Hf354_qt-9

—

— Ü

— —

Óal

^6

g.o

M.

x

n

TEER

7)

"-

WLIBINE LOI

-

La Vg NNENUR UM

Vi

3 w LE

EE

T*

um

V

*

m

E.

ET

EE

Bo det

—

i EE

a

MT

Sucsa

EE

T RURT

: 4 x JM.WJX -

m

—

-

:

——

——

— —

E

— M

—

ais

x

nE

M

Ms

3

d

2

g

O

s.

E

m

i

!

-

v

d.

UW

w

Es

g

Y

A

M

i.

Ro

ER (

iE

m

W

b

—

-

T

8

M.ua.

x

RE

s.

A

n

VR

s

A

st

r

OA

E

2X

x

*

z

23

P5

*

z

A

2

—

-T

—

—

—

—

— —

g

Hoe-

um

s

Ra

W

i

Ts

x

-

E

n

Ea o

N

DISCEPTATIO IX.

Qio-

URE& PUDBLICI

Wt

ECCLiIS fä [5 ?ïFï

PA

PTR

Sïä DIO BIENNAU

OCHIIS

DOCTORALIBUS AC BENEFICIIS

acgn'c

TISDEM ,

AB ALTEKRNATI VA,

EXCEPTIS,

SIFE

DE PRIVILEGIIS ,

PR/ERO GA,TIVIS

ALWSQUL FAVOR

IBUS AD

PROMOVENDA LI-

'ïERARUW STUDIA PERSONIS IN THEOLOGIA ,

VEL

URE

IN UNIVERSITAT

vriy

ii

US MOGUNTINA ,

VEL. ERF ')RDIEN»-SE

GRADUATIS

MAXIME DOCENTIBUS

CIRCA BE-

NEFICIA ECCLESIASTICA CONZCESSIS; ET

ADHUC CONCEDENDIS

AUTHORE

J O.A2 AIN JEÉE G-EOIUGJLO SCIT TOR

f U. D. SUPR. BOCT. TIIEOL. LAUR. CANDIDAT. EMINENTISSIMI AC

CELSISSIMI ARCHI-EPISCOPI ET PRINCIPIS ELECTORIS MOGUNT. CONSIL.

ECGL: AG

SIGILLIFERO;

EJUSDEMQUE IN

ALMEA UNIV MQSII«&T"

ASESS. ECCLESI ARUM, COLLEG.

MOG

SACRORUM CANONUM

AD

PAOFESS. PUBLIG. ET. O4DIN. FACULT. TURID.

$. CRUCEM. MOG. ET.AD'S.

OAN. BAPT. AMOENO23. CANON. CAP; RESPECTIVE

DECANO:, ET HOSGPIT. ELECTOA..

AD S. JOAN. BAPT.

MOGUNTI/E

PAROCHO.

MOGUN'FLE CUM FACULTATE ORDINARII

G

ao

(v&(

Ex TvPocnaPHrA ELzcr, PRiv. apevn JOANN, BENJAM. WAILANOT

1782

EL

AO

T CK-—

s t

"

3

- —

——

--

m — —

—

e

a

) 7

—

Es

M— — RL—RÁ

po- -

a R—

- — —

—

p

*

ERV

5!! ä—xx 't!ö'

MA

MemuTs Va o *Xxm

N

.

AW

-lowe äxvä

e-—ääämw&-

TEU wï?w a

VENSCAS P SeUAE V;USeR7 — VE

CONSPECTUS

TOTIUS DISSERTATIONIS

G oPULI. i.

Quatenus Do&ores Theologie vel Juris

íiae

lio ftadii biennalis Teftimonio ad Ca-

pitulum admittendi fint

S. T.

Scbolee antiause Chriflianorusm.

- II.

Sg,iwäaa Clericorum , & alie pullice jw Imþp Chriftianis.

IiT.

Collegia epi[copalia, [cbole m; ales, tnona[licee.

IV. szzd circa [cbolarusm veforiatiouem pre['iterit Cm" M. de

-

cholis Mog. quedan.

X/T

Poft inffitutum Chrodegangi

VL Sholirum cura Schola ifrico comaniffa eff ,

VII.

E? quidem [cbolarum tam suojorum; quam muinorum.

VIII,

Schbol a,izcz officium &2 Dignitas

IX. Ejusde

—

-

qu jura &9 poteflas limitata j:mt, ut yuniores &9 mecdum

idouei tautum fit [ub ejus Jugo ;

X. mon vero babiles 89 idonei.

XL Exemplo ef? ordinatio Gerlaci Archiepi[copi Mog.

XlL &2 XHil.

Id porro oflenditur ex . babita vatioue fiis &2 snume-

vis Scholafiici;

XIV.

uti €g Infiituti Chrodegangi.

XV. Imulcatuï qJiunus boc Scholajizczs,

X2

XVI,

u

CUNS

EU

TUS

$. XVI

£

?

7

']

j 7

pl

ex flatutis.£g. jurauentis ;,U

L64

fol?

Wil

1011

d

47

1

XVII,

EPE.

I6 —

J

Z:Meptzo ef , infi. quis. ;r:m bab;

:

;(o:zs foret-.

XVIil. Szzpewnd;äïa, jii?l?' gmjiea clolee qmajores publice /;fm- Uin-

e

)

vevfitates , ut smajer- baberetur i

1

rj

w'/

L

-

I

janti

L

AMP?

[fJ ./g

X

copia z

ün

H

XIX. Relicla tamem adbuc: Scholaflice — [ua prabe:

i

[

C

i

gy-

10$;

h

XX

aft tenebatur babi

les 7776'7267?'-'0'?'6.

XXI

Dotlores insfe" 9 Íu

"r

1"!

t vere babiles;

ï(*"

P

XXII.

E f?*,aïz"ïi

Huiefb

j

] U w fitate: ]

ivilegiatà: tentati

ANII

bon

i.&

C!

10T€$. d

.;

Z

izisme?*i;

AXAIV.

r'

sHerito g,c p

o"j !";3!5

ütur privilegüs. Pontificis 9. Iur-

pC?/'(lïCv ETIL O

R

( 'ï

4- ïil gi('

? Ibecia fi!;:

IÀ

ï/ï/',!

XXV, Quonlam J pe

ä

JAU £T LsLC

lavibus. pro- féudio. in. acae-

[:3

!c:f,,,;.s Cevrun ie

& . o

Cr.,m; 7H s

XXVI

Sx«pius Bieuni

Liiï

] CH

8 U(s uociatione.

XXVH

M 1)&(«

.H,

Iiiluf

3273

Fnus buju:

XXVIII

Ejusden teft

Lieb

1[73

üt; &

(

j

XXIX, Omf Ue bunuc jw 7277 B

enfequamtur fia qer.fs per gm*dus (tae-

ïrew-

ä

denicos mmm;»z pul

CC

"zi :?]; 17,201!?—?

AXX L^ m,mumw?m Eminent 47(;90;'0173 P?"

üfor m; Doioa

& XL

vt Jämawo fiudiz: bieumalis opus noubabent: ad. ü

Cam*z&

XXXI

Hi enitn non amo biennio ver[ati Junt im Academüs

AL

[4.5 20

d711 14'

AXXIL &z XXXIH.

;LJL

un üde boc suevitoruma [uoruem preuian:

Veportaut

Quamni fity. Datteratos boc vejerre.

ET

XXXIV.

ÁAl; "unde lje,(;wrem effe fub jugo. Qdeo;aj, ici ,. cogmtvaviatits

[iacatis ipfis

apitulorum;

"

l

(iy

b

XXXV... Acadesna

u pmw/eazzs apoftolicis &2 Cee[areiss,

[

|

XXXVI

J uri coumitinl s.

!

XXXViII

Gon[uetudmu,

XXXVIH, Decretis Coucilii. Con[fautienfis:,

WL

AXIX

'"OTIUS DISSERTATIONIS.

At

$.5

OXXIX,. Omzm,m ii (" ard. Brande Legati INationis gern..-

XL,

/äl!«igirltn l.t

—(n

ï., i

0/'!/2,3?

£45. &U

omfirmationi flatutorum. Capitula-

Uil

TiUuU.

vj

XLI.

[

7

Z[?p

vexa bieunii redimi poffit. pec

XLIL. Multo on rw dato fpecimiue j;

lico per gradus maäewmos

f(:

5!. 70;1?*

£E E

oterit.

XLIII,

&i

d7

1031

7i$-

L;:U eaten f.«sjwz;s C

jiatzztomm 7gis C3

.E

G?P?l

./i'J Q: /(tlïi"zl'f"

XLIV.

F y

ULL

r!q

1 [latuta wom obflant ovdimatiomi Conffitutionis puf

J*

U?

"mya

P

LV

"

;wm "C

,*!

"i:«

iavios ecclefta

;./

f,ï

icos, qumn Dodlores.

t

2 /27 1.

k

i*

if

XL

VI

No

(/

:ï

p? «&1

L diciusm. aliq 7"uod alüs

Canonicis Donaücella«

Ti01

bi

I

$ [1H6

ciaio. Cg gmdzm*s at zf' s

] (

(-

CAPUT. I

L,aïüms üdem Doctores ad Prebendas

£«

& Paroc

:hias. doctorales

s pre alis admittendi

fint..

Ü

TE

5

€; XEVIE.

Dotfores in OZf*meszs beneficiis prarferentiam baben..

XLVIIL .Semper enim babendà /pew alis.vatio litterürum.,

XLIX

inde Dodores ad tautas ubique deveuerunt. diguitates t

5 W&l-gm

m* iC Fu?zmj;m

L. Prois im 69 extra Germamimu, wmrxitueim Cone, Conflam-

tienfi certa. pars Zrefæjmo ruum 3. daguitatum iefiyzata eft per

ii

Proceres Ge "Hanid.

3921 :

L m

Negotium.

LL Er Deputetos INationis: ad Refo

L

Auuut ex

parte Martinus V. u

- Concordaiis. eum Natz(me

Gerai. initis

A. Ef proieqwuntw boc: Cardin. Placewt. Branda;.

3653

u

LIV

R

IV

CONSPECTUS

L

S. LIV. - [dipfusn tum prarvie, tum in Conc. Bafil. Fridericus III. e2

Imperii Proceres anónuerunt.

LV. Repetitum quoque fuit in. Concordatis Galli«.

LVI. Demque in Conc. "Triden.

"^

LVIL . Reverenter obfecundara

"t p

pUL

]7

f/

a Germaonie Capitula.

LVIHI — Catbedrales Ecclefize ali

qua [ub numiero certo recepere Do-

L

Cores,

LIX. prefertim Colo

7

££

Ib

JHenfis 69 alie in [pecie,

LX. mon auteur ommes promifcue.

LXIL Doclis quippe viris

porum . adver[us. eff.

ewio, pro diver[a licet conditione äeifg-:

[X

uid de boc u pace Weflpbalica. dispofitum fit ?

LXIII.

De cetero fufjvagatur Regula G

Wecellarie bodie 17.

LXIV. |Maxtine circa. Ecc

L

Curvait.

ngäaf,s parocbiales, | ubi-ommia jura. con-

IX

LXV, QCrca bas "'Ecclcy(z'fzs/ mïämtäo Efwmemz;[,ïimi.

li

N

C AT L IIL

I

LXX

Quatenus iisdem Doctoribus a

cuali pu-

blico docendi. munere fun

gentibus competens ali-

M

quod beneficium in Ecclefiis Collegiatis Archi-Diacefeos ceu Preg-

benda Lectorslis defignanda fit, & absque prejudicio

AC

Concordatorum defignari queat.

XCI

odegm Pv

XD

S. LXVI. Jure e

ofefforibus a&fu doce72täbz4s Prebenda affig-

(

nari pote[ ;

AC

LXVH. Prout quondmm Scbolaffico.

XCh

LXVill.. Recer

?

j

lentur conciliaves alia

1

w dispofitiones amtiquiores ,

LXIX. Concil Tridentini,

U

LXX, Concdlierum po[leriorum, prejertim Moguntini cujusdam ,

LXX

TOTIUS DISSERTATIONIS

ï?

]

—

-

S. LXXL . Et Conflitut

es Lup

LXXII.

Sure bmc ab . Emuneufuuo m

avoregm .. Unroerfi ïm.s

Praben äa:" proximie vacature tanquam . Doclorales. Profe[-

!nv! 9,[3 (;

;477"2 queunt.

LXXIL.

(wui .ïe; xtus 1V. S. P.

tD

LXXIV

Ti 4

avorem . Umniverfitatis. Mog.

con[Lituerit,

LXXV. Mox Collegiate [altem alique obtemperawm

LXXVIL Ejusdem Exeuj bluni etiawi al Pra[ules germ. /'eque-

bantur.

p

LXXVIL

u

Cleuens XI. Prebendas aliquas in favoreim Ufzzveæf ta-

tis Mog. extinxit

t2 univit an. 1713. audito Card. voto.

LXXVIIL . 4j? .Clemens. XlL. easden ve]ufcitavit jubfecuta qHOVte

Lotbarü: Franci[ci Arch. Mog.

l-

LXXIX. Quatenus ve[ufcitatas adbuc fimt Uumweerfitati affedie

aua cunm alis Prebendis.

x

LXXX. Aitento Sure commmumi g Concili Trident.

LXXXI

S:ante eddem Legislatoris autboritate ;

LXXXII. LXXXIHIHI,

Cg cau[a durante eadem , — [i mon ]ïzpbwgiu«

alteg. Collationis.

218 ,

LXXXIV. Iu Regula Cancellar. [pecialis favor smuneris Do&oralis.

LXXXV. LXXXVI. LXXXVII. &f LXXXVIII, Sæïzsjït quibusdazu

s

Contraditiiomibus.

$d

LXXXIX. puo Benedidus XIIL im Conc. Romumo aggravet de-

Y Pre

uper Con[cientimm Epifcoporumm.

0

xC. Dida mogis obtinent , fi id fiat fine extinclione,

XCI

Acnuovit id Clerus Moguntinus.

XCII.

Uïüet precipue preentis temporis vatio.

ii äfo

XCIII. öz'pþeäïmmr facilior bujus Executiouis nodus.

XCIV. Mauet Epi[opo Jemper Direciio ut præleäzowuw , fic

€2 snuedioruin.

0ft$,

XCV. Profeffor autemi etiam im Capitulis claufis. admittendus

orret.

TOU

XCVI

»!

VI

CONSPECTUS TOTIUS DISSERTATIONIS

$. XCVI. XCVIL. X

"

Ceontinaua

LbLULT

'ff:gm-

ïl;

r

XCEA« foil **:;3:

/ue Canor

J0]//CH $

ab[egs in [ervitm Ej

Jp

Trobi vel

'Wl

$UL

lere H ocemdi

Eb

P,*'ls(' äf'

i"v

Til

2

OCBLLUIL

.-L,,

,ny?')

EY

-hfï

£

Po]

GUO

ib

fue Ecclefi,

£

Der-

ïlfft ad a

u&dum Qi dz;z:mümg Eminent.

]le deto zö. Mar-

tl'

I*vga

a;!

'C.. Zequimm efb etimm, c t pravogativa C9 esuolt

t(

entis

(

die

mgzefï us in Capitulum fibi competentibus perpetuo: m"'ffpatg

e

uin a j3umore àu jfcsrfy'ïïozze beneficii priore. f 2

Lj

?.

cuie loco

dew urbetüur.

CL n eodergmi Donücellares in

n!rl,'—*

.r./,./

n

peffeffione priores jus qe

Lbabeant, ut. prius ad. Caj jitulum aduiffis iterum . prafe

£ G

a^ Pt

7-

Tur, licet paþem ad C;zmþuäæm veniant ?

CIL Coeterum opu

f* fpecifica. Epi[copi deputatione quoad Præ-

entelur

beundosm proxi s v

CUL6

44, de qua i. Capite boc H

CHL Conclufio totius. Differtationis.

W W

TX

E

OR

i

*

4

)

É

í

:;'ï

*

Ut

ïj?

2

*a

i

«l

»

K

]ä;

Ine

-;

'ï:?

*

RD

a

A P

t»ü«

RORT

Qit

tan

eu

i

QU

»

W u

EX

$ 89 A

2

KE

x5

f&*,&

d)

x

s

u

P AUH

as "—

J

M

mrä;x:äx

m E EE

A

TE

A

N

RU r

z

J

N

SN

X:

OA

MR

i

x'&

C

;su

N

Hl

Xxxxx

N

Y

?

d r

Y vwu

SS

t

"w

B-

d

Ib

VM

U

ANS

P

d

s

/

Á

J;f-æ***"*

EE

.

—

—

f

AR

7

[

—— R

d

)

hs

F;LEW

E

I mET EE

--

*ï—ä*x—wäf

j

8

[

D O0sdZJ6dJ U J

LE

TMUE

M

T

I.

13

T2

X

P

audatiffima Eminentiffimi Ele&toris Mo.

),

(j

ca)

ESTEOSTTSy

guntini FuipgRicr Canornr Josepnr glor.

N

t

m

—

yuncid

regnantis ordinatio de Parochiis do&to-

'k::

—

I s

VAE

X

ined

FA

ralibus & de ftudio biennali, cuifua de-

betur «eternitas,

cujusque exemplo

utinam multi mataïuntur Germaniz noítrz Prazfules!

me propofiti, ut reor, necillaudabilis nec injucundi

tenacem ad Capitulum 1. de Magzjlm illuftrandum revo-

ii

cat, quam Juris antiqui & communis ex Conc. Late-

ran. de an. 1162 , uti & noviffimo Tridentino inda-

gandi occafiónem , lubens ampleGor; ac Juris publici

M EEESHENESSNMEIHNEEIUE

ecclefiaftici materiem de Maeiftris feu Do&toribus ac-

curatius paulo meditari fert animus ; quo a&ta Conct-

À

lio-

MM MP P

*

*

horum äC Conftitutionum Apoftol

A2X CR 95

iíqT1

m:s-"&g? H

nig Principum, Patrieque noftrz, [ficut & ho

ï

iet.

il

nus Cap

itulorum quorundam ítatus ïas;-aar;z;z;ää?aäi diluci-

!

(

dentur.

d

. FEcdefianempe, cum.ex conditoris füi infti-

pf

tuto,

& füapte natura ex docentium ac difcentium

tÜ

componatur ordine: equui eft, ut quid cuique gra-

dui conveniat, -& rationis & authoritatis facrz & pro-

fane legibus definiatur.

Atque. illud imprimis fatis.

pervulgatum ac probatum omnibus nofcitur, iis im

H

omni Republica aut Univerütate plurimum deberi,

tvl

uorum induítria & dottrin

a ditdbe focietates apud.

alias nominis claritatem,. .re autem ipfa varii generis:

precipua emolumenta confequuntur, fivé id ftudio:

fsf

ac virtute: difcentium, five

.meritis docen-

d?ü&räml

t

tium: contingat..

Àrd

1

m Horum in Claffem referendos effe Legfiä di*

(ito

ving & ecclefiaftice Do&ores, quos.ceu tales. erudi-

tio-facra, & Expertorum (üuffragia in facie Ecclefie

probant; iis proinde honorem congruum: habendum

e((e, pari modo extra Controver(am: pofitum exifti-

mo.

illum porro pro noftri evi & moderne Difcipli-

nz ecclefiafticzs ratione determinare, fcopus eft pra-

intellà-

fentis Di'ifemtatienis—.i » quam ad plenäm.em rei

gen-

smwm

$

centiam in tria Capita dispefcere vifum eft. In Cap. T.

-guwänt traCtare de claritate ac dignitate, quam Acade-

micam vocamus dvjleaïz,,mz, ícu eorum, qui gradus aca-

demicos dato publico fpecimine do&trinz fuz in Aca-

demiis ad füi honorem & Univerfitatis fplendorem re-

"

portarunt; qui promoti funt Do&tores, feu Licentia-

l

ti in 'Theoloeia vel Jure, quatenus fine Biennio ad

Capitulum admitti poffint & debeant,

i

J

Cap.

AL./

uatenus iidem DoGores vel Licentiati

n

in Theologm vel Jure prz aliis ad. certas Parochias,

)jf

ceu elevatas in doCtorales affumendi fint.

u

erIS

Cap. Ill.

uatenus ilisdem in a&uah tnunere Pro-

d

feffure vel Juris vel Theologiz exiftentibus compe-

tens aliquod Beneficium in Ecclefiis collegiatis hujus

Archi-Dicecefeos ceu. Prebenda le&toralis ad normam

C. 'Trid. defignandafit, &absque prejudicio Conc»er

s dr

datorum defignari queat.

nidi

"lett

du

YT*

A RE

oyilt

(cipl

p

1

ol

À 2

CA

u

g

G

g EE

——

MDMRISRA CLOCELOUNGEESTNSN.

!pex

MM

TR

2 —— RE

;

v

EY r

Á

A

C.A.

PUT X

JUATENUS

DOCTORES THEOLOGUE VEL

fa. d- Á LO AC o ER

jQRIS 91

NE ALIO STUDII BIENNAL!S 'TEST

IMONIO

| AD CAPI'IU-LUZNI XADlVlIT'Z"ENI.)?E SXNT..

$

A

$1.

chole nomen ut váris olim ngä&catic»nisx fuit ; & nunc eft: $ ita

s5

varia femnper genera Scholarum extiterunt, b) Cum vero amplam

ü'c

Scholarum hiftroriam texere, c) inflituti noftri ratio non ferat, de litte-

Tal

rariis duntaxat, & quidem Chriftianorum, pauca proferemus — Pri-

m

müis etiam temporibus apud Chriiiianos non Idefuerunt Schole , ubi

f

al

fcientie füblimiores tum facree tum profana tradebantur,

Celeberri-

ül

ma fuit Schola Alexandrina d'i&a Cateclïetica; d) cujus mulia referunt

é

qui

elogia

den

—

C

þ) Nomen hoc dlizxx non eque, ut niedo ufus fere communis hab&t, ad par

Vus

üf('fi

lorum duntaxat inílitutiones limitatum fuiffe advertit Bichand in Anal,

&t

Conc. Tom. IV. voce Sthola, --- vid, de diverfa hujus vocis acceptione u-

hs ]

: frésue gloff, med. & inf. lat. b. v. --- Carpenutier £loff, nov. de an. 1766. h, v.

fnt

9) joan. Jae. Hoffmann Lex. univ. v. Sthoia , ubi ex fcriptoribus ant, pluri

&

publ

Scholarum genera recenfentur.

&) Qui plura de Scholis ante Chriftianorum tempora noffe defiderat, is adeat

Conring. de antiq. acad, --- Bergerum in Diff. prifeum Germanum baud illi-

teratum, -- Heumanni Dif. I, de ftatu. Scholarum antiq. Goetting. 1739. ---

Jac. Middendorpii académ, celebrior. Cok :6o2 lib. 1 & 2, -- Rudolph.

) ]

Hospinian. de Templis Cap. 5. de orig & progref Scholarum, --- Lexicon

«niv. omnium fcientiarum & artium Tom. 49. v Univer fitas. --- Calmet diif.

fur les. Ecclif. des Juifs --- 3joy traité des Ecoles,

J

4) Non quafi pueris modo Chriftiang fídei rudimenta inibi

fuerint. expofita T

ï

s

9

"

"

E

od. pluribus convellit Mo:hm?m Enüit. Hifl, eccl maj. (ac, Y.. part, 11

Y

U c.:* 3. $. 13

5

GD

*

hift, ee. c, 10 & 11. — Nijeepb. 1. IV. c. 52.

elogia e) Eu[eb. 1. V.

cujusque originem D, Hieromynus in cat. Sc

ript, eccl. c. 36.a S. Marco

Huic adnumerari merentur Schole Edeffena, de

Evengelifla repetit.

16, — Antiochena, Celarcenfis, Niübienfis;

qua "TLeodoret. l. V. c.

Seleucienfis, Byzantina &c, vid.

Dominic, Zlulifius delle Scuole (aere

lib. Il c. 1, 2. & 2r1. A-Uämmmz;s Biblioth, orient, Clem. vaticanm.

T. li. P. II p. 914

| $. Iï;

Non tamen füffecerunt omnibus ha Schole, Au£to ftilicet Chrie

flianorum numero, & inter perfecutionum afítus fiepe adiri non pote

rant; quam ob rem Clerum fuum Epiícopi ipfi ecclefiafticis fcienriis

Huic mire inferviebanr eccle-

imbuerunt , vid. Mosbem. V. c. p. 243:

fiaticorum ordinum gradus antiquiffimi, per quorum inferiores lente

ut plurimum pro iliius temporis cifciplina ad altiores afcendebant ;

quo intervallo doctrinam gradui, ad quem promovendi erant, refpon-

dentem haud gravate addifcebant, f) Poftquam Imperatores Romani

Chriflo nomen dedere , magnum in Repub/ica Chiifliana incrementum

acceperunt fcientiae , Scholis publicis per urbes pracipuas vel noviter

éreftis vel re(taqurztis,

üantum his favorem impenderint Conflanti-

nus M. ejusque Succeffores, preter Balduimum Commwent, de Con-

l

ftant, Imp, LL, eccl. & civ. Lipfie & Hale 1727 l. 2. pag. 122. fqq,

(

id, cod, lib. 10. tot. 52, 1, 6, -- lib 13.

publice etiam ;eges loquuntur. v

tit,

Bd

il

——

Medr .

nemedDA-

j

l. c, prodiere viri plu-

-l)ï Ex hac fchola, velut ex Equo trojano, ut ait. Hospin.

h

rimi eruditione, do/trina & pietate præüantifümi: Pauignus, Clemens,

n

Ammonius , Origenes , Hieraclas, Dygonifius , Athenodorus , Didymus €5e.

j

J

De hoc argumento Conful. "Fhoriaffm Vet. & nov. difcip. P. L. L. IT. c. 30.

D 4. -- Duaren.

de Ss. Ecc. Minifleriis L. IL c. 14. -- Biagham Orig. ecc.

h,

vol.1I. L. H . 1. $. 4. --- Morsn. de Ss. Ecc. ordin.

P. lil. Exerc, ii

Jl

c 3. & Ex.,v 13. €. 1. D. 412'. Edit. Aatw, de 1709.

JdERSSUS

6

ENUUEND

p

fit, 5 de Medic

i ï

!

is & Profefforibus, &&lib. 14. tit, 9. de ftudiis libers,

dibus. g.

A

. AIT.

Pä

Per hec tamen publica ft

udia ïSch.olæEpïf'coþaïes non .ce'fi'a"bäm:,

Q

fed ia Épifcopiis frequenci

us jam erectis habébantur.

Epifcopalia Col-

legia mul

tum debent $, Auguflino ,

de quo //an Espen . E. U. p, 2.

d

tit, 1. cap. r. $. r, ex Poffid

Mona(terium Clericort

iodn vitam S. Aupgu(t refert, eundem

&

am exíiruxi(fe,

? quo ceu quodam Seminarie

ad varias Eccleli

86 viros.doctos & exercitatos mittebat. 5) Aedes epis-

copales paffi

m tum Scholas fuiffz

, in quibus juniores Clericifüb Epis-

€opi Magifterio íac

rarum Literarumac virtutum tyrocinia ponerent;

probant Jborf

part. H. c, 95. n. 2, ex Conc, Turon, Il. & ex Can,

L

25.'C. Tolet IV,

d

Rauri adeo in Par

— Vaon-E:pen Com. in Decret. grat, ad h. .Can, —

ochorum zdibus Schole erant Jt

rales propterea apel-

"i

lae, five Scbole im vicos &2 oppida. 1)

M

tU.

Celeberrime quoque Schole olim in Monaffeziis -habitee funt,

AO«

quas S. Benedi&tus una cum vita monaftica in Occidente vel primus ia-

&

troduxit, vel admodum promovit, Barom. ad.an, 594. 259. atque ex

iS

j

D

&) Conf etiam. Hermanni.Conringii Diff. ad.1, 1. Cod, Theod..de ü-udiiä I*ibera-i

Jibus.urb. Rome & Conflant. in ej. ant, academ. --- Sec. Godofredi ad hos

d

titulos Codicis, --- De Scholis Medicinz, Philofophiz, Rethorices gc Gram-

matices Moguntiz jam tum exiftentibus vid. Cl. Horix in actu Promot. Mo

2

1761 typis dato;

gie

habetur.etiam ia Cremers totbfatífdyen Suebenflunben. r11tem

&b. ,gag. 321.

Con£f. . Amor? vetus Difciplin. Canon. Venet, I74 . tom, Y. part. 2. 't'.. 4 de

)

gropagatione inftituti Auguflinians &2c, --- Gabrieh Pennotii gen. totius facr,

ord. clericorum Can, hift,.L. r, c. r. --- $as $5u

d) &on guter SBilbung bec gDefte

geiftfidfeit eincs &anbes. Sündyen 1773. IV. $ou

pt&. pag. 72.

m

De iis varia egere Concilia, ut videre eft apud Thoma/J. patt, II. L. t. c. 88.

D. Ic. -- & in lib, cit. con guteg Sifeung 4. 59 Pag- 79, fqg.

—

7

his eruditi prodierunr viri, quales penes nos fant Rabamus Maurus

Abbas, qui Monáfleriu

fuk

de

Se

nfe rexit an. 825 . etrabus fuh,lenf?,

prioris Difcipulus & Succeffor:

quo factum, ut laus & memoria

ul

denüum Monachorum apud Imperarores, Reges & Priucipes inmagrio

pretio: fuerit,. non ob virz folum fan&itatem, fed ob incomparabilem

quoque fcientiam

litterarem.

Alios do&tiflimos perier ac pifimos

viros Scholae Hirfaugienfis, Sangallenfis & Corvejani Cenobii BDere-

dictinerum recenfet Tritbemius in Chron. Hirfaug, & Launojus de

Scholis a. Car. M, & poft illum.inflauratis, £)

$.

IV

!

Fauftis hisce initi s lu&tuofa mox tempora fücceffcrunt j ubi inter

arm

a filaerunt Mufze, &

pxotra&ae per plura Sescula bellis per frequen-

tes Barbarorum lmmïmnes tandem cum oceidentis Imperio Scientize

vix . non interierunt.

Quedarn illarum Semina adhue in Epifcopiis &

Monafteriis affervabantur ,. vitio tametr tempmis corrupta,

'Friftem

ex VV

tunc rerum & litrerarum faciem plurcs

i& R R. S-?sh iboent, l)

1

Agonizanti rei. litterorize opportune fuccurrit Gurolus M. & ipfe multa

erüditione clarus, qui ingenti Zelo Scientiarum reliquias fezvare & au-

K

gere allaboravit. z'f/z) Ejus cura. conüxr»uns plurabus per Epifcopia &

Mo-

Sdbos:

)

Apud Hontheim in Prodrom.. hitt, Trev, occurrit mentto Scholafticorum in

[

Monaflerlis, £ 1006. Conf. ScmidiInf. Ecclef, p. f1, Sedt.

d- $. YT5. --

mc

Bóhnesr 1.E; dit; TIE. tit. 1. 6.9. 10, 1. & 22.

-- Morit*. biftorift biplos

n

matifde 3:85an^fung w freyen Steidisftatt horimné part, II Cap. 7. $. 14. oon

t

bnun fn5aft' Diplom. Otton. I1I. de an. 985. pag..251. --- SJac. Sirmondus

Concil,. Galliz T. Il »

1.121. — Pifloire Wt de ance T. 1V, p; 6..fqq..

à

D Vid. Hofpinian. de orig. Templ L. TlI.. c. 5. pag 353,—- Pleuri Diff. I3M.

m

in.hiü Ec. -- Mosheim Inft. hifl. Éc. ad Sec,. V -- VIIL --- edpmubta Qu

il

ftibtetec Deutfdyn.. T. 5. 2:95ady. 6: &ap..

$) Hujus rei teffes nobis fünt tot cjus. Conftitutiones, quas videre eft. apud

W

Harzlicim: Tom..X, Cone, Germ; in:2dmon, Sirmondi, --- baunojut V, füpra

€.

El

8

As

DCR

m-— QD

Monafteria, ruri /aden & in Imperiä?iPa?azio Scholis litteree reflorue-

ruunt.

Neque fegniora in his urgendis faere illius temporis Concilia ;

velut Zijuisgram. de 789. apud Balug. L. 1. Capitul. n. 62 Cabilo-

n

nenje an. 813. Cap. 6. — Franc

Q

oford, an. 797. Caa. Ape Mogunti-

WUH an. 813. Can. 45.

1/

Vi

De Scholis Moguntinenfibus tam Epifcopalibus, quam monafticis

M

vid. Horix cit. Program, ubi inter alia verba Meginbardi qui circa an.

j

8-0 floruit, noratu digua refert: »Ambrofios Moguntia Gremio con-

»fovet, qui divinum vertice melliflui nectaris odorem afpirent: u-

Bujiinos , qui Diviniratem inter Cherubim Ípeculando miris armaria

» traétaübus adaugeant: Gregorios, qui Verbi divini pabula visilantif-

»Íima ruminantes in promtuariis ex hoc in illud eructantibus opportu-

»ne promendo recondant,

Ibi fons philofophicus prata virentia rivis

»leptenis inundat, gratisque potautes dulcediae terni faporis inebriat,* 7)

$..

Ut miffis jäm ceeteris ad Scholas Ep'if'copa!eä redeamus, iniis, fi

prima faltem Seecularefpicimus, vel unici, vel precipui Magiftri fuere

Epifcopi ipfi.

Poftquam vero aucto Clericorum numero, & crefcente

negotiorum mole (füb Impp. quippe Chriftianis facri Pracfules palim

in publici, & politici quoque Regiminis partem vocari folebant ) 9)

Egifc?-

:v

c. C. r extat in ejus operibus Colon, allobrog. 1732 editis .Tom.,-IV;; part. Y.

--- Thoma/fm. paxt. YI. L. 1. c. 92. 96. --- Caf. Egaffe de Poulay Diff. de

D

Schol. clauflral, & Epifcopal in hift. acad, Paris. Tom. I. pag. 79. --- Claud,

jjoly traité hiftorique des Ecoles epifcopales & ecclefiaftiq. --- Fieuri Diff,

c. $. 21. 22. --- Conring, de antiq. a

laftici nomine & orig. $.. 1r. 12.

cad. Diff. I1I. --- Floerké Com.-,de Scho-

9)

Conf. CL Dürr Diff. de Mog. S. Martini Mon. Cap. 2. $, 19. --- Laum;.

l c. cap. 7o. de Schola Moguntinenf. S. Albani Mart.

-0-)

Gidmibte

Hoc velut notifimum ex facta &-profana-hiüoria fupponitnus, vid.

G.

,

W

Fpifcopi Clerum fuum Scientiis facratioribus imbuendi provincie ne«

quaquam. fufficerent

: Scholarum cura , fub mfpe&lone tamen Epifco-

lfO

pz? ' Seniori cuidam.ex Clericorum Gremio, viro probo ac litterate,

;Hz

qui. pofm Capi Scholius, Dosninus. Schole , Scbolafficus dicebatur,

p):

demandata eft,

Hane Scholarum Epifcopalium formam una cum

1cds

vita communi admodum promovit Inftitutum

Chrodegangi Epifcopi

d

Metenfis, 4) fub Pipino francorum Rege in ejus primum Diocefi,

[Y1*.11

Qn.

4mox eorundem Regum Pipini Succefi

&J i LA

m favore-G induftria ) a pla-

rifmis

du

4

"-

r

ntil

öefd) ber QD.

xb.

bftvahimus "vero db illa inter Publiciftas admodum

j

:controverfa-qu: r,fhfme à quanrïonam facri Imperii Prafules Provinciarum Du-

«ces ac Principes effe coperint.

De .hac

confuli poffunt Pfefinger in. V&-

"

8

«

ariar. illuft. Tom, I. L. t. tit. 15. $. 4. s. & 11 -- WAedehind ad $. 21. att.

3. Cap. nov. £. 21. in not. ---

JSchefferus in. Diff. de infigni preeminentia

"Principum Imperii 3najorum pre Principibus & Statzbus aliorum Europz

Regnorum &c.

$)

Vid, .Conc. Tolet. an. 53 1.:can. T. C. Tol, IV.-Can. 23. --- Van.EfpgnPatt .

f

tit, IL c. 4. de Scholaítico.

f

ere

g)

De celeberrimo hoc Inftituto plura qui dé üdelat, adeat Aug Galmet hiftoire

nte

de Lorraine Tom. L. pag. 513. fqq. --- Peulum Diaconwm in geftis Epifco-

[j

fim

porum. Metenf. ap. Duchefne Tom. II. hift..franc.--- "Phomaffin. P. T. L. 3.

L) 0)

&, 5 -- Hargheim. Conc Germ. tom. L. in ptaf, $. 5.--- Fleuri hift, Ecc.

Q

"L. 43. n. FT. --- Van- Espen P. L. tit. ; c. 3. --- Ejusdem Epifcop: Regulg

extat in pluribus editionibus Conciliorum,, L'Abbei tom. VIL. Harduini

pat.

tom. IV. pag. 1182. Manfi. &c.

V/f, de

&) Caroli M. in promovendo hoc Inftituto labores teftantur ejusdem Eptüolæ .en-

(lagd.

cycl..ad Epifcopos ap.-Harzheim tom, L --- Capitulare Aquisgran. an. "189.

j ler

.cap. ? 1. ap. Balus. tom. I. Capit. col. 238. Conc. Mog. an 813. --- Ad eun-

» ht*

dem finem cura Ludovici Pii congregatum eft Concilium. Aquisgran. 363.

Epifcoporum an. 816, in quo regula Chrodegangi plurimum aucta eft, nove

J

£b ipfo Conc. pro Canonicis compilata 145 Capitulorum ,. quam Fleurm: i

Inft. J. E. Part. I.'c, :8. totius eccléfiaftice difcigline compendium apellat,

Invenire eft Regulam Aquisgr. apud Sirmondum tom, II. Conc, Galliz. pag,

TOU

M

333

1o

SSECM ä(?**) CEUESURAC

rimis Epifcopis in eorum Dicecefibus falt

quoad íubílauialia intro

ductum

De vita: communi Pa?üxä'iüxü n Ecclef, C

ha

meretur cit, DifL cl. Dáürr de Moe. S, Marr. Mon,

ath. Mc 1!^ä,..;ï ten

lé

D.

Vi

&.

,,Cl

t

Propagata itaque vita communi Canonicorum ia Cathedralibu

tuit

& Collegiatis Ecclefiis fcholee pro junioribus Canonicis erigebantur

j

5»Domus Scholafterie ad hoc ex;fw originaliter fabricat tà, & ad hoc

Dnt

J?Q

» dignitati Scholaftrize punc;paï ter aärm:þg,

A 9

"El ?3 Qüäii no :d:c»;

fï

» Canonici Weo*unnm füb vitga conftituti de

g-( ao

'bez

5f

I

[

2

Sche

D Xu

.Jsiïä

regt-

»mine enutriri,'

p

Dipl. de an, 1261. apud lhüün de Gudenus Cod.

&f

diplom. tom, I, p 690. $)

hu

$. VIL:

Atque ibidem fuere fcholze tam majores, quam minores, quales

!

& in Monafteriis ad u(üm Monachorum recenfet ex Trithemio Coiuuus

qum

ap. Bübmier 1, E. lib. V, tit. 5. $ 4.

Scholas quoque Clericorum

Datl0

puerorum ceu minorum, dein eorum, qui Theologiz & rebus facris

Toum

operam dant, probe difcernit Cirogius in. Com. ad Decret, tit. de Pri-

Derts.

micerio pag. 78. (94. fecundurm edir. mvggcr Vindob.

1761.)

De

lrum

fingulari hujus Scriptoris opinione ratione Primicerii vide Floerke Diff,

& Di

de Scholaft, nom. orig. &c. pag. 1 5. not. z.

In minoribus Scholis plerumque Magifter Scholaflico fubordina-

d

tus grammaticam & humaniora docuit (cugusmmen officium erectis aca-

^

demiis fenfim ceffavit; 7) ) ipfe Scholaíticus Sacratiores fcientias &

p

(j heo-

tl

)

333. --- Harduin, tom. V. Cone. pag. 1o6o. --- Harzheim tom, I. pag. 43o. —

ejus breve Compendium exhibet Z/az- Espen in Diff, Can. de in

ft, & off.

ï

*

Canoanicorum P. IIL. c. 6. $. 2.

J) Conf. ibid. Diploma Conradi & alia pag. 297

)

D.. Dürr DA eit. $. 19. Schol. 4

D

L

11

"Theologiam tradidit , in quo munere non raro adjutores & fübftitutos

3

-

habuit, qui fübin extra Gremium, quin & Monachi fuere, ) Abufus

feqi

uiore &vo invectes ex Crantii L. ?. Wandal, cap.4. notat Espenmus

cy

laftici nullum

Piï!ï Ii. 063

35 [

tate noflra, ait cir, Author, Schol

»Officium eít,

nifi colleétas pauperum Scholarivm in ufüs menfz ver-

s Lere.t

Hmc "Trid. Seff. 23, cap. 18. de ref. contra hos abufüs fta-

hus

tuit: ,ut de cetero officia, vel änomætes ilae, qua Scholajlerzæ di-

fu'

» cuntur, nanmü Dodoribus, vel "wäam tris aut Licentiatis in facra pa-

üQ

V

,,gma, aut in

ure Canonico, & aliis gcxfoms idoneis, & qui per fe

Vg

»ipíos id mulws explere poffiot, coüferantur.,, Porro notat Van-Es-

AX

pen ibid, $. 7. QCUOMRLIUUH Masiftros Scholarum inferiorum inftituiffe,

& fcholas puerorum etiam extraneas non raro vifitaffe; cujus plura ad-

huc veíligia füperíunt.

Con£, Dürr lo

$.

Vill

yles

Proinde officium Scholaftici, quod in antiqua Ecclefía merutn fuit offi-

j

]

^

cium, (ob communem Canoniftarum circa hoc fententiam omittimus alle-

TulT

gationes Canonum ad tit. de Archi Diaconis, Primiceriis &c. ) facili de-

)9

:ll

I

Ji

mum nepotio evafit in dwnitat...m ) uti ecclefiaffica monumenta mu-

neris docendorum puerorum & Adolefcemum, aut Prafecture fcho-

De

larum mentionem ingerunt, quam ípartam Scholaflicus, cujus nomen

pif

& Dignitas adhuc hodie in Capitulis füperftes, precipue exornabat,

* [In Regula Canonicorum c. :35. dicitur Prater ( qui debebat effe ex probatiffi-

du'lil

mis fenioribus Canonicis) cué hac cura (adolefcentum) committitur,

In

Conc. Aurelian, an. 1017. quod Hembertus Ecclefie S, Petri Capitalis Scholeg

;

B2

tent-

u)

Idem cit. Diff. $. 26. & ejusdem D:/f. de Capitulis claufis $. 9

i

Q,**

w)

Floerhe l. c. $. 4. ubi hec. Molani vetba refert: ,,prius fimplicitati vetufla-

& of

»fis magis competit; tunc enim omnia officia in clero erant obedientiz,

» ut alicubi cleras Colonienfis loqmtur pofterius vero ex divitiis enatum eft,

que in Cethedraifbus, aliisque Capitularibus Ecclefis varia offiia nom

,modo in beneficia , fed & in Dignitates evexerunt.'*

-

[

tentbat: dóminium.. Yn chama dédicationis Ajbatie. Vindocinenfis av 1005

)

Scolafticus. Magifler. fcholaram ,. & 1n Conc. Bituric. an, 10

Capifchokius

)

nuncupatur.. In.Catalogo hift..crit.. Codicum. MS, Bibliothece Eccl, metrop

?

Colon. Sjofephi Harzheim in praf..$.4. Scholaflicus majoris Ecelefie inter

/

Przlatos femper numeratus füit,. & antonomaflico titalo Magifiri honoraba-

D]

tur. Adde ZEgid, Gelenium p. T. & ]. "Theod. Püllen yafáltige Stag l. c. p. 17«

P

in not. füb lit; L, --- In Synodo provinciali Salisbu

rwf' Y

ii

f; Conft. 33..in Cap. s;

D]

:

habetur titulus de fummorum Scholaficorum officio

quod cíftj. dé Cüra ad-

"L

hibenda circa judos litterurios 89 covum moderatores,

ap. Ruprec in notis;

hifloricis. in univ. [us. Can. tom., I. lib,

I. de.offeio f

li

Primicerüi $ 6 Bückwe

eod, tit...FIoerke 1.c. $. 9,

W

IX.

uf

äb

P.

N-

k

n

Exempla tamen: domeftica. non

i

un

t, quibus demonfttretur;

D

lé

715

Scholafticorum. curam. modo- delineata

À

*

juvent

8

folum domicellares,

)»Pc

& 1n fcientiis flatui füo. conpruentibus necc

i

ium

ob

g

s

veríat mwfäc dfle,

ï

P

Id ex ordinatione Conradi Arhi-Epi(copi Mop. de an. 11

. ap. Gude-

quuis in Cod. diplom. tom. T. p. 2

& feqq. liquet; ubi ,,*vommuæ, in-

»quit, non làtere,. quod habito noftrce E

Ecclefize Confilio & Confenfu

» àd petitionem dilecti' filii; noftrri Scholaftici: jus fcholaflicum - - plene

ptà

n

»integramus, ita videlicer;. ut omnes de cetero Schbolimes Canonici

yl

P:

eit (

»--in Eccléfia Moguntina usque ad emancipationem curm fuis preben:

31:.131 gra:

yuk

,4is$ in procuratione fint Magiílri,. nifi Magiftri Jiberalit

$A

»tiam faciat; — — Magifter vero Scholares xpfüs R,cundhm

f:*fiïahü—

»yldH

»norem. nutriat morxbus ». difciplias, . fcient

tia,. victu. & v::(hm." Con(

tl

Dürr: Comm, cit; $..19 not. pag. 29. fqq. —

»4d

II, In flatutis fynodalibus Moguntinis de an: 1549. de Domicel-

4CD

.-——'a-

lefiis Cathedralibus

Jarüis hunc. in modum dxspomzur- ,;hu&n ius ur E

Ü

5 & Collegiatis fálrem in ea parte xqm majores noftri non fine magna ra-

» nonejzmzmes Cauonicos.,. quos domicellares vocant; non flatim, tit

» beneficia acceperunt ,. ad. Capitula

hüh ï á

fed.ad' tempus. füb

JJUO

j

» Pxselatorum.detineri volueruat) faiis negligenter advigilatum effe non

»line

——

WE

i

G

3

,íine Ecclefiarum pernicie fentimus, dum hi, quibus ea'cura incumbit,

E

"y £ 3*

;; ad ftudia ,. ad n

ii

es Domice Lm ium parum att endentes — —— fine am-

n

*mün äe

&u quosvis ad C

ula admiiferunt ,. etiam eos,. quos nec

lt

1eos aut Ecclefiis utiles norint?

9)'*

ïv»na

onec

flate ; nec do&rin

atis-ido

b(t

2j quæ*! n indemniat! confülere volentes — — hifce diftrifte pre-

u

,Q

R

^E

y

33 Cip endo lüjfäï*f" imt

$23

:

utimpofterum non fecundum prarenfàm Cons

lo I w&;

f

[i

AE

1 (

nï!l

um Conícientiam zdogeos tantum &

dignos

W

3 f.leiïwmwü —

Ftl*j

(.le.äh!

1 & Cathedralia admittant, * A?

It5

jjud ( apitulà. m'a.fï 1'4-Mumämh

Harzbeim Conc, Germ,.totn. VE p. 588--

u)r:

ii

T

5

R«LF!

tam vero fübinde fuiffe Scholafticorum pcïe&aïem, do-

cumento eft Charra ZAdolpii Arch, Mog; an. 1851 in volum. IL. Re-

tum Mogunt. Georg. C brifl. Soauuis. p.679. ioi: effe&tum flatutorum

a m

contra. Scholafticos E«*f*lchamm nofrarum ("w itarniss G Dicce-

dï;

»íeos Mogunting pro juvembus, qui communiter Jemicelh nuncu-

,

» pantur ; fu'ccmm — — Girca.cuam. perfonam tollimus,'t -

ff

li

!

!^

$x

i

t

fTien

l ï€3'3"100-

hd

5, i quis autetir Suw!aüxcas quemquat promotum ult

A

518 & promotioner ad ordines facros — — retinere prefümnferir — —

a

,,1;310 facto fit Excommuaicationis fententi3 innodárus. ——-,, Volumus;

ait Geïi icus D. G; fanttx Mog; Sedis Archi-Epifcopus an; 1355. ; ut

2 Decar

E &c Capitulum — -traliter emamzpam " 1pD ure a;jugo Scho-

AU

5 laítici

Imnrn temporis & promotionenr ad. o;.ï

es'— examina-

1

»tioni cäcïm fubjmam — &írinvenerinr eum habile

m &idoneum-. in

jl

»án legendo:& cantándo-.— talem -

- ad Capitulum: recipiant. y)

T

b

3

$. XL

xLel

iDUS

«)

C onf Bene

16U

L"

ui; XIPV.-in: Synod Diocef: lib: IL..e; 3.-8. 4---- Lünig Spi-

C

; Ecclef -tom. XVL. p« i26.--- Ludio. Bóhmer obC,.Tur, Can, obferv, VIIE

ht

? wd

b

,l

$-2

1

g

Coníu

; ftatutum fuper ftatü Scholaflicorum ,. & promotorum: feu promovens

nol

dorum. noviter. ad. prabendas. apud. H/ürdiweip. fubfid, diplom,. tom. L.

N

ie. p

113 & 171

14

emmvon GD s

j

. T

j

Vel maxime huc fpe&tant

4j

Conftit

u

r

( u

/

f

que in memorata Gerlaci Arch. Mog.

itione ad aiverfos

(* g

1710

4lo

& p x

s Prapofitos, Decauos — per Civi-

*

tatem & Dieceíin Mogüntinam Conftirutos lata co

L

tinent

1

d

r

» alia ipfis Prasdlaturis annexum invenimus, quod Scholaftici —

113

IEST:

norés

» promotos ad Canonicatus & preebendas in füum regimen ac Guber-

;

»nationem reciperent , ipí

^E

H

que in fcientia, moribus & honeflate di

Itf

»c«pling ecclefiaflice: fuaram Ecclefiarum piis admonitionibus infor-

ecc

gl

e ad

2

»marent; fed, heu, quod ordinatum eft & fuerat circumfp

d

hí

»minorum eruditionem & profedum ,. jam laxatis habenis ultra pro-

»trahitur ad majorum , & ut plurimum provectorum graviffimunr de-

1C.

ij

»trimentum, — —. Plures Scholaftici noftris temporibus non in tantum

ul

» Qqu&runt minorum informationem, ficut avaritige csecitate burf(arum

*

iv

ent

3Q 6

u *

1

nter-

» füarum repletionem — tauto quoque tempore maxime acult

dl

d

(até

»di&a ab ipfis Scholafticis preebendarum füarum adminifratio — —

&

» pFopterea — incommodistaliter occurrere volumus, ut promoti m4-

»Xime adulti fe gaudeant relevatos, — — Srtatuimus lgitur, — ut quan-

» docunque aliquis infra fextum deci

mum anonum — quod Scholafticus

» — illum juvenem usque ad decimum octavum annum & non ultra ——

» libere valeat retin

AT*

d

€. Sivero aliquis nullam prerogativam ftatus ha-

»bens in fexto decimo anno, vel ulterius aícerdendo usque ad vicefi-

»mum tertium, — :hunc füb Tugo Schs»laftici per biennium tantum —

5 effe volumus — — qui vero — ante prouotone ad b

ujussodi pra-

;

»bendam , per[onatum aut Jacerdotium habuit, vel locum Capitularem

he

»in Dicecefi noftra feu aliena per annum poffedit,

eo ipjo a 3ugo Scbo-

»laftici fit exemtus.

firoa

— — Pramiíla autem omnia & fingula ex Caufis

Tenti

»rationalibus & legitimis Conflituimus, ac ex certa (cientia ordinamus,

»nolentes quibuscunque perfonis contra premiffa ftatuta, Confüetudi-

» Qs vel privilegia, feuapellationes vel diffugia quecunque Ecclefia-

»rum vel perfonarum in aliquo fuffragari, etiaifi firmata fuevint Tu-

»THeULIS, que contra predicta rationabiliter jam con(tituta, Zrratio-

L]

» mþüz*tw videntur effe fervanda, & ideo ea suimime fervari declava-

*

»Znüïp

«-——— —é0

d

-

m m a

H

;

»7H1$, & eadem tollimus, relaxaimu

ac fapere is prafentibus dispen-

»íamus.4 z) En paíloralem contra E ccleliarum confüetudines & f. t1-

ug'

ta, etiam jurejurando firmata, & quavis privilegia Conftitutionem!

n

e!*

i.

IY

€

s.

PAU p

lt

£

.

m

P E

x

Probe hinc licet co

:;,

[m]

z

S

ol

&i

L

ct labores &: onexa, ficut &ho-

|

[

i'ï

nores & emolumen

ta

ï

i ]

g

ibores & onera confequuntur, cum enim

Jt-

/;ï

*

g.

Ya

alios docere

Ve 1 ï)bi

J

V(:l p

rí

ETFO

i

t

t

difciplinam qnoque, 1o-

u

öef'fm'n acfilenti um curare i

'1

*,

1 fcholis

8

j

elinauentes cmzwme ad Sclio-

A

-

vwe

wed

ea

z

ail

H

iali ad p

laficum fpectet, 2) propre

5ä

proportionem i inflru&tus j

j--

risdiéctione, dignitetem ceu honorem, &i uae provenientia emolumen-

J

ta habere dicitur

quandoquidem dignitatem & auctoritatem afferre fo-

üm

lent non

iS fa.,,a ; ecfc..hs u4 & merita docentium , fine tali enim dipni-

Q

tate & authoritate' plerzeque res & vite& negotia, ut Mæm&xozum, ita

& totius Reip. vel Ecclefie vix recte geri puimnæ

1

p

* Sane muneri docendi lHitteras tot alia bona cum celebritate conjuncta funt, t

(

exinde nova quafi progenies, & altera hominum ztas exfurgat: nam guber-

nanda feliciter Respubl Caiamis eruditorum opus habet, & aque ftudiis ac

lecibus armata eífie debet,

(ld*

L|

elt.

p

$.. XII

n

Labores autem & onera Scholafticorum eo tendunt, ut intra fcho-

m

las wn&itutz juniores Canonici feu Domicellares füfficiente doctrina ia-

10«

flroantür

; hac imbuti pravio Examine per Scholafücum poblice ten-

n

I

tentur, & probati folenniter emancipentur ; itaur a Jugo Scholaftici

dimiffi

[

u$

udi

HTN

ld

z) Ex libro antiquo ftat

ise

orum Ecelefie cgï!eg Bingenfis ad $. Martinum extra-

l

xit Wzlïdtwgm &c.

(to

:s) De offcio & pote(tate Scholafficorum , uti & de éorum emolumrntis vid.

|

174

Fioerké 1. (epé cit. --- Van-Espenl, c. -e- Düryr Diff. de ant. S. Mart, Mon.

€. 19, & Dif, de Cap. cl. $$. 9. & 1o.

)

16

-

-dimiffi modo in Confortium 'espitulare Canonicorum majorum füfci-

pianrur,

d

iü

V* Tnfcitia enim-cunctorum Water-eterrorum tefle L'eone dift. 38. Can. 3. etiam

in Laicis intolerabilis videtur, in Clericis autem-nec excu(atione digna efl;

i

nec venia: .munus enim facerdotum e(, hortari.& docere populum 1. ad

f0

Tim. 4. quod ii przfftare nequeunt, qui- vixlitteras fciunt. Quomodo.hi ta-

"L

men .ad beneficia. & dignitates afpirant 1 Con£ Conc. Gen. Lateran.-fub In-

do

noc. II[.',& cap. 39- de przb, & dign.

fia

pi

$. XIV.

Poftquam ad Lægü?äs fere -C-hrode-gan;gi Epifcopi metenfis hono-

fat

Tabilis Canonicorum ftatus erdinatus fuerat, nedum JCanonici litterig

P

-

C

ü

Ái,

affue

&i eo amplius effe debuerunt; (fed & re&te prudenterque

illite-

ii5

ratus ctiam a Rege Aidefon[o nominatus.non fuir admiffus, ut

notat

$d

juliauus Chronico ad an. 1 QB85. n. $54. —.

Buderus Difl..de jure Doc-

inc

torum ad Canonicatus $. IHI, pag. 3.

tem

hi

$. XV.

t9323

:..:'Ne-ig'iïii'i* äecïfïet"hominum moribus & litreris exculto

dul

m :copia;

condite funr

Cont

Schole Fpifcopales & Capitulares, iisdemque prafectus

na&

fuit Scholaflicus, qui fingulasi prebenda & tam iufigni dignitate füc-

10,

ceffive ornatus fuit, -ut juniorum ingenia bonis litteris excoleret, usque

titre

dum ad-Canonicorum-officia rite préparati ac emanci

pati ad Capitulu

admitterentur,

obed

Ad hoc itaque tempus ante plenum prebendse ufum

€ruditionis caufaà juniores Canonici in

ERN

4 do&rina & Cantu füb ,:poze&afe

' " Scholaftici fuerunt, J)

$. XVI.

a

NoL

"I'hoæiägg &if.'Pärt. II. 1ib. 1.€. 96 "Part. lï.v'i. 3.,'"0. B. n. 4 ,Afitoiz. Mat-

[]

n

ihei lib. IL de nobil c. 39. Bened. XIJ. de fyn. Diccef. lib. XI. c. 3

^

n

Floerkii Com, de Scholaftici nomine &c.

Chrifl. Gettl Budcer.: d€

emancipat, Can, in Capitulis German. --- Ayrer de fymbolica Canonicorum &

[upra.

Canonicarum imgxfimis Gandefienfium inveftitura p. 22. & 23. —

æ&æi

HUR

pl

XT

£ar

28 XVI.

iati

L Juramentum Scholaftici Ecclefiee Colleg. B. M. V. in Campis

Mog. erat quondam: , quod per fe vel alium velit informare ; induce-

d

a

re & demonítrare, quid in natütinis fit legendum & tenendum."* Ca-

nonici vero jurant in prima poffeifione, vel admiílione füa fimplici

ta

la

»ab bac hora in antea velint effe füb ipfius D. Scholaflici jugo, fervan-

do flatuta & con(üetudines hactenus obfervatas,

& adhuc concernen-

tia & concernentes, quoadusque ab eodem fuero emancipatus; & Ca-

pitulo prafentatus per eundem.*

H. In infigni Eccl. coll. Fritzlarienfi idem dispofitum habetur vi

o

4

flatutorum de an. 1290. 1314. 1353. — W ürdtwein tom. L. n. 1. füb-

Eens

fid, diplom, de ftatutis Eccle, Francof. S Bartholom. » Scholafticus ter-

lite

Qtt

tius eft Prelatus, cujus offidum eft, membra Ecclefise perentia in

Scholaflicis fcientiis , & maxime in Grammarica fideliter informare;

Joc-

in choro ftans fagaciter mores fingulorum & diligenter confiderare, ut

temporibus oportunis fimul ftent, fedeant, inclinent , genufle&tant,

fürgant moderate & ordinate.* — Scbiidt tbe[. L. E. tom. IlI,

l Afchaffenburgi Juramentum Scholaftici

III. In infigni Eccl, Col

| plü;

continet: ,Scholaribus de Magiftro, qui eos (f fieri poffit

) in doctri-

NI

na & cantu bene dirigat, doceat & informet, dilipentius, quo potue-

füc-

7

ro, provid

ebo, — Si aliquem Domicellum a meo jugo quoad recep-

sque

tionem fru&uum Prabende füz in totum dimife

rim, eundem ad meam

nuum

t

obedientiam revocare non debeam,*

bigfil

^* Tura hzc & obligationes Scholaftici intuitu

juniorum Can-dni.corum feu Do-

[Lte

mieellorum jam exponuntur in Ordinatione Conrads Arch. Mog. p. m.

de

l,

an, u;g-o.» v'vid. fupra $. IX.

Mat-

& XVEL

65

Singulari tamen nota dignum eft, quod Conradus Arch, Mog*

anonici

jy *

:

u'um&

fupfa jum allegatus monet, ,ut omnes de catero ícholares C

tam

18

EEE

—

tam preefentes £1uam futuri in Ecclefíia Moguntina usque ad emancipa-

4

tionem cum füis prebendis in procuratione fint Magiftri, gj Magi-

dei

Jfri liberalitas alicui gratiam faciot.* — doasmis tom. 1. rerum Mog,

p. 678. — de Gudenus Cod. diplom. tom. I. p. 297, &c. —

ffi

Diüi

$. XVIII.

il

u

— pLaudabile hoc & fructuofum Inftitutum (ita de Scholis Epifco:

fhà

»palibus & Canonicalibus ait Buderus in Diff. de jure Do&torum ad Ca-

»nonicatus $. 5,) türbarunt triftiffima, qua omni Europe & Germa-

W

à

;nie incubuerunt, tempora, continua nempe bellorum tumultuumque

» civilium feralis feries; his enim fievientibus collapfze & diflipate fcho-

*

»le, egregigque artes barbarie opprefíe, (übfíecuta ignorantia & ex

y m

n

» infelice hac Matre deploranda fuperftitio.* c) Optimo itaque fine ad re-

ftaurandum fcientiarum fplendorem Ss.Pontifices, Imperatores & Prin-

C

quo

cipes nonnulli fapientiffimi fcholas pu'blic':as & academias fundarunt d);

atque

76) Fata Scholarum & fþientiarum poft medium zvum pluribus defcripta inve-

jl

Mi

nies in Mo:shem. Inft. hi. Eccl. ad Sec. IX. pag. 285. ex edit. de an. 1764

"

in 4to. --- Conring. Diff, III. cum fupplem. --- in Gdmibte Gfdidte ber

S:Deutíd)en oon ber Gefebrfamfeit bamafiger 3riten. --- Z/'an- Espen I. E. Part. II.

tit. r1. n. 6. --- Fleuri Inft, I. E. part. I. c. 20 &c. ---

d) De origine & progreffu academiarum oonf. Van-Espen . c. cap. 4. 5. 6. de

earum utilitate F7eur? Diff. V. in hift. Eccl. $. 2. --- Mendo de jure Acade-

mico L. l. Q. 1. n. g. fqq. juxta edit. Lugdun. an 1668. --- Morinus de Sac.

aCC

Eccl. ordin. Exerc. 13. cap. un. n. 14 , ubi: ,, Academis, inquit, inflitute

»funt, ad quas velut ad ftudiorum & fcientiarum emporia undigue concur-

, fum eftj inquibus doctrina Chriftiana perfectius,. diligentius ac fplendidius,

J

»quam in Collegiis & Seminariis Clericorum tradita eft . .

utinam in regi-

mine Paltorum , & morum Cenfura tam felix fuiffet: hac ratione ecclefia-

»flice vite Candidati pauciffimis annis perficiunt, qua plurimis per gradus

1

, O0rdinum vix attingere poterant,* --- vid. ctiam Efior 3/ebanb[ung bon bet

ungeracinen B:ranberung ín :Deutfdfanb burd) bie Dorinn eingefüibrte tniberfitáe

ten, unb baf baburd) bie meiften Sbebienungen bon beni 3fbel ouf Den Sürgerflanb

gefatfen, — extat ín be(fen fleinen &driften P. VI. p. 376. ---

ORTA

[

19

d

?l

atque bona ecclefiaftica eol defignanda effe judicarunf, adeo, ut dxo's aca-

demie ex bonis ecclefiafticis rectiffime deputata fuerit. e)

D

IL . Eredis itaque per [raliam, Galliam & Germaniam Acade-

miis, ibique data majore artium & fcientiarum copia, principio non-

nullis Canonicis junioribus ex fpeciali Confenfü. Capituli & Scholaftici

iisdem interefTe permniffum fuit; dein in eorundem arbitrio pofitum;

d.

utrum in fcholis fuis perfiftere , an ad fludia generalia fe convertere

A

mallent, negata Scholaítico facultate eosdem impediendi,

Difcimus

l

id eft Conftitutione Brandi Card, Leg. Martini V, pro Ecclefia Mog.

& ceteris torius Alemannie de an. 1422,

» $i tamen aliquis preedictae

que

ho«

,etatis ad ftudium generale de licentia fuüi Prelati ftudendi cau(a fe

LEX

»transferat, nolumus aScholaítico per retentionem prebende vel alium

|re

, modum debere impediri* — Idem dispofitum in Concilii conflant. de-

ATV

cretalibus reformatoriis de reformatione Ecclef, ftlatus lib, l. tit, 2.

i

quos exhibet vaz der Hardt in actis Conc, Conít, tom, L. P. 12. p.

e

671. legitur ibidem: ,,Scholafticus juniorem aliquem Canonicum gene-

inye

,,rali ftudio volentem infiftere nullatenus habear impedire, vel actu ftu-

; dio infiftentem revocare füb posna privationis fug Scholaíterie , qua

i

-

»lit, fi contra praemiffa fecerit, privarus ipfo facto. f)

tv IIO

& xX

& d

Gaudebat interim Scholafticus, ut ante, fua prebenda, dignirate

|cadee

e

ac emancipationis jure; fine qua emancipatione ad majorum Canoni-

N

corum

lituta

x

jncute

jdit5,

&) Sjo. Giefenius de regim. acad. disp. 15. $. 3. p. 317. fqq. -- Centuriat. Mag-

ii

deb. Centn 2. C. 7- & Cento !2- C. 74 "— Böhmeï IO Ev L III. tit. Io 5. 50.

circa finem.

clefit-

gradus

f) Conf etiam Georg. Lud, Bóhmer in program. de tempore ftudiorum legiti-

n Ut

mo a Canonicis obfervando $. 4. --- Dürr Diff. de Cap. cl. $. 9. --- Conc,

wf

Mogunt. de an. 1549. cap. 66. cujus rubrum eft: de clericis facularibus €3

um

vegularibus ad. fiudia ablegandis , €? de fiudiis apud, Monafteria inflauran-

dis €3 conjervandas, -

gusrcc

46

n—

GWMo

n—

coram confortium non devenireät juniores five domicellares,

ZEgid,

i

»

Gelenius in vita S. Eagelberti p. 47.

* Hinc facile colligitur , 1) Scholafticos vel Doctores actu legentes femper. fuas

tenuiffe prebendas; 2) eosdem emancipaffe domicellares, ubi fuerint habiles

p

4& fufficienter inftructi,

j

»!

$. XX

C

Cum vero fepius emancipatio ultro protrahebatur ad Clerícorutma

majorum graviffimum detrimentum , ut decurío eorum ftatu perfectio-

fi ,,vacuis tamen manibus incedant refpicientes aliquando per quin-

»quennium & amplius Scholafticorum füorum emancipationem , nec

» habentes de prebendarum fuarum fru&ibus poteftatem aliquam dispo-

l

P

»nendi: propterea Nos (ait Gerlacus Arch. Mog. cit, tom. L. fübfid,

diplom. D. Wrdiweinn. 14. p. 173 & 15) » provide — — premif-

tei

lib

»Íisinfolentiis, gravaminibus & incommodis taliter occurrere volu-

"t

»Imus, ut promoti maxime adulti fe gaudeant relevatos, & Scholaítici

» de Conftiturione noftra prafenti conqueri non valeant, fe fore grava-

"

»tos. Statuimus igitur, & matura ac diligenti deliberatione preha-

,,91

"

»bita perpetuo ordinamus, — — ut — — qui ceffante dclo & fraude

»ante promotionem ad hujusmodi prebendam per[onatusn vel [acer-

PL

»üotim habui, vel locum Capitulerem in Diccefi noflra vel aliena

D] üï

» per ennum poffedit; eo ipfo a juzo Scbolaffici fit exemtus. — — Si

) fï'

»quis autem Scholaticus quemquam promotum ultra hujusmodi tem-

Thic

»pora — — reiinere prafumíerit — — ad reflitutionem dupli — —

Scþ

Ubi

»fine remiffione aliqua teneatur. — — In Conftitutis autem in perfona-

»tibus, five prelaturis, vel actu ad ordinem facerdotalem ordinatis ,

$

»Vel qui alias Capirulum ubicumque per annum intraverunt ut prae-

»mittitur, conftituimus, quod absque difficultate qualibet, cum fecun-

»dum pramiffa alias füfficienter probati nofcantur, ad Capitulum cef-

» fanuibus Impedimentis legitimis fine pertractatione aliqua requifiti, ut

Ü

» pramittitur, admittantnr, — —- Capitulum vero, quod contra hanc

um effe.

»hRoftram Conflitutionem quidquam attentare prefümferit »€

:

»étu

F£

EEE

GREEEUEET

——

at

p d

GD

Jdo

»€&u füspenüonis fententia fe fciat firmiter innodatum, XI, Kal, De-

»cemb, 1355-

[ng

creto de an. 1347. voluit:

il

A. Salmauus Epifcop. Wormot. in de

& Capitulum

»quodí Scholaíticus moram traxerit in emancipando ,

pdecreverit, C

anonicum emancipandum , tunc fi intra octo dies Scho-

» lafticas non' emancipaverit ;

Canonicus habeatur pro emancipato. *

g

n

'

lo

& XXI.

Qife

UM

| Jure igitur

optimo ab Emmo. noftro Graduati 'in 'Theologia vel

ure Doctores, uti & Confiliar

ii ecclefiaftici a&tuales (quibus füummi fui

SPO-

ts

j

h

]

d

Prefulis, ad ardua maxime regiminis facri negotia eosdem evocan

mif.

teflimoniuim omni exceptione majus fuffragatur) a vexa ftudii biennalis

[)s

liberi renuntiati funt in Conffitutione paftorali provi[oria an 1780 edi-

ult. ibi: , hac noftra ordinatione interim ftatutum de fludio bien-

jtici

ta S.

vt

, nali fecundum (uper

ius expofita ita limitamus; ut Confiliarios noftros

ficut & Doctores in Theologia vel Jure Cano-

hi

» ecclefiafticos actuales,

2

»nico in Univerfitatibus noftris Moguutina vel Erfordienfi promotos

54 ftatuto hoc eximamus, | illosque ab illius obfervatione, utpote qui

-

ltena

, inem illius tam emin

enter adimpleverunr, immunes ac liberos renun-

li pueri ad Do-

-5

33 tiemus.« Qu

idquid enim olim fa&tum fuerit, cum fo

micellares prab

endas admittebantur, fub jugo & difciplina Canonici

Km.

ut inde ex edibus Canonicalibus ,

ss um*

Scholaftici tanquam Ludi-Rectoris ;

utiex quodam ecclefiaftico

fonte

ubi fimul erudiebantur & convivebaut ; vel

*

Seminario viam fibi ad ordines, vitam c

lericalem & Capitulum fterne-

nifi$,

rent;

C 3

: Præ,

PU

[ecüft«

nf

£ n

e Domicellarium emancipationibus , ordinationibus ac rc&eptione* ad Capie

jt w

taülam durante adhuc vitacommuni ;

& quid tempore fecefíus a vita communi

Can. de Cap. cl. faepe cit. a $. X-

3 hifc

obtinuerit, folide perträäavit idem 1fi.

fqq. per totum , quo Le&orem remittimus ;

-.utí& ad ]. Theod. Pülem

, die-

8 & fqq. --

dU

au(áttige Grag , ob cin Domicellar-Jttt . Colon, 1760 edit. p.

22

TERTEERER

r m d

RECHRECRUI

Go

:

rent: b) hodie (ane, quö de dictis prebendis dorhiceüaribus crebrius

l

inveftiuntur viri non minus etate,

d

quam meritis & virtutibus adulti ,

Scholas ac ftudia jam pridem emen

fi, doctorali vel Magiftrali laurea in

(

Tk

Univer(üitatibus infieniti, publi

cis officiis diu fun&i,

& quandoque etiam

in Epifcopali faftigio conftiruri, al

bt

iud fana ratio & zquitas expoftulat,

vid. $. prec. Conttit, Gerlaci,

a verbis ,,qui vero ceffante dolo &c.

exinde pariter liquet, p

r&fatos ab emanci

ht

pationis actu & juribus per-

folvendis (an jura hujusmodi,

Qu

uti & alie preeftationes in poffeffione ,

(

admiffione ad Capitul

um &c. ab aliis ha&enus folvenda Ss, Canonibus

congruant, & ab omni Simonic fpecie aliena fint,

&t

dubitare nonimmerito

queat, qui T'ridentini Decretum de r

eform, Seff 24. $, r4. attenteper-

li

legerit, quzque circa hoc argument

um tradit Espenius tract. deSimon,

circa Benef, part,

l. cap. 2. $. 6. & in Jur.

ref

Ec. part. IL. fe&, 5. tit. 9.

c, 2, $. 30, juxra edit. nov. col

on, eujus tamen quaeflionis uberior dedu-

&io hujus loci non eft) immu

nes effe debere,

His enim neque confue-

r

tus emancipationis .ritus 7) convenire poreft

; neque notio ipía, &)

Qu

Unde in Con(tit, Gerlaci cit, qui idonei a

liunde probantur, eo ipfo a

j

J'*go Scbolaffici exemti pronuntiantur ;

idemque circa promotos ex-

c

preffe disponitur in Decret.

reform, Conc,

Conflant, (infra $. 39.) &

te!

in,Ordinatione Cardinalis Brandae (S.

49.) ubi, quos, inquit (fcil. Ma-

p*

giftros, Licentiatos fiv

e Baccalaureos formatos) eo ipfo a cura ipfius

if

Ui

Scholaftici liberos &2 erancipatos effe. decernimus, «

Hinc porro in

bos

Conc. Mog. de an. 1451.

tit, de corruptel, & abufionibus Canonico-

rum inter Corruptelas nu

meratur ezzancipatio Do&lorue & notabilium

fe-

h)

Vide fupra $6. 5. 6. 7. 9. --- textum in Cap. z. de Ma

giftris. --- Thomajin

doo

cit. P. I. 1. 3. c. 8. n. 2. & fq. --- V'an-Espen I. E. P.

I. tit. 1. c. n p

pub

$)

De variis ejusmodi ritibus videri poffunt Buder de emanc, Can. in Capitulis

Germ. exftat in ejus fymmiktis obfervationum L. T. n. I. --- D

ürr de Cap.

cl. $. 16. --- Benediti. XIV. de fynod, Diocef. L. r1, c.

)

3- $. 3. fq.

k)

Ea juxta Bolunerum in Obfervationibus Juris Can. obf, g. $. nil aliud eft,

quam folennis abfolutio ab obligatione canonicas Scholas frequentandi.

Igi-

tur dicta obligatione ceffante & ipfa ceffat. Conf, Dürr l. c, not. 4

*

]

VaDveUETA

23

M

per[onarumi../ En ipfa Conc. Verba: ,Sancta ertiam fynodus informata

)

eft, in nonnullis Ecclefiis Provincie Moguntinenfis tam Cathedralibus

Q

quam collegiatis peffimas, & juri divino & pofitivo ac rationi contra-

rias vigere, & ex corruptela introduétas effe confuerudines , — — ha-

l

bendo minitne refpectum ad Ecclefíam & Dei cultum, fed potius ad

t

Carnem vel aliud commodum, aut fpem ex pacto aliquid etiam in be-

[

neficiis pro fe vel fuis confequendi, &in exactione pecunisee, antequam

«]

quis ad poffeffionem Praebenda admittatur, quod utique fpeciem ven-

u$

ditionis & fimoniace pravitatis habere dignofcitur, — — — in receptio-

(

ne vini, bladorum vel aliarum rerum, .in exceffivis annis exfpectantie ;

"l

— — in emancipatione, quam ita apellare folent, Docforum & nota-

n

biliusn pe

r

onarum &c « Harzbermutom, V. Conc, G—erm' P. 409.—

0.

referuntur etiam in Conftit, paftor. provif, $, 36.

lü

II, In non graduatis autem, qui nulla in Academiis dedere publi-

[

ca fpecimina, retinetur ftudium biennale, &in gratiam venerande anti-

j

quitatis aliquis emancipationis ritus. Ceeteroquin ítudium biennale, quod

00

a flatutis Ecclefiarum exigitur, ad effe&tum obtinendi Seffionem & vo-

e

cem in Capitulo femper magis expletur per publica fpeciniinain faculta-

«

te Superiori Theologiz vel: Juris preemiffo rigorofo tentamine, quam

JH

per fimplex ftudium in eadem Univerfitate cum pernoctatione biennali;

ïxgs

iftud enim zque otio ac ludis, atque ingenitis adolefcentie Cupiditati-

in

bus, quam litterarum ftudio tranfigi poreft.

Ic0*

JJj

G.

XXII.

In Academiis quiäem infigniores litterarum fchole & privilegiata

docentium & difcentium Collegia proftant, in quibus artes liberales

!

l

À

legiis his pluribus & va-

publice traduntur & addifcuntur, /) Fx Col

ris

itull

(

j) Carpuov. lib. II. definitionum ecclef, tit. XXV. de rebus & juribus Aczd.

def. 397. n. . "Theologos primo honore dignos effe, quippe qui üidem? &

Poflea fuüccedit facu!tas Juridica,

bonam Confcientiam plantant & rigant.

| eQ,

quz utilitate fua in omnes Reip. articulos fe diffundit --- --- neceffaria ac

gt

laudabilis --- --- plenaque honoris. L. 6. $. uit. Cod, de poftul.

24

riis una focietas conflituebatur,

qu& etiam Univerfitas dicitur, & ad

quam univerfis patet aditus in-quatuor facultatibus, 777)

* Labefactatam rem Mufarum tandem reftituerunt Schole in Urblbus conflitu-

tr. Sec. IX. Alfredus Re& oxonie Scholam publicam erexit, Parifienfis Scho-

la authorem babet Carolum M. juxta Conring. vel faltem fequendo Launojum

Carolingicos Imperatores

Miffas hic facio Ticinenfem & Bononienfem Ita-

lorum Scholas

In Palatinatu Rupertus L. Elect, Heidelbergenfi beneficus

ultimam menum adhibuit; cum interea Pragenfis fuum celebraífet natalem ,

ut quoad folennem introductionem ad Exemplar illius Pragenfis Palatinaeffet

dil

compofita

Vienneníis a Friderico IT, Imp. an fundata fit, dubium hoc re-

lu

folvit Lambecius in Comment. Bibliothece, Vindobon.lib. I, c. 5. — Frideri-

cum fcil. IT. non ftudium aliquod generale omnium facultatum intelligi vo-

u

lviffe

f2

precipue ex diplom. Urbani V. Pont. an. I356. — Generale ftudium

Omnium lIitterarum przterquam Theologie, exlitteris vero Urbani VI.etiam

r

in Theolocica facultate conceffum efie

Poft Erfordienfem , Colonienfem,

2b

Lipfienfem,

Roítokienfem, Grypswaldienfem, Herbipolenfem & Baíleen-

fem a Ludovico divite Bavarie Duce Academia Ingolftadienfis an, 1472 (con-

fer 4ndreg Presbyteri Ratisbonenfis Chronicam p. 66.) folenniter inaugurata

)

eft,

Cum Anglipolitana nate fuünt Trevirenfis & Tubingenfis an. 1477

iIn-

-Mogutitina fuos natales ad prima jam tempora refert ; vide fupra $. 4.

crementum autem & novam univerfitatis formam fumfit fub Diethero Archi:

2) unde vulgatum illud;

Bis preful Comes ab Eifenburg Dfethems

Moguntinam arcem firuxerat , atque. Scholam

Hanc

d

9)

De hiftoria Univerfitatum confulatur Bibliorheca hiflorica academica, quaad-

juncta eft Conringii antiq. acad. fecundum edit, Heumanianam. --- goan.

Bapt. Gener 'Theol. dogmatico-Scholaftica , perpetuis prolufionibus polemi-

cis, hiftorico- criticis, nec non $. antiquitatis monumentis illufirata, Rome

1767. T. L p. 102. 132. item p. 106, fqq. --- Guropáifder Delifon, auf teef«

djem bie 9(fabemien ber boben Gdjufen ton SInfang ber SBelt big jebo, atfet 9ta«

tionen, befenbers oon C ömopa mit ibten Fundationen tergcftelft roerten, Sanff.

am Stain rT7II.

7))

Vid, Sémonis biftorifdye äefd)reröung aacc SSi(poffe ju. Cprper m. pág. 173« ---

w AU AIUPTPEIN o r MP

Horix in cit, program.

EREENESED

d

Z

p

Gup. m

»

u

Hanc confecute funt Wittenbergenfis, Francoforäienü;s-,- -Marburgbnüs, Ar-

gentina, Regiomontana, Jenenfis, Dilingana, Olomucenfis, Altorfina;

Helmfítadienfis, Grecenfis , Gieffenfis, Rintelienfis, Salisburgenfis, Dam-

It«

bergenfis, Chilonienfs, Oenipontana, Hallenfis , Urat?slovienfnsl Fuldeg-

lo

^

jum

fis, Góttingenfis & Erlangenfis.

lt

Icus

G. XXIIL.

,

efet

Imperatores omnium diguitatum fontes in eriged&a Academia &

It

diftribuendo honores academicos actum Majeftaticum exercentes, vo-

jeti*

luerunt magno Patrie Commodo honorum aliquot titulos & gradus,

V.

ceu totidem incitamentá ftudentium & publica eruditionis fingulari exa-

Jiumm

mine palam probatae & demonftrate teftimonia conferre. 0) — Sequi-

tiam

?

tur inde r) honores ceu exercitium füummorum jurium Majeftaticorum

a eadem

leete

ab aliis Majeftratibus Europae, imo orbis apnofcendos effe, qui

inter

LCOD-

ür

0) Prater afferenda in fequentibus monumenta de Dignitate, honoribus & Pri-

Iul

vilegiis Profefforum & Graduatorum copiofe tractant I;er de honoribus five

ln

gradibus acad. Francf. 1698. c. Io. I1. I2. & 13. -- $jo. Déet. Fregismont

iehi:

de Boctorum dignitate, nobilitate, priv, & preeminentia Salisb. 1673. ---

Jac. Benius de Priv. Doctorum , Prof. &c. Francf, 1648. --- Dom. Maria de

Brancaccinis de jure Doctoratus Romze 1689. fol. --- Bern, Mufcatellus de

doctorali dignitate Neapol. 1646. fol. --- *jo. Kannengie[fer Prodrom. juris

ln

doctoral. Helmft. 1647. --- Fr. Evneft. Vogt oratio de nobilitate Doctorum,

Kilon. 1733. -- jac. Gottl. Sturm Comment. de Profeffornm priv. . Roftoch

uead-

& Wismar. 1753. --- SJo. Calviná oratia de priv. ftudiof. & Prof. Herborn;

1600.--- Ever. Bronchor[tde Prof. & ftud. priv. Leid. 1621. --- Phil. Zaun-

Joat

olemi«

Jchliffer Diff. de priv. Prof. Marb. 1685. --- Mendol. fup. cit, queít, 10. II,

Done

& 13. --- Be origine graduum academicorum fpecialiter agunt Izter 1. c. c. 4,

if tl

Evicus Mauritius orat. de orig. honorum acad. apud cit. Itter. --- Boetius

Epo orat. de honoribus acad. titulis infignibus, eorumque origine. Lipfig

(tc w

guifi

1727 opera L G. Lotteri. --- Franc. A4bb, Alpinus de moralitate graduur&

acad, Roft. 1702, --- Henr. Bocerus orat. de, litterariis -gfad. & þon. Tu-

bing. 1617.

I

D

26

SNESikuR:

Rs oA m

- o5

inter illos Majeflas eft. 2) Specimina publica

Adolefcentum poit rigo-

adus academicos antefe-

'rofum Examen & inde fecutos Doctoratus gr

G

renda effe tentamini alicujus Scholaftici ejusque privato judicio ,

quod

de

:€o minoris eft ponderis, cum jam dudum emancipati non fo

leant pra-

«

vie a Scholaflicis tentari, ut advertit Bübgzzer in L. E. lib

: 3. tit. 1. $. 93.

ubi, poftquam de ritu emancipationis egerat, ait

: »hujus antiquitatis

reliquie in plerisque fere Capitulis fuperfunt ,

& dicis grütia vetinen-

phf

tur, ut faltem flatutis fatisfiat , ;

imc

. cum enim Scbolaflici hodie momen,

non officiu? amplius gerunt, i

li quidem redeuntes ex academia nan

pï&

examumant , fed locum examinis intrat

)

tefHimonium academicutn trien-

nii « (hodie in plerisque biennii) tum i

n $. 84.

tl

emqn;ipationem gragw

duatorum ; velut fupervacaneam impro

bat,

p

$. XXIV,

Omnibus nota fünt; que Impp. I—ïohorius,

Theoudbü—us a-:Iiiqyuc fh-

fendi

tuerunt in favorem docentium & fcholarium ;

quod igitur füpra $. XLII.

de fcholari, qui in procuratione Ma

Biflri eft usque ad emancipationém,

in iis

fub claufüla dispofitum, fj Mag

ifivi liberalitas alic

ui gratiam faciat ,

Vil

id nunc intuitu gradus ac;

3

t

demici,

poft exantlatos labores. doctrinze

clefis

4

i

& fcientiee haufle meritis adícribitur,

ut aimodo «mancipatio citra in-

[chol

juriam uti & receptio ad Capitulum gi

aduatis denegari nequear,

tt, f

»Prseter haec, qua retro letarum fànctionum authoritate confecuti

pe

funt privilegia immunitatesque, frui hac

Qituur

prerogativa przcipimus,

ut univerfi — — — cum Comitiv

am primi ordinis vel fccundi

hO» q

adepti füerint, aut majoris grado

m digniratis afcenderint, nulla

municipali, nulla eurialium conventione vexentur. L. ri. Cod.

!

de Prof, & Medicis,

Juncta L. un. de ProfefToribus , qui inurbe

Conflamini docentes.

— L. un. Cod. de fludüs liberalibus amlis

Ronm« &2 Conflan

L. — L. habita C, ne filius pro. patre,

ibi poft

m

-

at

L. 5. nova Conf-ü'tprio Friderici, p)

— H—

if.

$)

De privilegiis Univerfitatum a $s. Pontificibus coneeffis vid. Pilati'in orig.

ä)p, Con-

Jur. eccl, tit. de Scholis & Univggjütatibus. --* Pacius ad Friderici 1

-

;E

füitu-

COREIDSEL

TEEEUS

——

Go

—

27

iU

fe

II. Do&ores legum dicüntur vivere gobiliter & facm snimiftvave,

Knip[cbild

od

Guido Pap dec. 388. Reverentia & honor iis deferendus.

de Nobil. — Rebuff. de priv. Scholarium.—

: Wabl progr. de honore

La

equeftri & doctrin vid. not. $. fuper.

)

aus

II Carolum M, imitati fnt Ottones , & Frxdemc: privilegia am;

Ken

ph(ï' ima concedentes annuentibus Romanis Pontificibus & Conciliis ;

( .

imo quando in Conc. Conflautienfi agebatur de tollendis Exemtionibus,

DQn

prefervate fuerunt exemtiones Univerfiratibus ftudiorum conceffa,

W

Van der Hardt Conc. Contt. Tom, l. p. 10. c. 20.

D. 620. &tom. IV.

OTj

col 1536. — Zoecb de jure rerum Ecclef' Se&t. I, tit, 19. de Acad p

181. $. 149. in not. n. 35.-

$. XXV.

d

Caplcu!a pro litterarum ftudiis Domicellarium in Academns capef-

M

fendis per ftatuta Capitularia certum prefcripferunt temporis curfum ;

nem

in iisque Academiarum ratio habita; q) ícholis fiquidem Canonicorum

AUE

vilefcentibus & in fcholas puerorum converfis.

Statutum Capltuh Ec-

lring

clefiie Hildefemenfis de an. 1419. habet; ;,item Canonici noftri intra

[d

fcholas five Domicelli debent adire ftudia privilepgiata & ibidem ftude-

re, fifuerint in Alemannia, per triennium, & fi extra Alemanniam ,

per unum integrum annum & per illud tempus habebunt Corpus red-

fecuti

dituum vel prebendz , ficut ceeteri Canonici noftri refidentes , " & ultra

Jimus

&xundl

ho« quque marcas per trignnium ftudentibus dari confuetas.«

D »

$. XXVI.

nulla

.A

(od

ftitutionem de privilegiis Scholafticorum. Spirz 1596 --- Rebuffus Prono-

,1)

l

u

mie, fcu privilegia Univerfitatum , Collegiorum

Scholafticorum , Biblio-

t

Y

polarumque, ac omnium , qui in illis mini(trant.

Antw. I575. 1583.

bipol

^

/

I

g

Georg. Lud. Bühmer lc. $.4 & $. obfervat, quod in Parifienfi & Bono-

|

h

nienfi per annum integrum litteris operam navaffe fuffecerit; in academus

—^

n onjg

aütem Germanie per Biennium, per triennium & fubinde per longius tem-

pus id requifitum fuerit ---quafi breviori tempore colhgx pofint majores ftu-

jj (0n

flit

diorum fructus apud exteros,

28

RESESPNG

Cs U IU

ao

Fs

—

$. XXVL -

-

In Archi-Dieece& Mbgumin-a, Diccefi Herbipolenfi, afiisque biem-

nium ordinarie prefcriprum, — In Ecclefia Coll. S. Crucis jurat Domi-

cellaris in prima poffeffione: ;; item non inftabo per me, vel per alium,

quod recipiar ad Capitulum, nifi prius fleterim in ftüdio privilegiato

per biennium.'* In Decretis provincialibus Conc. Trevirenfis de an,

1449 tempus ftudiorum [ufficiens ex arbitrio Ca

pituli definiendimyn exi-

fl

gitur.

fu

t

H. Fritzlarie v1 flatuti de an. 1570. uno anno 'comp!etur* ftadium

de

alias biennale, at Refidentia duos habetannos vi ftatutorum de.an. 1 200,

fu

füb Archi Ep. Gerhardo , de on, 1353 & 1363, eosque fine inter-

ruptione , & perno&tare non poteft extra Maenia; refidens debet effe

po

M

14 annorum & refidere penes Ecclefiam aut primo anno in Univerfita-

p

te. Quiliber annus poteft redimi 100 Impcrialibus, adco, ur tamen

&Tl

34 diebus ante ingreffum in Capitulum perfonaliter refideat, — In Col-

&

legiata in Nordhaufen pridie Michaélis'in Capitulo generali domicella-

fü

1

ris indicere debet refidentiam füam ; primo anfio nihil, in fecundo an-

no refidentiz füz accipit duas tertías fabrica ; &refidens unam, dein

fica

fec

emancipatur a Scholaftico & admittitur ad Votum & Seffionem : econ-

tra poft obitum ejusdem hzredes in

duas tertias recipiunt.

primo anno torum; in fecundo

k

ámt

In Ecclefia ad B. V. Erfordie jurat. Canonicus , quo&fïeteri't in

addi

ftudio privilegiato, ac le&iones in eodem ftudió audiverit, atque vifi-

Wi

taverit caufa (tudii per bienniqm;

ü

l. Gerlacus Archi Ep. Mog. an.. 1439 Canonicis S, Severi Er-

fordienfibus flatutum approbavit, quod emancipari & ad Capimulum

affumi, ac habere voccm in Capitulo non. debezent, ^ nifi prius fletif-

fent per biennium integrum in ftudio senereli. .Conf.- Hogtbein hift.

7)

"Frev. dipl, tom. H. p. 152.

In Herbipolenfi quodam ftatuto in Hau-

gis de an, 165Q, habetur; , quoniam fine interruptione duobus ennis

con-

ij

amuse (Mry mumm

29

continuis ftudia frequentet, ita ut nulla no&te extza Un

E

iverüzatem —

il

— Íe abícntare aut perno&tare prefumar."

)

hi

$. XXVIL

QO

Scopus hujusmodi flatutorum fuit, ut Domicellares fcientiis Theo-

I[),

logiae vel juris Can. per tempus congrium operam dantes ad Ecclefize

N

munera disponerentur; ac ne inutiliter tempus hoc in Academiis con-

fümeretur, pariter dispofitum, ut nedum Ingreffus & Progreffus in

ftudiis teftimonia quot annis ad Capirulum füum deferant: ( Van Espen

n

)

^

de Inft, & offic, Canon, Part. IH, c, 4. $. 4.) fed & emenfo litterarum

ftudio de ftudiorum fru&tibus ac de obíervata fiatuti lege, & de tem-

il

'er

pore ex ejus norma ftricte in Academia transacto in forma doceat, —

[f

[(d

Starutum Ecclefie Osnabrugenfis de an, 1398: . »nullus, ait, emanci-

st

petur, nifi per unum annum fuerit & moram traxerit inaliquo loco fo-

lenni privilegiato, quo ftndium vigeat; & ibidem lectiones Doctorum

o

J

& Baccalaureorum in jore Canonico, vel civili; aut S. '"Theologia ac

d

vealiter. camn effeciu diligenter fluduerit, & de hoc per litteras authen-

ticas Do&orum & Univerfitatis illius ftudii nobis Decano & Capitulo

drin

i

fecerit plenam fidem, *)

ido

ll, Inde StryRius de jure pap. Princ. Evang. c, 5, $. 10. recteob-

fervat , melius fore, fi Capitulum non folum triennium exigeret, fed

fimul publica erüditionis fpecimina fibi exhiberi curaret,

'ale ftatutum

it i

vili

adducit Ricbter vol l. conf, 42. - Non recipietis, nifi per triennium

i aliqua celebri Germ. Academia bonarum artium cum laude & fru-

ffu cominuayerit,-—

LE

uum

D

Ed

5. XX,V':II!.

Qerf-

b

*gy) - Huic flatuto , ut ex verbis ejus initialibus patet, multorum in academiis ver-

Ea

fantium, otio diffiuentium , vel alienis inberentium negetiis abufus eccafio-

ner dederat.

De tali biennii abufu vid, Georg Lud,. Bóhmerv cit, obf, 7.

annis

$ 6. -- Hen. Bühmer in I E. L, ILI, tit. 1, $. 29

J

30

am-m (55

CEmEHI

— — —— À

E . XXVII. —

LE

Itaque tota hujus obfervantie: caufa eo fere redit, ut lepitimum

tempus ex ftatuti norma fludiorum caufa transaclum effe, teílimonio

Academiz publico probeturj inde habcs pra

fumzionem Juris, utver-

bis Georg. Lud. Bóbmer utar, illud tempus

canonice & utiliter trans-

actum effe, ]u

demum teítimo

ra Canonicis ita ftudentibus infigniter favent, $)- Hoc

nio exhibiro novus Canonicus emancipatur, aut eman-

Cipationis Decreto im

p

D

fendum.

petrato digaus judicatur ad jus Capimli capef-

$. XXIX.

T5

. Verum fi junior Canonicus in litteris adeo profecerit, ut a&ademif

cas publicas exercitationes fübierit, previo rigorofo tentamine eradus

acadesucos, vel omnino honores (üummos Doctoratus reportarit; anne

[u7

iftud non przvaleat prafümtioni Juris fimplici, qua: exíurg:t ex ftricta

Tun

biennii obíervatione , ex annotatione in Matricula Univer

fitatis & lapfü,

Aid

biennii integri , ut ne dies quidem defit? iía omnia ftri

&e & riporofa

obfervata effe poffunt una cum fuperftitiofa pernodlation

À

e in urbe, quin

hp

exfpectatum (ludiorum fructum aliquando habeas eiapío fludiorum an-

nuali, biennali, vel etiam triennali curriculo,

Verus econtra fludio-

pf.ri*

rum fcopus in Academiis debite, imo plus qua

m debite obtentus dici

poteít, fi fludentes honores academicos reportarint

T

; feque defupgr m-

t

fui

Capitulo teftimonio Univerütatiä 4legitimaverinkt. t)

* Ma- :

Tüm

D

$) Vid, þVaü-Eropm l c.

J

dio

?) Ceterum Doctoribus Univerfitatum, & facultatum Ai!'en'aribus non incin;

lem

tuzle

grue hic.inculcabitur, quod Pan-Esgen de Inft, & off. Can. past. L. c. 4-

of

$. 4. ex. Peiro de Alliaco lib. de ref. Ecclef. conf. $. monet: ,,ut gradus di-

hg

ftribuantur dignis, fine favore aut acceptione perfonarum & cum rigore Exa-

minis in fcientia & moribus.«*

Legi meretur integer $. -- Sic demum , 4&

Am;ph

Vi

ex Conciliis probat idem 7az- Espen l. c, 2. recte ,,gradus academici reputan-

tur ab Ecclefia ut publica quedam teflimonia eruditionis illorum, qui eis fo-

Jemni ritg infigniuntur, * neque vacui tantum honorusm tituli cenfendi. furt.

E

GEHIETEEAI

—— M—

p

ücceneen m m

GD

jr

v 'Marnifeüum' id facit Beneditzus VXI V. dum inSyn. Dicc. lib, XI, c. 3. . 6.

,

ex antiquis ftatutis Ecclefie ultrajectinz relatis ab Anzom, Matthei de No-

bil. lib. 2. c. 39. tum ex vetufto diplomate, quod occurrit apud Schater

l0

lib. Il. annal. Pad. ad an. 1231. oflendit, admiflionem Canonici Domicella-

ris in Capitulum fuiffe fpeciem quandam emancipationis, per quam ille Ii-

beraretur a nexu fchole, & fubtraheretur a Jugo CononiciScholaflici. Non-

$

ne Doctores & Licentiati publice dimifi & promoti a íchole nexu liberi

QC

jam funt, ipfimet Cathedram afcendentes ?

n

«f

D5 t d

*

i

*

»Ad providendum Ecclefiz Deicontra infideles, Hareticos, Schis-

maticos & bonorum morum everfores maxime indigemus viris littera-

^tis & in fcientia eruditis: ,,INatio germanica in Avifamentis Conftan-

fl«

tienfibus per legatos fuos expofuit; ifti autem lepe in; generalibus [ru-

(

-diis &2 in alüs patrimonia [ua: 68 labores fuoruzm con[um[erumt Paren-

Dne

du ; ilis forfitan per "Turnarios ceu Ordinarios Collatores beneficio-

id

ium minime, vel faltez tavdius poít faa collecta þ]erita Hu—dioruzm pro*

pf

X

tofe

:jideFUL' de bencficio.

Anne novum tunc in Ácademiis incipiendum erit biennium cum

qumï

fl«

füperftiiofa pernoctatione ? profc&o nifi malignus lividusque interve-

nerit oculus, nemo non viros graduatos a tali vexa vel Jugo Scholaftici

|

10-

liberos pronuntiabit,

Hincut Capitülorum quorundam errorem in te-

dic

naci prejudiciorum Cerebro fundatum depelleret; Emmus mediante

et m

'fua Ordinatione Clemenriffima citata litteratis fuccurrere volens, ve-

f

sum fpiritum facrorum Canonum pre oculis habens, fapienter declara-

vit &. ulr, de flatutis: ;; hac noftra ordiratione interim flatutum de ftu-

dio biennali,..ita limitamus, ut Confiliarios no(tros Ecclefiafticos ac-

incoh;

tuales, ficut & Doctores in Theologia vel jure Can in Univerfiatibus

lc' 4,

noftris Moguntina vel Erfordienfi promoto: a (tatuto hoc eximamus, il-

ls die

losque ab illius obfervatione, utpote qui finem illius tam eminenter ad-

" Exa;

impleverunt, immunes ac liberos renuntiemus.* — In hoc fane nihil de-

n,it

.vium eft a Regulis Juris, nihil aliemum a flatutis Ecclefiee imq nihil;

aputan-

-quod non fz cum eorum Spiritu apprime coníonum.

ei o«

* | Roto

j (uttt

32

— À

HESRERSRESS

Go

tr

* Rota in wma Leodienp. C&nonie. 25. junii vqoo S5, mimus coram b. mem.

Jacometto, --- ibi--- ,,quia ffatutum non alia tatione requirat fíudium, quam

r

ad cffectum affequendi doctrinam five habilitatem, ifia adepta dici debet pee

it

actualem lecturam exercitam --- --- habito fiquidem i

ntento.; curare non de-

01

bemus de modo. «

tu

&d

$. XXXI.

Qiü

[i£

Doctores ad acquirendam, quce gradui academico 'f;ziïiciät-, (cien-

di

tiam non unum biennium, fed plures annos impendere neceffüm ha-

'ïUE

bent, cum rerum in Jurisprudentia folum addifcendarum vaflitas it&

Va

auécta fit, INNec minus va(tum eft facrum Theologiz ftudium. Quam late

fec

patent Dogmatices, moralis Chriftiane, ac ícientiae Scripturiflicee fi-

nes? quot ad hec rite addiícenda requiruntur ftudia fübfidiaria, tam

brevi certe tempore non percurrenda? z/ profecto Domicellaris faci-

litatem na&us non erit, debitas fuas fcientias omnes daobus annis,

eut uno & fex feptimanis (de quo in Osnabrugenfi flatuto (üperius ac-

tum) penetrandi, ita ut publica exinde fpecimina cum laude dare queat;

Weisbaup

t de lapfu Academiarum Commen.zat. polit, $,

hemii 1775. edit.

1T. Päpgeä-

p eon

Tantummodo perno&ationes prefcripte fünt in plerisque :üa'mïs,

ne caufa ftudiorum fieret caufa vel occafio evagandi , ur (tudens faltem

aliqualiter adigatur ad debitas fcientias, culturam & proventum, — Curn

vero Doctores vel Licentiati ex Schola abeant infignes nomine & doc-

trina l,

u)—, Rudes in hac fcientia ad pleniorem dictorum fidehi oculo faltem f(:giüvo

Scriptorum aliquem , qui de facre hujus difcipline methodo tra&carunt, in-

fpiciant E. g. Gerfon de examinatione Doctrinarum. --- Clemangii tra&t.-de

IO!', Ti

ftudio Theol. --- Erafmi verz Theol, Method. --- Melchioris Cani de locis

hem

theol. tract. --- Methode pour etudier la Theologie, ouvrage de feu M. -

ls lo

gin Paris, 1768. &c.

E

mem (jpy m

35

uN

trina; magne apud populum Authoritatis ac Venerationis, iïl-omm pra-

m

fertim, quibus cura Univerfitatis. concredita & Cordi eít, multum in-

p

^C

tereffe debet, e

HH

:entiores in litteris ad fplendorem Academie poftha-

de

bitis iis, qui negligenter & fine profeétu didicerunt , meritorum fuo-

'-

£3€

rum premium aliquod r

j)ortare, poftquam juftum virium füarum in

addifcendis di(ciplinis periculum feciffent,

Accenditur fic in animis

difcentium ftadiorum amor , ad quem promovendum fane Legislato-

Xlle

rig, poteftatis & prudentie fümma authoritate hic uti oportet, ne ftu.

hi

dia & optimee artes jaceant & langueícant cum Reip. interitu, Studio-

rüm itaque merita, ut ad officia pablica, fic & Clericis ad Capitula

EU

at

vel prebendas. prabendarumque plenam perceptionem aditum aperi-

?f

re -debent,

(

* Conc. Mog. de sn. 1549. cap. 65. de general. ftudiis inflaurandis & conferv,

d-

& de Adolefcentibus ad ftudia publica alendis, ita differit: ,, cum fucceffio

eorum, qui utramque Remp. adminiftrare debent, ex juventute dependeat :

hlss

15«

fi illa aut pravis, aut nullis doctrinis imbuatur, fpes nulla effe potett, aut

in Ecclefiis puritatem Religionis, «ut in externa politia priftinam tcanquil-

pett;

litatem unquam nobis reddi poffe. Itaque quanto quisque defiderio $s. Re-

m

ligionem noílram poft fe, fuperflitem relinqui, ac porro falvam coníervari

expetit, quanto defiderio communis Patrie incolumitatem

» vivus refti-

tutam videre & ad pofteros transmittere fatagit, tanto conatu ad inflauratio-

nem ftudiorum incumbere debet, przfertim vero

P DEELLJ

Ecclefiaftici, quibus

etiam hujus vite bene & beate tranfigende omnis facultas ab incolumitate

"

AReligionis, quz fine ftudiorum auxilio nequaquam durare poteft, dependet,

fitem

ad ftudiorum confervationem, veluti ad unicum ftatus fui confervandi & re-

Cut

stincgdæ dignitatis przfidium omnes vires fuas certjti'm .conferre debent. t -

x doc

1f

$. XXXIL

n

fggiire

lmt, in'

Quodfi Princeps litteratus ipfe fitj aut zquus litterarum .æ'üinia-i

tor, redibuntaurea illa OctavianiSecula: videas, fervide rem api Ol

t dt

de li

nem populum in eo effe, ut Principis défiderium expleat, jufturm fcien-

|

u De

tiis honorem, falutarem ignorantie contemtum haberi, teporem il-

S

E

m

34

— (GQM

ERE

po—

lum in optimis Ingeniis fubito in lammas abire, atque omnem concur

fi

fare Remp. ut tota fit litrerata,

Videbimus verum; quod antiquitüs

li

dl&um eft ait JWeisbaupt l. c, $. 14:

Q

Sint Moecenates, non deerunt F Iacce Maiomb.

e

II Vldxmus ab omni retro ærats., & nofiris quoque tempoubuc

fcientiarum Culturam atque litterarum proventum a nutu Principis de-

pendere, ac cum fervore, qui in ejus animo eft, ftudium in omnium

pectoribus accendi & effervefcere

Patet igitur graduans ex Clemen-

tiffima ordinatione aditus ad Capitula: nulla res litteris magis. obeft, ac

contemtus & fervitus litteratorum

honor alit artes, . & ftudia incen-

vetus dictum eít. . Ludov. Vives L, 1. de caufis cor-

duntur gloria

ruptarum artium,

Weishaupt l. c. $. 11 —

uomodo jam Viri precellentes eruditione pofthac erunt füb ju

Schola[hm, viri adeo provecti xtate ac defarigati amplius adhuc ex[gæe»-

indi

.éabunt, & fine fuis præbendls & Juribus canonicalibus vivent ?

fiico

$. XXXIV

y)

Do&ovres adhuc effe füb . Jugo Scholaftici contrariatur adeo veteri-

*"bus Ecclefiarum-ftatutis, que junioribus Adolefcentulis & Domicellis

^tantum prohibuerunt Ingreffum ad Capitulum , usque dum debiram

e fclennam & etatem confecuti fuiffent.

Ceu patet ex $. IX. n. II. 6. X.

"Ex ordinatione Gerlaci Archi-Ep. Mog.: fi mvegerint eum babilean e9

idoneuin , — — talem — 'ad Capituluim vecipiant.* — Ytem G. XI circa

finem: »e0 ipfo a jugo Scbolaflici fitexemtus * $ XV. , Usquedum

Xl

ad Cuanonicoruim officia pmpamt: «* S XVIIL Nj f ; Magifivi libera-

lnas alzcuz gmtmm faciat.

$. XX.

j

$. XXXV.

1*Contram:mu: Academiarum pmvüebus Apoftohcrs & Cafareis Jp—

i

üus

—— — A - ——

um

EuE - Qæ

—

33

:

i

GuSque Academie ac Reip. ano pilblico. Datum enimvero Áutho-

rirate Apoftolica & Cefarea & jus. & poreffas, fübfellia Doctorum ad-

Q

eundi, Cathedram confcendendi, leges & Canones interpretandi, do-

cendi, disputandi, omnesque actus & jura gradui annexa exercendi, D)

Wbus j

* Sixtus IV. Pont. Archi-Epifcopo Mogunt, Diehero an. 1476. non. Kal. Dec.

:de

de Doctoribus & Licentiatis: ;,fi ad hoc, ait, fufüicientes ac idonei reperti

lum

fuerint, ac docendi licentiam & honorem hujusmodi obtinuerint, --- & tunc

mene

absque examia&e & approbatione alia, tam in predicto quam in fingulis ftu-

ha

diis generalibus , in quibus legere voluerint, docere poffint & valeant, ac fi

iC

in aliis ftudiis hujusmodi licentie aut Doctoratus gradus accepiffent.** Qua

CO*

nuno ratione aeénceps flabunt f*uþ Jugo alicujus Scholaftici?

&. XXXVI

Juro

Contrariatur. Juri communi, vigore cujus ii, qui ex füperiorum

xpe

indulgentia abíunt ftudentes in Academiis, juribus prefentium Cano-

nicorum,; .& fructibus beneficii in

tegre fruuntur. ) Etiam Juniores

E 2

five

SENS

w) Hzc non folum facultas, fed & honor Doctoribus ubique habendus relucet

Vid. Horix l fxpe cit, apud Cramer

Vetere

ex communi promotionis formula.

pag. 496: ,, Doctorum civiliftarum dignitas ab Imperatore ; adeoque in toto

nicelli

ebitam

Imperio R. G. fpectanda eft; Dectorum Canoniflarum ( addi potuiffet, &

'Theologorum; eft a Pontifice, adeoque in Univerfo orbe Catholico ubique

LiX

honoranda, Sola ergo Capitula. Privilegia ab utriusque Reip. facre & pro-

ln W

fanz fummis Capitibus emanata non reVereþuntur, Virosque g:aduatps' cum

] dircà

pueris Scholaribus confundent?

^

(ti

i II Van-Espeh l.kc. part. IIT. c. 5.

W

X)

C. s. de Magiftr. ex Conftit, Honori

;lbert

$. 3 & 4. --- Ayrer diff, de benef: a latere $. 24. --- Wagneréck ad.C. 5. Die

linganam Univerfitatem , ait, privilegio per Julium III. gaudere , ut Magi-

ftri & Difcipuli ibidem per 5 annos poffint percipere fructus & perficere pri-

mum Refidentiz annum ,, non obítantibus quibusvis confuetudinibus & fta-

tutis etiam Juramento confirmatis. ** --- Jam Sac. IX. Clericis licebat loca

V. Regi-

ts .Q- x

fcientiarum celebriora adire, etfi refidentie legeadftringeventur.

mon. ap. "Thomaff.de Vet. & nov, Ecclef, difeip. P,-II. 1- L..c« 6; &« 9.

(s

..--Itf:m lib, IIL c. 7t.

Ó

——

M

— :

five Domice!li (tudiorunr caufà iis fruuntur frü&tibus, qui folent Domi.

cellis obvenire, poít exantlatos autem Iabmes & ftudiorum finem ob-

5b

tentum Viros litteratos a percipiendis fru

iv'd&

us adhuc unpediri , non-

pne magis iniquum foret?

Y

$, XXXVH

Contrariatur Confüetudini, qua in quibusdam Ecclefiie fers "atur,

;

juxta quam Canonici Doctorafes preferuntur ceteris, & ftatim a die

n

receptionis admittuntur ad Capitulum fine biennio, quand() funt Pro-

Hj

JH

feffores, Pradicatores,

Parochi, uti Tle'hïla, Erfordim, Wircebur-

f

gi, Afchaffenl mrga & Francofurti, de quibus id controverti nequit ;

k

utut in linea facti citra viam Juris uni aut alteri in aliis Capitulis defu-

per lis & Controveríia mota, aut injuria temporis conditio iniqua ftu-

10

dii biennalis indebite impofita fuerit intuitu alterius juíte non fabüiften-

üi

tis contrari&e confuerudinis.

u

Qu

H. Firmatur hoc flatutis Ecclefie Equeftris S, Petri in valle Wim-

Us

pinenfi cap. 19: , ftatuimus, ur nullus dictz Ecclefize Canonicus ad Cs

&d

pitulum tanquam Copitularis adinittatur — — nifi — — per biennium

— continuo fleterit in aliquo ftudio generali & privilepiato, nula no-

Hnl

&e ab hujusmodi (ludio fe abfenrando. — — Si auteim talis Canonicus

hs

rempore hujusmodi petitionis artium Magifter, Baccalaureus juris, aut

in.aliqua facultate füperiori Do&or vel Licentiatus per rigorem exami-

In

nis promotus exiffat, nolumus, eundem prafenti flatuto de completig-

£

ne. biennalis ftudii oblipatum fore.* —

f

i

Iu

» Artlcuh jurandi per Scholaülcum in flatutis Ecelefie. Bingenfis an.. 1403.. re-

f

novatis ap. Wærdtwem fubfid, dipl. tom. 1I. n. LXII. p. 355. expreffe ha-

Tüs

bent : ,,item. Domicellos fub Jugo meo exiítentes in difciplina:& morum ho-

—— — M

le

neflate diligenter infosmabo

in victó & veftitu & aliis neceffariis fe-

^i

eundum honorem Ecclefiz fufficienter previdebo ,. nec non ordinationem Do-

$sini Gerlaci Arch, Mog. quoad Domicéllos joxta cujuslibet meritum invio-

Tin

Jebiluer ebfezvabo; — Habetvero oxdinatio, Gerlaci in. tecminis : , Con(litui-

r

inu$

2

3

—— (

n

/g

»

$

dum ailiasfuiïi-cicnter pro-

ll

mus, qnod abgqüe:diüicuïtaïä qualibet, cum fecun

»

bati nofcantur,

ad Capitulum ceffantibus impedimentis legitimis fine petr*

tractionc aliqua adw*tænmm* ---

Vehementius impugna

tür conï»:z-ariafCcnäzed*ædb ftudii biennalis per

Decreta. Conc. Confítantienfis relata in 'Yomis

hujus Conc, tom. I, part.

l

Übi tanquam cor-

12. tit, 2. de Confuetud. Cap. unic. vauder Hardt.

d

s

ruüptela improbata cft & faluberrima 1

ege flatutum, ut Confuerudo hu-

u

nus etiam adelffent,. nullatenus af-

jusmodi & Ecclefiarum ftatura, quate

[

fcerent Canonicos Dottores, Magiflros

& praduaros; fed quod ifi

u[

ftatim expleto primo rcefidenti& anno

admitti deberent ad Capitulum;

i

redditusque & tractatus capitulares ,

juxta Verba Decreti Conciliaris

m

erfa Confuetudine in quibus-

notatudigna: »correpta quadam Q perv

V

dam Ecclefiis Cathcd, & Colleg. fervatur & tanquam, pro lege tenetur

llus Canonicus ad prebendam admiffus, cujuscun-

quod quicunque nove

z , literaturg, dignitatis aut ata-

im

que etiam Conditionis, preeminenti

üis, juret ficut , fi velit admitti, ipfu

m jurare eportet, quedfüb Jugo

Ov

odem Scholaftico

Scholaftici illius Écclefie remaneat, quousque ab €

um

nontumcunque

h0

faerit emancipatus & dimifius; quo tempore durante q

euimemes — s

& licet

etiam alias idoneus ad Capitulum nullatenus admittetur

NU

hujusmodi ftatutum ob in

itio forfitan confuetudinarie ex tali ratione exi-

qut

flat introductum, ut nov

elli Canonici prebendati minores & majores

flicum Ecclefie doctrinam

an:fx-

in annis minus docliexiftentes apud Schola

IQ

fiafficam addifcere valeant:

fcientiarum & difciplinam choralem & eccie

od De&or & Magi-

t2men quia abfurdum eft & totaliter abfonum;,. qu

fter debeat fübeffe Difcipulo ,. fapiens

interdum.1diotee , & «tate matue

L

ordinat & decernit;

h

rus juniori; idcirco hec facrefandtum Confilium

nho

tale flatutum. q

uacunque etiam confuetudine introductum ad. Doétores,

sl

— & ad eos, qui vigefimum rertium an»

Magiflros & graduatos —

1D0

& qui alias facerdotio effent apti, ac eüam

num.complete attigerunt ,.

o*

ntegrum annum Capitulares fue-

Bituie

ad eos, qui im alüs Ec;leüis per i

xunt

E2

"m

38

— 8077

EEE

Mucureo Q EE at

runt & tractatibus Capitularibus interfuerunt , Rnullatenus exten-

datur «

t

$. XXXIX.

(i

IÍ

Confentanee ad hocce Decretam 'an-cilii Conflant, Branda Car-

dinalis Placentinüs, qui paulo poft idem Conc.a Martino V. Papa fpecia-

f

liter ad Provinciam Moguatinam depuratus £uit an. I4

t a -

n o

ftatuit, Ma-

j

giftros in facra Pagina, five Do&tores, five Licentiatos in altera jurium

M

ftatim admittendos effe ad Capitulum, omuiaque emolumenta Capitu-

K

laria, infli&a contravenientibus vel quoquo modo fe opponentibus gra-

fl

viffima poena; en ejus verba: ,talem autem Confnetudinem vel ftatu-

fl

tum debita ratione limitare volentes flatuimus, predictam Con(litutio--

(i

nem & fatutum ad Magilros & Licentiatos five Baccalaureos for-

f0f

matos in (acra Pagiua, Doctoresque ac Licentiatos in jure Can. vel civ,

ce

ad Sacerdotes, nec non ad illos, qui in aliis Ecclefiis per unum annum

f

integrum Capitulares fuerint, ubi perfonz idoneze & litteratee recipi fo-

Ci

lent, nullatenus debere extendi, quos eo ipfoa Crra ipfius Scbola[lict

The

liberos & emancipatos effe decernimus, - lllum etiam abufum in Eccle-

vel

fia Moguntina & aliis ubicumque vigenrem , videlicer, ur in libito vo-

luntatis Canonicorum Capitularium conftet, quos velint de Canonicis

ft

M

ad Capituluin mittere, tollimus & abolemus, ftatuentes, ut qui re-

iil

f

ceptus eft ad Canonicatum & Prebendam, & in ordine Sub.Diacona-

&«

tus conftitutus , fervatis flatutis eequis & rationabilibus in Ecclefia Mog.

— — voce & emolumentis Capituli quemadmodum alii gaudere de-

fum

beaut — — — Capitula vero & fingulares perfonas, que contra pra-

U

ft

The

dicta facere prefüm(erint, tamdiu a divinis officiis & a fructibus digni-

tatum & Prabendarum (üarum füspendimus, usquequo predictos Ca-

ij

nonicos, de quibus in hac Conftitutione fit mentio , ad Capitulum &

El'c.d

emolumenta Capituli plene admiferint, ac duplum ejus, in quo dic-

tos Canonicos damnificaverint, eisdem reftituerint. «

Eatenus denuo-

innovara fuit citata jam fiepius ordinatio Gerlaci Arch. Mog. — Con£ :

Höïthl:-'C, apud Crazuer QBeQ.gæ'eb. part. HI, a ?ag..s-!x.

[

[2

—

GMO

—

39

ER CX

Et nempä hæ& rerum humanarum in motu perpetuo confiften-

tium varietas & viciflitndo, ur confulte & provide antea flatuta invta-

tis temporum circumf/lantiis non minori providentia quandoque refor-

imentur, ad met:

3f0

itW

m Coac. Colon an. 1536 habiti. — Ita per ftatutum

h

I

Capituli $, Joannis in Haugis Herbipoli ftudium non amplius triennale,

d

f:d biennale introductum ; infuper cum Approbatione Alberti Epifco-

iti

pi de an. 1370 legitime & perpetuo impediti a ftudio biennali facien-

Lu-

do dispenfative admitti poffünt ad Capitulum & tunc per tres annos ca-

[d

rere voce & emolumentis- — Per aliud flatutum Capituli Haugenfis de

u

an. 1438. preecedens iftud ratione 2adii biennalis repetitum. cum clau-

10

fula: ynifi ejusmodi perfonc Canonicatus & Preebendas in Ecclefia pree-

0f

dicta pro tempore futuro confecute in facra Theologica facultate Doc-

tores, Licentiati, & in altero Jurium aut in Medicina Doctores vel Li-

IV

m

centiati fuerint . qui cum frudium Juusn bieumale aute adeptam po[]e]-

(

fonem Canonicatus & Prebenda forfan compleverint, de quo tamen

-Capitulo noftro teneantur modis premiffis facere creditivam ; non ta-

Ti

le

4men tenentur, denuo hujusmodi fludium biennale litterarum . repetere

vel refümere.«

0

an. 1499. a Laurentio Epifcopo Herbipolenfilucidius

flatutum ftadii biennalis declaratum, & ab eodem an. 1517 hifcein ter-

(

lia

minis innovatum eft : ,quinto, quod duobus falrem annis continuis in

J

ftudio generali Authoritate Apoftolica & Imperiali approbato diligenter

-& cum effe&tu ftuduerit: Declaramus autem & moderamus hoc ftatu-

105

d

;tum de fludio biennali, quod Docfores &9' Licentiati vigore examiis

robati in altioribus facultatibus, puta

J

n generali ftudio aduiff5, & app

"Theologia, in utroque aut altero Jurium,

ac Medicina, dummodo ante

DTl«

(

adeptionem Canonicatus aut. Prebende in Ecclefia noftra hujusmodi

n

:;(gradum adepti fuegint, 1101 tmemmr ad biennale [rudium .complendum;"

(ic

enuo

$. XLL

Af

j

: Commuäiterhodie Abienniil& refïä-emiäe vexa redimitur ; ui-tamen

annus

l,

TORERRUSS

4o

—

—

- ^ snnus refidentie & biennii exfpectandas fit, donec concedatur inprefz

fus ad Capirulum, 1n Collegiata infieni ad S. Pecrum Mog. ter centum

gi

florenis (ola re(identia conüftensin anno, menfe & die redimitur, In

al

//

'Colleg. $. Stephani aanus & dies redimitur centum florenis,

Ia Eque-

flri ad S. Albanum ducentis,

In Colleg, ad S, Victerem roridem,

j

Ad 'Gradus B. M. V, centum aureis ( ftonia8tbalet) ab an. r603,

(ü

:1odo ducentis lor. eftque per annum & diem. — Similiter in. Coil B.

t

CD

'M. V. ia Campis rcfidentia confiftir ia anno. & die & o Bor, valoris

currentis, 'biennium autem 50 aureis de auto redimitur,

ti

In Colleg.

"$. Joannis femeftris refidentia 40 flor.

in Ecclefia S. Gan olphi fex

f

Menfes cum Septimanis 40 flor. zftimantur,

In Coll. Imp. ad S. Bar-

V

LJ

tholomzurm Fraacof. — In Colleg, B. M, V. in monte, & ad S. Leo-

üv

nardum ibidem fex Menfium refidentia 50 flor. eft redimibilis, In Mox-

f

ftadt trimeflris 12 aureis, — Afchaffenburgi vero nulla eft refidentia pro

qu

Domicellaribus. Quis hinc non videar, pleraque Capitula non veree

p

Eccleüiarum utilitatis & eedificationis, fed queeftus. & lucri cau(à flaturis

24

irrationabilibus fubinde tam pertinaciterinherere? itane, qui pecunism

dif

dedit, absque omni ftudiorum teftimonio ad Capirulum habilis erit 3

£j

qui vero publico ítudiorum optime collocatorum teftimonio munitus

r

Ts

:eft; näümpreïi—.um folverit; idoneusinoa reputabitg ?2

düs

qua

Qu

$. XLIL

»Quia vero accidere poteft, (pergit Epifcopus Wirceb. pro Eccïg;ï

Ífia in Haugis) ,quod períona ad Canonicatum & prebendam recepta

aut fenio aut infirmitate incurabili inhabilis reddatur.ad ftudium biennale

Cin

complendum, nec effe£tum hojus flatuti efficaciter implere poffit, ac

per hoc fine fua culpa ingreffu Capituli privarétur, decleramus & or-

Sdi

dinamus — — rationabiliter & jufte pro cultu divino Ecclefiae .noftree

sugendo & evidenri-utilitare Ecclefie, non pro commodo perfonarum

1

talis folvet effe&tualiter ducentos aureos, fi voluerit'Capitulum introire;

& emolumenta Capitularia eum aliis,

percipere,«

qui præcepta onera tulerunt,

TT

41

[

II. Denique in vim ftatuti de an. 1650. compilati a Capitulo Hau-

d

genfi, & ab Ordinario confirmati tenentur Canonici ine mterrupnone

ht

duobus annis contiouis ftudia in.Univerfitate frequentare, ita gt nuïla

Ug«

node exrra. Univerfitatem . defignatarm fe at Jentare ;

aut pernoclare

pre[usnat.

»Verum ne clericis illis , fi quos forte legitimo & pelpe»

35y

tuo 1mped1mentoi quommus ad ftudia goiünt accedere, contigerit de-

b

tineri, viam deveniendi ad Capitulum — — precludere videamur, his-

Ti

ce poteftatem facimus , ur Capitulum poffit humiliter gratiam. poftulan*

la

iV

P

tibus mifericorditer dispenfare, ita tamen , utt vel dicentos florenos,.;

numereat, & tunc primum , necante — — admittantur, & taliter fol-

Dat

ventes biennium a tempore admiffionis Capitularis per annum integrum

Q

faciant ., . reidentiam períonalem in domo clericali ad Ecclefiam fpe.

lo«

&tante, & careant pereundem annum emolumentis Capitul. quibuscuns

Dro

que; vel fi malint loco ducentorum florenorum cum annali refidentia;

sl

per triennium etiam omnibus emolumentis Capirularibus careant, ut

UI

ex eo minor aliis Con-Canonicis fuis di&ta conditione ftudii gravatis ex

Qref

difpen(atione Zelus oriatur; [alvo tamien per oumia- ftatuto.-per. Epif-

81[,

copum Laureutiuin confirinato , quo Doctores 67 Licentiati ab boc one-

lu$

re frudü biennalis eximumtur.& Qmnibus fic manifeftum redditur, .

pgra-

dus academicos & cariores vel fumruofioxes, & meliores fimul foxe,

quam redémtionem biennii, wel ejus obfcrvaaonem etiam cum pemd-

&tatione,

de

XLHI.

,g.

fcopü

Infpe&to itaque interiori fenfu ftatutorum de ftudio biennali ; vel

ii L&Le

Canonici funt juniores & inflruendi, relate ad Scholas Epifcopales a

,«

X ot*

Scholaftico, aut peculiari ad id munus affumto Magiílrro y; aut erectis

-

femel

w(hæ

at

9) Vide Floerkii obíervationes ad Schilteri Inftit. lib. E. tit. 3. verbo Scholafhi-

troite

cu$ p. 191. --- Alexander III.' in Conc. Later. III. an. i179. reftaurari voluit

erunt

Scholas in Ecclefiis Cathed. Cap. 1. de Maglüns. --- $ub Innoc. HI, in Later.

IV. cap, 2. ibid, --- adde de. Ludwig.Reliqg. MS, tom. I. pag. 401.

k

"

J

SEBEETUAM

4*

m

QD

ponsmmmmmmu

femel Ácademiis in Univerfitate, & fic ftridie biennium prafeiiptum ,

€eum omnibus his Condirionibus adhuc obfervandum, cui tamen adjun-

gitur, ut ad du&tum ordinationis Em* in Seminario per biennium

iftud, vel aliud commorentur, quo in Spiritu zque ac litteris pxofþ—

qu

ciant: Velfunt jam litterati, dum ad Canonicatum perveniunt, qui fi

Päl

pa

graduati fimul Doctores T heologia vel Juris finr, iis poft primum an-

que

num refidentiz aditus ad Capitulum & Capitularia emolumenta aperi-

tur, ne Capitula perfonis idoneis careant & inutilibus abundenr; ne

4118

perfons litteratee gradibus academicis. honorate ftent extra. Capitulum;

p

u

non absque gravi dedecore atque damno ipfius Fcclefiee carentis interea

utilium, que a talibus perfonis exfpectari poffent, Confiliorum. Ec-

[

clefize nimirum collegiatee prefertim, que in his partibus inter Ecclefias

tj

Vg

honorabiles & infignes numerantur, perfonis litteratis & graduatis tan-

to amplius in gloria & honore favente Domino füblimabuntur, tanto-

que falubrioribus Confiliis in difficilioribus negotiis juvabuntür, quantg

plures in Capitulo viros fapientes numeraverint, eum multitudo fapien-

1um fanitas fit orbis terrarum. — z)

It C

-*

$. XLIV.

ficp

bus

Statuta igitur Ecclefiarum re£te penfata videmus pmms eb&æcun—-

fe(fio

Dum

dare & confentanea effe , quam obftare Decretis & Canonibus fümmo-

p

rum Pontificum & Conciliorum, Conftitutionibus Ordinariorum, quzz

pro bono publico, augmento divini cultus & meliori Ecclefie regimine

Piof

tam pgraduatis ,. Magiürls & Doctoribus in Academia promotis, quamy

IK d

Inter

& Confiliariis Ecclefiafticis fuis eatenus lege quadam fingulari füccur«

zunt, ne iisdem ut aliis adrrus ad Prebendas, earumque plenariam per-

eeptionem praecludatur ;

in utroque adeft juítitia & ratio.

Vel bi

$. XLV.

C05 gf

*) Conf. iterum flatutum Capit. Haugenf, dean, 1370.-— Paffirin. dec ftat. ham

tom. III. q. 187. art. 1. m 156

Ibiz ,ideo hu;usmodi Magiftris: intuitu

etiam- boni. communis: datum eft pmulegwm vocis in Capitulis:& Conciliis.f

j

*-- Rota Cor,. Serapli. dee. 847, n 3 & coram. Mantic. dec, 131, inf, & Cox..

€occin. dec. 1902. n 16.

S

G DO UER

- 5

m

N

Ü

i

$. XLVW.

!

r

Ultimorum quippe intuitu negari non poteft, quin fervitium ,

of.

quod praftant Confiliarii & uriliras inde emergens , fi non Ecclefige

i

parriculari; de qua agitur, Ecclefi;& tamen Univerfàli feu toti Epiíco-

d

patui vel Archi-Epi(copatui, fit caufalegitima heec ftatuendi 4); eft-

j2

que hzc magis juíta & rationabilis Creditiva de ftudio biennali, quam

ne

illa a Magiftro aut Re&ore Univerfitatis reportata, qu&e omnem exi-

i

gentiam ftatatorum Capitularium longe excedit, & Epifcopalis Credi-

J

tiva merito apellari poteft. — Hec porro amore Patrie & Litrerarum

Ec

füícepta cura conje&lare facir, Academiam noftram/ad antiquum X ul-

efits

tra provehi decus ; majorem

i

que .aliqu?ndo artes & difciplinas utiliffimas

(

vigprem nanciíci,

Ito.

dQ

$. XLVL

n

Unica tnodo dubitandi ratio diluenda füpereft, — Verfamur, ajunt;

in cafü, quo Ordinario Emi tam laudata tolleret jus tertii; laeduntur

fic profundiffime jura partium , füummum infertur prejudicium omni-

bus & fingulis Canonicis Domicellaribus , qui anterius fuerant in pof-

u

feffione; ficintentatur interverfio Jurium , ftatutorum & confuetudi-

num Ecclefiarum Collegiatarum per obfervantias plurium Seculorum ;

iO«

per folennes Confirmationes apoftolicas & epifcopales roboratarum.

; qii

mine

1 A

Profe&o Jura hec, poffefliones, ftatuta, immemorabiles confuetudi-

QUQITTF

nés altiorem requirunt indaginem, & non tam cito, :nec—de plano funf

YCCute

in;ervertcnda.

] pen—

Verum , ubi prejudicium? nonne & deicei!ari licirüum manet,

vel biennium cum pernoctarione adimplere, vel cum honore academi-

N.

d

cos gradus laudabili induftria & faufto ftudiorum profectu premeritos

F2

fufci-

j. hónt

""

jntuitU

'

ij

4) Conf, Cap. cum dilectus. Cap. de cxtero. — Cap. ad audientiam de cler. non

(l

&

refid. Fagnan,ad Cap. licet de preb, --- Barbofa de Canon. cap. 24. ana-«

*

7 €let, in Jus Can. lib, 3. tit, 4. $. T.

BREDESR

44

— QMD

—

Mi

fufcipere? ficque omnis amaritudo objectionis difTolvitut, Utique pa--

tienter exípeCtandum erit bienniumin ca(ü, fi deficiant ftudia; fed anne

pu

eequa petitio eft, ur quia hic nondum & forrte. fna culpa habilis eff ad

(t

Ecclefiz & Capitularia negotia , altez etiam dudum . habilis, donec ille

H

fua preftiterit exfpe&tec?

Sim autem Jüra parías (i vel ftudium, vel ftudii prefümtio per

biennium habeatur, uterque equali jure fecundum ordinem poffe(fionis

Capitulum intrabit ; nulli infertur prajudicium, perinde fiquid

e

R

m quo-

jb

acd hunc effectum cenfttur, five intrarurus per biennium, five per gra-

Qu

dus academicos f2 idoneum. reddiderit.

Eatenus. jura, poffestfiones,

flatuta,, & immemoriales confüetudines jufke habentur, ac laudabiles

fiz p

perüftunt; & nihilominus Confliarius Ecclefiafticus. a&tualis, . vcl in

fi

Academia: graduatus fine biennio-Capitulum ingreditur, pereque fal-

f&

tenr, ac alter , qui per bienanium academice pernoctavir; illienim , &

Flc"

fcpra dictum, & effectum biennit optime fünt confecuri, & plusquam

dona

biennium, excepto forte, quod ab Academia de nocte fabin abfüerint,

ftudiis academicis infümferunr,

&q

llteriores.ad obmoramdifficultarem, &

t (

prefertim. ad: jactatam. toties confirmationem. refponfiones. fuppedirar

infra $. XCIX » qua hu,e. Ea;illima applicari goiïugn.,.

]

CCALPCOUCE II-

QUATENUS IIDEM DOCTORES PR/E ALIIS

AD/ PRZEBENDAS ET PAROCHIAS DOCTORALES

ADMITTENDI SINT.

i

$. XLVIIL.

o€tores: academice promotos, toti inclyto Doctorum Collegio

probe cognitos. & perfpectos , ubi in Eccle(ia quadanr preben-.

N

dati funt , absque nova vexa. ftudii biennalis quantocyus ad Capirula:

Íua c«teris paribus admmittendos efïe-,).:ceu: füfficienter. probatos , & ab

/

eman-

BEEEEVO

RSURSRARD-

——MÀ——H—

QO

45

X

emancipationis a&ugäïc inconoruo immunues efTe debere, inprino Ca-

;N

pite hucusque vidimus: nuncigitur de Do&toribus fine prebendis, vel

D

de eorum [Jure ad Canonicatus, qua nimirum ratione Praebenda Docto-

ll

ribus & litteratis antealios fint conferende; paucis differendum: erit. —

w

$. XLVIIL-

n

l

juemadmodum r&ä*äe-pmäen-r*erqne* $ Capitulis per ftatuta ,. .&

Wu*

ab iis,. qui facrae Reip: præfünf"y decretam: eft, fine litteris. non: effe

i

d

nl

:

quer

iil

ibet, Canonicalibussiequiderm officiishabilem D) : ita. & litteratos,

E

:

(

maxime Doétores out T'heologie aut utriusque. Juris prarogtiva pra-

:

fulgentes quibus morum honeftas. & litterarum fcientia preecipue fuf-

fi

fregatur, pre aliis: ad Ecclefiaflica beneficia affumendos. effe, eadenme

recta ac prudens ratio füader. c) Hinc Joan. XXIE, an.1318$ Prselatos

T

Francic objurg:mïity quod in beneficiorum dispenfatione graduatos in-

A

donatos abire finerent , ex quo fiebat,. ur ipía Univerfitas fitu quodam

tint,

& fquallore marcefceret ; »ipfa Univerfitas miferabiliter ac lamentabili-

,&

ceterosque Ecclefiarum: Praelatos re-

Qitat

ter 'defi!.cera cogitur , nifi per vos

E

leve-

[2 sz—-Esþen: de Inft, & Off; Can. partz. E. cap;.2. $- 2. & 3- Ubi: ,,nonpaf.

fim: omnes ,. qui: horas Canonicas recitare poffünt (ut bodieproh dolor?. com.

muniter creditur) Canonieatibus Ecclefiarum: collegiatarum effe: idoneos ;

fed tales: effe: debere ,. de: quibus: faltem: fpes: fit admodum probabilis ,. quod.

^ **

J5

Epiícopis in: fünctionibus: Hierarchicis: poterun

t effe- coadjutores z ut ita ex

ipfis Corpus exurgat , quod juxta: fundantium; mentem: & Ecclefis: votuim:

fit adinflar Seminarii cujusdam,, ex quo. Epifcopi: poffint: Coadjutores: & Co--

operatores habere . ut loquitur Conc;. Lateranenfe" &c.'^ Conf. Giberi ufage:

de l'Eglifé- Gallicane: concernant: I2: Cenfure: & lirregularité.. à Paris:1750..

i 4- pag.722. tit.. du defaut. de: Ícience ldem. Inft..Ecclef.. & beneficiales:

tom.. T,. part: 2. tif; 187 &c:.

[lesto

jhett-

g Gäpr— 26.. de Prxb. & dign:. ex. Conc;. Eateram ful» Innocentio: III.. defümtum:

grave tulit Judicium: contra: féquentes: affectum: Carnalitatis,. non jadicium.

puuïæ

&

rationis : unde quanta Eccleiiis daimna proveniant , nexþo; fana ratiqniss

"

àgnorat..

EUTTE U UTUTUIENI

P

46

—

.539 r

levetur.c Raämï

, an. 13 18, n. 26. "T bomuajfin P. 2, lib. z. cap. $3.

fK

111 3. .

ipl

fla

$. XLIX,

j

l

Equidem [)o&ox*atäs a -multis; fieculis inter Dignitates, qus bene

[

i

tneritis tribuuntur, Conciliorum & Pontifi.am decretis, Imperatorum

privilegiis , legibusque S, Rom., Imp. relatus, adeoque condecoratus

]is:

fuit, ut litteraria hiftoria duce in ltalia inter ecclefiaftica purpura ful-

Irc

gentes Doctores offendas: in Gallia inter Advocatos Curiarum & ge-

boc

nerales graviffimos Caufidicos ad Senatorum dignitatem , ad Praeidum

eminentiam , " & quidquid civilis honoris perveniffe videas: in Britan-

mll

nia ad magnos Regoi Cancellos, in Germania ad Archi- Dicafleria,

S;gv

£0

Tribunal Wismarienfe, QCurias pmvincia!es, ad Aulas, Senatus ac

tom,

Curias omnis generis; imo placuit auguftiffimo Camerce imperialis ju-

dicio, aliisque illaftribus Curiis

; ut vel lége vel more fànciverint ,. ne

aliis quam academica dignitate ornatis fora (ua pateant, d)

&

ö]&

L.

fionis

Archi-Epifcopus Cantuarienfis an. 1413 beneficia omnia fuc col-

vit N

lationis, feu cura animarum innexa, íeu ejus expertia deílinavit viris

thedr

litteratis, nempe pingniora graduum füperiorum confortibus, exiliora

bonti

t&ter

inferiorum. — Conftitutionem hanc ab eodem Archi-Epifcopo publica-

tam rurfus fuiffe óán, 1421. ad fedandas querclas Univerfitatum Oxfor-

defii

te Cin

diegüs & Cambridgienfis , refert T homaffin l. c, n, 8,;

*

jreli

IT.

-

fis Pa

d) Conf, Gebauer Exercitatio academica XXXVIIL..circa fin, — Idem Exercit,

XXXI1V, de extantioribus Exemplis Principium, Comitum, Baronum ac

3

Nobilium, qui gradu utriusque Juris Doctoris fe condecoreri non dedignati

K

EEE

funt - Per tet. conf, etiam Cramer Comm. de jure & prerog. Nobilitatis

Q

J

avite p. 2

I9)

4.—- Buder de jure Doctor. ad Canonicatus $. 29. -

ä

REEK

ROU

La r

QD

ET

4T

3.

It Non minus Ceefür & Germaniee Principes Do&tores ad Cano-

nicatus & Prabendas ecclefiafticas pra aliis promoveri voluere, & hoc

ipfo intuitu in Conc, Conflantienfi declararunt & propofüerunt: ,,ut

ftatuat & ordinet hoc. facrum Concilium , refervandam effe pro «7ris

litteratis Do&loribus five 'Vheologize , vel Juris aut Licentiatis qpavtaza

z

parteim oumium ecclefiafticorum beneficiorum najorum cvidelicet, quae

üm

taxam marcarum decem argenti videantur excedere, — — — In fingu-

us

lis vero' Collegiatis Ecclefiis, qua faltem Prabendas majores. & dictam

ul

taxam excedentes habent, fimiliter quavta pavs Canomcatuumi Preben-

9^

darum pro dictis Doctoribus — — refervetur.& &) Ratifcilicer, quod

lum

hoc modo Ecclefiis fecurius profpiceretur, quam: fi inepti potius

IPTIG

nullisque litteris tincti ad Pr&bendas admoverentur; teflibus monitis

rit

Sigismundi Imp. & communium Imperii Ordinum an, 1416. in Con-

cilio exhibitis , & relatis a Goldaffo in colle&ione Conftitut, Imperial..

;s'ac

T

tom, l, pag. 391.

j

$. LL

Idem denuo in ipfo Concilio.a Nationis deputatis ad ïäeförmatïä

fionis Negotium a&titatum fuir. f) — Habita ila deliberatione poftula-

Qi«

vit Natio germanica: ,in dignitatibus primis poft Pontificalem in Ca-

vitis

shedralibus , vel Principelibus , Collegiatis & aliis: Turisditionem ha*

dora

bentibus do&foratus vel Licentiadivini velburnani Juvis requiratur ;. i

blicee

eateris dignitatibus fufficiar Baccalaureatus; — — In. Cathedralibus- Ec-

fot-

elefíis de Probendis quarta. pars graduatis debeatur in Theologia, ju-

re Can. velciv. n Collegietis vero non. Cathedralibus quarta. pars

pv edi&lis , vel Medicinge vel.artium: Magiíiro debeatur. — — Iu Eccle-

T

füs Pavocbialibus ,. que (ünt in villis. inlignibus ; öä valent centum flo-

—

renos

xerci

&) Sac. Frid. Georgis Gravam; Nat, Germ.. lib. E. c. 5. $. 3,*"'"" Van dir Haydi:

num

digna

.3n: Conc. Conft, actorum: Pro-legpme-nisf cap.15. pag. 34«

n

-D Que enim fuperiori:$. relata, defamta funt ex: Avifamentis: Sigismundi Imp;.

biliitis

&. Principum.ad. Conc. directis ,. apud. G.ol-dägl. &- von. der. Hardt ibid.. cit;.

us

48

renos , vel ultra in portatis, requiratur Licentia juris Canon. vel civilis,

aut Baccalaureatus formatus in Theologia.

Si vero fuerit extra infig-

g

nes villas, fuficiat &radus Baccalaureatus in fcientiis predictis, feu Ma-

gifterii Medicine vel artium. —— — Et feuiper evaduatus non graáuato,

Iï

vel magis graduatus minus graduato — — praferatur,

Et predicta

intelligantur, fiveper eledionem,

h

five per collationem, aut promotio-

nem in Curia vel extra affumatur.*

PI

Van der Hardt tom 1, part. 10.

pag. 637--8. «onf, ib, pag. 625..

di

& part, 12. pag. 695. tit, 3. depræb:

f

& dig'fnit..:c. I.

V

q

1

Huic voto Nationis jam multoties iterato annuit pro parte Mar-

tinus V. in Concordatis cum Natione german, an. 141

8. initis g), &

ab eodem vaz der Havdt 1. c.

davduino tom, VIIL-pag. 83 & fqq:

relatis,

Quamvis autem hec Concordata cum Martino V. inita tantum

ad quinquennium fint extenía ; 'cüm tatnen C

9

"cordatis Principusn ad-

buc duvantibus ,

& fundamentali Imperii lege firmatis facem pratule-

rint, vifüm efl, verba huc facientía referre; .Statutüm ibidem :-

.

»quod

deinceps in Metropolitanis & Cathbedralibus Ecclefíis Nation

is germani-

ca

Doclovibug

— Jexta pars Cauonicatuuzi & Prebendarom fit pro

r

aut Liceniiotis in facra pagina, vel altero jurium, vel'in Theologia

Baccalaureis formatis &c, — — fic videlicet.

, quod ubicunque non fuez

mj

iny

rit faltem fexta pars Canonicoru

m pr&bendatorum in Metropolitana

alb

vel Cathedrali Ecclefia taliter greduatorum , ibi quecunque deinceps

Quo:

Canonicatus & Prebends vacaverint , quacunque etiam Apoftolica au-

dori

thoritate nonnifi alirer graduaris conferantur , quousque di&ta fexta

CCCR

compleatur raliter. gradnatis, — — — — Trem quod in alzs Collegiatis

pedi

D——

z

-

Z

Eccle-

x

prad

o

G

)

lunte

Ut quatuor: Nationum poftulatis , conceffis paucioribüs f-arcilþins fatisfierct,'

Folitia Romahorum dividere Nationes & cum fingulis tractare malüit. vid,

pien

Van der Hawdt

Que 1

10520 M

A'tonix. I. Prolegom, Pagy 3o. & þPart. 24. in Pr;o;f. pág.

p———nl

—ÓÀ—À Ó

aeeeEL)

——2

49

ls

Ecclefüis aeïus&cm "Nationis fimiliter fexta pars CMWMW t9 Ptæ-

üg-

endarum deiuceps modo premiífo conferatur — — graduatis, aut

v[&

faltem in Medicina aut in artibus Magiftris vel Licentiaris, autin Theo-

?

logia vel altero jurium Baccalaureis examinatis per rigorem, cum li-

j

&a

micatione & ordine füpradictis, —— — Item quod Parocbiales Emlæ]iæ

10

chabentes communi gftimatione — — «duo millia Communicantium vel:

l0,

jlures, deinceps non conferantur etiam Apoftolica vel alia quacuaque

)

auctoritate, nili Do&oribus vel Licentiatis ia facra papina, veljure Ca-

mnnico, vel civili, & Baccalaureis in "T heologia formatis,— — — ltem.

vult (Papa) quod in pari data ad eandem collationem graduatus sem.

graduato preferatur: preerogativis & diligentianon obftantibus quibus-

cunque« — Leibuitzius Cod. Jor. gent, tom, L. pag. 384-

Mat.

** oannes Kolchegen Decanus S. Andvee Hildehenfis an. 1429. m Canonicura

N

xnajoris Ecclefie electus vigore hujus reipfa fidem fecit de Dignifate acade-^

Íq

snica prius, quam in Canonicum reciperetur obtinenda. ap. G. L Bólmer .

it

üd

in obferv, Juris Can. obf. g, ;,p.ag. 351.—

i

ule

uod

— &. LUl

T«

vïn :c&dfo mïtafem horum Bronda tituli S. Clem S; R. E, th.

Htf

"Card. Placentinus pro Ecclefia Cath. Colonienfi dispofüit: ,,cum in

d

opi

amajori Colonienfi Ecclefia maximum divini cultus defeé&tum in noflra

if

üte

invenimus vifitatione, non fine fcandalo tam cleri , & populi,. qaam'

It

ind

alioram ad dictam Ecclefiam devotionis caufa aliunde venientium, &'

0C

ps

quod potiffime hujus defe&us cauía eft paucitas Canonicorum in $a r-|

4 d

dotio & aliis facris ordinibus exiftentium; cumque erram dic majom

fext

[

:ecclefiae tanquam Metropolitane, & in qua quotidie ardua nepotia ex- .

il

pedienda occurrunt, fümme fit neceffarium, viros in fcientia litterarum .

,

j

prafertim Theologiz propter haerefes pr

ó dolor! hodie nimium pulla-

,

lantes, ]Jurisque Canonici & civilis habere eruditos: idcirco nos cu-

sfetéti

pientes dicte Ecclefice falubrirer in 'inmïbüg þr:oväderæ," )Con(derantes-

i. vl

s. apel-

f B

q&e in d, ïcde&a inter gflias Preben

giaä duas elfe, quie currente

lan-

G

jo

lantur & a nemine in titulum poffidentur, — — — — volumus & ordi-

namus, ut przdictee due Prebenda currentes cum duabus aliis, quas

ex nunc de novo in d. Ecclefia fundamus & erigimus, ultra alias Prc-

bendas Sacerdotales onus Sacerdotiiannexum habeanr, ipfieque nonnifi

Magi[iris, Licentiatis ac Baccalaureis in facra pagina , aut Doctoribus

five Licentiatis in altero predictorum Jurium per Rm Patrem D. Archi-

Eplfcopum modernum, & qu1 pro tempore fuerint, cum plenitudine

juris Canonici , fibi ftallum in choro & locum in Capitulo affignando

ä

conferantur; — — ita, quod illi; quibus dictee quatuor Prebendz fic

[

conferantur, sequalem cum aliis de omnibus emolumentis ecclefiz por-

tionem percipiant, cum illisque concurrant quoad omnia, honores &

y

onera« Apud Jürdtwein Subí, diplom. tom. llI. n, 30, pag. 95

II Fridericus III, uti & Sixtus IV. fex Canonicatus in Ecclefia

fj

Cath. Colon. cenferri voluere tantum Doétoribus & Licentiatis in Theo-

i

locia vel Jure cum rigore in Univerfitate creatis

His binij; ut fupr

innui, ex more veteriacceflere Canonicatus.

Bulla Sixtinade an, 1474

habet: ;,quod his Imperatoris precibus & aliis rationibus motus Ponti-

M

fex ordinaverit, — — quod de cetero perpetuis futuris temponbus dicti

K

fex Canonicatus & Prabende, dum pro tempore vacaverint, in qui-

buscunque menfibus per dil. fllios Decanum & . Capitulum Ecclefiz ,

Doctoribus vel Licentiatis in Theologia, aut i utroque vel altero Tu-

Til , qui cum ugore Examinis in Univerfitate alicujus fludii, loco,

in quo illud viguerit generalis promoti fuerint , duntaxat conferri de-

beant; & deillis provideri.*

Ceterum nonnifi illuftres & magni No.

biles, octo his Canonicatibus exceptis, Ecclefiae Cath. Colon Canoni-

catus & Prabendas affequi poffunt,; tantum qui ex fexto decimo afcen-

dente & ex illo gradatim defcendenubus NNobilibus Antecefloribus fuis

lmea recta funt procreati, P) —

$. LIV.

h) Georg. Cmmer & Aegidius Gelenus apud . Eflor de probatxone Noblhtans avi-

l

te & veteri & hodierna.

Marburgi 1744- Sect. V, 6, XXXIIL --- Buderus

in Diff. cit. de jure Doctorum $. 24. & in obferv. 11. de gratiis a«d obtmen-

da beneficia ecclef. Do&oubus concefhf. lib. M. p. 125.

—

MUX

G

81

S. LIV

Ut autem clarius reddatur, Nationem Germ. nunquam non huic pe-

tito inhzíiffe, juvabit paucis faltem recenfere, quoties pofthec de eo-

dem obje&to tum ante. Conc. Bafileenfe, tum in hoc ipfo; tum poftea

actum fit.

Occurrunt primo Zlvif[azienta Moguntina, ante Conc

Dafil,

an, I4

26. ubi cap 9. graduatos concernit, 1)

Hec excipiunt

Po[iulata Nat. germ.in Conc, Bafil. circa gratias exfpectativas penitus

(

tollendas & Peneficia per[ouis graduatis conferenda de an. 1436. K)

Exaudita fünt quoad hanc partem a Conc. Dafil, quod Seff. 3 1. decre-

X

vit; , ut in qualibet Ecclefia Cathedrali & Collegiata ultra Prabendam

Theologo affignandam tertia pars Praebendarum conferatur graduatis.

r

E UE conferr'ndls beneficiis hujusmodi, pr«]Jertim quoad dign&

tates refpe&tum habeant fingulariter ad Magifiros, mec non chentza-

tos.«

Harduin tom. VIII. col. 1248. —

d

4

Recipiebatur hoc Decretum a Germaniee P11nc1p1bus fb Alberto I[

t

Moguntiz an, 1439. 7) Nec minus id confirmabatur in. Zlv;[amentis

Q

tempore Conc, Mog. an, 1440. in publico conventu conceptis cap. 9. ?1)

n

2

-H

ememm

$)

[U

4i) In Lünigs SReid)satd)ib part, Gen. cont. pag. 32.

$n fafcitulo Y. ad Concord

Nat. germ. integra n. 3. p. 3t.

0

de

k) Apud Würdtwein fabfid. dipl. tom. VII. pag. 3o. ---Fafczcul I. Conc n. 7

lo

p. 82.

Petit ibidem Natio, in Cathedralibus €3 Collegiatis Ecclefiis. quintam

n

aut fextam partem Prabendarum , quarum proventus annuatim octo faltem

marcas argenti important; 76 1on parochiale: Ecclefias cum pradialibus de-

el

cimis tria, fine his fex millia communicantium habentes, etiamfi de jure

[üis

Patronatus Laicorum, vel Religioforum exiftant, juris vel "Theologig Uocto-

ribus &c. conferri.

Tolli etiam & perpetuo caffari vult quevis ftatuta &

Confuetudines hoc Nationis votum impedientia.

$

al

l)

Inftrumentum acceptationis vid, ap. Horix Conc, Nat. Germ., int. tom. L. pag. 38.

")

fanit

Goldaft Collect. Conft. Imp. tom. I. p. 403. ---

ttiüllere Xeidetago- Thea-

d

iruim fafevs Sricorid) V. p. 52.

Item m ber neuen unb boüäanb:gen Cammnte

(ung ber SReideabfipiebe I. 0. p - 166.

32.

— In Bulla proviffonis [uper guavaminibus Nat. germ. an. 1442. (juxta

Würdtwei Ind. dipl. p. 265.) apud eundem fübf; tom. VIH. p, 109

— Demum ; Concordatis Principum , quoràm parteni conficiunt De-

creta Cone. Dafil, de collationibus beneficiorum , de qualificationibus &

ä

erdine promovendorum. — Nihil quoad hec immutatum: noftitur in

Concordatis Afchaffenburgenfibus, ubi rata habentur, quo ab Eugen,

ü

IV. usque ad tempus Concilii generalis futuri pro INatione germ, con-

ceffa, indulta atque decreta, & per Nicol. V. ;oaärmm-a, fuere,.

8

[ n Ex allatis commode deducitur, 1) pün&um hoc ; in Con*ccif

f

f

datis Nationis fundari, cum.hodie Publiciffaram nullus dubiter ; Con-

cordata. Principumi ad . pa&a inter Summum. Pont, & Nat. germ,.

f

inita pertinere ;. hinc 2) parem cum iis vim obtinere; conveniunt enim

W

Doctores germani;, fingulos Imperii fiatus Concordatis velut pacto ,

vel fi mavis etiam lege teneri: 7) 3) Principes ecclefiafticos,. Ele&tores

mi

precipue, qui juxta Leges adeo fundameutales Imperii funt conferva-

tores Concordatorus , o) polle imo debere executionem illorüm ur-

Á

gere; & implere vota Nationis, ubi hacbenus. impleta non. füerunt:

nec 4) huic Executioni obflare ullo modo poffe Confuezudinesn quam-

vis zmn2emorialem ,. eviam tacito antecefforum confentu firmatam, cum

$

cordatis

ae exprej[üs- guidem unus. vel altevitis. Principis affenfus Con

quid-

!/K

n) ,, Non pacti tantum, fed' étiam légis vim liabent' Concordata.. Nam quod íta-

tus Imp; fingulos,. fingulasque Germanie Eccléfias-concernit, Concordatis

tanquam Imperii communi ac publica lege obligari:. veriuseft.* | Lohicsin

precogn: Jfür. Eccl Sect; E. c..4. $..10. Quibus, utderogetur aliquid,. ab

eodem l..c..$, 113« Schok. r.. Confenfus: Imperatoris: Collegiique. Elcftoralis

exprelfus vequiritur. Conf.. Schloer. in: Diff; ad Coneord. .germ, de nat.

& indole eorum. ut funt pacta.. c; 1, ---

&) Vid. Refponfum in Cáu[a Spiren[. de-an;. 1763. in Concord. Nat: germ tom. .

n..3..9. &i --- Refponfum.- Lovanienft in eadem:Cauf.. bep Cramer. SiBetl, 3eb,

— &5. XLIIL..n; 4. -- Refponj.. Goetting; ap. eund;. $6. XLVIHI. n..2. --—

Schmidt: Diat. de Imperatore Concordat. protectore

;

aneiira i cSMC

$.12 in-Thef,. J. C. ;om.].

n. 8. --- Hedderith. ad. Concord. part,. IIL, $, 5-,...,.."

Gagsmg

po-—

Gup -

E

HES

3

t

&

[

0

quidquaniderogare valeat, f) — Imo quia graduatorum promotiones 4

beneficia, ut ex tota rei.geftee ferie & claris. verbis conítat, a Nationis

primoribus inter efficaciora reformanda difciplinze ecclefiafticee media.

numerabantur, & reipfàfunt: Confüetudo huic Executioni adverfa:

"

corruptelà potius, cujus quamvis antiquee vis nulla efle poteft, di-

n

cenda: eft, 4).

-

I, Quod autem Caput eff,. eadem concordata Principum ;. cjuc?a

rum pars eft Decretum illud. Bafileenfe de Prabendis doétoral. inferta

of

funt Capitulationi. Caefürez inter ea Capira, ad que tuenda & illeffa

0l

fervanda fe folenni Jurejurando folet adítringere facra Cefarea Maje-

,

flas .. . Verba novitfime Capitulationis immorrtalis Tofepbi II art, XIV.

jm

$. L funtz 5 98ir felfon unb. wollen auc) in Fünfttaer unferet 38

i,

gierung bep.bem D. 9

^ater unb Gtubl su SRom unfee befte? 2Betz

J

móaen animenben, Dafj von. Demfelben ,. gfeicb 9Bir obnebin DeS

SSertratiens finb, Die Concordara Principum ,. tino Die. gmifcoen Dee

i

[gu Stom, unb^

ünt:

äï*ir;i)a,. ä;äbülid)e; »þ.eil.zgf*'e:t;ï

3

Dbez pem. & tub

et

Jcn

' g) Con£ Authores füb litt. « cit..--- adeogue in materia Conccrdatofum obti-

aum

dUl

fa.

net axioma: nullum praícriptionis etiam immemorialis vigorem effe. .in us

rebus, que pof&deri: ab allegante nequeunt..

$

4) ,Confuetudo, ex qua disrumperetur. nervus ecclefiaftice difcipling ,. eft irri-

tanda,** Cap. 5.. de. Coníüet.. ,,häc*'n()n" tam Coníuetudo ,. quam corruptela

st

merito eft cenfenda, qui prof&cto fácris eft' inimica: Canonibus.** Cap. 7. X.

yxatik

de Confuet. ,,ad'ob(ervantiam Confüetudinis, que facris eft. inimica:Canó-

!.äz'cs:'m

nibus, & de ambitionis radice procedit ,. etiamfi juramento firmata. extiterit;

j, 9

nulilus tenetur ** Cap,ï. I. l. t: in 6..--- Conf. Canoniflas.ad h. t; --- Cl. INdiex:

doralii

in Diff. de certis- S. Conc..Bàfii Decretis . &c. adducto in medium Cap. 2.

de nàhs

$. 12..ex.Concordatis Principum Decreto huc fpectante n.. 2..ait :^ ,, Difficul—

tatem Execntionis quoad Canonicatus-in.Germania facit mos-recipiendi pue-

I)

om.1

ros & adolefcentes- pro Camonicis. exfpeflantibus, qui &. Domiceliayes feu ex-

"Md

tra:Capitulares nuncupantur,. quos abrogari expediret, faltem in Collegiatis;

h.

zon enim amplius tam fancte & docte educantur; ut primitus, ac nominans

173

fes Canonici dé Turno non infrequenter peccant contra Cap. grave nimis 2g.

de. Prab. quin €o5- quisquam puniat ,. ficut ibi. & in Bafileenfi, *

l

34

[ ]

—

ID

[

—X

a

ber beutfcen Soation au

faericbtete 9Gertráge

, toíe attdb eined je

ben Grg: unb 3Siftboffen,

ober Deren

no

omz $tapitein abfonbetz

füf

lic)e Privilegia, Detgebracbte Scatura nb

Gerobnbeiten alferbina

beobadotet ?c. — & rurtus Art, eod, $. 1

L. 98Gir follen unb mollen

g

Qucd) Darob unD Daran fepn, Daf bi

((2i

€ torgemeíDbeten. Concordata

Principum, unb aufgericbtete SGerfr

äge, auc) Privilegia , Sratuta

lati

unb Srepbeiten. gebalten,

9ebanbbabet, unb Dbe

(o

nfetben veftialic)

tori

gelebet unb nad)gefommen merbe.

Quo gemino loco diftin&e in-

primis Concordata Principum, deinde alia Narionis germanice Concor-

il

data memorantur; ex quibus patet;

Principes Imperii, preferrim Ele-

Cores ,

qui juxta Leges fundamentales Imperii fünt con(ervatores

concordatorum, & J]urium Im

M

perii, quique f? fiepe eum in finem jam

latot

ab an. 1338. & noviílime 1764

. fibi mutuo obftrinxerunt, rem fuis ju-

ribus & officiis confentaneam, Ecclefiis vermanicis utiliffiinam £a

&uros,

petl

fi Executionem illius faluberrimi Decreti Bafileenfis de Pr.e

(

beudis do-

jn pr

Cloralibus, tanta auctoritate roborari, in iis locis, ubi non

dum in ufum

duum

deductum eft, urgendam (üfciperent.

Media autem opportuna forent

EX m

1"'?- rem proponere Auguflitfimo Imperatori Concotdatorum fupremo

Protectori; 2do. idem praftare in Comitiis Imperii,

& apud Romanum

patto

Pontificem.

fitat

Nequetamen quidquam obftare videtur, quominus Prig-

timo.

cipes Ecclefiaftici i [uis Dicefibus 69 territoriis manum operi admo-

vere, & tam falutaria Confilia in Canonicorum Collegiis ad effectum

deducere incipiant. Vid. inf. $. LXXII,

Nequit porro contra iítam

um

fundamentalem & Pragmaticam Imperii fanctionem a fingulis .recens

electis Rom, Imperatoribus hactenus (olenni Juramento firmat

aIJH quid-

quam valere Confüetudo , quamvis immemorialis.—

;

" bv.

[

t

Refpectu Gallie jam an, 1285. Archiepi[&odþ"i;s-"!äiufricänfïs in

Conventu generali Epifcoporum Galliz Parifüs coacto, adícitis una

fe

Do£toribus hos admonuit nomine totius Conventus, confpirare & con-

]s

i]iti eos debere cum Epifcopis ad eundem Ícopum bis verbis: jcredo

hi

à

non

M

UREEUNS

——

G

TESEEDNE

um tht

55

51&:

enim, quod non fit hodie Prelatusinter nos, qui de Bac Univerfitate

Nb

non fit a(fumtus; — — quod nos [usmms, voseritis,^ Hift. Univ. Paris,

n

tom, lII p. 466. apud " bomaffinum 1 c. tom. II, part, 2. lib, 1, cap.

Éot

83. n. I, 2 & 4, — ex eadem hifloria Paris, tom. IV. refertur, quali,

V

ter Cardinales confirmarint , Donifacium VIII. Papam voluifTe Regi col.

(üLQ

lationem Prebendarum omnium concedere, fi modo eas conferret Do-

&oribus in Theologia vel utroque Jure; & qualiter conventus Prala-

lid

u

torum Regni an, 1409. multa ediderit flatata, quibus graduati ad opima

COL-

illa privil'egia &beneficia, queisin hoc regno fruuntur, pertingebant, 7)

i

a

v

II. In Concordazis denique inter Leonem X. Pont, & Francifcum I.

LOI Q

Regem Gallize an, 1517, $. 6. de collationibus ftatuitur: , ordinarii Col-

!jm

latores five Patroni Ecclefiaftici — tertazm parten ommium Dignitatum

lst

perfonalium — ceterorumque beneficiorum — — viris hitteratis gra-

lfog

dudtis & per Univerfitates nominatis conferant, hoc videlicet modo,

j l-

Wom

in primo menfe — — graduatis hujusmodi, qui litteras fuorum gra-

duum cum tempore ftudii debite infinuaverint, conferre teneantur. —

Qrent

— — [n duobus fequentibus — — juxta Juris communis dispofitionem:

remo

uarto menfe — — viris graduatis per Univer-

AQUff

perfonis idoneis, — —

RCUNBME

firatem nominatis — — 1n quinto & fexto

idoneis — — — in fep.

b

ümo graduatis; in octavo & nono — idoneis — in decimo gragïüaf

Qmo

ts

xdom

iltom

E v) Degraduatis in hboc Regno vid. Gibert Inft. ecclef. & benef. tomï L. part. 2,

tit. 18.. fqq. --- Idem in Corp. Jur. eccl. naturali ordine dig. tom. III. tradt,

'ecens

de benef, eccl. tit, 2. Sect. 9. --- Hericourtles Loix ecclefiaftiques de France

quid

part.2, chap. 8.--- Durand de Maillane Dictionnaire de Droit Canonic. voc,

degrü , etudes. & gradués. --- La Difcipline de " Eglife de France à Paris,

1790. part. 6. p. 353. --- Richard in Analys. Conc. tom. IV, voce gradua-

1i &c. --- In Belgio quid circa hos juris fit, vid. Van-Espen L. E. part. 1.

tit. Io. de Canonicis graduatis. --- In alia Congrezatione Cleri Gallicani apud

ofis in

Biturigas an. 1438. conftitutum, ut graduatis duz tertie beneficiorum illius

ts Und

tertiz partis a Conc, Bafil, determinate conferrentur ; fed cautum eít infu-

& com

per, ne Univerfitates (uis gradibus infignirent, nifi Clericosdoétrinz & pro

bitatis fpectate : cum perridiculum fit, prorfus effe indoctos Doctores, &

» cred

Magiítrorum nomen obtinere; quos adhuc Difcipulos effe ma,gis- deceret,

fD

—

zó

ms &c. Schenaus tom. T. Jur. gent. p. 185.— "Thomaffin. c, . i.

— Et hec videtur effe una ex caufis precipuis, cur Clerus Regni Gal-

liarum ita floruerit, & ad hanc.usque.

diemr floreit viris *Liïæratis? &

-:gmn.igene fcientiarum —cccle&g&icarum apparatu infiructis,

((

fl

"

di

$. LVL

d

Demum facra Tridentina —fynt)dfus Seff. XXII. cap. 2. & SelT. XXï'V;

df

:cap. 12. enixe capiit & hortata eft: ,,ut in provinciis, ubi id commo-

le

V

de fieri poteft, digmizates onmes, g falteum dimidia pars Cauouicatu-

4HH in Carhedralibus & Collegiatis infignibus conferantur tantum Ma-

)

gifiris vel Dodoribus aut etiam . Licentiatis in 'Theologia vel Jure Ca-

(e

nonico,*

E

Certas infüper dignitates Ecclefiarum in fpecie defignatas

ubique nonnifi perfonis graduatis conferri voluit, de quibus Garzias

ln

tract, de benef. ecclef, tom. 1I. p. 52. — Barbo[a de Poteftate Epifco,

(

n. 58. part. III, alleg, 60. — Va

fits

:

,W-Espezzz Dif. de Inftir, & off, Cano»n.:

/

patt. l,; Cap. A« ——

àV

K

G.

v

Ls

R«

LVII.

APJ

"Tridentino reverenter obfecuadaffe complures (ägxmaniæ Eccle-

fias, argumentum palmare cft in flatutis poftea publicatis ;

ut 1)in Con(tantienfi de an, 1567. tit, 3, cap. x & 2. apud ;Lii?lig

in Spicileg. ecclef. cont. in 2. p. 497.

2) In Salisburgenfi Conflit. 2r, in Can. 3. Lünig p. 818.

8) Leodienf. penes eundem LZig p. 1107, füb rubrica — de affu-

A [c tzï

H

enda in qualibet opaleutiori Ecclefía Theologo. s)

Refpe

fur ä'c

4) ldemque i Trajedlenfi €g Aquiseranenfi £. alüs opalevztia-rilzus

"

ferfo

Jjievi volumus. Con£. cl. -Dz'i(k'r Es

5.LV?L

fpic, |

$) Hszc de Canonico 'Theologo facta Ordinatio diverfa quidem efl a recenfitis

bactenus Conciliorum & Nat. germ. decrctis, ut infra ad $. 67. pluribus no.

tabitur; xfümationem tamen Doctorum,

yide ]

: *BQUamvvarjæ etiam Cathedraiies Ec-

clefim foverunt ," demonfltant,

ECW

37

-

^s LVH

22

I*«o*mul

Ec« lefize Metropolitane & Cathedrales ahqust f'ub cer-

to numero Doctores in fui Confortium admiferunt; | etiam nobili loco

nonnatos, attamen litterarum praeflantia exornatos & nobiles, quamvis

aliis, qui Doctores & graduati non funt, nullus páteat aditus nifi fex-

decim avite Nobilitatis gradnbuc concludentiffime probatis & transactis

V.

annis Domiceliai

ibus.

|ta alterntram olim le*blluäaem requifitam effe

no

legimus in ftatutis Ecclefiee. Fal berümmüs , vel plcfapxam illuftrem ,

i

vel dignitatem academicam,

Apud Lümig fpicil, ecclef. Part, IL. tom.

Jh

/

XVII. in app. p. 76. nullus unquam debet recipi in Canonicum, nifi

u

de illu(tri Ducum, Principum, Comitem,; DBaronum vel fàltem de Mi-

ff

lirari ex quatuor afcendentibus nobilibus parentibus fuis genere, recta

2lllj

linea & legitimo thoro procreatus, feu in Tieologia. Mïngieï, aut m

(00,

autroque vel altero Tuviun Doclor etiam legitime genitus & in Univer-

Qu

fitate approbata promotus fuerit. Relate ad privil. Bonif, VIII. Con£.

Eflor de ratione ufitata & explorata in demonftrando Nobilitatem pro-

avitam 1745. Marburgi ed. — [Idem ftatutum invesitur in Cathedrali

Leodienfi , ut patet.exSixii IV.. Bulla Conf, privil, Eccl, Leod 40,14.5 f.

ap. Linig. fpic. Contin. III, p. 1099.

(«

Lig

$. LIX.

Préter Colonienfess, de qua füpra G. 7

IT memf j quondam

Archiepifcopalis, & Hildesheimenfis Lplfcopahs Do&tores admiferuüt.

P a(fu

Re[þedcu Ecclefie Bremenfis cautum fuit in ftatutis, »Ut nemo affuma-

tur vel el 1gatu1 in Canonicum , nifi fit. 1Hufhls nobilis, vel gmduam

eriit

perjona5 nimirum Do&or v«l utr iusque Juris Licentiatus, «

Lumg

(i

!

fplc eccl, cont, IIT. tom. XXI. p. 96o. — Buderus 1. c. $. 26.

st

n(x,nütls

IL. De Hiltefienfi puvxlemum Bonif. IX, de an. 139T. in extenfo

'ibus n

vxde apud Geow g. Bóbmner cit.

obf, Can, . $. 6. p. 348

ILM EC

H

TIF,

ag

—

GMO

E od H

38

DIT, Sixti IX, preceptum Misnenfi, IMerfel'arg

C

oqt

[;& Nmfvnuær-

gen[i Ecclefiis datum:

ap. de Ludwig: teliq; died od tom, IX. D. 6320

Zacbariam

Í

Schneider? Chronicon Lipfenfe lib. VI. p; 305

- 1V. In. Augu[ana Catbedsali Do&ores. quosdam. Theologos & Ju-

rium admiffos ,. probat.

Bulla Sixti IV. de am, 147*. Liünig fpic, eccl. H.S&b. von

H

SJodftiffezmn p. 1058. Imhof noütia procerum $, R. f

Germ. p. 149. Buderus l. e,.S, 2

f

V.. De Conftantienfs , Brixinen jz, Carienfr,. Baf?eeæg[i ; Frifin:

f

genfi ,. Ratisbonenfi, Lubecenfi

Lüjig k.c. Cont. l1. p. 482.. tertia & ult; Cont: p, 696. . Inz:

!

bO ) C. P( 179 &19101600 16534

198. — Buderas: DifC. cit;

$.16, Dürr de Cap. cl. $..25. not, g)

6. LX.

In Ecdeüas Catiedreles Gerinanie quondim larga manu bona:

[

iNobilitatis & fuperioris & inferioris- fuiffe. donata: & hans?am, negun

Qu

non POïG&; 1dqueöz Confilio fa&um ,. uc: prifcarum gentium & f

ami-

h

tk

liarum j juvenes , qui fe Marti dicare nolüerinr, vitam honefle, tran-

$a

quille & pie agerent, pro publica falute Deo'militarent, bonisque ar-

tibusipfi infiruttr & preparati pobiicis cominodis. GConfilio- rectius. in»

qu

vi

eI

fervirent; £)

lie

* Dietherum: ex.Comitibus IHfenburgicis- Archiprefuleir Mog: & Electorem, Acaz

dio

demiaz. noftrz- Conditorem;nedum-Erfurti. fludiis operam.dediffe , . & Acades

pit

miac

——

?) Nonpaucatamen, initio.prifertim; ubi.hone(to coilibet ad illas Ecclefias adituüs

patebat;. etiam"e - manibus non nobilium ad iliàás devuuhe, vid. in Schmidi

ux

Thef. T;, C. tom: II. p..555. inanimadverfionibus'ad $

OT. HO * * tom.

UI p: 216, ad.$. 9..not; à:) Conf. Cramer de Jumbus & privilegiis-Nobis

litatis avite- p. 216. fqg, fecundüihedit, LipG-1739.-

59

anie przfuiffe, memorant Scriptores Moeuntini Soannis & Guäefmr";' Ted

& ex "fufto-Chrifioph Motfchmanno n Evfordia litterata Colect. Y1I. Sett. r.

&, 16. -& ib. contenta p. 353. Rectorüm Erfordienfium Matricula docet Ge-

baucr Diff. 34. quod an. 1434. Dictherus &c. de Ifenburg Canon, Mog. &

'Colon. fit axf'tium Baccalaurcus inferiptus. -

H. Inde in plerisque hodie ï'Cäïhe-äl'älibUS quidem Do&ores,

qui-non fünt de precipua Nobilirare, admitti nequeunt, cum gradus

in Theologia vel lure pro Nobilitate avita computari non peffit, ceu

j

patet ex litterig Eminensiff, Lotbarii Franci[ci p m. ad Innocent. XII.

'Tamen prz reliquis non graduatis fingularem ob-

datis.an. 1699. 4

j

tinuere praeferentiam, ut licer fanguinis illa defitExcellentia, ob animi

tamen Excellentiam & fcientiam ad nonnullas certas preebendas affümti

fuerint maxime Ecclefiarum Collegiotsrum dignitates principales ex-

j

:

clufis aliis non graduatis, de quo jam fupra,

il

$. LXL

Nnunquam fcilicet adverfi erant viris do&tis pro diverfa licet tem-

Ti

porum zatione, qui ipfi litteris exculti crant, & probe agnoverunt,

fi

quanta ex contemün bonarum artium damna in Remp. redundarenr,

li

Exemplo fit D. Corolus Borromeus , qui Spiritum Ss, Canonum &

mentem Conc Tridentini exequendo voluit, ejusmodi Doctores fàcrae

ifv

dl*

Scripture & divince [urisprudentiee Magiílros tam refpe&tu Seflionis,

Y

quam voti caeteros omnes Canenicos in fuis Synodis Dicecefanis »pracce-

dere, V'bonuffin. vet. & nov. eccl, difcipl. tom, L. lib. 2. c. 10. n. t.

Item p. 2. lib. 1. c $3. n. r3. ubibene annotavit: jerantolim ab Exor-

Ts

dio füi Univerfitates ip(ze Seminaria, ex quibus adfcifcebant fibi Epifce-

qdes

pi optímos quosque -Cellab.g;fa—f:ox'es & Beneficiarios fuarum Diocecefeon;*

t

LXH,

H 2

[itüb

«) De Mogunting, Trevirenfi , Colonienfi (exceptis:certis 8 præ;bendis) Wirce-

"T

burgenfi, Leedierii, Monafterienfi, Argentinenfi, Wormatienfi, Bamber,

toffl»

genfi, Salisburgenfüi &c. vide Ejlor.de prob. Nob. avite 1744. Marburgi

jobie

«dit, Sect, s. per totum. . Cramers .13:1405&". Dürr À. c.

ganmum

60

PL

P -

In tractatibus pacis Weftphalice pariter äe Confervatione fludio-

E

fum & promotione Do&orum Reip. & Ecclefia: falutarium copitatum

fuit, & poft longum tempus & magna animorum conrentione habiram

deliberationem conclufum art, V. S. VIL. ,,ne Nobiles Patricii gradibus

academicis infigniti, aliceque perfonze idonem, ubi id fundstionibus

K

non advgx'lätur , excludantur, fed ut potius in iis coz'zi?:rve'gzur."

B

II Ad inflantiam a Legatis Evangelicis die 9, Junii 1646. admi£

li

fionem Docterum ad. Capitula etiam Cathedralia urgentibus factam Co-

mes Trautmansdorfius Ferdinandi IlI. Legatus fupremi

$ repofuir 20.

tel

Junü 1646. ,Die Patricii ub Do&ores follen tn. bie Gtifter mit

eingenommen merben, ín mefcben foícbeg DJertonumen.* — In fi-

K

"

mili Salvius Jurium Do&tor inter Paci&icatores defideria Proteftantium

in meníe Augu(to repetebar, ad quzliber beneficia non minus Doéto-

res, .Patricios & alias perfonas idoneas

, quam & Nobiles & Magnates

lü

admittendos effe, ubi id fundationi & Confuetudini convenit; ficque

do

tandem comimuni Pacifcentium Confcnfa admiffio Doctorumn ad Cano-

Tt

nicatus, ubi id fündationibus non adverfarur, confirmata füit, annuen-

[(a

tibus Catholicis menfe Nov. 1646. — Evangclicis 27. Feb. 1647. Le-

[is

igratis Caefareis

n d

5. Martiie

j ann;. De Meiernatta pacis Weftph. tom IiI,

[f

P.163. 187. m.)

Ro

lII Per infignitos autem gradibus acadesnicis excluduntur, Do-

* &

&ores Bullati, qui ex refcripto & Bullaa Comitibus Palatinis gradum

acceperunt. Iftos Bullatos nec Concilia, nec Pontifices, nec flatusIm-

à

perii, utpote in Academiis non rite probatos & promoros ceu habiles

inT

ad Prabendas doétorales admittunt.

Pius V. Conft. 1568. publicata

(e f

P Middendorpium Acad, COIQP'* pro

Cancellarium, & Buderz 1. c,

n

$. fin.

w) Con£. Buderus cit. Diff. €.38.--- Lud, Bóhmer Y c. obf. g . $. I. -- Düry

pet:

.0 de Cap. cl. $. 25. in. Schanidtii Thef. tom.. I1T. cum animadverfionibus. ejus,

u

flem ad. hmvxc $. p.-220. Ubi plura de Prabendis: Do&ovr.alibus, Occurrunt..

ót

—^

&. fin. 50— Confi' de Brekz]cb & Loewenfels in obïerv,aä Inftrum. pacis

Weftph. ejusque art, V, $. 1

TP 160. — Itrerus de honor. & grad.

;academ. cap. 14. S. 6.

$. LXIL.

$

Sufïgagätur Regula Cancellari;äe apoftolicee hodie r7. de Coricuxr-

rentibus in dato ejusdem diei; infpecto namque tenore enunciate. Re-

i

gule palam apertumque eft, quod inter concurrenres in eadem data

J

litterarum apoftolicarum priucipem obtineat locum gj aduatus, qui in

A.

Execatione beneficii precferri omnino debet non graduato, ut litterali-

e^5

ed

dem Regula — — alias graduati nom gradaatis.

d

ter pradfcribitur in

Rota in Valentina beneficii 24. Jan. 1744« coram R, P. 'Df Beaufort

:

t

de Canilliac. S. 4.

VU

. H. Et hoc obiinet, etirmzfz*gmdüatzäs concurrat cum 209 babeute

dl

beneficium, qui non habenti cateris paribus duntaxat, non eutem quan-

q

| do dignior & graduatus concurrit cum minus digno & non graduato;

400

ut ad limitationem textus in cap.is, cui de preb. in 6. communiter do-

&

cent Barbola de of£. & pot, Epifc. p. 3. alleg 102. n.103. Rota inre-

Le

cent. decif. 240..n, 6. & fq. pag. 12. coram Peutinger, dec. 459.n. 10.

ll

coram Celfo, dec. 169. n. 9. coram Otbobon. dec. 267. n. 6. in cit.

Rotali decif; Valentina benef, co

ram R.P,D. .Bea?.g? 0TL de Canilliac,.

6.8.-

D.

ia

DL Inter pluresgraduatos magis graduati preferunturaliis; Doétor

du

actu legens ceuProfeffor nonlegenti; iíte prafertur Licentiato; Do&tor

d

bilo

in Theologia, aut in Jure Canonico prafertur Legifte &c. Ti bomaffa

f

de benef part..Hf. lib. 1.c. 91. n. 15,— Chockier n, 13. & Bugautius.

)u

il

6

in regul. Cane, XVIl. n. 66.

1

iif

IV.- Ap(elkïatione: Doctoris & Licentiati non venit Baccalaureus, ut-

Diri

:pete in minori gradu;. quia requiritur aliud Examen & alia Approba-

tio, ut Baccalaureus aftendat ad Gradum Licentiatus & Doctoratus. Ita.

TA

Culnm

yrmünte

ERHdO

UENES

(

ERE E D

GND

—

cum S'ofephus Emnamel ex Comitibus de Ztalaja gr*aä& tantum Dac-

calaurei infignitus in Univerfitate- Conimbricenfi obtinuiflet Decanatum,

qu:e principalis dignitas effzt in- Copella regia Ulixbonenfi, quafitum

fi t T:'&r

àci

Vl r

ia Congregstione Concilii — an gradus Baccalaurei, de quo agi-.

tur, fuffragetur Jofepho Emmanueli ad retinendum Decanatum Colle-

giate S. Thom in.cafu ? 5. Martii 1715 prodiit Refpontüm nepative,

Rigantius1, c,n. 71 adde Rebuf

F. ad Concordat, tit. de «ollat. S. r.

dj

-vcgrþ.:.l;icæztz'am. — Loiter. de re bene£ lib. LT A u 56.

(0

(

V. Id ipfam merito retringitur ad Do&oresin Uaiverfitatibus tenza-

If

tos & approbatos academi

s

ce; merita quippe refpicienda funt, non pri-

vilegia. .Hinc

[7

1) Romani praferentiam uibüant Univerfiati füe famofie

Y

, fqu-æ

eft illa Rosumue fapientuc.

gf[

2) Do&oratus ad dignitatem Eccl. requifitus neü eftille, qui ha-

h

fs

betur a Doctoribus Palatinis, Comitibus de Sfordia, vel aliis

jus do&orandi habentibus , uti eft Collegiuma Protonotariorum

Apoft. de-numero participantium, ex S. Conpreg. Conc. in

Motberaueg x9. Dec, 1620 iu Aliphans 8. Juniüi 1702. in

f

p

Carinolen. 22. Sept. 1714. & 30. Mart 1715.. Decretis variis

& quidem die 28. Sepr. 1726. a Bened. XIIT. approb, Ur-

furc

fio

faya tom, V1. part. 2. difce

pt.49. n. 39. & fqq. aliique, ut

EU

Piguat. Card, de Luca, Barb

oja, apud Rigantiuu . c. n. 79.

.&x 800 d

Lt

3)

tore.

Similiter in Hierarchia Ecclef; Doctorstus in Medicina preemi-

Ut

nentiam aliquam confiderabilem non habet ad beneficia eccl.

T

obtinenda; idque jure novo poft Tridenr. antiquitus enim, ut

Qin

€x Concordatis Princ. fupra allatis patet, idem jus ad beneficia

(que

tribuebat, & in Gallia: paffim adhuc tribuit.

Hujus quippe

Doctoratus Exercitium Clericis adeo prohibitum eft, — Rota

pos

coram Zneric. Yun. dec. 846. a. . — Thomaffin Vet, & nov.

&t

]

"

Rigant. l, c, n. 63. — conf,

difc. tom. 1L. lib 1. c, 5 3 B. I13. —

echuudt

93

Sclisuidt 'Chef tom. E. pag« 315. in anim.. adg 12; ubiallegat:

»

Schen-Metzel.. |

n

$. EXIV.

l

e

I,

Perpenfis jam eisdenmr fynodalibus Conftitutionibus, privilegiis Prin«

pum in-favorem gradua-

'gi«pum, jm"e'commmxiä, ae Concordatis Princi

torum disponentibus elucet ,. Parechiales ecclefias, quas dignioribus

conferendas effe-jura omnia: clamant, imaxime infigniores praduatis nom

Lü

Unde idipfüm fingulariter a Patronis- eccles

J

immerito-dari' oportere.-

fiafticis exigebatur in. Cone. Mogusitino an, 1549 eelebrato. cap. 65.

[

ff

l^

1

1

$

o .7,;

a

g. tom. VE; p. 580. quód ad irftaurationem ftudiorum

Y

incumbere debeantj

omnis enim etiam hujus vire bene dc beatze tranfi-

g*enäæ

facultas abrincolumitate Religionis,. quse fine ftudiorum auxilio:

hi.

nequao

uam durare poreft , dependet, eíique idipfum velut unicum f?a-

li

tus ecclefiaflici: co

nfervandi- & retinendie dignitaris praofidium;

üm

H. Sic.in Conc..quoque Colonienfi an. 15 3 6; habito 'c-aäp.vm,.lcum;

Wl

T*C

vnodus illacrymata. effer Univerfitatib

'.

Lig

labcfactatis &- concidentibus-

n

oft.diffidia Religionis in Germania . Confidentia, has earum labes re--

1

[l

farciendi adhuc in.eo ponebatur;. fi certa fpes adipfiscendorum bene-

U

ex

ficiorum fieret tam Frofefforibus; tum ftudentibus;. qui folertia & flr

u

nuitate jua-«nel-iq,ges,»anzeceïianï*. . Notatu digünil?muta eft hoc Concilii:

.

L

1

9.

votum: ,cuperemus, inqnl

unt Epifcopi-ibi.congregaii, omnes- Colla-

tores ordinarios prae[erti Parochialium Ecclefiarusti hac induci poffey.

emi«

ut.À cademice poteüaæcm-£acerenæaügni£icmdi)1'iïbind-e ipfis vircs littera»

exd,

lefiasidoneos;.quos Collatores Parochiis;-

tosad regendum ejuscemodi Ecc

,U

cum vacarent, preficerent.

Quodfi.item apud' Collegiatas. Ecclefias

1€HCia

:

quae Menfe ordinario. Canonicatus &. Proebendas confezruns) obtineri:

aipp*

poiï"ï

r, nom dubium, idplerisque ad ftadia: capeffenda Calcar fore nom:

Iu

exiguum,*

Part: 12. cip. 6. apud Tbomafinlc n.12. Harzbeime

noV.

cuf,

J.e, p.303, Conf Gib.eäeïäz Ln'&æ.ecclefæ—tom. L. part. 2, tit; 19.

)

l

Vi

&. LXV..

64

feostena

artrerÀ cxt

i

—

C& BEV

E

.Licet hinc eftimare, quo Jure & quam conveniente.r Eminentiffi-

1nus nofter Ordinatione füb dato r. ]ulii.1779. Publi

cata . Parochias

quasdam in Urbibus & Villis infignioribus Confentientibus ordinariis

alias Collatoribus in Doctorales fic erexerir ; Ut vacantes noónnifi Docto-

(

J

ribus in Theologia vel Jure Canonico promoris juxta mente

m íüupra

allatorum Decretorum conferrentür.

Aequum nimirum vifüm eft, eos

L/

L

qui bene prafunt, Presbyteros, maxime in verbo & do&rina ;

* qui

non concredito modo gregi panem frangere;

fed ob eminentiorem

Ícientiam omni fe poícenri rationem ejus,

que in ipíis eft fidei,

dare queant, hos inquam , Gduplici etia

Non

m honore dignos effe,

parum quoque ifla in variis partibus Doctorum promotio conferre pó-

terit ad oprimorum ftudioram amorem fovendum , & nobilem in Cle-

ro potiflimum curato semulationem accendendam.

CAPUT II

LE

UATENUS IISD

324

Fal

M DOCTORIBUS ACTUALI

PUBLICO-DOC

ENDI MUNERE FUNGENTIBUS COMPETENS

ALIQUOD BENE

FICIUM IN ECCLESIIS COLL

CESEOS CEU PRAEBENDA LECTORALIS

EGIATIS ARCHI - DIOE-

DESIGNANDA SIT,

ET ABSQUE PRAEJUDICIO CONC

ORDATORUM

DESIGNARI QUEAT.

"* 8 "T XVI.

"nter ea, que in Ture communi falubriter flatuta funt in favorem do-

i

centium ,. pracipuum eft, quod eorum neceffitas füblevanda fit,

X

Inde Alexander lIT. an, I179 ad mentem Conc.

Lateran, IlI. mandat,

Vil ParaDaR A.

docentibus alfip

nari beneficia & convenientem Suflentationem ,. ut fa.

cilior pateat via ad fcientias Ca

P. . h. t. ;ut per unamquamque Cathe-

dralem Et

clefiam Magiftro, qui Clericos ejusdem Ecclefize & Scholares

pau-

—

GMO

—

65

pauperes gratis doceat, competens aliquod beneficium prebeatur, quo

docentis necefífitas füblevetur ,

& di(centibus via' pateat ad doctrinam.*

[

Idem Alexander lii emcm anno fcholas in Ecclefiis Cathedralibus re-

ld

ftourare voluit ; injuné

&um proinde Rhemenfi Archleplfcopo' ,ut ad

Ll

opus Magiftri , qui (illarum Ecclefiarum) Scholas regat, ahquod refti-

Q

tuat beneficium , quod ad illud opus deputatum fuit antiquitus, aut

p

aliud faciat de novo deputari; ut competentibus flipendiis Doétori pro-

«0g

vifis pauperes — doCrinam fibj laetentur. adeffe, «

Bol;nuer 1. E. Prot.

X

Qi

Lib. V, tit. 5. $. 5

um

$. LXVII.

l,

von

x) Hic flatim a limine monere oportet, Præbendam theologalem de qua ini-

tio hujus Capitis Sermo eft,

p

& Íspius per mtegrum Caput recurrit, probe

W

quidem difcernendam effe ab 13, que, ut.ex fequentibus patebit, Univer-

fitati Moguntine in dotem funt aífignate, cum diverfa plane earum ratio &

origo fit: paffim tamen hic confunduntur, tumquia clariushinc elucet, quan-

tum Ss. Pontifices, Principes & tota: Natio germanica ftudiis quibuscunque

femper faverint, tum quia argumenta pro refufcitandis in dotem. Univerfita-

tis Prebendis multum hine confirmantur ,

dum oflendiiur,

]us effe Ger-

manie Prefulibus, preter Univerfitatum fuarum dotem ab Ecclefiis peten-

L

dam Prebendas theologales toties exoptatas erigere; adeoque magna eos mo-

N

deratione uti, fi Univerfitatum neceffitatibus pro modernis przeíertim Cir-

u

cumfílantiis profpexiffe contenti, Theologorum per Ecclefias conftituendo.

rum functiones refpectu Clericorum quidem his ipfis Univerfitatibus:earum-

que Profefforibus, refpectu Piebis vero in doctrina chriiliana erudiende Pa-

ftoribus & Verbi divint Predicatoribus, de quibus Gregi dominico melius

utique nofiris, quam Conciliorum & Congreffuum infra nominandorum

temporibus provifum eft, relinquant. --- Caterum,

cui volupe eft, de Cano-

nico Theologo plura legere, is adeat J/an- E:pan I E. hI üt II. C. 6

1d0-

de Canonico Theologo. --- T homa/Jin V, & N. Eccl. difc. P. I. lib. 2. €. ro. ---

h

[

Gibert: Anftitutions ecelefiaftiques & bene£f, P. I. tit. 37. Theologale tom. f

e

Qd ,

juxta ed. 1750. p. 169. --- Barbofa tract. de Canonicis c. 27. de Canonice Thoo-

lozo.---Sjo. Sjac. Scarfanton, animadv.ad lucubr.Canon. Ceccoperii Viterb

uf

Y751. 3. tom. fol. P. II. lib. 4

It, 9. pag. I27

- Durand de Maillane Di-

"tthe

olates

&ion. du Droit. Can, voce T'heologal.--- Ls Difcipline de V Eglife de France

I

á

lÜ

*

»

UERERESAS

66

OM aRRer a

ææ*

RNUSQU

um

$. LXVI.

Uti quondam Scholafticus fcholee prefectus fingulari Prebenda,

& infigni adeo dignitate ornatus fuit, cum juniorum ingenia bonis lit-

teris artibusque excoleret, & ad Canonicatus officia preeparet; ita nunc

aequali Jure Magiftri a£tu legentes Sacram Scripturam, aliarumque fa-

crarum ícientiarum Profeffores in Academiis, qui revera docent, &

vices Scholaflici vel Theologi füpplent, honorandi fünt Prabendis;

digni mercede fua a Conciliis, ut mox videbimus, fibi defignata. Equi-

dem ecclefize eatenus a curis & impenfis Magiftros conftituendi liberaa-

,Fur, Riegger in I, E. h. & $. 368.. )

$. LXVIIL

Hoc equiffimum effe, non eritdifücile, & variis-ConciIiorum De-

t

cretis flabilire,

Sic in Lateranenfi IV, füb Innocentio III, an. 1216,

W

Vaïa?

gap. 4. h, t, 2) fimilis, ac in Lateran, III. fupra cit, fanctio reno

&

-

$

d

a Paris 1780. P. IIL. p. 169, --- Expofitio juris Pontifició juxta rec. Eccl. dif.

cip. auth. Ubaldo Giraldi Rom. 1769. tom. II. P. I. ad tit. s. libri 5. de

Magift. --- Hier. Gonzalez Com. ad Reg. 8. Cane. --- Bebuffus, Rigantius,

Garzias, Bened. XIV. in fyn. Dioc.

Conf, etiam Bóhmer 1. E. lib. V. tit. $. $. 16. 1'7. qui argumentum hoc in-

vertit, aitque: ,,Schola(ticus nunc fine Schola ; auditoribus & peritia docen-

t

di---ficuti vero abufus nemini jus perpetuum & irrevocabiliter tribuunt, fed

fan

potius occafionem probent, ea, qua a fuo fcopo per fummam incuriam aber-

Mif

rarunt, in melius reformandi --- ita nihil prohibet, quominus tam antiqua

Pr

& optima inflituta ab abufibus purgentur, Collegia Canonicorum ad id, quod

fui officii reducantur, cureturque, ut munus $ cholaflici & Theologi in actum

ne

deducatur, & ubi hactenus hoc munus proríus per incuriam extinctum eft ;

illud reftaureiur,

Id vero optime fieri poffe in comperto efl, fi Prabenda ---

füt

--- Profeffori in Academiis conferatur.**

u)

Vid. Alteferfa in libro, qui infcribitur: Innocentius IIL feu €ommentarius

perpetuus in fingulas Decretales hujusce Pentificie, ad h. t, p. 552.

Y

m

GMO

GESESESD

— ——

63

circa an, 1220. in Capit. fin. b. t. de Magifiris per Honorium TII, con-

firmata eft, hancque juris jam dudum recepti obfervantiam urgebat

h

Clemens V. in Conc. Viennenfi cap, 1. h. t, in Clementinis relato: 4)

quibus equidem — per — Pralatos,

Monaí(teria & Capitula, Conven-

iV

tus, Collegia exemta & non exemta & Eccleüiarum Reétores in ftipen-

diis competentibus & fumtibus volumus provideri,**

* Innocentius III, Ecclefie Civitatis Infule Przbendam conferri fecit Subdiacos

$

]l*

no, qui ibi humaniorum litterarum ftudiis prefuerat , eo uno merito vide-

licet illum preponens Presbytero, iquamvis ea Prabenda Sacerdotalis effet

n

ceu ex hift. Univ. Parif. tom. IT. !ib. 1. p. 531. recenfet Thoma/fin. tom. II.

part. 2. lib. 1. c. 53. n. 1. ,,:nos ad litteraturam ipfius , qui Scholas dlceba«

tur habuiffe, pium habentes refpectum .&c.

II. Recentius eadem in Conc, Conflantienfi Seff. 43. de provif,

Ecclef. eo exten(a fünt, ut dignitates majores poft Pontificales in Ca-

thedralibus , & Principales in Collegiatis nonnifi doctoribus conferri

ib

valeant, — In Bafileenfi tertia pars Prebendarum iis deftinata eft (vid

ld

G. 5 1. & 54) quod & concupivit enixe Tridentinum, hortatumque fuit

SelT. 24. cap. 12, ubiid commode fieripoffet, dimidiam faltem Preben-

darum partem iis affiguandam effe,

dif

d

As

$. LXIX

ii

uia autem probe animadverterat Trídentinum, prefato decre-

x

to Conciliari Bafileenfi non ubique optatum refpondere effectum, hinc

fd

fanctione irrefragabili edixir,

ut tam in Ecclefiis Metropolitanis & Ca-

bet

thedralibus , quam in Collegiatis in aliquo infigni oppido exiftentibus

tique

Prebenda primo vacatura pro Doctore facre Theologic ipfo facto per-

quod

petuo coníljtuta & depurara intelligeretur.

Seff. 5. de reform. cap. r«

dum

ne itaque 'T'hefaurus ille caeleftis facrae Scripturee negle"eus jaceat , con-

neüw

li«

flituendus unus, qui facros libros explicet; imo in omnibus Cathedra-

Iz

hbus

qición

harus

4) lteferra comment, in libros Clementmarum ad h, t, p. 68. ——

ERE

—

68

wm

libus & infignibus Collegiatis ad hoc venit per Epifcopum conflituen-

dus, eidem affignato competenti ftipendio ac Praebenda, etiam per füb-

tractionem fru&uum alicujus fimplicis beneficii vel alterius Praebendse;

ut commode vivere poffit.

IIl Rurfus SefT 25. €. 19. ftatuitur, jut Epifcopi — Scholafterias

obtinentes, & alios, quibus eft lectionis munus annexum, — per fe-

ipfos, fi idonei fuerint, alioquin per Subftitutos — etiam per fübtra-

&ionem fructuum cogant.— — De cetero vero officia & dmmïates

illae, qua Schalaüerlæ dicuntur, nonnifi Dotctoribus vel Mamüus -

conferantur —

- non obflantibus quibusvis privilegiis, & confüetudini-

bus etiàm immetnorialibus.

Conf. $. Congreg, Card, hoc loco a, .

Gallellmrt allegata: Molanus de Canonicis hb ll C, IO.—

ä

tt

& LYX

p

Concordant varice Synodeuvenrmo pofteriores, & pro illius exe-

n

cunone habitz,

Ita Synodus provincialis Mediolanenfis I,. decrevit?

Ti

»que Ecclefie Cathedrales aut. Col legiat:e in oppidis infignibus Pra-

a

bendam aut fhpendmm quovis nomine TT heologie interpreti atfignatum

non habent, cum in illis facrum Concilium T'iidentinum hæbmcmm

j

primo vacaturam ad hunc ufüm conflituerit; quam ei tanrummodo ;

i

qui ad hoc munus per fe praeftandum idoneus fit,, deferri voluit: id fi

reipfa effectum non fit, curent Epifcopi, ut quampnn im Decreto

p

Concilii fatisfiat.«

Afta Ecclef, Mediol. pag. 2

justa edit

Patav

de

eí

1754. pariter in Synodo Diecefana Mediol. XI ftaiuitur: ,, Prebendam

porro Theologalem eo jure niti volumus, ut illius optandae locus non

detur; ordineque primarium locum in Canonicatibus obtineat, usque

adeo, utcum is, qui illam obtinuerit ad primam chori fedem poft

dignitates pervenerit, eo loci confiftat perpetuo, etiamfi poft alios e)us-

mod1 Prabendam habuerir.*

EM

Em

Ibid, pag. 354.

fple

H, N«c alia mens fuit Concilii Mogunt, an, 1549. celebrati; quod

ii

CGP.

p d

r

65

V

;Cap. 67. ait: ,Collepiis Ecdefiarum juxta reformationis prefcriptum

-(quo innuitur Conc, "F'rid. Seff. 5, cap. r. de ref.) injungimus ; ut Do-

&ores, qui Theologiam profiteantur, pro cujusque ecclefize facultate

« condidene conducant: contra negligentes fic acturi, ne quid vel iu

lN

publicis vel privaris hifce ftudiis conflituendis, ad pietatis incrementa

.paHim prqmovenda , quantum in noþis fuerit , defideretur.«

Id

,

$; LXXL

Hec & fimilia ftatuta faltem quantum ad Decretum Bafileenfe par-

l

tem aliquam conficiunt. Concordatorusm. Principum, ut. videre eft in

!

- :Scriptoribus Cap. If. hujus Diff $. $4. allegatis.

In reformatione adeo

Caroli V. Imp. ftatibus Imperii in Comitiis Auguítanis propofita & ab

eisdem probata & recepta an. 1548. cap. 6 n. $. disponebatur: »Pra-

ter Padagogia habeatur in Collegiis Theologus, qui certis horis inter-

preterur Diblia , ac de re theologica doceat Juniores Canonicos, Vica-

i

(4

rios, &alia Collegii Membra, ubi quisque ad lectionem füg profeflio-

t

ni ac inflituto congruentem tenebitur comparere. Huic vero quomodo

& unde providendum fit de victu, in Concilio Lateranenfi coaftitutum

n

,e&: ita nimirum, ut unius Prebende proventus ei, donec in docendo

n

perftiterit, afBgnentur, fi fuffüciant, fia minus, ut aliunde füppleatur;

0

& rantum huic, quantum fatis fir, fuüppediterur.* apud Goldaf? Con.

hi

fiit Imp. tom. II. pag. 336. — Quid de hoc puncto Imperii noftri Prin-

[

cipes rum fenferint , hinc manifeíte liquet; eundem vero Theologum

d

e Canonicorum etiam numero effé oportere, Concilia Tridentinum;

& alia pofteriora, de quibus fuprg ; declararunt,

on

j

$. LXXII

ol

Quiäquis ifla ferio perpenderit, . facile fecum repurabit,v fas effe.

U

Eminenitlimo noftro, in favorem Univerfiratis reftauranda, & ad

fplendorem noftristemporibus neceffarium evehendae, Prebendas pro-

d

- Xime vacaturas eeu doctorales Profefloribus facrarum fcientiarum affigna-

l 3

res5

M

E

70

w

GMO

—X

|

re; idque vel folo hoc tirulo, . quo fecundum Ecclefizee & Ymperii De-

creta Epifcopis licet, imo injungitur , Praebendas theologales in figgu-

lis ecclefiiis ad preedictum ufüm deputare, quarum functiones ex more

hodierno maximam partem ad Academiarum Profeílores cranfierunt,

Conf. S. 66, not. fub litt. Xx)

II, P;Oderit nihilominus huic argumento irrefi*agabili nonnulía

alia adjicere; & oftendere, quam fundatamalias rationem in hisce Prae-

[

bendis Univerfitas Moguntina habeat,

Patebit binc, juftiffime eidem

vindicari, quod non uno, (fed pluribus titulis repeti poteft, Nec mo-

veat quenquam, huic Univerfitati alia haud . ita pridem dote munificen-

tiffime provifum e(le; ad Univerfitatem enim in omnibus litterarum ob-

jectis & faculratibus pro noflri (eculi exigentia ad aliarum zemulationem

inftruendam & perficiendam, opuseft magno admodum ProfefTorum nu-

mero, juxta laborum ac meritorum meníüram largis ftipendiis donatorum,

Bibliotheca locupletiffima & exquifita; (ut de Botanices, Anatomic &

Phyficie experimentelis pretiofis admodum collectionibus & füpellectili

fileam) ad hac porro immenfis prope fümtibus opus e(e,. nemo, ni(i

rerum ignarus inficias ibit, Q;gi'cï equius igitur, quam ut facrarum lit-

terarum Profefforibus ex Eccléfiis, ad quarum Prabendas Univer(itati

jus autiquiffimum effe in. comperto eftf, & pluribus modo deducetur,

fue fubfiftentis & juíli premii pars aliqua repetatur, quo ceteri redi-

tus ad alias Reipublice litterate non minus utiles impenfías fine totius

disgendio converti queant ? —

S. LXXIIL

fun

Primam ex Ecclefiis Univerfitati Mogunt. dotem affignavit Siytus

IV.S.Pont. qui an. 1476. 17. Cal. Jan. ad preces tum temporis Archi-

Py

epifcopi ac Principis Dietheri refervavit 14 Canonicatus in totidem Col-

legiatis ab eodem Eminentiffimo Doctoribus five Profefforibus diver(a-

rum facultatum nominandis a Re&ore & Profefforibus ejusdem Univer-

fitatis ;onferen,dos ; cum onere tamen in eadem continue legendi,

Ex-tat

rj

lm t a.

GMp

ESESEEIGE)

a tutrte at

Ti

Q

Exrat'in extenfo apud Würdtwein Subfid. dipl tom. IIL n. 43.

pt'u-

R

"

BC DXXIV.

h

Totum hoc eo fine fuüfceptum,

ut Univerfitas ftudii Mogunnm

majus incrementum fülciperet, & de bono in melius femper augere-

tur; ut ex referenda in compendio Pontificis Bulla. patefcit:

f

Sixtus Epiícopus fervus fervorum Dei, ad perpetuam rei

T

memoriam. [n Superne dignitatis culmine — — — — dudum

)

fiquidem ex pluribus rationabilibus caufis tunc expreflis ftu-

4l

dium generale quarumlibet facultatum licitarum in inclyta ci-

l

vitate Moguntina ereximus, & pro illius manutentione & füp

,

portandis oneribus ftatuimus, quod in qualibet ex nonnullis

Collegiatis Ecclefiis tunc expreffis unus Canonicatus & una

tl

Prebenda, quos poftlitterarum defuper confettarum publi-

iil

cationem in civitate füpradicta factam per ceffum aut aliam di-

li

miílionem obtinentium illos, in quibuscunque menfibus etiam

atl

ordinariis collatoribus alias conceflis vacare continperet, con-

l,

ferrentur per Ven. Fratrem noftrum Dietherum & pro tem-

Xl

pore exiftentem in Theologia — — Magiítris, autin utroque

vel aítero Jurium Doctoribus,**

(LUS

$. LXXV

Collegiatee aliquee huic conformiter füos Canonicatus extrádide-

1105

runt; aliz vero ut fieri aflolet, tergiverfabantur ; pxout ex Dulla hujus

chi

Pont. difcimus :

^

Jj

ol

» Cum autem, ficut accepimus, ita pergit Sixtus Papa IV. a

d*

nonnullis dubitetur — — —- & ne effectum fortiantur, ut de-

vt

cet, impedire conentur.

Nos attendentes, quod per litrera-

fiül,

$um üudxa divini nominis gloria & cultus fidei Catholicee pre-

ten«

[

ERE

VEDSEEUME

r

p

GMO

— — —

tenditur, & omnis humanz conditionis aupetur ,

i

*

totu pro-

prio, non ad alicu

jus

— inítaniiam, íed de noftra mera

liberalitate & ex certa noítra fcientia flatutum, & ordinatio-

i

nem predictam de Canonicatibus & Prabendis conferendis,

pol

ut prafertur, in his duntaxat, qui vacabunt pro tempo-

re etiam im menfibus, qui iuxta Concordata cum Natione

germ. ordinariis cedunt —

loeum habuiffe & habere

Apo-

ftolica Authoritate decernimus — —

licuiffe & licere Diethero;

& p. t, exiftenti. Archiepitcopo Moguntino — de hujusmodi

Canonicatibus & Prabendis in omnibus menfibus disponere.—

— Rome apud S. Petrum an. Incarn, 1478, 7. Calend. Febr.

apud Wüïdïmei'/l, ] C 0.45. D. 207.

IL. Porro qu"tü/or facultates ita inter fefe convenerunt, ut Theo-

logi Canonicatus ad S, Petrum & ad Gradus D. M.

V. Profeffores Ju-

ris Canonicatus ad S

Victorem Mog, ad Ss. Petrum & Aléxandrum

Aíchaffenburgi , ad S. Bartholomeum Francofurti , & ad S. Petrum

Frideslarie; Medici Canonicatum ad $, Stephanum iv

Iog. pofliderent,

reliqui vero Canonicatus Mogiílris obtingerenr.

$. TM

— Nonin una Moguntina tantum Univerfitate , fed-& alibi promis-

cue beneficia in Ecclefiis prefertim Collegiatis fingulari Ss. Pontificum

gratia & ad inftantiam Preefülum Germanig , unice ut litterarum ftudia

promoverentur ; Profefforibus vel Doctoribus a&u legentibus affignata

fgere*.þ) Nicolaus V, infignis bonarum artium inflaurator, tum a

Siern

E

| P) Vid. Dürr Diff. de annis Carentim $. 19. & de Cap. cl. $. 25. Ubi plures

recenfentur Univerfitates, per Uniones & incorporationes beneficiorum fun-

datz aut melius dotatz. -.- Con£, Jof. Ant. Riegger analeffa Acadlemig Fyi-

$urgenfi;, Ulme 1774. Ejusque Prolafio acad. de otigine ac inítit, Acadc-

E

mix Alberting , qu& extat in ipfius opufsulis ad hiftoriam. & juispruden-

. fjiam

ERSONMUMS (Zäïzäïä:) BERMZOSN

13

j

Sixtus IV, Praebendas Univerfitati "T'revirenfi pro . illius Doctoribus

& Magiftris univit & incorporavit, ut Do&ores & Magiítri le&io-

)

nibus intendcre; & onera eis incumbentia fupportare æmmodms

T

poffent.

i

»In fingulis $, Simeonis Treviris, & S. Florini & S. Caftoris

in Confluentia,

& in Münftermeinfeld & in Diekirchen, ac

)

in Palatioio Ecclefiis unum Canonicaturh. & unam Prebendam

0

primo vacaturos, nec non, in Ándernach & Diedenhofen &

(di

Epternach ac S. Laurentii & Gangolphi Trevir. parochiales

i.

ecclefias cum omnibus juribus & pertinentiis fuis (ub onere

in Univerfitate hujusmodi per

Archiepifcopum

legendl

Trevir. pro tempore exiftentem adjiciendo dicte Univerfitati

Q

pro illius Doctoribus ac Magiítris duntaxat perpetuo unit;

annectit & incorporat; eosque ex tunc per Doctores & Ma-

ï

gv

il

n

tiam precipue ecclef, pertinent. Friburg. Brisg. 1773. n. 13

Difcimus ex-

r

inde, Uniones & Incorporationes ibidem authoritate Czfarea & Epifcopo-

rum qua ordinariorum factas effe, quod nec Sixtus IV. improbavit. --- vid

& de Heriling Jus Univerfitatis Heidelbergentis Urbi & Orbi oftenfum, in

qua Diff, inter aliaexbibetur Bulla Bomif. IX. fuper Gregem dominicum data

an. 1399. qua huic Univerfitati duodecim Prabende in; vicinis Écclefiis Col-

ys

legiatis, fcilicet una in Ecclef. Cath. Spirenfi , due ad S. Germanum ibi-

dem, duz Wimpinz, totidem Neohufiz ad S. Cyriacum, una Mosbaci, tres

üm

Neoftadii ad Haardam , Authoritate apotolica perpetuo conceduntur, incor-

YGld

Xita

porantur, annectuntur & uniuntur

Et vero Ácademia keidelbergenfis re-

ipfa iftorum Canonicatuum poffeffionem per fuos Profeffores jam Szc. XIV

T

adierat qui & Capitulis etiam Cathedralibus cum fuffragio in elecione Epif-

u

coporum intererant, & fructus per multos annos perceperant, donec,tandem

—— À

feralis illa facrorum perturbatio , qua Profeffores ex Proteftantibus dunta-

l'xfes

xat affumti ad beneficia hujus generis erant inhabiles, præclamümo inftituto

fut

finem fecit

Nihilominus Univerfitas fibi pactione quadam confulere ftuduit,

I

& annuos reditus abi(tis Ecclefiis Cathedralibus & Collegiatis, fatis,quidem

at

tenues flipulata eft, quos in hanc quoque diem percipit

J

106f

;(l

L. d

TA

giítros preedictos, quibus de illorum fructibus, reditibus &

proventibus refpondeatur, regi facere mandat,

Sixtus IV.

in Bulla 7. Cal. TJua. 1474. apud Homntbeim: hiftor. 'Trevir.

dfi-:pl'ünä & pragmat. tom., llI, p. 257. & fqq, —

&. LXXVII.

Anno 1713. pridie nonas Sept. Clemens XI. poftquam affe&ie

Canonicatuum & Praebendarum primitus per Sixtum IV. pro ftudii Mo-

Vi

gunt, incremento. ac Lectorüm congrua fü(tentatione demandata , füum

&

debitum & integrum hucusque nondum fortita fuiffer effectum ; atque

t

etiam ex ea tot tanteque lites a Capitulis di&arum ecclefiarum excita-

li

tz fuerint, dictos Canonicatus antea affectos, illorumque titulos colla-

tivos penitus extinxit, alternativae Concordatorum fuübduxit, & extin-

&orum reditus, bona, res, proprietates, fructus, Jura, obventiones

Íxx

& emolumenta in. quacunque re exiftentia Univerfitati ftudii Mog. il-

de

liusque adminiftratoribus & proviforibus ita appropriavit, ut liceret ei-

loc

dem Univerfitati horum ]urium & obventionum — veram , realem &

Lo!

a&tualem poffeflionem — libereapprehendere & apprehenfàm perpetuo

&

retinere;

T0

. €) DuosCanonicatus fcil ad S. Petrum, duos S, Victoris, duos

tin.

-

Eque-

Á

NT W.

leg

&) Con£ Frid. Guilielm.. Tafriger de: Collegiorum. fücultatis. juridice- poteftate

dignitates conferendi.. Tubings1773. edi pag; 6. de: Metropolit. ejusque Uni-

verfitate. Moguntina in:fpecie fcribit Celeb. Carlier: in.quo: anno: poft. fiecu-

fol

lum: primum: quinquagefimo: & Tubilzo: WUrceburgi;-lzgz.v ediio: pag.. 148.

C XL de: Academiis: germ. Sect: VIL.. --- prima Moguntina --- ad. omne litte:

$

rarum: genus hec. Univerfitas erecta: fuit, ejus-tamen difciplinz;. que de Deo;

rebusque: divinis: tractat,. fingularis:fémper hic ratio. liabita: eft,. ita ut inde

progreffi. fint: literati. Pugiles.,, qui; fidem,. & patriam: ore & Cálamo: propugna-

runt vel. maxime . flrenni;,, inter reliquos perenni: memoria: digniffimus. P. An-

dreas Contzen:;, qui facras: litteras per plurium annorum fpatium hic Profeffus

efti cum. niagna:omnigeng. e.nudit'io?isïslingu arum.orientalium Jaude;.qüem: Card;

Bel--

-

— OAS

—

45

&

Y

Equeftris S. Albani, unum ad S, Stephanum, unum ad Gra-

dus B. M. V., unum Equeftris S. Ferrutii in Bleidenf(tadt,

l,

unum S. Bartholomei Francofurti,

& unum B. M. V. in

Monte, unum S. Marige & S. Georgíi alias S. Leonardi pari-

ter Francofurti , unum Ss, Petri & Alexandri Afchaffenbur-

gi, nec non unum S. Petri Frideslarie , oppidorum predicto-

rum Moguntine Diacefeos Collegiatarum.

uj

lo

H. Noverat fiquidem S. Pontifex quse emolumenta obveniant ex ci-

im

vitatibus, -qua pollent & eminent claritudine preeceptorum , & quae

yle

erudiendz prszfident juventuti, fcilicet ex Metropoli in alias civitates,

I

ut videre eft L. 11. C. Theodof, de zuedicis &2 Prof. & 1e£2.upferunt

l-

Antonius, Valens, Gratianus & Valentinianus,

(fle

HI, Idque fa&um eft preaudito Em S.'R. E. Cardinalium adhoc

[e$

fpecialiter deputatorum voto;

otu proprio, excerta Ícientia, mera

J*

[2u

deliberatione fua, deque Apoftolice poteftatis plenitudine ac peníata

&

locorum & temporum qualitate, denominando executorem Bullae Em,

Lotharium Francifcum Elect. Mog. qui minifterium iftud executivum eo

(U0

letiori fufcepit animo, quo ma)usmcxemymum Religioni Catholice, bo-

noque publico exinde agnofcebatur oriturum,

Extat füppretfio & ex-

n

tin&io Prebendarum apud Würdtweim íubíid. dipl. tom. IlI, n. $1.

p. 241. adde n, 52. p. 273. de fructibus Prebende füppreffz in Col-

legiata ad. Gradus B, M. V.

flate.

Wnl

IV. In Archi-Dicecefi Trevirenfi cum unio & incorporatio Sixti IV

u

folum quoad S. Simeonis & S. Caftoris Ecclefiarum Canonicatus ; &

14j

fitte

S. Laurentii; S. Gangolphi & in Epternach parochiales Ecclefias effe-

.

K 2

&um

]

inde

1gna

Bellarininns --- Ecclefie. gratulari folebat. idoneum --- contra inimicos polfe

prrliariprelia Domini,-- Antiquiores viros eruditione clariffimos exhibet Hel-

felfus

wigh in Chronologia Monaílerii S. Albani extra muros Cap. IHf. Ques mihi

Catd

obvenitin Bibliotheca Heegeriana, Conf, Regimen Univerfitatis Moguntine

per.Seculuim decimum feptimum.Mog.; 1701, edit

r

26

EOE

—

&um habuiffet ; Clemens VII. an. 1532. litteras Nicolai V. & Sixti IV.

Predecefforum. & Brevia omnia & fingula non (olum approbavit, ine

novavit & perpetuz firmitatis robur íimiliter habere decrevit, atque

«»C — 45 "v

decretas per eosdem uniones, quatenus effeQum Íoriire non fuiffent,

de novo conceífit; fed & ad unum ex Canonicatibus fingalarum S, Pau-

lini extra muros Trevirenfes, in Limburg, Dietz, B. M. V. in Wetilia,

6

in Wetzlaria, in Cardona, in Languiono & in Ivodio, Trevirenfis Dioc-

cefis Ecciefiarum primo :vacaturis,,. extendit & ampliavit,.

j

$.

LXXV Hl

L. Subfecuta autem morte Lotharii Francifci p. m. Clemens XII,

dlie 15. menfis" Julii on. Pontificat, primo ad inftantias Ven, Cleri Mo-

h

Í

gunt, fuppreffos & exiinctos Canonicatus & Prebendas in priftinum fta-

tum reftituit & repofüit erga annuam preítationem mille quadringento-

rum florenorum monetce Rhenenfis ad congruam, nedum quamor —

tninus ad fex Lectorum in Univerfitate ftudii Mogunt, hujiüsmodi deti-

nendorum fuftentationem fufficientium, ab cis favore Univerfitatis ftudii

Mogunt, hujusmodi annuatim faciendarm. Qoafi vero 1400 floreni Rhen.

pro füftentatione fex Profefforum füfücerent , pro integra facultate ju-

fidica & medica, d), Ia Academiis non paucis folus reportat mille flo-

renos, & ultra pro folario.

Cccafionem refüfcitationt Univerfitati no-

fire tam prejudiciofie dedit quorundam habendi beneficia aviditas 5

notiílima enim res eft , Francifcum Ludovicum p. m, Arch. Mog mul-

tos fecum Confiliarios, Domefticos, & Clientes huc adduxiffe, qui

ubi füb Principe provecte jam atatis modicam affulgere fpem vide-

æa*n't? fibi füisque beneficia via ordinaria obrimendi, refüfcitandas effe

Prz-

d) Hanc fummam tot Profefforibus eongrüe fuftentandis adhuc an. 1731. faffi-

cientem fuiffe, falfitas eft nimis aperta, cui tamen caufe motive Bulla re-

fufcirationis, uf ex ejus tenore patet , innititur, ideoque mcrito de fuf- &

obreptionis vitio plusquam fufpecfa, & nullius plane roboris habenda eft s.

ut loguuntur Canones , quos longo ordine videre eft apud Gzbert in Corp.

Tur. Can, pet regulas nat, ordine dig. tom, I.. part, poft, tit. 10.---

porrri d

71

l

Prebendas füppreffas vario fub obtentu függefferunt optimo Principi

[lb

& in (nos maxime benefico, hocque confilio in rem fuam verío pin-

X

guilfima retulere beneficia.

P

Il Poft refufcitatosita Canonicatus Collegiate erga tam modicame

u.

preftationem dotem Univerfitati zquiffime affigaatam retinent. — Curan-

"

x

dum porro , ne fervor Univerfitatis Doctorum actu legenrium incipiar

languerej curandum, ut experiantür Do&tores nullibi; nifi docendo

fibi bene effe, nullibi melius; ftipendia ita debent effe comparata, ut

non folum inopiam excludant, fed & venturis quoque Calamitatibus

profpiciant: non onerentur folum labore docentes , fed honorentur

Il

quoque Prebendis & Canonicatibus, qui a tor Ss. Canonibus usque

lo»

huc conftanter habiüi fünt congrua fuftentatio Magiftrorum & Profeiï

f() fü n1 -v

h-

o

3k Univerfitas Trevirenfis fimile fatam experta eff; equidem Lotharius Archr.

'Yrevir. fupra memoratas Dullas Pontificias ,, quatenus nondum executiont

etle

datx crant, fingulari Refcripto ad effectum deducere voluit: ut autem id eo

ydii

eertiori eventu preflaret , novam ipfe Bullam 17. Jul. 1621. a Gregor. XV..

Novo hoóc Prafidio. fuffultug

£,

ebtinuit infertis Bullis prioribus & firmatis,

a. 1623. adverfus refratctarios per Cenfuürarum Decreta proceffit, . His tamen

jr

non attentis decrete incorporationes przter illos Canonicatus $. Simeonis &

lo

Parochiarum S. Laurentii & $, Gangolphi in urbe Trev, plenum fuum robur

no

fortite non funt, morte Lotharii Arch. eodem adhuc anno fecute,

Demum.

u

fub Carolo Cafparo Arch. fimiliter particularis Conventio ea de re cum non-

nullis Collegiatis inita. fuit, vigore cujus Collegium S. Florini annue ad Pro-

nülï

qu

fefforum falaria confert 40 Imperial, illa S. Pautini 20. B. M. V. in Palatiolo

ile-

31. S. Cafloris in Cardona 25. S. Martini in Monafleriomeinfeld 4o. S..Ca-

floris Confluentie 20, Vid. Hontheim hift. Trev. dipk. tom. III. p. 257. &

effe

Mafenium. cont, Annal, 'rev. lib. XXIIL n, 150-

Buderums cit. DLafT $. 23»

BPACERKD

"

a r

& LXXIX,

h ü

TP

) Pioin verfümur in tramire, prout ante Clementis XT. S. P;

(

K 5

füp-

198

— Mi -a —

preffionem Prabendarum Univerüratis, refufcit

atis nunc iisdem per

Clementem XII, quafi ha

an. 1713 non fuillent füppreffze; remaníe-

runt tamen affecte intuitu annuce preflationis facienda Univerüitati, non

quidem ezdem Prebenda fcu Canonicatus in

Ípecie, fed Eccieüæ Col-

7Ae— h——

legiate ipíae fuperius memoratee,

—

)!

* . Sixtus IV... id limine erectionis üniverütatem' dotavit Præbendis hifce: B. M.

V. ad Gradus, S. Joannis, S. Stephani intra, ac $. Victoris, S. Petri, S.

Albani, ejusdem S, Marie in Campis extra muros Mogunt. nec non $, Petri

:

Frideslar. Ss. Petri & Alexandri Afchaffenburgenf. S. Martini Pinguenf. ac

[

S. Bartholomzi, ejusdemque S. Mariz in monte, ac S8s, Marie & Georgii

alias Leonardi Francofurtenf. & S, Catharinzm in Oppenheim. --- Ibi: ,,Nos

hac prefenti, perpetua & irrefragabili Conílitutione latuimus & ot-

dinamus, quod in qualibet fingularum Ecclefiarum predictarum unus Canoni-

catus & una Prebenda ; quos poftquam noftra prafentes litterz in prafato (tu-

dio Mogunt. fuerint publicatz, & extunc qualitercunguetam hac prima, quam

qualibet alia vice extra Romanam Curiam fimul vel fucceffive, eti

amin men-

fibus ordinariorum

per ceffum vel deceifum

o cm mec

aE

aut quamiibet aliam

ia

dimiffionem --- vacare contigerif, cum plenitudinejuris Canonici acomnibus

Juribus & pertinentiis fuis fingulis perfonis idoneis, qua tamen in

eisdem

in Theol^gia --- aut in Canonico fcu civili juribus vel utroque eorum Docto-

—— —

res fuerint,

per przfatum Dietherum & |fuos fucceffores Mocuntinos

s ao i 255

n

Archiepifcopos p. t. exiftentes, ut prefertur; conferantur, & eisdem perfo-

Iu

nis de illis provideatur ; ac idem Dietherus & Succeífores perpetuo Executo-

Til

res, & eis fuper hoc mandatum & plena poteítas data & conceffa. exiftant.«

41

n

II. Itaque dos Univerfitatis Mogunt. ex Praebendis & bonis eccle-

Vir

fiafticis per Sixtum IV, rectiffime deputata fuit, qu& & ipfi eft cedenda

(quin alternative Concordatorum locus fit: ) ut olim in Cathedralibus

Jb EUR ii M a

bi

Ecclefiis, quibus Schole erant adjunéte , .in quibus Canonici & alii viri

do&ti docebant: Büber lib, UL tic. 1. S. 50. circa fin,

Dd st d-

Ü

* . Erfordie Prebendae Lectorales Bulla Eugenii IV. introdu&æ vel confirmate

dl

adhuc dum fubfftunt, in Collegiata B. M. V. & altera in Colle

veri pro Theologo. & Profeffore Canonum.

giata $, S?-

$. LXXX.

quure

——

Qp --

19

.S. LXXX.

n

|. Attento prafertim Jure communi & Concilii novilluni Tridenciat

perfpicueapparet, & eft expreffe dispofitum:. , quatenus nulla vel non

fufficiens Preebenda foret, Metropolitanus vel Epifcopus ipfe per affig-

nationem fru&uum alicujus fimplicis beneficii — — ita provideat, ut

M

v

ipía S Scripture Le&tio habeatur,.* Pater hinc, Eminentiflimum Ar-

chiepifcopum vel auctoritate ordinaria, vel Apoftolica ceu delegatum

ii

(

S. Sedis & Executorem perpetuum litterarum apoftolicarum, quoad in-

zi

tegraliter inftituenda litterarum ftudia procedere poffe,

T

* Vide $. preced. claufulam Bulle Sixtine , ubi porro legitur: ,,quidquid in

t

premiffis vel quolibet przmifforum a quocunque quavis authoritate fcienter vel

lit

ignoranter contigerit attentari, irritum vel infectum, nulliusque roboris vel

q

momenti .habeatur: non obfítantibus --- Conftitutionibus & Ordinationibus

am

apoftolicis --- ftatutis & Confuetudinibus Ecclefiarum ,. in quibus Canonica-

4l

tus & Praebende hujusmodi fuerint, etiam. |uramento confirmatis, ac Apo-

li

ftolica vel. quacunque. firmitate alia.roboratis contrariis quibuscunque. **

QU

lem

II, Quatenus per füftinentes publica docentium munera. Verbo do-

d)

&rinz rite deferviatur, ampliflima a Ss, Canonibus & Conciliis gene-

10

ralibus Epifcopis data eft poteftas decernendi & moderandi, prcut eo-

Q

rum prudentiz neceffarium vel.magis utile.vifum fuerit pro bono regi-

1t0

mine Dioxefium: & Ecclefiarum.

«

Hc reflringi vcl limitari nequit nec

a flatutis, nec a Concordiis & transactionibus tametfi. juratis & in: for-

ma ípecifica a Przdecefforibns confirmatis: his enim omnibus favor di-

de

vini cultus , promotio. & confervatio fidei ,. atque utilitas.Ecclefiee indua

1

bie pravalenr.. e)

DUS

Vil

lil Fquidem opus-non eft extin&ione Prebendarum;. ut in )B'*ullaf

Clementis Xl, fa&um eft;. fed' füfficir,. ut in collatione. hlarum Preeben:

dàrum.in omnibus menfibus, & toties: quoties- fübveniatur: neceffitati

a

&

s

(& U't'colligi*tur' ex: pluribus: locis: Cone.. Trid;. maxime: Seff.. 24.. cap..14. de re£..

juncta:SelT..5.. Cap..1. dexef, &c;.

[

80

——

GM£)

EEE

——

& indigentie Profefforum, wut habetur ia Bulla Sixä IV.: sperfonse

poftquam ad eorum Canonicatuum vel Prabendsram poffeffionem fue-

riat admifze, flatim eorum fru&tus, reditus & proventus percipere pot-

fint cum integritate: & fic omnis exulat alrern

.

ativa menfium & *ab'je-:

&um Concordatorum.

&. LXXXL

Qx;odii recte ufus eft füpremus Chrifti Vicarius Sixtus IV, fupre-

ma füa poreftate legislativa, fummaque paftorali cura, dum non refpi-

ciendo unius vel alterius privati interefle .ad. bonum Reip, Chriftianse

publicum, ad cultum divinum & Catholice fidei confervationem falu-

briter conducentia explere voluit; cum eadem conceffionis apo(lolicae

Caufa fübiftat adhuc hodie, atque in fe perpetua fit, cura poteffate

legitima ecclefiaflica urgeri modo non poflit, qua ex parte ob varias

temporum viciffitudines eisdem nondum fatisfa&tum eft? Conf. Cap, 2.

^

U

$. LV.

ter

$. LXXXII.

fl

l. Notorii Juris eft , in reïfui'cimüoaeCanoni*cams extincli, ut fus

Liti

tar

conferendi vel prafentandi redeat ad eum, cui antea competierat. C3-

Jtrop. Azor apud Leurenium in foro bencf, tom, lll. fe&. 2. c. z. q,

beï.

938. circafin. Igirur ftante Bulla refüfcitationis jus nominandi falrem

ü

remanere debuiffer Univer(itati pro Profefforibus & Doctoribu

s actu le-

gentibus, ut preícriptum in Litteris apoft, Sixtinis.

, Acerbz (ünt de(uper querele Univerfitatis in Concilio facultatis-

Theologice 24. Martii an. 1739 habito, ejusdem a&tis inferte:

qu:

»4to iff ber gangen. LIniverfitát ein atofie8 Projudicium

n

geicbeben bep Refufcitation Det. SDrábenben, ba bep 930tz

al

gebung fotbaner Refufcitation bie Linicetfitát hicbt acboct,

&

efommen,

gànjtid) Pïæïe?ïfïz unb m Da$ Jus nomigxafxdi.g

log

. -a

81

[

Sya ntitt bie Bulla refüfcitationis mit Ffaren SUorten entz

baltet,

quod dicte Prebende reflitui debeant in prifti-

J

num flatum, ficut faerunt, f0 roátc vorberfamft pabin atv

d

gutragen, baf bcr LInioerj fitáf Da9 antefuppreffionem Pra-

bendarum v;gæe Buile S*xtmæ àcbabte Jus nominandi Detz

aeftellet vccberr móae, t

unb M!ä iman de feníu Bullee re-

fufcitationis & d

e mmente Pennncw :

unb mie Die Bulla refufci-

tationis 31l ver æbc fep,

itebt. ubet eæ t'ommetn tonnfe,

(o borfte cà wæb nicpt febroer fallen,

leuterationem Bullz

pi

refufcitationis eon C$5to $DàbRtl -Deil gi'eïï, tveídoe folcbe

aX

erfaffen, berau&gubringen , vooDure) Dann Venerabihs

lu

Clerus 00n Dei onere contributionis ad Univerfitatem erbo:

I

ben, unb Die Die8falf8 inter Univerfitatem & Ven, Clerum

)

i

— — entftanbene 3miftigfeiten unb Procetfs fonnten n

lg

enbiaet weabe 1.

l,

uod hic Univerfitasinnuit, idem etiam füturum effet in cafüu,

ubi Eminentiffimo luberet, authoritate indubia fibi hac in parte compe-

tente quasdam Prebendas in DoGorales erigere, & Profefforibus mu-

nificentiffime largiri; ceffarent tum nempe pecunie fic di&z Univerfi-

tatis a qmbusdam Ecclefiis pendi folite, & Capitulum vixdum ingreffis

Tus

(

tam onerofe; modo id fieret ad do&trinam Rigantii; antequam pre-

benda a&u vacaverit in. menfe Capituli vel Apoftolico Conf. Differ-

4

Irett

tatio mea VII, ad Concord. germ. de alternativa menfium S. IX,

ule

$. LXXXIII

|rati

Vigore Bulle Sixtine ante fuppreffionem Clementis XI. ; ex tunc

qucxhtercunque tam — prima, quam qualibet alia vice — — etiam in

cuüft

menfibus Ordinariorum per predictam. Conflitutionem conceflis pér

ce(fam vel deceffum — — vacare contigerit — — cum omnibus juribus

ht

ytt,

& pertiaentiis fais fingulis perfenis idoneis, que tam in iisdem TT heo-

logia — duxerint qsmmdndos —

er pr&fawm Dietheram à fuos- (uc-

u

4

cel?a-

)

3

A

L d

GMO

ceflores Mog. p. t, exiftenres ,. ut przfertur, conferantur & ejusmodi

perfonis de illis provideatur; ,,ut nempe continuo legere Give docere

[

teneantur, eatenus beneficia, utante fupprcffionem Clementis XI. ad-

buc fünt collativa, fed ad dispofitionem Emmi. & pro füftentatione

j

Profeflorum, ;

[9. l

UÜ

1 |

Il Verum de pïæfänti* refufcitationem Prabendarum impugnare

pre

sentis nemo crit ; potius fermo eft de Praebendis quatenus Profeffori-

lr

bus conferende (ant debitis fupportetis oneribus, ad mentem Concilii

Trid. & Sixti IV. in limine. erectionis habitam.

cil

:

fü)

1

$. LXXXIV-

V

e

w

"

fnd

L Rfeg;ülä- Cancellaríe modo. XIIK revocatoria Unionum, anne-

rilu

xionum & incorporationum quacunque authoritate factarum, fi füum

pot

nondum. fint Íortitze effcétum , duplici ex Ca pite. non obítat Bulla Six-

orái

tinz; priz0, quia ad effectum dcducta fuit tempore fümmi Pontificis ,.

p

qui illam indulfit, proin adhuc hodie Univerfitati: Praebendze ille. 0-

MRU

conf

&orales funt affectze feu refervata , utpote certam. raxam annue. eidem:

]ogal

inferentes;. quin etiam fecindo (i ad effectum Unio:nom effer deducta,,

excipiuntur a revocatione Regulee Cancellariz ille Uniones & incorpo-

rationes , que fiunt qutboritate Coucilii "T'ridentini, etfi effe&tum: non.

alias

tortite tempore Pontificis concedentis, per füccefforem. non: revocan-

tur, ut clare disponitur in. Re

mit,

g Cäyzceü.y XIIL non.tamen: CC. "Trident;.

aut horitate factas:

1 on

tüsin

Àci

IL Licirum autem eft vigore Concilii Trid' devenire ad' Deneficio-

rum Unioncs ;; imo & Suppreffiones tum favore Seminarii ; fávore offi-

que j

cii penitentiariz ; cui deber Epifcopus Prabendam proxime vaearuram:

unirey ut io.Se(T. 24. cap. $; de re£. — tum favore muueris Docloralis;,

FA

quia in. Concordatis Nat. germ. cum; Martino V, de an. 14. g, cap 4

cavetur ; (fimile quid: dispön?tun etiam in: Concordatis Principum vid.

B

$. 56)

—

—

f

[

83

di

NG

$. 56) ut äraduatus preferatur non graduato in beneficiorum colla-

tionec,

S

«

)

Ione

HI. Potifimum vero Seff. s. cap. 1

. de ref. cjuo : fancitur, jut

in Ecclefiis Metropolitanis vel Cathedralibus — ac etiam in Collegiatis

exiflentibus in aliquo. infigni oppido — fi ibi Clerus numerofüs fuerit,

Dte

ubi nulla Prebenda, aut ftipendium hujusmodi deputatum reperitur,

lor

Prebenda quomodocunque — primo vacatura —.ad eum ufum ipfo facto

nl

perpetuo conftituta & deputata intelligatur. add

€

IV, Benedicti XIIT, Conüitution-em, quaincipit: Pafloralis l.f.

cal. fun. 1725. ed. in ordine II in appendice ad Concilium Romanura

füb Bened XIIL. an. 1725. habitum, ubi disponitur, quatenus qulla

vel non füfficiens Preebenda foret, locorum ordinarii per affignationem

fra&tuum alicujus fimplicis beneficii; debitis tammen ejus [upportatis oue-

Qu

ribus, vel per Contributionem benefictatorum, prout commodius fieri

ium

e aE

poterit, providean

£, — — live ad Nos Sedemque apoftolicam, five ad

ordinarium illius collatío atque provifio pertineat, zpfo Ture, &7 abs-

ifidy

que alia declaratione fit , atque effe ceujeatur Pracbenda 'Theologalis

e [o«

conftiruta,« — Legatur hujus Conc. tit, 1. cap. 6. (equentis rubri: "Theo-

eidem.

hda,,

loga!is- Praebenda ad C. Trid. prafcriptum erigenda decemimvr.

rpo-

V. Joannes XXIlL ab initio duas Prebendas ex Naumburgenfi,

alias item duas ex Cizenfi & totidem ex Misnenfi ad ufüm Academiz

VOaf

Lipfienfis deftinavit; poftea vero Martinus V. litem fübortam fic dire-

tidatth

mir, ur duo Canonicatus ex Merfeburgenfi, & unus item ex Cizenfi

in omne tempus Academig praberetur: qua Praebende & Canonica-

tus in Merfeburgenfi, Mifnenfi,. ac Naumburgo --- Cizen(i Ecclefiis

Selicio-

Academiz Lipfienfis Doctoribus & Profefforibus Theologiz vel utrius-

r off:

que Juris, meritorum gloria illuftribus conferantur. g)

L 3:

$. LXXXV.

qturam

hmlis;

f) Vid. Leibm'tzü Cod. Sjur. gent. tom. I. p. 384. Et Georg. Bühmer obfetv. g.

ap 4

de jure promot, ad benef. eccl. 6. 5. de quo fuperius,

ym Vi

g) Vid. Buderum V. c. £. 27. uti & Refponfum fac*qltatis Jaridice apud Béheme.

jí)

teità

94

lt

$. LXXXV -

L

n

I. Diffentientes Ecclefiz aut perfonc, f privatum: quorundam in

tereffe demas, parum aut nihil habent, quod dispofitioni tam jute,

&

& tot momentis innixa cum ratione opponant, unde carum tergiver-

f

]it

fatio. attendi: mereatur, — Quodfidicant, cultum divinum minui, fi Prce-

Pa

benda affignetur Profeffori, quia ifte cogitur Gepea divinis abeffe, & ic

minor erit Canonicorum in Choro numerus; perpendant, hocminime:

deterritos fuiffe Lepislatores, de quibus fzepe mentio. facta eít, five

Sacrorum Canonum Conditores, five Principes, ab urgendo tam!au-

dabili inítituto ,. etiamfi noverint, Theologum per Eccleíi:s conítituen-

dum a divinis,, quorum tamen peragendorum munus Canouicis preci-

)

pue incumbit, .nonraro impedirum legitime abfuturum. — Huic nimirum:

?

!L*N

dubio fatisfactum in Conc. Eater, V, de an. 1516.. (imo & ante b) ubi:

ita disponitur: ,,& ut liberius (tudiis vacare poffit,. etiamíi abícas fuerit

adivinis, habeatur pro- prafente, ita ut nihilperdst*€ ap. Harduin:

q 4

tom. IX. Conc. p. 1814. conf. Bübzner h, t de Magitt; S. 15.:

C

W

id prae-

H.. , Ceterum pravalet ,. al'i-as ad jvftitiam erudire,. aut ad

ftan-

ennel

vum.lib. IH. tit.. 1,..6..50. ubi ,,roie benn nidyt nur atlcin tie Profeffores u«

ris. &. Theologiz. auf. «t Unieerfitót &eipyigy. in ben Ctiftren SFtetfeburg, Staurte

burg ,. SReiffen. unb. Seürgen nicbt etroan nur Prabendam Scholafliei faben, fens-

qi

bern- ín einigen bie(en. Gtftern. fogar. audj: jtp- Canonicaten. miii. Profefforibus:

brfe&t puctoecben. pjtoger s. bergfeidyen im- Utredyt unb. Gxeafibuta gefdytebcto. Da otfee

Albi

gtitin folben Gtiftern: et(ite Profeffores Canonici: fepn müffen. **

«n

h)

De Theologo in Metropolitanis- & Cathedtalibus: Ecclefiis in ipfis-Principum:

Concordatis jam ftatutum ::,, veruntamen ut liberius flüdio vacare pofüit, nil

perdat,. cum abfens füerit a- divinis;«

Quz autem Caufa: fuerit, talia fta-

«l

tuendi, pulchre docet Clemens - XI. in:Bulla fuppreflionis: cit. , attendentes;

quod non tam perfonarum divino nomini pfallentium,. quam validiffimo fcien--

tiarum- Clypeo armatarum cultus orthodoxa- Heligioni procurantur. Triume

Ph)i &Co ueyóue Conf- 'T,homü.'mnVo & N- EC*. BifCipl. pal't- II. iib- .g Co?l & M

Adr. Stegeri; Program. .de.Caufis:& Fundamento.: immunitatis-Canonicorum,.

qui. funt: Profeffores.a. Refidentia:onere,. Lipf, 1753..

GEIEEEN -

p—

85

ftandum, feipfüm preparare, quam cumaliis-in*Cliofo pfallere.* Vaj

H

r

Espen. de inft, & off. Can. part. IIl c..5..$..6,. , ex quo facile colligi*

tur (idem ib. pergit) quantopere coecutiant Canonici fimili officio non

m

adftricti, dum Exemplo docentium negligentiam aut ignaviam fuam in

M

Guv

frequentando divino officio palliare volunt; cum econtra ipfi tanto. di-

ligentiores effe deberent, dum ftiunt Confratres fuos aliis majoribus

üc

negotiis pro. Ecclefia occupari.*

mne

W

"u

$. LXXXVE.

[

Ruríüs opponi poffet; 1) Ecclefis five Capitulis in Concord-a'fïs

Al

ad füos Meníes; 2)ftas Uniones vel affignationes

dm

jüs quafitum effe

Prabendarum pro

Profefforibus effe veram alienationem , ubi Confen:

nr

ino requiritur, ut fancirur in CJezuent;

fus Capituli vel.Collegiatee omn

i(í8

: alien; vel nom,. debere igitur Emmum: etiam ran-

m

l

f una de vebus Eccle]

quam Sedis apoftolicee delegatum

fervare formam Juris, & Confenfüum

Cleri adhibere,.etfi de hoc in Concilio nulla mentio fit habira: z $.

n

Gongregario. 20. INov. 1600. &i'inS,mSevgmil 9. Dec, 1620..

$. LXXXVIL

Y

Und

Xerum- nonne & S. Pontifici ipfi Jus quaefitum eft in CConcordatis

ftte

quoàd

menfes- papales ?- &tamen recte poffuat Epifcopi Beneficia ante

jbus:

eorum Vacationem u

nire,. dum adhuc incertum eft, an. Vacatio in men-

d

fibus: apoftolicis. fequat

ür, ut $, EXXXIIL dictum ,. & communiter do-

Apud Garcias. 2)

cent, DD, declaravit id.emlp.l-u;ïies- S. Güprg.regarie).*

U

ni

Hl Quia-in Cafi

bus per Concilium "Trid, expreffis approbatur f«

j

eultas uniendi: beneficia refervata; qu

am Epifcopidabent a Jure come

-

E

Inu-

d5

ib

4) de bene£ ; part. 12. c: 2.

i02. Antonelli de: bene£, eecl.. lib; III. e; 8. n. 3 ,

üfe

addita ratio--

sas-

--- Fagnan.in cap. ficut unire . m.

32 $€37- de Exceff. Pralat.

I. confult. 41, n.2, . Differt. mea-de Al«

uf

ne fub. N. 32, --- -Piggmtell, tom...

tern, $.68..—

86

— M Má—

Bocrum

EEZOVES

GMO

——

muni absque limitationibus feu declarationibus,

Imo poft Decretum

Clementis VIIL. hac de re editum jam fiepius d

eclaravit S, Congregatio

Concilii, quod Clemens refpexcrit ad refer

vationem certam in ipío Unio-

]7

nis initio, non autem ad futuras conting

entes, cum

bujusmodi Cafus

eventitii at'endi & con(iderari non debeant :

idem igitur renet de berne-

Jicis contingenter in

menfibus Capituli vacantibus, adhuc Firmiori

Jure. &) -

IIL. Confequenter fi

Capitulum irrationabiliter confenf'un'a przftare

detractet, non obítanre i

llius diffenfu ad Unionem devenitur, nom eniza

efJe debet im poteflate C;

pituli, ut loquitur Rigantius ad Reg. Canc,

XIIL tom. II. n. 143.

Uniouem banc a CC, adeo

provide demandatam

/

vel retardate vel impedire,

ut poqderant ab eo laudati DD.

n

u

plent

IV. Attento poriffimum, quod Epifcopi Uniones bujusmodi ex-

t

vigore facultatis ipfis a Jure communi,' uti & a Coneilio imper-

titae,

etiam tanquam Sedis apoftolicae delegati, de praenti vero in

vim B

ullae Sixi IV. ceu ejusdem perpetui Executores,

u

* Biolmer lib. III. tit. r. $. so. in Refponfo facultatis q. I- ,, hÍetoeif aber -- —

pbue a(fe äïum&bme ein

e befenbere Przbenda Scholaftici cíng:füty.t erben fcifie,

[

6dl

fomobl in Cathedral- alg anbetn Ctiffern , unb feibíge von biefem Gefibe vidts

aís oie Quferfte Slrmutb Befcepen reürbe cap. 4. de Magifir,

toie benn ber. SDabft

fui

Alexander IiI. ben SSifdyóffen fotdye Srepbeit

jugefeget, Dag fiIbíae obne bes. Cae

r

pitef Gintvifltgung $u fobetn, eine befontre Praebendam . pro Scholaflico auf»

Te

bringen unb einfübren mógten Cap. 2. cod. tít. --- .. .. Canonicatus fi verte-

lii

rentur in ftipendia docentium, primz inflitutioni refponderent, «

Chyiraus,

-quweru: & Scrfmte'n : ibid.-.-

Lxxxvnt

E

fie

R) Fentriglia in praxi tom. IL. annot. g. 5.'l. 0. 3c. --- ibidem Garcias 1. e,

S. Congreg. C. Trid. ín una Gienen. Differtatio mea de Eccl. parcchialtum

frcuiaritate ac unione fubjectiva monaíleriis facta anno 1758. Mog. edit,

j

cap. H.. $. IX.

—

G

BEGESUSU)

——

87

. &. LXXXVIII.

)

Proin nullam: ordinatii inferiores,. five T'uriiarii in Collegif;tis veï

ü$

vatione alternative ; füorumque menfium. Qbmovere poterunt querelam.

H

* Enimvero fuüummi P*'onti"fï'c--es—»jäm'oIim-Pi*of&äH'öribus»: fpecialem prerogativam ad

i

obtinendos- Canonicattis: concefferunt.. & in-favorem. Profefforum gratiis ex-

fpectativis ,. ab aliis: etiam Komanz Curie Alümnis.& Familiaribus, fic di-

€tis Curtifanis jam: impetratis. & refervatis ,. quibus: maximum eíffectum olim

g

tribuebant, non raro' derogarunt,. ceu de. prerogativa.tali per Martinum V.

Univerfitati: Parifienfi. conceífa teftatur: vor. der. Hardi.tom, IV. part, 12. pag.

j

1516..-- Buderus k c.. $. 26;.

C

n

Ii. Scilicet aliernativa (übje&£ta mere eventualiter ac contingenter

in menfe Capituli vacant ;; eapropter Jus T'urnarii; non eft confiderabile

utpote incertum ;. pmviüo-conciliaris-vcum»iiz:aCjuz'jsfcgmanxïis,- ad quod

tenetur Turnarius vel. Capitulum ;. non. poteft jus "T'urnarii vel. Capituli

eíle lac(üm ,. utpote. non fundatum. contra jus commune..

In

IIl Non fiunt Unilenes; liorum: beneficiorunr tempore;. quo jam

imminer vacatioia menfe ordinarii,. tunc enim jus.effet vere quafitum,

ac taliter facta Unio jam ob fuspicionem foret nulla;. fed ante illius. Va-

Jf'/

cationem, dum adhucec incertum eft;. quo in menífe vacatio fequi debeat;

«lü

tunc recte Epifcopi: beneficia unire. poffunt;. modo non fint: de cetero

n

refervata ratione locis. vel apud: fedem ;. hec. enim;. & qus refervata

ab

refervatione fixa, continua. & invariabili, ut quocunque tempore &:

rtee

loco:füccedat beneficii vacatio ;. ejus Collatio. femper fpectet ad. S. Se-

[l

dem ,. uniri.nequeunt;, bene.vero,. qua alternativae. fubfunt; /))

IV Qpödï.inacaufa,;æ ubiagitur de fümma Ecclefize: cura: paftorali

Epifcoporum;, pro: augmento cultus: divini &t meliore regimine Eccle-

fiz;. jus privatorum . non attendàtur,;. ac præi"ertizn:in;hocx'C-afu jus tan-

büüens;

tummodo: eventuale ac. contra jus c-ummum. de fé. jam: non fü

declà.

oqu

f

lil

& Concordant: ,.DD,. &. Decifioges:—»lRotæiappdf Riggjztiuwæ in. Reg. . XIII. . Cane,

5».. 11I. & 112..

EuE

88

o d w

-

dec'ï-arävit Emsus Totharius Francilcus

p.m. P*Oa emanatam DBullam

b

C!ement;s.XI. & firmant Pitog, 7)

Ll

$. LXXXIX, :

;

j

Eapropter Benedictus XII. iterum gravendo Con!'cirenti'*m Epis-

H

li

Coporum injungit iisdem: 5,ut eternee füz fuorumque

1

h.

falutis memores

(

in Cathedralibus — in oppidis Dicecefis infigaioribus Theologalem Pre-

Til

bendam — — ficubi ere&tanon eff, cujusque ere&tionem adeo Conc.

T'rid, inculcat , tandem aliquando inflituant, «

Conc. Rom. cap. 6.

tit 1,

?

II. 'ïnter alia, que fan&oSpiritucooperante in Conciliis pro tuen-

dapurirate Doctrine Catholice & Orthodoxe fidei falubriter ftatuta

:ï

fuerunt, non ultimum hoc ett, Do&toribus profpicere de congrua fu-

ftentatione,

Hoc ubi generaliter fiet ; perfpicies florere Univerfitates

Catholicorum tam Leétorum fàpientia j quam auditorum Scholarium-

que numero , & Exercitationibus academicis in omni genere tum divi-

narum cum humanarum Litterarums ut fana fidei Catholicze principia

inter tot. hodie Novatores Diftipline Ecclefiaflicee Zelo Profefforum

coníerventur pro pggen;urgug,

P

FHucusque dedu&ta tanto magis pfoäedunf, cum non agatur de

Untone beneficiorum extinctiva tituli, fed tantum fit de prefenti que-

t

ftio de Uaione eque principali, qua non alteratur ftatus & natura be-

Em

neficii , fed falva manent ejus jura & reditus, que per unicum tantum

R e.&oreQ ..adm.ini&x.'an;la funt. )

H. Ni-

4*) "Difeept. 69."n. 13. & 25. . difcept. 160..n. 50.. Ktoza dec, 139. R. 11. part. 14.

recent. & decif. 489. n. 46. fqq. Seraphin. dec. 1445. n. 6.

4n) '.D(; quo Garc. Gon)zal. Jarbof. apud Pacium Jjordanem tom, 11, lib. 10

üj. 32.

^

E

—

GN

w

89

I

IL Nihil extinguitur, rihil füpprimitur, fed :tä'ntxjmrm,oäc; Prae-

benda declaratur Do&toralis; beneficium fit dejure paffivo Profefforum

& Do&orum a&tualiter legentium, qui ut Clerici depurentur ab Em"'?

ad Prebendas di&to modo 1) conformiter menti Conciliorum ac fimul

2) prime fundationis promiffis & officiis Canonicis celebrandis, quin

JIS

3) cultus divinus minuatur , aut 4) fiat extinélio talium piarum funda-

Te5

tionum 5 fed econtra itá culius divinus, & propagatio Verbi Dei, at-

Ka

que Defenfio veree fidei optimo fo:dere in Profeffore Clerico & Cano-

JIC,

nico fociabuntur. Minus'igiturþ dubii quoad haec effe poteft.

060

* - Tulius III. S. P. Canonicatum & PrabendamS. Joannis Evangelitte nov"ilM'o-

naíflerii in Urbe Herbipolenfi, ac alium & aliam S. Joannis in Haugis, nec

non reliquum & reliquam S. Burchardi transpontem —- primo fimul ac fuccef-

Jen

(Utd

five. per ceffum vel decefTum --- vacare contigiffet, tribus Clericis fecularibus

--- Do£foribus, qui Clero termones facere, & populo Verbum Dei predicare,

Bu

-.-Lectiones in Theologia legere tenentur, --- conferre voluit, ceu refertur

AUS

in Bulla Clementis VIII. die 31. Jul. 1604. ubi fit extenfio ad Doctorem in

u-

Jure Canon. ut tam Magiftris in Theologia, quam Doctoribus in Jure Ca-

üyi-

nonico conferri , & de illis provideri libere & licite queant, ut confirmatur

cipia

in Brevi Pauli V. die 17. Febr. 1618. --- Hic annotari juvat , nequidem meg—

fes apoftolicos, vel alternativam Herbipoli effe introductam.

j

"B XLE

M

L Agnovit Clerus Moguntinus fibi hec onera incumbere, inde

at de

ad bonarum artium cultum ha&tenus fültem aliquam, licet infufficien-

tem taxam praftiterunt in fubfidium Profefforum; atque in exhibito ad

q

nb

Q«

Emmum ex Congregatione cleri 22. Sept. 17 16. dato fatentur in terminis:

10tURI

6to. Sficbt renig fep ben Gifftern baran gefegen, Daf Cie

, &naben Deétrrü

T

in Conformitæt ibret von Guer Stubrfürftt

. S8ot:

IN

r

&

Ó

tit. 32. . 18

De Valent. difcept. 2. de re eccl, n. 156/-'/-- Pignatell.tom.

IiI. confult. 62. Differtatio mea cit. de Ecclef. parocbif«f-üu'm fæcularitate, &

x

lib 0.

unione fubject. Cap. II. $. II. n. 2.

Hj

90

[— 707

—

QMg) memm

Sorfabree Jobdftfeel.

9fnbenzene míit ib oon allen unb

jeben Canonicis confirmirten Staturen etlic)e Theolocos unb

Canoniftas in ibrem 9tittel $u ibrev Confervarion unb. De-

fenfion bel 'tanmg,erl)alten, aí$ me;d)emwem, (o von Guct

Stubrfürftl. (aaben in menüibus Apoftclicis, & a Turnariis

in renfibus Capituli bie Prebendas impetriret , ad fimilia ftu-

*-—mo0 Qw o—À — "weaem, . Démdibun.

dia auffri(cen : inbem bie Grfabrmf aiebt, baf obne

experimentirfe unb ftudirfe £eute bep. beutiger SOclt fu*b

fcbiveriich $u manuteniren. «

7mo

»9Gann Theologia unD Jus Canonicum ,. tbie bxäbero ju

$9tatn3 [obl. ge'fü)ei)en, bep Den Graduatis ex Clero in fta-

tu quo Qetbieibt, su oermutben, Daf mie bisbero, a

atfo

binfübre folcäxzw $ pro Seminario dignitatum & Confiliaríiorum

anb:enen tónne.

Il. Aft Tridentinum clare dispofuit: j,quatenus in ipfis Ecclefiis

nulla vel infüfficiens Prebenda foret, Metropolitanus vel Epifcopus ipfe

per affignationem fructuum uhCUjUS fimplicis beneficii — — vel alias;

prout cornmodius fieri poterit —

ref.

provideat,* cir Seff. $. cap. 1. de

]am non modo nullam Prebendam , fed &in(üfficienrem Contri-

butionem a Clero tenet Univerfitas Moguntina.— In Conc. tramen Ba-

fil. Seff. 31. c. 3. jam dispofitum fuerat, — quod quilibet collatoripfarum

Prebendarum teneatur & debeat Canonicatum & Prebendam , quam-

primum facultas fe obtulerit & inveniri potuerit, uni Maqz(fm, Licen-

tiao velin Theologia Daccalaureo formato conferre, qui per decen-

(

(

niutm in Univerfitate privilegiata fluduerit, & onus Refidentie & Le-

&ure, & Predicationis fübire voluerit, qui bis aut femel ad sninns per

Tüi

fingulas hebdomadas — legere debeat

E

-

In

lop

&. XCII

fm

Cum infüper paucis aliquot ab hinc annis extinctus ordo PP. So-

Hiot

eietatis Jefu, & Clerici Saeculare9 ad tradendam "Fheologiam ac Philo-

Ío-

a

d

p—

GMO

L od

—— M

9t

W

fophiäm affumti fuerint, novis proinde fubGdiis opus effe, nemo non

j

facile intelliget,

Primz ipitur füppetie per facrum Conc. Trident, de-

)e.

monftrate affümende fünt, ur Prebenda Theologalis contlituatur &

!

'

Diftri£te enim

perpetuo depurata permaneat pro munere docendi.

Til

l

ll

Epiícopis przcipit Concilium, ne committant, ut pia bac, utilis, at-

A

5

u

que fruétuofa provifio quafito Colore negligatur.

iij

* ]ta Refponfum facultatis Juridice menfe Sept. r710. apud Bühmer lib. IYX.

tit. 1. $. 5o. ad quzíl, 2. ob cin Panbesberr Der in ben Ctifferm jura Papalia

& Epifcopalia jat, oefugt fep, tergteiden. Przbendam Scholaítici einer Unioet»

r

fitàt jujumenben ?. affirmative refolvit --- --- enbíid) vie Canonicatus Dierburd)

h.

im geringften nidjt bon bcm Citiff feparirt, nod) gu bem Pundo Academiz ge(dfagen

Wl

moerben, fonbern bep Dem Gitifte bleíben , unb nidjts afebie Perfon veránbett mirty

Tum

toenn ein Profeffor in partem Salarii eíne Canonicat befommt , eud) nur eie Sceye

beit ecbáft, bofnan ibm ftudiorum caufa a refidentia dispen(bt; Íegteng affec

T heologorum & JCtorum ibre eiibettige unb einmütfige SDtepnung babin gebt, baf,

;Ieüis

nad)sem ter €nbjrved Probendz Schola(lici fj ut u Zage fcum miebr bep einemOiift

gu erfalten ober. eingurid;ten fepn bürffe, bem SOBerf nicbt beffet. geratben toecoen

si.pfe

fónnte, ag toenn ermmeforte Prebenda Scholaftici mit einem »-- Profeffore befte

N$,

NU

Bet --- unb ibm fein 2Imt bep einer Uniberfitàt af$ Profeffor ju verriten angeteits

nt

J

fen toücbe,

| De

C

$. XCIII.

guam—

Y Ubibeneficia queeque fant tantur certís perfonis conferenda,

Ll

Canonicus ifte fir Theologus vel Canoniíta perinde eft. Igitur numerus

jecet

& le

Canonicorum fic non minuitur, fed Theologus & Canoniíta in nume-

rum Canonicorum more confüeto recipitur, ut fi velit & poffit, ordi-

g u

nariis Capituli Seffionibus interfit; Prebenda vero ipfi pro Officio reali

in Academiis preftando confertur , & hoc modo Prebenda eft Theo-

logi, quc antea iners & otiofa fuit, redditur negotiofa, & ad verum

fuüum reducitur Ícopum, quod ut fiat, Reip. & Ecclefic interet; ma-

nent Prebendeiníuo ftaru, id tanrum cavetur, ait Bübmerum h. t.

p. $e-

3 -Pfæ"

phile-

$. 17. ne beneficium officio, Capirulum Magiüm feu Doctore

ben-

M2

f

—

92

G

—

benda titulo ; 'quem Tactenus þ&l:' fümmum: abufum: folum con(ftituit

&

D

nomen, careat, Ubi Prebenda ufüi tam neceflario deflinara vel periit,

^/

vel contra legum precepra nondum introdutta eft, ibi Capitula ex lege

ecclefiaftica & Imperii toties reirerata obligantur, ut vel extin&tam re-

f

fü(citent, veli vacantem huic muneri juxta Conditiones antea. traditas af

fienent. Etenim tefte: Fleuri Inft, 1, E. part. F. c. 19. S. s. in F. defide-

ria auftorum: harum i'n&i;ut;.ionuma ex.p.l entur hodie per Ac4ademias..,

IE. Neque vero lapfüs temporis diuturnior, aut non ufgs ullun:

h

Prafidium relu&antibus Capirulis ror legibus tamen: provocatis adferre

te

poteft; cum certum fit contra Sanctiones publicas ad falutem Reip. &

p

Ecclefig neceffarias. nullam: allegart pofTe preefcriptionem, cap. fin. h,

i

t.— cit Bübmerh.t. S. 18. Quo loco rurfus in memoriam revocanda

p

(üunt ea,, quze jam S. LIV. ratione Prebendarumdoéctoralium (ünt com-

f&

memorata-

Cum enim: Decretum iftud. Dafileenfe Seff. 31 quod inci--

pel

pit placuit ,; non tantum de iftius generis prebendis , fed etiam diferte

b

de erigenda prabenda "T'heologali junéta cum onere legendi agat;: ( fü-.

pra $. XCIL. n, 1E) hoc autem. Deeretum: partem: Concordatozum Prin-

cipum conftituat, qua inter leges fundamentales Imperii locum habent;.

€

& ad quorum tuitionem fe fingulis vicibus obftringir recens electus Ro-

p

manorum Rex aut Imperator; hinc planum eft, fupremamn: protecfio--

n

nem. Concordatorum (acre. Caefareee Majeflatis, & Curam Collegii Ele-

bon

&ovalis,, Comitiorumque Imperii: fefe. etiam ad. Prebendas has. T heo--

Ü

logales extendere; neque contra ejusmodi fànctiones lege fundamentali:

Xlqu

-Iämgexii;. * ;.,ot;ies: repetita; firmatas. ulli: pr(criptioni locum effe..

Mo

XCIV..

j

g

Rruniitiobual at ii

E—-þiüiöpiä tamem arbitrio: n&linqui't-un',.. quo» tempore: & lora, &

hu

füper- qua: mareria: fic provifus, legat;. filegere: recufet,. Epifcopus po-

teít: illum: cogere: comminatione: peenarum;,. fequeftzatione fructuum ,

aiïïgnatione-portionis.d"e: eisdem: fructibus. alterij. qui ipfius loco legat;,

& crefcenre. contumacia: euam. procedere: ad privationem;; ficut & va-

«ante

E

—

QQ

—

93

i

cante Precbenda ipà le&io non eft prætexmlttenda Barbof. de Canon.

lt

& dign. c.47. n 24. & 25.. ib. c. 26.n.20 &2r. cap. 27. n. 19 &

loe

20, S, Concili Congregatio apud Cee[arem de Paniuollis dec. 1, ad-

t

ROL, 1 8. per totum.

d

de

$. XCV

L Profeffor econtra ftatim, quin capitula illi fint cleufa;. cum ple-

m

na fructuum perceptione ad Capxtulum admitti debet,. ubi juxta men-

VTE

tem Juris & S. Concilii Trid. füb nomine Prebende Canonicalis nuilo

&

pacto venire poteft Preebenda improprie talis,. qu& effet fine reditibus,

h

atque fonet meram exípectativam fine voce & feffione in Capitulo, ut-

inda

pote cujus nomen: & ufus ignoti funt in: Jure Canon: & Romana.Curia;

Qim

fed. folum intelligimus. Preebendam. veram: Capitularem: cum. fructuum

Ml

perceptione ,. que folum: convenire poteft officio: & dignitati: Plofeflo-

(tte

rum pubhce in. Academia:legentium,. 0).

(ü

Prin

IL. Do&ores quippe congruam füam ex.debito preetendere poffe;

Canones annuunt . illis honorem pro labore ,. reditus pro fuftentatione

bent,

sRo

praebent.. Utile vero inagisque.decorum: Ecclefiee. &.Capitulo ipfi;, quod

(

in €o: Setfionem: & vocem . habeant,. cum:fint. & Magiflerio tales,. ut

!l

bonum Confilium. in rebus gerendis prebere;. &:fama doctrinz füee re-

l'heo

folutiones. Capituli: eriam: apud. exteros.& populum facile tueri: poffint ;

ventali

idque reipfà: expre(fe: ffatutum. cernitur in: Bullis. Pontificiis: Univerfitati

Moguntinz conceflis. f)

1H, Infüper autlioriate- ordinarii ficut: Cápitula: claufá: funt;, ita:

ejusdem authoritate refpectu.Doétoris ;, cujus munere Ecclefià opus ha-

lier,. denuo: aperta effe porerunt;, ut faltem: Profcfforibus. pateat: aditus

2, &

Mg

ad:

us po

AUUImy

&) Ut: Rota:in Colonienf.. Canonicatus- 15;. Jun..1742;. $.,9;. 6 13, coram. R. P.

j legity

D..Millino;--- Dàürzr. l..c,. $. 25..p. 113

&"

nv

g Ap. Würdhwein.fabfid;. dipk.tom; II

94

ad Capitulum, & fic beneficiorum füorum emolumenta percipiant, ne

Magifterio & officio precellenres in numero puerorum Scholarium feu

!

!

Domiccellarium detineantur, ibique fepius per totam etatem exfpectent

H

fine Seflione & Voce in Capirulo, fine fructibus Prebe;dz füs contra

claram litteram Concilii Trid, ,,Docentes — dum publice in Scholis do-

cuerint — — privilegiis omnibus de perceptione fructuum, Priebenda-

»

yrum & beneficiorüm faorum — —— a Jure commur

1

i conceflis plene gau-

deant & fruantur, q)

f

$. XCVI.

A

L Extendit hec dicta prater alios Pax Jordan in (uis lacubratio-

nibus tom II. lib. 9. tit. r, etiamfi Capitulum claufum vel numerus Ca-

fià

fie

nonicorum fuiffet juratus & a Bapa confirmatus , quia per confirmatio-

Pr

nem fuam non cenfetur auferre Ordinario poteftarem eidem Jure com-

fur

imuni & noviífimo Conc,yTrid. competenrem, 7)

ld5

IL, Multominus obftabit admiffioni Profefforis ad Præbendam &

f

Capitulum transactio quaedam & folutio taxee , que fübinde.ab Archi-

ho

epif.opo ejus temporis approbara , & hattenus ab Univerfitatis. Profefz

foribus recepta fuit; eatenus enim, urfupra di&tum, obligationem fuam

Ecclefie Collegiate aliquatenus dando taxam agnoverunt: diverfüm

nunc plane objectum eft, quod Prabendee non fint extinguenda, fed

dul

eleveatur potius ad gradum Prebende doctoralis & Canonicatus Capi-

tularis,

.

Taxa fufcepta juxta ftatum, qui tunc vigebat, fi etiam Autho-

rirate ordinaria interim admiffa fuerit per Emmos Anreceffores, hoc mi-

nime impedit Emmos Succeffores pari poteflate pollentes, quo minus

poíint pro augmento divini cultus & majori ipfius Ecclefia utilitate

publica ad monitum Conc, Tridentini, modernis prefertim urgentibus

Circumftantiis P.rræbendgm aliquam canonicalem nunc in Do&oralem &

| CaPiT

j

4) Cl. Düurr l. c. $. 25. lit. (h.) & de annis Carentie $. 19.

9) Conf. Pignatell. tom. YIL. confult, 62. cit. n, 10. citca fin,

EOE

——

QO

DENXSTES

—

95

N

Capitularem elevare,

De Petra tom.IV. ad Conftit; 2. Innocentii IV.

ial

p, 1 1. docet, non obflante deputatione Salarii deveniri polfe ad affigna-

2

tionem Prebendze , & Le&torem utroque fimul emolumento frui vale-

ld

l0

re. |bid, D;cif, Rota.

d

$. XCVII.

u

1. Ampliffima ifta poteftas a facris Canonibus; in Concilïzis genä«

rilibus ac praefertim Tridentino Epiftopis data pro bono Regimine

Diocefium & Ecclefiarum, ab inferioribus , minus .grivazis reftringi &

limitari nequit.

Iu

1. Pignaielli l. c. firmat hoc refponfo quodam facultatis Viadri-

V

ne ad quaftiones Principis cujusdam Proreftantici, — an cum hodie mu-

j0

nere docendi loco Scholaffici fungerentur Academie, jus fibi effer,

0nt

Prebendam ab antiquo more Theologalem diétam pro Cathedra nova

fundanda cuidam Academie fuze concedendi? — Id €i concedit facul.

tas, modo contra Pacem Weftphalicam Catholicis in anno norimali pof-

n«

tll«

feffione gaudentibus nil eripiatur. Hocnovo corroboratum eft Refpon-

fo apud Flei[cber. 5)

ofef-

(

&. XCVIII.

Yiom

- fed

! Cumque an. 3724. Bübsnerus fuüam hac de re ífententiam füper

dubia noviter mota, a potentiflimo Rege Born(lis edere juberetur, ille

(T-epi-

vdo«

L c. ad quaít, 1. Confüluit cit, lib, 5. tit. 5.

(c ml«

1) Sieweifen nun benen Gtiftern. Diefed Onus abgenommer,

minus

unb benen Academiis qugeleat; fo máre e$ unbillig, menn

niitate

. Giie Die Dagu geroibmete SReoeniüten fine caufa gentefen unb

mtibus

et etz

verbinbern mollten, Dqä nad bent aïtenä Infüituto . ni

Jem &

"

ïapif |

endtd

"$) Snäer Q"inlsä!uug jum: geiftficben Stecbt in Calce tract, n. 3. --- Bóhmer Y. E. ad

lib, HI. tit, 1. $. 50. & $. lz.r---Schmz'dt Inft, l, E, part. L. cap. 1. Sect,. .

$. 175.

96

d

Go

]

——

108 eine Prabenda Det Facultati 'Theoïogicæ bepaeleat, '—'unb

Guer feónigl. Stajeftát baburd) bie lInterbaltung eine

Det mebrerem Profeffor

nommen miircbe.

e, fo Diefe Studia tretben , vabgec

2) d:enn einmal ift bie SOfficbt einen Theologum obet Scholä-

lafticum $u untetbattin benen. Gíiftern in fo viclen Conci-

a

lis auferteat,

nb jmar ber Aeieeben jum Seften. von metz

V

coer SDflicbt Ge giar in fotweit bep un befrepet finb, ,Dag

H

Der Canonicus Scholafticus poDet Theologus nicbt mebr Lefen —

Darf in. Otiftern, al8 woju bie GefegenbDeit ecmangelt;

[

nicbf aber baf Die Gitifter Die Steoenüen, fo biefem 9[mt

dl

gebübren , fne caufà aeniefen unb ingmifiben biefe8 9bmt

j

(Suer $tónigl. SRajeftàt anbere auf LIniberfitáten fübren

u

laffen.

tid

| 9) — — 9fnertoogen. Die Prabenda baburd) nibt. einactiogen,

Ü

&

»

aufgeboben ober caffirt ,

onbern pielmebr ad ufum fuum le-

gitimum applicirt — — toftb; bevorab ba alle Gtifter ex

psl

Lege ecclefiaftica &t Gträcä)umg feicber Prebende , aunt», 252

IeQ

ricbtung beo pabep gefcgten Sfmte verbunber.

I0i

Ifll

$.. XCIX.

Con

de

I. Ast'z—æ* quousque Cauonicus abfeus in ;]är-vizio Epilcopi -v&l "u-

P

nere docendi jufte diffributiones quotidianas [ue Ecclefig percipiat ad

t

duckum Ordiotionis Esninentiffuni de dato 21. Martii 1782 ?. Supe-

rius deductum fuit; quae & quanta in Ecclefiam redundet utilitas ex

receptione Doctorum ad Prebendas, ex illorum prafentia prafertim

in Capitulis ; inde etiam fingularibus gaudent privilegiis, prefertim iis

per quze adjuventur ii füo munere docendi: plura alia in fpecie refe-

runt Joannes Halbritter in oratione fua de privilegiis Do&torum, Harp-

recht 7) , Herimannus Stamm, Hartmannus Hartmanni, Jacobus Benius

)

apud

?) Ad $. 5. Inft, de jure perf.

z5

——

9

7

$

»

Manzümn. addo Tafw eY Collegii jurid. Tubingenf, facultatis Deca-

Tj

num: ZD

»

li

gUl

R

i

*

'ä'm !ïïïï"*fïöf)

m nunc quibus , fi Canonici finc de

apt

ntur rediribus

'9

Capitulo, fm

num & diftribudiones quotidianas perci-

]

at

Q

K.

at i:

A-

^Y^

e it

inDcai

el ratione muneris

ui abfentes fint

P uni

qu

KCl«

?

i&

exs

oO £

u !

i

di ïunutmms quüïädä-

iq

em funt flri&z ipterpretationis & non

fi

i

rnc

efructuum & redi

W oA

ruum Fcclefiafticorum ; . quo-

veniunt himpliciter nom

w

num iäia»e"mum & di(ir

ibuunturiis, qui quoti-

tidianz funr , quia diuri

i—-

die horis Cwomcvs, ec officiis divinis interfünt x»); inftitutee (unt in era-

il

tiam cultus divinl ,.

t fic

Canonici excitentur ad quonimnum officium

j

aut ut Trident Sef

, 21, cap. 3. de veformi. loquitur, ut ei debitum om-

E

ä

qibus vebus o.)!eqz.eza m prefretur van Esp. E. Eccl. Un. p. 1. tit. VIL

u

cap. XIL ubi infuper cap. Vill. illosj qui precifeob diftributiones quo-

tid, Chorum frequentant, reprehendit, quaíi has pluris eeftimarent

p

quam officium divinum.

a

-

Ill Ukeuue obftare videtur und diftributiones illis ra:

tum COM-

L

petant, qui vere interfunt horis Canonicis, non juris interpretatione ; X?)

U

1cqmmm enim ad lucrandas prefentias intereffentia corporalis in cha-

f5c

[ob:4

3tE

ÓQ

ro

À us w

Lïhuüzïï

W d2

pre

iii

on

hm

N

5.)

1!13*!&1:1*1 decifionum Rote ; nequidemintereffen-

tia in Ecclefia fi non fit ac

alis in. choro: Verum . mox hoc limitatur

i

confuetudine unmda&um W:i ab eo ad q

uem per tinet, adc

Iebrandum

[9£7

e

n

deputatus quis eft,

lucratur mihibunonæa quotidiaras ira facree Conm

li

w*

rl

$(

ï:

m

pationes allatz j in Dibliotleca Luci Ferraris, €3 Gonz. piafec.

t ul

2)0?.

wpe

Q5 0X

Differt

de Colleeciorum

Y

A i

t

nferendi T'ubin-

u)

cult. jurid. potceftate dignita

ertm

ge 773

f I$

'Tot. tit. de

er1C. 071

Áident

vo

^0

H

)

l33

de preb. & Doctores wnmuz

rfe

niier

darp

x)

Caslz., de.Cefero' de Cler. eon eæ,gaï Pmoxm, 4n her cap; Fa

)entus

vcgn in cap. lice

uü

de przb

IN

53

85

äo]. ipfum autem Capitulum de cgzero expretfe ait, ftatuimus ge Cuano-

wicis donec in Jervitio tuo fuerint , quidquaim [ubtrali debeat velaufervi.

[2T P

"'i'**i';

verba fubfequentia — gifi forte fint. vic?

, non obftant, quia per

hoc non ita univerfaliter intelliguntur di(iributiones quotidianm, deia

exprefí? de iis loquitur victualibus, quze non confueverunt abfentibus ex-

hiberi, rurfus dictum Cap. Alexandri HI. disponit nihil fübtrahendum

abfenti in fervitio Epifcopi, quod de communitatis fibi beneficio de-

berur, confequenter cum diftributiones quotidiane fint defumpt& de

Corpore communitais, ac fint in Germania plerumque tertia pars redi-

tuum & in fine anni dantur in portiones fecundum numerum Canoni-

corum qui fua.culpa non abtuerunt , abíenti in fervitio Epifcopi, de-

trahi non poffunt, y)

E

IV. Subtiliter caufam legitime abíentiae reftringunt Do&tores qui-

Alàm apud Fapnanum ad fide prefentes, ira ut vel fincantur refidere

[

non taimen divinis intereffe, cum diflributiones quotidianz debeantur

prefentibus & intercflentibus divinis officiis. z)

[ü

"K Quia princeps concedendo unum fpeciale ut abfens fructus percipiat, non cen*

b

fetur concedere aliud, ut habeatur etiam pro intereffente officio divino &

fic confequatur difiributiones quotidianas, alias duo fpecialia concurrerent,

dein privilegium non debet ampliari quatenus przjudicat alteri vel cultui di-

&

vino adeo ut preter prebendales reditus percipiat Clericus etiam diflributio-

E

nes quotidianas, qoz habent naturam feparatam ab aliis fructibus Ecclefie

fcilicet ut Canonici ad divinà oflicia promptius convenirent,

Eähdem viam ingreditur Aneas de Falconibus in fuis decifionibus

effectus,

Rotz ) uþi- prin'xirüs,negat fictam præfentigm eosdem fortiri

'ücqr

3 Hbm;i*'iilsuïll. -'i'n 2fap. 15; eo&. tit.þldecljzlxrat Melden. Epifcoþo, quod dbfe;ztes

dicí uon debeant Jed prafentes, qui tecum pro tuo €3 ipfuus Ecclefim fi

£ommor a.

' ervitio

&)

Cap. un, de Cler. non refid. in 6. Petrus de Anchar. epud F

u

praeb. cáp. licet n. 12.

agn. ad tit, de

[z3

&)

TOW- 2; tit. 25". Dec. 11, "' 4 8./2'?-

La

EDODES

R

Eal

GME)

—

99

ficut veram, ättamen mox fübjicit difliné&tionem terminorum & materie,

l

übi fcilicet agitur de materia differente, in qua requiritur veritas ; &

;

t

in qua voluntas principis operari non poteft per fimilitudinem & fictio-

h

nem, tuncficio non admitritur, ut cquipolleat veritati; econtra in

materia indifferenti & quse unice pendet a voluntate principis, non re-

m

quiritur veritas, fed fuffcit fiétio, que idem operatur, ac veritas: &

th

exemplum adducit, quando Papa nominat aliquem pro fuo continuo

commenfili licet talis non fit £) ac individualiter de cafü. prafenti, ubi

dl

Canonici abfenres in fervirio Epifcopi, aut munere docendi, Pxivile-

J

gium habent vel conceffionem, ut ficte fint prefentes X intereffentes

j

pro lucrandis diftributionibus chori c) ea rarione quia hac omnia funt

materia indifferens ,. ubi fi&tio operari poteft, ac veritas, -

Ü

V. Jam igitur fi. mens facrorum Canonum tum juris communis,

W

quam Conciliorum ac potiffimum Concilii "Tridentini infpiciatur , faffi-

Ut

cienter eruitur Epifcopos pro regimine fus Ecclefia affumere polfe

Clericos in fui ferviium, & hoc absque diminutione eorundem redi-

tuum, qui faltem quoad tertiam parrem ut plurimum confiftunt in diftri-

(

butionibus quotidianis & quidem ut Van-Espen alias rigorifta d) ait, di-

o«

'enty

&os Canonicos fine confenfu Capituli in fervitio Epifcopi lucrari fru-

| d

&us in ab(entia, neque Epifcopum teneri Capitulo probare utilitatem

Ecclefi:e communiter notant Canonifte,

utit

-t

* Quod Faenanus autem ca,þ.' 7. de prab. vüneï ulla numeri przfinitione, & fim-

pliciter datum reftrictum effe' velit-per Cap. 15. fupra citatum, |fupervaca-

neum refpectu hujus prefentis quaftionis reputatur, tum quia duo Canonici

Dus

in fervitio Epifcopi exiftentes non fumendi funt taxatione fed exemplifica-

&US)

tive pro illo propofito cafu totumque negotium dependet.& ex determinatio-

i

ne principis prout fuz. Ecclefie utilitas vel neceffitas id expoítulaverit. Déin

non eft quattio de fola afäüentif: in celebratione miíTze,

f

bjenm

Tutio

N2

VI,

B) Gonz. ad reg. Cancell. 8. gi. 5:*3. n a6. 83 feq

i k

) Ut apud Panimolle decifio 20 a750f. 3, n. 29-.

d) L c cap, X. . 3.-

1-

IC ^5

SENSES

g

X5

fY

EX

t11?

[T0:

*

LE

(QA

Difti

quenc Eä

funt Confiliarii E Lgk

M

:(ia

Vi

s ales feu per-

Q

ii

fonc COHIIiEOHakö ab aliis ia quibusvis. negoti

T.

5..

Joétores ceu

cx

Profeífores in actuali münere docendi cont hrq iti. a

CQ

lari

ïm;

'de ps-

flerioribus fufe docet Card,

de Petra. Togu.

/1

I

é

n Co

L;.D

(; Br.m;f,

"$3 ;l

[

2?04-]

&

autetm

al

VIIL £2 IX. eos lucrari &

E

"p

læ?

ii

fh

".-)üuühcs

Ó

totaliter m* er ü ratio mili

&) longe zm;or autem

/l

prioi ibus,

,.

iJC

CtO

Éu

pro Conü lariis ecclefi

jafticis pm Magi

E

ii notn pri-

vatim interfünr erudico: um

Oäï"*o"lä*—, ;

fed

ï

r«

eu jlhu ii

cerdotes, aot

Do&ores. pu blica

t?w

,

a

p

f

Jl-cl.l

lf*ek

oriofam af

ad munus gumwu-f-

füumpti: ambo imc

iter int

er alios- feleéli: ad. mores. hominum be

Q

mfm m

GLiki

qr-:ji

08, ac fide

L5

CX

regiminis ecclefiattici propagationem

Ccotn-

ag

iC

alteratio-

fewatïoþ m ,. X refteura «snig, qmm enim prioris. äw...z,) T

"

j

£CÓS

Ya

ne dü doctrina. dw

.:'äw..l!w*:

Es

Se Rl

lefi

; E

iuenti A cader

arum inftitatio-

a DL — s

ne cum ufüra recuj 5eravit üt 1

"efert F,

;-

isa'iä-än,,jf) ubi. üwïa litterarum

d*

m

ait eff? potiora üab:hmw

ä:,m:.,,;,h

4

*

VH, Totum loc, alio! luftrare juvat exemplo. Cerïum eft Cano-

MO fTR

nicis , qui Epifcopo celebranti, aut dï ia Pontificalia exercenti aflittere

«

& mfwvn*e d-Jbe.,nt, ut a lacro Concilio flatmuitur - Cap. 12., G. ogies "vero

Sej] 24. d 1'63 diftributiones qu

w-&q

Lu!r'.!

nas compg tere,

dum id offici

l

præüan erga E

Epifcopum five in n,mplo Cathed. (he in-aliis. civitatis

locis ejusque fub urbiis, )

Sed.fi ex adverfo affi(tere Canonici. velint

Epifcopo rem facram privatim faeienti,. cum ad id mioime teneantur Se.

clüfà. conluetudine,. diflributioncs. quond eo tempore amitrunt- juxtá

alias S.. Congregationis uful»unones apud F

Fagn, B'*lDOf &. decillonem

$. Conmemtmms h)

VIIT,

&) Card. de Luca de Canonicis: défc. Y3..m. 15.. difc.. d & 16 pignat. confult, 21.

0. 7..E3 8..tom, 8. :

£

De: Benef, part; 2. lzb 2 mp 10:.n. t Cárd. de Petra 4 c. ad- C'onjïzt Be*

nif VIIL Confüt; VIIE. & IX.

E.

£

Ita folium $; Cengregationis:6. Febr: 1734 pag. 27,in caufa. Bofonen: vifitatie-

nis facrorum. Liminum.. Fagn; $m/cap. licet; n..168. dé prab;

Mi aR ia

»

In Arianen. Affifieutia 11. May 1704. ut refert ci: ratam. folium facre Congre;

gationis 2n. Bofanen. vifitationis [acrorum. L:mmum £x lábr. 54, décr. p

84

r]

pter:

VIIL Iraq

intrante caufa publicee utilitatis velneceffitatis, quee

l

femper f*& rel

ac

onfiliarios Ecclefiafticos & Profeffores publicos

4»

iC

.

ac ordinari

ä )S

&t

t

aones

augüdamæ omnino his in 'officio

E

publico:

j

LL

il?a

ig

aàc on

)er

anmuz

i3

eb

irefünt ceu lepitime impeditis 7) firmatur hoc

"

ï

decifioni!

ns

6"( Vaä ïa

S. Congre

ationis apud Antonium Mar, de Nig-

Lf,

;s.üa.x.

Uv5

UmlCGa G

J

f!

ä

llo fï.' i

13,* butiones

otidianas lucrari g. Brixien $; A(m!

E

al

je ?

1595. íc d C.:.C-ä.

soxp

U

1 t r

iv

ä (V(ngvgc

niun

L

in hac omnes S. Congregationis Concilii. 'Trid

j

H

Inï«*ïpa

22

um

v

W:.

nes; uti &. Canonifte communiter ut profzquitur

'19

ME

1'1 5

laucata

e

*

IL

2ii

Xl

ibi — cenfuit S. .Congregatio: dandas effe lite-

i äg:wm'!m

a

ï*a(* æ"'ï

;

eo die, quo legit, percipiat difivibutiones quo-

ä

LZ

I

*' u

nr-rl

t

6(

23

ï.f?;

/-a-;-

Ui

(Q.

LL.. €

J' (L,, 9t

evfit ;) verum ibidem deprehendo expreífe

&(3 UtUts dC

iuo

d

if

nici Eeétores extra tempusleéctionis diftributiones

Qïf& ï:u!äï

omittan ,. fi divinis non.interfint.z) dicitur exprefle eo die

atu Regio tefte yan Espen cap. VI. À. c,.

q:if) Lf g

Fs qmem n:a Sen

On

tit. TU circa fiu. declaratum fuit— Canomrum Theoloo im a fervitio

i

ehori eff:

exc Hïp'*'ü'?

-

d

m.ll

X, In erc&ione Univerfitatum ampla fatis conceffa fuerunt 'S, Pon-

tificum

rivile

ia; in Bulla [oannis XXIII ,. quem poftea. Concilium Con-.

$

g

E

f&d -

ID

IN- 3

FM

9e

4j

Cap. unic. de Cler. mon vefident. àn 6.

$. Congreg. E.. de.31. Sjan.. 1603

jXt

Rota-part..1. déc. 61. 9. T. apud: Ferraris-/, c. pag. miht 614. ?. 36

["!

V. 4n addit n. 6

T. dé uacat, Bónef. lib..11. cap

|

—

h

Adde Deci(, S. Conereg.. 11.. May, 1630. àn- Mediolanenf; habitam,. de qua

Ab

Ant, M. de. Nigris k c,

m)

a.in. Nicovcten, INovemb.. 1566 ubi facra Congregatio.ad dubium--- 42 Ca-

h

nonitus: Letior. habeatuy. pro gre mte, vefpondit? megative, mnifi pro tem.

Conf. Buder i m proor. de-

pore, quo legii. 4n. Anagnina . 16.. Decemb.. 1646..

gratiis ad obtinendas prebendas Doctori bus academicis conceffis jena 1756,

t('trä

Sieger program. de

caufa & fündamento immanitatis Canonicorum, qui fünt:

Baveri difputationi de. æ&.unanone &xes

nate

medïor es.a refidentiz onere, quod J

üxtutwne fructuum adje&um eft Lipfie 1753

lh

102

ftantienfe fede privavit, habentur ProfelTores Lipfienfes adeo in- omni-

bus pro prafentibus, ut etiam de d litributionibus quotidianis five pre (en-

tiis participent, atque tam in libera & exemta Mifhenfi, quam in Mar-

tisburgenfi Ecclefia, priorem Bullam iubfccuta eft altera Martini V.

pro iisdem Do&toribus. Lipfie

ní bus.

*. -Boehme differtatione de . Keclofiarum Cathed. E? Collegiatarum C pitulis Lfo-

fæ 1771 fub prefidio Homcelii edita €, XI. is multis refert Prof feflores in

omnibus pro prefentibus baberi atque meliori jure, quam iili qui beneficio

a latere exornati funt£; fic vocantur, qui 1n minifterio Epifcopi, Ecclefi ;

Pontiücis vel Patroni, aut ftudiorum caufa evagantur cit, füperius C€Ap. TA

14. €? 13. de Cler, non reíid

XI. ngusque autem excufentur , habeanturque pro præfämbus

cum perceptione emolumentorum ex Iwudemus, gumdennus, Capi

itulis,

pwmsme, ac ïnbusquþ F:ïp mlaribus, Anniverfariis, Feftivitatibus, Pro-

effionibus ac quibusvis functionibus in Ecclefia peragendis , ira ut lu.

Clïntbl OWRDI& emolumenta ci UUQVIS peneris & ä SUQ! communia ä"uncu-

pata ac etiam victualia & candelas, - disputatum fzepius ac caufte

delatge

funt ad $, Cüngteomonem Con. Trid, Interpretum pro decifione: Ele-

hG

&oris Colonienfis precibus annueus Pontifex indulgebat, ut aliquot

Qu

Canonici in Ecclefiz illius gubernatione occupati, " p: U»vemus, diftribu-

tiones & emolumenta quacumque percipere poífenr ,

]juibus etiam foli

a

pzæf ntes & divihis officiis intereffentes frui wrf'uewfknt l)nceptazo

Dies

poítea dubio anno 167 t. 9. May — a [ianite "L?lc?[älf(äfq auiplitudine

verborus indulti, venimtonmmes dif

LbiZU

'€r'1i

ET. Cii

(]Li')w liame fwe Gmexaec

vel Jeparatee a corpore Prabende, - five in Auniver|[aris five alüs pio-

Va uemorüs eg fundationibus confiflaut ?. & refcriprum fuit: affr-

7uatroe quando aliter mon fuervit dispofituem a ;e/fatc"/zuzzs — ut in lib,

27. Decret. pag. 77. & 116. in £. ad. fimüle dubius in. Leodienfi in-

]

dulti ita conceptum — d indultum þæztg;czzzf*fz caxwïf"mz É pz, '0bo ïj

Principi Leodienfi fuffragetur Canoicis pro [Jervi

40 us azæcms eg

nï

primcipatus offümprs ad effecum cou[equendi difvib.

qt Hotidia "as ,

Aupiverjaria, ommiaque emelumenta que debentur vatione per[onalis

Refi-

[l

peeumu--

ioj

ll«

ReRdent

&9 inteveffentuc in choro die 1o . Julii 1717 ref'cuptum fuit

1

j

affwvinotive dumiuodo aliter mon fuerit dispofitum a teftatoribus

V.

* — Simili indulto gm(.ent jam multi alii, quales funt Jubilati. Ita m Novarienf.

..

Sjubilationis

i. 1671. &d dubium a duo Cauonici Subilati Collegiate

S. Gaudentii froi debeant emolumentis Antiverf[ariorum, qua funt intra au..

7:1

eum, licct non affftani? Refponfum fuit --- afirmative, QCaufa eadem re-

. in

propofita 20. Nov. 168I.

Rexcmpmm fuit --- maleczjaïs quoad Anmverfawæ

CH

fixa.

Ad idem dubium in Sazersenfi Jubilationis 30. Sept. 1684, in. Pa«

I

lavina Sjabilationis 9. jJuniü 1714, & Aquépenden. indulti 1 April 1719.

. ?'

Inquiftores hewetice pravitatis habentur in omnibus fuis beneficiis & digni-

tatibus pro prefentibus & refidentibus, & pereipiuntetiam diftributiones quo-

tidianas ex puv:smxo fpeciali favore fidei conceffo a Paulo III. Pio V. Mif-

bus

d

füs Bomam ab Epifcopo ad vifitandum limina Apoftolorum vel fi comitetur

Epifcopum:

Jelle&ior generalis Camera Apoftolice, &ubcolletzores , " Advocati ,

]l

Procuratores

ifcales & Notaril eorum officio durante per Bullam Sixti V,

II-O

Q

m

ia

datam Romz

[$]

May 1590. an. Pontif, 6. —— Examinatores n fynodo dept-

iatli caufa examinis, conferatur,

Xl«

9)

lat

XIL Preterquam Canones & Conflit, apoftolice concordent in

1

ï

$

hoc, Corfiliarics äal & Doéctores «ctu lcgentes lucrari. diftributiones

jd

n[

ngnmums, ut hucusqué ex privilegiis etiam Univerfitatum oftenfum

Du-

ü

|

fuit, in diebus quibus habentur Seffiones judiciales vel Lectiones Scho-

laftice, dubium füper e(t de alüis diebus, quibus non habemur SeH" Q-

at

nes vel Collegia?

I"

i

* Per fe patet Exceptionem faciendam eife inter Profefï'ores Univerfitatis pübli«

j

t* authoritate erectz ( inter eos, qui vel in Scholis privatis vel trivialibus

vel nuila authoriiate publica docent, fed tantum qui in loco ftudii Univerfita-

1

;

[-

J

tis Profeffionem fuam exercent. Hi ProfefTorum illorum numero non veniunt

iilöo

nec eorum gaudcnt privilegiis de quibus loquor conf, Differiatio de officio

l2 "!

Archz-

^d

"3

((*.J

Leius Zech de Républ, Ecelef, tit. de beneficiis n. 13, Marcellus J/ulpe in

)v

n)

11*lx,

praxi judiciali fori Eccl Manziusloco fuperius cit.

Canonicus vel Vica-

Ul

zius cui cura animarum eft annexa, fimiliter poenitentiarius ex Trid. Seff

n

24. Cap. 8. in F, de refoxm, Panimolle l. «, dec. 20« annot. 3.

Jl

ESNUISGR

xo4

QU

g

Irchipresbyteri €3. Profefforibus. Mog. anno Y680. «edit. fub prafide D. Ap-

f

£3 Mj(*zm*ane Quirino Eunchél Emin, Eleff. Mog. Conjf. Eccl. ejus.

demque Se;m

i ad $. Bangaczæm orafide

i

z

. V. de Profeff.

emgiu

Eoumem non modo'ie

dl s

ntur Cc u!aaiä, pon modo bhabe

ntt

r

Seífione

£ea & legenda domi (ünt a(*ï*, fdcæeam éxira(tus, re E

—;

t

i 19]

nes, ponde-

P

]

randzrationes pro & contra, usque dum ! prudens föï'f'ï Püï

«:C&

W

zuam,

(

CY f

:(äplf:ns dari Confilium., meïfoï Í1imiliter

Vcïl ']

xx

;.? at

]ut-

H

tor

tas igitur expoftulat, ut & h

a labori

L

bus refpirare ya(ïl Ht Uf

&i

136

.?

";:*d

babeant congruum, guocï pro lege

ii

dis exhibitis, pæi..thapdzs ac

ctis

5'?»

Scripturis, lucubrationibus infi

VE

iere queant,

-

AII.

Finaliter duo copu

ve requiruntur

t abfens a ferviiio

fue Ecclefize lucretur

i

LT

£^ Ti

[

Qus & diftributiones quot

£v

ridi

ianas, videlic

itl-

£a cauía abfentise & licentia s:ur": rii 0) ubi ex Trid,

UL

M

2:

51

*

]e ?e

f

k

i

/

forsmu. cap,

L

H

. $. eo

1£77 g.uu,m itur

i

centia

if Dï iv ud

8763 —

wk-ü

D

ií

í

-

.

O

pe-

A

3

.af'""

AV-O

;

tendam « eam caufa prius.co

i"*"!

M*l*.—.t.

*-.X 1)5. 00& [

fnc ruO C')nL(. aen

G

ä

Hen

k--(.lkl,

j

quodque idipfum fit de fü?f?im caufa ;uüa a

beffendi a refidentia öï'czïu"

illa ,

quæ talis vifa fuerir Epifcopo loci ordin

300, EH]US eft.licen

"

concedere p*» primo quod c*'ufl:a: conc erm«., dixi rer rman ex caufa vo-

lh iaria non deberi (.iï!:mmu

nes fïüüdü

D23S 5 1&-3:.&

dti

i&

4f

üm ex nece hnl—

Fia ,& ftatuta, vel lege

es aliter non eLïQ intel 1 geï "iq f'.:d 1

c recipere ia-

"t

tcrpïemuancm a jure comuni Rota dec, 694. n

8& S.C

&uità

1)*31&?

atque

in Confiliariis Ecclef;, .& on(cfï'n; bus

ïam

erto. & evidenter

aíta

*

n*lþg L:L;) wz

n [ï,&LL. Q

Alb

ndi, [uftilfime igitrur emanata f*.

ii

die2r. Martit an.

eurt bwummuo I-minéntiffimi q) eatenus ftante julta & rationabili caufa,

non

0). Ád tradita.per Glolf, i Cap..velazum in verbo Pralatorum, Abb. àn 4. no-

tab. de Clex. non vefid. , Felin 4n cap. f. de rwnzjhzs, Rota dec, 6og 9. I.

$. 1. Rec. n. 4. apud Cafarem de Panimollós dec.

", 83.

)

Ad textum n cap. relatum .de C

ler.. non rvcfid. Iwa"a/fy. in fumma cap. 25.

.12t. Argiro Curie Romane Advecatus difcent, X. lib. VI. tom. 2

itom

nf*

n

)

mmz p2. 125..& 127.

e

q) 1) $B v geiftfide Dttpe. unb 2&( effoecti auf bie &« 9t deten.gem

.) pt cht at

b

f'B::

iO

Dd

3

j

non quavis voluntaria, fed vere neceffaria & utilitatis & neceffitatis pu-

blice, concurrente infüper forma feu licentia Eminentiffimi qua ordina-

rü, auditis füorum Confiliariorum votis , ac ponderatis undique con-

;

$

currentibus gravibus, urgentibusque caufis tandem in aliquibus his mo-

"

do cafibus conceífuimn fuit lucrari di(tributiones quotidianas , gravata

infüper ali;$ remanente confcientia, v) . Profecto. fi facto principis fz-

cu-

x

"LES

j

)ifariatg.Goiegelomts, unb flünbigen Conunifion? - Ciifionen od gangen

Saa, ofne voridufíae Cntfbul*igung vom Gpor unb ftapitef frey,

0

2) 9fuf jene Sage ober, wo benfiórn Commiffiones extraordinariz qufge

Eu-

ttagen voerben ,. fid jcbergeit gfeic) anberri. Gitiftógeiftficent entfd)gïïtigfen,

t

$4 5

ib

ut

*

i

305

3) Die &en

b G&pertáge in alfen horis, um bie dorige Sagg, eóen (o i

v

bet 9ftetterr unb 2Selper g

ed

enmvartig fon foffent.

M

üt

4) Go fo foffen bíe Profeffores publici theologiz tnb Juris Canonici auf

f

bie Sage irer 2Oorlefungen von ben Sapitufen unb allen horis, uf bit

"

Conn. unb Qeperiáge 0on feinen , unb bie

Z

a6rige S&age von ben. horis gïi«

!

noribus fte? gebalten moecben.

iü

$) Go víe[ abtt bie aufer(afb ber Citabt 9ftaing pr*äbenbitte geiftlide Stetfe ,

9.

?ifefforen unb obbenannte SDrefefforen betrifft: fo finb biefe pro omnibus

xkr

horis & Capitulis eincà jebon S$ag8 ftep u Daften . enbfid)

at

nrl

U

6) 3Die geifttibe Stegifiratored uno Stangfiften fotn nur gur. Seit, mo micf-

fid) Se(fio vicarialis if , obet fo ferne ffe bop Gonmifionen af8 9Ictuarii, i

—

vocíc)em a biefelbe fib immer eigentà. gu entfcbufbigen Daben, — gebraudpt

voerben , ui? jebe 9Bode orepmaf in. ber SBcfper frep gapaften merben,

VI«

—j) Ioi ti6tigenà mirb of nad fc!öü äigenen tbeoïogifcä): unb fanonif—d)ïm Grunbe

(ófim 6epgebin, baf jenet, bet bie Srcppaltung vom Gfor i obenftebenber

|oftl

991caB gebrattoen, qofd)e Seitaber nidotad fervitium Ecclefiz Moguntina,

ïf;vffen .t:'euiicb verroenben. folfte ,

6eg Cott

& &atuspuhligi imoiber alie8. 2v

Ó

- edne

;'yv:ign

CHSESS

io6

——

G

L:l

—X :

cularis iniquo Clericus refidere vel choro intereffe nequest, diftribu-

fi

tiones quotidiane tamen debeantur abíenti, ut injuflam judicis vexatio-

]i

nem redimeret ) eadem interveniente ju(ta caufa publice urilitatis per

l

Eplfcopum cognita ut modoaudivimus, eademque interveniente autho-

ritate & hcenua ordinarii, omnino debiteeerunt

V

h

f

$. €

&«

U

I. Aequum eft etiam, ut Profeffor de tali Praebenda provifus

ti

prerogativa & emolumentis a die ingveffus in Capitulum fibi compe-

t

tentibus perperuo gaudeat, qam 4 juniore in pefï'emone beneficii pr io-

re fubintrante a lOLO deturbetu

l&

inde alia hic oritur queftio, quid ju-

CW

ris fit circa prerogativam & emelm jenta hinc fluentia, fi Doctor aut

[

Profeffor (idem de aliis zetate provectioribus non raro accidit) five in

dii

Capitulis claufis; five non claufis Domicellares in prima quidem poflef-

none priores, fed state a (latutis ad ingreffum in Capitulum requitita

fin

tit

inferiores quoad hunc faltu quodam pmac.efï(:-utrz Capitulorum quidem

!j(*

f

circa hoc praxis varia eft ;

in ple

Ào

que ramen hujus Archi- Diecefeos

«

Ecclefiis ea haétenus viguit obfervantia, ut pofleffione prior, fed ferius

ob atatis defectum ad Capitulum admiffus, gradum pu&mum recupe-

as

de

rans eos deinde, qui licet pofteriores in poffeffione merito &tatis prius

$,

Capltulum ingreffi fuerant, poft fe relinqueret; quo factum, ut Senior

ita per faltum ad Capitulum promotus longo fape, vel toto vite füc

f&

tempore in Capitulo ultimus permanferit t) Paucis eo redit quaftio ,

i

Ial

an primee poffeffioni Domicellari, vel an prime Capitulari debita fint

«oC

jura Capltularm, emolumenta ac preecedentiee Capitulares? five Cano-

DIUJS

pu

lon

eine fdymere SBæmnfmostung, unb bie Derbinblidfet, bie fru&us pesce-

ptos 4u reftituiren , auf fíd) Qabe,

$ UtS$ Cangxegatw Concilii apud Fagn. Ferraris 1. c n, 3e

DN Dürr de Capxt C $. 28 circa fin,-

r

m

Ó

G

107

N

Q

nicus Doruicellaris antea, qui tamen nunc poflerius venit ad' Capitu-

lum , an impugnabit anteriorem tertii poffeffionem in Capitulo?. qua

ja

"1

lege ?

Q

Il. Nunquam non fuere lites fuper jure præcedendl in fimilibus,

videndumergo qu«les infervire queant regule circa prexcedentias; Pius

IV. conítitutionem /7 ordine 75. ad dirimendas longævas inter Canoni-

cos Lateranenfes , & Religiofos Benedi&tinos circa precedentiam con-

f

troverfias edidit & mandavit, ut in Concilia aliosque generales vel par-

"

ticulares Conventus coeuntes ab anterioritate promotionis loci dignita-

tem metirentur ; nihilominus definivit, ut in proceflionibus aliisque fo-

»

lennitatibus Ecc!eüa&xczs, in quibus 1pf i dimiffo proprii ordinis habitu

aut

Clericalibus induti infignibus convenirent, femper pracedentia debere-

In

tur Lateranenfibus, eoquod ipforum ordo utpote a S. Auguftino, imo

kf

anterius Jam inflitutus antiquitate longe vinceret Benedi&tinos & Caf-

finenfem Congregationem, E revera ita f'emperm

lifd

.

irigenda pracceden-

m

tia fervari & ufüvenire videmus, exemplo fint duo prepofiti ad Mo-

e05

nafleria S. Georgii & S. Crucis in civitate Augufle Vindelicorum fub

iits

eodem ordine Canonicorum Regularium S, Auguftini, Preepofitus S, Cru-

cis primus ufüm mitre obtinuit, dein prepo(fitus S. Georgii ; prace-

pe-

3

dentiam antea habuerat prepofitus S. Georgii; quousque autem alter

ii

S. Crucis mitra, condecoratus fuit & non ipfe, utique hic illi cedebat,

füe

fed poftquam ambo mitra, aliisque pontificalibus condecorati incedebant

ilü,

infignibus, controverfia mota, & precedentiam quam anterius habebat;

fint

ratione antiquioris fui Monaflerii pretendebat prepofitus S, Georgii,

eoquod ratione mitra pares fint, alter vero $. Crucis infitebat princi-

Ifi0»

:

pio; quod 1594. prius fit infulatus, alter autem coæquale privilegium

longe poft annó 1693. obtinuerit, d)

K

* ]ta üxmhter quoties S, R. E. Caxdmahs recens electus eft presbyter, præcedxt

O2

Car-

A

A

*«) Rota 1746 die 28. Felm & T. ü'ulw ín Augujlam ]uw: wæcedendf Cor. ,

- D. Buffio,

108

G

—

Cardinali Diacono; ubi autem idem antiquior Cardinalis ad. Sacerdotium

promotus fuerit

locum fuum antiquioris electionis reaffumit & przcedit

Cardinali juniori, quantumvis ordini facerdotali prius cooptato juxta Con-

füitutionem Clement. VIIT. w) idem d

duabus Ecclefiis Filiali & matri-

ce, fi Filialis primo erigatur in Collegia am, precedit matrici non Colle-

giate, fi autem poltea etiam Matrix erigatur in Collegiatam, denuo hzc p:

ceditalteri olim Filiali & ftatim recuperat precedentiam, quam prius habuit

füpra filialem, habet enim duplicem eradum & matricitatis & alterum Col-

legialitatis & fic prefertur in przeminentialibus fimplici Collegiate ut ad-

hafive ad decreta S. Congregationis Rituum probat Pitonius, x)

|

HI, At contradicir Cardinalis de Luca, & eft opinionis, quod

Ecclefia Matrix erecta per pufïenus in Collegiatam non poflit precede-

re Ecclefiee filiali erectze prius in Collegiatam y) allegando exemplurm

ii

XEpifcopi antiquioris , & junioris, ubi li junior prius promoveatur Ár-

chiepifcopus, non debet cedere Epifcopo antiquiori poftea facto Ar-

l

chleprcopo. In hac eadem materia individuali plures controverfize motee

funt in Curia Romana ceu videre eft apud Cefarem de Panimollis

z)

inde colligere licet a) quam neceffarium fuerit ad evitandas fumptuofas

[

lites , foplmäasque caufam hanc ordinatione quadam pro Archidiecefi

derterminare.

P1

b) Quam inapplicabiles huc fint Regulæ anterior:tatis feu

Yi

plæcedmmæ, quoad prepofitos $. Georgii & $. Crucis, in Auguftana

[

juris pr ecedendi

in promotione Cardinalium in erectione Ecclefize fi-

lialis & pawch'ahs in Ecclefiam Collegiatam: Etenim duplex gradus

dlgmtaus vel anterioritatis in Canonico Domicellari noftro inverificabilis

H

eft:

qi

w) Ín ord. 48. ( de qua Plgmtell Canfult 55. "h. 5. l0T. 3. cit. Auguflana.

h.. 10.)

qi

D

x) D1fcept Eccl. 116 n. 119. & feq..—

Qu

;dil) : De præemm dfc. 9. A. 5 €3 6.

) Dec. Vl m, 9,3 usque 28. thon. di[cept. cit, 1.

x

SEESCUB

——

— QMD

109

u

eft ; inde quomodb ille

poffeffio prima Domicellaris vincat actualem

Gli

Capituli frugiferam , &

anteriorem non video, minus quomodo pre&-

t

T

tendere queat;

ut ipü

ceu poflerius ad Capitulum venienti affürgat

OE N

(533

ei, ut commode recentius accedens eandem

alter, federn altiorem eva

Án noain Capämläg

1 ï! 4 4

Y31*0Ó0 (*

ipua eft poffeffio Capitula-

Occupare queat.

:l;

ris, ut ut

àil

fi

t fecunda, (altem refpectu Succeflorishujus erit anterior &

jtt

prepollens; quippe ceffar poffeffor effe Domicellaris, ubi factus eft fe-

)

cundo in ordine Capitularis vel pofterior. c) De jure igitur; qui antepo-

(

fitus, poflponi nequit: uti exemplum dat Card, de Luc, L. cit, in Epif-

copo & A rchiepifcopo; qui primo Archiepifcopus, non cedit alteri, qui

pofterins faétus Archiepifcopus , etíi prior in Epifcopatu extiterit: ha-

d

bet fiquidem Canovicus Doricellaris anrerior in receptione jus, ut. illi

[

non ümnpediro in apprehendenda poffeffione fzcunda feu Capitulari non

n

preeferatur alius ; aíL. fi ex defe&tu etatis vel aliter. debiris fit deftitutus

requifiris, ut ad C

üï;

7X

Y

itulum £ecipi nequeat, aliosimpedirenequit, quo

minus anteccdant & recipiantur ad Capitulum, hoc que cafu' Capitularis:

ifleanterior eritin provifione, licet pofteriorin prima pefleffione & prace-

dentiam confequitür fupra pofteriorem in provifione, nifi fpecialiter ob-

j

ftet flatutum vel confuetudo quz füflinetur ,. vi cujus. noviter ad Capi-

iM

f

tulüm receptus licet prior fit, tamen alrerifuper venienti intuitu. primae

Poffcffionis cedat, que coníuetudo limitans receptionem vel poffeffio-

nem Capitularem hic dicitur abufiva & quatenus. praejudicielis eft,, me-

r

rito improbanda venit: de jure competit recepto ad Capitulum mox fua

N

poffeílio, fervandus ordo in ttallo, voce & optione & prerogativis, pre-

eminentiisque, eatenus certo prior eft refpcétu futuri & noviter pofte-

IN

ius fübintrantis Capitulum, ergo non juri fed folum ftatuto,. vel' con-

fuetudini particulari adftribendum eft, quod Domicellaris prior, pofte-.

zrius ad Capirulum veniens iterum per fltum hactenus anteceffzrit ,. five:

d

«uod idem eft dicere , hic effe&tus non provenit ex prima poffeffione

Domicellari , nec huic debitus eft, fed-ex ftatuto: vel c:cmfäae::.a;s;ïi'new us--

gue.. dum ifta e:xi:ffarï..

O 3

IV,

frgued

110

—X

GD

TOcsden

——

IV. Hec confuetudo ad & quiorem trutinam revocata viris a pra-

judiciis Vetuífatis, & partium ftudio liberis facile prepoftera apparebit,

fi ferio perpenderint, quomodo Ratíoni & facree Proidrie legibus adver-

fetur, quamin meritis majoribus fundary, (2na utiqueratio exigit. Quid

enim magis illa dictat, quam digniorem minus digno, bene meritum

€i, qui meritis adhuc caret, praferri oportere, prafertimin Ecclefia?

quid aliud innuit Apoftolus, dum r, ad Tim. $. V. L7. ad merita refpi-

ciendum ait? , quibeueprejunt, Presbyteri duplici bonore digui ba-

beantüur.^ — Quid aliud. Ecclefia cenfet , dum in Electionibus ad dieni-

tates & tmunia ecclefiaflica rationem meritorüm praponderantiam ha-

beri jubet? notiora funt hzc, quam ut ea pluribus confirmari opus fit,

Has tamen re&z rationis, Verbi divini & Ecclefize regulas finiflra plu-

rium Écclefiaram con(uetudo haéctenus intervertit.

Videas Adolefcen-

tem a Virga Scholaffici vix dimiffum, quiatatem ante ingre(fum in Ca-

pirulum otio non raro, & juvenili levitare , ne quid pejus dicam, exe-

git; qui pro Ecclefiz fuz utilitare ne manum hucusque 'movit; cujus

vox nec in choro, necin Capitulo ad hanc usque diem audita eft; om-

nium Ecclefiz negotiorum expertem, mox ut in Capitularium gremium

recipirur, cam Neophytorum quodam faftu viros etate jam ut pluri-

mum graves, & tum de univerfàli, tum propria fua Ecclefia per plu-

res faepe annos optime meritos precedere, honoratiorem pre iftis lo-

cum occupare, & potiora emolumenta praripere, non alio tirulo, nifi,

quod fortunz aut. Confanguineorum favore adhuc puer & immceritus,

primam alicujus Prebende poffeffionem parum fübinde Canonice con-

Íccutus fuerir; quam alter meritis ferius, ut fieri affolet, fibi compa-

ravit, | Htud rationi parum confentaneum efe, nemo prudens inficias

iverit,

Cajar de Panimollis à) poftquam precedentiam adícripferat

non prioritati in provifione, fed antiquiori receptioni cum multis ibi

n. 28. recenfitis. authoribus, fübdir — & vatio eff , quia bouor ifle

d g.

-þ?'a:cedgmiæ debetur antiquiori Canonico propter ejus mqqu oner

er-

"

*

j:

£) -Cit. decifion, L. annot, V.

/

EEE

Irl

Go

d

Jervitia preeftita n

Ecclefía j&*ffvie?zdn; : quam parum hec conveniant

b

noftris Domicellaribus. mtio-ne fuz

Pïim? po!ïe!ïäenis? omnibus pa-

lo

lam ett,

"t

[

J

w

e noxia eft ifta confuetudo,

V. Sed prater hæä Ecclæþix quo

$

äl

Domicellares enima in ample&tendo ftatu ecclefiaftico indifferentes & os-

citantes reddit, dumi per primam pofleffionem precedentiam & hinc

dependentia emolumenta

fibi ia tuto collocari norunt, quamvis animum

Hinc vero contra fundatorum

fero ad Clericalem militiam convertant.

&

divinus per longum fiepe tempus minuitur, &fe-

piam mentem cultus

rotini i(ti neglectis, d

um Saculurm inter & Clericatuin fluctuant, facra-

tioribus Dif.iplinis debita

ícientia & fpiritu ecclefiaftico deftituti Eccle-

fiam non tam intrast, quam invadunt,

In Capitularibus autem , qui-

bus hac plurium preecedentia adhuc metuenda eft, tepor quidam ig

promovendo fue Ecc

lefie bono, cui ceteroquin vires omnes confe.

crarent, exurgit, cum confentiente Capitulo meritorum füorum prz-

nia, prerogztivam;, jus prius optandi, nominandi &c, ex iniqua con«

füetudine ab immcrentibus advenis fibi preripi advertant ; feque in tu-

uam alüslaborasre. — His incon.

endis füze Ecclefize juribus fibi minus, q

, & in tractandis negotiis Capi-

venientiis accedit, quod fübin J'umieres

tularibus aut hospires, aut parum verfati ad Pralaruras hanc folum ob

caufam perveniant, qaod dignioribus 1

onge in Capitulo anteriores fint,

Ad benefi-

quibus poftponi fe in Ele&tionibus injuriam exiftimarent,

ciorum-collationes quoque ob eandem rationem €o non 1aro tempore

pertingunt, quo quas dotes ftatus ecclefiafticus requirat, qu& fübjecta

pre aliis cligenda fint, vix fatis intelligant.

VI Aequiffima proinde fuit ordinatio Emmi, quaper Conclufüm

Revflmi Vicariatus de dato 2. Aprilis 1781. fingulis bujus Archidicece-

feos Collegiaris transmiffum obíervantia hec , ut infe equitati &rectee

rationi adverfa, ita in fequelis ipfis Ecclefiis prajudiciefa nullius impo-

fterum roboris & perperuo fublata declaratur, — Fas nimirum eít Epis-

.€opo;

YI125

Á

Qæm

e 1

Copo, qui ut in territorio fuo Princeps, fic in Diecefi füa ( falvis ta-

Lee

men Primatus apoftolici juribus

or eft, quevis Capitulorum

d

flatuta vel confuetudines licet antiquas, fi omni proríus utilitate care.

f

anr, multoque magis, fi &ant irrationales & noxic auéto pra (crtim nu-

C

mero demxcc]larlum in Col Eemau&, pro quibus non ílat ca ratio ,. quae

pro Cathedralibus, ut de preefenti quæ&mne demonítratum eft ,

irri-

:

tare & abrogare;5'cum ob easdem rationes leges adeo vcl fuas, vel An-

tecefforum mutatis temporum circum(tantiis abrogare vel poffit, vel

j

fübinde etiam debeat, majusque flatuti aut confüetudinis, quam legis

x

firmitas effe nequeat.

f

* Hanc facultatem 1n Epifcopis nunquam non fufpexerunt Concilia

Ut plu-

res fynodos particulares taceam,

uas duntaxat generales audiamus

C. Ba-

fileenfe in Decreto pridem hec e

eff

. 15. 22 Diota Moguntina acecptato ita

de hac materia loquitur: ,,, Digcefanius de vita €$ moribus Jubdiierum fo-

I

erter inquirat ; Clemrorum ab: zjus €2 aliorum fubjettorum ,

qui circa offi-

ql

cium divinum --- --- defecerint , in melius veformet €9. emendet.^ t pro-

I

pius ad rem novifimum Tridentinum Seff. 24. cap. 4. de rcf. ,, ipfique (1n-

quit, Epifcopi) diligenter de eorum (Capitulorum) Con; titutionibus Jive con-

H

fuetudinibus cognojcant, €9 iJis tantum, quas ut laudabiles probaverint,

ex-

ceptis veliquas vejiciant €9 aboleani.«

Hzc facultas ex legislativa. poteftate

promanans uti nullo non tempore Epifcopo competit, fic in Vifitatione prae-

fertim. Ecclefiarum , cujus infignia jura & favores, qui in jure ecclefiaftico

peregrinus non eft, nemo ignorat, D)

VII, Recens heec Emmi ordinatio equitati, bono Ecclefiarum, &

facrze Proédrie principiis Ionge conformior, juri etiam communi con-

gruit, in quo Seniorum in Capitulo precedentia fundatur;

illa vero

Domlc Hamum prætenfio folius eft confüetudinis, qua ex dl&xs cor-

ruptela

b) Vid, Pan-Espen 1, E. Part. L UL IJ.

od

E ii

d

GMO

m À ——À———

fr3

t'üpte la potius cenfenda eft,

Nullum certe pro tali preerogátiva aut

aio favoie græ&dmm in jure communi invenient Canonici noftri exfpe-

^

siw,-ul.ea, f'eu iü herbis, ut vocantur; tales enim verus Canonum Spi-

Conftat nempe, anuqultus benefi-

ritus, nifi 1mprobando non novit,

cia fine officio in Choro , aut altari dari non confüeviffe, cui & fructus

prebendales, præmoanva & cetera emolumenta ex equo refponde—

n?F

runt,

Illa vero mo

Vi

rnorum Domicellarium inftitutio fequioris zetatis,

ubi jam habendi Cupxdo plerosque in- & extra Ecclefiam invaferat,

recentius inventum e

, quo odiofarum tot titulis Exfpectativarum per

varios Canones & Cencma facta profcriptio eludebatur, & ad hodier-

num usque diem omnis ecclefiafticae lemplmæ nervus in noftra prae-

fertim Germama fücciditur ;

& penitus inflaurande fpes vana red.

ditur, c)

V, Cum lgatur fana juris ecclefiaflici principia huic Domicellarium

inflituto contrarientur;' quomodo huicjuniorum pratenfioni contra eos,

qui diu non folum nomine, fzd re & officio Canonicifuere, favebunt?

Infüper Emi ordinatio congruit aquiori, fi non plerarumque, faltem

quarundam Ecclefiarum praxi; imo principiis ]UIIS Pontificii recentio-

ribus, & menti S. Congregarionis Rit, quam in Cafü analooo ex-

preffit,

x

Exempla quzdam praxeos contrarie in Ecclefiis Cathedralibus Trevirenfi

& Halberftadienfi, & Collegiate ad S. Bartholomzum Francofurti *xtant

apud cl Dürr d) recentior praxis Ecclefie Halberftadienfis ob alternativam

Canonicorum mixte Religionis introducta, tanguam aliquid ea in parte in

foli-

£)

Vid. Bühmer 1, E. P. Lib. UIL tit. 8. de conceff, Prab. vel Ecclef. non vac.

$. r, usquead 8.---.Con£. etiam füpra ad $. 56. "bujus Diff,.fob litt. (u) a»liata

antmadverfie cl. D. Neller,

d) .de cap. clauf. $. 28. fub, litt. (e & £)

114

—

GMO

—

folitum a Blimero l. c. $. 23. adducitur.

Alium cafum analogum a $

Congregatione decifum refert Sjo. *jac, Scavfantomus in animadverfioni-

bus ad Lucubrationes Canonicales Franc. Ceccoperii Lib. Y. tit, pr. anim

adv, n

16. quzftio fcilicet fuerat

an 1n Ecclefuis,

ubi Praebend

not:

funt diflin&z in Presbyterales , Diaconales & Sub-Diaconales, GCanovici

in adeptione poffeffionis & Prabendze anteriores, fed non Presbyteri, qui

Presbyteris quamvis in Canonicatu poflerioribus ex alia Coníüitutione ibi-

dem relata locum digniorem cedere debebant

fi & ipfi pottea Presbyte

ratumi acceperint , in locum priftinum reintrarent

& gradum anteriorem

quaíi poftliminio recuperarent

Re pondit

R. C, die 17. Nov

1674

,ipfis non competere reintegrattonem,

feu praecedentiam adveríus Cano-

nicos Sacerdotes pofteriores receptione,

ceum jus jemel adeptum ex Sacey-

doiio munguam awmitiaiur

non obfante immemoriabili im con-

irarium con[uetudine ,

quoam abufumimpraeafcriptibilem declara-

vit. * Similia S. C. refpondit ad relationem Emin. D. Card. Caprara i5

una [utrina precedentie fub die 17. Aug. 1707.--- Harum declarationum

applicatio ad noftram quzftionem ob analogiam manifeftam, nullius diffi-

cultatis effe poteft, prafertim cum major pro cafu noflro equitas & ratio-

num pondus militare videantür.

VII. Neque obftare poteft buic ordinationi 1) ob[ervantise con-

iwarie antiquitas ; hec enim duantacunque fit; nunquam efhicere po-

teft, ut prava confuetudo corruptela effe definat.

Sicut igitur cuim

de legis ii prefentis temporis circumítantiis incongruee abmoano-

ne apgitur, neme legis hujus annquntaum Qbmovcblt. fic multo m:-

nus Confuetudinis irrationabilis & minus jufte antiquitas , que recte

vetuftas erroris appellatur, ullem confiderationem meretur. — Non

obeft»2) quod de prerogativa in prima pofJeffioue fundata fine fün-

damento a(leritur; ex hac enim quid alind extundes, quam ubi fin-

gulorum omnia paria funt, neque ullus j J;us fortius aut. gradum ulte-

rior em

st

——

GMO

—

II5

riorem acquifivit ; Domicellarem prius in poffeffionem immiffum

alos poít fe venientes ordine (aliquem enim obfervari in Ecclefia ra-

tio' decori fuüadet)' pracedere ?

eadem porro facilitate afferitur ,

quod ficut primmi ia po[feffio quandam inter Domicellares jure. po-

res pracedentiam fundat, ia pariter fecuuda pofJeffio üive Capitula-

Ti$ (vera enim in admiflione ad . Capitulum z eodegm Sedes ac pof-

feffio , qualis & per primam poffeffionem 22 Choro tribuitur) pra-

cedentiam Capitularium perpetuo determinet,

Nihil certe. ex ipfa

rei aur poffeffionis natura juri aut rationi contrarium relucet, quod

cum tali afferto pugret ; aut fi quid pugnaret ,. left juris & equita-

tis accufare opporteret illas Ecclefias; de quibus fupra, & in qui-

bus femper hec pr&rogariva ab ingreffü in Capitulum defümeba-

tur; confuetudo autem aliarum , qus& hactenus adverfabetur, ex di-

&tis caufis rationabilibus ab Emmo Legislztore füblata eít,

Non offi-

B-

cit. 3) Confirmaiio [ratutorum

o

cen[uetudimumn Inperatoria , Pon-

tificia vel Arcbi - Epilcopalis variis temporibus iterata.

Naàm pri-

mam & fecundam quod astüinet, res eft hodie vix non ad eviden-

tiam deducta, confirmationes hujusmodi folum accidentales effe, que

in Legis effentia nihil immurant, (ftstutum quippe Collegii cujus-

dam ab ordinario tanquam legitimo füperiore per fe jam absque di-

&a confirmatione vim legis privatz habet) ut adeo Lex Epifcopi

propria maneat, quam ut alias a fe conditas ex caufis rationabilibus

abrogare poteít, — Hé igitur confirmationes in eum dunraxat finem

quaruntur & conceduntur, ne ftatuta & confuetudines legitimae ab

jis, qui Superiore in talia Collegia poreffate noun gaudent, impune

Imo gratis afferitur , Ecclefiarum

violari aut irrita reddi polfint.

Collegiatarum ftatuta generatim authoritate Cefarea firmata effe, cum

nec in Infirumento P. O. art, 14. S. 1. nec in Capitülationibus Cae-

fareis Collegiatarum ulla mentio fiat, & in Cathedrales nequidem;

de quibus ibidem Sermo eít, authoritatem Epi(copi reftringere ullo

modo inrendatur ,

ut ex dictorum Inflrumentorum occafione, fine

jam 4) eft metus, me per talem im-

&1pfis Vertbis elucet. .* Levior

7HU- -

P2

aC p ieiow

316

Ls

—

Nam

Es

4

snutatiomem interior Ecclefiavun. Conflitutio. jubverratur.

de apparente duntaxat Ecclefiarum emüiumenw fermo fit ,

palaus

eft hac in quaítione privatorum , non Ecclefiarum rem agi

natm

permde erit Ecclefüs, quibusnam , modo fint ex earvm premio ,

Si autem verum Ecc

potiora commoda & prarogative obveniant

fiarum bonum attendatur,, demonftratum eft fupra, mlius longe pro-

fpici Ecclefiis, dum meritorum, quam dum juvenum; qw,bus cafus

ratio habetur.

aut favor Prebendas dedit,

Quam parum proinde

eenuptela in bonum Ecclefiarum cedit , tam parum corruptelae abla-

tio noxia effe poteft,

-

* Conífulantur Schmidt Dif. de Lmgp. flatatorum $m — Eccf. German. gro-

1. in Tlhes. tom. lL. & ejusdem. Diff. de Imp. Concordatorum prote-

fore tom. I. ex quibus patebit, yrotectionem Cafaream contra atten-

tata folum Romanorum. Pontificum. concordatis

& libertatibus Eccle-

fiarum Germanie adverfa ,

non vero contra Epiícopos ,

nifi qua in-

dultarios dirigi.

Unde idem author Diffl qvimo cit. $. 3. Schol. I.

fub finem ait

» Quemadmodum vero Principi jus eft, ftatuta hujus-

mutandi abolen-

cemodi examinandi,

atque fr id Reip. falus exigit

dique ; ita idem procul dubio Epifeopo tanquam Diccefis fuz Hierar-

chz, quique proin pro ejus falute: curam omnem impendere debet, cir-

£a hec ílatuta Canonicorum' juris omnino: competele, extra controver-

fiam eft, «*

Nec deeft recens exemplum, confirmatione qualicunque ,

Pontificia vel Cafarea. non obífante in Capitulorum flatutis factam effe

ab Epifcopo mutationem; fic emancipationis ritumr ceu nrodeftie & pu-

dori parum conformem, quem.im Diff. fape cit, de Cap; cl. $. 0. lege-

xe elt

in quibusdam Ecclefiis. Herbipoli vigentem: Fridericus. Carolus:

p. m. Princeps Ep. Wirceburg. in Vifitatione Ecclefie in: Haugis pro:

hac & . Ecclefia novi Monafleri: an, 1740. reluctantibus. nequidquam. Ca-

pitulis. abrogavit ,

qu& abrogetio Rome quegne confirmata, & a Be-

ned,

——

4 od

pesmmm-

iT

ned, XiV. «—* fsnod. Diecef L. XI, e. HÍ. m. 7 dilaudata eft. ---

Quod confirmationem -Archi - Epifcopalem (latutorum & obfervantiarum

concernit

pervulgatum eft, eandem fummi Prefulis pro tempore

fedentis poteflatem elTe ,

que fuerat Antecefforum ejus, quemadmodum

Ae-

factum ejusdem Regimen nonnifi continuatio eft precedentium.

quali ergo pote(tate ,

qua flatuta vel confirmavit Anteceffor, .vel fi

vifum fuerit , abrogavit, fucceffor etiam citca hoc utitur ; & ficut

idem Praful ea , que jam confirmaverat, detectis poftea rei abufibus

& perniciofis effectibus , iterum abrogandi jure gaudet: ita & Suc-

eeffori hoc liect ciréa ca, que ab Anteceffore cum minori forfan indagine.

«son&rma-ta , aut quas oB caufas nefcio , tolerata funt.

& D

m Lex | retroagere non

L Majus nunc füpereft äubium ,-:.'a'n'cu

foleat, & Domicellares actu e

xiftentes. ex* pr

ima pofleffione ju$ ad:

hujusmodi prerogativas qu«efitu

74 habere videantur, diéta Emmi con-

da , an ad cafus dunraxat füturos re.

fliratio ad hosce etiam. extenden

ftringenda fit,

IL Rationes dubitandi poffent effe

fequentes —a*)' quod & Prin:

tribuere debeat.

inde Regul—a Concel-

ceps Legislator fuum cuique

b) Nedum generaliter

larie XVIH. de mon tollendo. jus quefirum.

ut dum in Collegiata

íita dispofit

um effe fed & hoc exprimi folet ,

aut dum clau-

tulum defignatur ;

annus certus ad ingreffam in Capi

ditur Capitulum & refiringitur a

d certum numerum perfonarum ;.

Jalvo jure Precifte

additur [aloo juve Tu0

dernorum . dosnicellarium ,

uaverit, c) In unionibus beneficio-

Cafirei , dum preces füas iufin

zum & dismembrationibus requi

ri folet confenfas patronozum Gc,

^.b Paucis Lex non agit retro :

omiffis itaque pluribus alis exem-

plis.

AL

P

118

pOU m d p

Ere]

——

GMO

HL Dicendum eft aliud effe de jure jam qumfïto & aliud de

jure nondum quiito: ecce; iJomicellaris ex . fna prima poffetfio-

ne quidem jus quafitum hàbet ad ingrediendum íüo rempore Capi-

tulum , in hoc jure perfe:te quadfito, ut tempore habili admittarur ,

impediri non debert,

ut vel plures requirantur anni vel claudatur

ili Capitulum, eatenus etiam Patroni confenfus in unione vel dis-

membratione beneficii juris patronatus adhibetur , jus füum cuique

attribuitur : aft Domicellaris Canonicus de prefenti jus non habet

tempore fuae inhabilitatis ingrediendi Capitalum, nec alium in Catalogo

Domicellarium pofteriorem & habilem impediendi, quominus ille an-

tecedat & ingrediatur Capitulum , capiatque frugiferam & inauffe-

ribilem amplius prout de jure, competentem poffeffionem, — Erenim

juxta confuetudinem aliaram Nationum dicitur Canonicus ifte Domi-

cellaris admiffus ad fcamnum patientim vel ad Seflionem in fcamno

patieatie, vide de hoc Differtationem meam V. ad Concord. Germ. de

digm. C bemef. per vefign. vacantibus $. 46. m. 1

9 a.

Quando

igitur ipfe Domicellaris prior poítea habilis , venerit ad "Capirulum

pofterior, etiam fuüum occupat locum, & fi non amplius invenerit

confuüetudinem illam abufivam , que evm per faitum transferat ad

locum altiorem , ceu ultimo intrans etiam ultimum in Capitulo va-

cantem locum occupat, prout de jure illi competit : atque fic ma-

nifefte Domicellaris ad ingreffum vel fecundam poffeffionem inhabi-

lis, jus quafirum non habet, ut illi interea in Capitulo nullus etiam

debite admiífus non anteferatur,

quod alias certo prepofterum & in-

fundaxtum dici debet.

.

* Quahdo Curialifte fcribunAt cbmpctere pracedentiam Canonicis fecundum

ordinem receptionis adeo ut fi primo receptus non fit Sacerdos , do-

nec ordinetur, precedat Sacerdos fecundo receptus : Sed poflquam pro-

—

motus fuerit ad facrum presbyteratus ordinem , habere debet preceden-

tiam, & locum fecundum ordinem fuum receptionis , prout fi a prin-

L

cipio

EEEESQSCSI

— GMD

——

il9

eipio receptus && Jet, cum non amiferit fuum jus ; pro;gterea presbyter

fecundo receptus debet libere dimittere locum, G primo recepto , &

deinde ordinato reflituere, & in omnibus reintegrare Barbof. facra

Corngrega:io E9 decif. Rote apud cit. Cxjar de Panimollis. dec. 1. an-

not. S. d & 26. & feq. ifti in alia loquuntur hypothefi & de Ecclefiis

extra Germaniam: ibi unam tantum receptionem, hic duas babemus, pri-

mam & Íccundam ratione effectuum & jurium valde diverfas:; in cafu

Cae[aris Panimolle omnes Prebende requivunt ordinem presbyteralem ,

inde merito qui primo receptus & nondum presbyter in minifterio fe-

quitur presbyterum licet poítea receptum , usque dum & ipfe Sacerdos,

ex tunc utique precedentia illi competit fecundum ordinem receptionis ;

aft de prefenti Domicellaris nofter pofterior eft in receptione ad Ca-

pitulum , inde manet poüeticr, licet prior fuerit Domicellaris: cum

prioritas Domicellaris tantum fit in ordine ad ingreilium in Capitulum

pro tempore habili,

IV. Obfervandum ulterius p'rimol,' fuþpüüto interim ex f'uper.,

abundanti non conceífo , - Domicellaribus jus tale aliquando compe-

Nam etfi 79 ve-

tüi(le , illad tamen in cafü prefenti ceffare debere.

gula Lex retrotrahi non foleat , cafüs tamen & circumílantizee dan-

tur, in quibus id juíle fiat ; cum ; nempe faäïum principale adhuc

futurum eff , fd irrationabile aut iniquum, quod ex praterito quo-

dam originem ducat,

óa Bübmer e) ,ex jufla tamen caufa (leges

poflunt ad praterita trabi ; i lex disponit de facto Reipublice (vel

hactenus tamen permiffo. «

ejus parti ) noxio ,

Que duo folum

disjunctive requirit citatus aurhor.

Utraque porro ratio conjun&im

hic fübintrat ; factum enim qusftionis feu ?? omicellarium preceden-

(quz fünt facra Epifcopi Respu-

tia irrationabilis & noxia Ecclefzis

blica) .

&) In ir'xtrod.-in jus digefl. L, x, tit, 3. $. 14, n, I

-

um

g5

:

—

120

3

—a.uäæ»

——

blica) quamvis in antecedente . püfï'e oue fundari pretendatür ,

r*A-

v

ipfa camen adhuc futurum eft ;

. & jus hoc quz Lccmqu

tolli mh)ïi-

j

fit

ce Ecclefiarum utilitatis retio fuadea :

cum-per exif

ntes acïïa Do-

Cn

micellares cequ

ac per futuros Capitularibus bene meritis laborum

füorum pramia fuo tempore fubtraherentur ,. & immeritis

cederent;

k

feniorum Zelus pro bono Ecclefim imminueretur,

;anmwm Vero

dU

in ample&endo ftatu ecclefiaftico. indifferentia foveretar ;

nominatio-

eOU

nes imprudentes facilitarentur

denique promoveretur ele&m Pra-

if

larorum minus expertorum &c, quamquam, quomodo in noítra

rür

Cafü Lex retroagat, non appareat

Id fane fieret ; fi, qui ex

fiid

prioritote prime poffefüionis alios quoad hanc poíteriores actu jam

f

preceflerunt ,

tpote anre ordinationem Emmt ad Capitulum admif

con

i

locum in eo jam occupatum cum annexis emolumentis ii8, quos

tem

ia precefferunt ,

cedere cogerentur,

Sed de hoc nihil e(t dispo-

li,

firum ; irrationabilis tantum Confüctudo tollitur, & per hec;, an-

TOi

tequam Caíus exiíla

in quo illa vim füam polfet exerere

im-

peditur

ne pofthac noxium Ecclefiis influxum habeat

æ'd

jam vero fecundo, pretenfum hoc jus quafitum in quo

fundetur ,

disquiramus.

Et qmdem conílar, .

Domicellarium pluu-

mos utpote infantes adhuc , dum in Canonicatus poffeffionem im-

mittebantur , ]uns hujus ignaros de eo as.qu.rendo ne cogzzai:c qui-

dem ;

vel fi etiam firmior quorundam ratio fuerit,

cum in flatu

lucrativo verfad fint, & Pxæbendæ adeptmnem inter infignes favo-

T€S ;

aut refpective gratias numeraverint ; non aliud jus acquiri a

íe credidiffe, quam ut fuo tempore habitis omnibus requifitis in mem-

brum «onfortii Capitularis, & ad participationem emolumentorum

omnibus Canonicis communium admitterentur, f')

Quemadmodum

vero

f) Afferti hujus veritatem comprobare haud difficile foret , fi ipfimet inter-

£9-

— QGMo t

&

:

9.

du

í

n

il

!

vero jus iflud eo- tempore minime intenderunt, ita neque ex poj]ä';

no

fioue [ola fine obfervantia iftad confecuti effenr; in ea enim nulla

fit hujus juríis mentio, & in iis regionibus, ubi Domicellares feu

nf

Canonici exípeZtantes ignorantur, velut in ltalia & QGallia, imo in

U,

Ecclefiis etiam Germanis , qua ralis prerogativee confüetudinem non

Fm

lQ«

habent (vid. num, 1Hii) provifiones, nominationes, & poffeffiones

eodem tamen modo dari folenr,

s

Sola igitur obfervantia fupereft ,

in qua jus pretenfüm fundetur,

Hzc autem preterquam quod cor-

j

Id

ruptela fuerit, ex qua non jus fed injuria nafcitur , modo a legiti-

ex

ma pore(tate Legislativa fublara eft; ceffamte proin cau[a. ceffat necet-

jum

Ad earum quippe claffem pertinet , que fecundum

ni

i?

fario effectus.

conceffam a Deo ordinariis , .& nulli controverfie fübjectam potefta-

U0$

tem, ex prefcripto C. Tridentini Sefl. 24. cap. 14. tanquam inuti-

p

les, quin & noxie caffate & annullatee funt; quamvis ergo imme-

a

d

morialis foret; nove legi obflare non poteft.

* Ex dictis hoc & fuperiori $, pronum eft ,co]liger.e, 1) præroga'.tivam m pri-

ma poffeffione fundatam nonnifi inter pares jure& conditione iob.ti'nere ; ul-

quo

teriorem vero, ejus extenfionem neque ex natura polffeffionis, neque ex jure

u

communi, neque ex fola confuetudine nunc antiquata repeti poffe.

u

Q

2) Jus L"quæmum ad talem przrogativam iis, qui priorem tantum pol-

d

feffionem beneficii obtinuerunt (absque probatione nobilitatis avite, ceu fieti

0

foletin Cathedralibus, eatenus enim femper manet notabilis juris differentia)

[ d

nifi cztera adhuc pariafint, nullum unquam fuiffe, aut fi fuiffet etiam even-

em

tuale

"um

qm

rogarentur, anin Confcientia affeverare ,pofiint., .fe ultra folam Przben-

dam etiam ad hoc jus prerogativze mentis intentionem direxiffe, ita ut hoc

nezato Prebendam repudiaffent, aut nunc etiam refufis expenfis abdicare

ntor

vellent,

Q

L

X22

tuale aut conditionatum tantum, non. inmerito.jam füblatum effe & ceifite

penitus

3) hanc quarundam Ecclefiarum confüetudinem, utpote equitati, &

;C

& bono Ecclefiarum contrariam nulla poffe antiquitate roborari, Et

"

4) eandem obfervantiam nec in jure ecclefiaftico anïiquieæ ullum. in-

venire Prafidium , nec principiis tecentioris concordare.

5) Denique, fruítra in fubfidium vocari confirmationes Pontificias

Cafareas, aut alias quascunque.

Ubi addi meretur , plerasque, que cir-

eumferuntur & in !Zï;ætwewm fubfidiis dipl. videri gro/ü"unt, privilegio-

rum.Cleri przfertim. Moguntini confirmationes Czfareas temporalia igfoe-

u contra. aggreffioncs Civitatum ,. & Nobilitatis conterminz concerncete;.

$. CII.

Cteterum ut. denuo ad priora redeamus. & ad' Caput differtationis;

etfi Concilium Trid. dicat, Prabenda primo vacatura pro. Lectore S.

d

Scripture ip[o facte con

.

iuta Cg deputata amtelligatur j.. nihilominus

ad id requiritur actualis Epifcopi deputatio & erectio, ut fep

jHs

1í£io

fuit

tefolutum in S. Congrepatione Conc; & in fpecie orta dubitatione ,

an i Prabenday que primo poft Conciliusn toacavit &g. ip[o fatlo ejus-

ä

deu C. Decreto. Seff. s. cap. 1 vers. im. Ecclefüis. auteus pro Leiore

perpetuo con[Htuta &g deputato intelligitur , collata fuerit imbabili ad.

id Hs per [e explenduzm , collatio valida fit , &9 quaiemus valida

exiflat : an ejusmodi Prebendam: obtinens cogi. poffit ad. [olcendum

Salarium $7 compretens flipendium alicui Profe[fovi ab ordinaviosloci

eligendo:?: prout defacto juniores Canonici- Capitulares Collegiatarum

Dioccefeos Moguntinz Univerfitati. certam, aít modicam-Summam ex-

folvuht 400 florenorum. — Die 26,. April, 1582, in Congregatione

Generali Brogoüzo » &in utramque partem.mature perpenfo; & dis-

cuffo.

CESULOTI

depepesesr o Dai

123

bf d

cuffo dubio, cavfim ad San&tiffimum detulerunt, qui audita rclatione

Congrepationis fentiens , Decretum Concilii in verf. 27 Ecclefüis. auteqm

efle co

nditionatum, & requiri declarationem & actualem deputationem;

E

i

Collationem Praebend

ee ect

iam perfonge minus idoneg

re(pondit; valere

"

:

:

fi nondum illa

&

i

rebenda aétu fuerit deputata. & erecta in "Theologa-

lem. — Poftea in ura majoricen. & aliis fiepius eft refponfüm ad ere-

Biones Pralenda Theologalis requiri acfualesr. deputationem. Fag-

92anu. h. t in. Cap, quia no;muïlis n.37.

$. CIIIL.

x

Jure igitur merito favor cultus divini & Ecclefiee utilitas priva-

torüm quorundam intentioni aut commodo prevalere debet; atque

fub hac confideratione ob rationes in decur(u Differtationis expofitas

Emmnum ad erectionem alicujus Preebende Doctoralis in qualibet Eccle-

fia Collegiata ad Stadii Moguntini incrementum, optimo jure devenire

poffe, idque abgmni.,'näümaligaamis Cenfura alienum. effe , demon-

flratum. videtur.

XYz

;

N

'

f/

a^

h

(

2

f-!:u

VR

j

MACS

hw

:

D a

5

DAR

.

T

ENS

:.

a

n

(( MM

— —

—

-

u

u s

p s

S

-

u

Y

-

somr

u

x

T

ij

d

&

2

i

ao

-T

—

g

i.

FA

P

L

d

;1

fó

"

Y

"

s

j

5

) d

i

*

EU

E

A

E

E

D5

r

Id

2

E

4

J:

rA

:

22

ea

MPX

E

d

a

st

Hs

2

3

45

« A

p

TAE

d

J

ds

Ug

&

5

D

as

T

i

H

1]

4

4

H

H

i uiy,

z

*

M

1

*

i.

E

ár

r

T

m

As

E

o

dr

165

-

A

T

i

M

u

T

À

E

sE de

d

k

"

.

YV

EE

a

DN

"d

7A

d

j

p

u

"

i

ag

x

a

T

AE

Es

*

.

h

—

b

d E

r2

at

p

Cs

*

2

us

—

2

ia

2;

E

x

m

915

AL

AC

d

4

ts

*

E

3

4»3

5

*

72

À

M

*

P^

a

as

2

-

*

»

Es

3

A

E

7

d.

d

:

"

v

i

a

us

F

CM

*

P

2250

2

o

*

$

Vi

j

D

d

*

z

e

5

3

D

J

Vi

m

A

AE

Cs

du

E

E

E

,

o

2

du

k

m

d

—MÜ 2 ( -

u MM E H

——

o

a o

a

24

n

z5

zx

—

-

Em

A

s

DO

i eces

d

zee

TM

a

m

m

as

epios

E

ERE AL

P

r

d

MUU

* j

se

Nernet

x

s3

E*

E

-

m

NI

EL

REHIQE n lU

z

i

E.

b

2

$

U

—

-

Z

Y

DISCEPTATIO IX

JjJuURis PUSQLICEI

R

9

ECCLESTAS STTCI

VierFarbSelector Standard * - Euroskala Offset

s

Balance Q

STUDIO äiENäAä E

PA

9 CHHS

l

O

e

DOCTORALIBUS AC BENEFICIIS

l

L

IISDEM,

Ab ALTERNATIV A

Focus

EXCEPTIS,

l

N

SIFE

ä

M

DE PRIVILEGIIS ,

PR/ER 0 GATIVIS

2

ALHUSQUE FAVORIBUS AD PROMOVENDA Lï-

L

ïERARUW STUDIA PERSONIS IN THEOLOGIA ,

VEL

REi.

K

11

IN UNIVERSITATIBUS MOGUNTINA ,

VEL. E &F ')R!)IENSE

l

GRADUATIS;

MAXIME

DOCEN F'ï;US

CIRCA BE-

*

J

10

NEFICIA ECC LES!ASTiCA CONCESSES; EL'E

|

ADHUC CONCEDENDIS

l

AUTHORE

|

H

JO.AIVIN'JE. GEQRGELO SCJILJI.OJX-R

U. D. SUPR. DOCT. THEOL. LAUR. CANDIDAT. EMINENTISSIMI AC

E-

G

LLLS!SQ MI ARCHI-

EPISCOPI ET PRINCIPIS EL ECTORIS MOGUNT. CONSIL.

ECCL. AC

SIGILLIFERO, E[JSDEMQUE IN ALM:A UNIVE

RSITATE MOG.

SACRORUM

CANONUM

|

F

PROFESS. PUBLIG. ET. O4DIN. FACULT. 7UUD

OAN. BAPT. AMOENOXA.

ASESS. ECCLESIARUM', COLLEG

CANON. CAP. RESPECTIVE

AD

$. CRUCEM. MOG. ET.AD' S.

DECANO:, ET HOSPIT. ELECTOR.

AD S;, JOAN, BAPT.

MOGUNTIIUE

PAROCHO:

|

E

D

MOGUNTLE CUM FACULTATE ORDINARLI

|

Illllllllll IUI

—————————

t

d

Ex TypocnmAPHTIA Errcr, Phiv | APuD JOANNN, BENJAM. WAILANOT,

1783

ü Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com