleichwohl ſich all⸗</line>
        <line lrx="2346" lry="1554" ulx="613" uly="1434">zuſehr darinnen an, ſo muß man ohne Verzug</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="1646" type="textblock" ulx="596" uly="1555">
        <line lrx="2356" lry="1646" ulx="596" uly="1555">die Oefaung der Blaſe oder den Bla ſenſtich an</line>
      </zone>
      <zone lrx="2352" lry="1778" type="textblock" ulx="615" uly="1661">
        <line lrx="2352" lry="1778" ulx="615" uly="1661">dem Mittelfleiſch, oder uͤber dem Schaambein,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2362" lry="1901" type="textblock" ulx="617" uly="1775">
        <line lrx="2362" lry="1901" ulx="617" uly="1775">vornehmen. *) Dieſes iſt die gewoͤhnlichſte Me⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="2124" type="textblock" ulx="596" uly="1898">
        <line lrx="2346" lry="2015" ulx="613" uly="1898">thode, aber ſie ſchlaͤgt in der That nicht allemal</line>
        <line lrx="2346" lry="2124" ulx="596" uly="2024">gluͤcklich aus. Ich habe daher eine einfaͤchere</line>
      </zone>
      <zone lrx="2360" lry="2357" type="textblock" ulx="581" uly="2130">
        <line lrx="2360" lry="2243" ulx="581" uly="2130">Heilungsart erwaͤhlt; ich ſuche naͤmlich eine gerade</line>
        <line lrx="2353" lry="2357" ulx="615" uly="2259">ſilberne Sonde hineinzubringen, und wer damit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="2479" type="textblock" ulx="615" uly="2376">
        <line lrx="2342" lry="2479" ulx="615" uly="2376">geſchickt umzugehen weiß, wird allemal den Wi⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2408" lry="2594" type="textblock" ulx="615" uly="2493">
        <line lrx="2408" lry="2594" ulx="615" uly="2493">derſtand damit heben koͤnnen, außer wenn ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="3074" type="textblock" ulx="608" uly="2616">
        <line lrx="2342" lry="2727" ulx="615" uly="2616">ein Stein in die Harnroͤhre feſt eingeklemmt hat.</line>
        <line lrx="2338" lry="2845" ulx="613" uly="2724">Vorwitzigen und ſich klug duͤnkenden Leuten aber</line>
        <line lrx="2336" lry="2956" ulx="608" uly="2857">ſtehen dergleichen einfache Dinge nicht an, ſon⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="3074" ulx="614" uly="2961">dern ſie beſchaͤftigen ſich lieber mit ſchwerern Sa⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2357" lry="3186" type="textblock" ulx="2179" uly="3097">
        <line lrx="2357" lry="3186" ulx="2179" uly="3097">chen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="3321" type="textblock" ulx="1730" uly="3286">
        <line lrx="2337" lry="3321" ulx="1730" uly="3305">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="3698" type="textblock" ulx="672" uly="3368">
        <line lrx="2334" lry="3503" ulx="672" uly="3368">*) Noch beſſer iſt es, wenn man, nach Flurants Me⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="3593" ulx="742" uly="3508">thode, den Blaſenſtich durch den Maſtdarm macht⸗</line>
        <line lrx="1087" lry="3698" ulx="709" uly="3619">A. d. Ueb. .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="909" type="textblock" ulx="2484" uly="600">
        <line lrx="2610" lry="681" ulx="2543" uly="600">ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="796" ulx="2490" uly="722">1IN</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="297" type="page" xml:id="s_Jd26-3_297">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_297.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="98" lry="790" type="textblock" ulx="0" uly="600">
        <line lrx="94" lry="680" ulx="0" uly="600">denlic</line>
        <line lrx="98" lry="790" ulx="13" uly="724">Wa</line>
      </zone>
      <zone lrx="108" lry="1045" type="textblock" ulx="0" uly="846">
        <line lrx="102" lry="921" ulx="0" uly="846">ehlhet⸗</line>
        <line lrx="108" lry="1045" ulx="0" uly="965">gictee</line>
      </zone>
      <zone lrx="146" lry="2247" type="textblock" ulx="0" uly="2153">
        <line lrx="146" lry="2247" ulx="0" uly="2153">ictgack</line>
      </zone>
      <zone lrx="143" lry="2331" type="textblock" ulx="112" uly="2272">
        <line lrx="133" lry="2323" ulx="112" uly="2291">.</line>
        <line lrx="143" lry="2331" ulx="134" uly="2272">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="159" lry="2503" type="textblock" ulx="0" uly="2287">
        <line lrx="159" lry="2373" ulx="0" uly="2287"> N.</line>
        <line lrx="117" lry="2503" ulx="1" uly="2416">mel e</line>
      </zone>
      <zone lrx="145" lry="2461" type="textblock" ulx="116" uly="2390">
        <line lrx="145" lry="2461" ulx="116" uly="2390">E⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="22" lry="2624" type="textblock" ulx="0" uly="2587">
        <line lrx="22" lry="2624" ulx="0" uly="2587">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="162" lry="3545" type="textblock" ulx="7" uly="3432">
        <line lrx="162" lry="3545" ulx="7" uly="3432">ſnand 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="164" lry="3656" type="textblock" ulx="0" uly="3537">
        <line lrx="164" lry="3656" ulx="0" uly="3537">pimm 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="207" lry="2604" type="textblock" ulx="0" uly="2540">
        <line lrx="207" lry="2604" ulx="0" uly="2540">1 N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2059" lry="501" type="textblock" ulx="491" uly="382">
        <line lrx="2059" lry="501" ulx="491" uly="382">Von den innerlichen Krankheiten. 289</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="975" type="textblock" ulx="280" uly="577">
        <line lrx="2049" lry="685" ulx="284" uly="577">chen, um ſich groß zu machen. Mein Vorhaben</line>
        <line lrx="2044" lry="833" ulx="282" uly="710">und die engen Graͤnzen meines Buchs erlauben</line>
        <line lrx="1991" lry="975" ulx="280" uly="829">mir nicht; mehr davon zu ſagen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="1873" type="textblock" ulx="269" uly="1042">
        <line lrx="1889" lry="1176" ulx="441" uly="1042">Von dem Harnfluſſe (diabetes).</line>
        <line lrx="2052" lry="1400" ulx="287" uly="1259">O)iſo nennt man den allzuſtarken und unge⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="1514" ulx="318" uly="1402"> woͤhnlichen Abgang von Urin. Dieſe Krank⸗</line>
        <line lrx="2089" lry="1634" ulx="274" uly="1516">heit iſt beſonders alten und kachektiſchen Perſonen</line>
        <line lrx="2051" lry="1753" ulx="270" uly="1642">eigen; ſie kommt auch oͤfterer vor, als man ge⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1873" ulx="269" uly="1764">meiniglich glaubt. Weil aber die Aerzte ſowohl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="1980" type="textblock" ulx="103" uly="1855">
        <line lrx="2021" lry="1980" ulx="103" uly="1855">als die Kranken ſich um den Urin nicht viel be⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="2126" type="textblock" ulx="0" uly="2039">
        <line lrx="176" lry="2126" ulx="0" uly="2039">aſtiene</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="3787" type="textblock" ulx="239" uly="1994">
        <line lrx="2019" lry="2104" ulx="274" uly="1994">kuͤmmern, ſo bemerkt man mehrentheils davon</line>
        <line lrx="2019" lry="2229" ulx="272" uly="2114">nichts eher, als bis ſie bereits zu einer gewiſſen</line>
        <line lrx="2076" lry="2367" ulx="273" uly="2235">Groͤße angeſtiegen iſt. Es gehet der Urin nicht</line>
        <line lrx="2077" lry="2459" ulx="272" uly="2344">nur bey dieſer Krankheit in einer ungewoͤhnlichen</line>
        <line lrx="2027" lry="2572" ulx="268" uly="2465">Menge ab, ſondern es iſt auch derſelbe anders</line>
        <line lrx="2023" lry="2689" ulx="271" uly="2579">als im natuͤrlichen Zuſtande beſchaffen; denn man</line>
        <line lrx="2022" lry="2814" ulx="266" uly="2706">erblicket darinnen Theilchen vom Nahrungsſaͤfte</line>
        <line lrx="2020" lry="2950" ulx="267" uly="2806">oder eine oͤlige Materie. Vom Anfange haben</line>
        <line lrx="2015" lry="3053" ulx="239" uly="2931">die Kranken wenig oder gar keine Beſchwerden;</line>
        <line lrx="2020" lry="3169" ulx="262" uly="3060">und wiſſen gar nicht, was ihnen fuͤr ein Unfall</line>
        <line lrx="2065" lry="3290" ulx="265" uly="3165">bevorſtehet; bey dem Fortgange der Krankheit</line>
        <line lrx="2029" lry="3420" ulx="260" uly="3287">aber entſteht ein ſchleichendes Fieber; welches</line>
        <line lrx="2016" lry="3529" ulx="266" uly="3396">mit einem heftigen Durſte, einem ſchaumigen</line>
        <line lrx="2011" lry="3643" ulx="267" uly="3485">Speichelauswurf und einer Hartleibigkeit ver⸗</line>
        <line lrx="2020" lry="3787" ulx="266" uly="3646">Lieut. III. Band⸗ S knuͤpft</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="298" type="page" xml:id="s_Jd26-3_298">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_298.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="917" lry="306" type="textblock" ulx="847" uly="164">
        <line lrx="917" lry="177" ulx="907" uly="164">6*</line>
        <line lrx="851" lry="291" ulx="847" uly="284">4</line>
        <line lrx="856" lry="306" ulx="849" uly="294">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="1687" lry="535" type="textblock" ulx="551" uly="403">
        <line lrx="1687" lry="535" ulx="551" uly="403">2997 Eeſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="819" type="textblock" ulx="553" uly="572">
        <line lrx="2311" lry="687" ulx="564" uly="572">knuͤpft iſt. Inzwiſchen beklagen ſich die Kranken</line>
        <line lrx="2307" lry="819" ulx="553" uly="720">uͤber eine gewiſſe Hitze der innern Theile, die um</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="923" type="textblock" ulx="572" uly="830">
        <line lrx="2310" lry="923" ulx="572" uly="830">die Lenden herum am beſchwerlichſten iſt; die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="1518" type="textblock" ulx="548" uly="955">
        <line lrx="2310" lry="1043" ulx="573" uly="955">Kraͤfte ſinken, der ganze Koͤrper vertrocknet, und</line>
        <line lrx="2312" lry="1174" ulx="557" uly="1053">es entſpinnen ſich noch andre Zufalle . die bey</line>
        <line lrx="2314" lry="1313" ulx="581" uly="1172">dem hektiſchen ſogenannten colliquativiſchen Fie⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1410" ulx="548" uly="1310">ber gegen waͤrtig zu ſeyn pflegen. Es erhellet hier⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="1518" ulx="583" uly="1435">aus, daß der Harnfluß, wenn er zu einer gewiſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="1647" type="textblock" ulx="586" uly="1542">
        <line lrx="2316" lry="1647" ulx="586" uly="1542">ſen Groͤße anſteigt, eine toͤdliche oder unheilbare</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="1757" type="textblock" ulx="583" uly="1671">
        <line lrx="2314" lry="1757" ulx="583" uly="1671">Krankheit ſey, beſonders wenn er einen weſent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="2011" type="textblock" ulx="561" uly="1791">
        <line lrx="2342" lry="1885" ulx="561" uly="1791">lichen Fehler in dem Baue der Nieren oder der</line>
        <line lrx="2317" lry="2011" ulx="586" uly="1902">Leber zum Grunde hat. Daß dieſe leztere Urſache</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="2857" type="textblock" ulx="516" uly="2026">
        <line lrx="2314" lry="2121" ulx="516" uly="2026">nicht ſelten vorkomme, beweiſen die an toden</line>
        <line lrx="1878" lry="2246" ulx="566" uly="2142">Koͤrpern angeſtellten Beobachtungen.</line>
        <line lrx="2311" lry="2353" ulx="754" uly="2255">Der Harnfluß entſpringt von uͤbermaͤßiger</line>
        <line lrx="2310" lry="2472" ulx="583" uly="2366">Arbeit und andern uͤbertriebenen Leibesbewegun⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="2599" ulx="579" uly="2493">gen, von zu vielem Umgang mit Weibsperſonen</line>
        <line lrx="2321" lry="2734" ulx="580" uly="2604">oder einer heftigen Liebe, die in Wut ausartet,</line>
        <line lrx="2307" lry="2857" ulx="583" uly="2730">von allzuſtarkem Weintrinken, oder von dem zu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2413" lry="2983" type="textblock" ulx="589" uly="2842">
        <line lrx="2413" lry="2983" ulx="589" uly="2842">baͤufigen Genuß der abgezogenen Waſſer, ſie moͤ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3329" type="textblock" ulx="586" uly="2967">
        <line lrx="2312" lry="3069" ulx="590" uly="2967">gen Namen haben wie ſie wollen. Bisweilen</line>
        <line lrx="2311" lry="3199" ulx="590" uly="3086">erreget auch der unvorſichtige Gebrauch der rei⸗</line>
        <line lrx="2311" lry="3329" ulx="586" uly="3205">zenden harntreibenden Arzneyen, ja ſo gar der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2346" lry="3429" type="textblock" ulx="585" uly="3316">
        <line lrx="2346" lry="3429" ulx="585" uly="3316">kalten Geſundbrunnen und warmen Baͤder dieſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="3543" type="textblock" ulx="580" uly="3438">
        <line lrx="2322" lry="3543" ulx="580" uly="3438">Zufall, wenn ſie zur Unzeit verordnet und laͤnger</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="3661" type="textblock" ulx="584" uly="3550">
        <line lrx="2325" lry="3661" ulx="584" uly="3550">als noͤthig iſt, gebraucht werden. Endlich laͤßt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="870" type="textblock" ulx="2519" uly="647">
        <line lrx="2608" lry="742" ulx="2528" uly="647">ſlch</line>
        <line lrx="2610" lry="870" ulx="2519" uly="766">n</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="964" type="textblock" ulx="2514" uly="886">
        <line lrx="2606" lry="964" ulx="2514" uly="886">ſele</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1682" type="textblock" ulx="2486" uly="1017">
        <line lrx="2610" lry="1215" ulx="2503" uly="1124">geſtor</line>
        <line lrx="2610" lry="1319" ulx="2506" uly="1241">Niere</line>
        <line lrx="2610" lry="1444" ulx="2501" uly="1373">ey,</line>
        <line lrx="2606" lry="1563" ulx="2486" uly="1476">Dilhh</line>
        <line lrx="2610" lry="1682" ulx="2486" uly="1599">ſt Nic</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1805" type="textblock" ulx="2422" uly="1709">
        <line lrx="2610" lry="1805" ulx="2422" uly="1709">ſſ de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2285" type="textblock" ulx="2488" uly="1836">
        <line lrx="2610" lry="1931" ulx="2488" uly="1836">whrie</line>
        <line lrx="2608" lry="2041" ulx="2503" uly="1958">ket d</line>
        <line lrx="2610" lry="2162" ulx="2505" uly="2073">ſehe</line>
        <line lrx="2610" lry="2285" ulx="2501" uly="2204">tiur.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="2412" type="textblock" ulx="2385" uly="2308">
        <line lrx="2605" lry="2412" ulx="2385" uly="2308">uſefr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3368" type="textblock" ulx="2469" uly="2427">
        <line lrx="2578" lry="2523" ulx="2481" uly="2427">der 1.</line>
        <line lrx="2599" lry="2637" ulx="2490" uly="2551">Warnen</line>
        <line lrx="2607" lry="2758" ulx="2503" uly="2658">Neſcbe</line>
        <line lrx="2607" lry="2884" ulx="2472" uly="2787">uch di</line>
        <line lrx="2610" lry="2997" ulx="2481" uly="2894">ſat n⸗</line>
        <line lrx="2588" lry="3127" ulx="2473" uly="3009">lulch</line>
        <line lrx="2610" lry="3258" ulx="2470" uly="3139">nih ginn</line>
        <line lrx="2609" lry="3368" ulx="2469" uly="3258">ae 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="2601" lry="3609" type="textblock" ulx="2398" uly="3488">
        <line lrx="2601" lry="3609" ulx="2398" uly="3488">ſſ</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="299" type="page" xml:id="s_Jd26-3_299">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_299.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="163" lry="2121" type="textblock" ulx="0" uly="1316">
        <line lrx="145" lry="1405" ulx="9" uly="1316">ahelchie⸗</line>
        <line lrx="148" lry="1518" ulx="11" uly="1431">ine geri⸗</line>
        <line lrx="152" lry="1643" ulx="0" uly="1557">runelbere</line>
        <line lrx="153" lry="1757" ulx="0" uly="1675">in weſet⸗</line>
        <line lrx="158" lry="1880" ulx="0" uly="1797">n d Ne</line>
        <line lrx="163" lry="2014" ulx="9" uly="1911">Ggrlſtt</line>
        <line lrx="161" lry="2121" ulx="17" uly="2033">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="174" lry="2455" type="textblock" ulx="28" uly="2263">
        <line lrx="174" lry="2455" ulx="28" uly="2263">ke</line>
      </zone>
      <zone lrx="168" lry="2617" type="textblock" ulx="0" uly="2421">
        <line lrx="168" lry="2617" ulx="0" uly="2421">– m</line>
      </zone>
      <zone lrx="196" lry="2727" type="textblock" ulx="13" uly="2627">
        <line lrx="196" lry="2727" ulx="13" uly="2627">Ct ninn.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2075" lry="552" type="textblock" ulx="531" uly="426">
        <line lrx="2075" lry="552" ulx="531" uly="426">Von den innerlichen Krankheiten. 291</line>
      </zone>
      <zone lrx="2159" lry="2396" type="textblock" ulx="331" uly="622">
        <line lrx="2086" lry="732" ulx="336" uly="622">auch die Gallenkrankheit oft den Harnfluß hinter</line>
        <line lrx="2096" lry="848" ulx="331" uly="747">ſich zuruͤck; und er gehoͤrt uͤberdem auch unter</line>
        <line lrx="1923" lry="963" ulx="335" uly="843">die Ueberbleibſel andrer ſchwerer Krankheiten.</line>
        <line lrx="2096" lry="1088" ulx="500" uly="990">Wenn Perſonen, welche an dieſem Uebel</line>
        <line lrx="2089" lry="1208" ulx="331" uly="1101">geſtorben ſind, geoͤfnet werden, ſo findet man die</line>
        <line lrx="2148" lry="1327" ulx="334" uly="1221">Nieren welk und zuſammengefallen, voll von Stei⸗</line>
        <line lrx="2119" lry="1441" ulx="334" uly="1343">nen, vereitert, oder von der Faͤulniß verderbt.</line>
        <line lrx="2089" lry="1559" ulx="331" uly="1453">Dieſelben ſind bisweilen erſtaunlich groß, oder</line>
        <line lrx="2086" lry="1679" ulx="336" uly="1573">mit dicken faſt knorplichen Haͤuten uͤberzogen u.</line>
        <line lrx="2087" lry="1796" ulx="338" uly="1679">ſ. f. Die Harngaͤnge haben ihre gerade oder ge⸗</line>
        <line lrx="2089" lry="1916" ulx="336" uly="1809">woͤhnliche Lage nicht mehr, ſind ungemein erwei⸗</line>
        <line lrx="2082" lry="2036" ulx="342" uly="1928">tert, oder man findet Steine in denſelben. Auch</line>
        <line lrx="2081" lry="2154" ulx="347" uly="2046">die Blaſe iſt fehlerhaft, oft außerordentlich dicke,</line>
        <line lrx="2159" lry="2272" ulx="347" uly="2171">von einer brandigen Geſchwulſt zuſammengedruͤckt,</line>
        <line lrx="2089" lry="2396" ulx="345" uly="2280">durchbohrt, und oͤfnet ſich in den Maſtdarm,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2090" lry="2528" type="textblock" ulx="318" uly="2392">
        <line lrx="2090" lry="2528" ulx="318" uly="2392">oder ſie iſt mit Brandflecken bezeichnet; der an⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2174" lry="3625" type="textblock" ulx="351" uly="2518">
        <line lrx="2134" lry="2623" ulx="351" uly="2518">gebornen Fehler oder des gaͤnzlichen Mangels</line>
        <line lrx="2174" lry="2755" ulx="357" uly="2625">derſelben zu geſchweigen. Bey den meiſten iſt</line>
        <line lrx="2097" lry="2857" ulx="355" uly="2750">auch die Leber nicht ohne Maͤngel; ſie iſt unge⸗</line>
        <line lrx="2099" lry="2977" ulx="355" uly="2865">ſtalt und unmaͤßig groß verſtopft, verhaͤrtet,</line>
        <line lrx="2098" lry="3095" ulx="358" uly="2983">blaͤulich und angefault u. ſ. f. Ich koͤnnte auch</line>
        <line lrx="2100" lry="3206" ulx="356" uly="3106">noch hinzufuͤgen, daß die Mitz calloͤs, oder an.⸗</line>
        <line lrx="2124" lry="3355" ulx="358" uly="3220">gefault, und andre Eingeweide eben ſo fehlerhaft</line>
        <line lrx="2146" lry="3443" ulx="364" uly="3333">ſind; wie dieſes faſt bey allen Perſonen, die an</line>
        <line lrx="1931" lry="3625" ulx="371" uly="3440">chroniſchen Krankheiten ſterben, zu finden iſt.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="300" type="page" xml:id="s_Jd26-3_300">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_300.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1680" lry="569" type="textblock" ulx="525" uly="429">
        <line lrx="1680" lry="569" ulx="525" uly="429">292 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2274" lry="734" type="textblock" ulx="691" uly="628">
        <line lrx="2274" lry="734" ulx="691" uly="628">Aus allem dieſem erhellet, was man hierbey</line>
      </zone>
      <zone lrx="2293" lry="971" type="textblock" ulx="527" uly="746">
        <line lrx="2275" lry="859" ulx="527" uly="746">zu thun habe. Es muß naͤmlich die ganze Abſicht</line>
        <line lrx="2293" lry="971" ulx="532" uly="848">der Cur darauf gehen, daß man die Hitze des</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="1444" type="textblock" ulx="532" uly="982">
        <line lrx="2274" lry="1085" ulx="532" uly="982">Blutes maͤßige, die heftigen Bewegungen deſſel⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="1208" ulx="533" uly="1094">ben hemme, und die balſamiſchen Theile, welche</line>
        <line lrx="2277" lry="1321" ulx="534" uly="1223">verloren gehen, wieder zu erſetzen ſuche. Man</line>
        <line lrx="2278" lry="1444" ulx="533" uly="1343">bedient ſich daher mit gutem Nutzen der nieder⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="1570" type="textblock" ulx="512" uly="1459">
        <line lrx="2288" lry="1570" ulx="512" uly="1459">ſchlagenden Mittel, als z. B. der Molken, der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2276" lry="2153" type="textblock" ulx="499" uly="1580">
        <line lrx="2276" lry="1685" ulx="536" uly="1580">Aufguͤſſe und Derocte von der m Wegwart, dem</line>
        <line lrx="2272" lry="1826" ulx="537" uly="1696">Borretſch, der Odermennige, der Pimpinelle und</line>
        <line lrx="2274" lry="1938" ulx="502" uly="1812">Wallwurz. Das Beſte aber thun die die Schaͤrfe</line>
        <line lrx="2272" lry="2044" ulx="499" uly="1932">daͤmpfenden Arzueyen, als naͤmlich die Milch,</line>
        <line lrx="2265" lry="2153" ulx="535" uly="2052">der Gerſien⸗ und Reißſchleim, die Emulſionen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="2294" type="textblock" ulx="531" uly="2162">
        <line lrx="2308" lry="2294" ulx="531" uly="2162">Schildkroͤtenbruͤhen, zu welchen man das Tragant⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2263" lry="2860" type="textblock" ulx="532" uly="2276">
        <line lrx="2259" lry="2386" ulx="535" uly="2276">oder arabiſche Gummi ſezt u. d. g. Nachher</line>
        <line lrx="2253" lry="2504" ulx="532" uly="2391">kann man einſaugende Mittel geben, als z. B.</line>
        <line lrx="2261" lry="2622" ulx="534" uly="2516">die Corallen, die Krebsſteine, das zubereitete</line>
        <line lrx="2263" lry="2754" ulx="533" uly="2635">Hirſchhorn u. ſ. f. Auch ſind die zuſammenziehen⸗</line>
        <line lrx="2263" lry="2860" ulx="534" uly="2745">den Mittel ſehr heilſam, als naͤmlich die rothen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2272" lry="2987" type="textblock" ulx="529" uly="2868">
        <line lrx="2272" lry="2987" ulx="529" uly="2868">Roſen, der Wegebreit, das Kannenkraut, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2266" lry="3566" type="textblock" ulx="523" uly="2971">
        <line lrx="2258" lry="3097" ulx="530" uly="2971">Gerberrinde (ſumac), Natterwurz (biſtorta) die</line>
        <line lrx="2266" lry="3218" ulx="525" uly="3066">Quitten, japaniſche Erde, Schleen, der Alaun,</line>
        <line lrx="2256" lry="3360" ulx="526" uly="3218">der Blutſtein, die Stahlmittel oder die eiſenhal⸗</line>
        <line lrx="2258" lry="3450" ulx="524" uly="3340">tigen Geſundbrunnen u. ſ. f. Was das Aderlaf ſen</line>
        <line lrx="2256" lry="3566" ulx="523" uly="3460">anbelangt, ſo iſt es hier gar nicht vorzunehmen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2301" lry="3686" type="textblock" ulx="515" uly="3573">
        <line lrx="2301" lry="3686" ulx="515" uly="3573">wenn es gleich von einigen, welche die eigentliche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2243" lry="3761" type="textblock" ulx="2126" uly="3697">
        <line lrx="2243" lry="3761" ulx="2126" uly="3697">Be⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="301" type="page" xml:id="s_Jd26-3_301">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_301.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2146" lry="472" type="textblock" ulx="600" uly="354">
        <line lrx="2146" lry="472" ulx="600" uly="354">Von den innerlichen Krankheiten. 292</line>
      </zone>
      <zone lrx="2154" lry="3738" type="textblock" ulx="301" uly="547">
        <line lrx="2147" lry="666" ulx="401" uly="547">Beſchaffenheit dieſer Krankheit nicht verſtehen,</line>
        <line lrx="2146" lry="782" ulx="387" uly="679">als ein vorzuͤgliches Huͤlfsmittel vorgeſchlagen</line>
        <line lrx="2143" lry="895" ulx="381" uly="800">wird. Die gelinden abfuͤhrenden Mittel aber</line>
        <line lrx="2141" lry="1022" ulx="383" uly="921">ſind gar nicht unnuͤzlich; denn ſie locken aus den</line>
        <line lrx="2149" lry="1126" ulx="344" uly="1030">Waͤnden des Darmcanals die waͤſſerige Feuch⸗</line>
        <line lrx="2137" lry="1249" ulx="379" uly="1156">tigkeit, und leiten ſelbige von den Nieren ab.</line>
        <line lrx="2133" lry="1369" ulx="382" uly="1277">Eben dieſes bewirken die laxierenden Klyſtiere,</line>
        <line lrx="2130" lry="1487" ulx="380" uly="1397">die auch uͤberdem der Hartleibigkeit, die mit die⸗</line>
        <line lrx="2128" lry="1606" ulx="376" uly="1515">ſer Krankheit verknuͤpft zu ſeyn pflegt, abhelfen.</line>
        <line lrx="2130" lry="1725" ulx="346" uly="1620">Man preiſet auch aus dieſer Abſicht die ſchweiß⸗</line>
        <line lrx="2126" lry="1852" ulx="376" uly="1755">treibenden Arzneyen an, als naͤmlich das Fran⸗</line>
        <line lrx="2154" lry="1967" ulx="384" uly="1873">zoſen⸗ und Saſſafrasholz, das Mittel des Ho⸗</line>
        <line lrx="2119" lry="2077" ulx="352" uly="1978">terius wider die Schwindſucht u. ſ. f. Doch</line>
        <line lrx="2117" lry="2198" ulx="378" uly="2102">muß man ſich bey dem Gebrauch der leztern in</line>
        <line lrx="2115" lry="2321" ulx="373" uly="2228">Acht nehmen, damit man das ſchon hitzige und</line>
        <line lrx="2112" lry="2438" ulx="373" uly="2352">in Wallung gebrachte Blut nicht noch mehr da⸗</line>
        <line lrx="2112" lry="2554" ulx="376" uly="2447">durch erhitze, Bisweilen ſind auch die ſchlafbe⸗</line>
        <line lrx="2127" lry="2671" ulx="380" uly="2581">foͤrdernden Dinge zutraͤglich, als z. B. das Lau⸗</line>
        <line lrx="2113" lry="2802" ulx="379" uly="2705">danum, das Diacordium, die ſchmerzſtillenden</line>
        <line lrx="2113" lry="2911" ulx="371" uly="2823">Tropfen u. d. g. Doch muß man oorſichtig da⸗</line>
        <line lrx="2106" lry="3029" ulx="367" uly="2941">mit umgehen, damit man nicht in den ſchon</line>
        <line lrx="2110" lry="3146" ulx="366" uly="3060">ſchlaffen Nieren die Traͤgheit und Unwirkſamkeit</line>
        <line lrx="2104" lry="3272" ulx="365" uly="3180">dadurch vermehret. Es giebt endlich auch noch</line>
        <line lrx="2110" lry="3386" ulx="363" uly="3283">andre Arzneyen, als naͤmlich eroͤfnende ſtaͤrkende</line>
        <line lrx="2106" lry="3517" ulx="360" uly="3415">Wundmittel, reinigende Mittel u. d. g. die man</line>
        <line lrx="2113" lry="3640" ulx="301" uly="3525">bey, dieſer Krankheit nach Befinden der Umſtaͤnde</line>
        <line lrx="2116" lry="3738" ulx="381" uly="3653">H T 3 oft</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="302" type="page" xml:id="s_Jd26-3_302">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_302.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1687" lry="493" type="textblock" ulx="504" uly="386">
        <line lrx="1687" lry="493" ulx="504" uly="386">294 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="1524" type="textblock" ulx="479" uly="555">
        <line lrx="2284" lry="682" ulx="479" uly="555">oft mit gutem Nutzen verordnen kann. Es laͤßt</line>
        <line lrx="2283" lry="792" ulx="537" uly="695">ſich zwar nicht ſo gar leicht einſehen, wie ſo vie⸗</line>
        <line lrx="2281" lry="913" ulx="539" uly="812">lerley Gattungen von Mitteln bey einerley Krank⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="1031" ulx="485" uly="905">heit zutraͤglich ſeyn koͤnnen; es wird ſich aber</line>
        <line lrx="2287" lry="1153" ulx="542" uly="1048">das Wunderbare ſogleich verlieren, wenn man</line>
        <line lrx="2286" lry="1261" ulx="546" uly="1164">erwaͤgt, daß der Harnfluß oͤfters mit vielen an⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="1441" ulx="546" uly="1281">dern Krankheiten verwickelt iſt oder davon ab⸗</line>
        <line lrx="910" lry="1524" ulx="543" uly="1394">haͤnget. *)</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="1957" type="textblock" ulx="543" uly="1515">
        <line lrx="2288" lry="1760" ulx="543" uly="1515">Von dem unwilküͤhrlichen Abgange des</line>
        <line lrx="2069" lry="1957" ulx="751" uly="1726">Urins (mictio involuntaria).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="3161" type="textblock" ulx="513" uly="1957">
        <line lrx="2281" lry="2187" ulx="513" uly="1957">Deſen Zufalle ſind bekanntermaßen vornehm⸗</line>
        <line lrx="2274" lry="2222" ulx="776" uly="2113">lich die Kinder und alten Leute ausgeſezt,</line>
        <line lrx="2273" lry="2335" ulx="551" uly="2196">jedoch mit dem Unterſchiede, daß die Kinder im</line>
        <line lrx="2271" lry="2452" ulx="542" uly="2348">Schlafe den Urin in das Bette laufen laſſen;</line>
        <line lrx="2277" lry="2571" ulx="547" uly="2465">bey alten Leuten hingegen fließt er, ohnerachtet</line>
        <line lrx="2282" lry="2690" ulx="546" uly="2582">ſie ihn von ſich laſſen, doch ohne ihr Wiſſen,</line>
        <line lrx="2282" lry="2808" ulx="548" uly="2709">wenn ſie auch wachen, ab. Es befaͤllt jedoch</line>
        <line lrx="2281" lry="2949" ulx="547" uly="2822">auch andre Perſonen eine Incontinenz des Urins;</line>
        <line lrx="2280" lry="3100" ulx="528" uly="2939">und es wird ſelbige vornehmlich durch den unzei⸗</line>
        <line lrx="2283" lry="3161" ulx="2124" uly="3080">tigen</line>
      </zone>
      <zone lrx="670" lry="3227" type="textblock" ulx="546" uly="3220">
        <line lrx="670" lry="3227" ulx="546" uly="3220">—.0.0.———</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="3531" type="textblock" ulx="607" uly="3333">
        <line lrx="2285" lry="3423" ulx="607" uly="3333">²) Sehr heilſam iſt es, wenn ſich der Kranke einer</line>
        <line lrx="2280" lry="3531" ulx="686" uly="3439">leichten und trocknen Didat bedient, die Lenden kuͤhl</line>
      </zone>
      <zone lrx="2276" lry="3749" type="textblock" ulx="654" uly="3532">
        <line lrx="2276" lry="3660" ulx="654" uly="3532">haͤlt und eißen breiten Guͤrtel um den Leib tragt⸗</line>
        <line lrx="1000" lry="3749" ulx="670" uly="3634">A. d d. Ueb.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1778" type="textblock" ulx="2470" uly="1570">
        <line lrx="2610" lry="1659" ulx="2470" uly="1570">n hoßſu</line>
        <line lrx="2610" lry="1778" ulx="2473" uly="1696">ler ſch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2575" lry="1882" type="textblock" ulx="2479" uly="1814">
        <line lrx="2575" lry="1882" ulx="2479" uly="1814">Wadea</line>
      </zone>
      <zone lrx="2595" lry="2000" type="textblock" ulx="2418" uly="1915">
        <line lrx="2595" lry="2000" ulx="2418" uly="1915">i de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2494" type="textblock" ulx="2486" uly="2052">
        <line lrx="2610" lry="2139" ulx="2500" uly="2052">lin on</line>
        <line lrx="2610" lry="2494" ulx="2527" uly="2411">An</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="303" type="page" xml:id="s_Jd26-3_303">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_303.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="151" lry="1378" type="textblock" ulx="0" uly="585">
        <line lrx="116" lry="668" ulx="9" uly="585">E</line>
        <line lrx="119" lry="776" ulx="0" uly="707">ſ di⸗</line>
        <line lrx="119" lry="905" ulx="1" uly="825">dark⸗</line>
        <line lrx="122" lry="1025" ulx="0" uly="946">ſ ce</line>
        <line lrx="129" lry="1132" ulx="10" uly="1082">wen uu</line>
        <line lrx="144" lry="1257" ulx="0" uly="1187">t tida</line>
        <line lrx="151" lry="1378" ulx="0" uly="1300">t Men</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="2121" type="textblock" ulx="0" uly="2024">
        <line lrx="160" lry="2121" ulx="0" uly="2024">uin n⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="155" lry="2239" type="textblock" ulx="11" uly="2145">
        <line lrx="155" lry="2239" ulx="11" uly="2145">wraiſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="186" lry="2371" type="textblock" ulx="0" uly="2267">
        <line lrx="186" lry="2371" ulx="0" uly="2267">etr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="487" type="textblock" ulx="507" uly="365">
        <line lrx="2084" lry="487" ulx="507" uly="365">Von den innerlichen Krankheiten. 295</line>
      </zone>
      <zone lrx="2126" lry="927" type="textblock" ulx="331" uly="583">
        <line lrx="2086" lry="693" ulx="331" uly="583">tigen Gebrauch harntreibender Arzueyen, von dem</line>
        <line lrx="2126" lry="793" ulx="332" uly="702">Blaſenſteine, durch Faͤlle, und beſonders durch</line>
        <line lrx="2087" lry="927" ulx="333" uly="821">das kalte Bad (immerſio) erregt. Oft entſteht ſie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="1029" type="textblock" ulx="321" uly="938">
        <line lrx="2083" lry="1029" ulx="321" uly="938">nach ſchweren Geburten und nach dem Stein⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2085" lry="1153" type="textblock" ulx="329" uly="1057">
        <line lrx="2085" lry="1153" ulx="329" uly="1057">ſchnitt. Sie findet ſich bey den Schlagfluͤſſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="1266" type="textblock" ulx="261" uly="1173">
        <line lrx="2086" lry="1266" ulx="261" uly="1173">und andern ſchlafſuͤchtigen Krankheiten ein, und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2141" lry="2812" type="textblock" ulx="332" uly="1288">
        <line lrx="2086" lry="1387" ulx="334" uly="1288">gehoͤrt endlich unter die Symptomen gefaͤhrlicher</line>
        <line lrx="2086" lry="1516" ulx="332" uly="1411">Krankheiten, da die Kranken, wenn das Uehel</line>
        <line lrx="2129" lry="1622" ulx="332" uly="1520">am hoͤchſten geſtiegen iſt, wider Wiſſen den Urin</line>
        <line lrx="2087" lry="1739" ulx="337" uly="1648">unter ſich laſſen. Die Kinder werden bey zuneh⸗</line>
        <line lrx="2085" lry="1858" ulx="345" uly="1753">menden Jahren durch das Erinnern oder Schel⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="1982" ulx="348" uly="1880">ten der Aeltern davon befreyet; bey Perſonen</line>
        <line lrx="2081" lry="2095" ulx="352" uly="2001">von hohen Jahren aber iſt ſie ſchwer zu heben;</line>
        <line lrx="2081" lry="2226" ulx="355" uly="2120">und wenn ſie von einem Fehler in dem Baue</line>
        <line lrx="1913" lry="2333" ulx="355" uly="2245">der Blaſe herruͤhret, iſt ſie ganz unheilbar.</line>
        <line lrx="2084" lry="2458" ulx="507" uly="2355">Weil dieſer unwillkuͤhrliche Abgang des Urins</line>
        <line lrx="2141" lry="2566" ulx="348" uly="2479">mehrentheils von der Erſchlaffung und dem Man⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="2697" ulx="356" uly="2599">gel der zuſammenziehenden Kraft der Blaſe her⸗</line>
        <line lrx="2091" lry="2812" ulx="358" uly="2695">ruͤhret, ſo laͤßt es ſich leicht einſehen, daß man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2127" lry="2920" type="textblock" ulx="300" uly="2829">
        <line lrx="2127" lry="2920" ulx="300" uly="2829">bey Unterſuchung der toden Koͤrper von den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2096" lry="3290" type="textblock" ulx="351" uly="2954">
        <line lrx="2095" lry="3046" ulx="354" uly="2954">Ueberbleibſeln dieſer Krankheit nichts zu entdecken</line>
        <line lrx="2096" lry="3171" ulx="351" uly="3059">im Stande ſey. Jedoch bemerket man ſowohl</line>
        <line lrx="2096" lry="3290" ulx="356" uly="3174">in den Werkzeugen des Urins als auch an den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2094" lry="3412" type="textblock" ulx="325" uly="3299">
        <line lrx="2094" lry="3412" ulx="325" uly="3299">benachbarten Theilen, verſchiedene Maͤngel; ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2152" lry="3757" type="textblock" ulx="366" uly="3418">
        <line lrx="2098" lry="3526" ulx="368" uly="3418">hat man z. B. Sammlungen von ſtockendem Blut⸗</line>
        <line lrx="2098" lry="3635" ulx="366" uly="3539">waſſer um d s“ Ruͤckenmark herum, die Nieren</line>
        <line lrx="2152" lry="3757" ulx="1252" uly="3658">T4 groͤßer</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="304" type="page" xml:id="s_Jd26-3_304">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_304.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2312" lry="1628" type="textblock" ulx="557" uly="564">
        <line lrx="2303" lry="674" ulx="557" uly="564">groͤßer als natuͤrlich, von Geſchwuͤren zerfreſſen,</line>
        <line lrx="2309" lry="794" ulx="561" uly="698">oder von Steinen erfuͤllt gefunden. Die Blaſe</line>
        <line lrx="2310" lry="910" ulx="562" uly="810">iſt zuſammengezogen, dick und calloͤs, unaus⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="1029" ulx="565" uly="931">dehnbar und blaͤulich; es aͤußern ſich Flecken</line>
        <line lrx="2308" lry="1146" ulx="567" uly="1052">von kaltem Brande, Geſchwuͤre und Eiterge⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="1268" ulx="572" uly="1151">ſchwuͤlſte an derſelben; und es ſind Steine in</line>
        <line lrx="2307" lry="1386" ulx="571" uly="1283">derſelben vorhanden. Man erblicket Geſchwuͤlſte,</line>
        <line lrx="2311" lry="1506" ulx="572" uly="1403">die an die benachbarten Theile angewachſen ſind</line>
        <line lrx="2312" lry="1628" ulx="572" uly="1528">und dieſen Theil zuſammendruͤcken. Man ente</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="1746" type="textblock" ulx="575" uly="1631">
        <line lrx="2314" lry="1746" ulx="575" uly="1631">deckt uͤbermaͤßige Ausdehnungen der Harngaͤnge,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="3501" type="textblock" ulx="530" uly="1736">
        <line lrx="2309" lry="1851" ulx="568" uly="1736">welche auf dieſe Art die Stelle der Blaſe, wel⸗</line>
        <line lrx="2305" lry="1970" ulx="549" uly="1878">che voͤllig verſchrumpelt und keiner Ausdehnung</line>
        <line lrx="2300" lry="2094" ulx="543" uly="1988">faͤhig war, vertreten. Es gehört nicht hieher,</line>
        <line lrx="2294" lry="2216" ulx="565" uly="2094">daß ich die verſchiedenen Hohlgeſchwuͤre, wo⸗</line>
        <line lrx="2298" lry="2333" ulx="568" uly="2215">durch der Urin zu dem Hodenſack, dem Mittel⸗</line>
        <line lrx="2296" lry="2459" ulx="567" uly="2330">fleiſch und dem Maſtdarme herauslaͤuft, und</line>
        <line lrx="2297" lry="2603" ulx="551" uly="2460">be ſtaͤndig tropfenweiſe abgehet, noch jene ange⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="2690" ulx="570" uly="2562">bornen Fehler, da der Urin durch den Nabel ſei⸗</line>
        <line lrx="1755" lry="2823" ulx="572" uly="2697">nen Ausfluß hat, anizt erwaͤhne.</line>
        <line lrx="2297" lry="2925" ulx="613" uly="2832">Was die Cur anbelangt, ſo muß man, wie</line>
        <line lrx="2292" lry="3045" ulx="568" uly="2947">leicht zu erachten, bey Kindern die ganze Sach⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="3160" ulx="567" uly="3064">der Natur uͤberlaſſen. Auch iſt es bey ganz al⸗</line>
        <line lrx="2300" lry="3280" ulx="530" uly="3179">ten beuten oft beſſer, gar nichts zu thun, weil</line>
        <line lrx="2305" lry="3392" ulx="557" uly="3297">man ihre verlornen Kraͤfte durch keine Mittel</line>
        <line lrx="2304" lry="3501" ulx="550" uly="3409">wieder zu erſetzen im Stande iſt. Uebrigens muß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2348" lry="3632" type="textblock" ulx="472" uly="3527">
        <line lrx="2348" lry="3632" ulx="472" uly="3527">man ſich bemuͤhen, die Spannkraft der Blaſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="815" type="textblock" ulx="2469" uly="606">
        <line lrx="2609" lry="680" ulx="2524" uly="606">iker</line>
        <line lrx="2610" lry="815" ulx="2469" uly="724">ſnne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1638" type="textblock" ulx="2486" uly="844">
        <line lrx="2609" lry="921" ulx="2511" uly="844">worinn</line>
        <line lrx="2610" lry="1045" ulx="2503" uly="962">En glt</line>
        <line lrx="2609" lry="1165" ulx="2500" uly="1082">Vein;</line>
        <line lrx="2610" lry="1273" ulx="2502" uly="1199">Kanne</line>
        <line lrx="2599" lry="1402" ulx="2508" uly="1319">Erde,</line>
        <line lrx="2610" lry="1519" ulx="2494" uly="1439">Men</line>
        <line lrx="2610" lry="1638" ulx="2486" uly="1566">Ne/0</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3555" type="textblock" ulx="2481" uly="2270">
        <line lrx="2610" lry="2368" ulx="2490" uly="2270">Eiſien</line>
        <line lrx="2610" lry="2480" ulx="2483" uly="2387">ſie</line>
        <line lrx="2610" lry="2593" ulx="2487" uly="2503">Rder</line>
        <line lrx="2605" lry="2703" ulx="2498" uly="2618">ſcaften</line>
        <line lrx="2610" lry="2834" ulx="2499" uly="2738">ſ de</line>
        <line lrx="2610" lry="2939" ulx="2493" uly="2853">ſhenn</line>
        <line lrx="2596" lry="3058" ulx="2484" uly="2970">ſn ind</line>
        <line lrx="2610" lry="3183" ulx="2481" uly="3089">Nr unhe</line>
        <line lrx="2610" lry="3309" ulx="2482" uly="3208">ſer en</line>
        <line lrx="2610" lry="3427" ulx="2490" uly="3324">ur ,</line>
        <line lrx="2606" lry="3555" ulx="2503" uly="3441">Nn</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="305" type="page" xml:id="s_Jd26-3_305">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_305.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="164" lry="1869" type="textblock" ulx="0" uly="592">
        <line lrx="119" lry="671" ulx="0" uly="592">aßteſen,</line>
        <line lrx="126" lry="784" ulx="0" uly="711">R W</line>
        <line lrx="132" lry="907" ulx="3" uly="835"> mans</line>
        <line lrx="134" lry="1146" ulx="0" uly="1072">ind Gege</line>
        <line lrx="143" lry="1261" ulx="0" uly="1187"> Stmn</line>
        <line lrx="152" lry="1386" ulx="0" uly="1305">Geſchrilie</line>
        <line lrx="157" lry="1512" ulx="0" uly="1425">Nanhſen ſin</line>
        <line lrx="160" lry="1619" ulx="30" uly="1549">Pen ente</line>
        <line lrx="163" lry="1748" ulx="11" uly="1678">hungingt</line>
        <line lrx="164" lry="1869" ulx="0" uly="1734">i N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2072" lry="498" type="textblock" ulx="503" uly="388">
        <line lrx="2072" lry="498" ulx="503" uly="388">Von den innerlichen Krankheiten. 297</line>
      </zone>
      <zone lrx="2058" lry="822" type="textblock" ulx="315" uly="585">
        <line lrx="2058" lry="679" ulx="315" uly="585">wieder herzuſtellen; und dieſes bewirken die zu⸗</line>
        <line lrx="2057" lry="822" ulx="316" uly="706">ſammenziehenden Mittel, als z. B. Waſſer,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2101" lry="910" type="textblock" ulx="317" uly="774">
        <line lrx="2101" lry="910" ulx="317" uly="774">worinnen man einen gluͤhenden! diegelſtein oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2070" lry="1277" type="textblock" ulx="317" uly="939">
        <line lrx="2067" lry="1043" ulx="318" uly="939">ein gluͤhendes Eiſen abgekuͤhlt hat, ſtarker rother</line>
        <line lrx="2070" lry="1166" ulx="317" uly="1063">Wein, die rothen Roſen, die Wallwurz, das</line>
        <line lrx="2069" lry="1277" ulx="321" uly="1170">Kannenkraut, die Eypreſſennuͤſſe, die japaniſche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="1516" type="textblock" ulx="325" uly="1296">
        <line lrx="2084" lry="1393" ulx="327" uly="1296">Erde, der Maſtix und die Stahlmittel. Eben</line>
        <line lrx="2116" lry="1516" ulx="325" uly="1411">dieſen Nutzen ſchaffen auch die gewuͤrzhaften Din⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2084" lry="2338" type="textblock" ulx="330" uly="1649">
        <line lrx="2071" lry="1751" ulx="330" uly="1649">die Bergmuͤnze, der Pfeffer, die Wuͤrznelken,</line>
        <line lrx="2073" lry="1860" ulx="330" uly="1767">die Muſkatennuͤſſe u. ſ. f. Gieichergeſtalt ver⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="1978" ulx="334" uly="1859">ordnet man, wo abführende Mittel erforderlich</line>
        <line lrx="2069" lry="2101" ulx="341" uly="2000">ſind, die Rhabarber und die Myrobalanen.</line>
        <line lrx="2073" lry="2218" ulx="338" uly="2121">Ueberdem ſind die gewuͤrzhaften und ſtaͤrkenden</line>
        <line lrx="2084" lry="2338" ulx="344" uly="2222">Einſpritzungen nicht zu verachten, desgleichen die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="2455" type="textblock" ulx="279" uly="2341">
        <line lrx="2081" lry="2455" ulx="279" uly="2341">Klyſtiere, die Breyumſchlaͤge, Baͤhungen, Halb⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2097" lry="3266" type="textblock" ulx="346" uly="2467">
        <line lrx="2088" lry="2567" ulx="346" uly="2467">haͤder, Salben u. ſ. f. welche eben dieſe Eigen⸗</line>
        <line lrx="2091" lry="2693" ulx="350" uly="2565">ſchaften haben. Endlich ſollen auch kalte Baͤder</line>
        <line lrx="2090" lry="2797" ulx="354" uly="2702">oft dieſes Uebel voͤllig gehoben haben. Unter die</line>
        <line lrx="2093" lry="2924" ulx="353" uly="2802">ſogenannten Hausmittel iſt das Pulver von Maͤu⸗</line>
        <line lrx="2097" lry="3043" ulx="352" uly="2940">ſen und andre aͤhnliche Dinge zu rechnen, die</line>
        <line lrx="2097" lry="3159" ulx="353" uly="3039">der unverſtaͤndige Poͤbel ungemein lobt; ſollte</line>
        <line lrx="2091" lry="3266" ulx="356" uly="3174">aber ein Kranker auch dergleichen Sachen ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2124" lry="3512" type="textblock" ulx="325" uly="3293">
        <line lrx="2096" lry="3396" ulx="325" uly="3293">langen, ſo kann man ohne Bedenken Verſuche</line>
        <line lrx="2124" lry="3512" ulx="366" uly="3411">damit machen; denn man weiß wohl, wie viel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2100" lry="3623" type="textblock" ulx="1234" uly="3533">
        <line lrx="2100" lry="3623" ulx="1234" uly="3533">X 5 ben</line>
      </zone>
      <zone lrx="2180" lry="1478" type="textblock" ulx="2117" uly="1423">
        <line lrx="2127" lry="1478" ulx="2117" uly="1423">—</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="306" type="page" xml:id="s_Jd26-3_306">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_306.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1717" lry="492" type="textblock" ulx="594" uly="373">
        <line lrx="1717" lry="492" ulx="594" uly="373">298 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="728" type="textblock" ulx="591" uly="568">
        <line lrx="2334" lry="728" ulx="591" uly="568">bey allen Mitteln das Zutrauen der Kranken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="914" type="textblock" ulx="590" uly="713">
        <line lrx="894" lry="794" ulx="590" uly="713">vermoͤge.</line>
        <line lrx="2326" lry="914" ulx="765" uly="777">Auch hat man einige kleine Maſchinen er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2324" lry="1032" type="textblock" ulx="594" uly="913">
        <line lrx="2324" lry="1032" ulx="594" uly="913">funden, welche das maͤnnliche Glied und die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2342" lry="1162" type="textblock" ulx="596" uly="1048">
        <line lrx="2342" lry="1162" ulx="596" uly="1048">Harnroöͤhre zuſammendruͤcken, und folglich Adem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2325" lry="2455" type="textblock" ulx="533" uly="1170">
        <line lrx="2318" lry="1273" ulx="592" uly="1170">Abfluſſe des Urins den Ausgang verſchlieſſen. Bey</line>
        <line lrx="2325" lry="1402" ulx="550" uly="1294">den Weibsperſonen verfertigt man zu dieſer Ab⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="1507" ulx="585" uly="1400">ſicht Muttekraͤnze (peſſaria). Es iſt aber fuͤr die</line>
        <line lrx="2323" lry="1635" ulx="592" uly="1525">Kraunken zu beſchwerlich, und ſie weigern ſich oft,</line>
        <line lrx="2323" lry="1748" ulx="598" uly="1649">dergleichen Dinge zu tragen. Uebrigens haͤngt</line>
        <line lrx="2321" lry="1856" ulx="577" uly="1764">man bekanntermaßen glaͤſerne, ſilberne oder le⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1976" ulx="584" uly="1887">derne Gefaͤße an, und befeſtigt ſelbige alſo, daß</line>
        <line lrx="2315" lry="2092" ulx="585" uly="1988">der Urin hineintroͤpfelt; und dieſes iſt das beſte</line>
        <line lrx="2311" lry="2213" ulx="533" uly="2110">Mittel, die Reinlichkeit zu erhalten, und den</line>
        <line lrx="2307" lry="2423" ulx="583" uly="2239">aus dieſem Uebel entſtehenden uͤbeln Geruch zu</line>
        <line lrx="2064" lry="2455" ulx="582" uly="2359">verhuͤten. L</line>
      </zone>
      <zone lrx="2305" lry="2871" type="textblock" ulx="573" uly="2530">
        <line lrx="2305" lry="2816" ulx="573" uly="2530">Von dem Schleimſluſſe der Blaſe (ca.</line>
        <line lrx="1867" lry="2871" ulx="1022" uly="2729">tarrhus veſicæ).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="3177" type="textblock" ulx="687" uly="2858">
        <line lrx="2292" lry="3052" ulx="687" uly="2858">ich belege mit dieſem Namen eine  noch. nicht</line>
        <line lrx="2299" lry="3177" ulx="751" uly="3063">beſchriebene oder doch gar ſelten vorkom⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="3283" type="textblock" ulx="563" uly="3187">
        <line lrx="2315" lry="3283" ulx="563" uly="3187">mende Krankheit der Blaſe. Bey einem vor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2292" lry="3393" type="textblock" ulx="551" uly="3296">
        <line lrx="2292" lry="3393" ulx="551" uly="3296">nehmen jungen Herrn, der noch kaum ſein maͤnn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2398" lry="3515" type="textblock" ulx="553" uly="3412">
        <line lrx="2398" lry="3515" ulx="553" uly="3412">liches Alter erreicht hatte, habe ich dieſelbe zuerſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="3718" type="textblock" ulx="489" uly="3516">
        <line lrx="2287" lry="3633" ulx="489" uly="3516">beobachktet. Er war ſieben Taze vorher von ei⸗</line>
        <line lrx="2285" lry="3718" ulx="2166" uly="3666">nem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="492" type="textblock" ulx="2586" uly="407">
        <line lrx="2610" lry="460" ulx="2586" uly="407">8</line>
        <line lrx="2610" lry="492" ulx="2589" uly="464">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1048" type="textblock" ulx="2482" uly="606">
        <line lrx="2610" lry="688" ulx="2499" uly="606">enn gil</line>
        <line lrx="2605" lry="804" ulx="2494" uly="727">ſcheuert</line>
        <line lrx="2610" lry="914" ulx="2489" uly="842">Re Kran</line>
        <line lrx="2610" lry="1048" ulx="2482" uly="959">ſng ſic</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1161" type="textblock" ulx="2462" uly="1068">
        <line lrx="2610" lry="1161" ulx="2462" uly="1068">Schauer</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1527" type="textblock" ulx="2465" uly="1196">
        <line lrx="2610" lry="1278" ulx="2474" uly="1196">bey den</line>
        <line lrx="2608" lry="1410" ulx="2475" uly="1318">Echnner</line>
        <line lrx="2610" lry="1527" ulx="2465" uly="1438">lurouf /</line>
      </zone>
      <zone lrx="2605" lry="1651" type="textblock" ulx="2464" uly="1555">
        <line lrx="2605" lry="1651" ulx="2464" uly="1555">bißnanen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1877" type="textblock" ulx="2434" uly="1672">
        <line lrx="2610" lry="1764" ulx="2434" uly="1672"> det</line>
        <line lrx="2596" lry="1877" ulx="2466" uly="1808">Kuge der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2119" type="textblock" ulx="2473" uly="1909">
        <line lrx="2610" lry="2119" ulx="2473" uly="1909">gan e</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3209" type="textblock" ulx="2456" uly="3083">
        <line lrx="2610" lry="3209" ulx="2456" uly="3083">nen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3321" type="textblock" ulx="2454" uly="3209">
        <line lrx="2610" lry="3321" ulx="2454" uly="3209">1,und,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3676" type="textblock" ulx="2456" uly="3315">
        <line lrx="2600" lry="3531" ulx="2456" uly="3315">1</line>
        <line lrx="2589" lry="3636" ulx="2456" uly="3456">R</line>
        <line lrx="2610" lry="3676" ulx="2456" uly="3549">Kie</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="307" type="page" xml:id="s_Jd26-3_307">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_307.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2034" lry="504" type="textblock" ulx="475" uly="357">
        <line lrx="2034" lry="504" ulx="475" uly="357">Von den innerlichen Krankheiten. 299</line>
      </zone>
      <zone lrx="2168" lry="3685" type="textblock" ulx="0" uly="567">
        <line lrx="2091" lry="717" ulx="0" uly="567">m nem gichtiſchen Flußfieber, welches vierzehn Tage</line>
        <line lrx="2036" lry="803" ulx="287" uly="693">gedauert hatte, geneſen, und verfiel hierauf in</line>
        <line lrx="2038" lry="918" ulx="0" uly="828">n die Krankheit, die ich itzt beſchreiben will. Es</line>
        <line lrx="2042" lry="1045" ulx="0" uly="938">unn ffieng ſich dieſer ganz beſondere Zufall mit einem</line>
        <line lrx="2044" lry="1157" ulx="0" uly="1054">ſther Schauer an, auf welchen ein Fieber erfolgte;</line>
        <line lrx="2043" lry="1268" ulx="4" uly="1176">anh bey demſelben klagte der Kranke uͤber einen</line>
        <line lrx="2047" lry="1396" ulx="17" uly="1293">oh Schhmerz in der Gegend des Magens, und kurz</line>
        <line lrx="2047" lry="1509" ulx="2" uly="1415">Afth darauf fieng der Urin an, tropfenweiſe und mit</line>
        <line lrx="2049" lry="1640" ulx="0" uly="1520">gen ſche⸗ Schmerzen abzugehen (ſtrauguria). Waͤhrend</line>
        <line lrx="2055" lry="1758" ulx="0" uly="1653">iens hin der Zeit war der Urin truͤbe, und in dem Fort⸗</line>
        <line lrx="2072" lry="1865" ulx="0" uly="1763">en de! gange der Krankheit ſetzte er einen weißlichen und</line>
        <line lrx="2049" lry="1983" ulx="105" uly="1887">EUſchleimigen Bodenſatz in großer Menge ab. Die⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="2113" ulx="5" uly="2009">itnt ſer Bodenſatz nahm alle Tage an Menge zu, ſo</line>
        <line lrx="2053" lry="2234" ulx="0" uly="2129">e, M h daß er endlich mehr als den vierten Theil des</line>
        <line lrx="2118" lry="2355" ulx="0" uly="2250">abn  ganzen Urins ausmachte. Das Fieber, welches</line>
        <line lrx="2060" lry="2452" ulx="314" uly="2366">gegen Abend allezeit wieder ausbrach, und ei⸗</line>
        <line lrx="2065" lry="2576" ulx="313" uly="2462">nem Flußfieber voͤllig aͤhnlich ſah, vergieng ge⸗</line>
        <line lrx="2063" lry="2714" ulx="133" uly="2586">gen den vierzehnten Tag; der Urin aber blieb</line>
        <line lrx="2065" lry="2812" ulx="325" uly="2711">wohl noch zween volle Monate nach dem Fieber</line>
        <line lrx="2068" lry="2932" ulx="326" uly="2833">ungemein dick. Durch den allzuſtarken Verluſt</line>
        <line lrx="2069" lry="3058" ulx="79" uly="2947">Ai dieſer ſchleimigen Materie nahmen die Kraͤfte des</line>
        <line lrx="2071" lry="3176" ulx="94" uly="3065"> Patienten ſehr ab, anſtatt daß ſie zunehmen ſoll⸗</line>
        <line lrx="2071" lry="3306" ulx="20" uly="3183"> h ten, und es war zu beſorgen, daß der Kranke</line>
        <line lrx="2157" lry="3436" ulx="0" uly="3259">gin ſich gaͤnzlich abzehren wuͤrde. Als man ihn mit</line>
        <line lrx="2168" lry="3559" ulx="0" uly="3388">ihr der groͤßten Behutſamkeit einigemal zur Ader ge⸗</line>
        <line lrx="2086" lry="3685" ulx="10" uly="3531">r m laſſen hatte, behandelte man dieſes zweyte Fie⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="3753" type="textblock" ulx="166" uly="3684">
        <line lrx="2091" lry="3753" ulx="166" uly="3684">1 ber</line>
      </zone>
      <zone lrx="103" lry="3207" type="textblock" ulx="0" uly="3006">
        <line lrx="99" lry="3081" ulx="25" uly="3006">en</line>
        <line lrx="103" lry="3207" ulx="0" uly="3122">ſen!</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="308" type="page" xml:id="s_Jd26-3_308">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_308.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1807" lry="475" type="textblock" ulx="1269" uly="382">
        <line lrx="1807" lry="475" ulx="1269" uly="382">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2378" lry="668" type="textblock" ulx="597" uly="576">
        <line lrx="2378" lry="668" ulx="597" uly="576">ber mit verduͤnnenden, niederſchlagenden, beru⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2403" lry="798" type="textblock" ulx="632" uly="693">
        <line lrx="2403" lry="798" ulx="632" uly="693">higenden und Laxiermitteln; allein die noch zge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="1496" type="textblock" ulx="600" uly="803">
        <line lrx="2375" lry="909" ulx="629" uly="803">genwaͤrtige Krankheit der Blaße uͤberließ man</line>
        <line lrx="2372" lry="1026" ulx="624" uly="933">nach reiflicher Ueberlegung der Natur gaͤnzlich,</line>
        <line lrx="2370" lry="1139" ulx="600" uly="1049">und ordnete blos ein gutes diaͤtetiſches Verhalten</line>
        <line lrx="2370" lry="1301" ulx="631" uly="1173">an. Der Ausgang ze igte auch daß man recht</line>
        <line lrx="1124" lry="1376" ulx="610" uly="1266">gethan hatte.</line>
        <line lrx="2356" lry="1496" ulx="790" uly="1351">Man hatte viele beruͤhte Aerzte bey dieſem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2456" lry="1622" type="textblock" ulx="622" uly="1529">
        <line lrx="2456" lry="1622" ulx="622" uly="1529">vornehmen Kranken, den ich eigentlich in der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2355" lry="3048" type="textblock" ulx="548" uly="1648">
        <line lrx="2355" lry="1733" ulx="622" uly="1648">Cur hatte, mit zu Rathe gezogen, um ſeine Um⸗</line>
        <line lrx="2350" lry="1853" ulx="616" uly="1766">ſtaͤnde zu unterſuchen; dieſe hatten aber, wie ge⸗</line>
        <line lrx="2348" lry="1967" ulx="617" uly="1857">woͤhnlich, verſchiedene Mehnungen von dieſer</line>
        <line lrx="2343" lry="2096" ulx="548" uly="1984">Krankheit, nachdem ſie den Urin auf das ge⸗</line>
        <line lrx="2337" lry="2210" ulx="592" uly="2090">naueſte betrachtet hatten. Viele behaupteten es</line>
        <line lrx="2336" lry="2322" ulx="603" uly="2238">wäare lediglich eine eiterige Materie; und unter</line>
        <line lrx="2329" lry="2444" ulx="606" uly="2332">dieſen ſuchten einige den Sitz der Krankheit in</line>
        <line lrx="2330" lry="2558" ulx="605" uly="2473">den Nieren; andre hinwiederum glaubten, es</line>
        <line lrx="2326" lry="2678" ulx="563" uly="2574">kaͤme dieſes eingebil dete Eiter aus der Blaſe. Ich</line>
        <line lrx="2325" lry="2809" ulx="601" uly="2691">ſtimmte keinem von beyden bey, ſondern hielt da⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="2918" ulx="596" uly="2828">fuͤr, daß dieſe Materie, die keinen Geruch hatte,</line>
        <line lrx="2322" lry="3048" ulx="593" uly="2928">nichts anders ſey, als ein Schleim, der aus den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2389" lry="3157" type="textblock" ulx="586" uly="3048">
        <line lrx="2389" lry="3157" ulx="586" uly="3048">Waͤnden der Blaſe herausſchwitzte, und demſe⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="3721" type="textblock" ulx="554" uly="3179">
        <line lrx="2306" lry="3272" ulx="554" uly="3179">nigen voͤllig gleich komme, der bey katarrhali⸗</line>
        <line lrx="2309" lry="3380" ulx="575" uly="3288">ſchen Krankheiten aus der Schleimhaut der Na⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="3497" ulx="574" uly="3402">ſenhoͤhle, des Schlundes und der Luftroͤhren fließet.</line>
        <line lrx="2305" lry="3696" ulx="564" uly="3516">Der Ausgang der Krankheit zeigte auch, daß</line>
        <line lrx="2300" lry="3721" ulx="2194" uly="3654">die⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2974" type="textblock" ulx="2438" uly="614">
        <line lrx="2608" lry="696" ulx="2481" uly="614">ſe Mey</line>
        <line lrx="2610" lry="812" ulx="2464" uly="734">(ort,</line>
        <line lrx="2591" lry="938" ulx="2456" uly="855">ſe wer:</line>
        <line lrx="2610" lry="1054" ulx="2467" uly="972">) auf</line>
        <line lrx="2610" lry="1198" ulx="2439" uly="1073">e Ner</line>
        <line lrx="2609" lry="1297" ulx="2440" uly="1200">Denge</line>
        <line lrx="2600" lry="1401" ulx="2438" uly="1320">huͤlfe her</line>
        <line lrx="2604" lry="1521" ulx="2443" uly="1440">Cee G</line>
        <line lrx="2610" lry="1654" ulx="2446" uly="1560">le Nena</line>
        <line lrx="2610" lry="1776" ulx="2443" uly="1683">ſeſn ſnd</line>
        <line lrx="2610" lry="1897" ulx="2444" uly="1795">fit heruns</line>
        <line lrx="2606" lry="1995" ulx="2446" uly="1897">Nacgen tee</line>
        <line lrx="2606" lry="2125" ulx="2521" uly="2035">lrie</line>
        <line lrx="2606" lry="2238" ulx="2462" uly="2149">Nelhe ger</line>
        <line lrx="2591" lry="2369" ulx="2460" uly="2262">nen,</line>
        <line lrx="2610" lry="2480" ulx="2447" uly="2387">ele ⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2608" ulx="2444" uly="2504">in ſhr in</line>
        <line lrx="2610" lry="2728" ulx="2450" uly="2610">Nur ine</line>
        <line lrx="2610" lry="2846" ulx="2442" uly="2729">Plſ ſee</line>
        <line lrx="2606" lry="2974" ulx="2440" uly="2847">lr ge ge 7</line>
      </zone>
      <zone lrx="2494" lry="1505" type="textblock" ulx="2431" uly="1340">
        <line lrx="2494" lry="1401" ulx="2435" uly="1340">91</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3091" type="textblock" ulx="2437" uly="2958">
        <line lrx="2610" lry="3091" ulx="2437" uly="2958">4 Dulr hi</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3205" type="textblock" ulx="2437" uly="3078">
        <line lrx="2610" lry="3205" ulx="2437" uly="3078">1ſt RU</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3505" type="textblock" ulx="2449" uly="3224">
        <line lrx="2610" lry="3322" ulx="2456" uly="3224">ſlin de</line>
        <line lrx="2598" lry="3505" ulx="2449" uly="3328">N .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3717" type="textblock" ulx="2479" uly="3491">
        <line lrx="2610" lry="3579" ulx="2479" uly="3501">8 —</line>
        <line lrx="2593" lry="3618" ulx="2511" uly="3491">l</line>
        <line lrx="2604" lry="3717" ulx="2520" uly="3633">een</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="309" type="page" xml:id="s_Jd26-3_309">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_309.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="195" lry="657" type="textblock" ulx="0" uly="578">
        <line lrx="195" lry="657" ulx="0" uly="578">ben, bed</line>
      </zone>
      <zone lrx="157" lry="777" type="textblock" ulx="6" uly="700">
        <line lrx="157" lry="777" ulx="6" uly="700"> noch N</line>
      </zone>
      <zone lrx="180" lry="1505" type="textblock" ulx="3" uly="1410">
        <line lrx="180" lry="1505" ulx="3" uly="1410">4  e en i N</line>
      </zone>
      <zone lrx="222" lry="1617" type="textblock" ulx="4" uly="1541">
        <line lrx="222" lry="1617" ulx="4" uly="1541">utlich in</line>
      </zone>
      <zone lrx="183" lry="2588" type="textblock" ulx="0" uly="1656">
        <line lrx="181" lry="1733" ulx="4" uly="1656">un ſeint</line>
        <line lrx="179" lry="1927" ulx="2" uly="1773">in i i</line>
        <line lrx="58" lry="1990" ulx="0" uly="1928">gen</line>
        <line lrx="183" lry="2220" ulx="0" uly="2132">Eesupeen,t</line>
        <line lrx="183" lry="2342" ulx="0" uly="2252">61, ud U</line>
        <line lrx="179" lry="2455" ulx="22" uly="2356"> Ceihtt n</line>
        <line lrx="155" lry="2588" ulx="21" uly="2501">1 Kohtnn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2007" lry="525" type="textblock" ulx="462" uly="388">
        <line lrx="2007" lry="525" ulx="462" uly="388">Von den innerlichen Krankheiten. 301</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="1269" type="textblock" ulx="252" uly="541">
        <line lrx="2001" lry="692" ulx="254" uly="541">dieſe Meynung, welcher auch unſer erfahrner</line>
        <line lrx="2001" lry="798" ulx="256" uly="706">Leibarzt, Senac, beypflichtete, die einzige rich⸗</line>
        <line lrx="2005" lry="916" ulx="254" uly="819">tige war: denn es laͤßt ſich ſchwer begreifen, wie</line>
        <line lrx="2088" lry="1047" ulx="254" uly="927">und auf was fuͤr Art und Weiſe ein Blaͤſen⸗</line>
        <line lrx="2041" lry="1150" ulx="256" uly="1046">oder Nierengeſchwuͤr, woraus eine ſo ſchreckliche</line>
        <line lrx="2050" lry="1269" ulx="252" uly="1183">Menge Eiter abgegangen war, blos durch die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2007" lry="1387" type="textblock" ulx="201" uly="1300">
        <line lrx="2007" lry="1387" ulx="201" uly="1300">Hüuͤlfe der Natur in ſo kurzer Zeit zugeheilet ſeyn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2053" lry="2449" type="textblock" ulx="170" uly="1412">
        <line lrx="2010" lry="1507" ulx="252" uly="1412">ſollte. Es iſt auch zuverlaͤßig gewiß, daß nicht</line>
        <line lrx="2008" lry="1620" ulx="265" uly="1514">die Nieren ſondern die Blaſe der leidende Theil</line>
        <line lrx="2007" lry="1740" ulx="257" uly="1649">geweſen ſind, aus welchem dieſe ſchleimige Ma⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="1873" ulx="260" uly="1776">terie herausgefloſſen iſt; denn die angegebenen</line>
        <line lrx="1618" lry="2043" ulx="170" uly="1883">Zeichen bekraͤftigen dieſes zur Genuͤge.</line>
        <line lrx="1998" lry="2203" ulx="433" uly="2003">Uebrigens habe ich von dieſer erauther nir⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="2213" ulx="271" uly="2124">gends etwas gefunden, als bey dem beruͤhmten</line>
        <line lrx="2006" lry="2331" ulx="275" uly="2155">Hoffmann, der in ſeinen Bebiriniſten Gutach⸗</line>
        <line lrx="2003" lry="2449" ulx="271" uly="2350">ten eine Krankengeſchichte, die der gegenwaͤrti⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2007" lry="2620" type="textblock" ulx="185" uly="2470">
        <line lrx="2007" lry="2620" ulx="185" uly="2470">gen ſehr aͤhn! ich iſt, vortraͤgt und ſie mit dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2012" lry="3426" type="textblock" ulx="272" uly="2594">
        <line lrx="2005" lry="2678" ulx="272" uly="2594">Namen einer ſelten vorkommenden Krankheit der</line>
        <line lrx="2005" lry="2800" ulx="275" uly="2706">Blaſe belegt. Es erhellet auch aus derſelben,</line>
        <line lrx="2009" lry="2915" ulx="277" uly="2820">daß die Aerzte ſeiner Zeit eben ſo uneinig uͤber</line>
        <line lrx="2009" lry="3047" ulx="275" uly="2940">die Natur dieſer ungewoͤhnlichen Krankheit gewe⸗</line>
        <line lrx="2009" lry="3161" ulx="277" uly="3041">ſen ſind. Dieſer große Mann trug aber kein</line>
        <line lrx="2008" lry="3268" ulx="282" uly="3176">Bedenken die Urinblaſe fuͤr den Sitz derſelben</line>
        <line lrx="2012" lry="3426" ulx="281" uly="3285">anzunehmen. xy) Von</line>
      </zone>
      <zone lrx="749" lry="3448" type="textblock" ulx="504" uly="3421">
        <line lrx="749" lry="3448" ulx="504" uly="3421">— —</line>
      </zone>
      <zone lrx="1829" lry="3454" type="textblock" ulx="1676" uly="3441">
        <line lrx="1829" lry="3454" ulx="1676" uly="3441">—,,—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2014" lry="3729" type="textblock" ulx="320" uly="3431">
        <line lrx="1990" lry="3557" ulx="320" uly="3431">*²) Dieſe hier beſchriebene Krankheit ſind die ſogenann</line>
        <line lrx="2014" lry="3653" ulx="424" uly="3574">ten Schleimhaämorrhoiden der Blaſe hæmoeorrhoi-</line>
        <line lrx="2014" lry="3729" ulx="1921" uly="3679">des</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="310" type="page" xml:id="s_Jd26-3_310">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_310.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2293" lry="714" type="textblock" ulx="606" uly="343">
        <line lrx="1729" lry="513" ulx="611" uly="343">352 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2293" lry="714" ulx="606" uly="573">Von der Bauchwaſſerſucht (hydrops</line>
      </zone>
      <zone lrx="1800" lry="845" type="textblock" ulx="1174" uly="732">
        <line lrx="1800" lry="845" ulx="1174" uly="732">abdominalis).</line>
      </zone>
      <zone lrx="2334" lry="1648" type="textblock" ulx="609" uly="920">
        <line lrx="2334" lry="1112" ulx="609" uly="920">Man erkennt die Bauchwaſſerſucht (aſeites)</line>
        <line lrx="2327" lry="1160" ulx="742" uly="1047">* an der Aufſchwellung des Unterleibes und</line>
        <line lrx="2330" lry="1304" ulx="614" uly="1180">der Fluctuation der darinnen ſtockenden Feuch⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="1398" ulx="612" uly="1291">tigkeit, welche man auch manchmal hoͤren kann.</line>
        <line lrx="2330" lry="1528" ulx="614" uly="1401">Es gehet vor derſelben „ wie vor andern Arten</line>
        <line lrx="2332" lry="1648" ulx="613" uly="1515">der Waſſerſucht, gemeiniglich eine oͤdematoͤſe Ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2375" lry="1751" type="textblock" ulx="594" uly="1653">
        <line lrx="2375" lry="1751" ulx="594" uly="1653">ſchwulſt der Fuͤße vorher. Die andern dabey ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="2220" type="textblock" ulx="600" uly="1768">
        <line lrx="2326" lry="1870" ulx="609" uly="1768">aͤußernden Zufaͤlle ſind ein bleiches Geſicht, ein</line>
        <line lrx="2325" lry="1988" ulx="607" uly="1892">Mangel der Eßluſt, Durſt, Magendruͤcken und</line>
        <line lrx="2318" lry="2110" ulx="600" uly="2008">Neigung zu Blaͤhungen, ein trockner Huſten und</line>
        <line lrx="2320" lry="2220" ulx="604" uly="2104">Erſchwerung des Othemholens, ein ſchleichendes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2359" lry="2357" type="textblock" ulx="603" uly="2219">
        <line lrx="2359" lry="2357" ulx="603" uly="2219">Fieber, eine Ver trocknung der obern Gliedmaßen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2319" lry="2705" type="textblock" ulx="608" uly="2361">
        <line lrx="2314" lry="2453" ulx="608" uly="2361">und eine waͤſſerige Geſchwulſt der Beine, des</line>
        <line lrx="2319" lry="2570" ulx="608" uly="2478">Hodenſackes und ſelbſt des maͤnnlichen Gliedes.</line>
        <line lrx="2315" lry="2705" ulx="608" uly="2573">Bey dem Fortgange dieſer Zufaͤlle iſt die Oeff⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="2932" type="textblock" ulx="608" uly="2711">
        <line lrx="2424" lry="2863" ulx="608" uly="2711">nung des Leibes nicht ordentlich und erfolgt ſpar⸗</line>
        <line lrx="2603" lry="2932" ulx="2414" uly="2841">ß hie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2315" lry="2937" type="textblock" ulx="2065" uly="2837">
        <line lrx="2315" lry="2937" ulx="2065" uly="2837">ſam; 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2979" type="textblock" ulx="634" uly="2956">
        <line lrx="2318" lry="2976" ulx="922" uly="2956">— -R—rð</line>
        <line lrx="1613" lry="2979" ulx="634" uly="2962">— 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2316" lry="3731" type="textblock" ulx="695" uly="2971">
        <line lrx="2316" lry="3140" ulx="695" uly="2971">des veſicæ mucoſæ.) Man ſehe 5 Salee Hlem. Phy-</line>
        <line lrx="2312" lry="3243" ulx="745" uly="3117">ſiol. T. VII. p. 327. Sauvages nennt ſie Pyuria</line>
        <line lrx="2314" lry="3337" ulx="738" uly="3235">mucoſa. Nofſol. T. II. p- 396. der Ausgabe in</line>
        <line lrx="2314" lry="3425" ulx="714" uly="3339">Quat. Man ſehe auch Gallandat in dem zehnten</line>
        <line lrx="2311" lry="3532" ulx="730" uly="3445">Bande der Harleiner Abhandlungen S. 17. und in den</line>
        <line lrx="2309" lry="3642" ulx="729" uly="3551">Sammlungen fuͤr praltiſche Aerzte, II. Band. a. St.</line>
        <line lrx="2219" lry="3731" ulx="734" uly="3651">E. 47. A. d. Ueb. 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="521" type="textblock" ulx="2466" uly="393">
        <line lrx="2610" lry="440" ulx="2466" uly="393">H</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="669" type="textblock" ulx="2468" uly="589">
        <line lrx="2604" lry="669" ulx="2468" uly="589">ſ,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="921" type="textblock" ulx="2416" uly="703">
        <line lrx="2610" lry="798" ulx="2421" uly="703"> vi</line>
        <line lrx="2594" lry="921" ulx="2416" uly="833"> den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2345" type="textblock" ulx="2440" uly="923">
        <line lrx="2609" lry="1020" ulx="2456" uly="923">Srt</line>
        <line lrx="2610" lry="1137" ulx="2482" uly="1069">1 dernd</line>
        <line lrx="2600" lry="1267" ulx="2480" uly="1187">duf die</line>
        <line lrx="2610" lry="1386" ulx="2487" uly="1305">ſchr gni</line>
        <line lrx="2610" lry="1526" ulx="2440" uly="1425"> Gel</line>
        <line lrx="2610" lry="1617" ulx="2440" uly="1527">W</line>
        <line lrx="2602" lry="1750" ulx="2472" uly="1660">Wnebſactt</line>
        <line lrx="2610" lry="1869" ulx="2477" uly="1783">Ctlegnn</line>
        <line lrx="2608" lry="1987" ulx="2491" uly="1903"> def</line>
        <line lrx="2610" lry="2098" ulx="2493" uly="2015">Egat.</line>
        <line lrx="2551" lry="2218" ulx="2497" uly="2134">he,</line>
        <line lrx="2606" lry="2345" ulx="2486" uly="2252">cingert</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2453" type="textblock" ulx="2477" uly="2386">
        <line lrx="2610" lry="2453" ulx="2477" uly="2386">ucte d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2808" type="textblock" ulx="2492" uly="2621">
        <line lrx="2610" lry="2700" ulx="2498" uly="2621">u mech</line>
        <line lrx="2610" lry="2808" ulx="2492" uly="2726">D</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3055" type="textblock" ulx="2475" uly="2952">
        <line lrx="2610" lry="3055" ulx="2475" uly="2952">ſin ſt</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="311" type="page" xml:id="s_Jd26-3_311">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_311.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="157" lry="2723" type="textblock" ulx="0" uly="1091">
        <line lrx="137" lry="1153" ulx="0" uly="1091">luteichand</line>
        <line lrx="142" lry="1286" ulx="0" uly="1204">then ſer</line>
        <line lrx="149" lry="1399" ulx="0" uly="1326">1 an im</line>
        <line lrx="152" lry="1511" ulx="6" uly="1442">Uher An</line>
        <line lrx="153" lry="1633" ulx="0" uly="1560">eattie Ge</line>
        <line lrx="151" lry="1757" ulx="23" uly="1675">1duc ſ</line>
        <line lrx="157" lry="2003" ulx="4" uly="1914">Pethricnn</line>
        <line lrx="153" lry="2244" ulx="0" uly="2158">1ſtige</line>
        <line lrx="157" lry="2356" ulx="0" uly="2267">Giantt</line>
        <line lrx="126" lry="2476" ulx="2" uly="2401"> Wn</line>
        <line lrx="106" lry="2604" ulx="0" uly="2542">iche!</line>
        <line lrx="114" lry="2723" ulx="0" uly="2657">Ue iN</line>
      </zone>
      <zone lrx="161" lry="2941" type="textblock" ulx="0" uly="2751">
        <line lrx="159" lry="2863" ulx="0" uly="2751">mmiig</line>
      </zone>
      <zone lrx="203" lry="2690" type="textblock" ulx="76" uly="2389">
        <line lrx="203" lry="2477" ulx="105" uly="2389">8 „</line>
        <line lrx="153" lry="2572" ulx="76" uly="2500">1</line>
        <line lrx="157" lry="2690" ulx="92" uly="2612">N.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="500" type="textblock" ulx="494" uly="369">
        <line lrx="2052" lry="500" ulx="494" uly="369">Von den innerlichen Krankheiten. 303</line>
      </zone>
      <zone lrx="2090" lry="3679" type="textblock" ulx="294" uly="579">
        <line lrx="2036" lry="675" ulx="303" uly="579">ſam; es geht nicht viel Urin ab, und dieſer ſieht</line>
        <line lrx="2090" lry="784" ulx="294" uly="681">bald waͤſſerig, bald truͤbe, bald ſafrangelb, bald</line>
        <line lrx="2041" lry="918" ulx="301" uly="808">auf dem Boden wie Ziegelmehl aus. Der Bauch</line>
        <line lrx="2082" lry="1019" ulx="296" uly="917">wird indeſſen immer dicker, und ſo groß, daß</line>
        <line lrx="2040" lry="1149" ulx="296" uly="1054">er vermoͤge ſeiner eignen Schwere bisweilen bis</line>
        <line lrx="2039" lry="1259" ulx="297" uly="1150">auf die Knie herabfaͤllt, daher denn die allzu⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="1376" ulx="300" uly="1278">ſehr ausgedehnten aͤußern Bedeckungen hier und</line>
        <line lrx="2076" lry="1489" ulx="297" uly="1387">da Spalten und Riſſe bekommen.</line>
        <line lrx="2042" lry="1617" ulx="535" uly="1484">ie Bauchwaſſerſucht iſt zuweilen mit der</line>
        <line lrx="2084" lry="1735" ulx="298" uly="1641">Windſucht und der weißen Waſſerſucht (leu-</line>
        <line lrx="2039" lry="1851" ulx="302" uly="1743">cophlegmatia) verwickelt; ſie geſellet ſich auch</line>
        <line lrx="2029" lry="1966" ulx="311" uly="1875">zu der falſchen oder wahren Schwangerſchaft.</line>
        <line lrx="2030" lry="2087" ulx="310" uly="1959">Es giebt auch lieberl che Weibsperſonemund Maͤd⸗</line>
        <line lrx="2034" lry="2202" ulx="313" uly="2112">chen, die durch unerlaubten Beyſchlaf ſind be⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="2337" ulx="309" uly="2216">ſchwaͤngert worden, deren ausgedehnte Gebaͤr⸗</line>
        <line lrx="2039" lry="2442" ulx="305" uly="2310">mutter der Leibwaſſerſucht ſehr nahe koͤmmt.</line>
        <line lrx="2044" lry="2558" ulx="309" uly="2427">Sie ſuchen daher ſich dieſe Krankheit zu Nutze</line>
        <line lrx="2043" lry="2672" ulx="318" uly="2559">zu machen, beſchoͤnigen dieſelbe durch erdichtete,</line>
        <line lrx="2043" lry="2801" ulx="319" uly="2682">aber klug ausgedachte Zufaͤlle, und hintergehen</line>
        <line lrx="2046" lry="2917" ulx="313" uly="2797">auf dieſe Art die kluͤgſten Aerzte. Unterdeſſen laſ⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="3034" ulx="316" uly="2906">ſen ſich doch beyde Krankheiten durch gewiſſe</line>
        <line lrx="2048" lry="3149" ulx="313" uly="3024">Zeichen gar wohl von einander unterſcheiden.</line>
        <line lrx="2046" lry="3255" ulx="313" uly="3164">Denn bey der Schwangerſchaft iſt nicht nur das</line>
        <line lrx="2079" lry="3395" ulx="316" uly="3253">nicht geringſte Hin⸗ und Herſchwanken des Waſ⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="3503" ulx="324" uly="3382">ſers zu bemerken, ſondern es iſt auch der untere</line>
        <line lrx="2051" lry="3679" ulx="312" uly="3487">Leib meyr geſchwollen, als bey der Bauchwaſſer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2042" lry="3730" type="textblock" ulx="1849" uly="3646">
        <line lrx="2042" lry="3730" ulx="1849" uly="3646">ſucht,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="312" type="page" xml:id="s_Jd26-3_312">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_312.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1726" lry="503" type="textblock" ulx="585" uly="376">
        <line lrx="1726" lry="503" ulx="585" uly="376">304 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2322" lry="1256" type="textblock" ulx="581" uly="563">
        <line lrx="2322" lry="669" ulx="581" uly="563">ſ—ucht, und ſchwangere Perſonen behalten ein gu⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="785" ulx="584" uly="679">tes Anſehen des Geſichts, anſtatt daß es bey</line>
        <line lrx="2319" lry="902" ulx="583" uly="805">Waſſerſuͤchtigen bleich und verſtellt ausſieht. Die</line>
        <line lrx="2314" lry="1021" ulx="583" uly="920">noͤnathliche Reinigung hingegen iſt ein ſehr truͤg⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="1136" ulx="585" uly="1040">liches Zeichen; denn in beyden Faͤllen kann ſel⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="1256" ulx="584" uly="1163">bege ſowohl in ihrer Ordnung als auch verſtopft</line>
      </zone>
      <zone lrx="2339" lry="1390" type="textblock" ulx="586" uly="1278">
        <line lrx="2339" lry="1390" ulx="586" uly="1278">ſehn. Das eigentliche wahre Zeichen der Schwan⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2308" lry="3706" type="textblock" ulx="561" uly="1391">
        <line lrx="2301" lry="1498" ulx="581" uly="1391">gerſchaft iſt die Bewegung der Frucht, die nach</line>
        <line lrx="2305" lry="1603" ulx="582" uly="1507">dem vierten oder fuͤnften Moͤnath ſehr deutlich</line>
        <line lrx="2301" lry="1724" ulx="577" uly="1627">zu faͤhlen iſt. Der uͤbrigen Zeichen, welche bey</line>
        <line lrx="2308" lry="1848" ulx="582" uly="1746">der Empfaͤngniß zugegen ſind, und wovon wir</line>
        <line lrx="2306" lry="1998" ulx="582" uly="1872">in der Folge mit mehrern handeln werden; will</line>
        <line lrx="2289" lry="2105" ulx="579" uly="1991">ich jetzt nicht erwaͤhnen.</line>
        <line lrx="2298" lry="2200" ulx="745" uly="2057">Es iſt auch ſchwer zu erkennen; ob die</line>
        <line lrx="2297" lry="2315" ulx="578" uly="2222">Sammlung vom Waſſer in der Hoͤhle des Un⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="2439" ulx="580" uly="2344">rerleibes ſich befindet und die Eingeweide in dem⸗</line>
        <line lrx="2299" lry="2552" ulx="581" uly="2453">ſelben herumſchwimmen, oder ob das Waſſer in</line>
        <line lrx="2294" lry="2677" ulx="582" uly="2561">einem beſondern Saͤcke, der aus der Darmhaut,</line>
        <line lrx="2291" lry="2785" ulx="580" uly="2691">dem Netz, den aͤußern Haͤuten der Gebaͤrmutter,</line>
        <line lrx="2292" lry="2903" ulx="579" uly="2801">der Eyerſtoͤcke, der Nieren u. ſ. f. gebildet wor⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="3022" ulx="575" uly="2928">den, eingeſchloſſen iſt. Denn bey beyd en Arten</line>
        <line lrx="2287" lry="3157" ulx="573" uly="3034">der Waſſer ſucht fuͤhlet man eine Fluctuation,</line>
        <line lrx="2288" lry="3260" ulx="567" uly="3159">wenn das Uebel zu einer gewiſſen Groͤße ange⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="3382" ulx="565" uly="3279">ſtiegen iſt; es moͤgen auch verſchiedene Schrift⸗</line>
        <line lrx="2287" lry="3494" ulx="562" uly="3402">ſteller, die in die Fußtapfen ihrer Vorgaͤnger</line>
        <line lrx="2286" lry="3610" ulx="561" uly="3518">treten, dawider vorbringen was ſie wollen. Man</line>
        <line lrx="2283" lry="3706" ulx="2134" uly="3639">kann</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="494" type="textblock" ulx="2593" uly="407">
        <line lrx="2610" lry="494" ulx="2594" uly="466">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="693" type="textblock" ulx="2495" uly="606">
        <line lrx="2610" lry="693" ulx="2495" uly="606">nn ii</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="809" type="textblock" ulx="2388" uly="713">
        <line lrx="2609" lry="809" ulx="2388" uly="713">IFtrt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1778" type="textblock" ulx="2441" uly="848">
        <line lrx="2609" lry="930" ulx="2485" uly="848">ſe ſe e</line>
        <line lrx="2610" lry="1060" ulx="2450" uly="935">korcr</line>
        <line lrx="2609" lry="1171" ulx="2447" uly="1083">ſicht wie</line>
        <line lrx="2610" lry="1275" ulx="2477" uly="1200">Untele</line>
        <line lrx="2607" lry="1410" ulx="2441" uly="1312">ſele J</line>
        <line lrx="2604" lry="1518" ulx="2489" uly="1438">Ole ges</line>
        <line lrx="2610" lry="1641" ulx="2485" uly="1556">Ne luter</line>
        <line lrx="2610" lry="1778" ulx="2469" uly="1684">einein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2368" type="textblock" ulx="2458" uly="1794">
        <line lrx="2609" lry="1883" ulx="2468" uly="1794">ihrlich .</line>
        <line lrx="2572" lry="1999" ulx="2472" uly="1908">Wſſe.</line>
        <line lrx="2606" lry="2137" ulx="2458" uly="2026">hos Veſ⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2242" ulx="2458" uly="2151">ſn;, 9</line>
        <line lrx="2610" lry="2368" ulx="2459" uly="2267">igtlitt</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="313" type="page" xml:id="s_Jd26-3_313">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_313.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="145" lry="1250" type="textblock" ulx="3" uly="1185">
        <line lrx="145" lry="1250" ulx="3" uly="1185">anch an and 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="165" lry="1833" type="textblock" ulx="0" uly="1321">
        <line lrx="155" lry="1494" ulx="0" uly="1321">dt de 4</line>
        <line lrx="165" lry="1833" ulx="11" uly="1656">e 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="73" lry="1853" type="textblock" ulx="4" uly="1835">
        <line lrx="73" lry="1853" ulx="4" uly="1835">N W</line>
      </zone>
      <zone lrx="160" lry="2349" type="textblock" ulx="0" uly="2195">
        <line lrx="67" lry="2225" ulx="5" uly="2195">enden</line>
        <line lrx="115" lry="2282" ulx="63" uly="2260">1</line>
        <line lrx="37" lry="2285" ulx="34" uly="2282">.</line>
        <line lrx="160" lry="2328" ulx="0" uly="2267">„ ee N 1</line>
        <line lrx="50" lry="2336" ulx="0" uly="2325">O0</line>
        <line lrx="41" lry="2349" ulx="1" uly="2337">„</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="527" type="textblock" ulx="494" uly="405">
        <line lrx="2049" lry="527" ulx="494" uly="405">Von den innerlichen Krankheiten. 305</line>
      </zone>
      <zone lrx="2116" lry="3053" type="textblock" ulx="280" uly="585">
        <line lrx="2045" lry="702" ulx="293" uly="585">kann jedoch die Sackwaſſerſucht in dem erſten</line>
        <line lrx="2042" lry="819" ulx="291" uly="714">Zeitpunkte der Krankheit gar wohl unterſcheiden,</line>
        <line lrx="2059" lry="939" ulx="292" uly="823">ehe ſie allzuſtark angewachſen iſt; alsdenn hat</line>
        <line lrx="2116" lry="1048" ulx="290" uly="940">die Geſchwulſt ihre gewiſſen Grenzen, und nimmt</line>
        <line lrx="2042" lry="1166" ulx="293" uly="1067">nicht wie bey der Bauchwaſſerſucht den ganzen</line>
        <line lrx="2104" lry="1292" ulx="286" uly="1177">Unterleib ein; auch iſt anfaͤnglich keine ſchwan⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="1404" ulx="289" uly="1294">kende Bewegung des Waſſers zu verſpuͤren. Hat</line>
        <line lrx="2035" lry="1529" ulx="295" uly="1417">aber das Uebel ſchon ſo ſehr zugenommen, daß</line>
        <line lrx="2066" lry="1640" ulx="290" uly="1532">der Unterleib in die Hoͤhe getreten iſt, ſo bleibt</line>
        <line lrx="2038" lry="1766" ulx="286" uly="1670">nur ein einziges unterſcheidendes Kennzeichen uͤbrig,</line>
        <line lrx="2035" lry="1885" ulx="291" uly="1777">naͤmlich das durch die Paracenteſis abgezapfte</line>
        <line lrx="2030" lry="1997" ulx="286" uly="1890">Waſſer. Denn bey der Sackwaſſerſucht pflegt</line>
        <line lrx="2033" lry="2114" ulx="280" uly="2005">das Waſſer leimig, ſtinkend, blutig und eiterig</line>
        <line lrx="2028" lry="2231" ulx="282" uly="2138">zu ſeyn; bey der Bauchwaſſerſucht aber iſt es</line>
        <line lrx="2026" lry="2346" ulx="286" uly="2255">nicht leicht alſo beſchaffen. Auch ſind in der</line>
        <line lrx="2026" lry="2483" ulx="280" uly="2346">Sackwaſſerſucht des Unterleibes oft Waſſerblaſen</line>
        <line lrx="2027" lry="2609" ulx="282" uly="2477">(hydatides) zu finden, worinnen eine waͤſſerige</line>
        <line lrx="2028" lry="2709" ulx="285" uly="2608">und ſehr fluͤßige, manchmal auch eine leimige</line>
        <line lrx="2030" lry="2845" ulx="284" uly="2706">und dehnbare, jauchige und waͤſſerichteiterige</line>
        <line lrx="2026" lry="2956" ulx="280" uly="2818">Feuchtigkeit enthalten iſt, die weiß, auch zuwei⸗</line>
        <line lrx="2058" lry="3053" ulx="289" uly="2964">len gelb, dunkelgelb, gruͤn oder ſchwarz aus⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2082" lry="3186" type="textblock" ulx="214" uly="3065">
        <line lrx="2082" lry="3186" ulx="214" uly="3065">ſieht. Dieſe Waſſerblaſen haͤngen oft wie die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="3662" type="textblock" ulx="282" uly="3180">
        <line lrx="2035" lry="3315" ulx="282" uly="3180">Beeren an einer Traube aneinander, oder ſchwim⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="3405" ulx="286" uly="3293">men frey in dem Waſſer herum; andremale ſind</line>
        <line lrx="2030" lry="3554" ulx="290" uly="3429">ſie wie die Honigzellen der Bienen untereinan⸗</line>
        <line lrx="2018" lry="3662" ulx="364" uly="3544">Lieut. III. Band. un deer</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="314" type="page" xml:id="s_Jd26-3_314">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_314.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1728" lry="513" type="textblock" ulx="574" uly="384">
        <line lrx="1728" lry="513" ulx="574" uly="384">206 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="3184" type="textblock" ulx="527" uly="597">
        <line lrx="2331" lry="705" ulx="584" uly="597">der verwachſen, und machen bald eine kugel⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="819" ulx="583" uly="717">runde, bald eyfoͤrmige, bald birnengleiche Figur.</line>
        <line lrx="2331" lry="933" ulx="752" uly="849">Es iſt wahrſcheinlich, daß dieſe Waſſerbla⸗</line>
        <line lrx="2331" lry="1058" ulx="592" uly="954">ſen von einer Verſtopfung der lymphatiſchen Ge⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="1178" ulx="593" uly="1086">faͤße herruͤhren. Man findet ſie daher in groͤße⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="1292" ulx="593" uly="1202">rer Menge in der Leber, in den Eyerſtoͤcken, in</line>
        <line lrx="2331" lry="1407" ulx="596" uly="1314">den Muttertrompeten, in dem Darmfelle, im</line>
        <line lrx="2328" lry="1535" ulx="596" uly="1435">Netze, in den Bruͤſten, an den Knien, an der</line>
        <line lrx="2322" lry="1654" ulx="599" uly="1544">Halsdruͤſe (glandula thyroidea) und andern</line>
        <line lrx="2322" lry="1777" ulx="599" uly="1656">Theilen, wo ſonſt Sackgeſchwuͤlſte ihren Sitz zu</line>
        <line lrx="2326" lry="1891" ulx="598" uly="1777">haben pflegen, und ſie ſind lediglich in Betracht</line>
        <line lrx="2329" lry="2004" ulx="571" uly="1903">der Groͤße von der gegenwartig zu beſchreiben⸗</line>
        <line lrx="2326" lry="2122" ulx="598" uly="2024">den Sackwaſſerſucht verſchieden. Es entſtehen</line>
        <line lrx="2326" lry="2242" ulx="594" uly="2141">auch vielleicht die Waſſerblaſen auf eine aͤhnliche</line>
        <line lrx="2326" lry="2352" ulx="595" uly="2259">Art wie die Breygeſchwulſt (atheroma), die Speck⸗</line>
        <line lrx="2324" lry="2510" ulx="592" uly="2376">geſchwulſt (ſteatoma), und andere dergleichen</line>
        <line lrx="1172" lry="2600" ulx="599" uly="2505">Geſchwuͤlſte. *)</line>
        <line lrx="2322" lry="2732" ulx="763" uly="2552">Manche rechnen unter die Zeichen der Waſ⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2837" ulx="599" uly="2721">ſerſucht des Darmfelles auch bieſes, wenn der</line>
        <line lrx="2317" lry="2952" ulx="599" uly="2830">Nabel ſich etwas einwaͤrts hineingezogen hat,</line>
        <line lrx="2318" lry="3068" ulx="598" uly="2962">und zwar deswegen, weil dieſe Haut an dem</line>
        <line lrx="2317" lry="3184" ulx="527" uly="3076">Nabel anhaͤngt; aber oft loͤſet ſich auch das</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="3381" type="textblock" ulx="590" uly="3191">
        <line lrx="2318" lry="3381" ulx="590" uly="3191">Gauchfel von dem Nabel ab, und es iſt dieſes</line>
        <line lrx="2316" lry="3380" ulx="2120" uly="3310">Kenn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3449" type="textblock" ulx="2155" uly="3437">
        <line lrx="2302" lry="3449" ulx="2155" uly="3437">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="1713" lry="3484" type="textblock" ulx="1317" uly="3440">
        <line lrx="1713" lry="3484" ulx="1317" uly="3440">—U——ʒ ʒ  —d</line>
      </zone>
      <zone lrx="2311" lry="3799" type="textblock" ulx="593" uly="3439">
        <line lrx="2311" lry="3611" ulx="593" uly="3439">. Sie entſtehen wahrſcheinlicher Weiſe aus einer Aus⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="3688" ulx="728" uly="3595">dehnung der Hilen des zellichen Gewebes, nicht aber</line>
        <line lrx="2307" lry="3799" ulx="728" uly="3697">aus ansgedehnten lymphatiſchen Gefaͤßen. A. d. n.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="970" type="textblock" ulx="2437" uly="643">
        <line lrx="2609" lry="729" ulx="2513" uly="643">Kannte</line>
        <line lrx="2609" lry="837" ulx="2437" uly="766">mous</line>
        <line lrx="2610" lry="970" ulx="2508" uly="880">ſhlege</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1100" type="textblock" ulx="2430" uly="1011">
        <line lrx="2610" lry="1100" ulx="2430" uly="1011">egern</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1801" type="textblock" ulx="2433" uly="1123">
        <line lrx="2607" lry="1206" ulx="2499" uly="1123">unſiche</line>
        <line lrx="2610" lry="1316" ulx="2505" uly="1239">glieder</line>
        <line lrx="2610" lry="1446" ulx="2509" uly="1349">D</line>
        <line lrx="2610" lry="1578" ulx="2483" uly="1467">4 %,</line>
        <line lrx="2610" lry="1693" ulx="2433" uly="1592">i nhi</line>
        <line lrx="2610" lry="1801" ulx="2467" uly="1705">Per die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2597" lry="1917" type="textblock" ulx="2468" uly="1827">
        <line lrx="2597" lry="1917" ulx="2468" uly="1827">ſud den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2285" type="textblock" ulx="2454" uly="1940">
        <line lrx="2610" lry="2038" ulx="2473" uly="1940">aln g</line>
        <line lrx="2607" lry="2164" ulx="2458" uly="2067">M⸗ ley 4</line>
        <line lrx="2610" lry="2285" ulx="2454" uly="2179">henlepat</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3250" type="textblock" ulx="2451" uly="2354">
        <line lrx="2610" lry="2455" ulx="2578" uly="2354">4</line>
        <line lrx="2595" lry="2643" ulx="2458" uly="2459">d .</line>
        <line lrx="2603" lry="2766" ulx="2466" uly="2637">N ſee</line>
        <line lrx="2610" lry="2887" ulx="2451" uly="2754">llſis</line>
        <line lrx="2606" lry="3008" ulx="2480" uly="2910">N⸗ 14</line>
        <line lrx="2585" lry="3250" ulx="2511" uly="3050">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="3580" type="textblock" ulx="2449" uly="3307">
        <line lrx="2603" lry="3369" ulx="2560" uly="3307">l</line>
        <line lrx="2596" lry="3580" ulx="2449" uly="3366">3 u</line>
      </zone>
      <zone lrx="2481" lry="3433" type="textblock" ulx="2417" uly="3232">
        <line lrx="2481" lry="3433" ulx="2417" uly="3232">=☛l =</line>
      </zone>
      <zone lrx="2493" lry="3650" type="textblock" ulx="2425" uly="3461">
        <line lrx="2493" lry="3650" ulx="2425" uly="3461">u</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="315" type="page" xml:id="s_Jd26-3_315">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_315.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="171" lry="700" type="textblock" ulx="0" uly="619">
        <line lrx="171" lry="700" ulx="0" uly="619">e uge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="153" lry="1538" type="textblock" ulx="0" uly="740">
        <line lrx="126" lry="821" ulx="0" uly="740">eigur.</line>
        <line lrx="130" lry="934" ulx="0" uly="861">ſerbla⸗</line>
        <line lrx="147" lry="1297" ulx="0" uly="1212">eſtn</line>
        <line lrx="153" lry="1419" ulx="0" uly="1330">dunſa/1</line>
        <line lrx="152" lry="1538" ulx="8" uly="1452">e N N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2044" lry="535" type="textblock" ulx="509" uly="431">
        <line lrx="2044" lry="535" ulx="509" uly="431">Von den innerlichen Krankheiten. 217</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="854" type="textblock" ulx="296" uly="628">
        <line lrx="2047" lry="742" ulx="296" uly="628">Kennzeichen daher ſehr kruͤglich. Andere wollen</line>
        <line lrx="2039" lry="854" ulx="308" uly="745">daraus, wenn der Hodenſack geſchwollen iſt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="962" type="textblock" ulx="234" uly="860">
        <line lrx="2043" lry="962" ulx="234" uly="860">ſchließen daß eine Waſſerſucht des Darmfelles</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="2853" type="textblock" ulx="305" uly="976">
        <line lrx="2043" lry="1076" ulx="306" uly="976">zugegen ſey; es iſt aber dieſes Merkmal eben ſo</line>
        <line lrx="2045" lry="1193" ulx="305" uly="1097">unſicher, weil dieſes Anſchwellen, wie allen Zer⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="1321" ulx="311" uly="1214">gliederungsverſtaͤndigen bekannt iſt, von einer</line>
        <line lrx="2051" lry="1437" ulx="315" uly="1337">doppelten Urſache hertuͤhret. Denn entweder lei⸗</line>
        <line lrx="2046" lry="1548" ulx="310" uly="1456">det das zelliche Gewebe, welches an der Darm⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="1665" ulx="313" uly="1562">haut anhaͤnget und die Saamengefaͤße umwickelt,</line>
        <line lrx="2044" lry="1790" ulx="307" uly="1686">oder die allgemeinen Bedeckungen des Koͤrpers</line>
        <line lrx="2040" lry="1913" ulx="311" uly="1807">ſind voll von Waſſer, wie man dieſes faſt bey</line>
        <line lrx="2039" lry="2022" ulx="315" uly="1925">allen Arten der Waſſerſucht findet, vornehmlich</line>
        <line lrx="2043" lry="2148" ulx="312" uly="2041">aber bey der allgemeinen Waſſerſucht des zellichen</line>
        <line lrx="1915" lry="2261" ulx="312" uly="2159">Gewebes oder des ganzen Leibes (anaſarca):</line>
        <line lrx="2056" lry="2375" ulx="473" uly="2279">Wenn man jedoͤch dieſes alles genauer un⸗</line>
        <line lrx="2051" lry="2519" ulx="316" uly="2396">terſuchet, ſo wird es nicht ſo gar ſchwer fallen,</line>
        <line lrx="2055" lry="2609" ulx="324" uly="2515">die Sackwaſſerſucht zu erkennen. Denn obgleich</line>
        <line lrx="2060" lry="2731" ulx="325" uly="2622">die Geſchwulſt an dieſem oder jenem Theile des</line>
        <line lrx="2059" lry="2853" ulx="324" uly="2744">Unterleibes mehr als an andern Orten hervorra⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="2965" type="textblock" ulx="294" uly="2854">
        <line lrx="2060" lry="2965" ulx="294" uly="2854">get, ſo iſt doch die Geſichtsfarbe nicht ſo ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="3093" type="textblock" ulx="320" uly="2969">
        <line lrx="2066" lry="3093" ulx="320" uly="2969">ſtellt dabey, die Eßluſt iſt gut, das Othemholen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2067" lry="3197" type="textblock" ulx="280" uly="3101">
        <line lrx="2067" lry="3197" ulx="280" uly="3101">wird nicht ſehr erſchweret, die Verrichtungen der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2073" lry="3813" type="textblock" ulx="328" uly="3221">
        <line lrx="2064" lry="3312" ulx="328" uly="3221">Gebaͤrmutter bleiben in ihrer Ordnung, und die</line>
        <line lrx="2064" lry="3438" ulx="328" uly="3310">andern Theile des Koͤrpers verfallen nicht leicht</line>
        <line lrx="2060" lry="3551" ulx="334" uly="3448">dabey. Im Gegentheil aber iſt es bey der Bauch⸗</line>
        <line lrx="2065" lry="3740" ulx="328" uly="3569">waſſrfucht, wie ſchon gedacht worden, ganz an⸗</line>
        <line lrx="2073" lry="3813" ulx="1259" uly="3672">u2 ders</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="316" type="page" xml:id="s_Jd26-3_316">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_316.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1664" lry="610" type="textblock" ulx="547" uly="421">
        <line lrx="1664" lry="610" ulx="547" uly="421">308 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2302" lry="3127" type="textblock" ulx="474" uly="568">
        <line lrx="2301" lry="769" ulx="549" uly="568">ders beſchaffen. Ueberdem nimmt die Sackwaſ⸗</line>
        <line lrx="2297" lry="874" ulx="552" uly="758">ſerſacht nicht ſo geſchwind uͤberhand, und die</line>
        <line lrx="2293" lry="1008" ulx="553" uly="871">Schenkel ſchwellen ſpaͤter an. Endlich verurſachet</line>
        <line lrx="2292" lry="1106" ulx="556" uly="1001">dieſer Zufall faſt gar keine Ungemaͤchlichkeit, als</line>
        <line lrx="2300" lry="1225" ulx="558" uly="1125">eine gewiſſe Empfindung einer Schwere, welche</line>
        <line lrx="2295" lry="1363" ulx="556" uly="1240">nach Beſchaffenheit der Groͤße der Geſchwulſt</line>
        <line lrx="2290" lry="1466" ulx="558" uly="1338">mehr oder weniger belaͤſtiget, und woruͤber ſich</line>
        <line lrx="2292" lry="1595" ulx="559" uly="1460">die Kranken beklagen. Der erſte Anfall dieſer</line>
        <line lrx="2290" lry="1722" ulx="554" uly="1593">Krankheit aber iſt in der tiefſten Finſterniß ver⸗</line>
        <line lrx="2302" lry="1829" ulx="474" uly="1715">fteckt, und es fehlet gaͤnzlich an denſjenigen Vor⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="1936" ulx="557" uly="1833">boten, von welchem man, wie bey der Bauch⸗</line>
        <line lrx="2291" lry="2069" ulx="561" uly="1945">waſſerſucht auf ihre Entſtehung ſchließen koͤnnte.</line>
        <line lrx="2293" lry="2175" ulx="726" uly="2070">Mehrentheils entſpringen beyde Arten der</line>
        <line lrx="2292" lry="2325" ulx="560" uly="2173">Waſſerſucht von verhaͤrteten Verſtopfungen der</line>
        <line lrx="2284" lry="2418" ulx="485" uly="2273">Eingeweide des Unterleibes. Man kann aber</line>
        <line lrx="2288" lry="2536" ulx="568" uly="2383">dieſen Fehler in dem Baue der Theile nicht leicht</line>
        <line lrx="2289" lry="2679" ulx="566" uly="2505">aͤuſſerlich fuͤhlen, ſo lange der Bauch geſchwollen</line>
        <line lrx="2297" lry="2775" ulx="564" uly="2641">iſt; ſobald man aber die ſtockenden Waſſer auf</line>
        <line lrx="2290" lry="2906" ulx="564" uly="2749">die bekannte Art abgezapft hat, ſo iſt der Sitz</line>
        <line lrx="2292" lry="3005" ulx="560" uly="2880">der Krankheit leicht zu finden. Dieſes abgezapfte</line>
        <line lrx="2290" lry="3127" ulx="564" uly="2990">Waſſer iſt bald duͤnne oder wie Urin, bald gruͤn⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2289" lry="3253" type="textblock" ulx="561" uly="3106">
        <line lrx="2289" lry="3253" ulx="561" uly="3106">lich, oͤlig, blutig, blutwaͤſſerig oder eiterig. Zu⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2292" lry="3586" type="textblock" ulx="497" uly="3202">
        <line lrx="2290" lry="3380" ulx="561" uly="3202">weilen iſt es gallerig, „leimig und ſtinkend oder</line>
        <line lrx="2292" lry="3487" ulx="497" uly="3336">es ſi ſiehet den Weinhefen, der Milch oder dem</line>
        <line lrx="2288" lry="3586" ulx="555" uly="3454">Nahrungsſafte aͤhnlich. Die Menge des Waſ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2372" lry="3790" type="textblock" ulx="545" uly="3574">
        <line lrx="2372" lry="3790" ulx="545" uly="3574">ſers, die ſich in beyden Arten dieſer Krankheit</line>
      </zone>
      <zone lrx="2281" lry="3763" type="textblock" ulx="2176" uly="3712">
        <line lrx="2281" lry="3763" ulx="2176" uly="3712">in</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1645" type="textblock" ulx="2461" uly="591">
        <line lrx="2605" lry="674" ulx="2508" uly="591">i dn</line>
        <line lrx="2610" lry="807" ulx="2499" uly="718">Fuunens</line>
        <line lrx="2610" lry="921" ulx="2491" uly="823">ic/</line>
        <line lrx="2606" lry="1033" ulx="2486" uly="957">ir in d</line>
        <line lrx="2594" lry="1289" ulx="2473" uly="1201">geneigt.</line>
        <line lrx="2610" lry="1404" ulx="2484" uly="1314">ſche un</line>
        <line lrx="2573" lry="1521" ulx="2472" uly="1442">Horfen.</line>
        <line lrx="2610" lry="1645" ulx="2461" uly="1568">n hon 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3195" type="textblock" ulx="2425" uly="1668">
        <line lrx="2608" lry="1771" ulx="2454" uly="1668">Uttngen</line>
        <line lrx="2597" lry="1879" ulx="2459" uly="1787">ſuen ud</line>
        <line lrx="2597" lry="2011" ulx="2469" uly="1904">h ig</line>
        <line lrx="2605" lry="2128" ulx="2467" uly="2031">l Ueſfen</line>
        <line lrx="2610" lry="2240" ulx="2460" uly="2152">llg tan 4</line>
        <line lrx="2610" lry="2441" ulx="2441" uly="2255">Luce ſhen</line>
        <line lrx="2606" lry="2493" ulx="2435" uly="2371">Krihetn,</line>
        <line lrx="2609" lry="2598" ulx="2436" uly="2452">iſ 8</line>
        <line lrx="2610" lry="2713" ulx="2449" uly="2612">uice ret</line>
        <line lrx="2607" lry="2852" ulx="2441" uly="2731">ucnm</line>
        <line lrx="2610" lry="2958" ulx="2434" uly="2833">iſii er h</line>
        <line lrx="2602" lry="3195" ulx="2425" uly="2967">n u</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="3333" type="textblock" ulx="2422" uly="3106">
        <line lrx="2604" lry="3333" ulx="2422" uly="3106">A</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="317" type="page" xml:id="s_Jd26-3_317">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_317.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="186" lry="2294" type="textblock" ulx="0" uly="635">
        <line lrx="140" lry="724" ulx="15" uly="635">Sickvaß⸗</line>
        <line lrx="143" lry="839" ulx="9" uly="759">ud De</line>
        <line lrx="146" lry="958" ulx="0" uly="879">hwrtſche</line>
        <line lrx="150" lry="1080" ulx="0" uly="999">ücet</line>
        <line lrx="163" lry="1207" ulx="0" uly="1118">n Nc</line>
        <line lrx="168" lry="1322" ulx="0" uly="1232"> Ceſhol</line>
        <line lrx="170" lry="1443" ulx="1" uly="1352">emile i</line>
        <line lrx="161" lry="1563" ulx="17" uly="1472">renl die</line>
        <line lrx="170" lry="1703" ulx="0" uly="1600">rfeni n⸗</line>
        <line lrx="185" lry="1809" ulx="0" uly="1717">creicer</line>
        <line lrx="186" lry="1930" ulx="5" uly="1831">wW d</line>
        <line lrx="185" lry="2050" ulx="28" uly="1936">“ ſenn</line>
        <line lrx="185" lry="2173" ulx="3" uly="2041">* uN</line>
        <line lrx="186" lry="2294" ulx="0" uly="2190">Pigfn 17</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="3166" type="textblock" ulx="0" uly="2518">
        <line lrx="196" lry="2790" ulx="0" uly="2518">en⸗ 4 .</line>
        <line lrx="204" lry="2857" ulx="124" uly="2745">. 16</line>
        <line lrx="206" lry="3018" ulx="34" uly="2888">ie e</line>
        <line lrx="206" lry="3166" ulx="0" uly="2974">4 n⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="133" lry="2924" type="textblock" ulx="0" uly="2732">
        <line lrx="133" lry="2924" ulx="0" uly="2732">1 ei</line>
      </zone>
      <zone lrx="152" lry="3101" type="textblock" ulx="126" uly="3032">
        <line lrx="134" lry="3095" ulx="126" uly="3032">=—</line>
        <line lrx="152" lry="3101" ulx="140" uly="3037">= =</line>
      </zone>
      <zone lrx="626" lry="1491" type="textblock" ulx="280" uly="1412">
        <line lrx="626" lry="1491" ulx="280" uly="1412">worfen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="2673" type="textblock" ulx="276" uly="2230">
        <line lrx="822" lry="2329" ulx="310" uly="2230">Wechſelfiebern.</line>
        <line lrx="2056" lry="2449" ulx="306" uly="2346">Krankheiten, nach Verhaltungen der gewohnten</line>
        <line lrx="2077" lry="2565" ulx="276" uly="2454">Abfluͤſſe und Ausſonderungen des Koͤrpers, nach</line>
        <line lrx="2063" lry="2673" ulx="304" uly="2568">zuruͤckgetretenen Ausſchlaͤgen der Haut, nach Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2088" lry="503" type="textblock" ulx="521" uly="331">
        <line lrx="2088" lry="503" ulx="521" uly="331">Von den innerlichen Krankheiten. 309</line>
      </zone>
      <zone lrx="2117" lry="1504" type="textblock" ulx="317" uly="553">
        <line lrx="2081" lry="674" ulx="332" uly="553">in dem Unterleibe anhaͤufen kann, iſt ganz er⸗</line>
        <line lrx="2103" lry="796" ulx="332" uly="677">ſtaunend, da man aus verſchiedenen Nachrichten</line>
        <line lrx="2114" lry="907" ulx="322" uly="798">weis, daß bis hundert Pfund Waſſer und ded</line>
        <line lrx="1542" lry="1018" ulx="330" uly="936">ber in dem Bauche geſteckt haben. .</line>
        <line lrx="2074" lry="1145" ulx="491" uly="980">Zu der Bauchwaſſerſucht ſind ſtarke Trinker</line>
        <line lrx="2117" lry="1269" ulx="317" uly="1169">geneigt. Desgkeichen ſind cachektiſche, ſkorbuti⸗</line>
        <line lrx="2078" lry="1373" ulx="317" uly="1272">ſche kund arthritiſche Perſonen derſelben unter⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="1504" ulx="681" uly="1405">Es ereignen ſich dergleichen Anhaͤufun⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="1610" type="textblock" ulx="325" uly="1526">
        <line lrx="2076" lry="1610" ulx="325" uly="1526">gen von Waſſer nach erlittenen heftigen Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2103" lry="1748" type="textblock" ulx="308" uly="1644">
        <line lrx="2103" lry="1748" ulx="308" uly="1644">blutungen, beſonders nach dem B Blutbrechen, Blutl⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2066" lry="1845" type="textblock" ulx="326" uly="1762">
        <line lrx="2066" lry="1845" ulx="326" uly="1762">ſreyen und zuſtarken Aderlaͤſſen. Ueberdem ent⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="1969" type="textblock" ulx="314" uly="1878">
        <line lrx="2064" lry="1969" ulx="314" uly="1878">ſtehet noch die Waſſerſucht von der gelben Sucht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2060" lry="2335" type="textblock" ulx="318" uly="1981">
        <line lrx="2060" lry="2091" ulx="323" uly="1981">und weißen Waſſerſucht (leucophlegmatia), wie</line>
        <line lrx="2055" lry="2215" ulx="318" uly="2107">auch von vierkaͤgigen und andern hartnaͤckigen</line>
        <line lrx="2056" lry="2335" ulx="946" uly="2237">Ferner nach heftigen hitzigen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="3288" type="textblock" ulx="317" uly="2698">
        <line lrx="2057" lry="2792" ulx="322" uly="2698">trocknung alter Schaͤden und Hohlgeſchwuͤre. Am</line>
        <line lrx="2076" lry="2924" ulx="320" uly="2809">oͤfterſten aber ziehen Verhaͤrtungen, Geſchwuͤlſte,</line>
        <line lrx="2057" lry="3028" ulx="317" uly="2936">und andere Maͤngel der Eingeweide des Unter⸗</line>
        <line lrx="2053" lry="3152" ulx="319" uly="3050">leibes dergleichen Stockungen nach ſich. Endlich</line>
        <line lrx="2055" lry="3288" ulx="320" uly="3162">moͤgen ſich Woͤchnerinnen, welche keine zenaue</line>
      </zone>
      <zone lrx="2049" lry="3629" type="textblock" ulx="273" uly="3282">
        <line lrx="2049" lry="3399" ulx="273" uly="3282">Diaͤt beobachten, und Perſonen, welche herrlich</line>
        <line lrx="2049" lry="3518" ulx="297" uly="3406">u leben, oder ſich mit Zuckerwerk und eiskal⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="3629" ulx="298" uly="3518">tem Getraͤ ke zu laben gewohnt find, dafuͤr huͤten.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2051" lry="3738" type="textblock" ulx="1257" uly="3660">
        <line lrx="2051" lry="3738" ulx="1257" uly="3660">N 3 Die</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="318" type="page" xml:id="s_Jd26-3_318">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_318.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2610" lry="501" type="textblock" ulx="588" uly="368">
        <line lrx="2610" lry="501" ulx="588" uly="368">310 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3701" type="textblock" ulx="524" uly="582">
        <line lrx="2610" lry="693" ulx="749" uly="582">Die Erfahrung lehret, daß die Bauchwaſſer: n⸗</line>
        <line lrx="2608" lry="811" ulx="524" uly="706">ſucht bey Weibsperſonen leichter zu heben ſey, Munne</line>
        <line lrx="2610" lry="951" ulx="592" uly="826">als bey Mannsperſonen; bey beyden Geſchlech⸗ s ſoe</line>
        <line lrx="2610" lry="1047" ulx="591" uly="943">tern aber iſt die Sackwaſſerſucht hartnaͤckiger. Es e der</line>
        <line lrx="2610" lry="1172" ulx="591" uly="1056">geſchieht gar oft, daß die Bauchwaſſerſucht von he A</line>
        <line lrx="2610" lry="1290" ulx="599" uly="1178">einer Verhaltung des Urins entſpringet, und keie er d</line>
        <line lrx="2610" lry="1405" ulx="601" uly="1294">nen vorhandenen Fehler der Eingeweide zum ſnd /</line>
        <line lrx="2610" lry="1527" ulx="599" uly="1416">Grunde hat; alsdenn darf man ſich nicht eben Munt</line>
        <line lrx="2610" lry="1650" ulx="601" uly="1530">dafuͤr fuͤrchten, denn ſie iſt leicht zu heilen. ir ſc i</line>
        <line lrx="2610" lry="1770" ulx="767" uly="1656">Ich will zum Beyſpiel hievon ein gewiſſes e</line>
        <line lrx="2610" lry="1883" ulx="602" uly="1777">Frauenzimmer, die fuͤnf und dreyßig Jahre alt N</line>
        <line lrx="2610" lry="1998" ulx="604" uly="1893">und von nicht geringem Herkommen war, anfuͤhe ſeſth</line>
        <line lrx="2603" lry="2123" ulx="605" uly="2005">ren, die gern ſtarke Getraͤnke in Menge zu ſich iriße</line>
        <line lrx="2532" lry="2247" ulx="603" uly="2135">nahm. Dieſe bekam vor wenig Wochen die Waſ⸗ ie</line>
        <line lrx="2600" lry="2376" ulx="587" uly="2249">ſerſucht, der Bauch geſchwoll ihr, und man konnte ut ſet⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="2484" ulx="606" uly="2366">die ſchwankende Bewegung des Waſſers deutlich lang uſhe</line>
        <line lrx="2597" lry="2606" ulx="606" uly="2482">fuͤhlen und hoͤren. Ich verordͤnere ein gelindes aniglich</line>
        <line lrx="2610" lry="2712" ulx="602" uly="2590">Laxiermittel, und ließ ſie hernach weiter nichts Uneien</line>
        <line lrx="2607" lry="2835" ulx="600" uly="2702">als eine mit Salpeter verſetzte Ptiſane und die uhuſien</line>
        <line lrx="2610" lry="2971" ulx="602" uly="2845">bekannten aus harnbefoͤrdernden Arzneyen berei⸗ giß⸗ un</line>
        <line lrx="2607" lry="3084" ulx="604" uly="2960">teten Bruͤhen trinken. Hierauf fand ſich ein ſtare in fthen</line>
        <line lrx="2610" lry="3209" ulx="600" uly="3077">ker Abfluß des Urins ein, in zwoͤlf Tagen ſetzte ſt ſne</line>
        <line lrx="2581" lry="3380" ulx="602" uly="3191">ſich ihr Leib, und ſie ward ohne alle ſchlimme 4 14</line>
        <line lrx="2605" lry="3502" ulx="594" uly="3314">Folgen von ihrer Krankheit vollkommen wieder nihn</line>
        <line lrx="2606" lry="3577" ulx="526" uly="3429">herſtellt. — Es iſt daher gar kein Wunder, wenn igine:</line>
        <line lrx="2610" lry="3701" ulx="563" uly="3527">viele Waſſer ſuͤchtige von freyen Stuͤcken ohne alle i</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="3842" type="textblock" ulx="2108" uly="3674">
        <line lrx="2313" lry="3738" ulx="2209" uly="3674">Ar⸗</line>
        <line lrx="2169" lry="3842" ulx="2108" uly="3781">8</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="319" type="page" xml:id="s_Jd26-3_319">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_319.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="169" lry="1756" type="textblock" ulx="0" uly="591">
        <line lrx="142" lry="672" ulx="0" uly="591">uchwoſc</line>
        <line lrx="145" lry="792" ulx="8" uly="712">ſn ſey⸗</line>
        <line lrx="147" lry="910" ulx="0" uly="832">hicleche</line>
        <line lrx="150" lry="1031" ulx="0" uly="950">tuiten. E</line>
        <line lrx="151" lry="1158" ulx="3" uly="1074">aſeſchus</line>
        <line lrx="161" lry="1276" ulx="0" uly="1191">ngt, u</line>
        <line lrx="168" lry="1396" ulx="0" uly="1316">ngeptide Ne</line>
        <line lrx="169" lry="1514" ulx="3" uly="1429">ih nift an</line>
        <line lrx="95" lry="1638" ulx="0" uly="1559">1en</line>
        <line lrx="165" lry="1756" ulx="0" uly="1669">in iſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2050" lry="479" type="textblock" ulx="501" uly="376">
        <line lrx="2050" lry="479" ulx="501" uly="376">Von den innerlichen Krankheiten. 311</line>
      </zone>
      <zone lrx="2121" lry="2217" type="textblock" ulx="298" uly="569">
        <line lrx="2056" lry="671" ulx="303" uly="569">Arzeneyen einen ſtarken Harnfluß oder Durchfall</line>
        <line lrx="2052" lry="782" ulx="304" uly="683">bekommen, und voͤllig geneſen. Bey andern fließet</line>
        <line lrx="2054" lry="914" ulx="304" uly="802">das ſtockende Waſſer durch den Rabel heraus,</line>
        <line lrx="2046" lry="1018" ulx="300" uly="906">bis der Bauch wieder eben wird, und dieſer ein⸗</line>
        <line lrx="2121" lry="1154" ulx="301" uly="1045">zige Abgang vertritt die Stelle der ganzen Cur.</line>
        <line lrx="2043" lry="1268" ulx="298" uly="1166">Aber dieſe gluͤcklichen Bemuͤhungen der Natur</line>
        <line lrx="2084" lry="1386" ulx="300" uly="1270">ſind ſelten, und es wuͤrde ungereimt ſeyn, ſie</line>
        <line lrx="2045" lry="1502" ulx="298" uly="1386">abzuwarten, und in der Hoffnung, daß die Na⸗</line>
        <line lrx="1836" lry="1609" ulx="299" uly="1518">tur ſich ſelbſt helfen muͤſſe, nichts zu thun.</line>
        <line lrx="2046" lry="1727" ulx="463" uly="1630">Oft entſtehet die Vauchwaſſerſucht (aſcites)</line>
        <line lrx="2042" lry="1853" ulx="301" uly="1735">von der weißen Waſſerſucht (leucophlegmatia);</line>
        <line lrx="2041" lry="1974" ulx="302" uly="1865">ſie iſt aber ſchwerer zu heben als dieſe, und ge⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="2096" ulx="303" uly="1986">hoͤrt daher mit Recht unter die hartnaͤckigen Krank⸗</line>
        <line lrx="2040" lry="2217" ulx="300" uly="2116">heiten. Ja wenn ſie ſchon geraume Jahre ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="2335" type="textblock" ulx="237" uly="2225">
        <line lrx="2091" lry="2335" ulx="237" uly="2225">dauert hat, und eingewurzelt iſt, wird ſie fuͤr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="2436" type="textblock" ulx="300" uly="2339">
        <line lrx="2048" lry="2436" ulx="300" uly="2339">ganz unheilbar geachtet, weil in dieſem Falle ge⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2071" lry="2558" type="textblock" ulx="294" uly="2461">
        <line lrx="2071" lry="2558" ulx="294" uly="2461">meiniglich die Eingeweide des Unterleibes ſehr</line>
      </zone>
      <zone lrx="2115" lry="3738" type="textblock" ulx="299" uly="2575">
        <line lrx="2044" lry="2681" ulx="306" uly="2575">verderbt und fehlerhaft ſind. Man bringt wohl</line>
        <line lrx="2042" lry="2792" ulx="300" uly="2701">zuweilen das Waſſer theils durch das Abzapfen,</line>
        <line lrx="2053" lry="2916" ulx="302" uly="2807">theils durch Purgiermittel weg, aber die Kran⸗</line>
        <line lrx="2050" lry="3036" ulx="303" uly="2933">ken befinden ſich deshalben nicht im geringſten</line>
        <line lrx="2055" lry="3146" ulx="299" uly="3040">beſſer, ſondern verfallen entweder in eine Abzeh⸗</line>
        <line lrx="2115" lry="3267" ulx="304" uly="3158">rung, obder ſie bekommen die Waſſerſucht vdom</line>
        <line lrx="2047" lry="3392" ulx="306" uly="3274">neuen wieber, und beyde Krankheiten ſtuͤrzen ſie</line>
        <line lrx="2047" lry="3500" ulx="311" uly="3396">nach kurzer Zeit ins Grab. Bey dieſer Krank⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="3649" ulx="312" uly="3521">heit ſind die Gelbſucht, das Abnehmen des Koͤr⸗</line>
        <line lrx="2045" lry="3738" ulx="1132" uly="3652">N ₰ pers,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="320" type="page" xml:id="s_Jd26-3_320">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_320.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2318" lry="692" type="textblock" ulx="547" uly="365">
        <line lrx="1743" lry="508" ulx="561" uly="365">312 Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2318" lry="692" ulx="547" uly="561">pers, das Rothlaufsfieber (febris eryſipelacea),</line>
      </zone>
      <zone lrx="2356" lry="815" type="textblock" ulx="578" uly="694">
        <line lrx="2356" lry="815" ulx="578" uly="694">ein dunkelrother Urin, das Blutſpeyen, der hef⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="918" type="textblock" ulx="573" uly="815">
        <line lrx="2313" lry="918" ulx="573" uly="815">tige Fluß der goldnen Ader u. ſ. f. bedenkliche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2364" lry="1177" type="textblock" ulx="573" uly="937">
        <line lrx="2364" lry="1034" ulx="573" uly="937">Zufaͤlle. Wenn die Kranken einen oͤftern und</line>
        <line lrx="2353" lry="1177" ulx="573" uly="1033">trocknen Huſten haben, ſo iſt zu beſorgen, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="1406" type="textblock" ulx="572" uly="1161">
        <line lrx="2306" lry="1292" ulx="573" uly="1161">die Leber nicht geſund, oder eine Bruſtwaſſer⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="1406" ulx="572" uly="1297">ſucht mit zugegen ſey. Finden ſich endlich Froſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2350" lry="1647" type="textblock" ulx="566" uly="1406">
        <line lrx="2350" lry="1507" ulx="570" uly="1406">und Erſtarren, welche zu unbeſtimmten Zeiten</line>
        <line lrx="2311" lry="1647" ulx="566" uly="1525">wiederkommen, ein, ſo iſt es ziemlich gewiß, daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2299" lry="2126" type="textblock" ulx="558" uly="1637">
        <line lrx="2291" lry="1766" ulx="565" uly="1637">ſich in den innern Theilen Eiter angeſammlet habe.</line>
        <line lrx="2299" lry="1879" ulx="561" uly="1759">Bey dem erſten Anfange der Krankheit iſt das</line>
        <line lrx="2297" lry="1982" ulx="558" uly="1877">Brechen und der Durchfall dienlich, nachher aber</line>
        <line lrx="2294" lry="2126" ulx="558" uly="1994">nicht. Der haͤufige Abgang vom Urin iſt zu al⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2309" lry="2227" type="textblock" ulx="536" uly="2110">
        <line lrx="2309" lry="2227" ulx="536" uly="2110">len Zeiten vorzuͤglich gut, die Schweiße aber ſel⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="2475" type="textblock" ulx="552" uly="2222">
        <line lrx="2283" lry="2363" ulx="555" uly="2222">ten von einigem Nutzen. Jedoch ſchaffen alle dieſe</line>
        <line lrx="2280" lry="2475" ulx="552" uly="2359">Ausleerungen, wie ſchon mehrmals gedacht wor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2298" lry="2590" type="textblock" ulx="544" uly="2475">
        <line lrx="2298" lry="2590" ulx="544" uly="2475">den, nicht den geringſten Vortheil, wenn verdor⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2286" lry="2945" type="textblock" ulx="485" uly="2596">
        <line lrx="2286" lry="2721" ulx="485" uly="2596">bene Eingeweide die Urſache dieſer Krankheit ſind.</line>
        <line lrx="2277" lry="2818" ulx="507" uly="2706">Ze mehr das Waſſer, wenn es abgezapft</line>
        <line lrx="2278" lry="2945" ulx="547" uly="2815">worden, dem Urin gleich koͤmmt, deſto groͤßer iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2596" lry="3139" type="textblock" ulx="544" uly="2957">
        <line lrx="2502" lry="3110" ulx="544" uly="2957">die Hoffnung zur Geneſung; iſt es aber hell und 8</line>
        <line lrx="2596" lry="3139" ulx="2323" uly="3056">u dken</line>
      </zone>
      <zone lrx="2266" lry="3537" type="textblock" ulx="534" uly="3059">
        <line lrx="2266" lry="3194" ulx="540" uly="3059">weißlich, von einem uͤblen Geruch, blutig/ eite⸗</line>
        <line lrx="2266" lry="3306" ulx="539" uly="3190">rig und hefig, ſo kann man ſich nichts Gutes</line>
        <line lrx="2265" lry="3431" ulx="536" uly="3290">verſprechen. Bleibet die Engbruͤſtigkeit und der</line>
        <line lrx="2264" lry="3537" ulx="534" uly="3398">kurze Othem auch alsdenn noch zurück, wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2262" lry="3730" type="textblock" ulx="531" uly="3535">
        <line lrx="2262" lry="3692" ulx="531" uly="3535">der Bauch ausgeleert und wieder eben iſt, ſo</line>
        <line lrx="2248" lry="3730" ulx="2096" uly="3665">kann</line>
      </zone>
      <zone lrx="2463" lry="503" type="textblock" ulx="2439" uly="453">
        <line lrx="2463" lry="503" ulx="2439" uly="453">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="670" type="textblock" ulx="2467" uly="601">
        <line lrx="2610" lry="670" ulx="2467" uly="601">ſoln mn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="794" type="textblock" ulx="2490" uly="724">
        <line lrx="2610" lry="794" ulx="2490" uly="724">der Beu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="913" type="textblock" ulx="2486" uly="843">
        <line lrx="2610" lry="913" ulx="2486" uly="843">ie Bar</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1281" type="textblock" ulx="2426" uly="941">
        <line lrx="2610" lry="1031" ulx="2448" uly="941">iatund</line>
        <line lrx="2600" lry="1150" ulx="2436" uly="1072">(r der</line>
        <line lrx="2595" lry="1281" ulx="2426" uly="1201">gehen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1405" type="textblock" ulx="2490" uly="1317">
        <line lrx="2610" lry="1405" ulx="2490" uly="1317">die Pe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2604" lry="1518" type="textblock" ulx="2420" uly="1437">
        <line lrx="2604" lry="1518" ulx="2420" uly="1437">Ic Ar</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1640" type="textblock" ulx="2467" uly="1552">
        <line lrx="2610" lry="1640" ulx="2467" uly="1552">Ne Nnci.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1932" type="textblock" ulx="2469" uly="1739">
        <line lrx="2594" lry="1824" ulx="2517" uly="1739">Gi</line>
        <line lrx="2610" lry="1932" ulx="2469" uly="1850">Nalte en</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2065" type="textblock" ulx="2407" uly="1968">
        <line lrx="2610" lry="2065" ulx="2407" uly="1968">he g</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2896" type="textblock" ulx="2452" uly="2094">
        <line lrx="2610" lry="2182" ulx="2469" uly="2094">Nchnſe, n</line>
        <line lrx="2610" lry="2310" ulx="2467" uly="2208">ſlſe gie</line>
        <line lrx="2585" lry="2531" ulx="2453" uly="2335">1 i</line>
        <line lrx="2566" lry="2529" ulx="2452" uly="2439">he</line>
        <line lrx="2610" lry="2655" ulx="2456" uly="2474">c ai 1</line>
        <line lrx="2608" lry="2776" ulx="2468" uly="2685">ffbunend</line>
        <line lrx="2603" lry="2896" ulx="2458" uly="2796">die Keant</line>
      </zone>
      <zone lrx="2600" lry="3039" type="textblock" ulx="2446" uly="2924">
        <line lrx="2600" lry="3039" ulx="2446" uly="2924">iur geſen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2587" lry="3499" type="textblock" ulx="2447" uly="3281">
        <line lrx="2587" lry="3499" ulx="2447" uly="3281">Wi 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2589" lry="3634" type="textblock" ulx="2466" uly="3507">
        <line lrx="2589" lry="3634" ulx="2466" uly="3507">h⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="321" type="page" xml:id="s_Jd26-3_321">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_321.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="147" lry="909" type="textblock" ulx="0" uly="551">
        <line lrx="140" lry="674" ulx="0" uly="551">l</line>
        <line lrx="147" lry="790" ulx="0" uly="711">1 der hei⸗</line>
        <line lrx="134" lry="909" ulx="3" uly="831">erflch</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="1882" type="textblock" ulx="0" uly="1542">
        <line lrx="167" lry="1641" ulx="0" uly="1542">ßs N⸗</line>
        <line lrx="163" lry="1762" ulx="0" uly="1667">umihch.</line>
        <line lrx="176" lry="1882" ulx="0" uly="1783">et</line>
      </zone>
      <zone lrx="178" lry="1998" type="textblock" ulx="0" uly="1903">
        <line lrx="178" lry="1998" ulx="0" uly="1903">d mhe</line>
      </zone>
      <zone lrx="176" lry="2120" type="textblock" ulx="0" uly="2018">
        <line lrx="176" lry="2120" ulx="0" uly="2018">lin fu</line>
      </zone>
      <zone lrx="2043" lry="484" type="textblock" ulx="495" uly="341">
        <line lrx="2043" lry="484" ulx="495" uly="341">Von den innerlichen Krantheiten. 313</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="1260" type="textblock" ulx="295" uly="558">
        <line lrx="2046" lry="656" ulx="299" uly="558">kann man wahrſcheinlich ſchließen, daß auch in</line>
        <line lrx="2047" lry="782" ulx="295" uly="676">der Bruſthoͤhle ſich Waſſer geſammlet habe. Iſt</line>
        <line lrx="2047" lry="899" ulx="299" uly="785">die Bauchwaſſerſucht mit der Schwangerſchaft</line>
        <line lrx="2046" lry="1017" ulx="298" uly="903">verbunden, ſo wird die erſtere zuweilen, indem</line>
        <line lrx="2045" lry="1136" ulx="299" uly="1020">vor der Niederkunft die gewoͤhnlichen Waſſer fort⸗</line>
        <line lrx="2047" lry="1260" ulx="303" uly="1154">gehen, zugleich dadurch mit geheilet; wenn aber</line>
      </zone>
      <zone lrx="2102" lry="1374" type="textblock" ulx="261" uly="1255">
        <line lrx="2102" lry="1374" ulx="261" uly="1255">die Waſſerſucht bleibt, und der Unterleib ſich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2047" lry="1608" type="textblock" ulx="306" uly="1373">
        <line lrx="2047" lry="1494" ulx="306" uly="1373">nach der Geburt nur ſehr wenig ſetzt, ſo ſind</line>
        <line lrx="1688" lry="1608" ulx="308" uly="1488">die Umſtaͤnde der Patientin gefaͤhrlich.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2136" lry="3625" type="textblock" ulx="311" uly="1684">
        <line lrx="2053" lry="1788" ulx="466" uly="1684">Es iſt den Aerzten gar wohl bekannt, daß</line>
        <line lrx="2051" lry="1904" ulx="311" uly="1813">Kranke an der Waſſerſucht zehn und mehrere</line>
        <line lrx="2051" lry="2031" ulx="311" uly="1923">Jahre zubringen koͤnnen. So wird einer Frau</line>
        <line lrx="2053" lry="2147" ulx="313" uly="2054">gedacht, welche eine Waſſerſucht des Darmfells</line>
        <line lrx="2049" lry="2267" ulx="313" uly="2171">vierzig Jahre lang gehabt hat. Ich habe ein</line>
        <line lrx="2056" lry="2392" ulx="313" uly="2285">vornehmes Frauenzimmer gekannt, die dreyßig</line>
        <line lrx="2056" lry="2502" ulx="316" uly="2407">Jahr mit der Waſſerſucht des einen Eyerſtocks</line>
        <line lrx="2059" lry="2616" ulx="317" uly="2521">behaftet war, da denn ihr Bauch zu einer ſo</line>
        <line lrx="2070" lry="2734" ulx="333" uly="2622">erſtaunenden Groͤße anwuchs, daß man, wenn</line>
        <line lrx="2068" lry="2853" ulx="324" uly="2735">die Kranke, welche uͤbrigens mager und klein</line>
        <line lrx="2067" lry="2973" ulx="319" uly="2879">von Perſon war, im Bekte lag, faſt nichts als</line>
        <line lrx="2067" lry="3088" ulx="324" uly="2998">ihren dicken Bauch von ihr ſahe. Man ſinder</line>
        <line lrx="2121" lry="3208" ulx="324" uly="3094">endlich noch einer ſolchen Geſchichte erwaͤhnt, da</line>
        <line lrx="2136" lry="3343" ulx="327" uly="3219">eine gewiſſe Jungfer funfzig Jahr daran zuge⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="3515" ulx="329" uly="3348">bracht, und erſt im acht und aehthisſten Jahre</line>
        <line lrx="760" lry="3625" ulx="335" uly="3461">geſtorben iſt.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="322" type="page" xml:id="s_Jd26-3_322">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_322.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1720" lry="532" type="textblock" ulx="595" uly="377">
        <line lrx="1720" lry="532" ulx="595" uly="377">314 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1611" type="textblock" ulx="579" uly="490">
        <line lrx="2328" lry="678" ulx="703" uly="490">Man ſindet unzaͤhlige Beohachtungen von</line>
        <line lrx="2329" lry="787" ulx="593" uly="698">dem aufgezeichnet, was man bey Unterſuchung</line>
        <line lrx="2324" lry="913" ulx="590" uly="816">der an beyderley Arten der Waſſerſucht verſtor⸗</line>
        <line lrx="2322" lry="1017" ulx="592" uly="935">benen Perſonen gefunden hat. Es wird aber</line>
        <line lrx="2320" lry="1138" ulx="589" uly="1052">noͤthig ſeyn, die weitlaͤuftigen Bemerkungen der</line>
        <line lrx="2322" lry="1257" ulx="585" uly="1140">Schriftſet eller ins Kurze zu ziehen, und das was</line>
        <line lrx="2314" lry="1375" ulx="583" uly="1263">mir ſelbſt Merkwuͤrdiges davon unter die Haͤnde</line>
        <line lrx="2311" lry="1495" ulx="579" uly="1380">gekommen iſt, mit wenigem zu erzaͤhlen. Man</line>
        <line lrx="2306" lry="1611" ulx="580" uly="1510">erblicket demnach bey ſolchen Perſonen auſſer den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2331" lry="1732" type="textblock" ulx="578" uly="1642">
        <line lrx="2331" lry="1732" ulx="578" uly="1642">verſchiedenen oben angemerkten Zeuchtigkeiten,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2310" lry="2447" type="textblock" ulx="560" uly="1761">
        <line lrx="2305" lry="1856" ulx="576" uly="1761">welche bald keinen bald aber einen haͤßlichen Ge⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="1986" ulx="577" uly="1875">ruch haben, auch wie gedacht, Waſſerblaſen von</line>
        <line lrx="2310" lry="2110" ulx="560" uly="1998">verſchiedener Groͤße, und dieſes ſowohl bey der</line>
        <line lrx="2291" lry="2213" ulx="569" uly="2102">eigentlichen und wahren als auch bey der Sack⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="2332" ulx="566" uly="2210">waſſerſucht. Bey den mehreſten Tooͤten entdecket</line>
        <line lrx="2280" lry="2447" ulx="566" uly="2351">man Fehler an der Leber. Dieſelbe iſt naͤmlich</line>
      </zone>
      <zone lrx="2344" lry="2573" type="textblock" ulx="563" uly="2463">
        <line lrx="2344" lry="2573" ulx="563" uly="2463">bald von einer ungeheuren Groͤße, bald ſo ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="2810" type="textblock" ulx="559" uly="2589">
        <line lrx="2285" lry="2686" ulx="560" uly="2589">trocknet, daß ſie kaum einer Fauſt dicke und groß</line>
        <line lrx="2281" lry="2810" ulx="559" uly="2710">iſt, uͤberdem ſiehet ſie bleich, blauliche, ſafran⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2318" lry="2930" type="textblock" ulx="555" uly="2807">
        <line lrx="2318" lry="2930" ulx="555" uly="2807">gelo, gruͤnlicht, bleyfarben oder ſchwarz aus.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="3725" type="textblock" ulx="525" uly="2945">
        <line lrx="2278" lry="3042" ulx="551" uly="2945">Die Oberflaͤche derſelben iſt mit Koͤrngen, Kne⸗</line>
        <line lrx="2278" lry="3170" ulx="555" uly="3062">ben oder Blaͤsgen uͤberzogen, und man bemerket</line>
        <line lrx="2274" lry="3269" ulx="549" uly="3179">darinnen lymphatiſche Gefaͤße, die man mit bloſ⸗</line>
        <line lrx="2275" lry="3412" ulx="547" uly="3299">ſen Augen ſehen kann. Die Subſtanz der Leber</line>
        <line lrx="2272" lry="3505" ulx="543" uly="3415">ſelbſt iſt verhaͤrtet, oder calloͤs und zuweilen ſo</line>
        <line lrx="2269" lry="3632" ulx="525" uly="3510">hart, daß ſie gleich ſam hoͤlzern oder ſteinern zu</line>
        <line lrx="2223" lry="3725" ulx="2135" uly="3653">ſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1538" type="textblock" ulx="2435" uly="605">
        <line lrx="2606" lry="718" ulx="2450" uly="605">r ſnlt ſcei</line>
        <line lrx="2610" lry="819" ulx="2435" uly="660">7 ottig</line>
        <line lrx="2609" lry="936" ulx="2471" uly="851">n Gpe</line>
        <line lrx="2610" lry="1055" ulx="2467" uly="972">n ſteinh</line>
        <line lrx="2610" lry="1177" ulx="2463" uly="1090">igamen</line>
        <line lrx="2610" lry="1304" ulx="2464" uly="1218">Reweſene</line>
        <line lrx="2610" lry="1418" ulx="2474" uly="1335">nnol mfe</line>
        <line lrx="2610" lry="1538" ulx="2461" uly="1448">G aße</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1653" type="textblock" ulx="2398" uly="1566">
        <line lrx="2610" lry="1653" ulx="2398" uly="1566">(Een ein</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1785" type="textblock" ulx="2447" uly="1687">
        <line lrx="2609" lry="1785" ulx="2447" uly="1687">Vſt ane</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3112" type="textblock" ulx="2439" uly="2412">
        <line lrx="2607" lry="2516" ulx="2485" uly="2412">Glſnt</line>
        <line lrx="2610" lry="2621" ulx="2439" uly="2521">d iuffe</line>
        <line lrx="2591" lry="2865" ulx="2439" uly="2755">hoy Viſt</line>
        <line lrx="2591" lry="3112" ulx="2481" uly="2903">dn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2570" lry="3399" type="textblock" ulx="2451" uly="3133">
        <line lrx="2540" lry="3212" ulx="2496" uly="3133">ſſte</line>
        <line lrx="2570" lry="3399" ulx="2451" uly="3256">he er</line>
      </zone>
      <zone lrx="2518" lry="3566" type="textblock" ulx="2415" uly="3408">
        <line lrx="2518" lry="3566" ulx="2415" uly="3408">ni</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3722" type="textblock" ulx="2375" uly="3565">
        <line lrx="2610" lry="3722" ulx="2375" uly="3565"> f</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="323" type="page" xml:id="s_Jd26-3_323">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_323.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="176" lry="1620" type="textblock" ulx="0" uly="595">
        <line lrx="144" lry="666" ulx="0" uly="595">ngen bot</line>
        <line lrx="150" lry="783" ulx="0" uly="700">nrſuchung</line>
        <line lrx="153" lry="901" ulx="5" uly="822">in derſto⸗</line>
        <line lrx="158" lry="1008" ulx="0" uly="942">cben</line>
        <line lrx="162" lry="1143" ulx="0" uly="1006">nutn inn N</line>
        <line lrx="169" lry="1250" ulx="12" uly="1178">1nd s</line>
        <line lrx="173" lry="1381" ulx="3" uly="1295">ne Nehird</line>
        <line lrx="176" lry="1512" ulx="0" uly="1416">ihen Nn</line>
        <line lrx="175" lry="1620" ulx="0" uly="1538">n aſe den</line>
      </zone>
      <zone lrx="217" lry="3459" type="textblock" ulx="0" uly="3031">
        <line lrx="214" lry="3195" ulx="33" uly="3031">e õ</line>
        <line lrx="177" lry="3336" ulx="19" uly="3218">en mi</line>
        <line lrx="217" lry="3459" ulx="0" uly="3328">gni N 8</line>
      </zone>
      <zone lrx="222" lry="3672" type="textblock" ulx="0" uly="3434">
        <line lrx="222" lry="3672" ulx="0" uly="3434">4 Pie</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="3757" type="textblock" ulx="189" uly="3683">
        <line lrx="204" lry="3757" ulx="189" uly="3683">.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2009" lry="502" type="textblock" ulx="469" uly="379">
        <line lrx="2009" lry="502" ulx="469" uly="379">Von den innerlichen Krantheiten. 315</line>
      </zone>
      <zone lrx="2102" lry="1751" type="textblock" ulx="271" uly="572">
        <line lrx="2014" lry="683" ulx="271" uly="572">ſeyn ſcheinet, andremal iſt ſie voller eiteriger und</line>
        <line lrx="2018" lry="813" ulx="273" uly="689">gypsartiger Knoten, Eitergeſchwuͤre, Waſſerbla⸗</line>
        <line lrx="2018" lry="922" ulx="278" uly="826">ſen, Speckg ſchwülſte u. d. g. Man will ſo gar</line>
        <line lrx="2065" lry="1045" ulx="282" uly="931">ein ſteinhartes Gewaͤchs, das an das obere Band</line>
        <line lrx="2026" lry="1162" ulx="279" uly="1066">(ligamentum ſuſpenſorium) der Leber angewachſen</line>
        <line lrx="2032" lry="1292" ulx="286" uly="1190">geweſen, gefunden haben. Die Gallenblaſe iſt manch⸗</line>
        <line lrx="2027" lry="1420" ulx="293" uly="1286">mal erſtaunend ausgedehnet, und enthaͤlt ſiaben</line>
        <line lrx="2102" lry="1520" ulx="293" uly="1429">bis acht Pfund Galle, zuweilen hat ſich in der⸗</line>
        <line lrx="2033" lry="1643" ulx="299" uly="1537">ſelben ein duͤnnes, weißlichtes und ungeſalzenes</line>
        <line lrx="2035" lry="1751" ulx="297" uly="1654">Waſſer angehaͤuft. Ueberdem ſind in der Gal⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2035" lry="1875" type="textblock" ulx="252" uly="1784">
        <line lrx="2035" lry="1875" ulx="252" uly="1784">lenblaſe gar oft Eitergeſchwuͤlſte, widernatuͤrliche</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="2474" type="textblock" ulx="307" uly="1902">
        <line lrx="2035" lry="1999" ulx="310" uly="1902">Gewaͤchſe, Waſſerblaſen, unaͤchte Steine u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2039" lry="2117" ulx="307" uly="2019">befindlich; Sie iſt auch platt gedruͤckt, verſchrum⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="2235" ulx="307" uly="2139">pelt und zuweilen ganz leer. Die Milz findet</line>
        <line lrx="2026" lry="2349" ulx="312" uly="2255">man von erſtaunender Groͤße, derhaͤrte“, mit ei</line>
        <line lrx="2045" lry="2474" ulx="315" uly="2374">ner calloͤſen Haut uͤberzogen, oder faſt ſteinharkte,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2090" lry="2582" type="textblock" ulx="262" uly="2493">
        <line lrx="2090" lry="2582" ulx="262" uly="2493">Uund aͤußerlich ganz rauh und voll kleiner eiteri⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2078" lry="3696" type="textblock" ulx="324" uly="2602">
        <line lrx="2062" lry="2711" ulx="324" uly="2602">ger und gypsartiger Knoten. Das Netz ſtrotzet</line>
        <line lrx="2064" lry="2833" ulx="328" uly="2715">von Waſſer und Waſſerblaſen, iſt wibernatuͤrlich</line>
        <line lrx="2067" lry="2943" ulx="334" uly="2848">dick, groß und ſchwer, ſo daß es zuweilen acht</line>
        <line lrx="2062" lry="3066" ulx="330" uly="2966">bis zehn Pfund wiegt, voller Speckgeſchwuͤllſte,</line>
        <line lrx="2075" lry="3178" ulx="334" uly="3081">voller eiteriger Flecke, verſchrumpelt, zuſammen⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="3301" ulx="339" uly="3207">gezogen ober ganz verfault. Eben dieſe Maͤngel</line>
        <line lrx="2078" lry="3418" ulx="343" uly="3312">bemerkt man auch an dem Darmfelle, welches</line>
        <line lrx="2076" lry="3568" ulx="341" uly="3438">bisweilen ſogar von der zu großen Ausſpannung</line>
        <line lrx="1175" lry="3696" ulx="342" uly="3554">zerriſſen gefunden wird.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="3784" type="textblock" ulx="1873" uly="3684">
        <line lrx="2081" lry="3784" ulx="1873" uly="3684">Außer</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="324" type="page" xml:id="s_Jd26-3_324">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_324.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1739" lry="473" type="textblock" ulx="1220" uly="329">
        <line lrx="1739" lry="473" ulx="1220" uly="329">Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2337" lry="671" type="textblock" ulx="762" uly="568">
        <line lrx="2337" lry="671" ulx="762" uly="568">Außer dieſen Maͤngeln erblicket man noch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2335" lry="1494" type="textblock" ulx="561" uly="680">
        <line lrx="2335" lry="781" ulx="561" uly="680">den Magen von Blaͤhungen uͤbermaͤßig aufgetrie⸗</line>
        <line lrx="2333" lry="896" ulx="593" uly="801">ben, bey manchen iſt er voller Waſſer und einer</line>
        <line lrx="2330" lry="1023" ulx="582" uly="910">ſtinkenden Feuchtigkeit, es ſind faule und bran⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="1143" ulx="591" uly="1034">dige Flecken daran, er iſt geborſten, ſeine Seiten⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="1267" ulx="586" uly="1144">waͤnde ſind ſcirrhoͤs und faſt einen Daumen dicke</line>
        <line lrx="2320" lry="1379" ulx="586" uly="1265">u. ſ. f. Die Gedaͤrme ſind bis zum Zerplatzen</line>
        <line lrx="2315" lry="1494" ulx="586" uly="1380">aufgeblaͤhet, beſonders aber bemerket man dieſes</line>
      </zone>
      <zone lrx="2361" lry="1614" type="textblock" ulx="581" uly="1514">
        <line lrx="2361" lry="1614" ulx="581" uly="1514">an dem Grimmdarm, der bisweilen ſo dick wie</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="1962" type="textblock" ulx="572" uly="1637">
        <line lrx="2305" lry="1737" ulx="579" uly="1637">ein Schenkel iſt; uͤbrigens ſind die Gedaͤrme ent⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="1858" ulx="575" uly="1755">zuͤndet, von Geſchwuͤren angefreſſen, angefault</line>
        <line lrx="2302" lry="1962" ulx="572" uly="1874">und zerriſſen. Die duͤnnen Gedaͤrme ſind zuwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="2097" type="textblock" ulx="573" uly="1994">
        <line lrx="2329" lry="2097" ulx="573" uly="1994">len mit einander wie in einen Knaul oder Klum⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2295" lry="2449" type="textblock" ulx="562" uly="2086">
        <line lrx="2295" lry="2218" ulx="562" uly="2086">pen verwachſen. Die große Druͤſe unter dem</line>
        <line lrx="2289" lry="2325" ulx="563" uly="2222">Magen iſt widernatuͤrlich groß, verſtopft, von</line>
        <line lrx="2284" lry="2449" ulx="564" uly="2345">freſſenden Geſchwuͤren angegangen, oder zerſließt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2341" lry="2672" type="textblock" ulx="561" uly="2459">
        <line lrx="2341" lry="2570" ulx="562" uly="2459">faſt fuͤr Faͤulniß. Das Gekroͤſe iſt von ſcirrhoͤ⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2672" ulx="561" uly="2574">ſen Verhaͤrtungen ungewoͤhnlich dick, voller Ver⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2279" lry="3038" type="textblock" ulx="551" uly="2700">
        <line lrx="2279" lry="2793" ulx="552" uly="2700">ſtopfungen, an manchen Orten knorpelartig, ent⸗</line>
        <line lrx="2274" lry="2916" ulx="553" uly="2816">zuͤndet, hin und wieder mit Knoten beſetzt und</line>
        <line lrx="2271" lry="3038" ulx="551" uly="2916">in Brand uͤbergegangen. Das Darmfell erblickt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2321" lry="3154" type="textblock" ulx="546" uly="3003">
        <line lrx="2321" lry="3154" ulx="546" uly="3003">man faſt verknorpelt, und von erſtaunender Dicke,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2264" lry="3512" type="textblock" ulx="531" uly="3165">
        <line lrx="2255" lry="3259" ulx="541" uly="3165">voller Knoten, entzuͤndet und vom Brande be⸗</line>
        <line lrx="2264" lry="3401" ulx="531" uly="3268">fallen. Man hat auch gefunden, daß dieſe Haut</line>
        <line lrx="2258" lry="3512" ulx="536" uly="3398">den Unterleib in zwo Hoͤhlungen abgetheilet und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2260" lry="3713" type="textblock" ulx="530" uly="3518">
        <line lrx="2260" lry="3613" ulx="530" uly="3518">gleichſam eine Scheidewand gemachet hat, und</line>
        <line lrx="2259" lry="3713" ulx="2142" uly="3633">daß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="520" type="textblock" ulx="2548" uly="433">
        <line lrx="2610" lry="520" ulx="2548" uly="433">VH</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="712" type="textblock" ulx="2441" uly="631">
        <line lrx="2610" lry="712" ulx="2441" uly="631">ef nur i</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="949" type="textblock" ulx="2434" uly="752">
        <line lrx="2610" lry="854" ulx="2434" uly="752">hiſergt</line>
        <line lrx="2610" lry="949" ulx="2452" uly="869">ſlisweil</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2271" type="textblock" ulx="2427" uly="988">
        <line lrx="2610" lry="1074" ulx="2449" uly="988">ſcaustt⸗</line>
        <line lrx="2596" lry="1190" ulx="2449" uly="1108">hurch ab</line>
        <line lrx="2610" lry="1312" ulx="2451" uly="1224">cder )</line>
        <line lrx="2610" lry="1416" ulx="2458" uly="1337">Meren he</line>
        <line lrx="2610" lry="1549" ulx="2441" uly="1454">NWuſer,</line>
        <line lrx="2610" lry="1666" ulx="2440" uly="1578">tet,</line>
        <line lrx="2608" lry="1779" ulx="2450" uly="1695">Wl mncie</line>
        <line lrx="2610" lry="1904" ulx="2456" uly="1808">Szinn n</line>
        <line lrx="2610" lry="2031" ulx="2447" uly="1932">ln g iis</line>
        <line lrx="2609" lry="2156" ulx="2434" uly="2040">Filitrie</line>
        <line lrx="2610" lry="2271" ulx="2427" uly="2156">cinutti</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2391" type="textblock" ulx="2391" uly="2283">
        <line lrx="2610" lry="2391" ulx="2391" uly="2283">ſunet 9</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="3338" type="textblock" ulx="2415" uly="2407">
        <line lrx="2598" lry="2503" ulx="2419" uly="2407">iſfriren</line>
        <line lrx="2610" lry="2626" ulx="2419" uly="2510">fmn</line>
        <line lrx="2610" lry="2745" ulx="2499" uly="2669">von eir</line>
        <line lrx="2605" lry="2877" ulx="2415" uly="2754">iter ſtig</line>
        <line lrx="2610" lry="2998" ulx="2415" uly="2863">l wan ſ</line>
        <line lrx="2610" lry="3102" ulx="2449" uly="3015">nn Andte</line>
        <line lrx="2610" lry="3236" ulx="2424" uly="3106">Lugſtult;</line>
        <line lrx="2580" lry="3338" ulx="2418" uly="3225">ug en</line>
      </zone>
      <zone lrx="2447" lry="3160" type="textblock" ulx="2413" uly="2978">
        <line lrx="2424" lry="3160" ulx="2413" uly="2978">—</line>
        <line lrx="2436" lry="3050" ulx="2419" uly="3003">=</line>
        <line lrx="2447" lry="3055" ulx="2438" uly="2993">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3728" type="textblock" ulx="2468" uly="3597">
        <line lrx="2552" lry="3649" ulx="2468" uly="3597">N</line>
        <line lrx="2608" lry="3728" ulx="2551" uly="3655">ſiel⸗</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="325" type="page" xml:id="s_Jd26-3_325">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_325.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="234" lry="651" type="textblock" ulx="0" uly="572">
        <line lrx="234" lry="651" ulx="0" uly="572">1 nar  ⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="1379" type="textblock" ulx="0" uly="692">
        <line lrx="180" lry="773" ulx="0" uly="692">ig affgetei⸗</line>
        <line lrx="183" lry="877" ulx="0" uly="810">end einen</line>
        <line lrx="185" lry="997" ulx="0" uly="930">l m kranm</line>
        <line lrx="185" lry="1130" ulx="0" uly="1049">1 ſin dten⸗</line>
        <line lrx="187" lry="1246" ulx="0" uly="1166">n Dam dt</line>
        <line lrx="192" lry="1379" ulx="0" uly="1290">eun Nenek</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="1485" type="textblock" ulx="1" uly="1404">
        <line lrx="201" lry="1485" ulx="1" uly="1404">Uir non beſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="197" lry="1977" type="textblock" ulx="0" uly="1520">
        <line lrx="192" lry="1606" ulx="0" uly="1520">in ſ</line>
        <line lrx="185" lry="1730" ulx="4" uly="1648">Gehirne tlt</line>
        <line lrx="195" lry="1856" ulx="0" uly="1761">a Gbrun</line>
        <line lrx="197" lry="1977" ulx="0" uly="1895">n n pen</line>
      </zone>
      <zone lrx="210" lry="2194" type="textblock" ulx="0" uly="2000">
        <line lrx="210" lry="2194" ulx="0" uly="2000">nei⸗ 1n J</line>
      </zone>
      <zone lrx="2019" lry="563" type="textblock" ulx="469" uly="388">
        <line lrx="2019" lry="563" ulx="469" uly="388">Von den innerlichen Krankheiten. 317</line>
      </zone>
      <zone lrx="2064" lry="2710" type="textblock" ulx="180" uly="585">
        <line lrx="2024" lry="700" ulx="274" uly="585">daß nur in einer von beyden Abtheilungen die</line>
        <line lrx="2019" lry="841" ulx="275" uly="701">waͤſſerige Feuchtigkeit befindlich war. Der Nabel</line>
        <line lrx="2018" lry="958" ulx="276" uly="820">iſt bisweilen offen ‚ aus welcher Oeffnung Waſſer</line>
        <line lrx="2016" lry="1063" ulx="279" uly="951">heraustroͤpfelt ‚auch der Urin geht zuweilen da⸗</line>
        <line lrx="2014" lry="1177" ulx="282" uly="1054">durch ab, der durch die noch offne Nabelblut⸗</line>
        <line lrx="2013" lry="1289" ulx="283" uly="1195">ader *) hieher geleitet wird. Man erblicket die</line>
        <line lrx="2064" lry="1410" ulx="284" uly="1291">Nieren verdorret, bloß ‚ihrer Fetthaut beraubt,</line>
        <line lrx="2016" lry="1526" ulx="280" uly="1419">mit Waſſerblaſen beſetzt, verhaͤrtet, voller Geſchwuͤre</line>
        <line lrx="2013" lry="1651" ulx="280" uly="1531">und Steine, von verſchloſſenem hefigen Urin uͤber⸗</line>
        <line lrx="2012" lry="1766" ulx="287" uly="1653">maͤßig erweitert, und bisweilen geborſten. Die</line>
        <line lrx="2012" lry="1887" ulx="288" uly="1767">Harngaͤnge und die Blaſe ſehen eben alſo aus</line>
        <line lrx="2018" lry="2003" ulx="288" uly="1883">und es ergießet ſich der Urin durch die darinnen</line>
        <line lrx="2015" lry="2123" ulx="286" uly="2013">beſindlichen Riſſe in die Hoͤle des Bauchs. Die</line>
        <line lrx="2014" lry="2246" ulx="180" uly="2117">Goebaͤrmutter iſt bald außerordentlich groß, bald</line>
        <line lrx="2013" lry="2358" ulx="286" uly="2247">verſchrumpelt, voller Steine und Waſſerblaſen,</line>
        <line lrx="2019" lry="2472" ulx="284" uly="2368">von Geſchwuͤren verunſtaltet u. ſ. f. Die Eyer⸗</line>
        <line lrx="2024" lry="2592" ulx="288" uly="2483">ſtoͤcke ſind widernatuͤrlich vergroͤßert, und von</line>
        <line lrx="2022" lry="2710" ulx="291" uly="2606">Waſſer, von einer ſchleimigen Feuchtigkeit, oder</line>
      </zone>
      <zone lrx="2025" lry="2822" type="textblock" ulx="125" uly="2716">
        <line lrx="2025" lry="2818" ulx="125" uly="2716"> von einer fettigen Materie aufgetrieben; zuwei⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2045" lry="3360" type="textblock" ulx="288" uly="2828">
        <line lrx="2045" lry="2944" ulx="292" uly="2828">len hat man ſie bis hundert Pfund ſchwer ge⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="3047" ulx="292" uly="2947">funden. Andremale find ſie verhaͤrtet, vereitert</line>
        <line lrx="2026" lry="3198" ulx="288" uly="3066">und angefault; und eben dieſe Maͤngel entdecket</line>
        <line lrx="2028" lry="3360" ulx="296" uly="3181">man n auch an den Muttertrompeten. Bisweilen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2032" lry="3484" type="textblock" ulx="1781" uly="3304">
        <line lrx="2032" lry="3484" ulx="1781" uly="3304">wach</line>
      </zone>
      <zone lrx="1951" lry="3510" type="textblock" ulx="1627" uly="3482">
        <line lrx="1660" lry="3490" ulx="1627" uly="3482">—</line>
        <line lrx="1951" lry="3510" ulx="1902" uly="3498">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2030" lry="3825" type="textblock" ulx="369" uly="3515">
        <line lrx="2030" lry="3733" ulx="369" uly="3515">*) Oder viellei t durch die noch fne e hurnſnr</line>
        <line lrx="1163" lry="3825" ulx="420" uly="3671">(Urachus). A. d. heh.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="326" type="page" xml:id="s_Jd26-3_326">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_326.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1739" lry="490" type="textblock" ulx="590" uly="351">
        <line lrx="1739" lry="490" ulx="590" uly="351">3818 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2340" lry="3534" type="textblock" ulx="500" uly="565">
        <line lrx="2340" lry="684" ulx="557" uly="565">wachſen faſt alle Eingeweide des Unterleibes zu⸗</line>
        <line lrx="2334" lry="802" ulx="500" uly="690">ſammen, und fangen an in Faͤulniß uͤberzugehen;</line>
        <line lrx="2335" lry="919" ulx="611" uly="816">ſie ſind mit einer gallerigten Rinde uͤberzogen,</line>
        <line lrx="2333" lry="1137" ulx="605" uly="928">elehe nichts anders als ſo verwachſenes Eyter</line>
        <line lrx="2326" lry="1170" ulx="742" uly="1053">Ferner findet man ſchwammige und krebs⸗</line>
        <line lrx="2325" lry="1267" ulx="607" uly="1058">aere Gewaͤchſe, die aus der eber, dem Ma⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="1399" ulx="606" uly="1284">gen, den Gedaͤrmen, der Gebaͤrmutter und Eyer⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="1506" ulx="608" uly="1412">ſoͤcken u. ſ. f. herauswachſen, und Waſſerblaſen,</line>
        <line lrx="2321" lry="1625" ulx="607" uly="1500">die frey herumſchwimmen, oder an bemeldeten</line>
        <line lrx="2321" lry="1736" ulx="608" uly="1629">Theilen angewachſen ſind. Endlich entdecket man</line>
        <line lrx="2328" lry="1873" ulx="609" uly="1770">noch bisweilen bey Waſſerſuͤchtigen die wahre</line>
        <line lrx="2327" lry="1986" ulx="603" uly="1882">Quelle dieſer ſtockenden Feuchtigkeiten, welche ein</line>
        <line lrx="2328" lry="2094" ulx="586" uly="1997">aufgeſprungenes lymphatiſches Gefaͤß, oder zerriſſe⸗</line>
        <line lrx="2327" lry="2216" ulx="598" uly="2101">ne Milchgefaͤßte, oder auch der geborſtene Milchkanal</line>
        <line lrx="2327" lry="2328" ulx="605" uly="2235">(ductus pequetianus) iſt. Zuweilen ſind auch die</line>
        <line lrx="2324" lry="2448" ulx="603" uly="2358">Nieren, oder die Harngaͤnge, oder die Blaſe zerplatzet</line>
        <line lrx="2316" lry="2563" ulx="594" uly="2475">und die uͤbrigen innern Theile ohne allen Tadel.</line>
        <line lrx="2324" lry="2696" ulx="732" uly="2593">Ich muß nun aber auch noch kuͤrtzlich anzei⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="2813" ulx="601" uly="2697">gen, was bey der andern Gattung der Bauch⸗</line>
        <line lrx="2314" lry="2930" ulx="562" uly="2817">waſſerſucht, naͤmlich bey derjenigen die in einen</line>
        <line lrx="2315" lry="3055" ulx="600" uly="2932">Sack eingeſchloſſen iſt, gefunden wird. Der</line>
        <line lrx="2311" lry="3171" ulx="597" uly="3070">Sack, worinnen ſich die Feuchtigkeiten ſammlen,</line>
        <line lrx="2315" lry="3287" ulx="599" uly="3179">iſt von verſchiedener Groͤße, und oft ſo ungeheuer</line>
        <line lrx="2313" lry="3395" ulx="514" uly="3299">groß, daß die umliegenden Theile dadurch in den</line>
        <line lrx="2309" lry="3534" ulx="589" uly="3426">engſten Raum eingepreßt werden⸗ Daher denn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2314" lry="3725" type="textblock" ulx="548" uly="3524">
        <line lrx="2314" lry="3666" ulx="548" uly="3524">AUnerfahrne, wenn ſie dergleichen Perſonen nach</line>
        <line lrx="2313" lry="3725" ulx="2188" uly="3663">dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="527" type="textblock" ulx="2462" uly="406">
        <line lrx="2610" lry="527" ulx="2462" uly="406">S</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="677" type="textblock" ulx="2459" uly="558">
        <line lrx="2610" lry="677" ulx="2459" uly="558">in de</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1031" type="textblock" ulx="2392" uly="724">
        <line lrx="2601" lry="805" ulx="2487" uly="724">nuthen,</line>
        <line lrx="2609" lry="927" ulx="2392" uly="842"> bloß</line>
        <line lrx="2607" lry="1031" ulx="2449" uly="957">blicke</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1514" type="textblock" ulx="2482" uly="1076">
        <line lrx="2610" lry="1147" ulx="2482" uly="1076">die inn</line>
        <line lrx="2533" lry="1260" ulx="2485" uly="1194">die</line>
        <line lrx="2610" lry="1397" ulx="2493" uly="1311">Woſan⸗</line>
        <line lrx="2610" lry="1514" ulx="2497" uly="1427">ſulc/</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1636" type="textblock" ulx="2436" uly="1549">
        <line lrx="2610" lry="1636" ulx="2436" uly="1549">MNei</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1989" type="textblock" ulx="2460" uly="1657">
        <line lrx="2610" lry="1752" ulx="2465" uly="1657"> tes</line>
        <line lrx="2610" lry="1863" ulx="2460" uly="1777">len Pueke</line>
        <line lrx="2601" lry="1989" ulx="2483" uly="1906">en Tei</line>
      </zone>
      <zone lrx="2603" lry="2125" type="textblock" ulx="2417" uly="1922">
        <line lrx="2603" lry="2125" ulx="2417" uly="1922">5 ifſorne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2535" lry="2256" type="textblock" ulx="2456" uly="2117">
        <line lrx="2535" lry="2256" ulx="2456" uly="2117">ſie</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="327" type="page" xml:id="s_Jd26-3_327">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_327.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="147" lry="1282" type="textblock" ulx="0" uly="839">
        <line lrx="140" lry="925" ulx="0" uly="839">bepoten</line>
        <line lrx="147" lry="1039" ulx="0" uly="963">cas</line>
        <line lrx="146" lry="1164" ulx="0" uly="1083">1e ud</line>
        <line lrx="144" lry="1282" ulx="0" uly="1200">e danp</line>
      </zone>
      <zone lrx="211" lry="1398" type="textblock" ulx="0" uly="1319">
        <line lrx="211" lry="1398" ulx="0" uly="1319">Uta ud</line>
      </zone>
      <zone lrx="194" lry="2854" type="textblock" ulx="0" uly="1429">
        <line lrx="157" lry="1520" ulx="0" uly="1429">Viſctuin</line>
        <line lrx="155" lry="1632" ulx="4" uly="1558">n nelnn</line>
        <line lrx="156" lry="1752" ulx="9" uly="1680">Chece nn</line>
        <line lrx="170" lry="1890" ulx="9" uly="1788">anw</line>
        <line lrx="175" lry="1997" ulx="4" uly="1908">itm wihen</line>
        <line lrx="180" lry="2128" ulx="1" uly="2027">ii Mri⸗</line>
        <line lrx="185" lry="2251" ulx="0" uly="2143">nehtitn.</line>
        <line lrx="191" lry="2395" ulx="0" uly="2261">in Ruch d di</line>
        <line lrx="192" lry="2481" ulx="0" uly="2387">Beſetate</line>
        <line lrx="122" lry="2612" ulx="0" uly="2523">nn ln</line>
        <line lrx="194" lry="2740" ulx="0" uly="2632">6 rihe</line>
        <line lrx="193" lry="2854" ulx="0" uly="2736">n Ne N</line>
      </zone>
      <zone lrx="195" lry="2985" type="textblock" ulx="0" uly="2874">
        <line lrx="195" lry="2985" ulx="0" uly="2874">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="3580" type="textblock" ulx="0" uly="3002">
        <line lrx="123" lry="3102" ulx="0" uly="3002">zder N</line>
        <line lrx="190" lry="3232" ulx="0" uly="3103">ftin gh</line>
        <line lrx="106" lry="3337" ulx="0" uly="3254">Kl</line>
        <line lrx="200" lry="3460" ulx="1" uly="3339">erh in N</line>
        <line lrx="200" lry="3580" ulx="0" uly="3464">4 he 1</line>
      </zone>
      <zone lrx="201" lry="3710" type="textblock" ulx="0" uly="3564">
        <line lrx="201" lry="3710" ulx="0" uly="3564">leenn .</line>
      </zone>
      <zone lrx="200" lry="3759" type="textblock" ulx="172" uly="3698">
        <line lrx="200" lry="3759" ulx="172" uly="3698">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="1637" type="textblock" ulx="287" uly="392">
        <line lrx="2024" lry="488" ulx="488" uly="392">Von den innerlichen Krankheiten. 319</line>
        <line lrx="2029" lry="680" ulx="287" uly="575">dem Tode oͤffnen, und keine Sackwaſſerſucht ver⸗</line>
        <line lrx="2029" lry="801" ulx="290" uly="681">muthen, und in der großen Hoͤhle nichts anders</line>
        <line lrx="2027" lry="938" ulx="294" uly="794">als bloßes Waſſer erblicken, ſich bey dem erſten</line>
        <line lrx="2027" lry="1034" ulx="295" uly="932">Anblicke ſehr verwundern, daß in dieſem Koͤrper</line>
        <line lrx="2067" lry="1150" ulx="297" uly="1044">die innern Theile gaͤnzlich fehlen: wenn ſie aber</line>
        <line lrx="2028" lry="1289" ulx="300" uly="1169">die Theile genauer unterſuchen, finden ſie die</line>
        <line lrx="2081" lry="1389" ulx="302" uly="1291">Waſſerſucht gar leicht. Dieſe Gattung der Waſ⸗</line>
        <line lrx="2028" lry="1505" ulx="309" uly="1405">ſerſucht hat ihren Sitz an verſchiedenen Orten,</line>
        <line lrx="2028" lry="1637" ulx="301" uly="1526">mehrentheils aber an dem Darmfelle, und zwat</line>
      </zone>
      <zone lrx="2028" lry="1756" type="textblock" ulx="252" uly="1631">
        <line lrx="2028" lry="1756" ulx="252" uly="1631">ſo, daß das Waſſer zwiſchen dieſer Haut und</line>
      </zone>
      <zone lrx="2086" lry="3044" type="textblock" ulx="299" uly="1745">
        <line lrx="2029" lry="1869" ulx="299" uly="1745">den Muskeln des Unterleibes ſitzet, die den an⸗</line>
        <line lrx="2032" lry="1982" ulx="302" uly="1875">dern Theil des Sackes ausmachen: und daher</line>
        <line lrx="2033" lry="2120" ulx="301" uly="1991">entſpringet dieſer weite Raum, welchen Unvor⸗</line>
        <line lrx="2059" lry="2234" ulx="303" uly="2111">ſichtige fuͤr die eigentliche Hoͤhle des Unterleibes</line>
        <line lrx="2034" lry="2356" ulx="302" uly="2229">zu halten pflegen. Ueberdem ſammlet ſich das</line>
        <line lrx="2086" lry="2474" ulx="299" uly="2352">Waſſer im Netze, in den Nieren, in den Mutker⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="2587" ulx="305" uly="2463">trompeten, in den Eyer ſtoͤcken u. ſ. f. und die</line>
        <line lrx="2039" lry="2710" ulx="309" uly="2578">dieſe heile umgebenden Bedeckungen verwandeln</line>
        <line lrx="2042" lry="2832" ulx="310" uly="2704">ſich in einen Sack und bekommen einen verſchie⸗</line>
        <line lrx="2052" lry="2950" ulx="307" uly="2803">denen Umfang. Beſonders dehnen ſich die Eyer⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="3044" ulx="309" uly="2945">ſtoͤcke ſo weit aus, daß dieſelben, wie ich es ſelbſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2121" lry="3294" type="textblock" ulx="294" uly="3048">
        <line lrx="2042" lry="3193" ulx="294" uly="3048">geſehen habe, zuweilen bis hundert Pfund ſchwer</line>
        <line lrx="2121" lry="3294" ulx="315" uly="3182">ſind. Es iſt hiebey merkwuͤrdig, daß ſich die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="3689" type="textblock" ulx="320" uly="3292">
        <line lrx="2063" lry="3426" ulx="320" uly="3292">Seitenwaͤnde derſelben bey einer ſolchen Ausdeh⸗</line>
        <line lrx="2048" lry="3546" ulx="326" uly="3419">nung nicht etwa verduͤnnen, ſondern vielmehr</line>
        <line lrx="2049" lry="3689" ulx="329" uly="3529">durch dieſe Erweiterung an Dicke zunehmen, ſo</line>
      </zone>
      <zone lrx="2052" lry="3783" type="textblock" ulx="1927" uly="3678">
        <line lrx="2052" lry="3783" ulx="1927" uly="3678">baß</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="328" type="page" xml:id="s_Jd26-3_328">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_328.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1750" lry="546" type="textblock" ulx="596" uly="379">
        <line lrx="1750" lry="546" ulx="596" uly="379">320 Erſies Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2333" lry="1647" type="textblock" ulx="590" uly="596">
        <line lrx="2333" lry="709" ulx="598" uly="596">daß ein ſolcher geoͤffneter und voͤllig ausgeleerter</line>
        <line lrx="2329" lry="826" ulx="594" uly="718">Eyerſtock fuͤnf und zwanzig Pfund und druͤber</line>
        <line lrx="2324" lry="948" ulx="590" uly="835">am Gewichte betraͤgt. Auch ſteckt in denſelben</line>
        <line lrx="2323" lry="1072" ulx="594" uly="959">zuweilen eine gallertartige, butterartige und ſpeckige</line>
        <line lrx="2318" lry="1170" ulx="591" uly="1077">Materie u. ſ. f. Uebrigens findet man auch der⸗</line>
        <line lrx="2319" lry="1307" ulx="591" uly="1181">gleichen Saͤcke an die Eingeweide, welche außer⸗</line>
        <line lrx="2315" lry="1428" ulx="593" uly="1308">dem ihre natuͤrliche Geſtalt haben, angewachſen,</line>
        <line lrx="2314" lry="1550" ulx="590" uly="1425">z. B. an das Netz, an die Leber, an die Gebaͤhr⸗</line>
        <line lrx="2308" lry="1647" ulx="590" uly="1553">mutter u. ſ. f. Doch werden dieſe letztern nicht</line>
      </zone>
      <zone lrx="2365" lry="1780" type="textblock" ulx="588" uly="1662">
        <line lrx="2365" lry="1780" ulx="588" uly="1662">leicht ſo gar ſehr erweitert. In beyden Arten</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="3755" type="textblock" ulx="503" uly="1784">
        <line lrx="2306" lry="1883" ulx="585" uly="1784">von Saͤcken findet man verſchiedene Feuchtigkei⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="2000" ulx="589" uly="1889">ten, gallerigte Materien und Waſſerblaſen, welche</line>
        <line lrx="2307" lry="2118" ulx="582" uly="2021">bald einzeln bald aber traubenfoͤrmig mit einan⸗</line>
        <line lrx="2306" lry="2243" ulx="583" uly="2142">der verbunden ſind. Dieſe Capſeln ſind biswei⸗</line>
        <line lrx="2307" lry="2355" ulx="583" uly="2260">len durch beſondere Haͤute in verſchiedene Hölen</line>
        <line lrx="2304" lry="2478" ulx="583" uly="2377">abgetheilt, und bilden ſolche Zellen, welche nicht</line>
        <line lrx="2302" lry="2619" ulx="583" uly="2483">die mindeſte Gemeinſchaft mit einander haben,</line>
        <line lrx="2304" lry="2736" ulx="581" uly="2598">daher man in ihnen zuweilen Feuchtigkeiten von</line>
        <line lrx="2294" lry="2854" ulx="578" uly="2725">verſchiedener Gattung findet. Endlich iſt auch</line>
        <line lrx="2291" lry="2978" ulx="575" uly="2848">das Netz manchmal von außerordentlicher Dicke,</line>
        <line lrx="2292" lry="3108" ulx="572" uly="2965">voller ſpeckigen Knoten und hin und wieder an⸗</line>
        <line lrx="2292" lry="3208" ulx="571" uly="3084">gefault. Zum Schluſſe will ich noch anmerken,</line>
        <line lrx="2287" lry="3306" ulx="569" uly="3201">daß man zuweilen eine Waſſerſammlung in der</line>
        <line lrx="2287" lry="3442" ulx="568" uly="3302">aponevrotiſchen Scheide der geraben Muskeln des</line>
        <line lrx="2289" lry="3534" ulx="503" uly="3433">unterleibes, oder zwiſchen den Blaͤttern (laminæ)</line>
        <line lrx="2288" lry="3734" ulx="563" uly="3559">der penaͤchbaͤrten Muskeln findet, daher denn eine</line>
        <line lrx="2291" lry="3755" ulx="2066" uly="3667">gewiſſe</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="484" type="textblock" ulx="2579" uly="398">
        <line lrx="2610" lry="453" ulx="2579" uly="398">0</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="680" type="textblock" ulx="2426" uly="595">
        <line lrx="2610" lry="680" ulx="2426" uly="595">Pbſſe⸗6</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="923" type="textblock" ulx="2474" uly="719">
        <line lrx="2610" lry="799" ulx="2474" uly="719">leroſt</line>
        <line lrx="2610" lry="923" ulx="2504" uly="836">uß</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="1027" type="textblock" ulx="2415" uly="950">
        <line lrx="2608" lry="1027" ulx="2415" uly="950">ibes v</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1154" type="textblock" ulx="2463" uly="1078">
        <line lrx="2610" lry="1154" ulx="2463" uly="1078">guch ne</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1263" type="textblock" ulx="2464" uly="1187">
        <line lrx="2606" lry="1263" ulx="2464" uly="1187">Man er</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1631" type="textblock" ulx="2450" uly="1310">
        <line lrx="2605" lry="1389" ulx="2472" uly="1310">tigkeiten</line>
        <line lrx="2610" lry="1512" ulx="2473" uly="1424">Silig/</line>
        <line lrx="2610" lry="1631" ulx="2450" uly="1552">I N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1758" type="textblock" ulx="2385" uly="1663">
        <line lrx="2610" lry="1758" ulx="2385" uly="1663">ucfſet, ſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2599" lry="2094" type="textblock" ulx="2442" uly="1776">
        <line lrx="2599" lry="1867" ulx="2442" uly="1776">Geſchbiren</line>
        <line lrx="2580" lry="2094" ulx="2487" uly="1906">8 4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2600" lry="2293" type="textblock" ulx="2506" uly="2029">
        <line lrx="2600" lry="2293" ulx="2506" uly="2029">7</line>
      </zone>
      <zone lrx="2571" lry="2699" type="textblock" ulx="2455" uly="2545">
        <line lrx="2571" lry="2699" ulx="2455" uly="2545">nen 4</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="329" type="page" xml:id="s_Jd26-3_329">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_329.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="175" lry="1154" type="textblock" ulx="0" uly="599">
        <line lrx="167" lry="683" ulx="0" uly="599">igklurte</line>
        <line lrx="171" lry="787" ulx="0" uly="716">nd Nden</line>
        <line lrx="174" lry="914" ulx="19" uly="840">in rſehder</line>
        <line lrx="175" lry="1048" ulx="0" uly="959">kundſeckie</line>
        <line lrx="173" lry="1154" ulx="0" uly="1078">n un</line>
      </zone>
      <zone lrx="204" lry="2377" type="textblock" ulx="0" uly="1571">
        <line lrx="95" lry="1644" ulx="0" uly="1571">latn t</line>
        <line lrx="177" lry="1762" ulx="0" uly="1675">on hin</line>
        <line lrx="193" lry="2008" ulx="0" uly="1901">ſtitin</line>
        <line lrx="195" lry="2133" ulx="0" uly="2029">Gn, nt in</line>
        <line lrx="199" lry="2246" ulx="0" uly="2151"> ſn hie</line>
        <line lrx="204" lry="2377" ulx="0" uly="2262">ſtinn iin</line>
      </zone>
      <zone lrx="205" lry="2498" type="textblock" ulx="0" uly="2372">
        <line lrx="205" lry="2498" ulx="0" uly="2372"> wltg tit</line>
      </zone>
      <zone lrx="205" lry="2679" type="textblock" ulx="136" uly="2511">
        <line lrx="205" lry="2679" ulx="136" uly="2511">e</line>
      </zone>
      <zone lrx="155" lry="2859" type="textblock" ulx="0" uly="2640">
        <line lrx="155" lry="2859" ulx="0" uly="2640">E ſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2063" lry="486" type="textblock" ulx="524" uly="378">
        <line lrx="2063" lry="486" ulx="524" uly="378">Von den innerlichen Krankheiten. 321</line>
      </zone>
      <zone lrx="2091" lry="2940" type="textblock" ulx="318" uly="576">
        <line lrx="2070" lry="673" ulx="329" uly="576">gewiſſe Erhebung des unkern Bauchs entſtehet,</line>
        <line lrx="2032" lry="818" ulx="327" uly="694">die oft der Bauchwaſſerſucht gar aͤhnlich ſiehet.</line>
        <line lrx="2090" lry="914" ulx="486" uly="791">Außer dieſen an den Eingeweiden des Unter⸗</line>
        <line lrx="2066" lry="1029" ulx="322" uly="906">leibes vorkommenden Maͤngeln bekommt man</line>
        <line lrx="2061" lry="1147" ulx="321" uly="1025">auch noch andere Fehler in der Bruſt zu ſehen.</line>
        <line lrx="2064" lry="1285" ulx="323" uly="1166">Man erblicket darinnen Stockungen von Feuch⸗</line>
        <line lrx="2087" lry="1376" ulx="324" uly="1286">tigkeiten, die denen im Unterleibe vollkommen</line>
        <line lrx="2091" lry="1528" ulx="325" uly="1393">aͤhnlich ſind: die Lungen ſind an die Bruſthaut,</line>
        <line lrx="2061" lry="1626" ulx="321" uly="1518">an das Mittelfell und an das 3werchfell ange⸗</line>
        <line lrx="2060" lry="1765" ulx="318" uly="1628">wachſen; ſie ſind voller Knoten, von freſſenden</line>
        <line lrx="2056" lry="1962" ulx="319" uly="1747">Geſchwüͤren, Eiterſamm ungen und n nefaulel</line>
        <line lrx="2085" lry="2104" ulx="321" uly="1906">natuͤrlich groß oder welk und verkt leinert, en</line>
        <line lrx="2054" lry="2209" ulx="318" uly="2109">Klappen deſſelben ſind verknorpelt, knoͤchern oder</line>
        <line lrx="2053" lry="2351" ulx="322" uly="2228">gleichſam in Stein verwandelt, und die aͤußere</line>
        <line lrx="2055" lry="2462" ulx="321" uly="2340">Flaͤche des Herzens iſt von Geſchwuͤren zerfreſſen,</line>
        <line lrx="2057" lry="2590" ulx="326" uly="2428">an dem Herzbeutel feſt angewachſen, mit einer</line>
        <line lrx="2058" lry="2710" ulx="332" uly="2571">gallertartigen, eiterartigen Rinde, wie oben ge⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="2805" ulx="332" uly="2695">dacht, uͤberzogen, oder mit weißlichen Flecken</line>
        <line lrx="2016" lry="2940" ulx="330" uly="2820">gezeichnet, die wie Felle oder Haͤute ausſehen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2055" lry="3057" type="textblock" ulx="309" uly="2935">
        <line lrx="2055" lry="3057" ulx="309" uly="2935">welche nicht aneinander haͤngen, wovon wir noch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2120" lry="3773" type="textblock" ulx="309" uly="3064">
        <line lrx="2055" lry="3153" ulx="327" uly="3064">an einem andern Orte handeln werden. Ueber⸗</line>
        <line lrx="2090" lry="3276" ulx="328" uly="3165">dem ſteckt in dem Herzbeutel eine Menge Blut⸗</line>
        <line lrx="2055" lry="3407" ulx="327" uly="3288">waſſer, Jauche, Eiter, ſtin kende Feuchtigkeiten</line>
        <line lrx="2055" lry="3515" ulx="334" uly="3400">u. ſ. f. Bey manchem fehlet derſelbe ganz und</line>
        <line lrx="2074" lry="3652" ulx="309" uly="3514">das Herz liegt bloß da. — Endlich erblickt man</line>
        <line lrx="2120" lry="3773" ulx="369" uly="3631">Lieut. III. Band. auch</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="330" type="page" xml:id="s_Jd26-3_330">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_330.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2281" lry="686" type="textblock" ulx="537" uly="584">
        <line lrx="2281" lry="686" ulx="537" uly="584">auch bey Unterſuchung des Kopfs viel Fehlerhaf⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="695" lry="487" type="textblock" ulx="539" uly="416">
        <line lrx="695" lry="487" ulx="539" uly="416">322</line>
      </zone>
      <zone lrx="2330" lry="908" type="textblock" ulx="430" uly="687">
        <line lrx="2330" lry="788" ulx="537" uly="687">tes, weil aber dieſes nicht hieher gehoͤrt, ſo will</line>
        <line lrx="1891" lry="908" ulx="430" uly="819">icch es mit gutem Bedacht uͤbergehen.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2288" lry="1496" type="textblock" ulx="497" uly="940">
        <line lrx="2283" lry="1024" ulx="710" uly="940">Die Cur der Bauchwaſſerſucht (aſcites) iſt</line>
        <line lrx="2287" lry="1146" ulx="541" uly="1055">beynahe eben ſo beſchaffen, wie die Cur der weißen</line>
        <line lrx="2284" lry="1267" ulx="538" uly="1174">Waſſerſucht (leucophlegmatia) und beſtehet vor⸗</line>
        <line lrx="2288" lry="1378" ulx="497" uly="1274">nehmlich in dem Gebrauch verſchiedener auslee⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="1496" ulx="540" uly="1408">renden und die Verſtopfungen hebender Mittel,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2279" lry="1626" type="textblock" ulx="541" uly="1529">
        <line lrx="2279" lry="1626" ulx="541" uly="1529">wobey man ſtaͤrkende und einige andere bereits</line>
      </zone>
      <zone lrx="2284" lry="1975" type="textblock" ulx="523" uly="1641">
        <line lrx="2279" lry="1743" ulx="549" uly="1641">oben gedachte Arzneyen mit zu Huͤlfe nehmen muß.</line>
        <line lrx="2284" lry="1862" ulx="544" uly="1759">Ich will daher nur kuͤrzlich die auserleſenſten und</line>
        <line lrx="2283" lry="1975" ulx="523" uly="1878">betwaͤhrteſten Mittel anzeigen, damit ich nicht un⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2307" lry="2105" type="textblock" ulx="542" uly="1988">
        <line lrx="2307" lry="2105" ulx="542" uly="1988">noͤthiger Weiſe ſchon einmal vorgetragene Dinge</line>
      </zone>
      <zone lrx="2274" lry="2561" type="textblock" ulx="537" uly="2113">
        <line lrx="2274" lry="2212" ulx="537" uly="2113">wiederhole. Im Anfange der Krankheit demnach</line>
        <line lrx="2274" lry="2333" ulx="537" uly="2228">ſind die Brechmittel ſehr dienlich, im Fortgange</line>
        <line lrx="2270" lry="2448" ulx="539" uly="2340">derſelben aber unnuͤtz ja gar ſchaͤdlich. Waͤh⸗</line>
        <line lrx="2272" lry="2561" ulx="540" uly="2466">rend der ganzen Krankheit kann man purgieren⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2283" lry="2693" type="textblock" ulx="542" uly="2580">
        <line lrx="2283" lry="2693" ulx="542" uly="2580">de Mittel, als die Rhabarber, die Jalappe, die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2278" lry="2925" type="textblock" ulx="533" uly="2701">
        <line lrx="2272" lry="2794" ulx="538" uly="2701">blauen Schwerdtlilien, die Sennesblaͤtter, und</line>
        <line lrx="2278" lry="2925" ulx="533" uly="2819">die waſſerabtreibenden Salze nehmen laſſen. Man</line>
      </zone>
      <zone lrx="2287" lry="3038" type="textblock" ulx="537" uly="2932">
        <line lrx="2287" lry="3038" ulx="537" uly="2932">muß aber doch allen dieſen Mitteln nicht zu viel</line>
      </zone>
      <zone lrx="2285" lry="3702" type="textblock" ulx="527" uly="3049">
        <line lrx="2285" lry="3150" ulx="535" uly="3049">trauen. Das Gummi Guttaͤ, welches Willis</line>
        <line lrx="2263" lry="3276" ulx="530" uly="3161">gar ſehr lobt, das Elaterium, die Kuͤgelgen Al⸗</line>
        <line lrx="2271" lry="3392" ulx="532" uly="3282">handal und andre heftigpurgierende Arzneyen,</line>
        <line lrx="2262" lry="3508" ulx="528" uly="3399">die in der allgemeinen Waſſerſucht des zelligten</line>
        <line lrx="2270" lry="3699" ulx="527" uly="3517">Gewebes (anaſarca) gut ſind, ſchicken ſich bey</line>
        <line lrx="2266" lry="3702" ulx="2150" uly="3631">der</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2613" type="textblock" ulx="2438" uly="619">
        <line lrx="2610" lry="697" ulx="2463" uly="619"> Se</line>
        <line lrx="2610" lry="818" ulx="2502" uly="737">n lehn</line>
        <line lrx="2610" lry="941" ulx="2493" uly="858">Ahing</line>
        <line lrx="2610" lry="1052" ulx="2489" uly="975">ld die</line>
        <line lrx="2610" lry="1176" ulx="2443" uly="1094">ben</line>
        <line lrx="2610" lry="1287" ulx="2438" uly="1214">der Kin</line>
        <line lrx="2610" lry="1405" ulx="2496" uly="1333">Erhler</line>
        <line lrx="2610" lry="1535" ulx="2485" uly="1448">on 4</line>
        <line lrx="2610" lry="1653" ulx="2469" uly="1563">Uirilffrt</line>
        <line lrx="2610" lry="1766" ulx="2460" uly="1680">Genſer,</line>
        <line lrx="2610" lry="1899" ulx="2459" uly="1798">lſhe di</line>
        <line lrx="2605" lry="2013" ulx="2464" uly="1913">in Vaſer</line>
        <line lrx="2610" lry="2258" ulx="2441" uly="2159">1g ns</line>
        <line lrx="2601" lry="2380" ulx="2441" uly="2270">e ſ lſſt</line>
        <line lrx="2594" lry="2498" ulx="2440" uly="2393">hiiten</line>
        <line lrx="2610" lry="2613" ulx="2451" uly="2511">n i</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="2732" type="textblock" ulx="2457" uly="2630">
        <line lrx="2608" lry="2732" ulx="2457" uly="2630">bfien</line>
      </zone>
      <zone lrx="2592" lry="2849" type="textblock" ulx="2446" uly="2732">
        <line lrx="2592" lry="2849" ulx="2446" uly="2732">⸗ lte</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="331" type="page" xml:id="s_Jd26-3_331">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_331.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="252" lry="2014" type="textblock" ulx="0" uly="1529">
        <line lrx="158" lry="1615" ulx="0" uly="1529">er beiss</line>
        <line lrx="174" lry="1746" ulx="7" uly="1645">hnmn m.</line>
        <line lrx="252" lry="1863" ulx="0" uly="1764">cöſnen</line>
        <line lrx="189" lry="2014" ulx="0" uly="1891">Ki iizs</line>
      </zone>
      <zone lrx="1880" lry="1625" type="textblock" ulx="262" uly="1537">
        <line lrx="1880" lry="1625" ulx="262" uly="1537">vilrioliſirte Weinſtein, das Glauberiſche,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2081" lry="505" type="textblock" ulx="540" uly="380">
        <line lrx="2081" lry="505" ulx="540" uly="380">Von den innerlichen Krankheiten. 323</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="812" type="textblock" ulx="331" uly="579">
        <line lrx="2083" lry="687" ulx="331" uly="579">der Bauchwaſſerſucht (aſcites) nicht, und muͤſ⸗</line>
        <line lrx="2081" lry="812" ulx="335" uly="714">ſen behutſam gebraucht werden. Eroͤffnende Mit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2106" lry="928" type="textblock" ulx="299" uly="834">
        <line lrx="2106" lry="928" ulx="299" uly="834">tel hingegen und beſonders die harntreibenden</line>
      </zone>
      <zone lrx="2106" lry="3752" type="textblock" ulx="309" uly="931">
        <line lrx="2080" lry="1042" ulx="332" uly="931">ſind die einzigen welche den vorzuͤglichſten Nutzen</line>
        <line lrx="2080" lry="1155" ulx="330" uly="1063">dabey ſchaffen. Dergleichen ſind die Cichorien,</line>
        <line lrx="2082" lry="1275" ulx="334" uly="1181">der Koͤrfel, die Hirſchzunge, die Wurzeln von</line>
        <line lrx="2076" lry="1393" ulx="336" uly="1304">Erdbeeren, der wilde Eppich, und der Maͤuſe⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="1509" ulx="338" uly="1420">dorn u. ſ. f. Die Kellereſel, der Salpeter, der</line>
        <line lrx="2075" lry="1614" ulx="1948" uly="1548">das</line>
        <line lrx="2075" lry="1749" ulx="327" uly="1659">Genſter⸗ und Tamariskenſalz, oder die aus der</line>
        <line lrx="2072" lry="1860" ulx="327" uly="1761">Aſche dieſer Pflanzen bereiteten Laugen, welche</line>
        <line lrx="2068" lry="1980" ulx="329" uly="1893">in Wafſfer oder weißem Wein genommen werden;</line>
        <line lrx="2067" lry="2094" ulx="327" uly="2010">die Waſſer zu Plombieres, zu Bourbon⸗Lancy</line>
        <line lrx="2106" lry="2213" ulx="318" uly="2115">u. d. g. ſind von ungemeinem Nutzen. Nichts</line>
        <line lrx="2060" lry="2338" ulx="320" uly="2245">aber iſt beſſer als die Meerzwiebel, die nach der</line>
        <line lrx="2067" lry="2451" ulx="319" uly="2361">gewoͤhnlichen Art zubereitet worden. Dieſe hat,</line>
        <line lrx="2066" lry="2566" ulx="323" uly="2466">wenn alles andere nichts helfen wollte, wie meh⸗</line>
        <line lrx="2061" lry="2689" ulx="326" uly="2594">rere Erfahrungen lehren, ganz allein viele vom</line>
        <line lrx="2057" lry="2803" ulx="323" uly="2706">Tode errettet. Es iſt auch den Aerzten ſehr wohl</line>
        <line lrx="2060" lry="2923" ulx="318" uly="2815">bekannt, daß die ſtaͤrkenden, ſowohl gewuͤrzhaf⸗</line>
        <line lrx="2056" lry="3040" ulx="313" uly="2934">ten, als bittern Arzneyen unter den eroͤffnenden</line>
        <line lrx="2052" lry="3179" ulx="312" uly="3052">und urinbefoͤrdernden einen vorzuͤglichen Platz ver⸗</line>
        <line lrx="2049" lry="3277" ulx="311" uly="3183">dienen. Dergleichen ſind die Wachholderbeeren,</line>
        <line lrx="2050" lry="3386" ulx="312" uly="3300">die Rhabarber und der Alant, der Zimmet und</line>
        <line lrx="2036" lry="3510" ulx="311" uly="3412">Mutterzimmet, der Wermuth und das Tauſend⸗</line>
        <line lrx="2044" lry="3673" ulx="309" uly="3523">guͤldenkraut, desgleichen der Eiſenſafran⸗ der mit</line>
        <line lrx="2047" lry="3752" ulx="1190" uly="3658">X 2 Stahl</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="332" type="page" xml:id="s_Jd26-3_332">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_332.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1770" lry="512" type="textblock" ulx="566" uly="380">
        <line lrx="1770" lry="512" ulx="566" uly="380">324 Errſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2327" lry="1419" type="textblock" ulx="508" uly="606">
        <line lrx="2327" lry="707" ulx="508" uly="606">Stahl bereitete Weinſtein, und andere dieſen aͤhn⸗</line>
        <line lrx="2321" lry="823" ulx="589" uly="726">liche in den Apotheken vorhandene Arzneyen.</line>
        <line lrx="2315" lry="937" ulx="589" uly="844">Nach Befinden der Umſtaͤnde ſind zuweilen auch</line>
        <line lrx="2321" lry="1050" ulx="596" uly="961">blutreinigende und dem Skorbut widerſtehende</line>
        <line lrx="2320" lry="1179" ulx="573" uly="1079">Mittel zu brauchen, z. B. der Erdrauch Ampfer</line>
        <line lrx="2166" lry="1297" ulx="559" uly="1201">(lapathum), die Kreſſe, der Birkenſaft u. ſ. f.</line>
        <line lrx="2323" lry="1419" ulx="524" uly="1307">Endlich ſind auch die aͤußerlichen Huͤlfsmit⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2332" lry="1553" type="textblock" ulx="598" uly="1436">
        <line lrx="2332" lry="1553" ulx="598" uly="1436">tel nicht zu verachten, wovon wir bereits bey.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="3196" type="textblock" ulx="581" uly="1557">
        <line lrx="2317" lry="1649" ulx="601" uly="1557">der Waſſerſucht im zelligten Gewebe des ganzen</line>
        <line lrx="2317" lry="1774" ulx="597" uly="1657">Koͤrpers gehandelt haben. Dieſen iſt noch das</line>
        <line lrx="2323" lry="1900" ulx="602" uly="1779">See⸗ oder Kuͤchenſalz beyzufuͤgen, welches man</line>
        <line lrx="2320" lry="2012" ulx="596" uly="1905">gewaͤrmt aͤußerlich auf den Bauch legt, durch</line>
        <line lrx="2318" lry="2131" ulx="599" uly="2022">welches Mittel, nach dem Zeugniſſe des Boer⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2245" ulx="594" uly="2141">haave viele geſund gemacht worden ſind. Hie⸗⸗</line>
        <line lrx="2329" lry="2364" ulx="603" uly="2259">naͤchſt iſt noch beylaͤufig zu erinnern, daß viele</line>
        <line lrx="2315" lry="2509" ulx="601" uly="2376">gaͤnzlich geneſen ſind, wenn ſie ſich alles Getraͤn⸗</line>
        <line lrx="2320" lry="2598" ulx="600" uly="2492">kes enthalten, und bey dem heftigſten Durſte</line>
        <line lrx="2317" lry="2745" ulx="584" uly="2615">gar nichts genoſſen haben, als ein Stuͤckgen ge⸗</line>
        <line lrx="2317" lry="2861" ulx="601" uly="2730">roͤſtetes Brod das mit abgezogenem Waſſer be⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="2967" ulx="581" uly="2854">ſprenget worden; es fehlet auch nicht an Bey⸗</line>
        <line lrx="2312" lry="3081" ulx="603" uly="2970">ſpielen, daß verſchiedene dieſe vom Liſter vorge⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="3196" ulx="600" uly="3085">ſchriebene Behandlung drey Monate und druͤber,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2312" lry="3390" type="textblock" ulx="527" uly="3196">
        <line lrx="2258" lry="3376" ulx="527" uly="3196">mit dem beſten Erfolge ausgeſtanden haben. *)</line>
        <line lrx="2312" lry="3390" ulx="2112" uly="3321">Wenn</line>
      </zone>
      <zone lrx="2303" lry="3446" type="textblock" ulx="2174" uly="3438">
        <line lrx="2303" lry="3446" ulx="2174" uly="3438">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2313" lry="3758" type="textblock" ulx="606" uly="3482">
        <line lrx="2313" lry="3590" ulx="606" uly="3482"> Eeneſ n wird doch auch die Wirkung der urintrei⸗</line>
        <line lrx="2310" lry="3758" ulx="728" uly="3602">benden Mittel in der Waſſerſucht durch eenen haͤu⸗</line>
        <line lrx="2301" lry="3756" ulx="2166" uly="3698">gen,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="565" type="textblock" ulx="2473" uly="489">
        <line lrx="2610" lry="511" ulx="2601" uly="489">4</line>
      </zone>
      <zone lrx="2607" lry="1074" type="textblock" ulx="2458" uly="744">
        <line lrx="2607" lry="841" ulx="2465" uly="744">olen,</line>
        <line lrx="2599" lry="952" ulx="2491" uly="848">hüͤßten</line>
        <line lrx="2605" lry="1074" ulx="2458" uly="978">finmt,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2606" lry="1187" type="textblock" ulx="2430" uly="1087">
        <line lrx="2606" lry="1187" ulx="2430" uly="1087">r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1657" type="textblock" ulx="2467" uly="1211">
        <line lrx="2591" lry="1302" ulx="2488" uly="1211">welche</line>
        <line lrx="2610" lry="1419" ulx="2499" uly="1331">rentſe</line>
        <line lrx="2610" lry="1544" ulx="2484" uly="1448">i ſie</line>
        <line lrx="2610" lry="1657" ulx="2467" uly="1565">n ir</line>
      </zone>
      <zone lrx="2609" lry="1780" type="textblock" ulx="2412" uly="1688">
        <line lrx="2609" lry="1780" ulx="2412" uly="1688">he die</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2842" type="textblock" ulx="2449" uly="1802">
        <line lrx="2579" lry="1904" ulx="2459" uly="1802">Nirden</line>
        <line lrx="2607" lry="2015" ulx="2463" uly="1920">Opeafon</line>
        <line lrx="2610" lry="2138" ulx="2453" uly="2034">Diagn</line>
        <line lrx="2606" lry="2276" ulx="2451" uly="2159">ilſet,</line>
        <line lrx="2606" lry="2385" ulx="2449" uly="2272">ftnn D—</line>
        <line lrx="2575" lry="2498" ulx="2450" uly="2398">loch n</line>
        <line lrx="2607" lry="2636" ulx="2461" uly="2508">ſ, Müte</line>
        <line lrx="2606" lry="2742" ulx="2470" uly="2621">ie te</line>
        <line lrx="2557" lry="2842" ulx="2464" uly="2743">ſiun N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2486" lry="2931" type="textblock" ulx="2454" uly="2865">
        <line lrx="2486" lry="2931" ulx="2454" uly="2865">=</line>
      </zone>
      <zone lrx="2572" lry="3318" type="textblock" ulx="2435" uly="3097">
        <line lrx="2572" lry="3284" ulx="2435" uly="3097">de⸗ ie</line>
        <line lrx="2521" lry="3318" ulx="2435" uly="3227">N</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="3358" type="textblock" ulx="2505" uly="3268">
        <line lrx="2608" lry="3358" ulx="2505" uly="3268">en</line>
      </zone>
      <zone lrx="2454" lry="3045" type="textblock" ulx="2441" uly="2994">
        <line lrx="2454" lry="3045" ulx="2441" uly="2994">= £</line>
      </zone>
      <zone lrx="2522" lry="3703" type="textblock" ulx="2476" uly="3618">
        <line lrx="2522" lry="3703" ulx="2476" uly="3618">in,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="333" type="page" xml:id="s_Jd26-3_333">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_333.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="186" lry="2018" type="textblock" ulx="0" uly="1325">
        <line lrx="172" lry="1417" ulx="0" uly="1325">hen hient</line>
        <line lrx="170" lry="1527" ulx="1" uly="1444">Ur Mii i</line>
        <line lrx="172" lry="1653" ulx="0" uly="1572">9e u gae</line>
        <line lrx="182" lry="1771" ulx="0" uly="1673"> n N</line>
        <line lrx="186" lry="1894" ulx="0" uly="1807">1 MN</line>
        <line lrx="127" lry="2018" ulx="0" uly="1943">euch e</line>
      </zone>
      <zone lrx="192" lry="2380" type="textblock" ulx="0" uly="2154">
        <line lrx="192" lry="2265" ulx="0" uly="2154">dr fn 9</line>
        <line lrx="124" lry="2380" ulx="0" uly="2284">et N</line>
      </zone>
      <zone lrx="202" lry="2637" type="textblock" ulx="0" uly="2472">
        <line lrx="108" lry="2498" ulx="24" uly="2472">WW</line>
        <line lrx="202" lry="2564" ulx="60" uly="2515">e D</line>
        <line lrx="179" lry="2631" ulx="0" uly="2528">Niim N</line>
        <line lrx="94" lry="2637" ulx="0" uly="2609">SSS</line>
      </zone>
      <zone lrx="99" lry="2752" type="textblock" ulx="0" uly="2716">
        <line lrx="99" lry="2752" ulx="0" uly="2716">Rns.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2048" lry="509" type="textblock" ulx="514" uly="403">
        <line lrx="2048" lry="509" ulx="514" uly="403">Von den innerlichen Krankheiten. 32 5</line>
      </zone>
      <zone lrx="2076" lry="1524" type="textblock" ulx="316" uly="589">
        <line lrx="2063" lry="689" ulx="469" uly="589">Wenn endlich alle dieſe Mittel nichts helfen</line>
        <line lrx="2065" lry="814" ulx="320" uly="724">wollen, und das Anſchwellen des Bauchs zu der</line>
        <line lrx="2067" lry="932" ulx="322" uly="842">groͤßten Beſchwerniß des Kranken taͤglich zu⸗</line>
        <line lrx="2076" lry="1053" ulx="324" uly="959">nimmt, ſo bleibt nichts uͤbrig, als daß man zu</line>
        <line lrx="2071" lry="1168" ulx="316" uly="1080">der Abzapfung des Waſſers ſeine Zuflucht nimmt,</line>
        <line lrx="2076" lry="1296" ulx="327" uly="1183">welche alsdenn gute Dienſte thut, wenn die</line>
        <line lrx="2075" lry="1413" ulx="332" uly="1300">Krankheit noch nicht ſo gar tief eingewurzelt, und</line>
        <line lrx="2072" lry="1524" ulx="333" uly="1430">kein Fehler in den innern Theilen vorhanden iſt:</line>
      </zone>
      <zone lrx="2077" lry="1646" type="textblock" ulx="291" uly="1548">
        <line lrx="2077" lry="1646" ulx="291" uly="1548">denn in dieſem leztern Falle muͤſſen die Kranken,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2089" lry="3418" type="textblock" ulx="331" uly="1665">
        <line lrx="2089" lry="1766" ulx="331" uly="1665">welche vielleicht noch eine Zeitlang gelebet haben</line>
        <line lrx="2075" lry="1883" ulx="331" uly="1781">wuͤrden, in kurzer Zeit ſterben. Das zu dieſer</line>
        <line lrx="2081" lry="2000" ulx="337" uly="1893">Operation gewoͤhnliche Werkzeug, naͤmlich der</line>
        <line lrx="2079" lry="2116" ulx="336" uly="2015">Troicar, welcher in einem ſilbernen Roͤhrgen der⸗</line>
        <line lrx="2079" lry="2251" ulx="337" uly="2135">geſtalt ſteckt, daß die Spitze hervorraget, iſt ſehr</line>
        <line lrx="2079" lry="2356" ulx="341" uly="2253">bekannt. Dieſer iſt alſo verfertiget, daß man</line>
        <line lrx="2081" lry="2475" ulx="343" uly="2373">nach dem verrichteten Bauchſtiche ſelbigen fuͤg⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="2591" ulx="348" uly="2487">lich zuruͤckziehen kann und das Roͤhrgen in dem</line>
        <line lrx="2086" lry="2713" ulx="350" uly="2595">Loche ſtecken bleibet. Wenn nach dieſer Opera⸗</line>
        <line lrx="2084" lry="2836" ulx="350" uly="2718">tion der Leib innerhalb vierzehn Tagen ohngefaͤhr</line>
        <line lrx="2085" lry="2947" ulx="353" uly="2837">wieder auftritt, ſo iſt wenig Hofnung zur Ge⸗</line>
        <line lrx="2085" lry="3068" ulx="353" uly="2959">neſung vorhanden: und das Abzapfen muß in</line>
        <line lrx="2078" lry="3182" ulx="352" uly="3076">dieſem Falle ſehr oft wiederholet werden, wenn</line>
        <line lrx="2082" lry="3302" ulx="348" uly="3201">man den Kranken noch eine Zeitlang beym Leben</line>
        <line lrx="2085" lry="3418" ulx="1227" uly="3332">FX. 3 er⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="1663" lry="3495" type="textblock" ulx="1463" uly="3460">
        <line lrx="1567" lry="3477" ulx="1557" uly="3460">4.</line>
        <line lrx="1663" lry="3495" ulx="1463" uly="3486">EEEEEEEEEEE</line>
      </zone>
      <zone lrx="498" lry="3465" type="textblock" ulx="354" uly="3454">
        <line lrx="498" lry="3465" ulx="354" uly="3454">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="1224" lry="3493" type="textblock" ulx="586" uly="3478">
        <line lrx="1224" lry="3493" ulx="586" uly="3478">——— è —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2065" lry="3506" type="textblock" ulx="1920" uly="3493">
        <line lrx="2065" lry="3501" ulx="1966" uly="3493">—,</line>
        <line lrx="2056" lry="3506" ulx="1920" uly="3497">——</line>
      </zone>
      <zone lrx="2083" lry="3764" type="textblock" ulx="487" uly="3557">
        <line lrx="2081" lry="3676" ulx="490" uly="3557">figen, jedoch aber vorſichtigen Gebrauch eines verduͤn⸗</line>
        <line lrx="2083" lry="3764" ulx="487" uly="3688">nenden Getraͤnkes oft gar ſehr befoͤrdert. A. d. UNeb.</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="334" type="page" xml:id="s_Jd26-3_334">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_334.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="2328" lry="2936" type="textblock" ulx="514" uly="390">
        <line lrx="1732" lry="515" ulx="1220" uly="390">Erſtes Buch.</line>
        <line lrx="2328" lry="686" ulx="543" uly="565">erhalten will. Man erzaͤhlet, daß von einer ge⸗</line>
        <line lrx="2323" lry="810" ulx="581" uly="709">wiſſen Weibsperſon das Waſſer innerhalb drey</line>
        <line lrx="2322" lry="914" ulx="582" uly="830">Jahren funfzigmal, und von einer andern uͤber</line>
        <line lrx="1845" lry="1051" ulx="572" uly="933">hundertmal abgezapft worden iſt.</line>
        <line lrx="2322" lry="1166" ulx="745" uly="1037">Hiebey iſt noch zu merken, daß es ganz vor⸗</line>
        <line lrx="2318" lry="1299" ulx="580" uly="1179">zuͤglich noͤthig ſey, den Leib, wenn das Waſſer</line>
        <line lrx="2316" lry="1411" ulx="580" uly="1277">abgezapft worden, durch gehoͤrig angelegte Bin⸗</line>
        <line lrx="2313" lry="1514" ulx="576" uly="1425">den zuſammen zu preſſen und zuzudruͤcken. Denn</line>
        <line lrx="2313" lry="1637" ulx="514" uly="1545">wenn man dieſes verabſaͤumt, ſo tritt das Waſſer</line>
        <line lrx="2308" lry="1763" ulx="568" uly="1643">nach dem Abzapfen in groͤßerer Menge in den</line>
        <line lrx="2310" lry="1865" ulx="576" uly="1779">Bauch hinein als vorher, oder es ſind auch die</line>
        <line lrx="2305" lry="1984" ulx="573" uly="1898">Blutgefaͤße des Unterleibes nicht mehr im Stande,</line>
        <line lrx="2304" lry="2103" ulx="570" uly="2016">ihre Verrichtungen gehoͤrig auszuuͤben, weil ſie</line>
        <line lrx="2294" lry="2234" ulx="570" uly="2122">nicht wie vorher von der gewohnten Laſt zuſam⸗</line>
        <line lrx="2290" lry="2357" ulx="562" uly="2231">mengedruͤcket werden. Dieſe Vorſicht iſt ſo noͤ⸗</line>
        <line lrx="2286" lry="2463" ulx="566" uly="2370">thig, daß die Verabſaͤumung derſelben oft verur⸗</line>
        <line lrx="2112" lry="2576" ulx="554" uly="2486">ſachet, daß das ganze Abzapfen nichts hilft.</line>
        <line lrx="2290" lry="2694" ulx="563" uly="2605">iſt auch noͤthig, daß man das vorher ſo ſehr ge⸗</line>
        <line lrx="2289" lry="2814" ulx="561" uly="2714">hemmte Othemholen nicht zu leicht auf einmal</line>
        <line lrx="2285" lry="2936" ulx="558" uly="2821">frey werden laſſe, welches freylich nach der Ope⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="737" lry="491" type="textblock" ulx="594" uly="407">
        <line lrx="737" lry="491" ulx="594" uly="407">326</line>
      </zone>
      <zone lrx="2428" lry="3051" type="textblock" ulx="556" uly="2944">
        <line lrx="2428" lry="3051" ulx="556" uly="2944">ration geſchehen muß, wenn man es nicht durch</line>
      </zone>
      <zone lrx="2294" lry="3649" type="textblock" ulx="546" uly="3078">
        <line lrx="2280" lry="3167" ulx="555" uly="3078">einige beſondere Anſtalten verhindert. Es hat</line>
        <line lrx="2294" lry="3307" ulx="551" uly="3191">daher der beruͤhmte Monro einen beſondern</line>
        <line lrx="2276" lry="3400" ulx="551" uly="3308">Guͤrtel hierzu erfunden, den man um den ge⸗</line>
        <line lrx="2268" lry="3534" ulx="546" uly="3427">ſchwollenen Leib noch ehe der Bauchſtich verrich⸗</line>
        <line lrx="2273" lry="3649" ulx="547" uly="3542">tet wird, herumlegen und vermittelſt angebrach⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1046" type="textblock" ulx="2451" uly="581">
        <line lrx="2610" lry="673" ulx="2459" uly="581"> gin</line>
        <line lrx="2610" lry="801" ulx="2487" uly="721">ſer e</line>
        <line lrx="2608" lry="921" ulx="2451" uly="825">h, r</line>
        <line lrx="2603" lry="1046" ulx="2478" uly="955">ſſen iſt</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1288" type="textblock" ulx="2399" uly="1196">
        <line lrx="2610" lry="1288" ulx="2399" uly="1196">Ulcherſ</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="1643" type="textblock" ulx="2449" uly="1310">
        <line lrx="2610" lry="1397" ulx="2468" uly="1310">Wueſer</line>
        <line lrx="2610" lry="1515" ulx="2465" uly="1431">ſcſne</line>
        <line lrx="2610" lry="1643" ulx="2449" uly="1541">ſer af⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="2367" type="textblock" ulx="2425" uly="1775">
        <line lrx="2610" lry="1875" ulx="2434" uly="1775">luft derGe</line>
        <line lrx="2609" lry="2005" ulx="2430" uly="1891">Vrſteng</line>
        <line lrx="2601" lry="2117" ulx="2425" uly="2010">naſl mnn</line>
        <line lrx="2607" lry="2250" ulx="2454" uly="2142">Nler N e</line>
        <line lrx="2609" lry="2367" ulx="2426" uly="2250">ihfiniten</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="335" type="page" xml:id="s_Jd26-3_335">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_335.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="167" lry="917" type="textblock" ulx="0" uly="608">
        <line lrx="157" lry="685" ulx="0" uly="608">n aner de</line>
        <line lrx="163" lry="807" ulx="0" uly="726">nuhelb de</line>
        <line lrx="167" lry="917" ulx="0" uly="845">an i</line>
      </zone>
      <zone lrx="206" lry="2489" type="textblock" ulx="0" uly="1093">
        <line lrx="179" lry="1169" ulx="0" uly="1093">66  enr</line>
        <line lrx="185" lry="1282" ulx="3" uly="1205">n dun Di</line>
        <line lrx="190" lry="1420" ulx="3" uly="1321">angege</line>
        <line lrx="193" lry="1527" ulx="0" uly="1444">Nicn. Den</line>
        <line lrx="196" lry="1645" ulx="0" uly="1559">zir us Viſe</line>
        <line lrx="199" lry="1770" ulx="4" uly="1680">Parge in d</line>
        <line lrx="206" lry="1886" ulx="7" uly="1789">6 uhd</line>
        <line lrx="206" lry="2015" ulx="0" uly="1908">gih mint</line>
        <line lrx="206" lry="2148" ulx="0" uly="2027">iha ℳ</line>
        <line lrx="202" lry="2288" ulx="0" uly="2151">geinch g</line>
        <line lrx="196" lry="2361" ulx="20" uly="2281">Nei 1</line>
        <line lrx="196" lry="2489" ulx="26" uly="2351">ta⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="171" lry="2633" type="textblock" ulx="0" uly="2523">
        <line lrx="171" lry="2633" ulx="0" uly="2523">ſen iin .</line>
      </zone>
      <zone lrx="2033" lry="545" type="textblock" ulx="508" uly="323">
        <line lrx="2033" lry="545" ulx="508" uly="323">Von den innerlichen. Krankheiten. 327</line>
      </zone>
      <zone lrx="2074" lry="1747" type="textblock" ulx="285" uly="542">
        <line lrx="2037" lry="674" ulx="295" uly="542">ter Riemen immerzu feſter anzieht, indem das</line>
        <line lrx="2038" lry="798" ulx="293" uly="705">Waſſer ablaͤuft. Der Druck bleibt alſo immer</line>
        <line lrx="2037" lry="922" ulx="293" uly="808">gleich, wenn gleich das ganze Waſſer heraus ge⸗</line>
        <line lrx="2069" lry="1046" ulx="296" uly="939">floſſen iſt, und hierdurch werden die Ohnmach⸗</line>
        <line lrx="2074" lry="1156" ulx="290" uly="1062">ten, ja auch die Gefahr eines ploͤzlichen Todes,</line>
        <line lrx="2035" lry="1275" ulx="292" uly="1175">welcher ſonſt die Kranken nach dem abgezapften</line>
        <line lrx="2073" lry="1401" ulx="296" uly="1298">Waſſer ausgeſezt ſind, verhuͤtet. *) Kluge und</line>
        <line lrx="2033" lry="1521" ulx="296" uly="1413">erfahrne Aerzte rathen daher, daß man nie das</line>
        <line lrx="2067" lry="1627" ulx="289" uly="1531">Waſſer auf einmal ablaufen laſſen ſolle, wenn der</line>
        <line lrx="2066" lry="1747" ulx="285" uly="1649">Leib allzuſehr geſchwollen iſt, damit die Schnell⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2028" lry="1869" type="textblock" ulx="277" uly="1757">
        <line lrx="2028" lry="1869" ulx="277" uly="1757">kraft der Gefaͤße nicht Schaben leiden moͤge, eine</line>
      </zone>
      <zone lrx="2029" lry="3055" type="textblock" ulx="285" uly="1882">
        <line lrx="2025" lry="1986" ulx="285" uly="1882">Vorſichtsregel, welche ſich angehende Aerzte ſehr</line>
        <line lrx="2027" lry="2109" ulx="286" uly="1992">wohl merken moͤgen. Bey der Sackwaſſerſucht</line>
        <line lrx="2024" lry="2222" ulx="289" uly="2114">iſt aber die gewoͤhnliche Art vom Bauchſtich oft</line>
        <line lrx="2024" lry="2339" ulx="289" uly="2232">nicht hinreichend, weil das hiebey uͤbliche Roͤhr⸗</line>
        <line lrx="2021" lry="2457" ulx="287" uly="2356">gen dem hefigten Waſſer und den Waſſerblaſen,</line>
        <line lrx="2022" lry="2571" ulx="292" uly="2467">wegen des engen Raums keinen Ausgang verſtat⸗</line>
        <line lrx="2026" lry="2687" ulx="297" uly="2584">tet. Es iſt daher beſſer einen Einſchnitt in den</line>
        <line lrx="2025" lry="2806" ulx="294" uly="2691">Bauch zu machen, und dieſen offen zu erhalten,</line>
        <line lrx="2028" lry="2928" ulx="291" uly="2819">und dieſes zwar nicht allein in der Abſicht, daß</line>
        <line lrx="2029" lry="3055" ulx="291" uly="2925">die gedachten Unreinigkeiten deſto leichter herans⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2024" lry="3337" type="textblock" ulx="224" uly="3052">
        <line lrx="2023" lry="3156" ulx="224" uly="3052">kommen, ſondern auch, damit wundreinigende</line>
        <line lrx="2024" lry="3337" ulx="291" uly="3159">Einſpritzungen dadurch in den Leib gebracht wer⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2022" lry="3385" type="textblock" ulx="1908" uly="3307">
        <line lrx="2022" lry="3385" ulx="1908" uly="3307">den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2021" lry="3731" type="textblock" ulx="357" uly="3500">
        <line lrx="2021" lry="3641" ulx="357" uly="3500">*) Siehe die Edinburgiſchen Verſuche den erſten Band</line>
        <line lrx="1487" lry="3731" ulx="424" uly="3631">im achtzehnten Artikel. A. de Ueb,</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="336" type="page" xml:id="s_Jd26-3_336">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_336.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="655" lry="199" type="textblock" ulx="576" uly="149">
        <line lrx="655" lry="199" ulx="607" uly="172">6</line>
      </zone>
      <zone lrx="1731" lry="507" type="textblock" ulx="570" uly="376">
        <line lrx="1731" lry="507" ulx="570" uly="376">328 Erſtes Buch.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="663" type="textblock" ulx="582" uly="560">
        <line lrx="2323" lry="663" ulx="582" uly="560">den köͤnnen, welche in dieſem Falle von dem</line>
      </zone>
      <zone lrx="2323" lry="794" type="textblock" ulx="553" uly="697">
        <line lrx="2323" lry="794" ulx="553" uly="697">groͤßten Nutzen ſind. Unterdeſſen laͤßt das Hohl⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1032" type="textblock" ulx="587" uly="810">
        <line lrx="2325" lry="907" ulx="587" uly="810">geſchwuͤr welches davon entſtehet, ſich nicht leicht</line>
        <line lrx="2326" lry="1032" ulx="588" uly="932">wieder zuheilen, man muß aber dieſe Ungemaͤch⸗</line>
      </zone>
      <zone lrx="2326" lry="1157" type="textblock" ulx="551" uly="1050">
        <line lrx="2326" lry="1157" ulx="551" uly="1050">lichkeit nicht achten, wenn man nur dadurch den</line>
      </zone>
      <zone lrx="2329" lry="1274" type="textblock" ulx="592" uly="1165">
        <line lrx="2329" lry="1274" ulx="592" uly="1165">Kranken beym Leben erhalten kann. Endlich ſoll</line>
      </zone>
      <zone lrx="2409" lry="1637" type="textblock" ulx="544" uly="1285">
        <line lrx="2329" lry="1401" ulx="601" uly="1285">auch bey dergleichen dringenden Faͤllen eine Haar⸗</line>
        <line lrx="2409" lry="1520" ulx="599" uly="1407">ſchnur oder ein Fontanell zuweilen gute Dienſte</line>
        <line lrx="1972" lry="1637" ulx="544" uly="1529">geleiſtet haben.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2317" lry="2140" type="textblock" ulx="593" uly="1783">
        <line lrx="2301" lry="1898" ulx="1145" uly="1783">Frankenthal,</line>
        <line lrx="2317" lry="2026" ulx="593" uly="1908">gedruckt bey Ludwig Bernhard Friederich Gegek,</line>
        <line lrx="1903" lry="2140" ulx="866" uly="2026">hhuurpfaͤlz. privil. Buchdrucker.</line>
      </zone>
      <zone lrx="2003" lry="3268" type="textblock" ulx="913" uly="3128">
        <line lrx="2003" lry="3208" ulx="913" uly="3128">m eltea,idern. D.  E  nr dirtr</line>
        <line lrx="1974" lry="3268" ulx="936" uly="3198">D urnetekrzrurarrrrranarrtrrrrirrrartrareertninrn r</line>
      </zone>
      <zone lrx="2459" lry="462" type="textblock" ulx="2450" uly="291">
        <line lrx="2459" lry="462" ulx="2450" uly="291">—</line>
      </zone>
      <zone lrx="2610" lry="521" type="textblock" ulx="2593" uly="382">
        <line lrx="2610" lry="521" ulx="2593" uly="382">—— —</line>
      </zone>
      <zone lrx="2608" lry="644" type="textblock" ulx="2444" uly="563">
        <line lrx="2608" lry="644" ulx="2444" uly="563">cſi i</line>
      </zone>
    </surface>
    <surface n="337" type="page" xml:id="s_Jd26-3_337">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_337.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
    </surface>
    <surface n="338" type="page" xml:id="s_Jd26-3_338">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_338.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
    </surface>
    <surface n="339" type="page" xml:id="s_Jd26-3_339">
      <graphic url="https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/image/Jd26-3/Jd26-3_339.jp2/full/full/0/default.jpg"/>
      <zone lrx="1884" lry="1309" type="textblock" ulx="588" uly="1108">
        <line lrx="1884" lry="1309" ulx="588" uly="1108">Joſeph Lieutaud,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2257" lry="1463" type="textblock" ulx="67" uly="1333">
        <line lrx="2257" lry="1463" ulx="67" uly="1333">. erſten Leibarztes des Koͤnigl. Franzoͤſiſchen Hauſes, .</line>
      </zone>
      <zone lrx="1729" lry="1765" type="textblock" ulx="145" uly="1523">
        <line lrx="1729" lry="1765" ulx="145" uly="1523">„Ipnnnbegriff</line>
      </zone>
      <zone lrx="1431" lry="1922" type="textblock" ulx="1043" uly="1832">
        <line lrx="1431" lry="1922" ulx="1043" uly="1832">der ganzen</line>
      </zone>
      <zone lrx="2208" lry="2297" type="textblock" ulx="187" uly="1985">
        <line lrx="2208" lry="2297" ulx="187" uly="1985">mediciniſchen Praxis.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1751" lry="2654" type="textblock" ulx="665" uly="2350">
        <line lrx="1751" lry="2654" ulx="665" uly="2350">Dritter Theil,</line>
      </zone>
      <zone lrx="2256" lry="2817" type="textblock" ulx="264" uly="2670">
        <line lrx="2256" lry="2817" ulx="264" uly="2670">welcher die Beſchreibung der innerlichen und</line>
      </zone>
      <zone lrx="1829" lry="2954" type="textblock" ulx="579" uly="2807">
        <line lrx="1829" lry="2954" ulx="579" uly="2807">aͤußerlichen K Krankheiten enthaͤlt.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1869" lry="3979" type="textblock" ulx="490" uly="3841">
        <line lrx="1869" lry="3979" ulx="490" uly="3841">Verbeſſerte und abgekuͤrzte Auflage.</line>
      </zone>
      <zone lrx="1506" lry="4280" type="textblock" ulx="825" uly="4134">
        <line lrx="1506" lry="4280" ulx="825" uly="4134">Frankenthal,</line>
      </zone>
      <zone lrx="1964" lry="4543" type="textblock" ulx="375" uly="4317">
        <line lrx="1964" lry="4444" ulx="375" uly="4317">im Verlag einer typographiſchen Geſellſchaft</line>
        <line lrx="1316" lry="4543" ulx="1009" uly="4460">1785.</line>
      </zone>
      <zone lrx="3245" lry="4727" type="textblock" ulx="3194" uly="3337">
        <line lrx="3245" lry="4727" ulx="3194" uly="3337">9 Copyright 4/1999 VxXVMaster GmbHl wwW.VXVmaster. com</line>
      </zone>
      <zone lrx="3216" lry="748" type="textblock" ulx="3176" uly="375">
        <line lrx="3216" lry="748" ulx="3176" uly="375">Euroskala Offset</line>
      </zone>
      <zone lrx="3220" lry="1418" type="textblock" ulx="3178" uly="766">
        <line lrx="3220" lry="1418" ulx="3178" uly="766">VierfarbSelector Standard-</line>
      </zone>
    </surface>
  </sourceDoc>
</TEI>
