Gi2754 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Fasciculus Myrrhae Collectus Ex Omnibus Angustis, Et Doloribus Patientis Pro Humano Genere Salvatoris Besange, Hieronymus - VAm n p d D aol N N MALS x* d z 2 p s .yä,. E M x 3. n E s O SPI 2 . DEU x 5 - NI 56 b 13 DEU 2 ? i * X $u R 2 w E E N TE 5 N Y X W A N W 2 N * W z N N * 4 : r E W x z dAUE - AS . ET 4 "t us : w d. - E i a ik é E x yu 38 2V 5 H e ^ N : i M P x LE M EM i Em Ms P ho MP m p t d 2 E ? p5 p n E W w CO d * - us d A t Ed * - 4-6 ce s K 5 i a E ss aE EOR d L RE $ u Qu E * s ECC s n DX g E A z d m IU $ ET $ ; ONX s aE : 2 * d AE " a -R r p r s E ) à3 d N "E i2 A^ P A x " A. v 2 - : iec - .sz» OMAU ^ X WE VT un t g t m ub SxXSe o AE * AA x CM AA D A e v E B & m s . 2 r l i E A VRs i g 2 t "i " Mi MM L o as - Cs Ev X . r P u m 2 x m E v - MT z A T Buen i. g u ROAH — J 2 z 2 m d jocp- Lt r h-ä P H e £. f * 2 2w | ue6Gutqni g8n Q Wu TEU E L20 L6L9S6VLLS»CIN mäïä as "-N d. 4 M ^W |*: WL "h ä & s E ^s n»u:.- A E. h P .?»e.—« N E h - J« e V ; 5 . Ed "A. P 4 A ä& dU | 4 h. Ó y " m..w:& e 2 d A& P i ( » - P 4 9kc f , ; 46 * P VA s j ) vv- d 2 Q . 3 LM -- — n g ". "s fv M E faï' àN - - 3 E h d * 7 & Q 4 . » N N t u $s. .äx e ast « äu. L0N WE « * T) Xv A z '9 ", * N E ls M N NT ACNN C ü'&r— - d 9. 3 *é "n A h E - i. " G?ï E n u E F* " 4 o . x -ä'. z h. bt " — 23 - s Qä& e OM ;:e - És R " a -^ N i D. x ( p *à E p FA ^ Á 'fl . | n MM d j "" zi ia i p "T T MVE . f - ARl * * xrw.x MYRRH . FASCICVLVS. f/ NX0 DOl IN | ] DT "IVANG x AUR IN /BOCLIS B j hm 0 &l IT INA: E TY ; j i FASCICVLVS MYRRH 7/E COLLECTVS EX OMNIBVS ANGVSTIIS , ET DOLORIBVS PATIENTIS PRO HVMANO GENERE SALV ATORIS COMPLECTENS PRATER CONCORDEM SS. IF. EVANGELISTARVM NARRATIONEM PIISSIMA QFAEQVE SS$. PATRFM , ET ECCLESLE DOCTORVM SENSA, QVJE DE SACRATISSIM A CHRISTI PASSIONE SPARSIM IN SCRIPTIS SVIS PRODIDERE. COLLECTORE P. HIERONYMO BEZ ANGE O. S. B. CREMIFANI PROFESSO, ET IN ACADEMIA iBIDEM S. SCRIPTVRJE PROFESSORE ORDINARIO, ;;; H CVM SUPERIORVM PERMISSV, STYRAE, TYPIS GREGORII MENHARDT, M, DCC, LXVI q P ^ quo bj tuta , firmaque infirmis. fecuritas , & re- quies: , mifi in vulneribus Saimatoris.? Tan- PSBRCEN iUR s o UER Tevvu to illic kcurzor babito, quanto ille potentior ef?. ad OniGEx: faluandum. Fremit mundus, premit corpus , diabo- $. CR lus infidiatur ; non. cado : fundatus enim Jum fapra $, Bu firmam petram. Peccaui peccatum grande : tur- Sis babitur confdentia , fed mon perturbabitur , quo- $. Basr. j 8 Cran siam -vulnerum Domini vecordabor : nempe vulne- MI] Ouid tam ratus ef] propter. iniquitates. noffras. $ Àm ad mortem , quod mon Chrifh wmorte. foluatur ? $. C Si ergo in tentem venerit tam polens, Tamque efficax Jouxxis medicamentttm , nulla iam po[Jum morbi malignitate $. Hizn $& Pav terreri. $. Àvai $, Isno $. Crni NG $. BDERNARDVFS SERM, LXl IN CANZICA — n Z SERIES SS. Patrum, & Ecclefie Do&orum , €n. quorum teftimoniis Fafciculus prefens connectitur; ? a. TE&TVLLIANV&. S. Lzo MAGNYVS, d al ORIGENES. $. FvrcrzNrivs. RvsPEN. ; ditli- SIS. S. CyPRIANVSs. m fipra CassioODORVS. h :tr- S. Hiranivs PrcrAWTEN- SIS. S.' GnaEGORIVS MAGNVS. Uf D qüö- S. BAsILIVS MAGNVS. S. Isiponvs HIsPALENSTS. S. Cyni.Lvs HigROSOLY- S. BEDA, ho MIT* S. JoauNzs DAMAsCE- lut'd lm NVS., S. AMnBROSIVS. 5 lu ? S. CuRYsosTOMVS.. TuroPHYLACTVS.: ïue e]jïcax JoaANNuzs: HrEROSOLYMIT, S. PerRvs DAMIANVS. d glignitlt S. HiERONYMVS. S. AusrrMVS CANTVARI- PavLINVS NNoLANVS, ENSISf SO . AVGVSTINVS. S. BERNARDVS. ;i:( . IsrpoRvs PELVSIOTA. S. TnoMas AQVINAS, g * CyRILLVS ALEXANDRI- S. LA.VRENTIVS: IVSTINI- NVS,. ANVS. Y $ ( 15 CEN- : CENSVR A. | x ber, cui titulus : FAscicuLus Mymum Ll colle&us ex omnibus anguftiis patientis Saluatoris , fecundum fenfa SS. Patrüm EEE D & Ecclefi:& Do&orum, eo magis typis euul- gari meretur , quo & myfteriorum digni- l( tate, & & fan&itate commentariorum fe luce dignum exhibet. tlit D) Dabam ex Collegio Clericorum Paffauii ( t xvi. julii 1765. uf da IOSEPVS ZENZ CONSIL. ECCL. quetiii SPIRIT. ET LIBB. CENSOR. d c APPROBATIO ORDINARIATVS Ui Concl. Datur facultas imprimendi. VICIWUE Sign. Paffauii ex Confilio Eccl entil vin. Julii 1765 ANTONIVS COMES p£ buflit PREVNER OFFICIA- (üSfte LIS ET VICARIVS CUT GENERALIS ä ALEXANDER FRANCISCVS n * o CA IOSEPHVS COMES ENGL $* M zi DIRECTOR Dluroy E 6 o - A M FRANCISCVS ALOTSIVS KHONIG ztzq CONSIL. ECCL. ET OFFIC, NO«- TARIVS AOK EVA URH UE t Ut Db TA J JoXox QO HGOBO r M EERIC MOR TO A: TRRHE tlentis ANIMADVERSIO atrüm seuyl- Uæx prefeutis — fot volumisis con- ï; digni Jiribendi Tatio , Ledor bene- : ]uce uole ! paucis accipe. Pafo- uis Dominice affidua meditatio quam fit affzuii digna omui bomine Cbriffiamo , nibil opus eff demouftrare: dicam duntaxat , com- ECCL, 501 suendandos fummmopere piorum . quorum- dam conatus , qui editis iunumeris libris, lTVSo emmenm wouerunt. lapidem , vt tautee vei mendi, g ) Edl auemoriemi magis wiagisque bomiuum Porro non eff qeutibus iuflillareut. pufillitatis meze difquirere, quis tot, tan- tosque imter fcriptores ad euangelicam veritatem propius accefferit., aut. ab ea- ï? CISCVS deim wagis deuiarit : palam eff tamem , ENGL jlures uegocium iffboc tanti momenti pia KHö'NlG vtique iutemtione adgreffos , . fimem WIC' NO i ex- d 4 — À Wi :xjþe&ktum bäudqzmquam obtimui[fe. g M eilli | ] Equidem licet veperire uom. paucos , qui giiact fümplicitate quadam fantta delufi, t i El gl dien Pa i pie Jolum , won. vt vere , non. ot pruden- Grit, Hinc tis cif ;er fcriberemt , adlaboravumt. megle&a mon varo euangelica auttoritate , Jl dam - fabule fparguutur. in vulgus , que HeC Choft folida quadam traditione. , mimus fum- damento quodam im facro textu mituutur. cecidi . Quium legunt buiusmodi ,vt dicam exempli bus pf eauffa , fufceptum IESF.M a militibus iu feuchi rattorium , €? congregatam ad eum vui- quzda tantur uer[am cobortem , ( Marrn. xxviL, 27. ) sille fimgunt contumelias , patientiffmmo Ls ( Saluatori illic in occulto illatas , tanquam &in eliciende teuerrime — compaffomi — mon ftitife fufficerent , quarum ipfi Jan&ti Euangeli- busdy ffce meminerunt ; oel tanquam bi talia qui (] Oc; ial t dl ao i o Ra MQNOP cGOMNE fileutio praetereuntes , meglexiffeut eorum etiamn aliquid , que edificatulis Jïdelilzus firuire domy de- ii at Ra tife d&lfelfaizt C .nece;yïtas—' iam poffularet , ll ct illorum oel incuria , vel obliuio , ad- , 0 mixtis quibusdam figmentis füppleatur. Fudet Certe, vt verbis vtar. funmne auctorita- H tlf tis ciri Profperi de Lambertinis , deiude 1 lbt Benedi&ti XIF. « m. in piis quibus- t MC dam meditationibus fcriptum eft , NI Chriftum alapa accepta ;.in terram Wi cecidiffe ; funt alie quedam, in qui- vunpl bus percufforis manus ferrea manica, jj z'n feuchirotheca armata fuiffe traditur : i uf« quadam etiam referunt , ex ore Chrifti [, 27' ) tantum fanguinis alapz vi effluxifle , ntijima vtexeo omne pauimentum maduerit, mqurtm & in eius diuina facie digitotum ex- NGUÁZA ftitiffe alte impreffa veftigia, In qui- busdam itinerariis legimus , illum , ii i tl qui Chrifto Domino alapam impegit, : t etiamnum íceleris fui pcenas luere in domo Pilati, feugubernatoris Hiero- : fïme folymz : 3;5 1 folymz: Vicentinum quefndam nobi- | gz/i(l, | lem virum, nomine Brantium Petrum : fatri (rif! Penalium, a turca quodam illuc ad- prala ductum,vidiífe impium illum ab vna ad alteram partem magni conclauis per- &am a feit d petuoinambulantem, atque inclaman- LJ tem . fic refpondes pontifici ? p& grit i at FESTIS D. N. I. C, CAP. VII. DE PARA* ( SCEVE N. 22.EDIT. TERT. PATAVIENS. $fl C C diofé autem preetereo, quee ipfemet in libris lig : quibusdam de Paffioue Domimi configna- ta deprebendi , ue forte famam .aliquo- 41 QU rum eius geueris. audorum rodere velle pittü videdr. Quidquid iuterim eff piarum dripa (ifquin eiuscemodi traditionum , modefte. decli- TU sare malo , quam coutemmeudo expío- dere. ilenu Subdubitare tamen ; immo fateri Quia ni T quis me probibeat , fimilibus additamen- ztisuec edificarime admodum,uec emolliri. Que in ZAd manus funt. wobis fanda IF.. Euan- tibug gelia, QLgsr Diobi- gelia , && temerrima. defüper antiquorum i Patrum foufa , que de imnenfo erga uos |c ad- Chrifti amore . luculeutum tcjfzmamzm inaad 5 5 prebent. Quum alapam Chriffo imp 5 pet« &am cogito , totus coutremifco ,quim fer- rran reau mauicam defiderem : Et quum fla- ? feu. . flag n gris iutueor coucifum , addita fmt ligmea , vel offea fruf£ula , DARAY N aut vuci ferrei , feu mou frut ; tmmnanem rlir certe exflitiffe flagellatiouem , nullus am- bigo : mum quadragenas Chriffus plagas, Á ( qn vero quiuquies wnülle trecemtas tri- x ginta quiunque,am quimquies mille. qua- at Tj dringentas fexagiuta &c. accepertt ,uon difquireudum exif£ima. Etenim, ct cum dtci do&iffimo Suarezio loquar, quantus fuerit EW ille numerus, affirmare non poflumus, fiter dl quia nequein Euangelio habetur, ne- Wil que inScriptura, neque a fanctis a- tribus traditus eft, 111. PART. TOM. II. Éu m QiuEST, 4Ó. A 2. DISP. 25. SECT, 2. Deni« qui f Dem'que,lfvt paucis abjbkmm j þn&is IF. ä fü/lte Euaugeliis omuem noui deferre bomorem ; ceteris vero traditiouibus , quas im vene- rl randa autiquitate , vel in ipfa Scriptura miatr fundata vatio mow. perfuaferit , quasque cal communis magiféra Ecclefia ratas mon ücttpr tititen babuerit , adcommdare fidem confean- ter abuuo. 4il [j Quateuus igitur faluberrima recor- ftfatr Ldixa datio Domisicee P affionis in cordibus wo- iulcit feris cum fru&u , cum adificatione mum- Mara um non vigeat, miffis iucertis omuibus, fqut. id laboris affumpfi , ot. collatis fontibus SS. Patrum,&? Ecclefie Doctorum, quo- la ia rum feriem paullo ante premifi , etiliffr- (b (ti Tio jtn u queque , eliciendisque piis affe&tibus fits i adcommodatiffima congererem ; mee bac üfri] n re tam graui ofque adeg. difffus fcien- 115 ] 1 tie , vt , metu , ue ieiumm quidpiama fo- ]am- ex At maret , ne onam g'uidem particu qed — Jis]7, men peuu deprompforim : fed , prout ín Wrtn; | foute reperi , fideliter im basgce paginas ! QG« rctuli. Sacrum vero textum, quem com- hr midioris vfus gratia e IF. Euaugelis toque calle&um preuffi , loamui de Paris e S, [. 1 TR accéptum fero,circa quem motandum , njit- qumeros Romuanos im eodem occurrentes , 4d. fynapfin , fimgulis capitibus prafrxam TRCOP veferri, literas vero mimufculas a ,b ,c,d, j5 - admixtas , quid cuiusuis Euangeliftee fit, t TT indicare, adeo ,vt (a) Mattbeum , (P) Wibts, Marcum , ( €) Lucam , ( d) loaunem de- iil fignet. Siugulis Patrum feuteutüis ver- * ba facri textus tituli vice preepofui, vt , stiliff- de qua materia tracteut , übs. vllo iego- ht tio inotefcat. Easdem denique fenten- tias in con[ider ationes, numero CCCLIII. MA hut diftribui, iucipiendo ab egreffu Saluato- j fcieft- ris iu bortum. Getb[emani vfque ad Do- im J jun o ps vel nisicam fesztamm , que : deince (j ]e- lectionis , v'väl WZädäf(ltiü?ZiSlüCü , vel con- Jfciendis ad. populum. fermouibus vtcuu- que faruire. queaut. His L. B. pro opportumitate cum EIN H | jfru&u ctere: ex iugi culnerum. Chrifi SSPA TI recordatioue profice , fontemque wifera- tiqiilliiz' þ?fa me precare, € cule. QVE HORTY Vi ], Chri ad fen lhi r IN- Vic fac] tl opt. INDEX VLCIIT- CAPITVM,. QV AE € um IN HOC FASCICVLO SVBNEXIS Crif r SS.PATRVM, ET DOCTORVM SEN- 'TENTIIS MATERIAM PRZEBENT. Prafatio ex D. Bernardo. PARS PRIOR. QVJE INCIPIT AB EGRESSV IN HORTVM , ET PERTINGIT AD. LATAM VSQVE IN .CHRISTVM A PILATO MORTIS SENTENTIAM, CAPWTL I. Chriftus cum vndecim Apoftolis mcerens ad montem Oliueti, & hortum Geth- . femani pergit. TL In itinere Apoftolis omnibus fcandalum predicit; Petrum quoque altera iam N vice negationum inftantium commone- facit. I II Triftitia in fe mortali prouocata , ter jj P i Patrem orat, & toties difcipulos fom- no,ac moerore preffos vifitat. n IV.U IV Tota fui abdicatione, fummaque men- tis contentione fupplicanti, & iam ad fe agoniam, ac fanguinis fudorem redacto confolator e coelo Angelus apparet CAPVT II L F f [. Chriftus hoítibus obuiam vadens , ofculo i Il Ret Tude proditur. li. Pe II. Cohortem militum , ac feruorum tur- bami vna cum duce proditore , verbo fp 0 füo refupinos fternit III. Petro, difcipulisque defenfionem pro- lV, C €0 Pibet, & Malcho aurem reftituit. IV. Data hoftibus poteftate, manus in fe far nefarias intentari patitur , & Vmcm no non renuit. CAPVT IH I. Vjn&us IEfus ad Annam ignominiofe ab- l. Pen j duelt.ur. E ï lL. Inde mox ad Caipham Pontificem , & T. Chr Sacerdotum concilium raptatur. n LL iC2 , fer III. Petrus Dominum eminus fecutus , & 0s fom in atrium Caiphe ingreffus , miniftris t improbis fe mifcet. je men IV. IESVS a Pontifice interrogatur ,&a cjam ad feruo alapa ceditur. tedaclo paret CAPVT IV i. Falfa tefümonia apud Caipham IESVS | ; oículo filens patitur. H. Reus mortis in concilio prcnunu»atur ün tur Ill. Per fummum dedecus fputis impiorum , Yerbo fpeciofus forma pre filiis hommum confpurcatur. eri pro IV. Ceu falfus vates velata facie illuditur, UlG colaphis , palmisque diuerberatur * * us in fe fannis, atque contumeliis per reliquam noGem laceífitur. vincil CAPVT V xiofo ab . Petrus tertio Dominum fuum abnegans, atqueabiurans, fe diris deuouet. (Ceffl , & II. Chrifti oculo illuftratus mox refipifcit, If atrium deferit, atque amare plorat. Il b C A- 3 CAPVT VI I. Prima luce rurfum in frequentibus iudi- [ AD cum comitiis interrogatur IESVS tU. p IL. Iterum fe Dei filium confeffus condem- p natur, & mox ab vniuerfo concilio ad u a Pilatum prafidem vin&us trahitut n CAPVT VII [..Iudas confcientia fcelerum victus , & fpe L. Mi falutis vna cum argenteis abietta , la- mi queo vitam claudit [9li zïä 1L. Ager figuli innocui fanguinis pretio ilit coemitur in peregrinorum fepulturam. ll Pre af CAPVT VIII. ]. Chrlf'tus in preetorio reli&us cum fatelli- tibus , apud prefidem , ad Iud«os ], Voit egreffum accufatur. ol II. Iudsis religionis obtentu ad prætom W. Pre fores remanentibus , intusa Pilato pra- & flde examinatur. Til Pl Iit. Regnum füum non efi'e de hoc mundo E fatetur IV. D CA- CAPVT IX, ld I À Pilato innocens prima vice renuntiatux L i. Principes nefarium Barabbam Chrifio ndem- przferunt. lio ad Hl Chriftus femel , lterumque ad falfas )f criminationes tacet. v Wal uv g CAPVT X &fpe l. Ad Herodem quafi populi perturbator r li miffus, ab incefto principe, & exer- citu eius contemnitur , albaque vefte pretio illufus, ad prafidem remittitur. LUTAID, ]l Prefes iterum Chriftüm' innocentem afferit. fateli CAPVT XI. Udeo5 I. Vniuerfa populi turba Chriftum Barabbæ homicid&, & latroni poftponit. retortl II Frxfidis interim Pilati vxor iuftitiam o pre eius teftatur. III Pilatus quoque tertio eum mnoxmm "w mundo affirmat. 1V. Demum omnis culpre expers, Omnis- E k b 2 que que au&or fan&itetis homo DEVS, I M f ferui inftar nequiffimi , flagris miferan- T]I. M dum in modum toto corpore laceratur. ID CAPVT XII fi A cohorte militum fi&i , perfonathue regis inftar contemnitur. D q [. Et primum quidem vefte coccinea, IIl. Tum corona fpinea , atque arundineo d feeptro, T. Sim IHI. Denique verberibus, & fputis, K IV. Aliisque indignis .modis ludlfxcatur ^ J M atque affhgltur ft PARS POSTERIOR QVJE DOMINICE PASSIONIS HISTO- L h( RIAM A LATA IN CHRISTVM MORTIS ob SENTENTIA PROSEQVITVR VSQVE AD EIVS SEPVLTVRAM Qu l, D CAPVT XIII dt 1. Pilatus Dominum flagris ; laeerum, fi&tis, cruentisque infignibus illufum populo L Vsf exhibet , & quarta vice innocentiam eius palam declarat U. s u E II. Mox de nouo blafphemis crimine accu- ferzn fatum, denuo in pretorio examinat. TaCUf, III. Manus in pretorio abluit IV. Dimiffo Barabba, IESVM tradit cruci- figendum. ereQ CAPVT XIV: ub L Salustor innocens , latronum focius s crucem fibi baiulat , peccatis üoftris dineo debitam II. Simon Cyreneus crucem poft Dominum portare compellitur. COUf 4 HI Mulierum lamentantium turba a Chm— fto commonetur. CAPVT XV. ISTO Y. In Caluanæ monte viribus deficiens , ORTIS NE oblatum fibi vinum, fellis , myrrhze- que miftura horridum delibat. II, Duos inter latrones medius cracifigitur, titulo cruci impofito 1, ü&m, CAPVT XVI popuïo entem L. Veftimentorum diuifio, & fortitio, W. IHllufiones, conuitia, & maledicta. b 3 III. l III. Séptem verba in cruce prolata, quo- rum primum vide capite preced . ïV Vltimum Chriftus in cruce fpiritum reddit, Patrique commendat. ä CAPVT XVII D. L. Prodigia varia, innocentiam & vi&ori- amChrifti, Iudeorum fcelus , deuictos inferos , mortuorum vitam, coeli aper- [ -tionem teftantia. II. Centurionis conuerfio , ac popuh poe- Iïg nitentia III. Mulieres, ceterique noti eminus por- tenta mirantur L 5 CAPVT XVIII II Sc L. Latronum crura franguntur, ad mortem eorum accelerandam ob Sabbatum in- . ftans. IL Chrifti iam mortui latus apertum fan- guine & aqua manat. CAPVT XIX I. Sacrum, Chrifti corpus de cruce depofi- tum, duorum 1lluf'tr1um virorum mini- fterio quo fterio honorifice fepelitur * primo Ie- feph ad tam auguítas exfequias findo- f nem offert nouam , atque mundiffi- mam, zque ac monumentum fuum lno- uum , in petra excifum. H. Nicodemus alter lIudeorum Princeps ICloris myrrhe, atque aloes libras centum 1n yictos vn&ionem confecrat. iper- TII. Mulieres Chrifto deuot:e funeris fitum ebferuant , & ocyus ante orfum Sabbati i pe vnguenta comparant. CAPVT XX. & vlumum. $ por —— ( I Sabbato conueniunt Principes: Sacerdo— tum , & Pharifzi. 1. Sepulchrum militari cuftodia , & Iaptde ortem obfignato muniunt. um 1f n [ lepof j mini» b 4 PRZE- etio " ritdo: PRAZEFATVR jdeo f iD | i)R Dd BERNARDVS. u : d " A Fafciculus myrrhe diledus - (ciculus K | ID c&& meus mihi, inter vbera mea minit , commorabitur. -- Benefafciculus, quia omniur non fünt condigne paífiones huius li(tiam, Qio, E temporis ad futuram gloriam , quz * reuelabitur.in nobis. Id enim , in- Domin quit, quod in przfenti eft momenta- virtute. irprii o idinwn neum, & leue tribulationis noftrz , fümere tet vbe j fupra modum in füblimitate zternum pondus glorie operatur in nobis. fecun Erit ergo quandoque nobis ingens i med cumulus gloriz , qui modo eft fafci- inala, An non faíciculus, culus myrrhz. ft Q cuius iugum fuaue eft, & onus leue? Uerfion Non quia leuis in fe: ( nec enim mihida hss eictusaEeei leuis paflionis afperitas , mortis ama- ritudo lum Q y/ À ritudo: ) fed leuis tamen amanti.. Ft ideo non ait tantum ( fpoufa. im Cauti- cis ) Fafciculus myrrhz dile&tus me- us : fed mihi, inquit , quz dilioo , fa- leus fciculus eft. Vnde & dile&tum no- àInc minat , monftrans , dilectionis vim omnium amaritudinum füperare mo- huius leftiam, & quia fortis eft vt mors dile- , que &io. Et vt fcias,noninfe illam,fed in n Domino gloriari , neque de propria Ynta virtute, fedde Domini adiutorio prz- ftre , fümere fortitudinem ; dicit, illum in- TRurm ter vbera füa commoraturum , cui nobis / fecura decantet : Etiamfi ambulauero n medio vmbrz mortis, rnion txmebo ngds j faíci fnala, quoniam tu mecum es. culis, Ft ego fratres, abineunte mea con- leue? uerfione, pro aceruo meritorum , quz enifil mihi deeffe fciebam, hunc mihi fafcicu- ) ama lum colligare, & inter vbera mea collo- ydo b5 Càd- care curaui,colle&tum ex omnibus an- für i xietatibus, & amaritudinibus Domini qmaritt mei,primum videlicet, infantilium illa« da füt rum neceffitatum ; deinde laborum , poris d dantie quos pertulit in prezdicando, fatigatio- num in di(currendo , vigiliarum in quoad | oraudo, tentationumin ieiunando, la- fiuifcar chrymarum in compatiendo, infidia- ipfis v Qus D rum in colloquendo, poftremo pericu- lorum in falfis fratribus, conuiciorum, bt Y fputorum, colaphorum, fübfannatio- Tátione num;, exprobrationum , clauorum , quidarm r horumque fimilium , quz in falutem tnorgb: thini m noítri generis fylua euangelica .co- piofiffime nofcitur protuliffe. Vbi prophe fane inter totodoriferz myrrhz huius videnu ramuículos minime pretermittendam in labo putaui etiam illam myrrham , qua in myrrh cruce potatus eít ; fed neque illam , hi h eft " qua vnétus eft in fepultura, — Qua- ruüm JUS d« rumin prima Lapplicuit fibi meorur Orini amaritudinem peccatorum : in fecun- m illas da futuram incorruptionem mei cor- Memoriam- abun- üm, poris dedicauit. dantie fuauitatis horum . eructabo , Ipatio- üm in quoad vixero: in eternum non ob- do, l liuifcar miferationes iftas , quia in nfidia- ipfis viuificatus fum. — Has olim fan- XefiCU- &us Dauid cum lachrymis require- IQum, bat: Veniant mihi, inquiens , miíe- natio- rationes tuze , & viuam. Has & alius JÉUITI s quidam Santctorum cum gemitu me- jlutem morabat , dicens : Mifericordiz Do- ( Q mini multez. Quam multi reges, & Vbi prophetz voluerunt videre, & non hu Is viderunt ? Ipfi laborauerunt, & ego endam in labores eorum introiui : ego meflui quà If myrrham , quam illi plantauerunt : lHam , mihi hic falutaris faíciculus feruatus eft, nemo tollet eum a me, inter Qui fuff vbera vbera mea commofabitur. Hzc me- « ht ditari dixi fapientiam, in his iuftitiz ficut V mihi perfe&ionem conítitui , in his fempef : plenitudinem fcientig , in his di- meo 4d ret: ha uitias falutis , in his copias merito- rum. Ex his mihi interdum potus Jofophi falutaris amaritudinis , ex his raríum citxum füauis vn&tio confolationis. Hzc me fü, vbi erigunt in aduerfis, in profperis re- tüeor | fublimi primunt , & inter leta, triftiaque huius vitz prafentis, via regia ince- hoc lx ss denti, tutum prebent vtrobique du- lorom, catum , hinc inde mala imminentia & ideo Hzc mihi conciliant propulfando. bitur, inundi Iudicem, dum tremendum po- tam dil teítatibus mitem , humilemque figu- bis, hu i o rant, dum non folum placabilem , hoc m fed & imitabilem reprzíentant eum, Yobis ir qui inacceffibilis eft principatibus , bete il f-erfibilig apud reges terrz, Propte- meris ; rea 2cme. Pa rea hec mihi in ore frequenter, i(titie ficut vos fcitis : hec in corde meo i hs femper, ficut DEVS fcit : hzc ftilo li. di meo admodum familiaria, ficut appa- Derito« ret: hec mea füblimior interim phi- — | potus lofophia , fcire IESVM , & hunc cru- Cücüm cifizum. Non requiro, ficut fpon- [zc me fa, vbi cubet in meridie, quem in- fis f Illud tueor Saluatorem in cruce. (riaque fublimius, iftud fuauius: panis illud, 1 ince. hoc lac: hoc vifcera reficit paruu- ue du- lorum , hoc replet vbera matrum : inentid & ideo inter vbera mea commora- vcillant bitur. Hunc & vos, dilectiffimi , üm p tam dile&tum fafciculum colligite vo- e figu- bis, hunc medullis inferite cordis , bilem , hoc munite aditum pectoris, vt & t eui, vobDis inter vbera commoretur. . Ha- ItiDUS y bete illum femper, non retro in hu- Jropte- rpeüs , fed ante prz oculis, ne por- r tane tintes, & non odorantes, & onus premat, & odor non erigat, Me- J mentote, quia accepit eum Simeon l in vlnis fuis : Maria geftauit in vtero, fouit in gremio: fponía fibiinter vbera €ollocauit. Et , ne quid prater- : mittam, factum. eft verbum in manu a "Zacharie prophetz, nec non & quo- D rumdamaliorum. Arbitror & Iofeph virum Mariz fuper genua frequen- ter illi arrififle. Hi omnes ante f? eum bhabuerunt , & nullus retro. QVET : TY,E Exemplo ergo fint vobis, vt & vos I NC 1 fimiliter faciatis. Si enim ante ocu- los habueritis, quem portatis , pro : certo videntes anguftias Domini, le- : uius veftras portabitis, ipfo auxiliante Eccle(ie Sponfo , qui eft fuper omnia — JDEVS benedi&us in fzcula , - AMEN. le $ SERM. XLIII, I CANTICA EDIT, IOAN. X PARIS. VOLVM. I. PAG. 1418. us LOm äwä(wäwä Me. y2yr à) w3 $ ///,F /fi, s CC TU « 3 3À Simeon .le (äm s s n 1) oj N 0 eCQISS N *.ü OE W ] 25 » $ | ViQTO N. QT es TE xæ( t vbera D7 D , .,..«4.—..,- TC »wmsx m Ed ptet friamu PASSIO & quo DOMINI NOSTRI Tofeph ',quen IESV CHRISTI ante f PARS PRIO R. 1Ctf0, QV E INCIPIT AB EGRESSV IN HOR- ( vos TVM,ET PFERTINGIT AD LATAM VSQVE. IN' CHRISTVM A PILATO MORTIS SENTENTIAM, UM j, p CAPV'TT E ini, le Cbrz/lm cum "vudecim . zdpofTolis me- lliante l s omnid rens ad - snontem. Oliueti,, & . bor- RNSS h, um Getbfemani pergit. . MAT TH, XXVI. 30 MARCI, X1V. 26. Luc. XXH. 39 1OAN. XVIIH. 1. À D À. G. 1 u 2 Caput. 1. .I,I. .In itinere. ZApoftolis amnfbus Jtandalum pra- | omes ft ditirt: Peéirum quoque altera iam *vice megationum Quet f Àmon di inflantium.| commonefacit. MATTH. ET MARC. pra. hac, pri ]. Triflitia im je wortali prouocata , ter ter m es Patrem orat , €? toties. difcipulos fomno , ac ma- qubatur rore pre[fos vifitat..— MATTH. XXVl. 37. MARC. trori tibi XIV. 33. LVC. XXII. 4I. & omnes 1V. Tota fui abdicatione , jummaque mentis du , C contentione Jupplicamii , €&? iam «ad agonicm, ac ent hort Janguinis Jüdorem reda&io confolator € celo augelus ülcipuli apparet. LVCE. XXII. 43- fodete hic Ottte, ne L. (d) Hac cum dixiffet IESVS, (2) & hymno di&o (d) egreffus eft cum di- atulfüs e pidis fcipulis fuis trans torrentem Cedron, (c) & ibat fecundum confuetudinem in mon- IN tem oliuarum. bt fl II. (a) Tunc dicit illis IESVS : omnes tedere, ( vos fcandalum patiemini in me in ifta no&e. WC ait Scriptum eft enim : Percutiam paftorem , & morte & difpergentur oues gregis. Pofitquam au- em, ( tem refürrexero , precedam vos in Gali- (c) poft ait : Etfi füam (y læam. Reípondens autem Petrus omnes Confiderationes de Paff. Dom. 3 t brq omnes fecandalizati fuerint in te , égo nun- fgafjonm quam fcandalizabor. Ait illi IEfüs : ( 5) ET MARC, Amen dico tibi, quia tu hodie in noGe hac, priusquam gallus vocem bis dederit, MXOO , fur ID , QCs ter me es negaturus, At ille amplius lo- quebatur : Etfi oportuerit me fimul com- . MANC mori tibi,non te negabo. Similiter autem & omnes dicebant. &U mettii Et veniunt in pre- dium , cui nomen Gethfemani , (d) vb1 miücm, « erat hortus, in quem mtrmmt ipfe , db ag difcipuli eius. (a) Et dixit difcipulis fule - fedete hic , donec vadam illuc, & orem. ( c ) $, (1) Orate, ne intretis in tentationem. - Et ipfe cum di auulfus eft ab eis , quantum ia&tus eft la- pidis. a, () Bu IIl (a) Et affüumpto Petro, & duo- bus filiis Zebedei, (b coepit pauere, & $: omne tedere, (a) contriftari , & foeftus effe. ifía nodte Tunc ait illis : triftis eft anima mea vfque yftorem , ad mortem : fuftinete hic, & vigilate me- B igoam Y cum. (b) Et cum proceffiffet paululum, (c) pofitis genibus (a) procidit in faciem h Gah "m fuam (b) füper terram , & orabat, vt, omaes G " M | 4 ** Capu: 1. fi fieri. poffet , tranfiret ab eo ^hora, & IV dixit : Abba Pater, (a) Pater mi, (b) decolo. iOl omnia ttbl poffibilia fünt:(a) fi pofïïblle eft , t.ranfeat a me calix ifte: verumtamen, fador eit Tents 10 non ficut ego volo, fed ficut tu. (c ) Et cum furrexiffet ab oratione , & veniffet ad ()add dlfclpulos fuos , inuenit eos dormientes It& lam Ecce p pre triftitia , & ait illis : quid dormitis ? (b) & ait Petro : Simon dormis ? (a) fic tis trade non potuiftis vna hora vigilare mecum ? Qte, eur (c) furgite, (a) vigilate , & orate , vt me trde non mtretls in tentatlonem. Spmtus qui- dem promptus. eft caro. autem infirma. Ü (b ) Et iterum abiens orauit eundem fer- H am i monem dicens : (a) Pater mi, fi non ln 'poteft hic calix tranfire : nifi bibam illum, ais ia ii fiat voluntas tua, (b) Et reueríüs, de- nuo inuenit eos dormientes , ( erant enim Ottetd oculi eorum grauatl ) & ignorabant , quid H fed p Quittim d refponderentei. (a) Et reliis illis, iterum abiit, & orauit tertio ,. eundem. fermonem Dem qumq i TC for dicens. Ver 0 y qm fipientis « IV. Confiderationes de Pa[f. Dom. $ lo, & IV. (c) Apparuit autem illi angelus ni (b) de coelo ,. confortans eum. Et factus in poffibüe Et faQus eít egonia, prolixius orabat. fntemen, fudor eius, ficut gutte fangumls decur- (c) Et gentls in terram. (b). Et venit tertio niffet ad () ad difcipulos fuos ,& dicit illis : dor- ITDtentes mite iam , & requ1efc1te (b) fufficit. (a) ormitis ? Ecce appropinquauit hora, & filius homi- (2) fi nis tradetur in manus peccatorum. Sur- mecum ? gite , eamus ecce appropinquauit , qui rate , v me tradet. rtus qui | infirma. CONSIDERATIO r vlem fer fi non Hac eum dixiet 1ESVS, egreffos eft m difpu- lis fuis trans torrentem Cedron, m illum, IOANN, XVIII, I. v(us, de mant enum orrendum quid mors eft, & terrore plenum : ant , qmd fed non iis, qui fuperna funt imbuti philofophia. js., Iterum Qm enim de futuris nihil clare cognomt, fed diffolutio- [prmonem nem quamdam , & ü*xem ei!'e vite putat, iure hor- ret , & formldat, vt qui non vltra futurusfit. Nos Vero, qui.per DEI gratiam occulta, & abícondita fäpxentlæ eiu$ didicimus, & mortem peregrinatio- N L C 2 nem -- C 6 Caput 1. nem '*effe pütamus ,"non iure formidemus , immo quend pex RRE gaudeamus ,.& bono aiimo fmus,oportet , quia ex ten induxt a : hac fluxa vita ad aliam meliorem, ac fplendldxorem paeds JRES venimus , qu& finem non babeat.. Quod Chriftus Hoc Proph operibus docens, non vi, & neceffitatc , fed libens mo, qui Y ad piffionem venit, -- Media no&e iter facit, tor- quipe null vnfdyairs i CoRi n E rehtem tranfit ,"& feftinat ad locum proditori-no- te cods, tum ,-infidiatoribus laborem adimens , & fudorem t ceteri, ( omnem , oflenditque difcipulis , fe eo lubentem poris foluti venire, quod ipfüm. maxime confolari cos poterat ; quo ? ss fefeque in horto.quafi in carcere locat. Totum in i S/.CHRYSOSTOMVS Hemil. LXXXII[ Verie fe Pat a, LXXXÀi Lin loonn.Edit. Parij. Tom, / I11. paz. 4$ . Yiofe prom IN UEX Paffonis to CONSIDERATi;O 11 fs atdore. Egre[fus eff. trans. torrentem. Cedron.. . c, tém, nouel priam virtu us am incipiunt myfteria , nunc lamentabile Paffionis Proríüs am, I initiatur certámen. Abir cnim Dominus IESVS Coperat, pe Nempe TWtentione Quo ? vtique trans torrentem, Cedron, torrens ifte, per quem tranfi Mediátor, mortali- Vitliter n tatis defign:t fluxum , in quem primus homo de- g* qul Non enim de voluptatis diui- du$ , duj linquendo ceciderat. - ne abundantia pxoüumt hic torrens , fed de calli- qe COgeba ditate ferpentis , atque confentientis horrums volun- iph uf tate. Moms qu:dem fentenuam, quam 1dem dehn- batqie dor quen- Confideratienes de Pa[J. Dom, 7 I$ , M quendo- perceperat , in omnem genetis. fui pofterita- y QU ex tem.induxit.. Quamobrem adeo inoleuit decedendi etdidiorem. i d Chriftur neceílitas , vt nemo fit , qui eandeim fugere valeat, Hoc Propheta infinuare voluit dicens : quis .eft ho« fed libeni ; qui viuet ,.& non . videbit. morcem ? . Hanc ftcit, tor. Oditot) o qm pe.nulla neceffitate compukfus, p,ullius yoluaca- te coa"ius, nofter fubiit Mediator. - ' Noh'enim ipfe, X füdorem vt ceteri, quibus inditta eft moriendi neceílitas, cór- - lübentem poris folutionem pertulit. . .Quando voluit, occifüs 93 potendtg eft ; quo Paffionis genere illi placuit , c.ruclatus eft. XT "Totum in illo egit Charitas , & voluntás, AAX tarie fe Patri dum obmht ref'urre&loms ftolam - J þao.,;!;. riofe prdmermt. 'Et quomam de mortaïltatls ^a€ ]l Paflionis torrente in via bibit , nec non reüemtió- nis ardore füccenfüs , , per Cedron traniïuxt torren- 1 h. L G tem , nouerat , qmd ibi paffürus ' ; houefat pró- priam virtutem, nouerat retnbutxoms füæ mercedem. fe Pafíont Prorfus amoris defiderio fatigatus, quoägmente cón- us IESVS. ceperát, perficere coriabatur, Tofa fiquider animi Nenpe intentione dxrrgebamr ad crücem ; , quanquam carö -, mortal Viriliter repugnaret. Qualis confli&us ? qualis'j pü- homo de gna f quale fpe&aculum ? rmpenebat fpmtus páter- nu$ , aduocabat hcmor, füadebat ratio , reftautatió- at diu peeves d dc cil que cogebat humana. "Reclamabàt- ?vthuc natura jpis volune ipfa palfibilis, pæmmm immanitate pert&nüæ :nóle- batque dommanu: ammæ imperio famulän. 7fi ho- dcm deit d quea "wUg "Tüm a ( 8 Caput T. rum vero' medio conftitutus , tanquam flrenuus , frenentar aüc'infüperabilis miles ,' carnis non. ferens. blandl- agebat V tias,'fpiritus iuffa implere curauit^ t LoO formum ge S.:LAVRENTIVS IVSTIN. demumpbalz wajïz agone cap.;: VT. edit, Lugdun þag 29e. collto q veno in p CONSIDERATIO I quppe omi to vero C] Egrqgus eff cim - difcipulis: fuis: trans torrentem terom ilom : Cedron , *obi erat^ bortus. V. C. A LErGua EEE EeA. oftquam lllummafi'et: dlfczpulos & ad omne n don, edi P genus virtutis. congruis fermonibus mformaiï'et DO II &c. alacru;gr demum egredxtur j paüïoms tempus CO nequaquam. fualegs, nec.mortem, pro omnibus re- formidans. .. Qm enim iftud faceret, cui propoütum Twe dát i BOv od oododalngedor od a erat pau,xyt (ua Jpaiïione lmpalï;þihtatcm omnibus dini in w redimeret.? quique ob id tantum aduenerat,, vt fuo fimpd fanguine vn?merfam terram . DEO & Patri acquire- ret.? ludais itaque. fepius in eum n'ruenubus ,& qum a Ga fa;us gbruere per fuum fuwrem adgredwnnbus de- clinabat vt DEVS, felpfum qu1dem 'ex eorum.ocu- Unc di I lis eripiens ; & ex. .querentium mambus nullo ne- Tié gotio fe fubduc ens.. INon enim adhuc pati coufa- um : Pen tutum erat,congruo tempore nondum ad id eum CUm, vt j vocante. ; *,Quo inftante, domo reh&a, in qua. füos detlin ; inftituerat.. d;fgxpulos ,. peruenit. ad. locum, in,quo 4 ..... Crücisi, « ipfe Seruator' omnium Chriftus , & fan&i dlfClpuh VC Veteri fre- 9 v Confiderationes de Paff. Dom. Hoc autem rurfus fireniug, frequenter verfari folebant. n Dhandi agebat , vt a proditore citra negotium: inuenire- tur. Locus autem hortus erat , veteris' paradrü formam gerens. Erat enim , vt ità dicami, re- d trnghli 1 colle&io quzedam figurarum , & omnium vno i verbo in priftinum ftatum reuerfio In paradifo quippe omnis triftitie noftre initiurm fuit ; in hor- Arrentan to vero Chrifti quoque paffio inchoatur , que ve- V terum illorum omnium emendationem nob's inuehit. S. CTRILLVS ALEXANDR, li. XI. a omm in Joann. edit. Parif. Graco- Latine 1655. que prodzzt ct- fotmatfet vis Jo. Auberti. Tóm. IV. pag. 1010. nis. fempus CONSIDERATIO IV.. mpibus. re propoftum Tunc dicit illis IESP S : Omnes vos jäandalum p m omnibus tiemini in me inifla noCle, Scriptuti ef? énim : Per- ts . füg eytiam pa[Torem, ? difpergenitur oues gregis. Pofr- t acqure entlbus, ( quam autem refurrexero , precedam. «vos in. Galzlæam. MATTH. XXVI. .31. 32. entibus. de egrürm.ocu unc dixit eis'? | Vos omnces fcandalizabimini in - jllo ne me. Deinde: addit prophctiam ;; fcriptum eft :: xti contti enim : Pércutiam páftorem , & difpergentur oues : .adideum cum , vt illis fuadeat, femper effe Scripturis atten- i qu& fuos dendum ; tum vt fignificet, fe ex: DEI voluntate j crucifigi , atque vndique: oftendens ,.fe non effe a i dlfClpüh lege veterialienum , neque a DEO , qui in illa pre- C 4 di- fic 10 ( Caput. 1. tur, fl dicabatur, itemque, quod tunc fiebat , ex 'eecono- Jiberti d mia fieri , ac Prophetas omnia , que tunc gereban- tir, iam olim predixiffe, vt hinc illi de melioribus $CH fituris admodum confiderent Docetque , .quo LIXX pazXo cognofcantur, quales ante , quales poft cru- " cem difcipuli fuerint, Nam qui , cum crucifigere- tur, ne ftare quidem potuerunt 5 hi poft crucem DBuestuam firenui, & adamante firmiores fuerunt. Hic au- tem imetus , & fuga difcipulorum mortis eius argu- 1 ercuffüs mentum eft Si enim , poftquam tet , tantaque l di&a funt, quidam lmpudenter dicunt , 1pfum non cipien q infirmit fuiffe crucifixum 5 Ífi nihil eorum contigiffet, quo qobis pet t non impietatis prorupiffent ? Ideo non ex füa tan- euffum aut tum Paflione, fed etiam ex iis , qua ad difcipulos difcipulos Ípe&ant, nec non ex myfteriis mortem füam con- firmat , Marcioniftas vndique profligans. Ideo pergentur corypheum negare fe permittit. Si enim nec vin- Áignificatio Qui flio ( &us , nec crucifixus fuiffet, vnde tantus & illi , & rellqms metus futurus erat 9 Neque tamen 1IIos in Xique . dil morore reliquit, fed quid ait ? Po&quam autem t0n ignaru Yon poper refürrexero , precedam vos in Galileam. Neque enim ex colo ftatim apparet , neque in quamdam qum de r regionem longinquam abit ; fed in ipfa gente, apud tigens in Tütam ( quam crucifixus eft, in ipíis fere locis , vt etiam inde confirmaret ipfis , eundem & crucifixum fuiffe, TiQ5, por & refurrex1£ï'e ,. Vt hinc moerentes magis confolare- C atern; tur.. HUIIC ]gm II Confiderationes de Paj/. Docä X COnQ« tur, ldcirco in Galilea dixit, vt a metu Iudeorum C gereban, liberati dictis crederent. Teloribus S. CHRYSOS TOMV' S. Honil. LXXXII. qUé, quo e.LXXXIII. in Mattb. Tom. VIL pag- 784. * poft eru Crücifirere. CONSIDERATIO V fE. crucem Percstiam pa[loretn , C? difpergeutur. oues gregis. Hic n LOC. CIT. eius armi ercuffus ergo eft Dominus , peccata noftra fuf , tantaque 4 ipfüm non cipiens, & pro nobis dolens , vt in eo vfque ad infirmitatem crucis, mortisque percufi'o fanitas gifet, quy ex ia ttfe nobis per refürre&ionem ex mortuis redderetur. Per- difcipulos cuffum autem fe ipfe teftatus eft , commonefacierns difcipulos dicti huius : percutiam paftorem , & dif- füám con u [loo pergentur oues gregis Sed & Apoftolus dicti huius . . 1 Dec Vin. fignificationem haud diffimiliter confirmat, dicens Qui filio fuo dile&o non pepercit Non pepercit & ili,& ren illos i itaque dile&o filio füo , quem & colonis vines , m autem nonignarus, quod occifuri eum effent, deftinauit. INon pepercerat autem primo illi de terre limo Ade, Neque -quem de paradifo poft culpam , ne lignum.vitz at» quamdim nte, apid tingens in szternitatem poenge maneret, eiecit:; vt naturam corporis eius Ádam e coelis fecundus aflu- t etam NI fmfre) mens, parique morte percuffus , eam rurfus in vj. tam eternam iam fine pomne seternitate reuocaret. confolare Hunc igitur ita a DEO percuffum perfecuti funt fi. fu- e $ I2 C Caput . füper dolorem vulnerum dolorem perfecutionis huiu$ eiun fequ addentes epeniit T Pro nobis enim fecundum Prophetam dolet , & idcirco eít effe in doloribus sítimátus. p fMe | mia ftupidlt Quod: enim poftea nominis fui odium füfceperint ; quatenus filentium. refurre&ionis pecunia emerint, & lfs tir. Mï quibus Apoftolos terroribus , iniuriisque vexaue- vxnt cognitum eft Et (quia hec füper dolorem potens, ql vulnerum addxdurunt, apponetur fuper iniquitatem voluerit pf tire loquü iniquitas. Appofitz autem iniquitatis poena eft ,ne intrent in iuftitiam DEI, id eft, coucorporalcs, & euizati fa Galizdbot , jä comparticipes Chrifto fiant, qui nobis fecundum Apo- ftolum iuftitia, & fan&ificatio , & redemtlo a DIIO que in inf fa&us eft, ttque ad c (e; & d HILARIVS. 'Imä'tat mjyfalm. LXVIII em& edit, Pary' pag. 22f. dün, d CONSIDERATIO Vï teram etut duhtatem ] Re[oondens autem , Petrus. ait ; : Ef omnes jäan- dalizati fueriut im te, ego munquam fmndah- tite feruat &t foturi zabor. LOC, CIT,. V. 35.- hs expen , quoniam honore affeQtus es, loriari$ 4'& A « rogaux mifericordiam occafionem arripis fuperbiendi ? Aiqundo Et tunc cognofcas te ipfum , quis fis, velut Adam Qülem fie eicctus e paradifo , velut Saul defertus a Spiritu m vtf DEI velut Ifrael a radice fancta refe&us«. Fide; n inquit, ftas: noli altum fapere, fed time. - Judi- cium t Püïlï Confiderationes de Paff. Dom. 13 1Onis huiuj cium fequitur gratiam, & quomodo datis yfus fueris, Proplietrm Quod fi nec hoc quldem intelli expendit Iudex. elimitus, gis , fuilIe te, gratiam: confequutum , aut.fi prz: ni- i ceperint mia ftupldltate tuam 1pf'1us virtutem exxftxmas gra- tiam effé, non' es beato Petro Apoftolo przftan- a CIerint, l& Vexaue tior. Nec enim Domitium amore maiori profequi r dolorem potcns 3 "quam qui ita vehementer dilexit, vt etiam niquitatem voluerit þro ipfo mon. Sed quomam anxmo ela- m eft ,ne tiore loquuws ett , quum dixit : Etfi omnes fcan- yrales, & dalizati füerint in te, ego tamen nunquam fcan. xm Apo dahzabor , timiditati humanz traditus eft, cecidit- tio a DEO que in mücxatxonem , lapfü. erüdiendus ad metum, "atque ad cautionem , edocendusque, mürmls par- LXVII cere,- & debilibus quod & füam cognoult infirmi- tatem & perfplcue 1ntellex1t a quod : quemadmo- dUm » cum in pelago mergeretur , 'per Chrifti dex— l teram erutus eft, ita in fcandali prbcella ob mcre- duhtatem in pereunch perlculum veniens , Chrifti vir- r foat- tute feruatus fit: qui ei etiam prædlxerat ; quoä fmndd- erat futmüm hlS verbxs : Sxmon 2 blmon ecce f'tta- nas eïpetluxt vt cribraret vos fi cut trxtxcum. Et loriaris , V ego rogaui pro te, vt non deficiat hi es tüa: & tu erbiend aliquando conuerfus, confirma fratres tuos. Ac Petrus 'elutAdam quidem. fic reprehenfus, accepit opem memto, &auxi- j 4 Spiritü hum , vt faftum deponere, & infirmis parcere difceret. Tide, - .É BA SIL I VS M.. Hamzl X X de qumlzti je Iudi edit, Parif. Tom. 1. pag. 155. cum CON— 4 Cf 34 Caput. 1 et hao ? CONSIDERATIO VII ts d condifipuh Ego munquam fandalizabor. Loc. ctt. tibi confciu uid ais Petre ? Propheta dixit: dxfþergentur te , ac dice Q ouecs 5 Chriftus dictum con 1rmamt ;o& tu di- dics, nec f eis , nequaquan ? Non fatis tibi funt .priora illa , quippe dici cum dicebas ; Propitius cfto tibi, &. mcrepatus écmulta ch fuifti ? Ideo illun cadere ümt vt doceat illum , eoim illo. te femper Chrifto credere , & eius fcntenmam propna i, & p fententia firmiorem putare, . .Reliqui vero non pa- f loqueb rum fru&us a negatione. eius acceperunt , humana Ti omnes confpe&a infirmitate Delque veracitate. Cum enim ubor, lm ille quidpiam predixerit , non vltra dlfputwre opot- W Cna , ( tet, neque aduer(us multos .infurgere. Glonam « 1105 hic enim, inquit, in te, & non xn alio habebis. Cu hibuit, non enim precandum efï'et:, ac dicendum : Adluua mos, ne ttxilio füo abs te fcmdamur ; ille in fe confidit , & a1t - Emamfx iirmitatem omnes id patiantur , ego non patiar : quod illum pot hac d ad nimiam confidentiam paulatim euexit, . Hoc re- qindo dix primere volens Chriftus , negationem permxüt Quia fie Contradi enim neque Chrifto, neque Prophetz obtempera- tit, Rurí uit; ( ideo enim etiam Prophetam mduxerat .Vt ln eff v ne ille repugnaret ; ) attamen quia verbis non Tüfis taegi potuerat , ex rebus ipfis eruditur, Et pq/i pauca CUb & Lucas vero addit,, quanto magis (,hrxüus negabac, Quz D tanto magis Petrum contra contcnd:fï'e. qud hoc eft Confiderationes de Pa[J. Dom. 1$ TL eft Petre ? Cum dicebat: Vnus veftrum me tradi- turus eft, timebas, ne tu ipfe.proditor effes, & , clT. condifcipulum fcifcitari cogebas , licet nihil horum tibi conícius effes ; nunc autem ipfo clare claman- ibergent te , ac dicente , omnes fcandalizabimini ,'contra- $& u d dicis, nec femel tantum, fed bis, & pluries ? Hoc priora ia ; quippe dicit Lucas. Vnde ergo hoc ipfi contigit? lincrgpkatue ex multa charitate, ex multa voluptate. foflquam C& ilum , enim illo terrore liberatus fuit , ne:proditor ipfe i propri eflet , & proditorem nouit, cum confidentia po- 10 0f p ftea loquebatur, & contra alios infürgcbat , dicens : I., hum Etfi omnés fcandalizati fuerint, ego non fcandali- Cumenin zabor. Immo aliquid ambitionis hic erat ; nam & Xtare opor Gloriam in cena , quis eorum maior effet, difceptabant ; ita illos hic 'morbus exagitabat. |Ídcirco illum co- ebis, CUIQ hibuit, non ad negationem impellens , abfit, fed llU 1056 auxilio fuo vacuum relinquens, hümanzque naturz jt : D infirmitatem demonftrans. Vide autem , quomodo quà ilum poft hzc demiífus fuerit : nam poft refürre&ionem, t Hocre quando dixit: Eic auntem quid ? & repreffus eft, "i, Quia ne contradicere quidem aufus eft, vt hic, fed ta- obtemptte euit. Rurfuüsquc poft refürre&ionem , cum audit : juxeat, VE Non eft veftrüm noffe tempora , vel momerta, verbis 100 rurfus tacuit, nec contradicit. Deindeque in cona- po]l j i culo, &findone, cum audiflct vocem dicehtem fibi : iy negbil Quz DEus purificauít, tu communia ne dixeris ; ' Quid loc cum eft L] ^ 16 Caput 1 » Cj Tecum. er0 cüm non clare fciret , quid fibi vellet illud - quiee uit ; neque. contendit, Hec.porro. omnia lapfus tiafia; Nor ille operatus fuit Antea vero totum fibi adfcri- juntate 1 b faciem fuat: dicens:: £tfi omnes fcandalizati fuerint, ego non. fcandalizabor. Etiamí1 oportuerit me mori inqu, Dot em ; d g tecum , non te.negabo ; cum . dicere 'oportuiffet , fi paro Init gratia tua fruar contra véero poftea fic loquitur: Quid. nobis attenditis , quafi propria. virtute , vel mus.in Do pietate fecerimus hunc ambulare ? Magnum hic do- poterimus , gma accipimus, non füfficere hominis feruorem , nifi præaemend( fuperna àdfit gratia ; itemque nihil nos.a fuperna &orando, f gratia iuuari, nifi voluntatis ftudium adfit. ts ter Df Et refperit S. CHRYSOS TO MV^ loc. cit. pag. 736. Quid d : ) CONSIDERATIO VIII facic corpo 1 fpexit, No Etfi oportuerit me. rmul. commori tibi, not te,sie- Tornus m t gabo. MARCI.: XIV, 3 T. trio. tental torpore, fe iere Petrüm prefümentem, inuenis Petrum ne- tt, fedmife Q1 gahtem: quiere DEVM adluuantem Petrum tiem füum inuenis pritdicantem. Ad horam trepladmt infirm. Ero prefi tas, vt prafümtio vinceretur, non vt pietas delere- X R tur Implet ille Spiritu füo, & facit predicatorem & ettus m fortiffimum , cui prasfümenti predixerat: Ter me ne« gabis. Prefümpferat enim ille de viribus fuis ; non FaL* eredi de DEI dono, fed de libero arbitrio. Dixerat enim: Te- Confiderationes de. Paf Dom 17 Tecum ero víque ad mortem ; dixerat in abundan- llud; quie tunje fapfug tiafua: Non mouebor in «ternum. Sed qui in vo- lbt adíeri Auntate fua præfcltel at decori eius virtutem , auertit IetInt, aQ faciem fuam , & facius eft conturbatus .Auertlt, tT mor| : oftendit Petro. Pe- inquit, Dominus faciem fuz ortaifet . f trum 5 fed poftea refpexit , & Petrum firmauit in loquiar: petra. lmitemur ergo fratres mei, quantum poffu- ttte , vel 1 jn Domino, Paffionis exempium., Implere um hi do« fi ab illo pofcamus adiumentum ,. non poterimus yotem , nif preueniendo, ficut Petrus prafumens, fed fequendo :à füpernt & orando, ficut Petrus proficiens, Quando enim Pe- (it trus ter negauit, quid Euangelifta dicit , attendite : Et refpexit eum Dominus, & recordatus eft Pctrus. hg. 71f Quid eft : refpexit eum- ? non enim Dominus ih I facie corporali eum , tanquam commemorando re- fpexit. Non fic eft: Euangelium legite. Dorm- M i h minus in mtcnonbus domus iudicabatur, Petrus in atrio tentabatur. Ergo refpexit eum Dominus non corpore, fed maieftate; non oculorum carnis intui- Petrum t tu, fed mifericordia altiffima Ile, quia auerterat fa- , Petum ciem fuam , refpexit eum , & fa&us cít liberatus. uit infm Ergo prefumtor periiffet , nifi Redcmptor refpe- etus deletee xiffet. Et ecce lachrymis fuis ablutus, correptus , sdicatotett & erectus predicat Petrus. Predicat, qui nepaue- Ter me n& rat: credunt , qui errauerant. Valet in phreneti- ; fils, not Cs t enim Te u 18 Caput €is medicina illa fanguinis Domini. Bibunt cre- pngmum 3 dentes , quod fuderunt fieuientes Sed multum eft yobis , hat ad me, inquis, imitari Dominum. Ex gratia Do- teroe. ping mini imitare conferuum , imitare Stephanum , imi- quis viddli tare Marianum, & Iacobum. Homines erant, con- exemplun | ferui erant, ficut tu nati fed ab illo, qui non fic tios hurill natus eft, coronati pitus efto t S. AVGVSTINVS Strmn. CCLXXXIV, proximi £0 E G CY ag in natali Martyrum Mariani , & — lacobi. edit. Parif. g gen zb Tom V. pag. 1144 iios ft4tthy decerm gill CONSIDERATIO IX iur Temitü pettus dub Lt weuiunt im pradium , cui nomen. Geibfemani, tione, qua MAKCL XIV. V. 32. it &i, dé dem (iam nftratur víque hedie locus Gethfemani, in Mo quid eft ul quo Dominus orauit, ad radices montis Oli- aytem intel ueti , nunc ecclefia defüper cdificata. Interpretatur de lüpetnis autem Gethfemani vallis pinguium , fiue pinguedi- latgiori ali num. Quod vero non folum dicta, vcl opera no- (ine feti ítri Saluatoris , verum etiam loca , & tempora , Sit dipe in quibus óperatur, & loquíitur , myfticis ; vt fiepe Quantum v diétum eft fint plena figuris; cum in monte orat Dominus, quafi tacite nos admonet, fublimia tan« fitionem je Invdlé pi tum orando inquiri, & pro coleftibus bonis füppli- Ti d. cari debere, At cum in valle ozat, & hoc in valle Ttortem füh pin- 4 d Confiderationes de Paj. Dom. 19 Jibunt cne. pinguium , fiue pinpuedinis , ipfius zque infinuat multum eft nobis, humilitatem femper in orationibus, & in- - grati Do. terne pinguedine dilectionis effe feruandam , ne AUR , ij quis videlicet orans DEVM , iaCtare füa merita in erünt, Cofk exemplum Pharifei füperbientis audeat , quin po- QUi non fic tius humili voce, ac mente proclamet, DEV.S pro« Ne aridum a dile&ione pitius efto mihi peccatori. AXXXIT, proximi cor geftans, ad placandam fibi Conditoris tiit Paf gratiam genuflectat, iuxta eum , qui centum dena- rios fratri, quos fibi debebat , dimittere nolens , decem millia talenti fibi a Domino fruftra precaba- Xl tur remitti. iNe ieiunum ab amore Conditoris pe&us habens, temporalia potius quelibet in ora- dl ftuti tione, quam eius vifionem requirat , adnumerandus in eis, de quibus ait ipfe : Quia receperunt merce- dem fuam. In imo quippe cogitationem ponere, emani, t quid eft aliud , quam qui&dam ariditás mentis ? Qui nontis Oll autem intelle&u celeftium iam per fan&ta defideria terpretatur de füpetnis intime delectionis cibo pafcuntur, quafi e pingueti largiori alimento pinguefcunt, Hac enim pingue. opera no dine faginari pfalmifta coneupierat, cum dicebat: tempord y Sicut adipe, & pinguedine repleatur anima mea, ; Vtpe Quantum vero ad ipfam dominice paffionis difpen- monte orat fationem pertinet, apte appropians morti Dominus, blimia talt in vallé pinguedinis orauit , quia per vallem hu- yyjs füppli militatis , & pinguedinem charitatis pro nobis ocio valt mortem fuübiit, Huiniliau , factus | it enim femetipfum p d obga ( 20 Capui . obediens. Patri .vfque . ad mortem. Et. maiorem yit enim : hac dile&ionem, nemo habet , vt animam fuam . po- tentadonel nat quis pro amicis fuis. ïu[lO 1 KJENERAB. BE D Z in bunc locum: edzt. tretis, hoc Colon, : Tom. V. pag. 194 non potet &orem exi ia du CONSIDERATIO X vilfmo exe eonem mc Ex cum peruemiffét ad locum , dixit illis: Orate , Sed quid d ne intretis in ienlalionem,. LuCE. XXII, 40O. Jaceranunt, miffus quo uid confugis ad plures , ad vnum cum poffis ? Q ait, 'mpof quid multos affé&taris, vnum rogare cum liceat ? cur imbecilles in belli arceffis focietatem, tentationen cum debeas ad inexpugnabilem DEI dexteram con- TUf Vtrfm fugere, & tentatione omni te expedire ? Tentari tyres, qu Tunt, vt fe eft, non , vt opinaris , incidere in tentátionem , fed ab ea . füperari. Id ego, etfi plerisque videa- Nem li ia i sapacx ) n A tur incredibile, verum etfe , paucis e facra Scri- font , fed 1 ptura clarum reddere conabor. Di&um enim a Ciderent, q Nemo coronatur , nifi qui legitime cer- S. Paulo : fent, non: CXitent, ( tauerit, Quia vero nonnullis videtur, folos virtu. tis labores innuere, tranfeo ad aliüd teftimonium, 1 tentatio Ait Iob, fortiffimus ille athleta : Tentatio eft vita eUadim hominüm fuper terram. Quare, fi vita mortalium $ d iase: tentationi obnoxia, quomodo fieri poflit, vt,qui in tentatione fit,in tentationem non incidat ? Di- xit T - Confideratianes de. Paff. Dosm. 21 L -füorem xit enim ipía Veritas : Otate, vt non intretis in Tiom p tentationem hoc eft, orate, ne fuperemini a ten- tatione. ..Non enim ait, ne incidatis , fed ne in- li : edi tretis, hoc eft, ne abforbeamini ab illa. Fieri enim non poteft, quin incidamus , incidentem vero vi- C&orem exiftere , ac coronarti X, Et, fi placet, bre- uifimo exemplo id oftendam, Poteít enim quis in : Ornte ; leonem incidens feruari , idque vel robore, vel arte, YII, 40. Sed quid dico, feruari ? Quidam enim has feras di- lacerarunt, At deuoratus, & in ferwe ventrem de- um poff ? miffus quomodo effugiat ? Hoc nimirum Chriftus tQgate Cufty &it, impoffibile quidem effe, vt .non incidamus.i in : - focietatem, tentationem, fieri vero poffe , vt fuperemus. Ho- Ktefarm Cofe rum vtrumque teftantur omnes etiam fandi Mar- ! e ? Tentatt tyres , quos tantw tentationum procelle oppugna- runt, vtfere tota decertarint vita. mtatone , Dixerit quis: Nemo igitur eorum eft exauditus, ; jque vidta Auditi quidem ficra Scti funt, fed non in eo, vt in tentationem non in- üm enm ciderent, quod fieri non poteft, fed, cum incidif. lagmme « fent, non modo illefi , verum coronati e ftadio EXH ent. [olos virti Quare non eft optandum, non incidere eftimonium in tentationem, fed cum mc;denmus vt clariores atio d via euadamus, ] mortai [ $. ISIDORVS PELVSIOTA. Epz/zoz. fit, v5 lb. V. Epift. CCLXII. edit. Parif. pag. 62g. nClth ?i Xit d 3 CON- ( 22 Caput L. C0 CONSIDERATIO XI. Bufmpi Ex ipfe auulfus eff ab eis , quantum ia&ius. ef? la- quiifa pidis Cc. LoC. ciT. V. 41. taffum ato apoítolis precepto , vt.füftinerent, vigi- j atf D larentque. cum Domino, paululum procedens, I5v3:1 ïäï puit in faciem füam : & humilitatem mentis habitu Manete hi carnis oftendit, dicitque blandiens : Mi Pater ! & guflum p poftulat, vt ii poffibile eft, tranfeat ab eo paffio- Piter ni, nis calix , de quo füpra diximus. Poftulat autem Verumtam non timore patiendi, fed mifericordia prioris populi, Vnde & omaes af ne ab illis bibat calicem propinatum. eftenderat fignanter non dixit : tranfeat a. me calix, fed ca- diffent eur lix ite, hoc eft, populi Iudeorum , qui excufatio« tentu, C nem ignorantie habere non poteft, fi me occide- tifimum ]o rit, habens legem ,. & Prophetas, qui me quotidie Attamen reuertens in femetipfüm, & pit, vaticinantur, vens effe quod ex hominis perfona trepidanter renuerat, ex Nortem, e DEI,filiique confirmat : Verumtamen non ficut Non,. inquit, hoc fiat, & propten ego volo,, fed ficut tu. dibolus, quod humano affe&u loquor , fed propter quod ad Cotfciatür terras tua voluntate defcendi, S. HIERONYMVS. lb IV. in Mattb. te: D ludeis ex sap. X XV L, edit, Parif. Ton. IV. pag. 125 ità d g item díjj . CON- —— Con/z'äemtioke: de Pa[. Don. 25 u CONSIDERATIO XII, E a[fumpto Petro, & duobus- filiis Zebedeti ; ceopit ?us d ' coniriflari, ? me[Tus e[fe, MATTH. XXVI. 37. fent , vip t affümpto Petro, & duobus filiis Zebedzi cepit E affici dolore, ac maeftitudine. "Tunc dicit illis DrOCedens, ntis habiti IESVS : Triítis eft anima mea vfque ad mortem, Dater! & Manete hic, & vigilate mecum. Et progrefíus pufillum procidit in faciem fuam , orans, & dicens: eo pdfro. ht aütert Pater mi, fi poflibile eft, tranfeat a me calix ifte, Verumtamen non ficut ego volo, fed ficuttu. INon yris populi omnes affumit difcipulos, fed tres tantum , quibus Vnde & " oftenderat gloriam in monte Thabor ; ne, cum vi- diffent eum orantem , & laborantem , fcandaliza- j exeufatio rentur. Ceterum &illos relinquit, & abit in fecre- me octidee y quitie tiffimum locum, ac orat. Porro; quod moftus eft, & piget, per difpenfationem fiebat, vt credatur (emetipfüt, verus effe homo. Humane enim naturz eft, timere muerat, &X ; non fioit mortem, eo quod przter naturam ingrefíà eft mors, & propterea illam fugit natura, Item. vt ignorct ,hoc füt, diabolus, & inuadat eum vt purum hominem, quo r qoidd conficiatur ipfe morte, & fic conteratur. Vel ali- ter : $i Dominus mortem non timuiffet , dediffet dn Mil ludeis excufationem , quod non peccaffent , quia IMD ita citra metum ad mortem. profiliiffet. Ex hoc item difcimus, ne nos ipfi in tentationem iniicia- 1nus [ " d 3 (r 24 Caput 1. mus, fed precemur, vt liberemur ab eis. . Et pro- coaytatur : & pterea non longa diftantia a difcipulis progreditur, eum gadi fed prope tres difcipulos manet , vt audientes eum, Dónine ? memores fint, vt & ipfi in tentationibus precentur Cirtantibu fimiliter. Calicem vero paffionis nominat, vel pro- vs? Dom pter fomnum , quem facit, vel quod letitie caufa n pacer fit, ac noftre falutis. Vult autem transferri cali- formidas cem, vel, vt monítret, hominem naturaliter. de- titnen ille, precari mortem , ficut predictum eft, vel quod agent mili noluit Iudeos tam graue peccatum peccare, pro- Vellem vt pter quod deftrueretur templum, periretque populus. Vellem te Verumtamen paternam voluntatem fieri vult, vt tibus ts ? & nos difcamus, quod, licet natura noftra relucte- dtm aeof tur, DEO tamen magis obtemperare , quam' no- tefie fppl ftram voluntatem implere debeamus. tortem j THEOPHYL ACTV'S. enarrat, in caput. tüm a fee XXFI. Matttbæz. edit. Bafl. pag. $6. Chrifiane honores f CONSIDERATIO XIII CilCeres ( Cepit pauere , C? tadere, MARCI. XIV. 33 foiter n F. Ab uid eft Domine, contriftarisne, & vere paues ? Q üerfa f Nunquid contriftatur , per quem contriítati recreantur ? Nunquid contriftatur gaudium ? pa- 16 dieim Tienamus uet fortitudo ? timet virtus ? gloria tedium pati- Cf at tur? beatitudo denigratur ? confunditur maieftas ? clarxtas obfcuratur ? infirmatur fanitas ? & latitudo Véro foiff COQI- Con(iderationes de Pajf Dom. 25 H pr. coar&atur? Armatorum neminem video : nullum Ogreditur, cum gladiis, & fuftibus venientem cerno , & times A CUR Domine ? Chriftiane militie dux. effe: cognofceris : Brecentur Certantibus aduerfüs aereas poteftates prees , & pa- 4 Vd pro- ues? Dominus exercituum diceris , & es ! gladium, g cafa non pacem in terram venifti mittere, & preliari sfemi cali formidas ? Si bellatorum princeps trepidat, fi cer- raliter-de. tamen ille, qui prefidet, inire veretur , quid ceteri vd qud agent milites , & pugnaturorum turba feruorum ? cte, pro. Vellem vtique Domine pauoris huius fcire caufam. ]e populus. Vellem tzedii tui noffe myfterium. ::Non enim mil- ] Vult, vt tibus tuis virtute inferiorem te iudico. Illos qui- 14 velute- dem agnofco viciffe regna ; imperia curuaffe , tole- .quam 1 raffé fupplicia , extinxiffe . ignem; feras domaffe, & O inaüdi mortem ipíam nullatenus formidaffe. . i anit. tum a feculis prodigium * ! o gloriofum religionis Chriftiane tropheum , oblatas diuitias fpernere , honores fugere, voluptatesque calcare, appetere IH catceres , prouocare tortores , & illatis conuiciis füauiter gaudere. Audiuimus , nouimus , confite- u mur. Abs te-Domine IESV , per fideles tuos hz erepues ? vniuerfa fünt facta, non tamen illos te robuftio- contrilat res dicimus : diuinam attamenin fanélis tuis. com: (ium ? p mendamus gratiam , in te autem humanam predi- diom pu camus naturam. In martyribus miraculum , in.t6 - gt ! vero fuiffe dicimus :documentum, n i-llis,dontum,' & hutirdo d 4 in coat: E (unj 26 Caput 1. in te autem miferationis facramentum at*ollimus. ü Veueia a tus, araxi Erexit plane coeleftis virtus füpra nature limites erulre exd fidei confeffores , in illisque benedi&tio diuina re- fulfit. Ipfe autem Mediator relidtus fibi, pauere [] ommique in | voluit, & tzedere. Agnofce igitur o homo , Sal- fiamus, Se curuauit ad te, vt te uatoris tui dignationem. $ L eleuaret ad fe : humiliauit fe propter te, vt teex- altaret in fe ; depreffit fe , vt in perpetuum beati- fbrwi qq. ficaret te, - - Pro peccato tuo doluit, fleuit, quod C0l non commifit ; exhorruit , quod non fecit, Non enim fecit mortem , nec morientium perditione Cf letatur. Ex his meroris eius intellige caufam , & s — bi rogt gratias age : teagnofce in illo, proillo lachrymare, vbi d qui doluit propter te. Doluit , inquam , & füupra pis dicitur. znodum doluit, adeo vt morti fieret proximus. Sic enim ait : Triftis eft anima mea vfque ad mortem. fimus effe eonfternatis Nemo doloris eius fufficienter immenfitatem ex- efendit, ] primit: merore tamen füo , quid in. noftro agere &9, quod c; debeamus, indicauit, Difcat ergo de exemplo re- snedium , qui in affliionibus propriis cupit habere eun (it , e L prefidium r] non de terra, neque ab hominibus, Yüheris r Ad 160 (tüngit fed a DEO opportunum quzfiuit auxilium. Orationis quidem füffragium , ad quietis portum , Thdtos aure ad implorationis adminiculum feftinanter acceffit , illa orpori fididiq non autem labore vi&tus, aut. proftratus toedio, feu rat , ä lius(dene 2 doloris nimietat:e fuperatus, quippe, qui pote fi Confiderationes de Paff. Dom. 27 atollimus, fi vellet, euadere ; fed dulci compaflione commo- It [imites tus, orandi ambitum adinuenit. Suo nos voluit qiuini re. erudire exemplo, vt in arduis, in. periculis , in , paler s omnique inopinato euentu ad orationis refugium omo , d) fugiamus. ] te, vtte $. LAVRENTIVS IVSTIN. de trzumpb. 1 Vt te e'(u Qrifti: agone. cap. V. * üur beati« SS leüit, quod CONSIDERATIO XIV edt, Non perditione Coepit pauere , € 1adere. Loc. crr. caum , & bi rogo , in paflione timor ? vbi infirmitas ? achrymatt, vbi dolor? vbi contumelia ? timere ab im- 1, & füpa yximus, Sie pis dicitur ? fed ipfe pati velle fe predicat. In- firmus effe contenditur ? fed fe potentem , dum d mortem. fitatem exe confternatis perfecutoribus , obuius non fuftinetur " oftendit. Dolere vulnera carnis arguitur ? fed in oftro agete eo, quod carnem aurís reddit ex vulnere , caro ipfe xeplo t cum fit , extra carnalem tamen naturam dolendi upit r vulneris reperitur : quia dum & manu truncam au- hominibus, rem attingit , manus illa de corpore eft, & dum m A manus aurem producit ex vulnere, non effe manus ; portum s er ateeflt , illa corporis fignificatur infirmis, Sed contumelio- fa ei effe crux dicitur. Atquin per hanc hominis gdio, fel filius federe a dexteris virtutis videndus eft, & ex j potettis ! d s5 par- ( 28 Coput T. partu Virginis homo' natus in maieftate füa cum C0: coli eft nubibus reuerfürus Non 'tenes irreligio- fe rerum naturalium caufas: & dum impietatis , at Cyi que erroris fpiritu plenus , Sacramentum fidei non intelligis, ex ipfo feculi fenfu hebetudine heretica 1f0 DIO difproücis. Omne enim , quod timetur , vitari ne- u quod d ji; ceffe eft, dum timetur ; & quod infirmum eft winitatis &t fumit ex imbecillitate terrorem; & quidquid dolet, dolendi in fe habet indemutabilem maturam ; & Sufcepit em titiam largir quidquid contumeliofum eft, femper inhonorum eft ad mortis 3 tu vero quo feníu rationis intelligis , Dominum no- Jä retad vitan ftrum IESVM Chriftum , ad quod feftinat, timere, & confternantem fortes , infirmitate trepidare, & vul Quia CR CC nationis ff nera non permlttentem dolori, vulneratum dolere, & dolorem füf contumelia crücis dehoneftari , cui crux confeffus deret, N« ad DEVM eft, & reditus ad regnum ? - -- Non ergo fibi triftis eft, neque fibi orat ; fed illis,' quos mo- füuporem 1 Homo enir net orare peruigiles , ne in eos calix paflionis in- fimitates cumbat, quem a fe tranfire orat, ne in his fcilicet didiceramus maneat. - - - fgitur cum & triftitia de nobis eft, diCceremus & oratio pro nobis eft, non poflünt non omnia (nodum propter nos geíta effe intelligi ; cum omnia pro : Quomojo « nobis, quibus timebatur , orata fint. €Qiétemur S. HILARIVS. Lib. X. de Trinitate n. 22, . 37. 4H Us, nifl Y fcipil r trifitim o CON- Confiderationes. de Paff. Dom. 29 z - fit ctm CONSIDERATIO XV. e$ irreligio. )ietatis, at« Copit. contriflari , €? meflus . e[je. 1 fidei nog MATTH. XXVI. 37. ne heretica '» Vitari ne- rgo pro me doluit , qui pro fe nihil habuit à E quod doleret : & fequeftrata delectatione Di- "um ef, uinitatis eterne , tedio mew infirmitatis afficitur. d dolet, Sufcepit enim triftitiam meam , vt mihi fuam le- dburam ; & norum eft: titiam largiretur : & veftigiis noftris defcendit vfque ad mortis erumnam, vt nos fuis veftigiis reuoca- minum no« retad vitam. Confidenter ergo triftitiam nomino, tj timere & L quia .crucem predico ? neque enim fpeciem incar- are, & vil. Debuit ergo & 1 dolere & nationis füfcepit, fed veritatem. dolorem füfcipere, vt vinceret triftitiam , non exclu- x confeffus deret. Neque enim habent fortitudinis laudem, qui . Non ergo ftuporem magis vulherum tulerint, quam dolorem. , Quos mo- Homo enim in plaga, & fciens ,. inquit, ferre. in- paffonis t firmitates, INos vult erudire, vt , quia in Iofeph his feilicet didiceramus carcerem non timere, mortem vincere nobis eft, difceremus in Chrifto : & quod eft amplius , quem- jon Omma admodum future mortis moeftitiam . vinceremus. omnia pro Quomodo enim te imitaremur Domine IESV , nifi f temur vt hominem , nifi mortuum. credere- jitit 1. 14 !?mä us, nifi vulnera vidiffemus ? Quemadmodum di- fcipuli crederent fuiffe moriturum , nifi morituri triftitiam comperiffent ? Sed adhuc dormiunt, & ne- fciunt ON 30 Cüþ(/lt JA (orj fciunt dolere ,' pro quibus Chriftus dolebat ; ita ptui, n enim legimus , quia peccata noftra portat, & pro Visaydire, nobis dolet, Doles ergo Domine non tua , fed to, n0n mea vuluera, non tuam mortem, fed noftram in- portans jnf firmitatem : & nos xítimauimus , te effe in dolori- perfonam 0 bus, cum tu non pro te, fed pro me doleres ; jum Corp ex homine infirmatus enim es, fed propter peccata noftra, non quiailla tibi infirmitas erat ex Patre affumpta, Jetificatet fed pro me füfcepta , quia mihi proderat, vt eru- Potoit enit VESRE UE EEASSSESRERESI a a a G ER NB ditio pacis noftrz effet in te, & huore tuo vul- rus ad p nera noftra fanares. petitor ? S. AMBROSIVS. Exfofit. in Lucam. lib. X. lum exfült: tem Iam, 1 fe - $6. $7, edit. Parif. Tom. L: pag. 1416. teg infat CONSIDERATIO XVT famaui, fid tonà tuftiti Coepit contriflari, G? meflus ejfe. Voc. crt. du us Tude ntendat ergo charitas veítra, me forte dicatis : I bus,qui dl Hec mihi diabolus fecit Prorfus ad- DEVM dum exfül tuum refer flagellum tuum , quia nec diabolus tibi det corona aliquid facit, nifi ille permittat, qui defuper habet ipitur port poteftatem , aut ad poenam , aut ad difciplinam : ad hiente trib Flagellat autem ponam impii, ad difciplinam filii Vide , quo omnem filium, quem recipit. Nec te fine flagello 48 tU y fperes futurnm, nifi forte cogitas exheredari, Fla- qccidere gellat omnem filium, quem recipit Itane omnem? tes fünt vbi te- volebas abícondere ? omnem : & nullus ex- ceptus, Conjiderätïons: de Paf. Dom, 91 lt ; n ceptus , nullus fine flagello erit. Quid ? ad omnem? A, & tro Vis audire, quam omnem ? Etiam vnicus fine pecca- | Q , fed to, non tamen finc flagello, Vnde ipfe vnicus , loftram in. portans infirmitatem tuam , & prefigurans in fe : in dolori« perfonam tuam , tanquam caput geftans perfonam e doIeres; etiam corporis füi , cum adpropinquatet paflioni , & noftn, ex homine, quem gerebat , conttiftatus eft, vt te . e aflümpta, Ietificaret ? contriftatus eft, vt té confolaretur. i, vt en Potuit enim vtique fine triftitia effe Dominus, itu- & Q0 vul- rus ad paflionem. Si potuit miles, non potuit Im- perator ? Quomodo potuit miles ? Attende Pau- lum exfültantem, propinquantem paffioni : Ego au- fwam. l.X * tem iam, inquit, immolor, & tempus refolutionis inezm inftat. Bonum certamen certaui, curfum con- Ü fumaui, fidem feruaui: de cetero füpereft eft mihico- vocp CIT' ronà iuftitie, quam mihi Dominus reddet in illa die iudus Iudex 5 non folum autem mihi,fed & omni- te. dicatis: bus, qui diligunt aduentum eius, Videte, quemadmo. al DEVM dum. exfültat, venturus àd paffionem, — Ergo gau- bolüs tibi det coronahdus , contriftatur coronaturus. Quid [iper hibet igitur portabat ? Infirmitatem qüdrumdam, qui ve- JH al niente tribulatione , vel morte contriftantur, Sed cllat autem Vide , quomodo eos ducit in directionem cordis, one fagello Eccek tu volebas viuere, non volebas tibi aliquid edur, Fl accidere fed DEVS aliud voluit : du& volunta- y omen? tes funt i fed voluntas tua corrigatur ad volunte ; mullos &i tem Coptusy | 32 Caput 1. : vires adie tem DEÍ, non voluntas DEI detórqueatur ad tuam. Praua eft enim tua, regula eft illa : ftetregula, vt, ordinant, cuneos iif quod prauum eft, ad regulam corrigatur. Videte, gnis 6 p quomodo hoc docet Dominus IESVS Chriftus : J'rifus eft anima mea vfque ad mortem. Et: Pa- terna cogi ter,fifieri potefít , tranfeat a me calix iíte. Ecce maligni J ] ofterdit humanam voluntatem. 4 fünt , ^ Sed vide rectum cor: Verum non, quod ego volo, fed quod tu percuf fü vis Pater, Hoc ergo fac gaudens in his, quz tibi 3gni inter 0415 , di accidunt: & fi venerit dies ille vltimus ,. gaude, :? & tanquan Aut fi fubrepit humane cuiusdam voluntatis fragi- litas, cito dirigatur in DEVM , vt fis in eis , qui- igar fuit Jariter mui bus dicitur: Gloriamini omnes recti. corde, | cu)pa. carü S. AVGVSTINVS. Enarat, in Pfalm. AAXXI. n. 26. Tin, IV. pag. 145. exftitit, ire nemo CONSIDERATIO XVII fanctitate 1 fpitur locn Tunc ait ilis : Trifis eff anima mea vfque ad tempordlis , mor Tetm, MATTH. XXVL 38. afümuntu ene , qui Philifteos cedunt, de Mafphat egreffi Di0bis tern B perhibentur, ( L Reg. VIL. 11, ) In Mafphat d0 10 p li ttans etenim, quz fpeculatio dicitur, morantur, qui in diuinarum rerum contemplatione perfiftunt, Sed füb domo ad czedendos Philifteos exeunt, cum ex arcano in- "anguflas r defidenti terne meditationis confulti venientes, comprimunt Vires CHCOTUTENUT m r Confiderationes de. Paff. Dom 33 UP ad tuam, vires aduerfé dominationis Intus enim latenter Tegula, vt ordinant, qualis foris in apparato opere, hoftium l deete, cuneos irrumpant Tanto quidem grauiores pu- Chriftus : gnas eis procedentes exhibent , quanto , dum in- . B Pa terna cogitant, apud fe quietiores latent Et cuia l& Eu maligni fpiritus ab electis DEI femper comprimen- de retum di funt víque ad locum íübter Betchar Philiftiim l quod tü percuffi fuiffe memorantur. Betchar quippe domus agni interpretatur. Hunc agnum nobis líaias infi- — , Qu tibi nuans , ait: Tanquam agnus ad occifionem ducetur, i $, gaude tits frapi & tanquam ouis coram tondente fe fine voce. Que 1 6l5 , qui igitur fuit.domus agni , nifi illa füblimis, & finsu- de, lariter 1nunita conuerfatio Redemptoris, qui , dum culpa caruit, cun&tis nequam fpiritibus inacceffibilis H .exftitit. Ad Betchar ,id eft , domum agni perue- nire nemo poteft: quia, quisquis multum proficit, fanctitate Redemptoris inferior eft, - VIT. - Quis eft ipitur locus , qui eft füb domo agni, nifi terminus «f al tempordlis vitz , ex quo ad fuperne patriz gaudia D affumuntur electi ? Qui enim víque ad ftatütum Jat egel nobis terminum ducimur, quem praterire viuen- Y Mafoliat do non poflumus , velut ad locum venimus , vnde alio transferamur, Sed terminus vite ele&ti viri , quiim Ófüb domo agni fitus oftenditur, quia , vnde per p, 9d arcano i anguítas mortalitatis demergitur. Indead vite in- deficientis gaudia fubleuatur. mptimunt Nam & agnus ipfe , MICI qui Ü 34 ï'Caþut l. qui in cithareedorum citarizantium , & cantantium gnumnis, ( debit , qU domum fuam letus inhabitat , antequam ad huius domus letitiam duceretur, füb domo fuit Hine zunofue s namque eft, quod immolationis füze tempore dicit: ptur et: g ? Vtq Triftis eft anima mea vfque ad mortem. Ele&i ergo vniuscuiusque finis dum loco oftenditur , fübtet ide perfect Betchar, id eft ; domo agni efle memoratur , quia ingut , ani fancti viri, cum per mortis ponam temporalia de- mortem, f ii ao g P t st n Rs ferunt, de vicino preeminentem fibi fupernam pa- quia eum ( Nam Paulus confidehter do mortis triam conícendunt, aflerens dicit : Scimus, quia , Ííi terreíftris domus omnia debt noftra diffoluatur , habemus habitaculum ex DEO tet, fitiret, non manufactum in celo. Igitur vfque ad locum, *tem comm qui eft fubter domo agni, Philifteos cedimus , fi , * oftendit , quamdiu in hac vita fumus, de malignis fpiritibus r abfolut triumphamus. loti $. GREGORIVS M. li. IIL in L Reg. $. 4l 21 cap.. V. n. 21, edit. qug']l Jom III. part. 11 pag. 17. CONSIDERATIO XVIII. C0 lr Triflis eff anima mea xvfque ad mortem, V. G. imembr anta itaque Domini dignatio eft, vt infunden« T .de nobis deuotionis , & confummandm pet- N ^d om fectionis in nobis, & maturande pro nobis ftudium Ainant n ] paflionis fibi ineffé teftetur: qui , cum in fe nihil 'dem de M; babuerit, quod doleret , noftris. tamen angebatur | s. (emin: wrum. Confiderationes de Paf Dom. 35 CDtantuq vrumnis, & füb tempore mortis moftitiam praten- 1 àd huiig debat, quam non ex metu mortis (üz , fed ex mo- U B ra noftre redemtionis aflumpferat, juxta quod. fcri- pore dicit: ptuni.eft: Et quomodo angor, víque dum perficia- Ele etgo tur ? Vtique, qui vfque ad perfe&ionem angitur , , fübtef 'de perfe&tione fecurus eft. — Et ait alibi: Triftis eft, ür, qua inquit, anima mea vfque ad mortem, Non propter poralja des mortem, fed. víque ad mortem triftis eft Dominus : g;; RTa p quia eum. conditio corporalis affectus , non forri- vonfidente do mortis offendit, Nam, qui corpus füfeepit, r$ domu omnia debuit fübire, qus corporis funt, vt efürl- 1 ex DEO ret, fitiret, angeretur, contriftaretur : Diuinitas au- àd locum, tem commutàri per hos nefcit. affectus. Simul dituus, f Oftendit , quod in certamine paffionis mors corpo- g pitiiba ris abfolutio anxietatis , non coaceruatio fit do- lotis. j Iu Reg» S. 4MBROSIVS. Expyï;. in Luc. lüb, VIIL [ jip 1] N rix (1ll, CONSIDERATIO XIX, Jrjlis eff anima mea C?c. &. C.. hl w infondet ( i membra Chrifti fumus , ficut effe debemus , S ag ptt ad omnes nos pertinere intelligamus : Qui fe- js ftudiumt minantin lachrymis, in gaudio metent. - - Et qui- dem de Martyribus dici poteft , quia cum lachry- nf nilil apgebit mis, fefninauerunt , fortiter enim certauerunt , & in g & ina- — Caput. 1, Cui 56 magnis tribulationibus fuerunt, Nam vt eorum l» confümmai chr;mas Chriftus confolaretur , transtulit eos:, & eorona iuft transfigurauit eos in fe, & dixit : Triftis c(t anima jygit, ml mea víque ad mortem. Verumtamen fratres mei , vi- minus in j detur mihi, quod caput noftrum infirmioribus fuis feddet mih Hec vena, qmembris compaffum eít, ne de fe forte membra infirma defpcrarent ,. & ficut eft humana fragilitas,, ä tis fint, no morte propinquante perturbarentur , & dicerent, eebat, n T non fe ad. DEVM pertinere ; nam fi pertinerent; ditori , que j gauderent, Ideo prius Chriftus dixit: "riftis eft fersmus ha .nima mca vfque ad mortemi. —Paterfi fieri poteft, hiehrymis f tranfeat ad me calix iíte. Quis hoc dicit ? qua Chrymis, tr poteftas ? qua infirmitas ? Audite, quie dicit : Po- tiacum fine. teftatem habeo , ponendi animam méam , & pote- $. 61 ftatem habeo iterum fümendi eam. NNemotollet ears 12. d X a me, fed ego pono eam, & iterum fiümo eam, IHac C0 poteftas triftis erat, quando faciebat, quod non face« ret, nifi voluiffet. Poteftate enim fecit, non con- I ditione ; quia ipfe voluit , non. quia Iudaus po- i fecatus tuit. '"Iransfigurauit ergo in fe infirma 1Dnembra S V medicin corporis fui. Et forte de illis didtum eft , qui fe- rebuit ; im minant in lachrymis , in gaudio metent : id eft , üvun, & í deirfirmioribus, Non enim in lachrymis fenina- lus nos ex bat ille ipfius Chriíti magnus preco , quando di- Tecommitt cebat : Ego. enim immolor, & tempus mez refo- lutionis inftat. Y finmm | Bonum certamen certaui, curfüm con- Doit vitu Conufideratiomss de Paff. Dom 37 t eorum la confummaui, fidem feruaui ::de cetero füpereft mihi lL O0y, & Supereft corona iuftitie , corona de manipulis. tlS 1 anma inguit, mihi corona iuftitie , quam reddet mihi Do- ILTeS mel vj minus in ia ie iuftus ludex : quafi diceret : Oribus füi Reddet mihi meflem cul me impendo fementem. It membra Hec verba, quantum intelligimus fratres , exfültan- à fraei] tis funt, non plorantis Nunquid quando iíta di- V diterent, cebat, in lachrymis erat ? Nonne fimilis- erat hilari pertinerentg datori, quem diligit DEVS ? Ad infirmos ergo re- Tritis eft feramus hec verba, vt nec ipfi defperent, qui in fieri poteft lachrymis feminarunt : 'quia, etfi feminarunt in la- diit ? qu tranfit trifti- chrymis, tranfiet dolor ; & geinitus ? dicit: D. tiacum fine, & venit letitia fine fine. n,&po S. AVGVSTINVS.firm. X X X I. de verbis P/almis o tollet eant 12 . alias XLV de Santtis, Tbm. V. bag. 1 $ $.15$6, jeam, D od non face CONSIDERATIO XX, t , T0f COD. Zriflis eff anima wea. €c. 1. .. Tudaus po i fecatus eft, qui putredinem non habebat, fi ma iembra N mectïcma xpfa noftra ignem medlcmalem non di, qife refpum ïmpatlenter ferre debémus vrentem me- 'l't ld EP' j dicum, & fecantem , id eft, omnibus tribulationi- vmis feminde bus nos exercentem, & a peccate fanantem ? Pja. quando (i ne committamus nos medici manui: non enim crrat, ; mez 100« vt fanum proó putti fecet : nouit, quod infpicit : a, curum nouit vitum , quia ipfé fecit naturam ; quid ipíe con. e 2 con- 38 Capur 1 ( j ; Vel condidit , quid de noftra cupiditate acceflit, dif- orm in i cernit Scit fe fano homini preceptum dediffe, * * cnicifius d ne ,languorem incurreret ; dixifle in pai adifo Hoc manduca &.hoc noli. Non audiuit fanus axi, & vl in illo dicatt medici preceptum , vt non caderet , audiat vel Ego dixi Domine , mifc- fana animar &grotus , vt furgat. rere mel , fana animam meam , quoniam pecca- $ 4 ui tibi. Nunquid hoc Chriftus ? Nunquid hoc ca- n, f, Ti put illud noftrum fine peccato ? nunquid ille, qui ea, que non rapuit, exfoluebat ? nunquid ille fo- CO : :: lus in mortuis liber ? Liber enim 1n mortuis quia D gnge ífime peccato ; quia omnis , qui facit peccatum , fer- uus eft peccati. Nunquid ergo ipfe ? Immo ipfe ex membris fuis, quia vox membrorum ipfius vox erefftt p Y pter f ipfius ; quia & vox capitis noílri vox noftra. In tüi, vt tu, illo enim eramus , qumdo dixit : Tufms eft anima Non enim timebát' mori quatenus fa mnea Vfqué ad mortem. dis tui, jbiq qui venerat. mori; aut recufabat mori', qui potefta- tem habcbat animam fuam ponendi , & poteftatem pofüit , m f habebat , iterum fumendi eam : fed loquebgmtur bit, expofü membra in capite , & loquebatur caput pro mem- DEI prefer bris. In 11 [o) ervo VO(.Cm noüram 1nuemmus Sïl- oras, affiftis In illo ,na animam meam , quomam þCCCJUI tlblo f tamen enim eramus , cum dixit : DEVS mcus, DEVS lletim m meus, vt quid me dereliquifti? In ipfo enim pfal- prefentiam COnfoettui ? 3)0, vbi in capite hic verfus eft, confequenter di- C1- Confiderationes de Pa[f. Dom. 39 dcceflt, dif citur : Verba deli&torum meorum, Quórum deli- tum dediiïe, &orum in illo, nifi, quia vetus homo nofter fimul 1 paradifo : crucifixus eft cum illo, vt euacuaretur corpus pec- diut (amis cati, & vltra non feruiamus peccato ? Ad illum, & ; üudiat vl in illo dicamus : Ego dixi Domine, miferere méi , Dine , mife fana animam meam, quia peccaui tibi. Dif] pettie S. AVGVSTINFS. enarrat. in. pfalmm. XL. Juid hoc ct- v». 6. Jon. IV. pag. 549. üid ile, qui Quid jlle fo« CONSIDERATIO XXI. Ottus , quià Et progre[Jus pufillum procidit. $m faciem fuam, ceitum, für MATTH. XXVI. $9. ? Immo ipfe n ipfius vox eceffit prius ab afpe&tibus hominum , non pro- nofre. n pter fuffragium mentis , fed propter exemplum is eft animt tui, vt tu, quum orare vis, elongeris ab omnibus, ebit mori , quatenus facilius intrare valeas in cubiculum cor- qüi poteftt- dis tui, ibique rogare Patrem tuum, Deinde genua , potetaten pofüit, in faciem fuam procidit, ficque , quod vole- bat, expofuit. Ex his collige orandi modum , & Joguebantut [ pro. mem- DEI prefentiam meditare, Re etenim vera, quum onimis : Se oras, afliftis DEO , & cum Omnipotente loqueris, fi tamen non inaniter oras. p, I Quis non paueat affi- flentiam maieftatis ? quis diuinam non vereatur , DEVS y enim pf prefentiam ? Quis Domini füi non timeat difplicere confpectui ? Quamobrem, quum oras, quum preces iquett d fun- d 0-3 [ 40 Capur . fundis, altifimo diligentiffime intende : quis, "cui, fine modt pec alterum diuidas ab altero. Hac duo fimul iun- ha, iplün E 54 &a humilitatem docent, congregant mentem , phan- tafma propulíant, orationem ornant, flectunt DEVM, g. til, ( compungunt animum , & exaudibilem efficiunt de- N precantem, iNon erit difficile tibi, etiam proftrato C0 1 folo lingere terram, fi DEI, tuique, quum oraue- D inda, ris, notitiam habebis, Non autem aliunde , arbi- tror, cordis in oratione euenire duritiam , mentis- que effüfionem , quam ab ignorantia horum. Si Domi confideras, quantam mortalibus in fuüblimi faftigio propt pofitis reuerentiam exhibes, affeuerabis, verum effe, mam quod quod fateor. Diffüefce , inquam, magis hominibus baris, mul deferre , quam DEO. — Vtrisque debitam. honorem hecefitate t impende. DEVM vtique honora propter fe , ho- folrs, D minibus vero te fübiice propter DEVM , iuxta fin- fequatur, gulorum dignitates , & merita. Hoc apoítolica Optio aut | commendat auctoritas. ( I, Petri II. ) DEO itaque fs : turba latrie venerationem exfolue, hominibus vero famu- turbata ef lJatus obfequium. 'Toto corde in fenfíu animsz te- Volontaten cum habitando cum humilitate mentis maxima, cor- iungit Cre porisque proftratione , fi vales, DEO in oratione & wtte ( te fübiice. Quod fi non potes corpore , mente mi- homo eni nime idagere definas. Scrutator etenimrenum, &co- DEVS i gitationum eft DEVS. Hunc afliftendi DEO in ora- lus conm: tio- Cum diif | Confiderationes de Paf Dom. 4t quis, 'q, tione modum te tmus Mediator edocuit : ipfum ob- ) fiml ius- ferua, ipfüm imitari ne differas. (6f0 , nott. S. LAVRENTIVS IVSTIN. de Chrifi nE DEVM, &gone. cit, cap. V I. Ticiunt. de. 1 proftrato CONSIDERATIO XXII. Uil OfqUt F orabat , vt , fi fieri po[fet , tranfiret ab eo bora. Inde , qrbi- MARCI. XIV. 35. 1 , fentis- otum. $i Domine mediator, DEVS fupra nos, homo Wi faftipio propter nos , agnofco mifericordiam tuam : verm eff, nam quod tu tantus tue charitatis voluntate tur- hominibus ä baris, multos in corpore tuo, qui füs infirmitatis 1 bonorem neceflitate turbantur, ne defperando pereant, con- ter fe, ho- folariss Denique homo, qui fequi vult, audiat, qua , uxta fi- fequatur. Acceffit forte hora terribilis, proponitur apoftolic optio aut faciende iniquitatis , aut fubeunde paffio- JEO itaque nis: turbatur anima infirma, propter quam fponte * . veto fatnli turbata eft anima inuicta prepone tue voluntati i anime te- voluntatem DEIL. Attende enim, quid deinde füb- ixima, COT« iungat Creator tuus, & Magifter tuus, qui te fecit, p Oratione &, vt te doceret , fa&us eft & ipfe , quod fecit: homo enim fa&us eít , qui hominem fecit ; fed , ente n DEVS incommutabilis manfit, & hominem in me- jm, & lius commutauit. Audi ergo, quid inde fübiungat, U jn. or?- ( Et U0 cum dixiiïet: Nunc anima mea turbata e e4 :quid 43 Caput ] ( quid dicam, inquit , Pater (aluifica me ex hac hora; CO fed propterea veni in hanc horam: Pater clarifica nomen tuum. Docuit te, quid cogites , docuit , Baier , quid dicas, quem inuoces , in quo fperes , cuius vo- luntatem certam , atque diuinam tuz voluntati hu- cens T mana infirr«que. preponas Non ideo tibi vi- S j m deatut ex alto deficere, quia te vult ex imo pro- ficere. vf ad Nam & tentari dignatus eft a diabolo.a quo vtique, fi nollet , non tentaretur potc(t quemad- quamdam ä: modutn , fi. nollet , non pateretur & ea refpon- ii5 a dit diabolo , Quz tu in tentationibus debeas re- experienti fpondere Et ille quidem tentatus eft , fed non ergo Dom periclitatus , vt doceret te in tentatione pericli- tantem tentatori refpondere, & poft tentatoremnon pioxem n inconfant ire, fed de periculo tentationis exire. Sicut autem Terat enir hic dixit: Nunc anima mea turbata eft, ita etiam, vbi dicit COI$ n6f Trifüs eft anima mea víque ad mor- Jerat com tem; &: Pater, fi. fieri poteft, tranfeat a me ca- ia retrib lix iftej hominis füfcepit infirmitatem, vt doceat , fic loribus fj contriftatum , & conturbatum , quod fequitur , di- CXtetmin cere : Verumtamen non quod ego volo , fed quod tu vis Pater. Sic enim homo ab humanis in di- duodcim ebat nof uina dirigitur, cum voluntati human: voluntas di- etcat po uina praponitur. libüs |ae S. AVGVS TINVS. Trattat. LII.in Ioamz. Tnug Apo Tomn. III gart. II. pag. 3. fíantis fs CON- R Confiderationes de Paf Dom. 43 lc horg T Chrificg CONSIDERATIO XXIII. 4 dooit , Pater i , fi po[[;bile eft , tran[eat a me calix iffe, ; Cllüs YQ. MATTH, XXVI. $9. luntati hu ciens IESVS, adeffe iam tempus gloriofze pafïioä 0 tbi vj. S nis implendze , triftis eft , inquit, anima mca C Do pro. víque ad. mortem, Et iterum : Pater , fi fieri didbolo a poteft , tranfeat a me calix ifte. Quibus verbis , Quemad- quamdam formidinem profitentibus , noftre infir- i refpon- mitatis affe&us participando curabat, & paenalis lebens re. experientie metum fubeundo , pellebat. In nobis , fei non ergo Dominus noftro pauore trepidabat, vt fufce- & pericl- ptionem noftrae infirmitatis induceret , & noftram ILOremror inconftantiam fus virtutis foliditate veftirét. Ve- Cut autem serat enim in hunc mundum diues, atque' mifäri- ita etiam, cors negotiator celi, & commutatione mirabili in- d mor« ierat commercium falutare , noftra accipiens , & à mece fua retribuens, pro contumeliis honorem, pro do- ocett, fic loribus falutem, pro morte dans vitam, & cui ad yitur , di exterminationem perfequentium poterant plus quam fed quod duodecim millia angelicarum feruire legionum , ma- nis in d- lebat noftram recipere formidinem, quam fuam ex- jüntas di« ercere poteftatem. Quantum autem vniuerfis fide- libüs hac humilitate collatum fit, primus beatiffi- lt Ioann: mus Apoftolus expertus eft, cui, cum illum in- ftantis feuitie vehementior procella turbaffct , ad TC« N- d ( 44 Capu? l. erat jl YO reparationem vigoris celeri mutatione conuerfus eft, fumens de exemplo remedium , vt tremefa&um re- capits, Á pente membrum rediret ad füi capitis firmitatem. pe, & 00f Non enim poffet Domino feruus , & magiftro maiot effe difcipulus : qui humanz fragilitatis trepidatio- infipitnaam eo ftimulu nem non vincerct, nifi victor mortis ante timuilfet, ferretur, 0 .$. LEO M. form. LIT, de Paffone Dom, cape V. edit. Lugdun. pag. 122. tam Virtüs exauditus, CONSIDERATIO XXIV. tiam: vt i & tribulati Si poffibile eff, tranfeat a me calix iffe. L. C. penum ad EVS meus , clamabo ad te per diein, & non vreris, fec exaudies , & nocte , & non ad infipientiam luntatem , mihi. Dixit vtique de me, de te, de illo. Corpus $4 enim fuum gerebat , id eft, Ecclefiam. Nifi forte putatis fratres, quia, quando dixit Dominus : Pa- C0 ter, fi fieri poteft, tranfeat a me calix ifte , mori 4 timebat ? Non eft fortior miles, quam Imperator. dod : Sufüicit feruo , vt fit, ficut Dominus eius. Pau]us Q Àb dicit miles Regis Chrifti : Compellor e duobus, con- éupifcentiam habens diffolui , & effe cum Chrifto, eft Abba llle optat mortem, vt fit cum Chrifto , & ipfe Chri- tiffe Domi que dixer ftus timet mortem ? Sed quid nifi infirmitatem no- ftram portabat, & pro his, qui adhuc timent mor- ingerom cui fadus tem, in cogpoye fuo conítitutis ifta dicebat ? Inde erat 13 Confäemzfianes de Paff. Dom. 45 uerfu wf erat.illa vox , membrorum ipfius vox erat , non fdm re capitis, fic & hic.: Per diem & no&em clamaui, & tmitatem, non exaudies. Multi enim clamant in tribulatio- iflro miot ne, & non exaudiuntur , fed ad falutem , non ad Clamauit Paulus, vt auferretur ab trepidatio- infipientiam. t ümiffet, eo ítimulus carnis , & non eít exauditus, vt au- Dam, mp, ferretur, & di&um eft ei: Sufficit tibi gratia mea , nam virtus in infirmitate perficitur, Ergo non eft exauditus, fed non ad infipientiam , fed ad fapien- [Y. tiam: vt intelligat homo , medicum effe DEVM , & tribulationem medicamentum effe ad falutem, non . L C penam ad damnationem, Sub medicamento pofitus vreris, fecaris, clamas : non audit medicus ad vo- 2, & n Yipientiam luntatem ,- fed audit ad fanitatem, . Corpus S. AVGVS TINVS, enarrat ,in Pfaim. X X L 9. g. Nifi forte ninus ; Pa CONSIDERATIO XXV. ifte, mori Z iba Pater ! MARCI, XiV. 36. Imperator, uod autem ipfe Marcus , non folum Pater , fed s. Paulus Q Abba Pater eum dixiffe commemorat , hoc obus, cot- n Chrifto, eft Abba Hebraice, quod eft Latine Pater. Etfor- taffe Dominus propter aliquod facramentum vtrum- pipfeCiri- que dixerit, volens oftendere , illam fe triftitiam jtatem n« in perfona füi corporis, id eft, Ecclefiz , füfcepiffe, ment of at ? Inde cui fa&us eft angularis lapis , venienti ad eum , par- ent C 46 'capu: r partim ex Hebreis , ad quos pertinet, quod ait ad lil aj vnum $ Abba ; partim ex gentibüs, ad quas pertinet, quod ait Pater, Etiam Paulus Apoftolus non preter- Aiu mittens hoc facramentum , in quo clamamus , in- Euagil. quit, Abba Pater. Et iterum ait : Mifit DEVS ] fpiritum fuum in corda veftra clamantem , Abba C0 i Pater. Oportuit enim, vt bonus Magifter, & Juer i, verus Saluator, infirmioribus compatiens, in fe ipfo demonftraret , non debere fuos Martyres defperare, fi qua forte cordibus eorum irreperet fub tempus landim paflionis ex humana fragilitate triftitia, cum eam , vincerent , voluntati füz preponendo voluntatem quod DEI, quia illefcit , quid expediat, quibus confu- ftipge ( li. - - - Hoc eft enim Pater, quod Abba Pater : .ciat te am 1 Domim fed ad facramentum intimandum planius eft Abba Pater ; ad vnitatem fignificandam fufficit Pater. Ws.in at Et Dominum quidem Abba Pater dixiffe credendum bimannm eft : fed tamen non eluceret fententia , nifi aliis Wer, f ( Euangeliftis ) dicentibus , Pater, demonftraretur, fic at qu effe illas duas ecclefias ex Iudcis, & Grecis, vt etiam bendum vna fit. Ex illo ergo intellectu di&um cft: Abba Pa- ibendus ter , quo idemDominus alibi ait : Habeo alias oues, Xie tr JNS s quze non funt de hoc ouili, gentes vtique fignifi- .& quod cans , cum haberet oues etiam in populo Ifrael. Sed quia fecutus adiecit, oportet me & eas adducere, o c . . quantum valet vt fit vngs grex, & vnus paftor ad Confiderationes de. Pa[J. Dom 47 quod si ad Ifraelitas , & gentes ( Abba Pater: ) tantum In&t, quod ad vnum gregem , folum ( Pater. ) 1l proter. $ AEGUESTINVS lib. IIl. de cenfenfa Amus, m. Kuangelift. cap. 1V. Tum. 111 part. 11. pag. 106 t DEVS m , Abba CONSIDERATIO XXVI gifter, & infeipo Pater wi, fi po[ibile efl , tranfcat. a me calix . iffe. defperare, MATTH. XXVI. 39 b tempus landimentis fuorum fle&itur carnalis affectus, & Qu eam 'Olüntatetrt quodam modo labitur humana mollities Re- U5 confu ftringe finus fluentis veftis, virtute accingere. Cru- ciat te amor carnis ? Tolle crucem tuam , & feque- ba Pater t et Abba re Dominum Et ipfe tibi Saluator tuus, quamr it Pater. uis in carne DEVS, quamuis cum carne DEVS humanum tamen dcmonftrauit affe&uim , vbi ait: 'edendurm nifi ais Pater, fi þomblle eft, tranfeat a me calix ifte. No- aretur,fic uerat, quod calix ifte tranfire non poterat : ad eum blbendum venerat, Voluntate , non neceffitate vt eüam Abba P* bibendus ille calix Omnipotens erat : fi vellet, ia OUOS, vtique tranfiret, quia DEVS cum Patre , &ipfe, & .DEVS Pater vnus DEVS., | Sed ex forma ferui, ex x figi .e0, quod füftepit abs te pro te , vocem hominis, iael, Sed «vocem carnis emifit, adducere, Te in fc dlgnatus eft trans- fi- tom vdlt qd ( 48 Caput J. tibi mor$, figutare: vt deilloloquereris infirma , vt in illo volueti , apprchenderes fortia, Voluntatem oftendit , qua 4 tentari poffes & continuo docuit, quam volun- Xl a tatem, cui voluntati preferre dcberes, Pater, in- n Ton quit, fi fieri poteft, tranfeat a ine calix ifte. Hzc voluntas humana eft, hominem gero , ex forma COP ferui loquor. Pater , fi fieri poteft, tranfeat hic calix. Vox carnis eft, non fpiritus ; vox ipfirmi- $ pf tatis, non diuinitatis. Si füeri poteft, tranfeat ca- ranfir lix ifte. Illa eft voluntas, de qua & Petro dicitur: T &t Cum autem [enueris, alter £e cinget, & tollet, & fetimentis feret, quo tu non vis. Vnde ergo & Martyres vtafetta vicerunt ? Quia voluntati carnis voluntatem fpiri- á fitipleill tus prepofuerunt. Amabant hanc vitam, & de- tem,vtal ponderabant. Inde confiderabant, quantum aman- orát, fed da effet eeterna , fi fic amatur ifta peritura, Mori- Nunguid. turus mori non vult, & tamen erit neceíffario mo- lw 3 ol rien$, quamuis continue mori nolens. Niliagis , eri noftr quod mori non Vis , nil efficis, nil extorques : Tolebat ? nullam habes poteftatem , tollendi mortis neceffi- It pat tacem, Veniet te nolente, quod times ; aderit te Wrat, Q recufante, quod differs. Mortem quippe fàatagis , & quüm vt differas; nunquid vt auferas ? Si ergo in ama- vi? To toribus huius vite tantum de differenda morte fà- t tagitur , quantum de auferehda laborandum eft ? P&fl, o Mori certe non vis, Muta amorem , & oftenditur tibi ceti : Ti Confiderationes de Paff. Dom. 49 * tibi mors, non quete nolente aderit, fed qua, fi VC m jllo volueris , non erit. x.hdl[ , qua It volun S. AVGVSTINVS. ferm. CCCXL IV.alias AXXL ex Sirmondianis de. mmore DEI, & amore Pater, in. fe, Hac fæculz. T. V. pag. 1230* , &t forma CONSIDERATIO XXVII abfeat h x nf Si poffibile eff , traufeat a. me calix ifle. Loc. ct. aníeat. C« anfire a fe calicem rogat. Nunquid ait: Trans- Q dicitur: T eat me calix ifte ? hec enim futura erat pro , tollet, & fetimentisoratio. Sedaliud e(z, vt fe tranfeat , aliud Martyres vt a fe tranfeat, deprecari, In eo enim, quod fe tran« atem fpiri fit; ipfeillea moleftia tranfeuntis excipitur : qui au- m, & de tem, vta fetranfeat , rogat, non vt ipfe pratereatur , tU anan orat, fed vt in alterum id , quod afe tranfit, excedat. m Morn Nunquid poflibile erat non pati Chriftum ? Atquin rj mo- iam a conftitütione mundi facramentum hoc in. eo NI qgis , erat noftrz falutis oftenfum. Nunquid pati ipfe yuorque : molebat ? Atquin fuperius fundendum in remiffio- tis necefl nem peccatorum corporis füi fanguinem confecra- derit te uerat, Quomodo ergo ait: Pater, fi poffibile eft ? fitags y & quomodo : Non ficut eso volo fed ficut tu o in ame vis ? TTotus igitur fuper his, qui païïun erapt, me- morte f tus eft : atque ideo , quia non eft poffibile, fe non dum df ! pati, pro his rogat , qui paffüri poft fe erant , di- lenditut cens : Tranfeat calix a me, ideft, quomodo a me ii bibi- ( $o Caput. l. . dubie prof blbltur, ita:ab his bibatur , fine fpcx diffidentia, fine fenfu doloris , fine metu mortis, Ideo autem, fi delcendant pofübile eft, quia & cárni, & fanguini horum gra- proferunt | ü alldptv ( uis terror eft, & diflicile eft, eorum acerbitate cor- noftri capil pora numana non vinci. Quod autem ait: Non ficut ego volo, fed ficut tu vis, vellet quidem eos propinquan cens : Pate non pati, ne fmtc in p"aiïïone diffidant, fed coherc- lis ile: eQ ditatis-fuzs.gloriam fine paflionis difficultate mere- antur. pt: & m Non ergo , vt non patiantur , rogat, di- oftendens « cens : nom , vt ego volo , fed, vt , ait,'quod Pa- fed ficut t ter vult, bibendi calicis in eos ex fe tranfeat firmi- lumus , fic tudo : quia ex voluntate eius non tam per Chri- Uatenus p ftum vinci diabolum , quam etiam per eius difci- pulos oportebat. tas Condik itam fat S. HI LA RIFVS. Camvzent in Mattb.cap. X X X I1T. tibus infii pm. 743. eorum poft CONSIDERATIO XXVIII eratíüs tob dubitantis : Transfer calicem. butc a me , fod. mon , quod ego WUs homo volo , fed quod ta. MARCI, XIV. .36. tertitudinis BU5 müne g olent iufti viri in eo, quod ipfi certum , ac fo« Wtüo méi S lidum fentiunt, quafi ex dubietate aliquid pro- lo defideri ferre , vt infirmorum in fe verba transferant. Sed he Certus rurfum per fortem fententiam infirmanti dubietate Quntum d ommmodo contradicunt : quatenus per hoc , quod Ppellat. du« Conäa*emïiem.s; de Paff. Dom, $t enth, m dubie proferre cernuntur , infirmis aliquatenus con- defícendant: & per hoc, quod certam fententiam Autem, f horum g proferunt , infirmorum mentes dubias ad foliditatem bitate cor. trahant Quod nimirum , dum faciunt , exemplum üt: Non nofiri capitis fequuntur. Paffioni quippe Dominus Vuidem eog propinquans, infirmantium in fe vocem fumpfit, di- d cohere. cens ; Pater mi, fi.poffibile eft , tranfeat a me ca- ate mere. lix ifte: eorumque timorem, vt abftraheret , füfce- pit: & rurfus per obedientiam vim fortitudinis togt, d- oftendens ait : Verumtamen non ficut ego volo, , quod a. Yext firni- fed ficut tu : vt, cum hoc imminet, quod fieri no- pet Chri lumus, fic per infirmitatem petamus , vt non fiat, quatenus perfortitudinem parati fimus , vt volun- eius difci -tas Conditoris noftri etiam contra voluntatem no- AXXIL fttam fiat. Hoc igitur exemplo nonnunquam à for- tibus infirmitatis verba fufcipienda fünt, vt pef eorum poft pradicamenta fortia, infirmorum corda VIIT gratius roborentur. Vnde beatus Job , cum quafi dubitantis verba protulit , dicens : Putasne, mor- qui i tuus homo rurfum viuet ? illico fententiam füs certitudinis adiunxit, qua ait : Cunétis diebus, qui- P bus nunc milito , exfpe&o , donec veniat immu- m,X f tatio mea. . Qui itaque immutationem füam tan- jquid pro to defiderio exfpe&at , quam fit de refurrectio- orant, Sed ne certus , infinuat : & curfüm vite prefentis dubietate quantum defpiciat, innotefcit , qui bunc militiam QC, qui finem du &ppellat, Per mi]itiam- qqippe fomper ad ten. $2 Caput I..-— voluntate tenditur, & quotidie conclufionis terminus exfpe: &atur. Curfum itaque vite huius defpicit, & fta- : patieba'ur tum foliditatis requirit, qui per hoc, quod müta- - I diuins if noturalite biliter militat , ad immutationem fuam peruenire feftinat. Tufto quippe in hac vitaipfa farcina fuze cor- Rurfüs di ruptionis onerofa eft, Quod vigilie defatigant , voluntas t fUitx N1 fomnus queritur, vt vigiliarum labor, atque. an- xietas temperetur : fed nonnunquam etiam fom- fponte tX nus occidit, Fames corpus atterit, atque , vt eius etiam ob neceffitas repellatur , cibi requiruntur : fed fepe & purab. . €£ibi grauant , qui ad' repellendum debilitatis graua- loquitt : 4fte. W men quzfiti fuerant. ^ Grauis itaque eft farciga bibiturus corruptionis. quam hom S. GREGORIFS M, lib. XII moral. in cap, E /XIV. lob. Tom. L. pag. 295. Verumam CONSIDERATIO XXIX. ! e, qu r ia , hot« Sed s0n., quod ego "volo , fed quod tu." Loc. CIT. fübfhnntia tqui ille quidem naturaliter , & vt DEVS, & Yerba fün : fia volunt Á vt homo habebat, vt vellet : ceterum diuinam TL bninfim ipfius voluntatem humana fequebatur, eique fübdi- lotis fenfü ta erat, vt que propria fententia non moueretur , Voluntate verum ea demum vellet, que diuina cius voluntas poncipit. ipfam volebat velle. .Permittente fiquidem diuina vo ] humizitge Confiderationes de Pa]]. Dom, 53 Il ehfpe voluntate, naturaliter ea , quize fibi proptia erant, 7& üa patieba Etenim cum mortem detrectaret, hanc X mita diuina ipfius voluntate ita fetente, & concedente, Xe'üenire naturaliter detrectabat, atque in mortis agonia erat. fug cor. Rurfüs diuina ipfius voluntate volente, vt hümana fitigrt voluntas mortem amplecteretur, votuntaria ipfi paflio tque a fuit, Non enim qua DEVS duntaxat morti fe m fom ífponte tradidit, fed etiam quatenus homo. Vnde » VC end etiam nobis animi audaciam aduerfus mortem cot- fgpe & parauit lta quippe ante falutiferam paffionem fuam I$ Crati loquitur Pater (i fieri poteft, tranfeat a me calix t farcint ifte. lllud porro conftat, quod vt homo calicem bibiturus erat non enim vt DEVS: quare tan- Hec autem ver- (j, tl ( quam homo calicem tranfire vult ba a naturali metu , & imbecillitate profe&ta funt, Verumtamen , inquit, non mea voluntas fiat , hoc [X eft, qua ratione diuerffe a te fum fübftantie : fed ac tibi tua, hoc eft, mea, quatenus eadem mihi OC' CIT. fubftantia eft. Que quidem iterum fortis animi verba fünt. Etenim anima Domini, qui benigna VES füua voluntate homo vere factus erat, cum natura- diuinam lem infirmitatem ànte experta effet, percepto do- i fubdi loris fenfü ex Ccorporis difiunttione , diuinà turfum uetetu , voluntate corroborata, aduerfus mortem audaciam voluntas concipit.. Nam quia & totus DEVS erat cum íua 1 qiuma yo humanitate , & totus homo cum fua diuinitate, ipfe £a tans | 94 Coput - 1. tanquam homo in fe, & per fe, id, quod huma- vt vigla num erat , DEO , & Patri fübiecit , & Patri fatus 9 opt bo! obediens , præ&anufï'unam fefe - nobis formam, & exemplum prabuit. Qui enm Hoc enitt -»S.IOANNES DAMASCENTVS. lib. I1I. de primum Y jide ortbodoxa. cap. .X V 11 1. Edit, Parif. Tom. I pag. Md DCreUS n CONSIDERATIO p o É fi intellig m s Et venit, €? inuenit eos dormientes, fiut me MARCI. XIV. 37 poffibile e uamdiu quidem affuit IESVS difcipulis fu15 ^ fir if Q non dormierunt : pufillum autem progredien- 3 tentat te eo ab eis, nec vna hora potuerunt vigilare eo dere n & abfente. Propter quod oremus , vt nec modicum quia nemo aliquando IESVS progrediatur a nobis, fed imple- Dem: f aa at, quod promifit n nobis, dicens : Écce ego vo- TM biscum ero omnibus diebus , víque ad confumma- trahit Pate tionem ficuli Sic enim v1gxlab1mus, €o excutien- IISVM a te fomnum ab anima noftra, fine quo poffibile non perfecutus eft implere mandatum , quod dicit : Nec des fom- b eis, fi num oculis tuis, aut palpebris tuis dormitationem, Tor Comp vt euadas ficut Jamula ex retibus, & ficut auis ex tüt: Confe laqueo. "Tamen veniens ad difcipulos , & inueniens$ 0R dormientes , füfcitat eos verbo ad audiendum, vt iam Matigj, & quafi audientibus dicat , quod dicet fic: Non potuiftis vna bora vigilare mecum ? Præc1p1t autem vigilare, | Em vt Confiderationes de: Pa[J. Dom, 55 od hum. vt vigilanter orermus. Vigilat autem , qui facit itri fadbus opera bona: vigilat, qui follicite agit de fidei veri- mam, & tate, ne in aliquod tenebrofum dogma incurrat. Qui enim fic vigilans orat, illius exauditur oratio. i LL Hoc enim ügmücat dicens: Vigilate, & orate: vt lpag 2411 prlmum nglemus & üc vigilantes oremus. Vtneé mtretxs in tentationem. Hoc, fecundum quod mul- (X. ti intelligunt, tale eft, àc fi dicat: vt non tente- M munt Si autem fic placuerit DEO, acquiefcite DEO. ficut me audifítis orantem. Confidera autem , fi poflüibile eft, fic intelligere magis, quoniam vita no- ylis füi, ftra ipfa tentatio eft fecundum Iob : intrare autem TOpredien in tentationem, aut venire in tentationem, eft ea- rigilate o dere in tentauonem & vinci ab ea. snodicum Et puto ; quianemo venit ad IESVM fimul & in tentatio- fed im nem:fiautem venit in tentationem ,non venit ad ? efo YO IESVM. AdIESVM enim nemo venit , nifi quem onfünma trahit Pater ad IESVM , vt refüfcitetur ab eo. Ad ) Cxcutdent IESVM ergo venimus , vt, etfi tentator nos fuerit Xfibie nori perfecutus, & mala ex eo , non comprehendamur ; des fote &b eis, ficut fcriptum eft : Perfequentur te mala, & pitationets non compreéhendent Ad pectatorem autem dici- cut 4uis eX tur : Confequentur te mala , & comprehendent te. kinueniens ORIGENES. Connent. in cap XXVL dum, vt t Mattbei. ex veteri zntery tet. Edzt Pary lbm. HIII H H $48- 993.' m Vi yt f3 CON— ( 56 Caput 1 CONSIDERATIO XXXI C01 Ef ait Petro : Simon dormis ? voc. ciT. lr n uius itaque pugne celebrato tnumpno, ab ora- H tione fürgens , ad difcipulos , quos oranch d caufà reliquerat , rediit, illosque dormientes inue« S mit; dixit autem Petro : Simon dormis ? O fapl- potul[hs Y entie verba ! o moderata locumo chari 1tat15 EX. ceres, VII obliquo, prudentiffimeque difcipulorum obiccit ne- tortem, f gligentiis, & potiflime illius ftrauit pertinaciam, qui mecum ? ] quamuis füccenfüs zclo, tamen coteris fuerat au- 1 Tf dacior, atque de fe fidentior. de ait: Simon , Deitis dormisne ? Vnde tantus fopor & tam profunda tentatione mentis hebetudo ? Nunquid obliuioni mandafti , tentationor que mecum difcumbens polhcebarls , dicens : Te- cum paratus fum , & in carcerem , & in, morten sale t DEI ire? Armatos milites needum vidifti irruere füper ritiam, . D me, nullus te impulit, nemo tibi moleftus eft, & tamen dormis ? Etfi non pro te, faltem expergi- & prougea Ícere propter me, quem paulo ante confpexifti pa- ür nobis, tie (ünt uentem, atque dicentem : Triítis eft anima mea vf- que ad mortem. Quamuis enim amor excufferit ti- b homini morem ex te ,ipíatemen imminens , & moeftitia &O Conci prefens comquïionem tibi immittere deberet de me : fenfüm en fituam fp cur igitür dormis ? $ LAVRENTIVS IVSTIN. de triunpb TUm armis Coriffi agone. cap. V1. lm etim CON- Confiderationes de Pa[]. Dom. 57 $u CONSIDERATIO XXXII. a G. Sic non pozui[Tis ona. bora vigilare mecum ? 0, db Qft- MATTH. . XXVI. 40. 05 orandi "A d ceteros vero conuerfus Dominus , inquit : tes i« : Sic & vos grauati, ac merore deprefi non ? 0 fii atis ! Ex potuitis vna hora vigilare mecum ? Quomodo car- Joiecit D6« ceres, vincula, opprobria, flagella fuftineretis , & fnortem,fi hora vna tantum non potuiftis vigilare Xiciat, qui füerat QU« mecum? In minimis, & leuiffimis agnofcite , quid in maximis, & grauiffimis de vobis exiftimare de- t Simon, | profunda 'beatis. Vigilate igitur , & orate, ne'intretis in mandati , tentationem , ne feducamini : ne intretis denuo in tentationem, vigilate, & orate. Ordo pulcherri- cens: T& xnus ad euitandas tentationes. His paucis Sapien- h mortea uere füpt tia DEI omnem fpiritualis certaminis infinuauit pe- ts et, & ritiam. . Porro vniuerfa , que mentem inquietant, m exg & prouocant, aut ex nobis pullulant, aut inferun- fpexiti p tur nobis.' : Quz ex- nobis pullulant , concupifcen- tie funt ; que vero.ab aduerfario fuggeruntur, vel a ftà vf Aduerfus ulferit t« ab hominibus fiunt, tentationes funt. k moftitia ergo concupifcentias, ne feducant, ne alliciant, ne fenfüm euertant, vigilare oportet : verum contra yetde m fequam fpiritus , & proximorum nequitiam oratio- num armis muniri; quanquam iuxta Domini fenten- P tiam etiam folerter aduerfus diaboli aftutias vigilare f4 de- Qv ( $5 Caput T. debeamus. lllud, inquit, feitote, quoniam , fi fci- jat0 ad D ret paterfamilias , qua hora fur veniret, vigilaret nibs nof truatur. vtique, &non fineret perfodi domum fuam. Quam- obrem tam contra concupifcentiarum impulfus , pj Nabud & expugn quam immiffiones diaboli , hominumque fallacias eis. (1V erga cordis cuftodiam vigilare nos congruit. Quid- quid aduerfi foris pulfet, feu obftrepat intus , obeffe erfüs 0 [criptum e mil poteft , dummodo diuinus timor, non dormi- tans intentio, proficiendi ftudium , innocentie gu- Vtael eis ftus, puritatis , ac munditie zelus, atque interne petca Re neque aud pacis affe&io , cordis poffideant penetralia. xamque vera nemo laditur, nifi a fe ipfo. Quis- 1tam at que igitur eo fit robuflior , quo erga fe vigilan- lonone pe tior ; atque tanto in periculis, & tentationibus fecu- Tecedente zior, quanto in oratione follicitior reperitur. tumipfi $ dupliciter $. LAVRENTIVS IVSTIN. lo citate, - delinquin CONSIDERATIO XXXIII cuti de ] & dicente Figilate , € orate , vt mon - intretis in. tentatiow Tuüs £uss fiem. MATTH. CIT. CAP. V. 4I. Et Donir llud quoque neceffarie admonet Dominus , vt in pafionis oratione dicamus : Et ne nos patiaris induci in if datum tentationem. Qua in parte oftenditur , nihil contra Tnus ,. ge nos aduerfárium poffe, nifi DEVS ante permiferit ; ifrmitar vt omnis timor nofter , & deuotio , atque obfer- Is , ne uatio Confiderationes de Pa[J. Dom. 59 m, ff uatio ad DEVM conuertatur, quando in tentatio- . Viplaret nibus noftris nihil malo liceat , nifi poteftas inde 1. Quam. tribuatur Probat Scriptura diuina, que dicit: Ve- Impulfüs , nit Nabuchodonofor rex Babylonie in Hierufalem, fallacias & expugnabat eam, & dedit eam Dominus in manu , Quid eius. ( IV, Reg. XXIV. ) Datur autem poteftas ad- it, obeffe uerfüs nos malo fecundum noftra.peccata, ficut n dormi fcriptum eft: Quis dedit in. direptionem lacob, & entte p Ifrae| eis , qui predantur ilum ? Nonne DEVS e Iterng cui peecauerunt , & nolebant in viis eius ambulare, j R neque audire legem eius, & fuperduxit füper eos fo, Qui. iram animationis fuz. ( Ifai. XLII. ) Et iterum Sa- & vipla- lomone peccante, & a preceptis, atque a viis Dómini ibus (eqt recedente pofitum eft : Et excitauit Dominus, fata- 1CUF nam ipfi Salomoni. ( III, Reg. XI. ) Poteftas vero o C dupliciter aduerfüs nos datur, velad penam , cum delinquimus vel.ad gloriam , cum probamur ; fi- XIIl cuti de lob fa&um videmus , manifeftante DEO - dutdi & dicente: Ecce omnia, quecunque habet, in ma- nus tuas do , fed ipfum caue, ne tangas. ( Tob. I. ) l, Et Dominus in Euangelio füo loquitur tempore ys, VC paflionis : Nullam haberes aduerfum me poteftatem, nauci t nifi datum effet tibi defuper Quando autem roga- lh[ contra 1mnus , ne in tentationem veniamus , admonemur emieri ; infirmitatis , & imbecillitatis noftre, dum fic roga- mus ,ne quis fe infolenter extollat, ne quis fibi i obf uato fu- Ü 6o Caput 1, füperbe , atque arroganter aliquid affumat, ne quis TU5 de IE fibi aut confeflionis , aut paffionis gloriam fuam herfes, h ducat ; cum. Dominus ipfe humilitatem docens di- hunan QO xerit: Vigilate; & orate, ne veniatis in tentatio- eumpat. V nem (ütndatus - Spiritus quidem promptus eft, caro autem infirma vt4, dum przecedit humilis , & fubmiffa nilter & confeffio, & datur totum DEO, quidquid fupplici- quemadmo qo, & pi ter.cum timore , & honore DEI petltlu , ipfius pietate preftetür, ami, & S. CAJECILIVS CTPRIANVS de or aitó- ergo infta Veüs CH te Dominica Edit. Vemete. peg. 423. Teges ter CONSIDERATIO XXXIV vnum adu Vere, vd Spiritus quidem promptus efl ,. caro autem infira LOC. CIT. Uoris patie feriptum e pnltus promptus eft , caro autem xnfn*ma 4« putere, & S non eft aliquando confidendum in ea . fed fem- eft anira r per.timendum de.ea, quia incauta confidentia ad aliquid f iaCtantiam ducit, timor autem infirmitatis ad auxi- Ti cupt lium DEI confugere adhortatur , ficut & Dominum gut trif ipfum paululum progredi , .& cadere in faciem, & Tortis n g orare, Ergo copit quidem triftari fecundum huma- o & nam naturam , quae talibus paflionibus fübdita eít , tm füit j non autem fecundum diuinam virtutem , qua ab RI huiusmodi paflione longe remota eft, Et hec dici. III p/(g inus Confiderationes. de Pay Dom, 61 1^, 1 qui mus de [ESV., vt non arbltrcrls, :ficut: qu'edam vm füam herefes, hominem eum füiffe , fed DEVM veram docens d. humzani corporis füfcepiffe:maturam , qui poterat D. tentatio« eompati infirmitatibus noftris , quoniam & ipfe cir- CAQ autem cumdatus erat infirma natura humani corporis. Si- & fübmifà militer & ipfe participans' Corpus , & fanguinem , d füpplici quemadmodum & puen , de quibus dicit : Ecce Wt , ipfius ego, & puéri , quos mihi dedit DEVS , participant carni, & fanguini. ( Hebr. Il. 13. 14. ) Videns . de trati ergo inftans fibi certamen , quod non erat ei ad- uerfus carnem & fanguinem, fed aduerfus tantos reges terrw affiftentes , & principes congregatos in XIV. vnum aduerfus fe, quantos nunquam , coepit päE uere, vel triftari, nihil amplius triftitie , vel pzi- n itfrt, uoris patiens, nifi principium tantum, — Nec enim fcriptum eft, quia paüit , vel triftatus eft ; fed coepit nfumi ; pauere, & capit triftari , quando & dixit: Triftis .. fl fem eft animaà mea víque ad mortem. Quod ipfum tale. fidentia ad aliquid fignificare videtur, tanquami fi dicat : Tti. ftitià ecepta eft in me, vt'non omnimodo fim fine js ad aux! Dominum guftu triftitie : non femper, fed vfque ad tempus faciem, & mortis in meeft, vt cum mortuus fuero peccato , moriar & vmuerfæ triftitie , CUIUS pr1nc1p1um tan- dum hum tum fuit in me. jdits &l , ORIGENES. in «ap. XXVI Mattb, . Tom, t hec d III. pag. 9o2. 11 CON- ( 65 Caput 1. tem at CONSIDERATIO XXXV.. qen adie yo adue Spiritus quidem promprus efl , caro autem m]ïrma. fta d Í LOCO ciIT. t cius € icut & tuus 0 Petre, fpn'rtus fuit promptus ad v fpiritus , promxttendum, caro autem infirma .ad confiten- gite & dum. Sed hoc eft confiderandum , vtrum ficut o- VITQUS. mnium hominum caro infirma eft , fic omnium fpi- tate Carmiis ritus eft: an omnium hommum caro quidem infir- Apoftolus ma eft, non autem & omnium hominum fpiritus Potens et promptus eft, fed tantum San&orum. Ergo ad ifirmata foles Apoftolos vel ad eos, qui fimiles eis inue- camis , f niuntur , dicit, quoniam fpiritus promptus efï , Cà- cebat : Si ro autem infirma. Infidelium autem & fpiritus fegnis &in ferui e& & caro infirma, Si ergo ad Saná&os tantum gationes f Chriftum dlcere hoc proced1t » prouocat nos , vt ficiens f quaramus , quoniam eft alüs caro infirma , eorumi trpo dice tamen folorum , quorum fpiritus promptus eft, traditione Ego autem dlCO, carnem infirmam effe illius , qui tionem , non h et peccatum, nec carnis fapientiam fortem, [ , Caro fed aefe&am, qui cum fpiritu prompto carnis operà & profed mortificauit , & fapientiam. carnis ad nihilum re- duxit, vt femper mortem Chrifti circumferat in cor- £m bor 0. pore fuo, præualente fcilicet fpmtu in concupi fcentiis füis, aduerfuüs concupifcentias carnis : quo- niam caro concupifcit aduerfus fpiritum, fpititus au- tem Confiderationes. de Paff. Dom. 65 tem aduerfus carnem. . Et hec in imperfectis qui- lV, dem aduerfantur inuicem : in perfectis autem iam &on aduerfatur caro, fed mortificata eft, & infir- ] infrma; mata eft fapientia carnis in carne, & concupifcen» tia eius exítin&a ceft : viuit autem in ea fapientia Omptüs ad De qua infir- fpiritus, viuit autem, & operatur. ] confite mitate & Dominus ad Apoftolum dicit: Quoniam n ficut o. virtus in infirmitate perficitur, id eft, in infirmi- iun f tate carnis , & fapientie eius. Propter quod ait dem if Apoftolus : Cum 'enim infirmor, tunc potens fum. m fpiritus Potens enim tunc fit vnusquisque noftrum , cum Erpo ad infirmata fuerit caro ipfius , vt non perficiat opera eis ine- carnis , fed habitet virtus Chrifti in ea. — Vnde di- 5eft , cebat : Sic certe repugno , & caftigo corpus meutm, Is fegnis & in feruitutem redigo, Quoniam per multas cafti- 98 (antuta gationes facit homo carnem fuam infirmam , pro- .05 , Vt ficiens fpiritu , & mortificans opera carnis,. Hoc 1, &Qrum ergo dicere vult ad difcipulos füos fecundum iftam Yptus eftr traditionem : Vigilate, & orate , ne intretis in tenta- ilius , qui tionem , vos, quorum fpirituis quidem promptus n fortem eft , caro autem infirma. Quoniam qui fpiritalior, tis opera & profe&ior eít , follicitior efie debet, ne ma- hilom re £num bonurm ipfius grauem habeat lapfum, at in Ut ORIGEXNENS. lo «it. pag. g0. concupi nis : quo ytitus al CON- fen ( 64. Capui ) ' fzm-et [i6 .CONSIDERATIO XXXVI. du cfpi erat. futün Et iterum abiens , orauit , eundem fermonem dicens, órat; ViCe : MARCL XIV. 39. Pombüe, Y etit autem nunc, vt tranfeat calix ab eo , & tsb ] P fi non fic, quomodo voluit ipfe , tranfeat , volebat. quomodo vult Pater. Hic iam , fecundum quod ]in erat , poffumus intelligere, exponemus, vt cum hoc ctiam quam vt 1 precedentia videamur expofuiffe, Exiftimo enim, eum Por quoniam calix ille paffionis omnium quidem ab ilun, & r IESV fuerat tranfiturus , fed cum differentia, vt , bio n« à fi quidem biberet eum , & ab ipfo tranfiret poftmo- tantes pet dum, & ab vniuerfo genere hominum : Si autem tranfiffent non biberet eum, & ab ipfo quidem forfitan trans. diebat omi iret, ab hominibus autem non tranfiret , fed ma- tt, quod neret apud eos, donec perficeret eos. — Hunc ergo Credentes calicem paffionis principaliter quidem volebat a fe ilum ca tranfire , fic vt omnino neque guftaret amaritüdi- e[t omtes nem eius, fi tamen poflibile effet , quantum ad iu- mant ,& fütiam DEL. Quod enim dicebat : fi poffibile eft, Omnibus non ad potentiam DEI referebat folam, fed etiam tuica Chrif ad iuftitiam eius, qui non folum potens eft, fed [ 165 eramus etiam iuftus $ non fíunt omnia poflibilia, fed ea ilum bibit fola, que iuftafunt. Si autem non poterat fieri, t0 Qalix, t magis volebat, vt biberet eum , & fic tran(iret ab eo, & ab vniuerfo genere hominum , quam vt ORI fas : Confiderationes de. Pa[J. Dem. 65 faceret contra voluntatem paternam, bibitionem QVT, eius effugiens. Propter exitum ergo bonum, qui ] dit erat futurus poít bibitam amaritudinem calicis , órat vice fecunda, dicens : Pater meus, fi non eft pofübile, vt tranfeat , nifi bibero eum , fiat volun- * bo,t tas tua. Manifeftum eft itaque, quia bibere eum tranfeit, volebat. Quantum ad comparationem enim me. im quod lius erat, vt propter bibitionem eius tranfiret , loc etam Qquam vt non tranfiret , propter quod non biberat T0 enin eum. Pone enim, Dominum non bibiffe calicem hudem ab ilum, & propter hoc eum non tranfiffe, fine du- Q , vt, bio nec a genere humano tranfiüffent fpiritus ope- t poltmo: rantes peccata. Conuenienter autem neque ponz Si autem tranfiiffent, quee debebantur peccatis, Ergo expe- An nj diebat omnibus , vt tranfiret calix ab eo, propte- , fed m rea , quod biberat eum Saluator , vt nos omnes ünc eno credentes im eum, qui biberat eum, non bibamus ebat a fe illum calicem vini meri, qui potat, & potaturus ymaritidie eít omnes gentes, vt bibentes inebrientur, & euo- um ad lu« mant , & infanire defiftant. Sicut enim pro nobis mbl]e C& ) omnibus mortuus eft, vt trapfeat nos mors ini- fed etiat mica Chrifi: fic pro nobis omnibus , qui debito- e[t, M tes eramus , vt in zternum biberemus , calicem " fl eà ilum bibit , vt per hoc ipfum , quod tranfit ab erat fieti €o calix, trapfeat & a nobis , non bibentibus illum, tranütet ORIGENE S. loco citato, quam Vi CON- fis ( 66 Caput 1. »teri a "CONSIDERATIO XXXVII, ioconmuta totunque ! Pater.mi, f mon potef? bic calix tranfire , nifi bibam feilis, & illum , fiat voluntas tud. — MATTH. XXVI. 42. in illo ple oftquam Iudas perfuaüis a diabolo, difceffit a Chri- ito. aut f P fto, feque a corpore apoftolice vnitatis abícidit, eibum füp nullo Dominus pauore turbatus, fed de fola redimen- voftra humi dorum falute follicitus , omne tempcris fpatium , cuntriflatus quod a perfequentium vacabat incurfu , myfticis flones enim fermonibus , facrateque doGine , ficut loannis fübit, vtf Euangelio declaratur , impendit : eleuans ad ceelum cet, Qu oculos, & pro vniuerfa Ecclefia füpplicans Patri , Hic pecea Vt omnes , quos dediffet, daturusque effet F'ilio Pa- 05 pütapit ter, vnum fierent , & in gloria Redemptoris in- Vexdtione, diuidui permanerent, adiiciens poftremo illam ora- notm, &i tionem , qua ait : Pater, fi fieri poteít, tranfeat a Tiuore eius : me calix ifte. Vbi non exiftimandum eft, quod DE Filius. Dominus IESVS paffionem, & mortem , cuius iam difcipulis facramenta tradiderat , voluerit declinare ; Cl iie api (rarit cum ipfe beatum Apoftolum Petrum , deuota fide, que tolerar & charitate feruentem , vti aduerfüm perfecutores gladio vetet, dicens * * Calicem , quem dedit mihi il pelht Pater, non vis, vt bibam illum ? - - In faluandie exofito q. QUO hobis.- enim hominibus pert crucem Chrifti , communis voluntas erat Patris , & Filii, communeque confi- Qum trnfi lium , nec vlla poterat ratione turbati, quod ante V())lo., ld. teter- Confiderationes de Paf... Dom. 67 reterna fiecula & müfericorditer erat difpofitum , & A incommutabiliter prefinitum. Qui ergo verum , tf lihaw totumque hominem affumpfit , veros & corporis L u fenfus , & animi füfcepit affectus, ^ Nec quia omnia ffita Chri in illo plena erant facramentis , plena miraculis , ideo aut falfis lachrymis fléuit, aut mendaci efürie is abid, cibum fumpfit, aut fimulato fopore dormiuit, In ! redimene nofira humilitate contemtus, in noftra moftitudine fpatium , contriftatus , in noftro eft dolore crucifixus. Paf , nyftics fiones enim mortalitatis noftrz ob hoc mifericordia It Toonnis fübiit, vt fanaret, ob hoc virtus recepit , vt Vin- d colum ceret, Quod lfaias apertiffime prophetauit, dicens$ ns Patri, Hic peccata noftra portat, & pro nobis dolet: & t l'ilio Ps. nos putauimus , illum effe in dolore, & in plaga, & in toris. i vexatione. Ipfe autem vulneratus eft propter peccata lam ord« noftra , & infirmatus eft propter facinora noftra, & ttanfeat à liuore eius fanati fümus. Cum itaque, dile&tiffimi ! eft, qud DEI Filius dicit: Pater fifieri poteft, tranfeat a me cuus iam calix ifte , noftre vtitur voce naturw , & cauffam decinare ; agit fragilitatis , & trepidationis humane : vt in iis, otota fide, que toleranda fünt, & patientia roboretur, & for- yfecutoroó mido pellatur, Denique ceffans hoc ipfüm petere, jedit ml excufato quodammodo noftrie infirmitatis metu, in y faluapdié quo nobis remanere non expedit, in alium affe- tommutis &um tranfit, & dicit: Verumtamen, non ficut ego qu confte teft, in- vc.)-lq ; fed ficüt tu, Etiterum»: Si non po quod dnte $ quit, gte ——* 68 Coput 1. ( quit, calix ifte tranfire a me, nifi bibam illum, fiat Jis , n d voluntas tua. Hec vox capitis falus eft totius cor- enin retri — poris: he vox omnes fideles inflruxit , omnes vente ocC Confeffores accendit omnes Martyres coronauit tubuat Dot Nam quis mundi odia, quis tentationum turbines, Dominus n quis poffet perfecutorum füperare terrores, nifi Chri- P am, & nom ftus in omnibus, & pro omnibus diceret Patri . tuo mendax Fiat voluntas tua ? Difcant igitur hanc vocem ow horio ! qui mnes Ecclefie filii , magno pretio redempti , gratis cpiens , ( iuftificati ; & cum aduerfitas violent alicuius ten. ei, pro ofn tationis incubuerit, prefidio potentiffimz orationis lle, qui i vtantur, vt fuperato tremore formidinis, accipiant bibiturus f tolerantiam paflionis. foss , n q S. LEO M. firm. LVI. de'PaJonc Dom. cap. pretiofa i IV, & FV. pag. 127. Imit enim CONSIDERATIO XXXVIIT pro &iute ( fondere dub Si non potef] bic calix tranfire , nifi bibam illum , mini vtllita LOC. CIT. fiat wvoluntas tua. ditionem f tum, & dic uid retribuam, inquit Propheta in pfalmo Q feruus tuus CXV. ) Domino jro omnibus , que retri- e & Yer| buit mihi ? Que igitur pracefferant hominis, vt omnium donorum DEI non attributio , fed retri. tmptus ? A butio vocari poffit ? Que precefferant hominis, tà füre füe denptus ed nifi peccata ? Retribuit ergo DEVS bona pro ma- quoi ong lis, Confiderationes de Paff.. Dom. 69 um at lis, cui homines retribuunt mala pro bonis, Haec QUs cor enim retribuerunt , qui dixerunt: Hic eft heres, , Omns venite occidamus eum. Coronauit, Sed querit ife, quid re- ia turbines, tribuat Domino , & non inuenit , nifi ex eis, quzipfe Dominus retribuit. Calicem, inquit , falutaris accipi- ,l Cb am, & nomen Dominiinuocabo, O homo, peccato et Patrl * VOCOID Qu tuo mendax, dono DEI, verax, & ideo iam non p grati homo ! quis tibi dedit calicem falutaris , quem ac- Cipiens , & inuocans nemen Domini, retribues jCUIUS fen, ei, pro omnibus , quz retribuit tibi ? Quis , nifi ? Orationis ille, qui ait : Potefüs bibere calicem , quem ego , ACCipiant bibiturus fum ? Quis tibi dedit imitari paffiones fuas , nifi qui propter te paflus eft prior ? Ideoque D a, pretiofa in confpe&u Domini mors San&orum eius, Emit enim eam fanguine füo , quem prior fudit pro falute feruorum, ne pro Domini nomine ferui UVTIT fundere dubitarent, quod tamen eorum, non Do- um i, mini vtilitati proficeret. Confiteatur itaque con- * L ditionem füam mancipium tanto pretio compara: tum, & dicat: O Domine, ego feruus tuus ; ego jn pfimo feruus tuus, & filius ancille tuz, — Ergo & emptus que retti« ) eít, & vernaculus eft. . Àn cum matre fimul eft omipis, Vt emptus ? An, quia vernaculus eft, propter pecca- fl rett. ta fuge füz depredatus, & ideo emptus, quia re- t homitii , demptus eft ? Filius enim eft ancille , fecundum x pro m quod omnis creatura fübdita Creatori eft, & ve. lis, g2 rif- 79 Caput. [. ( rifimo Domino veriffimum debet famulatum : quem, gifti vitm cum exhibet , libera eft, hanc accipiens à Domino ad illd rel . gratiam , vt ei non neceffitate, fed voluntate de- | falutaris act feruiat. Ergo ifte filius eft Hierufaülem cceleftis; & tibi ficrü qui furfum efít, mater omnium mnoftrum libera, quis bcne ( Et libera quidem a peccato , fed ancilla iuftitiz , vota redda! cuius filiis adhuc peregrinantibus dicitur : vosin libertatem vocati eftis, Sed rurfüs eos feruos fa- Hoc exigit sninus dicit : cit, dicens : Sed in charitate feruite inuicem. Qui- bus item dicitur: Cum ferui eratis peccato, liberi DEO, que imago fin 1 eratis a iuftitia : nunc vero liberi a peccato , facti folum feruu autem forui DEO , habetis fruétum veftrum in (àn- DH], viàet, &ificationem , finem vero vitam eternam,. Dicat flo per cili ergo DEO feruus . ifre: Multi fe Martyres dicunt, 5 4l multi feruos tuos, quia non nomen tuum habent in variis herefibus, &. erroribus : fed quia prater Ecclefam tuam fünt, non fíünt filiancille tusm : CÓN: ego autem feruus tuus, & filius ancille tue. Di D rezærþ;s rupifti vincula mea, tibi faerificabo facrificium lau- & dis, Neque enim inueni vlla merita mea, quando tu dirupifti vincula mea , ideo facrificium laudig ürfüs ad i tibi debco: quia, etfi gloriabor , quod feruus tuus tes n fim , & filius ancille tuz , non in me, fed in te & imorgbog Domino meo gloriabor, qui dirupifti . vincula mea, U$, redargm vt a fuga rediens, religarer tibi, vota mea. Domi- COffeptioneg fubie&orum no reddam. . Que vota redditurus es ? Quas vo- uifti Qpe ex f Confideratioes de. Paff. Dom. 7t m : quem, 1 Domino uifti vi&timas ? Qua incenfa, que holocaüfta? An ad illud refpicis , quod paulo ante dixifti : Calicem Untate de falutaris accipiam , & nomen Domini inuocabo ; n caleft, üm libeni, & tibi facrificabo facrificium laudis ? Et reuera quis- a juftiin , quis bene cogitat, quid voueat Domino, & que vota. reddat fe ipfum voueat fe ipfüm - reddat r: vosm feruos fa Hoc exigitur, hoc debetur. Infpe&o numo Do- sminus dicit cm. Qu Reddite Cefari, que Cefaris fünt DEO , que DEI funt to, liberl Imago fua reddatur Cafari ; imago fua reddatur DEO. Sed qui meminit, non vato , fadi m in f folum feruum fe effe DEI, fed & $fliüm ancille m, Diat DEI, videt, vbireddat vota fua, conformatus Chrl- fto per cahcem falutaris, - 165 dicunt, um habent S. AVGVSTINV'S. Enarrat. in ffaim. C X F. Jula. pf &t cillg tue CONSIDERATIO XXXIX tue, Di E reuer[us denuo inuemit eos dormientes , erant ifieium Inu enim oculi eorum grauati, MARCI. X1V. 40O. g, quando um Inudij urfus ad difcipulos rediens, eosdem dormien- R feruus tou$ tes inuenit: erant enim eorum oculi grauati, & ignorabant, quid refponderent ci Illos, vt pri- fed in t us, redarguere noluit, tanquam ad füfcipiendam incuja , t0ed Dom correptionem inhabiles. Silentio füo maximam ad fubie&orum regimen eruditionem dedit Indicauit ) Quas Yo quippe ex fe, vteo tanto tempore delinquentes ]i $3 ar- 72 Caput T. ( arguantur , atque vitiorum macula increpationibus wperiens ( detergatur, quo is, cui dicitur, corrigibilis eft ; E quam mat alioquin vulnus füperadditur vulneri , & paffioni quia proti paffio cumulatur, Fitque frequenter, vt grauior fit potius d- recidiua correptionis , quam damnum perpetrati W $ 14l criminis, Non autem iudicium effugiet , qui etiam delinquenti deteriorationis tetendit decipulam : ambo C0 tamen ferientur, ambo iufto plectentur fupplicio , D rl qui videlicet deliquit , & qui inconfulte fratri eundam | fcandalum füfcitauit. Quamobrem magna eft adhi- benda in correptione prudentia. Confideranda eft venie peccati qualitas, peccantis conditio , intentionis Et quam. peruerfitas, correptionis tempus , & verborum men- Tüm pre m fura, Horum quoquam deficiente, redargutio ipfa abien, ho vix absque deli&o committitur, Itaque, vt fra- minem fatl terna dilectio incontaminata feruetur , memoratam | 3n fcripturi correptionis regulam, qui proximum arguit , cufto- & Tofiph ] dire non negligat : atque qui peccat, emendantis fecundo pn verba huriliter füfcipere non recufet. Hoc etenim di$, d m modo charitatis perfieitur lex , quze nulli, preter &bis,&tg debitum, onerofa eft, —Nouit filere, quum expe- Ti fdem dit ; fcit etiam fari, quum opportunitas cxigit. illos edug Ab Vtrumque ipfe legislator prudentiffime egit. Te prefonti oratione fiquidem fürgens, primo dormientes di- redarguit, ( fcipulos increpans, ait : fic non potuifüis vna ho- Tüm infirmi ra vigilare mecum ? Secundo rediens , cosdemque [ dem poti re- Con(iderationes de Paf Dom. 73 SDationibus reperiens dormientes , omnino conticuit. Vides, ibilis ef; quam mature fe habuit : primo admonitionis elo- & pifloni quia protulit: fecundo dormientibus nil dixit, quin gratior f potius ad orationem denuo regretfus eft.. perpetrati , QUi etiam S.LAVRENTIVS. I—VS TIN. loco fepe citato. lam : ambo CONSIDERATIO XL. füpplicio , (ulte fratri Et reliclis illis , iterum. abiit , & orauit. tertio , m eft adhi- eundein. [ormonem. dicens. M&TTH. XXVI. 44. deranda eft t veniens inuenit eos dormientes ; nam prater- intentionis E quam , quod intempefíta nox erat, oculi eo- orum tT« Tertio quoque rum pre morore grauati erant. amitio ipla abiens , hoe ipfim locutus eft, confirmans , fe ho- e, V f minem factum effe. Nam illud fecundo , & tertio memoratan in fcripturis , veritatis eft. certum indicium : ficut vjt, cufto & lofeph Pharaoni dixit: Tibi apparuit fomnium ernendants fecundo pro veritate, & hoc factum eít, vt cre- Hoc etenint das,id omnino futurum effe. Ideo ipfe & femel, yJi, preter & bis, & tertio idipfum loquutus eft, vt econo- quum expe- mie fidem faceret. Et eur fecundo venit ? vt jas cxgt illos redargueret, quia ita moerore obruti erant, vt egit, Ab ne prefentiam quidem eius fentirent, INec tamen redarguit, fed paululum receffit , incredibilem eo- nientes d« ts Vi ho- rum infirmitatem fignificans , qui ne increpati qui- d- cosdemque e. INon experge À acit autem , dem potuiiï'ent vigilar Tec f 84 ( 74 Caput. [. [ & mol pec increpat amplius, ne attonitos magis percelle- yet. Sed cum abiiffet , oratfet ,. & rediiffet , ait: E irgendo ( E flatibus af Dormite iam , & requiefcite. Atqui tunc vigilare ï: fibi herefis opus erat ; fed oftendit, ipfos ne confpe&um qui- qui opus f dem malorum facile laturos, fed fugandos effe pre perit creat terrore, neque fe illorum egere auxilio, & tradi fe omnino oportere , aitque : Dormite iam, & 1'-equie-' prefitio. ? Jegionum d fcite. Ecce appropinquauit hora, & filius hominis tradetur in manus peccatorum , oftendens , rurfum de-neceffar triflem &f «cconomis fuiffe illud. pier nos t $. CHRYTSOS TO MVS. Honi. LL XXXIIE. fit confort; $t Mattb. n. z. Tom. VII. pag. 72. lixios orgb CONSIDERATIO LXI. qui n terri bit ? Sed ; 4Dpparuit autetm. ii angelus de . colo confortans fe certame eum , & faffus in. agonia. prolixius. orabat. &c fomidin Luc. XXII 43. &terno jud cuistibet a libi legimus, quia angeli accefferunt , & mini- puflum h ftrabant ei. In documento ergo vtriusquena- ture, &eiangeli miniftraffe, & eum angelus confor- 3on pofft, VEN taffe defcribitur, quoniam qui DEVS ante fecula ü 01 exftiit, homo fa&us eft in fine feculorum. Qui & , priusquam per refürre&tionis exaltaretur glori- am, diuinitate füper angelos fuit ; fed tamen ab augelis, vt fcriptum eft, humanitate minoratus , ex qua Confiderationes de. Pa[J. Dom. 75 ]s pereelle. qua & morti fubiacuit. At poftquam mortem re- lifft, ait: fürgendo calcauit, humanitatem füam etiam maie- Ic vigllte ftatibus archangelorum füperpofuit. Certe-fi quid pe&tum qui fibi herefis ex hocjblanditur, vt infirmum adfirmet , 1 05 effc pte cui opus fuerit angeli confortantis auxilio , memi- nerit creatorem angelorum creaturze füc non eguiíle &trdi fe prefidio. Quippe qui, fi vellet, duodecim millia ; & requie- us hominis legionum de eclis angelorum deduceret: tum deiu« de neceffürio eum eo modo confortatum ,. quo & T5 , rüriom triftem effe. Nam fi nobis triftis eft, id eft, pro- pter nos triftis eft, neceffe eft, vt & propter nos LAXXIUTE. fit confortatus & nobis. Et fa&us in agonia pro- lixius orabat. Quid pro fe ille cum agoriia peteret, qui in. terris pofitus, coleftia cum poteéftate tribue- JXI- bat ?. Sed appropinquante morte, noftre mentis im - tfirian fe certamen expreffit, qui vim quandam terroris , qralit, ac formidinis patimur , cum per folutionem carnis sterno iudicio propinquamus. Neque enim tunc cuiuslibet anima immerito terretur , quando polft v & min- pufillum hoc inuenit, quod in zternum mutare vtritsquende non poffit. 'dis COnfot« FEN. BEDA EX SS. HILARIO, ET ante facula GREGOR IO. in bunc locum. Ton. V. pag, 428. g, Qui i sretr gl j umen i jnontus , CON- qa g2 | ( 76 Caþz)t I nun IESV CONSIDERATIO XLII. fadi, reni vero mÜGTo Er fadus eff [udor eius , ficut. gutte . fanguinis , decurrentis in terram. ye fünguine LOCO CITATO tem, Com VERS. 44. j Jateat i i iuftis. moeftitia fauciis , & interpellantibus S te cognoft DEVM , füpernorum ciuium focietas pro fola« ex füdoris tio datur, cur non magis DEIL, & hominum me- fonis conf diatori Chrifto ? Attamen non eadem . caufa fuit in i ipo ilo, que in ceteris effe probatur. Certum nihilo- ditio tant minus eft , illi angelum apparuiffe oranti. "Tanto fi- fageli, ace quidem premebatur tedii , ac pauoris impulfu, vt quantum a in agonia fieret : dumque prolixius perfeueraret in Tate itaque preces , fa&us eft fudor eius ficut gutte fanguinis , decurrentis in terram. ti conform Accedite nunc huc in fpi- tiam confol ritu omnes vos, qui pietatis vifcera geftatis, & qui eloquit pia de Domino fentitis in bonitate, atque in fimplici- tium praft: tate cordis quzritis illum. — Accedite , inquam , & quale vobis coram pofitum fit compaflfionis incen- tiuum, attentiffime coníiderate. Redemptorem ve- COA ftrum , Regemque coelorum orantem, pauentem, Efb i agonizantem, fanguine fudantem , mentis oculo con- ár i, templamini , non tamen fine profluuio lachryma- rum. Quomodo, oro, lachrymas continere vale- ato Cl bitis, afpicientes piiffmi Domini guttas fanguinis f N decurrentis in terram ? Cernite diligenter Domi- lo t num Confiderationes. de. Paf Dom. 77 LIT num IESVM , totius fuauitatis fontem, pallentem. facie, genibus flexum., trementem corpore , corde [angüiis vero mcerore transfixum , vultu rubricatum füdo- TATO re fanguinco, & iuxta angelum, eundem adhortan- tem. Compatimini, gemite, flete, vlulate. Quan- ta lateat in corde triftitia, ex vultus madefactio- pellantibus ne cognofrite, quam intolerabilis futura fit paflio , ; pro foli x fudoris qualitate colligite, Porro fi ex folapaf. finum me fionis confideratione illius pene deficit vita, quid aufa foiti in ipfo crucis aget füpplicio ? Siin certaminis fui tum nyhilo jnitio tantum preualuit moror, alapa , conuicia , Tanto fi flagella, acetum , fel, arundo, fputa, claui, lancea, mpullü , vt quantum a&ura fint, qui poteft , excogitet Plo- eueratet il rate itaque , & mente propius accedendo , maren- fanpuinis , ti conformamini , atque iuxta cordis veftri pruden- luc in fpi tiam confolatoria verba proferte, Maximum quippe latis, & qui eloquia pia , & lachrymofà compaiïïo afficto fola- jn fimplici tium praftant. nqum & orus Incen. S.LAVRENTIVS IVSTIN. loco fepe citato, ptorem v CONSIDERATIO XLIII pauenter , E fa&us in agonia prolixius orabat, €? fatius ef? fa- oculo con dor eius, ficut guttee Janguinis &c LOC. CIT. Jachryma jnete vae ato charitatis , & patientie Saluatoris manda- D to, & difpofito fratribus regno Patris tui, ; fünguinis ad locum traditori tuo notum , cum ills diuerti- yer Dom fti, fum. Q 78 Caput L. quo fïlbiunl íti, fciens omnia, quz ventura erant füper te. aro autem Ibi anime tue triftitiam.,, quam ex imminente paf: * fprius t fione fponte affümpfifti 5 ficut & catera , que paf- te oftendif fus es, in auribus fratrum profiteri non erubuifti , tore QO dicens ; Triftis eft anima mea vfqué ad mortem. füam cum . Pofitis quoque genibus procidifti in faciem tuam vitro occul orans in agonia, & dicens: AbbaPater, Pater mi ? accepetant, ff poffibile eft, tranfeat a me calix ifte. Etc angu. tem ad ofcu ftias cordis tui triftiffimi indicabat fudor ille fan- 0n es ; f& guineus, qui orationis tempore de fan&iffima carne tua guttatim decurrebat in terram. Dominator Qri, quod Domine, IESV Chrifte, vnde animz tuz hxectam ve- $. 4 Moitst, L hemens triftitia ? vnde tanti füdoris anxictas , & 2j tam anxia füpplicatio ? Nonne voluntarium omni- no Patri facrificium obtulifti ; & nihil inuitus per- CON tulifti ? vtique Domine — Arbitramur autem, quod & hoc quoque ,ad confolationem infirmorum mem- Tunt conit brorum tuorum affümpfiíti , ne forte defperet quis, AMt ( ; fi caro infirma remurmuret , cum tamen ad paflio- & fliu nem promptus eft fpiritus. Nimirum & vt maio- res erga te amoris, & gratitudinis ftimulos habe- remus , naturalem cárnis infirmitatem huiusmodi in- Topter ] diciis in te expreflifti, quibus doceremur , quia vere ] dicebgt languores noftros ipfe portafti ; & non absque fen- €nim docet. fü doloris paffionum fentes percurrifti; — Vox enim Vt fllüs hog ma vox carnis fuiíle v?detur, non fpiritus ; ex eo, quo —— Con[iderationes de PafJ. Dom. 79 : füper te, quo fubiunxifi: S$piritus quidem promptus eft, caro autem infirma. Quam promptus enim fuerit Ihente pif fpiritus tuus, bone IESV , ad paffionem ,: euiden- 3 Que paf. ter oftendifti, quando venientibus vna cum prodi- buifti, d mortem, tore tuo viris fanguinum , quzrentibus animam tuam cum laternis, facibus , & armis per noctem IClem tuam vitro occurrifti , & figno, quod a duce flagitii Pater mi , acceperant, te ipfüm manifeftafti. Nam acceden- Es angi or ille fan- tem ad ofculum oris tui cruentam beftiam auerfatus lfima came nones ; fed os, in quo dolus inuentus non eft, Ori, quod abundauit malitia , dulciter applicuifti, Dominator hectam ve- S.. 4NSELMFS CANTVARIENS, xiens, & Meditat, L X. de. Humanitate. Chrifüi. Edit. Parif. pag, 3j um omti- az(ä'. inuitis pe CONSIDERATIO XLIV. ytem, quod yrum füem Tunc «enit ad difipulos füos , &?. dicit. illis : Dor- [peret quis ite iam , C? requiefcite : ecce appropinquauit bora, y d pifio- €&g. filius bominis tradetur in. manus. peccatorum, & vt mao- M'ATTH. XAVEL Af. yulos hbe- * jinsmodi - ropter hane horam, puto, & ad matrem füam A «dicebat : Nondum venit hora mea, p Et hic ; qui vere as fe enim docet, quoniam hora appropians. hoc agebat, vt filius hominis traderetur in manus peccatorum. Vox enit A ti« j; 0 qo r 8o Caput 1. Vtinam &in illorum peccatorum tantummodo ma- C0 nus IESVS tunc traditus fuiíffet : nunc autem ar- bitror, femper in manus peccatorum traditur IESVS, : &il t quando hi, qui videntur in IESVM credere, ha- bent IESVM in manibus fuis, cum íint peccato- desne, V res. Sed & quotiescunque iuftus , babens in fe trepid jnimicorüm IESVM,in poteftate factus fuerit peccatorum , fa- cientium ei, quod poflunt, IESVS eft traditus in inmo fec manus peccatorum. Surgite, eamus: ecce appro- ilis cognof Poftquam füfcitauit eos ab piauit, qui me tradet. 3itu, &ope ilo fomno, quem diximus, confequenter dicit di- tum oratio Ícipulis fuis : Surgite, eamus. — Et videns, in fpiri- tem recipie tu, appropinquantem ludam traditioni , qui non- derit , atqu dum videbatur a difcipulis eius , dixit: Ecce appro- &iS, eto piauit, qui me tradet. Ego autem puto, non effe Minem tame idipfum : ecce appropiauit mihi, &: ecce appro- qm dixiffe piauit, qui me tradet. .Nec enim ipfi IESV appro- Lient in hi pinquabat traditor eius, qui fe elongauerat pecca- T, atque j tis füis ab IESV , & proditione, qua tradere eum Confilte tam confiliatus eft, fed appropiauit ad tradendum filium Conteyi, . Sed & omnes trans- DEI, quem iam prodiderat. £t* ; requi greffores prius produnt IESVM, poftea tradunt. Offenderet a ORIGENES. Coment. in cap. XXVI, fipientig no Tiitsmoji ( AMattb. Tom, ILI. pag. 995« tiüs üfferen pr ædicatoreg CQN- Confiderationes de Pa[f. Dom. «81 Immodo my. CONSIDERATIO XLV. C aütem ar. i IESVS, Surgite, eamus, ecce qui me tradet ,. prope eft. Tedere, hi« MARCI XIV. 42. Int peccato- 3 idesne, quam robuftus , quam alacer , quam in- xbens in fe trepidus ab oratione íüurrexit ? Non enim H atoum, f inimicorum füorum declinauit prefentiam 5 quin- traditus j immo íe cipere volentibus oecurrit , atque vltro fe etce appro» ilis cognofcibilem fecit. Vt igitur erudiaris in fpi- Itauit eos ab ritu , & opere perficias, quod difcis , intellige, quan- ter dicit di- tum oratio conferat, quc pauentem, & agonizan- n5, in fpiti tem recipiens Dominum , illum exhortantem reddi- j , qu Doe derit, atque intrepidum , vnde aiebat : Surgite , Ecce appro- Ne- eamus, ecce appropinquat, qui me tradet. to, non efl minem tamen moueat , quod premittitur , Domi- etce appto- num dixiffe difcipulis : Dormite iam, & requiefcite, [ESV appto- Latentin his paucis profunda myfteria, veneratio- jerat pedtte ne, atque inquifitione digniffima, Non enim in- tradere ena confulte tam feriatim fibi inuicem conítraria verba endum flum, contexit, An non oppofita funt : Dormite, & , fur- ompes trànie gite ; requiefcite , & , eamus ? Facillime in illis fa. tradunta offenderet animus , & deuiaret a vero , fi diuinz;e ( XXVI' fapientie non eflent eloquia. . Quoniam vcro illius huiusmodi fententia eft, non improbarda,fed po- tius differenda eft. — Quales effe debeant verbi DEI predicatores , aut qui fe tentationibus , & f&culi per- CON (un 82 — Caput. 1. prop[erea, þerfecutïoni'busz Obiiciunt, vel regimini animarum Difficile quip»e sueocnitet incumbunt, his verbis indicauit, eft, quietis tranquillitatem deferere, proximorum dic do&iix lucris infiflere, tentamenta pati, crucemque , imi- d dicipu tando Chriftum quotidie baiulare. Hac vtique fan- (rgite, & « G&orum fünt opera, & exercitia perfe&orum. In (eles admo talibus nemo , nifi vocatus fe ingerat, nullus, nifi debeant erm impellente neceffitate , vel obedientia vrgente fe igaoftere occupet. Priusquam huiusecmodi ftudiis miles. Chtie Ts erife, füi fe tradat, vacet deuotioni, orationi intendat, anitit , 1 quietem diligat , deuitet tumultus , & interiori ex- Diuturna q Suas utos ,.& ercitationi mentis füz componat habitum. quoque affuefcat calcare . paffiones , fua vitia refe- Nlus itaq i prefün care, antiquatas confüetudines reformare , com- ts quie(cat primere ventrem , linguam cireumcidcre , domate carnem , mores corrigere, &, quidquid deforme eft, $L füb difcipline vigore compefcere, quatenus ex fe &Q Cf difcat, quid de aliis debeat agere, quidue fentire , fs atque ceterorum pafífiones impaflibiliter coetcere. Ridiculum enim de fe ipntuentibus facit, qui vo- luntarie, delinquendo , alioruf conatur errata cot- u rigere, ignoransque fe, qualis fit, de proximorum H Fit ex hoc fz» L occultis vüilt proferre fententiam. 1 ïäa?ï piffime, vtinfoueam cadens iacentes erigat, & da- m mnando alios, ipfe damnabilior extiftat ; velitque 47 V " cmcus, & tumidus ducatum prebere cernentibus, — iVIIL 2, pro- Confiderationes: . de Paf Dom. 85 - Atf propterea, dum multis prodeffe defiderat fe non IUIPDC mediocriter offendit. Nobile igitur ad. euitandum Toximorüm hoc do&trix Sapientia documentum inftituit, quan- ique., imi do difcipulis prius, dormite , & requiefrite, quam, vtioue fan furgite, & eamus , inquit Suos breui fermone fi- jmm. I deles admonuit Vt prius propria, quam aliorum xullus;,. nif debeant emendare.deli&a, atque ante in quietis fe nte fé agnofeere otio , quam ad exteriorum tumultus fo- les Chri ras exire Facile etenim quisque, quod acquifiuit, ; Íntendat, amittit , fi non vocatus íe inconfulte exponit. itetiort ex Diuturna quies lacte deuotionis enutriat quos ad- tum, n ultos & fortes probatio. tentationis examinet vitia tele Nullus itaque inaniter Dominum in paflionibus imi- re, com tari przefumat, nifi impellente Spiritu , aut. voca- e, dorate tus quiefcat , crefcat , agnofcat dilizat, ne cadat. eforme 6l S. LAVRENTIVS IVSTIN. de Cirifüi enus ex fe agone cap, V'Ili. pag. 294 ue fentité, ag ia Pa pl o Pa P ol ss o r o P o -- coercate. t, qui vo CAPVT II T F SS etrata. Cot: TEU roximorun x loc f ï,ä z'hrz]lus boflibus obuiatn adens , oKu- ]-,«at & da X** lo lude proditur. MATTH. XXVL. : Velitqué T. MARCL, XIV. 43. LUCE. XXII. 47. 10AN. erpentibus, ZXVIIL. 2. n h Àj, Ce- 84. Caput 1l. if | Il Cobortem militum, ac feruorum turbam, 1 (2) E« xit: Aue vna cum duce proditore , «erbo fuo vefupinos Ber- nit. 10ANN. XV1il. $. Dixitque. 1. Petro , difcipulisque dey"e)g/ionem probi- u ? ( tradis " bet , €? Malcbo aurem ve[Htuit. Il ( lF. Data boflibus pote[late , manus .in fe nefarias. intentari patitur , & «inciri non. remuit, que vet & dixit ei MATTH. XXVI. $1. MARCL, XIV. 46. LUCE XXI. 49. i1OAN. XVIII. IO, punt ej; ] IFSVS:E L (4) Beiebat sutem & fodis , qui qui trade: tradebat eum , locum : quia frequenter dixit es : IESVS conuenerat illuc cum difcipulis fuis. & cecident (b) Et adhuc eo loquente ; ( d) cum ac- terropauit cepiffet cohortem , & a Pontificibus , & tem dixer Pharifzis miniftros, venit illuc cum later- fpondit ]E nis, & facibus, & armis : (a) & cum eo fun : fie turba multa cum gladiis, & fuftibus, miffi V impler( a principibus Sacerdotum, (b) & fcribis, Qu05 dedi & fenioribus : & (c) antecedebat eos, QUetquam (d) Dederat autem traditor eius fignum IU iniece : eis , dicens : Quemcunque ofculatus fuero, qUn, (c) ipfe eft, tenete eum , & ducite caute. (a) & Confiderationes de Paf Dom. 55 I jurjan, (a) Et confeftim accedens ad IESVM, di- Mfits jr- Xit : Aue Rabbi. Et ofculatus eft eum. Dixitque illi IESVS : Amice ad quid ve- at o nifi ? (c) Iuda ofculo filium hominis tradis ? n i f ].l. (d) IESVS itaque fciens omnia, LE 777 que ventura erant fuper eum , procellit, 46. Lt & dixit eis : Quem quaritis ? Refponde- runt ei : IESVM Nazarenum, Dicit eis IESVS: Ego fum. Stabat auter & Tudas, udas , qui qui tradebat eum , cum ipfis. Vt ergo frequenter dixit eis : Ego fum, abierunt retrorfum , pulis füis & ceciderunt in terram. Iterum ergo in- |) um at- terrogauit eo5 : Quem quzritis ? Illi au- iibus , & tem dixerunt : IESVM Nazarenum. Be- cum Iatet- fpondit IESVS : Dixi vobis , quia ego & cum & fum : fi ergo me quaritis, finite bos abire: jbus, mll vt impleretur fermo , quem dixit: Quis, & feribis, quos dedifü mihi , non perdidi ex eis debat e08. quemquam. (a) Tunc accelferunt , & ma- us fignum nus iniecerunt in IESVM , & tenuerunt xtus füery eum. (c) Videntes autem hi, qui circa cite cadte h3 ipfum ()* $6 Caput 1. tronem ( ipfüm erant , quod futurum erat, dixe- runt ei: | omine fi percutimus in gladio ? compreht Hil. (d) Simon ergo Petrus, habens fedebam . tenuiltis gladium , eduxit eum, & percuffit Ponti- ficis feruum , & abícidit auriculam eius & poteft totum fà dexteram. Erat autem nomen feruo Mal- chus. (c) Refpondens autem IESVS, ait: ptore Pr Sinite vfque huc. Et cum tetigiífet auricu- & tribung henderun! lam eivs , fanauit eum. (d) Dixit ergo IESVS Petro : Mitte gladium tuum in va- Tunc. di cinam. (a) Omnes enim, qui acceperint runt, (b quebatur eladium, gladio peribunt. (d) Calicem, quem dedit mihi Pater , non bibam illum ? do, & t (a2) Àn putas, quia non poffum rogare findone, Patrem meum , & exhibebit mihi modo ! J CON plus quam duodecim legiones angelorum ? Quomodo ergo implebuntur Scripture , hat qui quía fic oportet fieri ? tV. In illa hora dixit IESVS tur- Ciebat, | ms. m 06) ad eos , qui venerant ad j locun, fe, principes Sacerdotum , & magiftratus QUi tradob IESVS u templi, & feniores : (a) Tanquam ad la- tro L0 lpus. Conþ'z!emtiones de Pa[. Dom. 87 4C, Qixe« tronem exiftis cnm gladiis , & fuftibus n glaio? comprehendere me . . quotidie apud vos , Dabens fedebam , docens in templo, & non me fit Ponti- tenuiítis : (c) fed hec eft hora veftia , lm eig & poteftas tenebrarum. (a) Hoc autem eruo Mal- totum factum eft, vt adimplerentur Scri- pture Prophetarum. (d) Cohors ergo, V$, ait: et agricu- & tribunus , & miniftri Iudeorum compre- Jxit ergo hendérunt IESVM , & ligauerunt eum. (a) um n v Tunc difcipuli omnes , reli&to eo , fuge- icceperint runt. (b) Adolefcens autem quidam fe- Calicem, quebatur eum ami&us findone fuper nu- m illom? do, & tenuerunt eum. At ille reiecta m ropare Qndone , nudus profugit ab eis. hi moda CONSIDERATIO XLVI gelorum ? cripture , Sciebat autem C? ludas , qui tradebat eum, locum. 10AN, XVIlli, 2. ciebat, inquit , & Iudas , qui tradebat eum, SVS tur- S locum. gerant a Ordo verborum eft : Sciebat locum , qui tradcbat eum. Quia frequenter , inquit , nagiftïaüls JESVS conuenerat illuc cum difcipulis fuis. It jam ad l- | ergo lupus, ouina pelle conte&us, & inter oucs. I H 3 alto ( 88 Caput 11. quas Ti alto patrisfamilias confilio toleratus, didicit, vbi ad tempus exiguum difpergeret gregem , infidiis tinerat ia appetendo paftorem. Tudas ergo , inquit, cum xis uf accepiffet cohortem , & a principibus , & Pharifzis tiy nega: Tainiftros, venit illuc cum laternis , & facibus , & cii minifte armis. Cohors. non ludeorum, fed militum fuit. mientem , A Prefide itaque intelligatur accepta, tanquam ad f & Dr *tenendum reum, feruato ordine legitime potefta- e(Lin pecta tis, vt nullus tenentibus auderet obfiftere & quan- peruerfa i quam & manus tanta füerat congregata, & fic ar- petaret, umata veniebat, vt vel terreret, vel etiam repugna- qanus, & zet, fi quisquam Chriftum defendere auderct. Ita potetate ( «uippe eius abfcondebatur poteftas , & obtendeba- pietatis fc tur infirmitas, Vt hec inimicis neceffaria viderentur iniuris, qu aduerfus eum, in quem nihil valuiffet , nifi quod tüte prope ipfe voluiffet, bene vtens bonus malis , & faciens füatta. Cüral bona de malis , ad faciendos bonos ex malis, & lris, & fà diícernendos bonos a malis, caciter infe & AVGFSTINVS. ?Trati. CXI1I, in Ioann. fire expiab Ton, III. pari. II. pag. 754. bis vicia fe CONSIDERATIO XLVII. DoCtns at peecatum m E adbuc eo loquente «wenit ludas l[iariotes , unus & omnibus de duodecim. MARCI. XIV. 43. Onnibus fpl nter ipfa autem verba Domini , qui predicti I $.LEQ fuerant, irruerunt, & cum gladiis, & fuftibus somprehen(üra Chriftum turba confluxit , ducem fe- l quens ;ï Confiderationes de Pa[J. Dom. 89 lidict, vbi quens Tudam Ifcariot qui priuilegio perfidie ob- . infidiis tinuerat in facinore principatum Huic ne crimt- QU , cum. nis cauffam aliqua praeberet offenfio , nulla eft digna- & Phari(eis tio negata: fed illius fpiritu inflammatus exarfit , facibus , & cui minifterium fponte prebuit ; & qualem habuit ilitom füit mentem talem inuenit & Prefidem, Merito , anquam ad ficut & Propheta predixerat , oratio eius facta x potelta- eft in peccatum ; quoniam confummato fcelere, tam ete « quim peruerfa impii conuerfio fuit , vt etiam ponitendo NU peccaret. Admittit ergo 'in fe Filius DEI impias repuga manus, & quod feuientium furore agitur patienti idert, l Hoc enim erat illud magnea poteftate compleuit. obtendeb- pietatis facramentum , quod Chriftus confe&abatur viderentur iniuriis, quas fi aperta potentia, & manifefta vir- , Df quod tute propelleret, diuina tantum exerceret, non hu- & faciens mana curaret. In omnibus autem , quz illa popu- x myis, & laris, & facerdotalis infania contumeliofe & pro- caciter inferebat, noftre diluebantur macule , no- T in du ftrz expiabantur offenf; quia natura, que in no- bis vi&a femper fuerat, atque captiua, in illo in- nocens patiebatur , & libera: vt ad auferendum nl peccatum mundi, ille hoftiam feagnus offerret, quem jnfos , "I & omnibus corporalis fübfítantia iungeret , & ab omnibus fpiritalis origo difcerneret P uj predidl S. L EO M.firm. V.de Pajfone cap. I T. pag. 124. ILR bllS ducþm f h 4 CON quens 9o Caput 11. ( — CONSIDERATIO XLVIII. eum ib & ofcuitus fü dilignter : Venit ludas lfariotes vnus . de duodecim , &? eum dirifo, taq eo turþa mulia cum gladiis €c. LOcO ciTATO, eum adduxe qutem. audi ueret autem aliquis etiam cauffam, cur mul- Q ta turba fuerit congregata cum gladiis ,. & quafi non [ fuftibus fuper eum. Erat autem fecundum loannem vel alia mul multa hzec turba cohors militum , & miniftri j a tenerent, & principibus Sacerdotum transmiffi; Et poteft dicere Tibus gladii aliquis, quoniam propter multitudinem eorum, qui ]iter contra iam crediderant in eum ex populo, tanti venerunt quorum infi aduerfus eum , timentes, me multa multitudo cre- pro tempor dentium, de manibus eorum raperet eum,. — Ego au- pleantur pe tem exiftiimo alteram caufam congregate multitu. malitia volu dinis contra eum, quoniam qui putabant, eum in geniti verbi Beelzebub eiicere folere dzmouia , arbitrabantur; bus militant eum. ex quibusdam maleficis difciplinis, & magicis gmatbus v poffe effugere. de medio volentium eum tenere. Sunt qutem Et forfitan quidam eorum audierant , quomodo ali- Tif popul quando, cum iam przcipitandus fuiffet de füpercilio l in IESV montis, effugit manus iam tenentium fe, non fuga 0R fimplici , & humana, fed alia quadam extra natu- ii P([g. J ram humanam, Propter hanc etenim cauffam etiam apud Marcum ludas dicebat turbz , que veniebat cum Confiderationes de Paff. Dom. Ot VIIL cum ipfo cum gladiis, & fuftibus : Quemcunque ofculatus fuero, ipfe eit, tenete eum , & adducite * 8 m diligenter : maligne, & cum fignificatione videtur CITATO, dixiffe, tanquam fi dicat , nifi diligenter tenentes Illi eum adduxeritis , cum voluerit , effugiet vos. , Qr m autem audientes fecundum . exiftimationem Iudz ladis , & quafi. non paterna diuinitate auditum hoc agere , 1 loannem vel alia multa , omnia faciebant, vt diligenter eum tinitri , a tenerent, & cuftodirent. Multi & nunc cum fpirita- oteft dicere libus gladiis, fpecie malignorum , & fuftibus fimi- eorm qui liter contra IESVM militantes , quemadmodum illi : t enerunt quorum infidis omnino melior fit IESVS , quamuis |titudo cre« pro tempore füfcipiat in fe eorum incuríüs, vt im- , Epoar pleantur peccata infidiantium ei, & manifeftata fiat malitia voluntatis eorum ^aduerfus veritatem vni- ; mulbtue nt, eun in genitüi verbi. Qui autem fic cum gladiis, & fufti- ytrabantih, bus militant contra IESVM, variis, & diuerfis do- & mgics gmatibus venientes , expofito infidiantur IESV, um tenete, Sunt autem , & qui a presbyteris impii füi trans- yomodo al« miffi populi contra verbum militant veritatis , quod eft in IESV, lefüperciio | o , 101 füga ORIGENES. in cap. XXVI. Mattb. exta Datt- JII. pag. 9o6. j veniebdt u h$ XCON- 92 Caput I ( "CONSIDERATIO XLIX. Doriis , non d a Ex qui vocabatur ludas «onus de duodecim , ante- 10/ cedebat cos., LUCE. XXII. 47. HIEROS icut enim infanabilia vulnerum nec aufteris me- Busoll, Tan 3 dicamentis obediunt, nee demulcentibus ; fic C anima, vbi femel eft captiuata, & dederit feipfam cuicunque peccato, nullum emolumentum ex admo- Fate Judos. nitionibus confequetur. Quod & ludz accidit , a turia « proditione non ceffanti, quamuis omni modo do- Grine a Chrifto effet cohibitus. Vnde fequitur : Et appropinquauit IESV , vt ofcularetur illum. Non Tecefir autem diícedendum eft a fratrum admonitione ; hort confluentio quamquam nihil propter noftra verba eueniat. Nam & riuuli, etfi nullus hauriat, fluunt: etfi forfan non defenderet perfuaferis hodie , poteris forfan cras. Pifcator proditoris | enim per totam diem vacua trahens retia, circa Vis enim re fero pifcem capit. Vnde Dominus, etfi fciret, que turbare Iudam non conuertendum , non deftitit facere, quee quum aiqu fua intererant. Sequitur enim : IESVS autem di- &rg0 iftiusm xit ei : Iuda. ofculo filium hominis tradis ? Propri- hortem ipf um autem nomen ponit, quod magis dolentis erat, fitos addye & reuocantis, quam prouocati ad iram. Non àau- pürus effet &üt mon c. tem dicit: Tradis Magiftrum tuum, Dominum tuum, benefactorem , fed filium. hominis, hoc eft , man- CObferret « fuetum , & mitem qui , fi non effet Magifter , & ! | : incrdiiti a Do- Confiderationes de. Pa[f. Dom. 93 LIX Dominus, quíatamen tam füauiter erga te geffit, hi, atfte non effet a te prodendus. 10A4ANNES NEPOS SYLVANVS ?^ HIEROSO L. commert. in cap. XXIIL Luce edit. aufteris me- Jiruxell. "Tom. D. pag. 378. Dtbus ; fic derit feipfim CONSIDERATIO L. m ex admo« Ecce ludas vmus de duodecim -venit , €&? cum eo ? acCidit , à j modo do- turba mulia cum. gladiis , & fuflibus &. MATTH. XXVl. 47- de fequitur : jlom, Non eceffario rurfus diuinus Euangelifta IESVM in N horto fuiffe ait, non aliorum hominum illuc imonitione ; jenat, N confluentiuzi multitudine ftipatum , quorum ope fe f forfan non defenderet, íea folum cum folis fuis difcipulis , vt ) Pifeatot proditoris labantem animum palam faceret, QGra- uis enim res eft in vnoquoque confcientia , folet- tetia, cireà etf fciret, que turbare animos , & ingentes metus incutere , : fücero, que quum aliquid impii quandoque aggredimur. Quum ergo iftiusmodi quiddam proditori contigiffet , co- $ axtem d- hortem ipfam armis inftru&am , & Iud&orum mini- i? Propr Jentis erát, firos adducit , acfi quempiam fcelere nobilem ca- pturus effet. Sciebat enim , vt credibile eft , fe , Non at eum non capturum , nifi pati vellet, & vltro fe eo pipum tuurm, conferret : at impietate facinorum profligatus , & yc elt, at incredibili audacia temulentus nefcit, quo ruat, nec Vyiter, & TE fru- Do 94 . Caput . 11, ( fruära fentit éfle conatus fuos. Putabat enim fé in fürets C multitudine fatellitum ; & hominum manu diuinam fereaccider eius poteftatem füperaturum. — Neque vero mireris, feri pre ml fi tali morbo mifer laboret, & digna rifü animo deqio DE agitet. INam quum mentis füz habenas alteri per- jidem of mififfet, füeque voluntatis poteftatem diabolo ven- puuam fot didiffet , totus iam illius fürori addictus erat, qui n terrg p femel infilicrat, & acris ferpentis inftar in co lati- ferotinam | tabat. Sed hunc proditoris cafüm iure miraberis, &teram f perpetuisque lachrymis dignum fatebere. NNam qui mini, hoc : modo vna cum- Chrifto cenabat, ac fáncte menfte, ambuülare 1 piorumque fermonum particeps erat , qui palam Cem: nequ udierat, vnus ex vobis me traditurus eft, ex ipfis, tenores te vt verbo dicam, fedilibus exfilit , & ex ipfo epu- impletatis j &terno trad lari accubitu fe proripit, eum pretio Iudzis vendi- turus, non piorum fermonum memor, non futu. $C rorum fpe füccenfüs ; fed date fibi dignitatis nulla Ya a, ) ratione propemodum habita , atque, vt fimpliciter dicam, zternis illis bonis omnibus tam exiguo, & CC vili argento przepofito , diaboli rete , & laqueus , Dui i. adeoque impietatis Iudaiceeauctor fimul, & adiutor Duen effe compcritur. Porro mihi rifüm haud parum mouet, quod turbe, que cum proditore conflu- xerant, arreptis laternis & facibus impetum in Ql g ] Chriftum facere moliuntur : metuebant nempe, ne, pit ! vt in senebris.aü'olet', in lapides impingerent , aut QUO ore of in E Confiderationes. de Paj]. Dom 95 Dit enim & in foueds caderent folent enim in tenebris talia LL ditinam fere accid Sed o dementiam ! non vident mt- QTO furer feri pree multa vecordia,fe in lapidem offendere ; tl animo dequo DEVS , ac Pater infit Eece pono in Sion 5 alteri pet Et qui lapidem offenfionis , & petram fcandali fiabolo ven paruam foueam reformidant , in fontes abyfli, & * et, qui in terre& profunda ruere íe non fentiunt , & qui in eo ht ferotinam obfcuritatem auerfantur, perpetuam, & wternam noctem non curant ? Rirabens, Nam qui diuino lu- mini, hoc eft, Chrifto infidias ftruebant , debebant Nam qii d menfe, ambulare in tegebris & nocte , iuxta Prophete vo qui pdam cem: neque vero iftud tantum , fed & in ipfas ex- ft, ex if teriores tenebras detrudendi erant, ibi rationem x ipfo epu impietatis in Chriftum reddituri, & acerbo, atque deis vendi zterno tradendi iudicio. S& CIRILL. ALEXAN.D. h. X s , Don füta nitatis nulla Joan. cap. XVIII. 3. Tom. IV. pag. z2orr. t fimplictt CONSIDERATIO LI . exipuo, & Jaqueus , Qui autem tradidit. eum , dedit. illis fignum . dicetis : && adiutor Quemcunque ofculatus fuero , ipfe e[l , zenete aud panum €um., L. C. V. 48 ore coniu. impetom i apze ! quantum ícelus proditoris animus fufce- P pit! Quibus oculis tunc magiftrum afpexit ? pempe, o quo ore oículatus eft ? O fceleratam mentem! Quid lo-ercllt QUi n de- () 96 Caput. 11. deliberauit ? Quid aufus eft ! Quod fymbolum pro- um nddidit ditionis dedit ! Quemcunque ofculatus fuero, in- tenti, b quit: confidebat in lenitate magiftri, quod maxi- ftraionem . me illum confundere debuit , & venia omni pri- fcimus, i uare , quod tam manfuetum magiftrum prodiderit. Tc , inqu Sed cur, inquies, hocíignum dedit ? Quia feepius qum impmar ab illis comprehenfus, pertranfiuit ipfis nefcientibus, u ; neque limorbo cij Attamen tunc quoque factum fuiffet, fi non ipfe capi voluiflet. Vt hoc ipfum ludam doceret, de folnte i LÀ oculos eorum exczcauit , ipfeque interrogabat $ defpicere fü Quem quzritis ? Ipfi vero non noucrant, quam- vt etiam Y« uis cum laternis, & lampadibus effent , Iudamque quando füp fecum baberent. Deinde,quia dixerunt, IESVM, quoà multi ait ille: Ego fum ís , quem queritis ; & rurfüs ; Tent, qui p Amice, ad quid veniíi ? Poftquam enim oftendit modefteque potentiam fuam, tunc demum id permifit. loan- neque enim nes vero ait, IESVM ad illam vfque horam Iudam 0 homo , a emendare voluiffe dicendo : Tuda ofculo filium ho- bioren redd minis tradis ? INec te pudet , tali proditionis modo licitinem vti? Attamen quia ne hoc quidem ipfum cohibuit, VOnas , QU ofculum eius admifit, & feipfum libens tradidit. ih enrio re Et imimiferunt in illum manus, & tenuerunt eum, hiberes, qu eadem ipfa noGe , qua Pafcha comedebant, tan- fi nc jj j to erant furore correpti. Attamen nihil potuiffent, abüines y Y nifi ipfe id permififfet, Illud tamen Iudam ab into- bem, d le Á v rabili füpplicio non liberauit , fd maiori obggxi- 65 ft]ent j um Confiderationes de Pa[]. Dom. 97 tbolum pro. um reddidit damnationi, quod , cum tantam & po- 15 fücro, i. tentie , & manfüetudinis, lenitatisque eius demon- Hec cum Quod maxi- ítrationem habuerit, fera fzuior fuerit. ä À omni pri« fciamus , auaritiam fugiamus : hzc enim tunc illum, 1 prodiderit hec, inquam , in furorem coniecit: hzc ad extre- Quia fepius mam immanitatem, crudelitatemque illum exercita- deícientibus, uit ; neque illum modo, fed etiam omnes , qui ta- fi non ipf li morbo capti funt. Cum enim ad defperandum m donrt, de filute inducat , multo magis aliorum falutem terrogabil 1 defpicere füadet. |Atque ita tyrannicus eft morbus, tant., quam« vt etiam vehementiffimum corporum amorem ali- , ludamque quando füperet. Quamobrem admodum erubefco, 3t, ESVM, quod multi pecuniis parcentes libidinem refrena- ; & furüs: rent, qui propter DEI timorem noluerunt cafte, aim oftendit modefteque viuere. Ideo fugiamus illam , obfecro: nf loan neque enim hoc dicendi finem faciam. Cur aurum orat Tudani 9 homo , adcumulas ? Cur feruitutem tuam acet- o filtum o biorem reddis ? Cur cuftodiam grauiorem , cur fol- jonis moda licitudinem acutiorem ? Püta, tuas effe omnes auri m cohibtity venas, quae in metallis funt, omniaque illa, que ns tradidit in zrario regio. Namfi hanc tantam molem auri Etenim Jerunt eum haberes, cuftodires tantum, non vtereris, ebant, tf fi nunc iis, quze poffides , non vteris, fed ab iis abftines , vt alienis 5 L multo magis fi plura ha- j potifint jum b ito- beres , idipfum ageres. Nam pecunie aman- tes folent , quo plus auri poflident, eo maagis illà iqri oþpoxi- D par- 98 * Caput Il ( parcere. Sed fcio , inquies , hec a effe, eungie ofa Ergo in opïnione tantum , non in víu pofleflio ducite caüte tua eft. Sed hinc hominibus, inquies, formida- pouit , qui bilis futurus fum immo captu facilior , diuitibus , mundare ? debt, Acc pauperibus,, furibus, fycophantis, feruis , omnibus- que demum infidiari volentibus. Nam fi vis effe dolofà inqui formidabilis , precide anfas , quibus poffünt te ca- Dominus ai pere, & vexare omnes; qui hoc ipfuüm facere ve- miranda hur lint. An non audifti hoc prouerbium * . Pauperem, Non enim.- & nudum non poffunt centum viri fpoliare ? Ma- "tamen illum gnam quippe habet patronam paupertatem, quam quid venift nerex quidem ipfe poffit vincere, vel capere. fic tegebit , S. CHRYSOSTOMVS. Honil.LXXXIII Conuerteref ille defperan a. LXX X[Z in Mattb. Tom,- V I1. pag. 793. ad mortem CONSIDERATIO LII. mune vifcera 0 vhiuedfis Et coufo[lim accedens ad IESE/M , dixit : 4ue Rabli, queue inimi Ei ofrulatus ef] eum. . Dixitque illi IESVS : facinus petp "mnice ad quid venifti ? Loc. crr. v. 49. 50. aliquo depte mmemor namque beneficiorum , beneuolentiz in- füt, vt eg gratus , ignarus fceleris', infenfibilis de fe , de pretio venor fuppliciis infidelis , inhumanus in Magiftrum, impi- f dditi? ( us erga fe , auarus de pecunia, tam horrendum Quare vgl r proditionis non' erubuit committere facinus. De- F Confiteris tn derat quippe perfecutoribus fignum , dicens : Quem- Cun- fiágtts voni Confiderationes de Paf]J. Dom. 99 Ti f cunque ofculatus fuero ipfe eft , tenete eum , & V poffffo ducite caute. Quid peruerfius , quid fceleftius agi $. formida. potuit, quam auctorem pacis füb pacis ofculo ve- j d tibus numdare ? Inimicus pacis pacem fimulando tra- , Ofmnibus. debat. Acceflit vtique ad IESVM, & falutatione 1 1 VIS ele AÀue Rabbi dolofa inquit Ad quem conuerfüus ünt te cx Dominus ait: Amice ad quid venifti ? O Magiftri fücere ve miranda humilitas ! o difcipuli inaudita crudelitas ! Puyparen, Non enim reatus difcipuli latebat .Magiftrum , & iare 2 Ma tamen illum fe ignorare oftendebat , dicens: Ad item, quam quid venifti ? Proditoris facinus blanda alloquutio- Copere ne tegebat nolens illlus mortem , fed vt magis Péotlii conuerteretur ad vitam. De falute vero propria | 05 ile defperans, propius accedendo vitee auctorem , ad mortem ofculatus eft. Cuius non horrefcant JIL nunc vifcera in tam obdurata mente difcipuli ? Dic, ho Rabl o vniuerfis crudelior, quid iniurie , quid damni , IAA quaeue inimicitiarum precefferit caufa , vt tantum facinus perpetrares ? Mapiftrumne tuum in fcelere p aliquo deprehendifti ? An forte tibi quidquam de- yolenti 10 fuit, vt egeftate compulfüs , maieftatis Dominum de fe, de pretio venumdares ? Dic , oro,dic, que tanti cau- rüm, imple fa deliti ? Cur taces ? Quare concidit vultus tuus? horrendunt Quare vel poft perpetratam culpam reatum non pu, De confiteris tuum ? Cur prefente adhuc Domino non flagitas veniam , qui pro peccatoribus redimendis eut 1 fa- Ü 100 Caput. 11. fa&us eft homo ? Ad indulgentiam füfcipiet te, fi Àn tamen humili confeffione fatearis . delictum. Vt au- qvcmF tem video , nimio fuffufus rubore nil loqueris, cupidi- jue: f tatis laqueo iam necatus, in baratrum defperationis jrode edm immergeris. 'enaltlori S. LAVRENTIVS IVSTINIANVS. de per ponfef triumpbali Chrifli agone cap. VIl.pag. 294. 295. per prodit dunt. fanu CONSIDERATIO LIII completum dederunt 1 Zhmice ad quid wenifli $ LOCO CITATO pis in fpi ccedens vero Iudas Chrifto, dixit : Aue Rabbi, fies tQUI A & ofculatus eft eum. Nouus fane proditio- Q toletnt nis modus, ab ofcuio , & compellatione prodiens. C] l(blm, IESVS autem dixit illi Amice ad quid venifti ? Tübltmem t Quid me gaudere iubes, dum mihi malum infer dubus ope cogitas ? Quid me verbo delinis, dum opere per- bus iniquo cutis ? vocas magiftrum , cum non fis difcipulus. tisne, quar Quid charitatis iura confodis ? Cur pacis fymbolum tis ? Iider infignum proditionis conuertis * Cuiusnam exem- fitos, qui plo hoc peragis ? Num fic vidifti nuper merctu- Ftenim v cem pedes ofculantem meos ? Num fic vidifti cen- etis : cum turionem in genua procumbentem ? Num forte dze- QUs jn vol monas ita füccumbentes vidifti ? Noui quis tibi Diabolus tibi ta- pxe, & t dolofi ofculi viam monftrauerit. Confcientià lis amplexus modum fuggeflit : tu vero improbo Ecdüm i copfiliario obtemperans, eius voluntatem exíeque- T1$, Confiderationes de PalJ.. Dou. 'Xor Cpiet te, f Ki$ Amice ad quid venifti ? Íniqua pa&ta imple, , Vta. que cum Pharifis iniifti. Venditionis fyngrapham Kris, qipidi- abfolue : fübfcribe illi negotio, quod pollicitus es : leerationi prode eum , qui prodi cupit : iam prater loculos venditionis marfupium poflide : cede latroni, qui LANVS per confeffionem ordinem adepturus eft, quem tu jf per proditionem amififi. "Tunc accedentes iniece- runt.manus in IESVM , & tenuerunt eum. Tunc AXL completum eft propheticum illud eloquium : Circum- CITATO dederunt me ficut apes fauum , & exarferunt , ficut ignis in fpinis ; ac rurfum : Circumdederunt me ca- Áue li, nes fulü, tauri pingues obfederunt me. Verufa ne proditio- o tolerantiam , que foli ipfi competit ! In celo e prodiens, id venifti ? Cherübim, & Seraphim, cum non audeant refpicere jum inferré fublimem eius gloriam , vultum füum alis, ceu ma- nibus operiunt, & in terra, dum caro eius mani- opere ptt« bus iniquorum teneretur, id ille patiebatur. Vides ; Gifcipulus tisne, quam patientis, & benigni Domini ferui fi- ; fymbolum tis ? lidem ergo eftote erga inimicos éonferuos ve- snum exette ftros, qualem erga inimicos fuos Dominum vidiftis. x fyeretti Etenim vos quoque ad cenam fpiritualem vocandi vidit ce eftis : cum Domino recumbendum vobis erit, Ne m forte de quis in vobis TIudas moribus reperiatur * omnes cum j, QUi tibi pace, & tranquillitate accedite : Omnes cum pura lus tbi t confcientia Seruatori accurramus. Ipfe namque eft yo imrod fidelium ieiunium , atque-conuiuium : hie. nutritius, f egfeque- la & fi$, 102 Coput 11. (ii & nutrimentum , bic paftor, & ouis. Ipfi gloria fere, tianl in fecula fieculorum, Amen. turum. E S. CHRYTSOS TO MFS, Homil, de - proditione Yuitsmodi f lude "([m. IL. pag. 722. que bomilia , etft (lilà. quandam die erga & diuerfttatem.. exbibeat , non tamen folidum fundamentum gonitione : fuppetit ,| cur . Chryfoftomo abiudizetur, utcmdm [, cum ina focordes füc CONSIDERATIO LIV. 1tque alterz fique prate Juda ofculo filium bominis 1radis? 1uci Xxtt. 48. quid in nobi ed age , confidera , quam. opportune impuden- 15, qud, * tem tangat animum , & ea loquatur, que vel pa Prophet faxeam mentem queant emollire. Etenim fimul Tod tomon atque [udas accefliffet ad eum, ofculaturus , quid belts, paru ait ? Iuda ofculo filium hominis prodis ? Nec ipfa ditens : Pro proditionis fpecies pudorem incutit. Hasc autem DO per x dicebat, taxans , ac pungens illum, priftinzque com- Concliemini. Attamen cum Chriftus monefaciens confuüetudinis. & admirand tam multa tum feciffet, tum dixiffet , ille tamen 15, qu pref nihilo factus eft melior, non quod parum effet po- Gpit, càtem tens, qui monebat, fed quod ille vecors. Chri- Wett, quor ftus autem ,. cum hec omnia prefciret , non defiit quenter aghj tamen ab initio víque ad finem fümmam exhibere be- m de(itr. Et nos igitur , cum hec nouerimus nignitatem. dityis obf dileGiffimi , debemus infatigabiliter , ac per omne Citat al Offie tempus fratres noftros negle&os inftruere , ac mo- qüe TIoteat, nere, ä Confiderationes de Pafl. Dom. 105 lpfi eloig nere, etiamfi nihil ex admonitione fru&us fit redi- turum. E:enim fi Dominus , qui praenouerat de proditig huiusmodi futurum euentum , hac vfus eft follicitu- Til quindan ^ dine erga eum , qui nihil fru&us laturus erat ex ad- fuidaniattum monitione : qua tandem venia digni fuerimus nos, fi, cum incertus fit nobis rerum euentus , adeo focordes fuerimus circa proximi falutem, poft vnam, lV. atque alteram admonitionem eos deferentes ? De- : XXIL Af nique prater hec omnia, quze dicta funt , etiam , quid ín nobis ipfis accidat, confideremus , reputan- e inpute tes, quod , eum DEVM nobis quotidie loquentem ir, que vd per Prophetas, per Apoftolos ofcitanter audiamus, tenim. fimul haud tamen definit, vel appellare, vel docere re- " turus , quid belles, parumque attentos. Quin & Paulus clamat, ;2 Necipf dicens : Pro Chrifto legatione fungimur, tanquam Hac autem DEO per nos obfecrante, rogamus pro Chrifto, re- aaque Colte conciliemini DEO, Quod fi dicendum aliquid nouum, um Chrftus & admirandum , haud tantumdem laudis meretur .ile n is, qui prefcit futurum , vt is, qui confilium.ac- um ellét po- cipit, obtemperet, atque ita in confülendo perfe- ps, Q uerat, quantum is, qui frequenter locutus, fre- , non defit quenter adhibita monitione, fruftratus eft, necfic ta- oyhribere be« men deftitit. Nam priorem illum fpes futurze au- : goucrim ditoris obfequentie, etiamfi fegniflimus fuerit , ex- cpr omy citat ad oflicium admonendi : contra hic, cum affi- ete, D V due moneat, nec audiatur, nec eo tamen defiflat, OU ferui- i 3 ( 104 " Caput 11 Eoc df il feruidiffimv cuiusdam , ac veriffime charitatis ar« ais ofcula gumentum prabet, qui cum nulla fimili fpe ala- tur,tamen ob vim amoris erga fratrem, non defi- qui dcit mit ilius agere curam. Tr ofeuatus 205 docett. S. CHRYSOSTOMVF'S, Conc, E. de Lazaro deretur, & | 8. FV. lom, L pag. 713. 714. oficis non CONSIDERATIO L V. entibos pat ? quit, ab ii Juda efculo Filium bw;z,im's tradis * LOC,. CT. henditur : $ attma CCDUCr apna diuine fignificatio poteftatis, magna di- M Tunt retror fciplina virtutis. Et confilium proditionis quo colefti aperitur , & adhuc patientia nonnegatur. Oftendifti Tet, Fhane Domine, quem proderet , dum occulta manifeftas, tis indicium Oftendifti etiam, quem traderet, dum dicis: Filium Ehgït Vol hominis ; quia caro , non Diuinitas comprehenditur. tur vincua. Yllud tamen plus confutat ingratum , quod eum tra- prehenditur diderit, qui, cum effet DEI Filius, propter nos tamen Filius hominis effe voluiffet. Quafi dicat : Propterte $ 4N füícepi ingrate, quod tradis. En hypocrifin. Ergo per h63 G. interrogationem pronunciandumputo , quafi amantis C0] affe&u corripiat proditorem : Tuda ofculo Filium ho- minis tradis ? Hoc eft , amoris pignore vulnus infli. E du (Jmlg gis, & charitatis officio fanguinem fundis, & in- ütbatur ftrumento pacis mortem irrogas ? Seruus Dominum, cnucif difcipulus prodis magiftrum , ele&üs au&orem ? Toc ubatur ji : Con/idämtiones de Pa[J. Dom. 105 lus M Hoc eftillud: Vtilia vulnera amici , quam volun- il f taría ofcula inimici: proditori hoc ; pacifico vero 1, non defis quid dicitur ? Ofculetur me ab ofculis oris füi. Et ofculatus eft, inquit, eum. Non quo fimulare nos doceat, fed vt neque proditionem refugere vi- l d Lon :— deretur, & plus afficeret proditorem , cui amoris officia non negaret ; fcriptum eft enim : cum odi- entibus pacem eram pacificus. Et figno dato , in- LY. L quit, ab iis , qui cum fuftibus venerant, compre- LOC, QT. henditur : Sed Dominum omnium myfteria, non arma tenuerunt. Denique locutus eft , & cecide- 5, fripma d- runt retrorfum. Quo mihi legiones Angelorum , l proditionis .. Offendift quo coleftis exercitus ? Vox Domini fola plus ter- 3 manifefts, vet, Hanc ille ad demonftrandum diuine maiefta- dicis : Filum, tis indicium , qui in pe&tore Chrifti recumbebat , nprehenäitur. eligit. Volenti ergo iniicit manus turba, ne&un- tur vincula. O amentes ! o perfidi ! nón fic com- od eum tre prehenditur fapientia, non fic tenetur iuftitia. er nos (amet S. AMBROSIVS. lib. X. expoft. in. Lucam : Propterte W. 63. (9c. Dag. 1$17. 1$18. fr. Egore quaf ais lo Fl 20 CONSIDERATIO LVI. » volpus infl luda ofiulo Filium bomimis tradis ? . Loc, cIT. jndis , & Urbatur , cum videt proditorem , non quod ;; Dominuth T crucifigendus effet, fed quod ille periret. — Tur- qutoret 5 babatur igitur , quod prafcirct laqueum , & poft la- H t U C i 4 queum; 106 ( Caput 11, queumfüpplicium. Et cum illius fcelus cognoffet, ad Non etif vfque extremam horam tulit illum, nec repullit , fed tor! hanc ofculatus eft proditorem. Dominus tuus ofculatur, & Sed quom labiis excipit eum, qui ftatim pretiofum fanguinem quod magi fuum effufurus erat ; tu vero pauperi ne panem qui- Ne dixit dem porrigere dignaris; nec reuereris legem, quam Gorem; f pofuit Chriftus : his enim oftendit,non folum pau- flor , nec peres, fed etiam eos , qui nos ad mortem dedu- füte, i cunt, auerfari non oportere, INe mihi igitur hoc p tempor dixeris , ille-mihi mala contulit ; fed cogita , quid ofculum 1 Chriftus fecerit , qui ad crucem vfque , per ofcu- quim, prc jum, quo proditurus erat, proditorem emendare militztis curauit, Et vide, quam ad pudorem pertrahat : Sl C] Iuda, inquit, ofculo Filium hominis tradis? Quem ] Ro non emolliuiffet, quem non flexiffetilla vox ? quam feram ? quem adamantem? Sed . non miferum illum. C0 Ne itaque dicas, ille talem hominem occidit, ideoque IV i illumauerfor. Etiamfi gladium in teillaturusfit , & in D7 guttur tuum dexteram immerfurus , ipfam dexteram ofculare , quoniam Chriftus os illud ofculatus eft, | quod fuüi czdem patrauit. Et tu igitur ne odio 1dt, ing pabeas, fed lachrymare , & miferere infidiantem. | YOCe pe Dignus enim eft, cuius mifereamur , & quem de- ÜeDUS arm ploremus. lllius enim domeftici füumus , qui pro- Yet, HOI'U ditorem ofculatus eft; nou enim finem faciam hoc belitor r protulit. repetendi ; & ofculo ipfo duldqa verba Tabils dx Non — | Confiderationes. de- Paff. me 107 fbb d Non enim dixit: o exfecrande , ofceleftiffime prodi- Ilit, fed tor! hanccinegratiam nobis tanti beneficii rependis ? iatur & Sed quomodo ? Iuda , proprio nomine compellans , Dguinem quod magis miferantis erat , & reuocantis, quam irati. 1 qui« Nec dixit doctorem tuum , dominum , & benefa. 0. quam &orem ; fed filium bominis. Etiamfi vero nec do- lüm pate &or, nec dominus tuus effet, eumne , qui ita man- t dedi. fuete, ita fincere erga te affe&us erat, vt etiam itur hoe in tempore proditionis te ofcularetur, cum etiam 1, qui ofculum illud fignum proditionis effet, eumne , in- X ofqu- quam, prodis ? Denedi&tus es Domine! quante hu- mendare militatis, quante patientie exemplum nobis dedifti. trahat t S. CHRYSOSTOMV'S. Honil. X X I.inepift. Qu ad Roman. circa fimem, Tom, I X. pag. 677. 675. ? qum m ilum, CONSIDERATIO L VII. ideoque lESFS itaque fciens ommia , que wventura erant fir, &in dexteram þl;er euti , proce[fit , & dixit eis: Quem qua- ltus ell rilis ? CPc, YOANN. XVIII. 4. ne od uda, inquit, ofculo Filium hominis tradis ? Hac I jdiantefit. voce percuffus proditor parumper fecefíit , qua- tenus armatis militibus circumuentionis locum da- qum de ret. Horum vero nihil veritus Dominus, tanquam qui pro yiam Dot bellator robuftiffimus , & Chriftiane militie infüpe- m detinere cupiebapt , pro- Pf?tü'ic. rabili,sï dux, iis, qui eu L5 ce- N ( 108 Caput 1. cedens obuiam, dixit: Quem quzritis ? O Regis efftilite noftri magnanimitas ftrenua ! affiftit , loquitur , in- piltt, Y * e bonitatis f terrogat , dicens : Quem queritis ? Illi vero IESVM Nazarenum. Quibus Dominus : Ego fum. gratis qcec DN UA Non fugit, non latitát, non fe excufat , non fe Ju0. ià ( 1 defendit, fed inquit: Ego fum. Qus eft ifta con- ISVS, ' feffio ? que tam compendiofá refponfio ? Quid eft qunum a diceze : Ego fum ?. Dixiffet faltem : Ego fum, quem & queritis ; ego fum , quem tenere de(ideratis ; vel , Cirjfi ag quod his excellentius eft : Ego fum DEVS , ego fum, qui creaui ccdlum , formaui terram , plafmaui 601 hominem , atque vniuerfa guberno. Magnum hoc Preft, effet, veriffimum, honorabileque. Expreffius tamen, fütid:] profundius, ac venerabilius explicauit fue celfitu- dinem maieftatis , fuze Diuinitatis potentiam , fim- pliciter inquiens : Ego fum. Quee nämquc funt , Toft in eo, quod mutabilia funt, in eo, quod a feipfis eoho non fünt, in eo , quod finita fünt, eorum nullum modo dice dicere poteft, ego fum. - - llle itaque folus eft , ituittm, | qui fempiternum habet effe , immvotabile , atque eim in ]o beatum.. Qui a nullo eft, nullius indiget ; nusquam permittent decít, qui fine contradictione potens eft , fine num in fü errore fapiens , fine paffionis motu iuftus, fine per. Vt ipiur fonarum acceptione beneuolus , fine infirmitate pa- detet , no; tiens, ) ]* ine gquiparatione fummus, fine defe&u bonus, fitenie i fine fui derogatione mifericors, Qui in eo, quod effen- x Confiderationes de Paff. Dom, 109 O Teris effentialiter e?c", a nullo bi'c, fed oinnibus, que funt, lt n preftat, vt fint. Qui namque funt bona, ipfius ll Vero : bonitatis fa&a funt ; que habent virtutem , ab ipfo Epo (um, gratis acceperunt ; & qucecunque funt, vtique ab , hn fe illo fa&a funt, qui ait : Ego fum. Ipfe Dominus Miscon. IESVS , verbam Patris , DEVS , & homo, ho- Quid eft minum mediator, & vniuerforum Conditor. Im, quen S. LAVRENTIVS IVS TIN. de triunpb, ljs ; vel, Chrifli agone. cap. V.II. pag. 295. T$ , QQo , pifinaui CONSIDERATIO LVIII. zum hoc. Proce[fit , & dixit eis : Quem quaritis ?. Refponde- Ius tamel yunt ei: 1ESP .M Nazarenum.. Dicit ejis 1ESI/S : ye Celftu« ego fum,.| C?c, LOC, CIT, jam , fin- To&u proditor fatellitibus Iudzorum , vna cum que fünt, | a feipfis cohorte fecum affümptis acceflit. Etenim, vt m nullum modo dicebamus , putabat fe cum capturum ctiam olus eft, inuitum , fatellitum numero fretus : inueniet tamen o , du eum in locis confuetis diuerfantem , die nondum J $ permittente , vt alio concederet, fed no&e Domi- j qua e j fine num in fuis, vt ita dicam, habitaculis retinente. , fine per Vt igitur eum animo vana Chriftus agitare often- ite pe deret, non exfpectat quidem , dum irruant , fed ftrenue. eis obuiam procedit, oftendens , ignotum Qu bonti fibi non effe facinus, & quia diffcile non erat fu- e0, QUOd d- tu- 1YO J Caput 11. vifo nece turorum prefcio diffugere, paffioni fe ipfum offert, non inuitus, nec vi ad fübeundum iftud periculum adiitille q adactus, ne Gracorum fapientes inde fübfànnandi qui feri Occafionem acciperent , crucemque fcandalum ? & $d vrgei rebatur , n offenfionem ponerent fü leuitatis , neque domini- cida ludeus in Chriftum füpercilium tolleret , ex- quid mirab iftimans, fe ei vel inuito preualuiífe, Interrogat mum qui Vero eos , qui ad fe comprehendendum venerant, etim, e0$ non , quod ignoraret, quem quzrerent, fed vt pie. Sol m Cheiti nos in re&a fententia confirmaret , nufquam fe ca- fentibus. 0i ptum iri, nifi querentibus vltro fe offerret, often- dendo, eos ne prefentes quidem, ac fpectantes enim often agnofcere poffe eum , quem quaritant. Obferua te ait: En enim, vt eo palam, & aperte clamante , quem manum , ( queritis , non ftatim fübiecerint : adfumus , te, qui ditinaque v nos alloqueris , comprehenfuri igno ferm fed tanquam de aliquo abfente, aut quem non cernerent, IESVM, in term : inquiunt , INazarenum. Sed dicet forfan aliquis : Ceatarum miles forfan , & Iudeorum fatellites IESVM igno- amque se rabant ? Sed refpondemus, cauffam non effe, cur Tinas fofti lie, & quisquam hoc obiiciat : quomodo enim eum igno- raffent facerdotum miniftri, qui in templo doce- üfem vnin bat per fingulos dies, vt Seruator ipfe teftatur ? li Rruitur, Verum nequis huiusmodi tretus fermonibus de recta dendum Ye fententia decederet, diuinus Euangelifta hoc pre- deos deflet uifo qu erdtbi Confiderationes de Pa[]. Dom, 11I um offert uifo neceffario addidit, cum militibus, & miniftris periculum adftitiffe quoque ludam , qui tradebat eum. At , Dnmandi qui fieri potuit, vt Dominum proditor ignoraret ? dl ?& Sed vrgebis, no&tu, & in tenebris eum , qui que- t domini- Verum nun- rebatur , non facile agnofci potuiffe. leret, et. quid mirabilis eft fcriptor libri huius , qui ne mini- Interrogt mum quidem iftud improuifum reliquit ? Dixit Venerant, enim, eos cum laternis & facibus in hortum irru- t, fed vt piffe. Soluta igitur omni verbofaà loquacitate, diui- mm fecy na Chrifti dignitas elucet, qui feipfüm quidem quz- rentibus offert, nondum tamen agnofcitur. Vt Tet, oflen- fpettantes enim oftenderet, fe ab iis non poffe cognofci, aper- Obferm te ait: Ego fum. Deinde, vt inanem effe militum e, quen manum , & omnium hominum vires prz ineffabili, y, te, qui diuinaque virtute nihil effe demonftraret, miti àc be- nigno fermone eos allocutus, turbam quaerentium nqum de in terram profternit , vt hinc difceremus, rerum , IESVM, i aliquis : creatarum naturam ne quidem DEI vnam vocem, VM igno« eamque perhumanam ferre poffe : quomodo ergo minas fuftineret, vt in Pfalmis dicitur : Tu terribi- ; effe, cüt lis es, & quis refiftet tibi ab ira tua ? Signum eum igno- autem vniuerfalis cafus gentis ludaicze hoc particu- qplo doce- telatur? Jari ftruitur, quod contigit iis, qui ad comprehen- dendum venerant. JUS de 1'(,'&3 Vnde Hieremias propheta Iu- hoc pre deos deflet dicens : Domus 1írael cecidit, non eft 2 qui excitabit eam. uio Rei autem neceffariz i.magq ifte | 112 Caput 1f non comy ifte cafüe eft ; docet quippe, omnino ruituros , qui- d('r lmy cunque in Chriftum flagitia patrarint, Oulf 2 S. CYRILL. ALEXAND. l. XL in pprehenc Dan, cap. XVIIL , 4. Tom. IV. . 1013 venerant , nerat, t E CONSIDERATIO LIX uendo, ! Pt ergo dixit eis : Eso [um , abierunt. retrorfum , dnde quia C? ceciderunt in terram. 10AN. Xviit, 6. t potef de nefcie bi nunc tmilitum cohors, & miniftri P incipum, od -ac Pharifeorum ?. Vbi terror , & munimeti armorum ? Nempe vna vox dicentis, ego füm , Ti LU tantam turbam , odiis ferocem , armisque teu;bid C( lem , fine telo vllo percufüt , repulit , ftrauit, DEVS enim latebatin carne : & lempltvrnus dies Vi dii iti membris occultabatut humanis ,'Vt laternis, & facibus quxreretur occidendus a tenebris, Ego lomi fum , dicit , & impios deiicit Quid. iüdicaturus 81 rüm, faciet , qui iudicandus hoc fecit ? Quid regnaturus poterit, qui moriturus hoc potuit ? Et nunc vbique qui virtu us jll per Euangelium , ego füm , dicit Chriftus ; & & manifeffe ludzis exfpe&tatur Antlchr,&ue, vt fetro redeant igtisin Q & in terram cadant, quoniam deferentes cocleftia, terrena defiderant Certe àd. comprehendendum fémpeffas IESVM perfecutores cum traditore venerunt, qüem Cidt dicens quærebant ; inuenerunt, audxerunt ego fum: quare U vdox g hon Confiderationes de Paff. Dom. 113 ! non comprehenderunt , fed abierunt retro, & ceci- 105 qui derunt, nifi quia hoc voluit, qui potuit, quidquid [ yïm voluit ? Verum fi nunquam fe ab eis permitteret apprehendi, non quidem illi facerent , propter quod 1 venerant, fed necipfe faceret, propter quod ve- IX, nerat. Eum quippe illi occidendum quzrebant fe- Pro- If uiendo, fed querebat nos & ipfe moriendo. (217] in, inde quia tenere volentibus, nec valentibus often- lil, 6 dit poteftatem fuam ; iam teneant eum , vt faciat de nefcie itibus voluntatem fuam. Jrincipt, : fhünimefd S. AVGVSTINVS. Trattat, CX LT. in Ioan. ego fümi , Jom. III. part. IL. pag. 7$4. j Certibie .CONSIDERATIO LX. 4 fraui, órtus die Pt dixit eis : ego Jum ; abierunt rvetror[um. tterris , & LOC. CIT. I EgO i humilitatis eius admiranda vix ferimus , fono- jüdicaturus S rum, atque terribilem maieftatis eius aduentum regnamrus qua virtute toleramus ? Hunc tonitruum aduen- inc vbiqué tus illius , etiam pfalmifta infonat, dicens : DEVS i & d o fedeant manifefte veniet, DEVS nofter, & non filebit : ignisin confpectu eius ardebit , & in circuitu eius ; cieftiy tempeftas valida. Hinc Sophonias Propheta denun- xndendum ciat dicens : Iuxta eft dies Domini magnus , iuxta, unt, quet & velox nimis. Vox diei Domini amara, tribulabi- um qüïll'e tur hoj 114 Cap'ut M. ( tur ibi fortis. Dies irz, dics illa, dies tribulatíonis, tüdiondu & anguítiz , dies calamitatis , & miferim , dics te- ipmortal nebrarum , & caliginis, dies nebule , & turbinis , fenri mot dies tube , & clangoris. - - Quem Ioel quoque ipfà non confiderans , ait: Conturbentur omnes habitatores erpo vit terre, quia venit dies Domini , quia prope eft dies formonum tenebrarum , & caliginis , dies nubis, & turbinis. trapnitodi Magnus enim dies Domini, & terribilis valde, & $6 quis fuftinebit eum ? Sed quam incomprehenfibilis l XXXIH fit, atque inconfiderabilis ilia magnitudo , qua in fecunda oftenfione venturus eft , bene vtcunque C0 perpendimus , fj primi aduentus pondera follicita confideratione penfamus. Certe vt nos a morte Vi dii redimeret, mori Dominus venit; & defe&tum no- ftrz carnis in füo corpore, ponasque tolerauit af & qui, priusquam ad crucis patibulum perueniret , N tltia teneri, confpui, illudi, & alapis codi fe pertulit, fnundüm ? Ecce ad quanta propter nos venire probra confen- poris eius, fit: & tamem, priusquam fe teneri permitteret , lE Siquidem t perfecutores fuos requifiuit, dicens . 4 Quem quz« pibus , & ritis? Cui illico refponderunt : IESVM Nazarenum. Tultitudo à Quibus cum repente diceret: Ego fum, vocem fo- Cum türbe lummodo mitiflime refponfionis edidit, & arma- mm,&i tos perfecutores fuos protinus in terram ftrauit, fübfiferet , Quid ergo fatturus eft, cum iudicaturus venerit , üfiio m qui vna voce hoítes íuos perculit , ctiam cum 1u- o vtiq/qe Confiderationes de. PafJ. Dom. 11j Julau'onis, iudieandus venit ? Quod eft illud-iudicium , quod s (s t« immortalis exerit , qui in vna voce non potuit turbinis, ferri moriturus ? Quis eius iram toleret, cuius & d quoque ipfa non potuit manfuetudo tolerari ? Confideret abitutores ergo vir fanCtus, & dicat : Cum vix paruam ftillam t e( dies fermonum eius audierimus , quis poterit tonitruum ; lutbinis, magnitudinis illius intueri ? valde, & ehentoilis S. GREGORIVS M, lib. XVIT. Moal.cap, Qu AXXILILin capt XXV lob Twm. L. pag. $56. Vvtcotique CONSIDERATIO LXI. 3 folliciti $ a morte F* dixit eis : Ego fum ; abierumt retror[um. 0 eAum no« LOC. CIT. tolerauit fz ( *s am exardefcente ad. effe&tum fui fceleris , f'üenitet , uitia Iudzorum, cum DEVS effet in Chrifto, » pertuit mundum reconcilians fibi, nulla vis templo cor- $a confer« poris eius, nifi ipfe permitteret , potuiffet inferri, "tüitteret, Siquidem terribilis illa militum cohors, & a princi. uem que pibus , & Pharifeis miffa cum gladiis, & fuftibus afiremum. multitudo , ita vna Domini voce perculfa eft, vt, vocem foe cum turbz dixiffent, IESVM fe querere Nazare- &ame num , & ipfe refpondiffet, ego fum, nemo eorum ul (frallit« fubfifteret , fed omnes fimul amiffo membrorum - venerit Officio, retrorfum a&i, elifique corruerent. In tion) CU quo vtique diuing erat poteftaüs indicium , qux j /4 k im- 116 Caput 11. impiorum conatus, non rmis contrariis , neque C0 vllius creature potentis auxilio , fed íola verbi - Junm e virtute profterneret. Quia vero faïuando humano auian d. generi alterius operis rat&io congruebat, nec poflet IES] fanguis Chrifti pretium credentium fieri, fi Redem- que toríe non fineret comprehendi ; àdmifit in íe im- fl pias manus, & cohibita eft potentia Deitatis, vt perueniretur ad gloriam paffionis. Cuius vtique que inanis fuiffet fpecies , & nulli profutura imago to- tem, fed c lerantig , nifi vera Diuinitas veris fe humane car- quod us nis fenábus induiffet: vt vnus DEI, atque homi- tradit, ai Stibt aui nis filius, aliunde intemerabilis ,. aliunde paffibilis , mortale noftrum , per fuum immortale renouaret, Taduerte ] Et ideo moftitudine , ideo formidine non carebat, waledicit vt ad euincendas huius mundi perturbationes , non oftendere í folum nos facramento fufceptionis ,fed etiam exerm &f Indt prodentem,. plo fortitudinis roboraret. Nam iniufta videretur eius ad patientiam cohortatio, cui nulla effet in no- poftquam e ftra infirmitate communio. teatt, qu S. LEO MAGNVS, ferm, L XIV.de Paf libebtnt e Dom. pag. 140. li, dig 16, Vfyue Tatetn exhib Cün iftis fit do, vt iny Qerddi e CON- Confiderationes de Paff. Dom, 117 *, feque CONSIDERATIO LXII. l. verbi lterum ergo interrogauit. eos : Ouem quaritis? Illi 0 hümano net pofíct aulem dixerutt : LE S FM INazarenum. Refpondit fiRedem. IESVS : dixi vobis , quia ego fum; fiergo sme n feim- queritis , fenite bos abire. 30AN. XVHIL, 7.8. ztatis, vt 1 ftultitiam ! veroo illos fupinos proftrauit , ne- s vique que ita refipifcunt , tantam experti potefta- imago 9- tem , fed eadem ruríus aggrediuntur, Cum autem , fl Cal» quod füuum erat, impleffet, tunc demum fe ipfum que hormi« tradit, aitque illis : Dixi vobis , quia ego füm. afibs, Stabat autem & ludas, qui tradebat eum. Ani- Tenouatet, maduerte Euangeliftee moderationem , quomodo non n cirebat, maledicat proditori, fed rem geftam narret, vnum ones , Don oftendere ftudens, tetum illo permittente fa&um tiam exerr effe. Inde ne quis diceret , ipfum Chriftum fefe ; Videretur prodentem, & monftrantem illos ad id impuliffe ; ffet i n0» poftquam exhibuit omnia, quz illos abfterrere po- terant , quia in nequitia perfeuerabsnt , nuliamque ] pj habebant excufationis anfam , tunc fe ipfum tra- didit, dicens: Si ergo me quazritis, finite hos abi- re, vfque ad vitimam horam füam erga illos benigni- tatem exhibens. Si me opus habetis , inquit, nihil cum iftis fit vobis commune. — Ecce me ipfüm tra- do, vt impleretur fermo , quem dixit , quia non perdidit ex illis quemquam, Perditionem au-tem N- k 2 bic ( 11$ Caput iL puminos 6 hic dicit non mortem hanc, fed illam aternam. $. eis offe Euangelifta autem & in prafenti hoc accepit. . Mi- « Phare: retur autem quis, quomodo non eos etiam cepe- moganti, ( rint, & conciderint, cum maxime Petrus illos con- citaret , cum mul&auit feruum. Quis illos deti- plicituri Ye num , ipfe nuit? Non aliud , quam ipfa vis, quz illos fupi- pemodum ; nos proftrauit. Quod fignificat Euangelifta, cum de- ducere. V clarans , id non ex illorum voluntate profectum efle, qui vite fed ex comprehenfi virtute, atque fententia, addit : vt fermo impleretur, quem dixit : JNullus ex eis quam. viuo quisquam - periit. Tum motte S. CHRYSOSTOMV'S. Honil. LX XXII. tus latam a, LXXXII in loan. Tom. VIII pag. 49o. Dumero, q fesntur , à CONSIDERATIO LXIII. titi int - lterum inierrogaui eos : Quem qua&ritis Cic. exercuit, LOC. CIT. qui ex Da Tendam m terum eos fingulari confilio interrogat , vt ma- I flbi vaiti i gnam in eis effe animi duritiem oftenderet: men- te enim ob impietatem emoti, atque attoniti, ne- At exm fciebant fe eum alloqui, quem querebant. WVerum- Ril nam tamen quod dixit, verum effe, ipfis quoque rebus Togenitus nobis Chriftus demonftrat Ego enim fum paítor Wüfteris pe bonus, inquit, Bonus Paftor animam ífuam dat Tütiofnem pro ouibus fuis, Pro falute igitur Apoftolorum Beticulo f Do- Confideratiotes de Pa[. Dom. 119 &termam, Dominus dimicat, & pro iis difcrimen adiens, vltro Jl 1 P L M fe eis offert, qui miffi a facerdotum principibus , ac Pharifxis , eum morti tradituri erant. Vt ergo Ám g« ]los con- roganti, quemnam capturi, & mortis laqueis im- illos deti- plicituri veniffent , refponderunt , IESVM Nazare- num, ipfe feipfum indicans, eosque fegnitiei pro- illos füpi- à, Cum de pemodum accufans , iufüt aliis dimiflis, feipfum ab- 41 Qum ef ducere. . Vnum quippe oportebat pro cun&tis mori, àà, addit ; qui vite omnium inftar erat, vt tam mortuorum, lu$ ex eis quam . viuorum imperium acciperet : nec enim fibi quisquam perfüaferit, ipfam fan&orum. Apoftolo- XYXIIL rum. mortem ad deítructionem mortis , & interi- p tus illatam effe , fi quando etiam ipfi in eorum numero, qui morte & interitu liberati funt , cen- feantur , iure quidem , quum nobiscum vnam for- TIT. titi fint naturam , in quos & imperium mors fuum jis &r. exercuit. Solum igitur, ac primum oportebat eum, qui ex Patre viuente eft, ad vitam omnium redi- mendam morti füum corpus tradere , vt. & Verbi tv m eret: Ti fibi vniti vitam fequutum , corporum naturze dux oniti, n& effet, ex mortis laqueis ftrenue fe expediendi. Prir . Vetüt- mitie namque dormientium eft Dominus., & pri- ype relus mogenitus ex mortuis ,.facillimum: quodammodo füm. pa&Of pofteris per füam refürrectionem reditum ad incor- - fusm d ruptionem cfliciens. Difcipulos igitur, repentino ofolorum periculo fübtrahit, fibi vni certamen hoc incumbere p non po K 3 m 3 120 Caput II 'hon ignorans, nec alterius cuiusuis, fed vnius do- C0| zninatricis omnium fübftantke noftram emendatio- $p nem opus efle, Porro fapiens Euangelifta, quod hie peculiatiter , ac fcorfim erga Chrifti difcipulos oterat ferax fa&um eft, in argamentum ac fignum trahit gene- falis, & vniuerfülis, quee erga eos futura eft mi- perat forn uarey 10l fericordie , qui per fidem ad ipfüm accefferint. Xufüt enim, inquit, dimittere füos difcipulos , vt Cete, atqu impleretur fermo , quem dixit : Quia quos dedifü obrem Di Jihi, nomn perdidi ex eis quemquam. Nam quin gue, Y confeffi , pofterorum miferturus fit ,. quomodo cuiquam du- bium effe poteft ? quod in paucis enim. non cun- pf ; VES Canter fa&um eft, quomodo contemnetur que:foó fttationis in plüribus ? Et qui admoduüm paucorum tantam hteri, aty curam habuit, quomodo afpernabitur innumeros ? paftoris v funt enim fane quam multifideles. Particulare igi- erant 1 tur facum illd pro vniuerfalis imagine accip & immioi ex eo enim , quod periclitari non vult füos difci- & timen pulos, quanta; & qualis in eius interfeCtores ira fpelabint futura fit, facile eft. perfpicere. Quod enim ab &dtent, oc eijus voluntate alienum eft, quomodo non prorfus & pati v 'oderit, süt quomodo cuiquam dubium erit, acer- im:fu 'bum, ac eternum eos- manere IUdlClu*n, qui pa- tende dili trant, qu:e ille odit ? Tüonflranit S. CYRILL. ALEXANDR. in la. tap ütem iljos XVIIL v. 7. Ton, IV. p. 1015. lerandas CON- ha Confiderationes de Paj Dom. 121 miüs do- CONSIDERATIO L XIV. Yetdatio- 1, qudd Siergo me quaritis, finite bos abire. Loc. crm. ifripulos oterat verbo füo omnes perimere, ficut vnico P tit rene- fermone proftrauerat : verum , qui ferui fufce- 1 fl mi- perat formam , & non venerat occidere , fed fal- celferint, uare, noluit poteftate pugnare, fed humilitate vin- los, vt cere , atque fortitudinis tolerantia füperare. Quam. $ dedifh obrem Diuinitatis proítratos potentia permifit fur- am quin gere, vt libera, fi vellent credere , eorum effet um di confefiio, quibus denuo ait: Quem quzritis ? At 107 Cfl» ipfi : IESVM. Nazarenum. Perditi homines pro- r qua flrationis fuz vifo miraculo,prorfus credere, con- | fantam fiteri, atque adorare debuerant, fed manfuetiffimi omeros * paftoris vocem , quoniam de ipfius ouibus non vllae i erant , nequaquam audierünt, Rapaces erant lupi, atipe : & immaculati agni fanguinem fitiebant ( inquam ) Ex- ys dif- & tamen nifi permiffi, bibere non valebant, (Lores ira fpe&abant ab eo licentiam , vt raperent , crucifi. enim db gerent, occiderent, biberent. Hec omnia, quoni- y proríüs am.pati venerat, audierunt : Dixi vobis, quia ego At- i, at fum; fi ergo me qusritis, finite hos abire. quy* tende diligenter , quam pracipuum erga difcipulos monftrauit affe&um. Semetipfum obtulit , illos autem illefos abire conceffit. Nouerat quippe, ad fu. t tolerandas perfequutiones eosdem adhuc minus efle k 4 ido- )N ( 122 Caput 11. idoneos, Diftulit ad tempus , quoadufque habiles pafü(mis fierent : quemadmodum nutrix circa infantis curam lm eut af materno vigilans affectu , donec educatus validior nn, & fiat, tunc & ipfa, quem prius vouebat gremio, ex: ercet laboribus , & ad mundi perferenda mala non. effet , qii parci:. Nec tamen minus diligit, quum fatigat , pula o neque minus amplectitur dulciter , quum eum abeffe gn:mimita difgofitiy permittit, Bona nutrix fapientia, quz, quos elegit in filios , miro , ac mellifluo circumfouet amore , deorum , quamdiu crefeant , atque ad maturiorem fpiritus jecit: vt folo ent pertingant etatem, Singulorum virtutes difponit, & ordinat, eorumque neminem füpra vires ten- eno in tari patitur, ne cadentes ab illa efficiantur extra- tes faculi nei ; ceteros autem , tanquam alienos a fe , mali- tatis (üg gnos finit confummare . conceptus , ficut eos , qui- &orem. Volentem bus dixit: Si ergo me quzritis, finite hos abire, dem n i S. LAVRENTIVS IVSTLIN. de iriumphe Chrifli agone cap. V IT. pag. 295. mundi m illis, q CONSIDERATIO LXV. $ Tunc accefferunt , & manus inieceruit in 1ESPM, pag' 123.- €2 tenuerunt eum, MATTH, XXVI. 50. ecurfis, dilectiffimi, fermone proximo iis, que D comprehenfionem Domini precefferunt, fuper- eft n;.lnc, vt auxiliante DEI gratia, de ipfo iam | pat- Confiderationes de Paf Dom. 123 t hlb les paffionis ordine , ficut promifimus , differamus, $ curam Nam cum verbis facre orationis füe Dominus de- Vauldiot Claraffet , veriffime fibi, atque pleniffime & huma- vnde J'h() 6(4 nam , & diuinam ineffe naturam, oftendens mala non effet , quod pati nollet, & vnde, quod vellet, d Q atgyt pulfa trepidatione infirmitatis , & confirmata ma- um dbeffe redit in fenténtiam sterna gnammltate virtutis los elerit difpofitionis , & f&uienti diabolo per minifteria lu- | amore, deorum, formam ferui, nihil peccati habentis ob« 1 fpiritus jecit : vt per eum ageretur omnium. cauffa , 1 quo folo erat omnium natura fine .culpa Irruerant difponit, ViteS tef. ergo in lumen verum filii tenebrarum ,. & vten- tür exua tes faculis, atque laternis , non euaferunt infideli- | fe, madi- tatis fu:ee no&em , quia non intellexerunt lucis au- e0s , QUi« &orem. Occupant paratum teneri, & trahunt volentem trahi qui , fi- vellet obniti, nihil qui- s abire, dem in iniuriam eius impie manus poffent ; fed lmpb. mundi redemptio tardaretur , & nullum faluaret illefüs , qui.pro omnium falute erat moriturus. LV. S. LEO M fem. VIII. de Paf. Dom. TESVM $084 124. E 0 II qhæ unt, füpe Pä. k 5 CON- 124 Caput I7. CONSIDERATIO LXVI. atfohuit sieptts. Videntes autem bi , qui circa ipfum eraut , quod futu- qudienti rum erat , dixerunt ei: Domine fi percutimus in gla- riorem ! dio ? (C$c. LuC. XXIL 49. latur u ec difcipulorum ftudia defuerunt, DeniquePe- nitatem | N trus eruditus in lege, promptus affe&u , qui fionis, e fciret Phinee reputatum ad iuftitiam , quod facri- non paf legos peremiffet , percuffit principis féruum. Sed DEI fii Dominus vulnera cruenta deterfit, myftería diuina cum legi fubiecit, vt feruus principis mundi, hoc eft , non quo aud nature conditione, fed culpe, fecularium famu- tem tent lus poteftatum , auris fue vulnus exciperet , quia Tenetur non audiffet verbaSapientise. Omnis denique, qui, cundum facit peccatum, feruus eft peccati. Peccatis , inquit, gant ver veftris venditi eftis. — Venditio propter peccata no- ftum hor ftra : propter bonitatem autem DEI redemptio pecca- putant , torum. Aut fi Petrus volens percuffit aurem, do- h viny cuit, quod aurem in fpecie habere non deberent quam in myfterio non habebant. Sed bonus Doï- fed fe j SO minus & ipfi refundit auditum , fecundum prophe- f ff, G tica dicta demonftrans, & ipfos, fi conuertantur, poffe fanari, qui in paffione Domini vulnerati fünt, eo quod omne peccatum fidei myfteriis abluatur. . 'T'ollit ergo Petrusaurem. Quare Petrus? Quia ipfe eft, qui acce- pit claues regni celorum: ille enim condemnat, qui & ab. Con(iderationes de. Paff. Dom. 125 T abfoluitt ; quoniam idem & hganm , & foluendi "'Pollit autem aurem male d fl adeptus e& poteftatem. audientis : tollit autem gladio fpiritali aurem inte- hg riorem male intelligentis Caueamus, ne cui tol- latur auricula Legitur Paffio Domini : fi ad Diui- tiquePe. nitatem eius referimus infirmitatem corporezm paf- NT fionis, exciditur auricula, & exciditur a Petro, qui X facri non paffus eft, Chriftum prophetam zftimari : fed t $d DEI filium docuit fideli confeffione fignari Ergo 1 diüina cum legimus teneri IESVM , caueamus, ne ab ali- , non quo audiamus, & putemus eum fecundum Diuinita- n famu tem teneri, teneri inuitum , teneri quafi infirmum. t , qui 'Tenetur quidem, &, vt dixit loannes, ligatur fe- , QUl cundum corporis veritatem , fed v illis, qui li- , itquit gant verbum ; ligant enim , qui tantummodo Chri- Cata no- ftum hominem putant: ligant qui prefcium non Ma- 0 pecca putant , gui omnipotentem non conttentur, 'em, do la vincula Iudeorum, quibus non Chriftum ligant , cherent, fed fe ipfos alligant. nus Do S. 4MBROSIVS. prqfi&mLucam lib. X. prophe f. 66. C? fogq. pag. 1$18. yr, poflt eo quod Jlitetgo jul a« 1t, QU & )b CON 126 Caput 1. ( querat C-ONS[DERATIO LXVII. g qi Simon ergo Petrus , babens gladium eduxit eum , && Mitte 7 percu[ft poutificis faruum , & abfcidit. auriculam. eius tem, di dexteran. IOANN. XVIII. 1O. an non. f "um Petrus vidiffet, Dominum proftrauiffe illos, non pro C pem : & & impletus effet fiducia propter vocem Domi- hi, dicentis : Sinite illos abire, exiftimauit , quod ad mort tunc effet tempus vindi&e , extra&oque gladio , tem poc rabilem | percuffit feruum. . Quodfi quzras, quomodo is , qui tendas, iuffus eft non portare peram , neque duas tunicas, gladium haberet, difce, quod portauerit illum in às , fim vfum agni pafchalis etiam poft cenam, vel, quod enim 1. timens infidias, olim in hoc preparauerit, Quodfi propter : fuit Poní dubitas , quomodo , cum prohibitus fuerit vel ala- pis percutere, ad cedem fe parauerit. Audi, quo- uo Ponti modo non femetipfum , fed magiftrum maxime vl- auriail, tus fuerit, deinde , quod nondum perfe&i tunc iculm ( enim H erant, Nam vide, quomodo poftea extrema ferre gaudet, nunc autem pro magiftro indignatur, & fhun, & caput illud inuadit , & , cum. aberraret , auriculam lachias d folam abfcindit. IESVS vero reftituit, & per hoc T] miraculum iterum infipientes Iudeos refrenat ab AVIII, impetu adhomicidium. Nam quia magnum erat mi- racu'um in auricula , propterea & nomen ferui ap- pogit Euangelifta , vt fi legentes difcredant, ab illo qug- j 127 Confiderationes de Pa[J. Dom. V quarant, num ita fa&um fit. Porro Dominus Pe- e P trum quidem reprimit , & interminatur dicens m Mitte gladium tuum in vaginam. Confolatur au- l els tem , dicendo : Poculum , quod dedit mihi Pater, an non bibam illud ? oftendit enim , quod patiatur lf ios, non propter illorum virtutem , fed füam permiffio- m Dom nem : & quod non fit aduerfarius DEO, fed víque t, quod ad mortem faciat voluntatem Patris. Dicendo au- ? phdi, tem poculum, infinuat mortem dulcem, & defide- rabilem in falutem hominum, Ceterum tu hic at- b is, qui idas,. defecari auriculam dexteram ferui Pontifi- ; tünicas, ium n fignum fuiffe inobedientiz illorum Cacitas el, quod enim in lfraelíacta eft, vt audientes non audiant Quodi propter unpietatem erga Saluatorem , quze maxime t vel a fuit Pontificum. Ideo & auricule abfciffio in fer- X , quo uo Pontificis facta eft Quod autem reftituta eft ime vl auricula , fignificat, Ifraelitis olim reftituendam au- riculam ( prudentiam ) que nunc eft ablata. Et- edt (UnO enim Helias cum venerit , reuocabit eos ad Chri- ma ferte w & ftum , & coniunget patres nobis filiis, ficut & Ma- vüriculam lachias dixit. cap. IV. THEOP HYTLACTVS. lïmmat. in caput o lioc XVIII, loan. peg. 225. tvenit ab n erat m ferui 4f ab il que CON- 128 Capus Il | 3loe ( CONSIDERATIO LXVIIT, ( m Et ab[ddit auriculam eius dexieram, Loc. cim. vobis ? uis eft vnus ifte , qui auriculam amputauit ? & quia p Sed vnd WE loannes dixit, fuiffe Petrum, | Eftque feruen- tis illius animi opus, Sedillüd quderendum eft, cur fa egre gladium geftabant ; quod non hinc folum patet, dios foi fed quia interrogati dixerunt , duos hic effe gladi- fet, ip os. Curpermifit illis Chriftus , vt oladios habe- um füny rent ? Etenim hoc ait Lucas, ipfum dixiffe : Quando illorum ( mifivos fine facculo, & pera, & calceamentis , unum Quapror idque ad quidpiam defuit vobis ? Cumque refpondiflent illi: Nilil ; dixit eis : Sed nunc qui habet facculum , tol- Um ver lat fimiliter & peram : & qui tion habet, vendat n0n fe Et cum dis veftimentum fuum , & emat gladium. que per xiffent illi, eílé hic gladios duos, dixit illis ; Suffi- emergere cíL Cur ergo id permifit illis ?. Vt fidem illis fa- Taculum ceret, fé tradendum fore. , Ideo dixit illis, emat tentiam. Tem fmt gladium ; non vt armarentür , abfit ; fed vt per hoc proditionem indicaret, Et quare, inquies , pe- te, hoc fam habereiuflit ? Monebat eos, vt deinceps at- etim: M tenti effent , & vigilarent, rhagnaque diligentia fequutus vterentur. Initio enim vt imperitos multa fua vit- $C tute fouebat. Deinde vero quafi pullos ex nido d. LXX edu&os , iubet propriis vti alis, Deinde ne puta- rent, fe prze imbecilltate omiílos fuiffe , iubens illos ä Confiderationes de Paff. 'Dom. 129 IT jllos fua afferre, priora in mentem reuocat , dicens: Cum mifi vos fine facculo , num quidpiam defuit C Ctt. vobis ? Vt vtrinque illius potentiam addifcerent , utdit ? & quia protexit, & quia nunc fenfim illos relinquit, ferüen Sed vndenam ibi gladii erant ? Ex cena , & men- &t at fa egreffi fuerant. Verifimile autem eft , ibi gla- | patet, dios fuiffe ad fecandum agnum ; hinc cum audif & gldi- fent, ipfum a quibusdam inuadendum effe, gladi- x hibe- um fümpfiffe, vt pro magiftro pugnarent, quod ex Quando illorum tantum propofito, & voluntate factum eft, s ,unum Quapropter Petrum increpat, quod gladio víüs fit, lent ili: idque addita vehementi comminatione. Nam fer- 1, tl uum venientem vltus eft , ardenter quidem, verum Mendat non fe defendens, fed pro magiftro pugnans. Ne- um dis que permifit Chriftus , vt aliquod hinc damnum ;; f emergeret. Nam fanauit feruum , & magnum mi- t ilis & raculum edidit, quod poffet & benignitatem , & po- jj, &i tentiam füam patefacere , nec non diícipuli amo- ] vt pat rem fimul, & manfuetudinem : nam illud ex amo- re, hoc ex obedientia fecerat. Cum audiffet üie$, iv enim : Mitte gladium in vaginam fuam, ftatim ob- yceps d fequutus eft, nec poftea idipfum fecit. Iligentit (f vt $. CHRYTSOS TOMVS. Homnil. LX X XIV. a nido d. LXXXVF. in Maitbeun. Tom. V I1. jag. 797- Ó pUïä- ; iubeté ilos CON- ( 150 Caput 11 L CONSIDERATIO LXIX u D d Refpondens autem. 1 ES V 8 ait : Sinite v[que buc, 1 E cum tetigiffet auriculam eius , fanauit eum, LUCE XXII. SI. eftino l f omprehende, fi potes, quomodo ad dexterz pore vten C falutaris attactum fugiat dolor, & vulnera Teat, et non medicamento adfpería , fed tactu obdu&a fa- nentur. Operatorem füum limus agnofcit , & ope- vult Chrif tatricem fuam Domini manum fequitur caro : quo- enin, qui in vagina modo enim vult , opus fuum creator inftaurat. Sic & alibi ceco illi vifus , luto fupra oculos illito " um philoi quafi in naturam redierit, reformatur, ubere po- fure mapi ent, no tuit, fed operari maluit ; vt cognofcamus , ipfum quii fünt efIe, qui e limo terre corporis membra noftri va- rüs apta formauit officiis, & infufo vigore mientis titer, nor flio, & . animauit Venerunt ergo , & comprehenderunt lior eum , grauius perituri ftudii füi fru&u : nec intel- lexerunt infelices myfterium , nec venerati fünt tam Qus, non clementem pietatis affe&um , quod etiam hoftes voluffa ; lii iufto mortem fuos non paffus eft vulnerari, Propitius inferebant : perfecutorum vulnera ifte fanabat. tcuftus S. AMBROSIVS. Expoft. in. Lucam lib que fecit ; X, 41 70. 71- püg: 1519 gm ylg AUdl CIJT CON- Doss ipfi Confiderationes. de Pa[f. Dom. 13t1 IX CONSIDERATIO LXX. gt h, Dixit ergo IESPS Petro : Mitte gladium tuum i , IOAN. XVlll. II. in vagitam. eftingue gladium acutum ; in vagina condatur : R ] dextert . fi nudus maneat, fepe illo inopportuno tem- vultera pore vtemur ab ira concitati ; fi vero conditus ma- du f neat, etiamfi opus fuerit , exftinguetur ira, Non , U0 vult Chriftus , vt pro illis ( filiis ) irafcamur. Audi i10: u) enim, quid Petro dicat : Conuerte gladium tuum um Sic in vaginam. Et tu pro filio irafceris ? Doce fili. 0s illito, um philofophari: narra illi paffiones Domini. Imi- ubere po« tare magiftrum tuum, Quando illi inhonorandi y;, ipfüm erant, non dixit, vlcifear, fed quid ? Me perfe- j vee quuti funt , & vos perfequentur. Ferte itaque for- re Tientis titer, non enim meliores me eftis, Hec & tu hendetunt filio, & feéruo dicito : Non es Domino tuo me- nec intel lior. - - Publicanus a Pharifeo contumelia affe- ; fünt tatl &us, non retulit contumeliam , quamuis poffet, fi m hoftes voluiffet ; fed id philofophico animo tulit, dicens: Propitius efto mihi peccatori. Memphibaal a feruo ) mortei nabita accufatus, & calumnia impetitus, neque dixit, ne- u b que fecit illi quidpiam mali, ne quidem apud re- gem. Vis etiam meretricis audire philofophiam ? Audi Chriftum dicentem , quando illa capillis fuis pedes ipfius tergebat : Publicani, & meretrices vos l QV prae- ( 152 Caput 11. Vidifti illam ftantem , & la: precedent in regno. gum eri chrymantem, ac propria peccata abluentem ? Vide, d ,Vt quomodo a Pharifeo probris affe&a non irafcatur. dis j ibf Si fciret, aiebat, quod hec mulier peccatrix fit , vos ferat non fineret eam. . Non dixit illi : Quid quefo ? Si famulu Tune purus a peccatis es ? fed magis patiebatur , quod ille magis gemebat, & calidiores lachrymas emittebat. quod opot Quod fi mulieres , publicani, & meretrices philo- contümeli ? . qua venia digni fophentur, idque ante gratiam quum fam nos erimus , qui poft tantam gratiam magis quami lia affediu fera rixamur , mordentes, calcitrantes ? Nihil tur- manere is pius ira, nihil vilius, nihil grauius , nihil ingra- bus apitat tius, nihil damnofius. Hec dico non tantum , vt in-ilum j cum viris mites fimus , fed etiam , vt, fi vxor fic omia loquax fit, feras illam : fit tibi palarftra , & gym- tünicam di nafium vxor: Quomodo enim abfurdum non fue- Damque i rit, gymnafia admittere, quz nihil lucri afferant,, Vero m n vbi corpus atterimus ; & gymnaüa'domi non pa- Rürigam & rare, quz etiam ante certamina coronam nobis con- que idipfur cilient, Contumelia afficit mulier ? Ne tu mulier fe patiat, efficiaris. fuliebre, enim eft , contumelia afficere, aliüd facig morbus eft animi, vitium eft. Ne putes, te in- 55, ii i dignum effe, quod a muliere contumelia afficiaris. Indignum te eft , cum tu. contumelia afficis , illa intulerit, | vero philofophatur j tunc turpiter agis ; tunc con- dicus Alium tumelia afüceris Si vero contumeliam feras , ma- fj fiücia gnum Confiderationes de Pa[J. Dom. 153 , &]34 gnum erit fortitudinis tue argumentum. Non hoc 1 ? Vide, dico , vt mulieres inducam ad contumelias inferen- itefeatur, t ft, das ; abfit ; fed, vt,fi fatana inftigante id eueniat, vos feratis. Virorum fortium eft, infirmos ferre, d queío? Si famulus contradixerit, tu philofophice age. iNon Xebatur quod ille meretur audire , dicas, vel facias ; fed emittebat, quod oportet te dicere, & facere, Nunquam puellam s phio. contumelia afficias , verbum turpe efferens. Nun- n digni quam famulum fceleftum dicas. llle non contume. ipis quari lia affe&tus eft, fed tu. Non poteft in fe ipfo Ihil tur- manere is , qui irafcitur , ficut nec pelagus flu&i. ylil ing' bus agitatum ; nec fons manere purus poteft, luto intum, vt in illum incidente.. Sic omnia mifcentur : inmo * , 1 vaot fic omnia fus deque vertuntur * fi verberes m ígn tunicam diffcindas, tu maius damnum accepifti, Illi non füe- namque in corpore, & in veíle plaga eft, tibi j afferant, vero in anima. Illam fcidifti , illam vulnerafti : LJ j non p aurigam equis fübieciíti, fupinum trahi curafti ; at. nobis cor que idipfum fit, ac fi auriga alteri füccenfens, trahi ty myliet fe patiatur. Siue increpes , fiue moneas » fiue quid ia affere, aliud facias , absque ira, & furorefacito. Nam f s5, tt Il is, qui increpat, medicus eft peccantis, quomo- . afficiaris do poffit alium curare , cum fibi ipfi prius malum (ficis y jf intulerit , nec fe ipfüm curet? Si quis quefo me- tunc & dicus alium curaturus iret , poftquam prius manum ferió, n fuam fauciaffet , poftquam prius oculos excecaffet, 12 í gnum num ( " Caput 11. num fic illum .curaret ? minime , inquies. Sic & p Chii tu, licet increpes, licet moneas , pura videant ocu- gladiis n liram nl h tui. Ne turbes mentem, alioquin quomodo me- petierit ; dela erit? Non poffünt in eadem effe tranquillita- Cur do- zadicitus te, qui non irafcitur , & qui irafcitur. rm, lic &ore decuffo de throno, humi iacentem alloqueris? rim, m Non vides iudices, qui, cum iudicaturi funt, in Pere, & throno fedent, in habitu decenti ? Sic & tu facito: orna animam tuam veftitu iudiciali. EHiec vera eft greflus es equitas, & tunc in throno iudex fede, Sed non vt ego bi tro fübe timebit, inquies ; immo magis timebit, "Tunc vero, qui conf etiamfi iufta dixeris , id furori feruus imputabit ; fi poculo t vero cum manfüetudine ; fe ipfum damnabit. Quod- Wentüre - que. precipuum eft, te DEVS acceptum habebit, & fic poteris aiterna bona confequi, gratia , miferatio» fententia, mihus no ne, & benignitate Domini noftri IESV Chrifti. in fide co S. CHRYSOSTOMVS. Homil, X FA Ícandalum tta Apoftol. Tom. IX. pag. 124. C Jegr* quens ; E l'ilius hog CONSIDERATIO LXXI. CüCfipent Conuerte gladiusa tuum in locum faum.. Omnes enim, i, p qui acceperint gladium , gladio. peribunt. Í: paffoni MATTH. XXVL $2. Tefpiciens. ifipling quidem euangelice legem admonitio tibi hor, D parturit , & vim prefefert mandati ; non The (tana , quod illud, quod per Mofen .pkroditum antiquis, fed per Confiderationes de Paf]. Dom. 155. per Chriftum eft traditum , quo tantum abeft, vt "N gladis iniuriam vlcifci liceat , vt, fi quis. maxil- ednt OCU 10d0 me. larum.nobis vnam percufferit , alteramque infüuper * petierit , obuertenda fit ei 5 euulfa quodammodo nquilite Cor do- radicitus ex animo .noftro mentis anguftia, Cete- rum, licet nondumlegem vllam de patientia tule- loqueris? funt, in rim, tamen a recta ratione tibi mens aberrat, o u facito: Petre, & a rerum natura longe alienum facinus ad- vera eft greffus es. Nam cum placitum fit DEO , ac Patri, Sed non vt ego bibam iftud poculum , id eft , mortem vi- anc vero, tro fübeam, ad mortis, & corruptionis excidium, ytabit ; fi qui confentaneum eftillud renuere , cum ex hoc i. Quot- poculo tot bonorum Íípecies humano generi pro- uenture credantur ? Hec eft ergo loci propofiti delit, & fententia, cui fimile rurfus eft, quod dicemus: Do- miferatioe minus nofter IESVS Chriftus quum difcipulos fuos "hriti. in fide confirmare vellet , quumque pretiofe crucis n Ícandalum remoueret, eos aliquando feorfim aio- quens; Écce, inquit, afcendimus lerofolymam , & OT Filius hominis tradetur in manus peceatorum , & . erucifigent eum , & occident eum , & tertia die re- TIATIULA fürget. Petrus autem diuinus non reputans apud Duti, fe paffionis bonum , fed folam paflionis ignominiam refpiciens, abfit a te Domine , inquit, non erit admonito tibi hoc... Quid vero ad hoc Chriftus ? Vade pott i me fatana, fcandalum es mihi , quia non fàpis . ea, 14 10 4 l3 qua f qud peï ( 136 Caput 11. .gDEO- que DEI funt, fed ea, qua hominum. Nam qui- cunque vult fapere , que DEO funt placita, pro- m, lice quia nihil pofitum, & conftitutum ei effe debet , contemnere nos Patet mundi honores , & fplendoris humani ia&uram pro nihilo habere, fi quando exinde ad alios vtilitatis Pilatum 1 quippiam accedit. Charitas enim , inquit, non ; potef effot defü quarit, que fua funt, eft vero humana tantummo- quod Fili do refpicientis , ferre non poffe gloriole terreha iaCuram, & fua curare duntaxat, nec proximi ma- Dater ipf & Jis indolere. Quemadmodum igitur illic fcandalum ATH Chrifli, in quem fcandalum cadere omnino non po- teft, Petrus dictus eft, quippe qui non inculpato zelo C0] loquutus effet, propterea quod ad crucis tantum paf- fionem,nequaquam vero ad paflionis commoda refpi- Cowrit ceret: ( euertere enim , quantum in fe erat, futuram 0n ] pro vita omnium paffionem nitebatur ) fic etiam hic N pno per zelum & gladium , & facinoris ardorem idipfum fa- perderet cerecernitur. Sed rurfus increpatur non folum his verbis : Mitte gladium tuum in vaginam , fed vt ab erat temy gadium alio Euangelifta refertur , Chrifto addente , omnes & poteft enim, qui gladium acceperint, gladio peribunt. At- que vt repetamus ea, qui antea diximus, cum nec lorum ] femo tn inuitus, nec Iudeorum vi preualente,fed vltro pa- & quid tiatur, juamobrem dimicandum effet , & gladio fa- Bidio telitum eius nutu irruentium audacia ,' impiorum- pairt, | que Iudeorum infidige repe/llendæ ? A Patre autem, ac - Confideratiotes de Paff. Dom. 137 Ya qu. ac DEO |datum fibi effe poculum ait, id eft, mor- i, pro. tem, licet per Iudeorum impietatem preparatum , quia nihil plane fa&um effet, nifi euenire propter Qtemnere lram pro nos Pater permififfet. Ideoque Chriftus ad ipfum vtilitatig Pilatum magnifice fe iactantem dixit : Non habe- uüt, non fes poteftatem aduerfus me vllam, nifi datum tibi ADLOrmmo» effet defuüper. Poteftatis enim vice Pilato fuiffe ait, ? Cerreng quod Filius vltro fe ad. patiendum offert , & quod oyimi m« Pater ipfe calitus in id confentiat. S. CFRILE. ALEXAND. lib. XI. in Ioan. fcanddum AVIlII xro. dum. IV. pag. z0r9. 0non po- Ipato zelo CONSIDERATIO LXXII. ntum pit- |odarefpi Conuerte gladium tumn in locum fuum. Loc ciT. , fütüram on paruo feruebat zelo , quippe adhuc igni etiam hic N À.* proximus, qui euaginato gladio , ne ignem dipfimfe Sed non folum his perderet , ferui auriculam. amputauit. erattempus putationis; & ideo audit. .Conuerte fedvt E gladium. tuum in locum füum : Erat enim hora, $, OT & poteílas tenebrarum ,. & quisquis. tunc difcipu- nt, At lorum leuaret gladium vel ferri , vel verbi ; aut cum n« ferro truncandus erat,. & neminem lucraretur, |vltto pee nec quidpiam fru&tus adferret : aut certe timoris . gladio f- * & fic magis ipfe gladio. ad negandum cogendus ve auteity m [ P'erire;, iipxta verbum Domini, quod f*'gþjunxit mox ita - TR [v - - 158 Caput 1I. C ita dicens : Omnis , qui acceperit gladium , gladio CON peribit Quis nempe ceterorum ante pauendam mortis imaginem impauidus . ftaret trepidante , & ä (iiam, ( cedente ipfo principe & qui voce confortatoria fui imperatoris fuerat premunitus, & prasmonitus mmode alios confortare Ceterum nec is , nec illi fibi ad- | fequit huc induerant virtutem ex alto ; & ob hoc tutum inquit, qu non erat eisexire in vineas , exferere lingue far- illum ? H culum , & gladio fpiritus putare vites, purgare pal- ta, quum mites , vtífructum plus afferrent. Demque ipfe preclarus Dominus tacebat/in paflione ,. & in multis inter- mum dom rogatus non refpondebat , factus iuxta prophetam, Qum , eur ficut homo non audiens , & non habens in ore quim ebrit Ífuo redargutiones Dicebat autem : Si vobis di- tintem , ( Xero, non credetis mihi: fi autem & interrogauero , Ànore qU non refpondebitis mihi; fciens , tempus putationis bus exhibu nondum adueniffe , nec refponülram prorfus vine- firuratus j am füam impenfis laboribus, id eft , nec fidel nec extendit f boni operis fru&tum aliquem relaturam. . Quare? VIque ad | Quia hyems erat in cordibus perfidorum, & Hy&males quidam malitie imbres occupauerant terram , ia&ta &rietatis RiCCS Ver verbi feminà fuffocare potius; quam fouere para- liculo , f tiores ; fed & cultui vinearum omnem mhllomlnus H 'übuit m impendendam operam fruftraturi. Q5 dulced S. BERN ARDVS, fern. LVIIL ij Cat 1 fenj pe tica. n. $. 6.. Volum. 11, edit.. Venet, pag. 746 tUS " Dom CON- Confiderationes de Pa[J. Dom., 139 gt Dauendam CONSIDERATIO LXXIII dute, & Calicem , quem dedit tnibi Pater ; non bibam illum? fortator 1OAN. XVIIL. IIl. t&monitus lii (ibi ad mmoderatum itaque difcipuli zelum ex eo, quod I dulci admonitione coercuit Qc tutüm fequitur Calicem, inquit, quem dedit mihi Pater ngue f non vis, vt bibam ilum ? Huius calicis excellentiam expreffit Prophe- Ipare pai ta, quum dicerct : Calix meus inebrians o quam nique ipfe preclarus eft ! Inebriat prorfüs contemplantis ani- ]s intef mum dominice paffionis calix, & mentis rapit affe- Tophetam, $1 o &um , eumque iucundo amore perfundens, tan- quam ebrium facit Quomodo non inebriet medi- | vobis di tantem , quum amor ipfe inebriauerit patientem ? fOEQUeTO , Amore quippe ebrius Mediator , fuam coram omni- pu»atxoms bus exhibuit nuditatem. . Alter equidem Noe prae- rfüs vine fidel ; nac fig uratus in fpiritu Ecdeüæ plmtamt vineam , que extendit terminos. fuos a mari vígue ad mare, & Quare ! vfque ad flumen propagines illius,. Huius: vitis l 5emalns ebuetatls dulcedine obtnc"td mdleltatls gloua humas- an, ia nitatis verénda nudaui C 1ar1taüs elus percuffus yere para iaculo , ferui forma fllf'cepta in crucis patibulo non erubuit mori. lfítius calicis necdum Petrus exper- tus dulcedinem , falutem diffundendam in gentes ferui percu'iïonx. cohibere curauit. Merito erudi- [ i Caïþ 46- tus "a Domino' audire promeruit : Calicem , quem l-s de- Q0M ä ( 149 Capur 1] dedit mihi Pater, non vis, vt bibam illum ? Defne CON vitra indignari, & pone gladium in locum füum, permitte, vt perficiant , quod coperunt. Ad hoc h puas, defcendi ad vos, propterea illis licentiam dedi , pro- L | hat fe&o absque voluntate mea nil peragunt Quiefce [ j I! | 1g1tur tacens. Nempe fi ego, qui patior, contra- dicere renuo , cur non magis tu ? An putas, quia ed &fm Y non poflum rogare Patrem meum, & exhibebit mihi cipiunt Conuenit , modo plus quam duodecim legiones angelorum ? Po- terat, inquam , quoniam ad ipfius votum omnia propriarum famulantur agmina angelorum , ficut fcriptum aliquam oc ominatur | eft: Millium millia affiftebant ei , & decies cente- na milia miniftrabant illi Angelorum fiquidem pleamus, . noluit liberari fuffragio , quum propria poffet vir- tunt picen tute faluari. Quod ergo tanquam infirmus homo tDUS pacer fed hm ghadio teneri fe voluit, non fuit amiffio poteftatis humilitatis oftenfio , caufa pietatis , virtutis for- 10n didice ma, & iudicium charitatis. Patienter itaque fe fiam volen comprehendi füftinuit , & fuüis detentonbus huma- bus, addid nitatis beneficium non neg'uut pollum S. LAVRENTIVS.IVSTIN. de Cbrg/iz Tubi plusq agone cap. V l. pag. 20f. quam fi d pereufftt v as : eno Htrem j Hl tdiorum CON- QUat] duod Confiderationes de Paf]. Dom. 141 1 Dd m fuum, CONSIDERATIO LXXIV. - A hoc n putas , quia non po[fum rogare Patrem , €? ex« dedi, yro. bibebit sibi modo plus quam duodecim legiones . Quiefce angelorum ? MATTH. XXVIl. 53. T CODri« Utas, quig ed &fimpliciter audientes, quod dicit : Qui ac- bebit mll S cipiunt gladium, gladio peribunt, cauere nos orum ?Po. conuenit, vt ne occafione militie , aut vindicte üm omta propriarum iniuriarum eximamus gladium, aut ob . feriptum aliquam occafionem , quam omnem euangelica ab- cjes cente. ominatur hzec Chrifti doctrina, precipiens, vt im- | figridem Plgamüs . quod fcriptum eft: Cum his, qui ode- poffet vite runt pacem, eram pacificus, Si ergo cum odien- mus homo tibus pacem debemus effe pacifici, aduerfus nemi- nem gladio vti debemus. Ita volens, ad eum , qui ais , fed itatis fore non didicerat, loquens , nos docere omnes , quo- r iaqefe niam volens tradidit femetipfum pro nobis omni- us hum bus, addidit, & dicit: An putas , quoniam non poffum modo rogare Patrem meum, & exhibebit mihi plusquam duodecim legiones angcelorum ? Tan- i rf quam fi dicat : Tu quidem fic gladium exemifti, & percuffifti principis feruum, quafi mihi auxilium pra- Íftans : ego autem, fi voluiffem , poteram rogans Patrem, non humanum auxilium impetrare, fed meliorum , id eft, angelorum , nec vnius , fed plus 0V. quam dugdecim*'icgïonum. Ex hoc demonftratur , quo- 142 Ü Caput 11. quoniam -fecundum multitudinem angelorum militize viro ioflo mundialis fünt & angelorum legiones militize czle- ait de Ü ftis, militantium contra legiones demonum , habi- fenique : tantium in fepulchris. Nam & apud Lucam multi- dieroonio tudo militiz coleftis erat laudantium DEVM , mi- $ pj litia autem omnis propter aduerfarios intelligitur podurmo, éonítituta: confequenter & illa militia propter ad- perambula uerfarios militat DEO. Sed etiam Iacob locum fio, quim aliquem vocauit caftra Domini , quoniam militiam legiones , illic afpexit angelorum. Et vbicunque funt DEVM eius impl timentes, circa eos (unt caftra angelorum. Immit- quoniam. tet enim angelus Do' nini in circuicu timentium 0R eum, & eripiet eos : ficut fuiffe & circa Elifteum $, 102 1 refert liber regnorum. Et attende: putas, quafi angelis inferior Saluator , aut indigens auxilio an- CO. gelorum dicebat : An putas, quia non poffum ro- ]u ia bt gare Patrem meum, & exhibebit mihi plus quam tl à duodecim legiones angelorum ? Aut forte fecun- dum exiftimationem Petri , volentis ei auxilium le ferre, & gladium proferentis, & amputantis auri- Uid . culam ferui, talia eft locutus ? Magis enim angeli Q e opus habent auxilio vnigeniti Filii DEI, quam ipfe quidem n illorum. Propter hoc & quod fcribitur : Quoniam Tem indu angelis fuis mandauit de te, vt cuftodiant te in o- tronem mnibüs viis tuis, non de Filio DEI vnigenito in- pinos cor tclligïtur di&um : fed aut jn perfona Chrifti de omni ftte, Tbe vi- Confiderationes de Pa[J. Dom. 143 1 mrilitie "t viro iufto, quem Chriftus portabat in corpore fuo, lii cale. aut de Chrifto fecundum humanam eius naturam, Im, habi. Denique & quod dicit : Liberabit te a ruina , & am multi- d:emonio meridiano , nequiquam conuenit Filio Y , ni DEI. Sed & quod dicit : INon timebis a timore nteligiur no&urno, a fagitta volante per diem , a negotio opter ad- perambulante in tenebris , magis conuenit viro iu- )b locum fto, quam Filio DEI. * Cum ergo poflet accipere 1 füitani legiones , nolebat accipere , vt per patientiam t DEVM eius implerentur Scripture prophetantes de ipfo , Tromit- quoniam ita eum pati conueniebat. timentim. in Mattb. lec. cit. ORIGENES. Conment. à Eu ". 102. Tom. II1I. pag 998. tis, qudf üxillo an. CONSIDERATIO LXXV. offum ro- In illa bora dixit 1ESF'S türbis : Tanquam ad latro- lus quami ste fecute gem exi[His cum gladiis , & fuflibus. compre- auxilium bendere me &c, MA'TYTH. XXVIl. 55. ntis auri« uid manfuetius verbis , queis illos alloquutus jn angel Q - eft; cum poffet illos repente delere, hoc m if quidem non fecit, fed modefte illis verba ad pudo- Quoniam rem inducentia protulit : Quid exiifüs quafi ad la- t teino- tronem cum gladiis, & fuftibus ? Et cum illos fü- enito l- pinos conieciffet : quia tamen quafi fine fenfu man- i de qgni fere, libens ille fe ipfum tradidit, & füflinuit , vi- V dens Ü | 144 Caput 11, dens vineulis conftringi fan&as manus , cum poffet Na tolli omnia mouere, ac profternere. Sed tu poftea fe- pccunias l rocis contra pauperem. Atqui etiamfi fexcentis adiifü , Q obnoxius effet fceleribus ,. egeftas & fames pofient alunt, qui animum , nifi admodum induratus effet, fle&tere. ignem at Tu vero fítas efferatus , & leonis furorem imitans $ $i ego, quanquam ili nunquam mortuorum corpora degu- Quas perma ftauerunt. 'Tu vero,licet videas, tantis confe&um fed &ipf malis, iacentem inuadis, & corpus per contume- qua gehen lias difcerpis , tempeftatem tempeftati addis , at- bis incend que eum , qui ad portum confugit, iu fcopulum morbum c impellis , naufragiumque infers, marinis naufragiis thodo nor grauius. Et quomodo dices DEO : Miferere mei? folemur, Veniam peccatorum poftulas, dum illum contume- Tecondita lia afficis , qui contra te nihil peccauit, & ob fa. fequamur, Them, tantamque neceffitatem poenas repetis , feras $ t omnes crudelitate fuperans ; ille enim cogente ver- Eþl/l!v ad j tré, proprium fibi cibum arripiunt : tu vero ne- mine impellente, vel cogente fratrem deuoras, mor- CON dens , difcerpens, fi non dentibus 5 at verbis mor- fuü grauioribus, Quomodo ergo facram oblationem Qutidt 2 ] fumes , qui humano fànguine linguam tingis ? Quo« modo pacem dzs, dum os bello plenum eít ? Quo- ide, ; Y modo fenfibili cibo frueris, dum tantum virus col- füpin ligis ? Non paupertati fubuenis; cur etiam conté- deiicis ? ris? Non etigis jacentem 5 cur illum etiam gtium a« iNon 145 ï'onjide:fatz'ones de Paff. Dem. . cum poffot Non tollis 'triftitiam 5 cur auges illam ? Non das poltea fe. * cur verbis contumeliam infers ? Noh pecunias 3 l fexcentis audiifti, quantas peenas dentii, qui pauperes non le$ poffent alunt, quibus damnentur fuppliciis ? Ite, inquit, in , Tlecere, ignem sternum , paratum diabolo, & angelis eius. 1 imitans; Si ergo , qui non nutriunt eos , ita damnantur , Dora degu. quas paenas dabunt ii, qui non modo non nutriunt , confectum fed & ipfis contumelias inferunt? quo füpplicio , conaume. qua gehenna non afficientur ? Ne ergo tanta no- ddis , d bis incendamus mala, donec facultas eft, malum hunc ftopulum morbum curemus, lingue frenum imponamus: nec naufragis modo non contumeliis afficiamus , fed etiam con- oreté mel? Ífolemur, & verbis, & fa&tis, vt nobis multa prius | COR CUme recondita mifericordia , promiffa nobis bona con- T117 fequamur. etis , feras S. CHRYSOS TOMVS. Homil, XXI. in gente Velle Epifl, ad. Roman. Tom. IX, pag. 675. ] VeO. D& oras, mote CONSIDERATIO LXXVI, verbismot« Quotidie apud «vos Jedebam x, docens in templo , CP ogblationett LOC. CIT. son te Lenui[lis, js? Qu ide, quanta faciat , quie poflint illos : erigere : eft? Quo- V virüs Q füpinos. proiecit, aurem ferui curauit , necem ilis comminatus eft : Gladio peribunt, inquit, qui ia conté m deic? £ladium accipient ; quod ab auricula reftituta con- Na fir- u ().l f 145 Caput 11. J firmauit vndique a prafentibus , a futuris poten- fullint p aloco , & tiam exhibens füam , vt oftendat , non illorum fortitudinis id opus effe , quod illum ceperint. Ideo vfque d i fubiecit : Quotidie vobiscum eram, & fedebam do- cdens, ) cens, & non me tenuiftis ; hinc etiam oftendens, peraret , Mira- omnes dif permiflione fua fa&um effe, vt caperetui culis autem pretermiffis , de doGtrina loquitur , ne enim, den jactare fe videretur. Cum docerem, non tenuiftis fore, cum me, filentem aggreffi efis , in templo eram , & teret , hoc nemo inuafit me: nunc autem intempefta hora, & $ CL media nocte irruitis cum gladiis, & fuftibus. Quid & LXX illis opus erat armis aduerfus eum , qui vobiscum femper erat, his docens , nifi fe fponte tradidiffet, CON| nunquam potuiffe capi? NNeque enim ii, qui illum pre manibus , & in medio habentes comprehendere & hat j Luc XX non potuerant ; tunc potuiffent, nifiipfe voluiffet, Deinde ambiguitatem foluit, cur id voluerit. Hoc f fa&um eft, inquit, vt implerentur Scripture Prophe- ile fitis tarum. Vidifiin, quomodo vfque ad vltimam.ho- tie Doy ram , ac cum ipfe tràderetur, omnia faceret ad illo- fünquam fat: rum. emendamonem fanans, prophetizans, minas fine, quer intentans ? in gladio, inquit, peribunt. Oftendens, Rab at fe libenter pati, quotidie, inquit, vobiscum eram ag cuy docens, meam cum Patre concordiam oftendens, Cur autem Quim, Sace vt implerentur Scripturz Prophetarum. TU pener non illum in templo tenuerunt ? Quia ibi non aufi folenmtans fuiffent - Confiderationes de Pa[f. Dom. 147 lr poten. fuiffent propter turbas. ^ Idcirco foras exiuit, & n ilorum aloco, & a tempore libertatem ipfis parans, & triüt, ]deo vfque ad extremam horam ipfis excufationem prz- debam do. cidens. Nam'qui fe tradidit, vt Prophetis obtem- oftendens, peraret , quomodo contraria docuiffet ? 'Tunc ür, Mi omnes difcipuli illo dimiffo fugerunt, Viderunt quitür , ne enim, demum non vltra ipfi fugiendi facultatem n tenuiftis fore, cum fe ipfe libenter tradidiffet illis, & di- enm, & ceret , hoc fecundum Scripturas fieri. 1 hor, & S. CHRYSOSTOMV'S. Hori. LXX XIV. bus. Quid &. LXXXV. in Mattb. Ton. VIL pag. 7pp. | vobiscum tradidillet CONSIDERATIO LXXVII.. , Qui lum Sed bec ef] bora. voeflra , & poteflas. tenebrarum, yehendere » Yoluifíet, LUcC. XXIl. 53. Zunc difcipuli omnes relitto eo, fugerunt. — MATTH, XXVI. 56. erit, Hoc * Prophe- ufte fatis. redarguendi fuerant Sacerdotes , qui glo- |timam ho« I rie Dominum , Angelorum , vniuerforumque , ret adillo« tanquam latronem capere prefumpferunt. Debuerant ins, mnnné fane, quem nouerant, in plebe tanta feciffe mi- Oftendeni, racula, atque folo ta&tu coram fe fanaffe auriculam, seum erdi maxima cum veneratione exéolere. Debuerant, in- oftendensy quam, Sacerdotum dignitatem , magiftratus hono: Cor aütert rem, generis excellentiam, facinoris magnitudinem, bl non HUü folennitatis diem , legisque prohibitionem atten- failfont m Á dere ; ( 148 Caput. 1. dere: fed heu cum arfnatis lidoribus fe turpitet CoNé iociarunt Venerat namque eorum hora, tenebra- rumque poteftas, in quàa ilis in. vitz: auctorem Qbirs. d conceffum eít , .crudeliter defzuire Callide igitur qmpra fraudis commentor agebat vt, fi fieri potuiffet Chrifti corpüs exftingueret. Caput etenim ipfum enumt tenens in manibus, adfhntm quoque illius membra Y fleri comprehendere fatagebat Humano namque difci- ( qu eos puli timore proftraü , fe tenere volentium de ma- nibus exierunt. Cito , iuxta, Prophete vocem , fed perfocu Tedire per fecerunt, obhu funt DEVM , qui faluauit eos, fecit- teneretur , ante eos mirabilia, caxcos illumi- que in populo non fe fin nabdo , fanando paralyticos , leprofos mundando , trüs, qui a atque varus zgrimmonis laborantes propria virtute bit, & cà curando. Omnes igitur terga vertentes pariter fu- Cianitatis e gerunt , impletumque eft, quod prophetico ore pra- m víüs e dicitur : Noti-mei-recefferunt a me: obliuioni da- Nam & qui tis ab(cidit. tus fum tanquam mortuus à corde. juxta me. er dnt Fugit Petrus tum progu de longe fteterunt gladium jul ceteris promtior : fugit loannes , qui 1In coma ferroque d. fupra.peéctus IESV recumbere meruit. Tedemtior S LAVRENTIVS. IVSTIN de Cþw/ïz Terat Capi fzgone cap. VIl. pag. 296. Unpho, & Capüuifas ] Tentibus fic ! CON ibus ded1g1 Confiderationes de Po[J. Dom. 149 türpitet tenebrae CONSIDERATIO LXXVIII uctorem Cobors . ergo , C tribunus , & miniflri iudeorun ide ipitu comprebenderunt 1ESV M , C? ligauerunz eum. pottuiet iOAN. XVIlI. 12. m ; fembra erumtamen Dominus fciens , quid magis my- V que. diici fterio fufcepto conueniret ; in hac poteftate w de mà ( qua eos verbo ante proftrauer at ) non perftitit ; fed perfecutores fuos in facultatem difpofiti fceleris vocem , o5, feci redire permifit. Nam fi teneri nollt, non vtique os ilumi teneretur, fed quis bominum poffet faluari, fi ille Nam & beatus Pe- undando, non fe fineret comprehendi ? trus, qui animofiore conítantia Domino cohzre- q virtute b & contra violentorum impetus feruore fancte xuriter f charitatis exarferat , in feruum Principis Sacerdo- ore pra joioni da tum vfus eft gladio , & aurem viri ferocius inftan- tis abfcidit. im & qi Sed hunc zelantis Apoftoli pium mo- tum progredi Dominus vltro non patitur , recondi glt Detri gladium iubet nec finit fe aduerfus impios manu in Cona ferroque defendi. Contra facramentum enim erat redemtionis noftrz, vt , qui mori pro omnibus ve- i ia nerat, capi nollet: ne dilato gloriofe crucis tri- umpho, & dominatio diabolica fieret longior, & captiuitas humana diuturnior. Dat ergo in fc fu- rentibus licentiam feuiendi , nec tamen etiam ta- libus dedignatur fe indicare Diuinitas. Aurem fer- in 2 ui 0X 150 Caput 11 | ui iam ipfa fe&ione -demortuam , & a compage te reloct viuentis corporis alienam, in fedem dehoneftati ca- lugjeom. pitis reuocat manus Chrifti. Reformat, quod ipfe guinem i formauerat : nec tarde caro fequitur eius imperium, fli , qui cuius erat ipfa figmentum. Habent ergo diuinam notre t Sed quod Dominus maiefta- tremum | hec opera virtutem. tis fu& potentiam comprimit, & vim in fe perfecu- xilles mi toris admittit, ex illa eft voluntate , qua dilexit tentiam. nos, & tradidit femetipfum pro nobis, cooperan- S'l te in hoc ipfüm Patre, qui Filio proprio non pe- j u percit, fed pro nobis omnibus tradiditilum. Vna eft enim Patris, & Filii voluntas, vt eft vna Diui- C0 nitas : de cuius difpofitionis effe&u nihil vobis gra- tis ludei , nihil tibi luda debeinus. Saluationi Aübon quidem noftre , non hoc vobis volentibus, im- 77 pietis veftra feruiuit, & per vos factum eft, quid- L: quid manus DEL, & confilium decreuerunt fieri, Mors igitur Chrifti nos liberat, vos accufat. Me- rito foli non habetis , quod omnibus perire volui- Ue | ftis. KEt tamem tanta eít noítri bonitas Redemto- Q adl ris, vt etiam vos poflitis confequi veniam , fi bus profe Chriflum DEI Filium confitendo, illam parricidalem Tepromitt malitiam relinquatis. Non enim Dominus in cruce Velut vef fur? ])og fruftra orauit, dicens : 'Patär, diinitte illis , quia ne- fciunt, quid faciunt.. Quod remedium nec te Tuda Doninis Qu ad fe tranüret? fi ad eam ponitentiam confüugiffes , quae ( Confideratiotes de Pa[J. Dom. Y51 O pure te reuocaret ad Chrif(tum , non que inftigaret ad neftati ea. laqueum. Dicendo enim : Peccaui, tradens fan- Quod ipfe guinem iuftum ; in impietatis tux perfidia perftiti- Imperium, fti , quia IESVM non DEVM , DEI Filium , fed 0 ditinam noftre tantummodo conditionis hominem inter ex- 1 aiefe tremum mortis tux periculum credidifti , cuius fle- fe perfeeue xifíes mifericordiam , fi eius non negaffes omnipo- u dilxit tentiam. Cooperane S. LEO MAGNV&. Jàrm. E. de Paf. Dow. ) Don pe- jep. 115. mm, Vnà Ym Diu- CONSIDERATIO LXXIX. vobis gtt« Saloationi 4ddolefcens. autem quidam fequebatur. eum , amitlus tibus , m« Jindone füper nudo , & tenuerunt eum. t ille di, qui- veictia findone, mudus profugit ab eis. runt feri, [ MARCI. XIV. 5I, f2. Wa Me us fünt veftimenta do&oris , nifi docere fibi tire YOlü Q Redernto- adherentium fübditorum qualitates ? De qui- eam , d bus profe&to veftibus magno Paftori per Prophetam repromittitur : Viuit Dominus , quia his omnibus articidalem us n crce velut veftimento veftiris. Et per pfalmiftam cani- ;, Quit tur: Dominus regnauit , decorem nduit , induit Dominus fortitudinem. Induit quippe decorem , jec te I.Uda gürcs , quæ qui ad fe ipfam fplendidas fidelium mentes , quaf 7e- | m 3. ( 152 Caput 11 veftimenta coniunxit. embra, Saul ergo Samuelis pall adprehendit , cum füperbus quisque , & abie&us fbt"uls honorem culminis fibi deferri a fuümmis viris per fed pats fuw erit 9 coherentes fibi dile&tos , & familiares querit : & be; & quia pro reprobo perfectorum auditorum nullus ob- ne retin fecrat, non pallium, fed pallii fummitatem , id eft extremitatem adprehendiffe perhibetur : fed ea ex- erfatio Sacerdot tremitas fcinditur , quia , qui inutilia fügserit , repro- palli adp batur. Cum enim minor, indifcreta rogans repelli- &itate la tur, velut veftimenti fummitas fcindi perhibetur. quod d& Velut enim pars pallii fummi Prophete fciffa eft quando male függerenti Petro refpondit, dicens : r fun Vade retro me fatana; non enim fapis ea, qus tas adpre « do DEI funt, fed, que hominum Hinc item pra- oecultati cipit, dicens : Si manus tua, vel pes tuus fcandali- adprehen zat te, abfcinde eum, & proiice abs te ; item : Si oculus tuus fcandalizat te , erue eum , & proiice fion tene temnunt abs te. Quibus nimirum verbis non folum fuümmi- tas pallii, fed etiam media abfcindenda defignantur: T qu tenetur quia, cum male fuggerunt, perfecti etiam auditores contemnendl füunt. ür&t Hinc namque eft, quod Zebe- dei filii nmul cum matre vnus ad dextmam, alter Jnt, g vero ad ümüram Redemtoris federe petunt: fed quunt, ouaü bonce petitionis . ignari repelluntur. Velut quif par Darauli enin partem chlamydis Dominus ícidit , cum ea mem- Confiderationes de Pa[J. Dom. 153 s pal'um membra,quae mouebant fcandalum , increpahdo con- futauit. Et notandum, quia non totum pallium , tbiedus Viris pet fed pars pallii fcinditur : quia, dum bonus mala yent : & fuggerit, in eo , quod male fuggerit , repelli de- Qullus ob bet; & in eo, quod aliter bonus eft, ex dilectio- ne retineri, Per veftimentum etiam rectoris con- 2, d eft d e cr- uerfatio defignatur , pfalmifta atteftante , ^ qui ait : Sacerdotes tui induantur iuftitiam. Summitas ergo It, repro- pallii adprehenditur, quando do&or de magna far- !s repelli- othibetur, &itate laudatur, cum illud in eius laudem dicitur, quod decorum foris oftendit. Sed quia iuftorum of et, plura funt bona , que latent, pallii tantum fümmi- , (icens : tas adprehendi poteft: quiaà parum eft, quod de &, que ele&i do&oris iuftitia cernitur ; multum vero, quod (em pha« occultatur. lpfum vero parum, quod fcitur, cum : andali- adprehenditur , fcinditur : quia iufti fuis laudibus tem : i non tenentur. Quia enim eas in momento con- y proite 'Te- temnunt, quafi fciffura palii teneri nequeunt. m fümmi- netur quidem pars fciffà veftimenti , propheta non ügnantur: tenetur: quia verum eft, quod de iufti laude dici- auditores tur, & tamen iufti, dum contemnunt , «quod au- d Zebe- diunt, quafi feifuram in tenentis manibus rclin- i, alter quunt. Maiorum ergo, quia quedam fciri poffunt, RC quafi pars adprehenditur. Cum vero totüm fcitur Velut a paruulis , quod agetur , fi laudetur , nihilominus ,am & m 4 abii- mo 154 Caput . 11. abiiciendum eft : quia aliquid bonorum operum per U p Av vanitatem tenendum non eft. Hinc namqüe eft , quod, dum Toannes * adhuc adolefcens comprehen- füm iam Dominum fequitur , & per pallium tene- tur, & relicto pallio nudus fugiffe deícribitur. Per l veftimentum namque adolefcens capitur, quando de bone conueríationis initio collaudatur : fed re- li&tafindone nudus profugit, qui laudes, quas au- : dit, vilipendit. Nudum namque fugere eft Jauda- Spterdit bilem vitam habere , fed electe vite laudem de- $7, MAR Ípicere. Quafi enim nudus fugit, qui de ornatu XVIIl, 2 virtutum fibi per vanam gloriam nihil adfcribit, Po- Il] teft etiam idcirco nudus fugiffe intelligi , quia qui $t alri per partes findonis captus affetitur, reliquiffe fin- donem perhibetur quia plerumque in electorum tj, 1 confcientia agitur ,. vt per hoc, quod ex parte y, laudantur, non pars meritorum , fed omne bone af a vite meritum perdidiffe fufpicentur. $. GREGORIVS MAGNVS. lib. VI. T eap. lL. im Hb. L Reg. cap. XV. v. zy. Tom. II primum, erat Dor ;art.l Il. pag. 36 . * Habet hac fententia plires ex Patribus fe&atores, quamnuis ar- phis, q gumentis verifimilioribus contrarium eninci, neganduim: non fit. expeli ll «l Caip] C A- Confiderationes de PafJ. Dom. 155 hh] pet , WWWNW je et, DDrehen- CAPVT ".,L m tene- EV. U. Pe I. Pjnfus 1ESVS ad 4unam ignominio- quindo : fed.re- oW [e abdwitur, 1OAN. XVin. 13.- Quas at 1l. inde mex ad Caipham Pontifiem , C? t Toda- Sacerdat-um concilium raptatur. MATTH. XXVl. detn de- 57. MARCL. XIV. 53. LUC. XXIL 54. 10AN. le ormabu XVIIL. 24. ibit, Do- Ilj Petrus Dominum . eminus fecutus , & quia qui in atrium Caipbe ingre[Jus , miniffris improbis fe yuffe fn- Jetorum nifcet. IBID. IV. IESFS « Peontifize imerrogatur , Cy ex parte ne bon a feruo alapa ceditur. 1OAN. XVIll. I9. i. 7l I (d) Et adduxerunt eum ad Annam Erat enim focer Caiphe , qui . H primum. erat Pontifex anni illius. Erát autem Cai- phas, qui confilium dederat Iudeis; quia qumnis n expedit vnum hominem mori pro populo. t IL (b) Etadduxerunt, IESVM (a) ad C.aipham principem Sacerdotu m, vbi Ícri- k 156 ^Caput I1 1. ( fcribee, & feniores , (b) & omnes Sacer- venunt dotes (a) conuenerant. (Juid T III. Pétrus autem fequebatur eum a sudierui longe, (d) & alius difcipulus. Difcipu- hi (ciun lus autem ille erat notus Pontifici , & in- xiflet , troiuit cum IESV in atrium Pontificis, alopam Petrus autem íftabat ad oftium foris. Ex- tifici ? Jocutus iuit ergo difcipulus alius, qui erat notus Pontifici , & dixit oftiarie , & introduxit lo:f Petrum (a) vfque in atrium principis Sa- mifit eu cerdotum. (d) Stabant autem ferui, & tificem, miniftri ad prunas (c) in medio atrii : (d) quia frigus erat , & calefaciebant fe: C0 (c) & circumfedentibus illis erat Petrus in medio eorum, (b) & fedebat cum mi- niftris ad igoem , & calefaciebat fe, (a) vt videret finem. (d) 0fit L IV. (d) Pontifex ergo interrögauit IE- tem deonm, SVM de difcipulis , & de do&rina eius. Pharifoor Refpondit ei IESVS3 : Ego palam locutus liitas, fum mundo.: ego femper docui in Syna- t infati; goga , & in templo , quo omnes Iudzi con- Diviitgti ue- Confiderationes de' Paj Dom. 15 [v 7 $ Sacer. ueniunt * & in 'occult'ovloc"ütïuä-' füm nihil, Quid me interrogas ? interroga éos , qui r ema audierunt, quid locutus fim ipfis : ecce Difcip bi fciunt , quee dixerim ego. — Haec cum di- xiffec , vnus affiftens. miniftrorum dedit Ontificis, alapam IESV , dicens: Sic refpondes Pon- ris, Ex« tifici.? Refpondit ei IESVS : $i male It DOCUS. locutus fum , teftimonium perhibe de ma- troduxit lo . . fi autem bene, quid me cadis ? Et |cipis Se- mifit eum Anuas ligatum ad Caipham Pon- erui, & tificem. 0 atri : ant fe: (CONSIDERATIO LXXX, : Petrus AEt adduxerunt. eum ad Aunam. primum, futii fi. 1OAN, XVIIL I3. fe, (4) o fit quisque deterior , quo ifnpdrti111ius. virta- E Hinc Iu- 44 tem publice impugnare prafümit. gauit I^ deorum, & potifimum facerdotum , Pontificum , n eus. Pharifzeorumque incomparabilis aghofciþur effe ma- locutus lignitas, qui virtutum Dominum?Regemque gloriz n Syme- tam infatigabili dolofitate opprimere ftuduerunt. Ad dl cOtl- Diuinitatis illius nequaquam deduxit notitiam con- Uer- W ( 158 Caput 1II. euj blan uerfationis eius irreprehenfibile fpeculum , non mel- lifui oris documenta fuauia, non miraculorum ve- quod pru neranda prodigia, non humlhtas fumma, impertur- fütis, quó babilis manfüetudo, fapientia prenofcens, elegan- $ 1 tiflina forma, afpectus reuerendus, liberalis benigni- d. p ! tas, atque ipfius iniufta detentio : nullatenus eo- rum poterant corda placari, inueterato illis domi- C0) nante liuore. Hinc eít, quod cum armatis illum D7 appetere non erubuerunt, ficut ore prophetico di- qi t citur : Circeumdederunt me v1tuh multi, tauri pingues obfedérunt me. ^ Obfederunt vtique, vt circüm- od uenirent, raperent, ligarent, ducerent Quo ? Ad Annam Pontificem Qu £ Nempe innocentiffimus Do- minus tanquam homicida crudelis fine honore , fine ture füe pietate, & absque pudore du&tus, Anne Pontifici fi- dipofitis ftitur iudicandus Vtenim omnem fidelibus fuis pre- &d Moyl Qreuerat beret patienti? formam, iniqui ludicis vniuerforum Iudex non renuit adftare. confpe&ui Difce , qui temporu iudicaris , humilitatis normam , virtutis documentum; tüit, D) fapientie regulam , & :quitatis non declinare fen- folueret tentiam. lINon poteftate fultus, non circumuentio- Yirginen ne fecurus, nón amicitiarum dulcedine fretus, fed Creator fola veritate ante Iudicem armatus accede , fcctare per femj veritatem, veritati innitere , vt veritatis valeas effe ftroyit difcipulus Equidem, quum affifteret Iudici , non Qume f argumenta compofuit, non afpera dixit, non pro- hominer tulit Confiderationes de. PafJ, Dom. 159 o me tulit blanda , vt iudicantis flecteret animum, fed Otüm ve quod prudentie , quod magnanimitatis , quod vir- lnpertur. tutis, quod glorise. y elepan $& LAVRENTIVS . IVSTIN. loo fepe 5 benipui cit. cap. VIII. pag 297. (eDUs. eo. lls domi CONSIDERATIO LXXXI Is jlum Erat autem Caipbas , qui confilium dederat Iudai: hetico di Ti pingues quia expedit -onum bomitiem mori pro populo. t circüm Quo? Ad od viuente femper, vt viuit, Chrifto, & an- Qu tmus Do te carnalem aduentum füum in maieflate na- ore, fit ture füz apud DEVM Patrem DEO Verbo, tamen ontifici f difpofitis in ordinem fuum feculis ab Adam vfque sfiüis pre ad Moyfem , mortis poteftas, licentia bacchante uerforum creuerat : hoc regnum Rex regum, & difpenfator Jiíce, qui temporum DEI Filius paffione fua diuifit , ac di. mentunt ruit, DEVS fa&us füb lege , vt fübiugatos legis are fen. folueret , factus per mulierem, fed mulierem fexu, imuento virginem partu , vt fan&ifi caret vtrumque fexum etus, fed Creator vtriusque, fufpiciendo virum , nafcendo (cdare per feminam. ltaque mortem ipfam moriendo de- zlexs efe ftruxit , foluens, vt fcriptum eft, inimicitias in jc , no carne füa, & faciens vtrumque vnum, id . non pl'O hominem, & DEVM, quem in fe ipfo conneïmt DE- tulit 160 Caput 111, C DEVS, &homo Chriftus IESVS. In quo vtrius CON; gue fubftantia nature difcordiam pofuit , & vnifi- Cautis gratie sgternum fedus agnouit. Spoliatos D7 nos zab U AR 11l latrocinio ; &. vulneratos in via » pre- terierat frater ;n leuita, frater in faverdote , quos Teceffe Sed lex nec facrificiis redemerat , nec prophetis. non prceteriuit ille Samarites, qui propter nos huius Qi, if in fe etiam nominis fufcepit iniuriam 5 non preteriuit ., alieni redt quia non erat mercenarius , fcd verus & bonus paftor , qui animam füam pro ouibus pofiturus ad- ]epre maa in hüranc uenerat. Hic hominem faucium , pretermiffum a quisque C prauiis, nec curatum miferatus acceffit, & iumen- decantaba to fuo, hoc eft,verbi incarnatione. füfcepit, & oleo fim, &in gratiæ, & vino paflionis fue , commendatum. fta- per Apoft bulario, perfeo illi mapiftro gentium , in. duobus teftamentis , denarii mercede fanauit, redditurus illi epent glor & be'a.tænlvi'rginitatis de innumeris huius .boni.fru. Tanc veftt €ibus vberes gratias , & innumerabiles coronas , ter àttend quia hoc confilium precepto adiiciens , de fuo fu- etiam in pererogauit. lent, ocul homo in | $. PAVLINVS NOLANVS. Epif. peccato. f AXAXIIL ad Seurwmu. edit, Veronenf. pag. 126. 127. " bestilima Qu efh Vittoyfine ics! ntep 'ionis nof CON- Confiderationes. de Pafl. Dom. I6X 10- vt y & vnij CONSIDERATIO LXXXII Spolittor Expedit wnum bowinem smori pro populo. d, pra , LOC. CIT. quos $ $d leceffe ergó erat, vt talis facerdos inueniretur, 105 huu qui, dum'in aliis peccatorum fordes ablueret, Teriut ipfe in fe abluendum aliquid non fentiret : & dum aliéni reatus contagia tergcret, in femetipfo aliquam ( bonur Qrüy ad lepre maculam non haberet Sed huiusmodi homo tifum in humano genere inueniri non poterat , quia vnus- x dumn quisque cum Propheta hunc verficulum veraciter ^ &olog decantabat: Ecce enim in iniquitatibus conceptus fum , &in deli&tis peperit me mater mea : & ficut m ff« 1 duobus per Apoftolum dicitur : Omnes peccauerunt, & ILUTUS 1] egent gloria DEI Obfecro dilectiffimi fratres mei, boni frü hanc veftre, immo noftre fülutis hiftoriam diligen- OTODAS ter attendite , & humanz reftaurationis ordinem etiam in veftris cordibus ordinate. Corda vigi- fto fi lent, oculi non dormitent. Cuim igitur huiusmodi homo in humano genere inueniri rion poffet, ne in . Dif peccato fuo periret homo , Creator omnium de If beatiffoma Virgine carnem fumens, finé peccato fa- &us eft homo, fine peccato conceptus in Virginis Vtero, fine peccato eft conuerfatus in mundo. Eia fra- trcs! intendite, intendite, inquam, & ineffabile redem- tionis noftre myfterium vigilariter dudite. Ecce, jam N fa- 165 Caput Iil. facerdos, fratres, nullaipfe hábens peccata, & id- &ife p circo dignus , & potens, vt facrificium offerens , vaque yens, i alierà mundaret peccata , ille videlicet , cui per decretis prophetam dicitur: Tu es facerdos in eternum fc- cundum ordinem Melchifedech. Sed , ficut per 3 vnam Paulum dicitur, neceffe eft , facerdotem aliquid ha- concilian bere , quod oflerat. Verumtamen, ficut füperius cem, int diens eui di&um eft, impoflbile erat, vt brutorum carnes animalium fan&tificarent animas hominum , & irra- Lis, qui tionalis hoftia ratione vtentium. füfficeret abolere derate fr peccata, Vnde ex perfona Filii ad Patrem per pfal- Viftera y miftam dicitur : Sacrificium, & oblationem nolui- Tabile p Tebus ii fti, holocaufta etium pro delicto non poftulafti ; tunc dixi: ecce venio. Oportebat ergo , vt ratio- nis, Red nalis hoftia fieret, quz creaturam rationabilem ex- nobis hoí piaret, Sed peccator aliquis homo , icut indi- Qs eft f gnus erat, vt facrificium offerret, fic etiam nihilo & pretiu lis entm . minus, vt ipfe facrificium fieret. Quid igitur Sa- cerdos nofter faceret ? Quo fe verteret ? Quod Tnmocens redemtionis noftrz confilium inueniret ? Vnde me- & excelf diator DEI, & hominum placationis hoftiam fu. Decefftzte meret, qua pacem inter DEVM, & hominem re- füs deli formaret ? Omnis quippe terrena creatura, fi ra- Eoc enim tionalis erat, peccat ; virus de primi parentis radicé fler TEU .þontraxerat : dfi irrationalisi, rationalem iuftificare $ ;;on poterat, Quid ergo faceret mediator pacis, D u iil T & Confiderationes de Paff. Dom. 163 , & &ipfe pax ? Ipfe eíft enim pax noftra , qui fecit Olferens vtraque vnum, & medium parietem macerie fol- j Q per uens,inimnicitias "ni Carne iua legem mandatorum ernum fe decretis euacuans, & duos conderet in femetipfo fiit per in vnom nouum hominem; faciens pacem , vt re- liquid h conciliaet ambos in vno corpore DEO per cru- & ve- t füperius cem, interficiens inimicitias in femetipfo ] CaIme niens euangelizauit pacem his, qui longe, & pacem 4, Vim his, qui prope. Quid , inquam, faceret ? Confi- t abolere derate fratres mei diligenter, confiderate ineffabilis ) per pfdl Vifcera pietatis , perpendite immenfum , & inzíli- ef nolui Tnabile pondus diuinz charitatis Quia enim in rebus inueniri non poterat pretium noflrz redemtio- yoftullt ; vt fato nis, Redemtor nofter femetipfum obtulit Patri pro bilem exe nobis hoftiam in odorem fuauitatis. Sic ipfe fa- (icut ind &us eft facerdos, & facrificium ipfe Redemtor am nihilo & pretium. Vnde re&te per Paulum dicitur : Ta- pitr lJis enim decebat, vt nobis effet Pontifex, fan&us z Quod jnnocens , impollutus , fegregatus a peccatoribus , & excelfior colis fa&tus, qui non habet quotidie Vnde ne neceffitatem , quemadmodum facerdotes, prius pro (tium f minem It fuis delicüs hoftias offerre , deinde pro poptilo, Hoc enim fecit femel, fe offerendo Dominus no- TO ts radicé fter IESVS Chriftus. duftificré S,. PETRVS DAMIAN. ferm. XLV, in tor pacs ANatiuitate B. V. M. edit. Parif. Tow, 11. p. 102. 105. i n CON | 164 Caput 11I. dnt, uf CONSIDERATIO LXXXIII, boceftfi Expedit vnum bominem pro populo mori. 1. c. 7 datts L0 ic itaque Patri liberam obedientiam exhibuit ; püus d Y cum hoc, quod Patri placiturum fciuit, fponté eus, &f facere voluit. qita reftit Denigue quoniam Pater illi hanc bonam voluntatem dedit j quamuis liberam , non [2 ho tor tüu immerito dicitur, quia eam ille velut preceptunr Patris accepit. Hoc itaque modo obediens fuit & finguin Patri vfque ad mortem : & ficut mandatum dedit t quotid ili Pater, fic fecit: & calicem , quem dedit illi Pa- tuum , qu ter, bibit, Hec eft enim perfe&ta, & liberrima pebis in ! humanz nature obedientia ; cum voluntatem fuani vità erit j liberam fponte voluntati DEI fübdit, & cum ac- tu, Qii, Y ceptam bonam voluntatem , fine omni exactione , $nodo Jet: fpontanea libertate opere perficit. Sic homo illé de vincul redemit omnes alios , cum hoc, quod fponte dedit NI DEO , computat pro debito , quod illi debebant. Inod gau Quo pretio nonífemel tantum a culpis homo redi- fnorte tua mitur; fed etiam , quoties cum digna peenitentia & de crüdt hitm , nif redierit , recipitur : que tamem pgenitentia peccan- ti non promittitur Quod, quoniam in cruce fa- T tü paffs &um eft , per crucem nofter Chriftus nos rede- Att,fi de mit Qui ergo ad hanc gratiam volunt cum digno Que il fo affe&u accedere, faluantur : qui vero illam com- Baudebo ? temnunt, quia debitum , quod debent , non red- potit, nif dunt, | Confiderationes de Pa[; Dom, 165 AlII dunt, jufte damnantur. Ecce anima Chriftiana 5 hec eft virtus faluationis tuze , hec eft caufa liber- uG Ca- tatis tuz& 5 hoc eft pretium redemtionis tu, exhibuit ptiua eras ; fed hoc modo es redemta., Ancilla It, fponté eras, & fic es liberata, Sic es exul redu&ta ; per- - M hanc dita reftituta ; & mortua refuícitata,, Hoc mane FTT , fl0f] dat o homo, hoc ruminet, hoc fügat, hoc glutiat, TE CepUQmtE cor tuum j cum eiusdem Redemtons tui carnem, djens fuit & fanguinem accipit os tuum, Hoc fac in hac vi- um dedit ta quotidianum panem , & vidum, & viaticum dit il Pa tuum , quia pet hoc, & nonnifi per hoc & tu ma- Tibertima nebis in Chrifto, & Chriftus in te: & in futura m füari vita erit plenum gaudium tuum. Sed o Domine 1 X Cum ac tu, qui, vt ego viuerem, mortem fufcepifti , quo- yattione , modo letabor de libertate mea , que non eft , nifi horio illé de vinculis tuis ? Qualiter pratulabor de falute nte dedit mea , cum non fit, nifi de doloribus tui$ ? Quo- debebant. modo gaudebo de vita meà, quie non eft , nifi de omo redi« morte tua ? An gaudebo de his , que paffüs es , Qenitentia & de crudehtate illorum, qui ea tibi fecerunt ? Quo- pecite niam ,nifi illi ea feciffent, tu pafius non effes : crüce fa fi tu paffus non effes, hec omnia bona non effent, 0s 1edt» Aut,fi de illis dolebo, quomodo de iftis , propter um dieno qu& illa fuerunt, & qute non effent, nifi illa fuiffent, ]lom cóte gaudebo ? Sed certe illorum nequitia nihil facere on re potuit, nifi quia tu fponte permifitti ; nec tu paffus dutit, n2 e5, 166 Coput 111 es, nifi quia pie voluifti, Illorum itaque debeo cru- me, n delitatem exfecrari, mortem, & labores tuos come . onine patiendo- imitari e) pjam voluntatem tuam gratias fiit exp agendo amare, ac fic fecure de bonis mihi collatis & charit exultare, tir in N S. 4ANSELMVFS CANTVARIENS. Me- vanfeam dit. XI. de redempt. buman.. Edit. Parif. pag.222 223. tranffero l2l 24. CONSIDERATIO LXXXIV. to fpei « Expedit vnum bominem mori pro populo. füo non LOC. CIT. quomod 6108$, 7 exto decimo videamus de morte , qua dicitur pam vit: Y IOAN. XI. IO. E:pedit vobis, vt vnus mioria- Degate , tur homo pro populo. Vnde notandum , quod fiti caufà expediens fuit Chriftum mori, Primo propter potett h nofire redemtionis complementum , quia, licet Citür g« qualibet Paflio Chrifti habuit infinitam virtutem propter Diuinitatis vnionem , non tamen per quam- Tem eü,paf,j libet pafionem conferuata fuiffet humani -generis füCfamem redemtio, fed per mortem. Vnde Spiritus San. ti us h &us notabiliter per os Caiphe dixit : Expedit vo. tui enim bis, vt vnus moriatur &c, PSAL. 30. 6. In manus Cidücis tuas Domine commendo fpiritum. meum. Gross V norta Populus fidelis paffione Chrifti redemtus dicit gra- Chl'l'f[um tias agens : Tu Dominc DEVS veritatis redemifti VHde li " me, Confiderationes de. Pa[J. Dom. 167 lebeo tm. 1e, in capite Chrifto clamante : In manus tuas XIOS COT Domine commendo &c. Luc. 23. 46. - - Secundo m pratg hi colltig fuit expediens mori Chriftum propter fidei, fpei, & charitatis augmentum. . De augmento fidei dici- tur in PSAL. I40. 10. Singulariter fum ego , conec $. M. tranfeam- GLoss, de mundo ad Patrem , cum autem 222 21j. tranfiero ad Patrem , tunc multiplicibor. 10AN, à2. 24. Nifi granum frumenti &c, - - De augmen- V, to fpei dicitur ad RoM. 8. 32. Qui proprio Fiiio Qput, fuo non pepercit, fed pro omnibus tradidit illum , quomodo non cum illo omnia nobis dormauit? GLOss, in preffenti DET iuftitiam, & in futuro zter- g. dicitur nam vitam , quod minüs eft, quia non poteft hoc nus fuorice negare, quia minus eft omnia donare , quam no- m, qud ftri caufa illum morti tradere, quafi diceret ,. non ( proptet poteft hoc negare. -- De augmento charitatis di- yia, li CL ;ECCLI, 43. 3* in meridiano exurit tibi , id j virtotem . eft , paflionis feruore accendit terrenos ad amo- [ pel' qu&m- rem.-- Tertio fuit expediens Chriftum mori propter | qjj-geners facramentum falutis noftrz, vt ad fimilitudinem mor- jritus Süte l tis eius huic mundo moreremur, Ap cor. 3.3. Mor- ypedit 104 tui enim eítis , & vita vcftra &c. cross. vanis , & [p manus] caducis. roB. 7. 14. Sufpendium elegit anima mea, um, 6O & mortem offa mea. - - Quarto fuit expediens y dicit g Chrittum mori propter perfe&m virtutis exemplum. ; rl Vnde 1. PET. 2. 21. Chriftus paffus eft pro nobis, flé» n 3. Ve- 168 Copur IIl ullita vobis relinquens exemplum. cLoss. tribulationis , contumeliarum , flagellorum, crucis , mortis , vt fe- qen q. $i fufti- turam quamur veülgla eius. 2, TIMOTH. 2, I2 nebimus, cLoss. pro Chrifto tribulationes , & paf DEVN omnibi fiones, & conregnab1mus. GLOsS, Cum illo in eter- na beatitudine. propof guine j $. THOMAS AQVIN. Opf. XV. alias LX de Humanit, Chrifü. Edit. Parif. Operum. Tom. ipfim : aliquis AXX. pag. 2924 dem p CONSIDERATIO LXXXV Qum g Expedit num bominem mori pro popule. fet f uit Mo LOC, CIT. 3uertit aptiuo omni opus eft redemptionis pretio ad tionem C libertatem recuperandam. Neque igitur fra. poft to ter fratrem füum poteft redimere , neque vllus fg Vocem ipfüm, quod redemptorem eo , qui captiuus eft Audite & iam feruit , oportet effe longe praftantiorem, mus aq Sed & ne vllo quidem modo eam facultatem ha- Verbum bet homo erga DEÉVM, vt pro peccatore eum pla- credidif cet, cum & ipfe peccati fit reus Omnes enim ldl peccauerunt, & egent gloria DET, iuftificati gratis Batione per gratiam ipfius per redemtionem , que eft in Chrifto IESV Domino noftro. pro fe ; Non dabit ergo tanti K DEO placationem fuam , & pretium redemptionis anlw l€ qnir Confiderationes de Paff, Dom. 169 hitionhs, anime fue, Neque igitur fratrem in redemptio- 5 tf nem quare , fed aliquem , qui tuam excedat na- 8i fifti turam L] * neque hominem nudum , fed hominem Sy&pflf' DEVM IESVM Chriftum , qui folus pro nobis ) n at omnibus DEO dare poteft placationem, quod eum propofuit DEVS propitiationem per fidem in fan- T. al guine ipfius. Frater erat lfrael Moyfes , & tameu rutt, Tatt ipfüm redimere non potuit, Quomodo igitur homo aliquis de vulgo liberabit ? Quamobrem illud qui- dem pronunciat : Frater non redimit : hoc vero A. €um grauitate per interrogationem fubdit : Redi- met homo ? Non enim a peccato populum libera- p uit Moyfes, fed DEI ob peccatum commotionem auertit. Hinc etiam ne dare quidem potuit placa- preto ad tionem pro fe ipfo , cum effet in peccato. Nam igitur fre poft tot , ac tanta prodigia, ac figna, que viderat, le vllos f vocem illam , dubitationem pra fe ferentem. emifit: tms e, Audite me increduli ; nunquid ex petra hac educe- fantiorem, mus aquam vobis ? Quapropter & Dominus ob hoc patem l verbum dixit ad Moyfem , & Aaron: Quia non » eum pltr credidiftis mihi, vt fanétificaretis me coram filiis mes eni Ifrael, ob hoc non introducetis vos hanc congre- at griti gationem in terram, quam dedi eis, NNon igitur ue dt i pro fe ipfo dabit DEO placationem. Quid enim Jybit ergo tanti poteft homo inuenire, vt det pro redemptio- ne anim:e Íue ? Sed vnum inuentum eft, pro lerpion g 84 emni- ( 170 i D omnibus fimul hominibus fufficientiffimum , quod in pretium redemtionis animz noftre datum eft, Non & fan&us ille , ac pretiofus fanguis Domini noftri tio elt IESV. Chrifli, quem pro nobis omnibus. effudit :. $ quamobrem pretio etiam empti fumus. taque , fi Tw, 1. frater non redimit, redimet homo? fi vero redi- CON mere nos non poteft homo, qui redemit nos, homa non eft. Ne igitur propterea , quod in fimilitudi- j ne carnis peccati nobiscum diuerfatus eft, bomi- nem folum exiftimes Dominum noftrum, Diuinita- tis potentiam ignorans : cui opus . non erat, DEO: l Qu dare placationem füuam , neque propriam redimere ] animam, quia peccatum non fccit, nec inuentus prateria eft dolus in ore eius. Nemo igitur fe ipfe redi- Cuiusqu: autem a mere poteft , nifi veniat, qui captiuitatem populi tis Med Conuertat, non cum- pretiis, neque cum donis, fperatio ficut in Efiis fcriptum eft, fed in fuo fanguine. Hic autem, cum non effemus fratres ,. fed. effemus üt: No inimici fa&ti ob peccata, neque ipfe bomo. nudus ^ tüdle ha fed DEVS, poft libertatem, quam nobis largitur , fs | etiam nos fratres füos appellat. Narrabo enim , DEVS ; Nonet inquit, nomen tuum fratribus meis. ^taque qui t vinci redemit nos, fi naturam quidem ipfius perpendas, Qliquis j neque frater, neque homo eft. Si vero ipfius ad nos demiflionem ex gratia fa&tam ; & nos fratres ür in f nominat, & ad humanitatggi defcendit, qui non cit malit dabit Confiderationes. de Pa[f. Dom. 171 L. Quod dabit DEO placationäm fuam , fed totius mundi. m et, Non enim indiget placatäqpe , fed ipfe propitia- i noftri tio eft. effudit : S. BASILIFS, Homil. in pfalm. XL VILI. Aque, f Jom, L. pag. 1$o. 141 o fedi- CONSIDERATIO LXXXVI 3. homo jmilitugi- Expedz't onum. bominem mori pro populo. t, bom. LOC. CIT. Diuinitz- is enith non videat, quam fit impium, quam- 1t, DEO teditnere Qu que facrilegum , fi homini per penitentiam inuentut preteritorum malorum ad bona conuerfo , credatur cuiusquam peccati dari non poffe remiffio ? Quid ipe red- autem aliud his verbis agitur, nifi, vt omnipoten- m populi n donis, tis Medici manus , ab humane falutis effectu de- fperationis vitio repellatur ? Ipfe quippe Medicus fünguine, ait: Non indigent , qui fani funt , medico, fed qui d. effemus 0 nudos, male habent. Si peritus eft Medicus nofter , omnes poteft infirmitates fanare : fi mifericors eft : Jergitür, DEVS nofter , vniuerfa poteft peccata dimittere. bo cnim, Non eft perfe&a bonitas, a qua non omnis mali- liaque qi tia vincitur : nec eft perfe&a medicina , cui morbus jerpenty aliquis incurabilis inuenitur. Scriptum vero tene- ipfus d . tur in Literis facris * Sapientiam autem non vin- s f cit malitia, & omnipotentia Medici nofiri talibus in , qui 10l nsg pfal- ii ( 172 Caph 11 dremifio pfalmo fermonibus intimatur : Benedic anima mieR Dominum , & omnia interiora mea nomen fan&um quebatur eus. Benedic anima mea Dominum, & noli obli« ei ? Dd uifci omnes retributiones eius, Qui propitius fit quis pec ISVM omnibus iniquitatibus tuis; qui fanat omnes lan- peecaus guores tuos , qui redimit de interitu vitam tuam ; qui fatiat in bonis defiderium tuum, qui coronat aDEO. fibi remi te in miferatione , & mifericordia : renouabitur fi« cut aquile iuuentus tua Quid, rogo, nobis pute- ipdulgea mus remitti non poffe , cum propitius fit Dominus Tientur omnibus iniquitatibus noftris ? Aut quid in nobisg tite, & efítimemus fanari non poífle, cum Dominus fanet Onnis e omnes languores noftros ? Aut quomodo fànato , p & Gifmus & iuftificato indigentiz aliquid relinquitur , cuius in bonis defiderium fatiatur ? Vel quatenus plene re- Ts defp miffionis beneficio potiri non creditur , cui etiam Cefs Q corona in miferatione, & mifericordia condonatur ? Anuoeate Nemo igitur de Medico defperans , in infirmitate Viam f remaneat; nemo mifericordiam DEI minorans , in Teuertat iniquitatibus contabefcat. Apoftolus clamat : Quia àd DEV Chriftus pro impiis mórtuus eft Ipfe itidem di- düm, R cit: Quia Chriftus IESVS venit in mundum, pec. rel1nq1 catores faluos facere Sed forfitan dicitur , illos Tüm vem peccatores poíle faluos fieri, qui poft peccáta me- ditum rentur baptifmatis ablutione mundári: deinceps au- d jmof tem peccata , que videtur baptizatus admittere , [: Qtni irTe- Confiderationes de Pa-. Dom. 173 la m drremiffibilia permanere. Nunquid non baptizatis lo- n quebatur Ioannes Apoftolus , quibus dicebat : Filioli noli obli mei ? hec ftribo vobis, vt non peccetis : & fi pitis f quis peccauerit , aduocatum habemus apud Patrem nes In. IESVM Chriftum iuftum, & ipfe eft exoratio pro n Qun; peccatis noftris. Qualecunque fit ergo peccatum , | COTODAE a DEO quidem poteft remitti' conuerfo, fed ille bitur f fibi remitti non finit, qui defperando , contra fe Jb pute- indulgentie oftium clauferit. Ceterum veritas non Dominti mentitur , quz dixit: Querite, & inuenietis ; pe- i nobis tite, & accipietis ; pulfate , & aperietur vobis. us fanet Omnis enim , qui querit, inuénit 5 qui petit, acci- ) finato , pit; & pulfantiaperietur, Vnde & Propheta fan- , Quins n &iffimus Efaias ad remiffionem peccatorum nullate« pleng re« nus defperandam, impios, & iniquos hortatur, di- wi etam cens : Quzrite Dominum , dum inueniri poteft , donatur? inuoeate eum , dum prope eft. Derclinquat impius ofürmitate viam füam, & vir iniquus cogitationem füam , & yans , n reuertatur ad. Dominum , & miferebitur eius ;. & i : Qua ad DEVM noftrum , quia multus eft ad ignofcen- dum, Relinquat ergo impius viam fuam , qua peccat : jdem d relinquat inquus cogitationem fuam, qua de peccato- i, pee a , il rum remiffione defperat, & íecundum Prophete càta Té di&um , conuertatur ad Dominum , quia multus eft 1Ceps d ad ignofcendum. . In hoc multo nihil deeft, in quo & omnipotens mifericordia, & omnipotentia miferi- imitteft y i COrs 174 | Caput 111, Petruto. cors eft. Tanta eft autem & benignitas omnipotene &derant tiz, & omnipotentia benignitatis in DEO 5 Mi nihil fit , quod nolit, aut non poflit relaxare conuerfo. um, Vi luit Do S. FFLGENTIVS RVSPENSIS. Epift, VII, ad Venantia in iudic P. 19i. 1921 "n cup, I IL,, 67'* IV. Edit Pai?'j.'. nus n &m pr CONSIDERATIO LXXXVII. Sacerdo ZT dl tenentes IESPM . duxerunt. ad Caipham tnalorür Principem Sacerdotum, «bi fcribe, 6 feniores. con- qu& ol alidi f uenerant.; MA'TTH. XXV[. S7. tum ey L igauerunt IESVM, & adduxerunt in aulam füm- mi- Pontificis. Heccin Vis nofic, & videre ; quod & non hoc quoque fcriptum fit? Ait Hefaias : Vee animzme Trine q ipforum , quia confültarunt confilium prauum.con- ]i prof tra fe ipfos , dicentes : Ligemus iuftum , quia in- Chium - commodus eft nobis. Vere omnino, ve anime Qufent, ipforum ; idque videamus. ^-Hefaias quidem fé&us eft, & populus poftea fanatus eft. ^ Hieremiás in & perf ccnum laci deie&tus : verum curatum eft hoc h: loquel; dedi in déorum vulnus ; quod, cum in hominem pecca- tum fuiffet, leuius erat. Ex quo vero nonin homi- Gdf q nem , fed in DEVM inhumanatum peccárunt pi ; f torum. ludzi, v& anima' eorum, Ligemus iuftum. Non- beratur ne, inquiet aliquis, fe ipfum foluere poterat, qui quatriduanum Lazarum. vinculis mortis exfoluit ; modo « Pe- Confiderationes de Pa[J. Dom. 175 tipo Petrumque ferreis carceris catenis, exemit ? Parati VC nibjl aderant angeli, dicentes : Difrumpamus vincula eor- Onger(o um. Verum abftinent vim, quoniam d füffere vo- juit Dominus. Iterum productus eft coram fenioribus $. Bj jn iudicium Iam habes teftimonium : Ipfe Domi- ll Paff nus in iudicium veniet cum fenioribus populi, & cum principibus eius. Sed interrogans princeps VTT Sacerdotum, audita veritate indignatur , & malus Cl faciesque illa , malorum minifter ialapam impingit ^ P que olim vt fol reíplenduerat , manibus iniquts allidi füftinuit, alique venientes ;infpuunt in vul- tum eius , qui per fputum cecum natum curauerat lar füm Heccine redditis Domino ? hic populus ftultus , qüod & non fàpiens. £ anima Et prophetes admirans dicit : Do- mine quis credidit prædlcauom nofire ? Íncredibi- um con lis profe&o res eft, DEVM, DEI Filium , & bra- quia f chium Domini ifta perpeti Sed ne id medere re- ? atme cufent, qui fàlui fiunt , boc przdicit Spiritus fan&us n feQus emias 10 ex perfona Chrifti dlcenms (ipfe enim,qui tunc ea hoc lu loquebatur , poPcea przfens erat ) dorfum meum dedi in flagella : Pilatus enim eum flagellatum tra- | peuca- didit ad crucificendum. Maxillas vero meas in ala- n horni pas; faciem vero meam non auerti a probro fpu- ocárunt torum. Quafi diceret : Pr&uidens , quocL me ver- , Non beraturi funt, neque maxillam leuiter deflexi. Quo- at, qui vfolu modo eDim difcipulos ad mortem pro veritate ob- eun- pe i 176 Caput 11I. tis o eundam roborarem, fi hoc ipfe expauefcerem * Égo grimiei disi: Qui amat animam füam, perdet eam : fi vi« tz amans fuiffem, quomodo docerem , non faciens; potuerin in necen que docerem ? Prius igitur ipfe, cum effet DEVS, hecab hominibus pati fuüftinuit , vt nos homi. retur pe fürrecti nes talia poftea, ab hominibus eius cauía perpeti non puderet. euftodit. tem, ? S. CTRILLVS HIEROSOLYMIT. pepafe ] Catechef. X III. de Chriflo crucifixo , & fepulto m. 12, 33. edit. Parif. pag. 1$9. 190. pibis? I fefellffe Detotio CONSIDERATIO LXXXVIII nem À Petrus autem fequebatur eum a longe *u/que in atrium quod t Principis Sacerdotum, MATTH XXVI. 58. teffatis t bene a lobge fequebatur iam proxime nega« trultam E turus ; neque enim negare potuiffet, fi Chri- ten fq fto proximus adhefiffet. Sed fortaffe & in hoe Tonin | domo D nobis maxima fit admiratione reuerendus , quod Dominum non reliquit, etiam cum timeret. Me- ii non TESV$ ] tus nature eít, cura pietatis. Alienum , quod ti- met : füuum , quod non fugit. Quod fequitur , ttomfit deuotionis ; quod negat , obreptionis, Commune, Illdæorm ittroduy quod labitur, fidei, quod pomnitet, lam in domo Principis Sacerdotum ignis ardebat: acceffit Petrus , Ybi non vt calefaceret fe , quia claufo Domino , calor men« Tüm , V üs Confiderationes de Paf Dom. 177 "! In ts etiam in ipfo refrixerat. Quid fibi vult , quod 11 fl Vi prima eum prodit ancilla, cum viri vtique magis eum. ! faciens, potuerint recognofcere; nifi, vt & ifte fexus peccaffe t DEVS, in necem Domini videretur, vt & iíte féxus redime-- $ homis retur per Domini paffonem ? Et ideo mulier fe- furre&tionis accipit prima myfterium , & mandata à perpet cuftodit, vt veterem prc«uaricationis aboleret erro- AMTT. rem. Petrus ergo proditus negat; popamus eftim, 10 11 1 negaffe Petrum , quia dixit Dominus : Ter me ne- gabis? Et malo, negaffe Petrum, quam Dominum fefelliffe, Quid negauit ? quod promifit incaute, TVITI Deuotionem confiderauit: non refpexit conditio- 1 alrit) nem. Multatus , quia dixit, fe animam ponere, quod non humanz infirmitatis , fed diuine eft po- $ teftatis. Cum tam grauem imprudentis fermonis je ff multam luerit, quanta eft pomna perfidie ? Vbi ta- fi Chr men negat Petrus ? Non in monte, non in templo, nonin fua domo: fed in pratorio Iudeorum , in .in Dot domo Principis Sacerdotum. ]bi negat, vbi veri- , qud xt. Me: tas non eft: ibi negat, vbi Chrifius captus, vbi JESVS ligatus eft. quod t Quid, nifi erraret, quem in- tromifit oftiaria, interrogauit oftiaría, & oftiaria qummf ) Iudeorum ? Male Eua induxit Adam, male Petrum mitiUfii introduxit femina. n domo Sed ille. in paradifo labitur , Pettus y vbi non veniabilis culpa hic in pretorio ludzo. rum , vbi difficllis innocentia, ]lli interdictus la- or Iïlell' pfus, u 178 Caput 11T. pfüs, huic predi&us error, Ile commiffus huic &IenO 1l hic illum refoluit preeiudicauit , Confideremus pülla ed etian, quo in ftatu neget: Frigus, inquit , erat. Hincpec Si tempus confideremus , frigus effe non poterat : AADotOruf fed frigus erat, vbi IESVS non agnofcebatur , munguam vbi non erat, qui lucem videret , vbi negabatur intrare p ignis confumens Frigus ergo erat mentis , non Congrega corporis, Deniqué ad carbones ftabat Petrus , quia rationio algebat affectu Mala flamma Íudaica: vrit, non que Don calefacit. Malus focus, qui quandam etiam San- num infl Gorum mentibus fuliginem erroris adfpergit , iuxta pellat f quem etiam Petri interiores oculi caligarunt. Illi premium oculi, non càrnis, & fanguinis , fed ocuh mentis , r a quibus Chriftum videbat. nm, m DEVM -S. AMBROSIVS |Expofit, in Luc. lib, X. n. 72. & Jeqq. pag. z s. qui propr debant. j CONSIDERATIO LXXXIX lum ; no Exiuit Petrus. autem — flabat ad . oflium. foris, tam, & ergo difcipulus alius , qui erat notus Pontifici , 1 bony, dixit ofliarie , £ introduxà .Petrum. facientes IOANN. XViI.. 16, C C00s Tiores fie um igitur Mediator hzc coram Pontifice pate- D retur, aderat pre foribus palatii Petrus, cu- pOR pefpl piens introire , fi potuiffet Quod ideo non per- oninand ficiebat, quoniam oftiarie ignotus erat, propterea X » Q alieno Confiderationes de Pafj. Dom. 179 tffus Duie alieno indigebat auxilio, Vbi enim familiaritas fideremus nulla eft , interceffio domefticorum néceffària eft, ült , erat . Hinc peccatoris collipitur ftatus. A collegio namque, | poterat : fanctorum fegregatus , & a gratia conditoris alienus, Veebatr nunquam fi»e interuentione Eeclefie domum DEI Tegabatür intrare permittitur. Eft autem vniuerfülis iuftorum hts , non congregatio interuentrix indefeffà , quz afliduis ex- trüs, quia orationibus peccatores ingredi facit, die ; no&u- Vrit, nom que Domino affiftens fingultibus pii$, & orztio- tam Gal num inftantia pro omnium delinquentium inter- Q lt pellat falute , atque a fide extraneos conuocat ad u, li gremium , nec non & in facinoribus fepultos fua- li mentis, rum ad vitam refüfcitat contemplatione lachryma- rum , fitque ipfius prece, vt, qui ignorabant PA DEVM, gratificati diuina agnitione ,exultent, Ec qui propria grauati confcientia, paternum non au- debant intueri vultum , pacis füfcipiantur ad oftu.. AT. lum ; non tamen, quotquot admittuntur ad gra- Iub tiam, & introducuntur ad Chriftum . perfeuerant in bono. (/il,ä Quot, oro , quotidie cernimus irritam "m facientes , quam perceperunt , fidem , ambitione cecatos , feu timore fübuerfos retrogredi , ac dete- riores fieri ? Priorum figuram tenuit Abío fice p* lon, qui otrys , Q poft perpetratum fratricidium reftitutus ad gratiam , dominandi inflatus defiderio , f& contra patrem ere- non pe* Xit , quatenus de regio illum reiiceret folio , atque Pyoptetea Q niu- qneno 190 Caput 11l. ( mucrone fuüo neguiter iugularet ; minime vero , di- grotegta Alieno ( uino operante iudicio , remanfit impunis. jwt i fiquiden occubuit iaculo, qui proprio genitori ne- perdmt, cem inferre curabat. Eorum, qui timore proftra- Dominur ti veritatem negant, Petrus geffit imaginem. . Me- eit, quo ruit profecto coapoftoli eius Ioannis interueniente fidt & fufiragio, in Pontificis introire palatium. Verum paffione t ille mortis pufillanimitate deie&us , diu in eodem pore fequ perfeuerare .non valuit. Non enim humiliter ,. irtem mii neque conítanter , vt debuit , ingreffus eft , & 1b , Q fortaífe ideo corruit, quoniam non, vt pugnaret , $ fed vt finem videret, acceffit. De propria namque rj qui infirmitate paulo ante eruditus , vbi tantus perfecu- tionis feruebat impulfus , fe minime ingerere de- C buit. Iam enim fopore grau:tus, nequiuerat vigi- Aj « lare, iamque mortis timore concuflus, relidtio ma- Nemo igitur de fe pre- 177 giftro arripuerat fugam. fumat, quisque propries metiatur vires, potiusque eligat , infirmus humiliter cedere , quam elatus, & eteri inermis ad certamen intrare. Vix absque cafü, & [ fto ignominia euadit, qui temerario aufu bellare cone Potto j tendit : facileque euertitur domus , que fupra fui fiplentig. ignorantiam efle fundata dignofcitur , ventorum fEGlEI'aton quidem impulía fragoribus, atque tentationum agi- Humilitas. in Tüt pogif tata procellis diu ftare non poteft. lieray cun&is DEO grata cogno/citur. Lrigitur, fi cadlft, fcæna fem pro- Confiderationes de Paff.. Dom. : Vero, (j Álieno protegitur , quum tentatur: triumphat, quum pu. gnat. Sine ipífa nemo vincit, nullusqué in bono onitori ne- perdurat. Hanc fi examinatus tenuiffet Petrus , 't proftra- Dominum vtique non negaffet, Poft cafum didi- lem,. Me. cit, quod ante debuerat , füo propterea ceteros in- erüeniente ftruxit exemplo. Dominum quippe ignarus füi, Verun: paífione timidus , & frigidus charitate folo cor. in eodem pore fequebatur. Si enim dile&ione ferbuiffet, ad amiliter j ignem minime acceffiffet. Exteriorem vtique quz- s t & rebat,.qui amoris calore tepebat, pugnaet , $. LAVRENTIVS 1VSTINIAN, d j namque Chrifli agone cap. V II pag. zpj. ts perfecu- gerere de- CONSIDERATIO XC. Qerit. Vip 4Accenfo autem igne in medio atrü , €9 cirtm. elio m« (e fe pre« fedentibus illis , eraz Petrus. in medio eorutit, potiusque LUCE XXll. 55, tus, & eteriorauerat vehementiffime Petrus , & ab apo- ; cifü, & D ftolatus plurimum degenerauerat dignitate, c]lare cofte Porro DEI Filii vfus fuerat contubernio , atque s füpra füi ventorura fapientie audierat verbà, & nunc ( proh dolor ) fceleratorum hominum refidebat in medio, & illo- ionom 4f* rum potifimum , qui Dominum ipfius tenuerant , umilitas I ligauerant, atque percufferant. Tales equidem ob- r, fí d Ífcena femper, & impudica confüeuerunt proferre pO Q 2 ele- | Caput 111 182 ttendas eloquia. Vnde tanta o Petre, mutatio , tamque tibi repentina deiectio contigit ? Paulo ante cum pulchritu fenatoribus celi , terreque Principibus prefente ergo 0Cj Verbo, habitare folebas , & nunc cum viliffimis re- enim C0 fides, & indignis. Tuas prius diuinis eloquiis ac- pitio fil commodabas aures, imprefentiarum autem nugis, pus fide obtre&ationibus , blasphemiis. Feruere etiam con- quid di moís ha fucueras dileCtionis incerdio, & modo remiffus , & Obfecro te , vt ad gelidus foueris, vt inuidus. colloqui tui confiderationem redeas diligenter , & , vbi, egrum, i cum quibus, & qualiter fic maneas, perpendere fi non ft velis. Nonne tu ipfe es, qui transfigurati Do- thol co mini afpexifti gloriam , paternamque vocem de pit efe: fublimi celorum throno audire meruifti ? Nunquid fidete « non es ille, qui cclefti fplendore irradiatus, in cor- confider: de fiducialiter aifti : Tu cs Chriflus Filius DEI quaue in viui? An non tibi apoftolici culminis dignitas eft efto ver collata , & lgandi, àtque foluendi pontificium ciit, qu fufcepifti ? "Tua adeo in terris auctoritas creuit, Vt auter vt, quodcunque ligaueris füper terram , ligatum fit füperpon & in colis; 6mliter & quod folueris , fit folutum, de purid Cur non aduertis ifta ? Quare paftorali tantum de- $ rogas cathedre ? atque regale facerdotium inhono- 163 citain, ras? Certe , etfi non propter te, faltem propter ilum , qui elegit te, teque pretulit vniuerfis, ne- quaquam fic agere ebuifti, Oro , vt prudenter at« Confiderationes de Pa[J. Dom, 195 , lmque attendas , quoniam in te ommnis elucet Feclefie AE Quml pulchritudo, cunctaque pontificalis poteftas. Surge prafente ergo ocyus , & de medio iftorum te fegrega. Qu& liftmis re. enim conuentio lucis ad tenebras ? que partici- quiis at« patio filii lucis cum filiis tenebrarum ? Aut qus m nyis pars fideli cum infidelibus ? Nempe vereor , ne etinm COT quid tibi accidat mali. NNemo bonus fecure cum nifis, & mals habitat, Corumpunt vtique bonos mores : VE ad colloquia nala. Crede mihi, quoniam minime k , Vbl, eorum, cum quibus es, deuitare poteris laqueos , erpendere fi non fecefleris cito, & ab hoc te fübduxeris le- rati Do- thali confortio. Nunquid ignoras, diabolum ca- m de put eífe malignarïtium, atque femper in eorum re- Naxgid fidere collegio ? Age igitur, que tibi fuadeo , nec , n core confiderare. velis. loquentis vilitatem , fed quid , iius DEL quaue intentione loquatur. Magiftri tui mémor jgnits et efto verborum , ne , quod tibi futurum effe prz- ontiiciom dixit, cueniat, feroque velis fano parere confilio. s CIelt Vt autem temeritati non adfcribas, quod affero, jigatum fi fuperponam digitam ori meo, & tui exitum cor- t folutum, " de pauido przftolabor. antum dt* $. LAVRENTIVS IFSTINLA N. lo n inhono 7/ex citato. n Pl'Opæf geríis, D* pf dv 03 CON- 184 Caput I1I. CONSIDERATIO XCI. querebi eum g E ( Petrus ) fedebat cum miniflris ad ignom , & in cord calefaciebat Je. MARCI, XiV. 54. fandbo i Ffdie&ionis ignis, eft & cupiditatis. De hoc negitiol "Tunc & — dicitur : Ignem veni mittere in terram , & pam, quid volo, nifi vt ardeat ? De illo autem : Omnes adulterantes velut clibanus. corda eorum. Ifte fu- lis füis, per credentes in cenaculo Sion defcendens, variis panem flammau linguis eos DEVM laudare docuit. Iile in atrio y| Caiphe inftin&tu maligni fpiritus accenfus, ad ne- iV.1 gandum , ae blafphemandum Dominum noxias per- fidorum linguas armabat. Quod enim intus in domo Principis Sacerdotum fynodus maligna gere- (( bat, hoe ignis in atrio foris, inter frigora no&is : Ptf materialiter accenfus typice preemonftrabat. — Qui- fiis , cunque ergo vitiofüm, noxiumque in fe exftinguit incendium, poteft dicere cum Propheta Domino : Quia'factus fum ficut vter in pruina, iuftificatio- Ti nes tuas non fum oblitus. In quibuscunque autem ( flammam charitatis turbida vitiorum flumina obrue- CO vult. dif runt ; audiunt a Domino : Quoniam abundauit accüfiri iniquitas , refrigefcit charitas multorum. Quo fri- Ybinm gore torpens ad horam Apoftolus Petrus, quafi Quid vel prunis miniftrorum Caiphe calefieri cupiebat, quia temporalis, commodi folatium perfidorum focietate bit, quo qug- Confiderationes de Pafl. Dom. 185 Y d quzrebat. Sed non mora,refpe&us a Domino , [ cum ignem prauorum corpore , tum infidelitatem M in corde reliquit, Ac poft refürrectionem Domini *D fancto igni recreatus , funditus exceffum trine negationis trina dile&ionis confeflione purgauit, De ho unc etenim completa illa memorabili pif-ium — ca» m , & : Omnes ptura, cum veniffet ad Dominum cum condiícipu- Ifle fi. lis fuis, prunas pofitas, & piícem fuperpofitum, & Ds, Vatli panem mox videus , fui cordis arcana prunis in- flammauit amoris. e in atrio E FENER. BED A. li, IV. in Marc. cap. AXIV. Ton. V. pag. 197. 195. oxias pet- ints m CONSIDERATIO XCITI. pna pere- ora nodis Pontifex érgo interrogauit 1ESE'M de difcipulis . Quï- fuis , & de dottrina eius. Refpondit e IESVS: exftingut Ego palam locutus fum mundo Cgc. Domino * IOAN, XVIII. I9. iftficatio- « malitiam ! cum x : R e-audiiffet in templo con- j quten cionantem , & palam docentem , nunc id na obrut- vult dj fcere. Quia enim nihil habebant, de quo abunda accufaren: , de difcipulis interrogabant. Forte , (uo f vbinam effeat , & qua de cauffa collegiffet illos , is, qui quid vellet, de quibus ageretur. Hoc autem dice- bat , quïï bat, quod vellet iilum vt feditiofum , & nouatorem (ocictte ar- 04 que 186 Caþ&t 111 ( arguere, quafi nemo alius ipfi crederet preter illos, CO quafi fcilicet mala. quedam effíet officina. Quid ergo Chriftus ? Hec confutans ait: ( Ego palam D locutus füm mundo ) , non priuatim difcipulis ; f ( ego palam docui in templo ), Quid ergo ? Nihilne fecreto dixit ? dixit quidem : at non , vtilli puta- ahm bant, timens , & feditiones mouens ; fed eum ea 5 l Ya quas dicebat , füpra multitudinis captum erant. amat lat ( Quid me interrogas ? Interroga eos, qui au- qon angt dierunt. ) Non arrogantis hec (ünt, fed fiden- pit corag tis di&orum veritati. Quodigitur in principio di- eft fraus cebat : ( Si ego teftimonium perhibeo de me ipfo, que ca; teftimonium meum verum non eft: ) hoc & nunc gaucium, fubindicat, fide dignius volens teftimonium ftatuere, Thodo ob Cum enim de diftipulis , vt difcipulis percontare- vinus in tur, quid ait : Mene de meis interrogas ? inter- vitonm roga inimicos infidiatores , eos , qui me vinculis conftrinxerunt : hi loquantur. Hec quippe eft tegitur, quod ag non dubia veritatis demonftratio , cum quis inimi- cos di&torum teítes aduocat. fiquidem Vénena ; $. CHRYSOSTOMVFS Honi. LXXXIIL dilunt , d. LXX XIL in dann, Tom. VIIL pag. 492. toinus [f (0 piln fictret o Itini Qcc Dblicum CON- Confiderationes de Pa[J. Dom. 187 Bl CONSIDERATIO XCIII. « Quid i paam Eygo palam locutus fum. mundo , ego fémper docui in iipuli ; Jynasoga , &9 in templo, quo emues ludei conue- ? Nhilre unt €9c. 1OANN. XVIII, 20. 2I. Ll putae alam quippe Dominus .mundo Joquebatur , quia &m & P veritatem omnibus fatebatur. Non enim l] etanta amat latibula veritas , non diuerforiis dele&tatur , , qui a d fiden- non angulos quzrit, appetit autem publicum , cu- 1cipio d« pit coram omnibus predicari. In illa fiquidem non eft fraus, non duplicitas , non fimulata locutio, ne- me ipf que caligo tenebrarum ; quin potius lux, claritas , c & m gaudium, tranquillitas, & abundantia pacis. Quo- ylatuerd, X COtatee modo obfcuritate fallacie inuolui poteft , quum di- uinus in illa fplendor inhabitet ? Porro turpitudo s ? nter- vitiorum , & obfícoenitas criminum fola veritate de- ? Vinculis tegitur. Apoftoli fententiam audi: Omne , inquit, yippe d Serenitate quod arguitur, manifeítatur a lumine. yis inimi fiquidem illius mentis opaca clarefcunt, frat;e;iiägue venena. nofcuntur. Hanc omnes imitantur , & $641 diligunt , qui fünt ex parte illius. Proinde Do- 492- minus IESVS iuftitie fol, & veritatis candar mun- do palam loquebatur, vt veritatis fpecimen noti- ficaret omnibus, & quam concupiícibilis effet, ne- mini occultaret, Claritatis fue radios emifit in publicum , vt ambulantibus in fpiritu iter vitos s often- N ( 198 Capst 111, oftenderet. UE Vniuerfis gratiffime illam. expofüit , & in occulto loquutus eít nihil. Quantum ad il- colapLirat lum attinuit, omnes fblendore fuo vocauit ad fe, idem hoi priuatam fiquidem non quzrens gloriam , nilque $.1 dignum redargutione pronuncians, vt loqueretur , i j filentiifecreta non petiit. Hinc errorum magiftri, CO. & falfarum herefüm fautores facile deprehendun- tur, ne veritatis agnofcantur in lumine , renuunt Ht attà ápparere in publico, prius de fe ipfis , uam de p aliis turpiter erabefcunt. Nemine contra illos te- ftd qU ftimonium perhibente, ipfi fe accufant, & damnant. 1 tanqi Sibi namque rationabiliter difplicentes, turpitudinem Saluatoris veram in inquit, d propriam collocant in fecreto. quod oli fe proteftantur effe fententiam , dicentis : Qui petie 1 male agit, odit lucem , & non venit ad lucem , debite à vtnon arguantur opera eius, quoniam mala fünt, Sic & Adam preuaricationis deprehenfus in fcelere, prmo p Pto nobi fouit latebras , quatenus , quod ei apparebat defor- ipfe pec me, DEO fimiliter tegeretur ; minime tamen oc- cultare fe potuit afpeCtibus veritatis. pro n Dum enim füo mor erubefcentem fe vocauit ad fe, dira illum increpa- tione corripuit. Corripuit plane, & omnes quo- am nobi tidie corripit delinquentes. Lux etenim, atque illa 1m ilud miniam i increpatio veritatis effe cognofcitur, quum deli&um difplicet , & iniquitas redarguitur in cuiusque cor. us i Cohormui depeccantis, In mente fiquidem iuftificati hominis " tan- lboife: Confiderationes de Pa[J. Dom. 189 of tanquän in propria fede fübfiftens , toties repulfa (um ad jl colaphizatur , & ccwditur, quoties diuinam legem t d f idem homo voluntate transgreditur. 1 , Rilqie S..LAVREN TIV;: I V; TINIAN. .. XUeretür , sit. jag. 297. | magiftr CONSIDERATIO XCIV. fehendur. , Tenuunt Hac autem cum dixi[fet , onus affiftens minifirorum quam de - dedit alapam 1 ES .. 10AN. Xviu. 22. 1 illos te. damnant, ftud quidem voce Prophcte predictum etiam eft, tanquam de Chrifto futurum : Dorfum. meum , Ditodinem Vetam i inquit, dedi ad flagella, & genas meas ad alapas , quod olim predictum nunc in condemnationem fu. &: Qu | um , perbie ludaice , & aboliionem ignominie nobis la fürt, debitz ad cxitum perducitur, quippe qui in Adam '/ n fcdere primo peccauimus , conculcato mandato diuino. Pro nobis enim fuüftinet ignominiam, quandoquidem at defor- ipfe peccata noflra portat, iuxta Prophete yvocem, imen oc & pro nobis dolet. uemadmodum enim corpore um enm fuo morti tradito mortem de&ruxit, fic ignomini- increp am nobis propter przeuaricationem , & primigeni- nes quo- um illud peccatum alapa deleuit, Chrifto per igno- qtgue 1l miniam infli&ta. Vnusenim inftar omnium pro omni- delidum « a f 1 u irdd Ommnes bus ignominiam fubiit. Quanquam cre que cur cohorruiffent, opinor, f t n nefarii fceleris fenfum homitis babuiffent: glorie quip;e Domianus impia percufforis tat] manu ( t9o Caput I1I. quippc t manuferiebatur. Scifcitari porro non erit inutile, quam ob cauffam audaciffimus hic, & impius mi- faüunt, Q nifter IESV colaphum incutiat , qui nihil plane Chrittum duri, aut. afperi protuliffet , fed mitiffime ad omnia uolus etrg refpondiffet, Sed ne ipfüm quidem videas Iudao- principu uerteret rum principem imperiff2, vt eum cederet, ac aufü fineis, ( tam impio irrueret, — Erunt , qui tritam, & vfita- tam miniítrorum confuetudinem effe dicent, qui, ba infer quum ad iudiciorum prafides alicuius criminis reos $ adducunt , modeftius loqui cogunt etiam inuitos : IN quodfi durius aliquid eis exciderit , ipfi eos inter- ( dum indigne habent. Sed non arbitror, illius in Chriftum intemperiei cauffam hanc fuiffe, verum , fufpund fi animum ad ea, que prius dicta funt, intenderi- mus, aliam rei gefte cauíffam comperiemus. Paullo t ante enim dicebamus , miniftros aliquos in offen- fionem principum incurriffe , quod , quum iuffi qm M effent IESVM comprehendere, fic edo&ti reuerfi b funt, tantaque illius admiratione defixi , vt palam addodus dicerent , hominem nunquam fic effe loquutum. Ininus o Qua re in rabiem aci Pharifei dicebant : Nun- nec alia | quid & vos fedu&i eftis ? Nunquid ex Pharifiis , fürore, aut ex- principibus aliquis credidit in eum ? Sed €0 dedü turba hec, que non nouit legem , maledi&i fint. &e loq Quum ergo Seruatoris fermo principibus memori- 10n pol am refricaret illius in miniftros indignationis (( tefte; loquuts quippe Confiderationes de Pa[J. Dom. 191 "iE tOgtjl quippe eos do&trine füz citabat dicens : Ecce, hi Qpius mj fciunt, quz dixi ego ) , minifter ille, qui, quod lil plae Chriftum füfpexillet , reprehenfüus fuerat, ne bene- d ompia uolus erga eum effe crederctur, atque vt animum 5 Tudgo. principum ad alias quodammodo cogitationes di- acaufü uerteret os ei obturat aiapa , plura loqui non & vít finens, ex quibus damni aliquid miniftrorum tur- "Dt, qL be inferri poffet mintis 1eog S. CTRILL. AdALEXANDR. li, XL ii 1 IDItOS : Joan. cap. X V II T. . 22. pag. 1027. €0$ 1ntete , Illus ia CONSIDERA TIO XCV veum , Refpondit ei IESP'S : Si male locutus um , tefHimo- dntender nium perbibe de malo : fi autem bene ; quid me s Daullo cedis ? Loc. cIT. V. 23 in offen um ivf agnam iniuriam effe miniftri oftendit, tametfi li reuerf M vilis quidam , & ignobilis reus in iudicium vt palaa adductus effet. Eum etenim temerarie cedit, quem (Qquutum. minus oportebat, a quo nec vllo iniquiore verbo, p N necalia quauis cauffa eflet laceffitus , fed precipiti Jharifeis y furore, & animi intemperie , atque efferatà rabie Qffl ? $d eo deduétüs. Argue enim , fi iuuat, & me non re- dii fint. &e loquutum effe reuincito : fin autem id facerg mermo. non potes, cur demum c«dis eum , qui innocenter loquutus eft Trita igitur ifta, & familiaris eft ( teti huius qupe ( 192 Caput 1T1,- huius loci explicatio. qi nihil Ego vero fenfum horunr verborum alio pertinere arbitror. Miniftrum 4 [jo n0! enim forían arguit , grauiflimam iniuriam intuliffe , nxtione f temeritat non vtique, quod incuffiffet alapam , fed quod ma- giftrum admirationi prius habitum , nunc vero po boni malis. rel nullius rei condemnatum , male mul&aret, Nifi ftus, età ergo captus effet antehac meis fermonibus, inquit, nifi te optima docere , & mirabilis facrarum litte- füünet, rarum interpres tibi vifüs effem , nifi ipfe tunc ex- coli Doi - clamafles * Nunquam fic homo loquutus eft, ali- pulus, q qua forfan ignorantig tuz venia dari potfet, Ve- fümus , ( rum; quum agnoueris, & laudaueris, nec teffimo- anquam fi quand nium aduerfuüs meos íermones laturus fis, fi tua durius al ilius vocis meminifle iuuaret , nunquid excufatione omni peccatum tuum cariturum eft ? Et huius qui- eyafperat dem loci fenfum fic intelliges 5 animaduertendum Conultiis tamen eft, Seruatorem incomparabilem quandam , fti ag & mirabilem. fumme patientie nobis formam hie türe inf verbis depingere , & füpreme bonitatis illuftrem. prorfos quandam fpeciem , & imaginem fe ipfum prebere. em ref Nam qui vno, ac folo nutu Iudeos omnes fun- nos ulci ditus perdere poteft, feruiliter colaphis czditur, nec uis dioin ftatim vifcifeittur, quia non eftficuti nos angufti Tüm ;q wnimi, nec ire', aut dolori cedit, aut ambitionis tem ;m onere premitur , fed principem blando fermone 16 corit placare ftudet, dicens, non effe percutiendum eum, aligrum qui Confideratienes de Paf Dom. 195 1 hotum qui nihil male loquutus fit : & intef füpplicia ipfà Mizilrum & fuo non abhorret inftituto. Conueniente quippe ratione füade: Tuceorum faftus, miniftrum ab illa 3tuliffe , quod fra« temeritate recedere , quippe qui accipit ipfe mala ünC vero. pro. bonis, vt fcriptum eft, & inimicis fuis bona pro ij Vi t N malis retribuit. Sed Dominus nofter IESVS Chri- 5, inqiit ftus, etiam quum alape ei infliguntur , patienter rum litte« fuftinet, quamuis DEVS verus fit, terrzeque ac coli Dominus, (ünc ex Nos autem miferi, qui terra ac ; Cf[, ali' puluis, qui tenues, & anguíti, qui oleribus fimiles ht Ve fümus, ( homo enim ficut fenum dies eius, & - teftio tanquam flos agri fic efllorebit , vt fcriptum eft ) fi quando fratrum aliquis verbo lapfus fuerit , & cufatione durius aliquid in nos protulerit , more draconum Vuius quie exafperati in eum infurgimus , & mille pro vno evtendurm conuitiis eum petere non fatiamur , nec animi no- mndam , ftri anguftiis modum facimus ,. nec communem na- mam hi ture infirmitatem reputantes, mutua charitate iram illoftrent prorfüs obruimus , nec in ipfum fidei noftre du- prabere cem refpicimus , & confummatorem IESVM ; fed nos ulcifci.inprimis cupimus , idque acerbe, quam- nes fün« uis diuina Scriptura dicat, modo quidem , vias eo- itur, nec rum , qui memores funt iniuriarum , effe ad mor- ; angifi tem ; modo vero : vnusquisque malum fratris fui ybitionis ne cogitate in: cordibus. veftris. ÉLt vero mutua (ermone | aliorum erga alios manfuetudinis , & mirabilis pa- uf Wæ : tien- qu J 194. Caput 111,. tientie ipfe vniuerfi Dominus Chriftus forma , & v D exemplum . nobis fit propofitus ,, qui & harc ob dixeris , cauff'am ad nos ait alicubi : Non eft difcipulus fü- füdore, pra Magiftrum, 2eque feruus fupra Dominum fuum, dixerim , J (, YRILL. /ILEXAN.DR. loc. cit. 9. 12 10 etiam ]enire vi CONSIDERATIO XCVI. gità, quo 5 male locutus fum ,. teflimonium . perbile. de ma- facrum 1 lo : fi autem bene ; quid me cedis? verba pr quisquam LOC, :€rt; le füm ] icet o admirande vir, aliis contumeliam inferen- benes q L tibus, non tamen affici iniuria, & ledentibus dido ne. iniufte non.ledi. Quodfianigma hoc tibi videtur, o ilico id tibifoluere conabor. Nam, qui philofo- Fbf 1y phatur ( hoc eft, in rerum. diuinarum rmeditatione verfatur ) & ab inimicis illatas contumelias , .atque CO iniurias moderate, ac manfuete fert , is neque illis 9 mok contumeliam facientibus patitur , neque iniuriam inferentibus vllam accipit. Sed fi verum dicendum eft, illi funt, qui iniuriam , & contumeliam pati- m untur, qui & ab hominibus condemnantur , & fer- ! i? monibus differuntur. At qui & contumelia, & in- Ti pluti iuria altior eft , is & hic ab omnibus mortalibus QUif qu coronabitur encomiis, quod non modo hoftem , hat fed animos , iramque fuam fuperauerit: & in altera ppetitgs - vita Confiderationes de Pa[f. Dom. 195 om, & vitaa DEO maxima obtinebit premia, Quod fi httC ob dixeris , iniuriarnm tolerantiam multo conftare ipulus fj. füudore, & labore, nec ipfe inficias iuerim 5 fed illud um füum, dixerim , maximos labores parere coronas. Si ve- h013 ro etiam exemplo quodam facili ad comparandum lenire vis animi tumorem , atque zftum , illud co- VT gita, quod , cum fcelerata , ac nefaria illa manus ? i Mif facrum illum Chrifti vultum alapa percuffiffet, ipfe ls? verba protulit, preítantiora, füblimioraque, quam quisquam meditando affequi poffit : fi quidem ma- le fum locutus , teftificare de malo ; fin autem minferen. Bene; quare me percutis ? At hoc carmine füpra- vdentibus dicto ne ceíles. anime medicinam facere, i videtuty S. ISIDORVS PELVSIOTA, li. IV. j philofo« Epifi. 1906. pag. $24. $25. editatione i, dque CONSIDERATIO XCVII. yeque i SSi male locutus [üm , teffimonium perbibe &vc, - jniuriam LOC. ClIT. dicendora t jan; pl uemadmodum diuerfa fünt indignationis , & Q ur,&fer- ire nomina : ita quoque fübie&tz ipfis notio- nes plurimum inter fe differunt. Indignatio enim ji, &i yortalibus quafi quedam incenfio eft , ac repentina affectus hoflet , exhalatio : irà vero dolor conftans , perpetuusque appetitus vicis rependende nocentibus, anima ve- j glcer;a V p lut 196 Caput. 111. lut in vindi&am pruriente. Scire itaqüe operew dirmore pretium eft, quod affe&u vtroque peccant homi- Aduer(us nes , aut furiofe, ac temere aduerfus irritantes fipfo € commoti, aut per dolos, ac infidias eos, qui ipfis facellere moleftiam exhibent , circumuenientes , qux duo exeneri cauenda nobis funt. Qui igitur fieri poterit, vt nifi foni turbulentus ile affeGius, ad ea, qux non oportet, tur b i non cieatur ? Quomodo ? Si fueris prius humilita- lum effü tem edo&us, quam Dominus & verbis precepit , impietate & re oftendit. Quippe modo dicit : qui vult inter filio prue vos primüs effe, fit omnium poftremus : modo vero teris, vit tolerauit. cedentem leni animo , atque immoto. Tirpabis, Nam ca«li terreque conditor , ac Dominus , qui a gnitas, j creatura omni tam fpirituali, quam in fenfum caden- Cxamen 1 ti adoratur, portans omnia verbo virtutis fuz, per- finus m cufforem non mifit viuum in inferos , terra ad im- ritionis pium deglutiendum dehifcente , fed commonvcfacit, tudinis l ac docet: Si male locutus fum , teftimonium per- Cümulu hibe de malo ; fi autem bene, quid me czdis ? Janafcent Etenim fi iuxta preceptum Domini poftremus linum, j omnium effe affueueris , quandonam indignabere , lintlo af quáfi fis preter dignitatem contumeliis diuexatus ? midtie, | Cum puer paruulus tibi conuiciatur , conuicià fa- irtequieto cis ridendi materiam : quin etiam , cum quis Tis fpirit pra phrenitide mente lapfus , verba ignominio- Tyonitioni ía loquitur, ducis illum mifericordia, quam odio di- Confiderationes de Pa[j. Dom. 197 £ optre digniorem. Non igitur verba ipfa, fed infurgens 1t lhomi- tritntes áduerfus contuiciatorem füperbia, & cuiusque de feipfo exiftimatio moleftiam , ac negotium folent qui ipfs faceffere, Quare fi vtrumque horum ex animo W duo exemeris, ea, qui proferuntur, nil aliud funt , (erit, vt nifi fonitus fruftra, ac temere editus. Define igi- Oportet, tur ab ira, & derelinque furorem , vt ir& pericu- huilitae lum effügias, qui de calo reuelatur fuper omnem Iectpit , impietatem, & iniuititiam hominum. XNam fi con- "ult intet filio prudenti amaram ire radicem exfcindere po- lo vero teris, vitia non pauca vna cum hoc principio ex- jmmoto, ftirpabis. Nam dolus, füfpicio , infidelitas , mali- $, quid gnitas, infidice , audacia, & omne fimilium malorum m cade examen vitii huius germina funt. Quare ne auer- [ug, pet- fimus nobis malum tantum , animw zgritudinem , 12 00 ff« rationis caliginem, abalienationem a DEO , neceffi- onefacit tudinis ignorantiam, belli principium, calamitatum um pe cumulum , malum dsmonem, ipfis animis noftris : cedis ? innaícentem, & velut impudentem quemdam inqui. yoftremus linum, interiorà noftra occupantem , atque Spiritui gnabere ; Íhn&o aditum praecludentem, Vbi enim fünt ini- yexitus ? micitke, lites , ire& , rix& , contentiones, tumultus wica f irrequietos in animabus gignentes : ibi manfüetudi. vm qu nis fpiritus haud requieícit, Sed beati Pauli ad. ;nominio- monitioni obtemperantes , omnem iram , & in dignationem, & clamorem cum malitia omni a nobis ( p2 tolla« ' | 198 Caput 111. llamus, efficiamurque in nos inuicem humani anim! t ac mifericordes , exfpe&tantes beatam fpem , man- £em euus fuetis promiflam Beati fiquidem mites, quoniam tem, C ipfi pofiidebunt terram melia af S. BASILIVS M. Homilia . aduerfas. iratos. tantum . Jom. ll. pag. oo. percuffi CONSIDERATIO XCVIII tulit , Y 16, I Si wale locutus fuüm €?c. Loc. cr* mur, f lle, qui demones eiiciebat, & innumera opera. dafüis i batur bona, cum eum damoniacum appellarent, exhibete non fulmen emifit, non conuiciatores contriutt , tür , vt non linguam illam combuflit , vfque adeo impuden- COmmon tem, & ingratam , licet hec omnia facere poffet ; inuadent fed accufationem folum depulit, dicens: Ego d- quenter monium non habeo , fed honorifico eum , qui me TiODTUm mifit. Cum autem feruus pontificis illum percuflit, T. cadi quid ait? Si male loquutus fum , teftimonium per- YObiS hi hibe de malo ; fi autem bene, quld me czdis ? que did Quodfi Dominus Angelorum fe excufat, & ratio- *X memc nem famulo reddit, non opus oratione longiori. Hec folum verba mente reuolue , ac frequenter fequatur, noftre d meditare, & dic : Si male loquutus fum, teftimoni- Aügrati um perhibe de malo ; fi autem bene , quid me c&- Vice fren dis ? Et cogita, quis loquatur , ad quem loquatur , Todum. & quade re;.cruntque tibi verba ifthec diuinum qqoddam ö. perpetuum canticum , atque omnem ani- Canþderdäz'ones de Pa[f. Dom. 199 lm , animi tumorem fedare poterunt. Cogita dignita- T. mf quoniam tem eius, qui affe&us eft contumelia, lzdentis vilita- tem , contumelie grauitatem. INon enim contu- melia affecit tantum , fed percuffit : non percuffit fur irdos tantum , fed & alapam dedit ; huiusmodi autem pereuffione nihil ignominiofius. Attamen omnia VTL tulit , vt maiori exemplo moderate agere diíce- res, IT Hec non hoc tantum loco philofophe- Lau- r Optfte mur, fed fuüo tempore horum recordemur. pellarent, daftis ea, que .di&a funt , fed operibus laudem exhibete. Athleta quippe in paleítra exerce- contriut , tur, vt in certaminibus exercitationis vtilitatem impuer- commonftret, Et tu ergo eorum, que audifti , te poflt; inuadente ira, lucrum exhibe , & hoc dictum fre- : I de- queuter in ore habe: Si male locutus fum , tefti- 1, qii 1* monium perhibe de malo ; fi autem bene , quid | percumt, me cedis ? EHoc in mente defcribe. TINam ideo ynium pet« vobis hec verba frequenter commemoro, vt omnia, ; cedis ! qui dicta fünt, in mente reponantur, & nunquam ,& ntiv ex memoria deleantur , exque recordatione vtilitas : Jongiri Namíi hec verba in latitudine mentis fequatur. frequentit noftre defcripta habeamus , nemo ita lapideus , & tetimon ingratus , atque fenfüs expers , vt ira efferatut : nam ud mec vice freni, & habenarum hgc. verba linguam vltra i ]oquatur, modum, & terminos euagantem coercere poterunt, c dioinum inentemque tumentem reprimere , & in moder-ato ! VI- äue Omf?em P 73 á j 200 Caput I1F. vite genere perpetuo continere , pacemque in no- II bis integram conílituere , qua vtinam femper fru- amur gratia, & humanitate Domini noftri IESV & omi Chrifti , quicum Patri, fimulque fan&to Spiritui glo- moniü ria, imperium, & adoratio nunc, & femper, & in traden fecula fieculorum, Amen. falfi t S. CHRYSOSTOMTV'S. Homik I. de incom- tia tef grebeuf, D E I natura in. fie. Tom, L. pag. 452« 4$2. autem t (? Dpbe aX B Tunt : $1 oUa 30E30& 30& S0EIE Qumus CAPVT TV. plum. aliüd 1 fj N &rat CO r S F?:lj?z teflimonia apud Caipbam IES& $ ,/ exfurg TQ9 flens paritur interrog IL — Reus mortis in concilio pronunciatur, desqu tür ab Il Per f"ummmn dedecus , [putis impiorum, Tefpon. Jpeciofus forma. pre filiis bominum coupurcatur. terroga' lF. Ceu fal[us voates -velata facie illuditur ; te per colapbis , . palmisque. diuerberatur : [annis , atque fitu & contumeliis per reliquam no&tem lace[fitur.| MAT TH. &i. (a' XXVL 59. MARCL XIV. 55. LUCE. XXIL 63. T. (b) « : Confiderationes de Paff. Dom. 201 üe in no. nper fru. L. ar) ! Principes autem facerdotum , i IESV & omne concilium quzrebant falfum tefti- itui glo- monium contra IESjV M, vt eum morti v, &n traderent, & non inuenerunt , cum multi falfi teítes accefliffent : (b) & conuenien- d da« TE tia teftimonia non erant. (a) Nouiffime autem venerunt duo falíi teftes , & dixe- j runt: Hic dixit, (b) quoniam nos audi- od , F uimus eum dicentem : Ego diffoluam tem- plum hoc manufa&um , & per triduum aliud non manufadum adificabo, Et non erat conueniens teftimonium illorum. Et 1 IESVS exfurgens fümmus Sacerdos in medium , interrogauit IESVM, dicens: Non refpon- Mil des quidquam ad ea, que tibi obiiciun- tur ab his? Ille autem tacebat , & nihil impiürtm, refpondit. Rurfum fummus Sacerdos in- rtabf terrogabat eum , & dixit ei : (a) Adiuro illudiur j te per DEVM viuum , vt dicas vobis , i, i fi tu es Chriftus Filius DEI (5) beredi- MATIR. &i. (a) Dicit illi IESVS : tu dixifti yx 6 ] (b) ego fum. (a) Verumta vea dicf;? vo- [ P 4 bis 202 Caput 1P. ( bis : Ámodo videbitis Filium homlms "fe- CC dentem a dexteris virtutis DEI & veni- entem in nubibus coeli, Britipe Tl II. Tunc princeps Sacerdotum fci- [ dit veftimenta fua, dicens : Blafphemauit : quid adhuc egemus teftibus ? ecce nunc pa audiftis blafphemiam , quid vobis videtur? Et T0f (b) Qui omnes condemnauerunt eum Munditi & (a) refpondentes dixerunt: Reus eft irreprexe mortis. qui quer Ron mui IIl Tunc expuerunt in faciem eius, aduerfüs & colaphis eum czxciderunt ; ( c ) & viri, Sacerdot qui tenebant illum, illudebant ei, caeden- Tant inu tes. Et velauerunt eum , (b) & miniftri CUm. halb alapis eum cedebant tüt ; adi IV. (a) Alii autem palmas in faciem für , qui & hoc, eius dederunt, dicentes : Prophetiza no- bis Chrifte, quis eft , qui te percuffit ? Ciphe, feniorib (c) Et multa alia blafphemantes dicebant defiderar in eum. rinam : & dij CON- Confiderationes de Pa[J. Dow. 205 ninis 'fo. & veni. CONSIDERA TIO XCIX. Piincipe: autem Sacerdotum ,| C? omne. concilium um fr quarebant. falfum teftimonium contra IES VM , t eum morti traderent, &? non inuenerumt, emauit « MATTH. XXVl. 59. C& n'ünc t per hzec manifeftum eft, quoniam peccatum ridetur? E non fecit IESVS , nec fuit dolus in ore eius. t eum : Mundiffimam autem fuiffe vitam ipfius , & omnino Reus cf irreprehenfibilem , & auferentes occafiones eorum , qui quzrunt oceafiones , ex hoc demonftratur, quia non inueniebant aduerfarii eius, quod dicere poffent em elus, aduerfüs eum, vel colorare: fed querebant omnes ) &viri Sacerdotes , & concilium vniuerfüm , & nihil pote- , ceden. yant inuenire, Quoniam falfa teftimonia tunc lo- - tuiniftri cum habent, quando cum colore aliquo proferun- tur : aduerfus IESVM autem nec color inuenieba- tur , qui poffet contra IESVM adiuuare mendacia ; n faciem & hoc, cum eflent multi volentes gratiam tribuere tin 00 Caiphe, & Principibus Sacerdotum , & fcribis , & xeufft ? fenioribus, & vniuerfo concilio, hoc ipfüum audire dicebant defideranti, Et hec, qui confiderat , maximam laudem exhibet IESVS propter vitam eius, & do- étrinam ipfius, qui fic omnia irreprehenfibiliter , & dixit, & fecit, vt nullam verifimilitudinem re- P5 pre- 0N 204. Caput I E 1 prehenfionis inuenirent in eo, nec mali , nec multi, Wi l nec tales aftuti, & ingeniofi, promiüt dauusmot ORIGENES. in cit. locun — Mattbei, Tofn. glum ho III. pag. 909. n. 107. Ft in tri CONSIDERATIO C. templo c qudienun NouifFime autem venerunt. duo. falfi tefles , & di- xerunt : Hic dixit Po[Jum. deflruere templum Quod n dixerunt DEI, 9 poft triduum reedificare illud. templum MATTH. XXVI. ÓI. Et confi Ton arbitreris, Mattheum duos hos teftes fine eeffit in cauffa falfos dixiffe, cum vera viderentur effe Vnus vol teftimonia eorum ex eo, quod exponit Ioannes , Chriftum dixiffe precpiet Soluite templum hoc, & ego in um dati tribus diebus excitabo illud, quando & additur : multis en Hoc autem dicebat de templo corporis füi. Sed imenti f vide verfutiam falforum teftium duorum , qua per- t ipfo füafione vtentes , fumpta ab aliquo dico vero, Marcus € quod dixerat IESVS, finxerunt. teftimonium falfum. principes IESVS autem non dixit: Soluo templum hoc, & querebon in tribus diebus füfcito ipfum ; fed : Souite tem- Torti t plum hoc , & in tribus diebus excitabo ipfum. fafom te Falfi autem teftes retulerunt eum dixiffe, quod Wenientia non fuerat dictum ab eo, nec dixit : Poffum folue- evfürrent re templum. DEI, & in tribus diebus reedificare illud. D. Quo Confiderationes de Paff. Dom. 205 àeC rüülti illud, Impietatem ergo folutionis templi non ipfe promifit facere , fed illis , qui fuerant apti ad i, Tm, huiusmodi opus, commifit, dicens: Soluite tem- plum hoc. Sibi autem , quod referuauit, id eft:; Et in triduo fufcitabo ipfum. Et quod ille dixit de J templo corporis füi, Iudei prepediti malitia trans- ,U audierunt, & intellexerunt de templo illo lapideo, u Quod manifeftum eft ex eo, quod refpondentes dixerunt: Quadraginta & fex annis cdificatum eft iil, templum hoc, &tu in tribus diebus fufcitas illud ? Et confidera, quoniam non vnus falíus teftis pro- teffes [ine cefit in teftimonium hoc, mec enim füfficiebat 'entur effe vnus volentibus interficere IESVM , quoniam lex loonnes , precipiebat : Non manebit teftis vnus teftimoni- & epo it um dari aduerfus hominem. Sed nec tres erant : ; additur : multis enim accedentibus tcflibus falfis , vix duo iM e d (ui inuenti fünt, qui aliquid dicere viderentur. Sed , qui pe nec ipforum teftimonia conuenientia erant , ficut «0 VefO , Marcus exponit; dicit enim hoc modo , quoniam üm falfum. principes Sacerdotum , & concilium vniuerfum 1 hoc, & querebant contra IESVM teftimonium , vt eum Quite teft- morti traderent ,. & non inuenerunt. Multi enim bo ipfuni falfum teftimonium dixerunt aduerfus eum , & con- jfe, qid uenientia non erant teítimonia eorum. Alii autem T 010 exfurgentes , falfum tefümonium dicebant aduerfus ]'CædiüCäfe eum, quoniam nos audiuimus eum dicentem : Quo- niam illod 206 ( Caput lF. niam ego foluo templum hoc manibus fa&um, & / in tribus diebus aliud non manibus fa&tum faciam. D efin Sed nec fic conuenientia erant eorum teftimonia, rigtii Tunc enim eft conueniens teftimonium , quando eadem dicunt : non autem fünt conuenientia , quan. do diffonant übi , qualia erant teftimonia horum , qui aduerfus IESVM teftimonia proferebant, Etfi fi verum dicunt Matthzeus , & Marcus, quod credere fia nos oportet , tentemus oftendere, quomodo non tificis for erant conuenientia neque duorum ipforum teftimo- eminens nia, quoniam non eadem protulerunt. Secundum tentando Mattheum cenim dixerunt: Hic dixit: Poffum fol- &ceufatio uere templum DEI, & in tribus diebus rezdificare Nouit d illud. Secundum Marcum autem: Quoniam nos tes Dom audiuimus eum dicentem , quoniam ego íoluo hoc fponfüm. templum manibus factum, & in tribus diebus aliud folus ? yeedificabo non manibus factum. Siue ergo bis. qua t dicentes hec, quoniam non eadem dixerunt, non trem tu funt inuenta teftimonia eorum conuenientia fibi ; fü poí fiue autem vnus quidem dixit, quod exponit Mat. nhi) i thwus , alter autem fecundum , quod fcripfit Mar- fa. proí cus, ac per hoc teftimonia eorum non erant con- Ciatür n uenientia fibi, tia , ln OR[GENES loco citato n. 0. tUt Confequ. dl qyt CON- Confiderationes. de PAWZ Dom. 207 ium, & ^ CONSIDERATIO CI. 1 facism, eimoni, Er exfurgens [ummus Sacerdos im medium, inter- » Quindo rogau IESV.M dicens : INon. vefpondes quidquam YU. Qu ad ea , que tibi obiciuntur ab bis ? i horum , MARCI. XIV. Ó0. nt, Ef ' fübdola , & venenata antiqui ferpentis aftu- d credere tia! o malignitatis eloquium tumens ! o Pon- 0d0 not tificis fummi inueterata canities ! Gradu ficut pre- n tefimo. eminens czteris, ita & peruerfitate przcellis, Cur Secundum tentando ad loquendumi prouocas fapientiam ? Cur o(fum fol- accufationibus falfis queris , vt fatisfaciat veritas ? eediticate Nouit deprauatüm cor tuum , ommnes calumniato. niMm no res Domini effe mentitos. An forte fcifcitaris.re- foluo hot fponfum, vt ipfius agnita fanclitate inpocentem ab- cbus aliud foluas ? Nempe os tuum abundauit malitia, & lin- - ergo bii gua tua concitauit dolos, fedensque aduerfus fra- 'unt , not trem tuuüm locutus es , & adueríüs filium matrig ntia fibi tue pofuifti fcandalum. Veniet tempus (. crede onit Mat. mihi ) in quo deprehendaris in crimine, & malitia tua proferatur ad publicum, atque toti mundo effi- ipft. Mar. orant Cont ciatur nota. Nunc tua folum te accufat confcien- tia, nunc coram paucis, qui tecum in vno conue. niunt nocendi confenfü , exponis illam , vt inde confequaris laudem , tuzque dolofitatis effectum , alias autem aliter fiect. Stabis procul dubio ante ipgb: )N ( 208 Caput IV, 4tribuna! eius, qui adfiat tibi, & quem moliris oc- eribulantà cidere. ludicabit ipfe te , non ficut tu , fed iufto fs iniqa tecum iudicio contendet: ftatuet te contra faciem qum, & bras men tuam, & te iudicabit per te , non alterius indige- pare facit bit tefmonio , prout agis nunc tu, te faciet effe fed pro f teftem , teque iudicem tui: oftendet prius te tibi; tuamque de te auditurus eft abs te fententiam con- tata eorut tra te, neque aliter iüdicabit de te; quàm tu. INon ilumque autem errare valebis: ducet te Sapientia eius per nes famel cerunt n cordis tui latebras , & multa, que ignoranter com- Ti velut. mififi, deteget delidta. luxta te erit equitas , & tamen fin quid virtus, quidue vitium mereatur , infinuabit. tnano f Tunc clamabis, aduerfum te, nemine contradicente. Proferes tu ipfe in te fententiam de te, quam ille, Dominum quem nunc contemptibilem, afllitum , tnorentem, Docendi ( tacentemque vides, coram angelis , & calorum ap- inde Tepe probabit militia. Imprefentiarum quamuis poffit, ge, nil tamen falfis oppofitionibus refpondere voluit , Tie conti vt omne fecuturis fidelibus daret de íe humilitatis 'quam die exemplum. Incorrigibiles namque agnoftens illos , $ neque excufationis, neque admonitionis fermonem ditat, ( exprimere voluit. Verba fanéta in fpinis femina- re , & eloquia fapientie fuper aridam terrarum , & petram durifimam iactare non paífus eft, — Sed quid egit ? Orabat vtique Patrem corde intentiffimo, pro- pheticum. ilud dicens : INe tradideris me in animas tri- Confideraziones de Paf]. Dom. 209 Dolitis oe. tribulantium me , quoniam infürrexerunt in me te- fed iufio ftes iniqui, & mentita eft iniquitas fibi. Sibi, in- ra facieni quam, & non Domino mentita eft, qui nouit late- us indpe bras mentium penetrare, atque delinquentium dam- faciet effe nare facinora. Orante autem illo, non pro ipfis, !5 te tj fed pro fe, fuüoque myftico corpore, quafi medi- Jjam C0f tata eorum fraude fruftrati vniuerfi, qui adftabant, tu, Not ilumque manibus vin&um retinebant tanquam ca- - eits pet nes famelici, & rapaces lupi, impetum vnanimiter fe- LEf COTTI« cerunt in eum . certatim illi iniuriam irrogantes. yitas , & Hi velut ignobiles palam Domino infültabant , non nfintabit tamen fine confenfü, & voluntate Pontificum. Hu- 'adicente, mano fiquidem facerdotes cohibebantur pudore , qum ille Dominum publice laniare , tametfi intus zítuarent terentem, nocendi defiderio. Hinc odii impellebat ardor, lorum a« inde repellebat facerdotii dignitas ab mediatoris ag- jis pofí greffu. "TTandem dominante furore vltra fe mini- : Voloit , me continere valentes, ceteris foras eie&is , plus- pmilitats quam dici poflit, in illum furere caperunt. ons illoS , S. LAVRENTIVS IVSTINLAN. loco etmmontdftt ciato. cap. X. pag. 302. 6, s feminee qnm, & $l qii [mo, pm« [2 CON. 210 ( Caput I1V. DEW. CONSIDERATIO CII. fs Filiu videbits llle autem tacebat , C? mibil fejvondit. MARCI. XiV. Ór. teftatis, gutit eti icut ouis ad ma&atiouem du&us eft, & ficut Chrifus: S agnus coram tohdente fe mutus, fic non ape- confenfit tes füos rit os füum. In humilitate iudicium eius füblatum eft. Generationem eius quis enarrabit ? Quia tol- tem pate litur de terra vita eius ; ab iniquitatibus populí phe: P mei ductus eft ad mortem, Perfpicua eft fane ho- f2 enim rum verborum fententia ; at a nobis fingula parti- Contume culatim dicentur; ne quid forte vlli obícurum effe firorum ; videatur, Iudicatus eft enim Dominus nofter Qum of IESVS Chriftus a prefectis ludzorum. — Prodieruut propter : deinde in medium quidam calumniantes eum , & velut oui quzedam ab eo contra diuinam Maieftatem diéta effe Cotam to afürmantes. Sed ad hzc nihil refpondit Chriftus , tempore vt qui norit defenfionem omnino nihil profuturam. culas adr Ab inimicis enim iudicio accerfituns eft. Nam in- etiam » $ J flammatiore in illum animi impetu vfuros, fi DEI filent, & Filum fe effe diceret , & orbis terrarum Seruato- Itt Chrit rem , ac Redemtorem , gminime ignorabat. Tacuit gefüt, p igitur tum apud illos, cum apud Pilatum iudicatus : irtm qy & pauca, ac vix loquutus eft, vtinexcufabile eo- iudicitm rum redderet peccatum, Immitis enim 4 & impi- &i contg L] LÀ us Caiphas interrogauit dicens Adiuro te pef DEVM a Cafwderationesr de Paf. Dom. 21I !l DEVM viuentem , vt nobis dicas, fisne tu Chri- ftus Filius DEI. Ad quod ille continuo : Modo podit, videbitis filium hominis fedentem a dexteris po- teflatis , & venientem in nubibus coeli, Interro: gauit etiam Pilatus, an effet rex Ifrael. Ad hec t & fiat Chriftus : Tu dixiftihoc, Hinc Indaorum dementize : n ape confenfit Pilatus , & flagellatum IESVM iuflit mili- s füblatum tes fuos inter latrones abducere, vt in cruce mor- ! Quiatol tem pateretur. Verum igitur eft, ficuti dicit Pro- bus popull pheta: Propter afllictionem non aperit os. Infini- [ fane ho- ta enim paílus, poftquam comprehenfus eft, & pula part contumelias fubiens , & fputa, & impiorum mini- (corum elle ftrorum alapas, aliaque, quibus verifimile eft, affli- us nofiet &um offendi poffe, ad Pilatum addu&us eft. — At Prodietuit propter affictionem , inquit , non aperit os ; fed ,em, & velut ouis ad victimam duétus eft, & velut agnus n dida ele coram tondente mutus. Ad tondendum enim fuo t Chritus, tempore adducuntur oues, & paftores illis nOua- vofüturatm, culas admouent. Que etfi patiantur , interdum Nan if* etiam gladio pelles attingente, merent, ferunt, & y, f DHI filent, & in eos , qui hoc faciunt , non infiliunt ? Seruato- Ita Chriftus conuiciis appetitus , conuicia non rc- y, Taak geffit, patiens non minatus eft, fed iufte iudican- jüdicatus: ti rem commifit. Verum igitur eft: In humilitate vfabile & iudicium eius fublatum eft. Quia enim illis vifus "n eft contemptibilis quispiam , & valde demiflus 3 q fas go fepet poiM. 212 Caput IV. facillimum calculum, feu iudicium in eum profe. runt. C Quod quidem faciunt iudices quidam , qui exacte fententi& , & veritatis parum admodum pE penü habent, & qui ex perfona potius, quam ex D fa&is iudicant. Si enim , qui in iudicium vocatur, fit aliquis in mundo illuftris, exa&i, & acres inqui- fi;iores effe comperiuntur , & tum etiam fortaflis 0m) veritaü repugnantes , vndecunque fübfidii genera , , 'Jr & auxilü conantur excogitare, Sed ignobili quo« TnaUerar piam adducto, tunc tunc precipites , audaces, & poteftat fine cuntatione omni in extremis anguftiis contra aduerfun eum ferunt fontentiam. Sublatum eft ergo iudici- abflinen um eius in humilitate, inquit. Quoniam igitur vifus qui nol eft quibusdam apud Iudcos , vel iudicibus plane hu- vellct fe milis, propheta animo contemplatus nobilitatis, quae petrauen inillo erat, amplitudinem , & quod DEVS fuerit in fceleris f fpecie nofira vifus terre incolis : tantum non ca- prehenfi pite moto deplorat eos, qui iudicium in eum fta- deorm tuerunt, & inquit: Generationem eius. quis enar- impietal rabit ? Non etenim, inquit , vt putatis, contra ple- git , vt beium , & vilem hominem duri, & iniqui iudices autem [l exftitifis ; fed in eum potius , cuius generationem, Qu feri vel ortum nulla vobis explicare poteft oratio, &c. V, &if S. CTRILLVFS ALEXANDR. rs fad lib, V., in Efaiam. Tom. L pag. 746. ISV$ m tmen di CON- Con]ïderatimes de Pa[f. Dom. 913 iWl pfofe., üm, qui CONSIDERATIO CIII. dmodum (uam ex Er Printeps Sacerdotum ait ii : z4diuro te per LVoCHfUD, DEFPM vium , vt dicas nobis , fi tu es Chriftus Filus DEI. waATTH. XxVI. Ó35. 63 inquie | fortafís 'omprehenfus Chriftus Dominus a turbis , Qquas C | genera, * Principes Sacerdotum , & doctores lepis ar- Jbili quo« mauerant , vt impleret difpenfationem , cohibet dces, & poteftatem, & beatum Apoftolum Petrum, humana iis Contrà aduerfüm irruentes animofitate commotum , gladio fo iudic abflinere prezcepit. Superfluum enim erat, vt, GU vifüs qui nolebat prefidio angelicarum legionum iuuari, plane hue vellet fe vnius difcipuli oppofitione defendi. Per- Latis, qua petrauerit licet ferox turba, quod voluit, & de 5 füerit i Íceleris füi exultauerit affe&u , maior tamen com- 1 n0n Q prehenfi virtus, quam comprehendentium fuit. Iu- eum ft- deorum enim czecitas nihil obtinuit , nifi vt füua quis epate impietate fe perderet : Chrifti vero patientia hoc contra ple« Perducto egit , vt omnes füa paffione faluaret, yi judices autem IESV ad Caipham Principem Sacerdotum ; yationett quo fcribe, & ommis facerdotalis ordo conuene- yatio, &e rat, falfa aduerfum Dominum teftimonia quxreban- tur; fed inter inconditas, & diflonas voces hoc . d F. IESVS mirabiliter elegerat , vt taceret, Cuipheg tamen dicenti, adiuro te per DEV M viuum , vt dicas q 2 0N 214 Caput 1V. di ca - s nobis, fi tu es Chriftus Filius DEI , ita vera- ( ci, ac prouida auctoritate refpondit , vt iisdem verbis & infidelium confcientias cederet, & creden- Zund. tium corda firmaret, ad omnem interrogationem trir qi eius referens , tu dixifti ; addensque, quod fequi- tur, Verumtamen dico vobis amodo videbitis enel filium hominis fedentem a dexteris virtutis DEI , & venientem in nubibus coeli. [ N Caiphas autem ad exaggerandam auditi fermonis inuidiam , fcidit ve- netur, h ftimenta füa, & nefciens, quid hac fignificarct in- db eo füj fania, facerdotaii fe bonore priuauit, "Vbi eft Cai- praeeptü pha, rationale pe&toris tui ? vbi continentiz cin- CUM gulum ?-vbi fuperhumerale virtutum ? Myftico illo, do vidt facratoque amié&tu ipfe te fpolias, & propriis ma- virtütis nibus pontificalia indumenta difcerpis, oblitus pre- Chriftus, cepti illius, quod legeras de Principe Sacerdotum: dus effet De capite fuo cidarim non deponet, & vefítimen- quoque ta fua non dirumpet, Tu vero, a quo iam aliena- filius hor batur hac dignitas, ipfe tibi es exfecutor oppro- 3 refür bri, & ad manifeftandum finem veteris inftituti tis fue | pertinet eadem diruptio facerdotii. Tetr ; q .S. LEO M. fem. VI. de Paff. Dom. 9. 125. Qui enin pent, ] lt qum a tej Tundus CON- Confiderationes. de »Paj. Dom. 215 M vens. It sdem CONSIDERATIO CI1V. Y Creden. Amodo videbitis. Filiumm bominis , [edentem a. dexe Qatonent iris virtutis DEI, & venienten in nubibus celi. lod fqui MATTH. XXVI. 64. videbitis üs DIT, enet ordinem prophetie euangelica doctrina aütem ad 1 Nam in eo ipfo di&i vtriusque ratio conti- (cidit ve netur, huius fcilicet di&ti : Ego conftitutus füm rex dcatet i ab e» füper Sion montem fanctum eius, annuncians i eft Cai preceptum eius. Dominus dixit ad me: Filius meus entig cil es tu, ego hodie genui te. Cum enim ait: À mo- ftico ilo do videbitis Filium hominis fedentem a dexteris pf m virtutis DEI ; tempus, quo Filius hominis, qui & Jitus pre» Chriftus, & DEI Filius eft, confeffu DEI dignan- erdotom « dus effet, oftendit: vt, quia antea DEI Filius, tum veftimene quoque & hominis filius effet , & id ,. quod tum am aliente filius hominis eft, ad perfe&um DEI Filium, id eft, Or oppro- ad refumendam , indulgendamque corpori aternita- s inftiti tis fue gloriam per refürre&ionis potentiam gigne- retur : quam gloriam a Patre corporeus repofcebat. Qui enim in forma DEI erat, formam ferui acce- . b 12j perat, Et acceptz huic formz ferui , gloriam DEI, in qua manfit, poftulat, dicens : Pater, glorifica me apud te ipfüm ea claritate , quam habui, priusquam mundus effet , apud te. Non noua quzrit, non q3 alie- oN 216 Caþu? lF. ( aliena defiderat , effe talis , qualis fuerat , poftulat : C fed pecatur, id fe, quod antéa erat, effe, cipni Ícilicet ad id, quod fuum fuit. iNon erat autem 4 m idipfum tunc totus, quod vt fleret, precabatur : eni fieri autem totus, non aliud, quam quod fuerat " Y n poftulabat, Sed cum fit, quod fuit, & , quod non militate, crat, eft füturus : ad id, quod fuerat, id, quod to- niet aut tum non erat, quodam noui ortus nafcebatur ex- ordio fed ii Ergo hic refürre&tionis fuz ad affumendam in virtut gloriam dies eft, per quam ad id nafcitur, quod ante tempora erat. Sed nafcens ad id, quod an- fringet T & feel te tempora fuit, id tamem in tempore nafcitur effe, tüm , t quod non erat, Atque ideo filius hominis a mo- Diet, in do affidens virtutis dextris eft videndus, quia na- poteftati tura carnis poft. refürrectionem glorificata, ad pro- militi , fe&um eius, quam antea habuerat, claritatis pro- Uatüm , uehebatur : cum hominis filius confeffurüs Patri , dicdbi r & in immortalitatem corruptione carnis abforpta F in verit & in viuentem tunc , & non moriturum amplius gulis n DEI Filium nafceretur. tüürus, Q $. HILARIFS Tratat im II pfalm. . 23. Venitt, | P(zgq 405 4!6 Sedebiti düodecir fet Pry fiper qg hä. Ti CON- 617 Con(iderationes de. Pa[f. Dom. boluht CONSIDERATIO CV. t gimi t qutem A modo videbitis filium. bominis &c, — toc. crY. cabatur : enit nai'nque Dominus in aduentu primo, quum | füenit, V inter homines vifibilis homo apparuit in hu- od non militate, propterea iudicium-eius fublatum eft. Ve- quod g« niet autem in fecundo in eadem hominis forma , qtür ex« fed in virtute, ficut Propheta ait: Vox Domini imendam in virtute, vox Domini in magnificentia , & con- i, quod fringet Dominus cedros Libani füperbos, videlicet, quod at & fceleftos, comminuetque vfque ad fundamen- citur ef ls a mo- tum, ita, vt eorum non videantur veftigia. Ve- niet, inquam , cum angelis , & archangelis , cum QUià ma- poteftatibus , & virtutibus, & cum omni celorum , d pro- militia , fedebitque füper folium excelfum , & cle- (ats pro- uatum , adeo , vt ab vniuerfis valeat intueri : lu- üs Patri, dicabit plane orbem terre in equitate, & populos iborp , in veritate füa. Appendet fingulorum merita, fin- n ampliis gulis propria reddens. Veniet, inquam , iudica- turus, qui venit iudicandus. In nubibus coli I f 2f veniet, cum fanétis fcilicet omnibus, ficut ipfe ait: Sedebitis & vos füper fedes duodecim iudicantes duodecim tribus lfrael. De quo etiam aduentu Ecce apparebit Dominus per Prophetam dicitur : füper nubem eandidam, & cum eo Sanctorum mil- -| lia. 'Tunc quanta peccatorum confufio fit, ani- N q4 maduer- 218 ( Coput 1V. maduertendum nunc eft, quum ad iudicantis im- ter, quod perium confcientiarum aperientur libri, fientque no- Chritlo c ta omnibus deli&a fngulorum. De hoc apertiffime infrmi, Y in Apocalypfi fic legitur : Et vidi thronum ma- te autem gnum candidum , & fedentem füper eum, a cuius n de v confpedu fugit & celum, & non eft inuentus lo- npe a cus ab eis, & vidi mortuos magnos , & pufillos tim exf ftantes in confpe&u throni. Ft libri aperti funt, & inem at iudicati funt mortui ex iis, que fcripta erant in libris ]is eius. fecundum opera ipforum. Non erit itaque tunc la- ]is eorum tendi locus, penitentie tempus, modus excufationis, Venient,, merendi facultas, pretiumue redimendi, Cum caufa imprefen Propria quisque procedet, ficut Apoftolus docet : dent in « Omnes, inquit, ftabimus ante tribunal Chrifti , & defiderio, tunc recipiet vnusquisque propria , que geffit in agnum, Ccorpore, fiue bonum , fiue malum. Quid genti- $ l les ? Quid Chriftiani nomine? Quid Iudzi, Sacer- (itdio do). dotum Pontifices, & Pharifei, qui ipfum Domi- hum agnofcentes per legem predicantem , & mira- C cula facientem videntes . crudeliter peremerunt ? Á Grauius prorfüs pre ceteris punientur. Exquire- turab eis omnis fanguis iuftus, qui a fanguine Abel onfit ' víque ad Zachariaz fanguinem füper terram effufus pop eft ; infüper & Mediatoris Chrifti, cuius maieftatem tonfiteqn tracantes indigniflime in homine pertinaciter cffu- Tomem tj dcrunt. Obmutefcent equidem retinentcs memori- Buum, i ter, Confiderationes de Paff. Dom. 219 CADUs m ter, quod audierunt nunc. Stabunt coram ludice Dtque no Chritto corpore fetentes , fquallidi, deformes , pertifime infirmi, verecundi, confufi, cruciatibus pleni, men- um f te autem morore faucii, anguftiati timore, defpe- y & Cülüs r&ti de venia, liuore tabefcentes, fenfus , ac dam- dentus la ni poeaa attriti, tremendam nimium ludicis fenten- X pufilos tiam exfpe&antes , qua dicet e maledicdti in funt ,& ignem aternum, qui paratus eft diabolo , & ange- Y n fibris lis eius. Qualis hec erit mutatio ?* Quam ingqua- e tunc ] lis eorum fors futuri ad prafens ? In futuro con- ufation uenient, refürgent , iudicabuntur, & damnabuntur : um caufà imprefentiaum vero nil de futuro meditantes fe- 1s doct dent in confilio , inflati fuperbia, accenfi nocendi Chritti, & defiderio, & paratiffimi occidere DEI immaculatum gelfit agnum Ui gen $. LAVRENTIVS IVSTINIA N. loco zi, «t citato cap. X. pag. 325- m Dom & mira CONSIDERATIO CVI. merunt ? A modo videbitis. &2 LOC. CIT. Exqure onüteantur nomini tuo magno. Ipfi omnes ine Abd C populi , füper quos magnus es in Sion , iam m effüfis €onfiteantur nomini tuo magno Paruum fuit saleftatett ter Gu nomen tuum , quando ifafcebantur : fa&um eft ma- fnentot gnum, iam confiteantur. Quomodo dicimus par- q ? q uum ftf, D — 220 Capur IL. Jj uum fuiffe nomen Chrifti , antequam przclare. dif- vbi deoe famaretur Chriftus ? quia nomen ipfius fama ipfius qos erma dicitur, Paruum nomem erat, iam modo magnum s mod nomen factum eft. Que gens eft, quz non audi- mu. Q uit nomen Chritti ? lam ergo magno nomini tuo regis iud confiteantur populi, qui ante paruo nomini tuo pu VC irafcebantur. Confiteantur nomini tuo magno. tes de f Quare confiteantar ? Quoniam terribile , & fàn- le viuan Gum eft Ipfum nomen tuum terribile, & fan&um pit &i eft Sic predicatur crucifixus , fic praedicatur hu- prediet militatus , fic predicatur judicatus , vt veniat & vt conut excelfus, veniat viuus , in virtute veniat iudicatu- f m rus. Modo parcit populis blafphemanubuæ . quia IG5 , Y patientia DEI ad penitentiam adducit. Non enim, mifericor qui modo parcit , femper habet parcere , aut qui ticordia modo predicatur, vt timeatur, non eft venturus, Terribi vtiudicet ? Venturus eft, íratres mei , venturus dudicium eft timeamus illum , & fic viuamus, vt ad' dex- Ornino teram illius inueniamur Venturus eft enim . & cuique iudicaturus , vt alios ponat ad finiftram , alios ad fiue bon dextram. Et non illud facit ipfe quomodecunque, m dilg vt erret forte in hominibus, vt, qui ad dexteram am ) & ponendus eft, ad finiftram ponatur , aut, qui ad fi- $ niftram debet ftare, errante DEO ad dexteram po- natur. AU Non poteft errare, vt ibi ponat malum , vbi ponere debent bonum : nec ibi ponet bonum, vbi Conliderationes de Pa[f. Dom. 22l *clare di- Si errare non. poteft, vbi debet ponere malum. ma ii nos erramus , fi non timemus fi autem timueri- O Thaptum smius modo, tunc, quod timeamus , non habebi- 10n audi. Tuus Quoniam terribile, & fan&um eft, & honor Omini tlo regis iudicium diligit. Sic ergo timeant eum po- Omini tuo puli, vt corrigant fe, non quafi multum prafumen- 0 mamo, tes de mifericordia ipfius , dimittant fe , & ma- , & fon. le viuant; diligit enim mifericordiam ; fed dili- & Gn&um git, & iudicium, — Que eft mifericordia ? Vt modo icatür hu predicet tibi veritatem , vt modo clamet ad te , venat & vt conuertaris. Parua mifericordia eft, quia vixi- E Jüdicati- fti in malis factis , & adhuc non te tulit, cum pec- DUS , quia cares , vt credenti ignofceret peccata tua , parua Von enim, mifericordia eft ? Putas, quia fic femper erit mife- : UE qui ricordia, vt neminem puniat ? INoli fic. ( putare. ) venturüs, 'Terribile, & fanctum nomen eius & honor regis Ventürus iudicium diligit. Iniuftum eft enim iudicium , & t ad der- omnino non eft iudicium, nifi merita reddantur fua eum, & cuique, quemadmodum quisque geflit in corpore , fiue bonum, fiue malum. Et honor regis iudici- , dliosad docunque, um diligit. Ergo timeamus , ergo faciamus iuftiti- dexteram am, ergo faciamus azquitatem. qi ad f S. AVGVSTINFS, Enarat, im fanm. teram po- AXCFIIL z. 7. Jom, IV. pag, 1063. t malull , t bongm, ybi CON- | 222 Caput IF. CONSIDERATIO CVII. ries, X dipofit 4 wodo videbitis filiuss bominis venientem . &c, oculis di LOC. CIT. enim in prædixit ifericordia dile&iffimi, & iuftitia DEI formam [jis inni M retributionum füarum a mundi conftitutione Cong'g difpofitam per do&rinam Domini noftri IESV be- um gen nigniffima nobis expofitione referuauit , vt acceptis ficulis t rerum fignificationibus, quz futura credimus, iam Qu judic quafi gefta nofceremus. Sciebat enim Redemptor & nocq nofter , atque Seruator, quantos fallacia diaboli Tegnum per totum mundum fparfifiet errores, & quam mul- tats at tis fuperftitionibus maximam fibi partem humani infts : generis fubdidiffet, Sed ne vltra per ignorantiam dextris. veritatis creatura ad imaginem DEI condita in pre- torment Cipitia perpetuz mortis ageretur, euangelicis pagi- tione m nis iudicii füi inferuit qualitatem , quz; omnem ho- fionen minem a callidiffmi hoftis reuocaret infidiis, cum dpitur j ia nulli effet incognitum , que bonis fperanda vefeat premia, & que malis effent. inferenda fupplicia. - - Sed cu Propter has elfgo dile&iffimi, verfutias hoftis anti- Coria qui fcire nos voluit ineffabilis benignitas Chrifti , Ticordia quid in die retributionis de vniuerfitate hominum culofam effet decernendum , vt, dum in hoc tempore legi- pottoi timorum remediorum medicina praebetur , dum eli- àglt o fis repargtio non negatur, & qui diu fuerunt fte- riles, 225 Confiderationes, de. Pa[J. Dom. files , poffunt tandem effe focurdi , preueniatur ']T difpofitio cenfura iuftitie , & nunquam a cordis Veniet m G oculis diuinz difcretionis imago difcedat. enim in maieftatis füe gloria Dominus , ficut ipfe pradixit, aderitque cum eo radians in fplendoribus [ formam fuis innumerabilis angelicarum multitudo legionum. fitatione ]FSV be. Congregabuntur ante thronum potentie eius omni- um gentium populi, & quidquid hominum vniuerfis t cCeptis fieculis toto orbe teifarum progenitum eft, in confpe- Tus, um &u iudicantis adítabit. Separabuntur ab iniuftis iufti, edemptor a nocen&ibus innocentes : & cum preparatum fibi j diaboll regnum, recenfitis mifericordie operibus , fiii pie- um my- tatis acceperint , exprobrabitur duritia fterilitatis ) hümani iniuftis : & nihil habentes finiftri commune cum jorantiam dextris , in ignem ad diaboli, & angelorum eius 1 in pre- tormenta difpofitum , omnipotentis Iudicis damna- jcis pagie tione mittentur, cum illo habituri poene commu- mem bo- nionem, cuius elegerunt facere voluntatem. Quis dis, Cum jgitur iftam fortem «ternorum cruciatuum non pa- fperaida uefcat ? Quis mala nunquam finienda non timeat ? plidà. ** Sed cum ideo denunciata fit feueritas, vt miferi- fns ante cordia quereretur, in diebus preíentibus cum mife- ; Cirift, ricordiz eft largitate viuendum, vt homini poft peri- hominutt culofüm negligentiam ad pietatis opera reuertenti, yre lg poflibile fit, ab bac fententia liberari. Hoc enim qum d« agit potentia Iudicis , hoc gratia Seruatoris, vt relin- nint f quat Til 224 Caput IF. quat impius viasfuas, & ab iniquitatis fuze confuetudi. cere f ne peccator abítedat Mifereantur paupcrum, qui ve fibi volunt parcere Chriftum. Facile fint in a'imenta muditat confein miferorum, qui cupiunt ad focietatem peruenire fide- facerdo lium. Non fit vilis homini homo , nec in quoquam defpiciatur illa natura , quam rerum conditor fuam fuerat fecit Cui enim laborantium licet negare, quod gnit di jt fud Chriftus fibi profitetur impendi ? Iuuatur confer- uus, & pgratiam refert Dominus, dentis Cibus egeni re- gni coleftis eft pretium , & largitor temporalium nes (uf heres efficitur cternorum. — Vnde autem exigua ifta qui teí impendia tanta wftimari taxatione meruerunt , nifi qui i dem 1 quia pondera operum charitatis lance penfantur , & Cum amatur ab homine , quod DEVS dilieit y Til | merito in eius afcenditur 1egnum, in cuius tranfi- dentes tur affectum, de IES putas f $. LEO M. ferm, VIII de collettis. pag. s6. y7, tam re CONSIDERATIO C CVIII gettir quo in Twnc Princeps Sacerdotum Jcidit ve[]imentaua ,. di- cut Pa cens : Bla[pbemauit &c.. MAT TH. XXVI. 65. tam ha vec Domino prophetante , inimicus Domini Sa- 0 H cerdos ille, quafi non erat propinquus , vt i. p videret filium hominis , & virtutem , a cuius dex- teris fedebat, quafi inclinatus, & ton potens afpi- cere Confiderationes de Pa[J. Dom. 225 nfüetd. cere fürfum, non audiens, que dicebat, confcidit TUr), quj veftimenta fua , oftendens turpitudinem fuam, & Vimenta nuditatem anime füce, & myferium manifeftans , Af fide. confcindendum effe facerdotium vetus , & ftolam Quoquati facerdotii ejus , & culture , qu&e fecundum literam Itot füeq fuerat. Blafphemiam autem arbitratus eft effe. ma- , Qul gnitudinem verborum Chrifü, & gloriam exifcima- - Copfer. uit Iudaicam , & fabulofam hiftoriam literz occi- epeni re- dentis, Et putabat quafi inteligens Chrifti fermo- poraliunt nes fufüicientes effe ad teftimonium contra ipfum, tipua if qui teftes erant. Diuinitatis ipfius , quantum ad eos, t , ni qui intelligere poffunt , & dicit ad eos , qui ea- dem fapiebant : Ecce nunc audiftis blafphe- tfantar , miam eius : quid vobis videtur ? Donec refpon- digit, Is tranfe dentes & ipfi aduerfus animam füam pronuncient de IESV , quoniam reus eft mortis. Quantum , ff f putas fuit erroris , ipfam principalem omnium vi- tam ream mortis pronunciare , & tantorum refür. " gentium teftimonio non afpicere fontem vite, de quo in omnes viuentes vita fluebat : Quoniam , fi- j, de cut Pater vitam habet in fe, fic & Filio dedit vi- F; 4 65' tam habere in femetipfo. ORIGENES,. in cit. looum Mattb, Tom. I111. mini $& jub. 911. JuUS li^ jus dee us dj* « CON- 228 Coput IP. - | CONSIDERATIO CIX, qui j tentiam Exce nunt audiflis . blafpbemiam : Quid «obis vi- conítil detur ? 2ít üli vefponcentes dixerunt : — Reus et tnoríis. LOC. CIT. V, Ó5. 66. ipfi dam Cit OC ed quenam evat hec blafphemia ? Nam ante S attulctu congregatis illis dixerat : Dixit Dominus Do- . . Vero ( mino meo Sede a dextris meis, donec ponam pee, ( inimicos tuos fcabellum pedum tuorum , dictum- &ccepta. que interpretatus eft ; nec illi aufi funt refpondere, un ad f fed tacuerunt , & ex illo tempore nihil contra di- xerunt. cit ad P Cur ergo dictum illud blafphemiam voca, to nihil runt ? Cur vero Chriftus ita refpondit ? vt omnem malefad ipfis tolleret defenfionem ; nam víque ad vltimam blicis cri horam docuerat fe effe Chriftum, a dexterís Pa- Qcculte tris federe, & venturum denuo effe , vt iudicet or- bem L * que magnam eius cum Patre concordiam puere f adimodu: fignificabant. Veftimentis ergo difciflis ait L . publice, uid vobis videtur ? Non fert ex fe fententíam s : e Vero -id d quafi in manifefto peccato , & clara blaf- phemia illorum fententiam requirit, ^ Quia enim Veritatis fciebant, fi res in examen veniret, atque in noti- Omnibus ipfi vole tiam, illum ab omni crimine liberandum effe, apud bunt, v feipfos illum condemnant , auditoresque praoccu- pant dicentes : Vos blafphemiam audiftis , tántam 1X topi non cogentes , & vim inferentes ad fententiam quemadn lt À ferendam., Quid igiturilli ? Reus eft mortis : vt qua- Conüaäemtiones de Pa]. Dom. 229 IX, quafi iam damnatum fifterent , Pilatumque ad fen- UA tentiam ferendam inducerent : hac mente, & horum Tus i confcii dicunt : Reus eft mortis. Ipfi accufàbant, ipfi damnabant, & fententiam ferebant, omnium offi- cia occupabant. Cur autem Sabbata in medium non Nam ante attulerunt ? Quia fzepe illos confutauerat * alioquin dnus Do. Vero ex iis , que tunc dicebantur, volebant eum ca- 6C ponant , didum- pere, & damnare. Praeoccupans igitur, illoram fpondere, accepta fententia, cum per fciffionem veftium omni- um ad fv animos pertraxiffet , vt damnatum abdu- ontra di cit ad Pilatum ; ita rem compofüit: at coram Pila- fam Voct, Yt omnem to nihilfimile dicunt. Sed quid? Si non effet hic ( vitmam malefactor , non tibi tradidiffemus eum , vt a pu- blicis criminibus ipfum interfici curarent. Cur non yteris as occulte interfecerunt ? Volebant nempe malam illi ydicet 0f« parere famam. Quia enim multi illum audierant, yncordiant [ ut: admodumque mirabantur, ideo operam dabant, vt Chriftus terttam 5 publice, & coram multitudine necaretur. vero id non impediuit ; fed illorum nequitia ad la Blf veritatis confirmationem víüs eft, ita vt mors eius hia enim omnibus effet manifefta, Ac contra accidit, quam einnot ipfi volebant. Illi namque illum: infamare cupie- f apid bant, vt dedecore replerent : ille vero hac ratio- procc ne magis fplendidus , confpicuusque euafit. Ac , intum quemadmodum dicebant : Occidamus eum , ne ve- ontentiant niant Romani, & tollant ciuitatem noftram , & yortis : j Y gen- qui 2509 Caput 1V. genfeni ; & poftquam occiderunt eum, hoc ipfum euenit : jta & nunc publice illum crucifixerunt , Wib e&: Qf | vt eius exiftimationem lederent , & contrarium tinguet euenit. Quod autem' poteftatem haberent, per fe vidus- ipfos illum interficiendi , güdi Pilatum id afferen- ipfe 0 tem : Accipite eum vos , & fecundum legem ve- gentetn ftram iudicate ipfum. At illi id noluerunt , vt effe. vi quafi iniquus, tyrannus, & fa&iofus occidi videre- Qu fi tur, Quapropter latrones cum jllo crücifixerunt z ac Jf idcirco dicebant : Noli fcribere, hunc effe regem pier , Iudeorum , fed illum fe regem dixiffe, Hec porro Nunc : omnia pro veritate fa&a fünt, vt ne vmbra qui- fophat dem ipfis fupereffet impudentis defenfionis, In fe- in adit pulchro item fignacula ,' & cuftodie veritati fplen- Vifüs e dorem attulerunt : quod ipfíuüm dicas de irrifioni- $ Huiusmodi eft falfi- bus, dicteriis, contumeliis. 4 LY tas: per quz infidias parat, per eadem diffoluitur, quod hic etiam contigit. NNam qui viciffe putaban- tur, hi maxime pudore affe&i , & fuperati perierunt: lu qui vero vi&us effe videbatur , hic maxime reful- fit, & victoriam retulit. Ne ergo vbique vi&o- riam quaramus , nec femper fuperari vereamur, Ur Eft, cum victoria noxam affert, clades vero vtili- Q tatem. Nam inter eos , quiira inflammantur , i$ tülates viciffe videtur, qui plures contumelias iactauit, fed bet, q ]acfus hic ipfe a grauiffimo morbo fuperatu; . eft é . n pp C?nþderationes de Paff. Dom. 231 0 ipftnt eft: qui vero id fortiter tulit, is vicit, & füpera. r uit Et ille quidem neque proprium morbum ex. ntrarium tinguere potuit, hic alienuim füftulit. Iile a füo l, per fe vi&us eft, hic de alieno triumphauit : nec modo ] afferene ipfe non aduftus eft, fed & alterius flammam infur- rem ve gentem reftinxit. Si autem ea, que videbatur üt , vt effe vi&oria , potiri voluiffet , ipfe quoque vi- ] videtee fixerunt; &us fuiffet , & aduerfarium magis inflammafíet, ac lefiflet, & vt rixantes mulieres ? ambo tur- f reen piter , & miferabiliter ab ira proftrati fuiffent. &C DOtro Nunc autem a tali dedecore ereptus is; qui philo- ibra qu« fophatus eft, fplendidum tropheum, & in féi d s Infe in aduerfario contra iram erexit , quando füperari iti fplene vifüs eft, imifioni- $& CHRYSOSTOMVS Hmi. LXXXIF. eft fil- e. LXXXV.in Matib. Jom. VIIL. pag. £2o. & Jeqq. iffoluituty : putaban- CONSIDERATIO CX. yrienintz ime refil Juuc exfpuerunt in faciem eius , & colapbis eum ceciderunt , €c, L. C. V, 67. ut Vil« vereamut, C ur hoc faciebant, cum occifüri illum effent ? qo v Quid opus huiusmodi comoedia , nifi, vt pe« antr , tulantes illorum mores in omnibus perfpectos ha- (lauib fed beas, qui quafi venatu inuento fic fuam .exerce- & kíüs bant petulantiam , infaniaque repled ,. hoc quafi d r2 fe- 232 "Caput IV.. feftum celebrabant, cum voluptate irruentes , & ruríüs d fanguwnarios mores exhibentes. .Tu vero diícipu- 'phetiza lorum, hec cum tanta accuratione narrantium phi quonian lofophiam mireris. Vnde amor veritatis in. illis Aliüs a demoníltratur, quia, qug probrofa effe videbantur, jta feci cum omni veritate narrant, nihil celantes, non pem n etm eruübefcontes , fed gloriam putantes maximam, vt rcuera erat, quod Dominus orbis talia pro nobis Hac ]e pafius effet. Hoc eius prouidentiam ineffabilem , et, h ilorumque nequitiam venia indignam comprobat, pe nol qui taliaaudebant contra mitem, manfüetumque illum, fipio , qualia jeonem agno faccre par erat, Nihil enim, uit , f nihil vel ille manfüctudinis, vel illi contumelie , & Hec fs crudelitatis retro reliquerunt feu factis , feu verbis. tem, Q Que omnia Efaias Propheta prenunciauit , vno Dt m verbo omnem contumeliam defcribens : Quemad- brium e modum obftupefcent fuper te multi, fic inglorius dio fib erit apud bomines afpectus tuus, & gloria tua in- temta, ter filios hominum. Quid huic contumelie par $ fuerit ? In faciem illam , quam videns mare reue- d LY ritum eft, quam in cruce fol videns, radios fuos alio auertit, confpuebant,, alapas impingebant , eius caput percutiebant, infania fua füpra modum ab- Tu D repti. Plagas enim omnium contumeliofiffimas in- t« tulerunt, colaphis. ceedentes , percutientes , plagis- ( que fputorum conuitium addiderunt; Verbaque TUr- t om Confiderationes de Paf Dem. 233 ht , & turfus derifionis plena proferebant, dicentes : Pro- ? d phetiza nobis Chrifte, quis eft, qui te percuffit ? Xium pl quoniam ipfüm effe prophetam plerique dicebant. i in ili Alius autem dicit, ipfos , facie eius vefte obuoluta, debantay, ita feciffe, quafi infamem , ac nullius pretii homi- (65, . D0Q nem in medio habuiífent. Non liberi modo, fed a, vt etiam ferui hec petulanter contra ipfum fecerunt, 10 Dolis Hec legamus frequenter, hzc audiamus , vt pat Tabllem, eft, hec in animis noftris fcribamus 5 hec quip- Dprobat, pe nobis honorabilia funt. In his ego altum que lum fapio , nonfolum de mille mortuis , quos fufcita- hil enim, uit , fed etiam decruciatibus , quos paflus eft, neie, & Hec fepiffime Paulus verfat, crucem , dico mor- i Velbis, tem , cruciatus , conuitià ,* contumelias ,' dicteria. it, W0 Et modo quidem ait : Exeámus ad ipfum , oppro- Quenad brium eius ferentes ; modo autem * Qui pro gau- ingloras dio fibi propofito crucem füftinuit , ignominia con- j td d temta. yeli paf S. CHRYSOSTO MVS Hmil. LXXX 7. qre r a. LXXXVI in Maitb. pag. fs?o;. $04« dios füoS CONSIDERATIO CXI. dum d Tunc ex[buerunt in faciem eius &c. Loc. ctr. fimas il t ecce Philiftiim fupef te Samfon. Non illos j , p]agis' E a teabíterruit, quod in hora comprehenfionis Verburié nir tus omnipotenti brachio tuo . terre eos. allififti ; P.5 non 234 Capur IP. non quidem defenfionis caufa, fed vt cognofceret. n humana prefümtio , nihil fe poffe aduerfum te, nifi güxerun quantum permitteretur a te. Et quis audiat fine qui pecc gemitu, qualiter in illa bora homicidas manus tibi donari f iniecerunt , & innocentes manus tues bome IESV. * 0 indi vinculis conftringentes, te agnum maníuetiffimum , 200 jgi nihil obloquentem ,. ad inftar latronis contumeliofe iptei pertraxerunt. ad victimam ? Sed nec tunc mifericor- pus, f& diam tyam füper inimicos tuos diftillare fauus dul- en. cedinis tuz Chrifte ceffauit. Nam & mutilatam pit, Bu ab difeipulo tuo aurem inimici funafti 3 & defen- Cit :« foris tui zelum a lzfione trahentium te compefcui- Cameu ft. Maledi&us furor eorum, quia pertinax , quem zibus ct nec maieftas miraculi , nec pietas bencficii con- quid ta fringere potuit. - Concilio malignantium aduerfus gnum « te Pontificum prefentatus es, & veritatem , prout perditus oportuit, confeffüs, quafi de blafphemia adiudica- eaufa e tuses morti, Amantiffime Domine IESV , quanta tes tui ilic indigna a propria gente pertulifti ? Vultum tünc ex tuum honorabilem , in. quem defiderant angeli pro- TUm Ti fpicere, qui omnes celos adimplet letitia, quem in m deprecantut ommes diuites plebis, polluti labii füi füorte t fputis inquinauerunt , facrilegis manibus ceciderunt, leis i( velo operuerunt in derifionem , & te Dominum Vilfent vniuerfe creature , tanquam feruum contemptibi- M lem colaphizauerunt, Adhuc autem & animam I tuam incircumcifo cani deglutiendam tradiderunt, Vin- Confiderationes de Pa[. Dom. 235 Thofceret AVin&um fiquidem ante faciem Pilati prafidis te per- 1 te, nifi duxerunt, poftulantes, füpplicio crucis permmi te, Xdiat (ine qui peccatum. non noueras ; & virum homicidam linus tjb donari fibi, lupum agno, auro lutum preponentes. 1e [ESV O indignum , & infelix concambium ! Et quidem üfimum, non ignorabat impius ille , per inuidiam hoc fieri umpliofe in te: nec tamen abftinuit a te: temerarias ma- Difericot nus, fed repleuit amaritudine animam tuam fine auus duj eaufa. llludendum«Herodi te mifit, illufum rece- utilatam pit, nudum in confpe&u irriforum adítare te fe- & defen cit: nec pepercit amariffimis verberibus. virgineam ompelcui carnem tuam dmellere plagas plagis , liuores liuo- , qem ribus crudeliter infligens. . Ele&e puer Domini mei, ficii C0l quid tanta amaritudine , quid tanta.confufione di- aduer(üs gnum commiferas ? prorfus nihil. Ego , ego homo prout perditus, totius contritionis , totius confufionis tibi adiudiet caufa exítiti, Ego vuam acerbam comedi, & den- [ , quan tes tui obftupuerunt. ; quia, que non rapuifti, - Vultum tunc exfoluebas. In omnibus his non eft perfido- Nouiflime autem yreli pro rum Iudeorum fatiata impietas. in manus incircumciforum militum . deuolutus es , quem ; ldb f morte turpiffima confumendus. Par um efat facri- viderunta legis iftis crucifigere te , nifi prius & lpü reple- uiffent illufionibus. animam tuam. Jomimum S. ANSIZLJV[VS CANTVAR Meclztat temptbe anifar IX jag. 218. 215. diderun CON- Vin r 4 436 Caput IF. ( voliert h CONSIDERATIO CXIH für, omm Et velauerunt eum , &? percutiebant faciem eius &&c, Chrito LüC. XXIl. 64. 106 , fionum 0 I mpleta eft hoc loco prophetia, quz ait : Dedi maxillas meas alapis, & faciem meam non auer- VE ti a confufione fputorum. Sed, qui tunc cafus eft T. V. | colaphis fiue alapis Tudzorum , ceditur etiam CO. nunc blafphemüs falforum Chriftianorum, Qui tunc confputus eftífaliuis infidelium , nunc víque Pryic. vefanis nominetenus fidelium — exhonoratur , at- que irritatur opprobriis, Velauerunt autem faciem nde eius non, vt eorum ille fcelera non videat, fed , V vd vt a fe ipfis, ficut quondam Moyfi fecerunt, grau- eum ced am , cogitationibus eius abfcondant. Si enim cre- dermt, derent Moyfi, crederent forfitan & Domino. Quod velamentum víque hodie manet füper cor eorum et, qiit €alcibus nhon reuelatum, Nobis autem in Chriftum cre- Omne C0 dentibus ablatam eft. Neque enim fruftra eo mo- riente velum templi fciffüm eft medium , & ea, quz le Deati contumel toto legis tempóre latuerant , & abfcondlta carnali crüdelior Ifrael füerant, noui teftamenti cultoribus funt pa. tefacta fancta fan&orum arcana. Quod vero dicunt Tnd emy €i: Prophetiza, & iuxtd alios Euangeliftas : Pro- Tendoque & nodes phetiza, quis eft, qui te percuffit ? quafi in con- tumeliam faciunt eius , qui fe a populis prophetam t VOo- Confiderationes de Paffl. Dom. 2537 II voluerit haberi. Sed ipfo difpenfante, que pati- tur, omnia pro nobis fiunt, ficüt Petrus hortatur, ub C Chrifto in carne paffo, nos eadem cogitatione ar- memur, atque ad toleranda pro nomine eius irri- fionum opprobria preparemur. t Dedi 10f quer- VEN. BED . lib. IV.in cap, XIV. Marci, Cofüs eft Jwm. V. pag. z99. Ur etam h Qu CONSIDERATIO CXIII. C víqe Propbetiza nobis Chrifle , quis eff , qui te. per- UM eu[it ? MwATTH. XXV1. 68. t faciem nde eorum quidam exfpuerunt in ipfum, alii , fed, V velabant faciem eius, & oculos , colaphis Dt, erati um cre. eum czedentes, nonnulli palmas in genas eius de- derunt, dicentes : Prophetiza nobis Chrifte, quis 9. Quod eft, qui te percuflit ? Fuere quippe ex.ipfis, qui r Corum] t r calcibus Dominum peffümdantes , fcapulas , os , & omne corpus liuoribus compleuerunt. Inter ipfos | 60 T0« ile beatior, illeque praeftantior credebatur, qui in et, que | carnall contumeliis irrogandis-, infligendisque verberibus crudelior exftitifTet. Flete nunc oculi mei, & flu- funt pi« gmina emittite lachrymarum in hoc tam crudeli, hor- ) dicunt rendoque fpceétaculo. s D Non parcat pupilla per. diem & no&em lachrymarum imbres erumpere , nec hoc i con jntermittite 'opurs, quamdiu hac luce fruamini. Ma- yhean r $ Xima YO 2538 Caput IF. ( xima prorfus , & inaudita coram vobis plorandi eft gemtül ( oblata materia , fi tamen , qua geruntur, peruigili brium, confideratione afpicitis. Verum cordis omnem ad- fatus f uocate lmentxonem vt vna vobiscum concorditer trs meg. lugeat. Per vos indicabit illa , quid fentiet , difcu- & oppro tiet illa fingula , penetrabitque profanz plebis fe- me, $ creta mentium, & animorum occultas aperiet. cogi- hurilis tationes. Hinc vbertim defluent aquz , decurren- confidert tesque in terram pauimenti duritiem emolient. quum in Huic tam falubri confilio date manus , prabete au- medio af ditum, quatenus opere perficiatis , quze dico. Po- Tom a teritisne cóntinere VOS, quum regem giOI'Iæ vite defidera auctorem , Dominum maieftatis , atque. hominum fputa, ( redemptorem videbitis confpui facie velari , co- tate füff laphis cedi a gehennz filiis , a peccatoribus alapis Opprobr verberari, ab elatis irrideri , iniuriari ab immun- Sacerdo dis , atque a corde pollutis multipliciter blafphema- tunc jli Hec omnia agebant ipfi viri, vtique fine mi- Ti0UA TT fericordia, absque ratione, fine DEO. . Nequaquam elfe indi reueriti funt Diuinitatem Verbi, habitantis in ho- abittah, mine, aut conditoris omnipotentiam latentis in et qu carne Se quippe exhibebat tanquam vas perdi- Curueni tum, propterea vituperationem audiuit multorum commorantium 1In Circuitu. t nolj Occultabat fe , quod erat, Vt , quod non debebat, durius pateretur Inprope peceata Hominibus tacendo ienotus erat. DEO autem in i Dj gemi- Confiderationes. de Paf Dom. 239 loratdi of gemitu cordis aiebat : Propter te füftinui oppro- » Petuii brium, operuit confufio faciem meam , extraneus Xnem ad. fa&us füm fratribus meis , & peregrinus filiis ma- Oncorditer trismee. NNam & zelus domus tue& comedit me, iet, df & opprobria exprobrantiüm tibi ceciderunt füper pléis f me. Silebat labiis, & in medio fceleratorum ftabat Criet cogi humilis angelorum , & hominum Dominus, Quis decurret confiderando non defleat , & flendo non gaudeat, emolient, quum intuetur mente in humanitate fàpientiam in rebete u- medio affiftere Iudeorum , & vultu demiffo impio- i, D. r rum audire contumelias, preterea vultum , quem tie , vitz defiderant angeli profpicere , foetidiffima füfcipere hominum fputa, & acerrimas alapas ? Nullus plane in veri- elati , C0« tate fufficit explicare , quanta , qualiaue flagella , Ibus alipié opprobria, & illufiones a nefandiffimis pertulerit b immure Sacerdotibus. Plusquam triennio fitierant, quod Yafphemie tunc illis permittebatur implere , quamobrem eos e [ine tui« noua irrifionum genera contra Dominum meditatos equaquam effe indubium eft. Grauiter namque fe offenfos is n b arbitrabantur ab illo. Eorundem quippe vox illa Mentis d eft, que in fapientie volumine continetur : Cir- vis perdi« cumueniamus , inquiunt , iuftum , quoniam inutilis multorum eft nobis , & contrarius eít operibus noftris , & , qui improperat nobis peccata legis, & diffamat in nos piteretl, peccata difcipline noftre. Promittit, fe fcienti- ) qiter i & Fiium DEI fe nominat. am DEI ha)bere j Fa- gemi- ( 240 Caput 1. Fa&us eft nobis in tradu&ionem cogitationum ne- CO ftrarum , grauis efít nobis etiam ad videndum , quoniam , diffimilis eft aliis vita illius B du Tanquam nugaces sftimati fümus ab illo , & abftinet fe a viis noftris, tanquam ab immunditiis , & prz- obi fert nouiffima iuftorum , & gloriatur patrem fe N hi babere DEVM. — Videamus ergo, fi fermones illius pore fo veri füunt, & tentemus , quz futura fünt illi r vins dif Íciemus, quze erunt nouiffima illius, Si enim eft patientia verus Filius DEI, fufcipiet illum, & liberabit eum ls huju: de manibus contrariorum, Contumeliis , & tor- tit: qui imento interrogemus illum, vt fciamus reuerentiam toQus ? illius, & probemus patientiam éius, morte turpiffima titur fin condemnemus eum. Hinc clamoribus, inde con- ftes: Tud uitiis fübfannabant. NNunc calcibus, nunc manu, &dorant illi nunc virga, nunc impulfionibus|venerandum dila- tes, ] niabant. mediatoris corpus Maiora prorfus & tem qu grauiora funt , que a íceleratis Pontificibus ,. & detraba Pharifezis perpeffus eft quam cogitari valeant. dünt tametfi inaudita quzdam meditentur , & afpera; hec qu S. LAVRENTIVS IVSTINIANVS. ginquo loto fæpe ciieto cap. X, pag.. 303. sutem modo m patitur flinet, ( liofüs CON- Confiderationes ae. Paff. Dem. 241 Onum n CONSIDERATIO CXIV, Wendun, Tiqum J alie multa blafpbemantes dicebant in eum, abfünet Luc. xxiL. Og , i pra. Xtrem fe lobis exercendz patientig auGoritatem , non N affe&tatio humana, canine squanimitatis ftu- Ones illius pore formata, fed vius , ac czxleftis difciplinz di- t ii & wina difpofitio delegat , DEVM ipfum oftendens enim eft patientie exemplum iam primum , qui rorem lu- tàbit eum cis huius füper iuftos , & iniuftos aqualiter fpar- 5, & tor git: qui temporum oflicia , elementorum feruitia , Uetentiat totius geniturz tributa , dignis fimul , & indignis pa- turpifima titur fimul occurrere , füftinens ingratiflimas natio- Inde co- nes: ludibria artium , & opera manuum füarum |c fIani, adorantes , nomen cum familia ipfius perfequen- um dil- tes, luxuriam , auaritiam, iniquitatem, malignita- oríüs ,& tem quotidie inoleftentem , vt fua fibi patientia jus, & detrahat: plures enim. Dominum idcirco non cre- vilettk, dunt , quia feculo iratum tamdíu nefciunt. FEt i(pert. hec quidem diuin: patientize fpecies , quafi de lon- ginquo, fors vt de fupernis eftimetur. Quid illa IANVS. autem , qua inter homines palam in terris quodam- nodo manu apprehenfaeft ? Naíci feDEVSin vtero patitur matris, & exfpectat, & natus adolefcere fu- ftinet, & adultus non geftit agnofci, fed contume- liofus infuper fibi cft, & a feruo fuo tinguitur, & )N ten- ( 242 Caput lV. tentatoris congreffus íolis verbis repellit. Cum y piti de Domino fit magifter, docens hominem euadere fgiur, 1 eunde 1 ad falutem, fcilicet veniam offenfe patientise erü- fuginari ditus, non contendit, non reclamauit, nec quis. quam in plateis vocem eius audiuit : arundinem Defpuit fediori quaffatam non fregit, linum fumigans non reftin- 3it. Nec enim mentitus fuerat Propheta, immo Qui in | impitien ipfius DEI conteftatio, fpiritum fuum in filio cum tota patientia collocantis. Nullum volentem fibi ne Phat adherere non fuftepit, nullius menfam , tectumue tim hu defpexit. Aquam ipfe lauandis difcipulorum pedibus la, tin miniftrauit. nes al Non peccatores , non publicanos n0$ Vdl afpernatus eft. Non illi faltem ciuitati, quz eum nibus Y recipere noluerat, iratus eft, cum etiam difcipuli tam contumeliofo oppido czleftes ignes repraefentari in füfün voluiffent, Ingratos curauit, infidiatoribus ceffit, eft, pat Tantiam Parum hoc, fi non etiam proditorem füum fecum Cum vero tra- habuit, nec conftanter denotauit, probos tio do ditur, cum adducitur, vt pecus ad vi&timam; fic enim non magis aperit os, quam agnus füb ton- ficium ] dentis poteftate. Iile, cui legiones angelorum , fi difciplin voluiffet, vno dicto de celis affuiffent , ne vnius 105 f& quidem difcentis gladium vltorem probauit, Pati- tet? $ entia Domini in Malcho vulnerata eft. füos x Itaque & gladii opera maledixit in pofterum , & fanitatis eterpit reftitutione ei, quem non ipfe vexauerat, fatisfecit decling per Confiderationes de. Pa[f. Dom, 245 It Culn per patientiam mifericordig matrem. Taceo', quod 1 eudore figitur, in hoc enim venerat, Nunquid tamen fuüb- i eti. eundx morti etiam contumeliis opus fuerat ? Sed TC quij. faginari voluptate patientie difceffurus volebat, lündiem Defpuitur, verberatur, deridetur, feedis veftitur , 0n teftin. fedioribus coronatur. Mira squanimitatis fides ! , immo Qui in hominis figura propofuerat latere, nihil de filio um impatientia hominis imitatus eft. Hinc vel maxi- mtem fbj me Pharifsi Dominum agnofcere debuiftis, patien- tecbumue tiam huiusmodi nemo hominum perpetraret, "Ta- mpedibus lia, tantaque documenta , quorum magnitudo pe- Ublicanos nes nationes quidem detrectatio fidei eft ; penes que eun nos vero ratio, & ítructio, fatis aperte non fermo- nibus modo in precipiendo , fed etiam paflionibus t difcipull yeefentari in füfünendo , probant his, quibus credere datum us cefft, eít, patientiam DEI efle naturam , effectum, & pre- m fecum ftantiam ingenite cuiusdam proprietatis, Igitur f veto tta- probos quosque feruos, & bone mentis pro inge- nio dominico conuerfari videmus ( fiquidem arti- mam; fic füb tote ficium promerendi , obfequium eft: obfequii vero , f difiplina morigera fübiectio eft ) quanto magis ne vijus nos fecundum Dominum moratos inuenire opor- tet? Seruos fcilicet DEI viui, cuius iudicium in t Diti fuos non in compede, aut pileo vertitur, fed in Iaque eternitate aut poeng,aut falutis. Cui feueritati fanitats declinandzm, vel liberalitati inuitande tanta obfe- fyrisfct quii pt 244 Caput 1. quii diligentia opus eft, quanta fünt ipà , que aut st feueritas comminatur , aut liberalitas pollicetur. ciem V Q. SEPTIM. FLOR. TERTVLLIA. tribuit. immort NV'S. lib, de patieutia cap, 11. && füqq. Edit. Parif. B48. 140. I41. cibum tore pO CONSIDERATIO CXV. ftos, i facinor E ala mula blefphemantes dicebant in eum. LOC. CIT. premit viciima n Iudeis tolerandis equanimitas quanta, & quan- müni ( XI Conttel ta patientia , incredulos ad fidem fuadendo fle- Tudzor Gere , obfequio ingratos fouere, contradicentibus & oty refpondere leniter , fuperbos füftinere clementer , humiliter perfequentibus cedere , prophetarum in- TiOQeti terfe&ores , & aduerfum DEVM femper rebelles paflion: vfque ad crucis, & pafiionis horam velle colligere. ter, at Sub ipía autem paffione, & cruce, priusquam ad in Ch crudelitatem necis, & effufionem fanguinis veni- ifla om retur , que conuiciorum probra patienter audita ? um ve Quse contumeliarum tolerata ludibria ? vt infultan- Terüand üum fputamina exciperet, qui fputo füo ceci ocu- min d los paulo ante formaffet , & in cuius nomine a fer- illos uis nunc eius diabolus cum angelis fuis flagellatur, delidi. * L3 flagella ipfe pateretur folm ; c01"ona1'etur fpinis , qui inar- DN N Confiderationes de. Paff. Dom. ?45 s Que a. | itetur, martyres floribus coronat sternis : palmis in fa- ciem verberaretur , qui palmas veras vincentibus /LLIA. tribuit : fpoliaretur vefte terrena , qui indumento lil Iuj immortalitatis ccteros veftit: cibaretur felle, qui cibum caleftem dedit aceto potaretur , qui falu- tare poculum propinauit ? Ille innocens , ille iu- (Vq ftus, immo innocentia ipfa , & ipfa iuftítià inter 1 a, facinorofos deputatur, & teftimoniis falfis veritas premitur, iudicatur iudicaturus , & DEI fermo ad viétimam tacens ducitur. Et cum d crucem Do- & quan mini confundantur fidera, elementa turbentur , endo fe- eontremifcat terra, nox diem claudat, fol, ne licentibus ludzorum facinus afpicere copgatur , & radios , & oculos fuos fubtrahat, ille non loquitur , nec mentat, arum in mouetur, nec rmuieftatem íüam füb ipfa faltem - gebelles paflione profitetur. Víque ad finem perfeueran- colligee. ter, ac iugiter tolerantur omnia, vt confümmetur quam ad in Chrifto plena, & perfe&a patientia, Et poft yis veni- ifta omnia, adhuc interfe&ores füos, fi conuerfi ad qudit: ? eum venerint, fufcipit, & patientia falutari ad con- infoltat feruandum benignus, & patiens, Ecclefiam fuam ne- «t tll imini claudit. Illos aduerfarios, illos blafphemos , ne af ilos nominis füi femper inimicos, fi poeenitentiam 1gellatur, delidi agant , fi admiffum facinus apnofcant , non folum ad indulgentiam criminis, fed & ad premi- s , qi | nafe um regni caleítis admittit. Quid poteft patientius, $ quid 246 Caput. 1F quid. benignius dici ? Viuificatur Chrifti fanguine, $ etiam qui: fudit fanguinem Chrifti. '[alis eft Chri- fü, ac tanta patientia, quz , nifi talis , ac tanta exüifteret, Paulum quoque Apoftolum Ecclefia non haberet. Quodfi & nos fratres dile&iffmi , in Chrifto fumus , fi ipfum induimus, fi ipfe eft falutis l noftre via, qui Chriftum veftigiis falutaribus fe- quimur, per Chrifi exempla gradiamur, ficut Io- annes Apgüo]us inftruit , dicens : Qui dicit, fe deua(geï- in Chrifto manere, debet, quomodo ille ambula- l] uit, &ipfe ambulare. Item Petrus, fuper quem ütrium Ecclefia Domini dignatione fundata eft , in epi- XXVL, ftola fua ponit, & dicit: Chriftus paflus eft pro 10AN,- nobis, relinquens vobis exemplum, vt fequamini veftigia eius, qui peccatum non fecit, nec dolus ]I inuentus eft in ore eius, qui, cum maledicere- tur, non remaledicebat , cum pateretur , non com- N minabatur , tradebat autem fe iudicanti fe iniufte. Vna a S. CARCILIVS. CYPRIANVS. lib de dotis : bono patientie. Edit. Venet, pag. 494. tem a (c) d tfpicle o fcipa Buit C A- p [2) Confiderationes de Paf Dom, 47 tppe, / t Chri. Vr tfb [ qc tanta lefia non CAPVT V, E — t flutis l. WL Peirus feriio Dowinum Jumn abme- ]bus fe ficut Io- (ö,-'*'(,"amax, gans , atque abiuranms , fó. diris d-?llüueï. dicit , fe ambuh. 1Ó. Chrifli oculo. iluflratus , mox refipifüit , r quem atrium deferit , atque amare plorat, . MATW« , n XXxvL 69. MaRCL X1V. 66. LucE, XXli«. 56« eft pro iOAN. XVIIL I17. & 25. equamini oc. dolus I 147 Petrus vero fedebat foris (b) ledicere- 10f COTI« in atrio deorfum : (4) & acceffit ad eum e iniufte, vnà ancilla ( d) oftiaria (b) futmmi Sacér- $ h d dotis: & cum vidiffetPetrum (c) feden- tem ad lumen , & (b) calefacientem fe , (c) dixit. Et hie cum illo erat * & (b) afpiclens illum , ait : Et tu eum IESV Nazareno eras: (d) nunquid & tu ex di« fcipulis es hominis iftius ? (a) At ille ne- | gauit coram omnibus, dicens: Non fum; 8 3 (c) mu- k 3 248 Coput F. (c) mulier non noui illum , (b neque l fcio, neque noui, quid dicas Et exiit xit De verbl , foras ante atrium , & gallus cantauit. (a) Exeunte autem illo ianuam , vidit eum quis alia ancilla, & ait his, qui erant ibi: Et egref hic erat cum IESV Nazareno. (d) Erat (( autem Simon Petrus ftans , & calefaciens fe. Dixerunt ergo el Nunquid & tu ex Burus [ KU cipulis eius es ? (a) Et iterum nega- uit cum iuramento, (d) & dixit: Non fum, [/[/9 (a) quia.non noui hominem. (c) Et in- « teruallo fa&do, quafi hore vnius , (b) rurfüs qui adftabant, dicebant Petro : Vere L tot qudac ex illis es, nam & Galileus es, (a) & Verba il loquela tua manifeftum te facit. (d ) Di- Qqui mo cit ei vnus eX feruis cognatus eius , cuius One ef abftulit Petrus auriculam : NNonne ego te Siccine vidi in horto cum illo ? (a) Tunc coepit fit, vo deteftari , ( b ) anathematizare, & iurare , DEVS quia nefcio hommem iftum, quem dicitis. fimpfit Ce) bt continuo adhuc illo loquente (b) 16 Apol ah €0 1 gallus iterum cantauit. Chriftun II. Confiderationes de Pa[J. Dom. 249 du II. (c) Et conuerfus Dominus refpe- 't exiit xit Petrum : (b) & recordatus eft Petrus i. (1) verbi , quod dixerat ei IESVS : Priusquam it eum galus cantet bis, ter me negabis. (a) Et ER egreffus foras fleuit amare. ) Ent CONSIDERATIO CXVI. "faciens Lt ex Petrus vvero. [edebat foris in. atrio , &? acce[[it ad 1 of« eumi 'ona. ancilla, dicens : .Et tu cum LE S V Galileo n füm, eras, 44i ille negauit. coram omnibus , dicens : INe- Jcio , quid dicis, MA'TTH. XXVI. 69. |FErie :(5) cce columna firmiffima ad vnius aurz impulfum : Vere E tota contremuit. Vbi eft illa promittentis Q) t audacia, & de fe plurimum prafidentis ? Vbi funt verba illa , quando ait : Quare non poflum te fe- d) Di qui modo ? Animam meam pro te ponam. Hoc- ) Cuius cine eft fequi magiftrum , fe negare difcipulum ? ego te Siccine pro Domino anima ponitur , vt hoc ne c ctopit fiat, vox ancille formidetur ? Sed quid mirum , fi lürare , DEVS vera prcedixit , homo autem falfa prz- (icitis fumpfit ? Sane in ifta, qux iam copta eft, negatio- ne Apoftoli Petri, debemus aduertere, non folum t ) - A ab eo negari Chriftum , qui dicit, eum non efle Chriftum, fed ab illo etiam , qui cum li, negat, Jl fe d 250 Caput V. fe effe. Chriftianum. | Dominus enim non ait Petro : Vtque € Diftipulum meum te negabis ; fed , me negabis. Ne- qmd dl ;auit ergo ipfum, cum fe negauit , cius efle diftipu- M hïm, Quid autem aliud hoc modo, quam fe negauit Jun, effe Chriftianum ? Quamuis enim Difcipuli Chrifti n nondum appellarentur hoc nomine, poft afcenfionem U 0 quippe cius in Antiochia primum ceperunt appellari Duit d Jiftipuli Chriftiani: iam tamen erat. res ipfà illo po- ftea vocabulo nuncupanda , iam erant difeipuli , 7 qui poftea appellati funt Chriftiani : & hoc commu- ne nomen, ficut communem Hdem etiam ad po- d fteros transmiferunt,. À Qui ergo fe Chrifti nepauit [i effe difcipulum , ipfám rem negauit, euius nomen fecum 1 €ít vocari Chriftianum. Quam multi poftea , non 1 , qu dico, fenes, & anus, in quibus huius vitze fàtie- pi,m tas facilius potuit mortem. pro Chrifti confeflione de vero contemnere ; nec folüm iuuentus vtriusque fexus, que mo e qua &tate conuenienter videtur exigi fortitudo , ftoli w fed ctiam pueri, puelleque potuerunt, & inpume- "Veritat] abilis. focietas fand&orum Martyrum in regnum co- ill inge orum fortiter , & violenter intrauit , quod tune tur Chr ite non potuit, qui claues regni eius accepit ? f." Ecce vnde di&um eft, finite hos abire quando & ) fe pro nobis tradidit, qui füo fanguine nos rede- tiefeite nit , vt impleretur fermo , quem dixit, quia , promif quos dedifli mihi, non perdidi ex eis quemquam. T n Vü- Confiderationes de Paf]. Dom. ' 95I ïit Px tl'() H Vtique enim Petrus, fi negato Chrifto hinc iret , 1bis, Ne. quid aliud , quam periret ? * d. S. AVGVSTINVS, Tat, CXIIL n P nerult ,Iezmn. Tim. IIIL part. II. pag. 746. ii Chrift 'enfionem CONSIDERATIO CXVII. appellrj Dicit ergo Petro. ancilla ojliäria: Nunquid & tu i ilopo. Ttipali , ex difcipulis es bominis iflius ?. Dicit ille. INan. fum. ; COTTIQQU- IOANN. XVIIL I7. n M p JAÀ d hec expauit cor Petri, palluit facies , & ] negauit corpus illius pene cexanime effe&dum eft: $ Q0mei fecum mirabiliter rixabatur, ignorans , quid dice- 1e, non ret , quidue refponderet. Hinc confcientia pro- jte fatie« pria, magiftri atmor, atque cognitio veritatis ; in- nfeffione de vero humanus timor, adítantium atrocitas , at- . fexusy que mortis periculum imminens maximum in Apo- ytitudo , ftoli mente agebat confli&tum. Stimulus equidem jppume. veritatis agnite , & dilei magifcri dulcis affectus mun C« illi ingerebant audaciam, vt voce publica confitere- jod tunc tur Chriftum: Sciebat namque, ipfum Domino di- Meminerat ceopit ? xiffe : 'Tu es Chriftus filius DEI viui. quando etiam , quanta aduerfum proditorem , quem tamen os redé nefciuerat, füerat indignatione commotus. Sed ,& , qiis promifiones , quas Domino fecerat, illum mini- ;mquam. me negaturum, fuadebant eidem , vt potius mor- tem Vi $4 252 . Caput V. Y8 tem carnis eligeret, quam anime vitam neparet. n E contrario fenfualitas reclamabat : Vt quid fpon- horum à te morti fübeundum eft, quum differri valeat ? Eft giendaci ne quod tibi indicitur, irremiffibile malum ? Ages tra boni vtique poft perpetratam culpam poenitentiam faluta- fenfudl Atc rem. Benignus eft, & mifericors Dominus, atque propte fuper hominum malitia valde przftabilis, Facile Mulitt , merebitur veniam , quod non malignitate, aut in- aülm, fidelitate, fed tormentorum fola pufillanimitate com- male füa mitatur. Licet deneges voce , corde confitere * lorum.» & infons efficieris. 3 Nihil ad DEVM de iis ; que foris funt, pertinet, qui cordis infpector eft, dicen- . Lj &ij VT. te facro eloquio Ego fum, qui probo renes, & corda. Confidenter igitur, & lingua tantum C0] te illum nefcire dicito prius , quam in te manus 41 iniciant, & trahant ad iudicem. Voles forfitan 4 quamuis incaffum, tunc dicere , quod nunc absque fupplicio in tua eft pofitum voluntate. Quid , in- Ts quam, agis, cur contraria multipliciter meditaris ? ] qie Rumpe moras, propere loquere, ne fufpectus ha- tem i bearis in crimine. Qualis confli&tus ? qualis con- quoque certatio ? Aderant angeli , aderant & daemones. TUm w Daemones quidem parati ,. vt raperent 5 L] angeli illos dul Vero , vt coronarent, Incredibili prorfus agone düm am flu ïuabat mens Petri nolebat negare Chriftum, ; & nec propofitum valebat ferre fupplicium, Quo- t Den niam l Confiderationes de Pajf. :Dom. 253 Demret. niam vero nec latere poterat , nec filere licebat id fpon horum alterum oportebat ipfum eligere 'Tandem t^l mendacium aduerfus.veritatem , & iniquitas con- tra bonitatem in bellatoris mente preualuit. Nam Àgs 1 flutts fenfualtas rationi, & caro fpiritui dominata eft $, df propterea eum negauit coram omnibus, dicens; Facle Mulier , non fum. Quo dico, exiit foras ante aut im En mulier , qu atrium , & fübito cantauit pallus. l& COT male füadendo Adam de paradifo expulit , Apofto- nütere , lorum.principem tentando de atrio eiecit l, que S. LAVR NTIVS IVSTIN. loe. cit. ?. Qicen cap., VIII. pag. 29p. Ienes, tanturm CONSIDERATIO CXVIII ; Inamus. 4At ile negauit eum , dicens : Mulier , mon noui OrlaD. illusg. absque LUCE. XXIL 57 yuid , i res modi fünt . conuerforum inchoatio , me- T qitris ? dietas, atque perfectio. In inchoatione au- Xbos ha tem inueniunt blandimenta dulcedinis : in medio: jlis cOn quoque tempore certamina tentationis ; ad. extre- emones mum vero perfecionem plenitudinis Prius ergo ] a ilos dulcia füfcipiunt , qua confolentur ; poítmo- dum amara, qux exerceant; & tunc demum fua- s ao ftum, ï uia, atque fublimia, que confirment. - - Vnde Qu | & Petrus prius in montem ducitur , prius clarita- tem Tif $5$ 254 ( Caput V. tem transfipurationis dominicee contemþlatur; & gius pre tunc demum tentari, ancilla interrogante , permit- vide, 10 etiam!i pf titur, vt per tentationem fa&us fibi ex infirmitate frri tiner confeius, ad illud flendo , & amando recurreret, titionis quod vidiffet : & cum eum timoris vnda in pec- cati pelagus' raperct, effet prioris dulcedinis àn- $, ! chora , que retineret. Sape autem tam diutina 1n [,/717. ] funt tentationum certamina , quam longa inchoa. CO tionum fuerant blandimenta. Sepe vero maius datur in inchoatione dulcedinis , minus autem in Nungui labore probationis: Sepe minus in inchoátione ] dulcedinis, maius in labore probationis. Nunquam ud vero laborem tentationis difpar fequjtpïr perfe&io firmitatis : quia'iuxta fümmam certaminis' remune- Q U ratur quisque plenitudine perfe&ionis. Plerumque emt( autem in eo quisque conuerfus labitur , quod, arie int dum quibusdam donis gratie , dulcedine inchoa- qui (cif apprate tionis. excipitur , confirmationem! áecepiffe fe'per- fe&ionis arbitratur , & plenitüdinis confummatio- intertog nem sftimat., que adhüc blandimenta effe irichoa- feettii tionis ignorat. Vnde fit, vt, dum fübita tenta- miferant tionis procelli tangitur, defpectum fe DEO , & tulit Pe perditum. füfpicetur. Qui fi inchoationi füee non didt, muller ] paffim crederet, adhuc in profperis poiitus, mentem ad aduerfa prepararet, & vitiis venientibus poft- intellig 3odum tam firmius refifteret, quam ea- etiani faga- fed qu cius Con(iderationes de Paf Dom. 255 platur; & cius prætliäifïet. Qu:x quidem tranquillius , fi prze- *, Dermit. uidet , tolerat. Eorum tamen omnino certamina, itfitmpts etiamfi preuideat , non declinat; quia curfus no- tCürreret, ftri itineris nequaquam peragitur fine puluere ten- da in pe- tationis. edinis S. GREGORIFS M. li, Mora, XXIV. m diuti in cap, XXXIII. B, Iob. Tom. L. pag. 772. 773* 1 inchog: TO maiu CONSIDERATIO CXIX. qutem a Nunquid & i ex difüpulis es bominis iffius ? Choatione Dicit ille : INon fim. IOAN, XVill. I7. Nunquat u id dicis Petre ! Nonne dicebas nuper, fi opor« perfeto ^ telme Q && tuerit pro illo animam ponere , te pofiturum leromque eam ? Quid igitur fa&um eft , vt ne quidem ofti- , Quod, arie interrogationem ferre poflis ? NNum miles erat, qui fcifcitabatur ? num quis ex iis, qui IXSVM e ihciote fe fepd- apprehenderant ? Vilis erat oftiaria , neque afpera Non enim dixit: Deceptorisne , & ümmatio- interrogatio. fcelefti illius. difcipulus es ? fed, hominis huius, quod e inehor- ia tenta« miferantis potius erat. Verum nihil horum per: tulit Petrus. Ilud autem , nunquid & tu, ideo EO, & dicit, quia loannes intus erat , adeo manfuete füe non mulier loquebatur. Sed nihil horum fentiebat, vel moeten j pot- intelligebat , nec primo , nec fecundo , nec tertio, fed quando gallus cantauit : neque hoc aduertit , L 7 iam.fdgï" donec [uUn ( 256 Caput P. nitydins donkec Chriftus ipfüm acerbe refpexit. Et ipfe qui- dem ftabat, fe calefaciens cum feruis pontificis ; diryme Chriftus vero vin&us detinebatur intus. Hec virtuterm porro dicimus , non Petrum accufantes , fed vt dextera. dictorum Chrifli veritatem exhibeamus. priusqu flandi i S. CHRYTSOSTOMVFS. Homil. LXXXIIT, te Domi d. LXXXIL in lan. Tom, VIIL pag. 492. auerfüm. dauit d CONSIDERATIO CXX. chatitati "t ille negauit , dicens : Neque fcio , negul» t0ti, remedu quid dicas. MARCI. XIV. 68g. Juntatis um fe ad excipiendum iniquitatis iudicium DEI C Petrus, Filius prebuiffet, beatus Apoftolus Petrus , tunc cuius fides ea devotione feruebat, vt & Domino fupplici compati paratus effet , & commori , ancilla facer- Si dotis calumniante perterritus, ex infirmitate peri- iU. To culum negationis incurrit, ob hoc, ficut apparet, hefitare permiffus , vt in Ecclefie Principe remedi- C um ponitentie conderetur , & nemo auderet de Exus [f fua virtute confidere , quando mutabilitatis peri- 6 al culum nec beatus Petrus potuiffet euadere. Do- ^j minus autem IESVS, qui intra pontificale concili- !l um folo corpore tenebatur , trepidationem difcipu- li foris pofiti diuino vidit intuitu , & pauentis ani- CX mum, mox, vt refpexit, erexit, & in fletus po- Qu nitu- Tifímo; 257 Confiderationes de Pa[]. Dom, ife qui. nitudinis incitauit. Felices , fan&e Apoftole, la- Iitfcs chrymz tug, quz ad diluendam culpam negationis» Hac virtutem facri habuere baptifmatis. Affuit enim ;fe dw dextera Domini IESV Chrifti, quz labentem te, priusquam deiicereris , exciperet , & firmitatem AXXIT, Íftandi in ipfo cadendi periculo recepifü. Vidit in te Dominus, non fidem vicam , non dilectionem . auerfam , fed conftantiam fuiffe turbatam. Abun- XG dauit fletus , vbi non defecit affectus , & fons charitatis lauit verba formidinis : nec tardatum eft li fj remedium abolitionis , vbi non fuit iudicium vo- Juntatis. Cito itaque in foliditatem füam rediit um DEI Petrus, tantam recipiens fortitudinem , vt, quod Petrus , tunc in Chrifti expauerat paíflione ,. in íuo qut Domino fupplicio non timeret. a ficer- S. LEO M. Serm. 1X. de Pa[f. Dom. cap. g pa IV. Tom. 1. pag. 131. opparet, emedi- CONSIDERATIO CXXTI. leret, de Exeunte autem dllo iauuam , «oidit eum alia ancilla , j peri Do & ait bis, qui erant ibi : Et bic erat. cum IES V JNazareno. EL iterum negauit cum iuramento, quia condil« non noui bominem, MATTH. XXVI. 71. 72. difcipl exus bic muliebris femper fufpe&tus eft, illo fre- xtis at S quentiffime abutitur diabolus. Quantos robu- ts p* pid füiffimos telis femineis pro&rapit viros ? Quot ab ini- 258 Caput V. ad cot initio feculi damnauit fraudibus mulierum ? Not delidtut armdtos aduocauit milites , vt debellaret Apofto: lum. eyprobr Vnius muliereule lingua Chriftianz militiss juramen deuicit ducem. Quid de membris inferioribus fpe- punem. rare poterat Belial, quando Ecclefis principem fié pECCïlUS leuiter füperauit ? Superauit, inqüam , quum ill negationis vulnus inflixit. Habuit enim contra fe j galli cantum , & fue confcientiz teftimonium. Pro- uj J inde confufus, & apoftolatus veftes nudatus , exe (( iuit de ftadio , fuze non valens mentis ferre püdo- rem. Exeunte autem illo de ianta, vidit eum àár* Ti hit cilla alia, & iis , qui-ibi aderant, inquit : Et hie J erat cum IESV INazareno. O infatiabilis diaboli liuor ! o virus femper difcerperis , nonhe ad petdi« Tént, . tionem fufficit prima negatio ? An ignoras, quiá Quales vnico peccati confenfu tus quisque fübiicitur po« teftati.? Satis tibi fit, quod DEVM negauit femel, Veatut Noli eum tentare amplius, ne duobus criminibus Ventui obnoxius fat, Parce imbecillitati, parce timori; fpicim fi tamen potes, fcio autem , quod minime vales. facrati Implacabilis es, & ab omni humanitate exttaneus, Quanta ancill Malitia tua , ficut mortis te fecit auctorem, ita & animarüm deceptorem continuum. Laxa igitu£ V0 | Et t frena cupiditati tuz* , quantum potes, contra fane teretu €m religionis bacchare Pontificern. Bis , terqué qualis illum ad negandum impelle, Procul dubio videbis ad L Confiderationes de PalJ. Dom. 259 ? N ad confufionem tui , .quoniam , in quo abundabit Apofto deli&um, füperabundabit & gratia. In hac itaque ? militjà exprobratione , dum talia dicerentur , iterum cum ibus (pa. iuramento negauit Petrus, quia non nouiffet ho- ipem fid minem , addidit negationi etiam iuramentum , vt judm 1f peccans füpra modum £ieret peccator. ontt fà S. LAVRENTIFS IVSTIN. loc. Cit, l; Pro. eap. V III. pag. 299. '6. ls , eje CONSIDERATIO CXXIL t püdo: um afp It bic erat cum LESV Nazareno €?c. Loc, ciT. Et hi diaboll clorum virtus de fpiritu fumpta eft, quia mun- C di huius poteftatibus contraire non prafume- ] pefdi« rent, nifi eos fan&i Spiritus fortitudo folidaffet. , qu tur po. Quales namque do&ores fané&te Ecclefie ante ad- t femel, uentum huius fpiritus fuerint, fcimus , & poft ad- minibus uentum illius , cuius fortitudinis facti fint , con- Ípicimus, Certe ifte-ipíe paftor Ecclefie, ad cuius timoris ? Vales facratiffimum corpus fedemus , quante debilitatis , tafteus quantaque formidinis ante aduentum Spiritus fuerit, ancilla oftiária requifita dicat, Vna enim mulieris i in& voce perculfus , dum mori timuit, vitam negauit, igituf 4 fite Et tunc Petrus negauit in terra, cum latro confi- teretur in cruce. Sed vir ifte tante formidinis tetqué zidebid qualis poft aduentum Spiritus-exfiftat , audiamus. Fit E 060 Caput. F. artite Fit conuentus magiftratus, l"ifï(ïuc* feniorum , ceefís li p denunciatur Apoftolis , ne in nomine IESV loqui Tit ff debeant: Petrus magna au&oritate refpondit : Obe- Nam dire oportet DEO magis, quam hominibus, Et tat ii rurfus : Si juftum. eft in confpe&u DEI, vos po- mpel tius audire, quam DEVM,, iudicate, Non enim poffumus , que vidimus, & audiuimus , non loqui, i D Etili quidem ibant gaudentes. a confpe&u concilii, quoniam digni habiti funt, pro nomine IESV con- C tumelias pati, Ecce gaudet Petrus in verberibus, qui ante in verbis timebat. Et qui prius ancilla voce requifitus timuit, poft aduentum fanüi Spiri- tus vires principum cefus premit. Libet oculos Ve fidei in virtutem opificis huius attollere , atque jriam Íparfim Patres teftamenti noui, ac veteris confide- rTare. Ecce apertis eisdem oculis:fidei Dauid, nece Amos, Danielem , Petrum , Paulum , Mattheurm ]ebat. intueor, & fan&us ifte Spiritus qualis fit artifex , quide eonfiderare volo , fed in ipfa mea confideratione Tilin deficio, dl q Implet namque citharedum puerum, & Yoleb: pfalmiftam facit. Implet paftorem armentarium , Im- nünqu fycomoros vellicantem, & prophetam facit. prori plet abftinentem puerum , & iudicem fenum facit. Impiet pifcatorem , & predicatorem facit, Implet loque| perfecutorem , & do&torem gentium facit. Implet tem al g publicanum , & euangeliftam facit, O qualis eft gar- Confiderationzs. de . Pa[J. Dom. 261 1, pf artifex i(te Spiritus ! Nulla ad difcendum mora agitur, in omne , quod voluerit Mox vt tetige- V loqi t: Obe rit mentem , docet : folumque tetigiffe docuiffe eft u n iNam humanum animum fübito, vt illuftrat, immu- tat: abnegat hoc repente , quod erat , exhibet VO0$ p Xl enmi repente , quod non erat. n1 $. GREGORIVS M. lib, I1. Hmil. XXX. in Euanpelia n. $. Tom. l. pag. 1570 concili, YV con CONSIDERATIO CXXIII beribu dnc Quia non noui bominem. voc. crr. i p eniat in medium Petrus Apoftolus. Ipfe quip. ; Oculos V pe vifus eft negare veritatem contra pro- ntque confide priam. voluntatem : fiquidem aut negare , aut mori neceffe erat Mori timens negauit Negare no- Dauid lebat , fed magis nolebat mori. Itaque inuitus ytheuri arttex , quidem , fed negauit tamen , ne moreretur QUOdv filingua, & non voluntate loqui homo compulfus efat eft, quod nolebat; non tamen velle aliud, quam TUfI & tarium volebat. Lingua mota eft contra voluntatem : fed nunquid & mutata voluntas ? Quid enim volebat ? . ]u prorfus quod erat , Chrifti effe difcipulus. Quid 3 faci loquebatur ? Non noui hominem. Cur ita? Mor- Topiet tem euadere volebat Sed quid iftud criminis fuit ? Inplé | Duas Apoftoli tenemus voluntates : vnam , qua gis € t vo- at 1 262 Caput' p voluit nón mori, penitus inciiïpabilem : alteram & nera multum laudabilem , quà fibi complacebat, quod pulfon effet Chriftianus. In quo. ergo culpabitur ? An in occult eo , quod; meéntiti ,. quam mori maluit ? Hec plane dem n voluntas. reprehenfione digna fuit, qwia corporis quanti magis, quam animz volüit. feruare vitam. Os u nempe , quod mentitur;' occidit animam,. . Et. pec- (is, qi cauit ergo , &.non absqne.confenfuü proprig vo- f5 ] luntatis, infirme quidem , & mifere, fed plane li- 0 feip berz.' 'Peccauit autem ,. non fpernendo, aut odi- compe NNec in endo Chriftum , fed fe nimis amando. liberta hunc peruerfüum amorem fui voluntatem metus ille fe per fübitus compulit ; fed effe conuicit.. Iam tunc pro- Volun éül dubio talis erat, fed nefciebat , cum àb illo , CX n« quem latere non'poterat, audiuit : Priusquam gal- Volünt ius cantet, ter me negabis. Ilia itaque voluntatis Deganc infirmitas per incuffüm timorem nota, non orta, Voluit. notum fecit , quatenus fe , quatenus Chriftum ama- Ton 3 üierit. -INotum autem non Chrifto, fed Petro. Nam Vtique Chriftus &- ante fciebat , quid effet in. homine. Alioqu Quatenus ergo Chriftum diligebat , vim prorfus , Verba quod negandum non eft, pafía eft illa voluntas , vt ii Y contra fe loqueretur :' quatenus vero fe: voluntarie poftmo procul dubio confenfit , vt pro fe loquerctur. Si lum c Chriftum non amafíet , non negaffet inuitus: ve- totz Vi rum fi fe amplius non amaffet , non.aliquatenus pong - ne- Confiderationes de Pafl.. Dom. 263 eram & negaffet, Fatendum igitur, hominem fuiffe com- ; qud pulfum, voluntatem propriam , etfi non mutare , "Anin occultare tamen: compulfüm, inquam , non qui- C plane dem recedere ab amore DEI, cedere tamen ali- 'Orporis 'quantulum amore füi, 1. Og Quid ergo ? Forte diffolu- ta eft tota fuperior affertio de libertate volunta- lt pe- tis, quia nimirum inuenta eft cogi potuiffe volun- rie. vo. tas ? Eft plane, fed fi cogi ab alio potuit, quam lane T. a feipfa,. Quod fi fefe ipía coegit, compulfa, & t odi- compellens, vbi amittere, ibi & recipere vi(a eft Nec n libertatem. e[US 1 ^ J le Vim quippe, quam ipfa fibi intulit , a fe pertulit. Porro quod a fe. voluntas pertulit, ex ncpro» voluntate fuit. Quod ex voluntate fuit, ixm non bb illo, ex neceffitate , fed voluntarium fuit. Si autem m d voluntarium , & liberum. Quem fua denique ad luntatis negandum voluntas compulit , compulfüs eft, quia ) Ortà, voluit: immo non compulfus eft, fed confenfit, & D affd non alien:? potentie , fed proprie voluntati, illi ; Nf ;omne. vtique , qua. mortem omnimodis euadere voluit, rorfus , Alioquin quando vox muliercule linguam facram in verba formare nefanda valuiffet, fi non lingue do- Ia , VL mina voluntas annuiffet ? Denique cum fe a fui luntariel poftmodum nimio illo temperauit amore, & Chri- j s ftum copit, vt debuit, toto corde, tota anima , i5;ve tota virtute diligere iam nullis valuit minis, vel mtenuS ; ] ponis extorqueri aliquatenus voluntati,, dare lin- Iie t guam . 264. Caput V. often: guam arma iniquitati , fed potius auda&er accom- modans veritati : Obedire , inquit , oportet DEO [rhnr magis, quam hominibus, monit voct S, BERNARDVUS ratt, de grat. &? lib Yeo. arbitrio. cap. X1L Edit. Parif. Tum. L. pag. 618. vile, t CONSIDERATIO CXXJV. difcip Zit interuallo fa&to quafi bore «nius , alius quidam Mara affirmabat , dicens : Vere &j bic cum illo erat : mam &9 difcip Galileus et. .Ex ait Petrus : Homo , mefcio, Ton 1 quid dicis. LUCJE. XXII. 59. 60. quod res nouas, & incredibiles ! Cum apprehenfum quoi O vidit Magiftrum folum , tantum exarfit , vt 1 ftri&o gladio feruum percufferit, & auriculam ab- Ü L fciderit ; cum autem magis indignari , & incendi par,erat, tanta audiens conuitia, tunc negat. Cuius C enim furorem non incitaffent ea , que tum ageban- Dui tur? Attamen timore vi&us difcipulus, non modo [/77] non indignationent profert, fed etiam negat , ac mi- 1 fere, vilisque puelle minas non fert: nec femel folum , fed etiam fecundo, & tertio negat, idque breui tempore , non cum iudicibus , nam foris erat : ipfum enim egreffum ad veftibulum interro- Dn garunt : neque ftatim lapfüm füum fenfit, quod & ita?l» Lucas dicit, nimirum refpexit in illum . Chriftus ; Denat; often- 265 Confiderationes ; de | Paff. Dom. accom oftendens , ipfum non modo negauiffe, fed etiam t DEO cantante licet gallo , lapfüm fuum non fenfiffe, fed monitu Magiftri opus habuiffe, Afpe&us eius pro Marcus € h voce fuit, adeo timore perculfüs erat. fj vero ait, poftquam femel negaffet , gallum canta- uiffe, poftquam tertio negaffet , tum fecundo can ]V. tauiffe gallum , accuratius recenfens infirmitatem quidap difcipuli, qui quafi mortuus erat timore. — Et Hoc Marcus a Magiftro füo didicit , erat enim Petri m & difcipulus. Quo magis admirandus eft , quod (Àly non modo Magiftri lapfum non celauerit , fed, quod etiam clarius, quam alii, narrauerit, eo ipfos ehenfünt quod difeipulus effet. UPU S. CHRYSOSTOMVs. Honil, LXXXV. ln ab aü, LXXXVI. in. Maitb. Tom. VII. pag. $05. incendi .. Cuits CONSIDERATIO CXX V. puon Dicit ei vnus ex feruis Pontificis , cognatus. eius , n todo X cuius abfcidit Petrus. auriculam : INonne ego te vidi in. borto cum illo ? erum ergo megauit Petrus. x fend IOANN. XVIIL. 26. t ii yn fors iuinus Euangelifta narrationis modum ceu pre- D Cur interro- petem equum inhibet , ac retroflectit, ita ? quippe premonítrare oportebat, ter a Petro ! quod& "nriftus negatum eífe Chriftum , rei natura id ita fieri po- Y ftu- offet: t 8 266 Caput F. ftulante, Singulari itaque confilio repetit ea , quae s forl prius dicta fuünt, & miílum quidem effe ait IESVM datis, ge Q ab Anna ad Caipham: Petrum vero interrogatum oftendit, quum a famulis, qui vna fe calefaciebant ne iam tum a quodam cognato eids , quem vulnerarat dinem ipfe, terque Dominum neeaffe. Deinde gallicinii Egang mentionem facit, oftendens fruftra non effe Do- facere Tatum mini fermonem, qui preuidit, & prenunciauit fuj Dem , difcipuli in re difficili , ac. turbida infirmitatem , quam diuinus forfan fcriptor reticuiffet , ni&i DEI quies hoftium prona ad. conuiciandum , & detrahendum tit, q ftudia cognouiffet Nam qui maxime Chrifti glori- quppt am impugnant , illico forfan dicerent 5 oftendite nf Petri negationem , & quomodo , atque vbi ad exi- 8 pe tum. perdu&a fit Chrifti predi&tio ,. qui, vt afleri- ten C tis , mendacium nefcit. Veritatem enim effe dici- ent, ( tis, & ex vero Patre effülfiffe. Neceffario itaque d ccept nobis diuinus Euangelifta hzec quoque narrauit, Do- d füp minum vbique veracem effe demonftrans, fed ab folut huiusmodi verbis aduerfariorum aliquis forfan ats- t* v« tinebit , fed in. Petrum grauior ipfürget , fincero- quamy que dn*xpulc formidinis incomparabilis notam af- fxis t finget , tamqüe leuem , & inconftantem fuiffe di- Ditus Cet, vt iam tertio Cäufcum hegét j nondum vllum Ttur expertus pemculum fed qui ne fores quidem ipfas Tobj perlcuh attigérit," "Verum 1i'm düidem non-initia- ts, ts Confiderationas :de Pa[J. Dom. 267 M,q tis forfan conuenient : ego vero his procul aman- CIUSVM datis, eorumque nugis repulfis, ad defenfionem facti TIOEaUR) me conuertam , & in myfteriorum- contemplatio- ACIenant neiam exercitatis , myfíticam difpofitionem & or- lDeranat dinem oftendam. Oportebat enim fapientiffimum i galnüml Euanseliftam. harum . maxime .rerüm mentionem effe Do. facere ,. vt. auditores intelligerent , quinam: ipfi ter- ciauit (ü) rarum. orbis magiftri elfent. ante Chrifti refurrectio- nitatem, pem , & antequam ; Spiritus. in;eos defcenderet ,.& niti DE] quales poftea exítiterint;-accepta per Spiritum .gra- ilnEl]Jle tia, quam.& ex alto, virtutem Chriftus áominauit fui glori quippe hos. videbis ad. virtuten. promtiflimos , & oftendite in fequendo Chrifto. conftantes , & ad (übeunda qu&- jl ad exi uis pericula, fortiflimos.....Sed nondum. per-Seruato- vt afferi rem Chriftum . euerfo,. mortis lmpeuo afper. adhuc Te dici erat, & inacceffus eius.metus;; hi antem.nondum accepto, Spiritu., nec füperna gratia muniti, cum yit, Do ad füpernaturalem virtutem nondum animi anguftüe fl d foluti. effent , non admodum infraci malorum me« tu' videbantur fin a5 Quemádmodüm enim ferrum , quamuis..natüra fua. durüm fit, durioribus tàmen fincero yam df faxis retunditur , nifi tin&ura obduratum fit: fic fuiffe d animus hommxs , licet conftanti virtutis ftudio. effe- m vll I"ICUI' tamen dLll'ltleITl ccrmmmnm nunquam fupe- kim ipft rabit, nifi prius diuini Spiritus gratia (it impingua- j init tus. Quocnca imbecilliores quodammodo exanf ini-- us t 4 268 ( Caput V. initio ipfi difipuli , fed accepto DEI, qui fupra per 0s omnes eft, Spiritu, depofita infirmitate fua , in illius com 1 firmitatem transmutati funt, eius participatione ad fficiamt robur fupernaturale redeuntes, pus, qu Infirmitas ergo San&orum ad laudem, & DEI gloriam literis con- peinpr fignata eft, qui vires imbecillis reftitüit, ac velut qui füe inexpugnabilem quandam turrim excitat eos , qui fit ànci vel folo -metu facile collabuntur, & fola interdum eil DF füfpicione mali franguntur, Quod autem San&o- tüüs, & rum vni, aut paucis contigit , exemplo nobis Priacip: erit, atque folatio, Hine énim docemür, non itria do efi& quandoque refpe&u nóftre inürmitatis cun- punc b &andum , quoó minus DEO feruiamus , fed: &i con- qui at fidendum potius , qui omnes- firmare poteft ,. qui- noftri que nobis etiam preter fpem largitar, vt fuper- quid.di naturalibus fa&is gloriemur. funs, S.CTRILLVS ALEXANDR. lib. LXII. Thatibu n lomn. XVIIL 24. Tm. I pag. 1030. DEVM primam CONSIDERATIO CXXVI. ga di Junte capii deteftari , ? iurare, quia tton wouiffet fecundo bominem. Ma'TTH. XXVi, 74 pulerun gregati Ip fe autem fcit DEVS, de quo fcriptum' eft: Et ipfe fapiens adducet füper eos mala , qualia mala ad- Chriffi flantes ducet fuper denegantes, & non penitentes ,& qualia füper denegantes , & panitentes , qualia bona fu. qui. & per Confiderationes de Pa[]. Dem. 269 tl füps per eos, qüi nunquam denegauïeruntk, neque verbo ; It iliüs coràm hominibus, neque operibus, Longe autem tione ad efüciamur a priore ancilla , & altera, & ab omni- à$ ego bus, quiftant in atrio eius, velin ianua eius , vt YiS COR« nein proximo exfiftanius facientibus denegare eum, ac velut Cognofcemus autem , quae qui fuerit' juxta eis. $ , qui fit ancilla Principis , fi intellexerimus , qua fit an- nterdüm cila DEI , de qua fcriptum eft : Ego feruus Sato- tuus, & filius ancille tue, Qua fint autem atria ) nobis Principis, poteris fcire , fi intellexeris , quz fint atria domus Domini, de quibus fcriptum eft : Ecce , non (is CUf nunc benedicite Dominum , omnes ferui Domini , -& colt qui ftatis in domo Domini, in atriis domus DEI L qie noftri Siautem & de ancilla altera debemus ali- t füpe quid'dicere , vt etiam ab illa recedamus , intelli- gamus, quod fceriptum eft : Sicut oculi ancille in manibus domine fuz, ita oculi noftri ad Dominum i. XTI DEVM noftrum, donec, mifereatur noftri. Puto primam- ancillam intelligi Principis facientem dene- Ü gare difcipulos Chrifti , fynagogam effe Iudeorum - tl fecundum carnem , qui denegare frequenter com- pulerunt fideles, Secundam autem ancillam con- gregationem gentium , qui & ipfi perfequentes m Chriftianos denegare cogebant. 'Jertios autem mala at ftantes in atriis, miniftros effe hzerefüm diuerfarum, & quilà compel- ] Sqi & ipü veritatem Chrifti denegare bon fi t5 lunt. N 270 Caput V. lunt In no&e autem non folum ter denegat Pe. CON trus, fed. etiam .deuotat fe ipfum , & iurat , quiá nefcio hominem.. . Et quidem tunc adhuc fecundugr I arnem Chriftum fciebat nec adhuc poterat dice- re: Etü Chriftum aliquando fecundum carnem co- ite gnouimus, fed nunc iam non cognofcimus Quam- fol diu enim fignum .diei non exfiftebat denegans Pe- gus cola trus. Verborum IESV .non. fuit. memor Poft. tum adm quam autem Angelus DEI clamauit ei, tunc recor- (s cano datus eft verborum IESV dicentis ad . fe Ante- te atro quam.gallus cantet , ter me. negabis. Et. quando eXCICOLuS recordatus eft verborum Chrifti, iam non. erat in te mf atrio Principis Sacerdotum , nec iuxta ianuam cius, Crebro Y fed fori alioquin nequaquam ploraffet, Sicut enim procel fcriptum eft, egreffüs foras amariflime plorauit. Er- exflit £o.& fecundum Lucam. peccatrix mulier iuxta pe- flaut des, Domini. peenitens fleuit , & hic Petrus;egreffus culpam f atrium. Principis , ad. ianuam eius plorat. ex ama- Tepando ritudine pecc atl examaricans in pænltentla üetum dif, zpri fuum. nengm, ,ORIGEAN ES.. Comment. in czt. loty Mattbæ;. 665 lüpf Tam, IIL gag. 913 COmglt ab(ceffi Ton iort kdio & ISys , CON- Colmjz'demtion'es de Paf. Dom. 271 m D CONSIDERATIO'CXXVTII. lIat , qula ) fecundum. Et flatim. gallus iterum. cantauit, &, terat dioe. MARCL XIV. 72. ALDem QQ» QTLMt etiam gálli cantus fuauis in no&ibus j nee . Qnm, i folum fuauis, fed etiam vtilis, qui quafi bo- 1epans Pe. r nus cohabitator & dormientem excitat, & follicis D 0&? U TeC0fe tum admonet, & Vi&ht'ä'ü folatur , proceffüm no- €is canora fignificatione proteftans. Hoc canen- r Antec te latro' fuas relinquit infidias : hoc ipfe lucifer 1 quando. excitatus oritur , coelumque illuminat : hoc canen- on. eratin te motitiam trepidus nauta deponit , omnisque QU4m ciljy crebro vefpertinis flatibus excitata tempeftas , & ycut enum procella mitefcit : hoc canente deuotus affe&us ayit, Er- exfilit ad precandum , legendi quoque munus in- jiuxta- pe- ftaurat : hoc poftremo canente ipfa Ecclefie petra s.eprelli culpam füam diluit, quam, priusquam gallus cantaret, ex aro negando contraxerat. Iítius cantu fpes omnibus re- tia detum dit, egris leuatur incommodum , minuitur dolor vul- nerum , febrium flagrantia mitigatur , reuertitur fi- - Matidi des lapfis : IÉSVS titübantes refpicit , errantes corrigit. Denique refpexit Petrum , & ftatim error abíceffit : pulfa eft negatio , fecuta confeffio. Quod non fortuito accidile , fed ex fenténtia Domini, le&io docet. Sic enim fcriptum eft , quia dixit IESVS Ead Simonem : Non "cantabit gallus ; prius- )N quain — 272 Caput V. quam me ter abneges. Bene fortis in die Petrus , CON no&e turbatur , & ante galli cantum labitur , & labi- lia tur tertio, vt fcias, non inconfulta effufione fermo- nis effe prolapfüm, fed mentis quoque mutatione tur- batum. Idem tamen poft galli cantum fit fortior, & tis, iam dignus , quem Chriftus afpiciat : oculi enim Do- Q j minifuper iuftos. Agnouit, veniffe remedium, poft dioinarm quod iam errare non poffet: & in virtutem ab er- delinquit rore mutatus , amariflime fleuit vt lachrymis fuis Gicens deleret errorem. Refpice nos quoque Domine lo dU IESV , vt. & nos propria recognofcamus errata , quieuit foluamus piis fletibus culpam , mereamur indulgen- pofito d tiam peccatorutn. Ideo confülto fermonem pro- Titnatio traximus vt nobis quoque gallus cantaret , &lo- potus quentibus fübueniret , quo fi quod deli&um. obre- cum füa püffet in verbo , culpam Chrifte donares Da tis hebe quefo lachrymas Petri, nolo letitiam peccatoris [ Fleuerunt Hebrzi, & per mare funt dehifcentibus Ut cith vndis liberati Letatus eft Pharao, quod. Hebrz 1 facie os tenebat inclufos , & mari merfus, cum populo fuo occidit Exultauit & Iudas in mercede pro- àm qu afectus ditionis fuz : fed ipfius fe mercedis laqueo ftran- Catione gulauit. Fleuit errorem fuum Petrus, & meruit , &dorat vtaliorum aboleret errores. CQm fe S. A4MBROSIFS. lib. V. Hexaemeron. caþ hoc am; AXIVF. ( XXVF. Tom. L pag. 1z12. 113. us CON- Confider ationtes de qu. Dom. 273 lt Petrus, CONSIDERATIO CXXVIIL r, & li ne fermo. Et conuerus Dominus re[pexit. Petrum. C«. itione tur. LUCE. XXH. Ó1. fortior, & uis, oro , mentis confideratione Tudicem in- enim Do« tuetur iratum , & non contremifcit ? Quis lum, poft diuinam animaduerfionem attendens , voluntarie term ab et« delinquit viterius ? Hoc expreffit vates eximius , tymis fü dicens; Tu terribilis es, & quis refiftet tibi ? De : Domine coclo auditum fecifti iudicium , terra tremuit, & 5 a, quieuit. Quieuit, inquam, quum peccare ex pro- indulgen pofito defiit. Salubris ergo huiusmodi iudicii com- nem pro« minatio eft, fed non minus proficuus pius Patris t , &lo áfpe&us. llla cum tremore cognoícitur , ifte vero tum. obre cum fuauitate fufcipitur. Cuius non emolliat men- r Da tis hebetudinem , & compurgat in lachrymas di- yencatoris uing iniferationis affidua meditatio ? Montes, pro- xfcentibus ut citharedus fapé&tus canit , ficut cera fluxerunt x Hebra- a facie Domini, a facie Domini omnis terra, Equi- m populo dem quum humano lux diuina illabitur cordi , & roede pro- afpectus gratie coeleftis agnofcitür , absque cun- ueo firat &atione liquefit cor, exbilaratur animus , mens k meüliy. adorat, & intelle&tus prius elatione tumidus, omni cum feftinatione procliuis folo humilietur. De qurn, up. hoc amabili charitatis intuitu inquit Propheta: Afpe- xit, & diffolut gentes, & contriti tunt montes fie- 0K ( 274 Caput F. folui & füculi, incuruati funt colles mundi ab-itineribus eternitatis eius. j H Vtrumque in Petri conuerfione ter cormü fignatur. In galli cantu fudicis terror , i afpe&u pis crimi Chriti grativ celeftis infufio. . Preecedit iudicii pa- uor , fubfequitur. autem beneuolentia charitatis. $1 Ambo tamen immutant propofitum , adducunt fle- IX pg ;üm, dile&ionem ingerunt, amoris enutriunt flam- COl mam, & conuertunt ad Chriftum. 'Tua hec funt dona, o Domine IESV,, que fidelibus , & ele&tis Cuer tuis dare confueuifti, Pernuttis interdum , vt afpe- Utit &ibus hominum radicitus euellantur , & tanquam M ) infru&uofe arbores ignibus debeant deputari zter- poflmo nis. Hoc dicónt, qui fecandum faciem iudicare Tt quam nouerunt, tu autem o meridiana lux, & fecretorum cognitor longe aliter exiftimas.. gabiles Y Diftant quippe fti Petru multum nimis ab humanis iudicia tua, Quos enim nt; f pradeftinafti ad vitam , & in tuorum ferte con- füt il numeras electorum , ad tempus tantum errare con- pe Don cedis. Nunquam pietatis tuz; oculos ab eorum pferat, amoues viis, tametfi ignorent ipfi, Probat autem boc tril hoc illorum . exitus. Quamuis enim premantur iugo mf captiuitatis , 3ut.per femitas deuient delictorum , fl m congruo nihilominus tempore, ineffabili, alta, & Chriiïo repentina rutatione illos trahis ad te. Non enim QUO ) Vis , Vt, quos tuo mundafti , fan&tificafti , & gra« Tore t tificafti fanguine , pereant in zternum. llli auterh fo- Wt enn Confideratianes de. PafJ, Dom. 275 TDeribus folum sehennz funt filüi, qui tibi non plaenerunt TIüerfione 1n te. Hinc eft, quod Tudas proditor irremiffibili- 1 aed ter corruit, & Petrus Ecclefiz paftor ; pro negatio- nis crimine largiter fleuit. tdicii p COREICAUIS, S. LAVRENTIVS IVDTIN loc. cit, cap. Ucunt fle. IX. pag. 3o0t. junt flam CONSIDERATIO CXXIX bec fünt & elettis Conuerfas Dominus. ve[pexit! Petrum. — t.oc. cir. , VE af unera diuina de profundo DEI judicio veni- tnquam M unt: mirari ea poflümus., inueftigare non AL r poffumus Quis enim cognouit fenfum Domini ? dicare Et quam infcrutabilia funt iudicia eius;, , & inuefti- CLECOTUTII gabiles vie eius! Sequens per omnia veftigia Chri- quippe fti Petrus conturbatur , & negat : refpicitur ,. & plo- 108 CLUTI rat ; fletus tergit , quod. timor infecerat. INon rte con. fuit illa Petri defertio , fed eruditio Amare quip- dre Cori pe Dominum interrogatus., in corde füo prafum- €orurm pferat, fe pro eo etiam moriturum. . Viribus íuis t autem hoc tribuerat: nifi paulifper a regente. defereretur, r upo non fibi demonftraretur. Aufus eft dicére.: Ani- TOTUIT , mam meam pro te. ponam, Animam fuar pro ita, & Chrifto.prafümptor fe pofiturum effe iactabat , pro yn enim quo nondum pofüerat liberator. Denique cum ti- ( gte more turbatur , ficut Dominus pradixerat : ter ne- — j autem gat eum , pro quo fe promlferat moriturum, Sicut fo. fcri- 276 Cüþtzt F. fcriptum eft.:-Refpexit illum Dominus At ille C0. amare fleuit. Amara erat recordatio negationis , vt dulcis effet gratia Redemptoris. Nifi defertus wj non negaret ; nifi refpe&us non fleret, Odit olent ) IDEVS prefümptores de Vmbus fuis, & tumorém fetü iftum in eis, quos diligit , tanquam medicus fecat, gutia f Secando quidem infert dolorem , fed firmat poftea pue F fanitatem. Itaque refurgens Dominus commendat unt, dn Petro oues ífuas , illi negatori, fed negatori, quia habitü 0 ptefumptori, poftea paftori, quia amatori, Nam tibus qu quare ter interrogat amantem , nifi vt compungat vulti iní ter negantem ? Proinde perfecit poftea Petrus pra- quenter tia DEI, quod primo non potuit fiducia fui Narná uerfos, poftea quam illi oues, non Petri, fed fuas cont- tonfolit mendauit, vt non pafceret fibi, fed Domino , an- Cntés , nuntiauit ei paffionem futuram, quam primo perdi- munteb derat quoniam prepropere feftinabat, Cum fe- lertimi nior , inquit, fa&us fueris, alter te cinget, & fe- Quia cor ret,quo tu non vis Hoc autem dixit, fignificans, tidie u qua morte glorificatutus erat Dominum. Factum QUam 41 eft, peruenit Petrus ad paffionem , qui lachrymis Auerten diluerat negationem. Quod ei promiferat Salua« feendit , tor, non potuit auferre tentatof, Tfpeter S. AVGVSTINVS. férm. CCLXXXV. z'n Tationi notal. S $. Cafti, & 2demili, Tom. V. pog. 146. Tleuiffr Doniteni CON- CRRA iE M EU EE Confiderationes de PafJ. Dom. 277 Àt il itionis, CONSIDERATIO CXXX.. 1 defertus Conuerfus. Dominus re[pexit Petrum, |LOc. ciT. ä & Oi olent Domini irati ab his, quibus offenfi funt , Canorem S i feruis oculos auertere , & ífi quando illi pro QUs fecaf, gtätïa fupplicauerint , in partem aliam faciem decli- lat boftet nare. - Et quia re&o eos intuitu confpicere neque- rommendat unt, anifnorum fuorum motus in ipfo corpotis Oti, quii habitu oftendunt. DEVS quoque idem delinguen- n N tibus auertitur, quia turpitudinem eorum fereno Ompunpat vultu infpicere dedignatur. Scd qui abücit delin- etfüs prà quentem, Conuertitur ad peenitentem, vocàt etiam j N auerfos, donat peccata conuerfis, hortatur pigro$» us COf confolatur affli£tos, docet ftudiofos, adiuuat dimi- Ccantes, confirmat laborantes , exaudit corde cla- fto perd mantes. lpíe namque per Prophetam dicit: Con- Cum f Sed uertimini ad me, & ego conuertar ad vos. &t, tf quia conuerti ad eum fine ipfo non poffümus, quo- gt tidie cum Propheta clamemus : Ne auertas faciem FaQott tuam a me, & fimilis ero defcendentibus in lacum., huchrymis Auertente Domino faciem , peccator in lacum de- t Saut Ícendit , quia , nifi ilum DEVS mifericorditer refpexerit , poft multa perpetrata ftelera in defpe- UL rationis foueam cadit, Nam & Petrus amare non yi) fleuifet, nifi eum Dominus refpexiffet. Eft enim ponitentia vnum de perfe&is donis , defcendenti- Y bus )N 078 Caput V.. ( bus a Patre luminum, Nifi ergo benigna DEI mi- mapdab fericordia mentem hominis illuminauerit , impoffi- 'celari i bile eft ei, in nouam naturam mutari, cum fcri- fcere de ptum fit : Non poteít a fe facere quidquam , nifi tur pe« datum fuerit defüper. Et Apoftolus : Fiduciam, rat de 1 lis DET. inquit , talem habemus per Chriftum ad DEVM , non quod füfficientes fimus, cogitare aliquid a no- anim DI bis quafi ex nobis, fed fuüfficientia noftra ex DEO mandatà eft. Si ergo nec cogitare aliquid a nobis fufficimus, fündo d quomodo fine refpe&u mifericordize DEI poenitenti- diabolus thalitig 1 am agemus ? Sunt enim tenebre , vbi Chriftus non refpicit, vbi lux illa vera non ingreditur, que fic Sl lucet in tenebris , vt tamen non comprehendatur ffüm; f a tenebris. ldeoque Propheta Dominum exorans dicebat : Faciem tuam illumina füper feruum tuum. C0 Quid eft autem facies DEI , nifi quedam claritas TET cognitionis eius ? Hanc cognitionis eius claritatem tüi non vident, qui mifericordiam ipfius ignorant, qui tpre de peccatorum fuorum venia defperant. Illi de- nique in laceum defcendunt , vbi lumen non vi- deant mifericordie , intentionem cordis non diri- p gant ad coelos, carnis fatisfaciant defideriis, DEVM [ T contemnant, ficut fcriptum eft : Peccator, cum W conf in profundum venerit, contemnit. De talibus per Amos Prophetam Dominus intonat, dicens : Si ce- lauerint fe ab oculis meis in profundo' maris , ibi !Qw fHndameum imnan- fribit ao Confiderationes de Paf Dom. 279 DEI mi. mandabo ferpenti, & mordebit eos, Quid eft enim ; Inpoff celari in profundo maris , nifi in altitudine delite- eum ferl fcere defperationis ? Celat vero fe, qui non confite- m , nif tur peccata fuüa Non confitetur autem , qui defpe- 'iciam, rat de mifericordia DEI Vel certe ille fe ab ocu- DEVN lis DEI celat, qui a mandatis eius auertitur, Oculi Qd 2 1 &nim Domini , Spiritus DEI, qui legem, id eft ex DEO mandata dedit, Qui ergo fe ab oculis DEI in pro- ffcimis, fundo defperationis celauerint , poteftatem accipit pren diabolus , vt eos mordeat, & in ventrem eos fuæ riftüs nofl malitie inducat. que Iic $- GREGORIVS MAG. Expofit. in VII Dendatut £falmos panitent. ". Tom. IIT. part, I T. pag.. z. $$2. ] eXOTanis m tuurm C ONSIDERATIO CXXXI j darias Et recordatus eff. Petrus verbi IESV , quod dixe- claritatem rat : Priusquam gallus cantet, ter me negabis. Et orant, qui [Ii de egre[Jus foras fleuit amare. MarrH. xxvt. 75. non Vi hriftus refpiciens in Petrum , vocem dimifit mon dirt per ipfum intuitum. Non enim ore loquutus DEVM eft, ne ipfum coram Iudzis redargueret, & propri- tor, CUm um confunderet difcipulum, fed per oculum dimit- v2 tens alibus pf $; $iO g, ii * Quod opus vir do&iffimus Gaffanuileus vix dum folido nifus fundamento D. Gregorio M. abiudicat. Vide. cenfuram exdem a Pa- frat tribus Maurianis prefixate. ERE 280 Caput. V. tens vocem , quafi diceret : Petre quod dixi,'fa&um boit 5 eft. Igitur Petrus tunc fentiens copit flere : & non chorutm fleuit modo, fed amare, fecundum baptifma-per la- mare o chrymas ex oculis efficiens, Cumque fleuiffet ama- tes, l ze, deleuit peccatum. Poft hec enim claues illi viridat celorum creduntur. Quodífi Petri fletus tantum de- confer leuit peccatum , qui fieri poterit, vt, fi fleueris , 205 ip peccatum nonm deleas ? Non enim paruus fuit rea- eurand tus, proprium Dominum negaffe , fed magnus , & nignta grauis ; eum tamen lachrymz del»uere. Defle igi- tis nof tur & ipfe füper peccatum , neque. quoquo modo gnum ( defle, aut fpecie tantum , fed defle amare , quem- Wec ( admodum & Petrus, Ex ipfo profundo deduc fon- homini tes lachrymarum , quo Doniinus mifericordia mo- qui pl tus tibi peccatum dimittat : clemens etenim eft ; ipfe Tam & enim dixit : INolo mortem peccatcoris, ficut con- excidat uerti ipfum, & poenitentiam agere, & viuere, Exi. sl guum expetit a te laborem, & magna ipfe largitur: tiiati occafionem a te querit , vt tibi falutis thefaurum tribuat. Profer lachrymas , & ipfe indulgentiam im- CO pertit : profer peenitentiam, & ipfe remifionem tri- buit peccatorum : occafionem tu exiguam confer, B vt fpeciofam habeas excufationem. Quaedam enim on ab illo funt , quedam a nobis. Quz a nobis funt, Í fj contulerimus , & ipfe rurfus , que funt ab ipío, Ti no prebebit, lam igitur , quz ab illo funt , ipfe pra« fa. buit: Confiderationes de Paff. Dots, 281 fatum buit folem nimirum , lunam , varium ftellarum HU chorum fundauit , aerem dlfïudlt terram expandit, d per ] mare obuallauit, montes dedit, faltus, colles, fon- ilfet ama lacus, fluuios , innumera plantarum genera, aues jll viridaria, cetera omnia: tu rurfus aliquid exiguum ihtom de. confer, vt ita coleftia tibi largiatur. Ne igitur fleueris , nos ipfos negligamus , neque a falute reftra pro- s füit ret curanda defiftamus , cum tantum nobis pelagus be- g , & nignitatis omnium Domini pateat, qui fuper pecca- D i is noflris peenitentia ducitur Propofitum eft re- o modo enum ccelorum , & paradifus, eaque bona , que , Quem nec oculus vidit , nec auris audiuit, nec in cor leduc fon hominis afcenderunt , que preparauit DEVS iis, yraa fo qui ipfum diligunt ; & non debemus omnem ope- 1eft;i ram adhibere , vt aliquid conferamus , ne ab his (icut .COfle excidamus ? ee, D S. CHRYSOSTOMTVFVS Homil, III. de j)æ— : Jargitür nüentig. Tom. Il pag. 3er. hefurum ntiun 1f CONSIDERATIO CXXXII onem dl Et egre[fus foras , fleuit. amare. 1oc. cxm., ) confet, hm enifm onus folus per naturam indemutabilem fuam bis fün b femper DEVS,non przdurus huius demutatio- tb ipo nis noftre arbiter. fuit, indulgentiam infirmitati no- pfepe ftr?,qua non femper boni permanemus , ex me- buit M rito 282 Caput I/' $f a rito voluntatis impertiens , qua bonos nos effe de- le&at: magisque his, que velimus, propitiatus eft, 0, qu quam his, que non poffümus, iratus eft. Nam- fiei f que cum Moyfi, fideli vtique amico fuo, & quem gationis in DEVM Pharaoni conítituerat , dixiffet ; quia dationi non glorificafti me , in aquis contradi&tionis, afcen- te, Ni des fla de in montem , & morere 5 hunc fibi poftea, fe- pulture eius loco a nemine cognito , vna cum fantie Elia ab Apoftelis in monte confpe&um beati, & D! ( eterni regni füi confortem , & martyrem referua- $ m üit. Et ne per Aaron, & Dauid , & Salomo- CO nem , pluresque alios iftiusmodi bonitatis DEI ex. empla percurram, quibus, increpitis demutationum offenfis, ob fidei tamen meritum adfuit venia U procliuis; confeius Dominus infirmitatis human , cum Apoftolis dixiffet : Omnes vos fcandalum pa- vitdic tiemini in hac no&e, & beato Petro ter, non tam Peros ad denuntiationem damnate negationis , fed quia inüen per timorem carnis demutabilis homo, id quod ne- lachry gaturus effet , admonito, & neganti quidem, claues quod tamen regni ccloruin non ademit : quia cum per lachy trepidationem obrepfiffet negatio , voluntatis tamen t Víque ad martyrium confitendi fides irma non de- Lir erat. Et aliud eft nolle, aliud non poffe. Terri- tus enim Petrus, etfi per carnis fenfum refponfio- Chit, nis non potuit tenere c.eonita,nti-am, 3 per fidem ta- Tnen i o 285 | Confiderationes de Paff. Dom. 5 effe d. i fnen animi ftatim fleuit. Et cum decuffum fe ab tlatus ei eo, quod volebat, agnouit , lachrymarum dolore . Nam fidei fuz effudit affe&um. — Et ipfum illud fuit ne- & quem gationis tempus, & fletus , fcilicet fecundum trepi- t ) qua dationis demutationem , voluntatis firmitate potio- is, afcen. re. Nammox inconftantiam trepidationis conftans fi- l, fe. des fleuit , probatiffmam deinceps apoftolice con- Dd Cufj ftantie firmitatem martyrii confeffione confirmans, beuti, & S. HILARIVS Trattai, in LIL pfamun, Tefero. $. r2. pag. $7. Salomo. CONSIDERATIO CXXXIII, DEI ex, ationum Exr copit flere, MARCI, XIV. 72. It Venit uare fleuit ? Quia culpa obrepfit ei : ego foleo EVA üman, Q flere ,fi culpa mihi defit , hoc eft, fi non me dlum pte vindicem , i non obtineam , quod improbe cupio. f0 (att Petrus doluit, & fleuit, quia errauit vt homo. Non fed quia inuenio, quid dixerit, inuenio , quod fleuerit : yuod ne« lachrymas eius lego , fatisfa&ionem non lego : fed , Ques quod defendi non poteft, ablui poteft, — Lauent m pet lachryms deli&um , quod voce pudor eft confi- 5 famet teri, * Et venie fletus confülunt, & verecundig, ;on de Lachryme fine horrore culpam loquuntur : lachry- Terti- v4 ma ponfi- * Quam hac propqhtio vccäïem confeffionem fecretam non ex- dem t Cludat, erudite contra beterodoxos demonírat Ambrofii Scholiaftes , n ín nota ad linüc locum, quem omnino videe 284 Coput. F. | 8& j qu m:e crimen fine offenfione verecundie eonfitentur » lachryme veniam non poftulant, & merentur. In. te, e& ueni, cur tacucrit Petrus, ne tam cito venie pe- fc præf titio plus offenderet. nt: E Aute flendum eft, fic pre- candum. Bone lachryme , qua lauant culpam. üebor 1 Denique , quos IESVS refpicit, plorant, Negauit profitet & fati primo Petrus, & non fleuit, quia non refpexerat Dominus. Negauit fecundo, non fleuit, quia ad- tre , V huc non refpexerat Dominus, Negauit & tertio , inquam refpexit IESVS , & ille amariffime fleuit. Refpice fertüs « Domine IESV, vt fciamus noftrum deflere pecca- 0 pi zefüet tum, lauare delictum. Vnde etiam lapfus fan&o- rum vtilis : nihil mihi nocuit, quod negauit Petrus, Tig ( profuit, quod emendauit, Didici cauere alloquia anteqi alios 1 perfidorum. Petrus inter ludzos negauit: Salo. mon contubernio gentili deceptus errauit. Fleuit bebat €rgo & amariffime Petrus , fleuit, vt lachrymis fuum attequ poffet lauare delittum : & tu fi veniam vis mereri, pu. dilue lachrymis culpam tuam ; eodem momento , facril eodem tempore refpicit te Chriftus, $iin aliquo damn: fortaffe labaris, quia fecretorum tuorum adfiftit pietas tefüs, refpicit, vt recorderis , & fatearis errorem, fitas Imitare Petrum , dicentem alibi tertio: Domine tu pote fcis, quia diligo te. Etenim quia tertio negauerat , ( tertio confitetur: fed negauit in no&e, confitetur T in die, Hoc autem ideo fcripta fünt, vt ftiamus, neminem iaGare fe debere 5 nam fi Petrus lapfus Gït', Confiderationes de .. Pa[f. Dom. 285 ln eft, quia dixit : Etfi alii fcandalizati fuerint in tur. In. te, ego non ftandalizabor , quis alius iure de lib pe fe prefümat ? Denique & Dauid , quia dixe- fic pre rat: Ego dixi.in mea abundantia , non mo culpam, uebor in sternum , eam fibi ia&antiam obfuifle Neriui profitetur , dicens : Auertifti faciem tuam a me , Dexenat & factus fum conturbatus. Vnde te euocem Pe- Juia ads tre , vt doceas me, quid flens cogitaueris ? Vnde; fertio, inquam, te euocem? de cclo, vbi iam choro in- fertus es Angelorum * ? an etiam de tumulo , -quia Refpicg qee non putas iniuriam , & ibi effe, vnde Dominus fantit« refurrexit ? Doce nos, quid tibi profuerint lachry- ize tuzx. Sed docuifti illico : nam , qui lapfüs es; Petrüs, Iloquig antequam fleres, poftquam fleuifti , ele&us. es , vt : Sulos alios regeres, qui te ipfe ante non rexeras. Ha- Fleuit bebat ergo lachrymas Petrus , pio quas fundebat s füum affe&u : non habebat proditor fletus, quibus cul- TIereri pam ablueret , fed tormenta conícientie , quibus nento , facrilegium fateretur : vt, dum fuo reus iudicio damnatur, & fpontaneo füpplicio facinus. expiatur, aiqu adfiftit pietas Domini, qui f& ipfe nollet vicifci , & diui» Forem, mitas probaretur, qui confcientiam mentis inuifibili tine t poteftate interrogaret, getdt , $, AMBROSIVFS. lib. X, in Lucan n, $$. fitetür & fagg, Ton; 1. pag. 1522. G. itmus fhiplüs V CON. Gfta 286 Caput. P. fram s CONSIDERATIO CXXXIV. Fiiol, Fleuit amate, MATTH, XXVI. 75. pCCCHUG] eccauit Paulus , fed ignorans fecit in incredu- P poreü, litate fua: Petrus cum cecidit, apertos habe- cecidit, bat oculos. Porro vbi abundauit delictum , ibi at f& füuperabundauit & gratia. .Eorum fiquidem, qui pec- ei negi cant, antequam DEV M nouerint, antequam mifera« peccata tiones eius experti fint, antequam portauerint iugum poft t fuaue , & onus leue, priusquam deuotionis gratiam, tiam f & confolationes acceperint Spiritus fancti : eorum, egeti inquam , copiofa redemptio eft. Et tales omnes poum : nos fuimus. At eorum , qui poft conuerfio- confef nem füam peccatis, & vitiis implicantur , ingrati Cordis accepte gratie , & poft miffam manum ad aratrum tecord retro refpiciunt , tepidi, & carnales facti, aut poft prima agnitam viam veritatis retro. eunt apoftate mani- eus in fefti: eorum vtique perpaucos inuenias , qui poft Vetl hzc redeant in gradum priftinum, fed magis in for- Va dibus pofiti fordefcant adhuc. "Super quos Prophe- * clitare ta deplorat * Quomodo obfcuratum eft aurum , frabgi mutatus eft color optimus &c. Qui nutriebantur Quid | in croceis, amplexati funt flercora. Nec tamen, dignat fi quis huiusmodi eft, defperamus de eo , tantum gubi vt refurgere velit cito. Quanto enim diutius per- f inl manebit, tanto euadet. difficilius. Beatus vero, dicm qui tenebit, & allidet paruulos Babylonis ad pe- tram : Confiderationes de Pa[J. Dom. 287 XIV, tram : etenim fi creuerint, vix poterunt fuperari. Filioli, hec dico, vt non peccetis, Sed & fi quis Vg ^ peccauerit, Aduocatum habemus apud Patrem, qui ineriqy. 05 habe. poteft, quod nos minime poffumus : tantum , qui cecidit, non adiciat in malum , vt profundius ca- um , ibi dat, fed magis, vt refürgat, confidens , quod nec qui pec« ei negabitur venia, fi tamen ex corde confiteatur n mf peccata füa. Si enim is, de quo loquimur , Petrus 1tiugun poft tam grauem lapfum ad tantam redit eminen- gratin, tiam fan&itatis, quis de cetero defperet, fi tantum : TUD, egredi voluerit a peccatis ? Attende , quod fcri- $ OInes ptum eft: Egreffus foras fleuit amare, In egreffü myerfio- confefionem oris, in ámaro fletu compunc&ionem y ingrati cordis intellige. Et attende, quod tunc primum Aratrutm Yecordatus eft verbi, quod dixerat IESVS : tune qut pot primum cordi fuit verbum , quo predicta fuerat ? fllle eius infirmitas , cum euanuit prefümpta temeritas. yi poft Va2 tibi, qui poft lapfum fortiorem te nobis exhibes. s infor. Vt quid tam rigidus es in tuam ipfius perniciem ? In- Prophe clinare potius , vt melius erigaris , & ne prohibeas um , frangi, quod diftortum eft, vt poffit melius folidari. obantut Quid indignaris increpanti gallo ? tibi potius in- tamen, dignare. Pluuiam voluntariam, ait Pfalmifta, fecgre- tanam gabis DEVS hereditati tuz, & infirmata eft. — Bo- jus pet $a infirmitas, qux fegregatur hereditati, qux me- Vef0 , dicum non repellit. Induratos enim, tanquam vas al pe figu- tB | 288 Caput F. ]u 8 fïgulwi in virga ferrea conteret ; & hereditas- infir- mata eft, ait, tu vero perfecifti eam. Audiftis diliat & eoram certe , quam mifericordiam confecuti fint Apoftoli pietatis noftri, vt iam nemo . ex vobis füper peccatis prz- teritis,, vltra, quam neceffe fit, confundatur , in ef, cu cubili confcientie füs compunctus. Quid enim ? as gri quara forte peccafti in feculo. Nunquid amplius Paulo ? Quod fi & ipfa in relgione : nunquid plus Petro? táris t enm I Attamen ilii in toto corde peenitentiam agentes, non modo falutem, fed & fanctitatem confecuti quod funt: etiam & falutis minifterium , & magifterium quod. adepti funt fan&itatis. Et tu ergo fac fimiliter,, ejusqu nt?1 quoniam propter te Scriptura loquitur, viros illos effe mifericordie , vtique propter multam miferi. tiam f loti e cordiam , quam confequi meruerunt, Catrix S. BERNARDVS, Serm, II in feftro SS, Petri, & Pauli. Edit. Parif. dTom. L. pag« 9o0g. fit lat mifer CONSIDERATIO CXXX V.. Depat ftrico Fleuit amare, LOC. CIT. ipfüm icatur ergo : In die illa erit fons patens domus tus el D - Dauid habitantibus Ierufalem , in ablutionem mus : in ho peccatoris, & menftruatz : quia apertus iam nobis eft fons mifericordie Redemptor nofter , qui in Viu domo Dauid incarnari Qignattls eft, vt pecatorem la- us ! 289 .,Confdemtianes de Pa[f. Däm; 45 Infi lmuet a peruerfo opere, & menfiruatam mentem Audifti diluat ab immunda cogitatione. Patet igitur fons ; Apoftoli curramus cum lachrymis, lauemur in hoc fonte 1tis pre. pietatis. In hoc fonte ipfe quoque Dauid lotus LU , d eft, cum rediit ad lamenta pomnitentie poft macu- | enip ? Ipfüm quippe inuenire fontem las grauis culpz. : Puilo? quarebat, cum diceret; Redde mihi letitiam falu- Detro? taris tui, & fpiritu principali confirma me, IESVS igents enim Hebraice, Latine falutaris dicitur, Et quid eft, anfecuti quod fibi letitiam IESV reddi poftulabat , nifi ifterium quod hunc ante culpam contemplari confüeuerat , miter , eiusque contemplationis gaudia im culpa perdide- 1os illos tat? Vnde re&te poft peenitentiam vifionis eius leti- : miferi tiam fibi reddi querebat. In hoc fonte mifericordiz lota eft Maria Magdalene , que prius famofa pec- «fo $8 catrix , poftmodum lauit maculas lachrymis, deter- fit lachrymas , corrigendo mores, In hoc fonte )d mifericordie coram omnibus lauit Petrus , quod In hocfonte mi- (Vo' negauerat , quia fleuit amare. fericordie in fine fuo lotus eft latro , qui femet- ipfum in morte reprehendens , a culpa fua ablu- dorus tus eft confeffione veritatis. Cur igitur pigri fu- tionetn mus ? cur torpentes , & frigidi remanemus , qui in hoc fonte pietatis tantos iam fe lauiffe cogno- y nobis uimus ? Ergone de emundatione noftra defperabi- qii ia itoremt Ic té- mus , qui tot exempla mifericordim in pigno ne« lt st 290 Ceput V. nemus ? Et ceffimus veniam querere , atque cum u^ lachrymis fiduciam habere, qui tantorum iam emun dationem Ífpei noftre pignus accepimus ? Quazrere enim mifericordie fontem deberemus, etiamfi clau- fus effet. Patet nunc, & negligimus. Mittamus oculos fidei in mundum vniuerfüm, confideremus, ! quanti peccatores diebus , ac noCtibus per lamen- tain hoc fonte mifericordie lauantur, quanti poft | uys tenebras ad lucem , quanti poft maculas ad mun- ditiam redeunt. Curramus ergo cum talibus poft jll mortis tenebras ad aquam vite confideremus , tiühif quantum peccauimus , quantum quotidie peccamus, Prefi atque vt appareamus mundi poft culpas , lauemus holocauftum. MÀRCI Ad hec agenda adeft gratia Re- demtoris noftri, qui viuit, & regnat in fiecula fie- l culorum , Amen. | filium S. GR EGORIVS M, lib. IT. Homi. VIII. tum, in Ezeb. in fie Tom. l. pag. 1402. adue ()! Qicen Et aí ts m tefpo loc C A- : [ dext Confiderationes de Pa[J. Dom. 291 QU cüm T r 3X , 8 3 89 4 9 90 6 48 Quereie CAPVT VI mf l Mittomug AE ieremus, " V? Pyima luce ruríum in frequentibus CT damenn NT 7 ludicum . comitiis | interrogatur Iantipoft IESVS. àd mun us poft IL Herum [e DEI Fiium confeffus condem- leremis, natur , €? mox ab wvniuer[o concilio ad Pilatum eCC2IUS, Prafidem -vincius trabitur MATTH, XXVII. I. Jauemus MARCL XV. I. LUCE. XXll, 66. & Xxxirn1. T. at e acula f A 1c) Et vt factus eft dies, ( a) con- fihum inierunt omnes Principes Sacerdo- ,Vil tum, & feniores populi, ( c) & fcribe(a) aduerfus IESVM , vt eum morti traderent (c) Et duxerunt illum in concilium füum , dicentes : Si tu es Chriftus , dic nobis. Et ait illis : Si vobis dixero, non crede- tis mihi, fi autem & interrogauero , non refpondebitis mihi, neque dimittetis. Ex hoc autem *erit Filius hominis fedens L dextrls virtutis DEI, AG 1. Di- 293 Caput. V F. | II Dixerunt autem omnes : Tu ergo es extenui Filius DEI? Qui ait: Vos dicitis , quia tentia, Vintum ego fum. : At illi dixerunt : Quid adhuc Jamoti defideramus teftimonium ? lpfi enim aue terfe(to diuimus de ore eius. Et furgens omnis Vatorer multitado eorum, (b) fümmi Sacerdotes damat cum fenioribus, &fc1 ibis, & vniuerfo con- fidis ipt cilio (a) vin&um adduxerunt eum , & trta- nibus, àd quc diderunt Pontio Pilato Prefidi. temi m i. Q CONSIDERATIO CXXXVI füetüdi Mane. autem fatto , confilium inierunt omnes Prin- tubà £ cipes Sacerdotum, & feniores populi aduerfus IESV M, $ «t éuim morti iraderent. —€MATTH, XXVil. f. It j oc mane , ludei, non ortus vobis lucis conti- H git « fed occafus , hec veftris oculis folitus C0] dies prodiit, fed impiis mentibus nox tetre cecita- tis incabuit. Hoc mane vobis templum , & alta- ÁMtit ; ria diruit, legeni , & Prophetas ademit, regnum , duten & facerdotium fuftulit : in lu&um zternum omnia fefta conuertit. In iftis enim infanum , cruentum- que confilium , tauri pingues , vituli multi, fre« li Qt mentes beftie, canes rabidi, vt morti au&torem vite, & Dominufm. glorie traderetis : & tanquam tüngus €X-: Y^ Confiderationes de Paf Doth, 293 &O eg extenuanda effet furoris veftri immanitas; fi eius fen« 5 , quia tentia, qui prouineie véeftre prefidebat, vteremini, ] adhuc vin&um IESVM ad Pilati iüdicium deduxiftis ; vt M at clamoribus improbis trepido cognitore fuperato, in- 5 Omnis terfe&orem hominem eligeretis ad veniam, & Sal- batorem mundi peteretis ad ponam, Poft hanc *erdotes damnationem Chrifti , qua excufata eft Pilati Prae- rÍo cOne fidis ignàuia magis, quam poteftas , qüi lotis triá- RRR EEE nibus, & ore polluto, iisdem labiis IESVM mifit àd crucem ,.quibus eum pronunciauerat innocen- tem : multas illufones Domino , facerdotalibus fet- AT, üiens. oculis, lieentia populatis ingeffit & in màns q5 Dril fuetudinem eius , qui hec fponte tolerabat , furens turbà fzuiuit, 1/M, L $. LEO MAGNVS, Smn. Ilk d Paj Dom, pag.: 122 ds tonti- js folits CONSIDERATIO CXXXVIL ? Cecitte &l , & at Mane fatio confilium inierunt ?c,. Ex vinictium ad- | Fegum , duxerunt eum , & iradiderust Pontio Pilato Prafidi, m omnit Loc. GIT. V. 1; 24 'Uenturte : jti, fre "Xui in tenebris , & ho&e offendit , venia di Q uCoretm gnus eft, qui' aütem in dic Clara offendit, tanqqam hunquam po;eü: culparé errorem; qugü. coq"tinen.' e X tem m 294. Copu: V1 tem fe, maxime , quando habens in fe lucernam Y N eorporis offendit , íed incontinentiam füam. Hoet homim autem diximus oftendentes quoniam Chrifti qui- in de difr dem difcipuli in noéte fcandalizantur , fecundum Qmnes vos ícanda- quod Dominus eis prcedicit gaueru lum patiemini in me in hac no&te, & quia Petrus se5, 10 ante galli cantum ter denegauit. Qui autem con- IEV: | filium aecipiunt contra IESVM , omnes Principes, Tüm, & $n & feniores plebis mane fa&o , in lumine peccant, id eft, fcientes , fecundum quod fcriptum eft de qui f hoc conüho , quoniam confiliati funt ex confenfü qui « in vnum , ficut fcriptum eft in pfalmis , vt morti in h traderent Chriftum, putantes , per mortem extin- €IUS huc 3 guere eius do&rinam , & fidem eius apud eos, qui credideruut in eum , quafi in Filium DEI. 'Talia vim, autem contra eum confiliantes Principes culture filim litere occidentis , & miniftri damnationis feniores, vincil & di- allieauerunt IESVM , foluentem a vinculis fone, centem eis, qui funt in vinculis : Exite, & com- penar peditos foluentem , atque dicentem : Dirumpamus & hi vincula eorum : & qui filiam Abrahze, alligatam a propt fatana decem , & oGo annis, a vinculis foluerat, potuit vt iam nequaquam fit inclinata , que non poterat pauer & alligauerunt eum volen- furfum afpicere prius qui p tem , & in eo, qued alligaretur vinculis, ipfis in- Volen fidias dirumpentem , vt iam non habeant Princi- Tutati pes Confiderationes de Pa[J. Dom. 295 Itttmqm pes Sacerdotum , & Seniores fudeorum adueríus l Hoe homines vincula , Domino ea videlicet dirumpente if qu in fe. Si quis autem exigit a me, fcripturam, hec Cundum de difrumpendis vinculis oftendentem , quibus-alli- fcandg gauerunt IESVM Principes Sacerdotum , & Senio- Petrus res, intelligat , quod propter ipfum hoc dicit ipfe 41 COT IESVS per Prophetam : Dirumpamus vincula eo- Ihcipes rum , tanquam fi dicat, Principum , Sacerdotum , CCl & Seniorum , aut multo magis eorum Principum , et de qui fünt operati in eis , & Regum terre illorum , onfenfü qui adftiterunt , & Principum , qui conuenerunt t morti in vnum aduerfus Dominum, & aduerfus Chriftum | extin eius , quorum, & iugum proiiciamus a nobis. Ad- 05, qui huc autem , amplius te placabit, vt füfcipias , quo- Tslia niam , etfi alligantes IESVM induxerunt, qui con- "ultüra filium fecerunt aduerfuüs eum, tamen dirupit IESVS SDIOTS, vincula: fi intellexeris , qua ícripta funt de Sam- & di fone, qui frequenter fuitligatus : & dirupit alieni- Y COf genarum vincula , quoniam Nazareus fuerat DEI, pamus & habebat comam plenam virtutis, Si ergo ille atam d proptcr comg virtutem , quam habebat in capite, Jüerats potuit rumpere vincula alienigenarum , quibus alli- poterat gauerant eum frequenter ; quanto magis Chriftus, volet qui poft tanta prodigia , & virtutes , quas fer'lc, pfs ii volens tradidit fe ad vincula , ibporans in fe Diui- Prind mitatis virtutem , & adquiefcens , vt alligaretur, X fine pó 296 Caput V1 fine dubio dirupit vincula circumdantia fe, quo» qodrin rum vinculorum myfteria vincula Samfonis fuerunt, eognit H ei at ORIGENES, Conment, in. loc. oit. Matil, ipiur Tom. IIl. pag. 914. tutis L hi CONbIDERATIO CXXXVIII nfani Et duxerunt illum im — concilium füum , dicetre nm j tes * Si tu es Chriflus , dic mobis, Et a& illis z det: Si «obis dixero , mon credetis mibi €9c. fpic LUüCE. XXll. 66. ET SEQQ batir, t vt factus eft dies ( no&te enim ab ebriis mini- ts m E tur m ftris illufüs, & blafphematus efít ) Seniores , & dignitate preftantiores interrogant eum, num piuxt ipfe fit& Chriftus. At ipfe .cogitationes eorum fci- tis efl ens , & quod operibus non credidiffent , ad perfua» dendum efficacioribus, & quomodo ergo verbis fuis Xl crederent, irquit: $i dixero vobis, non credetis. Si C enim crederetis verbis meis, quid opus erat conci- lio? Sin interrogauero , non refpondebitis. Scepius Dit enim antea interrogati filuerunt, vt de.baptifiate Io- ( annis , & de hoc dicto Prophete: Dixit Dominus Domino meo, & de muliere incuruata. Vbi igi- tur me audito crcdidiftis ? Quando autem inter- rogati non filuifüs ? .Propterea hoc dico , quod ex hoc tempore non eft tempus fermonum , & do- tint Confiderationes da PajJ. Dom. 2907 & quy do&rine de hoc, quis fim. Si enim voluiffetis , fletunt, cognitus effem vobis ex fignis, & miraculis. Tudi- AMati, cii autem tempus eft ex hoc tempore. Videbitis ieitur me Filium hominis , fedentem a dextris vir- tutis DEI Cum igitur debuiffent metu trepidare , IT illi his auditis , maiori rabie concitati , perinde ac l; (f infani interrogant : Tu igitur es Filius DEI? Ve- tum ipfe medio quodam modo & ironice refpon- lit det: Vos hoc dicitis , quod ego fim. Etenim de- fpiciebat infaniam eorum , & intrepide eis loque- batur. Hinc autem manifeftum , quod inobedien- 15 DIf tes nullam vtilitatem percipiunt , cum eis reuelan- dres, tur myfteria ," fed maiorem condemnationem acci- , um piunt. [deo illis occultanda funt : nam hoc maio. um fci ris eft. mifericordis, perfüte THEOPHTLACTVS enarrat, im caput bis fiig AXIL Lue. pag. 259. :tis, $l conct CONSIDERATIO CXXXIX Sgpius Dixerunt. autem omnes : Tu ergo es. Filius DEI? ate lo Qui ait: Vos dicitis , quia ego fum. . t illi dixe- Jmmimus vunl Quid adbuc defideramus teffimonium €jc. biig: LUüC, XXIL 70. ET SEQQ Ti fed calumniam on veritatem -defiderabant quod N preparabant Siquidem Chriftum . hominem ,5 tantummodo de ftirpe Dauid venturum fperantes , 00 fi- * 3 298 | Caput IV. fieut ei interroganti alias ipfi refponderunt, hoc wl n5 pro magno ab eo quaerebant, vt, fi diccret : Ego. fum Chriftus ( fecundum quod illi folum fapiebant ) eum C& de femine Dauid , calumniarentur , quod fibi arro- & Apol junrit, garet regiam poteflatem. ^ Et ait illis : Si vobis dixero, non credetis mihi , fi autem & interrogaue- altagit. rOo, non refpondebitis mihi, neque dimittetis. Sz- omne n pe illis dixerat , Chriftum fe effe, videlicet , quan- für, C do aiebat : Ego, & Pater vnum fumus , & iterum : ling Opera, que ego facio in nomine Patris mei, hec eít DE teftimonium perhibent de me, fed vos non cre- Filius ] ditis, & cetera talia. Interrogauerat quoque, quo- fponfi modo dicerent, Chriftum Filium effe Dauid , cum fermo ipfe Dauid in Spiritu Dominum fuum illum voca- Chrit conde uerit, vt tali nimirum interrogatione prouocati , difcerent, eum non folum verum hominem, quia Unt, . Filium Dauid , fed etiam verum DEVM, quia Do- adhy minum effe Dauid, Verum illi neque dicenti cre- us dere fequendo , neque interroganti refpondere qua- ipfe( rendo , neque eum , qui innoxius adprobatus eft, perur immunem dimittere volebant. Qui autem femen tris v Dauid calumniari querebant, plus eft, quod audi- Filty unt : Ex hoc autem erit Filius hominis fedens 8 í a dextris virtutis DEL Si ergo tibi in Chri- tradi fto, o ludée, pagane, & heretice , contemtus » DEV infirmitas, & crux contumelia eft, vide, quia per qi hec Confiderationes de Paff. Dom. $99 It, hoe hzc Filius homvms ad dexteram DEI Patris feffu- lg rus., & . ex partu Virginis homo natus, in füa eoant ) cum celi nubibus eft maieftate venturus. Vnde ]bl atro & Apoítolus, cum crucis abie&ta defcripfiffet , ad- , vob iunxit, dicens : Propter quod & DEVS illum. ex- TIOgQU- altauit & donauit illi nomen, quod eft füper Us, O omne nomen, vt in nomine IESV omne genu fleca , quan. tur, coleftium, terreftrium , & infernorum , & omnis Yterum: lingua confiteatur , quia IESVS Chriítus in gloria NI eft DEI Dixerunt autem omnes : Tu ergo es 0n cte. Filius DEI Vos dicitis , quia ego fum. Íta re- It, QU* fponfionem temperat fuam , vt & verum dicat, & d, um fermo eius calumnie non pateat. Maluit enim fe ] VOCd Chriftum Filium DEI probare , quam dicere , vt 10Catl €endemnandi caufa tolleretur his, qui, quod obiici- N unt, hoc ipfi fatentur. At illi dixerunt : Quid ja Do. adhuc defideramus teftimonium ? ipfi enim audiui- It] Cf fnus de ore eius Teftimonium Domini , quod ipfe Chriftum, & Filium dixerit DET, in eo acce- 'e que. x ef perunt, quod ait Et Filius hominis fedens a dex- fcmen tris virtutis DEI, & interrogantibus : Tu ergo es | autdi« Filius DEL, refpondit : Vos dicitis, quia ego füm fedens Sua fe ergo fententià condemnant , qui eum morti Chri tradunt , quem & oris , & operis fui teftimonig: DEVM efle cognofcunt. Condemnant & Arianos, 1005 , 12 par qu1 verba diuine Maiettatis nunci clarificato íam C X4 poft 308 Coput T1r. poft mortem Domino , nolint intelligere, quie eo Lf vin&o adhue , flagellatoque , & irrifo , ipfi , qui crucifixuri erant, intellexere carnifices Et fürgens äld t, omnis multitudo eorum, duxerunt illum ad Pilatum dudus Vt fermo IESV compleretur, quem de fua mor- bus $ te predixit : Tradetur enim gentibus, & illudetur, Peeca & flagellabitur , & confpuetur Et poftquam fia? ili di gelluerint, occident eum, ^ Gentibus quippe Ro- manos fignificat ; nam Pilatus Romanus erat, eum- E pr & abi que in Iudeam Romani Prefidem : miferant £, erucifigendum tradunt Dominum ludei , qui fe 1fïq l modo ab eius interfectione velut alienos facere cu- cepti piunt, vt non eorum innocentia, fed vt demen- mitte ' tia monftretur, guini VENERABILIS BEDA. li "VL i Tünt Locan capy XX I. X XIEL T. V, pag. 432. 433« peg nüäuäääääääuää PER ag CAPVT VH guin H Md D um impl v lat r Iudas conjeicntia Keelerum villus , xww)æ. L. fünt ho o - (,3 C? fpe falutis 'oma . cum armz— Jts abiela , lagueo vitatm claudit, quen dem 1 A Ager figulà innocui /änguzmx prerio Co£fitis iihi qur in peregrisorum fopulturam. MATTH. XXVI. 3. L Tunc Confiderationes de Pa[], Dom, got QU& en pl ( Qu 1. (2) Tunc videns Iudas , qui eum tra- fürgeng didit, quod damnatus effet , poenitentiá Pihtom; du&us , retulit triginta argenteos Principi- a mor. bus Sacerdotum , & Senioribus, dicens : ludetur, Peccaui, tradens fanguinem iuftum, : At m fy illi dixerunt : Quid ad nos ? Tu videris. pe Ro: t, euni. Et proie&is argenteis in templo, receffit , É , cui & abiens, laqueo fe fufpendit. - | feiftà II Principes autem Sacerdotum ac- 'ee Ql ceptis argenteis, dixerunt : INon licet eos demen'f mittere in corbonam , quia pretium fan- guinis eft, ^ Confilio autem inito , eme- n runt ex illis agrum figuli in. fepulturam ^ df peregrinorum, Propter hoc vocatus eft m ager ille Haceldama, hoc eft, ager fan- guinis víque in hodiernum diem. Tunc impletum eft, quod di&um eft per Hiere- miam Prophetam dicentem : Et accepe- i, runt triginta argenteos , pretium appretiati, Wgäfle quem appretiauerunt a filiis Ifrael , & de- d mihi Dominus. derunt eos in agrum figuli, ficut cgnf;ituit; ) ]l Ji Inc € $ 302 Coput V 11 | ye fülg CONSIDERATIO CXLI faciutit , Junc "videns ludas , qui. eum tradidit , quod dam- r J Qmatus qæt penitentia dutbus retulit irigumta argen- penue ] teos é9«. MATTH. XXVll. 3. enim d verfüm oc huius, & illorum crimen auget, huius , non H Joram ! quod penitentia du&tus fit , fed quod tardi- us, & fe fuo iudicio damnauerit, fe enim tradi- argente( pefm lllf dxiï'e confeffus eft ; illorum vero , quod, cum pof- videris fent ponitentiam agere , & mutari, non refipue- eint. Perpende autem , quando penitentia duca- & abic non u tur, cum perfe&um , impletumque fuit peccatum. ipfum Talis nempe diabolus eft ; eos, qui non vigilant, enond non finit peccatum refpicere, ne femcl capti poe- nitentiam agant, - 'Tot IESV Chrifti verbis nihil pecat prodi flexus eft: cum vero fcelus iam perpetratum, per- fe&umque fuit, tunc penitentia du&us eft fine vlla poccit vtilitate. Nam quod feipfüm damnauerit , quod Ícdus türbat argenteos proiecerit, nec ludzos reueritus fuerit, gem T hec omnia laudanda fuiflent : quod vero fe ftran- gulauerit, nullam poteft veniam admittere , mali- TU ffX Y&0 ( gnique demonis eít opus. Preripuit enim eum a tür «j penitentia , vt nullum ex illa poenitentia fru&um confequi poffet , & turpiffima , omnibusque nota tefürt morte füftulit, fuadens illi, vt fe ipfum interimeret, At Q elen Tu vero m:hl veritatem conüderes velim , vndi- que Coufiderationes de PajJ. Dom. 305 In que fulgentem , etiam ex iis rebus , quas aduer(arii faciunt , aut patiuntur. Nam ipfa mors prodito- d danp. ris, iis, qui Chriftum damnarunt, ora obftruit , Ug neque illis vmbram defenfionis relinquit. QUId enim dicere poffunt illi, quando talem proditor ad- lu$ ton uerfum fe protulífe fententiam narratur ? Sed il. l d t Jorum verba videamus Principibus Sacerdotum & ait m tradi argenteos retulit Peccaui, tradens fangui- nem iuftum. At illi dixerunt : Quid ad nos ? tu m pof videris. Et proie&is argenteis in templo, receffit, tefpte. t dücd« & abiens fe fufpendit. Nam confcientie ftimulos non tulit. ACCALUL, Perpende autem mihi ludzos , illud ipfum facientes. Nam cum ab iis , que paffi erant, Vipiant emendari deberent, non prius gradum fiftunt , quam pti pa jis nibil peccatum perfecerint, Etenim huius peccatum , quod D proditio erat, iam perpetratum fuerat; illorum vero peccatum nondum completum erat, Cum autem illi Qne VIld fcelus perfecerunt, & crucifixerunt eum , tunc & ipfi quod füerit, turbantur, nunc dicentes: Noli fcribere, hunc efle re- » firan gem Iudeorum, Atqui quid timetis , quid turbami- ni, mortuo iam corpore in cruce pendente ? Nunc , Id vero cuftodiunt illud , & dicunt : Ne forte furen- eum à rudum tur eum difcipuli eius , & populo dicant , ipfum refurrexiffe, & erit nouiffimus error peior priore. e Dotà At certe, fi id dixerint, nifi res vera fuerit , fa- Imerety cile redarguitur. Sed quomodo furabuntur , qui illo Vi« coin- 2 que | 364 Caput V11 lm df €ómprehenfo ne ftare quidem aufi funt ? Quandé coryphzus ter illum negauit puelle comminatio- erudise nem non ferens, Sed vt dixi, demum turbaban- [iens 1 dacig p tur. Quod enim fcirent, rem effe peccatum, pa- tet ex iis, que dicebant : 'Tu videris, rem (j | $. CHRYTSOS TO MVS. Hoi, LXXXV. füfcepi morote dias LXX XV1 in Mattb. Ton. VII pag. $05. pens, CONSIDERATIO CXLI. qiaboli this di Peccaui , tradens. fanguinem. iufTum., TOunion N MATTH, XXVIL 4. Paulus udiuit liec verba diabolus, nouit eum in me- füs, n A lius viam inire, & ad falutem tendere , ti- fequen Solum fnuitque mutationem. Clementem inquit , Domi- num habet, qui, cum fe traditurus fuerat, plora- quit uit, atque ipfum miris prouocauit modis , an non ( Hj Daire multo magis penitentem fufcipiet ? Obftinatum, & incorre&um allexit & vocauit, nonne multo ma- gente gi$ correctum , & peccatum agnofcentem trahet DEV) ldcirco enim crucifigendus venit Quid ergo fe- qum cit ? exterruit eum , &:obtenebrauit meroris ma- modo gnitudine, perfequutus eft, impulit, donec ad la- toner queum duxit, atque e prefenti eduxit vita , poe- quam nitentieque propofito priuauit Quod enim , fi i n vixiffet , & ipfe falutem confequuturus effet, pa- bonis lam : Coufiderationes de Paff. Dom.' 305 ! Quridó lam eft ex crucifixoribus. Si. enim hos , qui eum Qninatio. crucifizerant, falute donauit, & ipfe in cruce exfi- tutbaban, ftens rogauit Patrem , indulgentiamque. tantas au- AUUDI, D dacie poftulauit : conftat, quod & ipfum prodito. rem digne peenitentem cum omni manfuetudine T. fuüfcepiffet : fed ille in remedio manere non tulit , ir' !0;. morore nimio abforptus. Id igitur & Paulus ti- 1 mens, Corinthios follicitabat, eripere a faucibus L]. j diaboli hominem. Et quid opus eft, de Corin- thiis dicere ? Petrus enim poft myfteriorum com- ^ munionem ter negatx, & plorans deleuit omnia. Paulus perfequutor, blafphemus , & conturelio- ii me fus, non crucifixum modo, fed illius vniuerfos per- ere , ti fequens , ponitentia ductus, Apoftolus eflicitur. , Donis Solum a nobis DEVS occafionem vel paruam re- , plort quirit , atque vniuerfa dinnttit nobis peccata, &n non C Et poft propofitem parabolam Filii prodigi , benigne a CT tum, & Patre excepti , fic profequitur : ) Hzwc igitur intelli. dto me gentes ," non modo a redeuntibus non auerti trahet ? DEVM , fed hos non minori cum iucunditate vo fe quam ipfos, qui recte fe gefferint, recipere: nec g m modo poenas non exigere , fed ad errantium inquifi- adle tionem proficiíci : ac de his reperti$ amplius gaudet, , pv quam de ceteris., tuto in loco perfeuerantibus ; ipfi neque malis obruti, fpem deponamus, neque | jim,f j t p bonis abundantes confidax&nus fed & cum re&e lu nos 306 Caput F IIL. sentii nos gefferimus, timeamus, vt ne per confidentiam labamur, & vt lapfi penitentiam agamus, Quod fimilqu enim incipiens dixi, & nunc dico , duo hsc, ftan- por m Anen. tem confidere, & defperare iacentem, proditionem falutis noftre effe. Quare ftantes cautiores red- dens Paulus dicit : Qui fe putat ftare , videat , ne s cadat. Et iterum : Timeo, ne forte aliis predicans u ipfe reprobus fiam. Iacentes autem erigens, & ad vlterius excitans ftudium, teftificabatur Corinthiis P fic fcribens : Ne forte multos defleam , qui ante peccauerunt, & poenitentiam non egerunt, often- dens , non tam peccantes , quam non poenitentes k dignos lachrymis effe. Et Propheta ad eosdem : Nunquid qui cadit , non refürgit, aut auerfüs non yerit , animat reuertitur ? Quare & eosdem exhortans Dauid di- cit : Hlodiefi vocem eius audieritis , nolite obdu- TeC 8l rare corda veftra , ficut in exacerbatione. Quam- n:f diu igitur hodie dicitur, ne animum defpondeamus, &us à vt di fed bonam in Domino fpem habentes , & pelagus Vide eius clementie recogitantes , omnem confcientiam excutientes malam , multa cum fpe , propofitoque nolent adhareamus virtuti , & poenitentiam maiorem in füm C modum oftendamus, vt hic vniuerfa deponentes titm, ebriot peccata, multa fiducia coram Chrifti tribunali ftare bfift poflimus, regnumque colorum confequi. — Cuius omnes nos participes fieri contingat gratia , & cle- operi Tüen- Con(iderationes de Paf[. Dom. 897 fidentim mentia Domini noftri IESV Chrifti, quicum Patri, Quod fimulque fan&o Spiritui gloria, imperium , & ho« &c, fhan. nor nunc, & femper, & in fecula fieculorum. Xliionem Amen. Ofes red I S. CHRYSOSTOMVS. Homil. L de pa- ideat , ne. witenia. in fme Tom. IlI. pag. 2$4. 28$6. Yedican n5, & d CONSIDERATIO CXLIT OriDthis J dl dixerunt & ? Quid ad mos iu "videris, qui ante LOoc. C1IT. , often eDitentes udite auari, cogitate, quz ille paffus fit ; quo- Á eosdem « modo pecunias amiferit, & ícelus perpetra- fs non uerit, quomodo auaritie fruc&tum non tulerit, & Jatid di animam perdiderit. lalis eft auaritie tyrannis: ? obdi- nec argento fruitur, ncc praíenti vita, nec futu- ra : fed omnia confertim amifit, malamque na- Quam- g eamus; &us apud illos famam , laqueo gulam fregit Sed pelams vt dixi, poft rem pera&am quidam rem afpiciunt. "letiClnt Vide igitur & illos, tantum facinus clare fentire Xitoque nolentes, fed dicentes : Tu videris. Quz res eo- )rem 10 rfüum culpam auget : nam hec verba fünt teftifican- tium, facinus efle horrendum , fed animi morbo onentes Ji fare ebriorum , qui nollent a füfcepto fatanico facinore Cuius abfiftere , fed fi&ie ignorantie velamine fe ítulte &de. óperirent Nam fi poft crucem hsec dixiffent, pott- füdt - 308 Caput F 11 Janca poftquam Chriftus iam mortuus erat, netuné quideim qià ( id rationabiliter dici poterat, licet id non adeo dam: firim nandum füiffet, Nunc autem s dum adhuc illé apud Bu vos eft, & illum poteftis dimittere, quomodo hoé d vit dicere audetis ? Hæc-quippe defenfio maxiia eft mutio accufatio. Cur, & qua de caufa? Quia in prodi: fante, torem totum fícelus réiicitis , illud dicentes Tu tamis videris, cum poffitis a Chrifti nece defiftere, illum« füccün que dimittere. — Verum fufceptum fcelus perfecere; glorig proditioni crucem addentes, Quid enim impediuit; reing cum ipfi dieerent, tu videris , quo minus defifterent TO f a facinore ? Nunc vero contraáriuim faciunt, necem poíita adiiciunt, ac tum verbis, tum fa&is fe ineuitabilie Nam poftea permittente Pi: Qd bus malis inuolunt, Vexati lato, latronetn maluerunt dimitti , quam IESVM, de n & eum , qui fe nihil leferat , immo qui tot fe beneficiis affecerat , occidérunt, teptul & & S. CHRYSOSTOMVFS. Honl. LXXXWV demti in Mattb. Thn, VIL pag. $o6. $o7. morti terfef CONSIDERATIO CXLIIL d f& E proie&is argenteis in templo vece[fit , C? abiens fi,q , laqueo fe Jufpendit, Loc. cxr. v. 5. fed d uftepit totum hotminem DEVS, & ira fe illi ; at tonfi) Y que ilum fibi mifericordie , & poteftatis ratio- Chrif ne ,cgnfemic , Vt vtraque alteri natura ineffet , & fomi; neus Confiderationes de Paff. Dom. 309 Quidej feutra inalteram a füa proprietate tranfiret, Sed Q0 dam; quia difpenfatio Sacramenti ad reparationem no- l qud ftram ante fecula &terna difpofiti, nec fine huma. lo hoé na infirmitate, nec fine diuina érat confümman- ia eff da virtute, agit vtraque forma cum alterius com- | prodie munione, quod proprium eft: Verbo fcilicet ope- s:Tu fante, quod Verbi eft, & carne exfequente, quod ; Illüm: tarnis eft, Vnum horum coruftat miraculis , aliud um füccumbit Hiniuriis. fecert Aliud.ab squalitate paterns Yeditit, glorie non recedit, hoc naturam noftri generis noti [lerent relinquit. Verumtamen etiam ipfa receptio pafíio- TeCem num non ita eít noftre affe&ioni humilitatis ex: itabilis pofita, vt a potentia fit Diuinitatis abiun&ta. Quid: te P quid.Domino illufionis , & contumeliz , quidquid SVM, vexationis ; & penz intulitfuror impiorum ; nor tot fi de neceffitate toleratum . fed de voluntate fuf CT RUR E TRBDUE CUOA ceptum eft: Venit enim Filius hominis quarere , ( & faluare ,' quod perierat , & fi& ad omnium re- demtionem vtebatur malitia perfequentium , vt in mortis eius , 1*efuf1*e&ioni3que Sacramento etiam in- [l terfe&ores fuüi poffent falui effe;, fi crederent. "Vn- db de- íceleflior omnibus, Iuda, & infelicior exiï:iä'- fti, quem non penitentia reuocauit ad Dominum, fed defperatio traxit ad laqueum. Exfpectaffes j;d confümmationem criminis tui , & donec fanguis ratio Chrifti pro omnibus funderetur peccatoribus, in- t; & formis lethi fufpendium diftuliffes, Cumque con- y Ct 310 Caput. V 1I. ( Ícientiam tuam tot Domini miracula, tot dona tor- fieere & querent, illa faltem te a pr&cipitio tuo reuocaf bolun fent, que in pafchali cena iam de perfidia tua fi- dente di gno diuine fcientiz dete&tus acceperas Cur de gin 1 T eius bonitate difflidis , qui te.a corporis , & fane dice v guinis fui cominunione non. repulit ? quitibi ad retdete comprehendendum íe cum turbis,; & armatorum luc imp cohorte venienti pacis ofculum non negauit ? Sed Pecenil, homo inconuertibilis fpiritus vadens, & non re- dicimus, uertens , cordis tui. fecutus es rabiem , & ftante lum n diabolo a dextris tuis , iniquitatem , quam in San- tempti é&torum omnium armaueras caput, in tuum. verti- poltqum cem r etorfifti ,. vt, quia facinus tnuum omnem. men- obferuat füram vitionis exceflerat , te haberet impietas tua bolis, iudicem,.te pateretur tua pona carnificem. deams S. LEO M. Serm I11. de Paf Dom. pag, 12t. VxOret ttslo fin CONSIDERATIO CXLIV. qUO t Et abiens laqueo þ Jafpendir. LOC. CIT. triflatus Qub p orfitam &, Satanas , qui poft; panem 1ntm6tum F fd, poí fuerat mgreüïls in Iudam , prafto fuit ei, do- foit iten nec IESVS traderetur Pilato 5 poftquam fecit, quod elUs fup1 voluit, receffit ab eo recedente autem diabolo , cündum intellexit , & vidit, quoniam tradens fanguinem iu- beret t ftum , condemnatus a DEO ett & potuit intel- iftari las ligere Confiderationes de Pafl. Dom. dona 0t 311 Teupeif. ligere fenfüs eius iam vacans & non habens dia- bolum operantem in fe. Potuit ervo a fe rece- la Qu f dente diabolo capere poenitentiam , & referre tri- Cur d , & f ginta argenteos his qui dederant eos : & potuit lL tbi ad dicere recedente diabolo, quod, priusquam ab eo récederet, dicere non potuiffet, Nec enim ad- matorum üit ? Gd buc implente diabolo cor eius , potuit dicere : T0f re Peccaui , tradens fanguineri iuftum. Sed non hoc dlcnnus » Quoniam diabolus' récedens ab' aliquo tali, & fante Lin $a. jam nequaquam ei ifidiatur, fed obferuat xterum Irn Vert tempus, fi potuerit iterum fe zpponere ei, & ) poftquam cognouerit fecundum peccatum füuam quis, W. fete " obferuat etiam tertie deceptionis locum in' 'eo día- las Qd bolus, ' Si autem opus eft, & exemplis vti, vi- deamus in epiftola ad Cormthïos prima , eum, qui If Ls vXorem habuit patris: nec enim in huiusmodi IIVo malo fine magno opere diaboli potuit effe De quo malo peenituit, ficut Scriptuta ipía teftatur, & Qm triftatus eft triftitiami Tecundum DEVM, trlmuam, d que poenitentiam in falutem ftabilem Operatur , incum ; d, do- fed, poftquam füfcepit huiusmodi. triftitiam , appo- fuit iterum fe ei diabolus , volens ipfam triftitiam , quol eius füpra modum exaggerare, vt iam non effet fe- habolo , Inem li« cundum DEVM, fed vt abundantior fa&a, abfor- beret triftantem, fupra menfüram , & vltra , quam t int triftari deberet , & fic eum abforberet fatanas in hgere y2 ab- 312 Caput F 11 | abundantiori triftitia. Quod pr&cognofcens Apo- feur, T ftolus , confilium -Corinthiis dat vt confirment eiiffe ( charitatem in eum, dicens huiusmodi caufíam : dioribus Vt ne, inquit , abundantiori triftitia abforbeatur, fte fae qui huiusmodi eft. . Non enim verfütias eius igno- Satis €f ramus, Similiter aliquid fa&um eft & in Iuda,, ghl[ll fl qui tradidit IESVM, & fecundum fimilitudinem il- templum lius. triftitie , quee pæmtentnm in .falutem ftabilem 0R operatur, triftatus & ipfe , poflquam poenitentia qu n du&tus. eft retulit trmmta ergenteos Principibus Sacerdotum , dicens : Peccaui, tradens fanguinem C0 iuftum , ,quod ipfum .poeenitentie erat , .& triftitive falutarls. Sed. quia nunquam feruauit cor fuum ; hr neque fapienter triftatus eft fed fufcepit abun- Dj dantiorem trifti jam, a diabolo fibi fübmitfam, qui fh voluit eum abforbere in abundantiori triftitia, ideo audienat referens argenteos illos in templum , abiens laqueo tationes fe füfpendit, Si enim, poftquam retulit pecuniam , peconia & confeffüs efít., fe peccaíffe, eo:;, quod. tradidit fc füfpe fanguinem iuftum , non abiens laqueo fe.füfpen- dts, qu diflet, fed locum poenitenti& requififfet ,. & tempus Ils n ponitentie. obferuaffet, forfitan & inueniffet eum, peuit qui dixit Viuo ego, quoniam nolo mortem pec Vattita Eco autem ex- CatOris , ficut poenitentiam - etus. füper q ifimo , quoniam & maius. aliquid de Saluatore in- &us, ( telligens.ludas., non alibi proiecit triginta argene fopat teos , Confideratienes: de PafJ. Dom. 315 $ Apo. teos, nifi in templum , vbi ftiebat , Dominum ODfürment eieciffe de templo oues, & boues, & dixiffe ven- CRüfam * ditoribus columbarum : Tollite hec hinc, & no- ofbesar, [ite facere domum Patris mei domum nebrotiationis, Jus jpno. Satis ergo defperans ex fe , quod intellexit' ma. in li, gnitudinem fui peccati, ia&ans argenteos illos in inem il templum, abiit, & laqueo fe fufpendit. 1 flabilem Qenitentia OR s IGENES Comnent, in Mat?b. Tom III. Lncipibus ?ag. 91f. inuinem CONSIDERATIO CXLV. z triftitie r füm , Et abiens, laqueo fe. fufpendit, LOC. CIT. pit abure upiditate namque corruptus , hic fanguinem iu- ffam, qui C ftum tradere non extimuit, Nondum mifer i, ide0 audierat : Qui volunt diuites fieri, incidunt in ten- 1s Iqueo tationes, & in laqueum diaboli. Mox etenim , vt eCUDMm. pecuniam acquifiuit, fe derifum agnofcens , laqueo | tradidit fe'fufpendit. Sic enim legitur: Tunc videns Iu- e füfpene das, quod damnatus effet , peenitentia du&us , prc- Y tempus ie&is in templum argenteis , abiens laqueo fe fuüf fot eum, pendit. Compleuit vtiqué, quod de illo fuerat tem pe* vaticinatum : Conftitue , inquit pfalmographus , tem f« fuper eum peccatorem , & diabolus ftet a dextris atore it« eius. Cum iudicatur, exeat condemnatus , & epi- 3 agay fcopatum eius accipiat alter. Dilexit quippe male- 1803 di&io- 53 T d | 3u - Caput. V17. di&ionem, & veniet ei , noluit benedi&ionem & iptritu elongabitur ab eo. Verum eadem , qua v(üs eft ar- tiorug t miDi te diabolus ad fübuerfionem Iudze, quotidie ad per- ditionem vtitur animarum. Imprudentibus namque t i homicidii , adulterii , odii, rapinz, & his fimilia fua- $ det crimina, horum culpam dicit effe nullam, vel le- Crili uem, aut remiffibilem. — Talibus fuggeftionibus allicit concupifcentiam, & hortatur ad experientiam femel, CO At vbi delictum pofteaque penitentiam fpondet. confummatum. eft , blanditur , vt iterum , atque iterum perpetretur. Quod fi gratiam agnouerit rim l mentem prauenire peccantis , ac difplicere vide- n rit, quod ante placuerat, tunc fraude mutata , de- ab init linquentis animum igheis impetit confcientis ia- 3n0, €ulis , vt illum in defperationis trahat foueam. pecati 4Equiffimum dicit DEVM iudicem effe, & minutif- lem il fima queque peccata damnantem, quem paulo an- fed bo te mifericordem fore laudarat. Grauiffimam oftendit Qus cl culpam , quam prius fatebatur exiguam ,'atque fuffi- angelu cere ad perditionis interitum, quod femel commiffum lümni: eft, affeuerare conatur. Hinc iratum DEVM, iudi- minift cem implacabilem & irrecuperabilem effe affirmat gra- deince tiam, inde difficultatem penitentie, importunitatem fgi habitz coneupifcentie , atque diuturnitatem often- Ezec dit vite. Fitautem perfipe, vtpeccator huiusmo- &um hm f di tentationum bella non füftinens, aut cerpqx-alis 1In- Confiderationes de P:gi. Dom. 315 lionem & interitus fibimet violentiam inferat , aut in flagi- füs eft a. tiorum omnium fe pracipitet voluptatem , ac tane TM to minus veniz efficiatur idoneus , quanto arden- ? Banique tius fe fübegerit culpa. imkilia fit. S. LAVRENTIVS IVSTIN. de triunple 1, vel ]e« Chrifli. agone cap. XlI. pag. 307. bus allici i femd, CONSIDERATIO CXLVI, delium l, ütue "dhiens laqueo [e Jujpendit, . Loc, crr. ipouerit rimus auétor peccati eft diabolus, & malorum ere vide. P pater : hoc Dominus dixit, non ego : Quod at , de. ab initio diabolus peccat; ante illum peccauit ne- m 5 ino. Peccauit vero, non ex natura, neceflitate foueam, peccati quadam obligatus ( alioqui in eum , qui tà- minut' lem illum feciffet , ipfa peccandi caufa recurreret ) nulo an« fed bonus creatus , diabolus propria voluntate fa- oftendit &us eft, füumens ab a&tione appellationem. * Arch- angelus enim cum effet , diabolus poftea ( feu ca- que ff mmiffum lumniator) a calumniando di&tus eft. Et cum effet M, d- minifter DEI bonus , fatane nomine, rei congruo, deinceps eft vocatus : fatanas enim aduerfarium mitgrte yoitatefn fignificat, Non mea funt hec documenta , fed 3 often. Ezechielis fpiritiferi Prophetz. Ille' enim plan- &um affumens. aduerfus iftum , dicit: Tu fignacu- amusmo: lum fimilitudinis , & corona pulchritudinis , in pa- )rp(?ralis n 34 fa- ( 316 Caput . 11] radifo DEI genitus es. Et paucis interie&tis : Ge. guinem | nitus es irreprehenfibilis in diebus tuis , €X qua die petie. tu creatus. es, donec inuente fünt inquitates in te. jn db Prori"ug appofite dixit : inuente fünt in te , neque n d enim exterius adícitum eft , fed tu te ipfe genui- & f vero far fti malum. , Et caufam poftea edixit : Eleuatum eft cor tuum ex decore tuo , propter multitudinem t9. etia peecatorum tuorum, & pxopter peccata tua vul- ifolenti neratus es, & in terram proieci te. Id Dominus peniten rurfum in Euangeliis concordi fenfü dicit : Videbam teft dep fatanam ficut fulgur: de cewlo cadentem. nems? Vides te&amenti veteris cum nouó confonantiam. Ifte u cadens multos fecum abftraxit, Ifte obfequentibüs filus it fibi praua defideria fuggerit, Ex hoc adulterium, füluti, fornicatio , & quidquid vfquam eft mali. Pérhunc Bonign primus nofter parens Adam expulfuseft , ac Para- famque difum fponte füa admirabiles fru&us ferentem, ter- viafed ra fpinas ferente permutauit, Quid igitur , dixerit tifime, aliquis, decepti periuimus , nullane deinceps falus ? oblioif Cecidimus , num non licet refüurgere ? Excecati m fümus, fas non eft, vifüm recuperare ? Claudi fü- Vincum mus effecti, fpes non eft, aliquando recte inceden- tionum di? In fumma, dicam, métrtui fumus , Don licet , iliusM vt refurgamus ? An vero, qui Lazarum, o homo, ipfim quatriduanum , feetentemque excitauit , non potius tüum; viuentem te facilius excitabit ? Qui pretiofum ían- bo ad gui- 'Con]z'dgra?iones de Paf Dom. 317 Ti : Qu guinem pro nobis effudit, ipfe nos e peccato exs Y QUi die þedie.t. Ne nos ipfos defperemus fratres, ne nos lüsin[ü in defperatum abiiciamus ftatum. Dira res eft, '» lQu non credere in fpem penitentiz, Qui non exfpe- f genj. &at falutem , mala absque modo accumulat : qui Ittüm eff vero fanationem fperat, facile fibi ipfi parcit. — La- Itüdinem tro etiam , qui gratiam non exfpectat, víque ad Q vul. infolentiam deuenit : fi vero veniam fperet, ad Jominus poenitentiam fiepe decurrit. Quid vero, ferpens po- A'idebam teft deponere fene&tutem ; nos peccatum non depo: Vides nemus? Acterra quidem fpinofa , cum pulchre ex- l. Ifle culta fuerit, in frugiferam transmutatur: nobis autem lentibls falus irreparabilis futura eft ? Natura itaque eft capax terium, falutis , verum ad hoc requiritur arbitrii voluntas, érhune Benignus eft DEVS, & hon modice benignus. Tu C Para. namque ne dixeris: Scortator & adulter fui , gra- , ter- uiafcelera patraui, idque non femel,fed frequen- dixefit tiffime. Nunquid condonabit ? nunquid dabit, vt fülus ? obliuifcatur ? Audi, quid Pfalmicen dicat : Quam CC2 magna multitudo benignitatis tue Domine ! Non udi fü- vincunt tua cumulata peccata multitudinem mifera- ceden- tionum DET. Non füperant vulnera tua fümmi licet , illius Medici experientiam. —"Trade tantummodo te ipfum ili cum fide. Ediflere Medico morbum 10100, yotits tuum ; dic & ipfe cum Dauide: Dixi, pronuncia- 1 lat« bo aduerfum me iniquitatem meam Domino. Et ) "Ul y-5 fiet 318 - Caput 1. fiet tibi fimiliter id, quod fequitur : Et tu remififti mato confilo impietatem cordis mei. C Et pofl relata plurima (cdercí diuine benipnitatis im peccatores exempla ) Mabentes füp g igitur fratres , multa peccantium , qui poenitene d q tiam egere, & fülutem confecuti fünt, exempla , alacriter & ipfi confitemini Domino , vt & przce- pus finem dentium. peccatorum veniam accipiatis , & calefti dono digni effe&i , celorum regnum hereditate gutes| n co confequamini cum omnibus San&is, in Chrifto VerQ. IESV , cui eft gloria in fecula feculorum, Amen.- totum $, CYRILLVS HIEROSOL. Catecbef. bus vi Il iluminandorum , de pamit. &. vemif. n. IV. & minuj Jeqg. Edit, Parif. pag. 23. &? [oqq. eleem fünt h CONSIDERATIO CXLVII, toto$ Principes. autem Sacerdotum ,. acceptis. argenteis , aUT605 dixerunt : INon licet eos müttere in corbonam , quia Tiebat pretium. fanguinis eft. MATTH. XXVII. 6. füse iden', ruríüs eos a propria confcientia damna- t V ri? Quia enim íciebant, fe hominis cedem fund coemiffe , non iecerunt in corbonam , fed emerunt teling agrum figuli in fopulturam.: peregrinorum. Hoc delis. vero & teftimonium contra illos., & proditionis tumd argumentum fuit. 4 ^ ^T Yomen quippe loci clarius quam Qare, tuba cedem ab illis perpetratam omnibus procla- quon mat. UTSEEEENS Confider attones de Paf]. Dom. 319 1 temitft mat, Neque. fimpliciter hoc faciunt, fed inito 7 Jurin confilio , & fic vbique agunt, vt nullus ab hoc Tübents fcelere fit innocens, fed omnes noxii.- Hec vero ! Jreniten fupra allata prophetia ( leremie ) prenuntiat. Vi- den', quomodo non Apoftoli modo, fed etiam Pro- eémpla , & preee. phete opprobriailla aceurate narrent, & vndique paf- & eolefti fionem pradicent, & prenuntient. Hoc non intelli- Vreditate gentes Iudzi in ceptis perftitere, . Nam fiin corbo- | Chrifto nam conieciffent, res non fic manifefta fuiffet. Ipfi Àmen, vero agrum ementes , fequentibus generationibus ttcf totum patefecerunt. Audite, quotquot cx cedi« yA- bus videmini beneficia preftare , & animarum ho- minum pretium accipitis. ^ Iudaice fünt huiusmodi eleemofyne , immo potius fatanice. Sunt enim , VII funt hodieque, qui direptis innumerorum bonis, fe totos excufatos putant,ífi vel decem, vel centum getitity aureos erogent , de quibus Propheta dicit : Ope- m riebatis lachrymis altare meum. — Non vult Chri- ó, ftus ex rapina nutriri, non huiusmodi cibum admit- damite tit Quid Dominum contumelia afficis, dum im- cedem munda illi offers ? Melius effet , fame tabefcentem Tnerunt relinquere , quam talibus pafcere cibis : illud cru- Hoc delis hominis effet, hoe vero & crudelis , & con- jitionis tumeliofi. Melius eft nihil dare, quam aliena aliis ; quim dare. Dic enim mihi, fi duos homines videres , procla- quorum alius nudus effet, alius veftimento indutus, ndt & 4 325 Caput V 11 & illum, qui indutus effet , exueres, vt nudutü fidlita refond: operires ; an non linique ageres ? Maxime certe, fdo a Quod fi rem totam, quam rapuifti , dans alteri , ini- queagis,nec das eleemofynam , quando minimam ngem 0 partem das rapti peculii, & illud eleemofynam voe ( tredi citus: 1j cas, quas penas non dabis ? Nam fi illi, qui mütila i va animalia offerebant,in crimen vocabantur, tu, qui peiora facis , quam. veniam confequeris ? Etenim fi petuf, Chrl&o- ei , cui abftulit fur , reftituat id tantum, quod ab- itfüb j ripuit, inique agit , & vfque adeo , vt quadruplici additione vix peccatum luat, & hzc in veteri lege; titque qui non folum furatur, fed etiam violenter abri- tj u efacia pit, neque illi reftituit, a quo abripuit, fed alteri, 'ac non quadruplum , immo ne dimidium quidem ; | 1U0$ nec iam in veteri, fed in noua lege , cogita, quan- mteml tum ignem in caput füum congerat. Anguin blatio S. CHRYSOS TOMVF'S. Homnil. LXXXV in Mattb. Tom. VII. pag. $o7. ltUt &puta &n CONSIDERATIO CXLV III Fogli- Confilio autem inito , emerunt. ex illis agrum fisuli, Tunu í in fepulturam peregrinorum. Loc. crr. v. 7 . elids udas agens peenitentiam , pretium fanguinis Chri- I pii,i fü reddidit facerdotibus : vt , licet ipfe ven- ül Q'g diti fanguinis iufti au&or effet, tamen ementium W$ d) in- Confiderationes de Pa[J. Dom. 32X V: tudufg infidelitatem ipfa profeffio vendentis argueret. Qui UC Certo refponderunt : Quid ad nos ?. Tu videris Pro- ahm iti feflio audax, atque ceca eft, Emiffe fe iufti fan« füinimam guinem audiunt ,. & extra iudicii reatum futuros effé m vos Íe credunt : cum tamen dicendo , tu videris , fa: Qut mutjl cinus ipfüm in vendente oonftitüant : contra au- 1l qui tem vendentis teftimonio ícelus ementium . confir- metur Etenim f Secedens itaque , füfpendit fe:damnato quod ab. Chrifto. Ita mortis Iudz tempus eft comparatum; Mdrüplici vt füb-paffione Domini, commotis infernis, fuper: eri lore; nisque omnibus, & reuulfis, & in obliuionem offi- ter abl cii.fui vniuerforum elementorum -procuratione ftu- d alteti pefa&a, nec inter.mortuos vifitaretur , nec'inter quidem , viuos poft refurrectionem haberet. ponitentiz facul- 4, Quan tatem. De argenteis vero redditis, quia pretium fanguinis. effet., neque in corbonam; id eft, in XX oblationum pecunia admifceri liceret , confilio: 1n1to emitur ager figuli, & in fepulturam peregrinorum deputatur. Magnum in hoc prophetiz facramentum, VTl & in facti: iniquitatis miraculi plenà meditatio. Figuli-opus eft, de lüto vafa formare . * cuius in !f inanu fit, ex luto eodem vas aut Adipfüm , aut pul- r ehrius r eformare. Agrum autem f'æculum nuricu- s Chri pati, ipfis Domini noftri verbis continetur. Chri- [e veh fü ergo pretio fazculum emitur, id eft, vniuerfi- (eftum tas elus acquiritur; & in fepulturam peregrinotum , l at- ( 322 Capui VII gibus atque inopum députatur. Nihil hinc pertinet ad Isráel , & totus hic. fieculi empti. vfus alienis eft fp tii» ( ye p?ffeï his videlicet, qui in pretio Chrifti fanguinis fepe- Ye ad fu lentur, quo vniuería funt empta Omnia enim à Patre accepit, que in cxlis, & que in terra fünt: paris f feqx be &.ideo hic ager figuli eft, quia DEI omnia funt 4 thïOS i cuius in manu fit, nos, vt velit , tanquam figulus reformare, In hoc.igitur agro Chrifti commor- dicadi : tentit , tui, & confepulti huius peregrinationis noftr& etere nam requiem. fortiemur. In.cuius rei fidem Iere- Tuarentel mie .prophetia fubditur, vt in- fa&ti iftius 'opete DW e affert tanto ante diuinz vocis au&toritas oftenderetur. : mibi, n wS. HILARIVS- Camment. in Maitb. caf« habitaui AXXXIL pag..746. fuit «nin .CONSIDERATIO CXLIX, Tduc de TOi ln fe pulruram peregrinorum. toc. CYv feultur. aximum przterea de venditionis Chrifti preg fidei vt M tio moralitatis nobis Sacramentum innuitur; triumph exercita de quo dicitur, quod confilio inito, emerunt figuli agrum .in fepulturam peregrinorum. Qui fünt n peregrini hi, pro quorum fepultura pretio fangui- pu DE nis figuli emitur ager? Peregrinos. illos vtique di- dia tor xerim , qui huius vite renuunt blandlmenta, qui ena u in hoc mundo amando- nil poflident , qui totis vi- vt f f Confiderationes de Pa[]. Dom, 325 üpet 4d ribus carnis illecebras fugiunt , qui carnem fübigunt lenis eft fpiritui, qui corporis refolutionem pro Chrifti amo- re perferre non metuunt, qui flagrantiffimo amo- lii fope lt etim 4 re ad futuram celorum hzreditatem currunt, qui t2 fünt* Patris fummi fpeciem anhelo fpiritu: concupifcunt , Qit ftn feque beatorum Spirituum zqualitatem effe perce- 1 figulg pturos minime diffidunt. Hi nempe peregrini vere CORMOt« dicendi fünt, qui, ficut voce , ita corde confi. L atete tentur, & dicunt : Non habemus hic -ciuitatem a Iere. manentem , fed futuram inquirimus , cuius artifex 5 opdtt DEVS eft. Peregrinantem corpore ; & fpiritu quid afferat, quidue gemendo infinuet, attende. CUT Heu mihi, inquit, quia incolatus meus prolongatus eft, lnb ' MFO habitaui cum habitantibus Cedar , multum mcola fult anima mea Proinde alio in loco orans ait: JIX. Educ de cuítodia animam meam ad confitendum nomini tuo, dT Horum vero peregtinorum fpiritualis fcpultum pax eft, & mentis tranquillitas , quz, in ifti pte fidei vnitate, in fratermtaus amore, in vitiorum nnüitut triumpho , in poffeffione virtutum ,in deuotionis EEE nt figil exercitatione, in celeftium contemplatione percipi- u fünt tur. De qua videlicet pace Apoftolus inquit : Kt fateue pax DEI , que exfüperat omnem fenfum, cufto. ique à diat corda veftr n & intellizentias veüras. Ma- (a, ( gna fiquidem txanqmlhtatxs pace potitur anima, qua "— (is v* per fidei vmtatem & charitatis incendium Chrifto fi CO- 324 L] Caput FIL. gitioni *€opulata eft, atqüe fic conuerfatur in terra, vt , quantum in ipfà eft, fraternitatis in nullo minuat famind dile&ionem. ^ Qui talis eft, frequenter fe ab homi- quit: . num occultat tumultibus, feque in cordis fui fecre- & p q 1 to, tanquam in fepulchro collocat , quatenus li- berius eidem per contemplationis ftudium DEO va- projri care licéat. De hoc fepulchro legitur fic: Ingre- beit if hs int dieris in abundantia fepulchrum , ficut infertur acer- Blurm uus tritici in tempore fuo. Merito autem in agro figuli conftitutum effe perhibetur, quoniam in hu- chatit inano celatum eft corpore. Àn hoc exprimere Tarur n n eurauit Apoftolus: Habemus thefaurum iftud abs- conditum in vafis fidilibus ? Erat vtique tunc in agro figuli peregrinorum materiale fepulchrum. Eft 4no d vero nuhc in- cordibus iuftorum, DEVM contem- AV plantium , proximumque diligentium requies paca- fiffma, in qua a curarum voraginibus fecedentes fponfi fruuntur prefentia. Caueant autem , qui dona huiusmodi perceperunt , fibi arrogare , quod habent. Agnofcant gratiam, ne defluant in cul- ? pam. Meminerint iugiter , quoniam pretio fangui- nis Chrifti peregrinorum fepultura empta eft. Vt autem non ignorent fanguinis huius impretiabile dilgn pretium , Apoftolum audiant dicentem : Non enim 104X corruptibilibus auro, vel argento redempti eftis fire tras e'ce. vana veftra copuerfatione paterng ve fita ditio- Dd i Confiderationes: de Paff. Dom. 325 du wt, ditionis , fed pretiofo -iänguine' quafi agni incon- 0 Ti taminati, & immaculati Chrifti. — Paulus quoque in- b bonj. quit; Empti enim eftis pretio magno , glorificate , füi feer. & portate DEVM in corpore veftro. Quis-—. itenus [ que igiur feruorum Chrifti in hoc fpirituali agro DEO m. proprium fibi ftudeat vendicare fepulchrum. Ha- c: Ingre beat in fe, vbi interdum requiefcat, atque' deperdi- Ttür acet- tas intus reparet, quas horis fmgulä amifit, vires, in ago Plurimum namque naturalis decoris , & gratuitatze min hu- Charitatis amittitur terrenarum follicitudinibus cu- Xprimere rarum , que nonnifi ex reformatione diuinz imagi- ftud db nis in fpeculo reftaurantur confcientue, : funct $ LAVRENTIVS. IFVSTINIANVS um E loro :nemorato cap. X . ad fimen psge 307. COnCert je$ puct cedentes CAPV'T VIII. em , qui €, quod EO G ï*r ] t in dl L Cbriflus in pratorio reiiä?us tum. fa- M o fangli- - ( * telitibus, apud Prafidem , ad di V ludaeos egre[]s m : acufatur, —Luc. retiabll »XXHL 2. n enm IOANN, XVIII. 28- p eftis ll. ludeis , religionis oltentu ud pratorii (ire ttte fores remanentibus , intus a. Pilato Prafide ex- dio« 2 aumi- 526 Caput../ 111 aminatuy MATTH, XXVIL iI. MARCI XV. I 2. LUCE. XXIll. 3. 10ANN.- XVllI. 33 torIur 1ESV 111 Regmum [üus nom e[fé de boc munda fatetur IOANN. XVillL. 56. terrog Rer | L (à) Ádducunt ergo IESVM a À ter Caipha in preetorium. — Erat autem mane: de m & ipfi non introierunt in pretorium, vt ludet non. contaminarentur , fed vt manducarent &den Paícha. . Exiuit ergo Pilatus ad eos foras, T & dixit: Quam accufztionem affertis ad- um 1 uerfus homirem hunc ? Refponderunt , & mund dixerunt ei: Si^non effet hic malefa&m ^ non tibi tradidiffemus eum. vtiqu Dixit ergo I5: m eis Pilatus: Accipite eum vos , & fecun- Dixit dum legem veítram iudicate eum. Dix runt ergo ei ludei : Nobis no licet in- Refp terficere quemquam., .. Vt fermo IESV im- f0 Veni pleretur , fignificans , qua morte effet mo- riturus. (c) Coeperunt autem illum accu- um vi &auit fare, dicentes : Hunc inuenimus fübuere Qu tentem gentem nofiram., & prohibentem tributa dare Cafari- " & alcentem .e Chri- Verü ftum regem elfe, 1I. Confiderationes de. Pafl. Dom. 327 d. Xy Il. (d) Introiuit ergo iterum in pre- torium Pilatus, & wocauit IESVM. (a) Em IESVS autem ftetlt ante Prefidem, & in- terrogauit eum Praíes , dicens * L Tu es YN Rex Iud:orum ? (d) Refpondit IESV. TWane: À temetipfo hoc dicis , an alii &ixerunt de me? Refpondit Pilatus : Nunquid ego jM (Carent Iudeus fum ? Gens tua, & Pontifices tra- diderunt te mihi * quid fecifti ? foras IH. Refpondit IESVS : Regnum me- tis ad nt, & um non efít de hoc mundo. Si ex hoc inundo eflet regnum meum , miniftri mei idor , vtique decertarent, vt non traderév Tudo- eito feCUlle is: nunc autem regnum meum non &ft hinc. Dixit itaque ei Pilatus : Ergo rex estu? Dire "t 1f Refpondit IESVS : Tu dicis, quia rex fum ego. Ego in hoc natus fum, & ad hoc .Vlm- veni in mundum, vt teítimonium perhibe- t mo aCQU am veritati, Omnis, qui eft ex yeritste, audit vocem rmeaim. Dicit ei Vilatus ; Tbuere entetm Quid eft veritas ? Et cum hoc dlx*rffet, 1terum exiuit ad Iudzos. Chrie II Z fà CON- ^ 28 » Ca;ut V1II fdif CONSIDERATIO CL. empe Zdducunt érgo IESV.M a Caipba in pratorium, gere. Erat autem inane : & ipfi mon inroierumt in pre-^ ornib tórium , vi mon contaminarentur , fed «t man- dem, ducarent ' Pafcba. IOANN. XVliL 28., mb udicivm iuftum iudicare, & innocentem , ac iu- plám I ftumi non interficere, cum lex & diuinum pre- luftrat Q 1 ceptum fanxerit, ptidet quidem miferos, nullüm fi- . . bi crimen fuppetere cum autem nullam fíuüi im adpel Chriftum furoris excufationem inuenirent, nec fibi D occidere eum liceret, quia luftrandi mox erant , mod ( immolare enim Pafcha debebant iuxta legem ) ad Vero Pilatum eumi adducunt , incredibili vacordia fibi nuiffi perfuadentés , iniufie cedis crimine fe nequaquam fem | obftri&tum 'iri, fi a cede ipfi abftinentes, in alte- Thità rius mjanus eum traderent, illud paffurum, quamuis aC di legibus repugnaret ; quod mente verfabant Sed impu & illud perquam ridiculum deprehendetur., quod &« tüüm quum innocentiffimum, quafi fümmorum criminum reum , in iudicium adducerent, ac tam horrendam quide impietatem in caput fuum effunderent, pratorii extt limen: fugtunt , quafi inquinandi hinc forent, & imà lo puris hominibus mifceri fümmopere cauent. Lapi: Tum admi des quippe, & eiusdem generis hominum corpora inquimare pofle hominis animam fibi perfuadent : fttüm fe- * ! m Confiderationes de. Pa[f. Dom. 329 " fediffimum vero malorum omnium, iniuftiffimam r nempe cedem nihil prorfus fibi noxe putant affin- gere, Et quod mirabilus , immo vero ceteri: [ f« omnibus infanius eft,non polluuntur ob agni ce- U dem, qui nihil aliud, quam myfterii Chrifti nobis vmbram exprimit, & quum rei typum honorant , T ipíam veritatem labefactant. Nam quum ob agnum f pre. luftrari fe fingunt, Chrifti cede inquinantur. Re- illom f &e igitur , modo quidem fepulchra dealbata eos | füi if adpellauit, externo & artificiofo fuco ornata, in- nec (ibi $us autem foetido , & graueolente fpurcitia plena : &tf modo culicem quidem excolare dixit , camelum em )ad vero deglutire. Nam quum fipe minima , ac te- ha fibi nuiffima queque, vt verbo dicam , obferuant , aut aquam rem prorfus nihili ( quid enim eft culex ? y cri- in alte. mina grauiora pro nihilo ducunt, & calicis quidem, quamuis ac difei partem exteriorem abluunt, interne vero ' $ed impuritatis nullam rationem habent. Ecce enim, qiod, ecce, tametfi Hieremias Propheta dicat; laua cor iminum tuum a malitia, Hierufalem, vt falua fias , internam tendarit quidem , & in animo fitam impietatem nihil effo yretori exiftimant : Chriftum vero ad Pilatum adducentes, ,&im loca fugiunt, vt impura, & virorum incircumcif-- E rum corpora, & modo fuis ipfi manibus fcelus noi: copora admittant, fed fuz crudelitatis quodammodo mini dent * íftrum Pilatum faciant , expertes fe culpe omnis fig- r Tnan- T R 330 Coput. V1II. manfüros pre vecordia fufpicantur. — Sed mirabere forfan illam eorum impietatem non ignotam fuiffe Prophetis ? Dixit enim alicubi de iis beatus Efàias : V iniquo ; mala fecundum opera manuum eius ac- cident ei. Ezechiel vero : Sicut fecifti , erit tibi : i retributio tua retribuetur tibi in caput tuum. Quin | A & ipfe diuinus Pfalmiftes : Redde retributionem a mod ipfis , fecundum opera inanuum illorum da eis, nullo: Quemadmodum enim omnium Seruatorem & Chri- dutom. ftum ad Remanorum pratores addüxerunt , ita vi- D ciffim ii Komanorum traditi funt imperio, & Impe- lünoc ratorum manu fübafti fuerunt. Tar graue quippe in eos bellum exarfit, tamque inauditis calamitati- trüt, tasain bus afflidi funt , vt, fi licuiffet , in montibus & dant | fpeluncis abditos emori multi mallent , quam bel. lum illud fpe&are. Quod quidem optaturos quum tum, tabant prenunciaret Dominus , aiebat : Quando videritis Qur ij obfeffam ab exercitibus Hierufalem , tunc dicetis XCTUT montibus; operite nos, & collibus ; cadite füper m perio eil'eng S. CTRILLVS ALEXANDR. li. XII tat, tund im hann. XVIIL 2g. Tóm. IZ. page 203a. ,lebm) totat Chril Ttye CON- U Confiderationes de Paf[f. Do/m. - EE: rtbere CONSIDERATIO.CL!. m füjffe Fns: ] WEX dpfi mon introberunt im bratoriun W. &U aC« LOC. CIT. tit tii : . Qu ntequam gallus cantaret , ad C üpham ducitur, itionem A mane ad Pilatum , queis oüendi.t-Euangefng—, dh ei, a media no&e femper a Caipha interrogatum , in X Chr- nullo. conuidum fuifie. Ideoque miíüt illum ad Pi- latum. ; lt Vi Sed illa aliis mittens, ipíe fequentia nar- t Impe rat. Animaduerte autem , quam ridiculi fint Tuázi, Iünocente capto , armati in pretorium non in- quppe amitati- trant, vt non contaminarentur. Atqui quze con- jbus & taminatio, ingredi in pretorium , in quo ponas m be- dant fcelefti ? Qui decimabant mentam , & ane- ; quum thum, iniufte occidentes , fe contaminari nom pu- rideritis tabant; contra vero in prétorium intrantes. Sed dicetis cur ipfi eum non occiderunt , íed. ad Pilatum dü- e füptt xerunt ? lam multum ipfis de potentia, & de im- perio decifum erat , cum Romanis omnia fubie&a eflert. Alioquin vero timebant, ne peenas ipfi da- »ti^ rent, ab illo accufati. Quid fibi- vult illud , vt | manducarent Pafcha ? Atqui illud .iam- Chriftus cc- Vel Pafcha vocat lebrauerat .vna die azymorum. totam folemnitatem, vel ipti tum Pafcha faciebant ; Chriftus vero pridie fecerat , cedem . fuam in Para- fcéuen referuans, quo die olim Pafcha celebrabatur. N. Z 4 Ip£ | 332 Coput I 111. Ypfi vero, dum arma geftant, quod non licebat, & dum fanguinem effundunt , de loco accurate mlufï'ln püm&D cauent , & Pilatum ad fe euocant , qui egreffus ait: Quam accufationem affertis. áduerfüs homi- nihil & nem hunc ? dam Tudgo! $. CHRYSOSTOMV'S. Honil. LXXXIII. Sodo . LXXXII in lam. Tóm, VIII. bab. 494- Turn J CONSIDERATIO CLIIT. ioítfc Exidit evgo Pilatus ad eos foras , & dixit : Ouam quider lupidi . &CCt fatzomm affertis aduerfus bominem Bunc ? Rejþon- nanit demnt ég dixerunt ei : Si non e[fet bic tale- quem faltor , mon tibi tradidiffemus. eum ] te af JOANN, XVIIT. 39. turam auent quidem , ne lapidum & parietum ta&u ne t C inquinentur: Pilatus vero egreditur, & cauffam terfic aduentus eorum fcifcitatur, & eius, quem iudicio fi- fpon ftebant, crimina exquirit, Iudzorum principes alio- faQto qui condemnans. Nam alienigena quum eflet , Iu- dem deorum tamen legem reueretur , & morem , qui fem apud eos obtinuit , religiofe obferuat Fgrcfï'us quer enim eft prater folitum ex pratorio, tantum non e lud&is hoc facto fignificans, legem effe feruandam, lii lli vero diuinis mandetis contraria fentientes , & que Mofaicas leges pro nihilo habentes , cedem xmu&am quo patrant, & hic qmdem licet ab eorum lege alie« obf nus, Confiderationes de Paf Dom. 333 liceb.at, nus,-crimina tamen .inquirit, ac.fodulo rimatur , dCCQrata iniuftam oftendens effe, vt, qui nihil deliquerint , egreffüs puniantur, aut vllo füpplicio afficiantur: illi, quum 5 homi. nihil ei poffünt obiicere, tamen vt immanem quem- dam latronem .adducunt. Non abs re ergo ad Iudeorum fynagogam di&um eft : Iuftificata eft m 4hh Sodoma ex te. Ext ipfe alicubi Chriftus Ifraelita- L] L rum intemperiem accufans Sed neque fecundum Il Quod verum iuftificationes gentium fecifti mihi. quidem eífe patet ; nam Greci quidem lignis & T lapidibus, quos deos putant , impuris ,. & illotis "" lii« manibus fíacrificia nequaquam obtulerunt , nec quemquam nifi grauiffimi fceleris conuidtum mor- te affecerunt. .Hi vero quamuis fecundum na- turam DEO Pafcha facrificaturi , innocenti fangui- m tl ne tamen animum füum obftringunt, & iniufte in- eauffam terficere adgrediuntur omnis culpe exortem. Re- Idicio fi« fponderunt , & dixerunt ei : fi non eflet hic male- 265 ali- Iuftam qui- fa&or, non tibi tradidiffemus eum. jet , T« dem caufam non habent , fed impietatis turpitudi- , qui nem celant, & ne videantur iniufte eius mortem preltus querere , fübdole aiunt , fe nequaquam IESVM Jf n0n ple&endum addu&turos. fuiffe , nifi aliqua in re de- andam liquiffet. Legem quippe obferuare fe fimulant , t & que fan&ctum in omnibus iudicium facere iubet, & iuflam quod mirere , legis obfequium prztexunt , eiusque t alite obferuatores haberi volunt , cum legis autori cri- imen DUS', z5 334 Caput. FTTT | men affüngere non reformident, : Malefactorem fan&ita! quippe dicunt eum, qui ad delenda maleficia venit yer q in mundum , vt videatur rurfiis Chriftus per Ofee metue) me Of Prophetz vocem de iis dixilie : V eis, refilierunt a me : meticulofi funt , quia impie egcrunt in me. vo$ 1. Ego redemi eos : quia d Tnendacia. ipfi vero locuti funt contra a litus i S. CYRILLVS ALEXANDR.lib. XI . dendus voluit in loann.cap. X V IIL v. 29. 3o. Tom. IV. paz. t034. bis t52 CONSIDERATIO CLIII. prehen àm t Dixit ergo eis Pilatus : efccipite eum vos , & fe- eum a cundum legem veftram judicate eum. — Dixerumt ergo jllis o eí ludei : INobis non. licet. interficere quemquau, enudf LOC. CIT.;V.S8Ee Y0s & uid eft, quod loquitur infana crudelitas ? An €arürm Q aCUtts non interficiebant, quem interficiendum offe- rebant? An forte crux non interficit ? Sic defipi- madh unt, qui non fe&antur , fed infe&antur fapienti- d am. Quid eft autem : Nobis non licet interficere- d co quemquam ? Si malefa&or eft, cur non liccet ? Non- Ton V ,ne lex eis precepit, ne malefa&oribus , prwfertim T at qualem iftum putabant , a füo DEO fedu&oribus parcant ? Sed intelligendum eft, eos dixiffe , non Vere fibi licere interficere quemquam propter diei fefti W t fan- Confiderationes de Paff. Dom. 835 - af ïah&itatem , quem celebrare iam ccperant, pro- C Vej pier quem de ingreflu etiam pretorii contaminzri t Ofee metuebant. Itane obduruiftis falü Ifraelite ? lta- cllierunt ne omnem fenfum nimia malitia perdidiftis, vt ideo t tüe, vos a fanguine innocentis impollutos effe credatis, t qe quia eum fundendum alteri tradidiftis ? Nunquid & Pi, latus illum , qui poteftati eius a vobis ingeritur occi- 2 NT dendus, fuis eft manibus occifurus ? Si non eum voluiftis occidi , fi non infidiati eftis , f non vo- » UM, bis tradendum pecunia comparaftis , fi non com- ll prehendiftis, vinxiftis, adduxiftis , fi non occiden- dum manibus obtuliftis, vocibus popofciftis , non 14 eum a vobis interfectum eífe ia&ate. Si autem tup Mlis omnibus veftris precedentibus fa&is , etiam Al erucifige , crucifige clamafUs, audite, quod contra vos etiam Propheta clamat : Filii hominum dentes 1 Àn eorum arma, & fügitte , & lingua eorum machzra m offe. acuta, Ecce quibus armis, quibus fagittis , qua defjpi- machera iuftum interfeciftis , quando vobis interfi- pienti cere quemquam non licere dixiftis, — Hinc eít, quod rficere- ad comprehendendum IESVM , cum Sacerdotum Non non veniffent Principes , fed mnififfent ; Lucas ta- fertim men Euangelifta in eodem narrationis fuz loco , OTiDUS ait: Dixitautem , inquit , IESVS ad ceos, qui ,D0n venerant ad fe Principes Sacerdotum , & magiftra- i feft tus templi, & feniores ; Quaü ad latronem exiftis, & fi - ( $335 Caput F 111 & cetera Sicut ergo Principes Sacerdotum non fupcr fil 1on tan per-fe ipfos, fed per eos, quos miferant ad com- prehendendum IESVM ,- quxd aliud, quam ipfi in mittite vos d Wüue iuffionis , poteftate venerunt ? Sic omnes, qui jd eui erocifigendum Chriftum im»iis vocibus clamauerunt, -non quidem per fe ipfos eum, fed tamen ipfi per ter dl wolit illum, qui eorum clamore ad hoc nefas impulfu: octiderunt. quióqu! S. 4VGVSTINVS. Trat. CXIV. in Ioan, vetra- Chrift Täm. III. þmt. Il pag. 7249. 790. noluiti CONSIDERATIO CLIV CUDI. fnulati ANobis mon licet interficere quemquam. Loc. cvt. pli ar inc iam dile&iffimi , inter multiplicatas illufio- taxatio H Ya vos nes no&e transacta, vin&um IESVM Pilate Prefidi tradiderunt. et.on Principes enim Sacerdotum , & feniores populi hoc confilio rem gercbant , vt gune effunt ab actionefceleris viderentur immunes, fübtrahen- " tes opera imanuum, & exerentes tela linguarum , nolentes interficere , & clamantes, crucifige, cruci- Ill ; fige, Quid hac fpecie religionis iniuftius ? Quid hac clementie fimulatione crudelius ? Qua lege , Iudaii, quod vobis non licet facere , licet velle? Qua ratio- ne, quod corpora polluit, corda non lzdit ? Conta- minari Occifione eius metuitis, cuius füper vos , & fu- Confiderationes: de. Pa[]. .Dom. 337 m non fuper filios veftros fundi fanguinem poftulafüis, Si äd Com. non fantum facinus veftra impietas peragit per- T ipfi in mittite Prefidem indicare , quod fentit. Sed 1nes, qui vos etiam in ipfüm graues , atque violenti , in nauerum, id eum declinare non finitis, a quo ipfi mendaci- pf per ter abftinetis. Peccauerit Pilatus, faciendo , quod, rpulfüs noluit : in veftram tamen confcientiam confluit ; quidquid furor vefter extorfit.. 'Jalis etiam illic j Dmn, veftra obferuantia fuit, vbi pretium , quod vobis, Chrifti venditor reportauit , mitti in gazophylaciunt noluiftis , cauentes fcilicet ne facros loculos pe- [V, cunia cruenta pollueret. Cuius cordis eft ifta fi- mulatio ? Sacerdotum confcientia capit , quod tem- C, CIT, pli arca non recipit Refutatur illius- fanguinis ]lnfio taxatio , cuius non timetur effufio, Quantislibet Pilato ita vos fallacie circumtegatis vmbraculis, initum dotüm, eft cum traditore commcercium , quo iuftum fane guinem , ficut non licuit comparari, ita debuit non Dt, Vt Xrafen effundi. 3 Warüfm , S. LEO M. /fiin, VI. de Paf Dem, Caþd , d IIl pag. 12$. 126. d hac Tudei, | rato Conta , & fi CON- ( 338 ^Caput VILIL elibun CONSIDERATIO CL V. hgt ! ginus , ;th farmo 1ESF impleretur , fianificans , qua morte morteti eljet moriturus. 1OANN. XVIIL.. 32. foiffent] uod vero loannes Euangelifta fubiungit : Vt pilats R Q Prafden fermo IESV impleretur, quem dixit , figni- ficans, qua imorte effet moriturus : Si mortem cru- pleretur terficete Cis hic velimus accipere , tanquam ideo dixerint Iudzi ieo Pl Nobis non licet interficere quemquam , quia interfici aliud eft, aliud crucifigi ; non video, eum 1€ dicaren quomodo id poflit confequenter intelligi , cum hoc ad Pilati verba refponderint, quibus eis dixerat : Nobis Axccipite eum vos, & fecundum legem veftram iu- inplet dicate eum. Nunquid ergo eum non poterant ac- i, cipere, & ipfi eum crucifigere, fi per tale genus m füpplicii interfe&ionem cuiusquam vitare cupie- do db bant? Quis autem non videat , quam fit abfurdum, ]ueron tis licere quemquam crucifigere, quibus non licet tia mo quemquam interficere ? Quid quod ipfe Dominus eandem mortem íuam , id eft, mortem crucis dam etiam interf?&ionem vocat, ficut legimus apud Mar- cum, vbi ait: Ecce afcendimus lerofolymam , & Filius hominis tradetur principibus facerdotum, & fcfibis, & damnabunt eum morte, & tradent eum gentibus, & illudent ei, & confpuent eum , & fla- gel- Confiderationes de . Paff.. Dom. 339 gellabunt eum , & interficient eum, & tertia die re- 7 i furget ? Nimirum ergo ifta dicendo fignificauit Do- [d türja niónus, qua effet morte moriturus: non quod hic morteri crucis vcllet intelligi , fed quod eum Iudei " fuiffent gentibus tradituri, hoc eft, Romanis. INam Dgit : Vt Pilatus Romanus erat, eumque in Iudeam Romani l, ij Prefüdem miferant. — Vt ergo ifte fermo IESV im- Tem Crü« pleretur , id eft, vt eum fibi traditum gentes in- dixerint terficerent , quod IESVS futurum effe predixerat ; mquam , ideo Pilatus , qui Iudex Romanus erat, cum vellet 1 video, eum. reddere ludzis, vt fecundum legem fuam iu- um hoc dicarent eum , noluerunt eum accipere , dicentes : lixerat : iNobis non licet interficere quemquam. — Ac fic tram il« impletus eft fermo IESV , quem de fua morte pra- Tant qC« dixit, vt eum a Iudais traditum interficerent gen- ? enu tes ; minore fcelere, quam lIudai, qui fe ifto mo- - Cupie- do ab eius interfeCtione velut alienos facere vo- ürdam, - luerunt, non vt eorum innocentia, fed vt demen- nl tia monftraretur. Ominus S. AVGVSTINVS.: Tiaüat. CXIF..in Crücis .?aann. $4g- 794« d Mat- n,& " L m, & C : i t m & f R CON- | 3409 Caput. F 111 güibu ( CONSIDERATIO CLVI. educie dicentes : Hunc ris; (ur Cæperunt autem illum acculare , n mond dnuenimus fubuertentem. gentem. noflram , & probiben- Lemn , tributa dare Cefari , & dicentem, fe Chri- term 1 tibu exc Jtum Regem effe. . vucz. xxut. 2 temn Do! ria oppofuerunt Domino , ficut malitiofe , ita * d ab omni veritate aliena. Non venitin carne fiffimm ibi adüe WVerbum, vta veritatis via fübuerteret homines enim at fed vt fübuerfos reuócaret ad vitam , quod przui- pes n dens Propheta, in fpiritu exultans ait : DEO no- ftro fit incunda , decoraque laudatio AEdificans fun, ab alief Hierufalem Dominus difperfiones Ifraelis congrega- bit Vr at Apo&olus etiam in- Euangelio hoc idem aper- & nitté tius- indicauit, Nam cum Caiphas dixiffet: Expe- dert dit, vt vnus homo inoriatur pro- populo , ne tota illus f gens pereat, intulit : Hoc autem a femetipfoó non dixit, fed, quum effet Pontifex anni illius » prophe- tempor cenfum tauit, quia IESVS moriturus erat' pro gente , & que fü non tantum pro- gente ; fed vt Filios DEI, qui Minim: erant difperfi, congregaret in vnum. Quos eniim j diabolus ab vnitate fegregauerat, Dominus ad fui corporis retulit vnitatem , & quos fübuerterat ille , ddiniy dàt,. Chriftus ad DEI agnitionem reuocando conuertit , hibià ficut idem per Prophetam fe fa&urum ait: Vifitabo oues meas , & liberabo eas de omnibus locis, in poteft - L qui- -- - Confideratibnes de Paf]. Dom, 34t .VI, qüibus difperfie fuerant in die nubis, calipinis , & educam eas de populis , & congregabo eas de tere EM ris, & inducam eas in terram füsm , & pafcam eas ftlüg, in montibus Ifrael, in riuis, & in cunGtis fedibus fe Ciri terre , in pafcuis vberrimis pafcam eas, & in mon- tibus excelfis Ifrael erunt pafcua earum. Quod au- tem Dominus prohibuerit cenfüm dari Cafari, fal- itiofe, t t eyrme fiffimum eft, vnde mentita eft Iudzorum iniquitas hormipes fibi aduerfus veritatem teftificantium inique. Quum enim interrogaffet Petrum : Quid tibi videtur ? Re: Qd pf DEO no ges terre a quibus accipiunt tributum , vel cen- Aifeant fum, a filiis fuis, an ab aliepis ? illeque dixiffet , ab alienis ; refpondit Dominus : Ergo liberi funt filii, CODErege Vt autem non fcandáalizemus eos , vade ad mare, dem apers | : Bo & mitte hamum, & eum pifcem, qui primus afcen- derit, tolle, & aperto ore eiu$ , inuenies ftaterem, illum füumens, de eis pro me , & te Alio etiam tfb not tempore ,. quum illum tentarent Pharifzi, fi liceret , propbe cenfum dari Cefari , an non, audierunt : Reddite, 'te , d que fünt Cafaris , Cafari , & que funt DEI, DEO. JEI, qui Minime igituf probibuiffet quafi illicitum , "quod 05 €DIftt per fe, & Petrum exfolui mandauit, atque ab alii us ad fi definiuit effe foiuencluma ent ile, Quis autem dícere au deat, tributa regm; ac vectigalia ciuilia fore pro JRuertit g hibxta ? Non funt illa 'denegandá tributa, que a Viftabo poteüatum Onera ferenda honefte , & non tyràn locis, 1 à à nice qu Ü 342 Copü Fl nice ordinata fünt, Que fi- deeffent, prorfus di« p t gnitates redigerentur ad nihilum, poteftatibus non hominum exfiftentibus. fecili pO Vbi iuftitia ? vbi ordo ? vbi regi- men ? vbi legum deereta? vbi obedientia fuübie- gopuli d &orum ? Nempe vniuerfa pre confufione defice- tarbe ii T V e nt. .Ad coercendos ergo malos, timoremque in« $i cutiencum indifciplinatis , difpofitz fünt leges, pr« « (nfi g lati, principes , atque iudices ordinati. Audi , quid Paulus dieat : Omnis, inquit, anima poteftatibus MU füblimioribus fubdita fit. Non eft enim poteftas, du nifi a DEO, qua autem fünt, a DEO ordinata funt. vocati Itaque, qui refiftit poteftati , DEI ordinationi re füfit: qui autem refiftunt , ipfi fibi- damnationem acquirunt. Nam Principes non fünt timori boni t cun operis, fed mali. Vis autem non timcre potefta- I conti tem ? bonum fac, & habebis laudem ex illa. Non audiffet fine caufa gladium portat, DEI miniíter eft, Vins fcitatus dex in iram €i, qui malum agit, vnde fic conclu« amittert fit: Reddite ergo omnibus debita, cui tributum , folus h Rex eff tributum , cui vectigal, véctigal, cui timorem , timo- rem , cuihonorem, honorem. "Videsne, quam pru- ton nif denter in eandem conueniant fententiam difcipulus,& poudis, Magifter? Exorbitabaht vtiquea vero Pontifices, in- potefts tentione nocendi opponentes mendacia veritati,, ne- codonn dum in foluendo tributo, verum etiam in regia dí- Dator | ii ( gnitate a Domino publice p/ræd/ica'ta. Non enim fe in Cbn]ïdemtz'ones de Pajï Dom. 343 tOrfüs du in Corde extulit Mediator , neque inanibus verbis tibus 10n hominum captauit fauores : docebat humilitatem : Vbi fiji Ua fübie: Írculi pompam operibus, ac fermone infinuabat populis effé fugiendam. Quum enim femel vellent Pt defice: turba illum conftituere regem , aufugit, & latuit. Toque i , ptra $ LAVRENTIVS IVSTLN. de triumpb, Chriflüüi agene. ca. XIL pag. 30f. Id quij elatibus CONSIDERATIO CLVII, potefar ata fupt, Àntroiui ergo iterum im pratorium Pilatus , & tioni r& vocaut IESVM, & dixit ei: Tu es. Rex ludao- tionem Tüm? IOANN, XVIUI. 33, r boni n cun&is igitur claret confpieue , Sacerdotes I potefte contra Dominum effe méntitos, illos tamen quum . N audiffet Pilatus, in pretorium ingreffüs , ipfum fci« ' Vin' Ícitatus eft, dicens : Tu es Rex Iudeorum ? Ne condu amitteret Pilatus, aut alteri commune fieret , quod butüfn , folus habere volebat, Mediatorem noftrum , an , timo Rex effet , percun&tatus eft, Carnalis quum effet, mpru- non nifi carnaliter fapiebat, iNon autem ficut tom. lus & poralis , ita codleftis eft dignitas, Nempe terrena ces, t poteftas, quum prorogatur vni , detrahitur ülteri , iti, n celórum vero regna, & iuftorum poteftas regia do- r d natur innumeris. Quisque illorum pet fe iufficit rmïn ft libi, Quod habet, hoc poflidet, — Non Angelorum, I &4à2 hon 344 Coput. V 111. non hominum , non fübie&orum eget fuffragio ; fs id DEO tantum indigent vniuerfi. Dat fingulis glo- dire dl rie bona , vt mutuo gaudeant bono. Bonum quió a fuüum in feipfis habent , quum DEVM habent, quo tis fie nihil melius ; nihil dulcius , nihil falubrius poffide- manqie tur. Alio fe minime diuertunt , intendentes in tunt fer eum, quem ample&untur in fe , & vident füpra fe, deger 'Tenent quippe amoris brachiis in affe&u intimae acumen charitatis, Vident autem intelligentie oculo illum Debet | füpra fe , & füpra omnem rationalem , atque cor- eft Tud poream creaturam. PHuiusmodi dignitas regia, quam caed in refurrectione vniuerfali pradeftinati percepturi us fe funt, omnes Reges , omnes Principes Angelorum bus pr facit effe confortes. , Hec etenim a temporalibus que, poteftatibus aliena funt, quoniam ignorant DEVMy; oni i fraternum nefciunt bonum, & communitatis negli- lendgq gunt iurà, atque virtutis fcita contemnunt. Hoc t, 0 quemadmodum experientia , fic Pilatus edocuit. barbar Quum enim audiffet , an a fe ipfo diceret , fi Rex titoq effet Chriftus, omni repénte cordis grauitate reie- ege &a, prorupit in vocem, & ait : Nunquid ego Iude- ftos el us fum ? Gens tua, & Pontifices tui tradiderunt petiu te mihi. Quid fecifti ? Infipientiam quippe fuam magiib paucis indicauit verbis. Non propter adftantium fül t notam , neque ob przefe&oriam dignitatem animi Abii fui immoderatum compefcuit motum. Decet pror- centi fus, 345 Confiderationes de Paf]. Dom. fl ; fus iudicem , omni poftpofita cordis feritàte, au- lls g. Donm dire diligenter, & ad interrogata refpondere. Nun- quid enim iuftitie fingulis reddet debitum, fi men- l, quo tis füe ignorauerit habere Dominium? Spirituales pofíde. namque animi paffiones funt , que iudicum euer- dtes in tunt fenfüm , abolent leges , ftatuta confundunt , a fe degenerant naturam , mores deordinant , ingenii intimg acumen obnubilant , & iuftitis pacta non feruant. o ilum Debet prius dominari fibi, qui caufie conftituendus JUe COT« eft Iudex alienz. Ridiculum eft, afpicere foris in 1 QUam Cathedra refidentem, & intus in paffionum foctori- iCepturi bus fepultum. Virtus nempe animi iudiciariis fedi- ilorum bus preferenda eft honore, defiderio , &eftimatione- )ralibus que. Virtutes enim diuitie jmpradabiles funt, EV omni inquirende tempore , vbique extollendz , co- 5 ngli lendeque. Quo pergit cultor, poffefforque virtu- Hoc Inter tis, odoris miri ex fe fpargit fragrantiam. docuit, barbaros , apud extéras nationes fecurus eft. In f o tuto quippe thefaurum recondidit fuum, aliena non £ felt« eget cuftodia. Nam füui ipfius virtutis amator cu- Jude- ftos eft. Quamdiu vult, diues eft, & inuincibilis derunt perfeuerat. Solus effe non valet, qui in virtutum « füam magifterio animum collocauit. Principatum namque intium fui tenens , coram DEO regali dignitate préfulget. animi Abdicat a fe vifibilium concupifcentias, atque in- ( grot centiua libidinum , vt fpiritus naturalem fui vendi- cet fis, 2a3 346 Copur P111. cetlibertatem. Hinc claret perfpicue , quod lafct- fs quantm uig& deditus, ac vitiorum feruus nunquam praerit vtiliter, Precellere poterit ceteros potentia , diui- ludicen eft int tiis , obfequentium numerofitate , deliciis, & faftu. Suberit tamen in éa parte , qua imperialis dignitas dubita decoratur. Abutetur vtique honoris cathedra, que Tudeo folis fapientibus debetur, fapientibus, inquam, illa tuiit e fapientia , quze de fürfüm eft, quz eft pudica , hu- Ea milis, confentiens, beneuola, ima defpiciens , futu- eetet, ra profpecans , donans sterna. Hec habet re« Ti di Tudeo gnum, & reges facit, non auro fulgentes, aut gemmatos , fed ornatos virtutibus , & charitate- tione: corufcos. ftus f & LAPRENTIPVS IVSTINIA sano M loco t e ox citato. autem Aermo CONSIDERATIO CLVIII. - &erdo IESFS autem [letit ante Prafidem , & in- us D terrogauit eum Prafes , dicens : Tu es Rex . lude- tionis enun? Diit üb IESVS:; Tà diis &R MATTH, XXVIL II hoc ( ere IESVS. non rapinam arbitratus eft, effe etiam V * fe equalem DEO, .Et non femel , fed fre- in t quenter pro omnibus fe ipfüm humiliauit, Et nunc Hehn ergo ludex totius ereature conflitutus a Patre , Tam Re- 347 Conjz'defatione: de Paf. Dom. Id Laf Rege, regum , & Domino dominorum , . vide, in . faerit quantum Ííe humiliauit, vt acquiefceret ftare ante :ia) dluii Iudicem tunc terra Tude , & vocatus interrogatu: & fifn, eít interrogationem , quam forfitan deridens , aut diguito dubitans Pilatus interrogauit , diceens : Tu es Res ira, que Judeorum ? Ad quam interrogationem ,. quod pu- lam, il tauit efIe condecens , refpondit dicens : Tu dici:. ici , ht Et a Principe quidem Sacerdotum adiuratus, vt di- P ceret, li ipfe . eft Chriftus Filius DEI ,. refpondit : abet f& Tu dixifti : a Pilato autem interrogatus : Tu es Rex $5, if Judeorum ? refpondit: Tu dicis. Vide interroga- Tariate- tiones , nifi illa quidem interrogatio ; Si tu es Chri- ftus Filius DEI, Iudaicz eonueniebat perfone ; Ro-.- N, lt snano. autem Tudici, dicenti interrogatorie : INon, tu es Chriftus , fed : tu es Rex Iudeorum ? Qui autem caute confiderat ipfos apices euangelicorum . I]T, fermonum , videbit, quoniam Princeps quidem Sa- €erdotum dubitanter dixit : Si tu es Chriftus Fili- & ith us DEL. Si enim fyllaba dubitationem interroga- : tionis oftendit. Pilatus autem pronuntiatiue : Tu es Rex ludeorum ? Quoniam autem . pronuntiatiue hoc dixit Pilatus , illud quoque confirmat, quod d etiam alibi füprafcribit in titulo, Rex Iudxorum, d fte in tribus linguis , Hebraice , Grece, & Latine, vt ( nuc Hebrgi, & Greci, & Romani cognofcerent , quo Ditfe niam & Pilatus fciebat, eum Regem Iudzorum efic. 2234 Pro- k 348 Caput. 111 Propter quod appáret, cum qua reuerentia requi. te « o rebat de IESV , & prouocabat populum, vt IESVM megis ad dimittendum peterent, quam Barabbam. fe p[æ jelt s Reuerentiz. aütem Pilati illud. etiam fuit fignum , quod lauans manus fias , dixit : Innocens ego. fum que f a fanguine huius, vos videritis, Quod autem di- liradi ili, | Xit ad Principem Sacerdotum: Tu dixifti, dubita- tionem eius oblique arguens conuincit, Et quod gentes- gentes ait Pilato : Tu dicis, fententiam eius pronuntiantis €onfirmat. ginos toret ORIGEN.ES. Commant, in. Mattb. 1. c,. Yons II gag. g16. & fines tie í CONSIDERATIO CLIX' tium Ju es Rex ludaeorwa ? LOC. ciT, diers um nihil haberent prorfus, quod ei obiices ftum Qu gltUS rent, aut quod füpplicio dignum effet, quum- que Pilatus urgeret, vt cauffas exponerent , ob quas Jmnp eum adduxiffent, IESVM in Cafarem peccaffe di- ür, (fatU cunt, quippe qui Iudzorum regnum in fe transfer- ret , regiamque- maieftatem fibi arrogaret : nefarie fpor dix id quidem, ac verfuüte dicebant, feiebant enim , Pi- latum etiam inuitum fuze vtique faluti prouifürum , if & illico penas.de eo- füumpturum , qui horum effet de poftulatus, Nam quum ludai propi ad feditio- liti nes; W 349 Confiderationes de Paff. Don. ] fequl pes,ac tumultus forent, & facile coniurarent ; id» IV dirco a Cefare miffi iudices acriores quodammodo tübbam, íc prebebant, & vt eos in afficio tutius contine» ipm , ient, in eius criminis reos inconfideratius quando« 40 füm que fzuiebant, Crimini dant itaque Chrifto, quod tem di. lraelis regnum fibi arroget : quocirca deie&i funt dübit. jlli , affüumpte vero , & Chrifti regno fübiecte funt t quod gentes, Poftula. enim a me, inquit, & dabo tibi Qtiantis gentes hereditatem tuam, & poffeffionem tuam ter- minos terre. — Vna enim Ifraelitarum gente in fu- , Ti rorem abrepta, gentes vniuerfe Chrifto traduntur, & pro vna ludeorum regione omnes totius orbis fines. Nam, vt Paulus ait, delji&um illorum diui- X, tie funt mundi, & diminutio eorum diuitie gen- tium. Quod ergo Pilatus murmurantes Iudcos au- dierat, id nunc palam effert, & refpondere Chri- ):bilces ftum iubet , an ipfe reuera ficIudeorum rex. An- Quum- gitur vero, vt credibile eft, & periclitari Cerfaris imperium exiftimat , ideoque curiofius id fcruta- ) qui fe d* tur, vt rebus confülat, fibique a Romanis deman: datum imperium fartum ac te&tum conferuet. Re. asfete fpondit ei IESVS : A temetipfo hoc dicis , an alii eïari'e D dixerunt tibi de me ? Cum nemo , inquit, de me ifud vnquam dixerit, vnde tibi füccurit , vt me Um, elfet de hoc interroges ? Sed non dubium eft, qüin mae lg liiia Iudeorum ,. & acerbiffimus dolus id finxerit ; nec enim ludex eris, & fimul accufator. Hec T aas DOI- 350 Coput V I jite f2 porro dicebat: Chrlfï:us9 innuens Pilato, nullum fe di&tum, fa&umue latere , quantumuis occultum, & d DÉ abítrufum , vt natura demum füpernaturali intelle- ORU €a, tardius quodammodo Iudeorum crudelitati fer« li, uiret, fimulque docens , eum grauiffime peccare eft en qui ludeorum clamoribus obfequutus , hominem bus d iftius culpee prorfüs exortem füpplicio afficeret fom ( S. CYRILLVS ALEX ANDR. li. XII do, | in lamn. cap. XVIIL « 33 €(? 34. Tom. IF. fo]0; «m peg. 1036 fion ( CONSIDERATIO CLX do, do € Refpondit. IESPS : Regnum meum 8 efl. de boc faren mumndo, IOANN, XVIIl. 36 qutel hinc udite ergo Iudei, & gentes, audi circumcifio, A audi preputium, audite omnia regna terrena : faci non impedio dominationem veftram in hoc mun- me do: regnum meum non eft de hoc mundo No- fort lite metuere metu vaniffimo , quo Herodes ille gno maior, cum Chriftus natus nuntiaretur , expauit, fin értot infantes, vt.ad eum mors perueniret , oeci- hin dit, timendo magis , quam irafcendo . crudelior. p Regnum, inquit, meum non eftde hoc mundo.. Ti Ro Quid vultis amplius ? Venite ad regnum , quod non eft de hoc mundo : venite credendo , & no- De lite Con(iderationes de Pa[f. Dom. 35! lm f lite fieuire metuendo, Dicit quidem in prophetia lum, & de DEO Patre : Ego autem conftitutus fum. Rex . inte]. ab eo füper Sion montem fan&um eius : Sed Sion lt fs illa, & mons ille non eft de hoc mundo. Quod CQ l eft enim eius regnum , nifi credentes in eum , qui- Ominem bus dicit ; De mundo non eftis, ficut & ego non T6t, fum de mundo ? Quamuis eos effe vellet in mun- i. X1I, do, propter quod de illis dixit ad Patrem : Non l, [F, rogo, vt tollas eos de mundo , fed vt ferues eos ex malo, . Vnde & hic non ait : Regnum meum non eft in hoc mundo; fed, non eft de hoc mun- X do. Et cum hoc probaret dicens : $i ex hoc mun- 37 do effet regnum meum, miniftri mei vtique decer- tarent, vt non traderer ludeis. Non ait: Nunc autem regnum meum non eft hic, fed, non eft hinc, ncifo, Hic eft enim regnum eius vfque in finem 6a : feculi, habens inter fo commixta zizania vfque ad Tüüfle meffem : mefüis enim finis eft fieculi, quando mef. Ne fores venient, id eít, Angeli, & colligent de re« s ile gno .eius omnia fcandala , quod vtique non fieret, A fi regnum eius non effet hic. Sed tamen non eft OC hinc , quia peregrinatur in mundo : regno fuo,äuip« elior, pe dicit: De mundo non eftis , fed ego vos elegi de 1ndo. mundo. Erant ergo de mundo, quando regnum eius pon erant, fed ad mundi principem pertinebant. quol. 19 JDe mundo eft ergo , quidquid hominum a vero Id quï.— 352 Caput VML fentis quidem DEO creatum, fed ex Adam vitiata, atque damnata fürpe generatum eít: fa&um eft autem & 1ej font, regnum non iam de mundo, quidquid inde in Chri- fto regeneratum eft Sic enim nos. DEVS eruit fatigi & pe de poteftate tenebrarum , & transtulit in regnum Filii charitatis füe ; de quo regno dicit Regnnm nitt dici meum non eft de hoc mundo , vel : Regnum meum non eft hinc di,c S. AVGVSTINVS, Tratt. CX V. in foann. a« die ! Jom. IIIL pag. 7ar, templ Tibor CONSIDERATIO CLXI temj Regnum meun uon e[? de boc mundo. LOC. CIT, eía ies füos mercenarius euolui citius exoptat, vt - torpi D ad laboris füi premium fine tarditate perueniat &d pf Dies itaque hominis vera, & szterna fàpientis , re&te snercenarii diebus comparantur : quia prefentem quan Ten vitam , viam, non patriam , militiam, non palmam deputat: & eo fe abeffe longius a premio confpi- fit: cit, quo tardius ad finem venit Confiderandum tranl quoque eft, quod mercenarius in alienis laboribus. dit, exfuüdat : fed tamen fibi premium proprium prepa- fübf yat. - Voce autem Redemtoris noftri dicitur : Re- giu gnum meum non eft de hog mundo Omnes fe érgo, qui fpe celeítium przditi, exercitio vite pre- QUO fen- Confderatibn&s de Paff. Dom. 353 l »ateui fentis atterimur , in alieno laboramus; Nam fepe aUtem * . mundo , que mundi & reprobis feruire cogimur 1 Chri. füunt, reddere coar&tamur : & alieno quidem labore ' erit fatigamur, fed tamen premia noftra percipimus , epuüm & per hoc peruenimus ad propria , quod pure mi- niftramus aliena. um Quo contra quibusdam Veritas um dicit: Si in alieno fideles non fuiftis, quod veftrum eft, quis dabit vobis ? Sciendum quoque eft, quod Tam, mercenarius follicite curat infpicere , ne vnquam dies vacuus labatur ab opere: & exfpectatus finis temporis ne inanis veniat ad remunerationem. Id , laboris namque ftudio confpicit , quid percipere in tempore remunerationis poflit, Nam cum opus QT. crefcit , premii fiducia proficit : cum vero opus it, Vt- torpuerit, fpes a remuneratione laflefcit. Vnde eniaf, & ele&us quisque vitam fuam quafi mercenarii dies rede penfans, tanto fidentius fpe tendit ad praemium , Dnten quanto nunc robuftius perdurat ad laboris incre- Irmara mentum : qui fit decurfus prefentis temporis , pen- p fat: dies cum operibus munerat , ne a labore vacua dum. tranfeant vite momenta, formidat: aduerfis gau- ribus det, paffione reficitur , moerore refouetur , quia '"pi- fübfequentis vitz:e premiis tanto remunerari fe lar- e gius confpicit, quanto pro amore illius quotidianis n fe mortibus verius impendit. Hinc namque eft , p* —quod ciues füperne patriv , Conditori eius, pfalmi- il* fte 354 Coput Pl Räla vocibus dieunt: Propter te rmorte afficinu horim tota die. Hünc Paulus ait: Quotidie morior pro» gus $i Hinc iterum dicit 3 minit pter veftram gloriam fratres, Ob quam caufam hec patior, fed non confundor t facinó fcio enim, cui credidi, & certus fum, quia poten$ petii eft, depofitum meur feruare in illum diem, Sane que a €i igitur viri, quot labores nune veritati come & g mendantes exhibent, tot idm remunerationis füe illio t pignora intra fpei cubiculum claufà tenent. fen & Hierof S. GREGORIVS M. lib. VIII. Moeral. in tilhilq: €ap. VII. B. lob. Tom. I. pag. 246. 24p. &um. CONSIDERATIO CLXII, humar Qu el Siex . boc tuundo effét. regnum. meum , winiffri tue Titis xwiique decertarent , t mon traderer. ludeis : nuné igitur autem regnum wmeum mon efb binéi . 3 cal IOANN, XVIII. 36. Ym roinde ipfa Sapientia ad fpiritualem ïntellfgentïs bebit P am impellens animum , nolensque, vt qualia Rer : temporalia funt, ipfius arbitrarentur fegnum , ade . tetc didit : Si ex hoc mundo effet regnum meum , mi« fort niftri mei decertarent , vt non traderer ludzis, latl Decertarent vtique miniftti , fan&i videlicet Angeli, Vocet qui vigilanter infiftunt , quatenus in omnibus ime mula perium perficiant Sapientis. Expeditiffimus plane lo« Confiderationes de Paff. Dom, $55 Tcitut Eorum eft famulatus , atque dominatrice digniffi- Of prC;u mus Sapientia. Quis miniftrorum talium dignitates, dicit t miniftrantiumque officia, humana poterit enarrare Indor t fac&ndia? Fulget in terris ex parte, in celo vero Dotenf perfpicue ipforum generofitas , collata poteftas , at- XSana qüe cozterne DEO Sapiehtie, regii culmen honoris, . G0me & generationis facrofanctum myfterium , quamuis ls (üg illius in celo, & in terra (it dilatata poteftas, miro ta- men zquitatis ordine gloriofiffgum fuperczleftis Yij Hierufalem difponit regnum , ita, vt indecorum nihil, nihilque in ipfo eadem ftatuente, appareat imperfe- &um. Sié namque cocequat ima fümmis , & celeftia II, humanis, atque fpiritualibus fpiritualia, vt in confpee &u eterni opificis regimen ipfius ineffabilem vni- rifif tatis , & charitatis reddat concentutm. - - - Solus$ hi igitur. Chriftus, DEI virtus , & DEI Sapientia , qui in celo, & in terra imperii fui dilatat habenas , immortalis eft Rex. Sic de illo legitur : Et has Pt bebat fcriptum in veftimento , & in femore eius : Hunc judid Rex regum , & Dominus dominantium. ,ab exercitus Angelorum virtute potemtes, natura ime j t mortales, beatificati per. gratiam , benedicunt, & (ri$s laudant, perficientes verbum illius, in audiendo vocem fermonum eius. Huic vniuerfi mortales fa» ïgflfs Bo mulantur, indictamque Sapientie ipfius non pre- ter- Jané Qs 356 ) -Cüfüt V I ] Ib il tergrediuntur Iägem; Cetere etiam creature , qu&& 4n exordio mundi fuere condite , impofitas exfes linit ferat. quuntur leges , dicente Propheta : Statuit ea in L $ türal eternum, & in feculum feculi preceptum po« fuit, & non prateribit. Noluit autem Rex ipfe Qs, Vi Chriftus cum ceteris terre Regibus quidquam ha« bere commune, an f Venit itaque in carne humilis 4 (iba pauper in rebus, in veftitu contemptibilis, in comi« al e tatu folus , aufterus in corporis deliciis , & fuper« borum afpectibus defpicabilis, atque abieétus, In« d à tus vero in fpiritu qualis erat, nofcebatur. Non nequ Q poterat effe paruus, cui miniftrabant Angeli, famu- labantur Archangeli , & quem omnis celorum mi facu inuet * litia venerabatur laudibus, Apparuit , inquam , ia mundo, non, vt oftenderet, quis effet , fed vt Sgpie ignotam feculo veritatis fcientiam predicaret, ti D Tam S. LAVRENTIVS IVSTINIANVS, que : loco citato pdg. 309. 310. dent] 4CONSIDERATIO CLXIIL te (ü Verir &go in boc matus [ut , €? ad boc vemi in mute dui, * teflimonium perbibeam *veritati Cv« Hhs l Tnane LOC. ClT. V- 370 ad t atebat quippe veritatis lumen in religionis cüle Tütn ! L 1 tü, ii mórum difciplina; & in éoghitione fi- eud veriqüe nis. Rara prorfus efa'ö.)in inündo vhiü$ , DEI Confiderationes de Paff. Dom., 357 4 qu bEI fides, — Víurpauerat etenim diabolus fibi Di- - & uinitatis honorem , & in mentibus mortalium fpar- & ferat errores multiplices, Jacebat ratio, quz na- [l po« turaliter principatur in homine. Nefciebatur vir- x ipfe tus, & ingenita morum honeftas a fuo nimium de- m ha uiauerat fundamento ; ex hoc potiffimum , quoni- lmilj5, am futurorum bonorum, malorumque non exfpe- | COU &abatur merces. Hinc non valebat mundus , nifi füper ad ea, que fenfibus vtuntur, diffundere íui cor- ( d dis affe&um : propterea nec in religione deuotus , Not neque in virtutum augmento. poterat effe follici- famu tus. Tamdiu ergo elanguit , tamdiu errauerunt m mi feculi incole , fupernse ciuitatis habitaculum non | !m,in inuenientes , quamdiu in humanitate DEI apparuit fed vt Sapientia, que verbis fuis inuifibilis vnici , & cter- ni DEI notitiam prebuit. , Moribus inftituit for- NVS, mam, propalatam effe celorum viam indicauit , at- que veritatis ignote fcientiam cordibus infudit cre- dentium , quam illi percipiunt foli , qui ex verita- J te funt. Illos , tantummodo ex veritate nuncupa- uerim , qui ad sternam predeftinati fünt vitam. fttife Iftis plane fuo tempore efficitur nota , ceteris re- 1 manentibus foris. Alieni quippe a veritate non nifi ad tempus claritatem ipfius intueri merentur. Ho- js (ils rum Pilatus prefigurauit imaginem , qui , cum per- x f cunctatus fuiffet , quid.effet veritas, illico e).(iit ; bb vim eriue J 558 Caput V 11T. vim claritatis eius ferre non valens. Veritatis ( quippe fa&us eft teftis, quum nullam mortis caufam fe inueniffe perhiberet in Chrifto, — Abhorrebat fal- OmIm' fitatis fieri teftis, qui multa fuerat cum ipfa Ve- a ritate loquutus. Participauit vteumque de lumi- [ ne veritatis, quamuis non ad vitam , donec pre- fentem habuit veritatem. Sicut quum quis pertra- Or &ando aromata, odorem de veftimentis effundit , aidit & manibus, ita & infidelis hic, atque indignus. Stu- R, ( duit namque veritatem commendare non pertinen- üm p tibus ad illam , & quem traxerat odorem , foras be f exhibuit ; fed quoniam eandem minime habebat in & d fe, víque ad penetralia Tudeorum nequiuit immit- libeo tere, Vnde obftinatiffimo animo, & cordis fenfi- & v bus obturatis, contra veritatem füafione peftifera Qiuit clamauerunt : Commouit populum , incipiens a Ga- propc liea vífque huc. Hoc itaque audiente Prefide , bus I ad Herodem direxit Dominum , non taántum , vt fecun inconfulte iudicaret alienum ,. verum-etiam , ut iu- füm dicium declinaret iniuftum. apert S. LAVRENTIVS IVSTIN. lo citato, tündt VoCat Tioft am fümu u y N CON- l— Confiderationes de Pal[J. Dom. 359 vitis df CONSIDERATIO CLXIV. at fl Omnis , qui ef? ex veritate , audit vocem meam.. Di- fiVe. lum cit ei Pilatus : Quid eft veritas ?. Et cum boc dixi[fa , iterum exiuit ad Iudeos. 10AN, Xvilt. 37. 38. : pre mtiis, qui eft ex veritate, audit vocem meam, Yerthde O Audit vtique interioribus auribus, id eft, ob- Itdit, $t audit mez voci : quod tantundem valeret, fi dice- ret, credit mihi, tiben« Cum itaque Chriftus teftimoni- um perhibet veritati, profe&o teftimonium perhi- foras bt n bet fibi : eius quippe vox eft : Ego fum veritas : fminits & dixit alio quoque loco : Ego teftimonium per- Quod vero ait : Omnis, qui eft fenfi. hibeo de me. tifera ex veritate, audit vocem meam, gratiam commen- 16 dàuit, qua fecundum propofitum vocat, De quo propofito dicit Apoftolus : Scimus , quia diligenti- fide , bus DEVM omnia cooperantur in bonum, his, qui 1, V yt i« fecundum propofitum DEI vocati funt: propofi- tum ftilicet vocantis, non vocatorüm , quod alibi apertius ita pofitum eft : Cónlabora Euangelio fe- Titlt, cundum virtutem DEIL, faluos nos facientis , & vocantis vocatione füa fan&a, non fecundum opera noftra, fed.fecundum fuum propofitum , & grati- am. Nam fi naturam cogitemus , in qua creati fumus , cum ómnes Veritas creauerit , quis non eft €x veritate ? Sed non omnes funt, quibus, vt au- , bb2a diant 560 C FH .. diant veritatem , hoc eft , vt obaudiant veritati , u & credant in veritatem , ex ipfa veritate prafta- tur, nullis: procul dubio . precedentibus meritis , ne gratia non fit gratia. Si enim dixiffet : Omnis, qui audit meam vocem, ex veritate eft , ideo. di- &us ex veritate putaretur , quia obtemperat ve- ritati: non autem hoc ait ; fed ait: Omnis, qui l efít ex veritate, audit vocem meam. ÀÁc per hoc non ideo eft ex veritate, quia eius audit vocem, fed ideo audit, quia ex veritate eft , id eft, quia (0AN! hoc ili donum ex veritate collatum eft. Quod l quid eft aliud, quam donante Chrifto credit in Chri- flum ? Dixit ei Pilatus : Quid eft veritas ? Nec þræfe exfpe&tauit audire refponfum : fed , cum hoc di- ] xiflet, iterum exiuit ad ludzos. - - Credo , cum triti dixiffet Pilatus : Quid eft veritas ? in mentem illi Y veniffe continuo confuetudinem ludeorum , qua Íolebat eis dimitti vnus in Pafcha : & ideo non cipe exfpectauit , vt refponderet ei IESVS, quid eft ve- ritas, ne mora fieret, cum recoluiffet morem , null quo poffet eis per Pafcha dimitti , quod eum val- coní de voluiffe manifeftum eft. Auelli tamen ex eius bis i corde non potuit, IESVM Regem effe Iudeornm, bis] tanquam hoc ibi, ficut in titulo , ipfa Veritas fi- xerit, de qua, quid effet , interrogauit, S. AVGVSTINVFS. Tra&üat, CX FV.. in loan, dice T. 4 $. DUB. 792- C A- EM Confiderationes de Paff. Dom. 561 titti, JOsr *l 83 £ 94 J j o as £ 8 88 x N )mnis, 9 di CAPVT IX db vel » QU t»w 1. t hoc —R A Pilato mnocem' prima vice venun- 0CQy biatur, LUCE. Xklll. S- quia loANN. xvm. 38 Quod Chri ZIE Prmczpes nefarium . Barabbam Cbrz/z'o ? Nec proferunt. IOANN. XVlH. 59 oc di Il . Chriflus femel iterumque ad . fal[as , Qm eruminationes £acet, MATTH, XXVII. 12. MARCI, m illi xv. 3 LA qu ) Dionn L t5 Alt autem P1latus ad Prin- (t ve cipes Sacerdotum , & turbas: (d) Ego i rem nullam inuenio in eo caufam Eft autem ] Và! confuetudo vObis, vt vnum dimittam vo- ADUS bis in Pafcha : Vultls ergo , dimittam vo- ornym, bis Regem [udseorum ? ts f Il. Clamauerunt ergo rurfüm omnes dicentes : Non hunc , fed Barabbam ; erat lm bb au- xu $62 Caput 1X. autem Barabbas latro. (d) Et accufabant Phitü feftun eum fummi Sacerdotes in mu'ltxis*.u p al Iil. (a) Et cum acceufaretur a Prin- dit, cipibus Sacerdotum , & fenioribus, nihil um e refpondit. Tunc dicit illi Pilatus: Non füs d audis, quanta aduerfüm te dicunt teftimo- enin. ditab nia? (b) Non refpondes quidquam ? vi- credit de, in quantis te accufant. (a) Et non detur refpondit ei ad vllum verbum , ita vt mie benfi raretur Prefes vehementer. eup: fira CONSIDERATIO CL'XV-. cher Zlit autem Pilatus ad Prz'nozþes Sacerdotum , & do v turbas : ONibil inuenio caufe in boc bomine. i er LUCX XXII. 4. g pie n eondemnationem impietatis, fimul & crudelita. I tis ludaice recti , & equi cognitionem obtendit que Cufar Pilatus , qui tamen diuinis doctrinis nequaquam glo- riabatur, fed hominum inftituta fequebatur, & a TTun Conu quibus imperium acceperat, horum placita reuere- QU batur. Quod fi Iudeorum Principes facerent , ac crm - fentirent, probabile,eft, eos diaboli vitato laqueo, lent fcelus quoque omnium maxime deteftandum , more àpud tem nempe Chrifti , dgcünaturos. NNon vult ergo Pila- Confiderationes de Paff. Dom, 363 abont Pilatus. Chriftum nullius criminis conui&um , mani- feftumue damnare, hominemque longe ab omni cul- Pris. pa alienum, fupplicio ple&endum non effe conten- dit, idque Romanorum legibus omnino contrari- nihil um afferit, horribillem Iudeorum infaniam aduer- Non fuüs diuinam legem hoc pa&o retundens. Exiftimabat (imo. enim, homines, qui fe re&ti & vqui precones ven- ?vb ditabant , fibi ius , & zequum proponenti continuo , l0R credituros. Sed quum apud.fe reputaret , vt vi- t n detur, leuitatem Tudaicam non parum inde repre- henfum iri, quod , qui iudicio fiftitur, ab omni culpa fit immunis, ne petulantius , ac ferocius in- ftarent, viam veluti quamdam, & rei colorem pul- Y, cherrimum comminifcitur ,. dicens : Eft confuetue n do vobis, vt vnum dimittam vobis in Pafcha : vul- ^ tis ergo, dimittam vobis Regem ludeorum ? Re- gem vero ludeorum IESVM quum nominat, le- pide, & facete furioforum rabiem mitigat , fimul- delite tendit que clare oftendit, temere ipfum hoc crimine ac- cufari. n g. Nec vnim Pilatus Iudecw prafes nouarum rerum , & affe&ate tyrannidis aduerfus Romanos a conui&um vnquam dimififfet, Perhoc ergo, quod euere , « eum dimittere füadet, teftatur, omnis eum plane criminis expertem. Hanc itaque textus propofiti aqueO, fententiam effe arbitror ; fed confideranti mihi, & T0l« apud me perpendenti, vndenam apud. ludzos in T bba ino- lls ii 364 Caput 1X. more fuerit , vnius dimiffionem petere, latronis pu- do I ta, vel homicidz, füceurrit , eos non vtiquead praz- tius d titer fcriptum diuing legis omnia feciffe , fed confüetu- dinibus vfos propriis, exilia quedam obferuaffe, nec loc à inftitutis Mofaicis admodum confentanea. Verüm Totür fcrutanti mihi Scripturam, & iftius rei cauffam vn- rün, Eteni dique indaganti locus incidit , vnde füfpicari nobis datur, num ludzi, tametfi duri admodum, & ptz- bus a fracti effent, legem adimplentes fontis remiflioném Piatu quererent, lgitur ad finem libri , quem INumero- licet- rum dicimus, lex homicidze, fiue voluntarii , feu in- tem ( voluntarii, & pona prefcripta in homicidam vo- tame luntarium tranfit ftatim ad homicide inuoluntarii Roni penam, de quo inter cetera hec dicit : Quod fi ferip fortuito, & absque odio , & inimicitiis percufferit eum, aut eiecerit in eum quodlibet vas , non ex i h infidiis , vel omnem lapidem , quo occiditur, nón fciens, & inciderit in ipfüum , & mortuus fuerit , ipfe autem non fuerit inimicus eius, neque qusefi- hi uerit illi malefacere , iudicabit Synagoga inter per- ( cufforem , & propinquum fanguinis , & reftituet eum Synagoga in ciuitatem refügii, ad quam con- fegerat. Quum igitur hoc mandatum ita confcri- ptum fit, atque aliqui, vti verifimile eft , eiusmo- di quandoque cafüs inciderent, ne viderentur omni- o-bf(.e] €idii no diuina precepta negligere , conueniens multitu- do Confiderationes de. Pa[J. Dom. 365 ll$ pu. To. do Iudeorum eiuscemodi aliquem petebant ] ora tius enim Synagoge opus id effe lex mandabat. Di- füetu mittere ergo eis aliquem ex legis mente licebat »,HCC hoc autem petunt a Pilato fieri. Vbi enim Roma- 'erüm norum femel iugum admiferunt , plurima in pofte- n Vn rum, que füa erant, eorum legibus concefferunt Dobis Etenim quum occidere liceret de grauiffimis fceleri- bus accufatum, quafi vmum aliquem eiuscemodi ad Onen Pilatum adducebant IESVM dicentes : Nobis non t« licet interficere quemquam. Tametfi enim puritae QU Im. tem ob luftrationem pafchalem pre fe férebant , | VO tamen in hoc certe maxime affentantur , vt qui (atti Romanorum legibus permittant etiam ea, qua prz- od f fcnpta fibi funt diuinitus, Iferit S. CIRILLVS ALEXANDR. lib. XII J &X in dann, cap, XVIIL . 3$. Tom, IV. pag. 1040. n etit , CONSIDERATIO CLXVT yuef Vultis ergo dünittam vobis Regem ludeorum? pe itUet Clamauerunt. ergo rurfum omnes dicentes INon. bune, Jed. Barabbam. . 3OANN. XVIIL. 39.. 40. Cott yferi icrurfus Iudeorum fe prodit iniquitas, qui füze li- $mo H bidini obfequuntur potius, quam DEI mandata J obferuant. Nam quum lex Mofaica inuoluntarii homi- cidii reum dimitti iubeat, non aliquem eiuscemodi, r o bb;s fed 566 Caput 1X fed infignem. latronem depofcunt Quod autem j truculentus , & immanis fuerit Barabbas, Petrus quodr cumb declarat dicens : Vos autem fanCctum, & iuftum ne- gaftis, & petiftis virum homicidam donari vobis. todQ Eum enim , qui ab equalitate, quam cum DEO ac &ime yum : Patre habet, ad noftram paupertatem defcendit ,. vt nos a vero illo homicida hoc eft, fatana erueret, honi latronis vnius amori poftponunt, qui Sacerdotii turat dignitate fecundum legem pollebant, elatoque fu« füis vellel pereilio contemnentes illud : Iuftum iudicium iudi- cate, homicidam abfoluunt , Chriftumque condem- paf nant, communique voce, ac füffragio exclamant : Non hunc, fed Barabbam. Iudzi ergo iftius im- pietatis iuftas peenas dabunt Mirari porro decet C Scripturam diuinitus infpiratam , qua tanquam ex B perfona Chrifti tam defperati clamoris meminit. Sic enim Hieremias Propheta: Reliqui domum meam, dimifi hereditatem meam ; dilectam animam meam dedi in manus inimicorum eius. Fa&a eft here- ditas mea mihi, quafi leo in fylua : dedit fuper fte, qmeé vocem fuam. Quid enim leo in fyluis faciàt, bus opere pretium eít vt videtur, exponere Fe- & runt immanem, ac terribilem belluam , quum prz- nü dam in fyluis venatur, ex editiore quodam loco d ftupendum in modum rugire , tantumque terroris, 3 audientibus incutere, vt & horribilem fonum ferre pati ne- Confidemtz'ones de Pa[f. Dom. 367 E netiueant, fed ftatim corruant, feu homo, feu aliud Petrug quoddam animal, ac fola voce leonis humi pro- lm me. cumbant. Quod per Prophetam DEVS quodam« VObis, modo confirmat, dicens. Leo rugiet, & quis non EO qe timebit ? Fa&a eft igitur Chrifto Seruatori ludzo- (it, vt rum Synagoga, ficut leo in fylua, fi petulantian Xüeret, horum confideres: metus enim, aut terror in na- 'etdotii turam diuinam non cadit. Vociferationibus enim Jue (i fuis eum interfecit, quamuis Pilatus eum dimitti 1 iud vellet , vt etiam qui legem nondum didicerant , dett« preftare videantur iis, qui in ea funt eruditi. Tüant ; S. CTRILLVS ALEXANDR. lo. cit, us m« dece; CONSIDERATIO CLXVII, im x | . Oic Et cum accufaretur a. Principibus Sacerdotum , & 9d ,l Senioribus , nibil vefpondit. MATTH, XXVII. I2e fncarml go autem tanquam fuürdus non audiebam , lere. CE & ficut mutus non aperiens os füum. ) Di- fipe fce , qui maledica, & irrifiones pateris, in omni- 4cidt, bus feruare patientiam , & obtre&antium linguas fe audire. Diffimula, ne, fi tu contumeliis conuitia pre- retuleris, a doctrina Chrifti extorris inueniaris. Me- ]oco. diator namque DEI, & hominum bomo Chriftu TOtiS. JESVS, qui ad hoc venerat, vt humilitatis , & forrer patientie preberet exemplum, non folum iniurias É fu- 568 Caput . 1X. 3d «t fuïï:ulit, fed nec: conuitiantibus refpondit , Inos in teDo hoc inftruens, vt , cum perfidorum iniuriis impe- timur, etiam fi vera dicere poffumus , ad contu- eafat entia. melias reddendas non. érumpamus , ne iinifterium bus & correptionis in arma vertamus furoris. ( Et fa- &us fum, ficut homo hon audiens, & non habens tame in ore fuo redargutiones. ) Sicuthomo non audiens Vet Tan. erat, cui nihil ad obiecta refpondenti Pilatus dice- fecuti bat: Non audis, quanta aduerfum te.dicunt tefti- monia ? Qui cogitationes iniquorum nouerat, blaf- tis pl — phemantium voces non audiebat. . Nulla enim ma ii a blafphemia eum mouere poterat , qui penitus omnem ens , mutabilitatem ignorat , & qui poffet eis vera pro falfis refpondere, vt adimpleretur , quod de eo per ealef Prophetam fcriptum eft : Tanquam ouis ad occifio- accip eulo nem du&us eft, & ficut agnus coram tondente fe fine voce, fic non aperuit os fuum. Redargutio- paxi in te nes enim in ore fuüo Chriftus non habebat, qui, vnde eos reprehenderet, nihil in cordibus, nihil in mine aGibus eorum laudabile videbat, In ore redargu- bont &t tiones non habebat, qui, vnde eos reprehenderet, Slot in promptu habebat , & in ore fuo habebat, vnde poífet eos redarguere, ex quo nullus vnquam po- laboxl tuit mendacium audire. ( Quoniam in te Domi- mol lunt, ne fperaui : tu exaudies me Domine DEVS meus.) Quafi dicat: Ideo omnia patienter füftinui , idee 3mal ad s — Confiderationes. de Pa[J. Dom. $69 1105 in ad eorum contumelias non refpondi , quoniam in v 'impe te Domine fperaui. Tibi enim Domine reuelaui - CODLU caufam meam : In te Domine fperaui, non in fapi- flerium entia feculi, non in diuitiis mundi, non in viri- Etfg. bus corporis, non in nobilitate carnis, non in tu» labens tamento Principum , non in prafidis amicorum. dUdiens Verba fünt hec Chrifti fecundum humanam natue- 15 dice- ram.. Sic ergo & membrum Chrifti, fi quando per- t tefli fecutionibus aflligitur, fi flagellis atteritur , fi conui- t; bf tis prouocatur , illum , qui propofitus eft nobis for- -'enim ma iuftitie , in omnibus imitetur : non deficiat , fi fünem caufa fua non auditur apud terrenum iudicem, fci- 2 pro ens, quoniam confcium habet in excelfs Regem H 60 per coeleftem. Speret, quia fi in hoc fieculo immerito ccifio- accipit. damnationis fententiam , a DEO accipiet in te fe celo coronam. Sciat, quia retributionis eterna u futio- gaudium nequaquam in colo colligitur , nifi prius qui, in terra cum fletu , & gemitu, & amaritudine fe- hil n minetur, ficut fcriptum eft : Euntes ibant, & fle- hrgu« bant, mittentes femina fua: venientes autem veni- leret ent cum exíuültatione , portantes manipulos fuos, vide Sicut enim carne quiefcente, fpiritus deficit: ita ea Et quemadmodum carnem 1po- Jaborante congalefcit. |orti- mollia nutriunt, ita animam dura ad alta fuftol- 23 lunt. Illa namque delectationibus pafcitur , hac ideg amaritudinibus vegetatur. Denique illam lenia re- fo- T — X 370 Caput I1X. fouent , iftam vero afpera exercent Et rurfum vertt &,om ficut carnem dura conuulnerant , ita fpiritum mol« lia necant. Et ficut carnem laboriofa attenuant , quiem cum d ita fpiritum delectabilia anguftant Nos ergo quan- ts hx to grauiora in hoc mundo tentamenta perferimus,. tanto fpei noftre anchoram in DEO immobilius p te5 C figimus, vt dicere veraciter cum capite noftro pof fimus: Quoniam in te Domine fperaui , tü exau« £tat dies me Domine DEVS meus, & bre filentk $. GREGORIVS M. exyoft. in. VIT. pfam, pempe penit. in pfahm. IIl. penitent. Tom. ILI. part. EH Prafe pag. 489. 490 petu CONSIDERATIO CLXVIII & P trilta Tünc dict illi Pilatus : INon audis, quanta ad. tuirab uerfumn te dicunt teflimonia ? .Et mon réfpondit ei ad tantar vllum erbum , ia , «t miraretur Prefes «oebemen- quii ter, MATTH. XXVII. I3. quid onfeffus eft, fe Regem effe, fed celeftem Re- fad li C gem : quod alibi clarius Pilato refpondens, falfos dixit: Regnum meum non eft de hoc mundo , vt. hiber neque hi , neque illi talia accüfantes aliquam excu- d. fationem haberent ;. muu?tamque rationem affert : tem, Si ex hoc mundo effem , mei vtique decertarent. i pore ne traderer, Idcirco vt hanc fufpicionem remo- j Ti ue- — Hát— d Confiderationes: de Pa[], Dom. 371 : TUrfimg Ueret , & tributum foluit, & alios foluere iuffit , Ü mol &,cum vellent eum Regem facere, aufugit, Cur Uant j autem , inquies, hec non in medium protulit, 30 QUif« cum de tyrannide accufaretur ? Quia cum fexcen- l frim, tas haberent ex rebus ipfis demonflrationes de Qobilius poteftate, de manfuetudine , de modeftia , liben- i pof tes cecutiebant, mala machinabantur, & corruptum À r erat iudicium, deo ad nihil refpondet ; fed tacet, & breuiflime aliquando .loquitur , ne ex perpetuo l jfn, filentio arrogantie fibi exiftimationem pateret , m, 1] nempe cum adiurauit Pontifex, cum interrogauit Prefes. Ad obie&ta vero crimina, quia fe minime perfüafurum elfe fciebat , nihil refpondit, « Quod IT & Propheta , idipfum prenuntians dicebat : In hu- li al militate eius iudicium eius fublatum eft. De his t ul mirabatur Prafes: admiratione quippe dignum erat, tantam modeftiam , & taciturnitatem exhibere eum, 4l qui innumera dicere poterat, Neque enim , quod ali- quid in eo mali putarent effe, illum accufabant , m ae fed liuore tantum , & inuidia duéli, Nam cUmj dets, falfos teftes induxerunt, cur, cum nihil dicendum 0,Vt haberent, adhuc accufando perftiterunt ? Cur Iu. exue dam exfpirantem videntes, & Pilatum manus lauan- ffert : tem, non compun&i füunt ? Nam multa illo tem- TCD[ [2 pore fecit, quz ad refipifcendum inducerent, fed telü« | seliores non effe&i fünt. Quid ergo Pilatus ? o Non ïl 372 Caput IX, iNon aüdis, quanta ifti aduerfüs te teftificantur ? : i Volebat enim illum fe defendentem liberare, ideo- que fic loquebatur. Cum autem nihil refponde- ää ü ret, aliud quidpiam machinatur, Quodnam illud ? Mos erat dimittere illis vnum ex noxiis, & hac via illum eripere tentauit. Si non vultis, inquit, vt infontem dimittere, vt fontem faltem in folen- nitate foluite. Viden' inuerfüum ordinem ? In mo- 4 re erat, vt pro damnatis populus peteret, prz- Íes vero concederet. Nunc porro contrarium AV efficitur ; prefes id a populo petit, neque fic illi ilijus, mitigantur, immo magis ferociunt , vocemque eimit- Neque enim ali- ll, tunt, inuidie morbo furentes. quid accufando obiicere poterant, etiamfi ille tace- hi. ] ret, fed fic tamen confutabantur, eo quod tam inulta effent, qua ilum iuftum eíle declararent, [ Tacens vincebat illos, innumera dicentes , & furen- tes : tes. Viiue S. CH RTSOS TO MVS. Hoi, LXXXVI, viqu l. L.XXXVII. in Matib. Tom, VII, pag. $11. leam DO :XX TO b ( p fate A & ipl n fode: [ CA- ii ia Cantor? Confiderationes de Pa[J.. Dom, 23 £, idto Db Mbl 6d d d Donde s i ü a 1 illd? & lic CAPVTX itquit AE t folen 'PN A ng In m ^A [ « A. Herodem quafi populi pertur- ) r trariUm bator miffus , ab. incefTo. Princie Ti il pe. 6'55 exercitu eius contemnitur : 6lbaque veffe Ie m sllujus, ad Prefidem. vemittitur. um al AL Prefes iterum Chriffum innocentem affe. 6 GC 9 Dd ? LUC, XXlil. 5. ET SEQQ d tun Tarent, I (c) At illi inualefcebant dicen- füren : Commtouet populum , docens per AT, Vmuerfam ludeam , incipiens a Galilza víque huc. Pilatus autem audiens Gali- Jf ]eam , interrogauit, fi homo Galileus effet, Et vt cognouit, quod de Herodis pote- ftate effet, remifit eum ad Herodem, qui & ipfe Hierofolymis erat illis diebus He- rodes autem vifo IESV , gauifus eft. val- de, Erat enum cupiens ex multo tempo- l« cc re 374 Caput X. re videre eum , eo quod audierat multa de eo, & fperabat fignum aliquod videre CC ab eo fieri. Interrogabat autem eum mul- 4 il tis fermonibus. At ipfe nihil illi refpon- debat. Stabant autem Principes Sacerdo- tum, & fcribe , conftanter accufantes eum. Id f Spreuit autem illum Herodes cum exer- citu fuo : & illufit indutum vefte alba, & &lfe pe lii t remifit ad Pilatum. Et faé£ü funt amici que & Herodes, & Pilatus in ipía die : nam an- tea inimici erant ad inuicem. la, a pertran II. Pilatus autem vocatis Principibus Virtiti Sacerdotum , & magiftratibus, & plebe, fi&üt & dixit ad illos : Obtuliftis mihi hunc ho- ponere minem quafi auertentem populum, & ecce quàd f lndpie ego coram vobis interrogans, nullam cau- predic fam inueni in homine ifto ex his, in qui- do Vi bus eum accufatis. Sed neque Herodes : QUi per nam remifi vos ad illum, & ecce nihil di- prellos. g£num morte acum eft ei : emendatum Deriqu tus $ ef'go illum dimittam. Cupit q quitar : CON- : i,(] ; ul C'on/idemfione; de PafJ. Dom., 375 Videre CONSIDERATIO CLXIX. m mj «t ii innale[cebant , dicentes : Tefpon- Commouet populum, decns per vniuerfam ludeam G. dCerdo« Luc/£ XXnf, $. ET. SEQQ. 55 UT ic accufantium fermo magis & eum, qui accu. | EXer« H fatur, innoxium, & eos , qui accufant, docet li & eéffe peruerfos. Docuiffe enim populum , & a pri- t amici Ítini temporis ignauia docendo commouife, tali- am en. que actu a Galilea vfque ad Iudeam, hoc eft , to« tam, a fine víque ad finem , terram repromiflionis pertranfiffe non criminis, fed indicium conftat efía dipibus virtütis, Potuit namque aliquis amator Domini R plbe, ficut etiam fecit, eandem fententiam laudis loco c ho ponere, dicendo auditoribus bonis L] e Vos fcitis , & ecce Quod fa&um eft vérbum per vniuerfam ludsam. f CU Incipiens enim a Galilea poit baptifinum ; quod in qui przdicauit Ioannes, IESVM a Nazareth, quomo- do vnxit eum. DEVS Spiritu fan&o , & virtute, 'odes : qui pertranfiit benefaciendo, & (ànando ormnes Op- lil d preffos a diabolo , quoniam Dominus erat cum illo, duum ] Denique Pilatis neque interrogandum de hoc ra. tus Saluatorem , fe. magis ipfüm , nàcta occafione 1 cupit ab eo iudicando liberum reddere, Nam fe- quitur : Pilatus autem audiens Galileam interroga- N T uit,fi homo Galileus effet, Et vt cognouit, quod c€c2 de — — 376 Caput X. perfrux de Herodis poteftate effet, rerhiüf eum ad Hero- quid | dem, qui & ipfe Hierofolymis erat illis diebus, . Pi- Vnde latus quidem, ne contra eum, quem infontem, & dens , propter inuidiam traditum cognouerat , fententiam protul dare cogeretur , Herodi eum mifit audiendum , vt ipfe potius eum, qui eius patrie tetrarchus exfifte- Si ex propi bat, vel abfolueret, vel puniret ; verum diuina erell prouidentia , ne qua ludzis excufatio remaneret , batis quafi non ipfi, fed Romani Chriftum crucifixerint, fecus ; Herodes quoque , qui natu, & religione erat lu- deus , cum exercitu füo, quid de illo fenferit, eft loco : oftentare permiffus. Simul & impietas vtriusque qupp fümu. prouinciz , Tudze fcilicet , in qua natus, & Galilez, in qua nutritus eft, & conuerfatus, in eius necem intüs confpirantis oftenditur. fur p defpi VEN. BE D 4. lib. VI.in Luca cap. XXIII. Tom. V. pag. 433. 434. pi.ents dq liteg CONSIDERATIO CLXX. patier Herodes autem vifo IESV gauifus ef? valde. - -. In- prod terrogabat autem eum mwultis fermonibus : at ipfe mibil dcbe ii vefbondebat (2c. LoC, CT. V. 8. 9. 10O. egrel ic itaque , fic perfe&i omnes , quamuis adhuc pitie S aliquid turbulentum de infirmitate carnis tole- ticer rent, iam tamen intrinfecus tranquillifümo fecreto per- Confiderationes de/ Pa[f. Dom. 377 d Eero. perfrüuntur per contemplationem mentis : vt quid- JUs, Pi. quid acciderit exterius, in nullo turbet interius. ltem, & Vnde beatus Iob fecuritatem fan&e mentis often- ütentiam dens , poftquam de fe tot virtutum predicamenta üum , vt protulit, hoc, quod premifimus , fecutus , adiunxit. ? exfifie $i expaui ad multitudinem nimiam , & defpe&io 1 diüing propinquorum terruit me: & non magis tacui, nec aneret, egreffus fum oftium. - Ac fi apertius dicat: Tur- fireint, batis contra me extrinfecus aliis, ipfe in me intrin- erat Tu. fecus imperturbabilis manfi. Quid namque in hoc ferit, f loco oftium , nifi os debemus accipere ? Per hoc riüsque quippe quafi egredimur, dum verbis, quibus pof- Calileo, fumus , fecreta noftri cordis aperimus : & quales $ Decem intus manemus in conftientia , tales foras egredi- mur perlinguam. Sunt vero nonnulli, qui omnino XXIIIL defpici metuunt, ac ne viles fortaffe iudicentur , fa- pientes videri appetunt. Hi coguntur oftium egre- di, quia pulfati contumeliis , quam magni apud fe KXO lateant, loquentes denunciant. ^ Dumque per im- patientiam vi&i, quedam de fe, qus nefciebantur, *s ]n' produnt, tanquam per oris oftium egrediuntur. Vn- b ul de beatus Iob di&urus, quod oris oftium non fuiffet Q, egreffüs, bene premifit, tacui : quia videlicet im- ; adhc patientia turbatus, a domo confcientie exiiffet, fi jis tle tacere nefciffet. San&i etenim viri in commotio- fecrdto e 9 T$ n — 378 Coput X t nis tentatione femetipfos oftendere omnino fefugi- gorum unt & cum audientibus prodeffe nequeunt, etiam fra, qi defp ci tacentes volunt, ne de fàpienti; fuse often. tatione glorientur Cumque aliquid dicunt pruden- beut! ter, non qparunt gloriam fuam, ícd auditorum i 7I vitam. Cum vero confpiciunt , quia auditorum vi. tam loquendo lucrari non poffunt, tacendo abfcon- C0 dunt fcientiam fuam. . Ad imitandam quippe vitam Domini quafi ad quoddam nobis propofitum fi &oraut gnum currimus Ipfe enim , quia Herodem vidit f nou profedum quzrere, fed fipna, vel ftientiam velle mirari, requifitus ab eo tacuit: & quia con- ftanter tacuit, ab eo irrifus exiuit. Scriptum nam« le [ que eft; Herodes autem vifo IESV , gauifus eft lo Venite valde; erat enim cupiens ex multo tempore videre qui prc eum , eo quod audiret multa de illo, & fperabat fi- £num aliquod videre ab eo fieri. Vbi & fübdi- brofis Interrogabat autem illum multis fermonibus, ln at ipfe nihil illi refpondebat Tacens verb Domie cum d homine hus quam fit defpe&us , oftenditur, cum illic pro- tinus fübinfertur : Spreuit illum Herodes cum ex- iten q ercitu füo, & illufit. Quod videlicet fa&um opor: cum p tet nos audientes difcere ; vt quoties auditores no« m ; ftri noftra volunt quafi laudanda cognofcere , non Ilf*ïodl autem fua peruerfa mutare, ompjno taceamus ; ne, der c fi oftentationis ftudio verbum DEI loquimur, & Tuito illo- — — EEE Confiderationes de Paff; Dom. 579 fefigi y &am illorum culpa, quz erat, effe non definat, & no- fra, que non erat, fiat. ? often, $. GREGORIVS MAGNVS lib. ruden AXXIL Moral [j caj) AXXXI. B. lb. Tom. l. ditorum um vj Pag. 715. abícon. ? Vitam CONSIDERATIO CLXXI Cunr f Spreuit autem illum. Herodes cum exercitu. [uo , & n vidit Ptttam Alufit indutum efle alba , & remifü ad Pilatum Luc, XXIlH. V, II, Ià COf]s 1] flaffls ibet inter hec ad Redemtoris vias mentis ocu- L füs eft los-attollere , fenfimque a membris ad caput Videre venire. Ipíe enim nobis lampas veraciter exftitit , ibat f qui pro redemtione noflra in cruce moriens , tene- fübdi« brofis nofiris mentibus lucem per lignum fudit. nibus, Hac nos lampade Toannes illuminari confpexerat , Donti cum dicebat: Erat lux vera , que illuminat omnem ( pro hominem venientem in hunc mundum. Quam ta- m e& men apud cogitationes diuitum contemtam vidit, cum paullo po fubdidit In propria venit , & füui opor &5 0« eum non receperunt Huius lampadis flammas , I00n Herodes exploráre voluit, cum eius miracula vi- u H»-, dere concupiuit, ficut fcriptum eft : Erat enim ex r multo tempore cupiens videre eum, eo quod audiffet lo C mul- ( 580 Coput X. catoribus: multa de illo , & fperabat fignüm aliquod videre ab eo fieri. Sed lampas hac ante eius oculos nullo diu conu radio lucis emicuit, quia ei , qui fe non pie, fed vetradati cet breti curiofe quefierat, nil de fe mirabile oftendit. In- quifitus quippe Redemtor tacuit , exfpe&atus mira- paiens f cula exhibere contempfit , fefeque apud fe iif oc- præiixim .cultis retinens , eos, quos exteriora quxrere com- in intimi perit , ingratos foris reliquit, magis eligens, aperte per u a füperbientibus defpici , quam a non credentibus jidez, q Vacua voce laudari. Vnde & protinus lampas ifta quandoq contempta eft, ficut illic fübditur: Spreuit autem mertis , ilum Herodes cum exercitü fuo , & illufit indu- feruauer tum veíle alba, cum lat Sed contempta lampas , que in terra irrifiones tolerat, de czlo iudicium corufeat. de calo Vnde hic ( Iob. xr. 5. À aperte fübiungitur : Pa« det ad 1 rata ad tempus ftatutum. De quo videlicet tem- i, i5 tem pore per pfalmiftam dicit: Cum accepero tempus, €go iuflitias iudicabo. Hinc in Euangelio per fe- eft, ei metipfam Veritas denuntiat, dicens : Tempus me- Corm um nondum aduenit, Hinc Petrus ait: Quem oportet czlum füfcipere vfque ad tempora reftitu- tionis. Mag, Lampas ergo, que nunc contemnitur 1 ad ftauitum tempus ventura preparatur: quia ipíe peccata in die vltimo iudicat, qui nunc peccanti- um derifiones portat. Et tanto tunc durius di- fri&ionem exerit, quanto nunc vocandis pece Ca- »-. Confiderationes - de Pafl. Dom 381 d Yidete catoribus fuam lenius patientiam fternit, Qui enim ]l 0$ mu llo diu conuertendos exfpe&at, non conuerfos fine [ Die, fel retractatione cruciat Quod per Prophetam fcili: Mi h cet breuiter infinuat , dicens : Tacui femper filui, 5 mj patiens fui, ficut parturiens loquar. Vt enim iam fe Wl ot. pradiximus , parturiens cum dolore eiicit hoc , quod Cfe COm. in intimis tempore longo geftauit. Qui ergo fem- pen per filuit, ficut parturiens loquitur : quia venturus xentibu iudex, qui fine vitione diu fa&a hominum pertulit, as ia quandoque cum feruore examinis , quafi cum dolore It autem mentis, quante animaduerfionis fententiam intus [it indü feruauerit, oftendit. Nemo igitur hanc lampadem, qui cum latet, defpiciat, ne contemtores fuos cum orufeat; de calo fulferit, exurat Cui enim nunc non ar- ut: D &L tem. det ad veniam , tunc procul dubio ardebit ad po- nam, Quia ergo per fupernam gratiam vocatio- (empus, nis tempus accipimus , dum adhuc licentia füper- per fe eft, eius iram , qui vbique eft, mores in melius DUS ffe» commutando fug1amus Quem tellitia $. GREGORIVS MAGNVS. li. X. tituf , Moral, in czp. XII. B. lbb. pag. 364. jia ipfe 2 eCCafit i dus d 5 p [ C s CON- ä ( 382 Caput X, | ihodens CONSIDERATIO CLXXII niit ad JMufit indutum voefTe alba ; €» remifit ad Pilatum. n con Et fa&i funt amici Herodes , 69 Pilatus in ipfa pi nok quidem ; üie, LOC, CIT. gn, & ftende nunc documentum ipfius, quod in fe A um M X per Herodis irrifionem exhibuit tibi. - Vtrum- tis perá ciue etenim in operibus colligitur Chrifti exem- dicere: . plum, videlicet morum , & fpirituale myfterium. dam me In altero introducendi erudiuntur, in altero vero $ illuminantur perfe&ti : fingulis tamen ad difciplinam Qrifi t prodeft virtutum. Quis, oro, non excitetur ad pietitem , atque accendatur ad virtutem, quum Re- C0 gem glorie , vin&tis a tergo manibus, iniquo He. rodi cogitauerit effe oblatum ? Hunc quippe, quum Ti i vidiffet Herodes , gauifus eft valde, fignum aliquod fleriab eo defiderans. Fama fiquidem propalante, de on ipfo audierat miulta. "V'erüm quod infidelis rex cu- N K riofe querebat, obtinere non meruit. Oftenta- quod a tionis quidem' fuiffet indicium, viro improbo fpiri- gumdi : tuales apponere eftas,, atque Diuinitatis magnalia Jini, absque alicuius infinuare profectu. Ne igitur Me- Chrifty diator margaritas proiiceretante porcos , füb filen- tio fapientiam , & fine, exhibitione miraculi potefta- feratu fütys « tem coercuit Aäaie&qtis, Quamobrem fceleftiffimus tionum Rex indignatone commotus , cum exercitu fuo illu- Confiderationes de. Pafl, Dem 383 illudens Dominum , eundem cum accufàtoribus re. U mifit ad Prefidem Qua de re ablata inimicitia- Pilitgs rum controuerfia, amici inuicem fa&ti fünt, Ecce r pax nof&ra, quz fecit vtraque vnum. Copulauit quidem parietes fibi contrarios, & in vnum Re- od in fs gem, & Profidem redegit amicitiarum contuberni- Virüm. um. -Reddidit illis pro malo bonum ,' vt charita- Il exem tis perficeret legem , poffetque propheticum illud Yíterium dicere: Si reddidi retribuentibus mihi mala , deci- dam merito ab inimicis meis inanis. HO Velo fciplinem S. LAVRENTIVS IVSTIN, de agon, ltetur ad Criffi cap. XIIL pag. j:r, üum Re CONSIDERATIO CLXXIII quo He. 6, quum Allufit indutum "ve[le alba , €&? remifit ad Pilatum, aliquod LOC. CITO lnte de on otiofüm, quod vefte alba induitur ab He- gioqu N Oftenta rode, immaculate tribuens indicia paffionis bO Ipir] quod agnus DEI fine macula cum gloria peccata mundi füfciperet. In typo etiam Herodis, atque yapnali ür Me Pilati , qui amici ex inimicis fa&i funt per IESVM Chriftum , plebis Iírael , populique gentilis figura b filen feruatur, quod per Domini paffi onem vtriusque fit potelt tifftmus futura concordia , ita tamen , Vt pius populus na- 1 fiio üonum capiat verbum DEI , & ad populum Iudao- rum ju 384 Caput X. rum fidei fuz transmittat deuotione, vt illi quoque f tice gloria maieítatis fue corpus veftiant Chrifti , quem qun CG ante defpexerant. 'Tu vero hec audiens, ac Do- Corito minum videns vin&um , & circumactum, prefentia la, pl nihil effe exiftimes, Quomodo enim non abfuür- ideo il dum füerit, cum Chriítus tot , tantaque propter te plicium fit paffüs , ne verba quidem fepe ferre poffe ? Sed Peccat ile confpuitur, tu te ornas veftibus, & annulis. teftar tra fra Et fi non bona fama apud omnes fruaris , non vitalem vitam putas. Ille opprtobriis impetitur , etiam di&eria tolerat , turpes in maxilla plagas ; tu fem- fous w per in honore vis effe, nec fers vituperium Chri- lefit , fti. Non audis Paulum dicentem : Imitatores mei bonis. eftote, ficut & ego Chrifti. Cum ergo te quispiam ltaqe traduxerit, recordare Dormini tui, quem ridentes f vig adorabant , verbis, & rebus dehoneftabant, ma- DEVA gnamque exhibebant ironiam ; ille vero non mo- 1s,qu do vicem non reddebat, fed contraria , manfuetu- danda dinem , clementiam exhibebat. Hunc & nos imite- fpicit mur, fic enim poterimus ab omni ignominia liberari. multi| Non enim, qui conuitiatur , fed qui deie&o eft volue animo , & dolet, iniuriis dat locum, vt ille mor- &f deant, & pungant. Si enim non zgre ferres, non paulat iniuriam acciperes. Non enim ab inferentibus , t at fed a patientibus hec mala grauia fiunt - - Ne- defni que enim damnum eft ei , qui contumelia afficitur, lm ] fi ia . r EEE o E Confiderationes de Pa[fJ. Dom. 385 li' Quoque fi taceat; fecus, fi fe vicifcatur. Nam fi dam- I:l y Quem num effet , dicteria filentio excipere, non dixiffet j aC DO- Chriftus : Si quis te percufferit in dexteram maxil- X fentia lam, prebe illi & alteram. Si ergo falfa dixerit , !t abfür- ideo illius mifereamur , quia fibi conuitiantium füp- 'Opter te plicium attrahit, nec Scripturas legere dignus eft. l? $ Peccatori namque dixit DEVS : Quare tu enarras annulis, teftamentum meum per os tuum , & fedens con- 5, non tra fratrem tuum loquebaris ? Sin vera dixerit , fic petitur , Nam & Phari- etiam commiferatione dignus eft, tu fem- Ífxus vera dicebat. Sed is audientem certe nihil m Chri- lefit, immo iuuit illum , fe vero mille priuauit I$ mel bonis, & ex tali accufatione naufragium paflus eft, quispiam Itaque ille vtrinque mul&tatur , non tu. Tu certe, tidenteg fi vigilaueris, dupliciter lucraris , & quod filentio — nt, me- DEVM tibi propitium reddas, & quod moderatior )0n fmo« fis , quodque ex diclis occafionem captes ad emen- anfüett danda gefta tua, quod etiam humanam gloriam de- ys 1ritee fpicias. Etenim hinc nobis dolor exoritur , quod Tiberati, multi hominum fame inhient. Sic fi philofophari Xto eft voluerimus , probe intelligemus , res humanas nihil ] mote 'effe. Difcamus igitur , & vitia noftra reputantes, gl 'e5, DO paulatim ea corrigamus ; hoc menfe iftud, fequen- ntibus , ti aliud , tertio fimiliter aliud nobis corrigendum Ve definiamus. ]ta ceu gradibus afcendentes , ad co-- xfcitüls lum perícalam lacobi perueniamus, — Etenim .fcala ( p — 596 Cäþ?/fï Xe írir 00 in vifione illa mihi illum per virtutem afeenfum fremud fuübindicare videtur ,. per quem a terra ad colum Adftite afcendere poffumus, non gradibus fub fenfum ca- n u dentibus, fed morum emendatione , & augmento, eiu. ! Hanc ergo peregrinationem , hunc afcenfüm age aduetfü grediamur , vt cclos confequuti , omnibus illi- frua» yitt gmur bonis, gratia, & benignitate Domini noftri ficere, IESV Chrifti , cui gloria in fecula , feculorum. feri S. . 4MBROSIVS lib, X. in Lucam. n. 105, & à i peg. r526. C? S. CHRYTSOSTOMVFS,. Homil, tUUr LXXXIII a. LXXXIL in Iomnn, T. VIIÉ tiore 1 pagc 496. permis fremer CONSIDERATIO CLXXIV, Qu i Er fatüi fünr amici Herodes , €9 Pilatus im illa Comm die ; nam antea inimici érant ad inuicem, Domin LOC, CIT. V. 12, quider Vhicui reítat autem nunc abfolutifimam intelligentiam P Verboi perfonz, temporis, caufie apoftolica auétoritas, C Loquitur de inuefligando fenfu. fecundi pfami. ) Narü Tüeri torm, quid in libro A&orum füorum de hoc eodem pfal« odieht mo Jidem Apoftoli fenferint, verbis ipforum loquee inur Scriptum namque eft; Et ipfis dicentibus, frinea Domine , &u es, qui fecifti colum, & terram , & 1. BO mare, & qmnia, qua ig illis fünt » qui per os pa« tri$ - L a — Confiderationes de-.PafJ. Dom. 587 &fcenfüm tris noftri Dauid fancti pueri tui dixifti : Quare ä t colm fremuerunt gentes , & populi meditati funt inania ? Düm cu Adftiterunt Reges terre, & Principes conuenerunt in vnum aduerfus Dominum, & aduerfus Chriftum lgento, eius. Conuenerunt enim in veritate in ciuitate ifta nfim n lnl fi'U&n aduerfus fan&tum tuum Filium IESVM , quem vn- hi nofti xifti, Herodes, & Pontius Pilatus, & populus Ifrael, culorum, facere, quanta manus tua, & confilium prefcripfit fieri. Et nunc Domine refpice in minas illorum , M 10j, v Dil, & da feruis tuis cum omni fiducia loqui verbum | | VIIÍ, tuum. Non ergo ambiguum eft , quod tanto ante- riore tempore prophetie píalmus oftenderit. Nam permixti tum fibi in Herode , atque Pilato gentes | | XIV, frementes, & populi vana meditantes , in vnum di d cum ipfis fuis Principibus , & Regibus adftiterunt. Communi enim & pretoris, & tetrarche iudicio in " Dominum confirmata damnationis eft paffio. Et quidem diligenter fecundum propheticam fcientiam, | "ehfant vnicuique generi, & nomini fingulorum quorumque oritass verborum eft proprietas coaptata: vt gentes fre- | ) Nui Iuerint , imperito fcilicet motu , inconditoque m pf commote, DEÍ Filium in corpore cernentes , & odientes. Qu víque adeo fremuerunt, vt corona loque Yibus Ípinea compunxerint, vefte regia indutum falutatio- n, & ne , atque honore Regis illuferint , arundine caput 0 p contuderint, aceto, ac felle potauerint, lancea la« tus$ (tij 398 - Caput X. tus foderint. Cohors enim militum Pilato fübdi- fiec J5 torum, ex fremitu ir intemperantis hzc geffit. Po- obtineb: puli autem inania meditati funt: id eft,inani in do- cerdotul &rinis DEI meditatione verfati, eum per medita- DEVM 3 tionem legis non intellexerunt , qui predicabatur in Jege. Tam enim tum non tantum ex illa fecundum carnem Abrahew generatione fynagoge populus ab- C0 undabat , fed ex multis populis, in vno lírael po- Datus puli nomine multorum populorum diuerfitas con- tinebatur. Et hoc in Aétorum libro ita fcribitur : Erant autem in lerufalem habitantes Iudei, viri ci- Q mentes Dominum ab omni gente, que füb cxlo e05, ) eít, . Populi itaque ifti meditati funt inania, ex mul- tis populis in vnum populum congregati. Reges Pilatus, quoque adftiterunt, Pilatus fcilicet , & Herodes, in Princip Deinde quibus Reges terre intelliguntur : & vterque pro legum, quibus preerant, neceffitate , prafentize fuee todem , adhibuit officium.: Qui autem impio, irreligiofo- pofit, : que confilio multis conuentibus aduerfus Dominum ploret, tractabant, hi Principes conueniunt in vnum : fre- inuento dimitter quenter fcilicet in domum Caiphe omnibus facer- dotum Principibus congregatis. Denique Reges yt. [ tg terre cognominati funt. Herodes tetrarcha, & Pila- las i tus pretor, quia iure terreni imperii adftiterunt. dinitter crinino Ceteri autem , qui in vnum conuenerunt , neque teges terrefunt, neque Principes Sacerdotum: quia defidem nec Confiderationes de Paff. Dom. 389 ito ii nec ius regni fui prztori Romano , & tetrarche Bf Do. obtinebant fübditi, neque vltra iam Principes Sa- nàni p do. cerdotum cognominari merebantur, quia impii in T meditz. DEVM , ac Dominum ipfius facerdotii exftitiffent, butyr i $, HIL ARIVS. Trattat, ii LT. pfüm. p. 3, fecundum Optlus ab« CONSIDERATIO CLXXV. lgl po- fitas con. Pilatus autem , vocatis Principibus Sacerdotum &, fcribitur : LOC. C)T, V. 15. 34b i, Viti d ilatus autem conuocatis Principibus Sacerdo- füb calo (P tum , & magiftratibus, & plebe, dixit ad Moeu eos. ) Quantuüm dimittendi IESV ftudium gerat ! As Pilatus , attende. Primo accufantibus Sacerdotum Todes, in Principibus ,. nihil fe in eo caufe dicit inueniffe. Yque pro Deinde illis in ccpto perfiftentibus , mittit ad He- ontie füg rodem , vt fi velille quid in eo [íceleris inuenire Tcligiofo poflit, an forte dimittendum decernere velit , ex- Jominum ploret. Poftremo & eius agnita voluntate , n&c m:fte inuento in IESV facinore, etiam plebis , cui vnum us facet- dimittere per Pafcha confüeüerat, fententiam quz- Yit Iterum quoque ,ac tertio dimittere illum vo« c Repe , U Bile lens, ipterrogat, Sed quó curiofius auxiliatorem [Literant. dimittendi IESVM, quem non reperit, quzrit, eo criminofiores eo$ , quos vnanimiter eius mortem . ,Dee defiderantes repesit, arguit, ( Obtuliftis mihi hunc n: qià fiira d d ho- Caput X. 390 hominem, quafi auertentem populum , & ecce ego u coram vobis interrogans , nullam caufam inuenio in homine ifto ex his, inquibus eum accufatis. ) Hac dicendo Pilatus, abfolut quidem IESVM , quem,pfobauit infontem ; fed vt implerentur fcri- pture , quem abfoluit iudicio , crucifixit myfterio. l ( Sea neque Herodes, nam remifi vos ad illum, & eccc nihil dignum morte a&um eft ei. ) — Audi pufpoi cece ludee! audi crudelis pagane ! Pilatus ipfe fa- tetur , neque fe, neque Herodem dignum quid mor- LU X te in Chrifto reperiffe, fed tantum in occidendo, l vel illadendo innoxio, alienz crudelitatis obtempe- rafle clamoribus. Pereant ergo fcripta, qu: tan- eili te/f l to poft tempore contra Chriftum compofita , non ilum apud Pilatum magice artis accufatum , fed afimt vos apud Dominum perfidie , & falfitatis accufan- W. L dos effe demonftrant. ( Emendatum ergo illum I dimittam. ) Flagris ilum , & ludibriis , quantum ipfi iubetis , dummodo innoxium fanguinem non a. fitiatis , afficiam. qu[rm lteraf VEN. BEDA li. VI. in cap. XXIIL Luce, dom. V, pag. 434- I5 I 2) -s r !H $? LG..— Confii N AN M vind CA- Confiderationes de. Pa[f. Dom. 391 &t erp SUCp f 1 Inüenio Mi derdo od iiv NSORD - oUf ) IISVM CAPVT XI Dtur frr räæ Toyfterio, ii & niuer[a populi turba . Chriflum. Da- ) Audi Q*sfä rabbe bomicide , 69 latroni 5 ipfe a ibofiponit. maTTH. XXVII. 15. MARCI. Xv. 6. Quid mo LUC. XXIII. 17. idendo, 11. Prafüdis interim Pilati vxor mjlztmm Obterpe eius teflatur. MATTH. XXVII. I9. que tin ( , DOl IIL Pilatus quoque fertio eum innoxium um , fed affirmat MARCI, XV. accufone 14. LUCE. XXHl 22. QUBIU quantum IP. .JDemum omnis culpe expers , otmnisque au&or [an&itatis bomo D EV S , ferui inflar . ne- im nol qui[Jimi , flagris miferandum in modum toto corpore laceratur JIll MATTH. XXVIL 26. MARCI. XV. I5. IOANN. XIX. I. L. (a) P er diem autem folemnem confueuerat Prafes populo dimittere vnum vin&um, ( b) quemcunque petuffen'c (a) d da Ha- l | 502 Caput XI. suite Babebat auütem tunc vin&um infignem , qui dicebatur Barabbas, (b) qui cum fa- (* refpon ditiofis erat vindus , qui in feditione fe- cerat homicidium Et cum afcendiffet ciam 1 Ynauer turba, coepit rogare , ficut femper facie- bat illis (a) Congregatis ergo illis (b) fire, ( ll refpondit eis, & (a) dixit Pilatus: (b) Quid Wultis , vobis dimittam regem Iudzorum ? (a) Quem vultis dimittam vobis ,. Ba- thortis lum, & fabbam , an IESVM, qui dicitur Chriftus ? (b) Sciebat enim , quod per inuidiam tra- bus m tür ; ( didiffent eum fummi Sacerdotes. H encif (a). Sedente autem illo pro tri- bunali , wifit ad eum vxor eius , dicens : F jitos ] Nihil tibi, & iufto illi.. Multa enim paffa fum hodie per vifum propter eum. Prin- C0] cipes autem Sacerdotum, & feniores per- fuaferunt populis, & (b) concitauerunt H [ turbam , (2) vt peterent Barabbam , IESVM vero perderent. Refpondens autem Pra- fes ait illis : Quem vultis vobis de duo- Vide p bus dimitti ? (c) Exclamauit autem fimul VC n vniuería turbà dicens Tolle hunc, & di- mit- il Confiderationes. de. Pajf. Dotn. 393 inn, | mitte nobisBarabbam. (b) Pilatus autem Cüm fi (c) volens dimittere IESVM, ( b)iterum One fe. refpondens, aitillis : Quid ergo vultis fa- endiffet ciam regi Iudzorum ? At illi iterum cla- T facie- mauerunt : (a) Crucifigatur : (c) crucie fige, crucifige eum. lis (b) 5: (0) IH Ille antem tertio dixit ad 1llos' Eorum? Quid enim mali fecit ifte? nullam caufam I5, D mortis inuenio in eo : corripiam ergo il- riftus ? lum, & dimittam, At illi inftabant voci- Jam tae bus maguis, poftulantes, vt crucifigere- tur 3 & inualefcebant voces eorum : (a) pro tri cruclügatur (b) crucifige eum. dicens 1 IV. (d) Tunc ergo apprehendit Pi- m pofà latus IESVM , & flagellauit. Prin CONSIDERATIO CLXXVI fes pd» auerunt Habebat. autem . tunc. vinthum. infisnem , qui dicebatur .-Barablbas ESVM Congregatis ergo üllis &jc MATTH. XXV1j..IÓ. ET SEQQ mPre je d0O iden' , quanta ille prouidentia curet illos a cul- Y » findl pa liberare , &.quanto illi ftudio fatagant , vt nec vmbra illis excufationis relinquatur ? Quid & di Bs enim m ( 394 Caput X I. enim oportebat , an jam conuictum, an eum, de CON quo dubitabatur, dimittere ? Nam fi ex fontibus Suntt dimittere vnum oportebat, multo magis, fi cuius- piam culpa non nota effet. Neque enim ipfis ma- nifeftis homicidis peior illis IESVS videbatur effe; yo Idcirco non folum dixit ; babebant latronem , fed V f& infignem latronem , nequitia celebrem , qui mille ex reun czxdes perpetrauerat. Attamen ilum orbis Serua- ent fom tori pretulerunt , neque facrum tempus reucriti V, qui fünt, non humanitatis leges, nec quidpiam fimile, ereditum Sed illos inuidia excccauit : nec fua contenti ne- eixifet, quitia, populum etiam corrumpunt, vt ob hanc 16 f etiam fallaciam extremas luant poenas, Cum ergo multa j illum petiffent, ait : Quid ergo faciam de IESV, eedem qui dicitur.Chriftus ? Hoc pa&o rurfum illos fles confere &ere volebat , id corum arbitrio permittens , vt fon tU pre pudore IESVM peterent , & ex eorum libera- ipfam litate totum penderet. ANam fi dixiffet : Non pec- & artu cauit , contentiofiores effeciffet , vt autem ex hu- GU manitate feruaretur, probabilis effe petitio videba- Cünias. tur, Ili vero ita dixerunt : Qruciüge, crucifiga quid fi eum, attrohi $. CHRYSOS TOMVS Honil, LXXXV& df ft $n Matib. pag. $12, üi, 1 ceftt " & i CON- ' Confiderationes de Paf. Dam. 395 leum;döi [ fontibus .CONSIDERATIO CLXXVII. ; f Clli.l]s.f Sedente autem illo pro tribunali , mifit ad eum vxor M. elus dicens Cjc. — Loc. CIT. V. 19. bxtut df ides rurfüs rem , que potuiffet illos a propo» nem, fed V fito reuocare. Poft demonftrationem enim qu qmille ex rerum experientia partam , non parui momenti Jis Serün- erat fomnium illud. Et cur non ipfe Pilatus vidit ? ; reueriti " Vel, quia illa dignior erat, vel quia, fiipfe vidiffet, m fimile Ytenti nes ereditum ipfi non fuiffet, aut non, vt vifum fuerat, dixiffet, Idcireo prouidetur, vt vxor videat, quo 0b hang res fit omnibus nóta. Nec modo videt , fed etiam lum ergo multa patitur, vt vxori condolens ipfe, tardior ad i lEV eedem veniret, Tempus vero non parum ad id illos fles conferebat, nam illa ipfa nocte viderat. Verum hs , V non tuto poterat dimittere , quia dixerant : Se m libera. ipfüm Regem facit. Oportebat ergo probationes, Von pec« 1 ex D« & argumenta , atque affeGate tyrannidis figna que- rerc ; puta, num exercitum confcripfiflet, num pe- videbis eunias collegiffet, num arma fabricatus effet, num cucipa lle vero fine caufa ab iis fe quid fimile tentaffet. áttrahi patitur : ideoque non culpa expertem illum . um effe fignificat Chriftus , dicens e Qui me tradidit tibi, maius peccatum habet. Pre mollitie igitur ceffit, & verberibus illum excepit. Mollis igitur , pes autem Sacerdotum mali- & iners erat : Princi dda- gni, N ( 596 : Caput X F. gni, & verfuti, Qauia enim ille modum excogita- $ o uerat, nempe folennitatis 3.5:gem , que iubebat , tursinod tius temp damnatum quemdam dimitti, quid hic machinan- fe fot c tur ? Turbe fuaferunt, inquit , vt Barabbam pe« terent, duftiue 7 e Fa S", CHRTSOSTOMTVF'S loco wox citato, 3 tiis incit CONSIDERATIO CLXXVIII. juat ali yon vidi 4dt ;Zli Jduflabant «cibus magnis , po[lulantes , todinem vé crucifigeretur ,. & inualefcebant. vooceg. eorutm. in genet LUCA.-XXHL. 23. prims , omprehendi fe a perfeþ;uentibus. patitur , qui oyte : C continet mundum, & eorum manibus neGi- vitificab tur, quorum corde non capitur. lufütia non re- fecit d fiftit iniuftis , & cedit Veritas teftimoniis falfitatis : vium pà vt manens in forma DEI, formam impleret ferui, fim via. eomert & veritatem corporex natiuitatis confirmaret faui- tia corporeg paflionis, Carte, v Sed hanc vnigenito DEL fübire, & perpeti non conditio neceflitatis , fed t2pne mifericordie fuit ratio , vt de peccato damnaret duica n peccatum , & diaboli opus de opere diaboli folue« enm ac retur, Inimicus enim humani generis mortificatee enciyi latebit. in ipfa origine vniuerfitati lethale vulnus intulerat, nec poterat declinare ius ferreum dedititii feminis Carnis eaptiua progenies. Vnde cum in tot generationie Teconci * bus Confiderationes de Pa[f. Don. 397 Uüds $ tus mortalifibi lege fubie&is, vnum)videret inter ubebat j hominurh filios , cuius virtutem fuper omnes to- Dichings. tius temporis fan&os miraretur excellere, fecurum Dam p fe fore credidit de perpetuitate fui iuris, fi nulla juftitie merita feuce thuiH'ent fuperare vim mor- dlalo, tis. Famulis itaque fuis, & ftipendiariis vehemen- tius incitatis , in preiudicium füum feuit, & dum XVIIT, putat aliquid fibi debere, quem potuiffet occidere, non vidit libertatem fingularis innocentie, fimili- tlania tudinem perfequendo nature. Non autem errabat APU in genere , fed fallebatur in crimine. Adam enim primus, & Adam fecundus vnum erant carne, non tür., qui opere: & in illo omnes moriuntur, in ifto omnes i5 neQi« | vwiuificabuntur. Ille per fuperbie cupiditatem iter T0] T« fecit ad miferiam ; hic per humilitatis fortitudinem ifitatis : . viam parauit ad gloriam. Vnde ipfe dicit : Ego et ferti, fum via, veritas, & vita. Via fcilicet in forma 'et fl« conuerfationis jufte , veritas in exfpe&atione rei to DEI certe, vita in perceptione felicitatis eterne. Hoc js, fed magne pietatis facramentum DileGifimi , ficut Iu- inaret. daica impietas, ita diabolica fuperbia nefciebat. Si | folüe« enim cognouiffent, nunquam Dominum maieftatis tificate crucifixiffent, Sed quia hoftem generis humani fulerdt, latebat confilium mifericordie DEI , & oppofito femitis carnis velamine, DEVS in Chrifto mundum fibi o ïecglgcilians tegebatur ; perftitit in eum furere , in bt dds quo ul ]1 398 Caput XI quo nihil fuum poterat inuenire Nam & maligni- CO tati eius hoc magis potuiffet prodeffe , fi parceret, [ & fe ab effufione eius fanguinis abftineret, per quem P j li TOA omnium erat foluenda captiuitas , & reparanda liber- tas, Sed lucem tenebr» non comprehenderunt , il nec mendax czcitas fapientiam potuit veritatis in- fpicere. Tenuit itaque difpofita manfüetudo pati- entiam , & cohibita famulantium fibi ang gelicarum (V virtute legionum, haufit calicem doloris, & mortis, qu Venti totumque fupplicium transtulit in triumphum, Vi- ceto dip &i funt errores, füba&e funt poteftates , accepit pit i ai iouum mundus exordium , vt damnata generatio yreft er non obeffet, quibus faluandis regeneratio fübueni. patt era ret Tranfierunt vetera, & fa&ta fünt omnia noua ; fit lum vniuerforum enim in Chrlfco credentium, & in f'an- tempott &o Spiritu renatorum per ipfum , & cum ipfo vna Dicente eft pafflionis focietas , & re(ürrectionis ærcrmtas á homine dicente Apoftolo : Mortui enim eftis , Vlta VC« dicentiu ftra abícondita ePc cum Chrifto in DEO Cum peflis autem Chriftus apparuerit vita veftra, tunc -& vo dinen apparebitis cum ipfo.in gloria. mis D S. LEO M AGNV'S. farm. XVIIL de Pa]fa aql Q5 t ow. pog. rag., g, in altt Labon Woc v CON: Confiderationes de Paff, Dom. 399 i& Tl f Bitteret CONSIDERATIO CLXXIX, 4 De qum éAt illi iterum. clamauerunt s crucifige eum. Pi- Tatda [iber, latus wero dicebat illis: Quid emim mali fecit? i hcndemnt, il magis clamabant erucifige eum, Veritatis i. MARCI. XV. I3. Y4. cCüco pat eni in altitudinem maris , & tempeftas de. Dgelicam (V merfit me, ) Gratias ipfius mifericordiz, &morti, lum, Vi qui venit in altitudinem maris, & glutiri a marino ceto dignatus eft: fed euomitus eft tertio die. Ve. ^ dcpit pit in altitudinem maris, in qua altitudine nos de- eneratio prefi eramus , in qua altitudine nos naufragium ) (übuenis paffi eramus: venit illüc ipfe, & tempeftas demer- Dia nOUA ; fit illum ; quia flu&us ibi paffus eft ipfos homines, (b in fa. tempeftates, voces dicentium , crucifige, crucifige. Apfo v Dicente Pilato :. Non inuenio caufam vllam in hoc Ternits homine, quare occidendus fit: inualefcebant voces Vib VC dicentium , crucifige, crucifige. Augebatur téme , m peftas , donec demergeretur , qui venerat in alti- M & VO tudinem maris. Et paffus eft Dominus inter ma- pus ludeorum , quod non eft paffüs , cum füper [2 aquas ambularet : quod non folum ipfe paffus nom erat, fed nec Petrum pati permiferat, ( Veni in altitudinem maris , & tempeftas demerfit me, Laboraui clamans, rauce factz fünt fauces mez. ) ch vbi ? Hoc quando ? Interrogemus Euangeli- v C 400 Caput X1 um. Pafüonem quippe Domini noftri in hoc pfals eigcbata mo cognofcimus. Et quidem paü"um cum nouimus ; d D intraffe aquas vfque ad animam eius, quia populi qudire * Ü preualuerunt víque ad mortem eius. Legimus , velb'[ d credimus , tempeftate illum demerfüm effe, quia qui MUUS preualuit feditio ad eum occidendum, agnofcimus: mas, 52 $4 verum & laboraffe eum clamando , & raucas fa- &tas effe fauces illias, non folum non legimus, fed Tim, IJ etiam contra legimus , quia non refpondebat eis verbum, vt impleretur, quod in alio pfalmo di. C0? &um eft; Factus fum quafji homo non audiens , & T erg non habens in ore füo redargutiones. Et quod in lfaia prophetatum eít: Sicut ouis ad immolandum du&us eft, & ficut agnus coram tondente fe, fic un] C non aperuit os fuum Si fa&us eft ficut homo din non audiens & non habens in ore füo redargu. gem, 30 torem V tiones ;. quomodo laborauit clamans , & rauce fa. Pilatus ] éte fünt fauces eius ? An ideo iam tunc tacebat ob aliu quia raucus erat, qui fine cauífa tantum clamaue- Tudei f rat ? Et illam quidem eius vocem de pfalmo quo- dam.in cruce nouimus DEVS DEVS meus, vt àd eius quid me dereliquifti ? Sed- quanta illa vox fuit nur, quæ aut quam diuturna, vt in ea rauce facte eflent fau- mit & ces eius ? Diu clamauit : Vze vobis fcribe , & Pha- quamui rifei : diu clamauit Vg mundo ab fcandalis. Et qui d iuffffe reuera quomodo raucus clamabat , & ideo non in- tel- COtOnQ Confiderationes de. Pafl.. Dom 401 hoc pf tellipebatur, quando dicebant Iudei: Quid eft, quod 1 Bouimus dicit ? Durus eft hic fermo , quis poteft illum IU popi eudire ? INNon fcimus, quid dicat. Ile omnia Lesims verba dicebat: fed illis raucc fuerunt. fauces eius, eFe, qu qui voces eius pnon intelligebant. Laboraui cla« mofeimuis mans, rauce facte funt fauces meg, Tücas f& S. AVGVS TIN VS. enarrat, in pþlm. LXVIIT 1mus, fed Idebat: eig Jqom. IV. pag..603. ilmo di CONSIDERATIO CLXXX idiens , & Junc ergo apprebendit Pilatus IESPM , & fla- & Quod n 1OANN. XIX., I. Rolandum gellauiz. t fe, fit um Iudazi clamaffent, non IESVM fibi a Pilato C üt hon dimitti velle per Pafchz, fed Barabbam latro- nem, non Saluatorem , fed interfectorem , non da- Tedargu. ( Ia torem vite., fed ademtorem : Tunc apprehendit tacebat Pilatus IESVM , & flagellaui Hoc Pilatus non ob aliud feciffe credendus eft, nifi vt eius iniuriis CidInaUC« ludei fatiati, füfficere fibi exiftimarent , & víque 30 u eus., vt ad eius mortem fzeuire defifterent Ad hoc perti- x füit, net, quod idem Prafes cohortem füam etiam per- fent f mifit facere , que fequuntur, aut fortaffis & iuffit , & Die quamuis hoc Euangelifta tacuerit Dixit enim , Pilatum tamen id T k quid deinde fecerint milites. jufüifle non dixit Et milites , inquit, ple&tentes n0n il t coromam de fpinis, impofuerunt capitdi eius, & ve- U 408 Caput X didiie E Srefte purpurea circumdederunt eum. Et veniebaütt ad eum , & dicebant: Aue Rex Iudaeorum. Et CR; Ro dabant ei alapas; Sic implebantur, que de fe ib d berctüt, predixerat. Chriftus fic Martyres informabantur &d omnia, quze perfecutores libuiffet facer Terandüs pere ferenda fic paulifper occultata tremenda potentia; pE ap [ ommendabatur prius imitanda patientia * fic re- el catorum gnum , quod dé hoc mundo non erat, füperbum inundum non aátrocitate pugnandi, fed patiendi hu- qur , d iilitate vincébat : fic illud granum multiplican- lum non dum feminabatur horribili contumelia , vt m1rab1h $ pullularet in gloria. AL Y S. AVGFSTINVS. Païtat CXFIL i CQ doann. Tóm. III. part. Il pag. 793. [ CONSIDERATIO CLXXXI m - Er flagellauit. LOC. CIT. Cnaf 81 arabbas latro , qui feditiones faciebat in turbis; xl B leut « qui homicidiorum auctor erat, dimiffus eft po- fine Vi pulo Iudgorum, id eft, diabolus, qui vfque hodie regnatin eis, & idcirco pacem habere non poffünt. mordio IESVS autem a Iludais traditus abfoluitur ab vxote TOnane EE Pilati, & ab ipfo Prefide iuftus adpellatur. ent, centurio confitetur , quod vere DEI Filius fit. Tdia z Querat eruditus le&or, quomodo fibi conueniat leret v Pilatum lauiffe manus füas, & dixiffe Innocens e20 quanti At fum a fanguine iufti huius ; & poftea flagellatum tra- di- Confiderationes de. Pa[J. Dom. 403 Yetiebagt didiffe IESVM, vt crucifigeretur ? Sed fciendum Qu R eft, Romanis eum legibus miniftraffe , quibus fan- l de fs citum' eft, vt, qui crucifigitur, prius flagellis ver- frmabantur beretur. 'Traditus eft itaque IESVS militibus ver- Cfe, pet. berandus , & illud facratifimum corpus, pectusque à potentia DEI capax flagella fecuerunt. Hoc autem factum it f eft, vt, quia fcriptum erat : Multa flagella pec- füperbum catorum , illo flagellató , nos a verberibus liberare- itiendi h- mur, dicente Scriptura ad virum iuftüm . . Flagel- uültipliane lum non appropinquabit tabernaculo tuo. 't mirabil S. HIERONTMYVFS. li IV. in capw XXVIL Mattb. Tun. IV. pag. 136. ATT it CONSIDERATIO CLXXXIIE, T - » É fagelauit. LOC. CIT, J [] ignanter de Domino IESV dicitur : Quüm dileQ * in turbis; xiffet füos, qui erant in mundo , in finem di- i t po» lexit eos, Excellentiorem quippe erga homines in fine vite fuc dilecionem exhibuit, quam in pri- ye hodie poffunt inordio egerit, vt in eorum cordibus arctius infixa remaneret. ab Vyote Quod enim ex corporali actione de- D m erat, ex imrmenfitate in fine füo füppleuit operis. lus fi "Talia nempe géffit, vt mortalium omnium fibi va- nenidt , leret vendicare affe&tum. —Vt igitur o homo Ícias, cens efo quanti te aftimauerit Chriftus, vt compaffione pa- 1EUTD Frä- ] tiaris cum illo , Vthle amori iphus vices repende- [ Te Ü 404 Caput Xl re poffis, hortor, atque commoneo , quatenus ia gt &fPe&t ipiritu in prattorium Pilati introeas , diligentiffimeque gouilimum confideres, quid tuus ptopter te in eo fuftineat iptcmitate DEVS. Laehrymas habeto paratas , cordis gemitum percufïum tene, vt, quum lamentationes , carmen, & v« in li« venera 0O bro vitz repereris fcripta, non folum te, verum eti- ts nodt am, qui te audierint, prouoces ad lamentum. Nullus, Ya notti vt arbitror, a fletu continere fe debet, quum DEÉ Torrendum Fiium, vt ibi duriffime flagelletur , in pretorium elonm - 1nente confpexerit introduci., Nunc itaque horren- ris, Opp dum corám te pofitum attende Ípe&taculum. Ac- dilsniari ] cedunt miniftri crudelitatis ad Dominum, quatenus tur Ànge detraéctis veftibus illum nudum exhibeant. Porro nés, vid tanquam agnus coram tondente fe non aperuit os, contenni conuitia patienter audit, tranquillo animo f& ex- fima fiüpe fpoliari permittit. Tanta fiquidem manfüetudinis attritum, eít vfus modeftia , vt fórte de adítantibus quos- nunc & t dam incitaret ad lachrymas. Cuius, oro, tam fer- ge dolott reum pe&us tanti non emolliret duritiam benigni- ornamemn tas Redemtoris ? Ligatur, czditur, totoque flagris afpetge ( corpore difüpatur. NNunc ícapulas, nunc ventrem, cordis ü nunc brachia, nunc crura cingunt. Vulnera vulneri- conform bus, plagas plagis recentibus addunt; Hinc liuor tu- Tente, mens, inde fanguis erumpens. Variatum cute de- $ coriata reddit corpus , adeo , vt membrorum com- «QUe Qdj pages vifibiles fierent. Prophete vaticinium tunc completum fuit dicentis : Vidimus eum , & non crat 1 405 Con(iderationes de ngf Dom. Qüttenys il erat afpe&üs; & defiderauimus eum, defpectum, & F inen nouiflimum virorum , virum dolorum, & fcientem Q füftitese infirmitatem : reputauimus eum quafi leprofum , & ( Fnitm percuffum a DEO , & bumiliatum. " Ipfius autem x & Væ in li,. reuera liuore fanati fumus. Nam propter iniqui- » Verüm etj tates noftras vulneratus eft, & attritus propter fce- . Nilus, lera noftra, - - O inaudita a feculis crudelitas ! o quim DyT fretorum horrendum fpectaculum ! regem aï'picere gloriz, cui celorum famulantur obfequia, tantis laceffiri iniu- Ue Dorren. riis, opprobriis grauari , atque incomparabilibus U Á dilaniari poenis. Mirabantur plane coli, miraban- » Quatenus tur Angeli, omniumque ccleftium fpirituum legio- t Pomo nes, videntes Verbum, per quod facta füunt omnia, Deruit os, contemni a perfidis : Sapientiam hominum fordidif- 10 fe ey« fima füper fe fputa füfcipere : vndique DEI Filium füetudinis attritum, defpe&tum , agitatum, illufum. Sume igitur X5 qu« 9 nunc & tu, o anima mea, lamentum grande : plan- , lm fere ge dolores Domini tui, depone nuptialem veftem , | benignie ornamenta regalia tibi conceffa ; induere cilicio , üe fugns | afperge caput tuum cinere, faciem immuta : atque Ventrem, vulnetie cordis tui gemitu illius leni moerorem , totam te illi conforma, & fi non vales corpore; hoc faltem age ]iuor Qu« mente. cute de« S. LAVRENTIVS. IVSTIN. de. Cirifti m Com« um tunc agone cap. XIF. pqg. 31g. - & non enit C e CA- ( 406 Caput XII. ET LE LVL LE LT LERECLSLSLTLELE LE eropen CAPVT XII. hex Iu /y, Z * MX W. 44 Coborte. militum. fidli , þerþnatzque Regis arandint inflar contemnitur ; & ponel À Et primum quidem «vefle coccinea , dabaot : 11. Tum corotia [Dinea , atque. arundineo fceptro, CON 111. Denique verberibus , &?. JDutis, T n lV. liisque indignis modis ludificatur , atque Vr affigitur. MATTH. XXVIL 27. MARCL XV. 16 IOANN. XIX. 2. Hl Q d (a) "T'unc. milites Prafidis fuüfcipiene tes IESVM, (b) duxerunt eum in atri- & ]iuort tos fait um pretorii : & (a) congregauerunt ad eum vniuerfam cohortem : non Xk omna . I. Et exuentes eum , chlamydem cOCe volupt cineam circumdederunt ei: effent. & lachr II. Etple&entes coronam de fpinis, po- fuerunt füper caput eius, & arundinem in )on f« tabant dextera eius. Ws juls IIl. (d) Et veniebant ad eum, (a) & feneris genu flexo ante eum , illudebant ei, ( b ) & colaphi coce Confiderationes de Pa[J. Dom, 407 Poy coeperunt fa!ntare eum , (a) dicentes: Aue Rex Iudaorum. IV. Et exfpuentes in eum , acceperunt Pt Rn arundinem, & percutiebant caput eius : (b) ) & ponentes genua , adorabant eum, (d)& dabaut ei alapas. W a, CONSIDERATIO CLXXXIII. Af , (l Junc milites Prafidis fulcipientes IESPM in pra- IRCL. XV. Lorium , congregauerunt ad eum «miuerfam cobortem, MATTH. XXVIl. 27 H uafi pa&o eum omnibus inito , diabolus tune ufcipiene Q choreas agebat Efto enim, ludzos inuidia, In atrje & liuore tabefcentes tunc aduerfus eum debaccha- tos fuiffe, cur, & qua de caufa etiam milites ? An rünt ad non ideo , vt patet, quod diabolus tunc apud &m C0í omnes debaccharetur ? Nam contumelie ipfi illate voluptati fibi erant , crudeles , & inhumani cum effent. Cum ením oportuiffet illos reprimere fe , & lachrymari, quod etiam de plebe dixeris, hoc ni$, pO» Inem 1f non fecerunt ; immo contumeliis afficiebant, infül- abant, vt fortaffe grati Iudais efient, vel etiam pra- uis fuis vtentes moribus: contumelie vero diueríi (U& gencris erant. Nam diuinum illud caput. modo (b)& eolaphis cedebant, modo fpinea corona dedecora- LOA e bant, 4c8 Coput X1. bant, modo calamo percutiebant viri fcelefti, & ex« encultit fecrandi.. Qu nobis poítea erit excufatio, cum ex Jemnitàt contumeliis ad iram concitamur, poft quam hoc Chri« gumero fchatis ftus paffus eft ? Extremus certe contumeliarum ter- minus erat id, quod tunc fiebat, Neque enim pars bus vbi tantum, fed totum corpus contumeliis afficiebatur ; ca« prædicel put per coronam, & calamum, facies colaphis , & fpu- ditr d tis, genc alapis, corpus totum flagellis, nuditate, ami- pter ha &u chlamydis, & fimulata adoratione, manus ca- que def lamo, qui pro fceptro datus eft, os rurfüm per ob- jn omp latum acetum. Quid his grauius, quid contume- fenper liotus ? Hec omnem excedunt orationem. Ac fi ma val enim timerent, ne quid in tanto facinore deeffet, Verbis Prophetas quidem manibus fuis interficiebant, hunc tremi| ex iudicis fententia. Sic omnia faciunt, fuis occi- euxdes. dunt manibus , damnant, & fententiam ferunt, etiam $ apud Pilatum dicentes : Sanguis ejus fuper nos, & 9. L füper filios noftros. Infültant, contumelias infe- rfunt, vinciunt, abducunt, militibus contumeliarum u audores funt, cruci affigunt , conuitiantur , con- D fpuunt , derident. Nihil hic Pilatus intulit, fed omnia illi fecerunt , accufatores , iudices, carnifi- ces, nulám non agentes perfonam. Hec apud ] nos leguntur, cum omnes vna conueniunt. Nam, ne gentiles dicant, clara , & fplendida populis ex« o Váryi hibetis, vt fipna, & miracula; hec vero probrofa QC. | Cokþderdtiones de Paff. Dom. 409 e&i,& D occultatis ; id difpenfauit gratia Spiritus ,. vt in fo- 0, Cürn q lemnitate maxima , cum viri, mulieresque magno hocChri. TU fe numero adfunt, omnesque omnino in magna Pa- fchatis vefpera , tunc hec omnia legantur : omni- €nim p bus vbique terrarum prafentibus , hec magna voce Datursci. predicentur: quibus le&is , & cognitis,, Chriftus cre« is, & . ditur effe DEVS , & tum propter alia, tum pro- tate, at pter hec etiam adoratur, quod pro nobis eo vf- DRDUS. CQ ue defcendere dignatus fit, illaque pati, vt nos 1 per ob in omni virtutis genere inftitueret. Hec itaque COntürmo femper legamus, nam multum hinc luerum, maxi- n Ài qna vtilitas, Cum enim videris illum & rebus , & dedft, verbis adoratum, irrifum, & illufüm, tortum, & ex- nt, hune trema patientem , etiamfi lapis fueris, cera mollior füis oct euades , omnemque animi tumorem ciicies. it, etim S. CHRYSOS TOMVS. Hoil LXXXVIL. nos, & ls infe« gz. LXXXVLIL in Maüb, Tw. VIL pag. $1:7. neliaruny CONSIDERATIO CLXXXIV. ir, COf t exuentes eumy chlamydem. coccineam circumdede- ylit, fed " Cartifie rült ei C?c. ^ MATTH. XXVIL 28. «c qui ilites quidem, quod Rex Iudeorum fuerat ap- M , N pellatus, & hoc ei fcribe, & Sacerdotes cri- yulis eX« men obiecerant, quod fibi in populo lfraelitico robro väzrpaz'et imperium, iludentes hoc faciunt, vt nu- Q o da- ) 410 Caput XIl. datum priftinis veftibus, induant purpura , qua Re- & qux ges veteres vtebantur, vt pro diademate imponant ic : D Nante ei coronam fpineam, pro fceptro regali dent cala- fOlEIC , h mum, vt Matthaus fcribit, & adorent quafi Regem. Nos autem omnia hzc intelligamus myftice. Quo- pecca'.um modo enim Caiphas dixit : Oportet vnum hominem genninab entia tuà mori pro omnibus, nefciens , quid diceret: & ifti, qeue n quodcunque fecerunt, licet alia mente fecerint , ta« men nobis, qui credimus , facramenta tribuebant. im Luc Notandum autem pro eo,quod Marcus ait : Etin- daitur , Yi (üb duunt eum purpura , Mattheus ita pofuit: Et exuen- perhiben tes eum, chlamydem cocceineam circumdederunt ei. «ntia, : Vbi intelligitur, quod Mattheus ait, chlamydem coccineam circumdederunt ei , hoc Marcus dixiffe, &utem v inmort indutum purpura. Pro regia enim purpura chlamys illa coceinea illudentibus adhibita erat, & eft rubra enim pi quzdam purpura cocco fimillima. Poteft etiam fieri, filüs, f vt purpuram etiam Marcus commemorauerit , quam piftone dunyat chlamys habebat, quamuis effet coccinea, Myftice enn in ergo in purpura, qua indutus eft Dominus , ipfa cius caro , quam paflionihus obiecit, infinuatur. De & D qua pramiffa dixerat prophetia; Quare ergo ru« velutor brum eft indumentum tuum, & veftimenta tua qua« minija &i calcantium in torculari ? Ín corona vero, quam fed if portabat , fpinea noftrorum füfceptio peccatorum , &orm pro qua mortalis fieri dignatus eft, oftenditur, lux« 005, d ta ' Confiderationes de Pa, Dom, 411 »QUa fs. ta quod präecurf'or ipfius teftimonium ei perhibens; irponant ait : Ecce agnus DEI, qui tollit peccata mundi. dent ejh. Namque fpinas in fignificatione peccatorum poni j Regem, folere , teftatur ipfe Dominus, qui protoplafto in « Quo. peccatum prolapfo: Terra tua fpinas , & tribulos hominem germinabi; tibi. Quod eft aperte dicere: Confci- :t:&i&i, entia tua punctiones tibi , & aculeos vitiorum pro- Crnt , t« creare non defiítet. Quod vero iuxta Euangeli- ibuebant, um Luce Dominus apud Herodem alba vefte in- L: E. duitur, in ceteris vero Euangeliftis a militibus Pi- "E XUeT lati fib coccineo , fiue pürpureo habitu illufus effe lenunt ei perhibetur, collata vtraque narratione, in vno, inno- hydem centia, & caftitas affümpte humanitatis ; in altero $ dixify autem veritas paffionis, per quam ad gloriam regni Sicut diüamys immortalis effet peruenturus , exprimitur. oft rubra enim purpura colorem fanguinis, qui pro nobis ef- jur feri fufüs eft, imitatur, ita & habitus regni, quod poft it, quum paflionem intrauit, nobisque intrandum patefcit , Myfüice infinuat. Verum quia dicit Apoftolus : Quotquot us, ipà enim in Chrifto baptizati eftis, Chriftum induiftis, itot, De & Efaias Domino de ele&tis omnibus : His, inquit, 180 Is velut ornamento veftieris, poteftin hoc vtroque Do- Q que mini habitu, inimicorum quidem fententia probrofo, fed ipfius.Domini eleGione gloriofiflimo , omnis ele- ), quam IOfUfD &orum . eius multitudo , quze in martyres veneran- y, It« dos, & ceteram fidelium plebem diftinguitur , aptif fime a pec4 412 'G:zfut XIL fime defignari, Alba etenim vefte induitur, cum fatione munda iuftorum eonfeffione circumdatur. Purpu- gunqu cohots ra, fiue cocco veftitur , cum in triumpho victorio« forüm Martyrum gloriatur. ge. Í defurln FENERABILIS BEDA. lb IV. i ln b eap, XV. Marci. Tïm?. V. pag. 201. 2nno : CONSIDERATIO CLXXXV. qun elt fipentes Colamydem coccineam circumdederunt ei,. Et pleö?em my m tes coronam de fpinis , pofuerumt fuper caput. eius , C2 etin arundinem in dextera eius &6« L. C V« 28. 29 il Ra erifimile eft, vt im primordiis tunc nouite& füiorum V erecti Imperatoris, milites nondum difciplinee alipare ordinem conferuantes, decenteri extra confüetudi- & nunt nem diftipline , que nunc eft, facerent in Salua- h ff torem , quando accipientes eum in praetorium , Cotona ts congregauerunt totam cohortem, & fecerunt, qua& feciffe dicuntur , lufüm fibi IESVM facientes, pro- quonia pter quod nominatus fuerat Rex Iudeorum, Ego Cineam Wfte f autem puto, milites feciffe , operantibus in fe in- uifibilibus regibus, & principibus feculi huius, qui voluer adftiterunt, & conuenerunt in vnum aduerfus Do- fit,0 minum , & aduerfus Chriftum eius , vt videatur illa quoni delufio eorum potius fuiffe, quam hominum: eo- ]ESV rum autem , qüi non cognouerunt in illa difpen- qum fa- Confiderationes: de. Paff, Dom. 419 U* em J fuione Sapientiam DEI: Si enim cognouiflent , ! Ufpüs | nunquam Dominum Maieftatis crucifixiffent, Ergo Vidorios cohors illa myfterium erat militie alicuius mali- gna. Etexpoliauerunt eum veftimenta eius , quae d defurfüm habebat, tunicam inconfutilem , & fto- iam : hec enim veftimenta eius talia defcribit Io- annes : Et indüerunt eum, deludentes propter no- $Uf men eius regale, coccineam chlamydem , non intel- ligentes, quod agunt. Illaa autem coccinea chla- D. mys myfterium erat coccinei figni, quod fcriptum NUA eft in IESV. Naue ,/quod ad falutem fuam habuit 9j ila Raab, & in Genefi, quod fa&um eft in vno nouiteg f)iorum Thamar ad manum nafícentis, vt. coccum fcipline alligaretur in figno futurz páflionis Chrifti. Ergo Yüetudi« & nunc füfcipiens Dominus coccineam chlamydem, NU in fe fanguinem mundi füfcepit, & in fpinea illa Ofium , corona füfcepit fpinas peccatorum noftrorum intex- i, qua tas in cagite fuo. Et de chlamyde fcriptum eft,, $, pro- quoniam denuo fpoliauerunt eum chlamydem coc- cineam ; de corona autem fpinea nihil tale Euange- , E 1 fe i lifte fcripferunt , propterea , quod & nos quzrere is, qui voluerünt exitum rei de corona fpinea femel impo- üs Do- fita, & nunquam detracta, Ego igitur arbitror, quoniam fpinea illa corona confumpta eft a capite xtür ia 1: Q JESV , vt iam non fint fpine noftre antique, poft- difpe« quam femel eas a nobis abítulit IESVS fuper vee Qe- fe ees 414. Copue X11. nerabile caput füum. — Si autem & de calamo, quem ii pofüerunt in dextera eius , aliquid dicere conuenit, jier ( huiusmodi dicimus rationem. contü Calamus ergoó my- fterium fuit fceptri vani, & fragilis ; fuper quem dj&ior incumbebamus omnes, priusquam crederemus fce« puum maligni Confidebamus enim in virga cala- pn mina /Egypti, vel Babylonis, vel cuiuscunque re« u gni contrarii contra regnum DEI, Et accepit calamum illum, & virgam fragilis regni de mani- T bus noftris, vt triumphet eum , & conterat in li» u gno crucis: & pro calamo illo priori, fuper quem prius recumbebamus , dedit nobis fceptrum regni Ccleftis , & virgam , de qua fcriptum eft : Virga gquitatis, virga regni tui : vel virgam , qua cor- ripiat eos , qui opus habent correptione , de qua Vt dicit Apoftolus : Quid vultis, in virga veniam ad Profí vos ? Dedit nobis & baculum, vt celebremus Pa- f Ícha, fecundum quod fcriptum eft : Baculi veftri tiofi in manibus veftris fint : vt celebremus Pafcha , de« qulti ponentes virgam calami eam , quam habebamus pri« Titro us, quam celebraremus Domini Pafcha, Percutiunt Tecop autem cum hoc fragili, & vano calamo caput tür, IESV venerabile , quoniam & femper regnum iliud bus, contrarium conuitiat, & verberat DEVM Patrem lhitior caput Domini Saluatoris, Et in his omnibus vni- talib genita virtus nocita non eft, ficut nec paffa .e& quen ali- Confiderationes de Pa[J. Dom. 415 quem aliquid , fa&a pro nobis maledictum , cum natura- Jnuemt, : liter benedictio effet : fed cum benedi&io effet , 9 my 2 confumpfit, & abfoluit, & dlfïïpauxt omnem male- " qen 3 dlähonem humanam, lus (t« ORIGENES in cit, locum . Matibei ïbm. IIl t t pae. 919. I(ue f& accopit CONSIDERATIO CLXXXVI,. « [nan. E genu fexo anbe eum , illudebant &i , "dicett- t in li ? quen te$ : 2due Rex ludeovum. Et exfbuentes in eum, acceperunt arundinem , 69 percutiebant caput | TC Vi ens. Loc. CIT. V. 29. 30. i& CQf bi, oro, mutato habitu illufus eft Chriftus ? Nonne in domo Herodis Regis , & Pilati de qui um ad Prefidis ? Iam attende palatia prafulum, Ponunt us Pa« figna fua figna, fericis apparatibus ornantur, pree | veftn tiofis veftimentis induuntur, famulorum vallantur ha, d& qultitudine , adulatoribus replentur , & quod fine Is pri morore dici non poteft, domus, quz egenorum efle eutunt receptacula debent , Imperatorum palatia indican- caput tur, 'Taceo de cibis, poculis , ele&tuariis , fapori- n iliud bus, vafis argenteis & deauratis, iocis , confabu- Dtrem lationibus , obtre&ationibus , & aliis quamplurimis s VDl talibus , quz in fecularium Principum edibus fre- (b d quentantur, Inlocis, vbi huiusmodi fuint, habi- ii t2. ( 416 / Caput XIT. g tationem non inuenit Sapientia ; neque qui íllam agnofcat, reperitur, -Propterea quafi ignota, & aliee pa irridetur , & fübfannatur. In plateis itaque Pra- $900. f fulum male viuentium, & in Ecclefia temporalia lu- ginandi fimul bo cra quzrentium, ac füperbie faftu tumentium , myfti- ceChriftus in purpura illuditur, fed a diuitibus diade« padi d sate fpineo coronatur.. Sunt etenim diuitie fpins voluit fi acuüflime , quz rationale caput hominis pungunt, feeptro. ratür, q. & perferant, indeque fàanguinem ebullire faciunt copiofe. intusque Incredibiliter diuitiarum amor, & terre- narum immoderata cogitatio facultatum — mentem d pou fpargunt, diflipant vnitatem, pacis bonum perdunt, quià in tr, À & amatores fuüos innumerabilibus delictis immer- gunt. luxta criminum quantitatem fpiritualiter fan« : quattis guis emanat. In fanguine quippe peccatum ex- fert pe primitur, dicente Propheta : Libera me de fangui- Ex preh nibus DEVS. Poffidende igitur fünt diuitie or. di, inq eleuatu dinato cum affe&u. In ipfis nequaquam finis con- fütuendus eft. Erogande fünt, vt multiplicentur, enit ; atque proficiant in futurum, quemadmodum Apo- Infecu ftolus exhortans dicit : Diuitibus huius feculi preci- Tanquar pe, non füblime fapere, neque fperare in incerto di- tem v uitiarum , fed in DEO viuo, qui preffat nobis omnia &terma abunde ad fruendum , bene agere , diuites fieri in & nit nem f bperibus bonis, facile tribuere , communicare , ihqfaurizare fibi fundamentum bonum in futurum, profea vt Conjz'demtiohes de Paff. Dom. 417 QU f vt apprehendant veram vitam. Contemtus ergo U. & li, opum futura non carct mercede , & prafenti com» AQque Pro, modo.. Mentis etenim extollentiam deiicit, & do. 2ORalia ln« Cohzrent frequenter sninandi extinguit affectum. Iv my(ti fimul bonorum temporalium affluentia , & princi- bus diadé« pandi amor. Hoc indicauit Mediator , qui illudi Liz fb voluit ficut in corona fpinea, ita & in arundineo DUngunt, Íceptro. Merito terrena dignitas arundini compa- : faciunt ratur, quz exterius viret , & tamen infructuofa , & tere. intusque inanis cít, & vacua, Quis in afpe&u pri- Rentem mo potentum feculi non appeteret faftum ? Quid. perdupt, quid in ipfo eft, arridere , atque virefcere credi- » immet- tur. Accede autem propius, diligenter confidera , liter fan« quantis intus agitetur curis, quale etiam foris pro» AUL x« ferat germen , vtique inutile, & cito periturum, e fanmui. Ex preteritorum fcientia prefentia iudicabis, Vi- t ots di, inquit Propheta , impium fuperexaltatum , & D COII eleuatum ficut cedros Libani, tranfiui , & non [icentuy erat : quaefiui , & non eft, inuentus locus eius. m Apo. Infecundi prorfus fünt , qui dominantur, & vacui l[ prati tanquam arundines, infecundi aliis, fibi ipfis au- tem vacul. erto d O quantum in ipfis, & per ipfos du eterna illuditur Sapientia , quae ex füi munditia , feri i & naturali excellentia attingit a fine víque ad fi- nicate nem fortiter , & difponit omnia fuauiter. Illam ICUFUIT profe&o irrident, quum illius honorem fibi arro» v l gant, ( 418 Caput XII. ent tU $ant, & volunt tyrannice preeff? hominibus - - Nunc itaque Reges intelligite ,' erudimini, qui iu- ordinatio! dicatis terram, nolite extollere in altum cornu ve- virtucibus ftrum , neque loqui aduerfus DEVM iniquitatem. goorum | Quoties ex poteftate veftra infolefcitis , atque de- JEquilis uendó p linquitis , veftro arundineo baculo Chrifti caput percutitis. - - Pro eruditione igitur veftri in il- ter Viuer lufione fui arundinem tenere in dextera voluit , ytumqu fed pro do&orum ecclefiafticorum carnali confutan- mors d da intelligentia in faciem confpui dedignatus non mum, qu verborui eft, Spiritualiter quippe confpuitur Chriftus , quan- do carnaliter intelle&a diuina in ecclefiis pradi- Jamine « cantur eloquia. Nempe fapientie coleftis pulchrie pus com tudinem fedant, qui verbum DELI annuntiantes , dos ferm carnaliter viuunt. Preconem veritatis audi d (übu fimolatis Caftigo , inquit , corpus meum, & in feruitutem redigo, ne forte, cum aliis predicauero , ipfe re- vera. il probus efficiar. Nouerat, vitam laudabilem plu- Sacerdo rimum predicationi conferre: ne igitur contemne- bat ; . retur fapientia Verbi, ne Chrifti facies fputis illu- bant, f fionum fpiritualiter turparetur, tanta fe Paulus ce- Prophet de macabat. Cauebat, ne mundi huius fapientl: hic lab am loqueretur , ne doGrina difcreparet a moribus, dtam fieretque ludibrium auditoribus Chriftus, qui loque- dicium, batur in Paulo, dicente ipfo: An experimentum ; Cdit queritis eius, qui in me loquitur Chri&us ? Time- Qu | ant Confiderationes de Piqlä.l D. — 419 ibbus .. «nt itaque verbi DET tractatores in vite füs de. Di, QU il ordipatione illudere Chrifto, Studeant , fuüum [ COT v virtutibus decorare fermonem , atque diuino in Bipifztem. morum probitate auctoritátem praeftare eloquig. . atque de« ZEqualis periculi res eft, DEI verbum male vi- iil eput uendo proferre, & fane Chrifti do&rine nequi. 'éiri jn jl ter viuendo contradicere. Vtrumque damnabile , 1 TOi , vtrumque odiofum eft Chrifto, Porro Sapientia CODfütan znores deteftatur male viuentium , eorum potiffi- Dabus non mum, qui cauterizatam habentes confcientiam , fub lus, qua verborum fonora altitudine, aut füb fan&titatis ve- fis predi. Hi totum Ecclefiz cor- Jamine derogant veritati. is pulciri pus commaculant, atque corrumpunt. Per blan- Untintes - dos fermones , & fucata verba imprudentium cor- üs aud: da fübuertunt. Oftentant quippe ex verbis, ex erituterm fimulatis actibus, fe honorare Chriftum, quum re- yipfere uera illi turpiter illudant. Horum geffit imaginem ile plüe Sacerdotum irrifio, quando genua ponentes dice- Ontemnee bant: Aue Rex Iudseorum, Ore fuo benedice- ouLis lll bant, fed corde füo maledicebant. De talibus per qulus cg- Prophetam Dominus conqueritur dicens: Populus fipient* hic labiis me honorat, cor autem eorum longe moribus, eft a me, quafi gens , que fecerit juftitiam , & iu- u loqute dicium. Hypocrifi quum fint pleni, quamdiu péc- imentuttl candi captauerunt facultatem, fanctitatem fimulant, ? Time Quum opportunitas ilis aderit, pre ceteris Chri- ant ftum (i 420 Caput. X11 ftum fpiritualibus: illufionibus derident Horum , COR N ficut & aliorum propera erit perditio Sua quippe damnatione , fuisque illufionibus fideles eru- dient , nec auertent , fed . potius conuertent j L'f ad Chriftum. Pro eisdem Patrem deprecans ait z a NNon erubefcant in me, qui exfpe&ant te . Domi- ne virtutum , non confundantur füper me , qui querunt te DEVS Ifrael Hzc fünt fpiritualia mo- nita tua. Domine IESV , quibus in. myfterio cor- lii poree illufionis tuz proficientes erudis viros, & per ipfos Ecclefiam , quatenus virtutum perfectio- ne imbuti, v& perpetue mortis euitent, 'Tu nem- ]. pe folus es qui lamentationis promoues gemitum, & carmen amoris immittis , atque interminati fup- plicii lachrymofum ve euadele doces. Fal QVA » LAVRENTIVS IVS TINIANV.S. HISTO! de Triumph. Chrifli agone. cap. XIV. pag. 315. 316 UN C — u z Y w "YT L N x A G- ) gy A &x (( d MX z VN l [ E m ) VN wazlemtiaües ' Paf...Dom., t. H()mm j £. lo — Gu CUA 3 PA 93 d- h-! s DN $s YR CEDVaSC t YS v L Wu/ Is 5 fideles em. E A Y Vs 95 Cohtertent z Vees e ww Drecans aite f o [2 M. p 4 E 3 ii k x W W. L te. Dogi. Z UC t3es - W XDA NNS T , qm ititudlia mo- P * SIO yflerio. cor. d ? viro, & DOMINI NOSTRI n perfettio- B IESV CHRISTI. 5 Qemitum, PARS POSTERIOR, Tinit fup- QV/E . DOMINICJE ' PASSIONIS ,'IANVSL HISTORIAM À LATA IN CHRISTVM jj if MORTIS SENTENTIA PROSEQVITVR VSQVE AD EIVS SEPVLTVRAM, CAPVT XIII, 77 D Piletus: Dominum flagris lacerum, f- . ^ . i, Cruentisque itfignibus illufai populo exbibet : & quarta *ice : innqcentiam eius. populo declaràt. 10AN. XYX. 4. du i 11. Caput X11I. ( 422 TE Mox de mouo bla[pbemie crimine actu- Jl fütum — denuo. in pratorio examinat ABIDEM, fermon V. 9. pretort Vnde € lil Manus coram populo abluzt MATTH. XXVII. 24. non de lF. Dimifoó Bardba;lESF M tradit hi n0n MATTH, XXVll 26 MARCIÍ. fiabe0 erucifigendum. . 15 LUCE. XXIHL, 24. IOAN. XIX. 16. dimittal beres p I. (d) Exiiiter go iterum Pilatus foras, tibi da & dicit eis : Ecce adduco vobis eum fo- me tra fas, vt cognofcatis, quia nullam inue- Ftex nio in eo caufam. ( Exiuit ergo IESVS IUdæl 1 portaens coronam fpineam , & purpureum dimitt veftimentum. ) Et dicit eis Ecce ho- €nim , ! mo. Cum ergo vidiffent eum Pontifices, far & miniftri , clamabant dicentes : Crucifi- fermon ge,crucifige eum. — Dicit eis Pilatus : Ac- dit prc cipite eum vos, & crucifigite : ego enim thoftro non inuenio in eo caufam. Refponderunt Ent a ei Iudei : Nos legem habemus , & fecun- fexti, dum legem debet mori, quia Filium DEI Tl adt fe fecit. lT. fie Conliderationes de Pa[]. Dom. 423 iif qtgy. Il. Cum ergo audiffet Pilatus hunc Tipsy, fermonem , magis timuit. Et ingreffus eft pretorium iterum : & dixit ad IESVM : - MATTH, Vnde es tu ? IESVS autem refponfum non dedit ei. Dicit ergo ei Pilatus : Mi- M inadi hi non loqueris ? nefcis, quia poteftstem MARCI, habeo crucifigere te, & poteftatem habeo XIX, 16, dimittere te ? Refpondit IESVS : Non ha- beres poteftatem aduerfum me vllam , nifi A5 foras, tibi datum effet defüper. Propterea qui eum fo« me tradidit tibi , maius peccatum habet, m inye. Et exinde qusrebat Pilatus dimittere eum. [ESVS ludei autem clamabant dicentes: Si hunc purenm ce ho dimittis, non es amicus Cefaris. Omnis enim , qui fe regem facit, contradicit Ca- Ttifices, fari. Pilatus autem , cum audiffet hos Crücifi- fermones , adduxit foras IESVM , & fe- Us : Àc dit pro tribunali in loco , qui dicitur Li- O. enim nderunt thoftrotos , Hebraice autem Gabbatha. Erat autem parafceue pafche , hora quafi : fecüfe fexta, & dicit Iudeis: Ecce Rex vefter. m DI llli autem clamabant : Tolle, tolle, cruci- fige eum. Dicit eis Pilatus : Regem ve- [ m ^ ftrum Q Caput X1II. 424 ftrum crucifigam ? Refponderunt Pontlü- oNS ces : Non habemus regem , nifi Cefarem. Ti 'r8 H (a) Videns autem Pilatus, quia J d nihil proficeret , fed magis tumultus fieret, 1 accepta aqua ,lauit manus coram populo, dicens Innocens ego fum a fanguine iu- eccatu fti huius : vos videritis. Et reípondens l quipr vniuerfus populus dixit : Sanguis eius fu- fc illis ex per nos, & fuper filios noftros. pili pett IV. (b) Pilatus autem volens poe fufpicato: pulo fatisfacere, (c) adiudicauit fieri pe- qetur €0$ ardentes, titionem eorum. Dimifit autem illis eum, cogitur,: qui propter homicidium , & feditionem tur itaqu miífus fuerat in carcerem, quem petebant: didum e IESVM vero tradidit voluntati eorum , Tne non (d) vt crucifigeretur. poo fà lutis, ni quod im zM , Cli | Z - A hominis Ed é (à U peeit E qe ) Y quppe [ A s hiboit , CON- Confiderationes de Paj]. Dom, 425 t Pouif. CONSIDERA TIO CLXXXVII, Cefirem, 3tUS, quia Jxiuit ergo iterum Pilatus fbras , €9 dicit eis: Kcce adduco wobis eum foras , «t cognofcatis , (s fieret, quia mullam imuenio im eo caufam. ) populo, IOANN. XIX. 4. Iguine jv fpondens eccatum quidem non pudet fateri ; immeritó P ' elts fi- quippe flagris czeefüm IESVM dixit , eumque fe illis exhibiturum pollicetur ; hoc tamen mifera- bili fpe&aculo immaneém eorum rabiem expletum iri Jlens poe fufpicatus. Quin etiath accufare propemodum vi- fieri pe. detur eos, vt interficiendi Chrifti iniufta cupiditate Ilis eum, ardentes, & a quibus palam, & aperte leges violare ditionem cogatur, magno fuo damno, atque periculo. Imple- tur itaque in Chrifto, & verum effe comperitur, quod etebant: di&um eít: Venit Princeps huius mundi, & in eom, 1ne non inueniet quicquam. Obferua enim , quo pa&o fatanas omnibus furfüm ac deoríum peruo- lutis, nihil plane criminis in Chrifto reperiat , quod impa&um Chriíto Seruatori, reum illum effi- ciat. Quo modo.igitur in Adam totam in vno hominis vicit naturam , eam obnoxiam faciendo peccatis, ita & hic ab ea.füperatus eft: homo quippe erat, licet natura DEVS, qui.peccatum non habuit , & quemadmodum ex prauáricatione con- if fn- )N ( 426 Caput X111. demnatio per vnum ad omnes extenditur , ejus- L coxS que rei tefis eft Paulus, quum ait : Quemadmo- dum enim per vnum deli&um in omnes homines Tyuit g in eondemnationem , fic & per vnius iuftitiam in purpuïeum ] omnes in iuftibcationem vitz. Iegitur laborauimus C g quidem per primum illum Adamum inobedientize qdbati » e d d morbo , & illius: maledictione * locupletati vero jl fumus per fecundum , obedientia, & illius benedi- €&ione, Legis enim Dominus vt DEVS , fuit no- Vnde fic ab biscum legis obferuator, vt homo. nft €o nos compellari inueniemus : Qui me diligit, Mo bri mandata mea feruabit, ficut & ego Patris mei pra- lus fpe cepta feruaui, & maneo in eius dile&tione, Ad- ]o fatiatü uerte enim, quo pa&o nobis quidem preceperit vt omni r legis au&or, ac DEVS, fua obferuare mandata , & etiam be vt nobiscum legis obferuator feruare íe afferat le- in peiis gem füi Patris, Wif a $. CRILLVS ALEXAND. lib, XII. cium p in Joamn. cap. XIX. v. g. Tom. IV. page 1044. tam ef rari pof (e principi ^f [ | ] nE 1 1] h Tnngd AT | 3099 122v veluti | Vs A 27j LE 'S hus wüïp eo vi . , " S sdiudi 7 bant di 'I((Jfö' v&xu lu,"1 AE fima pl CON- — Confiderationes de . Pa[J. Dom. 427 llditur, ó us Qütmaino |CONSIDERATIO CLXXXVIIT. Ifles hOmines - Exiuit ergo 1ESF'S, portans coronam [pineam , & , iufitiam i purpureum. veftimentum. Et dicit eis : Ecce bomo. liboratims Cumn ergo vidiffent ewm Pontifies , C? muimifiri , cla- Itobedientio mabant , dicentes : Crucifige , erucifige en, — Di- Dletati vero cit eis Pilaius : 4dccipite eum «os , & cruci- lus benedi, jigiter, ego enim non inuenio in eo caufam, $, füt m. IOANN. XIX. 5. Ó. Vnde fic aj onftrauit impie flagellatum , & militum ludi- Dre diii, M briis indigne violatum vniuerfi Dominum Pi- ls Ti pra latus, fperans, vel hoc folo indigniffimo fpectacu- O& .Ad. lo fatiatum iri Iudeorum intemperiem : fed hi ab ?Coperit vt omni erga eum humanitate adeo funt alieni , vt andita, & etiam belluina crudelitate fuperata, vfque tollantur allerat in peius, ac vehementius inclament, morti crude- liffime addicendum , & omnium feediffimum fuppli- l, 1l cium pati cogant. Quod enim fupplicii genus M(/7A tam eft acerbum , vt cum crucis fupplicio compa- rari poffit ? Solis autem , vt videtur , ludeorum principibus tantz impietatis originem fapientiffimus Euangelifta tribuit. Vide enim, quo paéto acri veluti quadam cum animaduerfione dicat : Quum ergo vidiffent eum pontifices , & miniftri , clama- bant dicentes : Crucifige, crucifige. INam quum in- fima plebecula Chrifti erumnis mediocriter moue- retur N If4 ( 428 Caput X I11, retur ( miraculorum enim ab eo fa&orum memi- fii, quim ( nerant ); primi clamorem tollunt ipfi, & fübditee jois: AC multitudinis animum efferata rabie füccendunt. Ve- i eonon i rum igitur eft, quod de iis apud Prophetas fcri- Todeorum. - ptum eit: Paftores ftulte egzerunt , & Dominum tifcum ii sendam m non quzefierunt. Propterea non intellexit. omnis grex , & difperfi fünt. Quod quidem verum eft : gum mll Joc cum i nam, quia ducibus caruerunt, quibus Chriftum agno- eedis hulu fcerent pecudes , hoc eft, populi multitudo , idcir- €o pcrierunt, & in exitiofum aduerfus Chriftum fu- Romanoru rorem delapfi funt. | Impietatis enim originem apud dollicitatus te perpendito , & eam ludzorum Principibus vti- am, «6 T que tribues. Hi nefarii confilii au&tores prodito- sate fübfe rem facris pecuniis conduxerunt: hi cohorte mini- neom ? firis adiuncta, Chriftum non fecus ac impuriffimum nf facim latronem vincire iufferunt : hi ad Pilatum adduxe- eite , qui fcientiam yunt, & nunc eum verberibus affe&tum , omnibus- s , m que contumelis propemodum obrutum cernentes, ira magis eftuant, & pre immani inuidia vocife- & n vel rantur 5 propofitum quippe üis erat, vinez inter- tite, V ficere Dominum, cuius hereditatem impune fé ha- jfüus m bituros fperabant, &, fi de medio Chriftus forfan apud vo. tolleretur , fe tum regnaturos, & füpremis honori- puniat , bus potituros. Sed vt ait Pfalmifta : Qui habitat VObis 2 in cclis, irridebit eos, & Dominus fübfannabit eos, forte ye Nihi] enim ex animi fententia iis.contigit, fed con- profefe Confiderationes de. Paff.. Dom. 429 um Temi trà, quam optabant, res euenerunt, Dicit eis Pi- : ( fübdita latus: Accipite eum vos, & crucifigite ; ego enim Münt, Ve in eo non inuenio cauffam. Miratur Pilatus, vtrum Dietas fn ludeorum populus , & crudeliffima inprimis pon- Doninm tificum.turba eo ventura fit audacie , vt tam hor« ICX Omr Ms 1'endam mortem inferre Chrifto non vereantur Verum eft « Idcirco enim quum nulla ad id cáuffà moueantur. hln ugn hoc cum indignatione quadam ait : Mene iniuftee do , idcir czdis 'huius 1rb1t1um feciftis ?. Ego contra leges üitum f Romanorum etiam innocentes occidam, veftrisque m apid follicitatus clamoribus , quod. mihi vfui eft, abiici- ipibus v am; ac petitionibus veftris temere , & inconfide- 5 prodito, rate fübferuiens nihil graue , aut áeerbum perti- JOrte mini. mefcam ? Nam fi nibil impie vos agere putatis , Durifimum nifi facinus iftud graue putatis, vos crucem ipfi fi- addüse gité , qui diuinis do&trinis gloriamini, qui ob legum Ofnibus Ícientiam füpercilium tollitis , ad cxdem adgredi- CITentes mini, impium illud per vos ipfos patrate facinus, Id VOC & in veftrum caput 1mpïetatls huius crimina ver- eg Intef: tite. Vfürpate férocitatem Iudaicam, & homicidii »e fe ha iftius malum in vos ipfos conuertite $i lex eft is forfün apud vos, que tam grauibus fuppliciis infontem s honori puniat, id per vos porro fiat Ego nusquam j hab vobis affentiar Hzc a Pilato dici quispiam fibi abit e0$, forte perfüaferit: quippe eius verba iftiusmodi vim fed con præfeferunt Sed hic rurfüs Iudeorum impudene tiam t RPf ( 439 Caþut XTT. tiam mirabere, quos ne pudet quidem, a viro alie« prolem- nigena iuftitia füperari ; quamuis diuina lex de iis E minibus p dicat: Labia Sacerdotis cuftodient iudicium ,& le- £em requirent ex ore eius. um fb $. CTRILLVS ALEXAND R. loco cit. fempet » anto of Tudeorüt CONSIDERATIO. CLXXXIX. guinum , Et dicit eis : Exce bomo, LOC. CIT. poreum f ullum ad excitati animi placandam iram vali- Fece hof N dius arbitror fore medicamentum, nil ad eui- ferationi gilandam compaflionem , & iniuriam patientis fic Angelor congruit, quemadmodum miferorum miferias ante- tingaibil ponere illis. Facile innatam , & naturalem. com- entatum. paflionem trahit ad fe calamitas pauperum , & tri- breorüm bulati eordis deprimens moror. Hac Rex , & Pro- quim re pheta Dauid vfüs eft arte, Cum enim poft adul- Debuera £erium , & homicidium prolem ex delicto genitam 3ndignat Dominus vellet perimere , ile tamdiu in.cilicio Tunc ? ftans, atque orando . lachrymas fundens, de corde tim, q füo exhibuit gemitum , quamdiu vixit infantulus, Ero au Quo defun&o , abiüiciens humiliationis habitum , um hor compefcuit fletum, Fleuit etiam Anna Samuelis que ca mater coram Domino exercituum humiliter in Silo, ex: E ab emula irrogata conuitio. Quamobrem fterili- miorrin tate depulía , DEO gratifümam meruit füfcipere hibet, pro- Confiderationes de Pa[f. Dom. 451 1 Vito d prolem. Sic & ipfe Mediator Chriftus , vt diui- 1 lex de i nam aduerfus humanum genus concitatam pro cri- cm, & s minibus poffet mulcere iuftitiam , cicatrices vulne« rum fibi referuauit in corpore, quatenus haberet À. lg i, femper, quod pro reconcilianda hominum fpecie irato oftenderet Patri. Hoc idem egit Pilatus: in XXXIX, ludeorum turba furenti, Flagellatum etenim Do- : QT. sinum, coronam geftantem ípineam , atque pur- pureum veftimentum populo expofuit, dicens : iram vl Ecce homo. O grande myfterium ! o. diuinz mi- lil ad eyj ferationis ineffabile fignum ! videre DEI Filium, Xtientis fie Angelorum gaudium', & ccleftis Hierufalem inex- ferias antee tinguibile lumen, folem fcilicet iuftitie totum cru- alem com entatum, & fquallidum coram vniuerfa adítare He- breorum plebe. Quis contemptibilius , quis vn- x, &Dro. quam reum quempiam crudelius tra&ari confpexit ? poft adu- Debuerant plane faxea emolliri corda , omnemque 0 fetitza indignationem euomere ad afpe&um talis ludibrii, in cilicio 'Tunc Prophete vaticinium nouerant effe comple- de corde tum, quod in perfona Domini prenuntiauerat fic : tfantulus, Ego autem füm vermis, & non homo , opprobri- habitum , um hominum, & abiectio plebis. Mediatoris ita- | Samnelis que calamitatem Prafes populo infinuauit, inqui- er in Sily ens: Ecce.homo. Illi duippe tribuit, quod nulli m flerii« miferrimo denegatur. Quod quisque naturaliter fufcipere habet, commemorauit in Chrifto, Ecce , inquit , quem p 435 Coput X 111. quem perfequimini, quem occidere nitimini, flagel- cupilits jatus , coronatus, confputus , illufüs , contempti- aruits &1 'bilis adeft. Obiiciens namque illis. vifibilem for- füf, imam defpicabilem , plurimumque deformem , nihil opae Q de Diuinitatis excellentia, nil de innocentia vits, tem af nilque de collatis virtutibus recolens , adit- ecde eradamu: homo. Verum profe&o-dixit , quod homo erat getür 00 füdatis. Chriftus, reticuit autem, quod DEVS erat. Erat vtique Verbum apud DEVM DEVS , per quod quidem, facta funt omnia, & fine quo nihil. Erat fplendor illom det glorie, & figura fübftantie Patris , portabatque mon adi omnia verbo virtutis fu. Nam idem Verbum, continel quamuis caro vellet fieri , & cum hominibus habi- foreri, tare, manebat tamen cum DEO DEVS indiuiduus & a in effentia , eoncors in Diuinitate , in poteftate tari nor zequalis, & fine initio coeternus. Quod homo erat, nmn,q dignationis, non diminutionis caufa fuit, Verum Quod t diuine lucis radiis obczcati Iudzi, atque tanti fà- gendus cramenti altitudinem- penetrare non valentes, mox et:q wt Dominum profpexerunt, vefania commoti fo- yerunt, lita, clamauere, dicentes, crucifige, crucifige eum. odicati O infenfati, & infideles diaboli miniftri, mortis filii, $ & gehenne flammis seternaliter deputandi , quze eft pii, vox hec, quam profertis ? quid eft, quod a Pre- fde perfici poftulatis ? — Occiderene vultis , per quem feculo vita donatur ? perimere ipfam con- à- cupi- Confiderationes ;le Paf. Dom. — .433 iti, figs. eupifcitis vitam ? vt quid miferi fic clamatis ? cur CODtempti, irruitis in hominem , tanquam in parictem inclinae bilem for. tum, & in maceriam depulfam ? Nam , vt cerno , , nih] J opere complere nitimini, quod per virum fapien- A vitg, tem aiftis: Mittamus lignum in panem eius , & : &te eradamus eum de terra viuentiun , & non memo- O00 enaf retur nomen eius amplius: caíffo tamen labore de- d Emt fudatis. Nihil proficiet malitia veftra , preualebit r quod quidem, fed ad tempus tantum, Impoffibile crit , fplendor ; illum detineri apud vos. Nunquid , cum dormierit, rtabitque non adiiciet , vt refurgat ?. An forte in ira veftra Verbum, continebit mifericordias füuas , aut obliuifcetur mi- bus habi. fereri, & prefentiam füam abfcindet a generatione, ndiuiduus & gcneratione ? Fixum eft DEI confilium , & mus poteftate tari non poteft. Sicut locutus eft per os San&to- momt, 3 rum, qui a feculo fünt , Prophetarum cius , fic fiet, Verum Quod tradendus , quod flagellandus , quod crucifi- tanti f- gendus, quod perimendus fit Chriftus, vaticinatum p5, It eft: qui vero prenuntiauerunt ifta futura , predi. mf j xerunt, etiam euündem refürre&turum , afcenfurum, gre eum, iudicaturum , & in perpetuum regnaturum. ytis fl S. LAVRENTIVS IVSTIN. de triune que df phali, Chriflü agone cap. XV. pag. 3216, a r 8,p m con. a CON- 424 Cout X11IL g, &il CONSIDERATIO CXC. pina jl Refponderunt &i ludei: Nos legem babemus , €& vox ila 1 Jecundum . legem debet smori , quia Filum DEI Jfe estu, « etpicic fec;"z. LOC. CIT. V. 7. f ? Inf aufam nullam iudex in illo fe inuenire dicit, vt C efes ii ipfum crucifipere debeat, quippe qui pecca- tamen de tum non fecit, nec dolus inuentus eft in ore eius. contra v Malebat potius fue in aliquo derogare poteftati , & non 8 quam viro fan&o necem irrogare iniuftam , pro- ornem Y pterea aiebat : Accipite eum vos , & crucifigi- te. fio, & ] Cui refpondere pontifices : Nos habemus le- gem, & fecundum legem debet mori , quia Filium fis eft, pe fatia DEI fe fecit. Ad vos nunc, o legis periti, meus tionem , fermo «irigitur. Legem habere vos dicitis , qus cntia C Chriftum damnat, quoniam DEI Filium fe facit : legem vtinam haberetis, non in membranis , fed in pectator fixt ff cordibus fcriptam. Legem tenctis lucri caufa , & tun jpfo honoris appetitu : füb praetextu fcientie legis pri- mos in cenis defideratis accubitus, & falutationes ( de a in foro, atque ab hominibus vocari Rabbi. Legis it confi eunt, ] periti vocari, non autem effe concupifcitiss Nunc net, vero przuaricatores legis attendite legem , & , telimon vtrum lex Chriftum damnet, qui fe DEI Filium afferit, animaduertite. Nonne in lege- vox Patris expeta &us lx ila , que ait: Ipfe inuocabit me : Pater meus es tu, Confiderationes de Pa[J...Dom, 435 LC tu, & fufceptor falutis mee , & ego primogenitum ponam illum excelfüm prz Regibus terre ? An non n , & vox illa Filii eft: Dominus dixit ad me, Filius meus D es tu , ego hodie genui te ? Quid euidentius, quid perfpicacius dici potuit ? Attritane eft frons ve- ftra ? Infürrexerunt , inquit de vobis Filius, in me dicit, vt teftes iniqui, & mentita eft iniquitas fibi Aliud ll pec OTC elus, tamen de lege veftra prolatum audite teftimonium Ote. pf'l contra vos. Hic eft, ait Propheta, DEVS nofter, & non zítimabitur alius ad eum. Hic adinuenit ; pro omnem viam difcipline , & dedit eam Iacob puero crücifii efus ] fuo, & Ifrael dile&o fuo. Poft hoc in terris vi- à Filiu fus eft, & cum hominibus conueríatus eft. Nem- pe fa&a eft vobis lex in laqueum , & in retribu- ], Teus tionem , & in fcandalum. Aduerfüm vos , non $ qui b facit contra Chriftum clamat lex, dicens: Alienati funt fed iil peccatores a vulua , errauerunt ab vtero , locuti funt. falfa. Delictum oris eorum, fermonem labio- dUid rum ipforum, & comprehendantur in füperbia fua, eTIs pti ARUNS & de exfecratione , & 1endacio annunciabuntur Lenis in confümmatione ,inira confummationis , & non erunt, Lex quippe fan&a mendacio veftro fauere Nünc nefcit. Illud infequitur , illud veritati perhibens 1,6 teftimonium, füis conuincit eloquiis. Salutare tuum Fili u exfpecabo Domine , inquit grandeuus ille, & fan- &us lacob, neus & Moyftes quoque ait ; Prophetam fü« Ícita« t 436 Caput X111. fcitabit Dominus DEVS vobis de fratribus veftris, gerdott tanquam me ipfum audietis, Erit autem :: Omnis indicat, lotun: anima ,.que non audierit Prophetam illum , - éxter« ifninabitur de populo füo, In pfalmo : Viderunt Sint a omnes fines terre falutare DEI noftri. Deficiet aperuic potius dies, quam in Chrifli laude prolata iü le- porel £e contra vos teftimonia. Non valet lex quafi tionibu: blafphemum DEI Filium damnare , quze femper ap- qubus fipilitu probat veritatem. Quomodo damnabit eum, cuius prefentiam tam ardenter pofcebat, inquiens: Ofcu- cns ha letur me ofculo orisfui ? Illius igitur Diuinitatem Q0n 4p annuntiat lex , illum in carne futurum fatetur, il- eft, no At fcelefti COf " lum, cum venit, veneratur, & colit. Sacerdotes Hebrzaorum illum fecundum legem mors peratis ti effe obnoxium, Pilato fuadere conantur. & tu: M IDEM, loco ciüto pag. 217. habeo t te? CONSIDERATIO CXCI. m pot propten Cum ergó audiffet. Pilatus bunc férmonem , magis tis muit, Et ingre[Jus efd pretorium iterum, 65 dixit ad be. ) tefpond IESVM : Vndees iu? IE SY S autein Pefpon- agnus, ] fum mon dedit ei &c. . Loc. cim. V. 8. 9. peruit. .foc filentium Domini noftri IESV Chrifti non ficüt u H ? femel fa&um , collatis. omnium:' Euangelifta- docebat xum narrationibus , reperitur , & apud Principes Sa« p A CCr- Conf deraliones. de Paf. Dom. 437 Veltis cerdotum & apud Herodem , quo eum , ficut Lucas Ümnis indicat, miferat Pilatus audiendum, & apud ipfum Pz- » Cxtere latum : vt non fruftra deillo prophetia precefferit Videtunt Sicut agnus coram tondente fuit fine voce , fic non Deficiet aperuit os fuum, tunc vtique, quando interrogantibus t ] non refpondit, Quamuis enim quibusdam interroga- x qua tionibus f?pe refponderit, tamen propter illa, in IDper ap- quibus noluit refpondere, ad hoc data eft de agno Th, CUiU$ funilittudo , vt in fuo filentio non reus, fed inno- 3- Ofou cens haberetur. Cum ergo iudicaretur, vbicunque linitaten non aperuit os füum, ficut agnus non aperuit ; id tetür, 1 eft, non ficut male fibi confcius , qui de peccatis fceleft conuincebatur fuis, fed ficut manfíüetus, qui pro I f0f« peccatis immolabaturalienis. ( Dicit ergo ei Pila- tus: Mihi non loqucris ? Nefcis, quia poteftatem habeo crucifigere te, & poteftatem habeo dimitte- re te? Refpondit IESVS : Non haberes aduerfum CT. me poteftatem vllam, niíi tibi datum effet defüper : propterea qui me tradidit tibi, maius peccatum ha- t bet. ) Ecce refpondit, & tamen, vbicunque non hii ad refpondit, non ficut reus , fiue dolofus , fed ficut j agnus, hoc eft, ficut fimplex, atque innocens non aperuit os fuüum. Proinde vbi non refpondebat, [ o ficut ouis filebat , vbi refpondebat , ficut paftor eelifa docebat, Diícamus ergo,. quod dixit , quod & dpes a per Apoftolum docuit ; quia non eft poteftas , nifi Y * [5 $8 a 438 Coaput X111. & DEO: & quia plus peccat, qui poteftati innó- C0 cettem occidendum liüore tradit , quam poteftas Dui d ipfa,fi eum timore alterius maioris poteftatis occi- dit. 'Talem quippe Pilato DEVS- dederat potefta» gj fcmi5^vt etiam effet fub. Cefaris poteftate. 'Qua- propter, non haberes, inquit , aduerfum me potee fü ftatem. vllam, id eft, quantulamcunque habes, nifi "fe: lioc ipfum , quidquid eft, tibi effet datum defuper. ton loq Sed quoniam fcio , quantum fit, non enim tantum feriem eft, vt tibi omni modo liberum fit: propterea qui tn? C tradidit me tibi, maius peccatum habet. Ille quippe citti? D me tuz oolieftaüi tradidit inuidendo, tu vero eane manfüet dem poteftatem in me exferturus es metuendo, tuo fale Nec timendo quidem , przfertim innocentem homo f quid hominem . debet occidere : fed tamen id. zelando prefimp fa L cere multo magis malum eft , quam timendo. du celc Et ideo non ait verax Magifter : , Qui me tradidit pita, tibi, ipfe habet peccatum , tanquam ille non habe- rem $lu fet , fed ait: Maius habet peccatum, vt etiam fe poteris , habere intelligeret. Neque enim propterea illud piatig v mullum eít, quia hoc maius eft. tüum, & S. AVGVSTINVS. Traàtt,. CXFI. in lean. GxtDom Ton. ILI. part. LI- pag. 794- fitente ye fes fequi Deo n ie? Tu[n. CON- Confiderationes de Paff. Dom. 4 23 ^ 9 1 Inn poteftas CONSIDERATIO CXCII, iU5 OtC Dicit ergo ei Pilatus : Mibi non loqueris ?. nefcis, : poteftae quia poteflatem babeo crucifigere te, & poteflatem ba- . Qu beo'dimitt*erc te 2 10ANN. XIX. IO, T potee l . füperba locutio H quid te ia&as , quid de te ibes, nif fentis , vt Verbo DEI audeas dicere : mihi defipers 9 c t tanturm non loqueris Oblitusne es, te arundinem 'efíe terea qui fterilem , vacuam, & a vento inanis glorie apita- le quippe tam ? Cur te extollis ? Nunquid ab eo talia didi- &I0. Caf cifti ? Debueras plane ex verbis, ex geftis, ex ipfius manfüetudine humilitatem difcere , atque de ore etendo, tuo fale conditum proferre . fermonem. Attamen m homo fi quid vlcerofum in te eít,fi quid in corde tuo zelando prafumptuofüm latet, & fotidum , dicito. Quam- timendo, diu ccleftis adeft medicus , donec praefens eft Sa. ] trhiäiä pientia, maculas detege proprias , quatenus faluta- on habe- rem Saluatoris medicinam accipias. Porro curari .etiam fe poteris , dummodo confilium non contemnas , & fa- erea illud pientig& verba prolata non negligas. | Aperi cito os tuum, & quod in mente verfatur, profer. En exfpe- 1177 &at Dominus, vt te aperiente, te agnofcente, te con- fitente remcdium tibi fapientie tribuat, Inde Prz- fes fequutus adiunxit: Nefcis, quia poteftatem ha- beo crucifigere te , & poteftatem habeo dimittere te ? Tt!mlebat,profe&o terra., eleuzbatur , grandia- o )N * r X que 4423 p X1IE t h 41 «ne paritura videbatur. "Tandem aperuit fe, emifit dumno ventum, mendacium protulit, & de íc veritatem al fapientibus ridiculum fecit. Quis de fe fupra fe "n [ prefumentem non rideat ? Dominus autem , qui dicio " peccatores faluos facere venerat , cor ilius fanare mirabi curauit, minime illum paffus eft in füperbic tumo- al f fe deficere, propterea inquit: Non haberes potee Wini Q ftatem aduerfüum me vllam , nifi datum tibi effet de» aliomp fuper. Maximum Dominus fermonibus füis humi- inaccel litatis, & fapientie przftitit documentum. Repre& N fit refponfione prudenti Prafidis ignorantiam. Ne- hoc gc mo , nifi difpenfante DEO, poteftatem fortitur in nubilen terris. Non tamen omnes laudabiliter diuina. di- impon Ípenfatione vtuntur. Prefünt quidam, & profunt olidat alis, & magnum de poteftate accepta. animarum gimine reportant lucrum. 'ales duplicibus veftiuntur , eundil dum propriis, fübiectorumque profectibus A"gaudencf fideral Nonnulli vero fünt, qui cum fuüi difpendio ad alios tnenfa regendum deputati funt : dominari huiusmodi appe- i*berta tunt, preeffe dele&antur, nilque de regimine fuo, diator nifi vt reuereantur, eliciunt, futurum iudicium fper- i an nentes, incumbunt prefentibus , femperque , fi lie ceat, llis viuere libet. Sine timore DEI funt hi ? Yt fig ür, fuperno abutuntur munere, permittenteque Opifi- paícag ce füummo , alienam excolunt terram , & inde iu- l«ue ftitize fru&um percipiunt nullum. — Satius ifcis fuiffet, fub Confiderationes de Pa Dom. 441 , if fub aliorum ducatu Chrifto militaffe, quam cum ritatcm damno proprio infirmis praeffe. Non tamen ex p f hoc arguenda, fed potius DEI eft Sapientia vene- m,qi randa, qui irreprehenfibiliter, ordinatiffimo fuo iu- s fünqre dicio vniuerfa difponit. Prefidet quippe in fe, & & Cümo» mirabili lance squitatis in fe cuncta componens , $$ poty ad fui facit gloriam triumphare, Hanc fiquidem di- offet de, uini confilii altitudinem nemo attingit, nifi gratis $ huni- affümptus. Profecto in ipfa iudiciorum DEI luce Npret inacceffibili omnis rationalis fpiritus caligat fcientia, n N Se retinet fibi in fe, tanquam nullius indigens. .Ex yütur m hoc potiffimum cun&is fe. intuentibus fe ipfum mi- tina, d rabilem exhibet : profundum íe contemplantibus profünt imponit filentium : accendit ad amorem , in luce yimarm Íolidat, & beatificat in fe: in vniuerfi vtique re- DIontüt , gimine fuauiffimum fapientiz facit concentum , iu- paudent eundiflimum quidem regnantibus cum illo , fed de- Primi in d dlioj füderatifumum füfpirantibus ad ipfum. Vi appe menfa nuptiali recumbunt , alimentorum coeleftium 'Iranfiens enim Me- jne 0 Vbertate referta, nec mirum. diator , atque przecin&us illis miniftrat,' noua appo- um fpet nit anímz alimenta, dele&abilia immittit gaudia , ita, e, i vt faginati , atque refeGi nil extra id, quo fruun- fünt hi, tur, concupifcere queant. Secundi autem micis e Opif inde 1 w Sacr ts pafcuntur recumbentium , non tamen ad votum , ; foif, ntis , nequ? ad ífatietatem , fed pro libito doumina fjb at- 8/g3 — ( 442 Cabul- X1I. atque gubernantis | Altiffimi. Ipfe nulli detrahit , enrt, 0 quod meretur, nulli denegat, quod eidem congruere ao nouit. Humiliat, & exaltat, mortificat, & viuifi- $nódl i cat, it 2! i p poteftate attollit,.& deprimit , cuncta hzc quodamm in fapi ent vilu dapet ie fuzm arte componens. $ LAVRENTIVS IVSTINIANVS. tim ait, qem nX loco citato pag 3t7. gitis fe i CONSIDERATIO CXCIIIL r myft foc loco Refpondit IESFS ; INon baberes. poteflatem aduer» ha eonfenfif eLUL dezum e[fet. defuper.. Propterea Turbam. ! Jum me ollam , nift: T2/ qui me iradidit tibi , maius pecca. t UVA w babet, fisferit: roc. cxlr.*v. U qum & uis,.aut vhde, aut quonam editus fit Patre , tixat, & Q á f te volue áperte non dicit ; ermonem quippe adeo my- M ci üaora v flicum inalienigene aures profun ne nos qui- fe tran terit. dem finit, dicens : Nolite dare fanctum canibus, ne- que mittatis margaritas veftras ante porcos. Sed pte, Do Pilato imperii fui poteftatem iactaüti , & ad fuum reniffe, nutum iudicium fore, ftulte promittenti percommo- p n de fuam vim. opponit , atque potentiam : & vel emm, : aduerfüs DEI gloriam vano , & infano füpercilio oqlos ; elatum deprimit. Re vera enim non mediocre fi- quengbo dei damnum exítitiffet , fi qui putarent, Chriftum lt N & ludeorum vi pacito ( vel inuitum ad 'mpPlic;ium trahi? Ce- Confideratiotes de. Paf, Dom., 445 detrohi , eedere, quamuis natura fua DEVS fit, & vniuer- "ODgrüere fi Rex a fancta, diuinaque Scriptura pradicatus fit. [4 : " idicitus & viii Scandali ergo nobis, & etroris cauíTam r ilb hac quodammodo euertit, dicens : Nifi tibi datum effet defüper, Defüper veró datam effe Pilato potefta: ANVS. tem ait, non quafi DEVS, ac Pater crucis paffio- nem inuito Filio impofüerit , fed quod ipfe Vnigee mitus fe ipfum füppliciis "offerat pro nobis, & Pa li ter myfterium illud impléri finat, Datum igitur hoc loco effe a Patre, idem| eft, ac fi diceretur 1 Qdf eonfenfife , & concefüiffe ; ^atque voluiffe Filius. (et " 'urbam quippe preeualuiffe Chrifto nemo fibi pe^ U VN fuaferit: patet tamen ex' eo, quod , fiepe intidiati quum effent, nihil profecerunt, fed reprehenfi dun- titre, taxat, & tanquam iniurii condemnati funt, Etcer- ideo my- te voluerunt eum capere , vt ait. Euangelifta , fed Do$ QUi« ipfe tranfiens per medium eorum ibat , & ita pre- Ibus, ne- teriit. Ita vero ait, pro eo quod eft, non. pro- 0s Sed pere, non meticulofe, non füpientium more , fed d füum remiffe, graduque vfitato, & libero. Diuina quip- COttffiQ« pe, & ineffabili quadàm virtute feipfum occultans, ! &vd eorum, a quibus tunc ad cedem querebatur, fugit percilü oculos ; nec enim adhuc pati volebat, nec perfe- jocre f quentibus permififfet, vt fe capere poffent,, (i nol- let. hrifta Nutu itaque füo , DElIque, ac Patris bene- rum Vi placito datarm effe ait Pilato poteftatem ;faciendi'- ali ( - $54 quid 444 Coput X11, ul : DEVM( t quid eorum, que iam aufüs fit. Nec enim cuius- EE bolrste ml quam poteftati fübeft diuima , ac füprema matura , cui imperium in omnes a natura ineft, Maius au- tui füb ll tem peccatum , erga fe nimirum , adfcribit ei, & clnt, D quo ad Pilatum. adductus eft, idque merito valde, gt : Ab llle enim origo , & ianua quodammodo impictatis fitant. orbe in eum exftitit; Iudex autem, alienorum ftelerum timendum minifter, & particeps impietatis Iudaice intempe- ftiuo metu factus eft. Quisnam eft igitur is, qui timeret, prt tradidit, aut quis primo peccato premitur ? Vena- quod factu 205 i m lis , credo, difcipulus, immo vero proditor, & ani-. quens 105 me füs perditor, deinde populi Principes, & ipfe ludeorum populus, cui maius peccatum quum.at- sigoid de t tribuat, non omnino eius immunem Pilatum facit, fint ; man S. CYRILL, ALEXANDR. üb XIR ( font, T Ventür t l in lann. cap, XIX. v. XI. *Z'om. IV. pag. 10 5r, fum cupid CONSIDERATIO CXCIV; potefratem ln eft e 4ANon baberes pote[latem. aduerfum me, . ttta Àpc LOC. CIT. st a DE & a DEC imeat Dominum omnis terra : ab ipfo autem 4 I commoueantur omnes, qui inhabitant orbem et, t Tl L terre. Non timeant alterum pro illo * ab ipfo fs sf a commoueantur omnes, qui inhabitant orbem terrae; hominem, nifi dita t Fcra feuit ? DEVM time, — Serpens infidiatur ? DEVM socebat: Confiderationes de Paf Dom. 445 Wa [ DEVM time. Homote odit? DEVM time. . Dia- d Datun bolus te impugnat ? DEVM time. Tota enim crea- Maits qn. tura füb illo eft, quem iuberis timere, Quoniam Flblt ei ,1 ipfe dixit, & fa&a funt ; ipfe mandauit, & crea- o vlde ta funt. Hoc.in pfalmo fequitur. Cum enim di- ipiett xiffet : Ab ipfo commoueantur omnes, qui inha- bitant orbem terre : ne conuerteret fe homo ad 1 eelem : Intenpe timendum aliquid aliud , & auerfüs a timore DET, "r i, qu timeret pro illo aliauam creaturam , & adoraret , ? Veng, quod fa&um eft, dimiffo , qui fecit 5 confirmauit nos in timore DEI, tanquam dicens nobis, & allo- Or, &ani $, & ipft guens nos : Quid formidaturus es aliquid de colo, quüm at- aliquid de terra, aliquid de mari ? Ipfe dixit, & facia um facit, funt; mandauit, & creata funt, Qui dixit, & fa- &a funt, mandauit, & creata funt, cum iubet , mo- li, XII, ventur ; cum iubet, quiefcunt. Et malitia homi- P. I0jf, num cupiditatem nocendi poteft habere propriam : IV Poteftatem autem , fi ille non dat, non habet, iNon eft enim poteftas ,nifi a DEO , definitiua fen- G. tentia Apoftoli eft. . Nou dixit: non eft cupiditas, «ifi a DEO, E(t enim mala cupiditas, que non o aütef eft a DEO ; fed quia ipfa mala cupiditas nulli no« cet, fi ile non permittat, non eft, inquit, pote- nt orbert fias niffi a DEO. . Vnde DEVS homo, ftans ante db ipo em terme, hominem, non haberes , inquit, in me poteftatem, nifi data tibi fuiffet defüper. Ille iudicabat, ille fidiatur ? batur, docebat, vt iudicaret , M. d docgbat: cum iudica 883 quos. Ü 446 Caþz;t X1II, docuerat, Non haberes , inquit, in me poteftatem, 001 nifi effet, data tibi detüper. Quid hoc ? Homo 4 E j ^l 4 " ii [j j [ tantum non habet poteftatem , nifi cum acceperit defüper ? Quid ipfe diabolus aufüs eft vel vnam i lm ais C euiculam tollere viro fan&o Iob, nifi prius diceret, mitte manum tuam, hoc eft, da poteftatem ? Ille volebat , fed ille non finebat : quando ille permifit, um d ille. potuit : non ergo ille potuit, fed qui permifit; Jabo ldeo bene eruditus ipfe Iob , non ait, ficut, ism Jominum eommemorare vobis folemus , Dominus dedit, & qe ff diabolus abítulit: fed Dominus dedit, & Domi- protuieran nus abftulit : ficut Domino placuit , ita fa&um eft, tnt ; hoc non ficut diabolo placuit. Videte ergo fratres 3 munt mei, cum tanto labore manducantes fülubrem , qe Pt & vtilem panem , videte, ne quemquam timeatis, velet abf niü Dominum, Preter eum ne timeas alium, m 8 Scriptura tibi dicit. Proinde timeat Dominurnma omnis eti omnis terra , qui pofuit in thefauris füis abyfíos, fa. Stu Ab ipfo autem commoueantur omnes , qui habi- nuft, $ £ant orbem terre : quoniam ipfe dixit , & fatta po impe funt: ipfe mandauit , & creata funt. t potef S. AVGVSTINVS. Enarrat, IIT. in pfaim. tibiprodi o « ?XXXII. n. r2. loun. IV. pag. 20c. Wif U. .5 n Qu $ » Atf tit, ais E m s u U N j Ia leg CON- ifiderationes de Paf Dom. 447 Jtefta CONSIDERATIO CXCV. ? Homg &CCoperit Exinde querebat. Pilatus azmttere eum Iudæz au- Vel Vüar Vr tem clamabant , dicentes : : fí. bunc (antm jóp. es d- $ dlcelet, eus Cefaris ; omnis enim, qui [ Regem facit , con- LOC, CIT. . V. 12, (m « fl tradicit Cefari. Betmifi um multis modis, Dilecuffimi ; Iudaica impietas permiil C laboraret , vt caufam aliquam perpetrandi irí icut, m Dominum IESVM . fceleris inuenire & mendacia, (( GQ h,& quie falfi teftes ,. iniuftis Sacerdotibus famulando X Domi- protulerant, nihil, quod morte dignum effet, affer- LLUHI (2 n rent; hoc quafi infüperabile repererunt , vt Domi- ) ilatreg num mundi affe&ati regni inuidia perurgerent, Cunme dub em que Plh.tus IESVM , quem fruftra videbat argui , BN & ninaciter conclama- vellet' abfolui , calamniofe, $ dlium, runt ; Si hunc dimittis , non es amicus Cefaris £ lominu omnis enim , qui fe Regem facit , contradicit Cz- abyfios, fari. Stultam infimulationem imprudenter Pilate ti- U. habi- iuifti. Sed formidabile fuerit nomen regium , vt & f pro imperio Cefaris opprimi debuerit nouge moli- tio poteftatis , fi dominaudi confilium tyrannicus $t ffri, tibi prodidit apparatus, fi prouifio armorum , fi con- eregatio diuitiarum. , fi prefidia dete&ta funt milis tum. Quid enim grauari finis. de .affe&atà potene tia, cuius fpecialis fuit de humhtate da&rma ?- Ro« snanis legibus non contradixit ; cenfum fübiit ,-dis drachma ?Nc 445 Caput X 111. C!)l Atl dotes &rachma foluit, veGigalia non inhibuit, que DEI funt, DEO , & que fünt Cefaüris , Cefari reddend& | tinio cte tonftituit ; paupertatem elegit, obedientiam füafit , ciire, t snanfuetudinem przdicauit : hoc eft vere, non Ce« Tarabba 1 Verumtamen ne in autorern i farem impugnare, fed iuuare. totum inanis videatur Iudeorum obieGio , difcute metr hm diligentius , Przfes, quid de Domini IESV operjs $L bus notum fit, quid de poteftate coipertum. . Ce» UA cis vifum , furdis auditum , claudis greffüm , mutis donauit eloquium : febres abegit, dolores refoluit , Biutu a &8xmonia eiecit, mortuos viuificauit , mari, & vere tüs lE tis, vt quiefcerent , imperauit. Magnum prorfus Pun l Regem ifta demonítrant, qui non humana excellit L potentia, fed virtute diuina, Hanc ergo ludei obiiciant poteftatem , commutent. aCtionem fuam , & hoc proferant ore, quod tenent corde, Quare itp ( Pia de terrenis calumniantur , qui cocleftia perfequün— tur ? Quamuis ergo Pilatus onerofum fibi, inuidio- loc g fumque fentiret , quod eum Tudzi de negle&u amici- tünis, id ti9 Cefaris impetebant, aliquamdiu tamen furorera tullo faf idexuru ipforum mitigare conatus eft, & ideo Dominum IESVM diuerfis contumeliis affici aut- permifit , aut ditis aud luffit, vt fatiata iniquitas de innocentis iniuriis vl- encifge . £erius non feuiret, Sed pertinax malitia propriis. gam ? ]i crefcebat augmentis, & in quem obtinuerat ius il- Vufi Cf Aufionis, exigebat & moriis. Vnde cum & füummi QRv d Sa- Confiderationes de. Paf D»om.x 449 T.:5:3)))| Sacerdotes, & Principes Tudeorum , omnisque mub . reddends titudo crebris vocibus acclamarent , crucifige, crue an fiifr, cige, tradidit IESVM perfequentium voluntati , $ Don Coe Barabba illis latrone dimiffo , vt qui in die fefto 100 ff i autorem interficiebant vitz , impunitas eis preítas 0, difcüte zetur homicidg. SV qpei S. LEO M. Jerm. X. de Paff. Dom, pag. 122. nim. , Cæ* Im, mu CONSIDERATIO CXCVI ; refoluit, Pilatus autem cum audifJet bos fermones, adduxit fo- ri, & vers ras IESVM , & fedit pro iribundli, - « & m prorft X excelit 4dicit ludeis: Ecce Rex vefler, Il autem elee rgo Tutej mabant : dolle, tolle, crucifige eum &gc. LoC. C)T. V. f9. kT SEQQ, m fum, & Quie | impudentiam, & intempeftiuam formidinem $ verfequune O Pilatus enim cum periculum formidaret , fi j, inutio» hec negligeret , exit quidem , quafi rem examina- ( anicis turus, id enim fibi vult, cum fediffe dicit. Sed 1 füroreta nullo fa&o examine, tradidit eum , putans , fe illos Dominuft inflexurum efíe. Quod enimillo effet animo , ex ml aut dictis audi; Ecce Rex vefter. Cum dixiffent illi z niuriis vl« . erucifige , rurfum addidit: Regem veftrum crucifi- | proprüs gam ? Illi vero. clamabant : Non habemus Regem, at d d« nifi Caefarem. Sponte fe vltioni fubiecerunt. Ideo & fimmi | N -DEVS illos tradidit, guande fc ipfi priores ex eiug pre- 450 Caput X111, No e protïiäelïtia, & protectione fübtraxerant * & cum . Tüdos. vno confenfü regnum, eius abnegaflent , permifit ant tidi di eos fuis calculis fübruere. Atqui quz dicta fuer IZ Sed timue- Dus 65 totam illorum iram fedare debuiffent. Tdeo et runt, ne dimiffus denuo populum congregaret , fequam quod ne eueniret, omnia mouebant. Graue enim tare fo quidpiam eft amibitio , graue, & quod animam per- la- &CU Íed etia dere poffit. Ideo nunquam illum audierunt. At Pi tus verbis tantum vult illum dimitti. Illi inftant di- vant, d centes: Crucifige. Et cur tantopere illum interfi* los ad1 ilos ; | cere fatagebant ? Ignominiofa mors illa erat; ti- mentes ergo , he qua in pofterum eius memoria àd ptn feruaretur , hoc probrofum füpplicium ipfi inferre Nihil e ftudent, nefcii , impedimentis ;veritatem . extolli. & bene Nam, quod hoc fufpicarentur , audi, quid dicant : &I] CIGQ Nos audiuimus, quia feductor ille dixit , poft tres qui mol dies. refürgam. Ideo omnia fusque deque verten- eftünde tes mifcebant, vt hanc in pofterum ftatuerent per- f mend niciofam opinionem. Et frequenter clamabant : T30is à Crucifige , incondita nempe turba a Principibus core bis, co tupta, NNos autem hec non folum legamus, fed in Chrifta mente feramus , coronam fpineam, veftimentum , vt luge calarnum , alapas, plagas oculis inflidias, fputa , um ex irrifiones. Hàc quippe in mente frequenter vería- fed ladi ta omnem iram fedare poffunt: etiamfi irridcamur, [ e&, etiamfi quid iniufle patiamur, frequenter dicamus 1 eeriby iNon | Con[iderationes de. Pa[J. Dom. 45X & a Non eft feruus maior Domino fuo. Et que a permifi Tudzis dicuntur , adducamus in medium , cum ra- fucï:mt, bidi dicerent : Demonium habes. Et: Samarite | timue. nus es tu. Et : In Beelzebüb eiicit demonia, ret g iv a ldeo enim hec omnia paífus eft, vt eius veftigia lt enim fequamur, & dicteria feramus, quz: maxime concie lm pet. tare.folent. Attamen ille non folum hec pertulit, Íed etiam omnia fecit, vt eos , qui hec moliti fue- tant di- rant, a deftinato füpplicio liberaret : nam' Apofto- dntert* los ad illorum falutem mifit, Audis enim cþ'centee at ; (ie illos: Scimus, quia ignoranter feciftis, & fic illog Yemora ad penitentiam attrahunt. Hec & nos imitemur, inferre Nihil enim ita DEVM placat , vt inimicos Giligere, extolli & benefacere ledentibus, Cum quis tibi molefti dicant am creauerit, ne illum refpicias , fed dæmonemv * oft tre$ qui mouet illum , & contra demonem totam iramr Vettere effunde: illum vero a diabolo motum iziferere, Nam nt pe fi mendacium a diabolo eft, fine caufa irafci multo abant : 1magis ab illo procedit. Cum te irridentem vide- J COT* bis, cogita , illum a diabolo concitari ; non enim Chriftianorum dicteria huiusmodi fed n Nam qui iuffus ntum , eít lugere , & audire illud : Vz qui ridetis, certe fputà ; cum exprobraát , irridet, exardefcit, non opprobriis, : Vert fed lachrimis dignus eft. Nam & Chriftus turba- Lcalmkïl', tus eft, ludam recogitans. Hec itaque omnia Q 'mus 1 eperibus exíequi meditenf;ælr. Ni& enim hec fece- Non rimus, D 452 Caput XIIL, rimus, früftra , & incaffum in hunc mundum veni- qu p tur , mus ; immo. potius in malum Non-enim poteft àm ab fides fola in. celum introducere , fed etiam magis w V0 eos, qui malam vitam exhibent, condemnare po- Venite teft." Qui enim nouit voluntatem .Domini füi , & videte non fecit, vapulabit multis Et ruürfum : Si non 20 f veniflem , & loquutus fuiffem eis, peccatum non m füa haberent. Quam ergo excufationem habebimus , & inl qui intra regiam conftituti , in adyta penetrare di- tnaà f £nati , & confortvs fa&i myfteriorum , . gentilibus , qui horum nullo fruuntur, deteriores fumus ? Si tem 4 enimilli ob vanam gloriam tantam exhibuere phi- [ j quum c lofophiam , multo magis nos , quia ita DEO pla. fpatfe cet, par eft, omnem adire virtutem tel cOid S. CHRTSOS TOMV'S. Homl. LXX XV, a LXXXIV. in Ionn, Ton. VIII pag. 6orx. 1b jis f Tent CONSIDERATIO CXCVII fancip admodi Res Dicit eis Pilatus: Regemn veflrum crucifizam ? pote(ta fponderunt Pontfices : INom babemus Regem , mifi &uerf r Cafarem. L0C. CIT. Vs I5 tates f & ab amiciti& ecaleitrauit hic dile&us .Ifrael fi dhg« R 4D? YOQ DEI aperte reliliit, atque iuxta Mofis vocem Ptinciy rteliquit DEVM fa&orem fuum , & Domini auxilia- soris fuüi non eft recordatus, Animaduertc.enim, Ti que — Confäemtio/æs de Paff. Dom. 453 Tl Vels quo pa&o facies meretrïcïä fa&a fit ipfi , vt fcribi- * | poteft . 1tur z) impudentem fe gefüit in omnes, fuam glori- Preterca ,; 1 iapi am abiecit, & Dominum füum negauit, ate po: per vocem Hieremie DEVS increpabat eos , dicens: fs & Venite in infulas Chettim, & mittite in Cedar, & Si o videte, fi gentes mutauerint deos füos, & ifti m nod non funt dii, Populus autem meus mutauit glori- bimus, am füam, Et rurfus: Obftupuit codlum füper hoc, Tare di. & inhorruit vehementer, dicit Dominus ; duo enim * tbus, fala fecit. populus meus * me dereliquerunt fon us ? $i tem aquié vite, & foderunt fibi cifternas contri- T plii tas, qui non poterunt continere aquam, Nam quum cetere gentes per vniuerfum terrarum orbem 20 lt« fparfi, errori fuo mordicus inhereant, & conftan- $90 ter colant, quos fibi perfuaferint effe deos . nec TE ab iis facile deficiant, nec ad alios eultus fe trans- ferant : refiliit tamen Ifrael, Cefaris imperio feipfuny VL mancipa/m , & DEI regnum exuit ; ideoque iufte admodum Cefaris traditus eft manibus , & quum :?Re-.- poteítatem initio füfcepiffet , male ipfe periit , & L euerfa regione , belli mala, grauiffimasque calami- tates fuftinuit. Obferua- autem hic rurfus fcripto- amiciti ris diligentiam : nec enim populum dixit tam impi- Vocet àm vocem aufpicatum , fed ipfos rurfum populi * auxlite Principes 5 clamabant enim , inquit, Sacerdotum fv Cmmg Principes ; vbique oftendens, populum praeuntibus que hxh illis TU 454 Coput X11T. illis ducibus, in faxa impegiffe, & in perditionis ba- gum 4 rathrum corruiie, Arguuntur itaque pontifices , uit, qi non modo fuas, fed & fübiectorum populorum ani- fürem, mas perdendo, exitiofe cadis duces, ac Principes, tupc fa & au&ores, exftitiffe, ficuti nimirum Propheta eos fequto increpabat dicens : Laqueus fa&i eftis fpeculationi, VoCifert & ficut rete expaníum fuper itabyrium , quod, qui Ui $ capiunt venationem , confixerunt, Speculationem 1 lu enim heic vocat fübditorum. multitudinem , quibus Itf iuffum eft, Priacipum vitam contemplari & fuam ad illam conformare. Speculatores enim idcirco U. in Ííanétis Litteris vocati funt , qui populis prze- Vi funt, Laqueus ergo, & rete fpeculationis fa&ti funt N T pontifices ipfi, quippe qui primi Chriftum negar vt co»perunt, & aliis omnibus authores fuerunt jih, di eidari dicerent : Non habemus regem , nifi Cafarem, Iüud vero dicere audent miferi, quum DEVS, ac g Pater Prophetze voce aduentum Seruatoris przdi- cat, atque ita clamet : Gaude vehementer filia Sion, &d M predica filia Hierufalem ? Ecce Rex tuus venit tibi [ juftus, & faluans, ipfe manfuetus , & afcendens fu- dizum per fubiugalem , & pullum. nouum. Hi vero ta- de eoru metü aünge pullo infidentem Hierofolyma deducen- fet, fe ( tes IESVM ,publice vna cum pueris fauftis vocibus paf Ui profequerentur , dicentes : Benedictus , qui venit in 1 populo nomine Domini ; nunc tamen reclamant, Romano- Docens [ rum 1mpeno duntaxat addiCi , ac diuini regni iu- gum RRE Con/z'demtiones de Paf Dom, 4455 lonis ba- gum a ceruicibus fuis excutientes. Id enim faci- lifices unt, quum dicunt: non habemus regem, nifi Ca- T anj- farem. Sed rurfüs comperiemus , populós etiam 'ncipes 1et2 e0g tunc fauftis omnibus Chriftum Seruatorem effe pro- fequutos ; confilio vero pontificum creuiffe hanc tlationi, voCiferandi audaciam. 10d, qui S. CTRILLVS ALEXANDR. lil. XI£ ationem in lann. cap. XIX. v. rs. Operum Tom. IV. pag. ; uibus & fum I0jf. - Meitto CONSIDERATIO CXCVIIL lis pre. K (ünt Fidens autem. Pilatus , quia. tibil. proficeret , : Jed | Dgare smagis tumultus fieret , accepta aqua. lauit manus coram po« t , vt pulo, dicens : Innocens ego fum a fanguine iufti buius : oos efrem, videritis. .E vefpondens oniuerfus populus dixit : San- PVS, a guis eius. fuper mos , & füper filios, noftros, s pred- MATTH. XXVII. 24. 2$5. jia Sio 'enit tübi cditatyam obie&ionem Pilatus expauens , pro M tribunali fedens, morti adiudicauit morte in: dens fü- dignum, Multifarie quippe attentauerat Chriftumi Vero ti« de eorum rmnanibus liberare, Quod quum percipe- deducen ret, fe caffo defudare labore, ipforum obftinatiffimz vocibus pafuit voluntati; Pueriliter denique agens , coram venit in populo aqua accepta, lauit manus fuas, dicens: In. tomanos 2 nocens ego fum a fanguine hominis iftius, Lauit egi hh23 Ina: gum j; DCRNIRUUN — Ü POT INEPQENNISS — — 456 Coput. X111I. Il veltris, | manus fuas, tanquam fi per ablutiones corporis for eter gl des tereerentur animarum. Fefellit autem illum ftul- do deté ta opinio. INon eft corporalium macularum punitor ebh &' DEVS, fed fpiritaalium, neque de exteriori, fed de ais im interiori ftatu hominum iudicat Lavamini , inquit geniti, per Prophetam, mundi eftote, auferte malum cogi credidi tationum veftrarum ab oculis meis Quiefcite agere f)on fl peruerfe, difcite benefacere , querite iudicium, fuüb- ofe d uenite oppreffo , iudicate pupillo , defendite vidu- dris u am. Nitorem igitur confcientie , animae pulchri- QICICUE tudinem, mentis mundltlam, atque finceritatem vi- þnccq i te ab vnoquoque noftrum exigit. Nec difcutit , xotilm vtrum quis non lotis manibus manducet, aut im- modün mundis incedat pedibus, feu maculofis, fciffisque- mo, qi veftimentis gradiatur. Ego fum , inquit ipfe, qui fcrutor renes, & corda, & do vnicuique fecundum Tntmum. ta falla opera fua. Nihil horum fciens Pilatus , Iudeorum leba fequebatur ritus , qui diuing legis ignorantes fen TIORIUR fum , litere cultüm perficere conabantur. Non dium f autem corporalis a&us per fe obeffe , aut prodefiíe Verit ] multum poteft fine voluntatis, ac rationis confenfu. Quis ei Quod male confüummatur per corpus, fi ex volun- petieru tatis deliberatione prodierit , dupliciter punietur. lt al»m, ) Vbi vero absque corporis minifterio peccatum agi- effüfior tatur in corde, fimplici cordis compunétione mur- tü$ eor datur, dicente Propheta: Qus dicits in cordibus ve- — T Can&iemtz'qnes de Pa[f. Dom. 457 Yris [or« ireftfis, in cubilibus, veftris compungimini. Dupli- um (tul- citer igitur deliquit Prefes, & neutrum fatisfacien- punitor , do deterfit. Pro humano timore contra mentem , Íed de egit, & iniuftiffime damnauit innoxium. Proprium ; lii alis impofuit facinus, atque fine compun&ionis 1 Qugi- gemitu, fola manuum ablutione fe DEO fatisfacere credidit. b qfete Verum diuinam , ficut ceteri, euadere non meruit vltionem. m, füb- Quoniam vero minus mali- & dl tiofe deliquit, remifius cum illo, quam cum Iu- dwis iudicium acum eft, ficut Domini vocc eidem pulchri- fem vi- dicitur : Propterea qui me tradidit tibi , maius licutity peccatum habet. Iudeorum namque populus , & aut if« potiffimum Pharifeorum , ac turba Pontificum (üpra :ï cifisque modum grauiter deliquerunt. Sciebant, quo ani- fe, qui mo , quaue nocendi intentione agerent contra Do- minum. CUndün Nouerant meditatas fraudes, & argumen- deorum ta fallacie. — Nequaquam fe ipfos apud fe excufare ts fen- valebant , aduerífüs eos confcientia ipforum tefti- monium perhibente, ac etiam cogitationibus cor- Non dium fe inuicem accufàntibus. Attamen non funt prodelïe veriii impudentifime vociferari, dicentes : San- ;: jnfentü, guis eius füper nos, & fuper liberos noftros. Quod C , VOlut- | unietur, petierunt , dupliciter confecuti funt. Nam tempo- | ralem, eternamque fententiam pro innoxii cruoris m 4f ne m effufione perceperunt. Non tamen diuina fundi- tus eos confumpfit iuftitia , fed fuper terram pro cordibui ! t fu- Ye h 113 s — : INSTUCABERNE —R C EE TT - Caput X11I. 458 Tivioni fugos fecit, ficut ore þrophetico dicitur : Pecca. Sibbat tum peccauit Hierufalem , bropterea inftabilis facta eft. füroris Ob promifüones igitur patribus faas inter gentes habitare finuntur, quod Propheta adfcribens us alt Chrifto , in perfona eorum fic ait : Spiritus oris de i muncia noftri Chriftus Dominus captus eft in peccatis no- flris, cui diximus : In vmbra tua viuemus in gen- p ji tibus, Ad erudiuonem quoque fidelium ipforum IH ( reliquie remanferunt, quemadmodum pfaltes pre- WP- X cipuus ex Saluatoris voce inquit : DEVS oftendet fuper inimicos meos, ne occidas eos, ne quando CO obliuifcantur populi mei, Difperge illos in virtu- At te tua, & depone cos prote&or meus Domine, Cur autem hoc illis acciderit , intulit : Delictum oris eorum , fermones labiorum ipforum com- ür prehendantur in füperbià fua, Nempe quod vatici- tum fo natum fuit, fine iudice aliquo noftris claret tempo» ribus. Quz, oro, gens eft, qu& ad habitandum non pier y habeat regionem ? Quis vero populus cun&is terra- ter rum nationibus fie odiofüs agnofcitur , quemadmo- tdfit ; dum Hebreorum? Illis namque regnum , ciuitates, enim ] & ceremonie facrz ablate fünt, Hoc in fpiritu pre- mulaq uidens Propheta deplorat, dicen$: Fa&us eft Domi- chmal nus quafi inimicus , pracipitauit Ifrael , precipitauit Crif omnia momnia eius, diffipauit quafi hortum tento- bant, rium füum, demolitus eft tabernaculum fuum, ob- &dem liui- as Coifiderationes de Paf Dom. 459 Peces, luioni tradidit Dominus in Sion fefhultatem & Is fafln Sabbatum, & in opprobrlum & in indignationem 48 Inter furoris füi regem, & Sacerdotem. Repu'it Domi- lfribeng nus altare füum , maledixit fanctificationi fua. Vn. ILUS. orig de iftis acciderint hec, prefens eorum fermo de- CaS o nunvciat : Sa'lgtus eius , mqmunt fuper nos , & fü- ingen per liberos noftros. ipforum S. LAVRENTIVS IVSTIN loco cift. lts pre eap. XF.in fme pag. 314. oftendet quando CONSIDERATIO . CXCIX. ID Virti J"Accepta. aqua, lauit manus coram populo , dicens Domine, innocens ego [um C7c, LOC. CIT. Jelict f Com ur ergo illum tradis ? Cur non eripuifti , ficut d vatic E. Paulum tribunus , qui etiam fciebat fe gra- empo tum fore Iudzis ? feditio quippe, tumultusque pro- lum non pter ipfum factus eft Attamen reftitit ille forti- ter I$ If Atnon fic ifte , fed ignaue, molliterque fe madimoe Neque geffit ; ac fimul omnes corrupti fuerunt. Iuitafes, enim hic plebi , neque multitudo ludzis reftitit 5 100 pI* nullaque illis excufatio füpererat Nam fuperuacue t Doni- clamabant ; hoc eft, magis ac magis clamabant : Crucifigatur. Neque enim folum occidere vole- xapltault Q tn [0 bant, fed quafi pro fcelere, & iudice repugnante, lífly Ob. eadem clamando perfeuerabant. Viden' , quaata fe- ii hha4 TET - — ( 46b5 Caput XI ll E - eea o fecit Chriftus , vt illos ad refipifcendum induceret ? Sicut enim lIudam fepe repreflit, fic & iftos, & in etm toto Euangelio , & ipfo iudieii tempore. iNam quiü etit quando prefidem , & iudicem videbant lauantem repit, d & us ex il manus , & dicentem * innocens fum a fanguine nilia:-in huius, compungi oportebat, & verbis, & rebus, ter , quot vt & quando ludam viderunt laqueo füfpenfum;, & ipfum Pilatum rogantem, vt alium. pro illo acci« tem. quió perent. Nam cum accufator, & proditor fe ipfum putnt autem 1 condemnet, & qui fert fententiam , crimina reiiciat, Cur flgt ae vifüm tale eadem noce appareat , & quafi con- mam qu. demnatum ipfüm Pilatus petat, quam poterunt excu- fationem habere? Nam fi nolebant eum innocentem gtam f " effe, certe non latronem ipfi preponi oportebat, la- antea. di , tronem , inquam, infignem , quem talem effe in cone lgem v feffo erat, Quid igitur illi ? Cum viderent iudicem qu potc manus lauantem , ac dicentem : Innocens fum, cla- auettere mabant : Sanguis eius füper nos , & füper filios biyr, 1 noftros, Tunc demum, quia fententiam contra fe enm & tulerunt, omnia conceffit illis. 'Tu autem hoc loco precatio 'alis enim füblimita confidera magnam ipforum vecordiam. eft temerarius impetus, talis praua cupiditas , non lentium, finit boni quidpiam vidcre. Efto enim. vobis ipfis fe dicuh maledixeritis , cur maledicionem in fillios veftros füi dj attrahitis ? Attamen benignus Dominus , cum. illi Volyergt tanto furore infanirent , & contra feipfos, & con» Ügore 1 tra Confiderationes de Paj]. Dom. 461 Vüteret? tra filios fuos; latam non modo in filios füos , fed , &in etiam in fe ipfos , fententiam non. confirmauit ; du quin etiam ex ipfis eos, qui peenitentiam egerunt, hüanten recepit, & mille.bonis dignatus eft.. Nam & Pau- fitouine lus ex illorum..numero erat , & .multa credentium & Tebis, milla in lerufalem : lacobus.enim ait: Vides fra- peufüm j ter,quot millia Iudzeorum credentium funt ; fi au- illo cci : tem quidam remanferunt, fibi ipfis fupplicium im- feipfüm putent. Tunc dimifit ilis Barabbam , IESVM Leiiciat, autem flagellatum tradidit eis , vt crucifigeretur. a( Con- Cur flagellauit ? Aut quafi damnatum , aut vt for- Int exque mam quandam iudicio afferret, vel vt Iudeis rem ocentem gratam faceret, Et certe refiftere oportebat. . Nam tebit, antea dixerat :: Accipite eum 'vos , & fecundum ? in COf legem. veftram iudicate illum. Muitaque erant , judicem quz poterant & Pilatum, & Iudeos a facinore tanto um, d« auertere, figna, miracula, ingens illius, qui patie- er fios batur, manfuetudo , ingens illud üilentium. Vt 'ontra fe enim & per ea, que ad defenfionem . dixit, & per 10€ ]oco precationes fuas, fe hominem . effe oftendit ; ita Jis enim füblimitatem ,. magnanimitatemque. fuam. & per fi- 5 , Don lentium , & per contemtum eorum, quse.contra yuis ipfs íe dicebantur , demonftrauit , per omnia ipfos ad vefttos fui admirationem inducens ; fed.nulli horum cedere voluerunt. cum. il Cum enim femel quafi ebrietate , & & cot furore ratio intercepta: eft, difficile eft, lapfum re- hhs fipi- t h 4.62 Caput XIII.P fpifcere, nifi forte quis & generofo animo fit pre- quol fax ditus. fit q: xcef ^ Grauis certe, grauis res eft prauis huiusmo- di paflionibus dare locum : quapropter aditum illis ilm n0! intercludere omnino par eft. Cum enim femel ani- bus inot mnt, Se mam inuaferint, & occuparint , quafi ignis in ligna delapfus, fic folent maximam accendere flammam. ditiofis , S. CHRYSOSTOMVS. Hoil. LXXXVI. transiuit implaca ql. LXXXVFII /in Alattb. Tom. V I T. pag. 21 3. $14 dehoneft CONSIDERATIO CC. jniuriis , Tonatum Pilatus autem -volens. populo. fatisfacere ,. adiudi- barum , cauit fieri pelitionem eorum.. MARCI. XV. 15. gandos | LUCE,. XXIIL 24. Vit: vt crederen h fferebant IESVM, duris nexibus vin&um, co- bontur à ' Japhis , & alapis frequentibus cefüm, fputis oblitum , clamoribus predamnatum , vt inter tot mantium praiudicia, quem omnes vellent perire , non aude- ISVM mitü di pet Pilatus abfoluere. Denique nec in accufato eum reperiffe culpam, nec in fententia füa tenuiffe & füper conftantiam , docet ipfa cognitio , in qua iudex, fatione quem ipnocentem pronuntiat, damnat , addicens tum-de iniquo populo fanguinem iufti, a quo abftinendum &rant, fibi, & intelle&u proprio fenferat, & fomnio vxo- Pt ris nouerat. NNon purgant contaminatum animum Ts pro manus lote, nec in afperfis aqua digitis expiatur, fhicüh, qgod z Confiderationes de Pa[J. Dom. 4 0 t pre. quod famulante impia mente committitur. Excef- hlliusmo. fit quidem Pilati-culpam facinus Iudeorum , qui litum illi illum nomine Cefaris territum , & inuidiofis voci- femd ani. bus increpatum , ad effectum füui fceleris impule- : in lia runt. Sed nec ipfe euafit reatum, qui cooperatus fe- ammam, ditiofis , reliquit iudicium proprium , & in crimen ATT transiuit alienum. Quod ergo Pilatus DileGiffimi , XU- 314- implacabilis. populi vi&us infania, multis IESSVM dehoneftari ludibriis , & immodicis vexari permifit C iniuriis , quodque eum flagellis cefüm , fpinis co- , Adtd- ronatum, & ami&u irriforie veftis indutum , fcri- barum , & Sacerdotum oftentauit afpectui , imiti- Bo gandos procul dubio inimicorum animos exiftima- uit: vt exfaturatis inuidi& odiis, non vltra iam dum, ee- crederent perfequendum , quem tot modis intue- bantur affli&um., Sed cum inardefceret ira cla- n, fputis inter tot mantium, vt Barabbam indulgentia relaxaret , & )on aude. IESVM crucis pona füfciperet ; cum confono fre- accufito mitu diceretur a turbis: Sanguis. eius füper nos, ; tenuiff & fuper filios noftros , obtinuerünt iniqui in dam- ? judet, pnationem fuam, quod pertinaciter exigebant : quo- addicens rum dentes , ficut. Propheta teftatus eft , arma nendum erant, & fagitte, & lingua eorum gladius acutus, nio vXo- Fruftra enim a crucifigendo Maieftatis Domino ma- animum nus proprias continebant, in quem lethalia vocum epiatot , fpicula, & venenata verborum tela iaciebant. Vo- bis, quod 464 Caput X I1I. u bis, vobis o falfi Iudai , & fücrilegi Principes po- fentientes puli, totum facinoris iftius pondus incumbit ; & tein d licet immanitas fceleris , & Prafidem obligarit, & paudi ha Et milites, omnis tamen fazti fumma vos arguit. ziy., r quidquid in fupplicio Chrifti , vel Pilati peccauit iu- egile a dicium , vel cohortis obfequium, hoc vos facit hu- fti proti mani generis odio digniores : quia veftri furoris im- net, que pulfuü, nec illis innocentes effe licuit , quibus ini- "Verum f quitas veftra non placuit. spanifeft mente f $. LEO M. fem. VIIL de Paf. | Dom., pag. 129. d. Corpore tionibus, "XCONSIDERATIO CCI. fünc i nunc H Dimifit autem illis eum , qui propter. bomicidium, pro. Br &2 feditionem mifJus fuerat in. carcerem ,. quem pete- bant; 1E S V.M «ero tradidit oluntati eorum, — pene du fumendo. LUuCE? XXII. 25. - morte f i inuifibili conflidu dimicant, fi contigerit , Tl aute Qu eos cam robuftiffimis bellatoribus, poft fati- t, tüm gationem nimiam, poft hinc inde dire&os i&tus ob- Tüentius, tinere triumphum, gaudent quidem, fed labore at- fü(ciien triti, fui ncqueunt cordis infinuare lztitiam, quoad- wfque aliquantifper recreati , confümptas reparent N ifum in yires. 'Tunc exultant, tunc adepte vi&oriz ftu- ! qim, Nil etenim rebellionis denF pat?facere g.audium., fen- AUE t Con(iderationes de. Paff. Dom. 465 ]Cipes po. fentientes in fe, nulloque illis renitente', fe totali- ümbit: &T ter in afpe&us adftantium transferunt. Illis quid biigarit, & gaudii habeant in fe ipfis, quid triumphi percepe- quit. E rint, referare conantur, Hoc idem fceleratiffimos CCauit i. egiffe arbitror Hebreorum Pontifices in necis Chri- $ fücthn.- troriy im- fti prolatione fententiz, : Exultauere vtique in fe- Uibü. jpj. met, quemadmodum victores capta exultant przda. Verum feffi corpore , quod geftabant intus, foris manifeftare non poterant. Laborauerant quidem , )flJ. Dom, mente falfa meditando , & componendo inania, Corpore autem non defüdauerant minus, vocifera- tionibus , ratiocinationibus , exhortationibus, nugis, Wi hinc inde difcurrendo , nunc fuadendo Prefidi , nunc Herodi Dominum accufando , nunc turbam micidi, pro Barabba inftigando. Sicque noctem totam ITf Acm p pene ducentes infomnem, diemque clamoribus con- fümendo, quid iniquitatis, quidue pro Redemptoris morte fentirent letitie , notificare non valebant. yntigerit Illo autem pendente inligno, tum ex potita quie- poft fti- te , tum ex auiditate nocendi , infültauere vehe. i&tus ob« mentius. Promulgata igitur Mediatoris fententia , aboreat- füfcipientes, vt perderent , chlamyde abie&a pur- , quoxd- 1 purea , propris veftibus induerunt. Nempe fe repareut ! ipfum in eorum manus tradebat Dominus crucian- orig ftü 1 dum. Corpus quidem exponebat flagellis, affectw Aellionis d autem totus ferebatur in DEVM , femetipfum Pag fe [*v1 Ms aM N adi ( 466 Coput X117T. tri exhibebat hoftiam viuentem , finCtam , atque proe rationabilem. Magni pendebat prorfus, pro hono- «glo Cl re Diuinitatis tanta fuftinere ac talia, impenfo fibi Qu, m« amori vices rependere cupiens, tametfi quz patie- al 1e f batur, parua effent comparatione donorum. Por- (lius irbpl ceffaoit , ro vt DEI, & hominum fieret mediator , electo- 4q, CaTQUS rum caput Fccle[la fponfus, mortuorum. primoge- &o in ho nitus , Princeps pacis, Pater futuri fzeculi, Rex re- tium Vi eum , dominantium Dominus , hominum redemtor, ma, [n reparator angelorum, atque DEVS, & homo, vnus Pro huiusmodi , & aliis prcm&bat Chriftus , acceperat gratis. incomprehenfibilibus charifmatibus , que idem af- fionis t fumptus perceperat homo , nunquam arbitrabatur, Ver fe DEO fíatisfacere pofíe, quemadmodum nec va- Xibus, lebat ad humanam naturam tantum confideratione Chriftus | habita. Nam. fecundum naturam diuinam , que in inus p ipfo erat, Verbum nil gratis habet, . INaturaliter eft, Candus quod eft ; atque in Diuinitate » poteftate , ceternitate, plerat to maieftate zqualis eft.Patri, vtpote naturge vVnius, tüteburqt bile eft eiusdemque fubftantie. Dona igitur, que in Chri- t$, : fto fuiffe predicantur, ad hümanam folum ipfius Qlo; D] fpe&ant naturam , que ex mera gratia in predefti- nationé fortita eft Quamobrem femper fe DEO Tiesque | fubiiciens , infatigabiliter , actualitergue DEO . gra- et m Was agens , in cunctis ipfius fe fübdidit voluntati , $. adeo vt velle eius merito diceretur efíe diuinum, tifi a . pro- M RL NT Co)zjz'demz*iams de PajJ. Dom. 467 Tl Qtque propter quod ei Pater teftimonium .perhibens de pto hong. colo clamauit, dicens : Hic eft Filius meus dile- penfo (bl &us, in quo mihi complacui, ipfum audite. Nec U? patie. abs re fibi Pater in illo complacuit , qui nunquam N Por. ilius imperium pratermifit, nunquam ab eius laude ! , dedio. ceffauit, nunquam ipfius gloriam (( etiam víque Jrimoge. ad. carnis interitum ) qusrere defiit, Erat profe- , Rex re. &o in hoc Paffionis fuz agone vltra omnium mor- Cdentot, talium vires afflidtus, in corpore videlicet, & ani- 10, Ynus ma. In corpore quippe füpra modum cruciatibus 1, (dlig premebatur, in anima vero doloris, atque compaf- : jdem af fionis transfigebatur iaculo , tametíi deificata in itrabatur, Verbo , diumis absque interuallo inhereret ample- 1] Q6C d« xibus. Quanquam totus deificatus effet homo detatione Chriftus IESVS per affumens Verbum , erat- nihilo- , que m minus pafübilis, nondum glorificatus , fed glorifi- candus, 'aliter eft Diftulit autem glorificare, quem affum- ternitito, pferat totum , vt poffet pati, fciret compati, hor- ! Vilb tareturque patientes, Sacramientum hoc inzítima- » in Chri bile eft , nec poteft capi, vt idem homo fit bea- um ipfius tus, & mifer; in cruce pendeat, & triumphet in predeft codlo; DEVM fruitione felici videat, fputa, illufio- fe DEO nesque füftineat, A Domino factum eft iítud $ EO m & eft mirabile in oculis noftris. Olugtat , S. LAVRENTIVS IVSTIN, de triumpb, dininm, j Chrifli agone, cap. X F L. pag. . 319» pro k C A- — VRPTEISPHRKIHSN ( 468 Caput XIF. Ruä, M B E RE äääääïääää fuerunt ! CAPVT XIV lll qrba p 'ïæ* bant, & k: I. M Saluator innocens , latrouum . focius. , &utem « « ä&z B* vf g;j crucem fibi baiulat , peccatis no- fdem, . vos. ip firis debitam, XOAN. X1X. 16. 1I. Simon Cyreneus crucem pof? Dominum Quonia ent * | poriare compellitur. MATTH. XXVII. 32.. MARCI. Eenuent XV. 21 LUCE. XXIl1. 26 l1l Mulierum lamentantium turba a Chri- Tonc 1 flo commonetur. LUCE. XXl. 27 füper n f in v I (d) Sufceperunt autemn IESVM: quid fie Cb) exuerunt illum purpura, & induerunt (( eum vefítimentis fuis, & educunt illum , Exuertn vt crucifigerent eum. (d) Et baiulans fibi crucem exiuit. mati; j I]. (a) Exeuntes autem ( b) anga- &m t riauerunt pretereuntem quempiam (a) ho« | hume Simon, | minem Cyrenzeum , nomine Simonem, (b) venientem de villa, Patrem Alexandri & l homo Ru- — Confideratibnes de Pajj. Dom. 469 — i ff?ä Rufi, vt tolleret crucem eius : (c) & impo- fuerunt illi portsre crucem poft IESVM. Hl. Sequebatur autem illum multa turba populi , & mulierum , que plange- bant, & lamentabantur eum. Conuerfus n i autem ad illas IESVS dixit : Filie Ieru- 01j tlf« falem , nolite flere füuper me , fed fuper XIX. 16, vos ipfas flete , & fuper filios veftros. Dominun Quoniam ecce venient dies, in quibus di- * MARCII cent : Beate fteriles, & ventres, qui non genuerunt, & vbera, que non la&auerunt. - Tunc incipient dicere montibus * Cadite t a Cri- füper nos, & collibus : Operite nos. Quia fi in viridi ligno hec faciunt , in arido CUT REU FSVN: quid fiet ? Vduerunt CONSIDERATIO CCII. tillun, Exuerunt. illum purpura ,. & induerunt eum vefli- baiulans .mentz's fs ,& educunt illum, vt erucifigerent eum &c. MARCI. XV, 20, ET. SEQQ. D) angte am tropheum fuum victor attollat, Crux füper I humeros imponitur, vt tropheum , quod fiue o ]em,KD) ff Simon , fiue ipfe portauerit , & Chriftus in homine, & homo portauit in Chrifto. Nec difcordant Euan- ndri, & ii be- h- 470 Capit. XIF. geliftarunt fententiz , quando concordat myf'cenum : yanit & bonus .ordo noftri proféctus eft :; vt priuscrucis jpphorbi findos ; fue trophxum ipfe erigeret , deinde Marty nbus tra« deret erigendum: Non. Iudeüs eft., qüi Crucem z 0184 f portat, fed ahenlgena atque peregrinus, nec pre«y afferibus cedit.; fed féquitür, iuxta quod fcriptum eft: Tolle jius & crucem tüam, & fequere me. Non. enim fuam ^ quar tb fed noftram crucem Chriftus afcendit Nec mors yit fidéi : illa Diuinitatis fuit, fed quafi hominis , vnde & curtenda ipfe dit : DEVS DEVS 1neus, refpice i in me, quare [ nequi vocis ] me dereliquifti ? Pulchre afcenfurus crucem , rega- lia veftimenta depofüuit , vt fcias, quafi hominem tiarutmqu paffum effe, non quafi DEVM chem etfi vtrume bus enic que Chriftus, quafi hominem tamem , non quafi induti m DEVM -cruci effe füffixum. Sed milites , non fürgit Iudzifeiunt, quo tempore qualia veftimenta: Chri- jam hony íto conueniant Tudicio quafi vi&or. adfifüt P ad pàáffionem tanquam reus humilis venit. N unc h. 167, 6 quoniam troplieum iàm vidimüs currum fuum ? triumphator afcendat : nec arborum truncis, aut C0 quadriiugis plauftris manubias de mortali. hofte D ii quafitas , fed patibulo triumphali fufpendat Ca» ptiua de fzculo fpolia. Non hic reuinctis poit I tergum brachiis, entcs , nec exc1f'arum Yrbium Q [ imagines cernimus , opp1do1umque captmum fi- lorpota mulacra aut fubmlü'd cwgt)grum Regum colla mi- SUEEY - 18.- * Confideratioges - de Paff; IDom. 471 Werium « ramur , quales humanortm | folent fpeciés effe. tri- TIOSCrücis umphorum : nec victorie terminos regionis fine di- Ytlbus tra ftinétos , fed. ouantes populos nationum , quæütos 1 Cfütem non ad fupphcmm, féd ad pr*emlum reaes liberis ] nec præaþ i affe&ibus adorantes . voluntariis Vrbee ftudiis de- ( Tole ditas, & in melius reformatas 1rnag1nes oppidorüm, m fuam - quas'non fücus exprefferit , fed' deuotio oloraue« Net mors rit fidei : "arma , victoriarumque iura , toto orbe , Vide & currentia, captiuum principem mundi, & fpiritua- T,. quate lia nequitie , que funt in- coleftibus , obedientia &D, rf vocis humanz imperio fübditàs dominationes, va hominem riarumque- virtutum fpecies non fericis , fed mori- fi vtrüm. bus emicantes. Fulget 'caftitas j üd"es [plendet , & Don quaf induta mortis exuüuiis deuotio: forïïxmdmls iam 1eæ t5 , non furgit. Vnus DEI triumphus' fecxt onmnes prope nta Chn- iam homines triumphare, crux Domun. adf (ht S, 4MBROSIVS, Expofit, in Lucam.,. Zzb,X f, Mnc ". £07. €9 feqq. Tom, , pag 1$27, 2' um fa. & VA 'f nics, at - CONSIDERATIO CCIII e a. hofle £t educunt. illum, «t crucifigerent eufli. LOC. CIT. ondat, Gd« s poft uorum enim animaliüm infertur fanguis pro ? vibiuDt Q peccato in fan&a pergsP!ontlficem, horum orim. 4f corpora cremantur extra caftra. : Quotirca IESVS cola ml extra portam paífüs eft, vt fan&tificaret populuni f 112 pro- ( 472 vCaput XIP. l proprio fanguirie, Illa ergo horum erant figura , i feramus, & fic omnia impleuit Chriftus, patfüs . extra. Hiec quotd fic * etiam fignificat , eum füa fponte effe perpeffum , feramüs g oftendens , quod illa non folum erant, fed figura lus, ftue quedam erat etiam ipfa difpenfàtio foris füfcepte qux., if paffionis. Foris quidem paffus eft, fed fanguis in opoftet ) colum eft füblatus. Vides, quod fumus participes tere, qui fanguinis, qui inferebatur in fan&a , fan&a vera, quomodo facrificii , quo folo fruebatur Sacerdos , nos ergó deamus veritaUs participes fumus. Si ergo non improperii, nem, o fed fanétificationis fumus participes , improperium pauperta erat cauía fanctificationis, ealommis Nam vt ipfe fuit pro- bro affectus , ita nos quoque. Si ergo exierimus m g eum eo, erimus participes. Quid eft autem, exea- pinqii : mus ad ipfum ? Simus participes eius perpeffiohum : Quando feramus eius improperium. lNon enim fine caufa cis af paffus eft extra portam ; fed vt nos crucem eius hac (op feramus, & maneamus extra mundum , & ibi per- dis pon manere ftudeamus : ficut ille probris appetebatur *m, illa taiquam condemnatus, ita nos quoque. Et per ipfum extollun [ offeramus DEO facrificium. Quodnam dicit facrifi- Cordiam cium ? Ipfe interpretatus eft, dicens : fru&um labio- Tpnà : rum confitentium .nomini eius, hoc eft, preces , pteten ( hymnos , gratiarumt actionem 5 illa enim funt fruétus homila labiorum. - llli offerebant oues, boues , & vitulos, q0 ben & dabant Sacerdoti. Nos-autem nihi| horum of. Qs fera- Confiderationes de Pa[f. Dom.. 473 D fa. feramus , fed gratiarum a&tionem , & in omnibus , Ka. ch quoad fieri poteft, Chrifti imitationem. - - Omnia odf feramus grato animo, fiue fit paupertas; fiue mor- f fgm, bus, fiue quiduis aliud. Nam que nobis confe- 5 fifepta xyunt, ipfe fcit. folus. Quid enim oreémus, ficut fingui in oportet, nefcimus. Qui' ergo nefcimus quidem pe- Jatticipes tere, quod oportet , nifi fpiritum apprehenderimus, ( Veri , guomodo ea, que nobis conferunt, fciamus ? Stu- 10$ età deamus crgo pro omnibus offerre gratiarum actio- Dproperi nem, omniaque forti animo feramus; Sumus in DrOperium paupertate, fumus in morbo, gratias agamus. Cum ' füit pro calumniis appetimur, quando male patimur , aga- exierimus mus gratias. Hoc enim facit, vt fimus DEO pro- Cm, CXeo pinqui : tunc etiam DEVM habemus debitorem. effopum: Quando autem fünt nobis tes fecunde , & benefi- fitie caufa ciis afficimur , DEO fümus debitores. Alioquin ICem es hzc fepe funt nobis in iudicium, illa vero ad eluen- X jbi ptt Illa attrahunt. mifericordi- das ponas peccatorum. petebatat am , illa benignitatem, & clementiam. Hec autem peripfum extollunt etiam ad arrogantiam , deducunt ad fo- cit facrf- cordiam , & efficiunt , vt'ex phantafia de nobis um Ibioe magna apprehendamus :: hec nos eneruant., Pro- , r , pterea dicebat etiam Propheta : Bonum mihi, quia nt frudus humiliafti me, vt difcam iuftificationes tuas. — Quan- y vitulos, do beneficio affe&us, & a malis liberatus fuit Eze- yonim of chias, in altum elatum eft cor eius : quando au- fetie ii h] 2 tem — P U 474 Caput X1F. tem cgrotauit, tunc eft . humiliatus , tunc fuit DEO yíc dici. propinquus. « Magnum bonum eft affli&tio, ar&a guditit, £ enim éft via. ^'tea gIorio Quamobrem . affliéctio nos tradit in arctam. Qui non affligitur , non poteft intrare. placeo , Qui enim in ar&a feipfum affligit , & premit, is eft bus &1go etiam , qui fruitür requie. Qui:autem ífe ipfüm gfo atl dilatat, neque ingreditur ; «& premitur, tanquam £a cuneo , vt ita dicam j pulfüs. Audi , quomodo &f hanc aré&am. viam ingreffüs eft^ Paulus. Caftico it dif. ( T. X1 corpus meum, inquit ,'&in feruitütem redigo. ^Ca- ftiga corpus, vt poflis-intrare. Propterea in omni« bus affiictionibus DEO' perpetuo gratias agebat, Pe- MU cunüis es multatus ?-Hoc datitudinis multum tibi D attulit. A gloria e&cidifti alia latitudo. Calum- niis es. appetitus : credita fuere , quse aduerfus te D fünt.dicta, quorum non eras tibi confcius ? Lsta- re, & exulta. Beati enim ; inquit, eftis, quando Q Is vos probris 'affecerint homines ,'& dixerint omne Corpora I5Vs malum.contra vos, mentientes propter me. Gau- li, ext dete , & exultate, quoniam merces veftra copiofa eft in colis. Quid. miraris, fi triftitia afficeris, & precan vis liberaria tentationibus ? Paulus voluit hbexarl, gucas esí Tilüd TOE & fepe DEVM rogauit ;^nec impetrauit, qüorum ;enim , ter Domuwm rogaui , fepe fignificat. Et toftr f dixit. mihi, inquit ; füfficit: tibi gratià mea, virtüs (65 ff Inärmxtacem enim mea.in mürmxtam perüamf T$ a é ipmp - hfc * 33 3riygrS E Lon/idemtzones de Paj Dcm. 475 füit Dpo hic dlclt affli&tiones. Quid- vero ? ? quoniam hec li u audnult, grato animo hec. tulit , & dicit : Propte. »Üradit n -rea glorior in infirmitatibus meis.: hoc .eft ,. mihi L intrare placeo y E quiefco in affh&hombus Pro omni- tit, iseft bus ergo agamus gratias, pro rebus fecundis , & fe ipfüm pro affli&tionibus. Ne murmuremus, ne.fimus in- tanquam grati. quomodo $. CHRTSOSTOMVS Howil. XXXIII Cafliro in epifl. ad. Hebraos. ex colle&zrme szjiantzz "Aniiocbeni. io, Tom. X IL pag. 307. 308.: Bukouiid bt P CONSIDERATIO .CCIV.- itum tibi F educunt illum , *ot crutifigerent eum. Cilum uer(üs "t LOC., C1T, ? [2 Borum enim animalium fanguis . infertur .pro Q , Quanda peccato in fan&a per Pontificem ,. horum It Ofmne corpora Cremantur extra caftra. Propter quod & , Gu IESVS, vt fan&ificaret per fuüum fanguinem.popu- ? CopioR Ium, extra p01 tam paffus eft.. . Demonftrat,ea, que heris, & preclara apud Iudzos fyerunt , rerum nof'cr;uum fi- Tibetat guras exfhtifiï, nulhus afferens prctu fuifle ea; facra. — E Dlud quorum non potuerit effe confors.. populus.g K noftri facrificii ne legis quidem.. I'ontm,ceæ, gpn&m* H x'ïrms tes efle pofï'unt : fiquidem. noftri f acri illgs oläla»gw) Vt enim eorum ammmmn* * rmltä e'n z| Ties typus e: anto ii4 qu& PC ( 476 Caput XIP. - quae pI:O populi peccatis offerebantur, fanguinem quidem fY quidem intulit in fan&ta Pontifex ; corpora vero t Dunes yd cipurm. extra caftra cremabantur : hunc ad modum Chri- Ti ftus pro mundi peccatis paffüs, fanguinem quidem fuum in fancta intulit Patri tanquam Pontifex, cor- AL fPl pus vero palo affixum eft extra caftra. Memoriam CC itaque illius facrificii perficientes noftri Pontifices , fanguinem Domini in noftra fan&a , & ad altare, 0377 tenquam in codlum ferunt. Hanc ob rem legis ( Pontificibus non licet ex hoc altari edere , tan- vius quam alienigenis , & qui füpra mundum hunc non ! ff fipiant: nos autem fecus, Exeamus igitur ad eum extra caftra, improperium eius portantes. Quia ex- fuper lu tra portam Chriftus paffus eft, egrediamur & nos extilit f ad ipfum extra portam , hoc eft, extra mundum, lifeo Pro improperium eius ferentes, hoc eft, eadem cum phetarun ipfo patientes. Ipfe inftar condemnati , & latronis erüetet, cruci eft affixus foris : nos itaque e mundo , eius- foine que rebus fplendidis exire non pudeat, etiamfi igno- fiatim | miniahoc videatur. Rurfüs autem eos adhortatur, ecepen ea ferre, qua a ludeis inferuntur ipfis, fiue iniuria, Tütt, Q fiue rapine fuerint. Non enim habemus hic ma- tus, Qv Con- nentem ciuitatem , fed futuram inquirimus. duritig: firmat hic , neceffarium effe , vt egrediamur extra 1 ligno portam , hoc eft, mundum. Non habemus enim liberdt participationem aliquam -iyn hoc mundo, quando- Adan, qui- Conüdemtiane; de Pa[f. Dom, 477 quidem neque maneat, Debemus igitur fugere ex- ft Verg tra hunc, & ad futuram vrbem accurrere, hoc eft, u Chr, ad coelum. 1 quidem THEOPHTLACTVFS, Comment. in cap. lfv o XIII epif. ad. Hebreos. Edit. Lodin. pag. 1026. lemoriam Ontiies, CONSIDERATIO CCV. d altare, Et baiulans fibi crucem , exiuit in eum , qui dicitur, m lerig Caluarie locum, 1OANN. XIX. 17. I , QD Unc not uius ligni facramentum in Regnorum libro legi- Iradeum H mus celebratum. . Nam cum filii Prophetarum Quia 0s fuper flumen Iordanem lignum fecuribus cederent; t & n exífiliit ferrum, & merfüm cft in flumine,atque ita He- undu, lifeo Propheta füperueniente, petunt ab eo filii Pro- lem cum phetarum , vt ferrum. flumini, quod merfüm fuerat; . |atronis erueret. Atque ita Helifeus accepto ligno,.& mif- o, eits- fo in eum locum , vbi fübmerfum fuerat ferrum , mf igmo- ftatim fupernatauit , & lignum merfum eft, quod Vortatut, receperunt filii Prophetarum. Ex quo intellexe- jniuriay runt, quod Helie fpiritus in eum fit reprafenta- hicme T l tus. Quid manifeftius huius ligni facramento ? quod , Con duritia huius fculi merfa in profundo erroris , & t ext a ligno Chrifti, id eft, paffionis eius, in baptifmo us enim liberatur, vt, quod perierat olim per lignum in Adam, id reftitueretur per lignum Chrifti. Nobis quanldo- qui 115 igi- ( 478 Caput- X1F. igitur.,..qui fücceflimus. in. loco Prophetarum , ea | (0) fuftinentibus hodie.in fieculo, que femper pafüi funt T hi Prophete propter diuinam.religionem. - Alios enim lap1daucrunt, alios fugauerunt j plures vero ad mor- bàt emo tis necem tradiderunt , quod. negare.non poffünt, tan$ Cl Hoc lignum fibi & Ifaac filius Abrahe ad facrifi- d ! fed ciumi ipfe portabat, cum fibi eum DEVS- hofli- f pietas am fieri precepiffet. Sed quoniam, hzc fuerant fa- paxe "Cramenta, qus temporibus Chrifti perfcienda fer. fider ul uabantur ; &lfac cum ligno referuatus eft, ariete fem, pmo oblato in vepre-cornibus haerente , -& Chriftus fuis [ pietas, temporibus lignum-humeris fuis- portauit, inhserens cornibus crucis;-corona fpinea in capite ejus cir. ipftm fpe tbus r «umdata... Hunc.énim. oportebat pro- omnihus gen- tibus fieri-facrificium Quo eràn qui tanquam ouis ad vi&i- mam-.duétus :eft; & 'velut agnus coram tondénte fe em Pa && Domir fine.voce, fic-non 'áperuit os fuum. Hic-enim fio g«f Pilato- interrogante;nihil locutus eft: in humilitate enim iudicium eius 4ublatum . eft, fir, q Abrum f TERTVLLIANVS. li. contra Iudæos caþ. Vult Vet XIII p Iyp. Wt me A Ay & : Qtur m »fr SO zm. V, quid u &m ce iultos ] dilce A dil hihitores CON- * Conf deratimes de Pajï Dom. 479 t lin] a CONSIDERATIO CCVI t pf fimt Alios enim L OC * cch Et baiulans fibi.. crucem - exidit- 6590. 7040 mor M bat ergo ad locum, vbi fuerat clumügendus, por— Ob poftün 4 fierif tané crucem fuam IESVS Grande fpeutacuw NS At lum ! fed fi fpe&tet 1mpletas m gnnde ludibrium ; fi pietas, grande mylterium : fi fpe&et 1mp1etas, füennt f Clenda fer grande ignominie documentum fi pletas, grande fidei munimentum : fi fpe&et 1mp1etas F ridet Re- e[t , arie gem, pro Virga regüi lignum fui portare. fupphcu ; Liifus (üis ; Inhefeng fi pietas, Vzdet Regem bzuulantem lwnum ad femet € &U Q]« ipfüm fwendum, quod fïsauus fuerat etiam in fron- tibus Regum : in eo fpernendus oculis impiorum , in Tibl den Di&uro st vidi quo erant gloriatura corda Sanétorum. oyridénte fe enim Paulo: Mihi autem abfit. glormrl , nifi iri crü« ce Domini noftri IESV. Chrifti ,. ipfam crucem fuam, Hic-égim lurnit&te füo geftans humero commendabat, & lucernz ar- für& , que füb modio ponenda non. erat , cande- labrum ferebat, * Ideo non vtcunque ait ( Qui filent d vult venire poft me , ) abneget feipfum , & fequa- tur me ; Sed addidit : Tollat. crucem fuam , & .fe- quatur me. Quid eft, Tollat crucem füam ? Fe- rat, quidquid moleftum eft: fic.me fequatur.., Cum enim coperit me moribus , & præceptls meis, fequis, multos habebit conwadx&ores, multos habebit pro« hlbn;ores » multos habebit dnfï'uafores 5;:& hoc;de )N inï [ ( 480 Caput X IT ï eet od ipfis quafi comitibus Chrifti. Cum Chrifto ambu- s in ho labant, qui cecos clamare prohibebant. Siue ergo 4iato , 1 münas, fiue blandimenta, fiue quaslibet prohibitio- nes, fi fequi vis, in crucem verte, tolera, porta , fje enm | loc t noli füccumbere; Videntur his verbis Domini ex- vniuerfalt hortata martyria. Si perfecutio eft, nonne pro fmetipfü Chrifto dehent cun&a contemni ? Amatur mundus : fed preponatur, a quo fa&us eft mundus. Ma- dre, & m gnus eft mundus, fed maior eft, a quo fa&us eft (, nupte CoDiugat mundus, Pulcher eft mundus : ['ed pulchrior eft non debe a quo factus eft mundus Blandus eft mundus : pus, cun fed fuauior eft , a quo fa&us eft mundus. Malus k diftibt eft mundus ; & bonus eft, a quo fa&tus eft mun- dus. if vnic . - Quomodo - malus eft mundus, & bo- nus eft , a quo faétus eft mundus ? quomodo ? Quo- quatur tec i locum niam mundus per eum fa&us eft, & mundus eum (üum cor non cognouit, Mundus per eum fa&us eft, coe- mun- pudicitia. lum , & terra, & omnia, que in eis funt dus eum non cognoult , amatorcs mundi ; amato- Vlteriüm; nienda ]z xes mundi, & contemtores DEI ifte mundus eum ibi locut non cognouit Sic ergo malus eft mundus , quia À in (à mali funt, qui DEO preferunt mundum. - - Per- fequitur mundus damüatus f i e perfecutionem patitur mundus reconciliatus. Mundus damnatus ,' quid- fiam, i quid preeter Ecclefiam : mundus reconciliatus Eecle- qudquid lt non. fiaa Nopg enim vemit Filius hominis , alt, vt iudi- f cet Confiderationes de Pa[J. Dom. 481 m&o ambu cet mundurm , fed vt faluetur mundus per ipfumr, Sed in hoc mundo fan&o , bono ,, reconciliato i 3lUe crgo Drobibitio faluato , immo faluando, nunc autem fpe faluato , T por fpe enim falui facti fumus , in hoc ergo mundo , hoc eft, Ecclefia , que tota fequitur Chriftum , Ofiini ej- Dionne pro. vniuerfaliter dixit Qui vult me fequi, abneget it mondus femetipfum. Non enim hoc virgines debent au- dUs dire, & maritate non debent; aut vidus debent Ms & nupte non debent aut monachi debent & 0 fa&tus ef chrior ef coniugati non debent ; aut clerici debent , & laici L mundas : non debent : fed vniuería Ecclefia, vniuerfum cor- i pus, cuné&ta membra per officia propria diftin&ta, Mil 5 f mun & diftributa fequantur Chriftum. Tota fequatur jus, & bo ipfa vnica , fequatur' columba , fequatur fponfa,, fc- quatur redcmpta, & dotata fangmne fponfi, . Habet lo ? Quo ibi locum fuum integritas virginalis: habet ibi locum indus eum s efl, (m fuum continentia vidualis : habet ibi locum fuum pudicitia coniugalis : non ibi habet locum fuum ad- I :- mun. ulterium;.non ibi habet locum füum illicita , & pu- ]i; amato Jndus eüm. nienda lafciuia Ifta autem membra, que habent dus, qua ibi locum fuum in genere füo , & in loco fuo, & in füo modo, fequantur Chriftum , abnegent Pet- fe, id eft , non praefumant de fe tollant crucem m puttur fuam , id eft, tolerent in mundo pro Chrifto , 15 ,'qui quidquid intulerit mundus, Ament eum, qui fo- us Eede lus non. decipit , qui folus non fallitur, folus non vt iud c& fallit : ament eum, quia verum eft, quod promit- tlt. 492 Cdput XIF, tit, " Sed quia non modo dat, txtubat üdes. : Dü- |grdli do poff | f2, perfeuera s toïera porta d,llatlonem, & tuh(h **-* red crucem; pell aban fis blafg $. AVGVSTINVS Jaä't CXVII. 'dn doam. Ton. IIl paæt. TR a. 297 * * Serms« L r p | » ( XCVL us XEVIL de^diwerfs. Tom. F. pags « um M $12. C? feqq J geni CONSIDERATIO CCVII enientat .Et Imzulans fibi crugem 6'596. .L0C,. CIT.. Cracem hoc mu ducmur 1g1tur de pretorio , v£ c1umf3gatur. Crux bis janü parata füper illius'imponitur hümerós, vtiper valiatus .ciuitatis medium 4^ & :per: plateas; errufalem vfque j mani d fupplicii baiulet. locum, , Tutc tumultis in to* j benedid | ta ferme ciüitate fa&us eft maximus : : pror.foribus perrexit mantibu palati - adelat Anfiumerabilium | coneurfüs:: populó- zum , quoniam, Vt moris eft, omnes.ad hoc con- Cis füpp fitis die fluxerant fpectaculum. .. Sufürrantibus itaque-fparfim inuicem turbis ,:ecece DEL Filius. egreditur de ide fe dig nua, crücem füper.proprios.ferens -hümeros. .Ins . 'Ormty cedebat ; demiffo. vultu., inceflu humili4: totus- fatl- Dutid, gatus , & anxius., quipperui tota.no&e: fuerat-fla- lodie j gellatus , colaphlzatus confputus;; . illufus , : atque Crumfxg« opprefíus, Defecerat.: .prorfus. in. illo.naturalis -"vir- QUi àc tus, pr opterea cruciabatur. immenfe. . "uhc:quidem VOCm pref- Confiderationes de; Paff, Dom. 485 D .jl preffus pondere , 1mpellebatur ad-patibulum. quar :. » A tUl . do poft fatigationes nimias pam'are debuerat.: Com.- 1 t pellabantur illius, aures. vociferationibus, & fufuse- ) XV-U 1 tis blafghemlarum, contumeharumque voc1bus, ats - $m,4 que plangentium mulierum gemitibus inenafrabili«:: bus. Quis non eiulaffet ex corde fuper Angelo. - A V þagï rum Regem, & Dominum lento gradu-, tremu-c l lis genibus , oculis ligentibusg.crine fparfo , facie I VII, cruentata, fciffis veftibus , fpinis capite coronato , QT. crucem propriam baiulantem ? Plane maxima .erat haec mutatio dextera Excelfi. Porro per quam vr- tur, Crüy bis ianuam paulo ante afello-iüfidens , populorum J5 Vtipat vallatus agminibus, palmarum, Qhuarumque 1amos lt vfque in manibus$ geftantium, atque clamantlum Ofmna, 3$:10 0 benedi&us , qui venit in nomine'Domini Re*( Hï:qel dbforibos perrexit ad templum, per eandem hodie blafphe- : populo- mantibus turbis, tam ignominiofe reie&tus;' ad" cfu- hioc cof cis fupplicium trahebatur. Si attendas his interpo- jefparfim fitis diebus , quid erit Dominus , nihil redargutio- u de h ne dignum inuenies; Attamen- quemadmodum fos, ]ne *tommtunis. die illo: vo£ :populi: erat:, Ofanna .filio ytus- fat auid. benediétus , qui venit'in nomine Domini; ita uerat d hodie in- plebe ómnium fententia fuit : tolle, tolle, sj attué crucifige eum; Quid egit. hic,'quid- interuenit: ? quid accidit.noui:? vt vox fanc&titatis - & laudis iti ts vl vocem huoms ; i& blafphemia? fic repente mutata ciuidi p fit ? 484 Caþz;t XI1V,. fít ? Hec profc&o eft popdh hmus antiquata ma- litid j Moyfi.quoties reftitic ? Quoties. illum prouo- C0 cauit ad mortem ?..Non illos /Egyptiaco: feruitutis DT ereptio, non diuinz legis exbibitio, non facrarum fanctionum inftitutio , non. demum quue ad fui; de- bdic letionem. de libro. vite perfe&a dile&io.ad bene- tet uolentie eius firmitatem. adduxit, quin potius mur- m qu murationibus, calumniis , obieGionibus, atque.la- iatione, pidibus vitam illius.de terra auferre conati funt. tient? : ] De Samuele quid dicam , qui Propheta. DEI fide- li fud lis eft agnitus ? Hic iudex quum, effet in populo, ab incormuy eis turpiter eiectus eft.. Quid plura? Quem enim Pro- put éra phetarum non funt perfequuti eorum patres ? Occi- Crücitfe deruntque eos; qui illis pronunciabant de aduentu ditut , Chrifti. Acceperunt infuper legem in dipofitione plare i Angelorum ;illam vero minime cuftodierunt. Adfue jure ped nunc dammnationis cuimulum , vt fanguis iuftorum faius ef omnium , qui effufus eft , aduerfum eos vltionem w M clamet, in ipfüm Prophetarum Dominum deteftabi- in ligno lius defeuierunt. Nam ad maiorem illius ignomini- lgen ir am, quum ad patibulum deferrent illum, duos latro- lioqvimy nes cum eo direxerunt, vt.cum eodem patiter cru: türa hon cifigerentur , populis fuadere conantes,vt ficut in ledidus pona pares, ita.& in crimine effent zquales lint n S. LAVRENTIVS IVSTLIN, loco fefe mt- il mile snorato, cap. X V. pag. 319. Q5 n CON Confiderationes de. Paff. Dom, 495 LiQUttt mo. lum proug. CONSIDERATIO CCVIII ? [eruitutis KEt baiulans fibi crueem & LOC. CIT. D fitarm d füibde. bducupt quidem moriturum iam vite aucto- 0.d Berp- rem , quod pro nobis fiebat, paffione longe ali- QUs g. üm , quam fibi Iudei finxerant , virtute diuina & ; aque j katione, quz noíftram mentem exc«:dxt exitum fore« Onad füpt tiente : laqueus enim quodammodo pafüjone Chri- -DEL fide. fti ftruebátur mortis potentie , & inftaurationis in Dopulo, q) incorruptionem, ac nouitatem vite initium , & ca« 1enimPro put érat mors Domini Lignum autem , in quo 16 ? Oti- crucifigendus erat ,,humeris geftans tandem progre- je aduentü ditur , damnatus iam capitali fententia, quamuis dipofitione plane infons, idque propter nos ; poenas quippe n Ad(ug fure peccatoribus a lege irrogatas in fe fuícepit, : juftorum fa&us eft enitm. pfo nobis maledi&um, vt fcriptum s Vitionem eft. Maledi&us enim, inquit, omnis , qui péndet deteftabi in ligno Maledicti vero nos omnes , qui diuinam * ignomini- legem implere noluinus 3 multum quippe omnes de« luos Jatro« linguimus, & in peccatum perquam pron2 eft na- afiter. C tura hominis Porro quuih diuina lex dicat: Ma. ficut. i ledi&tus quicunque non manet in iis, qui& (cripta les ífunt in libro legis huius, vt fáciat ea, noftra eft y fejute illa maledictio, non aliorum, Nam qüi violate le- gis funt réi, & pr&cipites feruntur in peecatum , k k 1ufe QN 486 " Caput XIVE iure puniri decet, Quocn*ca maledx&üs eft propter TonUS , nos, qui peccatum non nouit; vt nos a Veteri ma- here ledicto. liberaret. Sufficiebat enifh pró: omnibus has deb vnus patiens, qui füper ommes eitDEVS, & mor- dileCbon te I"uæ carnis oinnium falutem rédimens, Chriftus *em if 1taque geftat crucem , haudqanuam fe.dignam , fed * ttondtt fudores nobis ; i legis condemnatlonem fpectemus , debitam, - Nam quemadmodum in mortuis füit, non propter T 1 fo fe ipfum , fed propter nos, vt nobis düux seterne "igpemy t verfariol vite exifteret per fe ipfum deftru&o mortis impe» rio, fic etiam crucem nobis conuenientem in íe tum qui 1 ipfum affumit, condemnationem- ex lege. in fe ipfe hüe &i condemnans, vt ommnis déinceps iniquitas ^oppilet ORomum os fuüum, ficut in pfalmis canitur;eo -qui non ha- Tiboram bet peccatum pro peccatis omniütn condemnato, etm f Porro ex hoc Chrifti fadio non parum vtilitatis ca« ] fipim piemus ad pietatis. ftudium fortiter ampleétetidum. ttem ; Nec enim alio quoquam modo bonorum: perfe&io- QU6 prà nem & integram cum DEO 'vniohem affequemur ; tnhum f quam fi dile&ionem eius terrene vite preetulerimus, 415 Sen & prouentate ftrenue Certare, tempore nos ad iftud. T dl vocante Vehmus. Ft fane Dominus nofter IESVS Ti Chriftus , qui non "accipit; inquit, crucem fuam, & tonm j -Crucem vero fequltur me, non eft me dignus. Titart fümere , nihil aliud , opinor , fignifieat, quam mun- Tiotum do propter DEVM remunciare, & bonis, quzx fpe- EL ra- Conjideratiores de Paff, Dom. 497 A pte ramus "fi tes ita poftulat', Vitam corporis poftpo- Véteri tha "nere. J Otmibus Sed Domitus'quidem noftert IESVS Chri- , lmor. "ftus debitum nobis efücem 'geftare, idque propter "dile&tionem erga nos pàti no erübeftit. NOS au« Chriftys ïem mlferl, quamuxs ex hacterrá , fenfus experte, Qu fed debiiam, !éonditi ; & ex nilillo ad effe produ&i , pro pietate -füdores ie' attifigete quldem interdum audemus' - propter Ted'fi forfin própter pietatem-in Chriftunt pati quice X terne 'quam éontigerit, Prauiftatim pudote vi&i, & ad. Orts p | "werfariofum ; aut cóhüiciatorüm rifüm ceu peftife- temjn fe "fum quid auérfari, DEIque. voluntat em temporaris n feipfé "huie & inani ambitioni poftponentes , fuperbi , qu& $ oppilet "omnium,; vt vho verbo dieam , mate? eft malorüms; ii mon be- Iaboramus, & in iftud érimem ineidimus; Setui tidettnato, tliéats cas d 'tnim fuprà Domintm, & fupra magiftrum dlfc1pu— li fapimus , & agimus; Vérüm, o gragem infitmis kdetdum. d tatem ; que mentem Boftrem obuia ie&i; honefti- qariettio: - "qdue preda froftratur. "Obferuandum veró eft; di- Joquemur ; d- "uinum Petrumi, quuin ferré nón poffét; que à' Chri- -tulerimus, 4* 'Pco Sefuatore noftro de fua paffione pradicebantur, s ad iftud ( dixefat éhim Chriftus j Ecce &fcendimus Hiefofo- ler ISVS lymam & Fillus hominis tradetur in imanus pecéa- mfuam,& ! ^torim, & crücifigent éiim, & interfcient) quum jcen VE!O Incarnatxonzs myfterim nondumi Capéret; pietate jat t * "fnotutfi; mz*xm*xe quum DEI , & Chrifti amiantiffimus Ceffet; dixille , ae o d Ábfit a te Domme, non erit tibi I kkó hoé, 468 Coput XIFV. hoc. Ad que Chriftus & . vade. poft me, fatana , C0 fcandalim es mihi: quia non fapis ea, que DEI D futt, fed ea, qua hominum. Verum non parum hinc vtilitatis nobis colligere eft: difcemus enim, erti, fi quando tempus ad ftrenue pro,DEO certandum tidi nos, vocet , neceffarium effe pro virtute adire cer- JI$, N tamina,fed & licet, qui chariffimi nobis funt , ali- tionem ( quid fortiter agere prohibeant, infamia apud homi- tanquarm nes,aut mundana quadam re propofita, cauendum, tuis, 4 Nec enim a fatana vllo. modo dif- ne affentiare, qui pie - ferunt, qui ereare fcandala, & ab vtilis indcgatio- patjentu ne velfutls , ac blandis quandoque fermonibus ab- feqttiot ftrahere pium folet. Et quidem Chriftus tale quid Dominus fignificare mihi videtur, quum ait: Si ergo oculus Ton acc tuus dexter. fcandalizat te, erue eum , & proiice Te dien abs te. Quod enim offendiculum praftat , non non folu iam noftrum effe debet , licet dile&ionis lege in deles, t vnitatem confítringatur , & naturali coniunctionis fum iure nobiscum copuletur, Sicut err CYRILLVS ALEXANDR. li. XIR ts eftt in Joann, cap. XIX. v. 18. Tum, IV. pag. 1057. | Que (ta Tis db v 7À petfequu ,& N N - 2 a G J9N P & plus ; 5 ) tésri "a T. qua Tantibus CON- Confiderationes de Paf Dom 489 R fatæna, que DEJ CONSIDERATIO CCIX H D paruni &t Laiulans fibi crucem €?c. Loc. CT. 1U$ enim eertanaum erta , atque fecura eft exfpedtatio promiffe beatr- C tudinis, vbi eft participatio Dominice paüïo- adire cot. DIS, Nemo enim eft, Diletiflimi, cui, per condi- funt , al Jud hom tionem temporis focietas huius glor;æ denegetur 1 Alendum, tanquam tranqullhtas ,pacis vacua fit occafione vn'« tutis, Apofï:olus enim pradicat , dicens : Omnes , modo dif qui pie volunt viuere in Chrifto , perikquutxonem itdepatite bus ab patientur : & 'ideo nunquam deeft tribulatio pet tale quid fequutionis , fi nunquam defit obfuuantn pietatis. Dominus ipfe in exhortationibus fms dicit ; Qui £0 oculü non accipit crucem fuam, & fequitur me , non eü: & proiice fat , non e dignus; nec dubitare débemus . hanc vocem non folum ad difcipulos Chrifti, fed ad cun&os fl— s lepe in deles , totamque Ecclefiam pertinere, qua falutare undioris füum in hlS, qui. aderant , Vmumfahtel audlebat. Sicut ergo totius eft temporis pie viuere , ita to- j. XIA tius eft temporis crüucem ferre : qU,'E merito VIEICUI- I0fA que fua dicitur, quia propriis modis, atque menfu- ris ab vnoquoque toleratur. Vnum nomen efít perfequutionis , fed non vna eft caufa certaminis : & plus plerumque periculi eft in infidiatore occul. to, quam in hofte manif:fto. Beatus Iob, alter- nantibus bonis , ac malis mundi huius eruditus , kks3 pie, 490 Cuput. XIV. pie; veraciterque dicebat : Nonne tentatio eft.vita C0: hominis fuper terram ? Quoniam non folis dolorl- Emnles / bus corporis ,-atque füppliciis anima fidelis impeti» PTO tur, verum etiam falua incolumitate'membrorüm , £raui morbo vrgetur, fi carnis voluptate mollitur. Sed:cum caro concuplfat aduerfus fpiritum , & fp;- ( Sl a db ritus aduerf'us carnem, prafidio. crucis, mens rat;lo- falis inftruitur , nec cupiditatibus noxiis ille&ta con« qui fint fenüit , quomam continentie..clauis, & DEI tlmore &tr: n transfigitur, " In bono ergo propoüto confhtutls x seftio , inimicitiz diffimilium, diabolo infligante , non de- jominem funt,, vt facile in odia prorumpant , quorum im- fic fecun probx inores detefcabrhoges fiunt comparatione iu- tihis e :[torum. Iniquitas cum iuftitia non habet pacem : tals &pr falfitati nulla eft cum temperannam odit ebrietas : l, fe Ventate coneordia : non amat fuperbia manfuetu, hh. Eu dinem , petulantia verecundiam , auaritia largitaæ gedum, tem: & tam pertinaces habet diuerfitas ifta con- ne Slmo fli&us, vt , etiam fi exterius conqulefcat ipfa ta- Cmcem men piorum cordium penetralia inquietare non de- CODUEDI( fnat; vt verum fit, quod, qui voluerint in Chri- uanlebat fto pie viuere , pelfequutlonem patientur; & ve- | Adimpler fum fit , quod omnis hee vita tentatio eft. Ipfïs t experimentis . fuis . vmugoursque üdehs edo&us " prodxücc Chrifti cruce armetur, vt Chufto dwnus habedtur eam& S. LEO M.fam. X L.V 1. de Quedeagof. IX,p 112. t CON- Confiderationes de Paff. Dotm 491 10 eft CONSIDERATIO CCX. li dolor Ehs Impm,, Exeuntes autem Anuegerunt hommem Cyrenæum » fiü« norogm. anine Simongm : -bunc angariaueruut , vt tolleret. erucem * molltur, €1u$s MATTH,.XXVIl.. 32. Um, & fþ] [etj rano. ieut enim fecundum tres Euangeliftas tentatur S a diabolo IESVS : feceundum loannem autem , illeda con. qui fpiritalis naturz eius fecit fermonem ; nón ten- JET timors tatur: nec enim tentatur veritas, & vitaj & re(ür- onftiutis re&io , & lumen verum : fed tentabatur" fecunduüm DOf de. bominem , quem füfceperat , vnigenitas DEVS : VOU i fic fecundum lIoannem quidem Salaator. imponen- Tat0ne 1U tibus eis, qui fuf'ceperunt eum , crücem füám por- t pacm : tans egreffus eft in locum , qui dicitur Caluarie a ef m Jocus, fecundum rehquos autem fibi edim non. por- manfüetu tat. Exeuntes enim, qui ducebant eum ad erucifi- i furgia if con gendum, inuenerunt quemdam Cyrenaum , nomi- ne S:monem , quem angariauerunt/ , vt acciperét , i u crucem Chrifti, Non autem folum Salüatófem & D0n.dé- conuemebat acmpere crucem füam , fed & nos-éon- I in C ueniebat portare eam, falutarem nobis aügariam ll'&&ve adxmplentes Nec iterum autem fi& prodificandi 4 li fueramus , cmcem eius acc:plentes quantüm modo edpdis , prodlücamar a cruce, eius cum '& ipfe fibi:aecipiat Tiabeatin, eam, & portet. TMatti: - Queres , di fecütidurm, 'textum J htj vtrumque eft fa&um & non diffonint fibi Eudn- kk4 gehitæ )N. 498. Canmi XF. ( fomonis, ! gelifte àb iauicem, & quid eorum prius eft. fa&um ; vtrum.enim, qui fufceperunt IESVM ad crucifigegs Simon. aC dums f& imponentes ei crücem , vt portáns eam faibuit exeat in locum Caluarim , hoc primum -fecerunt , 0i antequam angariarent Simonem Cyrenaeum : aut I je egreffi quidem angariauerunt, Simonem, fa&i autem ! ad lotum, in quó eum fuerünt füfpenfüri , pofue- CO l runt crucem ei ipfi, vt ipfe eam portaret. .Et qui Dogr potefc diftutere » Querat difcutiens in vtroque, vt inueniat, Vtrum finem portande crücis accepit , Ü radit auc.magis Cyreneus Simon non fortuito angaria- tus; fed fecundum aliquam de eo prafcientiam DEI, ] adi fecundum. difpofitionem , DEI du&us ad hoc, vt fs eft ef euangelica; Scriptura, dignus inueniretur , & mini- Prophet: fterio . crücis Chrfti; in qua mundus crucifigitur d datus « Santis , & fancti mundo, Quidam autem & mora- TITOS C liter exponere voluerunt hunc ipfum Simonem Cy- etüds, q rencum;,.€x eo, quod de Pentapoli effet Cyrenes (5, erat fecundum. Lybiam, aceipientes occafionem de fenfi- de Jndibn bus quinque , vt dicant, quafi quinque feufus por- piftenium tauerunt difpenfationis illius crucem, Simon autem ThtCaunt interpretatur obedientia, Cui autem magis conues fiede, & niebat, vt czvcem: Chzifti portaret, nifi obedientis ? ? B- u aut, füicut fecundus Lie filius vocatur, Simeoni 2 terti r Dupliciter enim apud-Grecos nom ijnatur & jpatr Optis (ü arcia, & Petrus fecundum pïopmtatm Iebraici & fer-- ! Confideratienes de Paff. Dom 493. 1 fl fermonis , vt 'conueniat ei, qui ita vocatur, vt & Cl'UCngen Simon : dicatur, & Simeon, quoniam iisdent litetis tane ean fcribunt - Hebrai & Simeonis nomen , & Simonis, feterint : CORIGENES in lo cztatum Mtttb Iöm./ Dum at III jag. ,oza n zzä' i autm [ , poffe CONSIDERATIO CCXï L Dtgu CFOQUe, Y Ei angar atierunt pratereuntem quempiam Szmonem MARCI. XV. 2 L . Qccepit Oyreaeum G. 0. ülpiti raditus itacue Dominus fevientium voluntati , itam H T ad irrifionem regie diguitatis fupplicii fui iuf- | hoc; vt fu& eft effe geflator , vt impleretur , quod 1faias & pin Propheta prauiderat, dicens : Ecce natus eft puer, vucifgitur & datus eft nobis filius , cuius imperium füper hu- n & mona ineros eius$ Cum ergo Dominus- lignum portaret ionem Cj crucis, quod in fceptrum fibi conuerteret potefta- ! Cyreney ti$, erat quidem hoc apud impiorum oculos gran- n de fenfi de ludibrium ,. fed manifeftabatur fidelibus grande en(us por mifterium : quia gloriofiffimus diaboli vi&or, & ini- 1or quiem micarum virtutum potentiflimus debellator, pulchra "$ COnue fpecie, triumphi fui portabat trophaum sX inui« edientip? & patientie humeris, fignum- falütis adorandum Simeoni yeghnis omnibus inferebat tangüam & tunc ipía ( atb operis füi imagine omnes imitatores fuos cohfirma- Hebraidi 1et, & diceret ; Qui non accipit &ucem fuam , & f kk;5 fe- 494 Citut X1F. fequitur me, non eft. me dignus Euntibus autem C0 eum IESV turbis àd locum pomnz, Simon quidam Cyrenzeus inuentus eít , in quem lignum füpplicii pDug transferretur a Domino , vt etiam tali fa&o przfi- gnaretur gentium fides, quibus crux. Chrifti nom ul confufio .erat futura, fed gloria. Non ergo for- tu&um , fed figuratum, & myíticum fuït, vt Iud"els d jn Chriftum fzuientibus , ad compatiendum ei pet« ipftm, egrinus occurreret , dicente Apoftolo : Si compa- quotuh timur, & conregnabimus : vt facratifümo Saluato- cui t( szis opprobrio, non Hebreus quisquam , nec Ifraelita, fed. alienigena. fübderetur. . Per hanc enim translae p f05 tionem a circumcifione ad preputium , a filiis car- crücen nalibus ad. filios fpiritales , immaculati agni pro» p r pitiatio, &:omnium Sacramentorum plenitudo trans- pradi $bat Siquidem Pafcha noftrum, vt ait Apoftolus, qe (l immolátus eft Chriftus , qui fe nouum , & verum in cor reconciliationis facrificium offerens Patri , non in templo , cuius iam erat finita reuerentia, nec intra Qs daliza fepca ciuitatis, ob meritum fui fceleris diruendz , dictt fed foris, & extra caftra crucifixus eft , vt veterum viétimarum ceffante myfterio , noua hoftia nouo ?ortal mfmï imponeretur altari, & crux Chrifti non templi eífet ara ,4'ed mundi, [ um (s5 LEO MAGNVS j'erm. VIII de Pa[ [4. M pag "9. CON- Wïl(] Confiderationes de .. Pafl. Dom. . 498. s autem CONSIDERATEO CCXIL qudm füpylici .Et angarzauemnt præterezm'em quamþmm Simonens 0 prefi * Oyrenaum &c. LOG. CI'P. Illi 0j N T0 fot. ui iam fe a vitiis abnegat, exquirende ei virtu. Q tes fünt, in quibus creftat; Nam cum dictum t ludeig eft: Qui vult poPc me' venire , abneget fendet, & pete Compi lpfum protinüs additur ; Et tollat crucem füam Duobus etenim modls Salito: quotldle & fequatur Tme. crux tolhtur, cum.aut per abftinentiam. 'afficitnr COE- lagl dienon pus , dut per compaffionem p10x1m1 ametur ani- fnUs, Penfemus , quahter vtroque modo Paulus ]Ils Cafe crucem füam tulerat, qui dlcebat Caftigo eor- mmi pro o trans pus meum, & in ferumutcm redigo , ne forte dliis vftolus, prædxcans, ipfe reprobus efficiar. Ecce in aflli&io- ne corporis audiuimus crücem carnis 5 audmmus nunc VU Ait enim z in compafïione proximi crucem mentís. D0n 1] eC 108 Q.us mürmazur, & ego non infirmor ? Qms fcans Jendg , dalizatur, & ego non vror? Perfe&tus qulppe 'pre. dlcator vt exemplum duret aþfclnenuæ , crucem fecerum jortabat in corpore, &t qu1a in fe trahebat damia fiQuO J,nürmltatxs alieng , crucem por! tabat in corde.. Sed Ji elt quia ipfis virtutibus quaedam vitia iuxta funt, dicen- dum nobis eB: ; quod vitium abümcntxam carnis. , r hj E- 'vicino & Qquod obfideat compaflionem?mentis.- namque abftinentiam carnis nopnugquam . vana glo- K. fria ( 496 Coput XIV. , & 1 ria obfidet: quia dum tenuitas ig corpore, dum pallor in vultu refpicitur ; wirtus patefacta lauda- cmpas i fur: & tanto fe celerius foras fündit, quanto ad tem CO Et degmyl, hurmanos ocülos per oftenfüm pallorem exit, j plerumque fit, vt hoc, quod caufa DEI 'agi credi- tur, pro folis humianis fauoribus agatur. Quod Iwi. ) bene Simon ille fignificat, qui inuentus in itinere, 1 crucem Dominicam in angarla portat. .Aliena quip- C0] pe onera in angaria portantur, quando per vanita- tis ftüdium aliquid geritur. Qui ergo per Simo- Sda nem deügnantur , nifi abftinentes , & arogantes t Qui per abítinentiam quidem carnem afficiunt , fed Comi fruftum abítinentis interius non requirunt. Cru- cem ergo Domini in angaria Simon portat : quia cum ad opus bonum ex bona voluntate non duci- Vn- t tur, rem iufti fine fruc&tu peccator operatur. N d de idem Simon crucem portat, fed non. moritur, quia abftinentes , & arrogantes per abílinentiam ; de €nifm iT quidem corpus afficiunt, fed per defiderium glorie Queti 1 iundo viuunt, Lompaüïonem vero animi ple- rumque latenter obfidet pietas falfa, vt hanc non- D04; Q nunquam víque ad condefcendendum. vitiis pertra- €onuen lutrpis hat, cum ad culpas quisque non debeat compaffio- hchryr nem exercere , fed zelum. Compaflio quippe ha- imini, & re&itudó vitiis debetur , vt in vno ea- Cdesq demque bomine & diligamus bonum, quod faétus Q q , eft, Confiderationes de.Pafl. Dom. 497 01'8-, dum eit, & perfeQuämur mala, que fecit : ne, dum d ld. culpas incaute remittimus , non iam per charita- QUanto ad tem compati, fed per negligentiam concidiffe vi- X 1 Ü k deamur, gl credi S. GREGORIVS MAGNVS. Lil. IL. Ouod Honi. XXXIK dn Euangelia, m« 3. Tom. l. pag. j itiri,ere, 42 3448. I qui- T Vanit« CONSIDERATIO CCXIII. Ut Simo- Sequebatur. autem. illum. multa turba populi , & Opantes ? mulierum , que plangebant , & lamentabantur eum, diunt, fed Conuerfus . autem- ad. illas LE S V S dixit : Filie o C. Hierufalem . nolite flere . fuper me . &c. At : qua LuCE..XXIL 27: ET SEQQ. 10n düc u Vs eque lu&atorem generofüm, qui in certamien N moritür , defcendit, & pulüere afpergitur, & percüti- tur; deflere,lachrymisque profequi decet : labores tinentiam enim ipfi in Córonas definunt : neque ftrenuum áli- Im glorie nimi ple- quem militem ad bellum proficiftentem, vbi & vul- nerd; & macationes perpetietur , lamentis afficete anc note conuenit. Redibit enim vi&or gloriofus, & co- $ parue ompalio- lumnis, & preconiis potietuf.. Sed illos potius lachrymis profequi dignum eft, qui ad latrocinià, ppe l- vno « c&desque patrandas currunt , maxime quidem tunc, cum. maleficlum exercucrint ; - deinde vero etiam d fadus tunc, quando füpplicio afficiuntur, Quomodo igi- &t tur | 498 Cabut X1F. tur diftere quefuifti, quami ob caufam Chriftus, CO: quo tempore ad crucem, V1&ons & mumphatorls Tilia F inftar proficifcebatur , lamentantes mulieres non mo« do non amplexus fuetit, verum etiam reprehen: if Berit Conftat.enim ; fi quis. vicem doleat patien: üftt tis.id.ei quidem, qui inuitus paátitur , folatio effe ; ei -vero , qui fua fponte ; iniuriam afferre, Iüiuria [ fiis enim eft illi condolehtia, ac . comruifleratio., «cui taberná *s non prater, aut Contra voluntatem éuenit ; quod ptum d patitur. . /Quoniam igitur & ipfe volens ad paflioe &um m nem. veniebat ,. & mortem exftin&urus, & dJabo- f ]ament lum eneruaturus j ilhe vero deflebant zpfuquui pro us ; jaudati potius, & plaufu éxcipi. merebatur eam ob fnouen rem.etiamn, vt quorumdam. fert opinio, diris ipfas fOtmus t defigebat: vt autem. veritas habet, prefignificabat Q T a, qux ipfis Ventura effent mala. Naih lachrymis t0n d eum.profequi fas non eft , qui. de peccato trophes Tiami um ftatuebat, & preterquam quod.ad mortem inor; leníi te mul&andum feftinabat, & àd v1nc1endum dlabo- ipfas, lum, ad eos quoque, qui ab his omnibus captiui tenes (is, bantur , liberandos fé conferebat qui nQ S.iSIDORES PELESIO TA, üb. m Vbi epift. 192.: ad -V beodofann |Preshyt..pags- 2 ; n2 dlocen U Y(UDES SS ZH N h N Y ( ROR [5 ( peni i mqu CON- Confiderationes de " Paff, Dom, 499 Chrlftm CONSIDERATIO CCXIV,. mPh«'itons 3 UOH To: Filie Hierujalem nolite ffere fuper me s. fed uper oos Teprehen apj?zs Jfete , & jJuper filios vefiras &9:. "ll patien LOC. CIT; ato eff unte itaqtie Dile&iffimt; -ád: locum. cl&ulficatw- .. liurii E nis fue Domino, & mlferlcordla ab impiorfum ii , eul tabernáculis exeunte.,^ vt.adimpleretur , quod fcri- 1l qud ptum eft: longe a peccatoribus falus ; . fequebatur àd rafíis eum multitüdo populi , & mulierum plangentium , & & diübo. lamentantium; Solet enim fexus infirmior, etiam Yi qui pro iis, qui morte funt digni; in lachrymas com» ean ob moueri, & damnatorum exitus pro hature com- iris iplas intnis confideratione miferbzii ( Sed-iftüm fibi plan« Qniücabt &um Dominus IESVS dedlgnatur impendi , quia actrymis non decebat lu&us triumphium; nec lanfenta viéto- ) tiopha riam, Denique conuerfus ad eas , Filie, inquit , Eem mnof Ie1 ufalem, holite flere- fuper me,fed füper vosmet- m diabo ápfas, & füper filios vefttos flete. Quia venient iL C dies, in quibus dicent : Beatg fteriles ; & ventres; : qui non genuerunt, & vbera, que non nutrierunt; l1 g Vbi eft triftitia erucifigehdi ? vbi formido moritus ri? Non terret paffuri anium hora füpplicii ; & docens, nullam. pro fe f'etdi effe rationen j indicit Noh eft penitentiam ,. denunciando vindictam., inquit, quod dolere in me , lerufalem fJie , debea- ) ts : 509 Cüþüt X.Z.lfs fEV tis: pro vobis plangite, & pro veftris filiis eiulate, Super illos fundatur ille plor atüs, quos tales vifcera . -*emS hitor L odacriman veftra pepererunt Lugendum plane vobis eft non de Saluatore. credentium , fed de impietate pereun- porecoint tlum . Eso crucem volens patior, & mortem in :rq*uaä fl Nollite flere me, quam íuüm peremturus, admitto letide D«contritn pro mundi redemptione morientem , quem in maie- fcäte, Patris videbitis iudicantem. ferie^con F & bland S. LEO MA'GNVS Jam, AX. de Paj^ Dom dies, i pas. 1342, qui: no tint;:d CONSIDERATIO CCXV r 7108 Nolite flere ji;perme , Jed fuper *vos ipjas ffete , & 1-Rom Juper ]5110&4 wefiros. Quoniam ecfge venient dies , in LOC CIT. De:quib quibus dï'ænt Beä&e fteriles. &c. quiinl e me, mqtut mq,ntuxum lamentemlmä cuius pitzY N cita refürreälo moxtem s;pote[t foluere, cuius ls did mors & omnen -»*mo:tem, &i mortis deftru&tü- ptita fa eít au&orem. Vos potxus lpfïS $ vei'cra,mque erté, ?vel-abd progeniem, n€ iti mgæ crucis - vltionem cum perfi- dis &terna morte damnemini , dignis lachrymarum fere;- ] fontibus abhiite, Notandumque, cum filias Hiert- [ bi-o falem appéllat, quod hon fole , quz cum eo ve . ol nerant, a Cililea , fed & eiusdem vrbis ciues ei *tefletur mulieres. adha'ferin Et tübc quoque immolandum ttein.$ IESVM 3 Confrderationes de. Paff. Dom, $Ol lls ehlota. IJESVM duplex fürba profequitur, cum eius paffio- les Viftery .nis hiftori iam,:alii tanquam xifu dignas fabulas, alii J et non zdacrimantibus;: vt decet oculis lcgunt audlunt, e pereun fecolunt.: eius. carnis, fanguinisque myfteria hi mOrtem in '0qua& viles; communesque efcas, ili pe&ore tan- lite dete sta-e digno percipiunt. Sed Dominus, vbi cor T 1f (dies *i:contritum, & bumiliatum refpicit, mox addlta falutl- "ferie- compun&ionis gratia, vuue OlatlL.S dulcxua, J(IJ DWI; " & blandus confolator irrogat : ( Ql;ua ecce Veägent dies, in-quibus dicent: Beatz Rerllcs & ventres qui- non genuerunt, & vbera, quse non la&aue- XY, runt. Punc-incipient dicere montibus : Cadite fu- H.efa 18 rzpér -n0os, G&.collibus : opcrite nos ) Dies ventura (55 , 1 'a--Romanis- obüdxoms, & captiuitatis: ügmficat ! De quibus-(uperius inter alia difcipulis ait ; Tunc a. qui-in ludea funt, fugiant ad montes, Et pau l, ClIIUS ft:;Va.autem pregnantibus, & nutrientibus in Ye, CUUS imminente ca- ilis diebus. ..Quia & .naturale eft leftrud ptiuitate, hoftilique |agros, Vrbesque clade fer- (ramqie uenté, cunctos, qui. euadere queant, alta queque, i porf 7vel abdita; quibüs abfcondantur ,* refugia conqui- yrmarum Vrere;-: Et. fpecialiter rcfert. Iofephas infiftentibus s Hiett - fibi--Romanis ,-Judzos- cauernas certatim morntium, | o Ve ctolliamque petufc fpeluncis,. dta, vt femetipfum ciues ei I teftetur? munitione. quadam de&ru&æ vrbis LQCapa— olanduti vtein QDelec cum quadraamm comitibus proditum in- E $ $M 3. «l h, uen- $02 Coput X1F. uentum, atque ab hoftibus captum. Potc?c qutem CO & ex füperfluo, quod beatificandas .dicit. fieriles Al & non parientes, de, his intelligi, qui fe pros in vtrolibet fexu. caftrauerunt propter régnum clo- n at Lny rum, montibus, & collibus dici : Cadite fuper nos, 'd I€UOC€I & operite nos : cum quilibet fuz f1agxlxtatxs mne- deüden mores, ingruente tentationum ar txculo, fubhm]um "d 00j quorumcue vel. ipfa virg.ritate y vel martyno ; vel toliere quacunquc aha VlLtUtC virorum quæueunt exem- deuot plis, monitis, & précibus. defendi. (Quia fi in viridi ligno hzec faciunt , in arido quid fiet ? ) Viride pelluut lmnum fe ipfum, fuosque ele&os ; aridum vero im- tatoni pios, & peccatores fipnificat. Si ergojpíe, inquit, fentent qui peccatum mon feCI, qul hgnum vitz.inerito tanqunr appellatus, fru&tus gratie duodenos per fingulos cedint, leribus menfes adfero, fine igne. paffionis a mundo non Tite n exeo ; quid putas, eos mancre tormenti, qui. fru- derio, &ibus vacui, ipfum infuper vite lignum flammis eque ( dare .non timent ? Si nune eft tenipus , vt inci- tune | piat iudicium de domo DEI, & omnes, qui volunt pie Quds, viuere in Chrifto, perfequuuonem patluntm, quxs prefi finis eorüm, qui non c1edun; Euangeho DEI um 1 TVEN-BEDZGU VL ch r Lu- 4 teil €ams Tom. V pag 436 437 & d VAV ii4 QuE g E ÀA. "m fecu [ CON- Confiderationes, de Pqü Dem, 303. V üJte'n :'CONSIDERATÍO. CCXVI. iteriles F Nalzte feere füper me Gu Loc CIT ipfos. n m cal 1s etemm paucis exudïtur qu;sque deuötus im; Dernos, . prudens, yt deuotxone interdum. fepoüta, fe La Te. reuocet in fe, fe plangat,. fuaque iinus compoüta iblimum deüdena amofcere fcudeat Perzcuiofa .profus res rio, vd eft .negle&ta fpiritualium pafïionum fc:eptla, 4e- at ( eXem tollere fupra fe, . Hoc etenim, guamuis mens ,. cum i f deuotione pafcitur ,. non agnofcat Ícire tamen com. ) Vinde pelhcm, dum rehnqultur fibi; dumque Variis-ten- VeTO L tationibus agxtatuf cogiturque mxta imediatoris Tmi fentenmam, in pertuxbatlonum confhtuta procellis, ?. erito tanquam. virtutis ignara, &.fola 14&13 affueta. dul- fineulos cedine, repetere intra fe, quod pxæfatxs dlCltUF inü- 00 non hembu Montes cadxce fuper.-nos, .&.colles ope- qui,Iru ute n08, Mortem qmppe carpis.non. amotis. defi- Tlmyns deuo, fed tentationis faftidio. .clamat;;..vt Veniat, yt Ine 1eque. Qperlat: Hlnc folercer intuendum eft ,; quam Junt pie ruinz fit prommus quisquis üne preparatione .vir- A , QUi &utis, atque. cautela. prudentis g;ruentem fuper.fe iE præfumlt tentationis fu!hncre impulfum, Maxx- inum tamen, atque fpmtuale deuov;onem 1mentjs L L[ " .ad tentauonem tolerantiam. dicimus. effe praüdlum, quie a*mmum ad virtutis habltum, ad contemptum fecuh, ad perferenda adterfa, ad füi odium . hahi. itat, &tque difponit. Qamobrem virtütis ftudia )N 1laà menüs ( 5594 Cnput X lF. ia funt mentis.eft copulanda .deuotio, quatenus coalefcant iNam qutoria pariter ,. & reciproca. dilectione proficiant. fiin imente erudita,. atque deuota, quæ hgno porit, d viridi comparatur, tanta tentationum. infurgit tem- 4 domo finis eor peftas, vt pene in./defperationis baratrum obrua- giftus Yv tur, quid in arido-fiet, quisquis anentis efc com- pos, difcernat, & iudicet. Hec, quae in corde reuat ? fibi famulantium quotidie loquitur fapientia, fvo- EUR tis oraculo ad turbas fuper fe plangentium protu- perremt $ lit. Has fuper fe,-tanquam fuper miferum flere prohibuit. Non enim Dominus plangendus erat u" p lal vt:ceteri ;; cum fponte ad. crucis. patibulum prope- rarct: ceteri vero tanquam miferi, peccatis. ob- 38 noxii j flagellati inuite, atque. a-.Sanctorum cæu- tibus:peregrini .omnino plangendi fuünt, potlfhme tamen^Hebreorum- populus, . qui a Romanorum principibus exeidio, famisque inedia fuerat deua- ftandus. lilis: merito pronuncians ait: Ecce diee i veniént;:in -quibus dicent: Beatz fleriles, quce nóh-genüerunt;-& vbera, que non. lactauerunt. tyria Nam fiin viridi ligno hoc faciunt, in arido quid XXVII fiet ?- Se- quippe,.in quo nihil erat puxgcmdum, propter :diuinitatem inhabitantis.. Verbi , hgnum k eífe dixit viride; peccatores vero aridum. Nempe U fi-in-illo , in quo nulla erat iniquitaus macula, tot k exuberabant flagella, guid. in hominibus reliquis, qui $ & Con/' derationes de my Dom. 303 COdle[oam ligna funt arida, futurum fit, clare colligitur. Hót if Mm autoritate füa per Spmtum edo&us Apoftolus ro- Qu [ipno borat, dicens: Tempus eft, vt'iudicium incipiat - furg L tefm. a domo. DEI Si autem primum 4 mnobis, jquis f obrus. finis eorum, qui non credunt Euahgelio ? Et. £« eft com 11 corde iuftus vix faluabxtm » impius ,- & peecator vbi pa-: rebunt ? Prolata 1g1tur ad flentes mulieres fenten- DU&, 1V0 tia, ad. Caluauæ ïocum Vbl c1uc1ügendus erat, It protg p errexxt Tüm flere s. LAVRFNTIVS IVSTINTAN. dé hus ernt 320. 61 - mumpbalz Cirifti agone. cap X VI pag um prope Catis: 0b *k&*&k ää&ä&&&)*ääää& g um Cat potiftme CAPVT XV TO oTUf vat done- E VN P UI «ce die T. (2 , r In Caluarie monte 'vzrzbus deficæm, Jes, que Tauerunit « oblatum — fübi vinum. , fellis , ; MATTH. o quid mywbæque mz/ium borridum . delibat. XXVIL. 53. ^MARCI. XV. 22. pundumy ]ignum AL Dues inter latromes médius : cruc:tjïgz- Nenpe z'ur »; ,Hitulo cruci zm])o/' ( MATTH. Xmm. 35. h, tot &.37. MARCI. XV. 244 & 26. LUCE. XXIII. 1eliqus - 93 &38 ,AQANN. XIX, 18. "j ql LA 9 113 Ul $06 CaPut X F, Pisto Pc (c) Dugebantur autem & alu Rex fud duo nequam ;cum- €o . vt-interficerentur, fom fad (b) Et perducurt 1hum ia Golgotha. lo- fcnpfla cum, quod eft interpretatum Caluarie lo: (0) Cus Et dabant ei bibere myrrhatum vi- f quri num (a) cum felle miftum, & cum gufta('- fet ; noluit bibere. f dl DAL (b) .Erst autem hora tertxa ,..& ,Au j crucxfxxewnt eum 4X( e): & latronés vnüm d a dextris, & alterum a finiftris. (d) me » p"]hfdm i p dium autem TE SVM. (b).Et lmpleta eft j qué Scriptura ,. quaé dicit :Et egm iniquis re« te'Chnit putatus eft. Ce2 JIESVS:autem. dicebat : aufen j Pater dimitte illis, non enim feciunt , quid m fa umt « d) SCIïpüt autem titulum-Pi- C decolt lstus : ( LE 1mp0fmrunt füper caput ibicrüc eius caufam 1pf1us fcuptam Hic efc( d) dafntiat IE SVS ^ Vazarenus Rex. Iudæcmm. Hunc quomot e;go titulum multi, Iudæorum legelunt $ ts quia: prope ciuitatem. erat locus,vbi-cru- Tute'qi cfixus eft IESVS;- * Et«eret fcriptum He- autem braice, Gíece, & Latine ^ Dicebant ergo jl P1- odl & À Confiderationes -de... Pa[]...Dom. 597. Pilato Ponuflces Iudæoxum Noli fcribere : M & al Rex fudzorum. Sed quia ipfe dixit.: Rex icereni fum Judeorum. Refpondlt Pilatus: Quod $otha ]. lüsrte o feripfiy fcripfi, -- COf v CONSIDERATIO CCXVIL. m gufpaf Experducunt. illum — in Golgoz'ha locum , quod eff d MARCI XV, 29. interpretatum -Caluarie lotus? ii lod uuuu, quemdam 'exbofüiffe "Caluarie locam , s. viüm A in 'quo fcpultus eft Adam: & ideo fic ape (0) med pdhtum effe? ^quia ibi antiqui hominis fit 'Cóndi- tufi capüt. ; "& hóc effe, quod Apoftolus dicat : Sur- pleta eft gej qui dormis, & exfürge a mortuis , & 1Ilum1nab1t lQuis re te*Chriftis. dicebat F'luorablls interpretatio, & mulcens aufem populi," néc tamen vera. Extra vrbem nt, quid entm ; '& foras portam loca funt, in quxbus tmn— dom B ! eaftur c*lgüa* damnatorum; & Caïuauæ, id^ eft P ciput deCólfstórüma "fümpfeére nomen. Propterea autem d ibicrucifixus 'eft Dommus, Vt, vbr prlus ér at area damnatomm, Tbi' erigerentur vexilla martyru. Bo Hunc quomodo pro "nóbis maledläum cruc15 fa&us eff, penunt ; & Häoeüatus, T&" crucifixus : "fé pró ommum d- ?bi «« Tute' quáfr nomus intér: nomos cmmüge " Sifti w He: autem qmspxam contendere voluent, 1deo fbn Dö- mintim crumf'r*mm, vt fangu*is ipfius är ?Adé ) ergü P1 " uldm ditii&rec? füterogemus "eUih, qudre & mm [2 l114 alii C 508 Capur .X V. alii latrones in eodem loco crucifixi fint. - Ez quo Juri: £0 apparet , Caluarlam non fepulchrum primi homiisji fed locum fignificare decollatorum , vt' vbi-abunda- mentu, fa.l uit peccatum," fuperabundaret gratia, Adam ve- ro fepultum 1uxta Hebron: & Arbee, in IESV. Fr- f Not Vi Naue volumine legimus. tU5 enim Tyominus 7 S. HIERONYM FS. Comuent,in cap. XXVIL Mattbæz. Ilbm. IV pag I 37. ft À« paf cha T CONSIDERATIO CCXVIII mentum tam fuau Ef dederunt . ei. cinm. Libere cum felle mi Fum ; commen COP cum. guffaffet , noluit bibere. MATTB, XXVII, 34 ynom qis d dedcranc in efcam meam.fel, & in fiti mä*a ( tanquam potauerunt me aceto. ). F| a&um eft qutdem paite ad htexam , & Euangelium hoc. nobis indicat. Se& tem, q intelligendum . eft, fratres, hoc 1pfum, quod 'noh Quod t inueni..confolantes, .hoc ipfum, quod non lnueïï'ï acCeper. ;qui--fimul .contriftaretur , hoc fuit fel meum, hgc ht fac mihi;amarum, boc acetum fu1t ; amaruni propter Eccleüa mæm;em, acetum pr opter eorum vetuftatem. Nam- non a que.degimus; . 1111 ;quidem. oblatum fel ücut Euan- ducud gelium dequitur; fed in potum, non in efcam. adlmtt Mermmtemen. fic. acmplgndum & 1mplötum quod Dommw hic fu at ante prædl&ym Dederunt in efcam imedim & doli fel : & in ifto ipfo fa&o, non folum in hoc di&o my- Confiderationes de Paf .Dom. $095 EX Qug myfteriüm requlrere debemus ; .fecreta' pulfüre, - ve- 1 lo lum templi confcdï'um intrdte, ^videre ibi facra- bi &b mentum; .vel'quod ita di&tum c& "vel: quod -ita Ádm v fa&um eft. Dederunt inquit,'in eféattr -meam IY F fe. NNon 1pfum, quod dederunt, efca'eratj^po- tus emm erat.; fed in efcam dederunt :^q8ia- iam i. XXVIE, Domlnus efcam '1cceperat &inpfam inie&um eft! fel. Acceperal: autem ipfe: éfcam fuaüen quandoi pafcha manducauxt cum dlfcxpuhs fuis : ?3biefacras .VIII, CH hanc-efcam: megtum füi .Corporis demonftráuit; tam fuauem, tam dulcem vnttatls CHirifii "ag ^ij /hnn commendat Apoftolus, dicens * Quia vnus- ^panis; NIl 34 in bane efcán füauenf vnum corpus mülti fümus : quis eft, qui dat fel, nifi contradi&ofes' Eudtigelii, t ( mea tanquam ili perfecutores Chriftt : Mmuä»ïenw [ quufem at ïe! peccauerunt Iudzi, cruCJSGentes in térra ainbulafic tem, quam qui contemnunt in -colo "fedentem., Wi non Quod ergo fecerunt Tüdzgi, vt efcam j quatmram n IDUEIII, . acceperat, darent bibendum amarum illum $otüm, ji, li -hoc faciunt, qul male viuendo feandalum' inferünt | propter Ecclcüæ hoc facxunt hiretici" amaucantes' fed m. at non e*caltentur in femetlpüs. Dant felfüper'tüm t Eon- -ucundum cibum. Séd quid facit Domiiis ?^INón j "eeath. .admittit ad .Corpus fuum. Hoc facrámetito- tpfe 1. Qdl Dommus, ^quand$ . illi obtulerüht (Tél ,* gü&'xmt p & noluit bibere, Si non eos páterémürycdie H 115 emnino ny $10 Caput X. V ^ omnu*o gu&aremus quxa vero necefï'e eft, eos pa- gii C v ti , neceffe efï: guftari : fed quii in membris Chrifti xerfad tales. cïï'e non pof*'unt, guftari poflunt, recipi in Et dedexunt m efcam meam euafg corpus non poffunt. feli & in fiti 1ea potauerunt fue dceto Smebam, p & acctum aecepi: id eiï:, fidcm 1llorum dcüderaul, titret ia & vetufca*:em Anu em * P. 2 AVG/STINVS Enarmt in .. pfalm. p Cint LXVIIL fam. Iï pyzg 704 flbm I en; CONSïDER ATIO CCXIX 3 ftibi tinqu statid E þquuam vetierunt 1 loetm ; "qui- vocatur Cal- um (Z vite; um ie, ibi cruczfixerwzt eum, & latrories , P UOPextris, & alterum a finiftris, Lüc xkit, 33. ddo1 od quod uó Yero latrones eum. Chrifto crücifixi. fünt$ popu iftüd quoque maclhünante Tudeorum .malitia; turos Ipfi quippe mortem 'Seruatoris longe ignominio- phus fffinaim reddentes, vna cum 3niuítis iuftam. cort- füo ? derünant. Appenfi vero Chrifto Seruatori illi fures, Euf dués populos indicant, lfraelitas nimirum, & genti- qod lesj^qui mox'ei coniungendi veniebatit Ciir'autem AQUS dainnati^horum. pópilorum: figura éxftiterunt ? Iu- km deós-fiqiidem lex- condemmnabat ," violate. quippe €creaturam lesis^féi érant Groecos autem "errof 1 Iq [ l Sed*&'alio modo; enim pre& €reatore cólyerupt qui Confiderationes de Pajf Dam $1 » 08 pà qu: "Chrifto adhsrent; ploxï'us etmm crfmfïguntur ris Clifti vna cum ipfo; mortem qUmppe' A'eterfs" *Fvæ con- Tecipi in xiatfationis * füftinentes , 5 nö*äam quaä*xdam & 4 megn -euangelicam vitam refo: mantun- Vüde Paulus aie- Smebam, bat: Qui aütem fünt IESV Chn&:, cátnem" erü- lefiderqur cifixerunt cum ;vitiis, &' concupü&entns Et jrur- - füs'tanquain in füa perfona de ommbm ? Fgo' Énim i . p . pef legem legi mortüus fun*, "68 DEOT vitam, 4 /Cliiftó confixus füm cruet 3 viuo autem' mm* Tioh - ! 'ep6 ; viuit^veroin me Chrrüu Oüin & ad:quosdam * KTX fcribit : Si" ergó mortht" 'eftis' 4 mundo; qu«lrï**ïhud tamfbamm mufido viuentes déCernitis ? Mors! emmL "* tur Cal mundänæ eólueffationtsad mmum 'conuerfationts &^ 3 Jl d vite; 'quie ii ^ Chrifto eft? nos addücitj: Quod $&igo £ ddo Jatrónes vna eüm Chriftó —äï'ucxüfruntm- BHobist 3 quodanimodo fighifieat; vte* éuents didicims;düos xi fl populos vna cum Chrifto quódàmmodo cominort. fnaildi türos, renunciando voluptatibus mundanis, nec'am- 1 otoio« plius carnaliter vitiendo, fed-eonuitturos potius cum üm. C0l füo Domino, cutm eo conuerfando, fuamqüe vitam ad jli füresy eum referendo. Rationi autem figure nihil obftat, & gipn quod mali fünt, qui vna cum eo'appenduntur. Era- fi&autem dmus enim natura irte filii, ante üdcm in Chriftuny *s u2 1 & mom omhes obno*(h. i. 'quope | : CTRILLVS ALEX. 4ND, le[, vitram in Iocmn. cap XIX Tbm. IV pag PC j 1006j &^ CONa, qui $Is " Caput .X . pecca 0. CONSIDERATIO CCXX 905 fat Tli-erucifixorunt..eun ,& latrones €fc. Loc.-cyr pc i nograpb Et impleta eff Scriptura, que dicit £b Cum. niquis TE« putatus eft MARCI XV. 28 us, f ts 1 deo difpertiam eb'plurimos; & fortium. diuidet y0s, d C fpolia,pro eo; quod tradiditin mortem animam deris tóbis fliam, & cum fceleratis reputatus eft. &c. .Ifai. LIIE) Cauffas reddit (1fàja$ ), cur: poft: paffionem. multa 3 Ti0S CT Chriftlus premia confequatur Quia, inquit, paf- & iplu füs eft, & fecit omnia; qu& prateritus.fermo de- Tans p fcripfit, & iniquitates :mültorum. ipfe, portauit ; fidente propterea "diuidati - ei ;:plurimos;. vt:pro parte. Do- dim q imini lacob, & funiculo hereditatis illius Ifrael cre. troncs dantin eum de Oriente, & Occidente venientes, 0 du & recumbant in regno DEI cum Abraham, líaac finif & Iacob. - - - Propterea accipiet. gentes plurimas, um i qui venit pradicare:captiuis remiffionem, &. capti- $i pot uam prius a diabolo, atque demonibus duxit cap- ts f tiuitatem, & dedit eam . dono hominibus , atque ficit credentibus quia tradidit in mortem animam fuam T€ emi & cum f(celeratis, fiue iniquis reputatus eft $i vt dà enim Apoftolus eius his, qui erant fine lege, fa- Tarum &us eft quafi fine lege, quum.non effet fine lege, libera fed eiï'nt in--lege Chrifti : quare non & .Chriftus f T Tcum iniquis$ -£eputatus fit « vt unquos redimeret a pecca- Confideratiotes 'de-Paf). Dom. 513 LY peccato, & omnibus ómnia fiéret;- vt omnes -fal uos faceret ? Peccata enimr noftra portauit in cor. OC CT pore fuo ligno crucis affigen$ ea, vt deleretrhi. UAR f rographum, quod diabolo, & angelis illius fecera- mus, fcriptum manibus-ánime, id eft, operibus eius, De quibus Paulus Apoftolus loquiturz^ Et dindet vos, quum efletis mortui in peccatis, & in "defi- dümam deris carnis, viuere fecit cum Chrifto, "donans i LL Et delens, quod aduerfum nobis omnia peccata n multa . nos erat chirographum , quod erat contrarium nobis, Il paf & 1pfum tulit de medio; affigens illud- cruci :: fpo- imo de lians principatus, & poteftates- dehoneftamt .con- Ortauit fidenter triumphans de eis. Iniquos autem , Ite. Do, cüm quibüs Teputatus eft, Marcus Euangelifta la- de] cte« trones intelligit Ícribens : Et crucifixerunt cum niente, eo duos latrones, vnum a dextris, & alterum a finiftris. t, Tünc Et impleta eft Scriptura, quz dicit Et lurimas, cum iniquis Teputatus eft. Quod & altius intelli- X capti $i poteft, dicente de femetipfo Domino: Repu t - tatus fum cum defcendentibus in lacum , faétus fum que ficut homo fine adiutorio inter mortuos liber- Ve. m füm re enim reputatus eft inter peccátores, & iniquos, f5 vt defcenderet .ad mfernum, qui.in multis fcriptu- rarum locis vocatur lacus; & vinctos in carcere ge, f e lege, liberaret. - Qui: tradrtus eft .proprer peccata no- hriftus ftra, & fefürrexit propter fuftficationem noftram, Tan- t a oCCa | 514 Caþut X V Tanta.qac cïemcnuæ fuzt, vt jpro. trausgu,üoubns, Yun: hoc Ti releraü immo pro. pelfx.cqunbu., fuis -rogaret in.cruce ,. & dis dios DOl diceret.; .Pat er ignofce illis , quod..enim facmmt, ITL udþ ncfcxuat. " ïtmt .fHIERONTMV.S lib. . XIV. mmj)utLHI- T qoye tern .;ï/czzæs d. ET. pag. $88.-Coc. E. potus YO lih(,,ï'n C CONSIDERATIO CCXXI facrament Jbi cracifiXerütit enus Czc, Y LOCO CITATO. tique &p Qotimi, ? editiofs igitur clamoribus Tudorum cedente Pi- qinbOlus $: Tit6;^n loco, Cui nomen eft Golgotha, cru- dnuum Li cifi gitur' Chriftus; Per lignum erigitur lapfus in foadetur lighnó; & guftu fellis, & aceti diluitur eíca peccati, iefdo "Vleuto, priufquam- tradcxetur, dixerat Dominus : Quasdam. Cum exaltatus fuero, omnia ad me maham, id Cs 1 "eft, "cotim caufim humani generis apam, & olim - Q0Tuo m pmdltam in ihtegrüm retocabo natulam. In me ill,r m 'omnis Tnfirmitas abolebltur, in me orhnis plaga profeff 0 fandbxtm Exaltatum autem IESVM ad fe traxifle Cüilerint 'omnia, Bon folum noftre fübftantiee paüïone, fed ls a etiam' EOUUS mundi commutatlone mon&ratum ef'c &i me Pendente enim'in pathulo c1e1tore, vmuena crea- lendi, Y tura' congeimuit, & crucis c àdos omnia fimul elemen- t? fenferunt. dNihildb illo füppheio Hberüm fuit. QOOT Hoc in communionem füi & terram tráxit, & coe« lum : Ccnjzdemtzanes de Pzzy Jünz. 515 HGOF DlIS ium ; hoc.petrás rüpit , monumenm aperuit,. mfcr« Tuce , & na ufcr:uut &. denfarum hor (,re tenebralum EC facmm , leS folis abfcondit, Debebat hoc teftimonium fuo mundus auctori, vt in .occafü. conditoris ful vel. hi EH lcnt vniuerfa finiri, Sed patientia DEI feruat I(-QLI&, atquc temporibus ordinem iuum, nosque in. illum potms vocat affectum, .vt eorum fdlutcm petamus , $t guorum crimen horremus, Tanto igitur pretio,tanto facramento eruti de poteüate tenebl arum , & ab.an- ATO, tiquz captluxtdtls vinculis abfolut:, gdate operam dile- äxü'ml, vt integritatem mentlum veftrarum nulïa jente Ti diabolus arte corr umpat. qum,d nobis.contra chri- , Crü iïmnam fidem ingeritur, quidquid cortra mandataDM lus n fuadetur , de illius dcceptxombus venit, qui nosinnu- p»LCII ], 1cris dolis ab s:terna vita.conatur. auertcre? captando )mnm quasdam occafiones infirmitatis hun'mæ, per quasin- lam 1d cautas. neghgcntesquc animas in hqueos iterum fuce & 0]1m mortis inducat. Omnes ergo per aquam , & Spiritum I me E fin&um fenati recolant, cui renünciaueript , & qua i piaga profeffione iupum a fe tyrannice dominationis ex- traxille cufferint : nec in fecundis quisqu m, nec in aduer. ne, fed ils ad moxtlfelum diaboli curra t auxilium. .llle tum eft epim mcnda*( Lft ab initio, & in fola..viget alte fal- 13 (s lendi, : Vtht imam xgnmantxam falfze fcientis: often- d ta ne dkc:pz t C.tque eorum nunc malignusimpulfor, i f oüomm poft füturus eft rnpmbïs accufator An« , & Al lm | ( 516 " ï!Cäpu: k .V nivite nofire, Gactionum temporalium qualitátes qu nec itr natüra elementorum;:/nec in ftellarum-effe- 10, €tibus ,:fed. in.fummi, & veri DEI poteftate confi- Mcipat, Dominus flubb, ,cuius.auxilium, - & mifericordiam in Offhi- $a, dixit bus,que obtnere cupimus, implordre debemus. Sicut ehim illo , quod abfit; offenfo nihil eft, :quod nins, ! üobi$ valeat-füffragàri; ita eodem propitio , mul. nei, & &ed gtop la nobis nocebit: aduerfitas. Quoniam, fi DEVS fica Fl pro nobis, quis'contra'nos? qui.Filio fuo proprió non pepercit, fed'pro:nobis omnibus tradidit eum, «)o dic quomodo noi etiam eum illo omnia nobis doniauit? refbonde . LO MAGNVS Serms ' VE de Paf jropt 1 ^ Nune du Dom. pag 126. mundi e CONSIDERATIO CCXXII tet4, 0i 14 Crüci Abi crucz]?xemnt eutm. LOCO CITATO. trbunol « euii xaltato IUItUI', Dlleähfïlmx, per crucem Cnu&o, & um i E nonilla tantum Ípecies afpe&ui mentis Occur« li non rat,'quz fuit in oculis impiorum, quibus per Moy. ftende | ífen.dictum eft: Ét erit pendens vita tua ante oculos bt T tuos, & timebis die, ac. no&te, & non credes .vi- Chitioner tetuas líüi enim nihilin crucifixo Domino prater elenenta facinus.fuum. cogitare potuerünt habentes timo- Q & rem, non,quo fides vera lufcmcatur, fed Qub con- Ubu& Qu fcientia .iniqua torquetur. N ïex vero iütellectus, E "'ïïeln Confiderationes . de Paff. Dom. 517 QUs quem fpiritus Veritatis illuminat, gloriam crucis dUISq €clo, terraque radiattem puro, ac libero corde ate conft fufcipiat, &. intétiori acie videat, quale fit , quod 1 ff Dominus, cum de paffionis fuz loqueretur inftan- debemii, tia, dxxn:' Venit hora, vt clarificetur Filius ho- elt, quod minis. Et ínfra : Nunc, inquit, turbata eft anima 19 ,-&nül mea, & quid dicam ? Pater, falua me ex hac hora ( DEVS Sed' propterea veni in hanc horam. Pater, clari. io ptoptib fica Filium tuum. Et cum vox Patris veniffet e diit cüm, colo dicens, & clarificaui, & iterum clarificabo : v dotiuit? refpondens IESVS circumftantibus, dixit : Non & if Propter me.hec vox fa&a eíft, fed propter vos, Nunc iudicium mundi eft, nunc princeps. linius mundi eiicietur foras, Et ego fi exaltatus fuero a $ terra, Ormmia traham ad me O admirabilis poten- ti3 crucis! o ineffabilis gloria paffionis ! in qua. & xTO- tribuna! Domini, & iudicium mundi, & poteftas eft crucifixi Traxifti enim Domine ! omnia ad te, 1 Ciriftoy & cum expandiffes tota die manus tuas ad popu- tl$ OCCUIs lim non Credentem, & contradicentem tibi, con- per Moy, fitende Maieftatis tue fenfüm totus mundus acce (e 0CU0j. pi. Traxifi Domine, omnia ad te, cum in exe- védes .Vl crationem Iudaici fceleris, vnam protulerunt omnia 10 proar elementa fentebtiam, cum obícurátis lürinaribts tes-timo coli, & conucrfo in no&tem die, terra quoque mo- QO COD. tibus quateretur infoltis, vniuerfaque creatura im- ii Is, 1n pio- quem C $18 Ca XF. piorum fe víui negaret. 'Traxifti Domine ;- omnia WW ad te, quoniam fceiffo templi velo San&a Santtoe ,. Ib; [ rum ab indignis Pontificibus 1eceiï'erunt vt fiüura in veritatem, plOphetla in mamflüamoncm, & k.x u".L J lat Euangelium verteretur. lraxifi Domine, anm E iL m ad té, vt, quod. in. vno Iudzce templo obumbra.,- Qp2 tis ügmücatxombus tegebatur, pleno, apertoque fa- ; ol Ca cramento vniuerfarum vbique.nationum. deuotio celebratet. Nunc. etenim & ordo. clarior. Leuxta- iudaciam rum, & dignitas ampliox fe*norum & facxauor eft . [3oU MU vn&tio Sacerdotum: quxa crui;tua ommum fons be— potuit. v nedi&ionum, omnium eft cauffa gratiarum : per. lg (ur g Chitoprap quam credentibus datur virtus de infirmitate, glo- - fi; Redt ria de opprobrio, vita de. morte Nunc, etiam pete carnalium facrificiorum varietate cefíante ,. omnes vulnenbu differentias hofliarum vna corporis,. & [anguinis curüm fi tui implet oblatio, quoniam tu.es verus agnus DEI f of qui tollis peccata mundi : & ita in te vniuerfa pérf- 1p*o Oi cis myfteria, vt, ficut vnum eft pro omni viétima Con erg facrificium , ita vnum de omni gente fit regnum. fb SUHS S. LEO M Sam, VIIL de Pq[f Dettis ... "A Quicam pag. 129 pardif EY FOV o N Tüm 1eg - N Compund $ s/,u"'* Clatorm mu()g Ü [ CON- Con(iderationes .de- PafK. Dom. 519 d-Ofnig - CQNSIDERATI. CCXXIH ] Sancto- ? Vt fig Fgm ä Ibz mmäxmmt ezmz. LOGO CITATO- & li "M à mrma rültatus ero'o Chrlftus IESVS ; in hmo, retora )bumbra- E üt mortem in mortis autorcm, & Omhes prin- toq f cæpatus, aduerf&squc virtutes per. omröxone m paf- | deuotio fbili ;carnis elifit, admïtteas àn fe anti ciu: hoftis t Leulta- audacnm», qui. m obnox wm ühz fæulcndo naturaïn, 3tior elk etiam. ibi cxa&or aufu« ef ef" íé dcbm, vbi nullum fons be- pGïLllï Veftw.am l*'lht.nlïe 'JCCCB.U ïuacuatum eft m: per lgitgr generale 11ud venmtzorm no?cx & mthaln ite, glo- (.huocrzmhumz, & maum capt;mt*zt;s m jas tran- füt Redemtori s; DC ecam Claui illi, qui mianus Domlm, omnes pec ïesqn i tlansfodcmnr peïpeäms diat olum fiwre fanpuitis Vulnembus, & fq.fto um pona membro "um ipim! us DE carüm fuit 1nte1£'e&ro poteftatui : dic fam -Chn- fto COmu'nmante vi&oriam,' vt.in ipfó & cum Ti p | VICUTUA 1pfo omnes , quiin eum creflaz ent, tnumgharmï Cum ergo "Dominus crucifixi córporis 'eleua tïena. gnom, fubl*mqs 1€CODC*1*&C1011LTH inun dl GXLGU f€tm* Hl 1/ Dui quadam. afcé fapgl.cu, latronemque conuerfum ad paradifi vocaret habztaculum, vos-5 'mmpüs Iudæo-» rum, legisque do&tores j nee confcmnüæ impi zamtd compunódi, mnec affe&u fc.elerrs mitigati, fixuris clauorum addebaclsæeia ;mguarum; cï:umes* .Alios faluas fecit, fe ipfam.non. poteft. 6u C uum facere, N mms Si | | $20 . Oput .X F. Si Rex lfrael eft, defcendat nunc. de cruce, & A j frad credimus ei. .Sed his vocibus veftris ftultis , atque gofttum blafphemis-reddunt omnia elementa refponfüm,: & bilem gt vnam in vos fententiam ferunt codlum, terra, fol, tmy , fnyr, v fideraque indignos vos fuo miniíterio protef*bahges, terribili motu, infolidoque defe&u tenebras mundó 10 fed veftra cecitatis oftentant, Quod fi ad arguendum n vos nec ccleftia, nec inferna füfficiunt, & crucem fure, 0 Chrifti magis potuerunt petre, atque mronumenta, lorüm. quam. corda veftra fentire, .faltem quod in temiplo s' a&um eít, fcienter aduertite, Velüm, cuius ob- 1j ic&u intercludebantur San&ta Sanctorum , a fummo víque ad 'imma diruptum eft, & facrum illud , CO myfíticumque fecretam, quod folus fummus Pon- tifex iuffus fuerat intrare, referatum eft, vt nilil Ü iam effet difcretionis, vbi nihil refederat fan&ita- tis. Repudiatos itaqde vos debuiftis agnofcere, & omne ius. facerdotii perdidiffse, quia verum erat , : " quod vetitas vobis dixerat: 'fi crederetis Moyfi , Tagit crederetis & mihi. eum p Merito ergo vos teftamentum o vtrumque condemnat, & gratia vacuatos, & lege priuatos, qui ideo refiftitis nouis," quia non credi- teltatio diftis antiquis. Nos autem Dile&iffimi, qui ab lt pex ChUitis ignorantic tenebris libérati, fidei lumen accepimus, & in houi teftamenti hereditatem per elé&ionem ' ebluc adoptionis intrauimus, in feftiuitate, quam carna- d lis feri ( Confiderationes -dasPaff. Dom. 421 Cruce, & lis HMrael perdidit, ;gaudeamus, quoniam' Pafchia iS ) atqug hoflrum immolatus eft Chriftus : per cuius ineffa- Müm, & bilem gratiam omnium charifiatum benediéstione di- TT &, 1;0], tamur, & .ita in- nouitatem a. vetuftate transferi- tetlos fnur, Vt non folum paradifi reftituamur habitacu- * m lo, fed etiam regni coleftis glorie przepaáremur , vüendum adiuuante Domüno noftro IESV. Chrifto; qui cum E crüfem [ Patre, & S. Spiritu Viujc, & regnat in fzcula fæcg- TUf enta, lorum. . Ainen. ! téttiplo S. LEO. M. Sem. X. de Pa(. Dom. pag. *s ob. àfümmo 132. m i, nus Por- CONSIDERATIO *ccxxziä vt nitl Jbi crucifixerunt. eum. LOCO CiTATO. finctte- (tae, & bdurauit.ergo .carnalem líracl malignitas fua m ent, & nihil.eilegis teftificatio , nihil myfteriorum imagines, nihil .Prophetarum oracula profuerunt , s Mojft, amentm cum Paífcha Domini tot feculis celebratum in eo , & Ige loannes - doceret, impletum, | de- quo-publica. pro- on Cted. teftatione dicebat : Ecce agnus DEI , ecce qui tol lit peccata mundi. Repugnat iniquitas iuftitie , ; qui db 'tepiftüs, czecitas luci, mendacium .veritati: . fed de feuitia Ve(tionem obluctantium, de fcelere crudelium obtinuit IESVS v Caflide sterng .difpoütiohis effe&um ; & ita bumano ge- j neri fua morte confuluit, vt facramentum falutis, m m g etiam " ia Caput X F hmd], jl enam 1pf's perf'et:u*m ibus bon megaret. Qui 'enim VCnel at, fecoa 1 vniüerfis cr edentibus omnia peccata di- UET EU) mitteré, a gencrali indulgentia nec Tudaicüm voluit crimen excludcre P^ cdffttudo Quorum itaque perüdlam dcte- ^( tey ii ftamur, eorumdem fidem, $i conuertantur,. ample— v f &imur: & uutantes mlfemcordmm Dommx, qui 1 30ldbi pro exs, a quibus crat crücifikus, Orábát, n0$ quo- Lt confertt que eum beato Paülo Apoftolo noftras" füfigimus. b uptio preees, &, vtïlle | popülus mlferlcordxam confäqua- Verbut tur, Optaraus , .eb. euius ofrcqhonem graffäm re- E2/85 10 conciliationis : acceplvnus : quomam, ficut ait 3nagi- b ec pf fter gentlum : Conc]uf' t DEVS omnia in incredu- jt.quam Mate, vt ommum m;f'ereatur. Quid aniem illud Sed adf fuit, quod & Llcïæls mtelïe&u"n abftulit, & fà apien- B5 ET D tium mündi córda turbauit, mifl crux Titii DEI , que & ph]lofophxc;'zm euamfccrp prudenuam & bUr gtl Izrauhtxca"n fecit calipare do& inam? Omnenm'im- 5 quod N ue fenfüm hum*mæ merntis eïgofh* Chl,hm '»«mu*io ) diitig ft 0116113, cum placuit DEÓ per» fhüt]tmm pr"e'i* Catio- $ nis faluos fa cmc €cre bntos, "r mlrabn.or fieret fu n can:&antla fidei ex difficultaté. cmdendx. Inconfc-: XX ggn*js enim, & irrationabile vldcb itut rcupure animo , quód Clcamrem omnium n'lturamm in füb- ffant"a veri homiis Vïrm mtemnma PCPCTIiTeL , u&'.lx quoä aquans*f—"'u,u"F' ius DEÉ; qur J*r,pïerct*rfmm'i, ö. contineret vmueff*ï fux entium manibus compre« Chil hen- D "Confider atiotes de Daf]. Dom 325 Qui enim Tiendi, iiquofum' iudicio: condemnari, & poft de- decora illufionum" crüci fe permififfet affigi. Sf*d u Volu t Vn ds ommbus iïnul funt'& humilitas hominis,. & ln defe * eélfitudo Deitatis ; ;nec mlfeucordlæ ratio znaiefta- pq tem "üferentis obfcurat, I^ afipl quia de ineffübih poten- Ts Quj «xia fü&um'eít, vt, cüm Bbomo verus in DEO in- " miolabili ; & DEVS verüs eft"in carüe pafnbh Bo TUfiótmüs ^-conferreturshomini gloriá per contümeliam., incor- COfoqua ruptio per-füpplicium; vita per mortem. « Nifi emm Ht re Verbum :caro fieret ; -& tam folidà confifteret vni- at magl xas in vtraque natura,' vt a fufcipiente fufceptam, nun- | ICR "4nec ipfum.;breue mortis tempus abiungcxet x B quam -valeret/'ad "wternitàtem' rediro- mortalitas. jfern n,ud *3Sed adfüit:nobis in Chrifto fingulare prefidium , & Tipie i bH wj vtjn nátura paflübili mortis conditio non -ianeret t & quam: -impaffibilis: effentia. recepiffet , & per id, TOE DA« "* quod mon goterat mori , poffet id , quod em* miot- üumiq? fufeitari.- À T'otibdo Fw'v tj H LEO M. Seïm XPHI d/) P:güf Dm? a for Reret fag "Fa46l Trtonf- Q.WIDERATïO CCXXV l'C' IPL j v infi- I OC.. Cl'l' ]bz c;*uczþ'xemm ezmz. ao vf , Qu Uü'.ls aïhgatm tanquam ; moleüus. Gonühum (5 f*'"n'l - enim. contra femctipfos inierunt j. gui - populum com pv DI demetunt, fpoliantque , ac pedum eorum fe M m m 4 mi- N &.244" C'æpwt XPA.. ( mltag perturbant. ,VMm.anime eorum : Miala ipfi& Ilüte , V fecundum opeta 1pibrum euenient., inquit Efajas? (j Cegerum, quod. ita .fa&tum eft, hoc. plane nobis onni fen &rumnas. abftulit ,. noftroque dolom medicatum. eftc ls d D. E Dorfum meum ad flagella trado, &.ad colaphos ]s -hom maxülas » & fputorum opprobrium füftinui, -ait ille, qui in .Efaia lequutus .eft.. Ideo manuum mearum paeme Hgmentnm pudore non afficietur, . mon .confunde« dore i .JNon. enim rapinam. arbitratus fum; effe me pe lg æqualem DEO ; fed cum. DEVS effém , eiusdem iobis - d ac Pater, efï'entlæ, me ipfum, vt exinanirer, di« foftioit mifi, ac, Patre. ita. fieri . volente, ad.mortem pro enim tar impiis. deucxor. Nam quz ille vult, volo & ego, Doniti eiusdem eum 1pfa voluntatis .exfiftens ; fociusque guferico Deitatis, . Exaltor vero , qui altiffimus fum; humas €ontend na in me natura ad glorie culmen perdu&a (fic emphim. enim. paternam. dilectionem .commendo ). vt . oues, tüortem mece, que mihi conferuate funt, fanguine.meo fam pe iuftificate, meague morte, vt Patri reconcilientur, ts Vi cenfequutm, vita viuant, meisque füb pennis con« per-Da quiefcant.. intelligamus nos, qui harum rerum fpe« pliciun, &acqæes non fuimus, pacemque annunciantiüm u« ered ditui. credamus. JNobis enim DEI brachium, fen &fiper rerum ommum e&'e&rlx potentia reuclatur,... Dum: tünicis j tiamque mtellexemmus, clarificabimur ,. ac qmdem (Ucem amplifme cumulo Domini claritetem in. ipfius, vis fate nof li Confi deramnes de Päj Dem. $25 mäla ]pü: litate, velut^in fpeculo contempfautfes : & in ea C Phgs fpecie, que& nune in gloria eft, puIchntudmem 1 fohis omni fenfü füperiorem contemplantes. N am etfi ämkæi paffus .eft.ex mürrmtate, viuit tamen ex vm:ute COaphifg DEI Etfiin ligno deformis; & abie&lus prg fi- 3 at IHB, lis hominum füfpenfus cerniturj; at fplendor eft | Téapung paternz claritatis, quem terrà videns, affe&a pu- onfundes dore füit, ac lu&um egit: Hic peccata nóftra (ü- li m per hgnum tülit, noftróque vulnere doluit, ac pro USdefR nobis . cruciatus-- fuit. Plagas, labores, erumnas ürer, di« füftiuuit, quibu$ pax nobis conciliaretur. Quia m pro enim tanquam oues erraueramus, declinantes a via 0 & egn, Domini, femitam noftram infiffentes, per vifcera fociusque müfericordie pro peccatis noftris eft traditus: non ij hümgs eontendens, non clamans, nobis relinquens ex- uda (ie emplum, ac'fieut ouis fine voce, pro nobis . ad Y£ -QU6g; mortem ducitur, Videbitis, inquit Mofes, vitam ve ID meo ftram pendentem ante oculos veftros, & non credes clientuty tis vite vefire. Ille Deiparens Dauid, immo potius Dus Coft per Dauidem Dauidis Dominus proprium 'eius fup- tüm fD plicium, & vite genitricem fepulturam, plenaolim vo- [üm q ee;przdicans, diuiferunt, inquit, fibi veftimenta rhea, un, fet & fuper veftem meam miferunt fortem. - Qui pelliceis ...Dutn tunicis primos generis humani parentes veftiuerat, in quidem crucem agendus lubens nudatur, quo nos mortali- L.ü $. Vl tate noftra exutos ; incorruptionis decore induat. D li mms $. $26 Caþut X ( ; IOANMäS DAM!JSCL'NVS Honil, fthcun fabba.tum fcmäum .E dzï?. mzf Tom, Il pag. [j toft L: $24. PT dfaïls fupEF bdl CONSIDERATIO CCXXVI mod 1ü "i cmcayïxemnz eum. OC. CIT. Propett Z Abacuc » :aremxas Pmpbeta x pe1f01 m Chuih prædxxe— tiatit, di H rat, dicens.::Ego quafi ; agnüs-tyanfüctus,. qui vuid ef portatur ad.vidimam, &.non.cognoui;. quia:füper de a qnecogitauerunt.-confilia, . dicentes :: Mittamus - ya gnüm.in panem.eius ,. & cradamus:eum de terra vi- Conftitat ventium. .Hec.enim, que p'uTLnus erat-Dominus a &f m Iud&is,.quafi fi iam fa&a fuiffent, .Propheta: come Ddl ïd n mendat; Naim-eui eft lignum in-pane miffum; nifi & petos €hrifto affixo-carnis in ligno ? Panem enim;corpus i ven eius agnofcimus Lignumin pane effe. fides-noftra, Quibus erücem agnofcit;.in corpore-: ;quia.vita- corporis fui fum "1 paniseft.. Scriptum eft.enim ;..Et erit vita tua-pen- ïum tfaf dens.ante oculos.tuos, &,timebis.die,.ac. noéte , lod d &;jnoen. credes vite. tuz.. Sed, in;pfalmis iterum , Dä" [ qd' quia;extendit manus fuas in.cruce, fic dxczt ; Lh.- Tone) uatio manuum.mearum.facrificium chputmum fi- lyuwg e& ue.quod.veniente.quafi mundi. vefpera, fiue.quod m EILQ declinaate.jam fole.ad vefperam , Dominus in . cruce ; tc*s iv aoimam pofuit, eleuans manus fuas in idem. erucis ä d)"l a0bis lignum , atc?ue offerens fe . ipfuüm DEO pro : N 1a- & Conf. demm*m dei Faj? Dom. 0527 ji: 3- $ H Pacufïcmm, vt pér itfüd f*fcï'ïr Tefüm deféfentur pec- :g eita noftra. Apud "Ef t**n QLloque de Crücis eius predicatione ita fcnbztur " Tt érit prinicipatus eius XXYI fuper hümeros' eiüs, id eiï "vesiflüm fuse" crucis, quod fuis protulit humex*zs ^doxtd vaticinium" Dauid i Prophetie, qu1 dicit i Domnms regfiauit 4 ligno. "Abacue quoque paü*onem erücis Chrifti ità. pranun- l. preedire Clauit, dicetis ? Cornua 1n manibus eius füft; * Quod fictibyqui q lper quid eft ahud, nifi! æoph*æ*ïm crucis ? "Idém ipfe de afcenfione " crums m qua 'exaltatus ommia tra- Ittamus: ] xit dd fo ipfid; ia dmxt *Dominus fórtitudo mea, e tema yi conftitüet pedes: meos?in confümmatiotié:"füper ex- Dominnsa éclfa^imponet me, vt vinesmr claritáte éjus. Per hl COffe Daàuid ipfe quuxtur, dicen$: Foderunt manus mea$, flum; ni( iürcorpus & pedes' meos : dinumerduerunt ommià offà mea: ipfi vero "cofidera&erunt , bs:Doflray & confpéxerunt Te. Quibus- verbis in' cruce cotpüs fignificat 'exten- Xrporis fui tum ; fmanibus , ^ pedibsque " confixis;' -& " clauo- tj p ryum transrerberatione confoffis. Quod Datid paffus tc;aotde, non eft, qui fine vlla cmpor*s paffione legltur' in $ ETU pacé qummü'a* fed hoe de Chrrifti pxædz&dm eft paf- cits L fione; qui a populo Tudeorum clauis'in' hm*ro con- jnum, ft f' JXUs eft "Manus eritm; & pedés non confüdmntur, jüc;quod rïfz éius ,"qui^m fignó füfpenditür, - Ttent^in ^ Can- 1 Cuce txcxs Caüticorum ? Manus mei fillauerantatiyrrham, m quos ] u digiti mei pleni myrrha. Quod. fpecialiter dixit f0 0. bis , u pro- f | 528 COut XF. ! propter fixuras 'Claquilm, &. per malitiam,. qua ii t ficament crucifigendus erat. . Ita enim idem Dominus de fe- to actiti metipfo dixit ;.fi adfiget,. inquit, homo DEVM, quia vos configitis me,? -Et dixiftis: In quo con- pta cac & verita figimus te? Et fübiecit DEVS poft hzc illis : Me vos configitis gens. tota. Quod. pertinet ad myfte- tibi vide vontinuat rium Dominice paffionis; in qua ludei Chriftum erucifixernnt, quando .fceleratas manus iniecerunt àc idifl in eum, ,. Quod etiam per /Zachariam iterum DEV$ tales cret qnemorat ,. dicens : Et adípicient ad me,. quem con- puticipa fixerunt, & plangent.eum plan&u, quafi füper vni- quadriar Dendat, genitum, & dolebunt fuper eum,, vt doleri folet in morte primogeniti. Hoc enim fa&um depre- fat IESY hendimus in IESV., . quem confixerunt Iudai in crus ditentus ce: quem & dolebunt a fe crucifixum in die iudicii, omni par cum viderint eum in Pairis, ac ma imaieítate re- finim of gnantem. & copioí S. ISIDORFS HISPAL. De. Paffioue fi; 1011 JDouini. cap.. XXXF. XXXVI. Edit. Colon, pag. 375. pore Q etet. od CONSIDERATIO CCXXVII finguipis fentis in — dbi erucifixerunz. eum, LOC. .CIT. fotte oge dentoro ex Hai, vt narrat hiüom'a, fufpenfüs eft in ftündi R &Y pcemino patibulo, ita Rex mortis in duplici éctident patibulo- füfpenditur, quia dum Chriftum interficit* . 1in Confiderationes de Pa[. Dom., $29 tiam, Qu in ipfa cruce crucifigitilr, quem inuenit magnum hus do fs facramentum crucis, nec éft'aliquid hoc fücramen- DOv to facratius, Refpice crucém ftantem, & vide, quam qUO con. re&a cacuminatione de terris erigatur ad codlum, ilis; Me & veritatem rei ipfa imagine proteftetur, " Nóonne d nyfte tibi videtur fifura eius coduti, & terram füblimi Curifttm continuatione coniungere? Hec eft firmiffimum ; iülecerut &c indiffolubile gluten, quo conglutinantut ratios im DEVS hales creature, vt ex vtrisque fiat illa cluitas,- cuius J CQ participatio eius in idipfum. Vide etiam, quomodo [iper vui. quadrifaria ratione quatuor mundi climata compres leri folet hendat, & omnem ad fe pertrahat creaturam. ^ Ad- In dopi ftat IESVS in medio, quadrifaria fui corporis parte leiin cn diítentus, & expanfis manibus, omnibus ad fe ex ic il omni parte venientibus ampliffimum . mifericordize elte Te- finum oftendit. Nam apud Dominum mifericordia, & copiofa apud DEVM redemptio. Prorfüs copio: fa, non ftrida ; quia largiter vnda fanguinis de cor- . Bof M i pore Chrifi per quinque partes emanauit, Suffi. €cret ad redemptionem orbis vel vna pretiofiffimi XVIL fanguinis gutta, fed data eft copia, vt virtus dili- gentis in beneficii redundatione clarefcat, . Sed ne . forte occureret tibi, vt vbique terrarum currens, Re- demtorem tuum inuenire non poffes, a quaqua (s eft it muündi parte procedas, fÍiue ab oriente, fiue ab ü dllpüCl' parae óccidente, feu a meridie, velafeptentr?one, tus interficit' Vl $39 Caput. XJ | tus eft. ipfe fufcipere-Xenientem j.& blandx:eonfos vero ia ueré dulcedme. vaneniter ,Sed. attende,s. quid- tibi-exprimitu£ de cordé Aïtlfï' imi. Veriiis ad hommcm uuclüxum'*ä vnde:ven crücifixus . venias ,.«aut. crueifigendus;. tuum ]hlt ,Qui. enim Chn[h funt, erucifixerunt carnem fuam cum. vitiisg disntbus. & coucapr céntiiss- ' Sie«dignum Chrifto ; neceffas fto-coniu x riuim..tibi, Sed.. iam.afcende- ad--verbi-huius celfio« nm vide ra fafüigia, & vide;.quidnam- fitj. quod -egrediturg. b pro. v füi. validu Scriptum;eft in.-Regum.hiftoria, : quia--beata. illá Mater: ait.ad Eliam : ;En. eolligo .duo ligna; Duo potit, a ligna .duo '€rucis ;brachia: funt Ín. his .duobus hu« lm, & manam ,& .angelicam: naturam -intellige; - Et -illud Loo 1051 quidem. lignüm; , quod . fe&ta. fublimitate tendit , adi homo, t celos;.fuperiorem accipe naturam , ; du -ftetit -im manus. À rectitudine ,- & -officiofifima deuotione. voluntati büs E Py domin antis adhafit. llud.vero;. quod transuere $t a fum eft; -humanam detignat, qug:tronsuer(a - inta mo vt verius dicatus , euería, flatus.füui: perdidit C0 iequitatem; . Intuere, cum. quanto - facramento iuns gantur. la ; vtroque. ligno- fit. fciffio -- &-ex oc« ! cafione vulnerum 'iun&ior .-iun&ura - componitur Xeed Supemæleücæ fpiritus-non mediocre vulnus ;acces l perunt ;.eum .DEVS-in. angelis - fuis. reperit: praui- tf tucre-di tatems nec eontemnenda.plaga ,. cum eam zefareir- oporteat, quia non reílituto fociali numero , nume»- tiotfem, reíita$ cadeus:faóta :videtur -in vanum. Inferiog »ïï Vi2 « Nero t il Confiderationes de Pa[J. Dotn, 531 A eObfo, vero natura a planta.pedis vfQüe-ad verticem^íita CXDUImi t venenifera fermentatione infefta. eft, vt nefciat j lutilsum W vndc veniat, aut quo .vadat. , Vtrorumque: fpiri- Qui;enim tuum igitur vtriusque vulnembus non: mediocriter m viti hiantibus,. impreflio fa&a eft Jun&urahs, qua.Chri« $zBecells 30 fto coniungente . ita eft refarcita ,. vt nihil vulnife- e Ils celfioa v rum. v:deatur ineífe. Chriftus emm in Vtusqu.e, epreditity &.pro vtrisque confixus Vtrosque cauilla corporis besta. il fui validus ne&it, & corpus proprium iun&uris. ope n Dug. | üobus- hus ponit, ne valeant refilire,. Crux igitur iungit ce- lum, & terram ; .Chriftus in. eruce. trahït omnia 3 bt ld Leo rugiens ibi hgatm : angelus confæderutur & éndit df à homo, totumque per eam reflcxr;ur, quxdqmd feczt: fieüit-i manus AIUH' imi, NOIUntat : B P,ETRVS DAMIAN Serm. XLVIL UrAnsuelsc m de. exaltat....S, . crucis.. .Edit, Parif, . o IL. 908« 4106 gr(o;s i j pordidi CONSIDERATIO CCXXVIII ento 1f ï) & es Qts 3 LOC. CIT. * dbi cmcg]?xerzmt ettit, '1 nponiat P us &CCfl 4j xcede efgo anhfþCï fenfiis carnis, & irruentia E: til prajie.gd corporearum phantafmata Voluptatum, & dn- tuere- älumæ natürz bonitatem, fuamtacem, dïgna- nefarcm j tlonem "Meditàre poüuonem crucifixi corporïs N E Tiferiot 4 Vlde, f ahquxd ef'e jn '€o, quod non peroret pro ! verà te apud Patrcm *D*mmum Jllud caput mult*iplzcx C Q 02 &fþl- | ( 53,2 1 x Capat .X F. .. Ípinarüm denfitate. denfatum víqne ad €erebri -tee o &ib peritudincm conüxum eft, dum configitur iþma. iüd [ Spinis: peccatorum fuormn, ait. Dominus. per. Pro- « um phetam ,. cn*cumdedlt me populus. ifte.. .Ad .quid Aj dodicio at hoc?.Ne doleret caput.tuum, ne tua. vulneraree u ii T tur intentio. Cal;gauerünt in mortem. oculi . füi, ii ee & illa luminaria, que illuminant orbem ,.ad horam etberita exmn&a füunt, Nonne illis . obtehebrantlbus .tene« w -inope bre fa&e funt per vniuerfam terram, & illa.duo ub m magna:luminaria cum illis luminaribus |fuübmota ïneu ficil funt? Hoc autem totum fa&um eft, vt auerteren- [ open tur oculi tui, ne viderent vanitatem , & fi vide- Petha il rent, non adliererent Aures ille,.que in óclis V fient audiunt €& San&us, Sanóéus, San&us, Dominus fin t DEVS Sabaoth ; aüdierunt in terris : Demonium ha- x bes, & : crucifige, crücifige eum. Vt quid iftud ? Ne tur find aures tue obfürdefterent ad. clamorem paupetumi, atortre ne reciperent- àuditum vanum, ne detra&ionis vi- XIone 0 rus apertis, propitiisque aufibus füfciperent Spe- lm,- f ciofa illa facies fpeciofi forma pre filiis. hominum Qd lo fputis illita eft, afili&a colaphis, addicta delufiani- dmmer bus.; fic namque fcriptnm eft : Ceperunt confpue: at rein eum, & percutere faciem eius, & illudere ei , tüm ff dicentes : Prophetizi, quis eft, qui te percuffit ? n ltl Quare hoc? vt facies tua illuminaretur, illuminas Aohnit ta confirmaretur, & diceretur de te : vultus eius Tolt o - non s Confiderationes de - .Paff. Dom. $23 rbl t won funt amplius n diderfa mutati.- - Os'illud ; ltw' fpma' Auod dócet angelos, homines inftruit;" quod dif(lt, 3 per. Dro. "& fa&üm 'eft, palumper obmutuit, vt veritatem , A quid *9& güdicium léqueretur os tuum, & confiterétur Do- Vülterate. —uisum DEVM fuum. Manus ille, que funddue- ocgl: i, . Füit 6605 ; extenifze fünt in Crucej clauisqué trans. 4 horám ; Wetberáte duriffimis, Vt manus tue ettenderentur Dus - tepe. .ud^ inopem, & dicere poffes: Anima' meà in- má- L ila.dug mbus meis femper. - Quod tenemus in mihibus , fübmota neü fácilé obluifeimur :fic & qui animam fuat bo- SUCCEeTEQ, E E operatiom imprimit, non tradit eam obliüiont, & [| vide. -Pectus illud,'in quo funt omnes thefüuri fapientiag ?.in.&]is & feienti DEI abfconditi, lancea militati perfof- Domint |füm'^eft, vt pe&us tunmi a prauis cogitatiónibüs 'onium D mundnetm*, mundatum fan&ificaretur, conferuzires itul ?Ne tür fan&ificatum. Pedes ili, quorum feabelium pupefity &dorare debémus, quia fan&dum eft, dufa tránsfi- (lionis Yi« xione cohüXi funt, ne pedes tui feftinarent a.1 ma- n lum , fed. currerent. viam mandatorüm Domiüi, hominünt Quid plura? Foderüunt manus eius, & pedesj' & delufioni dinumerauerunt omnià offa fua, Pro te cam&wä npue & animam füam polüit, Vt corpus$, & fþmtum udere l , «Xuüum fibi vindicaret. 'Toto fe totum t&e' | Compa- percufüt ralntn Quid vltra debuit facere, & non fecxt9 iltiminse d Abfoluit vin&um, illuminauit ezcum, qui Dommus uitus 61"54 folüit compedltos Dominus illuminat excos, "RG b E D-n du- 3 & 334 Caput .XF. Ü duxit erroneum, reconciliauit reum,. qux te portauit dhortem p in humeris fuis, qui pro te Patri proprio fanguine ng() 21"1 [ü f tisfecit. Attende ergo confilium DEI tui; non optatem folum cum Patre regnantis , fed & dulciffimi a;;uc; füpt, du tui in cruce pendentis : nec enim falli potg& '[Cü " ]AU quia fapientia efb,.mec fallere te. vult, quia pre ge regqu te ignominiofam fuftinet peenam, Si quis, inquit, vult perbiz. p poft me venire, abneget femetipfum , & tollat eru- ?5 Qui cem fuam, & Íequatur; me Audi. conpfilium , hupilis o non preceptum. . Si.enim. preceptum effet3 qui- ( volupt cunque.effe&ui non manciparent, cruciatus poffent us Qmo exfpe&are ..perpetuos,. fed. cum dicit, : ( Si quis voluntatis vult, ) in noftra pofuit.voluntate, vtrum ex zquo n cum.eo cuirere feftinemus. Grandis-profecto 1a- bor, (ed premium incomparabile, Poft me , inquit. CO Poft eum eundum eft, quia'ipfe.eft veritas, ne decipiamur; per eum; quia ipfe eft.via, ne aber- I rermus : ad eum, quiaipfe eft vitaj ne morigmur. [ Ego fum ait, Via,- veritas, & vita Sequitur ercm Abneget. femetipfüm. Primus ile parens prevfixis l tem, obedienti&.legibus coar&atus, in campum. male ag 1 libertatis exiuit. Acceperat in pre&cepbto, vt.Vo« Tietidl 63 luntatem creatoris preponeret füe, fed vfus, ime ls et, v abufus. propria. voluntate,. cum beare fe-vo- tetras q0) lmt, pcrdldm feyietipfüm. Depultus.ergo ab illa & vet fclici hercditate, exilium '.fortitus.eft pro patriag ToCUS TInor- Cs : E .. Confiderationes de Paf Dom. 595 t6 DOr AUf Q f&nnurne mortem pro vita, pro gïoma 16nomlmam Si« vxs " ergo ad tuam hexcdltaæm réuerti, tuam abnega vo- [ ïdl, ]]()n juntatem In hac abnegatione duo folummodo fimy amlq fupt, adderfus que pugnare, &.expugnare opor- li Do (;& : teat, elatio ln tfente, VOïUpt'lS in corpore Fu- qua o^ nqmt, vült^ Be.regem, & regis exercitum, füperbiam, & fu- perbie prolem, & illum fecutus, illum confecutus tollat m es, qui dixit : Difcite a me, quia mitis fum, & otfll wm j humilis corde. Pretiofa veftis, epule lautiores Bffet* qm.. & voluptas fecretior longe fint a te, - & carnes ü i poffent tuas timore Domini confixifti. (Si qui Abnegatio igitur $ volunt(ttls hereditatis eft recuperatio. | cx ao B. PE'IRPS DAMIAN. Loco CE'TATO. 0feQo li« €, inquit; T$ , T CON IDERATIO CC'&XIX . Te abit. lbi crucifixerunt. eum., LOCa bch AL s Sequitir i erícrutandum eft cur talem fibi elegerit mor- s præfim P tem, qui dixit : Poteftatem habeoó poenendi i -mag animam meam, & poteftatem habeo, iterüm [fu- X mendi eam ? Primum,, quod crucis ipfà pofitio ta- vfus; m lis eft, vt pars eius füperiot ccdlos petat, lüferior & fv terras non deferat, fixa infernoruim irha contmaat, o ab a & velut qmbusdam brachiis extenfis, Iatitudo eius ) petity totius partes sppetat mundi, iaCehs$ vero qüatuor r cardines orbis defignat. $ijc in paruo pofita cun- nn»e &a $36 Caput XP. ( &a' videtur effe complexa. De : crüce- Domrm dxcc, quobi t que de ponali malo peccatorum fa&a eft bestaredem- mibiee a ptio : poftea tribuens falutis bonum, que pridem da. tio, m bat interitum : patibulum falutare, mors indicans | Vie- a&us ifte tam, humiliras diuinam proclamans fummxmem, xt runr qu( Chriftum in calo Chriftum iü terta,. Chrlftum pe Iuerunt ceun&um orbem, Chu&um quoque ad inferna per i diuer figuram crucis, effe cognofcas, Quod fi aut ferro Cüit, W truncatus, aut ignibus. fuiffet abfumptus, aut laph us moll dibus. oppreflus, aut fluctibus demerfus ,. aut . algæ Apoftola qualibet. niorte prauentu; . Quo figno , rogo, dm. FR bolus pe]lcrctm ?. Quo vexillo : f1ons Chufaanm eue n rum tuta manfiffet ? qua. figura. corporis & anime fodeun fixmaretul infirmitas ?. Nulla mors-tante Maieftati 367 QU melius..conuenire potuit, nifi que. nobls pelïe&æ d9 .homi falutis indicia dereliquit. Prouifutm . eft etiam ad CoREpt. credulitatem. noftram,. vt .altius configeretur, vi- QUs ii deretur..a multis, crederetur a. plurimis,. Et ne italit f DEVM quispiam dubitarct, in cuius paflione tot, & tanta mn'acula conuenxücnt pertimei per vniuerfum mun« TIOTtut dum tenebre fadtz funt, terra tremuit, petre fcif- gufhms | fae funt, vt orbis pafï'um euidenter fuum teftare- cens li tur au CtOl' em. Sic iftam crumfixmnem totura mira- e fempc bile habere decuit, qua templum pii. Redemptoris excepit; YEDEY "Quapropter merito a Chrifto electa ett Ccrüx, in quaj&. fmgulanter occumbercet, & :com- RD r "* C0 f i 4 mu- A Cofg/' derationes de Pay Domn. / $37 Tl dien mum forte mm er etur. Et quamuis Paffionis Do- tedem. Xidem d. mmlcæ ad literam fimplex hic videatur éfle natra- (icong vj Yie tio; tamen aliquid nobis & fpiritualiter fcntiendam a&us 1fte fignificat. Hem xt Manus Chrifti Iudzi^ violaue- runt quahdo eius miraculis nullatenus credere ma- ritum hi Iuerunt r n "Manus enim f gnificant operationes, quas in diuerfomm lanquoubus Medicus codeftis exer- lt fem cuit, vt eoxum obftinata durma fignorum Yirtuti- y Ut Japi us molliretur. 'Pedes quoque foderunt, dum eius y QUC. ?Jü Apoftolos, pcr quos fides Chriftiana in gentxbus (9, du. Sic füturz uhuihæmo- "anbulauit, lacerandos effe putauerunt, & anime du* Domini crucifixione predi&z funt. hleüau Foderunt autem, non ttanfitorie deberus accipe- 1e- quia terra tunc Varios foectus germinat, quan- poftée do hommum ftudio cogü jofcitur exarata. Quod etiam d contlglt in corpore Domini Saluatoris ; ; ilud enim Tetür, Vi Clauis aüïxum, lancca pmrforatum, fru&um nobis s l ne intuht fine fine manfürum. Quapropter non iam jetot, & um mufe pertimefcimus dicere, DEVM carne paffum, DEVM iortuum pro fülute cun&orum. — Vnde Pater Au- petl'æ f»l gu&mus mirabiliter, & folito more declarauit, di- m tellaree cens Res vetufta-erat, vt homo morerctur, quod o mirte ne Iïempcr valeret in homme, res.noua faca cít, demptor's ia vt DEVS moreretur, ficut. & Apoftolus ait iU A.ï Jedia ell autem predicamus Chriftum, & hunc crucifixum & icott Et ne filium Virginis (vt quidam dementium pu t nns35 tant ) | 538 Caput. XF. tant) aliume fortafle . fentires àdiecit : Chrifttm 9 infeni vtique DEI virtutem, & DEI fapientiam quia, eft, adii quod ftultum eft. DEI fapientius 'eft- hominibus, , Gone pI & quod- mfn*mum eft DEL, fortus eft hominibüs u cafh' Quid emm tam 1 ftaltum, tam infirmüm videtur in- mtuti : credtrhs, quam cum audiunt DEVM, DEL Filium . i a crucifixum pariter , & fepultum ? ? Sed. plácuit DEO gnta, Kl5 €X per ftultitiam predicationis faluos facere credentes, Incarnatió fiquidem Domini mifericordie ipfius eft nlentis « mirabilis altitudo, iizftmabile donum , 1ncompre &ionis ; henfibile myfterium : vide aut rectis mentibus pro- itiquum uenit falus, aüt- pewerüs fenfibus generátur inte- 4 deytrs ritüs, prodi, ( MJGN AVREL CAS *'IODORVS has t Expofit, ia pfümum XXI. Edi. Rotomag. Tom. 1l cemónu P d. qui nimi infüreere CONSIDERATIO QCXXX ]u vob peccati, Jbi erucifixerunt eum LOC. . CIT. Tto» ia Htu ; DETR cce enim: in.cruce eft falus nofira, tantum vt (ades, ; s. habet E ei:;viriliter inl fcamus Verbum crucis, ait Bon i Apottolus,.pereuntibus quidem ftultitia, /his autem Ipía neql en qui falui fiunt , àd. eft, nobis; virtus DEI eft. eft fcutum, quo c1rcumda*nur, vt eius quatuor cor- &6 fübl nug aua,dmfma Tioftium; tela rgpellant. Sit er- as e go D Confi demtzones de Pa[ Dom. 539 N go inferius cormu contra tlmorem no&urnum, id YT Qu Jmtütits, eft, adüerfüs pufillanimitatem, qus de carnis.affli- , €üione procedit, COf- m"ll'.)'.h vtid, quod füb nobis eft, Wtf in- pus caftigare viriliter &udeamus, ac fubuccre fer- Ultlltl Si quis veroó nobis in facæm maledicit , fi Vi /| -qms aperte mala füadere conatur, in die volat. fa- uit DEO «'ntta, &d üm&ns eft, finiftro nihilo minus cornu tedentes, . €rücis excipienda. Quod fi adulatur, fi quafi con- ipfnis eft ftrlentis animo venenum propirat fraterne detra- lcompre &1oms i» & odium feminare comatur, íi denique N DUs hto. zmïquum aliquid,' tànquam iuftum perfüadere tentat, AE 106« a dextris eft mihi 1Fce : fed Tudas eft, oículo me [ prodit, & dextro cornu erucis negotium perambu- 027 Sed.ecce Jans idtenebris neceffe eft propulfari, Tiit ll demórnium Ameridianum, fuperbiz - fcilicet fpiritus, qui nimirum. in fplendore maiori virtütum . acrius mfuraea e folet. "Hác autem quam permcxofa fit, fic- 1i XX pius vobis intimare curamtus. "Initium quippe. omnis peccati, & «aufa totius perditionis fuperbia efi' y ; Propterea quisquis'es, qui falütém tüam- operari antum t -tudes, .aduerfas .hanc fupcr caput tüum cornu cru- go5, * *eis.habere memehto , vt non- eleueris in-füperbiam, nhon :exaitetur.cor: tuum his au(em non ambules.in-magnis d Pfa neque in. mirabilibus fuper te.::fed . tela ea; .que tüor of« ; de füblimi, veniunt,. füpezeminens . eapici-tuo «cornu crücis excipiat. N r y^ Sane hoc folum eít, cui falutis nna p pa « Ü 540 "€aput: XF. L pariter, & regni titulus infcribitur e quia folus, CoN qui fe humiliat, filuari, & exaltari meretur. lam li vt breuiter repetam, quatüor hec cornua fimt contment:a, patlentla, prudentxa, & hunnhta& tux f Felix anima, que in haccruce gloriatur, in liac cru- ' at ce triumphat, tantum vt perfeueret in ea, & nul. puture E lis valeat tentationibns deiici. Oret igitur, quis- iobacu quis in hac cruce eft, oret cum beato Andrea lebit ; if Dominum, & Magiftrum füum, ne patiatur eum de tür adue cruce deponi Quid enim malignus ille non . au- muilitàs-tt deat, quid non prefumat impius attentare ?. Quod fedu, Aegez manibus de difcipulo hoc Iudzorum linguis facere cogitauerat, &. de Maglftro. In. vtroque in Chrif fieams tamen fera poemtentla dü&Qus, viQus, & confufus o.bfcefï' t. Craent AE La iieqq. LU. Vtinam abeat ümlhter &.a nobis, eo tions. r vmcente, qui & in fe, & in äl;i'cxpulo triumpha- fcelenum uit! Faciat ipíe, vt mereamur & nos in hac no- dun tor ftra quahcunque cruce peenitentiz , quam pro ipfius ET & ai p nomine tulimus, feliciter confi ummart, qui eft fuper ompia DEVS. benedi&us in fiecul a. Amen. t d o ii f( t $. BERNARJDVUS, Serm. L de S. « dndrea. multos. Edit. ij Jom. 4I, pag. 1066s5., fb at u 4j pereut .;ä - 'Jbä)- ('v ye [ m U o A^ toltre: fai m CON "Confiderationés de Paj/ï JDom. 54 t- 1 fo]us CONSIDERATIO: CCXXXI :Oul.. "m lU fune li cruczfxerunt eun, LOG- CIT. l"Unhh $ l] L&C [vil^ TUX efgo Chrifti facramentum veti, &prænun« C $ & n ciati habet altaris,. vbi per hoftiam- falutarem pature humane celebraretur oblatio. tür Quig Ibi .fanguis immaculati agni antique. praegaricationis pa&a .de- 0 Agdre It eum de lebat :. ibi tota diaboliee dominationis conterebau QD ai. tur aduerfitas, & de elatione füperbie vi&rix- hu- militas triumphabat, cum tam velox fidei effet ef- t ngd -fe&us, vt de crucifixis cum Chrifto latronibus , qui t linguis 1 Vtroque in Chriftum Filium DEI eredidit, paradifuüm iufti- x Confüfüs ficatus intrauerk — Quis tanti muneris- explicet fa. cramentum ? Quis potentiam tam mire conmimuta. Obis, & tionis enarret ?. Exiguo temporis pun&to longorum trinmphee inter lu&antis anime ? [ac o fcelerum reatus .aboletur , dura tormenta hzrens patibulo tranfit ad Chriftum, pro ipfs a eft füpee & cui propria impletas intulit peenam , Chrifti gra- HU.]; tia dat coronam. - - Cum igitur Dilectiffirmi ! tan« ta fit mifericordia DEI vt etiam de tali popu G dtittis multos per/fidem iuftificare dignatus fit, nosque fub veteris quondam ignorantie profunda nocte pereuntes, in Patriarcharum . focietatem , & in for« teni ele&i generis:adoptarit, ad altitudinem fpei .nofhæ non fegniter, neque cum torpore curramus; fed pxudentur, ac fideliter cogitantes , de quali ON nnf capti« $42 Capht XFs captxultate, & quam mifera; fermtu:te, quo pretlo CON redempti, & qüo brachio fumus eduöh, glorifice- 1 j mus DEVM iü corpore noftro, vt habitare eum in nobis ex ipíà conuerfationis noflre pwbïtate t fui friofiftrentus. Et quia mihil eftin omnium 'virtü- [ VC tum dxgmtate præf'cannus, quam pietas mlferxcordlæ, fpero, & "puritas caftitatis : ^ his nos préfidiis -fpecialius Adíma inftrudmus, vt charitátis opere, ac nitóre pudicitias tünquám duabus eleuati alis, de terrenis mereamut gt of tus.es, 1 effe coleftes, Quo de(íiderio quisquis gratia DEI remle v adiütus impletur, & .de'profe&u füo non i fe, fed tnum fpi in Domitro gloriatur, hic legitime" honorat pafchale V0s j [i facramentum. .Huius limina vaftator angelus fanguine vulneta, Aghi, & figrio crucis preriotata nonintiat. I5 plágas Aegyptias non.pauefcit, & iisdem aquis.hoftes relin- fopultura quit exftin&os, quibus eft ipfe faluatus.- AmpleGamur slorificat Odor en itaque.DileCtiffimi, purificatis mentibus, atque córpo- Tm Vil ribus falutis noftrz mirabile facramentum; & ab omni CU mori fermento maliti2e veteris emundati, Pafcha D'omini Va me cum digna obícruantia eelebremus, vt regente nos Spiritu fan&o, a charitate Chrifti nullis tentationibus Trandatoy feparemur , qui in fanguine fuo pacificans ommia, & Ci, QO. in altitudinem paterme glorie fe recepit, & humilíta: Y T tem fibi feruientium non reliquit, cui eft honor., X fortimd) glom in fiecula fieculoram. . Amen. pretris Nonuid S; LEO MAGN. Sem. LIII. de Paff. Dom, ia r2j. li $ QN Confiderationes de Paff.. Dom. 343 ) [itetio CONSIDERATIO CCXXXIL Torifee. Ire €un Jbi crucifixerunt -etm. LOC. CIT. tobitate 1 Vi E nc Domine IESV , Redemptor - meus; :te Et ICordlg, t verun' DEVM adoro in te credo In.te DCl fpero, & quibus poffüm defideris ad te füfpiro, TaiCtg. Adiuua imperfectionem meam, : ad tue paffionis "TCamur gloriofa infignia, in quibus falutem. meam opera- tus es, totum me incino. 'Tue vi&oriofe crucis od DI egale vexillum in nomine tuo Chriffe j adoro , fe, fed tuum fpineum diadema, tuo rubentes fanguine cla- - pafctle dos, tüo fan&o lateri immeríim lanceam , tua gtine vulnera, tuum fanguinem; tdam mortem, tuam Is plagas es rem fepulturam, tuam victoriofam refurrectionem ,' & CR glorificationem, Chrifte fuplex adoro, & glorifico. Ho- t oorpo- Odor enim vite mihi fpirat in omnibus his. 4b omni rum viuifico odore fpiritum meum Domine a pee- cati morte refufcita, Horum virtute ab aftutiis Sa- : Donynt tine me cuftodi, meque conforta, vt & iugum -t T5 rmandatorum tuorum fuaue' mihi fiat , & Onus-eru- F'ODibus is,' quod poft te baiulare me mbes humeris afi- nidi, & ro met leue fit, atque portabile Quæ eft emim um fortitudo ^mea, vt iuxta preceptum tuum mundi Xor, k preffüras tam multiplices animo inui&to fuftineam ? Nunuquid pedes mei tanquam cerüorum , vt te ve« aj Dutt lociter currentem , . per fpimas, & confraga paffio. num QN 344 x Caput. X V. R. coinpafi num *eonfequi "valéam ? Sed audi, quefo; vocem meanr & inclina üïper feruum füuüm füauem illam &L corat crüceni, que hgnum vits eft his; um t qui '1pprehen- derint-eam; &, vt & fpero, curram alacnter : Porta- fpongin ti ag bo mfamgablhter eam, que ab inimicis eft; crü- cem poft te. y J lilam; inquam, diuiniffiimam crucem bumeris meis impone;' cuius latitudo eft' charitas ; ( videre fuper omnem creatüram fe extendens, cuius lone fpongia ateto -af gitudo eternitas ,. cuius fublimitas omnipotentia , Yi Bub cuiu$ -profunditas infcrutabilis fapientia eft, Con- fge'ili manus meas, & pedes meos, & totam for- TC tarn e inebr inam paffionis tuz f'öruo tuo indue. : Da mihi, ob. cm, & fecro , continere ab opcaribus carnis, qus odifti, 2Mnatumi & facere- iuftitarh , /quam dilexifti, & in vtroque tuam quarere gloüam & finiftram quidem meam &Lmihi clauo temperantie dexteram vero clàuo lufþtlæ téqua g (icabats in illa füblimi-cruce^confixam arbitrabor. Da menti ^ mev iugiter meditariin lege tua, & omnem cogita- vonfigur tui 3dgiter iàctare in te ; & dextrum pedem meum Gito feet sidem ligno.vite prudentiz clauo affige. Da, vt cuxom mlmüram Ípiritus mei fenfualitatem nec cueruet Diginen labentis vite infelix felicitas, & finifter quoque b qübd pes. meas fortitudinis clauo in cruce tenebmu. x* piun ;j autem & fpmarum capitis tui .æhqua in me fmili- ptime tudo. appareat ,. detur, Obfecro, genti mes & fa- fetyo lübris pmmtcnmæ compuncio, & alienz miferims Ü Pemng D coin- Confidemtimä: de.Paff. Dom.. $45 od v(:.o'mpafïïo,».&.,&im«ulu's zeli emulantis, quod-re&tum t lag eft coram.te ; & ad te' coripertar in grumna: meà; prehen. " dum triplex mihi configitur. fpina. .. Libet; vt.& ( Por;au fpongiam per arundinem ori meo porrigas; -& ace. f . ti amaritudinem guftui meo adhibeas. Libet, vt l Ctücomt per fcripturas tuas rationi-mez conferas , g uftaré, Tátiti , & videre, . quomodo florens.'hic mundus ta nquam iis ln fpongia inanis eft, & omnis concupifcentia -ejus otenta, aceto amarior; - Tta Pater, im me fiat, Vt 'calix ( ifte .Babylonis.aureus, inebrians omnem- terram , tàm for. nec inani me fplendore feducat, nec falfa dulcedi. i o ^ ne inebriet , quemadmodum-'eós , qui tenebras lu« t od " cem,. & lucem tenebras,. amarum dulce, & dulce virotue 2marum arbitrantur. Vinum myrrhatum fufpe&um m mem * eft mihi pro eó , quod tu ex eo bibere noluifti : 'For- te quia nimiam acerbitatem cruücifixorum tuorum ins ) iu&iüæ Y fmenti dicabat. .Tuz quoque viuifice morti feruum tuum T COf configura, faciens in me, vt moriar quidem-pece càto fecundum ^carnem, viuam autem iuftitis- f& m OU cundum fpiritum. . Vt autém integram crucifixi Da,vrï : "tnemet ] imaginem portare me glorier; illud quoqüe, 'qua- ï qUoQue .« fo, quod poft mortetn tuam infátiabilis malitia im» m Vb piorum .in te-exercuit, banc in me-fiiltudinem exprime, y frtie ; Vulneret cór meüm : viüts; '& efficax e fermo tuüs,-penetrabilior omrii länc'eä*"äöuäü"nnaä ,1;'-, prgg ; nf & pertingegs : qu?;"ad interiora a?ifnæ nææ coit Que. - ;l $46 Coput X . di r Qucat ex ea, tanquam a. dextero latere meo, visdum. wice fanguinis, & aque ,. amorem tuum, & fra- (5 60 trüm meorum. Poftremo & munda findone prime ftole fpiritum meum inuolue, in quà requiefcam, (etes ; I Q fac. ihgrediens ad te;"in locum tabernaculi admirabilis, yt lls & abfcondas me; donec pertranféat furor tuus, . ceret y di S. ANSELMVS CANTVARIENS ii q Medztat. IX de Humarzt Ciriffi.: pag. 22v. at dir Ditentam CONSIDERATIO CCXXXIII tuth , mun IESFS autem dicebat : Pater, dimitte ilis $012 dinififeti enim .fciunt, quid. faciunt. LUCIX XXIII. 34 qe nl enim ul eque ex cruce tantum, fed etiam ex vexbxs quomodo: N in cruce prolatis immenfam cius benign itatem qui;fi videre eft crucifixus enim, dicteriis, cachinnis; ]Initetor & fputis dehoneftatus dicebat : Pater, dimitte illis r r peccatum, .non enim fciunt, quid faciunt. Et qunto di crucifixus pro. crucifigentibus precatur, quanquam Quift inobl ili.contra dicebant: Si Filius DEI es, defcende de YO* Qbtejr cruce, & credemus tibi. Atqui ideó ille non de« Vij Ícendit de.cruce, quia Filius DEI eft ; & ideo venit, ts g vt.crucifigeretur pro. nobis, Defcende de cruce, rllm pudtxff Hegc verba funt,:& inquiunt, & credemus tibi. lii 1nc1eduhtat1,s obtentus, Nam multo maius erat;, eitibüs P. lapide, fuperpofito ex fepulchro refürgere, quam de Confider ationes. . de. qu Dom, 547 [ iheo, de cruce.defcendere: multo maius erat, mortuum ) &fï&- i vincdum , & quatriduahum I;äzaljïnn cum ipfis fafz € prime ciis e-monuménto educere, quam de cruce deícen: ulefrrm dere. « llli igitur dicebant: Si Filius DEI i es - . j, fal- nirabili uum fac temetipfum * * ille vero tihil non agebat; Tuuj, vt illos ipfos , qui fe conuitiis oherabant , faluos fa- LJENS, ceret 3. dicens:. Dimitte illis peccatum, non. enim J fciurit. quid faciunt. Qauid igitur ? Nüm illis pecs catum dimifit ? Dimififfet vtique, f Voldiffent pe- TT nitentiam agere. Si.enim non dinififfet illis 'pecca- tum,-nunquam Paulus fuiffet Apoftolus. . Si non ]s* qut dimififfetillis peccatum, non trià illa millia, ^ non ä*uir;; D 4 que milf;ä-, non multz myriádes credidiffen t Quod enim mtlte ludeorum myriades crediderint, audi, [ verbis, quomodo.Apoftoli Paulo dicant : Vides , frater, pnitatem quot-fint myriades ludeorum, qui crediderunt. chinnis ; lmitemur itaque Dominum;, & pro inimiqfä prece- nitte-1llis mur : :eandem enim cohortationém refumo , iam Tit. li quinto die vobis dé éodem argumentó differo, non anquam quafi inobfequentes vos argüens ; abfit, fed fperáns, cende de vos óbteiperatüros elffe, uod fi qui fint diri T don de iacundi; & morofi, qui noftris cirea oratióhetà e0 Venlf, onmitisnon morem gerant, ex numieró f:ilïexü'"-äi'ef- je CU rum'pudefac, inimicitias; & fimiultateg dke'pöiïeijf.ï fJLtæ & Imitare : .-Dominüm: crucifixus eft, & pro crucife - 3 jus t 7 QUEm ss Putrenvoimpellunt, E quoimodo boifüm, £ In- d $48 Capui . X V,« Anquies ,. Dominum imitari ?. (i velis, poteris. « Nifi Aj enim.;pofTes imitari,» curdixiffet,: |Difcite a me, dnent quia mitis fum, & hu;ml;s corde ?.: N]Ii ;poffes imi- qui tari,.non dixiffet. Paulus.;. Imitatores.mei eftote 1* qua;P . Ceterum. fi. ;non. vis imitari dentem ficut. & ggo Chnfü,. Dominut, imitare conferuum; .Stephanum -vide- fne; licet. Apoftolum... Etenim.ile Dominum. imitatus Áudi, 4htis, gít. . Et quemadmodum: Chriftus. inter arucifigen- te5, . mlfïä cruce, miffis iis, qux ad fe fpectabant, peccitu de.ibr pie. cmczhgentlbus fe,. Patrem . precabatut 5. ita. & Íeruus inter Japidantes, ob omnibus impeditus, exe jultis.ia ceptuis lapidum .iGibus, miffo.:dolore, quo hinc. af- Nl p fos? - ficiebatur ,. dicebat : . Domine, . ne ftatuas illis -hoe peceatum. . Viden, quomodo loquatur Dominus? Ti p Viden, quomodo precetur feruus ?. Iile dicit:t P^ pla, at Gationel ter, dimitte ilis hoc. peccatum ; non enim feiünti quid faciunt; hic vero: Ne ftatuas illis hot'pec- iedium catum, .Vt vero difcas, illum ftudiofe precari t nort Ticfoer ftans, lapidibus licet obrutus orat, fed pofitis.genibus E rum compun&ione loquitur, & cum multa conmi- tyranid £ius in fexatione, Vis, oftendam tibi conferuum:alium, longe grauiora,, quam ille, patientem ?. Paulus.ait:: Á ii n ludmis ter virgis cafüs fuüm, femel lapidatus füm $ luri fiit no&e,.& die in. profundo fui. . Quid tum poftea? fenet 3 Optabam, inquitj ipfe anatbema efie pro fratribus - deres q meæs, cqgn,ag& aneis. &wndum carnem, - Vispe & &eggp almm Confiderationes de Pa], Dom, $49 SMJ' &lium-videre, non ex nouo, fed ex veteri Tefía. £ 88 anento, . Hoc enim 'eft. maxime. omnium mirabile, s imie quod, Vbl non- precipiebantur inimicos diligere ; tliote, quin . potius oculum pro oculo exfculpere, .& S-Imufari dencem pro dente, atque in- malis par pari re- - idi ferme j:.ad apoftolicam peruenerint. philofophiam, ia Audi, quid dicat Moyfes, .qui fiepe a Iuidzis: lapi« elfpee 4datus, & contemptui.babitus eft: fi dimittis illis cOabunt, peccatum;.dimitte: fi vero non, etiam me dcle i & de libro, quem fcripfifti; Viden, quemlibet ex -tlB, [ Q] iuftis :aliorum. fecuritatem. pripofuiffe faluti (üm ? .hic JNibilpeccafti, &'cur vis effe corum füpplicii con. ilis:hóe fors ? .Quia, inguiunt, ceteris malo affectis, rei omipus? duee-profpere .fenfum. 5on percipio, .Hgt exem. dprd pla, fatis efïcnc * &d maiorem autem noftri emen. 1 (niünty dationem , alium eadem philofophia vtentem iü hoc p iedium adducam.:. At enim Dauid, beatus ille, at nott iTeanfüetsque vir, poftquam exercitus totus defe. 1 gembus cerat, atque neceri'eius moliens, filio Abefalom 2 tontite tyrannidem detulerat,'«deinde DEO, ob illud: fa. , logf €inus in iram concitato : quid enim intereft, fj at &líam internecionis caufüm proferat ? ipfoque ange. ts fim, Juni- tüittente ,'qui diftricto gladio plagám füperne in* ] poftäf "ferret , vidensj inquam; Dauid; émnes ;gladio: ca* fratribtd 17 *"dere,"quid-dieit: v ' Ego; qui- paü*or füm , 'peecaui , Vi T & ego' paüer mlque cgl" fit inanus tua fuper me, - & 9 G- dion & ( $59 Caput: X V. & füper domum patris mei. Vides iterum fimilia fipicit preclare gefta ?. Vis, oftendam tibi & alium ?- Ne- jro am d um inde que enim: deerit alter, qui eodem modo pliilofo- phetur.* Samuelille Propheta; a Iudai$ contumelia Quit,. 005 affe&us eft,depofitus, contemptus, ita v DEVS. ipfum &tnhy & confolari cupiens diceret : INon te contempferunt, PC OC fed me, Quid igitur ille contemptus; defpectus, contu- tum mei melia affectus ? Abfitá £ne;, vt ita'peccem ; vt €ef- jmi, d fem orare»pro vobis.Dominum, Peccátum putauit pur, qi effe;- nori-orare pro inimicis. Abfit; vt ità peccem onos Chriftüus dicit ; Pater ; yt.non orént pro' vobDis, fmies Pa dimitte:ilis peccatum, non enim [fciunt, quid fa- Veftri, QU ciunt: Steplianus vero: Domine, ne ftatuas illis i md hoc. peccatum 5: Paulus autem : Optabam anathenia VE effe.pro fratribus meis, cognatis meis fecundum Ti & 1 carnem, .Moyfes dieit: fi dimittis peceatum ülzs-— &L dimite; fi vero nonj etiam me dele de libro; 0'9 láii quem. fcripfifti. Dauid vero: fit manus tua füper & fuper Domum Patris mei. Samuel autem" CON Abfit,a me, ita peccare, vt ceflem orarc pro vo- bis Dominum. Quam igitur veniam confequemur; —— Domino,.& feruis, tum noui, tum veteris Tefta- fnenti concitantibus ad orationem pro inimmicis, fi -nos'e'icontrario contfa inimicos precemur ? INe ] ræcep quafo,/ne id'apamus:fratres; Etenim quanto plu- Tulfo ra exemþin,f tmw äïams, fi eos non 1m1temur, [ dlï&&m 5 uy'i (,.v fup- d Confiderationes de. Pal IDem $51 T' fiftilia it?-Ns, fupplicium. ^ Preflantius eft, pro inimicis, quam pf pro amicis Ofare :. non enim tahtum hinc, quan- tum inde lueri fefert;s. Si enim dllexerms ir. Qtümela qun:, €o$, qui vos diligunt, nihil magni facms- Sipfim étenim & publicani hoc faciunt. Itaqué fi pro Werutiy dfricis oremus tantum ; ethnicis; , & publicanis nom- j Conti üdüum meliores facti fümus At éum ihimicos dili- ; vtelt Pimus,-DEO'pro humana facültate fimiles effici- T'putut i pecten 4our, qui folem. fuum oriri.facit fuper malos, & '"bonos, & pluit ï'upel iaftos, & iniuftos, Simus i ïg!tur Pitr, fimiles Patr'S' nam, eftote, mqwt fimiles: Patris quid fe Veftri, qui in Coelis efï, Vt répnüm codorum cone atias 1]l fequi fneteamur,- "erátiaj & benmipnitate '"Domini , mathema * DEL & Saïuat'ous noftti TEÉSV. Chmb cui^glo- ecundum fià, & iimperium in fecula fetulor um; Amen. Ang s e fibios $.CHRYSOSTOMJYS. EHomi. Kde Crüce 9 lawone. lom..LHL-pag. .409. gro. " t fopet | difem? . CON SIDERATIO CCXXXIV po «t ogüemtt Pafer dzmm*e Ms mon-enim frwm*, quid facm/at i Tefta LOC. CIT: - A ipituics, uN recepta Dominica & multa funt.) & vnum; jnlo ll P multa per diuérfitatem operis, vnum. in radi- €e dlleöhomb TiteftUT s Qualiter"autem ifta dile&io tenen- fiy dà fit, ipfe infinüst, qui in plerisque-feripture fuse 902 fen- Ü $52 , Caut XY. disdione fän*ten'tiis & amicos tubet. diligi in fe, & inimicos dili- mcus eüg gi propter fe, -Tllé enim veraciter charitatem habet, itis &fb qui & smicum diigit'in DEO, & inimicum diligit propter DEVM. Nam funt nonnulli , qui diligunt r à j zem intri proximos, fed per'affe&um cognatiónis, & carnis, citur, ni quibus: tamem in hac "diledione faéra eloquia non contradicunt, 'Séd aliud eft;. quod' fpente mpen- p & n ditur matüre, aliudy quod preceptis Dominicis ex gt qu ts & cr Charitate debetür obedientie, XHi nimirum & pro- (uis perf: ximunr dilipuntg^&- tamen ila füblimia dilectionis premia nom affequuntur: 'quia amorem fuum non dicens: ] fpiritaliter, fed carmaliter impendunt; Proinde cum facimt; diceret: Hoc:eft preceptum meum, vt diligatis diipi inuicem j'protinus addidit :-ficut' dilexi vos: Ac dligt.Ma ^joaperte dicat:^Ad hoc amate,'ad quod amaui fimmon vos.' Quan re fratres clariffimi j folerter intuen- eiledtiong ^dum :eft; quod antiquus hoftis, 'dum mentem no- ponat:qui ftrám- ad^rerum. temporalium dele&ationem trahit, Venetat; - ififivmiorem contra nos proximum excitat, 'quia ditebat: ea ipfag' qu&'diligimus ," auferré ^moliatur, Nec digendo curat antiquus Hoftis ; hec faciens, vt tertena tol- j ipfrm Nam in Jat;^fed "vt charitatem in mobis feriat. 305 vfong odium:repente 'exardefcimus ? & dum foris inuicti C170- prot effe -cupimus; "intus'grauiter ferimuf* dum parua &de&, ql foris:defendimus , »intus- amittimus maxima : quia Nüde clas dum rem diligirrqu':.t?mpoy $ * z'lleïm' y vergm "amit tifnus Gettine Á , dl. Corífiderationes d Pajl Dom. 353.. RICOS il dlleöhonem. Omnis qulppe, quinofira.tollit, - ini- T habec, micus eft, fed fi odio habere:ezperimus inimicum, f dlhgæ intus eft, quod. perdimus. Cum. ergo aliquid ex- Gligant terius a proximo patimur, contra occultum rapto- & citis rem interius vigilemus, qüi nunquam melius vin. quid mon citur, niü cum raptor exterior.amatur. Vna quip- i gpen. pe, & fumma eft probatio charitatis, fi & ipfe dili- IDICIS s ex gitur, qui aduerfàtur. ;Hinc::eft;- quod ipfa veri- 1 & oto- tas & crucis patibulum fuf*cmet, &-tamen . ipfis edüonis fuis. perfequutoribus. affe&um .dile&tionis: impendit; Jog o dicens: Pater, ingnofce illis, quia nefciunt ,. quid ude cim faciunt Quid: ergo: mirum,:;.fi-inimicos :dilipant diigiti diícipuli, dum . viuurt quando/^& tunc inimicos Y05: À diligit Magifter, . cum. oeciditur. ?.: Cuius- diledtionis yl dinoui fummam exprintit, -cum .fubiungitur : Maiorem-hae-* T-AOQUCDe dile&ionem nemo. habet quam;vt animam íuam Dtem o ponat quis pro-amicis fuis Mori etiam Dominus 1 trality venerat, & tamen pofiturum fe animam pro amicis i, dicebat:. vt profe&to nobis oftenderet, quia dum o« eiligendo .lJucrum facere de inimicis poffümus; et- feni ol iam ipfiamici funt,. qui perfequuntur Sed: ecce Noin nos-.vfqué ad . mortem - nemo- perfequitur Vnde r d €rgo- probare. potfumus ,. an ; diligamus- inimicos i paue fed.eft; quod.in pace fan&e Ecclefie. fieri: debeat 4 Qu vnde clarefcat fi. perfequutionis temporémori:pre yoltimus dilectione. valeamus. Certe idem Íoaunes-dicit Lo] d o o [] Qui ( 554 ^ '"Cg,ayt* AdXésu Qui . h,abuemt fübflantiam -mundi. hmus, Vrderrt t m i Bi ia cord fratrem. füum meceffitatem. haberes. & clauferit.vi- Ícera füa ab eo, quomodo charitas DEI manet in dem 9 €o? Hinc etiam Ioannes Baptifta ait : Qui habet dontis . tiférieD duas tunicas, det non habenti, Qui elgo tranquil- litatis tempore non dat pro DEO tunicam füamis dias ,. at quando in perfequutione daturüs eft animam fuani? giifericor malitiam. Virtus ergo charitatis,...vt inui&a fit/iu perturbas tione ,. nutriatur. per-mifericordiam-in.tranquillitate, quid.n0n quatenus ommpotentx DEOQ primum dlfc;at füa ime Omnem 1 pendere, pofcmodnm femetipfum, lü, at S.GREG ORIVS M. Lzb IL Howil. XXVI[; ne foder än Euangelzo 'Enn. I pag. I$60. gnanoma $ed.quid CONSIDERATIO CCXX*(V' tie ?.f Tunts«fi Pater dzmztfe zïlz.c 696. LO('. CIT. " Tunquim tbutis : eccatum multorum tuht, ;& pro transpreffari« P Titag.e bus rogauit, vt non pcrirent :: Pater , ignofce illis, quia nefciunt, quid. facmnt Volat ir TeuOCae [ £orp (ia, & bile verbum, tuum. Domine, nec reuertetur ad te vacuum, fed faciet, ad quod mifitti. Vidé- nunc Tg.m epera Domini, 'quie pofL.xt prodigia füper teiram, funt, n hixddi Plapellis'-céfüs "eft,' fjinis coronatus, clauis' con. foflirs, 'affixus"patibulo; «opprobriis fatüratus' od quid tünjumr famen rdolorum. immemor; 1gnofce,x aituj V daor Üp $ d illis, Confi demtzafzes de Pay Dom,. 555 & Viderik läïis. Hmc multæ miferie corporis , hine: mxferlcor- Vferit.vi dia..cordis ; hinc- dolores, hinc miferationes-t hinc Wanet j oleum exfultatloms, hinc fangüuinis guttz, : gdecur- Qui hahnt fentis in.terram. - Mifericordie Domini multg ,-fed & | tanqtm miferie Dominimulte. Vincentne miferie mifericor: AT fuam. dias , an mifericordie miferias füperabunt ?' Vincant un fuyt tnifericurdie tue antique Domine vincat fapientia peruna snalitiam. Magna enim illorum iniquitas : Sed nun- xpilligtg, quid non maior pietas tua Domine ? Multum per ha. m omnem modum. Nunquid redditur pro bono ma* lum, ait, quia foderunt foueam anime mez ? Pla; XII ne foderunt impatientie foueam,- occafiones indi- gnationis plurimas; & quam maximas miniftrantes. Sed.quid horum fouea ad abyflüum maníuetudinis XXY tue ? Retribuentes.mala pro bonis fouedm fode- runt.:-fed. charitas non irritatur, non precipitatur, AT, nunquam.excidit, non in.foueam ruit, & pro- re- nsptefaris tributis malis.cumulat bona. Abfit; vt mufccemo- NU riturc-.exterminent - füauitatem vnguenti : quod de tuo corpore.fiuit :. quia-apüd finum tuumv mifericoc- VC Cae dia, .&.copiofa. apud eum -redémptio Mutce mo- tür 30 (& ritura mifsrie-funt, -mufcse- moriturgs blafphenrs ide. Dune Y COTTOD, fünts; mufeg ;moriturg, infültationes fünti quas t imyts: COf bi zeddit; generatio;praua;; & :exafperaus.- VTu autem l quid ?, i ipfàv eïguaaolïþ zmanudim: tumuih., ratist "04 iam; facuücxum matutinum in holocauftum vefpcru- )fCC,A ät þ 090 4 num üh*a $56. Capi XF.- num.transiret;. in ipfa, inquam, virtüte incenfi , $1 quod celos afcendebat, terram operiebat, mfemæ j refpergebat, exaudiendus pro reuerentia tua clamas * Ó Cot Pater ighofce illis, quia nefciunt, quid faciunt quam multus es ad ignofcendumn ! O quam magnà l multitudó: dulcedinis tue Domine!:O quamilonge funt togitationes 'tu& a cogitationibus noftris t Ó [ quam firmata eftetiam fuper impios mifericordia tua! ' Cre Mira res. Tlle clamat, Tgnofce : Iudaei ; Crucifige. fontem Y. Molliti funt Sermones eius füper oleum, & ifti funt jacula. & peccat O charitas patiens, fed & compatiens ! Charitas patiens eft, füfficit; charitas benigna eft, pietatis tire facra cumulus eft. Noli vinci a malo, charitas abundans? leuiatur fed vince in bono malum, fuperabundans eft. Non enim fola patientia, fed & benignitas DEI ad penní- fione tX tentiam [udeos adduxit: quia benigna charitas etiam apptopin demption quostolerat, amat, & amat tam ardenter. Patiens fecundür charitas diffimulat, exfpectat, fuftinet delinquentem s Sed benigna trahit, adducit, ceonuerti facit ab. erro» E* pro'eo, re vie füm, demque cooperit . multitudinem: peccaa tunt Q piciati f torum. O. Iudæx, lapides eftis, fed. lapldem pers cutitis molliorem , de quo refonat; tinnitus pie- Togibat tatis, & ebullit oleum charxtatls. Quomodo po- eum T dücifim tabis Domine dcfiderantes te torrente volupta- puCator tis tue , qui fic perfundis cruaüggnies te. oleg. mifericordis ? €I90 cor S BER« lir'wq Confiderationes" de- Phffl.- Dom. TOE Ticánfr 7SCBERNARDVS. od de Paf Dam » Iüterog fem IV Hebdmmdæ S Tom. III jag. XX7 l damas- 1 itnt. i CONSIDERATIO CCX*(XVI 1 T Pater dzmztte illis Cs96. "LOC. CIT. : AT Tonge (s Q tisti t^ ernentes ergo peccatores tantam dulcedmem C: P'iciire Creatoris.füi, coperunt & ipfi certatim ad. AO t^ fontem recurreté mifericordia ; 'ad;fontem. pietatis, IDQCIens 1 & peccata fua in eo lauare. Copit autem & ipfe fons ont ety pletatls cum peccatoribus conuefei, copit eis ape« Jütdangy rire facramenta .confeflionis fancte; per quam- al« leuiatur omne onus peccat quia in vera confef. - f Non d'onr. 3 fione mündatur omnis macula deli&i Poft hmoc: 35 GLfaffl appropimnquante tempore, quo pati deberet pro re- Patient demptione peceatorum, jludsi; ex quorum ftürpe fecundum carnem ortus eft, düci inuidia; iDum Jentelt abenos pro'eo, quia'erat pius, & mifericors, crüeifixe- ryunt, p . Qui tamen & in ipfà morte non immemore VE j : m pietatis fuz, pro interfeCboribus fuis Patrem fuum rogabat, vt dimittéret ilis hoc peccatum. ^ Non Qs ple- enim fciunt, inquit; ' quid faciunt Excufat iHos od po volup dulciffima Dormini pietas, ^qui non vult mórtiém Cuius te oleQ peccatoris fed' vt-éonuertátur, & wviuat ergo cor tam| ünrum, tamque lapideumr non emols m h lire" pofiit^tanta^manfüetudo QCreatóris " Gof ? d 0oog Quun | $59 — 'Capzzt X OUD j Ul 161 Quem, cum in mulug; creatura fua, quam ad.i mm- peccata ginem, & ümlhtudmem mam de .nihilo creauit , pfe fon dehoneü;aret,, non fe vmdxcuut fed dehoneftatus, & pat, 03 muïüa mialis operïbus illorum irritatus patienter tulit, fuperis & vtad illum fine hafitatione redlrent, dulciter admonmt. pECC&US Pius ergo, & dulcis Dominus. nofter IESVS Chriftus ,. ficut per Pmphetam dicitur, non put, n do defo vult mortem.peccatoris , fed vt relinquat. vias. fuas Jio pec malas, & fic peenitentiam .agens de. iniquitatibus $ fuis, reuertatur ad gratiam fui, Creatoris. Quum "n tuifericors etiam. fit ,erga peccatricem. animam ,. di- cit per alium Prophetam, exhortans eam, vt etiam CO pofl: peccatum reuertatur ad eum, & inueniet mi- fericordiam. Tu autem, inquiepss formcata es h i cum. amatorlbus multis, id ePc., tu, que in baptif* 3mate mihi fidem promlferas , tuam caftitatem cum Puni L^ amïtonbus mmtls commaculans Vlolafh : tamen. pæmtentlam age, &, 1eue1 tere ad me, & fufcipiam t te, Nullus ergo pcccator defperet; quando.forni« l qU cata cum multls amatoribus recipitur,.. quia fons Pailus & mifericordie IESVS Chriftus . nullius plet'ltls E Dutiürum ïmqmtatïbus exhauritur, nullius Íceleribus: pohu;tm, Ed en fed. femper purus, & abundans, gxat1a duïceamzs, ileuds or*mes ad fe .reuerteptes, . mfiimos? &. peccqtoxes iiftm rec;p& E & qmbuscunquc peccatls ünt gnaculati. ,:, abhut, EÉt vt certi fint omnes peccatmes, & ini- foprin L eni qui, Con(iderationes -de Pa[F.. Dom. $59 ad qui, fe veniam peccatorum füorümi a,ccrpere, fiipfa: Creanit peccata fua curant dimittére; & pénitentiani agere 4 [atus ipfe fons pietatis pro amorey: que*n erga 'os habe- r t,zhtl bat, eandem carnem, "dü$mi pro eis fünipfit, ficut dulciter füperius expofüi, pertulit ceücifigi t vt'qui.erant $. nofler peccatis mortui, nec áalitér'ad. vitam redire pote: Lut, non gant, nifi pretio fangumls eius redempti, 'hüllo mo- VIQS. 1Ua8 do defperent, cernentes- pretmm11 quod eft datum Qitatibus pro puccaUS fuis. Quim S. 4NSELMVS., Meditat: VL -pogers. nam.,.di 212. x Yt euam et m CONSIDERATIO/ CCXXX VII. QICALA. 68 n.boptle Srripfit autem- Pilatus F. tifulum ; - pofüit- [us jer crucem, LT CUT Erat autem Jcriptum s. IESFS-INazaa venus, Rex fudeorum 40ANN. XIX. IQ tamen fufcipiam jo forni oc certe ipfum aduerfüs-nos: chirograplium: eft; H quod & fue cruci affixiffe Dominum, diuinus ia 1008 —— Paulus ait, in eoque de punmpaubus, vt-deuictis ;.Dullis Dimirum, ae de íüo imperio. deie&tis triumphaffea. yolluitoti Etü enim Seruator ipfe titulum.non fix xerit; ; fed» jCedíQig.y ille Iudaici furoris-adiutor, ac minifter : tamem hw« catores v fa&tum- ad^ eum.- refertur quod: fieri- permifitz: acuatd De- principátibus vero-in-eo:t&inmphauit Próposc & ini fitus.enim eratdegeütibusy fguifitans eum jqui: peaie qii nobis | 560 o P nobis patlebatur, fi m ammam in rede*ntxonem ji, 00 dabat omhlum. nes cmm, QUXCUUqUC terram peccti ( (AtOf6S . mcohmus, quia mtra pec"atx retia cecidimus, ( o- mm Qu mnes enm'x1 1nquu:, äec linauerunt, fimul inutiles im Iu fa&i funt, vtícriptum eP pfalm. LII, 4. ) diaboli cri- admodur minatiónibus rel fa&, triflem, & iniucundam vi- ficpet Ti tam degebámus,- Habébat autem aduerfüus nos chi- rographum, hoe eft, transgrefionbus debitam mae« fümus, ledi&tionem ,. & fententlam latam. aduerfus eum , veluti qm vetere illo mandato ezcmex at, ad fimilitudinem fe ipüm 111ws in vniuerfüm genus permanantem, maxime & cum ab omnibus . DEI placitum violatum . effet, 4it-Trann, Nec eriim DFVS vnius Áde peccato offenfüs eft, non autcm ceterorüm, qui poft ipfum mandata ne- C0 fed in vno aduerfus omnes longe, la. glexerunt vt teque promulgata lex efz Eramus itaque maledi- &i, ac diuino caleulo copdemnati, cum propter Cribit preuaricationem in Adam, tum przuaricationem j Verum hoc, quod ad- V legis poft eum conftitutz. verfus nos erat, chirosraphum feruator deleuit,. af- Ym pre Tüm. fixo fuze cruci titulo, quo liquido mortem in cru. Tütmerür ce fuam fignificabat, quam pro damnatorum vni» Quodam uerforum vita pertulit : pro nobis quippe exfoluit Cntürmel ponas peCcatls debitas. Etfi enim patiebatur vnus, pentiüm erat tamen fupra creaturam. omnem, yt DEVS,.& lo vt vmuerförum Vita potior, dcirco, vt ait, Pfalmi- fta Trttento Confider ationes de Pa[J. Dom. $61 uOFe'n fià, omnis. iniquitas Oppllault os füum, & lingua ] terr at peccati quoda**nmodo obítru&a eft,. non iam pece (0. catores incuíare potis. Iufti&cati quippe, fümus , | inutiles cum Chriftus debita pro nobis. exfoluerit : eius iboli t enim liuore fanati fumus, vt fcr:ptum eft. , Quem- ldam V la admodum autem per lignum cafüus nofcer contlglt 105 Chi fic per hgnum iterum in priftinum itatum reuocati AT Tite fumus, & coeftia, bona iterum 1ecep1mus, . ipfius 5 em, veluti egritudinis initium Chu&o p1opter DOos in itdnem fe ipfüm, recolligente. Wiaxime S,. CIRILLUS. ALZZXANDR Lzb XIR m effet. £n-loann..cap,- X LX..w.. 19.. Tóme 1V. pag«.2060, nfüs ef data ne CONSIDERATIO COCXXXVIII nge, li maled Scrzpf t autem C? titulum Pilatus 6'990. LOC. CIT, pter catlonem cribitur etiam titulus : folet præeedere pompa N vi&ores : at vero currum Dorhini" triumpha- od d lem preibat bona pompa refurgentium defun&o. quit, d j n a rum. Solet etiam titulus fübiugatarum gentium m Vil mumerum defignare. Sit in illis trmmphls Ordine quoaam digefta miferabilis deuictarui pereuntium exfolult contumehof"a captiuitas nationum :' hic redemtartlm Ut VIUS, yentiüm vernat pratia :' dipni tanto triumplio 1 1uga— ]y5,. . | Pfolmi- les, vt colum, tcerra; maria, mfernaa corruptela mutentur ad gratian, Scribitur autem titülus, & A[?) fuper 562 nDaeput XP. fupm gruc'em pomtur, non.infrà crucem, quiá prm« CO eipium : fuper humeros:- eius. Principium autem Tunc et quid- eit 3hifi ferapiterna.virtus eius, atque diuini- tas 2 Vndc &ipfe interrogatus, quis effet, refpom- p t l ditz: Prmcxpnun, quL& loquor vobis. Legamu» c«hune: ditulum: "dESVS, inquit, Nazarenus, Rex ludaorum. Merlto füpra-crucem titulus 5.quia noh ilcht dümani corporxs fed. diuinz. poteftatis eft regnutit, l Tif quod. habet Chriftus. Metito fupra-crucem titulus; licet quia licet in cruce erat Dominus IESVS, füper cru» Verimis in bit, fü €em-tamen. fegis maieftate radiabat, cruce , fcarabeus in cruce :. & bonus vermis, qei Qui àpt Qm - ex hefitin ligno: bonus fcatabeus, qui clamauit.e QUCS 0 lipno.: - Quid clamauit? Domine, ne ftatuzs illis Clamauit latroni : Hodie mecum titulo di hoe peccatum. et, audi .eris in- paradifo.. Clamauit quafi (carabeus. DEVS, DEVSmeus, quare ime derehqmih? Et.bonus fca« lium pe fofus, Xabeus;..qui lutum corporis noflri.ante mfounc, ftlus, ac.pigrum.virtutum verfabat veftigiis ; bonus fea- Tiait Erexit xabeus,.qui de ftercore erigit. pauperem. Dauit PPaulum, qui æfhmatus ePc vt ftercora:. erexit & Iob; & N ;qui fedebat in ftercore. lNon.mediocris ergo txe Lt tulus. & a E hs fbf $. AMBRO.SIVS Lib. X. Expoft. me g , 13 D &«ffew- me. L. gag; 1; t , Qu Qbantun 3 q s H * [ g CON— Confiderationes. de. Paf. Don.. 563 Qd grig CONSIDERATIO CCXXXIX. . 1 auten & diini dHunc ergo titulum multi Judeorum. legerunt , quia tefjot. drop? ciuitatem erat locus, "obi crucifixus eft IES FS. x Ls Et erat fcriptum Hebraice , greée, & latme. IOANN, XIX, 20. I Ret t i Quig of Tcnu ulchre titülus, - qui Chrlftum Regem teftetuf ; Iu 1 Citulus non inífra, fed füpra crücehi ponitür ; quia licet in cruce pro nobis hominis infirmitate dole- petq ermis bat, füper crucem tamien Régis maleftate fulgebat, Q5, odf Qui apte etiam, quia Rex fimuLj' &-Sacerdos eft, — cum eximiam: Patu fu carüis" hoftiam in altm abayli;d EH crucis offerret, Regis quoque, qua przaditus 'erat, ; IneCUS titulo dignitatem pratendit, vt cuh&is. lepere; boc DEVS eft, audire, & credere volentibus: innotefcat , 'quia fuüum per crucem non peld1de11t, fed confirmarit onus fc potius, & corroborarit impétium;" Vnde &- Ápo- tome, ynts. f ftolus, cum 3gnominiam crucis .defcripfiffet , ad- Suhxit : Propter quod & DEVS illum exaltauit, & Drent & lok donauit illi Domen, quod eft füper omne nomei eo Ue &c. Nam quod hoc nomen Hebraice, Grgcey-& Latme fcrïptum T*zr; ,elat hoc eft; quod idem Apoüü- lus fubfecutus aänpätzt : Et omnis lingua confitea- N tur, quia IESVb Chnftus in gloria eft DEI Patris, Quantum vero ad, hteram hæ tres lingute 1b1 plæ cetens emmebant Hc.bma propter Iud&.os in lege )N glo. 564 Wïä lg V glgmames,;,.Græca; puoprer : gentium jfaplentes , Ta- l: i firi.co tina. propter Romanos, multis, ac pene omnibus iam Xunc gentibus imperantes.:: Velipt, nolint ergo ludai, Auaqu JisV» omne mundi regnum, omnis mundana eft fapien- tia;-omnia diuing legis facramenta teítantur ,. quia jotet IESVS Rex Iudzorum eft j hoc eft, Imperatox cre- Yeritao dentium, & confitentum DEVM,: füs, anim 4 VENERAZB/BED A. Lik VI. a. chf. L mput .XXIII Lucæ Tom. V. pag'f 432 f À pradic CONSIDERATIO CC)&L Sion. g (titutur chebant erga P;lato P(mtz]ïces ludeorum, ZWh Tilius 1 Jfiribere. Rex Iudaorum.; « ed. quia ipfe. dixit : Rex fum: xe, & Iudæamm. Refpondit. leatus Quod þræ/z, fmy' feftione LQC CU'- Vs 215 22. per.os 1 ingit, meffab;ïem vim. diuing operatxoms etmm in O 4€or d,mus Wnox antmm Nonne occulta VOX Oporte dient quædam Pilato intus quodam, fi dici poteft,. Gla- 3nofo. fileptio perfonabat, quod.tanto ante dn p.ï.ll- £0 d Tientün anorum. literis prophetatum, eft : Ne c01rumpas ts Nex af titull, infcriptionem ?. (Tlt PL LVI. &. LVJJ,.) fä&us | .Ecce tituli infcriptionem non corrumpit, Quod Sed etiam. Pontifices , qui . hoc DHI'UCEï fcripfit j; fcripfit. . n &0, QU &orrumpi volebant, qmd dxcebant? Noh fcnbere, Rex lü ;mgmu.nt, Rex; Iudæoxum, fecl qma. 1pfe dxm : Rex WL IIl Confiderationes .de M Dom, 565 5 li Rex fum Iudzorum.. . Quid loquimini infani Quid busiam fieri contradicitis , quod mutare nullo pacto poteftis? aludæ;, Nunquid enim. propterea non erit verumi ; quia fipiig- IlESVS ait: Rex fum Iudzorum ? fi cotrumpi'non l qua K0L Cf« jpoteft, quod Pilatus fcripfit, corrumpi poteft; quod veritas. dixit ? Sed ludeorum tantum Rex eft Chri- ftus, an & gentium ? Immo & gentium. Cum A. enim dixiffet in prophetia: Ego autem conftitutus fum Rex ab eo füper Sion njontem fandum eius, predicans préceptum Domini : ne propter montem. l Sion folis Iudeis eum Regem quisquam diceret con- ftitutum, continuo fübiecit, Dominus dixit ad me; " Tilius meus es tuü, ego hol'ie genui te: poftula.a i um 3üe, & dabo tibi gentes hereditatem tuam, & pofi i feflionem tuam terminos terrzm. Vnde & ipfe iam per.os.proprium loquens apud [udeos: Habeo; Uf inquit, alias oues, que non fünt de hoc ouili ; C m oportet me & ipfis adducere, & vocem imeam au- 4,Y0i dient, & erit vnus grex, & vnus paftor, Curer: ? W £o magnum Volumus intelligi in hoc titulo facra- Ín p mpas n mentum, in quo fcriptum erat, Rex Iudæorum, f Rex eft Chriftus & gentium ? Quia fcilicet oleafter BUA ] fa&us eft. particeps pinguedinis. olezg, non:olea (us patrticeps fa&a eft'amaritudinis oleaftri,; ..Nam in " €o, quod: de .Chrifto ; veraciter fcriptus eft titulus (s Rex; ludzeorum, qui funt intelligendi Iudzi , nifi fe- ; dlxliï PP inen De $66 Ua men- Abrahz ; filit promiffionis; qui funt etiam filit DEI? Quoniam non, qui filii carnis, ait: Apofto- lus, hi filii DET, fed qui filii promiiffionis. depu» tantur in feminec. Et gentes erant, quibus. dice- bat: Si autem vos Chrifti, ergo Abrahz femen eftis, fecundum' promiflionem beredes. Rex ergo 14 Indeorum Chriftus, fed ludeorum. circumcifione cordis, fpiritu, non litera; quorum laus non ex hominibus, fed ex DEO eft, pertinentium ad Ie- ll rufàlem liberam matrem noftram ,. «ternam in co» ll lis , Saram fpiritalem , .ancillam, & filos eius de Ideo . enim Pilatus , rim fri domo libertatis eiicientem. l/ quod fcripfit, fcripfit, lquia Dominus, 'quod dixit » reddi:., dixilt. S. AVCVSTINVS. "Trattat: CXVII.Hin 95 M XiX, 2 Jlozm. Thm. III. part. II pag. 794- | P^ LXN j M» ( Lz m fent eu d) Q fecerur T - partem jnconfo Dixem mus & () -D C A- Confiderationes de Paff. 3Dom. 567 m f WW&!&/NQ&WMMm&mMæ) Apoligs 4 ? dtpts CAPVT XVI l$: diee e ftmea: d Q F Vcifione 16p.4 ?z F /lz/nentomm diufo, & järn- n er j A&W*ää fi0. d Ie I ï Jllufiones ,. conuitia, ?. malediffa, W od us d HHIILO Septem verba in cruce prolata , . quo- rum pnmum vid. cap. preced. Tlatus , lF. Fitimum Chriflus .in. cruce Jpiritum dixit, reddit Patrique . commendat MATTH. XXVII. Il, ii 35. MARCI XV. 24.LUCZE. XXIlI. 34. IOANN, Xlx. 29' 1 M ilites ergo cum cruciuixif- fent eum , acceperunt veftimenta eius, & fecerunt quatuor partes, vnicuique militi partem,. & tunicam. Erat autem tunica inconfutilis defüuper contexta per totum. Dixerunt ergo ad inuicem :-.Non fcinda- mus eam, fed fortiamur de illa, cuius fit. (c) Diuidentes vero veftimenta eius mife. füunt ) PP2 5'58 (,aput XFL quia munt fortes (b) füper eis; " quls quiä tól- üra Ierec. (d) Wt fcriptura 1mpleretur, di- debar cens: Partiti fünt veftimenta Tnea fibi, "& in veftem meam miferunt fortem. Et mi- dicens mietip lites quidem hec fecerunt. (a) Et feden- tes. feruabant eum. ter.mi mb (c). Et ftabat populus fpe&ens, &F & dendebant eum Principes cur eis. () Qs re Prætereuntes autem blafphemabant eum , Et d mouentes capita fua, & dicentes: " Vah & in triduo t0 me qui defiruis templum DEI, ilud rexdificas : Salua temetlpfum fi Fi ] Simili- tibiho lius DEE es, defcende de cruce. bant a ter & Principes Sacer dotum illadentes cum &foro Scribis, & Senioribus dicebant : Alios fal- r M: uos fecit, fe 1pfum non poteft faluum fa- cere ; SiRex lfrael eft, deícendat nunc matret de cruce, & credimus ei : 'confidit in 'ieebat DEO hberet nunc, fi vult, eum,; diit lius tu Toater emm, qma Filius DEI fum. (c) Illude- bant autem ei & milites accedentes, & ace- dilcipi $i tu es lors f tum ofierentes ei, & dicentes : Rex ludæorum, faluum te fac. (b)'Et ls & qui Confiderationes, de. Paff. Dom, 569 ( u qui cum eo crucifixi eránt, conuitiaban- Ts 'di- turei. (c) Vnus ( enim) de his, qui pen- debant, latronibus ; blafphemabast eum, m dicens: Si tà es Chriftus, faluum fac te- fede metipfum, & nos. Refpondens autem al- ter increpabat eum, dicéns : Neqüe tu ti- mes DEVM, quod'in eadem dámnatione e(loti ( €es? Et nos quidem iufte; nam digna fa- &is recipimus : bic vero nihil máli geffit. qm, : Vil Et dicebat ad IESVM : Domine, memen- to mei, cum veneris in regnum tüutm. triduo f F 1T. Et dixitilli IESVS : Amen dico Simili tibi hodie mecum eris inparadifo. (d) Sta- es CU bant autem iuxta crucem IESV mater eius, ios f« & foror matris eids MariaCleophi, & Ma- yom fe ría Magdaleni. -Cum vidiffét ergo IESVS t QuX matrem, & difcipulum ftantem, quem di- ligebat, dicit matrt fuz : Mulier, écce fi- jnc n ; t lius tuus.^ Deinde dicit difcipulo ? .Ecce mater tua. Et ex illa hora accepit eam Iuj difcipulus in fua; (c) Erat autem . fere & ace hora fexta: (a) aífexta autem bhora tene- - ims bree lfa&ælfunt- per vniuerfam/terxram ví- a qi que PPQZ X 576 Cu X que ad horam nonam. .(c) -Et-obfcuratus ) eft fol. (a) Et cirea horam nonam clama- Mil uit JESVS voce magua, diceris : Eli, Eli, | st d lamma faba&ani !- hoc eft; DEVS. meus, tdi, € DEVS meus, vt quid me derehqun' Quidam autem illic ftantes, & audientes dicebant: Eliam vocát iíte. Ti ' (d) Pofiea J Ti Íciens IESVS, quia omnia confummiata fignum funt, vt confummaretur fcriptura dixit z cruciat Sitio. . Vas ergo erat pof itüm ,. aceto ple- num. Qum, Q (2) Et continuo currens ex eis ac- tibus. 1 jire ad ceptam fpongiam impleuit aceto , & impo fuit arundini, & dabat ei hlbele. Ceteri igiti &.indi Vero dicebant : fme, Vldeamus, an veniat Elias liberans eum. .. (d) Cum ergo accepif- Giferp Tont. fet; IESVS acetum , . dx;ut Confumma-a Menti tum. eft. F p . IV. . Et (a) iterum clamans VOce ma- &cfüy gna, (c)sit: Pater,in manus tuas commendo « CRULsOH ipiritum meum. f 1tu Et hec dicens, (d) in- clinato capite tradidit fpwltum, qu, ( in.fot fpttab CON- tüeri Confiderationes de Paf Dom. JS7i fiing | CONDIDERATIO CCXLI D cbm. [- Milites ergo, Cum cruaz]ïxz]änt, acceperunt effís Ph Eh, weenta eius; 69 fecerumt quatuor partes, enicuique wiliti par- * meus te,m, & tunicam, . Exvat. autem tunica mcan[utzlzs Ge. hnvi(t : IOANN,. XIX. 23. 24. Idientes juiferunt milites Seruatoris veftimenta ,. bellui- Pofis Immatg D ne fuc feritatis, & immanitatis hoc infüper dixit: fignum edentes Solent enim tortores damnatorum cruciatibus nequaquam indolere, fed ferocius inter- t pl dum, quam miniftros deceat, miferorum calamita- E tibus infultare, eorumque veftes quafi hereditario Libpo ijure ad fe pertinentes, fibi vindicare. lu quatuor Cetari igitur. partes. Seruatoris veftimenta partiti, faluam, Ventat &.indiuifam conferuant tunicam vnam : .mec enini dlfg:erpqe volunt, ne prorfüs inutilem eam. redde- ccepi ürmmgs rent , quamobrem fortitione tradi eam ftatuerunt. Mentiri quippe Chriftus non poterat, qui per Píal- miíte vocem. dixit : Diuiferunt fibi veftimenta mea, £ ma« Hzc igi- & füper veftem meam miferunt fortem. nendo. tür.omnia- vtiliter predi&a funt, vt cum rerum euentu Verba conferentes, agnofceremus, eum . ipfum Qu eiï'e, qui pmedz&us eft, quem venturum pro nobis in .forma no&n., & pro. vita omnium, moriturum fperabamus. , Nec enim quisquam. fane mentis pu: tauerit , i ofum quoquc Scruauomn mftar IlkL'EOTle . PPpaA ex- 572. Copit XY 1. b x X n ht exg:olgarc. culicem ,. hoc:eft ,. mihuta . queque, & ex-« 1gua pafüoma fuæ præd:cere, adeo, vt partita effe: p con veftimenta.:füa merminerit, & camelum quodammm- quoque dorios do. deglu,ure, hoc eft, magnos, & immanes impies: tatis aufüs pro nihilo. habere,. fed hec cum illis: CH predixiffe. Primum quidem, vtagnofcamus, quod, sgrnum cum DEVS natura fua, futurum nihil ignorauit : cormpor deinde vt credamus, ipfum illum effe vére , qui infüper: predi&us eft, innumeris miraculis ad veritatis agnis &nont tionem deduci: lam vero fi quid aliud andire iu- quo p« uatde veftimentorum partitione, quod nihil damnt feriptir quidem auditor ibus , fed commodi nonnihil allatu quotin rum fit, hoc porro dicam. n quatuor partes-cunm turfüs 1 Seruatcvrls veftimenta diuidant, tunicam tamen re- a m linquunt. vnam. illam indiuifam, ineffabili fapientia Teperit Vnigeniti fic difponente , vt id myftics quafi quod- intellire dam i gnum effet difpenfationis, qua quatuor órbis paré TunC, f tes ad falutem effent;adducendg. Nami partes r« Veto d bis quatuor fortite füunt quodammodo , -& impar: Anconfi tibiliter habent facrofan&um Verbi- indumentüm $ teled hoc eft, corpus eius. In minutas ehimi partes fie trodre gillatim diftributus, & vniuscuiusque animam cum; COfttus corpore fan&ificans per füam carnem -V nigenitug? Syirits integre,. & indiuife eft in- omnibus vtiüs exiftens: ttit d vbique. . Nequaquam enim diuifus eft, vt Páulug ür. | docet. Talem nobis- eius : my&em vim, àc ratio4 & duj nem ' Confideratibnes de Paf Dom. 575 !&äl nem legis vribra 'quóque. defr gnat. "Agnum qtup.. lt2 effe pé congruo tempore fümi lubebat, noh ab vio- m quoque viritim aguum vnum, fed per famlhas ac Ifnpies damos Affümet enim, inquit, fecum vnusqäïsque m ll vicinum, & pro*pmquum fuum, & fic in piultos quod agnum diuidi iuffit. Sed ne rurfüs de domo in domum Oratt * comportatis eius carnibus, diuidi proinde putaretur, Á infüper mandat, dicens : In domo vna manducabitur : ls amti & non efferetur de carnibüs eius foras, Obferua emm, dite i quo paQo, ficut modo dixi, in figuris, & vmbra damni feripturà notet, eum in multos quidem diuidi, quot- allab quotin vna domo forfan erant, fed confultffime X$ CUf rurfus non diuidi putetur, verum perfe&e, & inte- 6] Ts gre vnus in ommibus diuifim fimul & indiuifim pientid reperiatür "Tale quid etiam de veftimentis eius quod intelliges;! "Hec enim in quatour partes diuifa fue- bisptre rübt, mahfi tamen indiuifa tunica. Non abs re ttes of« vero addi poteft, quod fi quis velit tunicam illam if inconfütilem , a fümmo contextam per totum, in- Qtüm telle&ualiter ad fignificandum fan&tum Chrifti carpus rtes f traducére, propterea, quod absque congreffü, & -u commistione vlla viri, & mulieris fa&um fit, fed jefjitü£ Spiritus efficacia, & virtute' fupérna inconuénien- xiftens temi'fipuram conformatum, iftud quoque fïlfc:pa-— Paui tur. Obferuationes enim; que rebus necefïäuzs Totit« dammni nihil inferunt, (fed'eà pariunt ex qwbx;** - nf PP5 vt« 574 Caput X PT. vtilitatem capere hcet, non modo non reiiciendz, fed fies; p Josnnes laudande potius, qulppe quæ præclarx igenii fint inuenta. fummo $. CTRILLYS ALÉXANDR. Lib jnitio, autem 1 AXIL i loann. Tom. IP. peg r0673 quiem « CONSIDERATIO CCXLIT 197 Áic faa Erat--autem: tunica. incon[utilis .. defuper. contexta Rfd COt) per totum.: . Dixeruni. etgo. ad. inuicem iNon. fcine f0 qui damus eam , :fed. fortiamur -de illa, ouius fit fUA tün IOANN; X1X:.23. 24 hoc noi 1 quid er. illa potiffimum implentur prophetig, per quza Vetit fü P diabolus infidiatur,.. Et; ;Vide, veritatem.. Tres Vit eam, fuerunt .crucifixi, attamen.in hoc folo. implentur que if ptophetxca dicta Et..confidora. Prophetae, diligen- as ff tiam. Non enim folum, quod partiti fuerint , QO. fcd etiam quod non partiti fuerint, dixit Prophe- d& ta. Igitur alia quidem,diftribmerunt, tunicam au- o ^ tem. non, fed fortm fürit; Quod. autem a fummo SDIOR) fuerit contexta, non fruftra fuit appofitum. .Et Tem v alii^ quidem .dicunt, : allegoriam : per: hoc. fignari., bis f quod non fimpliciter homo fuerit crucifixus, fed ell; (ei & Deitatem füperne habuerit. Quidam vero genus. "r l dicunt tünicule Ebangeliftam narfare. Quia enint, £t lice Páláftini duos pannos committendo contexunt ve- ftes, Confider atitiés | dePaff. Dom. $75 2 fd fteg'; - pro: fatura vtentes- contextu : manifeftans &i fnt 'Ioannes ; qu& talis fuerit tunicula ,. lelE, quod:& 'l fummo per totum fuerit contexta, hoc .eft, ,ab u lei jnitio, -&- füperne víque ad infima; Mamfe&at autem hinc vilitatem veftxmentorum Chm&l. Alii autem dicunt, quod in Paleftinà contexantur licia, LIT nón ficut apud noa, . Nam füpra quidém eft filum, infra autem. contexitur. panno, & ita 1egreü]o fit, fU fed contrario modo , infra enim funt fila ; ii fum- Jitr mO aqutem cóntexitur contextus, & talis- "quoque fuit tunica Domini. Sacramentum quoque & per hoc nobis infinuatur. Nam corpus Domini fuper- ne quidem contextum eft Spiritus enim fan&ue per que venit füuper Virginem, & virtus Altiffimi obumbra- .. Tte uit eam. Licet enim hominis naturam füfteperit ; ipien que infra eít, & ceciderit tamen füperne fpiri- qiligett tus fancti gratia conftitit ; & compa&a eft diuina (üetinl , cato Igitur fan&um corpus Chrifi indiuifibile Prophe eft; & diuiditur, & communicatur in quatuor partes Carm dU O'fbls Diftributus emm fingulis, & vniuscuiusque . fümmo animazmr fan&ificans, cum corpore per füam car- n nem viigenitus, & integer, & indiuifus im omni- fignithy 'bus eft, exfiftens vbique. N unquam enim- dlmfus s de eít, ficut & Paulus clamat. Qum autem 'ex qua. 0 g *uor elementis vniuerfum eenfhtutum eft, mteïn— ia Cl £ére licet per veftmenta IESV Vifibiler; & pro« unt ve pe- fes, 576 Caput X T tofitam hane:creaturam, quam dasmones partiun. pamum tur, quando in nobis fermonem DEI occidunt. Dant 30 cofi enim operam, vt nos fuam faciant partem per affectio- & füpdl pes ad muündana, fed tunicam non poffunt diuidere fcientia in his, quz funt fermonis, per quem omnia con« fis,.qi ftituta funt NNam.licet infinities decipiar a fluxis; In fort & . tranfitoriis, iterum tamen a2nofíco, ea effe tran- (2:$ fitoria, & rationem, ac fübftantiam prater euntmm, fots 0" & fallacium non ignoro. iead 0 THEOPHTLACTP S enarrat. [ [] Joann. perfon: DEL u Rag. 403. 4^4. l, 5 um il CONSIDERATIO . CCXLIIT non fe F feriptura impleretur , diceus : . portiti funt. ve[H- hoftrà, menta mea f bi, 9 in ve[ftem meam miferunt, þrtem., exterioi Loc. CIT.: ded bona o zc Ioannes Euangelifta plenius-exponit, quod Tüm f H fcilicet.milites cetera in quatuor partes iuxta dentes faum numerum diuidentes, de tunica, que inconfütilis bus Óp erat, defuper contexta per totum, fortem miferint titüdo j Quadripartita autem " veftis Domini quadripartitam Tanus | eius figurauit. Ecclefiam, toto fcilicet orbe, qui Titatem quatuor partibus conftat, terrarum diffufam , & ditudi omnibus eisdem partibus zequaliter, id eft , concor- diter diftributam. : 'Tunica vero illa fortu:a, omnium | Xtribu par- Confideratiónes de PafJ. Dou. $77 TC partium figüificat vnitatem, ques charitatis vincu. Dant lo-continetur Si enim cháritas iuxta Apoftolum, fed & füpereminentiorem viam habet, & füpereminét itidere fcientia, & füper omnia precepta eft, merito ve- i COj ftis,. qua fighificatur, defüper contexta perhibetur. fluxis dn forte aütem quid nifi gratia DEI commendata j trat eft? Sic quippe in vno ad emnes peruenit, cum Ibtiüm, fors omnibus placuit, quia & DEI gratia in vnita- Et cum fors mittitur non te ad omnes peruenit Tiam, perfone cuiüscunque vel meritis , fed occulto DEI iudicio ceditur. Et quia, ficut dicit Apofto- lus, vetuüs homo nofíter fimul afüixüs eft cruci " icum illo, vt euacuetur corpus peccati, & vltra non feruiamus peccato, quamdiu id agunt opera ve/h- noftra, vt euacuetur corpus péccati: & quamdiu f(etths exterior homo corrumpitur, vt interior renouetür de die in diem, tempus eft crucis Hsc fünt etiam bona opera quidem tamen adfiuc laboriofa, quo- qud $ TU rüm merces requies-eft, Sed ideo dicitur, fpe"gau- dentes, vt requiem futuram cum hilaritate in labori- yulicils bus operemur, lanc hilaritatem fignificat crucis la- yi(erint titudo in transuerfo ligno, vbi figuntur manus. Per jartlatm manus enim opera intelligimus, per latitudinem'hila- e, Qu ritatem operantis, quia triftitia facit anguftias. Per am,& altltudmcm autem, cui capit adiungitur, exfpe&atio concor rembutxoms de fublimi: 1ufc1tla DVI,. qul reddet oUf Vnis paï A N l $78* Copur XF1 *icaique fecundum ópera füa, his quidem fecun- gione d fope COf dum tolerantiàm boni operis gloriam, & honorem; - fortethy & mconuptlonem quærex iibus vitam- sternam. -Itaque:etiam ïongx*udo, qua totum corpus exten- quam di ditüur ipfam tolerantiam fgnificat , vnde longani. DN t 0C Jatenus . xmnes dicuntur, qui tolerarit. Profundum autem , mcgfäa quod terre infxum eft, fecretum facramenti pre- ügurat:. Recordaris, n]ü fallor, quod verba Apo- qué diu COntexta ftoli in ifta defignatione crucis expediantur , vbi ait .. In .charitate radicati & fundatl, vt pollitis Turpit comprehendeie cum omnibus fan&is, que fit lon- tatis. füe dit: T gitudo, latitudo, altitudo, & profundum. cbo. E VENER B. BED.A4. Homil.. Quadragef.. feria valebunt JIL poft. Dominic.. Pahn. Tomo VIL pag. 2482. lia te(l: diuiferon CONSIDERATIO CCXLIV. Tüm 1 Parmz junt vefTaneenta mea fibi, C in we[tem Themorat ingam, miferunt: fortem. LOCO CIT. getate v Leuitico. uamuis tota paffio Domini magna facramenta popomy Q contineat : tameh hic nefcio, quod maius quibusda partüritor arcanum , quod alia veftimenta fua- dicit diit effz diuidenda. aliam veftem &d fortem nihilominus mlffoms erducendam. Veftimenta: illa, qua divifa funt , Quqie ] fcripturas fignificant Prophetarum, v velreliqüarum co- lg ; ïeihum le&ionüm, quás-héretici práua interpreta- tione Confiderationes de Paf .Dom. 579 1 Teeany tione diuidentes, Pilati militibus. fcelerata fe diui- Jorem, fione coniungunt, .Tunica vero illa, que venit ad Temám, fortem, que eius fanctitatem. corporis ambiebat , ? CX quam dicit Euangelifta , defüper fuiffe contextam lox;gam. per totum,. catholica probatur Ecclefia, que nul- e diten, latenus humano. difcerpenda daátur arbitrio e fed IU pra integra, atque inuiolabilis, quafi ex forte, vnicui x Àpo que diuina femper largitate preftatur, Ipfa eft It :Vbl contexta defuper, quam nemo diuidit, nemo . dis potits rumpit: fed perpetua ítabilitate firmiffima, in vni- i on atis füe robore perfeuerat; de qua ipfa veritag dicit: Tu es Petrus, & fuper hanc petram zdifi- cabo Ecclefiam meam, & porte inferi non pre- j fait " valebunt aduerfus eam Quod fa&um & Euange- lifta teftatur, dicens Poftquam crucifixerunt eum, Ve- IIVU diuiferunt veftimenta eius, fortem mittentes, rüm ifta fors in fcripturis diuinis tam fepius comr- vt memoratur, vt magnum, nefcio quid diuini iudicii geftlare videatur arcanum. Scriptum eft enim in Leuitico, vnam íortem Domino dari, & vnam mená apopompzo, id eít transmiffori Item Moyfes , fnatüs quibusdam tribubus trans lordanem terram íorte w dicit diuifit. lefüs.quoque Filius Naue terram repro- omimus Sors qmiffionis filiis Ifrael forte miífa, diftribuit. | flllït, quoque lonam prodidit latentem. Et in Salomone um legitur : Coutradxfhones €ohibet fors, & inter po- Ip] a rde tene-- m ( Copu XFl $80 [titut terites definit.: In nouo quoque Teftamento, id eft 4n A&ibus Apoftolorum, fors Mathiam defignauit e[];, quia voéundi : Apoftolüm. Paulus etiam ipfe Apoftolus fcribens, qvod 1 f ad Ephefios, forte fe' dicit vocatum fecundum pro- pofitum eius, qui omnía operatur fecundum cón- Ti p tt0 281f filium voluntatis fuze ; nec non ad Colóffenfes fcri- 1001 *bens, dicit: gratias, inquit, agentes DEO Patri, *qui idonzos nos fecit in parte fortis Sanctorum 1h d5 dus. Al Jumine. Sed cum multa legantür tam in veteri, pietande quam in nouo Teftamento fortibus fuiffe diuifa nemo aufüs eft negare, per eam diuinitus effe morn- tentit ( Qrat, u ftratum, quod mens . deuota petitione fupplici pO. ïïulaulr tte. derel d abitoar CASSIODORVS Expft. i pfn. XXE VOROm V| Tom. 4 pago75. n perri CONMDERATIO CCXLV poul, à dübiom € Et flabat populus ]þeöïans, & deridebant ewm It amm Principes cum eis. LUCIE XXIH. 35 Ind meg ; ia domi alua me DEVS, quoniam intrauerunt aque QU pellen (S Inüxus füm in.li- víque-ad animam meam Ti intt anum profundi, & non eftfübftantia.) Viuendi gerün «mnibus finem mors in cun&os conftituta príe ünde Ícribit. Et quid fibi nunc ofatio iftà vult quz Dotefl ífe.falpari deprecatur, cum lex mortis in omnes fit con- Confiderationes:de -Paff. Dom $81 ie conftituta ? Dehinc.nunc orande falutis- hec. canfá lefenile eft , quia ibtrauerint. aqug. vfque ad. animam,s. in- rb troéundi autem ,aquis. ad. animam. hinc. facultas fit, m j quod 1nfixus-fit ia limum profundi ; defixi. verocin W C0f Ixmnm profündi, nulla- fubftantia fit. Ergo quia ne« tfes f to5 ff quod: fperat, precatur 3. fperat. autem. na- O Prtif 1n05:;:fe *tióh . mori ; talis--hac . eius -merito-.oratio &t $:qui-moritürus licet, morte non-erat obtinen- Dofutr h Vete dus,; Aflümta ergo infirmitas habuit officium .de- ? dv precande falutis, Diuinitatis vero confcientia.fpem ffe mhor tenüit falutis in morte fperanda. Saluari.íe ergg plii g Orat, qui & dixerit ; DEVS , DEVS. meuss quare me. dereliquifti Introeuntibus. enim aquis..vfque ad animam ; fubie&us.morti crucis fiebat ,. cum pat- X fionum vniüerfarum impetus víque ad mortem.ani- ing perrumperet; In aquis. autem. infectationes LLJ V, populi, motusque gcntzum fignificari. folere- non dubium eft, cum dicitur : "Torrentem pertrans- QUi m iuit anima mea ; vel illud : Et pertransiuit ani- ma mea aquam- immenfam: Sunt & aquae areno- fam domum fubluentes, eamque in.cafüm, ruinam- E que pellentes. ^H$ ergo.nunc aqus vfgue ad àni- m mam intrantes ad precem eum Orandz falutis coe- Viuendi gerunt. Verum ineuntium. arum pafionum non i p iunde, quam ex affumptióne carnis & virtus eft; i, QUi & poteflas. NNon enim incidere in DEVM hicin- mua fit q4 fit- cot 582 Caput X V LL - Ü firmitatum nofirarum terror vaïebat—, aut, exfe. $.H rere fe, mnifi in carne corporis no&rl, tanquam ü p 6- in fübiacente materia potuerant paffiories. Porto autem haurienda fuit natura celeftis, vt exinaniens CON fe ex DEI forma, in formam. ferui, hominisque decideret. Et ideo víque ad animam aquz pene- j trant: quia fubítantia ei non fit, infixo in-limo profundi, NNon vtique fubftantia ea non eratj quæ faqe F vettis affumpta habebatur, fed quc fe ipfam inaniens hau- ferat, Nullo autem modo fe caruit, qui fe ipfum ex- te: Chriflo inaniuit euacuans : nectamen idipfum videbatur ex; eft, vt pe ftare, quod iam in aliud fe euacuando concefferat & fscond Non eft ergo fübftantia, perid, quodinfixus eft- in lerst, qui limo profudni. Primus enim homo de terrae limo: infri, & & fecundus Adam in huius limi profundum :de'ce- tríam, VOl lis def(.endens., fe ipfum, tanquam ex alto veniens triofi defixit Euacuans ergo fe, quippe.cui fubftantia tuod efl non erat, non iam vfque ad carnis, veruin etiam vf- Tidere jj que ad mortis profunda defcendit , & ómnis in eum Bonom «j terror defzuientis in. nos tempeftatis incubuit, . Curm Vt& vide enim fe, contra nature cceleftis, terrenzque. di: pürtetor. . uerütatem, in hunc limum . poteftatis .fuz- virtute Thont; defixit, quia ea, qua natura diflident , ad-quamdam Til connexionis fuz foliditatem non generis ipfius.pro» quodet. plnqmme conuemunt, fed potiore vi tanquam con- Jio as fixa. fociantur : tunc & pati copit, & mori poffe, &tys per occafüm mortie in inferna. defcendens. ti;.o Uchifent Confiderationes . de P:zf Dom. 583 t eyfe tanquam s. HILARIVS Tmc"t 4n LXVIII«P./aZm. pag 216. Portg Xibableng CONSIDERATIO CCXLVEL XLnisque U pene. Eit deridebant eum. &c. YOC.. ci. ) inJimo A. hiL que taque Fratres mei, hoc infinuauerim cordibus Qlens ha I veftris: fi vultis pie, & Chriftiane viuere, hare- ipfüm eg te-Chrifto fecundum id quod pro nobis faétu* -batur ei; eft, vt perueniatis ad eum fecundum id, quod eft» nceferat &.fecundum id quod erat. Accelffit; vt pro nobis hoc yus eft i tieret, quia lioc pro nobis factus eft, vbi portentur r Tmo: infirmi, & mare fieculi tranfeant, & perueniantad Pa- 1:de/ce triam, vbi iam naui non opus erit, quia nullum mare ) VODIEIIS tranfitur. Melius eft ergo , non videre menté id fübftanta quod eft, & tamen a Chrifti cruce non recedere, quam etiam vf- Videre illud mente, & crucem Chrifti contemnere, 15 1060f Bonum eftfüper hoc, & optimum , fi fieri poteft i. Cm vt & videatur, quo eundum fit, & teneatur, quo aque o poertetur, qm Pei git, Hoc potuerunt mentes magnae e.virtu montium, qui montes di&i funt, quo$ maxine illu- quampari ftratlumen iuflitis : potuerunt, & viderunt illud, »fus pro quodeft. Nam videns, Toannes dicebat : In princi- Uamcon« pio-érat Veibum, & Verbum erat apud DEVM, oti pifey & DÉVS erat Verbum. Vlderunt hoc, & vt per- ) ucnirent ad id, quod videbant de- longe, a cruce * Es qq2 Chri- 50g Caput ^ X F4 ( Chrifti-non-receffcrunt, & humilitatem Chrifti non foerolen contempferunt Paruuli vero, qui hoc non pef nro elie diser funt intellig VV s non recedentes a cruce ,. & paflio- gognomfï ne, & refurre&ione Chrifti, in ipfa naui perducun- Toannes, tur ad id, quod non vident, in qua naui pérue- N niunt & ili, qui vident. At vero quxdam philo- & qia fophi huius mundi exítiterunt, & inquifierunt Crea- fünt. m torem per creaturam , quia poteft inueniri per viderunt creatürámr, euidenter dicente Apoftolo : Inuifibilia Chift enim eius a cornftitutione mundi, per ea,. qua fa&a longe vi fünt, intellécta conlpiciuntur , fempiterna quoque vt fint inexcufabiles. Et Mate tr. virtus eius, & diuinitas , fequxtur, quia -cum cognomfï'ent DEVM. Non füpienti elh, qua dixit, quia non cognouerunt : fed, quia, cumi co- & Ver gnouiffent DEVM, :mon ficut DEVM glorificaue- yus eft runt, aut gratias egerunt, fed euanuerunt in cogi- Ti etal tationibus fuis, & obfcuratum eft inípiens cor eo- rutn. Vnde obícuratum ? Sequitur, & dicit aper- T patr intemp tius : Dicentes enim, fe effe fapientes, ftulti facti funt Viderunt eft, nifi quo veniendum effet fed ingrati ei , qui illis preftitit, quod viderunt, fibi volue- A-te ve runt tribuere, quod "vidernut ; & facti füperbr, ]er. mate dle in m amifetüht, quod videbant, & comuérü funt'inde amblore ad idola,: & fimulacra, & ad cultüras dzmoniorum, adorare cteatüram, &.contemnére Creatorem. -Sed þ tule jam ifti elifi ifta fecerunt: vt autem eliderentur, Ie T'*Ol fü- GPref -- ( Confi a'emtzonæ de^Paf. Dom 595 fing ] 11n pef. imexblerun*t cum autem fuperb1rent fapientes fe & paltio. eefte dixerunt. Hi érgo; dequibus dixit : Qui, cum eognouiflent DEVM viderunt hoc,'quod dicit OA ul per Toannes, quia per Verbum DEI fa&a fünt omnia. d5 p Nam inueniuntur &. ifta. in libris.philofophorum : üntCrez. & quia Vnigenitum Filium habet DEVS , .per quem MI] per fünt omnia. Illud potuerunt videre, quod eft,. fed viderunt de longe: noluerunt tenere humilitatem Ihuifibilia L LE CUU Chrlftl, in qua nauifeeuri perüenirent. ad id, quod que f longe videre potuerunt; & forduit eis crux Chrifti. | quoqué ls R "Mare tranfeündum eft, & lignum contemnis? O Y fapientia füperba ! hirrides erucifixum Chriftum, ipfe £ft, quem longe viditti. Àn principio « erat. Verbugm, Qum C Orificade & Verbum. erat apud DEVM,. Sed quare crucifi- xus. eft qula. lignum tibi humlhtam eius ,neceffa- It C0gt- l' 1um erat. $ COL £O Supexbza emm tumueras, & longc ab Cit aper illa pqtm proiécus-eras, & flu&ibus hnius fzculi interrupta eft via, & qua tranfeatur ad patriam, non tuli f eft, nifi ligno porteris Ingrate, irrides eum , qui od Ingrati i VOl ad te venit,. vt redeas. Ipfe factus eft via, & hoc per mare: inde.in mari qmbulamt, vt. oftenderet, fopettr, effe in mari viam. tunt indé Sed tu, qui, quomodo 1pie, oniorurts ambukue in mari non potes, naui portaré, ligno portare z c1edc in crucifzum, & poteris perueni- . Sed re. Tropter te crücifixus eff, vt humilitatem do- Qeren) : lt cercet z. & quia, fific veniret, vt DEVS hton V6- qq | $86 Caps XFI 4 ircom veniret ei$; qui videre DEVM non poterant; Nón enim fecundum id, quod DEVS eft, aut venit, i homin aut .difcedit cum fit vbique prafens, &.nullo lo- snn5 ef co contineatur. Sed fecundum quid venit? quad (s f qu ^ apparuit - homo. & ii TESVM o8. AVGVSTINFS, Trtia, IL m Ionm. tey ipfüm Ton. IIl. part I L. pag. 20$. 209. prüdente CONSIDERATIO CCXLVIH ln quo Sapientis Pratereuntes outem. bla[pbemabant eum. mauentes ep, & capita. [ua. MATTH. XXVIL 39 mate- Ti dicit ana! emo ftans IESVM ; blafphemat, neque re&te m fem N incedens. "TTrranfeuntes enim blafphemabant pherem, eum, & ficut in Greco liabet, pratereuntes, qui mec:agdi tiam macerie vinege diffoluta a DEO , vindemiant mant: d €os, qui remanferunt. Seriptum eft enim ;; Vt quid & epor pofuifti maceriem eius, & vindemiant eam omines, t qu qui pratereunt viam ? |Quamdiu ergo quis non uod t prateriuit viam, neque declinauit a via, fítans di- Vali qui cere. poteft. DEO Statuifti füpra petram. pedes Si autem. ce« kin mcos, & non blafphemat IESVM fdiquod ciderit, aut preterierit, vel tranfierit , vel declinaue« Topmum rit, tunc eum blasphemat. Sicut adhuc, qui in mala Tortrs- f opera ceciderunt, & ficut:qui reliquerunt terminos & Q hb eternos, & viam Ecclefie coleftis, & fluctuantur, & Coufiderationes de Paff. Dom, 587 dnt. Non & circumferuntur ab omni vento do&winz in fal!a- lf Vepit cia hominum ; in aftutia ad remedium erroris o mullo;lo. mines:enim lhzerefes pretereuntes, & declinantes yt? Qio] eíTe; fi quis dixerit, non peccabit propterea, quod & ipfi inter pretereuntes habentur, & blafphemant T Ts IESVM, non habentes caput firmum, fed mouen- tes-ipfum furfüm, & deorfüm,' quoniam non fünt prudentes, nec habent oculos füos in capite füo , LVII in quo habere debuerant Ecclefiafte dicente : Sapientis oculi in capite eius fünt Protereuntium MIULOS ergo, & declinantium opus eft TESVM blafphe- mare Filium DEI, quia nemo in Spiritu loquens, dicit anathema IESV. Diuerfi autem blafpheman- que 1edte tium fermones habentur, quorum vnum eft blaf. hemabant phemum, quód dicitur àb eis, qui non intelligunt, fs. qui Tec:audiunt, que- dicuntur, nec de quibus affir- ademiant mant: IESVS. enim dixit: Soluite tcmp]um hoc, x[qtld "Pratereurites au- "& ego' in triduo fufcitabo illud: n ombeg 'temr, quafi falfi teftes, " contra ÍESVM. diecbant » Quis Ton quod non erat'didium de eo, appetentes eum : fans d & in triduo rez- Vah'qui deftruit .templum DLI m pedó di&icat " illud Nan enim ipfe deftruit templum 5 * ucen. co fed quod alitdeftruunt,-ipíe edificat: fiue templum lechtidute proprium corporisy quod a lud»is füerat tráditüm L in goá qmorti ;* fiue teriplum" teftiumvfüorum., & ommum, terminos « 'qui habuerunt verbum DEI in fe, & ex infidüs N Cuantuty q94 lJn- & Ü $88 C*üþ& XJFJ. |' 1mpxorum pzopter pietatem . mortui; fünt. V'enit d 9 p enlm hora, quando omnes, qui.in- monumentig dens. i á dona ia di funt, audient vocem Fili DEI,. & 1emrgent, Et non folam in eo, quod dicebant : -Qui de(truit tem- van mort plum, mentiti fugt, fed etiam illud, quod dixerunt; us ?- Et ego in triduo rezmdificabo ipfuüm. Neg: enim b fpaemi dmt, rexdificaturum fe templum, fed refüfcitatue un, & 3 Tum. Sermo enim zcdificationis non oftendit fübis eim., "Vi taneum opus, füfcitationis autem oftendit. Et qui filuos. fec Videlieet quidem deridebant, dicebant: Salua te ipfüm: ipfé autem accipiens virtutem a Patre, & hoc fecit, & t potuit, amplius. Cun&is enim capientibus verbum: füum, we, & falutem fuam oftendit. Et illi quidem deridentes frin Ren dicebant Si Filius DEI es, defeende de cruce.5 turdb'es ipfe autem Filium . DEI fe deridentibus quidetm non quid àgeh oflendebat, oftendit autem. credentibus fibi; poft- quod dicel quam dlf'penfault qu& oportebat eum difpénfare 0H in tribus illis diebus, poftquam defcendens ad'infe« pag D! fOs, mortificatus corpore, viuificatus eutem in fpiritu, fpiritibus, qui erant in carcere, pr&dica- C0 uit, quod non crediderant ahquando quando- ex- fpe&abatur patienia.DEI in diebüs Noe, cüm fa- àk Fl T bricaretur arca, in qua pauci, id eft, oGo anime fünt faluati per aguam, FKt non éft dereh&us illie, fcu&; iþfe dicebat: Quoniam nor derehnques animam wr À meam in'inferno. Oportebat aütem. eum & afcen- L. jum dcre Veniat m Uffio n5 Cor f demnmes de Pal7 D 9 Y t . deré 'ad pfopmum Patrem, &: DL.VM vt afcen- Jtentis dens in altumY captiuet cáptiuitatem , & acc1p1at &t F dona in homines, & poft hec oftendat, fe fortio- Inüit tem. rem morte, . d:cens ad eam : Vbi eft mors aculeus tixernt tuus ?. Similiter autem ceteris prætercuntfbus $03* Vec-eniq blafphemantibus ) eum, ^ Principés : quóque ! Sácerdo- o o tüm, & Scribe pretereuüntes, & ipfi dicebant ad d fübia eum viéti- virtatibus" antégeftis ab 'eo't- /Alios Ecqui faluos: fecit ; ^fe^ipfum- faluum- facere- non - poteft; m: ipfé Videlicet: non credentes, quioniam, quialios fülua- fecit, & re potuit, multo-amplius'poterat & fe ipfum fal- nt um uare, & promittebant, fe credituros in eum, qua. leridentes fiin'Regem Tírael fi defcendens a cruee' videre- E enoe: tur ab eis; Ipfe autem non' curabat indignum ali« Qefn nott quid agere propter derifionis lnluriam, "&*fücere, i, pofl quod dicebatur ab eis; extra rationem; & ordinem. fipénfire ORIGEN ES i cit. l(löuuï Maftb.. Dm. I1I, vad infes — pe. o?1. 92.2. autem n pedo. ] CONS IDER ATIO CCXLVIH 3do ex. tün fs St lews DEZ 655 defcmde de eruta, MATTH& : anma (XXVTI: 40. ] i - us illi egutudo fuper'bomm 121&1 efä confqma ehumx» 5 animim A 26 ; dium e;iem: confitentur L-..b rotl ; quiaysegrotant t af d ; Veniat medi icus, & fanet sgrotos Medicus quis? Do- g5 ( $90 Cdf/[lf X y I Dominus nofter IESVS Chriftus. Quis Dominus CON nofter IESVS Chriftus? Ille » qui vifus eft.& ab eis, a quibus crucifixus-e(t,- Ille, qui-apprehenfüs , CO« &i Fs laphizatus,' flagellatus, f'putls illitus, fpinis corona- tus, in.cruce fufpenfus mortuus ,. Jancea-vulnera- U tus, de cruce.depofitus, . in fepulchro ,pofitus, Il- Q i i le ipfe Dominus nofter. IESVS. Chn[tus, ille. ipfe plane, & ipfe eft totus medicus vulnerum. noftro- mifi rum, crucifixus ille, cui infultatum eft, quo pen- Joc?.n0| dente perfecutores caput .agitabant, & .dicebant ? riufipien Si Filius DEI eft, dcícendat. de cruce : ipfe eft tov fipigs € tus medicus nofter, ipfe plane. Quare ergo non pictate ficitn g oftendit infültantibus, quia ipfe erat Filius DEI vt, fi fe permifit in crucem leuari, faltem,-cum illi polfe dicerent fi Filius. DEI eft defcendat de cruce, ilum m tunc. defenderet dcoit ii & oítenderet eis, verum 'fe effo Filium .DEI, quem illi aufi fuerant irridere ?. INo- Quomod luit. Quare noluit ?. nunquid quia non. potuit ? 08 DEI.ef potuit plane Quid eft enim amplius ,-de cruce de- fcendere, an de fepulcliro refürgere ?. Sed pertulit quid-ft | infultantes :. nam crux non ad potentie documen- foyidere Ibi (cerdt tum, fed ad exemplum patientie fufcepta. eft. Vulnera tua.curauit, vbi fua-diu ertulit: ibite a VC noter morte femp.n;crna fanauit , vbi temporaliter -mori hat o pon inte] dagnatus ,eft. &. . VG ESTINVS. Tdtigt. III in - loann cuit-t Tom.. IHI. pmt IT psg. 305. (JL ! ne]m CON- Confider atibnies de Paf 'Dom. $01 Jominy CGNSIDERATIO CCXLIX' tibe (l ( Si lezus DEl es, defeeude de eruce, LOC. CIT. COTODA Yulnergs uoniam non videbit interitum, cum viderit 5,...]l (Q fapientes amorientes) ^:Ifte, qui laborauit ie ipfé dn.sternum, & viuet in finem, non videbit. inte- -nofito rium, cum viderit fapientes morientes, quid eft hoc ?.non intelliget, quid fit interitus, quando vide- U0 pe» chant : ] ritfapientes morientes Dicit enim fibi: Ifte, quia e eft tov fapiens erat, & cum fapientia inhabitabat, & cum 170 non pietate DEV.M coluit, punquid non eft mortuus? i DEI faciam mihi ergo bene, cum viuo, nam fi aliquid cum il poffent, qui aliud fapiunt, nón morerentur Videt ? que, ilum mori, & non videt, quie fit mors. Non vi- V fe efio debit interitum ,. cüm vederit fapientes morientes, RN Quomodo ludei- viderent Chriftüm pendentem in dicefites: Ifte, fi Filius potuit? €ruce, & contempferunt , füce de DEI .effet defcenderet de'cruüce, non videntes , pertali quid fit interitus Si viderent, quid fit interitus .j ycumen. fi:viderent.: .ille moriebatur. tempor itery.vt reuds r --b Mifcerét in sternum ; illi viuebapt- temporalitera yt morerentur in aternum., Sed.quia ilum vide- irtet er-imott bant morientem , non videbant interitum , id .eft non intelligebant, quis effet verus ínteritus. Quid ) dtt dicunt etiam in- fapientia ? Morte turpifima con- demnemus ilum, erit enim refpe&tus ex fermoni ( bus N Ü $92 Copu XVYI GC bus illius fi enim eft vere Filius DEI, liberabit illum de manibus contrariorum : non permittet mo- ii ii Filum füum, fi vere Filius ipfius eft, « At vbi jHLM, viderunt illum in cruce, infültantes fe, & illum J non defcendentem de. cruce, dixerunt: Vere ho- 3no fuit. Di&um efc & vtique potuit defcendere de cruce, quia potuit de fepulchro refürgere : fed enejs docuit nos, ferre infültantes, docuit, aduerfuüs l 15 Y 11nguas hominum elTe patientes, bibere modo ca- ftus FU0 hcem amarxtudmzs ; & poftea accipere fempiter- affixus € pam fiüutem, ^ Bibe smger calicem amarum, vt fa- ifis, a nus iis cui non funt fana vifcera; noli trepidare, km n j quia ne trepidares, prior bibit Medicus, id eft, in iüdiax pafïïoms ïmaritudmcm prior bibit Dominus. Bi- fcretio: | bit, qui peccatum non habebac qui, quod in tis latton eo. fanaretur;.non habebat. Bibe, donec tranfeat Afphem. amaritudo hmus fieculi & veniat faculum, vbi Chridti & nulum fcandalum, mnulla ira , nulla tabes, nulla inftrumel amaritudo , nulla febris nulls dolus, nulle ini- panam, micitie, nulla feneGus, nulla mors, nulla conten. d gorit tio. Labora hic, venturus ad finem labora, ne , honimm eum non vis hic laborare, venias ad finem , vite bus'ito & nunquam venias ad finem laborum. pitést S. AVGISTINFES. Enarrat in P/abin. XLVII[. enofte Sgym. I T. Iz/ AT MP ET N ! b Do-qute - e Wtor pe CON- Confiderationes de Paff.. Dom. $93 libtrobi CONSIDERA TIO. CCL Ut mo. Sunliter C? Principes Sacerdotum illudentes cum At vbj & ilum Jüribis, g. fünieribus dicebant : - "lilog J&luos f&cit , fe ipfum non. poteft jahmm faceie, Y &re ho MAITH, XXVIL AI. 42- fcendere r* fed eractis itaque ommbus, que diuinitas fieri car- adnerfüs P nis velamine temperata permifit , IESVS Chri- 0d0 3 ftus Filius DEI cruci, quam etiam ipfe geffarat , empiter affixus eft, duobus latronibus , vno ad dexteram LA ipfius, alio ad finiftram fimiliter crucifixis : vt ec vpia iam in ipía patibuli fpecie. monftraretur illa; qua id et in iüdicio ipfius omnium hominum eít facienda di- li fcretio; cum & faluandorum fipüram fides crédén- quod in tis latronis exprimeret ,. & damnandorum formam tratfeat blafphemantis impiétas pranotaret. Paffio 1gitur m, vbi Chrifti falutis noftrz& continet facramentum.,. & de , tll inftrumento , quod iniquitas ludeorum parauit ad jl ani ponam, potentia Redemtoris gaudium nobis fecit Contea ad gloriam : . quam Dominus IESVS ita ad omnium a, D6, homünum fufcepit falutem., vt inter clauos, .quie j Vite, bus'ligno tenebatur affixus; pro interfeCtoribus fuis paternz clementie. füpplicaret,. & .diceret.; Pater LVTl ignofce illis , quia nefciunt;: quid faciunt. — Princie pes autem -Sacerdotum, quibus mdulggntzam Sal uator petebat, fupplicium-crucis irrifionum aculeis afpe- H $94 Caput XFI. do p afperabamt &in quem manibus amphus fieüire" nón eudiisi, poterant , hngum um tela iacicbant, dicentes: Alios de ctuce, faluos fecitj fe ipfüm non poteft faluum facere,' St $ Rex Iftacl eft, deícendat nunc de cruce, -& cre- dimus ei. Dui. De. quo etroris. fonte ludei;. de-quo inuidiz lacu talium blafphemiarum venena pota/tis ? C0 Quis vobis magifter tïradldn:K quz do&rina perua- fit, quod illum Regem lrael, illum DEI F'ilium $ u 1 ctedere deberetls, qui fe crucifigi non fineret, auta crucifixione clauorut liberum excuterct ? ] Nou hoc vobis legis myfteria, non. pafchalis obferuane Ticit tie ficramenta, nec vlla vnquam Prophet"trum ora fp Cecinerunt ; fed illud vere, abundeque legiftis , fortitery quod ad deteftabilem veftri fceleris impietatem, & me forti ad voluntariam Domini pertinet paffionem. Ipfe pheinias | enim per Ifaiam loquitur: Dorfum mieum dedi ad irio, & flagella, máxillas meas ad palmas,. faciem .autem enim fn ineam non auerti a confufione fputoruim Ipfe per JDauid: Dedérunt, inquit, in efcam meam. fel & Yol capl fulü eft in fiti mea potauerunt me aceto. Et iterum : Cir- Vüm at cümdedetunt me canes multi, conühum malignane tium obfedit me. füpelit Foderunt manus mcas, & pcdes igitabas. teos, dmumerauelunt omnia offa mea. Ipü Vero &put C eonfiderauerunt, & infpexerunt me, diniferunt fibi Ihquit, ] veflimenta mea, & füper veítem tneam mlferunt fortem. Et ne fceleus tartum Vefcm Vldeatur Or- T img do efHOc, Confi deratzones de Paj/ Dom, 595 Tre ny do predictus, nulla autem potentia prenunciata 3 Aios crucifixi, non quidem legiftis ? Dominus defcendit C g de cruce, fed legiftis : Dominüs fegnauit a ligno. i &C[u $. LEO MAGNVS. Sem, IV. de Paf de:qiy JDom. pag.. 123. poat 1 pertua CONSIDERATIO CCLI. I LUg fineret Si Rex Jraech-ef , defrendat de: crüce, & credz— muüs-ei. LOocO CITATO. t2N Jiswilis icit Leo de tribu Iuda, TUm ofá V Vicit plane malitiami fapientia, . attingens a-fine víque: ad-finem IC i 3 fortiterj & fuauiter vniuerfa difponens:: - fed-pro itet, me fortiter, fuauiter mihi; Vicit-ludteorum blaf- ,. lpfe deg (ld phemias in patibulo, fortem: armatumr alligauit in atrio, & de.ipfo mortis irnperio triumpliauit Vbi 1 -aUtem enim fünt opprobría tüa ludee:? vbi fünt Zabule, [r(e pet vafà captiuitatis ? vbi eft mors vi&toria tua ? Con- fd fufus eft calumniàator, raptor fpoliatus eft. :.-INo- r n üum genus potentiz ! hactenus victoriofa mors ob- quignate ftupefcit. Quid tu Iudae, qui pridie ante crucem y priet agxtabas caput facrilegum ? ..Quid verum horninis pu Vero Caput Chriftum exagitabas opprobriis ? .Chriftus , üni fbl inquit, Rex Ifrael, deícendat de cruce. O vene— niletur qtur ot« nata lingua , verbum mah*xæ fermo nequam ! Non eft hoc, Caiplia;:quod paulo ante dicebas: Éxpe- [ dit, * - æ96 Caput X V J. [ dit, vt Vnu., mouatur homo pIO populo, &.non dootum; tóta. gens pereat "AC 111uc' qma mefdacium nofi od ferip erat, nori loquebams de* propno, non a-temetipfo depit ! " diceba Si Rex Ifiacl 'eft, deftendat de 'CTUCC » bt* Al hcc plane tuum eft; mapis autem eitus, qui men b ao faccf da*( efï ab initio, de enim confequethæ Vldc. b-em falut tur habere vt defcendat, fi Rex eft, & non rm- Faf t d gis afcendat ? Sic non meminifü, fe1pcns anuque, ^itünti p quatii COnfmus abftefferis olim, cum.dicere prg- aCC mart fumpfifies : Mitte te demfüm &: Hec O'nma ti- Wt p bi dabo, fi procidens adoraueris me? Sic tibi, Ia- f pititu dæe, eïadlt, quod audifii , quia Dominus. regna- E Nout, t üit à hgno, vt Regu*n abneges, qwa mdnc* in Atfionem hcno ?'Sed forfi 1tan eéc audift, quia non Iudæ]e h corona fed natlombus ha.c .mnvncnaao debebatur. DICI- 1 finga n natxombus , Quia Dommus regnauit P. mqmt tim p à ligno. Mesito pmmäP titul um *'cgm Prifes gen- (ine dobit tilis lnfarlpilt hono, nec potuit lud&us, vt voluit; Chriftts 1 corrumpete tituli mfmptlone*n, nedum impedire- loxipi, Dominicam paff onem & noftram redemuonem* Def(.endat, inqüiunt, fi Rex Ifael eft, immo Ves tljong, dulonum fo quxa Réx Ifrael eft, titulum regni non deferat,, RU Vngam imperi nom deponat, cuius nimirum Im- Dritta t perlum fuper humerum eius, ficut pracinit 1faias z änäu if Noh, inquiunt Hldæl ad Plldtum, noli fcribete z b ^E diteig ï ch Iuäæorum, fed qun ipfe" dixit : Rc*:üm Iu. Wil AU uU R NU GAUAN * [ um & dao-- Confiderationes de. Paff. . Dom, 597 3 &non cim 10 » diofum ; & Pilatus : Quod feriplt, ftripfi, Si Pilat;s, t 'squod feripfit, fcripfit, Chriftus non perficiet, quod . "incepit ?-[p/e enim cepit, & faluabit nos. — Sed di- le s feunt*- Alios falüos fecit, fe ipfum non poteft fal- Qui mep L iuum facere, ïm'æ Hüc. Immo vero, fl defcenderit, memi- *nem füluum faeiet. ^ Cum enim faluus effe non pof- n f Hfit, nifi qui perfeuerauerit vfque in finem , quanto E *minus potérit effe Saluator ? Alios érgo faluos (x- Ctfe D« "eit: nam faluatione, cum fit falus ipfe, noón indi- Acmnia; u "Bet: " Operátur falutem noftram; tec &audam deef tii, us TT Te- patitur füerificio vefpertino hoftie fàlitaris, ANouit, inique, quid cogites, Non dabit tibi oc- Tanet; i ^ "eafionem fürripiende nobis perfeuerantis, que fo- 1 Iudæig ; la coronatur, Non faciec obmutefcere pr&dicato- ,. Dit rum linguas, confolantium pufilánimes; & dicen- Tegnauib- tium íingulis: Tu locum tuum ne defera$, quod xies gete d "ine dubio féqueretur, fi refpondere pofient, quia VLyoluis" Chriftus füuum deferuit. Proni'epim funt fenfug impetit bominis, & cogitationes in malum. Siné cauía , mtionegq(i maligne, parafti fagitta$ tuas in pharetta : & diíti. o Yer " pulorum fufpiria cumulas opprobriis luda&orüm. ll | defe; V ^'|- M quippe defperant, ifti im'þzfo;)erant; Sed .Ch';*ïïtö jrum X « cneutra téla nocebunt. Aliud tempus elegit confor« tlis: | tandis difcipulis, & alind' aduerfariis confatandis, ibe: T Interim patientiam magis exhibet, humilitatem isle] commendat, obediéütiám irplet;: petficit chafita- 1 Ü "u rEk tem. $98 Caput. X 1. tareitur tem. His nempe virtutum gemms quatuor cornuüua crucis .ornantur: & eft füpereminentior charitas s lirari . qu a.dextris obedientia, patientia a finiflris ,. radix Jitopimiot virtutum humilitas in profundo. His ditauit tro- mml vel.ii pheum crucis confummatio Dominice- paffionis quiomi i eum ad ludeorum blafphemias humilis, ad vulnera dibos, & pauens , intus IIIIO'LHS, clauis. exterius pungeretur. hac dicet Commemo! Nam & charitas in eo perfecta eft, quod pro amie videbantu cis animam pofüit ; & obedientia confummata, cum iudlinato capite tradidit fplritum, factus obediens lei 0i víque ad mortem. infrmus e S. BERNARDYVS. Serm, in die j?mäo Pe- per CONLT V65, üIITC febe. Volum. L. pag. $92. $93. mere, vel s pet CONSIDERATIO CCLITI que tunc 4lludebant autem ei C? mülites accedenies , & atte HIHW, y Si tu es Rex Tudeo- a COg tum offerentes ei," && dicentes rum, faluum 1e fac. Lucm xxur 36. 37. illum pior illum pro fcelefti, & exfecrandi An Prophete noàn ba"t, h liis affece erant Prophete ? an iufti non iufli, quià Vitente ( DEVS illos ex periculis non eripuit ? Atqui erant þer VEtIDor etfi paffi fint Quid infaniz veftre par fuerit? Nam d veiba fi illorum gloriam non labefactarunt illata illis peri- Tiioris. e( €ula, & mala, fed Prophete erant, etiamfi illa pa- te- Confiderationes. de*Paf]. Dom. $99 T COrua terentur; multo magis non debebatis de boe fcandas duarity lizari, qui & faétis, & verbis fuis falfam hanc repu. $, Tadig litopinionem. Attamen hzc dicentes ,. & agentes; QUit ts nihil vel in ipfo tempore facere potuerunt. Certe Xuflonis (qui omni iniquitate corruptus erat,. qui vitam in.ca» ] vulneg Uibus ;; & fepulchrorum effoflionibus degerat, cum figcretut hzec : dicerentur ;;ipfum . confeffüs eft ^.& regnum pto attjs cómmemorauit, plebsque illum lugebat. Quanquam i, Qu videbantur.res geftze contraria fignificare iis, |qui Obedigné myíterii oeconomiam non nouerant, qued nempe Attamen veritas infirmus effet ,^ nihilque poffet. fnto Dv per contraria etiam praualuit, Hzc igitur audien- tes , armemus nos contra iram, & furorem, Si tu- mere;, vel inflammari cor tuum videris, fignaculo crucis pectus tuum. munito : memoria repete illa , IT que tunc contigerunt, & hórum memoriaà iram.o» fs mnem, vt puluerem excuties :- cogità verba, & Jule getta : cogita, illuín effe Dominum, teque feruum illum propter te paffüm eífe, te. propter te ipfum $ h iluum pro ii$, qui beneficiis affe&i, ipfum crucifige- vbant, te pro ipfo; ijllum pro iis, qui ífe contume- ete f02 lis affeccrant, te fepe pro iis, quos lefifti ; illum fi, qui Vidente ciuitate, immo populo toto ludeorüm, qi ert i? N peregrinorum, indigenarum , quibus benignitate plce jlis p* ma verba protulit, te paucis pre-fentibus * & quod f a pée maioris efle contumelie videtur, quod derelictug rra ht f 6oQ Caput XPF1 fit a difcipulis. Nam qui antea jpfüm colebant,. re- fire po flerunt; inimici vero, & aduerfarii in medio pofi- calcitrat tum , conuitiis, rifü, illfionibus dehoneftarunt, 4 inburt Judei milites, hinc, & indelatrones : ambo quippe 2on fan latrones ipfum probris, & contumeliis afficiebaut. sffetti fü f contur Quomodo ergo Lucas dicit, vnum e& latronibus alterum increpaíle ? Vtrumque fattum eft: pnmum 10CImUs enim ambo exprobrabant, poftea non item.!. Ne pulus pr putes enim ,. ex quod'xm pa&to rem gd*cam fmfï'e 2 benefici aut latronem uon fuiffe latronem ,. a contumehæ fiis dlip illud tibi declarat: fuperne in cruce latro erat, & pretetib inimicus , fed repente mutatus eft. Hoc 1g1tu1 Q« ttones 1! mniatecum reputans philofophare. Quid enim tan- dem ille tum pateris , quantum Dominus tuus ? An publice operibus vituperatus es ? fed non cum. tantis contumeliis, tinto- m Verberibus cwíus es ? fed non toto corpore, ne- que admi que ita nudatus, & flagellatus, Si autem colaphis Q cifus.es; at non illo modo. His adde, a quibus, dmenir quare, quando: & quod grauiffimum eft , dum h«c füete fer fierent, nemo petulantes ar guebat vel increpabat ; fte got contra vero laudabant, fimul ridebant ,. fimul illu- fem.ven debant, & vt arrogantem , ac fedu&orem, qu: non Pertedu poffet di&a fua. operibus comprobzue, fic conuitiis quibpe impetebant. Ile vero ad omnia tacebat , magna T mile f nobis remedia parans ad patientiam exercendam. tuu' ? D Sed nos hæc audzentec, ne feruos qmdem noftros hlba b ferre Confidarationes de Paf). Dom. 6ot b:nt, te ferre poflümus, fed plus quam onagri infültamus ; XiO ofi calcitramus , circa ea, qua- nos fpe&tant, crudeles, la, & inhumani: ea vero, qug ad DEVM pertinent ; 0 Qüippe non tanti faciehtes : circa amicos etiam fimiliter Tciebart, affecti fumus. $i quis nos offendat, non ferimus; ironibus $i contumelia afficiat, plus quam, bellua qu&uis fe- ! primum Difci- rocimus , qui tamen hec quotidie legimus. J Ne pulus prodidit, reliqui, illo reli&to fugerunt: alii n füfe, beneficiis affe&i confpuerunt; feruus fummi Ponti- nimeia ficis älapam dedit, milites colaphis ceciderunt, qui eu, & —þræteribant, illudeban£ ; & 'conuitiabantur ei, 1a- igiür o« trones incu(abant : & gduerfüs.hec ne verbum qui- enim fl« dem ille protulit, fed filentio omnes vicit, vt te ) publice operibus inftitueret ;-te, ^quánto manfuetius feres, tumeliis, tanto magis malefacientes-fiiperaturum , omnibus- , 1 que admirationi futerum. Quis-enim non miretur colapti eum; qui contumelias fert- patienter ? Quemadmo- 4 quibus dum enim fi quis etiam iufte patiatur , & malum man- dum hgc fuete ferat, a multis putatur iniufte pati ; ita fi in- qepabit; iufte patiatur, & ferociat; feiufte pati in füfpicio- ml il : nem veniet, & ridiculus erit, vt captiuus ab ira quinon pertra&us , -qui-nobilitatem fuam perdidit. "Talis | con,uitiis quippe homo nec liber quidem vocandus eft, etiam- NU fi mille feruis dominetur. Atte admodum 1lle-irri- tcendats tauit? Et quid hoc ? Tunc.:enim pbilofophiam 'ex- Y ; nf hibeze;par eft : cum enim :concitat nemo , ipfis fc- ferte 34S20- If 3 j 602 ( Coput X ] ras manfüefas videmus: non fempet enim ferociünt. CON fed cum quis ilas concitauerit, Nos quoque, fi tunc D qua tantum quieti fümus, cum nemo no$ concitat, quid " amplius przeftamus ?. Ill enim faupe iufte indignan- tur, & excufari poffünt nam commote, & pun- VOf é irritantur Pratereà rationis funt expertes, & ex natura feritatem haben Tu vero fi ferocias Q [ vnde quefo, poteris veniam confequi ? Quid mali vuciatus € paffus es ? Rapinam ? ideo ferre oportet, quia ris niiguo, ? eis lüucraberis. Sed in fama lefus es ? Et auid hoc? lïgunt m . x d Non enim minor ideo es, fi philofopheris Si vero eompelcu nihil damni pateris, cur irafceris adüerfus eum , qii nihil tibi infert mali, fed quid etiam prodeft tibi ? Tigamus ) Qui enim honorant, molliores nos reddunt fi non gentes h vigilemus : qui vero contumelia afficiunt & con- pofüiffe, temnunt aliter. di eos, qui fibi attendunt firmiores red- dunt Danicl ( Nam defides magis leduntür laudati, quam contumei affe&i : Qui ledunt, fi vigilemus, no- i (ünt bis philofophie caüfa funt: qui vero laudant, ela- tem víiti tos reddunt, arrogantes, vanae glorlæ cupldos, dé- & tuftici enim eff fidés, animo molliores, eltanit $. CHRYSOSTOMFS, Honil. LXXXPIH. tos Dom &ias LXXXVIIL in Mattb. Tom. FII. pag. $20. &fc. Vius int& CRNOR sf st um N l, Q tult &O ,. n dICl, fed CON- a Con/idemtz'ones de Pafl, Dotn, 6053 feïocism, SCONSIDERATIO CCLHL.- le, (l tune lt quid E qui cum e0| erucifixi erant , conuitiabantur . ei, indigngpe MARCL XV. 32. , & p pertes, & uomodo, qui cum eo crucifixi erant, conui- Q ferocias ; tiabantur ei, quandoquidem vnus eorum con- viciatus eft fecundum Lucze teftimonium ( res a Quid if qui m ambigua , neque enim defunt, qui de troque latrone id intel- quid hoet digunt , t ex loco D. Cbryfo/lomi mox allegato coniicimus, - Gived €9. ex.altero D. Cyrilli textu. infra. patebit , ) alter. & compefcuit eum, & in DEVM credidit ?. nifi intel- eum , qi af ti? ltigamus Mattheum , & Marcum breuiter perftrin- , frng gentes hoc loco pluralem numerum pro fingulari , & o pofuiffe, ficut in epiftola ad Hebrzos legimus plu- )ores td- raliter.di&um, clauferunt ora leonum , cum folus in, quat Danicl fignificari intelligatur, Et plüraliter di&um, fnis, T0 fe&i funt, cum de folo Efaia tradatur. Qui.d au. dant, eli« tem vfitatius , verbi gratiay quam vt dicat aliquis , & ruftici mihi infültant, etiamfi vnus infultet ? Tunc idos, dés enim effet contrarium , quod Lucas de vno mani- XXXPH, j*eftauit , fiilli dixiffent , ambos latrones ' conuicia- tos Domino , eum non poffet füb numero plurali a fff vnus intelligi. Cum vero di&um eft, latromes, vel, qui cam eo crucifixi erant, nec additum eft ambo , non folum, fi ambo feciffent, poffet hoc dici, fed etiam , quia vnus hoc fecit, potuit vfita- )N rra4 to 604.. ( t—qïlggculiionïs modo per þluralem nümérum fignifi- P cari. Quod vero, Luca atteftante,. vnus latro Do- &WL Tæn' minum blafphemat, dicens ; Si tu. es Chriftus , Kale uum:fac temetipfüm , & fos.5 alter- véro illüm CÓN digna inue&ione redarguit , & Dominum fidcli fup« Iuv Plicátione precatar, dicens: Domine, memento ineiy cum. veneris in regnum tuum ,: v(que-hodie geri i lia Ecclefia videmus, .cum mundaris ta&i affictionibus , fuclvtm veri fimul , .& fal&. Chriftiani;,./illi quidem , :qui fj hij &a mente .Dominice. paflionis faeramenta geftant ,. N ajltos ad prefentis. vite gaudia: cupiunt. liberari a Domis M d fple no,.. At qui fimplici intentione eum Apo&olo-nöw gleriantur, nifi in cruce Domini noftri, ita potius obfcuritat. toturü te] & prefentibus erumnis optant erui;, vt fpiritum füum in-manus füi cormmendent eué&oris, vnaque termnum cum ipío regni coleftis defiderant effe participess to5-etiam Vnde bene illé , qui fide dubia Dominum precaba« ilibute v| tur, funditus eft contemptus a Domino , neque vls confpeyim la refponfione dignus hábitus. At. vero preces-ils Üine ceffá tultotugi lius,. qui eternam a fe falutem querebat, piamox Qitt, v Dominus exauditione füftipere dignatus eft. . Quig nimirum , quicunque-in tribulationibus pofiti , tem« quis-petd poralia tantum a Domino folatia requirunt tempora« Vel Quis 1 libus, fe. pariter, .& &ternis: caudiis priuant.- Quj & fümii ; autem. veraciter. bona patrie :cocleflis füfpirant , ad' boniiión hec absque vlla dubietate , Chri à f'citur, Q ueniunt,.. m Tentf oc Fe- Confiderationes de Pæi Dom. 66 g* 1 fipnis VENLRA?B BED.J Lzb. IV. p Mm'- htio D. L cum. Jom. P. pag. 204. iftis; & 'ero lm CONS[DERATIO CCLIV fvl i KMb t i Vm:s "autem- de^bis, qui pendebant Jatronibis , lie n bia/phemabát - ä«um, (lzcem 1 Si-du es Chrlftus , faluum ittionibus - fac temetipfun ; *&'99 Hos. (gä)ondens autem . alter yqi-fs increpabdt" eiin (9c. LüCE: xxm. 39. 49« Ee(lant 4 Donk ultos videmus quotxdxe, qui iuftitiz Tuce re- ftolonog::3 M fplenden & tamen ad firem füum nequitiz à o obfturitate tenebrantur: & mültos cernimus pecea- " fpirituti : torum tenebris obuolutos, & tamen iuxta vite füc ; vnique:d terminum repente reddi luci iuftitie liberos. Mul. utidpeto d tos.etiam noulmus femel inuentam viam lu&ltlæ t précib - ilibate vfque.ad mortem. tenuiffe, & plerosque fiue u (:onf'pexmlus vfque ad exitum cepta femel 'crimina fine ceffatione cumulaffe. preesil 2 Quis vero inter ifta oc- piraot cultorum iudiciorum nnbila,/ mentis fuce rádiurm j Qui gnittat, vt aliqua Confideratione difcernat ,^ vel ttits quis perduret in malo, vel Quis perfeueret in bono, teniforts vel quis ab -infiniis conuertatur ad fumma, vel quis & fümnis reuertatur ad infima, Latent h&c fenfus r notjad hominüm , nés-quicquami de culuslibet fine'« cognOb jte, p fcitur , quia diuinorum iudiciorum abyffus: humanæ mentis$ ocule nullatenus penetratur., V;&emus nai- " - Ir$ que 4 606 ( Caput XET. : que, quod illa aduerfa DEO gentilitas iuftitié luce ais Q perfufa eft, & Iudea dudum dile&a perfidie eft voc Q yitate. to!] no&e cecata. Scimus etiam, quod latro de pati- fe.aon f bulo tranfiuit ad regnum , Tudas de apoftolatus glo- fatione, . ria eft lapfus in tartarum, Rurfüumque quia aliquan- tes pung: do fortes, que ceperint, non mutantur, & la- tronem nouimus alium perueniffe ad fupplicium , Qui timel & Apoftolos fcimus percepiffe propofitum , quod aperte d defiderauerant, regnum. Quis ergo difcutiat, in mere D qua via habitet lux, & tenebrarum quis locus fit, vt $6 Mya.inc ducat vnumquodque ad terminos fuos, & intelligat femitas domus eius ? Video Paulum ex illa perfe- CO quutionis fzuitia ad gradum apoftolatus vocatum , & tamen fic inter iudicia occulta formidat, vt re- Tapmnia probari fe, etiam poftquam vocatus eft, timeat.. Ait TW u enim: Caftigo corpus meum, & in feruitutem re- ] Q m digo, ne forte aliis pradicans, ipfe reprobus teffi- T &iar. Etrurfum: Ego me non arbitror comprehen- difie, vnum autem, que quidem retro funt , obli. tus, adea, que fuünt priora, extendens meipfüm, iif d deftinatum fequor, ad palmam füperne vocatio- V Q nis DEFin Chrifto, IESV. Sequor autem, fi com- ttem in prehendam , in quo & comprehenfus füm. — Ft cer- Tinte ex te iam de illo voce Dominica di&um fuerat: Vas le vero ele&ionis mihi eft; & tamen adhuc caftigans cor- Vs miferis bis füis pus füum , metuit, ne reprobetur. nobis 5 (rüte Confideratiottes: de. Paff. Dom, 6oz frtie lus mobis, qui de ele&ione noílra nullam adhuc DEI Til eft vocem cognouimus, & iam in ocio: quafi de fecu- ) de pati ritate torpemus. . Debet profecto, debet.in fpe ef- latgs glo fe.non folum fecuritas, fed etiam timor in conuer« d liquan fatione, vt & illa certantes foueat ,. & ifte torpen- i, &h tes pungat Vnde re&e per. Prophetam - dicitur: pplicium Qui timent Dominum, fperent in Domino Ac fi ; Quod aperte diceret; De fpe incaflum prefümit ,. qui ti- XItaC, m mere DEVM in fuis operibus renui Cs fit v S.GREGORIVS MAGNTVS. Lib. XXLXs intellgt Moral. in caput XXXVII. B. Tob. Tom. .pag. 921.932 ] perf OCC CONSIDERATIO CCL V. t, VR Refpondens. autem alter , increpabat eum. dicens s est, À AVeque tu, times DEU M , quod in eadem damnatione es , QUtemm r obus If €g mos quidem iufle, mam digna fattis recibimus : pic vero mibil mali ge[ft. LOCO CITATO, nprehef. V. 40. 4T. t, Obl veipfum, VOCau0- idifti fiduciam latronis? Vidifti fiduciam in cr V fj com ce? Vidiíti philofophiam in füpplicio , & pie- tatem in cruciatu ? Quod enjm fibi prefens, non Ft eer ziente excefferit clauis confixus, quis non ftupeat? at Vas Tlle vero non modo mente conftabat, íed omni- "ans O0f bus fuis reli&is, de aliorum rebus curabat, Doctor ] miferis j in cruce fa&us, increpansque his verbis: INeque 1095 tu ( 608 X Caput. XP'T. qnit i, m times DEVM. .Ne,attendas, inquit, ad in-t*e«.- fe ipfumr zius hoc tribunal: eft alibs iudex inuifibilis, eft in- tife conf corruptum tribunal. .. IVe te moueat, quod infra condemnatus fit: nam füperna non funt huiusmodi, fplom pr fomus, in hoc, quippe terreno.tribunali iufti quandoque eyingelit damnantur, & iniufti ponam effügiunt; noxii die mittuntur, & innoxii afficiuntur fupplicio. Etenim m ( iudices j velint, nolint, in multis peccant ; fiqui- ficis , 0 cium faci dem.vel ius. ignorantes. & decepti, .vel gnari quie dem;..fed .pecunia: corrupti verum. calculum prodi- fufpicion derunt, Superne autem fecus, DEVS .enim ludex Tnonione iuftus , & iudicium. eius. quafi. lux egredietur , non fic prius. tenebris,. non ignorantia obfícurantibus, Etenim digna fa m ? 1 pe diceret , eum..infra,damnatum fuiffe, ad. füper- num.tribunal illum, deduxit. Recordare illius hor. Nun g rendi tribunalis , .ac fi diceret : Ea refpice, nec dam- ficeris pationis calculum feres , neque infra ftabis cum cor- fedipfe : -dem tuft ruptis iudicibus, fed iudicium fuperne latum acce- ptabis... Vidifti philofophiam latronis ? Vidifti pru- bl ml dentiam , & doctrinam ?. Confeftim a cruce in co» tüite in jum .auclauit, Deinde.ex abundarti ipfüm incre- Merent pans: Non times, dicebat, quia in eadem damna- 16f p tione. fumus. Quid fibi vult illud., .quia in eadam quanta | damifátione fumus ?. In.eodem nempe füpplicio. fim a Nonne:tu etiam es.in,cruce ? Dum ergo. illi con- & Quemadmodum VURRCOR uiciarziä $ £e iþfum priu:swimpetis. »- - J enim u 2 Confiderationes de Paf Domn. 609 . A infe. enim 15, qui in peccatis efc f älterum eriminetut, 'SJCPEIH fe ipfüm prius criminatür , üc & is, qui in calamie od infra tate conftitutus , alteri ca;amltatem vitio. vertit, fe itüsmodi ipfum prius damnat. Qma m eadem damnatlone lndogti fumus. Apoüomam legit ip legem hæc fcilicet tioxyt di euangelica verba: Nolite iudicare , vt non iudice- Etenim mini. Quia in eadem damnatione fumus. Quiá j fiq facis , .0 latro : dum eum defendis " latromsne fo- puari qui cium facis ? Nequaquam , ait: ex fequenubus hane m prodie fufpicionem amoueo. Ne putes enim eum ex com- iim fudey munione füpplicii confortém illum peccati feciffe,, r , noty fic prius dictum corrigit: Et nos quidem iufte, nam digna factis patinur, . Eterim Vides confeflionem perfe- &am ? vides; quomodo in cruce ,peccata exuit & d (üper lls hots Nam legitur: Dic tu peccata tua primus, vt iufti ficeris. tec dam. Nemo. coegit illum, nemo vim ipfi fecit , Qum cor. fed ipfe femetipfum protulit, dicens : Et nos qui- Qum acce: dem iufte, nam digna fa&is patimur : hic, vero ni- ydifti p hil mali fecit, additque poftea: Memento mexDOa Ce1n Cs mine in regno tuo, Non prius aufus eft dxcereo f 100f Memento mei in regno tuo, quam per t:onfeiïio- n damta nem peccatomm farcinam - depofuxiï'et deen " n eadnm quan'ca fes üt confeflio ? confeffus eft, & parad1- füpplio. füm aperult : confeffus et, & tantam accepit fidu- illi-con ciam, vta latrocmw regnum peteret. Viden , quantofum nobis bonorum crux caufa fuerit? Ré- dmoduri enim gnura ( 616 Caps XFI guum petis ? Quid vides huiusmodi? claui, & crüx futque jj nime t in confpe&tu: funt. Verum ea ipfa crux, inqu eít fymbolum regni. '»Ideo ipfum Regem voco , quia j i nank video:crucifixum. —Regis enim eft pro fübditis mori. inei Dorm fic ipfe dixit Bonus paftor-animam : fuam- ponit llum, ot 1nIQ fs pro ouibus :ergo "& bonus Rex animam fuam po- dhoc enim nit pro fubditis.^: Quoniam igitur animam füam po- fuit ideo Regem illum voco, Memento mei Do- nigne & f mine in régno tuo. fflo: m dico ,. n S,.CHRYSOSTOMVS. Homil 4 de cruve, regno tu €99lat1*0ne. Jom. IL pag. 406. 4o7. quis te d CONSIDERATIO CCLVI fixum d bris jactt Es dicebat ad 1ESV.M : Domine stemento suei , Cutà fide, o veneris 28 vegnuum luun. LOCy: CXf - Y4542» beant, f lowes e ïatxombus, qm cum eo crucifixi funt,. di- gratid, .. D &um eft illud: Et cum iniquis deputatus, eft. qudilo, Q Et ambo quidem prius iniqui fuere : vnus autem & nonot effe defüt. Alter enim ad finem víque legüm contemes deDtentm ptor, inflexibilis ad falutem : qc ui dum manibus affixus giftom eí efï'et lingua per bïafphemas Voces cedebat. Iudæx Tictin, pretereuntes mouebant capita , erucifixo dludcmes, tibi falus dum. adimplent, quod fc11ptum erat ; Viderunt me; ibtrodue mouerunt capita fua, — Et ille qu1dem vna cum ipfis Ton ejq cönuluabatur, alter vero conuiciántemi increpabat $ fuite P Confiderationes de Paf Dom, 611 lj t fuitque ili vite finisj & emendationis "initium , 5 inqir, &nimg traditio , & falutis ante alios perceptio, Et '0C0 , Qu poft hanc fodalis reprehenfionem ait: Memento lts mori, inei Domine, ad te enim mihi fermo eft: omitte . i Dotit illum, obczecatus mentis oculis eft: mei vero me- ia o 1nineris. Non dico, memineris operüm meorums ] L hzc.enim vereor. füani Qü- Homo omnis ad focium vie be- o ftci Do- nigne fe habere folet: vis tibi ad mortem focius ex- fifto: meminers mei, comitis tui. JNon tameh dico, nunc memineris mei, fed, cum venéris i m crzæg regno tuo. Que te o latro illuminauit poteftas ? quis te docuit, vt contemtum , & tecum vna cru- LVL ) cifixum adorares ? O lucem eternam, qus in tene- bris iacentes illuminat! ideo & iufte audiuit : Con- tiel , ( fide;' non quod opera tua fiduciai tibi efficere de- T beant, fed quia Rex.adeft, ^qui tibi. gratificatur; Longe remote rei petitio erat, fed velociffima eft funt,. d 'gratia.. Amen dico tibit Hodie mecum eris in pa- yaus. i aadifo ,, quandoquidem hodie audiuifti vocém mearm, us autent & non obdurafti cor tuutn. Ocyfliine in Adamurn méonteme ententiam dixi: ocyflime tibi indulgeo. Illi quidem bus af . di&tum eft: quacunque die comederitis, morte mo- x Jodat riemini. Tu vero hodie obediuifti fidei, hodie llodentess tibi falus, Ille per lignum cecidit, & tu per lighum, guntmes introduceris in paradifum. .Ne timéas ferpentem , CU ipüS non eiiciet te; cecidit enimi de coelis. Nec tibi ;crepabat L dico : fl 6:2 Caþw XFIL dico.: hoc!' e ablbls fed hodlemecum eris, COH- (/0 ïide non. renc:ere. INe timeas flammeum gladium $ Dülu reueretur Dommum. Q ingentem , & ineffiabilem grátiam ! "'nonduni Abraham ille fidelis ingreffus eft, & latro ingreditur : nondum.Moyfes , & Prophetz, u & latro iniquus ;iritrat. Admiratus id etiam- ante te eít Paulus dicens :. Vbi abundauit peccatutn;s 1 -fupérabundauit:& pratig, .Qui pertulerunt eftum , d A Aglone ,ondum ingreffi;funt.j & quicirca vndecimam ho- ram venit, -ingreflus eft.- Nemo obrurimuret ad- 1iitj: merfus patremfarilias , cum ille dicat: Amice;non n & 6j jon E fácio tibi iniurizm, -Nonne poteftatem habeo de doniy rebus meis:faciendi, quod volo ? Vult iufta opera facere latro 4::fed eum' mors prseoccupat non iud car £antuim opuS-moror, fed & fidem recepi. Veni eitebs t À OUl qui:;pafco in.liliis;:veni, vt pafcam in-hortis ó« xem perditam inueni, eàm in huümero$ meós accie vox eft pio. Credit enim, cum & ipfe dixerit:; Erraui fi patipur flï 0i Cut Ooui$, .que periüt; Memento me1 Domme » um veneris in regno tuo, QUra- S. CYRILLVS HIEROSOLTM Cates rj qu eby. XIIIL de Chrifio mmjxa, ä* j pulta. n. E ]. Com. Qd fH 3:. pag. Iy;. 1,08- Ui Thic . i /. -W) ( ( i, fra X E -- arïlwa]f X/Cu P CON- Coufiderationes de" Paf, Dom. 613 lS. C()n. C'ONSIDERATIO CCEVITI pdium : fbl Iu diccbat.ad IESFM : -Domine memento mei & telfus :f LOC. CIT. T rophetæ lAt Qnte uid; ergo. facigmus fratres,- nifi vt, "dam tet XCiLUl, pusefr, vitam mnutemus ,- & fattà noftra; fí qua etun , mah fünts corrigamus.? Vt, quod fine vllà a 1b1- nam lo« tatione VCHtUlU!Tl eft þeCC'ïtOIIbUS HOS hón 7' ne Yuret ad« 1iat: füper-quos. veniat : non.quia non erimüs , fe CC5 DOm vt.non.tales inueniat, qualibus venturum effé p Lpi LC 5ree di- übeo de &um-eft; Propterea fL Iudex Vcntnrvm mipàtnr; vt e1 i ope 13011 lüLlCul'lC quos püi]]d cum ven r Próptet |(4 non illud cantant Prophiete, vtcorrigamur. .51 P'sm*'u e y ellet; taceret, N emo Véni, ) Volerns ferire: di icitj " obferüa. E "ii 0 Totum;, Fratres, quod audiuimus per; Scriptutas *s . $ 08 CC Vox. eft : DEL dicentis : obferua; Et totim? ,iuon jràii f patimur. tribulationes in hac.vi itd , wm-ïw L fs. Jotülne , ett 4&orrisere volentis, ne ddmnet. in hne.. 7C . o'uxd funt, molefta figpr, horrest; quam " QO nar Ia I f2* ] h tur $, qu&e quisque-grauia valde p'?' itur .in Tiac vit Ut )m;h in, comparatione autern acterni ienis pon parud, fed: pulla funt. Siue er go nos ane,!umr W fuc ebms alii Hagell'mtm , admonemur à Do*nmo "Omn £ tha fratres , qua inhac vita infligu r Dow admonitiones funt; & ftimuli corr eé K LIOH*S di Vem t aufcm 1'51]13 atcrnus dc quo CJICLtL. ) SS qui ( 614 Caput XPV I. qui ad finiftram conftituendi funt: Itein ignem diffet, Y Confüituit eternum, qui paratus eft diabolo, & angelis eius 'Tunc a&uri funt quidam poenitentiam. Nam fcri- mundum ptum eft in libro quodam fapientie : Dicent intra fe qui m di ^ dittum el poenitentiam agentes , & prc anguftia fpiritus gemen- tes: Quid nobis profuit fuperbia, & quid diuitiarum a cilore & iactantia contulit nobis ? trdnfierunt omnia illa tan- ef: mut quam vmbra. Erit enim ibi poenitentia, fed infru. cut C a &uofa: erit ibi poenitentia, fed dolorem babens , Av medicinam non habens. Nunc eft fri&uofa poni- 3 jum tentia,. quando correctio libera. Poniteat te: ad V ]):731 T vocem Scripture, Nam ad vocem prafentis Tudi- CON cis fine caufa poenitebit te. "Tunc iam ille fenten- tiam dicturus eft: & non erit, quod reprehendas , Maneni quando fententiam dicturus eft. |Non enim tacuit ante fententiam. Non enim te diftulit, nifi vt cor- rigeres te; quando quidem latroni in cruce pen- as e ) denti fe mutare permifit. 'unc enim latro pen- funt dens cum Domino, credidit in Chriftum, quan- preli, a do de illo difcipuli titubauerunt. Contempferunt tunt i« ludei mortuos füfcitantem , non contempfit latro dentem, c fecum in cruce pendentem. Non eft ergo , quod AUs, con| in fine dicatur Domino : Non me permififti bene füm corp viuere; aut: dilationem corre&ionis non mihi de- Chrito « difti ; aut; non oftendifti , quid appeterem , quid Crücifixon vitarem, Videte, quia non tacet, videte , quia depustus differt, fuerunt, [ Confiderationes de Palf. Dom. 615 t jpnem differt, videte, quia blanditur, hortatur, minatur r Cdlis eius. Conftituit verbum. fuum in füblimitate; per totum Nan feri- mundum recitatur vniuerfo generihumano. Non eft, ht intra fe o i qui iam di vcd t: Nefc AVL i, non audiui. Impletur, quod Al5 Bemmefi« di&um eft in pfalmo : Nec eft, qui fe abícondat dititiarum a calore eius. Modo ergo calor eius in verbo eius ia 1lh tane eft: mutare modo a calore eius, & non deflues fi- fed itírüs | hobens, cut cera ab igne eius. S. 4VGVSTINVS. Sem. XXII de onf. Iofà penie &t te ad 3. pfami L.XVIL alias farm. CIX. de temp. Tom. entis Tudis F. pag. 1t7. ]e fenter- CONSIDERATIO CCLVIII. rehendas, iif tacut Memenro mei JDomine , cum veneris im regnum éuunm. LOCO CITATO, ifi vt core TUCO petle affus eft Dominus, & omnes fugerunt. Fa&i P latro pett funt omnes muti, amore tepidi, timore com- m, Ui preffi, paullo poft fugiunt. Alii ergo non agnoue- empfetunt runt miracula facientem ; agnouit latro in eruce pen- |b'4 ipfit atro dentem, confi ? M 18 omnibus membris. Confixe ma- 0 thd nus, confixi pedes , confixa omnia membra, To- if bett tum corpus in cruce figebatur, & tamen lingua y mibi de- Chrifto confitebatur. Vnus autem locus erat trium 'efil , quld crucifixorum : in medio Dominus , qui inter ipiquos ite , quià deputatus eft: duos latrones hinc , atque inde po- difat fuerunt, fed caufam fimilem non habuerunt, La $82 te- ) ( 616 Cipit XEL. Agofe, teribus: pendentis: adiungebantur , fed longe fepara- 3Unm, n bantur. Tllos:crucifixerunt facinora fua, Chriftum us n n crucifixerunt peccata. noftra. VXVerum etiam.in vno eum in p ipforàm fatisapparuit, quantum valeret,on crucia- qun A tus peridentis ,.fed. pietas confiteritis. Adquifiuit tuos delce latro-in dolore, qüod Petrus perdiderat in timore. yonquam t Scelus admifit, crucem afcendit ,. caufíam.mutauit , cüces, t paradifum comparauit, : Meruit omnino cauffam mu- tabat: al tare, qui non coptempfit in. Chrifto 6militudinem COrqa C0 pone. Iudai contempferunt miracula facientem 3 Confortem crucis.Do- ftit fuppl ille credidit in pendentem. uit, cred minum agnouit, & in regnum. calorum latro. vio- 'Tunc in Chriíto latro dete Q Vl n.'ll lentus credendo- vim. fecit. quod feci cfedidit, quando fides apoftolica.trepidauit, Merito fündo va audire meruit : Hodie mecum eris in paradifo. -Hoc Magne lüptre qu enim 'quidem ipfe fibi non promiferat. sT quidem: mifericordize fe commendabat , fed &.ífua merita'copitabat, ^ Domine , inquitj memento mei, Vi dg li cum' veneris in regnum tuum. Quousque. veniret ? C0 i Dominus in' regnum füum , ille fe in poenis futurum fperabát, & faltem in eius aduentum mifericordiam Dnjjg ib fe'feri flagitabat, -Proinde latro fua merita co- gitáns differebat': fed Dominus latroni, .quod. de- fperaüerat; Offerebat , tanquam. diceret.:; lu petis, vt meminerim 'tüi; cumr venero. in regnum|meuts 1 paffie | d di & ego tibi-dico :. -Hodie mecum.jeris in: paradifo; Agno- hii Confideratiónes. dé Paff.. Dom. 617 de lrp dra. Agnofce, cui te' commendas;j quemi éredis ventu- j Cul 1 hm rum, Antequam veniam, vbique füm. Ideo quam- R. vpo uis in infernum defcenfürus, hábebo te hodié me- DOn Crücia eum in paradifo ,' non alferi commendatum , fed me- Adquítu cum. Ad homines enim mortáles , & ad ipfos mor- n tümore tuos defícendit humilitas mea; Deparadifo autem ii md[alln, nunquam diíceffit Diuinitas méa Ita face fünt tres QUliam fOte Cruces, tres cauffe : vnus. latronum Chrifto inful- litüdinen tabat: alteffua miala confeflüs ; Chrifti fe miferi- facientems '"cordige commiendabat. Crux"Chrifti in medio hon emcis.Do füit fupplicium , fed tnbanal Infültantem damna- Jatro.vio "uit, credentem liberauit Tinmete infültantes; "gau- iridio d dete credentes. Hoc fáciat Chriftus in claritüte, it, Merto quod fecit in hum Iltate. Munera diuina de:pro- do, Bv fundo veniunt iudicio: müraii ea poffumus , inue- Mi fügare autem non valemus, nec explicare. fed & S. FVLGENTIVS RVSPENSIS. Serm. mento 1 FII. de latrone, pag. $67. góg t Yollret s fütut CONSIDERATIO CC IX eyIGorGuatn JDomine wemento uei y. cum veneris in resum zuum. merfta: CO. LOC. CIT. quoà ie- ï Üü pET Is n paffione Domini tres crüces.erant , vna pona m f« |I fed difpar .cauffa. Ad dextram vnus latro , ai püladl finiftram alter latro : in medio Iudex, in 4to ivc r dmb ]mno $4 B pen- 618 Caput XFI pendens in cruce, quafi pronuncians de tribunali, qum eri: audiuit vnum dicentem : Libera te, fi iuftus es ; fcipul audiuit alterum parem fuum corripientem , & dicen- gnoa Qf tem: Tu non times DEVM Nos pro malis no- Tegnaton firis ifta patin nur ; nam ifte iuftus eft. Malam ha. ate r« bebat cauffam , & difcernebat Martyrum cauffam Dona er fim meit Quid eft enim aliud : Nos pro malis noflris ifta nam iíte iuftus eft ? Quis cauffam difcer- musinh patimur habearm neret Martyrum a cauffa impiorum, pcenam patien- um bo tium ? Ifte, inquit, iuftus agnofcitur, nos pro no- Domine , bis patimur, pro malis noftris patimur $. vide quid dicat focio peenz fu. Chriftus pariter t M pendebat, fed non pariter vilefcebat. Agnofcebatur i. nf Dominus a pendente. Vnum erat crucis confortium, Quid dico? Das Chrifto non erat vnum pramium. C0 premium , qui dator eft premiorum ? Domine, in- i Qu t, memento mei, cum veneris 1n regnum tuum. Pendentem videbat, crucifixum videbat, & regnatu- Va m fperabat. Memento, inquit, mei, non modo, fed Q Ti cum veneris in regnum tuum. Multa, inquit, malafe- audacior ci, requiem celerem non mihi fpero : fufficiant tormen- ta tnea 10« rideban vfque ad aduentum tuum. Modo torquear Ille fe differebat i qduo il veneris, tunc mihi parce e D. / D h^ Me- 1? iftus paradifum non petenti offerebat A0n pote iL o mei: fed quando ? cum veneris in regnum de de cn ^1111 fitio va A-jc Et Dominus: Amen dico tibi, hodie me- cum Tüfes &U Confideratiotes di Paff. Dom. 619 tribunaïi, cum eris in paradifo. Difcipuli mei dimiferunt me, iutts s ; difcipuli mei defperauerunt de me; & tu in cruce co- n dicgn- 3 0 gnouifti me, non contempfifti moriturum , fperafti Maltm ha, regnaturum. Hodie mecum eris in paradifo. Non 2 * | euuffom. ate recedo. Difcreta eft cauffà; nunquid pcni Bona ergo vox : Iudica me DEVS, & difcerne cauf- totris ith fim meam de gente non fan&ta, Omnes , qui viui- l ^ C mus in hoc feculo , laboremus, vt bonam cauflam D patiere habeamus: vt fi quid nobis acciderit in hoc fzculo, X Dro n0- cum bona cauífa hinc exeamus. Domine, " S. JAVGVSTINFS, Serm. CCCXXVII| I 1 pariter n natali Martyr. alias XXVII. ex Sirmondianis, Tom. V. Yofcebatir ynfortium, j)qg. I2$3. s Chrillo ine, in- CONSIDERATIO CCLX,V JUT? CULT JDomine tmemnento 1meoi. &c. LOC. C1iT. X Te0mat- 1odo, fed uam multi cruce ipfius omnium noftrum Do- Q mini fcandalizati funt, & nequiores, atque , miafe- dUV ntt Oa« audaciores. funt/ facti , cum pretereuntes ipfum ( au ..... Uvd W . irridebant, dicentes: qui deftruit templum , & in ii*ïcrlcbïï 3 triduo illud rezdificat : alios faluos fecit, fe ipfum x M non poteft faluum facere ? Si Filius DEI es , defcen- n regum. de de cruce, & credemus in te. iNec tamen ifti, ex« iNam o- hodie me cufatione digni fuerint propter crucem. qui mnes eiusmodi latro accufat: fiquidem ille füblimi cru- $ $4 620 Cal/ut X E ] C cruci affixum vidit, & non modo flandqhmtus non eft, deuolati :d inde quoque maiorem ad philofophandum occáfio- bus (1 udu nem accepit, omnesque res-humanas tranícendens, n obi.qUie & alis fidei in altum eue&us, de rebus futuris phi- JADtUT. AU lofophatur. Cunm énim patibulo affixum- cerferet NU verberibus cefum contumeliis affe&umr, felle^po- dl tatum , fputis confperfüm , a- tanto populo fubfan- natum ,'aiudice' damnatum, ad mortem.abductum , UA pullo iftorüm fcandalizatus eft fed:.cum cerneret Et (] Vi crücem ,. & clauos defixos, & tentam fieri. fubfan- nationem a plebe deprauata, recta 1pfe via-incede- bat; dicens: Memento meiin regho tuo:' & éi, aXifT qui maledicebat,-os occludebat füaque: peccata N Til €onfitebatur, &'de refutrectione philofophabatur :zid- Tat predic quecum excitatos mortuos non vidiffot;-mon ILPTO- Ju0m 251" fos mundatos, non claudos fanatós , non maré're- nfülas, frehàtum , non diemones-eieCtos jón .paries -multi- famulati Plieatos, non àlia, que TIudaieds - populus fpetfta- eüm erücicaffixerat Hic li, 10 veratj & .cum fpe&taffet TU VQ Véro' cuni patibulo affiXum eónfpestfiet9 & DEVM Pontific illum^confeflus: eft; & regni rnefinit ,' & :de Tebus Cemebati futuris philofophatus eft : at illij'aui-miracula facien- fuel at f&g téfr confpexerant, & quos partim vetbis; partimoope- Capit, ( ribus ipfis-doGrine participes fécerdtj norPmodo'ni- hilinde vtilitaüis ceperunt, fed eum in'crucem illum & 1n tri füftulerint ,. in"exttemum perditionis furit bar atrum PO*er«t p & de- Qfl] p l Confiderationes de P12[7 D 621 U op o As ^ vio deuoluti Vádes, vt improbi, & defides ne ex re- h occáfio bus.quidem . vtilbibus fructum ürquc*n percipiant fte Tdens, probi autem, ac vigiles, quibus rebus alii fcandali: A Itüris þ Zantur. wmma m.ex illis vtilitatem deccrpaut, Cetferit S.CHARYSOSTOMFES. 4 eos.,... qui Jcan- j nHC PO dalizaii fünt: &« dom. I 1T. pag- . $ao 19 fubftn QQQCCURQ CONDïDumATIO CCLXI | CGNTRECT 7w Et dixit dli 1ES : hnien-dito dbi: Hodie me- f'bf&h la J0CC ctim eris in parddifo. LUC XXHL. 43. &ü, xima iancti 1 AC i itronis. huius fides eft e'peceati "iv & ni- M* mium commendabilis;' hat Nullum de eo audie- ii 15 ullum AV al VOrrdegno- rat predicantem , LhEIHLC ], IIC"HIHCTIQUL Inqte ilum aäDOUCï&f laudantem. " T'Non regales viderat infulas moR]I non veftium &DD pratus, nomdn lTILDIB"i'Ol'UITI famulatus, non diuitias , non honores non pala- i fa. itt d ta, non miracula, non zterne vitwe ab ipfo didi- & DEVM cerat verba proferri: quinimmo Pomulvm, milites, du I(.b l3 Pontifices fenioresque Hebraorum Ccontra illum cernebat infurgere, . INam tranfeuntibus óppr obrium j facien fuerat factus. Videbant enim illum ; & moueb*m: " le' opc capita, dicentes: Vah, qui deftruis tenipfüti DEI modo'nt & in triduo ré&dificas illud Véré propheticum ejm d. poterat proferreé fermoneim : F'a&tus funt i défifum bil attur h. Oomni populo, capticum tota die Latro autem j (s $s5 ifte 622 Caput X [ ifte, quod magis eft mirandum , eundem Dominum n in patibulo tam ignominiofe pofitum , mortique in- quype tuebatur propinquum , & tamen poft hanc vitam Quretüt ipfum certiffime nouerat regnaturum , proinde con- foris pf ftanter aiebat: Domine memento mei, dum vene- qm ris in reenum tuum. Non humana eius verba fünt, exultati neque fcientia mortalium acquifita, fed fideliffima , actonis Illa didicerat hilaris vera, profunda, coleftis, diuinaque. reuelante Patre, miniftrante Verbo, & certifican- fi non.] Eletctorum beatus ifte portendebat irma- fültem te Spiritu. 10grC ginem , & vnus eorum erat , quibus dicetur a Chri- fto: Venite benedicti P bor, atris mei , þï.)CxplLC regnum, )uoniam vero quituit quod vobis paratum ab origine mundi. fam erat predeftinatus ad vitam, merito vitze verba ex n0rb ore vitz audire promeruit , dicentis : Hodie mecum O felix &no a eris in paradifo. latro , quantum tua con- feflio valuit quantum DEO fldcs tua exflitit gra- i/i[w t2 font ta? Sineferro, fine cruciatibus, & absque labore penitentie populorum arripuifti regna , ad vnde- QUe pi & mercedem cimam horam in vinea vocatus e$ , pit, & fed beati- prior accepifti preceffifti non meritis ü Onlüw tudinis fruitione antiquos Patres difcipulos, vide- pide pr licet, & Apoftolos. Inte miferationis fuz affluen- (s f tiam Saluator exhibuit Exemplo tui defperatorum loc, a eruditur vita, delinquentium roboratur animus , 10 erüt erigitur fpes, exhilaratur affectus, & antiquate A con- Confiderationes de Paf Dom. 623 Ominm confuetudini male renouatio fuadetur. Profec&tus CcUe in quippe tuus aliorum militauit faluti. Vtinam mibi C Yibm daretur tua, o latro , fc&ari veftigia! O fi Media- ? CO. toris promererer audire vocem dicentis: Hodie me- 1 YQe cum erisin paradifo : dies profe&to lwtitie , dies n fünt, exultationis, dies, inquam, tripudii, & gratiarum CitiDmma actionis mihi effet. Nempe totus feftiuus , totus 'id ttei C hilaris in Domini mei gaudium introirem. Quod TUIlC l! fi non hodie, faltem in die exitus mei de corpore, at imi- faltem vel poft annorum curricula in paradifum DEI 1 Chri- ingredi dignus efüiciar. F'ortunatus autem hic pec- F6gnum, cator, qui fua confeffione iuflificatus, celum ad- qm vero quifiuit, & fanctorum cetibus, non tatis purgato- 'erba ox ri flammis , affociatus eft: íatis illi videbatur ,. fa- fnecuim cinoribus acclamantibus, Ífi de eo in coelorum re- gno tantum memoria haberetur. ï*& Con. Vltra meritum , lUL gta preter fpem , & fupra votum confequutus eft, Iux- Jabore ta fontem quippe zternz vite pendens, refidens- ] mnde- que prope fluenta pleniffima , gratíam fimul acce- 4 vl " ( of £ l a pit, & gloriam. Prauentus namque eft in benedi- ] bexti- &ionibus dulcedinis, ideo füfcepit coronam de la- , Yil pide pretiofo. Letus quidem ob promifüonem fa- Vnde vero afftuen- €tus eft , fed propter munus letior. 'AEOTUIQ. hec, aut a quo ? Prorfus gratis a Domino : nam nimus., in cruce tanquam Rex in folio ftabat Dominus IE- Uquat t ula diuidens; SVS : ünguh'vs ea, qua habebat, fing con Fu- | ä 624. Ct!i*f/!f AFI. sotura | I*urenübus .quippe tmbls ,. & aduerfus fe vociferan- quandg 1Lo euus txbus, eorum tribuit, veniam ignorantie ater ignofce i Uu t( Patrem . deprecatus,; eft; dicens : Ej omni. te quia.nefciunt quid: faciunt Pontificibus, feniori- bus ,. atque fe. crucifigentibus corpus fuum tradidit tate: pl perhibente Propheta in perfona illius : Corpus meum fum, i« dedi percutientibus, & genas. meas vellentibus : Cum 01 faciem meam non auerti ab increpantibus, & con- Venit Vr fpuentibus in. me. Militibus fe cuftodientibus pro- euacuat pria veftimenta reliquit, .ficut per Prophetam ait : fdute, . Diuiferünt fibi veftimenta fü Lati ni in dextera 0585 penudenti paradifi glótiafn donauit , igquiens : . Àmen fpxce at lico-tibi: Hodi Ifnecum eris 1n paradiío. Millies JC8 A S. LAVRENTIVS' IFSTINIAN. nfüt dm iU. o :. XVIII. pag. 326 Ab entmd irü m*jLaZz Chrifli agor taC d CONSIDERATIO CCLXIT 8 QiCem COFMJ Hodie metcum eris in par u 4577 LOCO CITATO, o D ) q It n mm'm iferere mei DEVS ecundum magnam mií er1- t :fü M cordiam tuam. Dixifti, magnam , edicito , tibi-fi quantam. . Quanta fit, nefcio., quod grandis eft dl noui. :Quantum autem.non valeo apprehendere, ,ne C tüu fciomagnitudinis quantitatem ,.non comprehenditur verbo CotfiTja Video.namgue .fr u&um mifericordiz gran- dem Nifüi enim ii HILH ifüm extenderetur ad- es) þOD ino- Confiderationes de Pa[]... Dom. 625 cifengn. modum, pauci faluarentur. Hanc mifericordiam Fz . QUando lius eius oftendit. Veniens enim , inifericordia fua 01»0 JHES j faluauit cun&os. Miferere mei DEVS : o portus ; Teniori- omni tempeftate carens, o portus omni tranquilli | tradidit * ! tate- plenus Grande baratfüm peccatorum meo- JUS fmeum rum, fed multa Domini mei humanitatis cautela, - - DUUIN) Cum omnis mundus conclufus in peccátis effet, N venit Creator vniueríitatis , & principia peccantiun ]bus pro- euacuauit, vt nullus poftmodum defperaret de füa m ait : falute. Siimpius es, cogita publicanum : fi immun- " w'qua dus es, attende meretricem : fi homicida €s; per- i Amen fpice latronem: fi iniquus es , cogita blafphemum. - - Millies "peccafti, miülies penitere. Hec affidue AN- d infundo medicamenta, & timorem intercipio, iNo- 2f uienim:multum confcientie crueiatüm , 4cio , quan ta eft defperatio. Stat diabolus gladium acuens, XIf, & dicens in hec verba: Omnem iuuentutem tuam confudifti, omnem vitam.tuam perdidifti. Ante CITÀ Q; eras in theatro cum amicis, in circo cum fodalibus, in lupinari cum meretricibus.; deinde rapuifli, aua- 1 filiri- ritie ftuduifti, periurafti; |blafphemafti: .quz, iam AD, tibi falutis fpes eft ?. Periifti , periifti : fruere ergo UM C'ï, jam vel preffentis vitee;voluptatibus, ducito in letitia dere. ln cor tuum. LHizc : diaboli.verba funt,.ifta inimici :)en] JICUE confilia :-fed mea : contraxia funt , verba. Si lapfus il p grat es, poteris furgere periifti ,. (cd .poteris faluari.s t n äd- f()vï- : fno ( 626 Capuit. XF I Ó« icc 20 pæni' fornicatus es, fed poteris continere: n chatus es, pibus qui fed poteris liberari: ad fpe&tacula proruebas, fed autem pe poteris reuocare pedem: cum malis hominibus ver- diei vite fabaris, poteris recedere, & cum bonis effe : in vtram- cluuis aff uis partem liberum habes arbitrium, tantum vel par- fperuit ! ua incipiat effe conuerfio : paululum ponitere. Fun- p hic cont v dant oculi lachrimam , redi ad confcientiam tuam, paradit k confidera temetipfum, . propone ante oculos iudi- cü diem, '& paradifi delicias , qua preparantur randa f San&is: - - dum viuis, dum fpiras, etiam in ipfo Vi Te]n: lecto pofitus , etiam , fi dici poteft, prope animam füluatus efflians , vt ia aC m dehoc mundo exeas, de hac com- Mementi pede libereris. Poemnitere , non impeditur tem- Tgnum . poris angufta mifericordia DEL. - - Nolo, mihi Nialuit CO dicas:; Vnde nofle potero, fi qualemcunque veniam quia ex ; C habeo ? Vbi miferi CO dia DEI imploratur, queftio &f Chri non expeditur. Quando ille curat, noli difüidas : tantum nos vel paululum conuertamur, Stat me- Hniil l dicus fecans , & innumeras adhibens curationes: & non interrogas , quo modo curaris, fed concedis C0] arti: feruo concedis , & DEO mifericordie non IH concedis ? Noli dicere, quo modo, fed magis ad- mirare , & glorifica. Nam & ego te interrogabo, Ut quomodo latro faluatus eft, quippe qui omnem li vitam fuam cruentam habuit homicidiis, perfequu- C , tionibus, direptionibus, mile obrutus malis, & l Q, non Cmþdeï'a!iühes de Paff. Dom. 627 chatus , non ponituit, dum adhuc effet in terra: ab homi- cbas, fed nibus quidem pro fcelere fuo condemnatur ; a DEO 21DUs ver. autem per bonam confeffionem coronatur, Vnius T vtrme diei vite fpatium non erat. Dominus in cruce 1 Vel par. clauis affixus pendebat, iamque moriturus non de- &re, Fun. fperauit falutem ; & certe focio eius renitente, Sed m tmy, hic confeffus eft Dominum, penitens fa&i fü, & ulos 1udi- paradifi ianuam meruit aperire. O latronis admi- eparantir randa fidés! in cruce pofitus vim fecit, & intra- m n pfo uit regna celorum. Sed quemadmodum, inquis * e atiman faluatus eft, difcere cupio. Audi verba latronis : hac co- Memento, inquit, mei Domine, cum veneris in itur tem- regnum tuum. Et tantum preualuit fermo ,. prae- Jo, nili Et ualuit confeffio , adiuuante mifericordia DEI. Je Venian quia ex animo ponituit , & confeffus eft, DEVM. , quafto effe Chriftum , paradifi meruit effe colonus, diffdas : IOA4NNES HIEROSOLYMITANVS. Stat me- Homil. pofter. in. Pfalm, L. Tom. L. pag. gr7. & iones: & concetis CONSIDERATIO CCLXIII, rdie non mf(g's u LHodie tjecusa eris in paradifo, Loc. ctr. errogibty uomodo ergo latro fàluatus eü., & tanta fol. j Ommem Q Uit peccata ? Scito, eum mifericordia prouo« pereque ndis, & catum , fed fide fua, tanquam adminiculo vfum ? in eo, quod dixit: Memcento mei Domine , dum Don Ve- 628 Cf[&lu A l'fj veneris in regpum tuum Quid contulit DEVS &CCepl falu&G ipfius ? "remifonem vidélicet. peccatorum fram Quid. vero"intulit-latro * 1udicium falutis füze ,. con- feffioris: idem exceliam Ti« iU leem ?-$randem 20 dicam : inis, Cócium tangenteim;" Quomodo ? hm , Iuüdas -viderunt mortuos' fufcitatos leprofos mune Proph zies la datos, demones:fugütos, maàreinfrenatum, pifcemt ftaterem portantem; ftellam rutilantem, magos cone Amen. currentes, Herodem'türbatum. Hecomnia videne tadifo te$ erucifixerunt Chtiftum; Eatro vero' nihil ho i de rüm videns, fed^ coBifiderabat fi putis repletum, . crue dixit il 1 AH cifxum ; àceto potbüm; & f PC L i ( -Et alio- loto. . terram Vidit eum fentibüs córonatum ; Vldh. eum confi- typum xum-ad crücenijvidit eüm precautém auxilium ? pura DEVS DEVS nieus' ; refpice in ifi&; quare me de« pet 1] reliquift1/?^ Et^fieevedidit, O*cónditio varia,^ & Tum fe eafüs hominum ! "Apoftoli feeüti füerant, &cfue & nol giunt : n d Ill Crucé DOIHII]U,U] "eonfitetur, 9. fe ] Petre; o Toanne$! *qui dixeras : Etfi me neceffe & an eft mori; nunquante negabo : promittis, & nomn promif facis Ecce alius damna tus in homicidium , quod li de non promiferat ; facit ]LXr*h us- deoco' es tuo- ; TC pt exclufit te- latro ipfe primus ingreditur cum Chti- ddh fto im paradifum C Et Homil. 4 ) O^ admiranda Yi rerum miateries! -Nec Abrahe data eftper vocem thtonm repromxfüo paradlü. Heru.dmuxt quidem per fidem, Cl » H oW e- Confiderationes de Paff. Dom. 629 A repromiflionem autem paradifi nemo ante latronem IOIRH ' accepit Hic autem perfcrutans diligentius vetus v« COf]« teftamentum , & nouum nullum ante latronem idtm Ti« dicàim: inuenies repromiffionem paradifi meruiffe, non Abra- ham non Ifaac non lacob )5 TINIT non Mofen, nec Prophetas, nec Apoftolos fed ante omnes repe- picen ries latronem. Audi igitur Dominicam vocem : 0$ CO | Viden Amen, amen dico tibi: hodie mecum eris in pa- radifo. Vocauit quippe DEVS Abraham , dicens: [ il hil Q« Exi de terra tua, & de cognatione tua. Et non 1,. QU« dixit illi : Hereditatem capies paradifi : fed' veni in nj) terram , quam monftrauero tibi Et Ifaac quidem | tonf typum Chrifti portauit & lIacob colluctatus in fi- um gura cum DEO eft: & Mofes legem accepit, & füe QCe per repromiffionem audiuit, bona terrz& manducatu- TR & rum fe effe, fi legem Domini DEI fui cuftodiffet : &f & nufquam repromiffio paradifi ante latronem, Ne- n ceffarium. eft ergo querere, cur huic ante alios ; neue & ante tales viros fide digniffimos potiffimum re. p promifit. Credidit Abraham DEO , fed credidit quod illi de colis loquenti, & per fan&os angelos fermo- & tU0:, nem proferenti, & de propria auctoritate legem 1 Chrie danti. Credidit & Efaias, fed in eloria confiften- iiüdd ti: Vidi enim, inquit, Dominum fedentem füper VOCCO thronum excelfum , & eleuatum. Credidit & Eze, üdem, chiel, fed & ipfe Dominum füper Cherubim con- fv tt tem- , 650 Caput .XV 1. templatus eft. Crediderunt reliqui Prophete : fed . .1€01 diuerfo modo Dominum glorig intuentes, ficut vi- Credidit, ficut H dere poffibile humanz erat naturc. dixi, & Mofes, fed de medio ignis loquenti, & in tube clangore, &in tonitru, quze & infidelem po- Mor l terant prouocare, Hec autem dico, non vt San- d &is derogem, abfit: fed propter eum ,. qui folus Ynusqui mini Vi per verbum mieruit paradifum: ifte ergo vidit Sal- uatorem , non füper throno regali, non adorari fuafunt. Venit, in templo , non loquentem de colis, non per An- fed lnera gelos difponentem ; fed in poena fociatum latromi videt in tormentis, & tanquam in gloria adorat, (io. piej Videt in cruce, & rogat quafi in colis fedentem ; l'ant, pe videt condemnatum , & regem inuocat dicens : .Do- N g a mine memento mei, cum veneris in regnum tuum, pofcitur, Crucifixum vides , & Regem predicas , in ligno jlni 0pg pendere cernis , & colorum regna meditaris. O ACEem Y admiranda latronis conuerfio ! Que ad Y IDEM : loco citato. pag. 4r5. liem. EHomil. V. ad Y Tatis tot XXXFVFIIL & XXXFIII pag. 444. G 285 DO v ERN : t kltem in u & fx J Z /(g 25:« Kütt jom N : &i Ej F d Til B R MÁ N QUe qnte E "V AX K fe v CON- Confiderationes de Pa[]. Dom. 63t f : fed CONSIDERATIO CCLXIV. fictt vi. fiout d &i Hhodie suecum eris in paradifo. LOC. CIT. clem po. ores ergo veftros fratres chariffimi , afpicite , vt Sqn- M & fi iam DEI operarii eftis , Vlcjete Penfet qui folu vnusquisque , quid agat, & conüderet, fi in Do- Xüt Oal mini vinea laboret, Qui enim in hac vita ea, qua adoriri fua funt, quxrit, adhue ad Dominicam vineam non p An« VCD!C lli namque Domino laborant, qui non fua, latroni fed lucra Dominica cogitant, qui zelo chazi tatis, ftu- 1 adorat dio pictatis mflruumt, animabus lucrandis inuigi- dentem, lant, per ducere & alios fecum ad vitam fefïmant i :De- Nam qui fibi viuit, qui carnis fuge voluptatibus 1 Quum, palcztm ; re&c otiofus redare ultur, qui fluccum di« in limno uini operis non fe&atur. Qui vero.& vfque ad a, 0 etatem viimam DEO viuere neglexerit, quafi vf que ad vndecimam otiofus ftetit. Vnde recte vf. y Hj que. ad vndecimam torpentibus dicitur : de hic Ab fiatis tota die otiofi ? Ac fi aperte d,xcmur' Et fi DEO viuere in pueritia, & iuuentute .noluit fs , faltem in vitima ztate reüprcxte , & ad Vite vias, cum 1am laboxatuu multum non. eftis " VCI fcro V. nite. Kt tales ergo paterfamilias vocat, & plerum- que ante remunerantur : qma pl'lUS ad reünum de €orpore exeunt, quam hi, qui iam à pueritia vo- cati effe videbantur. Án non adrvndégunam horam )N UL Ve- Caput XFVI. 65 40tem venitlatro, qui etfi non habuit. per etatem , ha- qum buit tamen fero per penam, qui DEVM in cruce centibu confeffus eft, & pene cum voce fententie fpiritum veni - exhalauit vite ? A nouiffimo autem reddere dena- rium paterfamilias copit, quia ad paradifi requiemr pietatis Jament prius latronem , quam Petrum perduxit. CEt in fi- tie I ne eiusdem bomilie. ) Recogitemus ergo fratres cha- tium f rifümi, mala, quz fecimus, & nosmetipfos affiduis qui m lamentis atteramus. Hereditatem iuftorum , quam 1n5, Q non tenuimüs per vitam, rapiamus per paniten« tiam. Vult a nobis omnipotens DEVS talem vio- guis te lentiam perpeti. Nam regnum colorum rapi vult N u Zur noftris fletibus, quod noftris meritis non debetur. Ab fpei ergo certitudine nulla nos malorum no- 1j2fs Praftat ftrorum qualitas , nulla quantitas frangat. C0 magnam venie fiduciam latro ille venerabilis, qui non inde venerabilis, vnde latro, nam latro ex Hüæ Cogitate crudelitate , venerabilis ex confeflfione. ergo , cogitate, quam fint incomprehenfibilia in 0ni omnipotenti DEO mifericordie vifcera. Latro ifte C fi cruentis manibus abftractus a fauce itineris, fut- eum p penfus'efi; in patibulo crücis: ibi confeffus, ibi & ml fanatus eft, ibi audire meruit: Hodie mecum eris Quod o in paradifo. Quid eft hoc ? Quis tantam bonita- f acq tem DEI dicere, quis zfítimare füfficiat? de ipfa Volunta pcna criminis peruenit ad pramia virtutis. Idcirco fi0n q autem 1 Confiderdtiones de. Paf Dom. 633 , ha, autem omnipotens DEVS ele&os fuos in quibus- in cruce dam lapfibus cadere permifit, vt aliis in culpa ia- foirtum centibus, fi toto ad eum corde confurgant, fpem '€ den- venie reddat, & eis per lamenta ponitentie viam Tequiem pietatis aperiat. Exerceamus ergo nosmetipfos in Buf Jamentis, exftinguamus fletibus, & dignis ponitene e$- Cl« tie fru&üibus culpas, quas fecimus : ad indulgen- s affiduis tiam nobis tempora indulta non pereant , quia, qui multos a fuis iniquitatibus iam fanatos afpici- , quam Xeflten mus, quid aliud, quam füperne mifericordig& pi- lem vit- gnus tenetnus ? pl vult S. GREGORIVS MAGNVS. Honil. XX. debetur, in Euangeia. m 3. & rg. dóm. L. pag. : 51;. e» I$25. um fio- Proftat i, qu CONSIDERATIO 'C-CLXV. latto ex Hodie mecum eris in paradifo. LOC. CIT. Cogitate ibila n onuerfio peccatoris non eft in humilitate confef- itro ifte C fionis , fed in renouatione interioris hominis, p i cum peccatori, iam diuina infpiratione correcto , s, ib & malum difplicet, quod amauit, & bonum placet, um eris a quod odit. Nam funt nonnulli, qui fe & de nequi- bonità tia accufant criminis, & prauitatem non corrigunt de ipa voluntatis. Qui profe&o conuerti aà Dominum icirco ton creduntur, quia vera conuerfio in ore non um LEt.3 ac- uEge 34 "Caps XFT. Conuerti etenim fimul dmnal -accipitur, fed in corde. verti e&. Conuerfio itaque peccatoris vera tunc odiffe eft, cum ad Creatoris noftri beneplacitum vterque peccatc nofter homo reducitur, cum & caro nofítra per (it aliq iniquitatis. odium cohibetur a perpetratione facino- g j ris , & per amorem iuflitie mens fe extendit ad fan&to intentionem bone operationis. Sed qui& nonnulli qu pe intra Ecclefiam fünt, qui tantum in vite fuz ter- fttie, iminum ad ponitentie fatisfacionem veniunt, & Qu f tüm ai iudicio Veritatis dicitur : Quacunque hora peccator fimert conuertitur, viuit: a nonnullis valde quzri folet , fi ítàtim vitam poft carnis mortem inueniant, qui rubigir iagno vite tempore peccata perpetrant, & tan- Tenit tum in vite exitu fe nequiter egiffe accufant. Ad foltcar quod dicendum eft: Quia ex vi conuerfionis ma- dente gnitudo deletur criminis. Vis autem conuerfionis jn par eft affe&io charitatis ; cordi infufe, vifitatione lubrite fan&i Spiritus, | Et ftriptum eft de eodem Spiritu : nem j JNNam cum ele- amut Quia ipfe remiffio peccatorum eft. €&orum corda dignanter vifitat, ab omni peccato- iniqi Yi n rum immunditia potenter purgat : quia, vt fe menti infuderit , eam protinus in peccatorum ,. & vitiorum potet odia, & in virtutum amorem ineffabiliter excitat, ffor Facit eam ftatim odiffe, quod amabat, & quod petet odio habuerat, ardenter diligere, atque in vtroque Tuffici valde ingemifcere: quia & mala, que odit, fe - Yude damna- Confiderationes de. Paff. Dom. 635 lm f damnabiliter amaffe recolit , & bona, que diligit, "CR tüne odiffe. Quis. enim audeat dicere, licet omnimoda ] Vterque peccatorum farcina pregrauetur, quod perire pof- Oftt per fit aliquis vifitatus gratia Spiritus fan&üi. Quia er- le facino. £0 peccator nulla hora conuertitur, nifi qua a tendit ad fan&o Spiritu illuftratur, quid reftat, nifi quia, fi- nonnulll cut peccati mortem exfecrando deferit, ita vita iu- ! füe ter. fütie, ad quam fe defideranter conuertit, viuat? i, & Qui ftatim poft mortem in vita recipitur, fi tan- peccstor tum amoris ignem recipit in conuerfione , qui con- i folet , fümere in anima poffit omnem congeftam peccati iant, qui rubiginem. Vnde & de peccatrice muliere dicitur : , t Remittuntur ei peccata multa, uoniam dilexit a, Ad iultum. Hinc asb eadem Veritate in .cruce pen- Onis fift« dente dicitur: Amen dico tibi, hodie mecum eris uerfionis in paradifo. In vite igitur exitu hi folumimodo fa- ifita H [ [ WR lubriter refipifcunt , qui & per internam vifitatio- Spirito : nem perfe&e bona diligunt, & mala oderunt, que eum ele. amauerant. Qui tamen fi füfficienter pro admiffis pecaito- iniquitatibus dolere non poffunt, nihilominus & fe menti ifti in hora , qua conuertuntur , viuunt. Nam qui vitioum . perfe&iomm bone voluntatis habuerunt in con- exeitat, feffone peccáti ,'poft mortem purgatoria pcena & qiod peccati ad vitam tranfeunt, fi ad delenda peccata wttoque iuficientem . vim amoris nequaquam babuerunt, jlit, fe Vnde & Paulus dicit: Sic falui fient, quafi per ..... Jate tt4 ignem. | P 656 Cout XPL ignem. Sed peccator, qui ibi faluari per ignem operatus gietüi, meruit, hic per aflli&ionem carnis adimpleat hoc, quod fibi de vi amoris deeffe cognofcit, 1efpicio S. GREGORIVS MAGN. Lik. Il in pCCCütOI g, primum Regum. cap. IIl n. 26. Tom. IIl pari. lL. cum cn $98. 93- fempet. CONSIDERATIO CCLXVI exfpirat Loc. CIT. pun d Hodie necum eris in paradifo. ipfo di redemt atere ergo me Domine IESV Chrifte, patere P & pede tuam ineffabilem pietätem infpicere, & quam aperty dulcis, & bonus fis erga peccatores, & miferos, latere ( enarrare, Hoc idem füperius dixi, fed multum me fommo dele&at, quoties occafio apta fe offert, reminifci, quanta fit erga peccatores gratia tuz dulcedinis. poteft: mus , ( Pro amore enim, & redemtione peccatorum , non Hoc f folum illorum, qui minus, vel plus peccant, fed facient etiam illorum, qui vltra modum peccant , fi tantum- & exer modo pomniteant, de finu Patris defcendifti , Vir- filueri, ginis vterum intrafti, carnem ex ea veram affüum- Domin pfifüi, in mundo conuerfans , omnes peccatores ad penitentiam vocafti, ad vltimum crucis patibulum a p Waben proillispertulifti ;' & fic mortuus fecundum carnem, tedem vitam, quam iufte pro fuis peccatis perdiderant, illis demto r'eddidiþfci. ltaque cum refpicio ad miala opera , quae ope- Confideraiiones de. Pa[f. . Dom. 637 T ignem operatus fum, fi me iudicare vis, fecundum quod at lgr, merui, certus fum de perditione mea: cum vero refpicio ad mortem tuam , quam pro redemtione IL j peccatorum paffus es, non defpero de mifericordia jar, 1] tua, Latro vero ille, qui pro fuis fceleribus te- cum crucifixus eft, víque ad ipfius animz exitum femper in peccatis fuit , fed tamen in ipfa hora fuze LVT exfpirationis , quia fua mala confeffus eft, & cul. pam clamauit, mifericordiam , inuenit, & tecum AT, ipfo die in paradifo fuit. Cernens ergo, te pro redemtione peccatorum effe mortuum, manus tuas, pitew & pedes clauis confixos , latus tuum lancea militis X qum apertum , vndam fanguinis, & aque de eodem tuo Diferos, latere currentem , defperare debeo ? Vnum tan- tüm mé tummodo eft, quod vis, fine quo nullus peccator muinilc lcedinis, poteft faluari, fcilicet, vt de malis noftris poenitea- mus, & in quantum poffümus, emendare curemus, ], n0n Hoc fi fecerimus, fecuri fumus, quia fi nos fic x, fed tantume facientes inuenerit dies vltimus ( quando quidem & exemplum latronis, qui fic in vltima hora meruit j, Vit- faluari, habemus ) confidentes de ineffabili pietate allum. Domini noftri IESV Chrifti, accufationem inimici ores ad aut parum, aut nihil omnino timere poffumus. tibulbm Habentes ergo ante oculos noftros pretium noftre AT, redemtionis, mortem videlicet, & fanguinem Re. 1, il demtoris noftri, qui in remiffionem effufus eft pra 1, QUi tcts pec- 0 - 658 Caput XF 1 (0 péccatis noftris, habentes etiam exemplum latconis, & multorum , qui in multis magnis peccatis erant at inuoluti, quos ipfe fons pietatis IESVS Chriftus "J inifericorditer abfoluit non defperemus, fed cur- ramus, fecuri de remiflione peccatorum ad ipfum & tam magnos fontem pietatis, in quo iam tot du peccatores abiutos & videmus, & agnofcimus: & [ l certi fimus, nos fimiliter abluendos ab eodem fon- Cum € te mifericordie , fi abftineamus a malitiis , & a pec- entt, catis noftris, & in quantum poffümus, curemus BRU Vt vero a malis abftinea- deinceps bona operari. tener mus, & bona faciamus, hoc noítra virtute fine il- p el Iius erso in- lius adiutorio facere non poffumus. fig W effabilem mifericordiam deprecemur , cui cura fuit, hi nos facere, cum non effemus: vt nobis fic con- ]ius, cedat, in hac vita, antequam hinc exeamus, noftra los] 1 peccata emendare, & fic affiduis compun&ionibus lLALO mundare, quatenus ifta finita, recto curfu, nullo f I" a Td itj )Ldlente, ad eum valeamus peruenire , vt cum illius illo fimus in perpetua claritate, iuncti angelicis ifior choris, & omnibus Sanüis, qm iam illa fruuntur, fic gaudentes fine fine. mdtur S. ANSELMVS CANTV ARIENSIS. vulne JMeditat. VT. pag. 213. Deru €XcoI lene CON- Confiderationes de Paff. Dom, 639 ittoni CONSIDERATIO CCLXVII. dUS erant Chrftus Stabant eutem iuxta crucem: 1ESE. mater. eius , fed cur- € Joror waitrisceius Maria. Cleopbe , & Maria d ipfüm Magdalene. IOANN, XIX. 925. Thognos mu: & atroni in dextera pendenti 'paradih gloriam do« L dem fon- nauit, inquiens : Amen dico tibi, hodie me-. k apec- cum eris in paradifo. Matri vero quid ? Prafens Cüremus erat, & iuxta crucem erat cum multis mulieribus 1 fancs. QUILI fin» Poterat & ipfa, nifi dolore nimio abforpta teneretur, munus aliquod exfpe&tare a Filio, Ade- e fineil- rat enim ibi prope Filium. Nufquam cogitationis ergo it fuz intentionem diuertere valebat. Tota erat cum 1ra füit, Filio, & tota rapiebatur in Filium , in corpore Fi- ( COII- lius, in mente vero erat genitrix crucifixa. Ocu- , ho los lachrimis fuffufos erigebat ad Filium, illosque tionibus ilico dimittebat. INon enim valebànt materna vi- , Dilo fcera horrendum nati intueri füpplicium. Quo fe vt Cunt illius fipebat obtutus, moeftus retundebàtur animus ,1ïgchcis vifionis horrore, In capite coronam fpineam, in Qontul, facie fputa, gelatum fanguinem , & fpeciem defor- matam, in manibus, ac pedibus clauos infixos, A-r 5 d vulnera dilatata, defluentem cruorem, rigidosque neruos : in toto demum corpore liuores, tunfiones, excoriationes, tumoresque cernebat. Vndique ve- hementifimi doloris afpiciebat infignia , & tama t V X. iUX & 645 Üaput XFV T. juxta crucem ftabat. "Tenebatur funiculo triplici , fecum ! doloris videlicet , admirationis ,. & amoris. Dolo- dolot , re equidem, quia préfentis paflionis gladius ipfius 30 COf transfixerat animam. Verumtamen in corde trans- yeptti Uerbérata gladio, & mente crucifixa, quo fe di- admita uertere valebat ? admiratione autem, cum, quis àn dol pendebat, tacita cogitabat. Illum vero DEVM diffimt efle íciebat in fui natura impaflibilem, immortalem, cong inuifibilem, atque beatum. — Quoties igitur confere- jpftus bat in corde füo & eundem paflibilem, & impaflibi- jtis p* lem, mortalem , & immortalem, vifibilem , & in- finilis uifibllem, & miferrimum intelligebat, atque beatum, amori vltra quam credi poffit, admiratione fufpenfa tene- fim q batur. Quomodo adriratione non raperetur ex- poai tra fe, &redderetur immobilis,; cum tefte facro tus hi €eloquio , fcrutator maieftatis abforbeatur a lumine Tanqi glorie ? Et quis vnquam congruentius, purius, indom familiariusque , quam beata Virgo in diuine con- velut templationis agnitione admiflus eft ? INam etfi fexa- de n ginta fint reginz, & octoginta concubing, atque fà p adolefcentularum non fit numerus , vna tamen erat foiritu columba fponfi fpeciofa, fuauis, dilecta, atque ama- preffa bilis : amore vero, quia vnicus ei erat Filius cun- grepal £tis formofior, fanctior 'Vniueriïs, decoratus mori- EL ( bus, virtutibus plenus, ac gratiarum locupletatio- (t iri ne confpicuus. Materno flquidem amoris vinculo fe- Con[iderationes de 'qu. Dom. | 64t triig, fecum conglutinata tenebatur. Preualuerat tamen. - Dolo. dolor, & mentis ipfius ita fecreta compleuerat, vt U5 ipfius in comparatione illius vix admirationis, & amoris e trans. Nec immerito : reperiretur locus. fecerant enit 10 fe di. admiratio , & amor riuulos duos, qui indefinenter T, quis DEVM in doloris alueum profluebant, propter quod rapi- difmum in corde Virginis ex huiusmodi alluuione Ortaler, congregarant torrentem. Quamobrem in perfona Confere. ipfius in Threnis legitur : O vos omnes, qui trans- mpzfibi itis per viam, attendite, & videte, fi eft dolor N fimilis ficut dolor meus. luxta admirationis, & Dedtur, amoris menfüram doloris inerat magnitudo, Offen- Yf tene- fam quippe DEL in pendentis zftimabat iniuria, & tUt ex- pro cruciatu Filii acriter affligebatur in Filio. O quan- ; fücto tus hinc, indeque confli&us exercebatur in Virgine ? lumine "Tanquam in fpirituali conftituta. erat ftadio, & purius , indomitarum attreCtata morfibus beftiarum. Porro & COl« velut inundans fluuius , ita doloris in ipfius erat cor- J fexe- de rugitus. Praterita quoque, prefentia, ac futu- atqu fa profpe&ans, quafi clauis tribus ferreis iacebat en a at fpiritualiter in nati cruce confixa, Sic igitur op- J€ af preffa vulneribus Filii, vulnera fuis vulneribus ag- J$ CurQ gregabat., j : TOor- S. LAVREIN TIVS. IPSTINJANVS. leatio» de iriumpb, Chrifti agone, cap. XVIII pag. 327. nculo. fe- CON- C 642 Coput XFI ii enim ! CONSIDERATIO. CCLXVIIT tis qnacnitl Cum vidifet ergo IESF'S matrem €? difcipulum anfi, $0 dCO flantam , quem . diligebat dicit amatri fue Mulier , ecce füius tuus. Deinde dicit difcipulo Ecce mater tua p certa & leu € LOCO CITATO. V, 96. 27. spidem - pfe crucifixus matrem fuam difcipulo commen- moftra pot dat, vt nos doceat,. ad extremum víque hali- pidtatem tum, parentum curam precipuam effe gerendam. tiorem YC habemus Quando igitur Mater intempeftiue acceffit, dicit : tyrannidel Quid tibi, & mibi eft mulier ? & : Qu eft mater 10032 Hic vero magnüm exhibet amorem , ,& difcie cupifcent pulo, juem diligebat, ipfam commendat Rurfus tuod DF nomen füum loannes modefte tacet ; nam fi glo- tamen iny riari voluiffet , caufam etiam dixiffet, cur diligere- teneamu tur, quam verifimile eft, fuiffe magnam, .mirabi- quis fefe lemque, Cur nihil aliud Ioanni dicit, neque illum tem vitan düm fery meftum confolatur? Quia tempus confolandi non erat, alioquin non parua res erat, quod ille tali quis mill dignaretur honore, & perfeuerantise fue prsemiunm fs DEO acciperet Tu vero mihi confidera , quomodo cru- Venter ad cifixus omnia fine perturbatione faciat, difcipulum Tte. St de matre alloquatur, prophetias impleat latro« fimir ( ni bonam fpem indat 5 etiamfi, antequam crucifige- tine imi retür, vifüs fuerit fudare, in agonia effe, timere. d dici Quld igitur hoc eft? WNihil dubii, n1h11 incerti : illie Con(iderationes de Pa[fJ. Dom. 643 ii illic enim nature infirmitas oftenfa eft, hic potefta- tis magnitudo. .Ad hec, his duobus nos admonet : /l Hl p 77 ! etiamfi, antequam mala ingruant, perturbemur ^ )",B( D a non ideo abfiftendum effe a malis ; fed cum in Í d ipfi certamina ingrefli fumus , tunc omnia facilia , & leuia exiftimanda eflfe, Ne itaque mortem for- midemus: nature quippe ineft. vite amor; fed in COtmene noftra poteftate eft,-aut vinculum foluere, & cu- que al piditatem illam minuere, vel alligare, & vehemen- erendam, tiorem reddere, Sicut enim coitus cupiditatum i, didit: habemus, fed, fi philofophemur, illam cohibemus oft matr tyrannidem ; fic & in vita accidit. Nam ficut con- & difs cupifcentia carnalis feruanda: prolis caufa indita eft ; Rurfüs quod DEVS füucceflionem generis ftabilierit , neque m f go- tamen impedierit, vt fuperiorem continentie viam diigeree teneamus 5 fic & vite amorem indidit , vetans, ne , odb quis fefe interficiat, nec tamen vetans , ne prefene que illum tem vitam fpernamus. Horum gnaros oportet mo- d nol dum feruare, nec fponte ad mortem ruere, etf ille tal quis mille prematur malis : neque abreptos ob cau- rermia fas DEO acceptas formidare, & renuere ; fed fi- 000 Crl denter adire, futuramque vitam prafenti antepo- nere. [cipulm Stabant autem mulieres iuxta crucem. In- ita omnia , li firmiór fexus fortior tunc apparuit. xücifge tunc inuertebantur. Ipfe.vero Matrem commen- ! timeres dans dicit: Ecce Fi.lius* tuus, Pape ! quantum £ incett i ho« i 644 Cw XFIL honorem difcipulo collatum ! Cum enim ipfe iam peret mii, q abiret, .ipfam difcipulo curandam tradit. Quia pie YO enim credibile erat, vtpote matrem dolere, & pa- trocinium quzrere, iure illam difcipulo tradit, dicens: Giligen Ecce mater tua. ^Hec porro dicebat, ipfos mutuo fjs pef Trilius. coniungens amore, quod, cum intelligeret difcipu- Cur autem nullam aliam to CO lus, ipfam in fua accepit. memorauit mulierem, licet alia quoque adftaret ? gnum Tatref vt nos doceret, plus tribuendum matribus efle, Matre Vt enim parentes, cum fpiritualia impediunt, ne cognofcendi quidem fünt, fic cum non ea cohibent, difcipi cüi m omne débitum eft ipfis praeftandum , & aliis funt Tem & anteponendi, quia nos genuerunt, educarunt, mil- leque mala fübierunt. Sic Marcionis impudentiam vfüm reprimit. Si enim fecundum carnem natus non ef- pi, aj uf fet, nec.matrem haberet, cur tantam de illa fola liper gerit curam ? Doran S. CHRYTSOSTOMVS. Hmi LXXXV. to Ch alias LXXXIV. in. loann. Tóm. VILL. pagf $0. $065 Toniu ciftod CONSIDERATIO CCLXIX. Gifcip Dicit matri fue : Mulier. ecce filius tuus. — Deitide LOC.. CIT, diuort; dicit difoipulo : Ecce mater tua. UE ocuit hoc Ioannes, qui myftica magis fcripfit; Quem D lii enim. Euangeliftz feripferunt , quod in &m? pillione Domini terra contremuit , íol refugit, per- Confiderationes de Paff. Dom. 645 D perfequutoribus venia poftulatà eft : ifte dile&us Do- — Quia mini, qui e peGore eius bauferat fecreta fapientic, & e; &pa- pie voluntatis arcana, ab aliis dicta preeteriens, hoc ; Qicens: diligentius profequutus eft, vt maternz virginita- $ mutyo tis perfeuerantiam fuo iudicio comprobaret ; quafi iipe Filius de matris pudore follicitüs, ne quis eam tan- im aliam to conuitio temerate integritatis adfpergeret. Di- dftuet ? gnum quippe erat, vt, qui latroni veniam dohabat, us effo Dicit enim ad matrem dubio pudoris abfolueret. nt, ne Matrem: Mulier, ecce filius tuus, Dicit & ad obibent, difcipulum : Ééce mater tua. Ipfe eft difcipulus , cui mater commendatur. liis (ünt Quomodo marito vxo- ttt, mil rem tolller.et, fi fuerat Maria mixta coniugio, aut dentiam - víam thori coniugális agnouerat? Claudite ora im- non ef pii, aperite aures pii: audite, quid Chriftus loqua- ia foja tur. T'eftatur de cruce Dominus IESVS, & pau- lifnper publicam differt falutem, ne matrem inho- noram relinquat, . Subfcribitur Toannes teftamen- $$u to Chrifti, Legatur matri pudoris defenfio,. teíti- f 5060 monium integritatis : legatur & difcipulo matris TX, cuftodia, pietatis gratia. Et ex illo füfcepit eam difcipulus in fua. Non vtique Chriftus faciebat Dinit diuortium, non Mariarelinquebat virum. Sed cum I, quo víirgo habitare debebat, quam cum eo, cripfts quem Fili heredem, integritatis fciret effe cufto- 4em ? Stabat ante crucem mater, & fugientibus v i efüfliy vv viris p 646 Caou XFL viris ftabat intrepida. Videte, vtrum pudorem mue mmem que anmum noh tare potuerit mater IESV , fibus ol qtnutault, Spe&abat piis ocuhs Fiii vulnera, per mguen' quem fciebat omnibus futuram redemtionem. Sta- ftà ]o bat non degeneri mater fpectaculo, que non me- [rienti, tuebat peremtorem. Pendebat in cruce Filius , fter'a d mater fe perfequutoribus offerebat Si hoc foluni mentor effet, vt ante Filium profterneretur,, laudandus $ pietatis affe&tus, quod fuperftes Filio effe nolebat ? fin vero , vt cum Filio moreretur , cum eodem " ! 1 geftiebat refürgere , non ignara mylfterii , quod ge- | C0 nuiffet refürre&urum : fimul que publico vfui im- pendi mortem Filii nouerat, preftolabatur, fi forte Ditit e etiam füua morte publico muneri aliquid adderetur. diii Sed Chrifti paffio adiutorio non eguit, ficut ipfe Dominus longe ante praedixit : Et refpexi , & non qt N erat auxiliator, & attendi, & nemo fufcipiebat ;. & ? liberabo eos brachio meo, Quomodo ergo extorque- foa o ri potuit integritas Marie, quz fugientibus Apofto- ner de lis, fupplicia non metuebat, fed ipfa fe offerebat t & periculis , cuius tanta gratia, vt non folum in fe cbit) Miter virginitatis gratiam referuarit , fed etiam his, quos viferet, integritatis infigne conferret Vifitauit f Ioannem Baptiftam , & in vtero matris, priusquam Ft qui exfiliuit Ad vocem Marige exultauit nafceretur , Ws ( Nee infantulus, obfequutus, antequam genitus. plie r im- ipfis ( Confiderationes de Paj Dom. &t m 647 Q non immerito manfit integer corpore, quem tribus men- 4 t fibus oleo quodam fuz præfentlæ & integritatis vnguento Dom1m mater exercuit. Eademque po- Mi Of me« flea Ioanni Euanaehfcæ eft tradita comuglum ne« Filis , fcienti, vndenon miror, prz ceteris loquutum my- fteria diuina, cui præftc erat aula caleftium fàcra- c folum mentorum. odaridus olebat f S. 4ZMBROS I V S. Lzbro de in[ltu Virg. eodem eap, VIL. Tom. Il pag. 260. C faq. uod ge« CONSIDERATIO CCLXX. VfüI 10j« fifor Dicit matri fue : Mulier. ecce filius tuus..— Deinde detetur, dicit difcipulo : Ecce mater tua. « Loco. ctrATO It pf & not M artyrium fane Virginis tam in Simeonis pro- n ; phetia, quam in ipfa Dominice paffionis hi- TORQUee ftoria commendatur, Pofitus eft hic, ait fan&us fe- Apofto. nex de paruulo IESV', in fignum, cui contradice- fferebat tur: & tuam ipfius animam (ad Mariam autem di« ninfe cebat) pertranfibit gladius Vere tuam, o beata $, Qu Mater, animam gladius pertranfiuit Alioquin non- Vitauit nifi eam pertranfiens , carnem Filii tui penetrare isquant Et quidem pofteaquam emifit fpiritum tuus ille IF xultabit SVS, ( omnium quidem, fed fpecialiter tuus ) ipfius N plane non attigit animam .crudelis lancea » Qua IIf ipfius (nec mortuo parcens , cui nocere ron poffet) vvY2 ape- -Caþut XFIL 648 aperuit latus, fed tuam vtique animam pertranfiuit. Mi lpfius nimirum anima iam ibi non erat: fed tua potuit plane inde nequibat auelli, Tuam ergo pertranfi- chia uit animam vis doloris , vt plusquam martyrem non eharita immerito predicemus, in qua nimirum corporee fen« t Mà fum paffionis excefferit compaffionis affe&us. , An monti non tibi plus.quam gladius fuit fermo ille, reuera n (i persanflens animam, & pertingens vfque ad diui- iuftiti fionem animz, & fpiritus : Mulier, ecce filius tuus? pelit O commutationem ! Ioannes tibi pro IESV tradi- tiam tur, feruus pro Domino, -difcipulus pro Magiftro, omnil filius Zebedei pro Filio DEI, homo purus pro. TOnan DEO vero. Quomodo non tuam affe&uofiffimam &5 pr animam pertranfiret bec auditio, quando & noftra, ectun licet faxea, licet ferrea pectora fola recordatio fcin- Doni dit? Non miremini fratres, quod Maria, martyr in pueto anima fuiffe dicatur. Miretur, qui non meminerit, buss fe audiffe, Paulum inter maxima gentium crimina he memorantem , quod fine affe&ione fuiffent. Longe &f fü id fuit a Marie vifceribus, longe id fit etiam a fer- j uulis eius. Sed forte quis dicat: Nunquid non eum t prefcierat moriturum ? Et indubitanter. Nunquid Wi non fperabat, continuo refürre&urum ? Et fidenter. Super hac doluit crucifixum ?. Et vehementer. Alio- quin quisnam tu frater, aut vnde tibi hec fapien- quam t'fia,w vt -.mj:eris plus Mariam compatientem , Ma- Confiderationes de Paff. Dom. 649 afb d Marie Filium patientem ? Ille etiam mori corpore fed tug potuit, ifta commori corde non potuit ? Fecittillud ttranfi- m non charitas, qua maiorem nemo habuit: fecit & hoc charitas, cui poft illam fimilis altera non fuit. lam tee f« te Mater mifericordie per ipfum fincerifümw tugz & n mentis affe&um, tuis iacens prouoluta pedibus lu- Ia d diii pna (id eft, Ecclefia ) mediatricem fibiiapud folem juftitie conftitutam deuotis fupplicationibus inter- 5 tüus? pellat: vt in lumine tuo videat lumen , & folis gra- [ tradi tiam tuo mereatur obtentu, quam vere amauit pre qpittro, emnibus, & ornauit, ftola glorie induens, & co« Us pro ronam pulchritudinis ponens in capite tuo.' Plena ifimam es gratiatum, plena rore cclefti, innixa füper di. Doftra, le&um, deliciis affluens, Ciba hodie pauperes tuos jo fcil Domina : ipfi quoque catelli edant de micis : nec tyrn puero Abrahe tantum, fed & camelis potum tri- nineriby buas de füperefluenti hydria tua, quia tu vere puel- rimind la es praeleca, & przeparata Altiffüuümi Filio , qui Longe eft füper omnia DEVS benediétus in fecula, Amen, 14 fef n CUrmi $. BERNARDVS. Serm. de XlI. preroga- iiuiss B. V. Marie, Dominic. infra e(av. LJumft, nquid Fol, L. pag. 1012. ; [ jenter, Blio-] ( N fjpie ] £ qund Ma CON.* *-*35 650 Caput X F. CONSIDERATIO CCLXXI. us &orum - AEt ex dlla bora accepit eatti difcipulus in [ua. n on vl Loc. CIT. bit, f zc nimirum eft illafhora, de qua IESVS, aquam quam H du j conuerfurus in vinum, dixerat matri : Quid quit zühi, & tibi eft mulier ? nondum venit hora mea. Hanc itaque horam predixerat, quz tunc nondum hora Cenis « venerat, in qua deberet agnofcere moriturus, de diige qua fuerat mortaliter natus. T'unc ergo diuina fa- £&urus, non diuinitatis, fed infirmitatis matrem ve- ceteti lut incognitam repellebat : nunc autem humana füpet iliius jam patiens, ex qua fuerat fa&us homo, affe&u xommendabat humano. ditgina Tunc enim qui Mariam €reauerat, innotefcebat virtute: nunc vero, quod fet €Maria pepererat, pemdebat in cruce. — Moralis igi- copit tur infinuatur locus. uN Facit, quod faciendum ad- tel monet, & exemplo füo fuos inftruxit preceptor bonus, vt a filiis piis impendatur cura parentibus : fnt tantü fanquam lignum illud, vbi' erant fixa membra mo- t p rientis, etiam cathedra fuerit magiftri docentis. Ex hac fana do&trina didicerat Paulus Apoftolus , Tatr beat quod docebat, quando dicebat : Si quis autem fuis, dicd & maxime domefticis non prouidet, fidem negauit, & eft infideli deterior, Quid autem tam cuique do- ficut ibus filii? p meíticum, quam parez?tes filiis, aut parent Huius Confiderationes do Paff. Dom, 6511 $1 ^Huius itaque faluberrimi precepti ipfe Magifter San- ju, &orum de fe ipfo conftituebat exemplum, quando non vt famuke DEVS, quam creauerat, & rege- *at, fed vt matri homo, de qua creatus fuerat, & , Quam quam relinquebat, alterum pro-fe quodammodo fi- : Quid | Aium prouidebat. Nam cur hoc fecerit, quod fe- Tà mea, j quitur, indicat: ait enim Euangelifta : Et ex illa tOnduty hora accepit eam difcipulus in fua, de fe ipfo di- cens : Sie quippe commemorare fe folet, quod eum 'ü5, de um fs. diligebat IESVS : qui vtique omnes, fed ipfum pre m Ye- 1 ceteris & familiarius diligebat, ita vt in conuiuio numana ] füper pe&us fuum difcumbere faceret: credo , vt affethn iftius Euangelii, quod per eum fuerat przedicaturus, diginam excellentiam hoc modo altius commenda- Mariam ret. Sed in que füa Ioannes matrem Domini ac- ; quod ] ii g ] cepit ? Neque enim non ex eis .efät, qui dixerunt m d- ei: Ecce nos dimifimus omnia, & fecuti fumus veptor d te, Sed ibi quoque audierat ;: Quicunque ifta dimi- | ferit propter me, accipiet in hoc feculo centies |tbUs tantum. Habebat ergo ille difcipulus centuplici- ra tno- ceitiss ter plura, quam dimiferat, ,in, qui füfciperct eius bolis , matrem, qui illa donauerat,. ,. Sed in ea focietate 1 fülsy beatus loannes receperat .cdntuplum, vbi.nemo dicebat aliquid fuum, fed erant illis omnia communia: vt 4 le 00- ficut in Apoftolorum actibus fcriptum eft. Sic enim Apoftoli erant quafi nihil habentes, & omnia poffi- ;, üi! ] den. IUS YVA 652 Caput XFI dentes, Quomodo ergo matrem Magiftri, & Do- jort t mini füi difcipulus & famulus accepit in fua, vbi foxt V aliquid fuüm nemo dicebat? An quia paulo poft Nutq. n eodem libro lesitur Quotquot enim poffeffo- at g res prediorum, vel domorum erant, vendentes af- lumen ferebant pretia eorum, & ponebant ad pedes Apo- g ftolorum , diítribuebatur autem vnicuique, prout la m opus erat, intelligendum eft, fic diftributum fuiffe Mult huic difcipulo, quod opus erat, vt illic etiam bea- quam te Marie, tanquam matris eius portio , poncretur & 00 magisque debemus fic accipere, quod dictum eft: Prop Ex illa hora füfcepit eam difcipulus in fua, vt ad quor elus curam, quidquid ei effet neceffarium, perti- interj neret? Sufcepit ergo eam in fua non predia, qu& €nim nulla propria poflidebat, fed officia,- que plopua Tiquis difpenfatione exfequenda curabat. &lh S. 4FGVSTINVS. Jratt. CXIX. in Ioam. Ite Jom. II pari. IL. pag. $02. DA «t CONSIDERATIO CCLXXII Yoc Erat autem fere bora fexta, &? tendre fatia pl Junt. in- oniuerfam ierram fque. in. beram. mouam. qe l: LUCA. XXIIL. 44. Tam hriftus igitur pro nobis eft crucifixus; qui no- fem &u iudicatus eft, cum 'frieus effet, & carbo- num focus ea de cauía adpofitus Crucifixus eft Yer hora Confiderationes. de. .Pa[f.. Dom., 653 &» hora tertia. Ab hora autem fexta tehebræ factze , vj fünt víque ad nonam : & rurfus ab hora nona lux, 0 poff Nunquid hec quoque fcripta füunt ? queramus. Di- O(fe(fo cit igitur Zacharias: Et erit, in die illa non erit lo5 af lumen, & frigus, & gelu erit per vnam diem: fri- 3 Apo- gus, propter quod Petrus calefaciebat fe, & dies prout — ila nota Domino. - foife Quid enim ? alias non nouit ? Multi quidem dies, fed illa dies patientie Domini, t beg quam fecit Dominus. Et dies illa nota Domino , Tetur: & non dies, neque nox. Quod znigma narrat 1 el: Prophetes ? dies illa neque dies eft, neque nox : vt al quomodo igitur eam vocabimus 2 * Euangelium id patts interpretatur, rem enarrans. Non erat dies: non , qua enim ab oriente ad occidentem fimiliter, vt in re- TOpria liquis diebus, fol refulfit ; fed ab hora fexta vfque &ad horam nonam tenebre facte fünt in media die, lun, Interpofite igitur funt tenebre : nominauit autem DEVS tenebras noGem. Propterea neque dies Ll erat, neque nox, neque enim tóta lumen 'erat, vt vocaretur dies ; neque tota tenebre, vt nox ap- 7 pellaretur: fed poft nonam illuxit fol. Hoc quo- Il que prenunciat Propheta. Poftquam enim dixit : Et non dies, neque nox, fübiungit : Et ad vefpe- ram erit lumen. — Cernis Prophetarum accuratum i o« fermonem, cernis predictarum rerum veritatem ? arbo« Verum quaris ad amuflim, qua hora defecit fol, : d T vv5 quin- Coput XP T. 654 toorLerr quintane hora, an octaua, vel decima? Dic defi- B nvl nite o Propheta Iudzis incredulis, quandonam foi dicebat occubuit ? Ait igitur Amos Propheta: Et erit in copnof die illa, dicit Dominus DEVS, occidit fol in me- cifxeni ridie : (ab hora enim fexta factze fünt tenebrz ) & tunc m obfcurabitur fuüper terram in die lux. Quiusmodi quam C hec temporis ratio o Propheta, & qualis dies ? Et celfarü conuertam feftiuitates veftras in luéctum. In azy- mis enim res ea peragebatur, & in Pafchatis fefto., cecidit Deinde dicit : Et ponam eum ficut lu&um dile&i, euange & eos, qui cum ipfo, ficut diem doloris. In die nhabi Hac e enim azymorum, & feftiuitate mulieres eorum cz- debant fe, & flebant: Apoftoli vero occultati do- accida lore. conficiebantur. Admiranda ergo haec pro- cidife, phetia. 3à tni S.CYRILLYS HIEROSOLYM. Catecbe penda cdo, XIII de Cbi'g'/iþ c»mcä]?xo,,,'&'* Jüpulto. pag. r95. nonqu CONSIDERATIO CCLXXIII, do Pa fypus Es tenebre fatle funt in -zrrziuer/km*!&raiïz G. fant : LOCO CiTATO. Tehl, ] ad illo oc eft fignum illud, quod prius petentibus fe folum: H daturum pollicebatur, dicens: Generatio pra- m | ia, & adultera fignum quzrit, & fignum non da- biturei, nififignum lonz. Prophetz. — Vbi crucem, 4fri501 inor* Confiderationes de. Paf Dom. 655 Die def mortem, fepulchrum, & refürre&tionem fignificat; Iam fol Et rurfus alio modo virtutem crucis fignificando t r in dicebat :; Cum exaltaueritis Filium hominis , tunc l in T. cognofcetis, quia ego fum ; id eft, cum me cru- b )& cifixeritis, & me vi&um a vobis effe putaueritis , Tiusmodi tunc maxime fortitudinem meam fcietis, Nam poft- lies? Ft quam crucifixus eft, illorum ciüitas periit, ludaica In ag. ceffürunt , & politia guoque, & libertas illorum tis fefio, cecidit : predicatio floruit, & ad extremum orbem ! diledi, euangelicus fermo peruenit; terra, mare, habitata, In die inhabitataque terra virtutem eius vbique przdicant. TUf Cg- Hec ergo dicit, & ea, que ipfo crucis tempore lat do acciderunt. Multo quippe mirabilius fuit, hzc ac- &t po- cidiffe, cum ipfe cruci affixus effet , quam fi in ter- ra tunc ambulaffet., Neque in hoc folum res itu- Catcht penda erat, fed fignum illud, quod quarebant, de Jj cclo, fa&um eft, & in vniuerfa terra, id, quod nunquam contigerat, nifi in Aegypto tantum, quan- III, do Pafcha/celebraturi erant. Etenim illa horum typus erant, Et animaduerte, quandonam hzec 1 G fiant : in meridie, vt omnes per orbem difce. rent, nam vbique terrarum dies erat: quod vtique ad illos conuertendos füfficicbat, non magnitudine tibus fe folum miraculi, fed quod hzc opportune acciderent, tio pra- Nam poft i3 omnia, . qua infüne fecerant, poft jon dée éerifiones iljas ipiquas id accidivt,qluando furor.re« rucefms fül- gmor 656 Caput XV T. ficula à miferat, quando ridendi finem fecerant, quanda t5 QU jactis diCteriis exfatiati erant ,, & omnia pro lubitü vt f dixerant; tunc tenebras exhibuit, vt velfic ira $ fedata, ex miraculo aliquid lucrarentur. Res enim a L tantas in cruce agere mirabilius erat, quam fi de cruce defcendiffet. Nam fiue illum. hzec feciffe pu- ( tarent, credere oportebat, &-timere, fiue non ile lum, fed Patrem ; hinc etiam compungi par erat : l nam tenébrz ille ex ira, de facinoribus illis conce- pta proficifcebantur, Quod enim non effet eclipfis, icut. fedira, & indignatio, non hinc folum manifeftum Y fut erat, fed etiam a tempore. "Tribus enim horis per- Tientes qmanfit, Eclipfis vero in momento temporis fit, Que co quod nonignorant, qui viderunt : nam noftra etiam Chrifto etate eclipfis contigit. Et quomodo, inquies, non codum mirati funt omnes, nec ,putauerunt effe DEVM ? tera ] Quia tunc genus hominum in multa negligentia, & fünt tt nequitia detinebatur. Et hoc miraculum vnum erat, imqpo quod ftatim, atque apparuit, preteriuit : nullusque henfür rei caufam edifcere quafiuit, multa quoque tunc lumini impietas ex confüetudine preualebat. Neque fcie- ompis bant, quz caufa gefte rei effet : forte putabant, per piet: eclipfim, vel aliam naturalem caufam id eueniffe. fib V Ecquid miraris de exteris, qui nihil fciebant, qui- "Onna que ob defidiam de re inquirenda non cogitabant , dit fr: quando ii etiam, qui in Iudea erant, poft tot mi- | quis t ra- Confiderationes de Paf]. Dom. 657 quando racula adhuc perfeuerabant, contumelias inferen lubitg : quanquam ipfis clare' oftendiffet, fe talia ope- f m *atum fuiffe, 65 enim S. CHRYTSOSTOMTVS. Homil. LXXXVIIE m fi de alas; LXXXIX. in Maltbeum. lm. VII. pag. $254 ciffe pu 100 ]. CONSIDERATIO CCLXXIV I etat E tenebre fa&e funt. &c, LOC, CIT. : COnice edipfi ufeftum icut Moyfe manus extendente in celum, facdtg S funt tenebre fuper Aegyptios feruos DEI te- I$ DO nentes in feruitutem , imago futurarum tenebrarum, ris f 4 Ctlm que comprehenfure fuerant Aegyptios : fimiliter & Chrifto in fexta hora manus extendente in cruce ad il colum füper populum, qui clamauerat Tolle de EVM terra hunc ; & : Crucifige, crucifige eum, facte a, & funt tenebre, & ab omni lumine (unt priuati & lm erat imago fuit tenebrarum illa futurarum, que compre- hldsqüc le tunc henfüre fuerant gentem ludeam, quafi aufi funt, lumini vero manus fuas inferre, Vnde ex tunc ue fc omnis illa gens tenebris eft repleta, ficut dicit Pro- i, per Item ueniffa pheta: Obfcurentur oculi eorum, ne videant fub Moyfe facte funt tenebre , & caligo füper t qui ommnem terram Aegypti tribus diebus: & nemo vi- 2ban dit fratrem fuum , neque fürrexit de le&o fuo ali- tot ml quis tribus diebus. Omnibus auterm filiis Ifrael erat n lumen Ü 658 Caput XVT. iumen in omnibus locis, in quibus commoraban.: etrporal onnjs VO tur Sub Chrifto autem tenebre fa&e funt füper pis: & tel omnem terram lIudeam tribus horis, lumen autem fuit fuper omnem reliquam terram, quod vbique TIis,m Qu tor d iluminat omnem Ecclefiam DEI in Chrifto. Et.fi fionmane vfque ad nonam horam tenebra fuerunt fuper omnem &tum ho terram ludeam, manifeftum eft, quoniam iterum ze pofi lumen eius refulfit: quia, cum multitudo gentium em Q jntrauerit, tunc omnis Ifrael^ faluus futurus eft. effe abfet "Quod autem tribus horis facte funt tenebre füper (ICeno ; *erram ludeam, illud oftendit quoniam propter ei, quid ^peccata fua priuati funt a lumine DEI Patris, & Nec enit a fplendore Chrifti, & ab 111um1nat10ne Spiritus Quare m fan&i. pro IES ORIGENES. Comment, in caþut XXFIL t Chri Maitb. Tom. IIl, pag. 924. eunt « Vi CONSIDERATIO CCLXXVj p hum &, qui Et circa boram tonam cdamauit 1ESFS oce ma- mOdl m: gna, dicens Eli, Eli, lunma fabbattbani! Hoc efi : LOX CR JDEVS meus,| DEFS meus, vt quid. derdiquifià V vida T ? MATTH, XXVIll* 46, tm mif ii qu bhï igne DEO requirendum eft, que fuit illa ma- eundum | D gnavox Chrifli, vtrum magna, rebus magni- Cep1 fär Micantibus magna myfteria, aut magna , fenfibili, & COl'- Confiderationes de Paff. Dom. 659 10ribon. eorporali magnas vocis auditu Puto autem, quod ómnis vox Chrifti Filii DEI maena eft, etfi fuerit le- iE füper 11 qutem nis : & teftatur de hoc ipfo Scriptura in locis maxime Vbiq ilis,in quibus vult erigere auditorem, vt transgredia- , Kf tur illud, quod multi intelligere poffunt in locis, & Onem nonmanetin eo,quamuis fecundum fimplicem intelJe« &um habeo in co aliquam veritatem , vt intelligew 1 Iterum pentia re pofit aliqua digne propter magnam Domini vo- cem. tüs f Quoniam ergo his verbis oftendit, aliquid t füper effe abfconditum magnum, quod clamat ad DEVM. dicens: Quare me dereliquifti ? ideo requirendum propter tis, & eft, quid eft, quod a DEO dereli&us eft Chriftus, Spiritui Nec enim fas eft, credere, eum mentiri dicentem ; Quare me dereliquifti ? Et quidam colore religionis pro IESV, & quia non poflunt exponere, quid $411 fit, Chriftum derelinqui a DEO, arbitrantur, & di. cunt: Verum quidem eft, quod di&um eft, tamen XVI per humilitatem dictum eft. Nos autem videntes eum, qui in forma DEI fuerat conftitutus, ab huius- ((t fife modi magnitudine defcendentem, & femetipfum d d 4 exinanientem per hoc, quod formam ferui füfcepit, '& videns in his V01untatem eius , tif qui ad hec talia eum mifit, Intelligimus, quom'vm, quantum ad illa, in quibus fuerat forma DEI inuifibilis, & imago fe- ia t cundum Patrem , dereli&tus a Patre eft, quando fuf- u cepit ferui formam, & derelidus pro hominibus, vt bii, & Q 660 Coput XVT *t talia, & tanta füfciperet, & vfque ad mortem ferrat Veniret, & mortem crucis, quz inter homines tur- JQC103 ima effe videtur, Extremum enim dereli&tionis fi?1 eius factum eft, quando crucifixerunt eum , & pofue- leng..« runt füper caput eius, quafi deridentes eum, lite- Qu C tas dicentes : Hic eft IESVS Rex lIudseorum. Ex- rat apl tremum autem derelifctionis eius erat & illud , quod elb, i inter latrones eft crucifixus, & quod pretereuntes per n blafphemabant eum, mouentes fuper eum capita : , fpettio: & quod principes cum fcribis dicebant: Alios fal- du nX uos fecit, fexpfum non poteft faluum facere.- Ad- genttul huc autem & illud, quod etiam latrones imprope- fentiQ 'rabant ei in cruce. Ergo manifefte intelligere po- Qui ex teris, quid fit, quod dicit: Quare me dereliquifti ? meo fi faciens comparationem $ lorie illius, Qquam habuit dim apud Patrem, ad confuüonem, quam contemnens ertif iuftinuit crucem. Si enim ille erat ficut fol in core Trifiis Ópe&u DEI, & ficut luna. perfe&a in zternum, & tsle d erat teftis eius fidelis in ceelo, poftea autem , & pro tior if quibus dicit: Quare me dereliquifti ? fuperaddit di- pueta 1 cens: Tu autem repulifti & pro nihilo deduxifti , i te, « j & diftulifti Chriftum tuum, euertifti teftamentum fida ol ferui tui, prophanafli in terra fanGtitatem eius, & 'üption cetera Et quamdiu quidem fuit folis lumen etiam Afnune tanta, & talia fuftinens, non dicebat : Quare me dens derehqtum ? Poftquam autem vidit fuper omnem Vib ter- Confiderationes de Paff. Dom. 661 ! frtey terram ludeam víque ad horam nonam tenebras Q65 CUf fadas, dixit magna voce füa : Quare me dereliqui- CINOTIS íti? xllud oftendere volens per hec , quoniam vo- V pofig. ä üm, Tte« lens .dereliquifti me Pater , & talibus exinani- tum calamitatibu üm, Ey. radidifti, vt populus, qui fue- rat apud te honoratus, recipiat, quz in me aufus d, qud LL CUntes eft, implens menfüram patrum füorum, & que fu. 1 cpita:, per Prophetas fecit, vt priuetur a lumine tuz pro- Ípe&tionis, & efficiatur in tenebris, quafite DEO Alios £ iam nequaquam eis prafente. Sf—*d & pro falute re,. Ad gentium dereliquifti me, vt derelictio Ifracl fieret imprope- gentium fàlus. Quid autem tam bonum fecerunt , igere po« qui ex gentibus crediderunt, vt pretiofo fanguine eliquiti? meo füper terram effufo pro eis, emerem eos a m habuit maligno, qui tenuerat eos ? Et quare iaciem tuam QCeTmnens - aucm&l, & fa&us füum conturbatus, vt dicam: ] in core .ï Triftis eft anima miea vífque ad mortem. Aut quid mum, & tale dignum fa&turi funt homines, pro quibus pa- 1, &pro tior ifta, vt pro eis ego patiar h"cc9 Sicut & Pro- raddit d pheta iam ante de hoc ipfo predixit, quafi clamans leduxift ad te, & dicens: Qui vtilitas, o Pater, hominibus amentum facta eü in fanguine meo, dum defcendo in cor | & & ruptionem ? Nunquid confitebitur tibi pulüis, aut yen etia annunciabit veritatem . tuam ? Forfitan autem & te né videns peccata hominum, pro quibus patiebatur , y omneru dicebat : Quare me dereliquifti, vt fierem, quafi [ XX qui 662 Caoput XF 1. qui colligit ftipulam in meffe, & ficut qui colligit ts QU racemos in vindemia, cum non fit botrio ad man- lr AUl h 107 ducandum primitiua? Et hec dico, quia periit ti« filiuat moratus aterra, & qui corrigat inter homines, non qut & Vnde non exiftimes, humano more Saluato- loco rem ifta dixiffe propter calamitatem, qu: compre- gilitu henderat eum in cruce. Si enim ita acceperis , quibu non eris audiens magnam vocem, in qua ifta lo- curmit cutus eft, nec digna voce diuina requires. Xerun ORIGENES, Loo mox citato. Fro f terran CONSIDERATIO CCLXXVT. tefl, valui DEVFS meus, DEVS meus, «t quid dercliquifii Ti I 7/e, LOCO CITATO. cinu:ä mand lamauit IESVS voce magna, dicens: DEVS C iC meus, DEVS meus, vt quid me dereliquifti? quod Nunquid ipfum quoque Verbum, quod ex DEO 00 10 Patre natum eft, diuino auxilio aliquando indiguif- fe dicemus ? At quid eo dici poteft ftultius? An d, non vna cum DEO Patre vniuerforum Dominus TaUUr tribu eft, füoque fpiritu coclum firmat, ac virtutum Do- lom minus adpellatur, & eft hoc ipfum vere ? Nunquid qum ergo tantus hic aduerfus Iudeorum infidias elanguit ? Nunquid crucifigentium manus debcllare non po- Q0nq V Uj tuit? Atqui Efaias Propheta fic ait : Si omnes gen- tes Confiderationes de Pa[f, Dom. 603 [01 jg tes quafi ftilla de fitula, | Tidti« & quafi monumentum ( /i. t [« bramentum poma4 ) &ateræ reputate funt, & quafi » Don faliuareputabuntur, cui ergo fimilem fcc1fas DEVM? |luato aut cui imagini comparaftis eum ? Meminiffe hoc Jmpre. loco oportet, ludaice Synagoge adminiftros cum pers, militum cohorte, duce proditore irruiffe, in IESVM ia ] quibus, vt eum comprehenderent, quarentibus oc- currit ille, dicens: Quem quzritis ? Illi autem di- xerunt, IESVM | Nazarenum Dicit eis IESVS Eso fum, Et abierunt retrorfum, & ceciderunt in rIO terram. lam quomodo infirmus effe&us dici po- teft, qui vel fola voce infültantium vim frangere valuit ? Ecquid ergo fibi vult, quod ait: DEVS inift / meus, DEVS meus, vt quid dereliquifti me 2 Di- cimus igitur, quum primus parens nofter Adam JS mandatum, quod acceperat, proculcaffet, diuinamat legem negle&ui habuitfet, humanam naturam fuiífe vf K DEO quodammodo dereli ccamm » exfecrabilemque, & morti obnoxiam effecdtam. Atfimul atque Vnigenitus DEI, 1gUD. ? ln id, quod prolapfum erat, in incorruptionem inítau- HU raturus aduenit, femineque Abrahze auplcmnfo fra- ) Do tribus fuis affimilatus fuit; tunc vna cum antiquo il- nauid. lo maledi&o , indu&aque corruptione, defertionem, quam humam natura in fuo principio perpetla fuerat pit? ; po conquieftere oportuit Itaque quafi derelictorum vnus exiftens, quatenus & ipfe fimiliter nobiscum j gCB UO XX2A2z par- & 664 Cap?;t EKZL particeps fuit carnis, & fanguinis , dixit* vt quid vocft js? 9 dereliquifti me ? Que fane vox erat, euertentis Tiota « illam, que nobis acciderat, dereli&tionem, Patrem- « ? que per femetipfum propitium nobis reddentis, nec non ad beneuolentiam erga nost, tanquam erga fe auini, talem ipfum, & primum prouocantis : quandoquidem Chri« homin ftus omnium bonorum largitor , & au&tor nobis ex- pae ftitit. Vnde etiam fi quidpiam fecundum humanam naturam a Patre vel accipere, vel accepiffe dicitur, putre hoc ipfum totum in noftram erogauit ; cum ipfe vt pafion dechara DEVS plenus nullius omnino boni indigeat. dolotis S. CYTRILLVS, ALEXANDR. Oratiene pane ; altera de ré(ia fide, que veligiofiff. Reginis infcribitura Ediü. Parif. dum, V. part, Il, pag. 14^. Cium al TE f tus eff CONSIDERATIO CCLXXVII, cis pat DEFS wmeus, DEFS meus, *vt quid däreliqui/ii; ter ii me? LOC. CIT. : lïumani 1is ipfi uis Domino IESV perfe&ior ?. quis illo in to« Türenj Q lerandis cruciatibus robuftior? in illata mor- pladius, te quis eo conftantior ? Et tamen Euangelio teftan- dem j te didicimus, quod in vltimo conftitutus ; cum im- taculo | maniffimis doloribus premeretur, voce tonanti cla- Pl'ofe&. mauit: DEVS DEVS meus, vt quid dereliquifti Tüm à ( me? Porro fj in tormentis pofitus fortiffimus fic voci« "a oufiderationes de Paf Dom. 665 vt qut 'wociferatus eft gigas, quid aget infirmus homuncu- ertentis Jus? Si turris inuictiffma tempeftatis impulfu pene Patrem xnota eft, & tremuit, quid arundo tenuis, & deli- ls nte «ata ? Non tamen arbitrandum eft, ex debilitate ema fe animi, feu carentia patientie Mediatorem noftrum m Chr talem clamoris emififfe rugitum. Se verum efle Obis ex hominem, fe carnem geftare paffibilem, fe mortem Vi pauere infinuare curauit. Quanta pro hominibus dicitur, pateretur, füb eadem vociferatione contexit. Ex Lipfe vt paflionis ergo immenfitate amoris magnitudinem b declarauit. Nifi tenerrime, ardenterque diligeret , Vincebat Ordm doloris nimietatem tolerare non poflet, feriur plane in illo, atque füpereminebat mortis fuppli- cium amoris magnitudo. Proinde ex confideratio- ne mororis ac pone :charitatis illius affe&us no- Il tus efficitur, .Quantum doluerit, quantumque cru- cis patibulum perferendo laborauerit, quis fufficien- H ndigtifi ter intelligit ? quz.fac k india enarrabit ? Omnem bumani ingenii excedit altitudinem doloris & amo- ris ipfius altitudo. In illo complebatur, quod in lo in to Threnis ore prophetico dicitur. Foris interficit a fmor* gladius, & domi mors fimilis eft. In corpore qui- o teffat- dem paflionis fieuiebat gladius, & in mentis habi- cim i« taculo mororis to ii 491* ens maxime inundabat. INulia nti t« profe&o corporis pars, feu fenfuum , fiue membro- vdligià Infonabaünt vtique in rum a cruciatu erat illafa. jnus f :g eius V0 666 Caput. X 1. eius auribus verba blafphemis, diuini contempïus we d fermonis, irridentium, plangentium, vociferantium, | tilis C maledicentiumque tumultus. Oculis intuebatur cum bulatic ilufione capita agitantes, atque dicentes : V:e qui p deftruis templum DEI! Matrem cernebat moerore anme fauciam , &jvberrime lachrimantem, amicorum , & torpot affinium füftentari manibus, foueri blanditiis, ex- ] hortationibus confolari. Foetore autem cadauerum L ( occiforum, & fanguinis putrefcentis eius comple- batur olfa&us. Myrrhati quoque vini potus mel- " lifluum illius. os amarefcere fecerat. Poftremo it ftipite pofitus, infixos clauosgeftabat in manibus. DA A.planta igitur pedis vfque ad verticem capitis jnil atormentis remanferatliberum. — Erat factus fpe&a- culum ludeis, & Grzcis, Latinis, & Barbaris, iu- ftis,, & peccatoribus, diligentibus, & odientibus, J Merito dicere potetat, quod ait Propheta: Ego poit fum vermis, & non homo, opprobrium horinum, vilido. & abiectio plebis. Omnes videntes me deriferunt Tüe 3me, locuti funtlabiis, & mouerunt caput. .Sperauit, pallus inquiunt, in Domino, eripiat eum, faluum faciat omnib €eum, quoniam vult eum.. Sane füpra naturam terea j erat, vt homo in tantis corporis doloribus con- Y qu fütutus viueret, loqueretur, vociferaretur, & non puro ora moreretur, Viuificabat prorfus fe ipfüm, vt ad [ Ut | tam diuería perferenda füpplicia habilis fieret. Abs- 1o, a que Tillanin 667 Confideratitnes de Pa[f. Dam. Xemptus que diuina difpenfatione agi non potuit, vt mor- fl'anïi':m, falis caro in paflionis vegetaretur igne, & in tri- iQUr cüm bulationum non abforberetur pelago. Mirabilis quip- Ve Qui pe in eo vita corporis, fed longe erat mirabilior Tprora anime tolerantia, "Tota etenim paffionis vis, omnis rJum, & corporis cruciatus in anime virtute pendebat. , i, € D. LAVRENTIVS IVSTINIANVS. AU um dLoco citaio. cap. XIX. pag. 329. Comp Qu5 mel CONSIDERATIO CCLXXVIII. Temo it Datibus, DEFS meus, DEPFS meus, vt quid dereliquif?i pitis ii T? LOC. CIT. isfpet- Qtis, il e Chrifto feriptum cft : Qui in diebus carnis D fentibus, fuz; preces, fupplicationesque ad eum, qui 1: o poffit ipfum faluum facere a morte, cum clamore Orminum, valido, & lachrimis obtulit. Et exauditus eft pro eriferunt reuerentia : tametfi Filius erat, didicit ex his, quie Speratit paffus eft, obedientiam : & confümmatus fa&us eft m faciat omnibus obtemperantibus caufa falutis eternz, Pra- maturam terea ipfe Dominus: DEVS meus, DEVS meus, JUS. COfI« vt quid me 'eliquifti ?. Hec dicebantur vt de puro homine, velut igitur de eo, qui animo con- , &non cideret, & cui intolerabilis effet tentationum incur- , Y Eu fio, ac metu vinceretur. Deficientis enim prs pu- . h qu üllanimimte verba hzc funt : Triftis eft anima mca X vfque 663 Caput XFIL Ü cune C víque àd mortem. Et: Nunc anima mea turbatz eft. Ft: Pater,/ i fieri poteft, tranfeat a me ca- fis eft, 0 lix ifte. Sunt ifte voces vel eius, quem voluntas N diuina lateat, vel qui illi refiftat. Quod fi velut Jritt, udu de DEO, qui non fit homo, hcc qüis di&a acci- « fn piat, funt plane abfona, nec prorfüs congruentia, ) CO 1 Sinautem de DEO incarnato , & homine fa&to, qui fuz ipfius carnis cognatis paflionibus noftras curet, DEVS s feque nobis relinquat exemplum, valde appofita funt. Hoc enim declarat illud : In diebus carnis fue, tametfi Filius erat. Obftupuit myfterium di- uino fpiritu plenus Paulus, DEIque nobifcum cormi- u Trrcium, atque beneuolam ad nos demiffionem : C& audiui quod, tametfi Filius erat in diebus carnis füuz, vii- ei: DP uerfa hec carne noftra fuftinuit, vt eam contra ni? qu paffiones firmaret, doceretque, dumj] tentationes tus d jl ingruerent, in DEVM refpicere, eiusque auxilium jplorare, nec non quantum ad perfectionem con- xille ; D) ducant, & in quz definant pramia, paflionum to- liquiti ? lerantia, & obedientia. Idcirco enim B. Petrus derdlique Vtique F feripfit: Qus enhm eft gloria, fi peccantes, & co- DEVS, laphizati (uffertis ?. fed fi benefacientes patienter fuflinetis , hzc eft gratia apud DEVM , quia & Tcabat, Chriftus paífüs eft pro nobis, nobis relinquens ex- mus, f emplum, vt fequamini veftigia eius. TNon ergo Verbum &t Ver tantum homo, nec DEVS purus , fed DEVS in carne *IE rat, ca Confiderationes de Pa[f. Dom. 669 1 Qürbats carne Chri&us, qui in diebus carnis fu illa & paf d ht q3. fus eft, & geffit, nobis relinquens exemplum, Voluntàs . vet (S. IO4NNES DAMASCENVFS. Dif | : Jertat, aduer. Neftorian. n. XXVI. Tom. L pag.. józ, ! d2 dct l: ex verfine Mich. Lequien. Prüentia, 4t0, qii CONSIDERATIO CCLXXIX. ' 15 Qufel dppofíta DEFS mus, DEFS meus, «t quid dereliquifi s Carnis 90 ? LOC. CIT. erum d. Ufft COf EVS DEVS meus refpice in me: quare me ( ifionem , dercliquifti ? ) Iftum verfum primum in cru- , VIli ce audiuimus, vbi Dominus dixit: Eli, Eli, quod 11 COD(Ta eft: DEVS meus, DEVS meus! Lama fabachtha- ntationes ni? quod eft, quare me dereliquifti? Interpreta- auxilum. tus eft illud Euangelifta, & dixit, eum Hebraice di- Ym COT« xiffe: DEVS meus, DEVS meus, quare me dere. liquifti ? Quid voluit dicere Dominus ? Non enim inurm t0« ). Petrus dereliquerat ilum. DEVS, cum ipfe effet DEVS, NU vtique Filius DEI DEVS ; vtique Verbum DEI DEVS. Audi a capite illum Euangeliftam, qui patenter quit ructabat, quod biberat de pectore Domini, videa- mus, fi DEVS eft Chriftus. juens ü In principio, erat Verbum, & Verbum erat apud DEVM, & DEVS$ (on ergo JEYS erat Verbum. Ipfuüm ergo Verbum , quod DEVS E& QG x erat, caro factum eft, & habitauit in nobis. XX cum : l 676 Coput XF1 ( cum Verbum DEVS factum cffet þcaro , pendebat if cruce, & dicebat: DEVS meus, DEVS meus re- jeccats fpice in me: quare me dercliquifti ? Quare dicitur, t Qien nifi quia nos ibi eramus, nifi quia corpus Chrifti picntiam Ecclefia ? Vt quid dixit : DEVS meus, DEVS b]; j q'»]x.. qec tam meus, refpice! in me, quare me dereliquifti ? nifi debatur quodammodo intentos nos faciens, & dicens : Pfal- manutm, mus ifte de me fcriptus eft ? Longe a falute mea tione « verba delictorum meorum. Quorum delictorum , ts Ver de quo di&tum eft: Qui peccatum non fecit, nec non CO. inuentus eft dolus in ore eius ? Quomodo ergo dicit, delictorum meorum, nifi quia pro deliétis probrof ajlis doi noflris ipfe precatur, & delicta noftra fua delicta nis m fecit, vt iuftitiam fuam noítram iuftitiam faceret ? 10, D) S. AFGVSTINVFS enarrat. 11. ià Pfalin. uilfma XAXlI; n 4..om. IV. pap. 05 foile « plere n CONSIDERATIO CCLXXX ? penam, DEVS weus, DEFS meus, vt quid dereliquifli Vi n0s. 9e&? LOC. CIT. chamafft peccato udiamus ergo vocem mernbrorum ex ore capi- Yt non A tis, & intelligamus, ex noftra perfona merito tibis, fuifle locutum , qui fe hoij:iam obtulit pro falute petmu. cunétorum. Vnde Apoftolus dicit: Eum, qui non U eeter nouerat peccatum , pro nobis peccatum fecit, Nam & 671 Confiderationes de Pa[f- Dom. debat j & in ipfai lege peccata appellabantur, que pro ; Ts te« pcccatis offerebantur. (DEVS meus, clamabo fe dicitur, per diem, nec exaudies, & nocte, & non ad infi- us Chrift pientiam mibi. ) Per diem clamabat Humanitas Ver- s DEVS bi, quam non circumdabant tenebre peccatorum : uft? if nec tamen conftat auditam, cui nulla prepedire vi- ens : Pfl. debatur offenfio. .Audiat hoc querulum genus hu- ilute met manum, quod petitiones füas defiderat, fine dila- lidonum , tione compleri. Petit, ficut di&tum eft, Humani- edt, tec tas Verbi, que merebatur audiri, quam tamen ideo 0do eno non conítat effe auditam, vt eius facro fünguine 0 delidis probrofa mundi crimina lauarentur. Hoc etiam & ür delid alis docetur exemplis. Paulus petit, vt ab eo car- nis ftimulus tolleretur, nec tamen auditur a Domi- faceret ? ia P. no, Diabolus precatur, vt Iob fan&um virum fz- uifima calamitate percelleret, & conftat, ei mox fuiffe conceffum. Sed Apottolo votum füum-im- plere negabatur ad gloriam : diabolo vero dabatur zd XXX poenam. Sic non audire frequenter exped iFf ive quam- M ! j uis nos defideria dilata contriftent. Addidit quoque, clamaffíe fe nocte, id eft, in tribulatione ; cum etiam peccatores foleant frequenter audiri. Subiunxit : ore cupi- Et non ad infipientiam mihi, fubaudiendum, repu- Ya foetito tabis, Duo funt enim genera petitionum : quando yo falute petimus honores, diutías, inimicorum vindi&am , , quimon & cetera huiusmodi, infipienter petimus, quia mun- ; Ml V da- & & 673 Coput XFT. dana defideramus: quando autem poftulamus , vt & pl à periculis liberemur ,' vt nobis vita concedatur at &terna, non ftulte petimus, fed conuenienter oras mele inus, Petebat crgo Mediator DEE, & hominunt gloriæ in c Chriftus non infipienter, fed. prudenter ; & tamen non conftat, eum auditum, quia mundi redemptid pl fis de fic erat Domino difpenfante ventura. Tatc. CASSIODORVS. Expi. in Pfam. XXB Svst dim. le. bag. 72. forta CONSIDERATIO CCLXXXT. füppli qabat DEFS . meus, DEFS meus , vt quid dereliqui ne d T& ? LOC. CIT. jii 100 ( 25 VI er hanc ergo Dilectiffimi ! falutis noftre ineffa- qUo p bilem reparationem nec fuperbie nobis, nec intm defidi& locus relinquitur : quia & nihil habemus , qita 1 nifi quod accepimus, & iugiter admonemur, vt do- dm, na gratie. DEI non negligenter habeamus. Iufte. Xent enim nobis inftat precepto, qui precurrit auxilio 5 ile; & benigne incitat ad obedientiam , qui ducit ad glo- t ] riam. Vnde merito Dominus ipfe fa&tus eft nobis " it, r via, quia nifi per Chriftum non itur ad Chriftum. £0 tr Per ipfüm autem ad ipfüm tendit, qui per femitam lat patentie,.& humilitatis eius incedit, in quo plane epus. itinere nec eftus dceft laboris, nec nubes triftitiz, nec Confiderationes de. PajJ. Dom. 675 1 U5 , vt &hec procellaformidinis. Ibi funtinfidie iniquorum, Cedatur períequutiones infidelrum, minze potentium, contu- LT Ofns ineliee fuperborum : que Dominus virtutum, & Rex JX $lorie ideo omnia in infirmitatis noftrz forma, & : Ume] án carnis peccati fimilitudine percurrit, vt inter lempti profentis vite pericula non tam optandum fit no- bis declinando ifta effugere, quam tolerando fupe- , XX rare. lInde eft, quod caput noftrum Dominus IE- SVS Chriftus, omnia in fe corporis fui membra trans- formans, quod olim in pfalmo eructauerat, id in Xl fupplicio crucis fub redemtorum fuorum voce cla- amabat: DEVS DEVS meus refpice in me, quare dipufi me dereliquifti? Vox ifta Dile&tiffimi, doctrina eft, non querela. Nam cum in Chrifto DEI & homi- nis vna perfona fit, nec ab eo potuerit relinqui , | ineffa a quo non poterat feparari, pro nobis trepidis, & 5,11 infirmis interrogat, cur caro pati metuens, exaue Jemus , «lita non fuerit. Inftante enim paflione, ad fanan- vt d- xum, & corrigendum noftre fragilitatis metum di- Tufte ^* xerat: Pater, fi poflibile eft, tranfeat a me calix U Xli V1 ifte; Verumtamen non ficut ego volo, fed ficut ad elo tu, Etiterum: Pater, fi non poteft hic calix trans- t DODIS " ire, nifi bibam illum, fiat voluntas tua, Qui er- n 1LUITL, £go trepidatione carnis euicta, iam in paternam trans- emitatl ierat voluntatem , & toto mortis terrore calcato, o pre opus fuz conftitutionis implebat: cur in ipfo tan- riftitig, te )« ( 674 szpu? XVl ditungi. te vi&orie exaltatus triumpho, cauffam , & ratio- fübfrant nem, qua fit reli&us, id eft, non exa u É us yom, D quirit, nifi, vt oftendat, alium effe illum affe&tum, jnius, quem ad human: formidinis excufationem recepit, Vndc f alium illum ,. quem ex zterno Patris confilio pro vt, qu mundi reconciliatione przelegit. Vnde ipfa vox fünt orf non exauditi, magni eft expofitio facramenti, quod prchcnd nihil humano generi conferret Redemptoris pote- et, qu ftas, fi, quod petebat, noftra obtineret infirmitas, Ciatür, S. LEO MAGNVS. Serm. XVI de Paff. foypit JDom. $48. 142« 143. non d domani CONSIDERATIO CCLXXXII. ntrmit foa fac DEPFS meus , DEFS meus , quare dereliquifit we? LOC. CIT. que f i 1 l'ili ermo proximus, *'Dile&iüïmi,/ cuius vobis pro: ifepar v miffam reftituere cupimus portionem, in id dif difcret ferendi ratione procefferat, vt de illa clamantis ad difpenf Patrem crucifixi Domini voce loqueremur : ne fim- tineret plex, & incuriofus auditor ita acciperet verba dicen- qUema tis: DEVS meus, DEVS meus, quare me dereli- de0 Q quifti ? tanquam fixo IESV in crucis ligno, pater- Qutre ne ab eo Deitatis omnipotentia recefiiflet, cum in [ ? qu tantam vnitatem DEI, & hominis natura conuene- foyier tit, vt nec füpplicio potuerit dirimi, nec morte dis- D Confiderationes de Paf.. Dom. 675 v Mtio disiungi. Manente enim in fua proprietate vtraque di$, n B fübftantia, nec DEVS dereliquit fui corporis paftio- fitdum, nem, nec DEVM fecit caro paflibilem: quia Di. uinitas, q u Uue rccepit, i eratin dolente, non erat in dolore. il pro Vnde fecundum Verbi, hominisque perfonam, idem eft, qui factus eft inter omnia, & per quem fa&a D vox « funt omnia. ldem eft, qui impiorum manibus com- l, quod prehenditur, & qui nullo fine concluditur, Idem !* pote. irtmas, eft, qui clauis configitur, & qui nullo vulnere fau- ciatur. Idem poftremo eft, qui mortem fuübiit, & i Pgu/*, fcmpiternus effe non defiit: vt vtrumque !fignis non duübiis manifeftetur , quod vera fit in Chrifto [ humanitas, & vera maieftas : quia ideo fe humanze infirmitati virtus diuina conferuit, vt, dum DEVS du fua facit effe, quz noftra fünt, noftra facerct.effe, qui fua fünt. Non ergo aberat a Patre Filius, nec a Filio Pater: & illa Deitas incommutabilis, & i$ pro: infeparabilis Trinitas nihil fuüi poterat a fe habere id dié difcretum. Quamuis enim fufcepte Incarnationis ntis ad difpenfatio ad vnigenitum DEI Filium proprie per- ne fim« tineret, fic tamen Pater non abiungebatur a Filio, Qicete quemadmodum caro non diuidebatur a Verbo. L dereli deo ergo IESVS voce magna clamabat, dicens: pater-' Quare me dereliquifti? vt notum omnibus faceret, cam i quare oportuerit eum non erui, non defendi , fed nuente fauienium amanibus derelinqui, hoc eft; Saluato. gmorte rem d* ! 676 Coput XF » rem mundi fieri, & omnium hominum redemptorem, denda fed per mifericordiam ; nec phmuæ non per miferiam, amiffione auxilii, fed definitione moriendi, Que bebat. vero illic vite interceflio fentienda eft, vbi anima fere, &. poteftate eft emiffa, & poteftate reuocata? Di- edm, ( cit enim beatus Apoftolus, quod Pater Filio non i deh mum el pepercit, fed pro nobis omnibus tradidit eum. Etite- tan 1 rum dicit: Quoniam Chriftus dilexit Ecclefiam , & éu, i femetipfum tradidit pro ea, vt eam fanclificaret. gifi, ( Vnde tradi Dominum paffioni, tam fuit paterne , quam ipfius voluntatis: vt eum non folum Pater g Nam ( celinqueret, fed etiam ipfe fe quadam ratione defe, reret, non trepida difceffione, fed. voluntaria cef- famen fione. Continuit enim fe ab impiis Crucifixi pote- ? ítas, &, vt difpofitione vteretur occulta, vti no- Jui, ]juit virtute manifefta. Nam qui mortem , & mor- tis autorem füa venerat paffione deftruere, quomo- C0 do peccatores'faluos faceret, fi perfecutoribus re- DHJ, : pugnaret ? ludaorum igitur hoc fuerit Dilectiffimi, [ vt IESVM a DEO crederent relictum, in quem tanto fcelere feuire potuiffent, qui facramentum boni mirabilis patientie nefcientes , facrilega illufione | Qu dicebapnt: Alios faluos fecit, fe ipfum non' poteft £Ontul faluum facere. Si rex Iírael eft, defcendat nunc de cruce, & credimus ei, Non veftre czcitatis arbi- Bl ext deled often- trio, 0 fculq fcribie, & impii Sacerdotes! [] den« fita, Confiderationes de. Paf]. Dem. 677 nptorem, Senda erat potentia Saluatoris, nec fecundum bläfï Tl pec phemantium linguas humani generis redemiptio de- i- QU[D E bebat omitti: cum, ft Deitatem Filii voluiffetis 3eno- bi anima Ífcere, innumera opera eius videretis, qus vos ad 12? Dr eam, quam fallaciter promittitis, fidem, confirma- "lio non Ie debuerint. Si autem, vt ipfi profitemini, ve. l, Etite- rum eft, quod alos faluos fecit, cur illa tot, & fm, & tanta miracula, quz füb publico fa&ta funt confpe- lficaret, €&u, in nullo cordis veftri duritiam mollierunt : d at A T N] pifi, quia ita femper fan&o Spiritui reftitifis, vt n Ditey omnia vobis beneficia DEI in perniciem verteretis? Te d Nam etiamfi defcenderet Chriftus de cruce, vos iria cef- £amen hsreretis in crimine, yi pote- $. LEO M.AGNFS. S Vti 00- erm, XPVII. dg Paff. JDom, pag. 143. & mor- quomo- CONSIDERATIO CCLXXXII L ibus 16- rf DEFS meus, DEFS ü;ezfs,. vt qzzz'qa" dereliquifri me ?L0 GrT, 1 qua » yentum ant Aþöfcoli gaudentés a confpe&du concilii 5 (ufione Eb quoniam digni habiti funt pro nomine IESV gotaf unc de contumeliam pati. Latificati enim Pargcleto, fran- j5 41 gi exterioribus non valebant. Ipfi plane erant, qui offete dele&abantur pcnis , & iidem ipfi, qui grauati mz- det« füitia, vigilare minime poterant, Nontamen vno, 3 eQo 678 Caput XV 1. TOruiT eodemque temporis momento talis eorum menti- jgitür bus diuerfitas inerat, fed aliter, atque aliter iuxt& f p qualitatem, ac difpofitionem anime fe habebant. Non autem fic in Mediatore noftro Chrifto. Vnó 1105, fiquidem tempore & DEI fruebatur vifione, .& in« culpa tolerabili paffione gemebat; Altiffimo vero Diui« jn fe Tt0S nitatis confilio a&um eft, dum pendens clamaret: ment DEVS DEVS meus, vt quid dereliquifti me ?. vt DEV tota diuinz fruitionis gloria in eo militaret ad pov | nime nam. Nam quemadmodum omnes cognitione an- ter f teceflit, ita etiam & merore, Appofita eft illi fcien- perfo tia, appofitus eft dolor. . Secundum bonitatis , fa- tem . pientie , charitatis , maieftatisque DEI notitiam do» loris cremabatur incendio. Affligebatur itaque pro Conti , É | ij offenfa DEI, pro. abiedione füi, non propter fe, fitmi pro contemtu grati?, pro futura fui corporis my-«- ftici perfecutione, & pro plebis Hebraorum repro- HRII batione. Afficiebatur in fingulis, afficiebatur pro Qinot t omnibus. Hoc voluit Propheta fentire, dum di- il& Pwf ceret : Omnes nos quafi oues errauimus, vnusquis- t que in viam fuam declinauit, & Dominus pofuit Modo igitur lo in eo iniquitatem omnium noftrum. quodam indicibili in omnibus ele&is füis omnia per- pron Perfequebatur in Apo- bu Ád | ferebat ponarum genera, tanie ítolis, lapidabatur in Stephano , affabatur in Lau- cete- IQtQ rentig, ficque vin fingulis fingula martyrum, TO- E Confiderationes de Paff. Dom 679 Thentt rorumque. iuftorum : fuftinebat tormenta Nemo T AX igitur preedeftinatus ad vitam, ficut a fanguinis Chri- bebant, fii pretio expers eft, ita nec ab ipfius moerore alie- Vnó nüs Qmnes in fanguinis füi lauacro a contagionis &i culpa mundauit, vniuerfor umqüe errata reformans : Diu in fe, exhibuit fanctitate confpicuos, virtutibus or- lInatet natos, & g ratia .corufcos Corpore fiquidem, & e? vt mente crucifixus pro omnibus dicere compulfus eft : d p DEVS DEVS meus, vt quid dereliquifti me ? .Mi- 0€ afle nime tamen arbitrandum eft, ipfuim a DEO totali- il ICIEH' fuiffe dereli&tum , quem in vnitate fumpferat LS ftl' pcrfonau fed in puris naturalibus fenfibilem pat- jam o« tem dereliquit Fluenta etenim sternze voluptatis que pro continuit, ne 1mnctu, quo folebant, emanarent in. ter fe, Chriftum. Quamobrem toto füper fe humans in- ris m firmitatis incumbente onere, atque diuing cquita- |repto- tis in fe fufcipienteflagello, ad Patrem vocis fuse ipr po dirigendo clamorem, inquit: DEVS DEVS meus lum Ql vt quid dereliquifti me ? Clamauit, & exauditus eft qi Prefto mif eratio iuperna illi affuit, que ab inftan- pOfb t conceptionis eius- ipfum-inhabitando poffederat, )1 Nequaquam ei defuit, quod cuilibet per Prophetam nj p promittitur iufto : Inuoz.a, inquit, me in die tri- n Apo bulationis: eruam te, & honorificabis me, Non ? La tamen ab immin nte tribulatione fic erutus eft Me- , t diator, vt ab 1110 auferretur poena, fed refulgente n Yy 1n E Ü 680 Coput XV & in anima fole, qui prius erat in nubilo, rediuiua l& l firis pofi yoftrum d ce füe humanitatis reparauit vires, ne paffionis nie mietate deficeret vtl ( Emergente vero anima, qut& de- currentibus tribulationum fluctibus in profundi pUt a tudine vit limo immerferat, nec pufillanimitatis formidine, nec tium: qui pauore mortis territa CHZ quin pOUUS examinata , yi, cotpü atque referta flagrantiffimo amoris incendio, paflio- fit, COR nis agonem, quem pene moeraueïat tolemndo, res dedit, & petere coepit Magnanimitatem fiquidem, quam ge- rebat introrfüs, foris ad füorum exercitationem fi- Xie, Coi delium cedere voluit Quamobrem, vt, qu& dee num &v rant confümmanda, perficerentur, ficut in facro funt ab continetur eloquio, ait: Sitio fentum, S. LAVRENTIVS IFSTIN. Loo folite. que, qu lo &q eip. XIX. pag. 329 EY Ulh, C0 CONSIDER ATIO CCLXXXIV, Quam qui Amago et Poflea [czem IEöV.S quia omnia confammara. [unt, ] erant vt confummaretur. Scriptura, dixit: Sitio. 1 poty IOANN. XIX. 20 Currit, « trit (ine curri in fiti,) Retribuebant enim mala pro hib Dere IZI" (C bonis. Tili interficiebant, illi repellebant , mmum Í ego eos fitiebam : illi honorem meum cogitauerunt llla fitie repellere, ego eos in corpus meum fitebam trait- CIüce po cere Bibendo enim quid facimus, niüi humorem foris g VonfAerationes de Paff. Dom. 691 dl f Toris pofitum in membra mittimus, & in corpus [lonis noftrum ducimus ? Hoc fecit Moyfes in illo capite | Qu d "vituli. Caput vituli magnum facramentufn. ( profani put enim vituli corpus erat impiorum, in fimili- ine, ng tudine vituli, manducantis feenum, terrena quzreri- aminaza, Aium: quia omnis caro fenum. Erat ergo, vt di- », pifig Xi, corpus impiorum. lratus Moyfes in ignem mi- do, 18 fit, comminuit, in aqua fparfit, bibendum populo quam g dedit, & ira Prophete adminiftratio fa&a eft prophe- onem f *Xis. Corpus enim illud in ignem mittitur tribulatio- que de num, & verbo DEI comminuitur. Paulatim ením defi- in fauj Sicut enim vefti- ftunt ab vnitate corporis eius. mentum, ita per tempus abfumitur. Et vnusquis- & f que, qui fit Chriftianus, feparatur ab illo popu- lo, & quafi a maffa comminuitur. Confpirati ode- rfunt, comminuti credunt. Et quid iam euidentius, XIV, quam quod in corpus illud ciuitatis Ierufalem, cuius imago erat populus Ifrael, per baptifmum traiicien- di erant homines ? Ideo in aqua fparfum eft, vt i jn wl in potum daretur, Hoe vfque in finem fitit ifte , currit, & fitit. Multos enim bibit, fed nunquam erit fine fiti. 'Inde eft enim : Sitio, mulier dà mi- nala pn hi bibere. Samaritana illa ad puteum fitientem Do- Jlebant, minum fenfit, & a fitiente fatiata eft: fenfit prior uerut ila fitientem ; vt biberet ille. credentem. :Et in m t cruce pofitus, fitio, dixit, quamuis illi non hoc jmorem yyYs de- foris 682 Caput X D. dederint, (iubd fitiebat. . Ipfós enim ille fitiebat , phetta at illi acetum dederunt, non vinum nouum, quo im- cogitaue g & plentur vtres noui, fed vinum vetus, fed male vetus, omnes, Dicitur enim & acetum vetus veteres homines, de pos ipf quibus dictum eft : Non enim eft illis commutatio , vt euerfis lebufieis eedificaretur Terufalem. Srülb bietatet S. AVGFSTINV S. enarrat, in. Pfalm, LXI. tere f0 9. 0. Jom. IV. pag. $06. Chrifat Prophe CON SIDERATIO CCLXXXV. etiom € Dixit : Sitio. LOC. CIT. 3n tem) & biba itieivat plane Angelorum redintegrationem ; fitie- w, ] X . M bat etiam corporis, ac membrorum vnitatem, promis quorum caput erat ipfe: omnes ad fe trahere, fi- dare fe . bique copulare peroptabat, infinuare cupiens illis , füum 1 qualia, quantaque fupplicia pro ipfis paterétur, qua- lec d tenus grati pro beneficio, animati pro munere, de titüdin tam immenfo charitatis obíequio rependerent gra- pofitus tiam. Proinde ficut pendens extenfis brachiis, a- tiftmi pertis manibus, perfoflis pedibus, inclinato capite, Clamat "wniuerfos inuitabat, dicens: $Sitio, Quod enim Cltl, Pl mulieri vni Samarite dixerat, da mihi bibere, hoc ! 108, in cruce nunc fixus omnibus ait: Sitio. Vos, in- dque- quit, volo, vos cupio, vos corpori meo vnire , bus, à vos mihi afjociare fitio. Hanc vocem in fpiritu Pro- phe« Confiderationes. de 11740. Don. 685 1ebat pheta audiffe teftificatus eft, inquiens: Pretium meum QUO im. cogitauerunt repellere, cucurri in fiti. Curramus igt- le vetns, tur & nos fratres , curramus finguli, curramus lDes, de ] omnes, & fitienti Chrifto in potum illi prbeamus J " Utat0. ) nos ipfos. Sitit nos propter nos, inebriare nos vult. Omnem abigamus moram, torporem, du- m LX bietatemque, ne tardi inueniamur ad fitientem cur- rere fontem. Vtrumque in Chrifto eft, vtrumque Chriftus eft. Fontem habet vite, de quo ill! per XV, Sed Prophetam dicitur: Apud te eft fons vite, etiam eft fons vite. Porro fi non effet fons vitz, in templo minime clamaífet : fi quis fitit, veniat, & bibat, & flumina de ventre eius fluent aqux vi- m; fitie- ua. Fons vite erat, & tamen fitiebat. Aquam nitaten, promittebat, & bibere cupiebat, Sitiebat nos, & tert, f dare fe nobis defiderabat. Sitit, inquam, nos, in ons il fuum nos vult myfticum traiicere corpus. Sitis ir, Qu hec de ardore dile&ionis, de amoris.fonte, de la- yre, de titudine nafcitur charitatis. Nempe in cruce ftat ent. Qri- chis, d pofitus,. propinquus eft morti, & amoris vehemen- tifimi igne exeftuans, atque refrigerari glifcens , ) Cipite, clamat : Sitio. Propinemus ergo ei, non ficut Iu- od enità d&i, acetum felle mixtum, fed nos; quoniam fitit iiv hoc nDnOos. Tales nos fimus, vt non naufeet fuper nos, | Ox, fl* atque de ore euomat fuo. Simus mundi a fordi- ) VIite, y bus, a cupiditatibus alieni & a delicti defiderie i Pro- Yy4 6ex- pe ( 604 Va XVT. extranei, vt hauriat, bibatque nos. Aquam pre- ts 0 : terea fapientie, & puritatis ei offeramus, vndam perfenena profluentem , vtique de torrente diuinz charitatis CQEI,ICTC l jn auribu: absque luto mundane cupiditatis, Talem potum diligit Chriftus, talem aquam fitit Sapientia. pet coli fum, H S. LAVRENTIVS IVSTIN, Loco folite, atque ext tap. XIX. pag. 330. f Oamn CONSIDERATIO CCLXXXVI. morte f habeat p Dixit: Sirtio, Fas ergo erat pofitum aceto ple- vendicet muw, . lll autem fpongiam, plenam aceto, by[Jopo rina f circumponentes , obtulerunt ori eius, myftera, IOANN. XIX. 20, m L j Tutr, empe animarum füccenfüs zelo, diuinam ad N dalizatur pietatem volens iuftitiam fle&ere, ere&a in clefia. qu cclum mente, corpore vero nudato, vulnerato , litera clauato, Patri clamabat: Sitio : hec pro ele&orum breorom falute patior, ifta pro tuo honore füftineo, Igno- 3n Chrif íce igitur illis, placabilem te illis exhibe, pro qui- Xerunt ; bus tantis me expofui cruciatibus. Verum fi hec, & illi no quie tolero, pauca videntur, adde flagellum flagel- eulum, lo, appone vulnera vulnefibus, lacera, vre, con- Jemm fige, percute, occide. Vniuerfa hec, & maiora Borente toto defiderio fitio,- non poterit onerofüm efiíe , O ardor chari- & fidai j nec conquerar de eo, quod fitio. ta- Confiderationes de Paff. Dom. 685 Ia præ. tatis, o afno;r preceps, feruide, infüperabilis, & T , VI dl perfeuerans ! quem m Ü z liv I aque tribulationum ex- Charitais tinguere nequiuerunt. Quo affectu, quoue tonitru 1 poum in auribus Domini- Sabaoth infonuifti ? Nempe re- d plefti colum, commouifti terram, conturbafti abyf- 40 fl fum, Hanc vocem audiuit Ecclefia, & letata eft , atque exhilarata fpe. Non pauet fententiam zter. ne damnationis, quam in Mediatoris fui temporali ÁVI morte fatetur abolitam. In cruce percipit, vnde habeat propitiationem ; in hoc verbo, fitio, vnde t D vendicet eruditionem. Eruditur plane fpiritali do- hfir €rina fapientie, & paucis immenfa comprehendit myfteria, Tanquam amica in Verbi admittitur tbala- mo,. Letatur, quia diligitur, prouehitur, confir- matur. Porro inde perficitur fapientia, vnde fcan- inam 4d dalizatur adultera, quia ifta carnem in litera, Ec- oreda ii clefia autem Ífenfüm . fpiritus intelligit latentem in nerato , litera. Hoc myfítice declarat vefania populi He- 'etorum breorum, qui omnia fecundum carnem fapiebant , Imo in Chrifto. Clamauerat quippe Hely, Hely, & di- pro qi Xxerunt: Heliam vocat ifte. Nunc, inquit, fitio , f ha ivcu itat & ilii non charitatis, fed iniqu is porrigunt po- n f culum. Nam fpongiam aceto, hyflopo, & felle 'e, COf« plenam arundini circumpofüerunt, vt inde potarent - gnaiond 1n0rientem. Scripture facre complebant eloquia, n d. & fidei nofire inítituebant myfteria. Perfecerunt ; dur EX2 opere, I^ ( 686 Caput X Sic. opere, quod longe ante fuerat vaticinatum. ts if C enim in perfona Chrifti Propheta predixerat: Et qsque v dederunt in efcam meam fel, & in fiti mea pota- Dii Ri uerunt me aceto. Crudelitatem quippe Iudeorum tis, & ilud : / perfidorum expreffit, fed neque conticuit malitiam mea adh peccatorum. Quotquot fuünt dediti voluptatibus , quotquot füperbig fpiritu inflati fünt, quotquot li- tio, &U "Uoris, odii, aut nocendi veneno referti funt, in pne, clamore arundine, & fpongia fel Domino porrigunt fitienti, De huiusmodi ait Propheta: Fel draconum vinum vt qui eorum, & venenum afpidum in(anabile. moliri Quemad- modum Iudeorum, ita & iftorum potum abhorret aque p fapientia. INon enim placent DEO peccatorum fà- aperuit crificia. Illa refpuit, ila paruipendit, & dammat, indicayi Sitim, quam de nobis habere fe afferit, non aufe- fet acet runt cogitationes male, neque defideria terrena , $ fed codleftia, fed fpiritualia,. fed ignita, que de fan- lo d Gificato prode 11 L nt corde. Aberant hec a Iudzis, qui nocendi Chrifto animofitate ardebant. Intus CO etenim malitia pleni, ficuti peccatores ceteri, fpiri- tuale aceti, & fellis poculum Domino tradiderunt. Va a Foris autem hoc egerunt, quod nulli alii actum ün effe compertum eft. A feculo non eft auditum , vt homini fitienti, laffo, vulnerato, ac morienti Tiam C pro fitis refrigeratione, acetum, hyflopo, & felle Excedit totius humanitatis limi- ropri daretur mixtmp. 5 eni tes Confiderationes de Paff. Dom. 6907 m $ tes ifta crudelitas. Ingrati, fcelefti, fine pietate , at Pt absque mifericordia, quod brutis impenditur, fitienti l6t pott DEI Filio denegarunt. Vrebantur omnia interiora i Va d orm £ius, & pre ficcitate exaruerant iuxta propheticum ; Dalitiam ilud: Aruit tanquam tefta virtus mea, & lingua paatibus, mea adhzfit faucibus meis. Et tamen clamanti, fi- otquot ] tio, gutta aque crudeliter denegatur. Debuerant fint, in plane, fi qua in illis pietatis effet fcintilla, ad I fitienti, clamorem commoueri di " vuliu M ntis: DEVSDEVS meus, m vinum vt quid dereliquifti me? Debuerant etiam eorum Quemat- iolliri corda, cum dixit : Sitio, & ad fütietatem abhorret aque potum tribuere, fed eorum impietas pietatis torum f aperuit fontem , atque Prophetarum prenunciatam - damnat, indicauit veritatem. ^Nam cum Mediator accepit- n aufe- fet acetum, inquit: Confummatum eft. ferrem, S. LAVRE MA ryY IN d IFS IVSTINIANVS. ? de fin- dLoco citato. lu Q] . ]otus CONSIDERATIO-CCLXXXVII - 711 ) ude uf Fas ergo erqt pufitum , aceto plenum, ^ xoc. crr, l & um ab immanibus Iudceis omnis in Chriftum ex- uditum , 4rY C PL,'..LL C:.E"Vu im pietas, nec quidquam iam ad fuüm. morient & felle mam crudelitatem reliquum efíet, ad extremum caro iid proprium qt ii dam, acna fnrai U LA rai e rurfus patitur. Mul« tis li tis enim, ac Variis doloribus exficcata, fiti torque- te tur, 688 Coput XFEL tur. fude ( Graues fiquidem dolores magnam ad fitigy Dubiur €ommouendam vim habent, naturali quodam , & aninuti inexplicabili calore humidum confümentes, & igneis ardoribus pracordia vrentes. Etenim difficile nomn Q Qarmu erat omnipotenti Verbo DEI id a füa carne re. N mouere : verum ficut cetera , ita hoc quoqué aultos fponte perpeffus eft. Potum itaque-petit: verunr UE ili tam longe ab omni humanitate, & dilectione fiper] EI aberant, vt pro falubri potu perniciofüm ob. lii ulerint, ipfumque charitatis opus impietatis accef. fopi fionem fecerint. Quod enim petenti potum offe- quod. runt, nunquid fpeciem prefeferebat charitatis ? At ipfos: fieri non poterat, vt diuina Scriptura falleretur , omna que tanquam ex perfona Chrifli noftri Seruatoris vocen der de üis infüt: Et de VuV unt in efcam meam fel, & YHieu in fiti mea potauerunt me aceto. Ceterum beatus tibi: quidem Euangelifta Ioannes fpongiam accto plenam, IeT & hyflopo circumpofitam obtuliffe ait. Lucas vero, niqu nulla rei huius fa&a mentione, obtulile acetum dont duntaxat afferuit. Matthaus autem, & Marcus a- nefar rundini fpongiam circumpofitam aiunt. Qua in re fsu difcrepaffe forfam exiftimabunt aliqui-fan&os Euan- Tnutil gcliftast fed nemo fane mentis tale quid fibi fin- dum : xcrit. Genus enim illud impietatis non vno modo fium quidem, fed multis peractum eft. Ideoque diui- & ad us ille Lucas nihi : ] Hi n 1oratus modum €xponere, quo U Iudzi Confiderationes de Paff. Dom. 689 & ftig Tudai obtulerant, acetum ei duntaxat oblatum aif, m,& DDubium autem non eft, Euangeliftas in rebus adeo Y imnei L Xninutis, & non magni momenti non difcrepare , le non quamuis in neceffariis maxime confentiant, Cur The re ergo alii aliter id referunt ? Nempe quia patet , uoque anultos exftitiffe impietatis miniftros, milites nimi- Verün zum, qui eüm in crucem egerant: fed multos in- eCione füperIudaos crudelitatis modum inter fe partitos effe, l] b« Alii fiquidem fpongia arundini circumpofita, alii hyf- f fopi ligno (herbz genus eft) potum IESV tradebant, 1.0 n uv ) Se quod infüum quidem caput miferi conflabant, $? At ipfos enim omni mifericordia indignos faciunt, dum "r , 'omnem humanitatis fpeciem. exuunt. Jdcirco per Iatofis 'vocem Ezechiclis Prophete ad ludeorum matrem d,& Hierufülem dicebat DEVS : Sicut fecifti, fic erit Deatus tibi: retributio tua reddetur tibi in caput tuum. (D2 Per Efaiam autem ad iniquifimum lfraelem : - Vs VeI0, iniquo ; mala fecundum opera manuum eius acci- at ii dent ei, Supra omnia itaque quecunque impie, ac ü$ d nefarie hactenus perpetrata funt, aduerfus Chriftum g factum iftud eft. Erit tamen nobis exemplum non 1am inutile: Hinc enim rurfum difcemus perpetuum quod- Lf dam in DEI cultores, & eos, qui charitate in Chri- 1000 fium nituntur, manere bellum ab aduerfariis, qui j li & ad extremum víque fpititum furorem in eos non QUO. exuent, Íiructis vndique acerbis. tentationibus, ac il pexi- 690 Caput X F T. periculis excogitatis Sed quemadmodum nohn cef. fitio, fauit labor, ita perpetua erit felicitas & quemad- (ate modum affli&iones non ceffarunt ac tentationum degenen tribulatio 5 ita nec ceffabunt fan&torum bor la fed f , l iO ) di hus gratia fplendoris, & glouæ eterna futura eft, at« que perpetua. CuUemo S. CYRILLFS ALEXANDR. Lib. XIL fmudu nt fp $n loamnni cap. XIX. Tom, IV. pag. roóó Tomilis CONSIDERATIO CCLXXXVIII congru Ü ümi as ergo erat pofitum, aceto plenum . mo; À LOC,. CIT, pamqu fet fen uis poteft, qus& facit, íta difponere', quomos Crucis Q do difpofuit homo ifte qui paffus eft? Sed miffon hom Mediator DEI, & hominum, homo, de f ef quo przdictum legitur : Et homo eft, & quis agno- eüs p Ícet eum ? quoniam homines, per quos hzc fie- tatus bant, non agnofcebant hominem DEVM.. Homo leeitur namque apparebat, qui DEVS latebat patiebatur &m, hec omnia, qui apparebat & idem ipfe difponee euare bat hec omnia, qui latebat. Vidit ergo, quia baty confummata funt omnia, que oportebat, vt fierent, gUH (11( antequam acciperet acetum , & traderet fpiritum : atque vt hoc étiam confummaretur fonm quod Scriptu- ra predixerat : Et in fiti mea potauerunt me aceto, ücip fitio, N 691 Confiderationes de. PajJ, .Dom. Tiot ce fitio, inquit, tanquam diceret : Hoc minus feciftis». Quemad. date, quod eftis. Iudzi quippe ipfi erant acetums itiomm degenerantes a vino Patriarcharum, & Propheta- n5 fed rum ; & tanquam de pleno vafe, de iniquitate mun- CINET di huius impleti, cor habentes, velut fpongiam » cauernofis quodammodo , atque tortuofis latibulis fraudulentum. . X Hyffopum autem, cui circumpofue- runt fpongiam aceto plenam, quoniam herba efít humilis , & pe&tus purgat , ipfius Chrifti humilitatem VIII congruenter accipimus : quam circumdederunt, & fe circumueniffe putauerunt, Vnde eft illud in Pfal- €, mo: Afperges me hyffopo, & mundabor, Chrifti namque humilitate mundamur, quia, nifi humilia- fet femetipfum, factus obediens víque ad mortem quimoc i crucis, non vtique fanguis eius in peccatorum re- t s miffionem, hoc eft, in noftram mundationem fuif- no, d f fet effufus, Nec moueat, quomodo fpongia ori is agn0- eius potuerit admoueri, qui in cruce fuerat exal- bec fo tatus a terra. Sicut enim apud alios Euangeliftas Homo 14 legitur, quod hic pretermifit, in arundine eft fa. tjebatür &um, vt in- fpongiai talis potus ad crucis füblimia, difpone d 3 leuaretur, Per arundinem vero Scriptura fignifica- 0, qua batur, que implebatur hoc fa&o.: Sicut enim Iin- firettt, gua dicitur vel Greca, vel Latina, vel alia qu:elibet iritum : fonum fignificans, qui lingua promitur , fic arundo SUriptle ea e0y dicivpotefc litera, qu& arundine fcribitur. Sed fonos figni- f 692 Caput XP L fignificantes vocis humane vfitatime dicimus lin- fJ, & guas : Scripturam vero arundinem dici, quo minus prædi& eft vficatum, eo magis eft myftice figuratum. Fa- modi à icbat ifía populus impius, patiebatur ifta miferi- Tngpit, cors Chriftus. Qui faciebat, quid facerét, nefcie- fdlle f bat: qui patiebatur autem, non folum, quid fie- ditis? | ret, & cur fieret, fciebat, verum etiam de male fa- gim & cientibus bene ipfe faciebat. &i« .S. AVGVSTINVS. Trattat, CXIX. in Ioann, 1NUs, 6 Jom. I1ll. part. II. pag. 8e3. yt din emm a CONSIDERATIO CCLXXXIX. itceps fiper j V'asergo erat. pofitum ,. accto plenum C« bes, vi LOC. CIT. n Eccl t ille quidem hec fuftinuit, cum ad falutem Vel tres Á DEVS oimnium veniffet: populus vero malam illi alios vi remunerationem rependit. Dicit IESVS : Sitio, fibi man is, qui ex predura rupe illis eduxit aquas: : & re- pofcit fru&us a vinea, quam plantauit. Verum Vi $ quid vinea.? Hec fecundum naturam quidem ex &j Yi fanétis Patribus, fecundum autem animi induGio- nem ex Sodomis ( Vinea enim illorum ex Sodomis, & palmes eorum ex Gomorrha. ) fitienti Domino, Ípongie implete , & arundini circumpofit: admini- €ulo, porrigit acetum. Et dederuntin efcam meam fal, ) Confiderationes. de Paff. Dom. 693 1:11 f & in fitim meam potauerunt me aceto. Vides O fniDt predicionis Prophetarum perfpicuitatem. Cuius- n n mel modi autem fel dederunt in os meum ? Dederunt, inquit, illi vinum myrrha conditum ; ; myrrhaà vero Defej fellei faporis, & fübamara Heccine Domino red- Ut fle ditis ? Hxec offers vinea Domino ? Iufte ieitur VOS male fa. olim deplorabat Hefaias dicens : Vinea facta eft dile- &o in cornu, in loco pingui : & vtnre omnia recite- tom, mus, exfpecaui, inquit, vt faceret vuam ; fitiui , yt daret vinum: ipfa autem fecit fpinas. Vides enim coronam, qua redimitus fum. Quid ergo dc- üX, Laquuc. 14 Anceps ftatuam ? N ubibus precipiam , ne pluant ( fuper ipfam imbrem. " Ablate fünt enim ab eis. nu- bes, videlicet Prophetz,. Prophete vero deinceps in Ecclefia, ficut Paulus ait : Prophete autem duo, fülutem E veltres loquantur, aliique diiudicent.: Et rurfus : am 1l DEVS dedit in Ecclefia; alios quidem Apoftolos , D H iti), alios vero Prophetas. Propheta erat Agabus, qui & re 1 fibi manus, & pedes ligauit. $, Verum CTRILLVS HIEROSOLYM, Cuit- [ gefm €X cbef. XI1l. pag. 196. n. 29 [ du cuo: ylortis, "s, U 'ormifo, v D] R. ddmin * Vää yi l mCum fe Z Z CON- 694. Coput XV T. vitas f mar CON*SIDKERATIO- -CCXC.. fum Mi l I fnot 1 Vas ergo erak pofitum , aceto. plenum 6'590] exbauft LOC. CIT. ti remi $ 4- U 'acetum offerebant Tudei. Bene ad confum- a, D E manda omnia, & corruptio finceritatis hau- ritur, vt omnia cruci, que vitiata fuerant, fige- CO rentur, Acetum itaque bibitur, vinum cum felle non bibitur, non quia fel, fed quia admixtz vino ] an amaritudines recufantur, Nam amaritudines vite Q : nofbs proó corporis vtique conditione füfcepit. Denique ipfe ait : Dederunt in efcam meam fel, & in fiti mea potauerunt me aceto. Sed fincéritati tm non debuit amaritudo mifceri, vt oftenderetur fi- L "m ne amaritudine immortalitas refürgentium futura: potue que, quoniam immortalitas in vafe coacuerat hu- Cüm a« mano, feparatur in Chrifto. . (LZli Codd. reparatur fummat in Chrifto, ) Ergo acctum bibitur, hoc eft, vi- prodixe tium. corrupte per .Adam immortalitatis aboletur textu à in calamo, vt de corpore abforberetur humano., Vl fer Nos quoque vitia noftra per incuriam mentis, cor- Miis: porisque concreta transfundamus, in Chriftum : Taligg transfundamus per baptifmum, vt crucifigamur in Teripio Chrifto: transfundamus per peenitentiam, vt ab illo Celtum | nobis vini, fanguinisque coleftis incorrupta fince- $0 qui ritas Confiderationes de Paf]. Dom. 695 u l , . ritas refundatur. Denique vbi acetum bibit Con- M fummata funt, inquit, omnia, eo quod adfümpte n d) et mortalitatis impletum effet' omne myfterium, & exhauflis omnibus vitiis, immortalitatis fola lzti- tia remanfiffet, CORiUm» S. 4MBROSIFVS. Lih X. expoft. in Lu- (s Dd cam. dom. l. pag. 1630 s CONSIDERATIO CCXCT m felle i VInQ I continuo currens vuus ex eis, acceptam [bon- 165 VItg gian impleuit aceto, & impofuit arundini, & dabat fufeep ei bibere MATTH, XXVIL 48 Vfel, & nceritad t impleuit prophetiam in fe, dicentem de fe: retur f E Et dederunt in efcam meam fe l, & in fiti mea TULIR potauerunt me aàceto. ldeo & fecündum Ioannem erat hu cum accepiffec IESVS acetüm cum felle, dixit: Con- EPETH[UI fümmatum eít etiam hoc, quod de- me Scriptura eft; Vi predixerat lucunde autem quis poteft vti hoc aboletu textu aduerfüs eos, qui maligna vel fcripfer unt , humano, DUDEUTEONETENMUNEUM vel fcribunt aduerfus Cnuïïnm, de quibus cucn; [þ COI lfaas: Vs&, quifcribunt maligna. Scribentes enim rittum : maligna fcribunt Dico autem de illis, qui con. dmur- n ET SUESA Icriptiones aliquas dimiferunt, iniquitatem in ex- abillog celfum loquente & vtetut quis hoc textu, videns 21 &os quibusdam auditionibus fiue ethnicorum ver Ti Z22 ba- 696 Caput. X V L borum, fiue barbaricorum fermonum congregantes, acetum & facientes narrationem , quafi fpongiam quamdam, gnunoom adimplentes eam, non de verbo potabili, neque vi- qui t no, latificante cor hominis, neque de aqua fefe- actipien &ionis, fed dealiquo contrario, & nociuo, & nom fo, qi potabili aceto intelligibili: & hanc fpongiam impo- eius, vt nunt calamo Scripture fuse, & quantum ad fe, lz- dicipul fiones inferunt IESV ex huiusmodi potu. Et qüi- cCipiamu dam quidem dant IESV bibere vinum cum felle per- ftos Pal mixtum, quod non vult bibere IESVS Filius DEI : ent ; $ Et forfitan alii autem non vinum, fed acetum. 01 quanticunque fecundum do&rinam quidem ecclefia- fticam fapiunt, viuunt autem male, dant ei vinum IT j bibere felle permixtum : qui autem alienas a verie C0] tate fapientias applicant Chrifto, quafi eo ea dicen- ü, hi fpongiam implentes aceto imponunt calamo, C « & potant eum. Sunt autem, qui & acetum, & fel, ficut Ioannes fcribit, offerunt ori eius: & forfi- tan qui fapiunt tantummodo male, fpongiam implent 1ihi N aceto, & imponunt calamo fcripture füs, & po- f tant eum: qui autem & fapiunt male de difpen- tem erj tedium fationibus Chrifti, & viuunt nequiter, hi fpongiam plenam ex aceto cum felle, & hyffopo imponentes tere, q Qui autem fandhur calamo fcripture, offerunt ori eius, Tationis neque vinum eius bibere vult propter fellis com- mixtionem , inulto magis non bibet acetum , neque Chititar - acetum apertifr Covfiderationes de Paff. Dom. 697 Qnles, acetum felle permixtum. Propterea nos vinum damdam, mundum ab omni acerbitate, & amaritudine, vinum, eque Vi« quod letificat cor hominis, & cor ipfius F'ilii DEI, 03 fefo. accipientes ex eo ipfo Saluatore noftro IESV Chri- , K o fto, qui eft vitis vera, potemus eum, & difcipulos [l impo. eius, vt dicat de nobis bene potantibus eum, & l fe; l. difcipulos eius: Sitii, & dediftis mihi potum. Ac. Etqi- cipiamus & aquam refe&ionis, cum qua nutrit iu- tle pe- ts DEI* ftos Paftor bonus, vt, qui pafeuntur ab eo, di- cant: Super aquam refeclionis educauit nos. forfitan ecelef» ORIGENENS. In locum citatum Mattbei, Tom. B] viium. IIl pag. oo;. $3 Véfe CONSIDERATIO CCXCIL. 3 dicefte cilmo, Cum ergo accepiffet. 1ESE/S acetum, dixit : Con- un, & Jümanatum efl./1O0ANN. XIX. 30. & forf* mplent ihfl eorum; quz in facro continentur eloduio, N , & po- fic humanum.: valet excitare affe&um, men- - difpete tem erigere , temperare laborem , peregrinationis pongium tedium auferre, & seternz felicitatis fpem immit- yonentes tere, quemadmodum redemptionis humanse facro- j auterti fandum myfterium. T in ilo equidem diuinz mife- js COf* rationis referatur abyffus, colorum aperitur ianua, charitatis latitudo oftenditur, & quantus fit homo, ceturm apertifluome manifceftatur. - - Te agnofce in illo, 233 tua 698 Caput X 1. mena tua in eius afflidionibus metire delida, debita tua tudine in Chrifti lege membranis. Vulneratus eft propter dentüc deli&a noftra, attritus eft propter fcelera noftra. cond Tpfus attritio, liuor, paffio, atque interitus noftre ped funt calamitatis indices, & adepte pacis fpirituales fümm teítes Poterat plane homo, quamdiu in mundo confü conuerfatus eft Chriftus,' de pacis bono, quam idem git, T perficere venerat, dubitare, at vbiin patibulo ef- telig fufus eft cruor, de ipfà certificatus eft pace. Hanc pitef itaque non in membranis, non in lapide, neque pitu in ligno, fed fanguine proprio in fua carne con- quax Ícripfit. Librum hunc, vt ab vniuerfis legatur , fluen publice expofuit. Non autem fermone compofito, piunt vel humange fapientie exaratus eft verbis, fed ho- pofí minum interueniente malitia, digito DEI fcriptus. aQu Nempe feuientibus gentilibus, atque Iudzis, depi- Qu Gus eft foris, virtute autem, & fapientia Chrifti licet formatus eft intus. — Habet foris fimplex, & indo- aiel €us, quid legat, habet fpiritualis, & perfectus , Is, quid intelligat. Innumera prorfus fuüb hoc carnis &eb; velamine latent facramenta, que a fpiritualibus , I, fpiritualiter diiudicanda fünt. Legit fimplex, & lz Abo tificatur, atque compungitur: exercitatus vero in- Qum telligens irradiatur, atque accenditur. Quisnam , pac nifi fapientia do&rix poterat paucis tam multa col. ezalia facrae Qu ligere? Abbreuiatam equid?m legem , ] ineu- Y 699 Confiderationes de. Pa[J. Dom. menta, charitatis compendium, perfe&ionis celfi- I Ug tow tudinem, virtutum normam, & totum humane re- pro I D " WT demtionis modum, ordinemque in hoc corporis fui noftra, conclufit volumine. Quamobrem cum fcribere com- Doftr] Iritudles pleffet, nilque fupereffet fcribendum, inquit: Con- mundo fummatum eft, Nihil plane particulariter perhibuit m ide] confummatum, fed' abfolute, confummatum eft, lo ef ait, vt altiffima, & immenfa fub hac prolatione in- Hanc] telligas effe completa, Dedit vtique formulam, & | n int em patefecit januam , per quam ingredientes vite 1€ COf« d pafcua vberrima reperirent. Noluit explicare,' vt quareres, noluit tibi plenius referare, vt fapientie Qu fluenta fitires. Nouerat profecto, quod illa fa- pofto, fed h« piunt dulcius, charius ample&tuntur, & tenacius poffidentur, que proprio, quam quz alieno fünt Criptus acquifita labore. Occafione fiquidem inquifitionis, N dile&tionis voluit promittere fontem. Quo vide- Cirii] licet comperto , deingrato quisque fieret vratus, de t ind fa " alieno propinquus, & de peregrino fan&orum con- l eds, ciuis. Hoc agnouerat Paulus, quando conuerfis : Carris aiebat difcipulis : Iam non eftis hofpites , & adue- ValibUS y ne, fed eftis ciues fancorum, & domeftici DEI. ,&ïæ Abolitam omnem fciebant controuerfiam, & DEI 'eto if cum hominibus perpetuam in cruce per Chriftum ia , pacem effe firmatam. Propterea dicebat: Ipfe eft ]r; cok pax noftra, qui fecit vtraque vnum, & medium 3 füctte Zz24 parie- ((10]] g ( 700 Caut XV1 parietem macerie foluens inimicitias in carne fua, : €0! legem mandatorum decretls euacuans , Vt duos con. dat in femetipfo, in vnum hominem nouum faciens E EHIJM 5 i pacem, vt reconciliet ambos in vno corpore DEO, per crucem interficiens inimicitias in f'emetxpfo. Porro quod Apoftolus palam per Dominum IESVM Y pf completum effe commemorat hoc idem Dominus fub compendio expreffit, inquiens : Cofummatum & lachn eft. Confixus ergo in ftipite Chriftus, tanquam 3 COrit propitiator optimus in nubibus eleuatus eft, quem- iibi, C horem admodum Noe fan&o repromiferat dicens : Arcum fpetiant meum ponam in nubibus, & erit fiegnum fcederis inter me, & inter terram. tartarea Cumque obduxero nu- YC a bibus codum, apparebit arcus meus in nubibus, & bere an videbo illum, & recordabor feederis fempiterni, quod padum eft inter DEVM, & inter omnem animam pa atl Apitudm viuentem vniuerfe carnis, que eít fuper terram Proinde completis omnibus, que de aduentu, na- eonft tiuitate, predicatione, paflione, & morte fua fan- audiant €&is Patribus teftamenti veteris in figuris, & zni- Que or gmatibus variis fuerant premonftrata, atque a fan- lgendo &is vaticinata Prophetis, ait: Confümmatum eft mendo S. LAVRENTIVS IVSTIN. Lo [77] Tianus | cap. X.X. pag. 331. Yt hoy &tQuifiu b T. pitiend CON- //- 04^ Confr. CF tiones de Pa[J. Dom. "us e fj CONSIDERATIO CCXCIII. l0$ con. fcieng E clamaus voce magna IESVS ,. ait : Päler intna- ? DEO, us tuas commendo fpiritum meum. LoUCE. xxut 46. letipfo, ISVM it: Confummatum eít. Quo di&o ad patrdm A 'Omtinus preces, füpplicationesque cum clamore valido, ATCl & lachrymis offerens, inquit : In manus tuas Domi- Inquam ne commendo fpiritum meum. Opus, quod dedifti quett« mihi, confummaui, perfecique omnia, quz ad ho- Arem norem tuum, feu ad humanam reconciliationem feederis fpecant. Non autem, vt miortem verear, aut (T0 Q tartareas paueam legiones, fiue defidam de te, fed vt verum me fatear hominem, & rationalem ha- bu, & 1 quod bere animam, atque inferiorem te effe, in affüm- dnttmarm pta affeuerem natura, in manus tuas commendo terram, fpiritum meum, Praterca, ne in hac vltima hora ], nt conftituti, quos mihi dedifti, formident fe deferi, fut fan- audiant clamantem me, & fe agnofcant in me, at- & ani- que orationem iftam me fudiffe pro fe fane intel- e afit- ligendo, non dubitent, dico: In manus tuas com- ) &t mendo fpiritum meum, Spiritum vtique meum in ls (ü' manus tuas commendo, non tantum, quem gero vt homo, fed quem vt Mediator, & Redemptor acquifiui mibi. Meum plane dixerim fpiritum, mem- bra mea, Ecclefam, meam, fponfam meam, quam patiendo pro illa, meam facio. Hanc fpiritum mcum N A AR hnun- 702 Caput XFI. mET nuncupabo,quia adherendo mihi vnus fpiritus fit qolls « & corpus vnum. Nam fi quis meretrici adheren- Me n flodiet do-/vnum efficitur corpus, quanto magis adheren- do Mediatori Chrifto ? Hoc teftatur Apoftolus, di- tuas C cens : Qui adhzeret DEO , vnus fpiritus eft, Huius- pit t modi fententiam non a fe ipfo locutus eft Paulus, quad fed reuelante Patre, docente Spiritu, & in illo 1o- l, ! quente Chrifto, In illo habitabat Chriftus, & ipfe teftat in Chrifto. Perpetuo fibi inuicem erant charita- fumen tis vinculo copulati, non tribulatione, non perfe- bis c quutione, non fame, non nuditate, non mortis copit articulo feparandi. Hinc roboratus fpiritu, fiducia- Tober jJiter aiebat : Certus füm, quia neque mors, neque pf)&e xita, neque inftantia, neque prefentia, neque fu- Nem | 1ura, neque altitudo , neque profundum, neque Tati tera €reatura aliqua poterit nos feparare a charitate DEI, que eft in Chrifto IESV, Sciebat, quantum dili- cina gebatur a Chrifto, & quanti Ecclefie corpus zfli- 105 inabatur ab ipfo. Ipfum meminerat dixiffe : In ma- fitis nus tuas commendo fpiritum meum, Se, eles T0 &osque omnes füb hac voce expreffos certiffime in- Qp telligebat. Patris quippe affe&um, Paftoris vocem, fT & Sponfi fpeciale connubium in hac commendatio- Tnot pe cognouit, Coguouit, plane, quoniam hac de Ilq ] caufa pronunciatum exfítiterat. Retexuit; denuo , d Qquod in conuiuio dixerat ; Pater, non rogo , vt tol- Confiderationes de Pa[J. Dom. 793 iritus ft; tollas eos de mundo, fed vt ferues eos a malo. heren. iMei namque fuünt, tibi illos commendo , 'atque cu- dheren- ftodiendos relinquo , propterea dico: In manus Jus, di- Et inclinato ca- tuas commendo fpiritum meum. Huius- Quantum voluit, vixit, pite tradidit fpiritum. Paus, Non enim coa- illo l- quando voluit, tradidit fpiritum. &e, fedfponte, & nemine cogente exfpirauit. Po- , &ipe teftatem habuit, ponendi animam füam, & iterum Charita- fumendi eam. Sacramentum tamen maximum no- n perfe bis commendatur in eo, quod dicitur : Inclinato mortió capite tradidit fpiritüm. Poteftatem moriendi fe fidüCioe habere indicauit, & humans redemtionis effectum , Deque pofteris infinuauit. NNon autem abs re fcripta fünt, Que ft Nempe quecunque fcripta funt, ad noftram doétri- neqie nam feripta funt, vt in facto myfterium, & in li- te DE, tera eliciamus fpiritum. Vtrumque verum eft, in- m il Reconciliauit clinauit caput, & fpiritum reddidit. j of nos Patri, & pro noftris reatibus in cruce moriens In fatisfecit. Caput namque Chritti DEVS, quemad- e, dl modum caput hominis Chriftus, dicente Apoftoio : ne it- Caput mulieris vir, caput viri Criftus, caput Chri- Gi 1 EC) vocett, fü DEVS. Caputhoec, dum paflionum lu bria, & noatio- mortis füpplicia pro hominibus pertulit Mediator, hac de liquefecit ad mifericordiam, flexit ad gratiam, & in- lenuo , clinauit ad indulgentiam. 0, v n $. LAVRENTIVS IVSTIN. Lot. cit. CON- 704 Caput XF , gninit, CONSIDERATIO CCXCIV. fiper m Et. clamaus voce magna 1ESS &&. Loc. crr. ce mort terre fe mitator ille & dominice mortis, & temporis Io- muit, h nas, mari merfus, cetoque füfteptus, non tam fpenfion in mari fe, quam in inferno pofitum teflatur : Cla- Víie maui in prcffura mea ad DEVM meum, & exau- tisipfis diuit de ventre inferorum clamores Thneos. Virtütut Et quamuis eum cetus ad fpeciem inferne mortis hau- tUS eoru velut m flet, ait: Introiuit caput meum in fciffuras petra- rum, defcendi in terram, cuius fere tenaces, & Tonquar &terne.. San&o etiam lob poft illud vniuerfarum & fan: paffionum gloriofifmum bellum, cum dignus iam D effet eloquio diuino, fcientiaque naturz, poft con- quodqu fra&i intra fe maris portas, rugientesque eius in intEL» Dlï matris fuz ventre terrores rurfum, quid etiam in Ui clam mari fignificaretur, Dominus reuelauit , dicens : Cerunt ( Venifti autem füper fontes abyfüi, aut in veftigiis fitmitat maris ambulafti ? aperiuntur autem tibi pre timo- via, & re porte mortis: in vefügiis vtique maris, tanquam tus eff in profundo, vel altitudine maris, portas mortis commil effe fignificans. Nam cum profunda maris inferio- eefftat ta fint terre ; neceffe eft in profundo maris, id Que de eft, in inferioribus fedem mortis oftendi. Veniens tentior ergo in hoc profundum maris, tempeftate demer- n DE us eft, cuius in anteriore pfalmo (LXVII.) ita ine- Confiderationes de Paff. Dom., 795 C T sneminit, dicens : Omnia excelfa tua, & fluctus tui füper me tranfierunt. Sed & ille, vt dixi, domini- A clTo ce mortis imitator, quem ex tenacibus, sternisque terre feris immaniffimus ille maris iftius cetus euo- Joris T. muit, haud diflimilia conqueftus. eft, Omnes íu- DOf tarmt fpenfiones tue, & flu&lus tui fuper me tranfibant, I Ch. Víque ad mortis igitur veniens profundum, mor- X CxQ tis ipfius tempeftate demerfus eft, aduerfariarumque ) D virtutum depreffüs procellis eft, Non tamen taci- tis hat tus eorum, quife ipfos diabolo prebituri erant , i petra velut minifterii arma peccato ( quippe qui &. non- (8, & nunquam confilia inite mortis füs& exprobrauerit, erfarum & ftans in templo, fepe clamauerit, & eleuatis U5 iam ad DEVM frequenter oculis intenderit, vt ad vnum- of cOn- quodque Diuinitatis füze opus maximum adfpectarent) . elUs il intelligitur ad Patrem , ob quod fequitur . Labora- tam in ui clamans, raucz fa&e fünt fauces mez: defe- jicerts : cerunt oculi mei, dum fpero in DEVM meum. In- religis firmitates noftras fufcipiens, portansque peccata , ? fimo- vfu, & confüetudine bumanz. defatigationis loquu- IDquam tus eft, namque qui fe fomno, & laffitudini fiepe mortis commiferit, etiam víque ad fitis, & efuritionis ne- inferio- ceflitatem, Fauces itaque eius rauce fünt, oculi- l$4 ]d que defe&i. Caufam vero maximi clamoris, & in- 'enitts tentionis oculorum hanc effe docuit, quia fperaret defner- in DEVM,; vel cum clamat, dicens: Qui cr-edil: [)ià ]R 1 Caput XV I. Ü 706 in me, non in me credit, íed in eum, qui me —— puigur folat, i mifit: vel cum clamaturus Lazarum voce magna, eleuatis furfum oculis ait: Pater gratias tibi ago , , eunte pi quoniam audifti me. f Euat; S. HILARIFS. Tra&tat. i:i Paln, LX ?III. üt, & tr gon elt : p48. 217. extinctum CONSIDERATIO CCXCV, peceffario Duangclií K incinato capite tradidit. f[Diritum, 1OANN., toum effe XIX. 30v Ticet DI iffo dii É oc quoque cetetis addito, confümmatum effe H fpiritom ait impietatis Iudaice modum, & impotentem findame feuiendi animum. — Quid enim Tudzi intentatum re« bt E liquerunt, aut quid non extreme crudclitatis ad- poltquay hibuerunt ? Quod fupplicii, aut contumelie genus i man pretermiferunt ? Quamobrem iure confümmatum cordig t effe àit; fed hora iam eum ad predicandum fpiri- Aduenit quidam ( tibus, qui apud inferos erant, inuitante. pulchralr enim, vt mortuorum, ac viuorum dominaretur , Tüm ani ipfamque pro nobis mortem füícepit, & commu- iferos d nem hanc nature noftre paflionem füftinet, in car- Jtopenr ne videlicet, quamuis natura fua vita fit qua DEVS, dC Vi vt fpoliatis inferis, nature humanz reditum ad vi- Tdnus ; tam firueret, primitie mortuorum , & primogeni- Ca- D ilar tus ex mortuis declaratus fecundum Scripturas. put T i ADÉO 7* ag Confiderationes. de Paj. Dom, 7907 put igitur inclinauit, 'quod, cum mortuis contingere foleat, propterea quod carnis luxantur nerui, ab- .Lbl ago j eunte fpiritu, fiue anima, quz corpus retinet, abu- fiue Euangelifta hoc dixit, Quin etiam, quod ad- LXVIUT dit, & tradidit fpiritum, a noftro loquendi more non eft alienum. Sie enim vulgus loquitur, cum extinctum & mortuum effe fignificat. Videtur vero CY, neceflario, & fingulari quodam confilio fanctiffimus &uangelifta dicere , non quidem fimpliciter mor- OANN, tuum effe, fed fpiritum tradidiffe , in manus vide- licet DET, ac Patris, iuxta id, quod tanquam ab ipfo di&tum eft : Paterin manus tuas commendo tm eft i Otentett fpiritum meum : fed nobis ipfis bonz fpei initium, ac Q0tm f« fundamentum vis & ratio horum verborum ftatue- ais 4 bat. Exiftimandum enim eft, fanctorum animas, ? CU poftquam e terrenis corporibus exceflerint, velut Dfnaturn. in manus chariffimi Patris DEI bonitati, & miferi- cordie tantum non commendari, nec, vt infideles r fpite quidam opinati funt, circa monumenta verfari, fe- Aduent : pulchrales exfpe&tantes inferias, neque vt peccato- Fin COTRUe rum animas in immenfi füpplicii locum , hoc eft, in at inferos detrudi ; fed potius in manus Patris omnium DENS properare, & Seruatoris noftri Chrifti, qui nobis hanc viam inftaurauit, 'Iradidit enim in Patris TU manus animam füam, vt & nos initio in.illa, & nopa- per ilam fumpto, claras fpes habeamus, firmiter, $, ( fen- t Lj j [ 799 Caput XFT S.d fentxcntes atque cre entes, nos carnis mortem per- Tim. Ill peffos, in manibus foxe DEI, & longe potiori in ftatu, quam eramus cum carne Quocirca fa- CON piens nobis Paulus fcribit, melius effe diffolui, & effe cum Chriíto, E; liLl S. CTRILLVS ALEXANDR. Lib. XII, in loann. cap. XIX. Tom. IV. pag. roój. Van Q Iu CONSIDERATIO CCXCVT fife fpir zit il E incdinato capite tradidit [Diritum. Loc. crvr. Quoniat pra cam um ergo accepiffet IESVS acetum, dixit: Con- CaS mdf C fummatum eft, Quid, nifi quod prophetia emittere tanto ante predixerat ? Deimde, quia nihil reman- do fpiri ferat, quod, antequam moreretur, fieri adhuc opor- quod v teret tanquam ille, qui poteftatem habebat po- Titüm, | nendi animam fuam, & iterum fümendi eam: per- Tncum, a&is omnibus, qua, vt peragerentur, exfpeCtabat, nes fer] inclinato capite tradidit fpiritum. Quis ita dormit, ft mor quando voluerit, ficut IESVS mortuus eft, qu türinl do voluit ? Quis ita veftem ponit, quando volue- (erm rit, ficut fe carne exuit, quomodo voluit ? Quis ita, cum voluerit, abit, pantio quando, cum voluit, obiit ? Quanta fperanda, vel timenda poteftas eft 1ud1- ld ef f ADare cantis, fi apparuit tanta morientis ? t Mat S. A F- Confiderationes de Pa[J. Dom. 799 ten pet. S. 4MVGFSTINVFS. Trat. CXIX. íin- Ioann, Jtori j « Jom. Il]. part. Il. pag. $0. Q f Ülui, & CONSIDERATIO CCXCVII; À. Yl E inclinato capite tradidit ä)ir*itzkm. LOC. CIT. uantum ad Mattheum quidem dicentem, ite- Q rum clamafíe IESVM voce magna, & emi- " ! fiffe fpiritum, non autem manifeftantem, quie fue- . QT rit illa magna, qua clamauit iterum, erat dicere A quoniam eamdem vocem clamauit iterum, quam fu- : Con. pra clamauerat, dicens: DEVS, DEVS meus. Lu- cas manifefte fcribit, quam vocem clamatit, cum opheta Tanat emitteret fpiritum, dicens: In manus tuas commen- : ODOf- do fpiritum meum. Eft intelligere & in ifto loco, W p0- quod vox illa, quam iterum clamauit emittens fpi- : pl ritum, fuitifta: Iu manus tuas commendo fpiritum meum.- Si ergo emittere fpiritum, aut, ficut Ioan- Cabit, nes fcribit, tradere fpiritum, id ipfum erat, quod of eft mori, fimpliciter erat intellisendum, quod dici- quat- tur in hocloco: emifit fpiritum. Nunc autem cum VOlUe- mortem nihil aliud effe definiant fapientes, nifi fe- us 10 parationem anime a corpore, videamus, ne forte 901 aliud eft fimpliciter mori, àliud autem voce magna L d- clamare, & emittere fpiritum, ficut prafens expo- nit Matthaus : aut in manus DEI commendare fpi- V aaa ritum, 710 Capu XF I; ritum, & dimittere fpiritum , fecundum quod dicit: cnale, Lucas: autinclinare caput, & tradere fpiritum, fi- Doniti € cut Ioannes exponit. Et mori quidem omnium ho- jndinafe minum eft, etiam malorum , quoniam omnium ani- fpintum, ixe feparantur a corpore, etiam iniquorum, qui (enim )! dicere non poffünt, quz dixit Chriftus, exiens de ji0, DC corpore fuo. Magnam autem vocem clamare, & go & no fic emittere fpiritum , quod eft in manus Doriirni dure fpini commendare fpiritum, & fic dimittere fpiritum : aut ciput füp inclinare caput, & tradere fpiritum, non eft nifi fine dubi tantum Sanctorum, qui bonis operibus DEVM fi- ferno, n bi preparauerunt, ficut & Chriftus, vt poffint ex- Tionete : euntes de mundo fiducialiter in manus DEI com- «b inferi mendare, vel tradere fpiritum fuum. $i ergo in- 10: &t telleximus, quid eft magnam vocem clamare, & CottUptio fic emittere fpiritum, id eft, in manus DEI com- men vide mendare: fic enim expofüimus fupra, proferentes TCC C expofiuonem Euangelifte Luce: íi intelleximus , ille quid quid eft inclinare caput, & tradere fpiritum, fefti- uentus e| nemus vitam noftram feruare, vt in exitu noftro f vel ali poflimus & nos magnam vocem clamare, & fic emit- 0R tere fpiritum ; aut inclinare caput, & tradere fpiri- Ai), s, tum, ficut IESVS, qui inclinauit caput, & quafi fupra Patris gremium illud repaufans, exiit, qui po- terat illud in finu fuo fouere, & confortare, -Quod fi vis audire, quid proüf.it Chrifto, magnam vocen cla- Confiderationes de. Pa[], Dom 7II 100 dicit clamatfe , ILU lil y ] n & fic emififfe fpiritum, id eft, in manus yüm 10 Domini commendaffe fpiritum, & fic emififfe; aut inclinafíe caput iuper gremium Patm & trad 2301 id iffe Tum an. Ípiritum, audi, quod dicit Pmphata' Propter hoé Z L[Ul $ (e Cenim ) non derelipquit anii nam (eiüs ) in infer- no, nec dedit ( eum ) videre coi 'ruptionem, Si er- hdle, & t 11P DOIT:I £o & nos ita nos gefferi us, Vt poíirmus commenes dare fpiritus noítros in manus DEI Th: at aut inc clinare eft nifi aput füper gremium DEI, & fic tradere fpiritum M ( fine dubio neque noftras animas der elinquet in in- ferno, nec dabit nos in corrüptionem in perpetaum fint ex manere: fed qui illum poft diem tertium reuocauit FT com ab inferis, & nos reuocabit in tempore opportu- $ iv no : & qui illi donauit, vt non videat caro eius ue, & corruptionem j nobis donabit, non quidem, vt i com nen videat caro noftra corrüptionem, fed vt hbc— CTCDUS retür'a corruptione tempore opportuno : quoniam ifus , ile quidem peccatum non fecit neque doius in- fefi uentus eft in ore eius: nos autem iuft erimus , T00O fi vel aliquando a peccatis recefferimus. |C Cmic ORIGENKES. Comnment XXFII. re fpir i cap, JMattb, v. $o. dóm. IIl. pag. 926. X quall 2 qui l QL'Od - t M VOCCIIL u aa2aao CON- TUK [| 1 7I2 Caput XV T, euilit CONSIDERATIO . CCXCVIIT. vat i £ z'nclz'nkatoxcapz'te tradidit. [piritum. Loc. cre, Ti indi ton, ü mptei: nimiam charitatem füam , qua dilexit nos E vil, DEVS, vtíeruum redimeret, nec Pater Filio, plune | nec fibi Filius ipfe pepercit; ; vere nimjam , quia firmum & hec menfuram excedit, modum füperat, plane Thana Y füpereminens vniuerfis, Maiorem, inquit, charitatem, TidDUS nemo habet, quam vt animam füam ponat quis pro amicis füis. rpere Tu maiorem hbabuifti Domine, ponens ad nut eam etiam pro inimicis. Cum enim adhuc inimici ficilt effemus, per mortem tuam & tibi reconciliati fü- nec ( mus, & Patri, Quznam ergo alia videbitur effe , il fp vel fuiffe, vel fore huic fimilis charitati ? Vix pro füs iufto quis moritur: tu pro iniuftis paffüs es, mo- folus.- riens propter deli&a noflra, qui venifti iuftificare potet gratis peccatores, feruos facere fratres, captiuos, &que coheredes, exules reges. Nec fàne aliud aliquid pa- Vite, tientiam hanc, & humilitatem zque illuftrat, quam mbl quod tradidit in mortem animam fuam, & peccata multorum tulit, etiam pro transgrefforibus rogans, füper vt non perirent. Fidelis fermo, & omni acceptio- cul.ata qui o ne dignus: quia enim voluit, oblatus eft. iNon quod inodo voluit, & oblatus eft, fed quia voluit, Solus (ico 1 nimirum poteftatem habuit ponendi animam fuam, Pua nemo eam abítulit ab eo ; obtulit vltro. Cum ac« ce- Confiderationes de Paf. Dom. 713 TL cepiffet acetum, dixit: Confümmatum eft. Nihil reftat implendum : iam non eft, quod exfpectem. C C Et inclinato capite, fa&us obediens vfque ad mor- tem, tradidit fpiritum. lerit nos Quis tam facile, quando vult, dormit ? Magna quidem infirmitas mori, fed ( Fih'o, plane fic mori virtus immenfa. Nempe quod in- 1 Qu firmum eft DEI, fortius eft hominibus, Poteft hu- , plane. mana vefania fibi ipfi in mortem fceleratas iniicere Aritatem. manus: fed hoc non eít ponere animam füam ; quis pro vrgere eam magis, & violenter abrumpere, quam poneng ad nutum ponere eft. Tibi, impie Iuda, mifera plane inifaici lt fl« facultas fuit, non ponendi animam, fed pendendi: nec tradente te, fed trahente laqueo, nequiffimus r die, ille fpiritus tuus exiuit, non emiffüs a te, fed amit- Vix pro. fus, Solus in mortem tradidit animam fuam, qui , Io- folus virtute propria regreffus eftad vitam. Solus Ariffei A poteftatem habuit ponendi, qui folus facultatem aptiuog zque habuit liberam refumendi, imperium - habens yid p vite, & mortis, Digna ergo. charitas tam inzíli- , Qu mabilis, humilitas tam admirabilis, patientia tam in- XeCcata fuperabilis. Digna plane tam fan&a, tam imma- 'OfA, culata hoftia, tam acceptabilis. Dignus eft Agnus, Cept qui occifus eft, accipere fortitudinem, facere, ad Non $go autem Solüs quod venit, tollere peccata. mundi. dico peccatum triplex, quod inualuit füper terram;. finm, d um a 3 Putatis, quod dicere velim concupifcentiam carnis, 2a42g & c 714 Cout XFI & concupifcentiam oculorum, & füperbiam vitze 2 Ti & Funiculus triplex eft, qui difficile rumpitur : pro. ( vitul pterea multi trahunt , immo trahuntur hoc funiculo it 1£f vanitatis : fed prior ille ternarius numerus non im- Sienim merito preualet in eleGtis C IDixerat .autem in pre- Jeadfp cedeniibus , tria potiffuman in pa[fone Domini cffe confi- tiem q deranda, in opere patiemtiam, modum in bwumnilitate, in bentes &xi[ja charitatem. ) Quomodo enim non illius patien- fnda i tie recordatio Omnem arceat voluptatem ? Quo- bi$ OU modo non illius humilitatis confideratio fuperbiam füom, ] vite prorfus extundat ? Nam charitas illa plane di- & f gna, cuius meditatio fic mentem occupet, fic to- etf vt omnino vitium tam fibi vindicet. animam , Int curiofitatis exfüfllet. Fortis igitur contra hec paffto * tilum Saluatoris. fnInus S. BERNARDTVUS. Serm. de Pa[.. Dom deferta Fwia IV. Hebdom. fantt. Volum. . pag. $$j. $$6 hec & n o CONSIDERATIO CCXCIX pa pe tem m Et inclinato capite 1radidit [Diritum, Xoc. cvr. neceff Interm onfummatum eft. Completum eft my(terium : C diffolu completa , que fcripta fünt, foluta peccata, Chriftus enim adueniens Pontlfcx futurorum bo- ferg üam 2orum, per amplius & perfe&ius tabernaculum per nDon manu factum , id efc, non huius creatio- nis, -'Ccnþderai;()nes de Pa[J. Dom. 715 1 Vite? fiis, '& firu&ure , neque per fanguinem hircorum , n DO & vitulorum , fed per proprium fanguinem intro- tuniculo iuit femel in fan&a, sterna redemtione inuenta. T10n im. St enim fanguis taurorum, & hircorum , & cinis vitu- df jre- ]v adfpergens inquinatos , fan&ificat ad carnis mundi- [f i li je tiem, quanto potius fanguis Chrifti? Et iterum : Ha. RETT bentes igitur , fratres fiduciam ad ingrediendum in ' Datieg. fan&a in fanguine IESV , ea via, quam dedicauit no- ? Qu bis nouam, & viuentem per velamen, hoc eft, carnem DCTOIR fuam. Et quoniam caro, ipfius velamen dedecore affe- lune di- &a fuit ; idcirco figuratiuum templi velum difciffum Ti to- eft, ficut fcriptum eft: Et ecce velum templi fciffum VIGUI] eft in duo a fümmo vfque ad imum : neque enim tan- cpafto tilum ex ipfo dereli&tum eft. Quoniam enim Do- minus dixit: Ecce relinquetur vobis domus veftra Dat, Suftinuit autem deferta, domus ipía difrupta eft. j Uf hzc Saluator, pacificans per fanguinem crucis, qua Inimici enim DEI in ccelis, & que in terra füunt. UIX per peccatum eramus, & definiuit DEVS, peccan- ilc Bo am tem mori opo re, .Ex duobus igitur alterum fieri neceffe erat: vt aut DEVS fibi conftans omnes fi u H 'erm « interimeret, aut clementia vfüus, datam fententia JeCCa U diflolueret, Verum DEI fapientiam confpicare: fuam i Dv feruauit, & fententis firmitatem, & bonitati effica- 'ciam. Adfumpfit Chriftus peccata in corpore-fuo aculum TeatiQ -fuper ligïïgm, 'vt nos per mortem eius peccatis 4244 mor- Hi ) l 716 Cout XFL mortui; iuftitie viueremus. giefünt ! Non minimi pretii erat, qui pro nobis moriebatur: non erat Quis fen- ii fibilis, non erat'nudus homo , non erat folummo: : p do angelus, fed DEVS inhumanatus, pfirmit Non tanta 0 Xtaqu erat peccantium iniquitas, quanta eius, qui noftri gratia moriebatur, iuftitia. Non tantum peccaui- tio if mus, quantum ille iuftitia excelluit, qui pro nobis fücrime animam pofuit ; qui pofüit, quando voluit, & ite- tantam rum fumpfit, quando voluit. qi C0my Vis noffe, quod non coa&e, ac vi vitam depofüit, heque inuitus füi cof tradidit fpiritum ? Inelamauit ad Patrem , dicens : n Te0€ Pater in manus tuas commendo fpiritum meum, vobis : Commendo, vt eum refumam. !Et hec cum dixif- &vos fet, dimifit fpiritum : fed non in longum tempus s fe coní ocyus enim ex mortuis rurfüm refurrexit. ( S. CYRILLFVS. HIEROSOLYTMIT, beatüs VOCC C Catecbf.. X TIL de Chrifto. crucifixo &. n. XX XIE. XXXIIIL pag. rog. 199. accept hunc CONSIDERATIO CCC. enim n0n p E inclinate capite tradidit [Diritum, Loc.. cir. ln lum inc iam deguftato aceto, Dominus, quod illa H taten dabat vinea, que ab autoris fui plantatione np'ois. degenerans, conuería fuerat in amaritudinem vitis t alicng, confunlmaCum eft, ait; hoc eft, comple- te Confiderationes de Paff. Dom. TR Jrg tee funt Scripturæ/: mon eft amplius, quod infaniam lis fen. populi furentis exfpectem, nihil minus pertuli, quàm ]mmo. sne paffurum efíe przedixi. Peracta funt myfteria 1nta infirmitatis , promantur documenta virtutis. Inclina- noltri to itaque capite emifitfpiritum, & in corpus die ter- XCQUÍS tio füfcitandum quietem placidi foporis admifit, Cui Tiobís facramento cum fe vite autor impenderet, & .ad & ite- tantam diuinz Maieftatis inclinationem totius mun- quod di compago quateretur, cum facinus impium omnis 1Uitus füi confufione creatura damnaret, & manifeíftam Co in reos fententiam ipfa. elementa proferrent, qui 1CUm,, vobis animus Iudzi, que confcientia fuit, quando disif- & vos iudicium vniuerfitatis vrgebat, & reuocari ad ]Dusy fe confummato fcelere impietas veftra nón poterat? (.Etalibi:) Confiteamur igitur, DileGiffimi, quod LT. beatus magifter gentium Paulus Apoftolus gloriofa XIl voce confeffüs eft, dicens: Fidelis fermo , & omni acceptione dignus, quia Chriftus IESVS venit in hunc mundum, peccatores faluos facere, Hinc enim-mirabilior eft erga nos mifericordia DEI, quod non pro iuftis, neque pro fanctis, fed pro iniquis, iT, & impiis Chriftus eft mortuus: & cum mortis acu- leum recipere non poffet natura . Deitatis, füfcepit DP tamen, nafcendo ex nobis, quod poffet offerre pro 10ne nobis. Olim enim morti noftre mortis fuz poten- vitig tiam minabatur, diccus per Ofeam Prophetam 7 1 nle. Ó ä aaas & 718. Caput XVL, O mors, ero mors tua, & ero morfus tuus infer« GC nhe. Leges enim inferni moriendo fübiit, fed re: li i 1 furgendo diffoluit: & ita perpetuitatem mortis in- cidit, vt eam de, eterna faceret temporalem. Si« / ena cut enim omnes in Adam moriuntur, ita & in Chri- &i fto omnes viuificabuntur. 7/jat, itaque, Dilectiffi- veteris- mi, quod Apoftolus Paulus ait, vt, qui viuunt , sais Ia iam non fibi viuant, fed ei, qui pro omnibus mor- eftità tuus eft, & refurrexit : & quia vetera tranfierunt, cormuce & facta funt omnia noua, nemo in carnalis. vite & &c vetuftate remaneat, fed omnes de die in diem profi- Quamui ciendo, per pietatis augmenta renouemur. Quantum- Domint libet enim quisque iuftificatus fit, habet tamen , dum crodelit in hac vita eft, quo probatior eífe poflit, & me- hac DX lior. Qui auütem non proficit, deficit : & qui ni- eft ratic hil acquirit , nonnihil perdit. .« Currendum ergo no- excufib bis eft fidei greflibus, mifericordie operibus, amo- QUs ma xe iuftitie : vt diem redemtionis noftre fpiritaliter vnum f celebrantes, non in fermento veteris malitie , & perbus- nequitie , fed in azymis finceritatis, & veritatis, re- tulorum furre&ionis Chrifti mereamur effe paxticipes. Quium, S. LEO .M AGINVS. Serm, IV. & VIIE Tum y9] 4e Paf Dom. pag. 12. 65'7 I30. Qui pat dicebat Nunc ; liti pq CON— Confiderationes de Paf]. .Dou, 719 15 nfery CONSIDERATIO CCCTI. M It Oftis in. E inclinato capite iradidit fpiritum. LOC. crT. d. $ i Chi.^ era&o igitur, Dile&iffimi, Saluatoris triumpho, P & confummatis difpenfationibus, 'quas omnia JleCtff- veteris Teftamenti eloquia nunciarunt, lugeat car- viuum, palis Iudeus, fed fpiritalis gaudeat Chriftianus: & u$ mor. feftiuitas, que illis conuería eft in noCtem, nobis fiernt, corrufcet in lucem, quoniam crux Chrifti eadem lis vite ^ eít & credentium gloria, & non credentium peena, a profe Quamuis enim perfequentium furor mihil aliud in, Jantume Dominum Maieftatis operatus fit, quam atrocem , dum crudelitatem , & immite fupplicium 5 redemtis tamen & me hac Domini pafljione,: verior, iuftiorque latandi qu ti» eft ratio, quam dolendi, Fuerit tunc difcipulorum T£0 10« excufabilis pauor, nec diflidentiz: culpam apoftoli- , d]« cus megror inciderit , quando concurrentibus ad ritalter vnum fcelus Tudeis, Iudeorumque principibus, fu- tie, & perbus taurorum pinguium tumor, & proterua vi- i, Te tulorum petulantia feuiebat, quando füb oculis Nl ouium, paftoris iufti fanguinem frementium beftia- *'VIJI, rum rabies expetebat : quando deniq'ule etiam ipfe; g qui pati venerat, de noftre nature communione dicebat : Triftis eft anima mea vfque ad mortem. |. Nunc autem, poftquam per fufceptionem infirmi- tatis potentia eft clarificata Virtlutis, nulla fideliumg ino- N. ä lt i; ( 720 Coput XV 1. g i moeftitudine pafchalis eft obfcuranda folemnitas , sM, q nec cum triftitia nobis geftorum ordo recolendus veritaterm eft, cum ita Dominus vfíüs fit malitia ludzeorum , traxenit, vt de intentione facinoris voluntas fit impleta mi- qus impk ferentis, Si autem in exitu Ifrael de Aegypto agni fecit ope fanguis fuit reftitutio libertatis, & fàcratiffima eft Tifei, te fa&a feftiuitas, quze per hoftiam pecudis iram auer- cornotid teret vaftatoris ; quanta populis Chriftianis con- frxiffent. cipiendafunt gaudia, pro quibus omnipotens Pater fxulendo Filio füo vnigenito non pepercit, fed pro nobis u anti omnibus tradidit illum : vt.in occifione. Chrifti mini TE Pafcha effet verum , & fingulare facrificium , quo endi a non ex dominatione Pháraonis, vnus populus, fed Hoc & dy ex diaboli captiuitate totus mundus eruitur. torem, igitur illud eft, Dile&iffimi ! facramentum, cui, ab dtdacig initio omnia funt famulata myfteria. Nunc fanguis iufti Abel mortem fummi Paftoris eloquitur, & in tem, cu parricidio Iudeorum Cain interfettor fratris agnofci- li, quy turbatio tur. Nunc diluuium, & Noe arca manifeftat, quid fit renouationis in baptifino, & quid falutis in ligno. 3 Nunc Abraham gentium pater promiffos acquirit Dm, h heredes, & in femine eius non germen carnis, fed fidei propago benedicitur. NNunc ad prenunciatum feftis omnibus feftum, facer nouorum menfis eni- tuit, vt, in quo accepit mundus exordium, in eo- dem haberet Chriftiana creatura principum. Quam- uis "Confiderationes de Pa[f. Dom. 72 erüit . iis igitur furentes ludei fecerunt in Dominum IE- Colendus SVM, quecunque voluerunt, & füfcepti hominis 1 feorgm : veritatem nullis eorum aufibus poteítas diuina füb- Dletz mj. traxerit, patientia tamen Domirni confilii fui mu- !Dto «pni nus impleuit , & pertinacia facrilegee crudelitatis pro» i(ima ef fecit operi Saluatoris ; quod non ftribe, non Pha- 4f qüet. rifei, nec fummi intellexere Pontifices : Si enim ts COD cognouiflent, nunquam Dominum maieftatis cruci- 5 Pater fixiffent. — Nec ipfe itaque diabolus intellexit, quod T0 nobi fcuiendo in Chriftum, füum deftrueret principatum ; : Chrifi quia antique fraudis iura non perderet, fi fe a Do- anini IESV fanguine continerct. Sed malitia no- m, Qu llus, f& .cendi auida, dum irruit, ruit, dum capit, capta n H eft: dum perfequitur mortalem, incidit in Salua- , QU À torem., Inuenit fane in illo molimine imprudentis cfingus audacie dignum cooperatorem, dignumque confors nin tem, cum impius ludas maluit minifter effe diabo- agnofc- li, quam Apoftolus Chrifti, quem non timoris per- it, quid turbatione deferuit, fed pecunic cupjditate diftraxit, n lipo. S. LEO MAGNVFS. Serm, IX. de Paf acquirit JDom, pag. 1 21. nis. ,f ) » Dciat if xv*-£ SY ) A As (enCd Yis-eni £ D ,in0» Ü Quitte qis CON. ( 722 //5 Xïfl G€dt ( CONSIDERATIO CCCIT pu nunt ? ]DQ) Dom Et incdinato capite tradidit [Diritum. 10c. cr. pro ] non & um autem, qui modico, quam Angceli, mi- (E noratus eft dedit in. videmus IESVM propter pat- p vniUt fionem mortis gloria, & honore cororatum. ) Co- funt feru matur oftendere, (/po, olur Paulus) ea, quz dicta funt Chrifto conuenire, & ait: Etiamfi illud pheüit l omnia fübiecii Juti reue ondum. videatur illi quadrare , atqui monflrawmþs, omnino hoc euenturum. At Ana, p vero illud, parum quiddam ab Angelis imminutum preftanti effe huic potius' conuenit quam nobis: etenim demonit ile triduum apud inferos commoratus vt homo TOOQUCTU paululum inferior fa&us e Angelis , quando- cibos de quidem illi prorfüs non fnt obnoxii Orti INos dadter vero, qui vt plurimum corruptioni fumus obnoxii, Tinus vi haud parum certe, fed omnino multum anpelis fü- iicet nul qnus inferiores. Gloria porro, & honore corond- ditüs 6j tum efle propter paflionem, illi magis conuenit , diffe quam nobis. Dicens autem paffionem mortis, ve- Wrfüs 1 ram mortem indicauit, Non enim vana mortis ap- T. paritio fuit fed paflio operofa. Meminit autem ü He crucis, & mortis, vt perfuadeat eis, generofe fer- re afflictiones, ad preceptorem oculos defigendo. Quin etiam gloria, inquit, & honor crux illi fuit; promde & vobis erumnze, & cruciatus in gloriam cedent, Confiderationes de Pa[J. Dom, 723 ] ] h gedent. Quid igitur refilitis ab his, quse coronam pariunt ? Ille pro te feruo paffus eft, tu vero pra ^ QT. ipfo Domino tuo afligi non füftines ? ( Vt gratia DEI pro omnibus guftaret mortem.) DEVS enim d i non ex debito, fed ex gratia Filium fuum nobis Lt paf *dedit in mortem, non pro fidelibus tantum , fed 1.) o pro vniuerfo terrarum orbe, Etfi enim omnes non U dica funt feruati, ipfe tamen, quod fui officii erat, im- il pleuit, Pulchre autem dixit, guftaret, Nam ve- Adrare, luti reuera guftaffet , fic. modica in morte facta m At 3mora, protinus refurrexit. Vnde & fecundum hoc Yntom preftantior eft Angelis, quoniam füperior morte etenim demonftratus eft, Perinde enim ac medicus ani- Lomo, maduertens, metuentem egrotum, przparatos fibi jando- cibos deguftare, ipfe prior deguftat, vti egroto N auda&er fümere perfuadeat: hunc ad modum Do- Dnoyiy minus videns, nos metuere mortem, guftauit eam, elis fi licet nulla neceffitate vrgeretur: non enim illi füb- OT0f ditus erat, fed totum ex gratia egit, vt, cum often- uenit , diffet, eam nihili effe, perfüadeat etiam nobis, ad. * , t uerfus illam confidere. ts ape THEOPHYLACTVS. Comment, in epijt, qutenm ad Lébreos, eap. Il. pag, $9o. , fer- ;cndo. [ Füit D Ü (oriam att, CON- 724 Caput XF 1. ( jgtur vos CONSIDERATIO CCCII. fümmatos It incinato capite tr&didit Jpiritum. Loc. crw. yantibus | jpfe feruà idicit ex iis, quz paffus eft, obedientiam. ) Tiauit : (D Didicit, inquit, DEO Patri obedire, ex , fed. afflictionibus illud edo&us. Videtur autem omnino Quomod abfurdum, quod dicitur, Qui enim didicit obe- a filüte dientiam ex iis, quz paffüs eft, quum, priusquan aerfm ] pateretur, Patri effet adeo obediens, vt vel ipfas quditoruj afflictiones ex obedientia fufciperet? Factus eft enim, fublimita inquit, obediens vfque ad mortem. Difce igitur, lutis f quod, quum ifti pre pufillaanimitate repugnare vi- enm ali derentur, hec humilia de Filio DEI loquatur, vt ( Appdl ex abundanti perfüadeat eis, obtemperare volun- tati DEI, nec ftatim ad tribulationes animum de- Mechife fpondere, ceterum fupernum auxilium exfpeäï;are. appelat Verunt: Nam & Filius, inquit, quum fuftinuiffet paffionem, non fec propter obedientiam exauditus cft a Patre, atque verum 1 erepta eft anima ipfius ex morte, Atque hinc per- petuo morem gerere didicit DEO , .quippe quia ile ab. | obedientia multum poflet. Si igitur ille ex affii- fhis, f& Titum, &ionibus lucratus eft, vos multo magis. Vidifti, 101 obi quomodo Paulus propter auditorum vtilitatem ita ter & j condefcenderit , vt abfürda quedam dicere videa- tur. Audi vero, qua fequuntur. (Et confummatus, ) TE Confummatio igitur fit pcr afilictiones. Quomodo TLT igi- Con/z'cleratiangs ak Paff. Dom. -725 u Li igitur vos cgro eftis animo in malis, qu& vos cone C QqT, fummatos reddunt ? ( Factus eft omnibus obtempe- rantibus fibi cau(a falutis eeternz.) Hoc eft, nedum letam, ) ipfe feruàtus' eft, verum etiam aliis falutem conci- de, ex liauit: neque eam temporariam, perinde ac ex bel- 1 Omhing lis, fed &ternam. Quibus hifce ?. obedientibus, dicit obe. Quomodo igitur vos inobedientes eftis, adeo, vt riusquant a falute vos excidere periculum fit ? Videsne, vni- vel ipfis uerfam hanc orationem ita formatam effe propter eltenim ) auditorum pufillanimitatem ?. Attamen hic rur(us ( igitury fublimitatem orationis intuere, Caufi, inquit, fa- lutis fadus eft: quod fane Diuinitatis eft. Nemo oOie Yi enim alius huiusmodi falutis autor prater DEV M, itir, vt & VOlUD- ( Appellatus a DEO Pontifex fecundum ordinem mum d Melchifedech.) Quia pafius eft,.inquit, propterea fpetare, appellatus eft Pontifex, veluti femetipfe offerens, ilonem Verumtamen etíi fanguinem obtubt, iftud tamen », üique non fecit iuxta ordinem Iudaicorum Pontificum 4 tinc par- verum fecundum ordinem M elchifedech, Vt enim pe quia ille ab homine non eft inunctus, fic neque Cl arie ftus, fed a DEO, per eius ex ali« dem fecum effentis fpi- ritum. Quemadmodum enim: ille legis facrifi cia Vidif'äi, non obtulit, fic neque ifte, item 14 m Ille Rex erat3 fimili- ter & ifte, aliaque innumera, Vidd- THEOPHYLACTFS. Loco ci !m&ï*»lï) 4to.. Cap. V, ii nodo $g. 916. pr7. M bbb CON- 726 Caput XV1. | foja car CONSIDERATIO. CCCIV. apime f £ inclinato capite tradidit [piritum. LOC. CIT. o Jis refür lle itaqué viüus fermo DEI, vite fue ftatu in- fidem m I commutabiliter permanente, poft primam nati- toremur uitatem cum Patre, de quo natus, vna naturaliter ter ef vita eft. ( Quia, ficut habet Pater vitam in femet- frti, ipfo, fic dedit & Filio, vitam habere in femetipfo.) Anarum, Idem ipfe DEI Filius in natura carnis per gratiam cue, | pro mortuis natus eft ad mortem, vt nos poft mor- dcnuo f tem prime natiuitatis, quam habemus ex carne, vità at Sed in gratia fpiritus renafceremur ad vitam. deftrug DEVS verus, & viuus; immo DEVS veritas , & credeft vita seterna, nifi idem verus homo fieret, mortem Tamts guftare non poflét, & idem homo, qui mortem fuftimol guftauit, fi verus DEVS, & vita eterna non effet, mortem vincere non valeret. füs, fi Excepto enim illo, tem, q qui fic homo eft, vt idem fit DEVS , quis eft ho- tür ca mo, qui morte deftruxerit mortem ? Aut quis eruit Tis Quf animam fuam de manu inferi ? Proinde. Vnigeni- W efl, tus DEVS viuus, & verus, fecundum carnem ,* D T quam ex nobis accepit, ficut conceptus, & fatus Unem eft, ita etiam mortuus refürrexit: quia veniens quz- pit ani fere, & faluum facere, quod perierat, traditus eft conditi propter delicta noftra, & refurrexit. propter iufti- 10 noj j. ficationem noftram, Mors autem Filii. DEI, quam. fola Confiderationes de Paf]. Dom. 727 V, fola carne füícepit vtramque in nobis mortem , animw fcilicet, carnisque deftruxit ; & refürrectio o T. carnis eius gratiam nobis & fpiritalis, & corpora- fato fs. lis refurre&ionis attribuit ; 5 vt prius iufüificati per fidem mortis, ac refürre&tionis Filii DEI, refuíci- ff Dati füraliter taremur ab infidelitatis morte, qua, cum naturali- tcer effemus filii ire, ficut & ceteri, tenebamur ob- 1 femet Vtipfo,) flri&i, & poft primam refurre&ionem, fcilicet ani- 4narum, que nobis in fide collata eft, etiam ifta grat t mor Carne, in qua nunc VIUHTLUS refür 8amus,, nunquam denuo morituri, Nec ob mud DEVS verus, & Grne , vita &terna mortem noftram dignatus eft accipere ] $ed deftruendam nifi vt nobis in eius refurre&tione NUA credentibus Vitàám. fuam donaret fine fine manfüe Tortem ram. Dominus |quoque glorie ideo contumeliani NT fuftinuit crucis, vt Glonam fuam donaret fidelibus 1 effe fuis, ficut ipfe teftatus eft, dicens: Kt ego clarita- m il tem, quam dedifti mihi, dedi illis .Verbum igi- eft ho $ eTüit tur caro fa&um, vnus , & plenus eft Chriftus Cdr- nis autem nomine totus hic accipiendus eft homo, nipeni id eft, anima rationalis, & caro. Chriftus enim Tiem , fiatus DEI Filius ficut veram , & fine peccato accepit carnem noftram, fic veram, & fine peccato acce- 8qua pit animam fuam. Et carnem quidem noftram cum s conditione humanz mortalitatis induit, animam ve- iutt ro noftram cum infirmitatibus fine macula huma- " quam ] bbba na old : 758 Caut XFI nz iniquitatls accepit, vt Diuinitas Chrifti per i'uaäl pote&at« virtutem in anima fua infirmitates noftras portans; qunt. fine peccato iuflitiam cuftodiret, & per eam etiant pEVS - ab ipfa carne füa mortalitatis füpplicium dono re- mortem furrectionis auferret. . Ideo Chriftus furgens ex more lofeph, tuis iam non moritur, & mors illi vltra non do- dandum minabitur, indücit, S. FVLGENTIVS RVSPäNSIS. Lib.. dulcis c de fide ad . Petrum, & alio, féu cpift. XVII. p fidet fü 293. 2924. crüce f vit, q CONSIDERATIO CCCV, fpexiff Et incdlinato capite tradidit [Diritum. Loc. cyr., losfuo: Tis mal ui diuine effentic füc virtute miraculis pro« t5 m Q & conl palata, fponte tandem mortis füpplicium vni- uerfo mundo fàlutare adit, fa&tusque. noftra caufá Thanus maledictum (quanquam non ipfe maledi&um fuit , dücitar quin potius benedictio, & fan&tificatio, quamlibet que vi maledi&um, quod nos incurreramus, in fe füfce- terrena perit ) propter nos cruci affipitur, moritur, fepe- poris, litur. Maledi&us autem, qui pendet in ligno, in- Tiem, | quit Scriptura, Aitque DEVS Adamo : Terra es, 0b ino & in terram reuerteris. Quapropter pro nobis fit fit in | maleditum : vt nos benedi&ionem reciperemus. Curauit Nam quotquot receperunt eum, inquit, dedit eis fertore po- Confiderationes de. Paf. Dorn. 729 Der fin po&eftatem filios DEI fieri, his, qui ín ipfum cre- Dortans, dunt. T etiant O rem ftupendam! qui pafcit Ifrael, vti DEVS feculis antiquior, nunc manu Ifraelitica in lono re. anortem vt homo traditur. Qui deducit velut ouem CX more lofeph, nunc tanquam ouis du&tus eft ad immo- 10n do« landum: & aduerfus fcientiz lignum, vite lignum $, Lij, inducit, miftoque fellis guftui aceto, morbum ex dulcis cibi illecebra nature inolitum amolitur. Qui L jag, fedet füper Cherubiài vt DEVS, tanquam reus in cruee füfpenditur: cum ipfe fit omnium hominum Y À Y vita, quam cum deicide in ligno pendentem con- Ípexiffent, non crediderunt, Clauferunt enim ocue J Cqu losfüos, & auribus grauiter audierunt. Qui diui- nis manibus hominem finxerat, tota die intemera- s pro« tas manus expandit ad populum non credentem , Im Vni & contradicentem , animamque tandem in Patris 2 Caufd manus commendat. - - - In puluerem mortis de- 1 füit, ducitur, qui ex puluere hominem finxerat, illius- amlibet que vita de terra tollitur, Deponit enim , qu& : fuftee terrena funt, non corpus. dico, fed que fünt cor- poris, fomnum, laborem, famem, fitim, fectio- . fgpe 30, If nem, fluxionem. Hac namque in vitam noftram tra & ob inobíequentiam irrepferunt. Et eius fepultur& obis fit fit in pace, quam nobis cruce, fepulturaque pro- TefflUSs curauit, res diftantes coniungens , hominemque de- dit eis fertorem DEO Conditori fübiiciens. ldcirco fce- QO bbbsg lera- t 739 'faput XFIL oratione lerati pro fepultura eius exitio traditi funt. Iudesi g $i quidem poft templi, & vrbis euerfionem captiui ab hoftibus abdu&i, nec rurfüm ad fua reuerfuri, femen lo ( diuima enim ope deftituti funt, poft illam Domi- Pofüit ni vocem : Relinquetur domus veftra deferta) do. proprio fübiit, iones vero fuperba exacti tyrannide, quam in nos mali male exercueraht, turpiflimis nos vitiis man- yeddere cipantes. Ipfe autem nequiffimorum fpolia eos , tiam 16 qui a feculo obierant, coníequutus eft, omnes , ts, tU qui peccati iugo tenebantur. Nam inter iniquos M eft,. cenfitus cum effet, equitatem eonfeuit, factumque feruanti eft incredulorum femen in perditionem : quorum fpe loa feftis diebus in lu&um mutatis, canticorum vice Tortuo plan&tus voces refonarunt. Nobis vero lux e te- adhuc 1 nebris orta eft, vita ex monumento prouenit, re- dicitan fürre&io ex inferis manauit, gaudium fübinde, ac ftris, ( iucunditas, & exfultatio. -Tic fpi S. IO4NNES DAMASCE N. Hoil. in Tum 3j Jübbat, fanti, mum, X X, XXL & XXVIL Tom. fureü J pag. $22.. $26. tibus, füàrum CONSIDERATIO CCCVI. tüm p E incdinato capite tradidit fpiritum. Loc. cur. Qi fit, Dobis [ faelitis accufàtis, vt qui iniufte occiderunt vitze fbi vi datorem, & largitorem, omniumque fülutis di- &xcitar fpenfatorem , ad gentium congregationem conuertit Qras "Confiderationés de PajJ. Don. 731 hdml orationem, ( J/gias CAP. Lrr. V. 10.) & eam fic affa- ! Cïþ tur: Si dederitis pro peccato, anima veftra videbit erfüri femen longeuum. Perinde eft, ac fi aperte dica i Dovm. Pofuit pro nobis animam füam Chriftus: fanguine f4) do. proprio nos redemit, ignominia contemta, crecem 1nnos fubiit, vt nobis falutem procuraret Si ergo vos I$ füdn» reddere vices velitis , fi debiti loco quafi obedien- [ e0j n tiam repofüeritis, eiusque iugo ceruicem fübieceri- Otfes $ tis, tunc anima veftra femen longeuum . videbit , dniquos id eft, focii eorum eritis, qui ad longam vitam re- Uftqie feruantur fanctorum videlicet , qui zterne vite quonm fpe locupletati fünt Nulla enim apud Grecos erat ] Vice imortuorum f efürreCtionis tio, nulla cura: fed nec X €te adhuc fides adhibetur myfterio, immo tantum non Dit, 16« di&itant, fumum effe flatum hunc in naribus no- x ac ftris, quo extin&o, omnia in cinerem recidunt, & hic fpiritus tanquam inanis aer diffundetur. Cete- Ti i rum apud Ecclefie alumnos fpes inconcuffà eft re- [. Tin. furre&io dormientium, idque promittit DEVS gen- tibus, fiquidem voluerint retributionem animarum fuarum offerre Chrifto, qui propter eorum pecca- ] tum pati voluit Debitum autem noftrum cuiusino- em. di fit declarabit Paulus, dicens: Vnus enim pro nobis mortuus eft, vt qui viuunt, non amphüus [fín fibi viuant, fed ei, qui pro ipfis mortuus eft, & j d excitatus. Debemus erego illi noftram vitam. Ideo- ] )l Wv jul hbb4 que Qnte 732 Caput X 1. N que.dicit: Si quis velit poft me venire, abneget COP femetipfum, & tollat crücem füam, & fequatur me, E i At qui fe negat, non iam vitam viuet voluptuariam, fed eam , quz Chrifti effe intelligatur, id eft, fan- 10 mi &am, & irreprehenfibilem, quemadmodum certe l mor diuinus Paulus, qui diferte fcripfit: E £o enim per indicium legem legi mortuus fum, vt DEO viuam , cum Chri- fto crucifixus fum. — Viuo autem non iam ego ; viuit accepim Vero in me Chriftus. Quod vero nunc in carne vi- guinem ( uo, in fide viuo, fide, inquam Filii DEI, qui di- Quibus 1 lexit me, & tradidit femetipfüm pro me. Non re- iuftis, n ; pudio gratiam DEI. Vide ergo, quo pa&o dede- pro imp tem füan Yit fe pro peccato, confecrans quafi ei, " qui pro ipfo paffus eft, füam vitam. Audiuimus enim Chri- fat erpo fe collid ftum dicentem fuis familiaribus : Qui diligit patrem, 'vel matrem füpra me, non eft me dignus. Etenim Qui pro mater.& pater hominis principium, & caufa ei ex« pparuit füterunt corporalis effentiz. Vniuerforum autem frram, DEVS, & Pater morte detentos, & inftar herba- pereprin rum marcidos, ad immortalitatem per Chriftum in Undat, fpiritu regenerauit, fortioresque reddidit, quam vt qem, c corrumpi poffent, & diuturna, atque infinita vita coronauit, in ligno £lone m $. CRILLFS ALEXANDZ&. dedit? i. F, in d/a. cap. LIIL. Tun. Il. pag. 7 1. dotrin Contüm illa:regi CON«.'&' Confiderationes de . Paff. Dom. 733 &bFCUeP CONSIDERATIO CCCVII df mo (Ud) Ti Et inclinato capite tradidit [piritum. Loc. ctt, 1. fn. 1 Qert ro minimo habet DEVS hominem, propter quem im p Iu mori voluit Vnicum fuum ? Attendamus ad n Chri indicium dilectionis. Promiffionis DEI tales arrhas )5 ViUI accepimus : tenemus mortem Chrifti : tenemus fane atfe vj guinem Chrifti Quis mortuus eft ? Vnicus Pro qui d quibus mortuus eft? vtinam pro bonis, vtinam pro Von re iuftis. Sed quid ? Etenim Chriftus, ait Apoftolus, 0 dede pro impiis mortuus eft. Qui donauit impiis mor- qui pro tem fuam, quid feruat iuftis, nifi vitam füam ?. Eri- m Chri gatergo fe humana frapilitas, non defperet, non Ji(T60 ie collidat, non fe auertat, non dicat: Non ero. itenim Qui promifit, DEVS cft: & venit, vt promitteret ; aa apparuit hominibus , venit fufcxpele mortem no. qutem ftram, promittere vitam fuám Venit ad regionem herba peregrinationis noftre, accipere hic, quod hic ab- tum i undat, opprobria, flapella, colaphos, fputa in fa- Jam vt "- ciem, contumelias fpmcam coronam , fufpenfionem in ligno, crucem, morter 4 Vl Hec abundant in re- gione noPcra ad t'lha commercia venit, uid hic dedit? quid accepit? Dedit exhortationem , dedit Alb V do&rinam, dedit remiflionem peccatorum, accepit contumelias . fmortem, crucem. Attulit nobis de illa 1eg10ne bona, & in regione no&ra pertulit ma- N- b bb la. 734 Caput XVT. àm nf a. Promifit tamen nobis, quod ibi futurl fimus , TpOr(uUs vnde venit, & ait:; Pater, volo, vt vbi ego füm, & ipfi fint mecum. "Tanta preceffit dile&io. Quia, (ure pra Vbi nos eramus, fuit nobiscum : vbi ipfe eft, eri« $ mus cum illo. Quid tibi promifit DEVS, o homo (xLr Tnortalis ? Quia vi&urus es in eternum. Non cre- «is ? crede, crede. Plus eftiam , quod fecit, quam C0 quod promifit. Quid fecit? Mortuus eft pro te. Brin Quid promifit? vt viuas cum illo. Incredibi- lius eft, quod mortuus eft etérnus, quam vt in €ternum viuat mortalis. Iam quod incredibilius Upet j ne. eft, tenemus. Si propter hominem mortuus eft ptionis, DEVS, non eft vi&urus homo cum DEO ? Non dicat t €ít vi&urus mortalis in &ternum, propter quem qmortuus eft, qui viuit in sternum ? Sed quomodo deuotio artius Qortuus eft DEVS, & vnde mortuus eft DEVS? quippe Xt poteft mori DEVS ? Accepit ex te, vnde mo- i fabr Teretur pro te, Noif poffet mori, nifi caro: non - hvenim poflet mori, nifi mortale corpus: induit fe, vbi Àt vei pro te moreretur, induit te, vbi cum illo viuas. Vbi fe induit morte ? In Virgiliitate matris. Vbi 18 & fors, te induet vita ? In equalitate Patris. Elcgit fibi hic diloxit, thalamum caftum, vbi coniungeretur fponfus fpon- fz. veddidi Verbum caro fa&um eft, vt fieret caput Ec- clefiz. . Verbum enim ipfum non eft pars Ecclefiz : Tetribu üt: N d vt efíct caput Ecclefie, carnem affumpfit. Quid- o quid Confiderationes de Paf]. Dom. 735 L fims, dam noftrum iam furfum eft, quod hic accepit, vbi $0 füm, mortuus eft, vbicrucifixus eft. Iam queedam primitise Qui, €ux precefferunt, & dubitas, quia fecuturus es ? [l eri. $. AVGVSTINVS. Enarrat, in — Pfahm. 0 homo CXLVFIIL n $. Tomn. 1V. pag. 1676. 1677. On CI6- 4 Quam CONSIDERATIO CCCVIIL pO te, Credibi- Et inclinato capite tradidit /þz'rimm.- LOC. CIT. I Vi dübius uper omnia reddit amabilem te mihi, IESV. bo« S us eft ne, calix, quem bibifti, opus noflre redem- ptionis. Hoc omnino amorem noftrum facile vin- ? Na dicat totum fibi. Hoc, inquam, eft, quod noftram ' quem omodo. deuotionem & blandius allicit, . & iuftius exigit, & Multum JEVS? ar&üus flringit, & aflicit vehementius. quippe laborauit in eo Saluator, nec in omni mun- ]e mo- di fabrica tantum fatigationis auctor affüumpfit, l. p ]a enim dixit, & fa&a funt, mandauit & creata fünt, , Vbl Viüas. At vero hic & in dictis fuis fuftinuit contradi&o- res, & in fa&is obferuatores, & in tormentis illu- Vi fores, & in morte exprobratores. Ecce quomodo (b lic dilexit, Adde, quod hanc ipfam dileciionem non [por- t Ec- reddidit, fed addidit, INam quis prior dedit ei, & cefíg: retribuetur ei ? Sed vt fan&us Ioannes Euangelifta ait: Non quia nos dilexerimus DEVM , fed quia ipfe Quid- prior dilexit nos, — Denique dilexit etiam non ex- Qu fiften- ( 736 Cu XPIL profe&o fiflentes ; fed adiecit & refiftentes diligere, iuxta polïlt eni Pauli teftimonium dicentis : Quoniam, cum ad huc & fedua inimici effemus, reconciliati fümus DEO per fan- guinem Filii eius. Alioquin fi non dilexiffet inimi- fanctore cos, nondum poffediffet amicos: ficut necdum , Carnis q Titodinet quos fic diligeret, effent, fi non dilexiffet, qui none Titionem dum effent. Dilexit autem dulciter, fapienter, for- laqueum titer. Dulce nempe dixerim, quod carnem induits veconcil cautum, quod culpam cauit ; forte, quod mortem fuftinuit. Nam quos fane in carne vifitauit, car-. vons pri naliter tamen nequaquam amauit, fed in prudentia Erpo nií fpiritus. Spiritus quippe ante faciem noftram Chri- quififet tim, q ftus Dominus, vmulans nos DEI zemulatione, non hominis, & certe faniori j qua ph quam primus Adam Euam modi, Q fuam. Itaque quos in carne quzfiuit, dilexit in fpiritu, redemit in virtute, Plenum prorfus omni Chrifto. fuauitatis dulcedine Videre hominem hominis con- Chriftia i, ditorem, At dum naturam prudenter felegit a cul- fe fort pa, etiam potenter mortem propulit a natura. In decopti carnis affumptione condefcendit mihi , in culpz vi- aücrtam tatione confüluit fibi; in mortis füfceptione fatisfe- cit Patri, amicus dulcis, confiliarius prudens, ad- tibüs Q iutor fortis. Huic fecurus me credo, qui faluare Chrifby me velit, nouerit, poflit. Quem qusfiuit, hunc lücefeat & vocauit per gratiam füuam ; nunquid venientem ügeri. um j eüciet foras? Sed nec vim, nec fraudem metue pro- l Confliderationes de Paff. Dbm. TART * funta profe&o vllam, quod me videlicet de manu eiug T adlue poflit eruere, qui & vincentem omnia vicit mortem, Der fan. & fedu&orem vniuerfitatis ferpentem , arte vtique t ihimi. fanciore delufit; ifto prudentior, illa potentior, edum , Carnis quidem affümit veritatem, fed peccati fimi- QUi nop. litudinem , dulcem prorfüs in illa exhibens confo- &l for. lationem infirmo, & in hac prudenter abfcondens induit; laqueum deceptionis diabolo, Porro vt Patri nos Ihortem reconciliet, mortem fortiter fübit, & fübigit, fun- i, - dens pretium noftre redemtionis fanguinem füum. 'üdentia Ergo nifi amaffet dulciter, non me in carcere re- m Chri- quififfet illa Maieftas : fed iunxit affe&tioni fapien- , non tiam, qua tyrannum deciperet : iunxit & patientiam, qua placaret offenfüm DEVM fPatrem. n um Hi fünt exit i modi, quos vobis promiferam : fed premifi eos in $ Omni Chrifto, vt commendabiliores haberetis, Difce o s Con- Chriftiane a Chrifto, quemadmodum diligas Chri- t a Cl átum. Difce amare dulciter, amare prudenter, ama- 4 I te fortiter. Dulciter, ne ille&i : prudenter, ne decepti, fortiter, ne oppreffi ab amore Domini pe vi- fatisfe- auertamur. Ne mundi gloria, feu carnis volupta- ;, 4d- tibus obducaris, dulcefcat tibi pre his fapientia faluare Chriftus: ne feducaris fpiritu mendacii, & erroris, lucefcat tibi Veritas Chriftus : ne aduerfitatibus fa. unc entert. tigeris , confortet te virtus DEI Chriftus. Zelum metug tuum inflammet cbaritas, informet Ícientia, firmet u Ccon- | 739 Capt XFl etiam fo conftanta. |Sit feruidus, fit cireumfpeQtus, fit in» uictus. Nec teporem habeat,. nec careat difcretio- terroribi ne, nec timidus fit. Et vide, ne forte tria ifta qus df tibi & in lege tradita fucrint, dicente DEO : Dili- amorem ges Dominum DEVM tuum ex toto corde tuo, & 0, qui ex tota anima tua, & ex tota virtute tua. Mihi gibilem : vationab videtur (fi alius competentior fenfüs in hac trina diftin&dione non occurrit) amor quidem cordis ad $ zelum quemdam pertinere affectionis ; animse vero h6 3- amor ad induftriam, fcu iudicium rationis ; virtutis autem dile&io ad animi poffe referri conflantiam , .C0 vel vigorem. Dilige ergo Dominum DEVM tuum B in toto, & pleno. cordis affe&u : dilige tota rationis vigiläntia, & circumfpectione: dilige & tota virtus ulci te, vt nec mori pro eius amore pertimefcas, ficut [ di fcriptum eft in confequentibus; (Cantic, VIII. 6.) spertiot Quoniam fortis eft vt mors dile&io , dura ficu£ V0 vno infernus smulatio. Sit fuauis, & dulcis affe&ui tuo Dominus IESVS contra male vtique dulces vis &nm ; tu: 0 t& carnalis illecebras ; & vincat dulcedo dulcedinem, o oris quemadmodum clauum clauus expellit. Sed fitnihilo lt q iímus intelle&ui preuia lux, & dux rationi, non folum ob cauendas heretice fraudis decipulas, & inc!ino, dicis in fidei puritatem ab eorum verfutiis cuftodiendam , eft fine verum vt cautus quoque fis, nimiam, & indifcre- tam vehementiam intua conuerfatione vitare. Sie femper etiam I?IC, | Confideratioties de Pa[f. Dom. 739 [S ff m- etiam fortis ,. & conftans amor tuus, nec cedens duCI'c Q terroribus, nec füccumbens laboribus. Ergo ames 1a jf mus affe&uofe, circumfpe&e, & valide, fcientes ; ): Dii amorem cordis, quem affe&uofum dicimus, absque üo, & €o, qui dicitur anime, dulcem quidem, fed fedu. Mihi cibilem : iftum vero absque illo, qui Vlrtutls eít 5 C trini rationabilem effe, fed fragilem. )rdis ad S. BERNARDFS. Serm. XX. in Canica; Kt Vero . d. 3. 4. Volun. L pag, 1326. 1327. Virtuti$ DC $ CONSIDERATIO CCCIX LU AatLOT) £t inclinato capite tradidit [biritum,.. Loc cvr. 1 VItLU. - ulcis IESVS in inclinatione capitis, & morte, , fiout D dulcdis in extenfione brachiorum , dulcis im 6) 1 ficüt apertione lateris, dulcis ip confixione pedum cla. 'üuo vno V et Dulcis in inclinatione capitis, inclinans e€nim caput in cruce, quafi dilecie füx dicere vide- 65 Vie tur: O dile&a mea, quotiens defiderafli frui ofcu- dintm, fbl lo oris mei, nuncians mihi per fodales meos : ofcu- m letur me ofculo oris füi? Ego paratus füm, capuf nec 5 & inclino, os porrigo, ofculare quantumlibet dicas in corde tuo : Illud ofculum non quzro, quod dm, eft fine fpecie, & decore ; fed illud gloriofum, quo difere . Oif femper frui defiderant angelici ciues. — INoli fic er- n rTarc, quia nib primum oftulatus fueris iftud os , L ad 749 aput XVI. ad illud omnino peruenire non poteris, Igitur ofcu« fïCOTS , 1 lare iftud os, quod tibi nunc offero; quoniam et- prodigos fi fine fpecie; & decore eít, tsmen non fine gra- bonufm, tia. Dulcis in extenfione brachiorum : extendens cher, & enim brachia nobis infinuat, quod amplexus noftros defideral ipfe defiderat, & quafi dicere videtur: O vos, qui mine, I laboratis, & onerati eftis, venite, & reficimini in- toos, & yis nulla ter brachia mea, inter amplexus meos : videte, quia paradifu paratus fum intra brachia mea congregare vos, "ves nite ergo omnes : nullus timeat repelli, quia nolo tàtem Q mortem peccatoris, fed vt conuertatur, & viuát. Tu cont JDelicie enim meze íünt effe cum filiis homintum. Ticum, -Dulcis in apertione lateris : apertio fiquidem illa $. reuelauit nobis diuitias bonitatis füe, charitatem T fcilicet cordis fui erga nos. Dulcis in confixione $^ D $ pedum clauo vno, quia per hoc nobis quafi ità loquitur; Ecce fi putatis, quia fügere debeam ; & ideo ad me accedere tardatis, fcientes, quia füni nimis velox, & ficut hipnnulus; videte, quia pedes mei clauo vno confixi funt, itavt omnino non poflim l fugere vos, quia mifericordia me omnino ligatum tenet ; nec fugiam vos, vt meruerunt peccata veftra, quia manus mez clauis confixe funt. - Be- nigne IESV, humilis Domine, pie-Domine, dul« - uU €is in ore, dulcis in corde, dulcis in aure, infcru» l tabiliter, & inenarrabiliter amgnus, pius, & mifeé YicOrs, Mij Confiderationes Je Pa[J. Dom. 741 lttt ofe ricors, potens, fapiens, benignus, lal'guä, fed non oniam 0f« prodigus, valde dulcis, & fuauis. Solus es füummum Tne g bonum, fpeciofüs forma prz filis hominum , pul- Xendens cher, & decorus, & ele&us ex millibus, & totus $ noflros O mi Do. defiderabilis, Pulchrum pulchra decent. Vos, qui mine, nunc tota anima mea defiderat in amplexus initi i. tuos, & ofcula, Nihil quzro , nifite ipfüm, quam- 6; Qiia uis nulla merces repromitteretur, licet infernus, & '08, Ve« paradifus non effent, tamen propter dulcem boni- üia nolo tatem tuam, propter te ipfum adhzrere vellem tibi, & vitit, Tu continua meditatio mea, verbum meum, opus JIunurm, ineum. Amen. lem il S. ANSELMVS CANTV AR. M«itat. X. dtitatem de pa[f, Chrifti. pag. 221. Yixione af a GnPOnPORDORPORCOMDORHDOHDOuDOuD ä an, & jia füi APVT X VII. v N 1 pedot E poflnt 7 ?s jpttu Prodigia vvaría innocentiam , & vi. Qr' jeccatd ,ä ; &oriam CbrifH, Iudeorum [ce- De- " dus, deuidos inferos , mor- , dil« Juorum vitam, celi.apertionem teflantia, - itíctte Il Centuriomis conwerfo, ac populi pomis ; mifel $ gentig, - ls, ccaG 11l. J | d 43 Caput XVIT. 111 Mulieres, ceterique moti euinus pore ts p fenia mirantur. MATTH, XXVIi. $1. MARCE. aucem XV. 58. LUCE, XXIII. 43. Il multe 1. ( E: ecce. vetum fempli fcif- quis & fum eít (c) medium (a) in duas partes a bimii mater fümmo vfque deorfum: & terra mota eft, & petrse fciffze funt , & monumenta aperta Galile: funt, & multa corpora San&orum, qui dor- & &a mierant, furrexerunt: & exeuntes de monu- derant mentis poft refurreCtionem eius, venerunt in. ( fan&tam ciuitatem, & apparuerunt multis. 1. (b) Widensautem Centurio, qui B an ex aduerfo ftabat, (c) quod facum fue- hi MSSUEETEENEESS rat, (&) (b) quia fic clamans exfpiraffet, Va (c) glorificauit DEVM , dicens: Vere hic Q Y homo iuftus erat (&) (b) Filius DET. tonftit (a) Et qui cum eo erant, cuftodientes oportel I:SVM, vifo terre motu, & his, que poterat lentibu fiebant, timuerunt valde, dicentes: Vere Filius DEI erat ifte. (c) Et omnis turba Qredent potüat eorum, qui fimul aderant ad fpectaculum dUCem a iftud, & videbant, qu& fiebant, percutien- IN tes Conjz'demtïones de Pajf. Dom. 743 77 j tes peCtora fua reuertebantur. Stabant MARCE, autem omnes noti eius a longe. II (a) Erant autem ibi muliereg multe , (b) de longe afpicientes, inter li (cif quas erat Maria Magdalene , & Maria Iaco- ü RTLES Q biminoris, & Iofeph mater, & Salome (a) Ka eft mater filiorum Zebedxi: (b) & cum effet in aperta | Galilea, fequebantur eum , & mini(trabant ii dOt» : éi, & alie multe, qua fimul cum eo afcen- fhont« derant lerofolymam. füntin ultis, CONSIDERATIO CCCX. 0, qui. Et ecce «fvelum"ten ipli [ciffun ef?. im duas partes a ? füt« Jimmo «fjue deoyfum. MATTH, XXVIl St. ï;i irefft, i xre hic Q uamdiu quidem IESVS non (üfceperat pro ho- minibus morteni, ipfe exfpe&atio gentium. DHT, confütutus, velum templi interiora templi velabat: lienteg ! oportebat enim ea velari, donec ille, qui folus ea ; qu& poterat reuelare, manifefta facéret ea videre vo- Vere lentibus, vt per mortem Chrifti IESV deftruentis türba Credentium mortem, qui liberati fuerint a morte , "um pofünt afpicere, quz funt intra velum, - - Quseret autem aliquis, qui non negligenter intelligit Scriptu- utiett K4$, G afpicit, duo effe vela, vnum quidem inte- t ecca2 riug | ( 744 Caut XFTI. rius, quod vblat San&a SanGorum, alterum autemí iis, qU | exterius, fiue tabernaculi, fiuej templi, que figuree jn qqibus dum fott erant tabernaculi fan&i, quod preparauit ab initio Pater, £, Nl Quorum velorum templi vnum fciffüm eft, in duas partes a fummo víque deorfum, quando fiffum € voce magna clamans IESVS emifit fpiritum : hoc deant d oftendens, ficut puto, myfterium, quoniam in paf- ei, qui Nemo 0 fione Domini Saluatoris vclum, quod erat a foriss füerant : confciffüm eft a füummo vfque deorfum, vt ab ini- tio mundi víque ad deorfum, id eft, vfque ad f quidem, que dign nem eius confciffo velamine, myfteria publicentur, quz víque ad Chrifti aduentüm rationabiliter fuerant bant, 3 oceulta. Et nifi ex parte cognofceremus, fed iam nune rando f zanifeftarentur omnia, adhuc in corpore conftitutis fecundu dilectis Chrifti difcipulis, vtrumque velum fuerat con- fationen fecindendum , id eft, quod a foris eft, & interius. duas pa que füe Nunc autem , quoniam ad fcientiam rerum nouarum producimur, ideo, quod a foris quidem fuerat velum, 01 interim confcinditur a furfüm vfque deorfum: vt quan- U fl do venerit, quod perfe&tum eft, & reuelata fuerint n cetera, quze reftabant, tunc auferatur etiam fecun- C0 dum velum, vt videamus etiam, que intra fecun- dum velum fünt occultata, veram arcam teftamen- DT ti, & ficut ipfa fe habet natura, videamus Cheru- bim, & propitiatorium verum, & repofitionem man- &T C l nzinaureo vafe, & omnia manifefta, atque maiora icram: ilis, Confiderationes de' Pa[f. Dom. 745 T0 dUfeni flis, quie per legem Moyfi fuerant demonftrata , U? firure in quibus'dixit DEVS-ad eum: Facias omnia fecun- ib initio dum formam eorum, que tibi oftenfa funt in mon- itm f te Nihil ergo eft mirum, quod velum templi con- quaxdo fciffum eft, quod interiorà velabat myfteria, vt vi- m * hoc deant difcipuli Chrifti, accipientes oculos fpiritales, Ti paf ea, qus& nuli ante IESUM fuerant .demonftrata 1 foris, Nemo enim, nifi folus Princeps Sacerdotum , quie t ab in fuerant ante velum fecündüum, videt. Sed Aaron Ue d f quidem, & qui ex eo- efant, neque virtutem, ne- Jicentur, que dignitatem habébant, reuelare, quc ipfi vide- r füerant bant, alicui alteri: folus autem,: qui:eum iureiü- ia nunc rando fa&us eft Princeps Sacerdotum ^ in cternum onftitutis fecundum ordinem Melchifedec, potuit per difpeie erat con fationem mortis füe confcindere. velum templi in TOCCFUS duas partes a furfum vfque deorfum, vt videantur, OURTURO qua fuerant intus, oculis, qui talia poffunt videre; itvelum, O RIGE N ES. Conment, in Maitb. cap. XXVÀ IZ * véquat U. $1. Jom. IIL. pag. 926. i fter 3 feCull- CONSIDERATIO CCOCXI, a fecüte Eit. ecte velum templi fciffum ef? €9c.. Loc. cxT. eflamen Chert arnalia carnalibus , & fpiritualibus inferuiant fpi- e pat« C ritualia Ils figure oftenduntur,.nobis vero » fmajorà facramentorum veritas reuelatur. Prius, quod ani- ill, male £ ctg j 745 Caoput. XF T gerfom ( male, deinde, quod fpirituale.eft, fübfecutum eft Pï() ed0 Sane velum templi materialis, in quo varia hoftia- dum ipf rum celebrantur fàcrificia, exhalante Chrifto , per dium eft foiffüm. . Nobis facri eloquii arcana pan- Spiritus 1 duntur, Eft quidem Scriptura diuina templum fpi- ille voS rituale nobiliffimum, toto orbe celeberrimum, quod quacuti mus il San&orum geftis, probatiffimporum virorum, fenten- noos, ( tiis, atque Prophetarum oraculis, tanquam de vi- uis lapidibus conftru&um, eft; fed füb literze velo, fleria pr ac figurarum cortice tectum. Nam ficut legitur , tentit, tenebrofa aqua in nubibus aeris, videlicet, obícu- li, p ra fcientia. fermonibus Prophetarum , adeo, vt. re- füpienti diante 1 periretur rarus, qui ad ipforum indaginem, & fpi- tualem latentem attingeret fenfum. At vbi Do- &EAImUS minus predicauit, occubuit, fürrexit, facramenta 10 DE ccleftia ex ipfis, reuelante defüper (apientia , .co- fpiria fUÍcare ccperunt, Amota fiquidem litera ,. qua oc- tüs eft Cldlt tanquam fciffo , ac dirupto velo, quod prius Velo; f fyiteri in lambuïo erat, manifeftum eft. Denique habes €orda f in Euangelio, quod refüfcitato Domino, diícipulis fuis fénfüm. aperuit, ,Vt Scripturas intelligerent fa.« dem po cras. Hinc eft, quod vir ille Aethiops , quum Pro- te5, nil H phetam légeret, , nec Jntelhgeret tam perfpicue ldeo v P 1JLAA 1'1': ppo euangehzante de diuinitate, & veritate Datrem Chirifti: :üifiiridtus eft. "Vnde, oro, tantus explas lpid iutonum 'Scripturarum' profluuius totam per vnl- Adine ucre "Confiderationes de Pa[f. Dom. 747 Utory f üerfüm orbem illuftrauit Ecclefiam ? ÉEx munere It hoftja profe&o feptiformis gratie prouenit, quemadmo- 1&0, per dum ipfe predixerat Mediator Paracletus, inquit. Dd pah Spiritus fan&us, quem mittet Pater in nomine meo, um foi ille vos docebit omnia, & fuggeret vobis omnia , , Quod quzecunque dixero vobDis Donum hoc inominatiffi- i fenten mus ille Propheta pofcebat dicens: Reuela oculos n devi My- meos, & confiderabo mirabilia de lege tua fteria profunda, & multa nimis odorabatur 1n lege la- I vdo hg, tentia, quz caligantibus naturalis intelligentie ocu- , obícue lis,per fe minime intueri valebat.. . Quamobrem X fapientie, & intelle&us flagitabat lumen, quo me- & fni Gratias igitur diante voti füi compos exfifteret. vbi Do- &gamus totis praecordiorum defideriis munificentiffi- Tament :no DEI Filio, qui .de. füblimibus polorum fedibus a, 0 fpiritum fuum in fidelium /mentes immittere digna- qua o tus eft, per quem nedum femoto ignorantiz liter velo, faerofan&a, que- tegebantur in lege diuina , od pri t habet myfteria referare voluit," verum etiam .gentilium [cipuli €orda fidei iugo lenificando proftrauit. Nemo equi- ent fis dem poterat lapideas ad credulitatem ,. formare men- jm Pro. tes, nifi optimus, & viuificans fapientie fpiritus. Ideo voce przecurforis dicitur Iudzis ::Ne dicatis : rfpicie Veritate Patrem habemus Abraham : potens eft DEVS de 'expl lapidibus iftis fufcivare filios Abrahz. Optima fimi- [ vl litudine gentes ab lfraelitico populo ajienas voca- G r u uit W. L 748 Cou XVIL C tuitlapides, quoniam faxea, fidüiliaque adorando fi- ftico corp lute df mulacra, illis efficiebantur fimiles, facro per Prophe- am teftante eloquio : Similes illis fiant, qui faciunt ritionis 6l ea, & omnes, qui confidunt in eis. Iftiusmodi pe- eelufcitat trze Chrifti madefactz cruore in eius morte funt fcifz pabiliat a fe, quatenus predicantium vocibus adituni refe- s:i rantes, & ipfie redemtionis beneficio participes fie- Luo f rent. Quod prauidens Propheta effe futurum, in- COA quit: Annunciauerunt ccli iuftitiam eius, & vide- runt omnes populi gloriam eius. Dum enim infide- litatis duritiam, pradicantibus Apoftolis, deterfere D eut « credendo, adoptionis gratiam, & coleftem Abra- hz promiffam hereditatem percipere meruerunt. Adheferunt per dile&ionem Chrifto, & viui effe&i UX at | IV funt lapides, per quos coleftis Hierufülem monia fim f 1 confiruantur. CTanti fiquidem érat meriti Domini- £i corporis effufus cruor, vt virtute fua valeret omnia le J Scripturarum explanare facramenta, infidelium po- conata t pulorum conuertere animos & ipfas peccantium Tn duis Tnentum mentes, delitorum mole fepultas, ad emendatiorem vitam veluti de fepulchri prodire- gremio. Hoc im- di, quar plcu quotidie cernimus ab co, qui vocat éa, que Q fünt. fümmati non fünt, tanquam ea, que funt. lacere quanto& | confpicimus'in criminum faéibus fine laudis 'VOCe, templi f fine fenfü charitatis, & absdue boni operis motu ? detor in Hos profe&o arbitramur mortuos, &a Chrifti my- quod ir & ftico füemt. — N -Can]z'demiz'ones de Pa[f. Dom. 749 J'itdo f De. talium fa: ftico corpore cenfemus extraneos. ? TOplie. lute defperare poteramus, nifi affidua diuing mife- Ul faciunt rationis erudiremur experientia, qua, quos vult , Todi pe. refüfcitat ad gratiam, reformat ad virtutem, atque fünt (cit habilitat ad coronam. Uni ref. S.1LAVRENTIVS . IVSTINIANVS, dipes fre JLoco folito. cap. XX. pag. 332. um, in. & vide- CONSIDERATIO CCCXII, infide. deterfere J ecce velum. templi fcifum ef?, & terra mota n Abrs- eft, & petre fiffe funt. LOC. CIT. TUerünt, ii effoti uxta anagogen dicendum eft, quod inclamante I IESV, & emittente fpiritum, velum templi fcif- | monia Domini. füm fit in duas partes a fümmo vfque deorfum, & valeret omnia legis fint reuelata myfteria, vt 4quæ prius re- iUm po- condita tenebantur, vniuerfis gentibus proderentur. In duas autem partes, in vetus, & noudum Tefta. Cantium atiorem mentum, & a fummo vífque deorfüm , ab initio mun- Hoc jte di, quando homo conditus eft; & reliqua, que fa- i, Qu &a funt in medio, facra narrat hiftoria vfque ad con- fümmationem mundi, Et quzrendum, quod velum juanto templi fciffum fit, exterius, an interius. — Mihi vi- $ YOCO, motu ? detur in paffione Domini illud velum effe confciffum, ii ny- quod in tabernaculo, & in templo foris pofitum fuerat, & appellabatur exterius, — Quia nunc ex par- (líco CoEE te 3 (i 750 Caput X I/; 'Á te videmus, & ex parte cognofcimus. Quum au: CON E *em venerit, quod perfectum eft, tunc & velum 3nterius dirumpendum eít: vt omnia, que nunc ]i « 9 siobis abfcondita funt, domus DEI facramenta vi: lt t deamus. Videamus, Quid fignificent duo Cheru: diücit bim ; quid oraculum, quid vas aureum, in quo man- $a reconditum fuit. INunc enim per fpeculum vides atte Tnus in enigmate: & quum hiftorie nobis velum fto, o fciffum fit, vt ingrediamur atrium DET, tanien- fe- fplendor dit diem. £feta eius, & vniuerfa myfteria, quze.in colefü Hlierufalem claufa retinentur, fcire non pofíümus. fionibus . Asitur in paffione Domini terra commota 'eft, iux- tas, conf priorum ta illud, quod fcriptum eft in Aggeo : Adhuc femel, difcifum, ^& ego mouebo celum, & terram, & veniet defi- deratus cunétis gentibus; vtab oriente, & occiden- ad pram té veniant, & recumbant cum Abraham, Ifaac, & patuerun ententia lacob. Et petre fciffe funt, dura corda gentilium ; que ib fiue petre, vniuerfa vaticinia Prophetarum, 'qui & dpfi a petra, hoc eft, a Chrifto, cum Apoftolis pe- Qrdines - miniften tre vocabulum acceperunt: vt quidquid in eis duro- fignific legis velamine claudebatur, fciffum pateret '. genti- bus. guis eius $. HIERONYMVS. 4 Hailian. quaft. hoc ret perdidit VIII ?bm. IF. pag. 176. nitudo, fler [FS Q ul CON- Confideratiotes de. Pap. IDom. 751 Quum [ & vg CONSIDERATIO CCOCXIII QU& nunc J ecce vcelum templi. fciffam eff.. - - .Et terra. mie- AOnt vj ta eft., & petre fciffe funt, Cgc. Loc. crr. 00 Cher Quo man dicitur ad confirmationem fpei noftre totius lum vid .atteftatio creaturz. Emittente fpiritum Chri- JIS. Veltt fto, omnia elementa tremuerunt , denfis tenebris Amten f fplendor folis obdu&tus, extraor dmarle no&i fubdi- n cplef dit diem ; ftabilitatem fuüam terra profundis concuf- goffümus, fionibus labefactata non tenuit, & petrarum firmi- Velum templi, quo e[t, iur tas, confracta foliditate diffiluit üc femel priorum myfíteria vlterius non erant obumbranda, yiet def difciffum, & multorurm fanctorum corporibus excitatis, OCCidene ad premuniendam refürreGionis fidem , monumenta celum, & terra - (iac, & patuerunt, In vos ergo Iudzi fmtentïam tulit, vobis fol, feruitutem fuam, diem- 10f que "fübtraxit, vobis fïmulatum füum elementorum qi & olis pe. ordines denesauerunt & recedente a legibus fuis U minifterio creature, veftra obcecatio, veftra eft fignificata confufio Vobis enim dicentibus : San- gent guis eius fuper nos, & füper filios noftros, merito hoc retributum eft, vt quod veftri generis impia n perdidit portio, affequatur hoc fidelis gentium ple- nitudo. NNosergo Dilectiffimi, quibus Dominus no- fter IESVS Chriftus crucifixus non fcandalum, ne- g.xe üulmua ; fed DEI virtus, DElque fapientia eft» V. nos, lH 752 Caps XF1L .05, mquam, fpiritale femen Abrahz, non in prole CON feruitutis geniti, fed m familia libertatis renati , pro quibus in manu forti, & brachio excelfo, de oppref- f m fione Aegyptlæ dominationis edu£tis, verüs, & imma- &th, «ulatus agnus immolatus eft Chriftus , ample&amur fa- st lutaris Pafchz mirabile facramentum, & ad eius ima- D gmnem, qui deformitati noftr conformis fa&us . eft, reformemur, Erigamur ad eum, qui puluerenr àb- ie&ionis noftrz corpus fecit glorie füz : & vt re- 0n N 1 furrectionis eius mereamur efle confortes , humlh- ntos pl tati, & patientie ipfius per omnia congruamus. Magni nominis militiam, magne profeffionis füfce- R,v pimus difciplinam. Se&atores Chrifti difcedére a te mori tente regia non licet via, fed dienum eft temporalibus non occupari ad seterna tendentes. Et quia pre- filem tiofo fanguine Chrifti redempti fumus, glorificemus, r fe & portemus DEVM in corpore noftro, vt ad ea; vefürge qua fidelibus preparata funt, dum ]i per uenire merea- mur per Chriftum Dominum noftrum. Saluatt vfque ; S. LEO M AGNV'S.. Serm. IL. de Paff. Dom. 40g. 120. puni Tudoiis 27 M It L s. 2 BN — fletet. o /f*x quéret £. nefciy R d CON- tqie Confiderationes de Paff. Done, 733 1 n prole CONSIDERATIO CCCXIV; "i, y de oppref Lt monumenta aperta [umt, C? mulia corpora Saue ; &imma. &erum, qui dormierant , farrexerunt, .Et exeuntes de mae mf sumentis poft vefure&tionem eius, venerunt in fanttam elus n ciuiatem, C9' aparuerunt multis, MATT, Cs eft XXVII. 52. $9. leten dbe i & vt Je. onumenta quoque, de quibus fcriptum eft* , humil M Vos eftis fepulchra extrinfecus dealbata, que QTU&mUS, intus plena funt offibus mortuorum, ideo fünt apers nis fufee. ta, vt egrederentur de his, qui prius in infidelita» [cedere à te mortui erant, & cum refurgente Chrifto, atque DOTaliDUS viuente viuerent, & ingrederentur ccleftem Ieru- Ua pre- ] falem: & baberent municipatum, nequaquam in ter» ficemus ra, fed in coclo : morientesque cum terreno Ádam, Porro fecun- RRR tad & refurgerent cum. Adam füperccelefti, dum literam nulli violentum effe videatur, mortuo mere'af 1 Saluatore appellari Ierufalem fanctam ciuitatem, cum um ] j Dm, víque ad deftructionem eius femper Apoftoli tem- plum ingrefli fint, & ob fcandalum eorum, qui de Tudzis crediderant , legis exercuerint ceremonias., In tantum autem lerufalem amauit Dominus, vt fleret eam, & plangeret, & pendens in cruce lo. quéretur:.Pater ignofce illi5, quod enim faciunt, nefciunt, Itaque impetrauit, quod petierat : mul- Íque » taque Rfltim de ludzis millia crediderunt, & v ad 754 Caput XF 11. ad quadragefimum fecundum annum datum éft tém- aChIiüO a pus pcnitentig. Poft quos, perfeuerantibus illis giung in malitia, egrefii funt duo vrfi de filuis. gentium, corfca CUHS; | Romanorum , Vefpafianus, & T'itus, & blafphe- mantes pueros, afcendente vero Elifeo in domum at illo DEL, hoc enim interpretatur Bethel, voceconfona il- perent, b li f ludentes interfecerunt , atque lacerauerunt : & ex eo veteris tempore Ierufàlem non appellatur ciuitas fancta, fed fanctitatem, & prittinum nomen amittens , fpirituali- Domini [ n ti ter voC ir Sodoma, & Aegyptus: vt zdificetur pro fouere ea ciuitas noua, quam fluminis impetus letificat, & prodef de cuius inedio egreditur fons, qui totius Orbis eje der amaritudinem mitigauit: vt miferabilis Itrael ruinas gnite, templi nudatis plangat lacertis : & in Chrifto turba tem, c credentium noua quotidie videat Ecclefia tecta con- us furgere, & dicat Sion: Anguftus mihi locus eft : Omnia impleaturque illud, quod in Iíàia fcriptum eft: Et nihil p erit fepulchrum eius inclytum. totum $. HIERONTMVS. 44 Heibiam quaft, eft fim VIIIL Tom, IV. pag. 177. 'tum, | CONSIDERATIO CCCXV. cifi ceffani Es monumenta aperta funt &, — 1oc. cir. Vacuat manif ihil Dile&ifiimi, ab antiquis fignificationibus Àpofi in Chriftiana religione diuerfum eft, nec vn- Wtq quam a pracedentibus iufüs, niü in Domino IESV. Chri« Confiderationes. de. Pa[J. Dom. 755 & tém. KChrifto, faluatio fperata eft, difpenfationibus pra bus ll ciuine voluntaus ratione variatis, fed in id ipfum ;entium, «corufcantibus & legis teftimoniis, & prophetiz ora- bl culis, & oblationibus hoftiarum; quia fic congrue- domum bat illos populos erudirij vt, que reuelata non car Ym ] perent, obumbrata füfciperent: & maior Euange- Xeroo lii effet autoritas, cui tot fignis, totque myfteriis , fed veteris Teftamenti paginz deferuiiffent, de quibus iritual JDominus profitebatur, quod non venerat legem n puo foluere, íed adimplere. Ne itaque eftimet fibi at & prodeffe Iudeus, quod in litere carpaliter füperfi- $ Orbi €ie demoratur, & iis fcripturis conuincitur repu. Tini gnare, quae apud nos veram füi obtinent dignitg- ) turba s tem, dum & erudimur predictis, & ditamur imple- i& COTl Dicente enim Domino : Cum exaltatus fuero, 15 elt : omnia traham ad me, nihil legalium inftitutionum, (; k nihil propheticarum refedit figurarum, quod non totum in Chrifti facramenta tranfierit, Nobiscum qll i eft fignaculum circumcifionis, fant&tificatio chryfma- tum, confecratio (acerdotum : nobiscum puritas fà- crificii, baptifini veritas, honor templi, vt merito , ceffarint nuncii, poftquam nunciata venerunt; neec IT, vacuatur reuerentia promiflionum, quia plenitudo manifeftata eft gratiarum. Verum quia, ficut ait ynibus Apoftolus: Czcitas ex parte in lfrael facta eft, C Vi« nec qui filii carnis, ii funt] filii promiffionis ; inef- IE,SVL fa- n 756 Caput XV1L bontur fábilis mifericordia DEI lIfraeliticum fibi populum filiant. de'omnibus nationibus fecit, & faxeo illo gentilium cordium rigore mollito, veros Abrahe filios de la- j Cüa pidibus excitauit: vt conclufis omnibus füb pecca- da: d Cotdib to, qui carne nati funt, fpiritu renafcantur, nec Coria interfit, quo patre fit quisque genitus, cum per in- difctetam vnius fidei confeflionem & fons baptif- tür ori ainatis faciat innocentes, & eleCtio adoptionis con- protui | firmet heredes. — Quid enim egit, agitque crux Chri- tuntür. et df íli, quam vt deftru&üs inimicitiis, & reconcilietur inciufi mundus DEO, & per facrificium. immaculati agni veram in pacem cuncta reuocentur? Non autem Vera ] concordat DEO, qui ab ea, quam in regeneratio- türad na fua edidit, profeflione diffentit, & diuini imme- Qs re 2; Teditüs mor pa&i, inherere oftenditur renunciatis, dum refilire inuenitur a creditis. Fruftra enim Chriftia fide jat num fibi nomen vfurpat, & nequaquam seftimet fe ,S Pafcha Domini.celebrare, qui IESVM Chriftum in n ea, qua natus eft, & paffus, & mortuus, ac fe- pultus, carne, refürrexiffe non credit, & noftre C0, in illo: naturz refufcitatas primitias non fatetur. D Verus itaque venerator Dominice paffionis fic cru« GEpsn cifixum IESVM oculis cordis afpiciat, vt illius car- Lt nem füam effe cognofcat. Contremifcat in Redeme toris fui füpplicio terrena fübftagtia, rumpantur in- grauae ftmper üdeliurg Ientium petr2, & qui mortalitatis &Lim t ban- | -- Confiderationes de. Poff. Dom. 757 populum bantur fepulchris, difcuffa obftaculorum mole pro- Zehtilium fliant. Appareant nunc quoque in ciuitate fan&a, 05 deli. id eft, in Ecclefia DEI, futurz refurre&ionis indi. b poce cia: & quod gerendum eft in corporibus, fiat in U', nec cordibus. Nulli infirmorum crucis eft negata vi. 1 per i. &oria: nec quisquam eft, cui non Chrifti auxilie- 5 baptif tur oratio, Quze fi multis, in ipfüm fieuientibus 1s COl profuit, quanto magis eos, qui ad ipfüm conuer- x Chri« iuntur, adiuuit ? Sublata eft ignorantia, temperata Diilletur eft difficultas, & igneam illam, qua vite regio erat at agni inclufa, rompheam fàcer Chrifti fanguis extinxit, |'aUt] Verz luci antique no&is ceffit obfcuritas, Inuita- Teratio« tur ad paradifi diuitias populus Chriftianus, & cun- j imme füs regeneratis ad amiffam patriam patefaQus eft , duni reditus, fi nemo fibi illam viam facit claudi, quz | -hrifüe fide latronis potuit aperiri, imet fe $. LEO M AC NVS. Serm. X11I. de Paff. t flom ia JDom. pag. 136. 1 37* f | noftre CONSIDERATIO CCCXVI Eetüry Q cfile —À Ef wmonumenta aperta fant , — LoC. crm, US CT« - tedeme M agna ergo fünt fa&a ex eo, quod magna vo- ce clamauit IESVS , & emifit fpiritum , & Xtür if« femper hrc eadem magna quotidie fiunt. Velum graua- Dille enim templi ad reuelanda, quz intus habentur, quan- ddd do ERN 758' Caput X)VIL ( do nou fcinditur fan&is a fürfum vífque deorfum , yholori at & a principio vfque ad finem ? Quando & terra cinditur eis, qui falute funt digni, non mouetur, & tremit, & videt, que-ante Chrifti mortem immobilis erat ? Quando & cui t re2 enim & petre, fecundum quod tradidimus, non findun- tur? Sicfemper & monumenta aperiuntur, & mul- pedes i ta corpora San&torum quidem dormientium furgunt, U ü &6 p & egrediuntur de monumentis , poft refurreciionem ]is anima tamen eius in eis, qui mortuus eft pro nobis, & tüiter fi fequuntur eum , qui refürrexerunt, & in nouitate Thonume vite ambülant cum?eo. Sic & qui digni fünt habe- Sendtort re conuerfationem in colis, dicentes: Noftra au- tit, poft tem eft conuerfatio in cclis, ingrediuntur in fan- alienus H Gamr ciuitatem per fingula tempora, & lumen eo- tür cuit rum lucet coram hominibus, & multis apparent prodifica videntibus, & intelligentibus bona opera ipforuur, ia vide & propterea glorificantibus Patrem ipforum , qui eft Tgreditg in colis, Sed*& dicere debemus de iftis, & fapere, quit f quoniam omnis quidem litera Euangelii, quafi lite- diï, &i ra viuificans angelicos, vt ita eos appellem, fcri- fleria, li bas: fpiritus autem, qui füpergreditur literarum na- 0R turam diüinioribus motibus, magis eos iluminat , T L]] quibus Euangelium non eft velatum : omnia enim agunt, vt videant, qu& in anima füua per refurre- &ionem Chrifti fiunt myfteria. Prodificant enim quadam prodificatione eum , qui credit Scripturis 5 malori — Conþlemfio; Z ?. esde Paf Dom, 799 orum í — " & tera maiori autem repletur fcientia, qui videt, quod con- tremit, Ífcinditur velum Scripture a fürfüm víque deorfum, Quando & videt, que fünt intra ipfüm, — Beatus eft autem, findun- & cui terra, & omnia terrena mouentur : propte- & ml rea enim & a Chrifto fünt mota : nec mouebuntur pedes eius, nec dicet: Mei autem pene moti fünt rgunt, Pedes. "Lionem Quanto autem beatior eft, qui videt ocu- )bis 3. & lis animz fciffas petras, quam illi, qui tunc corpo- oUitate raliter fieri ifta viderunt ? Si autem quis videns & T VT T Toonumenta aperta, & corpora multa dormientium t habe- Yira l- San&orum furgentia, & de monumentis egredien- tia, poft refurre&ionem corporis Chrifti, omnino i fin- alienus efficitur a monumentis, &.domefticus eflici- DeI €0» tur ciuitatis DEI, ingreflus in eam , quanto magis pparent prodificabitur amplius eis, qui corporaliter prodigia forüury ifta viderunt ? Satis autem puto, diftare hunc, qui quiel ingreditur in ciuitatem fan&am, & apparet mult ig, fipert, quia eft in ea, ab illo, qui fecundum hiftoriam cr j Ce af lite dit, & non afcendit a fide fimplici ad altiora my- », fti fteria. ym nt- ORIGERNENS, Conment, in cit. locum AMaitb, mihat s Ton, II pap. gaog. i Q enim vefürmee t enm pturis ; qori dddo CON- — 760 Cqu XF1l ]iac col CONSIDERATIO CCCXVIL fice Jat Fidens autem Centurio, qui ex aduerfo flabat, fione Stant ] quia fic clamans exfpira[Jet , ait : Pre bic bomo Fi- fideran us DEI erat. MARCI. XV. 39 & inde ecoratur plane religio Chriftiana ex fidei fueé (cenfüs confeflione. Floret autem ex quotidiana iu- per o Vtrumque euidentiffime ftificatorum aggregatione fii, afferuit Propheta, cum diceret Confeffio, & pul- autem chritudo in confpe&u eius, fanctimonia, & magni- charita ficentia in fanctificatione eius. Omnis quippe z2tas, 10CIg titudin vterque fexus, & quelibet hominum conditio, cre- dentium, videlicet, & crediturorum in agnitione Conter incarnati Verbi crucifixi, & mortui non mediocri- Ynmar ter proficit ad falutem, quz potiffimum in catholi- Quo : c&e fidei confeffione fübfiftit Hoc myftice figura- ampli Bturin centurione, & ceteris, qui follicite Domi- Quipp nicicorporis cuftodiebant reliquias. Ipfi equidem pari Tiere 1 [: voce, & confona veritatis atteftatione dicebant : prom Verc Tilius DEI«erat ifte. Hac confeffione quid poten verius, quid vtilius ad meritum, & ad profectum fapien fublimius ? Pendebat corpus exanime, turbabatur que f ceelum, remebat tellus, faxa mouebantur, tumuli minf patebant, & credentium audiebatur confeflio : Ve- Livant e Filius DEI erat . ift Plangebant homines , pe- tes f Sed Angelorum cotus &oraque percutiebant fua. hac Con/z':lerati&rges de Pa[f..Dom. 761 « 11 hac confitentium, ac triftantium exercitatione miri- fice lztabantur. NNam fi vnius peccatoris conuere fiaut, fione in colis gaudent, quanto magis multorum ? ) T. Stant plane fancti Angeli, & fingulorum gefta con- fiderant, exhortantur, exercent, exigunt, attollunt, & indefeffe DEI caftra cuftodiunt. Afcenfus, de- üdel füg fcenfusque frequentant vices. Semper leti, fem- diana iu- per folliciti difcurrunt. Nunc opera, nunc lachri- entifime mas, nunc DEO pietatis offerünt vota. Deferunt a&PUI' autem de altari DEI, humanitate, videlicet Chritti — k agni« charitatis ignem, & fidei deuotionem, de fan&orum J atis, focietate fpem augent, de triumphis Martyrum for- tio, cre- titudinem, de apertione ianuz coeleftis regni fieculi gitione contemptum, de prefentia DEI reuerentiam, & de "j nediocti- immenfitate felicitatis vterne virtutis " defiderium. i catholie Quo magis huiusmodi minifteriis occupantur, eo Nefciunt e figu amplius exfultant, & robuftiores fiunt. e Domi- quippe proficientibus inuidere, nec quicquam detra- dempari | here meriti; quin potius augmentant, erudiunt, & jcebant : promouent. Zelant vniuerforum falutem , & omni- n quid ] potentis gloriam fummopere quzrunt. Amici funt ofedum 1 fapientig, & vicini Verbo , fed a miferia alieni, at- rbabatür que femoti. Quum in feculo hoc fuum perficiunt i 3 T i tumul minifterium, nulla poiluuntur labe, nullo labore fa- : Ve- J Circumfcribuntur loco, & DEO prefen- kigantur. , P& ] tes füunt. Miniftrant hominibus , & Conditori fuo 5 Cetus dádzg igni- hac 762 Copur XF II ignite laudis indeficienter facrificia offerunt nec CO pro iniuncto officio defunt a laude, neque pro glo- riaimmortalis Reeis in minifterio tabefcunt. Ex. D om primitur plane fanctorum Angelorum fpiritualis pra- (lucil fentia in eo, quod dicitur, quod Domino pendente, UA noti,eius, & mulieres, que a Galilea eum fecute fuerant miniftrantes , ftabant a longe. Vtrumque Scriptura expofuit rem fcilicet geftam , & myfte- rium, myfterium in Angelis, & rem séftam in mu- Non lieribus, ac. notis SVM ( Quis ignoret, fanéctos Angelos in orani vita eius Chrifto Domino miniftraffe , & lis, qU tamen in päFOülS ignominia eidem minime com re DEI municaffe? Hoc per Prophetam Dominus indicauit dieorur dicens: Elonpafti a me amicum, & proximum, & tants notos meos.d'miferia. Erant tamen noti, & mu- vefpuet lieres ibi, ftabantque a longe e, nec cruci propter iCaIG carnificum furorem appropiare valebant, mente ve- p ro, & affectu iungebantür Chrifto, [am per cica- lo m fra tricum rimas in cordis ingreffe fuerant pene i lia, ferato ibique eum inhabitante Verbo pariter cohabitabant, & ver fed per amplius affli£ta mater,: & immaculata Virgo. Namé pífa prorfus Filii communicans paflionibus, in fpiritu de fn beffe non poterat Cum lpn itu vnici füi abierat in tis, Q 234 I en pendebat. piritu,. & cum corpore pende gelium S LAVRENTIFVS IVSTIN. ï(')fü folito. lefte j eap. X X, pag. 233. mul q CON fieban Confiderationes de Paff. Dom. 763 Itit , h« CONSIDERATIO CCCXVIII. DO glo. ) E. E omnis turba eorum , qui fimul aderant ad Jpe- il pra. Gaculum iftud , & videbant , que febant , j percutien- endente aisl tesr peäarq fua veueriebantur, LUCE. m fecuta Xxi, 48. 7[mmque Ton folus centurio glorificauit DEVM, fed & X myfle n m milites ; qui cum eo erant cuftodientes IE- Angelo SVM C/icut. Mattbeus: fcribit ) vifo terre motu,- & ille, & his, quz fiebant, timuerunt valde, dicentes: Ve- & COf rye DEI Filius erat ifte. Quanta ergo czcitas [u- ndicabit £ v &tis, deorum, qui tot per Dominum' virtutibus fa d tum, & tantis in morte eius apparentibus fignis, . credeite Cm. vefpuerunt , & infenfibiliores gentilibus, DEVM glo- propttr rificare, vel timere contempferunt. . Vnde merito ;; ente Ve- per centurionem fides Ecclefie defignatur, qus ve- r CIct- lo myfteriorum codeftium per mortem Domini re- etrliay ferato, continuo IESVM & vere iuftum hominem, )imba'lf, & vere DEI Filium,' Synagoga tacente, confirmat. 0 iNam & ipfa fümma centenaria, quae in.flexu digiterum l 1 de finiftra tranfit in dexteram, Ecclefie facramen- foini T i . I C J u era i tis, & fidei aptiffime congrui cui pro lege Euan- gelium creditum, pro terre diuitiis regnum ett coc- lefte promiffum." (Et omnis turba eorum, qui fi- mul aderant ad fpectaculum iftud, & videbant, quze d fiebant, percutientes pe&ora fua reuertebantur. ) N ü dda Quod | ï | MOSESICOESe. 764 Caput XY 11. minitr Quod percutiebant pe&ora , quia ponitentie eft 9 & luctus indicium , poteft duppliciter intelligi, Siue & Mari enim eum, cuius vitam dilexerunt, iniufte occifum 7ebedis yime dc dolebant: feu, cuius mortem fe impetraffe memi- nerant, hunc in morte amplius glorificatum treme- affidug bant. Sed fiue hec, fiue illa, fiue vtraque caufa víque a diuerfas in turba, diflidentesque perfonas pe&us bant, « | tundere coegerit, notanda diftantia gentis, & gen- modo p tis. Gentiles quippe, moriente Chrifto, DEVM pimo] timentes, apertz confeffionis voce glorificant ; Iu- tiis, pf dzei percutientes folum peGora, filentes domum yime 1l redeunt, fügern ter eius FENERAB. BED A. In cit. caput. Luce. L Ton, V. pag. 440. 441. geifra. péusq CONSIDERATIO CCCXIX. delitett J lugebai Erant autem ib mulieres multe a longe, que fo- Tuferic euie erant IESVM a Galilea, miniftrantes ei &'c. quippe MATTH. XXVII. $5. torisq 1 med anta eft virtus cruücifixi, vt poft tot irrifiones, T enant & diceria, & centurio, & populus compun- gerentur. $ Quidam vero narrant, hunc centurio- u nem poftea in fide roboratum, martyrium fortiter fübiffe, Erant autem illic muleires multz a longe videntes, que fequutm fuerant IESVM a 'Galflæa fnt- Confiderationes de Pa[f. Dom. 765 (l e miniftrantes ei In quibus erat Maria Magdalena, J S"la & Maria lacobi, & Iofe mater & mater filiorum Occifum Zebedzi Hac facta vident mulieres ille ; quie ma- € memi xime dolent, aclugent. Et confideres velim, quam 1 treme affidus fint Sequebantur ipfum miniftrantes , & le Caufa víque ad pericula aderant Idcoque omnía fpecta- p« bant, quomodo clamauerit & exfpirauerit, quo- & gen. modo petre fciffe fint, ceteraque omnia, Ipfeque DEVM prima IESVM vident, hicque fexus maxime damna- n T tus, primus bonorum fpectaculo fruitur: quod ma- domum xíime illarum fortitudinem commendat Difcipuli fugerunt, ille aderant Quznam ille erant ? Ma- 1 Lua, tereius, quam dicit Jacobi, & relique. Alius Euan- gelifta dicit, multos fuiffe, qui ob hewc plangerent, pé&usque tunderent, quod maxime Iudaorum cru- ÜX. dclitatem oftendebat, qui, de quibus alii gemebant ï lugebantque, de. iisdem ipfi gloriabantur, neque qu J mifericordia moti, neqüue timore cohibiti, Signa AUA quippe illa non modo figna, fed irte magnz, fu- rorisque figna erant, tenebre, petre fciffe, velum [iones a medium refciffum , terra motus ; hec mgentls 0f erant indignationis. S. CHR YTSOS TOMES.. Homi. LXXXIX; ul | tortte e. LXXXVIIL in Mattb. Ton. VIL pag. $27. Jonge Gahlæa Ti CON- ddd; Caput XFII. 766 J cientes, CONSIDERATIO CCCXX, em: Lmï Erant autem ibi mulieres multe a longe, que fe- anima Qu euie erant IESV.M « Galilea , miniftrantes. i. JIntes Dominut " quas erat Maria Ma 7 [o] n daleme , & Maria lacobi, & fimile m lofóph mater , &? mate füiorum . Zebedai, et: Qu Multe & LOC. CIT; V. 55. 56. - CIDU dU Qantes, ïe iftis mulieribus prophcätlafi'e referunt Ifaiam di- - I J centem: Mulieres venientes ad fpectaculum ve- tes, Ma nite : non enim eft populus habens fapientiam.. Vocat mibis pa enim mulieres, quz füerant de longe, & de longe pellatur, videbant IESVM, vocat eas ad verbum, vt dere- Ftent ] linquant quidem populum infenfatum , & dereli&tum, pter nih & accedant ad nouum "Teftamentum. Beatas au- & minif tem arbitror effe mulieres, quz sedificantur ad bea- fionis ip titudinem a fpe&aculo Verbi, & a morte corporis Ticobi, IESV. Omne enim, quod eft in Chrifto, fi vere Ticobi m 'videatur, beatum facit videntem. ^Afpiciunt ergo Patriag mortificationem corporis IESV , & modum, quo füper qu cum precibus fpiritum füum.commendauit Patri, Ha tinus f primum fecute funt a Galilea, & vt audens dicam, fiünum , vtens auctoritate Scripture dicenus : A Galilzea gen; pattionis tium fecute funt, non a recta, neque a firma,. fed GT, noy circuitum quemdam habente: hoc enim intelligitur licob, - Galilgea, id eft, volutatio, vel vertigo, quam re- r muli linquentes ';"ecutæ—fuut I-ESVM non ociofe, fed fa- cien- Confiderationes de Pa[. Dom. 767 hi AX, cientes, quse mandabamuy ab eo, & dele&abant eum: miniftrantes cnrm feguenantur eum. " Qmnis (ut. f anima autem diuifionem aliquam gratiarum , & ipfum d. i Dominum participans, miniítrat IESV minifterium li, g ümlle minifteriis Angelorum, de quibus ícriptum h : Quoniam accedentes Angeli miniftrabant ei. Muïtæ ergo erant exfpectantes tunc IESVM: prz- W cipue autem nominate funt, & quafi attentius fpe- ia di &antes, & amplius miniftrantes, & melius fequen- dum ve Maria Magdalena, magis interpretationi no- . Vocat minis patrig füe conueniens, quse -Magdalena ap- je Jonge pellatur. Interpretatur autem magnificatio locus ille. Vt dere Et erat hec Maria Magdalena de magnificatione pro- v: elidun, pter nihil aliud, nifi quia fecuta fuerat IESVM ? 45 q. & miniftrauerat ei, & fpe&auerat myfterium . pat l ad ben fionis ipfius. Erat autem inter precipuas &.Maria Orporis Jacobi, & Iofeph mater aut ficut Marcus dicit , fv lácobi minoris & lofeph mater, fecundum nomen nt ego. Patriarche Iacob füpplantatoris fratris füi, & Iofeph, D, quo fuper quem natüm egenitrix dicit : Adiciat mihi Do- a minus filium alterum. Et hec ieitur fequens Do- $ Q1CaHT minum, & miniftrans, & fpe&ans difpenfationem mg paffionis ipfius, quoniam fidelis alicuius fuerat ma- d fj ter, nón ma"nl auü cuius, qualis fuerat Patriarcha ngx Jacob, fed minoris Iofeph aite alteri Fius., Erat autem in-« jm fe ter mulieres & mater filiorum Zebedzi, forfitan ali- fei f qua a 768 Caput XF 1. qua confiftens in myfterio tonitrui propter fidem, & sdet 4 4 vitam fan&tam, & quia Dominum fequebatur , & imi- j niftrabat, & ípeCatrix fuerat omnium, que geíta ] fuerunt circa eum, quia filii Zebedai vocati funt filii tonitrul. Erant enim filii eius loannes, & Iacobus: ideo Ioannes audiuit feptem tonitruum verba, que l quafi eminentiora omni fcriptura, vt non fcriberet, accipit mandatum, Sin autem oportet opinari, & j dicere, etiam nomen filiorum matris Zebedai, dico, quoniam hsc ipfa fuerat Salome pacifica appellata, l Opinatus fum. autem hoc, videns apud Mattheum, & Marcum tres precipuas mulieres nominatas, de gt 2! quibus prafens fermo habetur. . Et duas quidem effe, prefens Euangelifta exponit, Mariam Magdalenam, I &'Mariam lIacóbi; tertiam autem dici matrem filio- ent) ä rum Zebedei, Apud Marcum autem tertia illa Salo- Sabbs me appellatur: & fecundum Marcum, quz fecute fue- Dati) rant IESVM a Galilea, cum Chrifto afcenderunt in €orur lerufalem. Iíte eft enim finis eozam, qui derclinquunt Galileam gentium , & fequuntur IESVM, vt non etgo folum afcendant in Ierufalem, fed etiam cum IESV. Crürg afcendant in eam. Hoc enim fignificat, quod üm/ul £0, afcendiffe referuntur cum Chrifto. ORIGENES. In cit. locum Matib. Tom, IIl Nt i g. 929. 939. gerur Q T: C A- Confiderationes de Paff. Dom. 769 idem, & W?F*F*?ï**!f* Y* Y* L &i A n d LDÉDEBREDY "popt A & ia int fj CAPVT XVET cobus bAq Criberet X " Latronum crura franguntur , ad D. & if g 9 moriem eorum accelerandam ob dico Sabbatum | inflans ppellata lI. Chrifli iam mortui latus apertum, Jan- ftheum, ita5, d guine , C? aqua manat IOANN. XIX. 31. lem df llenat, [! Iudæl ergo (quoniam parafceue m f erat) vt non remanerent in cruce corpora la Sdo ute füe Sabbato, (erat enim magnus dies ille Sab- bati) rogauerunt Pilatum , vt frangerentur erunti eorum crura, & tollerentur. WVenerunt inquunt vt noi ergo milites , & primi quidem fregerunt ? IV crura, & alterius, qui crucifixus eft cum 9d fl €o. Il. Ad IESVM autem cum veniffent, , I vt viderunt eum iam mortuum, non fre- gerunt eius crura. Sed vnus militum lan- cea latus eius aperuit, & continuo exiuit Al fan- | 779 Cout X yoritodin fanguis, & aqua. Et qui vidit, teftimo- ferti erai nium perhibuit, & verum eft teftimonium crucis f eius. Et ille fcit, quia vera dicit, vt & adinuent VOS credatis. Fa&a funt enim hec, vt mogi fct IN NT Scriptura impleretur : Os non comminue- ad a2 1 tis ex eo. Etiterum alia Scriptura dicit : fipmenta diatoris, Videbunt, in quem transfixerunt, gerentur Bo E E aeri us a RUE CONSIDERATIO CCCXXIT. pora 1 & redar ludei ergo ( quoniam para[ceue e;'at) V non re« rm, v ERE manerent n cruce corpora Sabbato, ( erat enim maguus Jegalis o dies ille Sabbati ) rogauerunt . Pilatum'y ot frangeren- ]i vtiqu iur eorum crura, & iollerentur. IOANN. pravari XIX. 5I. tamen Y qui Jatc ! uoties elatus quis alicui immani deli&o , tefte nibilomi confcientia, fe fentit obnoxium, reatus fui inhumat latebras fouet, quamdiu, quod egit, ignorari co- dics ill gnouerit: at vbi fe deprehenfum viderit, vbi pa- dis, j lam effe didicerit, quod nequiter perpetrauit, tune mulo. excufationis fe tegit velamine, aut materiam amo- - Tandum uére conatur, vnde ipfüm deliquiffe nofcatur. Nem- quppe. pe excufatio deli&ii priorum parentum antiquatuni que f eft malum. Ab inftitutione quidem ipforum fum- Comple pfit originem, atque vniuerfam terrarum impleuit la« Confideratiotes. de Paj. Dom. 77t* eftimg. latitudinem. : Lethali hoc morbo Hebreorum re- ferti erant. Pontifices, Porro vt Dominus IESVS lOnipm crucis füpplicio damnaretur, multimodas malitize füuze Bs adinuenerunt excufationes. . Perpetrato autem huius- R modi fcelere, ne tanquam rei publice damnarentur, Tlinue« ad alia non minus peftifera fe verterunt iniquitatis Qicit: figmenta.. Rogauerunt etenim Pilatum, vt tam Me- diatoris, quam latronum cum illo pendentium fran- gerentur crura, ne die fabbati eorum in cruce cor- Xl, pora remanerent, Confundebantur plane in fe ipfis, & redargutionem publicam verebantur. Quamob- LUE rem, vt de patibulis deponerentur corpora, fub Ma- TL legalis obferuantie zelo poftulauere inftanter, ( li vtique pofcebant bonum, legisque cuftodiam .g ] Minime praeuaricatores ipfi quarere fimulabant. tamen valebant recto corde legis decreta feruare , qui latorem legis occidere curauerunt. Indignum , teftt nihilominus videbatur, vt in folemnitate precipua tos füi inhumata corpora remanerent, nam magnus erat TU dies ille fabbati. Vere magnus & fingularis erat ib pte dies, in quo hominum Redemtor requieuit in tu, l RU mulo. Sane requietionis huius myfterium vene- | af0e randum diuina pranunciauere eloquia. Perfeétis Nen. quippe celis, elementis, animantibus, & vniuerfis, Ti que funt, ipfoque plafmato homine, fic legitur : L | IUf Compleuit DEVS die 1bptimoropus füuum, quod rplem't fe- li 772 Caput XF' 11f. fecerat : requieuit die feptimo ab vniuerfo operä , CON quod patrarat. Nempe fi hoc de diuina dicitur fart maieftate, ab operibus fuis, quando requieuit, cur de Patre Vnigenitus dicat: Vfque modo Pater meus m t " operatur, & ego operor ? Operatur DEVS femper $VM in fingulis, operatur in omnibus, etiam quum per Ti [piritualem, feu corporalem naturam aliquid agit, Propterea diuinus fermo longe ante confcriptus Chri- fti futuram prefigurabat requiem, in qua idem Me- u 1 diatorj quum DEVS effet, & homo, vnus Em- ( manucl, fecundum humanitatis formam, & corpo- pon ao ris füfceptam fübftantiam , illo triduo ab omni re- fidelum. ciunt fr demtionis opere, quod patrarat, in tumulo requie- facit firr uit. Merito ad declarandam huiusmodi requietio- de, offa nis dignitatem , quz ceteras propter Verbi perfo- nam antecedebat, dictum eft : Erat magnus dies polint, ille fabbati. Magnus, inquam, quia myfteriis ma- Ynum e) gnis preeditus , & multiplicibus grauidus facramen- noftro ] T$ omy tis. Humanitatis fiquidem Chrifti veram requiem, Yiur; fpiritualem a vitiis fabbatifmum , corpus Chrifti quando myfticum , & San&dorum cum DEO regnantium eternam requiem premonftrabat. de illo: S. LAVRENTIVS IVSTIN, Loco folito. Doino cap. XXIL pag. 332 antequaï torpus VE impl ld& CO N- Confiderationes de. Pafl. Dom 773 0 Opefe CONSIDERATIO CCCXXII K Qieifür Cult, qur Veneruut ergo milites, prini quidem freserunt VT fres erura, C alterius, qui crucifixus eft cum ep ld IE- Gmp"1 SPM autem. cum veniffent UL Oiderunt eum iam ]Um per pcp rTuni ens crura. mortüutn , non f* e5t IOANN. ytd agit XIX. 00 33* tüs Chri dem Me. uftodit Dominus omnia offa eorum vnum Ts En« (C ex his non conteretur, ) Et hoc fratres Y corpoe pon accipiamus carnaliter. Of fünt firmamenta Omfi re fidelium. Quomodo enim in carne noftra offà fa- ) requiee ciunt firmamentum fic in corde Chriftiano fides equietioe facit firmaamentum, Patientia ergo, que eft in fi- ji perfo- de, offa funt interius. Ipfa funt, que frangi non us (üe$ poflunt. Cuftodit Domi AliL 111 $ omnia offa eoruni 5 ff c*num ex his non conteretur. Side Domino DEO CTIene noftro IESV Chrifto dixiffet hoc,' cuftodit Domi- eguietn, nus omnia offa Fili füi, vnum ex his non conte- Chnfïl retur: ficut etiam alio loco p;aöwurmur de illo, um quando agnus di&us eft ma&ai ]dUo, & c um eft de illo: Os eius noli franeere npham eft.in « 21 71'* ( f Dotino, quia, cum penderet in Cruce, exfpir antequam venirent illiad crucem, & inuenerunt iam corpus exanime, & noluerunt crura eius frangere, vt impleretur, quod fcriptum eft. Sed promifit ilud & ceteris Chriftianis : Dominus cunod.:, omi ERN N ee-e ofífa Caput XV 111 7/4 $ offa eorum, vnum ex his non conteretur. Ergo AU fratres, fi viderimus aliquem. fan&um tribulationeg pati, & forte vel a medico fic fecari, vel ab alique ( pe rfequutore fic cedi, vt eius offa frangantur, non dicamus: Non erat iu£us ifte, nam Dominus hoc J i promifit iuftis fuis, de quibus ait: Cuftodit Domi- nus omnia offa eorum, vnum ex his non contere- DUT. Vis videre, quia alia offa dixit, que diximus frmamenta fidei, id eft, patientiam, & tolerantiam (E in omnibus tribulationibus ? Ipfà enim funt offa , et, in que non franguntur. Audite, & in ipfa paffione poifictt Domini infpicite, quod dico. Dominus erat in mes &iusin. dio crucifixus, iuxta illum duo latrones erant: vnus hoc ide infültauit, alter credidit ; vnus damnatus eft, alter tàndo, juftificatus eft ; vnus habuit penam füam, & hic, teddenc & in futurum, alteri autem dixit Dominus: Amen tead dico tibi, hodie mecum eris in paradifo: & tamen Vnüm t illi, qui venerant, Domini offa non fregerunt, la- Quifica tronum autem fregerunt: fic fra&a fünt latronis tum? ] offa, qui blafphemauit, quomodo latronis, qui cre- mécum didit, Vbi eft ergo, quod di&um eft: Dominus teinp cuftodit omnia offa eorum, vnum ex his non con- Vhus e teretur ? Ecce, cui dixit, Hodie mecum eris in pa- radifo, non potuit omnia offa eius cuftodire ? Re- Quire: fpondet tibi Dominus : Immo cuftodiui , nam firma- ipfe p mentum fidei ipfius frangi non potuit illis. ictibus, eum p( Tunt ill *'q.uibus crura funt fracta, $, Con(ierationes de Paf]. Dom, (7 ' T Em !fo $. AVGFSTINFS. Enarrat. IT. in. Pjlm. Vationg AXXIII. n. 24, Ton. IV. pag. 226. 227. b liquo U. Don . CONSIDERATIO CCCXXTII. Ils hoc t Doni- F? viderumt eum iam mortuum , won fregerunt eils crura, LOC, CIT. COniLere- - diximus orantiam t exaltemus nomen eius in idipfum. ) — Quid CE -eft, exaltemus nomen eius in idipfum ? Hoc nt offz, palfione eft, in vnum. iNam multi codices fic habent: Ma- tinme gnificate Dominum mecum, & exaltemus nomen L* VIUS eius in vnum. Siue in idipfum dicatur,-fiue in vnum hoc idem dicitur. l, alter Ergo rapite, quos poteftis, hor- , & hic, tando, portando, rogando, difputando, rationem ä : Ámen reddendo, cum manfuetudine, cum lenitate : rapi- X tamen te ad amorem , vt, fi magnificant Dominum ,. in vnum magnificent. Et pars Donati videtur fibi ma- unt, l lattonie gnificare Dominum : quid eos offendit orbis terra- rum ? Dicamus illis: Fratres, magnificate Dominum qui cre- Jominus. mecum, & exaltemus nomen eius in vnum, Qua- ! on COf re in przcifione vultis magnificare Dominum ? Ille js n pe vnus eft: quare duos populos vultis facere DEO ? ? M Quare vultis diffipare corpus Chrifti ? Certe enim n firmae ipfe pendebat in cruce, quando tympanizabat, & cum penderet in cruce, emifit fpiritum : & vene- Vübüs, runt illi, qui eum füfpenderant, & inuenerunt, eunt j eee a emi- | 776 Caput XP 11I. emififfe fpiritum, &non illi fregerunt crura: latroni CON bus autem adhuc in cruce viuentibus fregerunt, vt per ipfüm dolorem compendio mortis ab ilà cruciatu $ o liberarentur, quomodo folebat crucifixis feri. Er- t go venit perfequutor , inuenit Dominum quiete de- Ui pofuiffe fpiritum : quia ipfe dixit: Poteftatem habeo ( iil ponendi animam meam. Pro quibus pofuit animam ent. f füam ? Pro vniuerfa plebe fua, pro toto corpore qUOd al fuo, Venit ergo perfequutor & non fregit crura tium tu E Chrifti : Venit Donatus, & difrupit Ecclefiam Chri- ad face fü. Integrum corpus Chrifti in cruce inter manus pafione perfequutorum eft, & inter manus Chrifhanorumr Clamemus erco Patri non eftintegrum corpus Ecclefim. do. Pat fratres, cum gemitu, quantum poffumus, dicentes : ToCUmm. Magnificate Dominum mecum, & exaltemus nomen eius in vnum. Ecclefia enim illis clamat; vox eft nobis o Vnde ds n Ecclefis, clamans ilis, qui fe preciderunt fündere enim difrupti funt ? Per füperbiam, Docet autem Chriftus humilitatem , cum commendat corpus & nobis quafi 1 fanguinem füum: quod diximus fan&itati veftre in hoc Pfalmi (.XXXIIL. ) textu agi & celebrari , períequ vbi commendatur eorpus, & fanguis Chrifti vbi C commendatur humilitas Chrifti quam pro nobis erübefe fufcipere dignatus eft. QQUS ( S. AVGVSTINFS, Enarrat, 1. in Dfalm, ficati f ï AXXIIL n.7. lom. IV. pag. 214 Ento ft CON- Confiderationes de Pa[J. Dom. ZA : htrogi CONSIDERATIO CCCXXIV. Ib Vtper Chüciapu ed. vntis anilitum lancea latus eius aperuit , €? con- eri, Ir. üinuo exiuit fanguis, €9 aqua. XOANN. ;ïx. 34» tiete de. uomodo dicit Ci]ri&uo: Confcidifti faccum m haboo Q Animm, meum, & accinxifli me letitia ? Saccus eius Non tibi vilefcat , COrpore erat fimilitudo carnis peccati. iE crütg quod ait: Saccum meum: ibi erat inclufum pre- m Clri« tium tuum. Confcidifti faccum meum. Euafimus T manus ad faccum iftum. Confcidifti faccum meum, In TRTOTU paflione confciflus eft (accus; Quomodo ergo DEO Patri dicitur : Confcidifi faccum meum ? Quomo- ]Us erfo (centes : do Patri dicatur, vis audire ? QConífcidifti faccum 3 DOmen meum. Qnia proprio Filio non pepercit, fed pro vox eft nobis omnibus tradidit illum. Fecit enim per lu- — Vnde daeos nefcientes, vnde redime: entur fcientes, & con- t autem funderentur negantes. Nefciunt enim, quid boni ypus & nobis operati funt malo fuo. Sufpenfus eft faccus, & efire i quafi letatus eft impius. Confcidit faccum lancea lebrani , perfequutor, & fudit pretium noftrum Redemtor. i, vbi Cantet Chriftus Redemtor, gemat ludas venditor, erubefeat Iudaeus emtor. ) D0LiS. Ecce ludas vendidit, Iu- deus emit, malum negocium egerunt, ambo damni- ficati funt, fe ipfos perdiderunt venditor, & emtor. ] B/Giflh Emtores effe voluiftis , quanto melius redemti ef- ^ fetis ? ille vendidit, ifte er ^ À. jit: infelix commercium ; N 4j o üec eee, *1 778 Caput. XP 1 nec ifte habet pretium, nec ifte habet Chriftum. Huié gent&ï j dico: Vbieft, quod accepifti? Illi dico: Vbi eft, quod quemadï l emifti ? Huic dico: Vbi vendidifti, te decepifti. Ex- ego f bus Do fülta Chriftiane, in commercio inimicorum tuorum imus. tu vicifti. Quod ifte vendidit, & ille emit, tu adqui- tes, (l fifti. Dicat ergo .caput noftrum, dicat caput pro eum i corpore occifum, pro corpore dedicatum, dicat, von &t audiamus : Confcidifti faccum meum, & accinxifti N can! me letitia, id eft, confeidifti mortalitatem meam , & accinxifti me immortalitate, & incorruptione. do eni Vt cantet tibi gloria mea, & non eompungar, Quid dulamu: eft, non compungar ? lam contra me non ferat cor noi lanceam perfequutor, vt compungar. Chriftus enim o Y refurgens a mortuis, iam non moritur, mors illi gacel ThUT vltra non dominabitur : quod enim mortuus eft peccato, mortuus eft femel; quod autem viuit, pCCC'slt( viuit DEO. quonia Ita & nos, inquit, exiftimemus nos eft pe mortuos effe peccato, viuere autem DEO, in Chri- Tite, d fto IESV Domino noftro. Ergo in illo cantamus, in illa.ïdedicati füumus, qinus Quo enim caput preceffit , & membra fequutura fperamus. Spe enim falui fa- tecolit ï &i fumus: fpes autem, qui videtur, non eft fpes, fralim xus ef quod enim videt quis, quid fperat ? Si autem, quod feruim non videmus, fperamus, per patientiam exfpecta- mus, per patientiam zdificamur, Forteautem illic snitiu viti, eft & vox nq&r-a, fi bene attendamus, (i dili- genter Confiderationes de PafJ. Dom. 779 i. Hjé gehter intueamur , fi oculum acutum geramus, non 1b quo] quemadmodum folent corporum. ceci amatores. Si iffi. E. ergo *fpiritalefn oculum intendamus, in ipfis voci- tuorm bus Domini noftri IESV Chrifti & nos ipfos inue- U adqui. pimus. Non enim fruftra dixit Apoftolus : Scien- DUt pro £es, quia vetus homo nofter fimul crucifixus eft ; at cum illo, vt euacuetur corpus peccati, vt vltra ceinxift non feruiamus peccato. Agnofce ibi vocem tuam * "Vt cantet tibi gloria mea, & non compungar.. . Mo- Tieam, Uptione, do enim, cum iftas corporis mortalis farcinas ba- iulamus, non deeft, vnde compungamur. Nam fi . Quid cor non compungitur, quare pectus tunditur ? Cum n ferdt U5 enim ergo venerit etiam noftri corporis dedicatio; quz yors il przceffit in Domini exemplo, tunc non compunge- IDnuf. CompunGionem enim , quam habemus de Uus eft peccato, fignificauit lancea percufloris. Denique | Vif quoniam fcriptum eft : A muliere initium factum lU oj n Chri eft peccati, & per illam omnes moriuntur, reco- lite, de quo membro facta eft, & videte, vbi Do- 113ms, minus lancea compun&us eft. Recolite, inquam , tceft, iloi f« recolite primam. conditionem noftram : mon enim fruftra, vt dixi, vetus homo nofter fimul crucifi- [ fpes xuseft, vt euacuetür corpus peccati, vt vltra non , quod feruiamus peccato. JNempe Eua, a qua factum eft p m ilc ,nitium peccati, fumta eft, vt formaretur.de latere viri. Dormiens iacebat ille, cum factum eft: mor- f dil- e e G A tuus. jvl Á Cou XFILIL ( 790 tuus,pen.debat ifte, cum fa&um eft. Cognata dud P"emiciofa funt fomnus, & mors, latus, & latus : compunctus vulpus in eft Dominus in loco peccatorum. Sed de illo la- fiàm ef tere fa&a eft Eua, qui nos peccando mortificaret : prona fi de ifto autem latere fa&a eít'Ecclefia, que nos fe ignor pariendo viuificaret. fit, inqu $ AVGVSTINVS. Som! CCCXXXVL cundum. Jn dedicat. Ecclefue. las CCIL VL de tempore, Tom. pondere V. pag. 1303. cordis v L tüt: Le CONSIDERATIO CCCXXV. Vane d ad dextr Sed enus milirum lancea latus eius aperuit GY. tantum. . LOC CIT. inter e0 ]itare co t quidem Dominus meus IESVS poft cetera in- E plicat f cftimabilis fuz erga me beneficia pietatis, etiam plicat n dexterum fibi propter me paflus eft latus fodi ; quod fritres, videlicet non nifi de dextera propinare mihi vellet, miniftis non nifi in dextera locum parare refugii. Vtinam Apofto ergo talis merear effe columba, ique in foramine & a fin petre habitet, & in foramine lateris dextri. Con- te enim fidera tamen, hoc vulnus eum penitus non fenfiffe, tr, N Neque enim illud excipere voluit, nifi iam fopora- ipfos d tus in morte: vt moneret te, quamdiu viuis, in B: fn huius femper lateris vigilare cuftodia; fed & mor- Id y tuam cénferi eam animam oporterée, que quidem perni- fCanjz'demtiones de Pajf. Dom. 781 i dug perniciofa infenfibilitate diflümulet in dextra fibi pundus vulnus infligi, Merito quidem in finiftro latere po- il l. fitum effe dicitur cor hominis, quod affe&io eius dcgrt : Nec fa- prona fit femper, & procliuis in terram. l& nog ne ignorabat hoc miferabiliter ingemifcens : Adhe- fit, inquit, pauimento anima meéa, viuifica me fe. 'XVT, cundum verbum tuum. Sed ne his quidem in hoc « i, pondere nos conditionis humane , & grauedine cordis volebat manere, qui fic aámonens loqueba- tur: Leuemus corda noftra cum manibus ad DEVM, AY, Plane id füadebat, vt a finiftro latere erigerentur ad dextrum. & ) Secularis militia, fratres, in finiftro Js': tantum latere clypeum portat: non imitemur, fi inter eos nolumus deputari, quos huic feculo mi- litare conftat. n fs Nemo, inquit, militans DEO im- etam plicat fe negotiis fzcularibus, hoc eft, fcutum ap- plicat non tam dextere, quam finiftre. JAttamen quod fratres, vtrumque nobis latus tegendum eft, fj me. vellet miniftis, fcuto, inquit, cireumdabit te veritas eius. Et tinam. Apoftolus ipfe: Per arma, inquit, iuftitie a dextris, ( imine & a finiílris. ^ For- Ceterum ipfam audi iuftitiam, Con. ff te enim non eadem vtrique lateri forma prefcribi- if live tur. Nempe hinc quidem mandatur : Non vosmet- :pora ipfos defendentes Chariffimi, fed date locum irsz. s t: In patientia veftra poffidebitis animas veftras. f0f« Inde vero pracipitur: Nolite locum dare diabolo. iden pH s Et ]i ( 78 Caput | XFIIL Et item : Refiftite diabolo, & fugiet a vobis. Au- CON 5 di adhuc, quomodo tegas latus vtrumque. Prouri Jnis dentes bona, ait idem Apoftolus, non tantum co- tam DEO, fed etiam coram hominibus. Hec eft enim voluntas DEI, vt benefacientes, non modo am ve €abefcere malignorum demonum inuidiam, verunr I tf etiam obmutefcere faciatis imprudentium hominum ienorantiam. Nunquid tamen in eternum erit no- v3or elu bis hzc prote&io neceffaria? Aut femper ab vtro- quibus ' intrante que latere hoftile agmen inftabit ? Erit, quando Tictes r non modo non inftabunt, fed nec ftabunt quidem. Cadenta latere tuo mille, & decem millia a dextris queren tuis. Siquidem nec humana malitia iam tunc habe- pracant tilitos Y bit, quid faciat ; nec demonum millia plus verebi- lts fj mur, quam totidem vermium agmina, vel mufca- rum. quamd Haud aliter denique intuebimur eos, quam quibus. &ii Hrael, transmiffo iam mari rubro, vndique füi Aegyptios mortuos, fed & rotas curruum ire in pro- CUntür €undum cernebant : vt & nos fcilicet, longe tamen n:iq tes ? 4 fecurius, & dele&tabilius cantemves Domino, quod hoc ip gloriofe honorificatus fit, equum , & afcenforem eius deiiciens in abyflüm. &5, q &n ; $. BERNARDVS. Serm. VIT. in. Pfaim. forte : gui baþz'tat. Volum. L pag. $44. illo di » latera. Don | " CON- 783 änþdemtiones de Pa[J. Dom. *l CONSIDERATIO CCCXXVI . Ptou d co« Funus fnilitum lancea laz/*m eius aperui£. Cc. Hoc eft Loc. CI.T- 1 modo Mam veniamus ad , Verm illud: Vxor tua , Chrifto dici- Vominum tur. Ergo vxor eius Ecclefia eius : Ecclefia eius, erit no- vxor eius nos ipfi.. Sicut vinea fertilis, Sed in tb vto- quibus vinea fertilis ? Videmus enim parietes iftos quado intrantes multos fteriles : videmus, quia iftos pa- quidem, rietes intrant multi ebriofi, foeneratores, mangones, ) dextris guarentes fortilegos , euntes ad preecantatores, & i habe- precantatrices, quando illis caput dolet. Ifta eft fer- Verebi- tilitas vinee ? Ifta eft vbertas vxoris ? Non ipfa eft. | mufea- Ifte fpinz funt, fed non vbique fpinofa. Habet quamdam fertilitatem , & eft vinea fertilis: fed in , um ique fü - z quibus? In lateribus domus tuz. Non omnes di. [n pro« cuntur latera domus, .Quaro enim, quz fint late- : e [2mel ra: quid dicam ? Parietes funt, quafi lapides for- tes ? Si de hoc habitaculo corporali diceret, forte , quod ? hoc intelligeremus latera. Latera dicimus domus TOf C eos, qui inhzerent Chrifto. Non enim fine cauiïä; & in fermone quotidiamo dicimus de aliquo, qui Pfün. forte male agit ex malorum confiliisamicorum ; de illo dicimus : mala latera habet. Quid eft, mala Jatera habet ? Mali illi inhzrent. Ergo & de alio : JDona latera habet, bonis confiliis viuit,. Quid eft N- hoc ? 764. Caput XV 111 hoc ? Bonfís! confiliis regitur, Ergo latera domus. fieere iU funt illi, qui inherent Chrifto. Nec fine cauffa & erint dil ipfa coniux de latere fa&a eft. Viro dormiente fa, P Eua facta eft: moriente Chrifto Ecclefia fa&ta eft : viri dor! & illa de latere viri, cum cofta detra&a eft: & VUorum. ifla de latere viri, quando latus lancea percuffum fnagnum €ft, & facramenta profluxerunt, Ergo vxor tua Adam ii vt vinea fertllis. — Sed in quibus ? in lateribus do- formare mus tuz, In aliis, qui non adharent Chrifto, fte- efuxit. fiis. Sed nec illos in vinea computabo. ito fan S. JMFVGFSTINFS. Enarrat, in Pfalm. brius? CXXVFIL Ton. IV. pag. 1443. 3 T. IIJ CONSIDERATIO CCCXXVIL (0 Sed vnus milirum. lancea latus eius aperuit s R continuo exiult fanguls , & aqua,/ YOANN. XIX. 24* NI u CUU gilanti verho Euaügelifta víus eft, vt non di- V ceret, latus eius percuffit, aut vulnerauit, aut Ta quid aliud ; fed aperuit: vt illic quodammodo vi- te oftium panderetur, vnde facramenta Ecclefie Tionuig manauerunt, fine quibus ad vitam, que vera vita nus P; eft, non intratur, Ille fanguis in remiffionem fu- eumf fus eft peccatorum : aqua illa fülutare temperat po- lentur. culum: hec & lauacrum praftat, & potum. Hoc excolo pranunciabat , qgovd' Noe in latere Arce oftium do qii facere - Con[iderationes de Paff. Dom. 795 1 domus facere iuffus eft, qua intrarent animalia, que non Quf & erant diluuio peritura, quibus prefigurabatur Eccle- O'miente fia. Propter hoc prima mulier facta eft de latere i ef viri dormientis, & appellata eft vita, materque vi. idit & uorum. Magnum quippe fignificauit bonum , aut ereufum magnum preuaricationts malum Hic fecundus VXOr Qu2 Adam inclinato capite in cruce dormiuit, vt inde bus do formaretur ei coniux, quod de latere dormientis [0, fie effluxit O mors, vnde mortui reuiuifcunt ! Quid ifto fanguine mundius . [ Quid ifto vulnere falu- B brius ? S: AVFVSTINVS. Tratt, CX X. 4n. loann, Jom. II pari. L. pag. $04 Yil CONSIDE RATIO CCCXXVIH "d TE Sed «nus militum lancea latus eius aperuiz & continuo exiuit fanguis , C? aqua« IOANN, XIX« 34 1di lIt , alll adidit quidem fpiritum Dominus DEO & Patri, 1 0 V oftendens, quod pofthac anime iuftorum in celefi monumentis non VCI'fai']tUI', currunt autem in ma- Id VIU nus Patris omnium : fed peccatorum anime in lo- em f cum fupplicii detra&z, hoc eft, in infernum depel- at po lentur At illi camelum deglutientes, & culicem Hoc excolantes, tali patrato facinore, de die obferuane fbum do.diligenter cogitant. Dicit enim: Vt ne maneant (e in ( 786 abut XE II in cruce corpora, rogauerunt Pilatum, hoc eft, jopofi obfecrauerunt vt tollantur. Quare autem con- (amatur fringi crura eorum petunt ? vt fi etiam füperuiue- ;, dbl rent, inutiles effent Latrones enim fuerant No- Dorninu lebant igitur in die fefto videri punitores,. & ho- pl 2qU micide. Et aliter : Etiam lex ita precipiebat, ne que p verfatur fol occumberet in fupplicio hominis. Vide au- fu, Do tem, quomodo per ea, quz ftruunt ludzi, pro- Sic ergo & in hoc loco duze fiat, f phetie impleantur. dens m prophetie implentur, vt poftea Euangelifta dicit : fittit, Etenim oífa IESV non confringunt quidem, pun- gunt tamen eum, gratificantes Iudeis, & fanguis , netür, & aqua egreditur. Et hoc quidem admirandum, grefm nam ilii quidem etiam mortuum corpus contumelía 10n adi redunt afHCerc conantur : at contumelia illis. in miraculum vertitur. Et fanguinem quidem ex mortuo corpo- fit, qv hoc lo re prodiiffe admirabile eft ; verumtamen poffet quis guis (j fycophantarum dicere, , quod verifimile fit, vi- is fit f talem quamdam virtutem adhuc fuiffe in corpo- ie. Aqua autem egrefífa omnem controuerfiam mi- I taculo tollit Non fimpliciter autem hzc fiunt , fed D u quia Ecclefia per duo ifta & fit, & confiftit. Nam per aquam quidem generamur, per fanguinem autem, & corpus pafcimur Cum igitur accedis ad calicem communionis fanguinis Chrifti, ita affectus fis, qua- fj ex ipfo latere bibas. Confíidera autem, quomo- do ( Confiderationes de Paj Dem, 787 &lo per faucium latus, vulnus lateris, hoc eft, Heue Ioe eft j 6I CO. fanatur: & ficut in paradifo, vbi Adam obdormi- 'iïperuiue. uit, ablata eft ab eo cofta, ita in hoc loco, cum lb - Np. Dominus obdormiuiffet, coftam militi dedit, Rhom- Z & hO- phea autem militis figura eft rhomphzze verfatilis, dt, p quze prohibet nos a paradifo, Et quia omne, quod Vide qt- verfatur, nifi quid obfiftat, non abfiftit a füo cur- [ïc'[', pro« fu, Dominus oftendens, quod rhompheam illam, 0co due fiftat, fupponit in figura latus framez militis, often- i diit : dens nobis, quod ficut framea militis appulfa lateri fl pun ftetit, ita & flammea ftabit, vt non vltra intermi- fnpuis ) netur, & verfione fua exterreat, prohibendo in» andtm, greffum in paradifum. Confundantur Armenii, qui ntumda non admifcent in myfteriis aquam vino, Non enim raculm credunt, vt videtur, quod aqua ex latere egreffa fit, quod admirabilius, fed fanguis tantum. Et ) Corpo» ffet quis hoc loco deftruunt magis miraculum. Itaque fan- (it, Yi guis (ymbolum hominis crucifixi: aqua vero, duod.. | corpo- is fit füper hominem , hoc eft, DEVS. um d« JIHEOPHYLACIVS. 'In cit. locum. loauyte nt, fl B. 49 5. ; 4 Nan AUtemt, calicem $, que qucmo- CON- A 788 Coput XF 111 CONSIDERATIO CCCXXIX, pattor facte K contitiuo ex:z;pt fangms ; & 4qua. LOC. CIT. fja jate fuit mul rimum fignorumi Mofis aqua, & fànguis: ea- tem Cuf P demque res omnium IESV fignorum poftre- yuam £a anum fuit. Primo loco- Mofes Buulum in fanguinem bus, vt transmutauit : & in fine IESVS aquam ex latere poaqu rat emifit cum fanguine, forte propter duas voces, al- dica ff teram iudicantis ; alteram vero eorum, qui dire vt auriu vociferabantur: aut propter éóredentes, & propter eft laboi incredulos lNam cum Pilatus diceret: Innocens pïui fum, & aqua lauaret manus ; vociferantes dicebant : enim tl Sanguis eius füper nos. Emerferunt igitur h'ec & tung :duo de latere : aqua fortafüis iudici, fanguis vero euee « vociferantibus, Rurfusque aliter intellipgi poteft : trophio ludais fanguis, Chriftianis aqua: illis quidem vt enim d infidiatoribus ex fufo fanguine condemnatio ; tibi nem ii vero, qui nunc credis, per aquam falus. Nihil UR P enim fruftra factum. eft. Reddiderunt quoque e Gedt cn planatores Patres noftri aliam eius rei caufam. Cum Ansg enim duplex quzdam fit in Euangeliis falutifer apti- VM a fmatis vis: vna quidem per aquam iis qui illumi- eN nantur feu baptizantur, concefía; altera vero , €00, al quz perfequutionum tempore fan&is Martyribus pet il ( proprium fanguinem datur: exiere e Saluatoris la- tere fanguis, & aqua, que confeflionis cum illumi* na- ä Conjïjeratz'07zes de PafJ. Dom. 709 AUX patione, feu baptifmo, tum ín temporibus marty- tii fa&ke pro Chrifto, confirmant gratiam. Eft & C QT. alia lateris eius caufa. Peccati princeps, & dux fuit mulier, que e latere formata eft. IESVS au- ; J i u : L tem cum veniffet, vt viris fimul, ac feminis ve- r l i poftre:. ] N niam gratificaretur, latus perfoffus eft pro mulieri- npinem d bus, vt peccatum folueret, Quod fi quis adhuc X [atere perquirat, etiam alias caufas inueniet., Hec tamen x8, d* di&a fufficiant, & propter temporis anguftiam, & qui dire vt aurium fatietati occurratur, Quamuis nufquam proptar eft labor audiendi de coronis, feu tropheis Domi- ninoces ni; prefertimque in ifto ter fan&o Golgotha. Alii Cebant : emim tantummodo audinnt, nos autem & videmus, tür hac & tanpimus. Nemo delaffetur. Arma pro ipfa Jls Verü cruce contra aduerfarios fume : ^fidem crucis pro poteft: tropheo aduerfus contradicentes ftatue. Quando idem vt enim de cruce Chrifti contra infideles difeeptatio- 0; tib nem infütuturus eris, prius manü fignum crucis Nl emitte ,& obmutefcet, qui contra nititur. Ne pu- que & deat crucem confiteri, De hac namque gloriantur , Om Angeli, aientes " * Nouimus, sguem qugritis; IE- j bapfi- SVM crucifixum. Nonne potueras dicere, o-An. | " illumi gele: Noui, quem quaritis ; Dominum meum ? fed Ye0 , ego, ait ille cum fiducia, noui crucifixum. Crux bus pef enim corona eft, non ignominia, oris lt« H illumi* IIf S. Cy: n 799 Caput XV 11I. S. CTRILLVS. HIEROSOLYMIT feeleftu Catechef.. XIII, de Chrifio crucifixo €jc. m. 21. 224 fie deii $ag. 193* fociebat qu en CONSIDERATIO CCCXXX, hoc t Sed vnus militum lancea latus eius aperuit , & con- hoc fac ipfi fim tinuo Xexz'uz't Janguis, & aqua. rLoc. cr. confüm [ne ei um enim omnia confümmata effent, inclinato C capite (non enim illud clauis erat affixum ) tra« vttoqu didit fpiritum, hoc eft, exfpirauit. Atqui non poft ü qu & at inclinatum caput exfpiratur ; hic vero contrarium vt cun efficitur : non poftquam exfpirauerat, caput inclina- i, : uit, vt apud nos fleri folet, fed poftquam inclina- fi uerat, exfpirauit, quibus omnibus declarauit Euan- $ gelifta, ipfum uniuerforum effe Dominum. At Iu- i.l daei rurífum, qui camelum deglutiebant, & culicem ( excolabant, tantum nefas aufi, de die confultant. Quia parafceue erat, vt non remanerent in cruce Eu corpora, rogauerunt Pilatum, vt frangerentur eo- dit, fum crura. Viden', quam fertis fit veritas : per ftudia eorum prophetia impletur. Alia quoque prz- Venientes enim milites alio- dictio finem accipit. rum fregerunt crura, Chrifti non item. Attamen Gt hi in gratiam Iude&orum eius latus lancea perfora- Ver nt. Q runt, & mf)rtuo corporiïcontumeliam inferu Íce- ht D Confiderationes de PaffJ. Dom, 79t LfMrm fceleftum , & exfecrandum facinus ! fed ne*turberis, ^ 2L. 2 ne deiciaris dilecte. Nam que mala illi voluntate faciebant, veritatem propugnabant. Prophetia nam- XXX, que erat: Videbunt, in quem transfixerunt, NNeque hoc tantum, fed etiam iis, qui infideles futuri erant, ! 63 ((l hoc facinus. demonftrationi fuit ; vt Thome, & T ipfi fimilibus. ' Ad hzc etiam myfterium ineffabile confummabatur : Exiuit enim fanguis, & aqua. Non incinato fine eaufa, vel cafü hi fontes manarunt ; fed ex mb ) trze vtroque Ecclefia conftituta eft. EHoc f(ciunt initia- hon pot ti, qui per aquam regenerantur, ac per fanguinem, Dtranum & carnem nutriuntur, Initium myfteria fumunt , t indimee vt cum ad tremendum poculum accefferis, fic ve- | foctnz- nias, ac fj ex hoc latere potaturus effes. it B- S. CHRYSOSTOMTVS. Honi, LXXXF. B alias.L .X X XIV. in Joanu, Tom. VIII. pag. yo7. culicert afültant, CONSIDERATIO CCCXXXI. in ctuce tU 60 J continuo exiuit. fanguis ,, & aquä. E qui wi- : p dit, tefiimenium pez'bz'buät, €g verutm eft teflimonium eius. IOANN, XIX. 34. 9j. u pre- 'e5 dlio- rande prorfus, inauditumque prodigium , vt Itamer G de exanimato corpore fanguis exiret, & aqua, yeriora i Verumtamen maximum in re hac gefta nobis vo- nt 0 lut DEI fapientia commendare fàcramentum, fce . fui iil Vi* ( 797 Caput XF 11 videlicet, & Eccefie vnitatem. — Huius etenim fpt- Ws, & | elt a Do ritualis copule figura preceffit, quando de latere delifimü Ade dormientis vna ex coftis ipfius fübtra&a nar- toc fad ratur, atque de eadem, Eua cun&torum parens for- (s non mata eft, quz typum gerebat Ecclefie. Significa- bat tunc Spiritus fan&dus, verum, & fpiritualem Mofi fü Adam effe futurum, qui Paracleti virtute plafmatus, celebrat o hn dum dormiret in cruce, de ipfius latere profluen, tibus aqua, & fanguine, fpeciofa fponfa fine ruga, figire Y & macula formaretur Ecclefia, lus fün Hzc quippe fünt 4 «um €o facramenta eeclefiaftica, per qua tetum corpus Ec- clefie abluitur, atque fan&ificatur. Jn lauacro vti- tum, q que aquz regenerationis , quod Chrifti morte fa- d Y cratur, ab originali contagione mundatur, In Re- TTURQ demptoris vero fanguine. nedum ab omni culpa pur- zetinex ii & gatur, verum etiam regni coeleftis illi aperitur in- mnatio troitus; Ambo hec in vnum effe&um conueniunt, 1 nec vnum fine altero valet ad falutem prodeffe, Non longe enim absque baptifini fácramento, & peccatorum tt, QU remiffione poteft quis futurge beatitudinis heredita- uerfüs tem percipere. Hoc vbique in orbe terrarum fàn- & ' &a mater confitetur Ecclefia, hoc multiplicibus ln Scripturarum diuinarum teftimoniis roboratur. In- fuper & qui vidit de Chrifto aquam emanare, & fanguinem ; teftimonium perhibuit, & verum eft teftimonium eius. Nempe ifte eft Ióannes Apofto a lug Confiderationes de quï Dom. 798 "enim fj ius, & Euangelifa, qui precipuo amore dile&us t Iitere eft a Domino. Horum, que memorata funt, fi- Taca tar. deliffimus exftitit preedicator, & feriptor. Profecto. atens for. hwc facta funt, vt Scriptura impleretur, quz ait : Simifi. Os non comminuetis ex eo. A Domino quippe Oiritulem Mofi fuerat imperatum, ne in facrificiis Phafe, in plafmatus, celebratione immolati agni vllum. comminueretur LOI proftuen, In Domino autem IESV , innocentiffimo agno ine m figure veritas eft completa. Neqüaquam crura il- ippe fünt lius fünt fracia, quemadmodum duorum nequam , rpus E cum eo' pendentium , fed tàntum illius latus aper- acro vti tum, quatenus alia Scriptura perficercetur, qui di- orte f cit: Videbunt, in quem trausfixerunt. Porro vul- hR nérum cicatrices in fuo voluit Dominus corpore ilpa put- retinere, vt, ficut electis incentiuum dile&ionis , titür ]l ita & reprobis irrefragabile fierct teftimonium da- neniunt, mnationis. Ifta omnia confummata in Chrifto, T. Non ïonge ante, Prophetarum oraculis promulgata fue- CaLOTUIm re, quatenus Catholica fides tam pro fe, quam ad- yereditte üerfüs hæreticorum muniretur errorese um fan- $. LAVRENTIVS. IVSTINIANVS. plicibus i l JLoco folito cap. X X. pag. 3 34.T ue, & um d lpofto- l$, fffs o 794 Caput XE11I. ( Yurpo, 1g1 CONSIDERATIO CCCXXXII, milite COf Et qui vidit, teflimouium . perbibuit, €? verum dii ! eft. tefrimonium eius. Et ille fct, quia vera dicit, gcntia f vi (5 wos credatis. LOCO CITATO. dem negt 'que max t qui vidit, teftimonium perhibuit, & verum morum m CE eft teftimonium eius.) Hoc eft, non ab SU( alis audiui, ígd ipfe prefens vidi, & verum eft ligato, $ teftimonium., Merito fine. Contumeliam narrat, non magnum quid, & mirabile, vt poflis contra CON fufpicari ; verum ille hereticorum ora comprimens, & futura prenuncians myfteria, atque contentum f& fi in ipfis thefaurnm confiderans , minutatim recenfet ftófi. C0 ea, quax gefta fünt. Impletà eft autem prophetia [ illa : Os eius non comminuent. Etiamfi enim hoc de Iudiorum agno di&um fit, fed propter verita- tem figura precefüit, & in hoc magis completum Lab eft, L Ideo Prophetam in medio adduxit. Cum fefe gen dolebun teftem afferens, vbique non videretur fide dignus haberi, adducit Moyfen, vt innuat, hoc non cafü mogenit fa&um effe, fed iam olim fcripto fuiffe prznuncia- quod in tum: hoc illud dictum eft: Os eius non commi- &u, q nuetur. Rurfümque ex fe ipfo Prophete fidem quáf f facit. Hec dixi, inquit, vt difcatis, magnam effe &Ro, affimitatem inter figuram, & veritatem, Viden' , paruo t quantam curam adhibcat, vt ;redacur ilud, quod VC iden turpe, Confiderationes de Pa[J. Dom. 795 XX turþ*c, ignominiofumque videtur ? Nam corpus a milite contumelia affici longe peius erat, quam cru- g Vertpy cifigi. Attamen & hec dixi, inquit, & cum dili- T (iti, gentia magna dixi, vt credatis. Nemo itaque fi- dem neget, neque prz pudore noftris noceat. Nam & verum que maxime contumeliofa videntur, hzc funt bo- norum noftrorum honeftiffima. , hon d reum d S. CHRYSOSTO MV $. Logo mox fupra d« legato. pag. $o$. WE natg [is cona CONSIDERATIO CCCXXXIIL - DDrifmet ADfentum Fa&a funt enim bec, *ot Scriptura impleretur : .. Os ] Tecontt 920n comminuetis ex 0. Et iterum alia Scriptura prophtta dicit: Füdebunt , im quem itransfixerunt. m loc LOC. CIT. V. 30. 37.^ er Verltde mplenm t afpicient ad me, quem confixerunt: & plan- E Com efe gent eum plan&u quafi füper vnigenitum : & u de dignus dolebunt fuper eum , vt doleri folet in morte pri- non cd LXX. Et afpicient ad me, pro eo, ' mogeniti. "nundas quod infultauerunt : & plangent fuper eum plan- » commi« &um, quafi füper chariflimum : & dolebunt dolore, z fm quafi fuper primogenito. Hebraiez litere Daleth, nam ee & Res, hoc eft, D, & R fimiles füunt, (4 3) & Vidat , paruo tantum apice diftinguuntur, Ex quo euenit, j, qii vt idem verbum diuerfe legentes, aliter atque ali- ter turpe, ffya Ü 6 796 Coput X I ter transferant. Intelligentiee gratia vnum demus pt"ï atl exemplum: Et veftitus, inquit, erat Samuel Ephod foum, € Bad, id eft, indumento lineo, Bad enim linum : ap- riffmurm pellatur : vnde & Baddim llna dicuntur. Pro quo geio ( Hebraico, Latinoque fermone male quidam legunt, qdo foinl Ephod Bar: fiquidem Bar aut £ilius 'ïppelhtur aut xum, qu frumenti manipulus , aut ele&us , aut £« id'eft, bom um crifpus. Quod. ibi errore interprctationis accidit , fed a fit eitam hic fa&tum deprehendimus, Si enim Iegatur Dyominui Dacaru, &esérrzcav id . eft Compunxerunt, fiue con- bant, il fixerunt , accipitur. Sin autem contrario ordine templot literis commutatis, Racadu 2pyzcavro, id eft. falta- vum fac uerunt intelligitur, & ob fimilitudinem literarum & at error eft natus, ( ( 35p3 p* ). Ioannes autem Euan- tantes ] gelifta, qui de pe&ore Dom1n1 haufit fapientiam , Hebreus ex Hebrzis, quem Saluator amabat plu. Zuthorit rimum, non magnopere curauit, quid Gracze lite- £^ T? continerent: fed verbum interpretatus e verbo eft, vt in Hebreo legerat & tempore Dominice paffionis dixit effe completum. - Quod fi quis non recipit, det teftimonium, de quo fan&arum Scriptu- rarum loco loannes ifta protulerit: & quum non repererit, cogetur ingratis füfcipere veritatem. Plan- l gent autem Iudzi quafi fuper vnigenito, & primo nito , id ipfum fignificante in Domino Saluatore AW 4 ln 4 vnigenito, & primogenito. Vnigenitus dicitur pro- d ii pter Confiderationes de. PafJ. Dom, 797 U demng pter naturg proprietatem ; primogenitus iuxta Apo- ue] Ep] ftolum, ex mortuis refurgentium. Pro vnigenito cha- linum g riffimum feptuaginta transtulerunt, de quo in Euan- Pro quo. gelio legimus Hic eft filius meus chariffimus , in lm ]enupf quo mihi complacui. 'Tunc dolebunt a fe crucifi- htür, at Ver- xum, quum viderint in claritate regnantem. u ioefl bum xeveexzc«rvro apud Grecos non ab illufione , l5 accidi fed a faltatu compofitum eft quod fcilicet contra I lendtr Dominum quafi ludendo faltauerint, quando dice- file cor« bant, illudentes, atque ridentes Vah, qui deftruis 10 ordne templuf, & in tribus diebus edificas illud Sal- et f ld« uum fac temetipfum , defcendens de cruce Hec, literanm & alia illudentes, & quodam amentie tripudio fal- tem H« tantes loquebantur. ientian S. HIERONTMVS. Comment, in cap, X L. IUEEL a VN abat Zacharie. Tom. III. pa 1764 Q [te« e veo CO OxN4OON Df O O4ONGÉO Jomine CAPAXUI.XIX quis non 1 o criptu W A jum non I m, Pt« ä.ä Sacrum Chrifli corpus de cruce' de- pri od ï& &—ï pofitum, duorum zllu]irzum vQirü- tore, & rum aninifTerio . bonorifice [epelitu Primo lofopb r pto» ad tam augu[las exfcquias. ff mlovam offerí nouam ptet fff al« 798 . Caput X IX 1 nterr atque sundiffmam , «que ac monumentum [uum gouum, in petra excifum. Et cul lL. MMitodemus alter ludeorum — princeps comu jofepl myrrbe, atque aloés libras centum in -wutlionem conifecrat. pone I IIL — Mulieres. CbrifIo deuote funeris. fitum qui v ebferuant, C ocyus ante or[um Sabbati vvnguenta comparant, Tens ! MATTH, XXVII. 57. MARCI. XV'. libras 42?. LUCF. XXHl. $0. IOANN. XIX. 38. TFSV Lb) Et cum fero eiï'et factum, matib (quia erat Parafceue, quod eft ante Sab- Ent batum) (2) venit quidam homo diues ab hortt Arimathsa, (c) ciuitate Iudza, (a) nomi- inqu ne lofeph, (b) nobilis decurio, (c) vir quod bonus, & iuftus, (a) qui & ipfe difcipu- ptop lus erat IESV, (d) occultus autem pro- erat pter metum Iudeorum. (c) Hic non con- () fenferat confilio, & a&ibus eorum D e &d 0 (5 qui & ipfe erat exfpe&ans regnum DEI , dies . & audader introiuit ad Pilatum, & petiit f& corpus IESV. Pilatus autem mirabatur, fi iam obiiffet. Et accerfito centurione, Qu in- Confiderationes de Paff. Dom. 799 ll fu(m interrogeuit eum , fi iam mortuus effet. Et cum cognouiffet a centurione, donauit brz'nceþs corpus Iofeph, (&) (a) iuffit reddi. (b) Chionem Bofeph autem mercatus findonem , & de- ponens eum, inuoluit findone (a) munda. * fitm H (d) Wenit autem & Nicodemus; LEU qui venerat ad IESVM noGe primum, fe- rens mixturam myrrhe, & aloàs, quafi [D X&TQ , ä ' libras centum. Ácceperunt ergo corpus | IESV , & ligauerunt illud linteis cum aro- Qum, matibus, ficut mos eft ludzis fepelire. Gb Erat autem in loco, vbi crucifixus eft, sb B hortus, & in horto monumentum nouum, j d in quo nondum quisquam pofitus erat, (b) ) vir quod erat excifum de petra. (d) Ibiergo cipu propter parafceuen Tudeorum, .quia iuxta erat monumentum , pofuerunt TESVM. pro Con. (a) Et (Iofeph) aduoluit faxum magnum () ad oftium monumenti, & abiit. (dQ) - E£t EL dies erat parafceues, & Sabbatum illuce- vtiit Ícebat. tUf IH Subfecute autem mulieres, quie ne, cum eo venerant de Galilea , viderunt mo- l nu- — $00 Caput XIX, ( m atc numäntum, & quemadmodum pofitum erat corpus eius. (a) Erat autem ibi Maria bons, 0 Magdalene, & altera (b) Maria Iofeph, (a) gue me bat | Íedentes contra fepulchrum. (c) Etre- g, el uertentes parauerunt aromata, & vnguene dititis ta: & Sabbato quidem filuerunt fecundum qui ten mandatum, & in f iqiit, CONSIDERATIO CCCXXXIV. effet, Cumn. autem féro fa&um e[ét , wenit quidam bomo quomo tum It diues ab Zrimatbea, nomine lofüpb, qui & ipfo difcipus fed fj f lus erat IESV. . Hic accefft ad. Pilatum, & petüt animat corpus IESV. . wAvTH. xxviL. 57. $8. mendi beatum, & laudabilem virum ! Vere Dominus prad uificat ait, omnem arborem ex fru&tibus füis cogno- fci u Bonus enim, & iuftus cum effet; non confen-- tür a ferat confilio, & facinori illorum. Beatus reuera [ vir ifte eft, vt diuiniloquus Dauid ait. Non enim abiit in confilio impiorum, & in cathedra peftilen- baïu f; tie non fedit, vt cum fceleratis populis inania ad- uerfus Dominum, & aduerfus Chriftum eius medi- taretur. Non dixit: Tolle, tolle, crucifipe eum. Non erupit in improborum vocem, vt infontis, di- vinique fanguinis in fe,. fuamque progeniem vitio- nem Confiderationes de Paff. Dom. Sot J erat H fier arcefferet; fed in lege Domini voluntatem hae Maria ä bens, & in ea, feu quiefceret, feu ftaret, conti- nue meditans, diuino fpiritus latice mentem irriga- l, (a) : bat Ftre m Boni nempe preceptoris ludum frequentaue- rat, eiusque veftigia fe&tatus erat. O probum viri 'ngUen. H diuitis confilium ! o vere prudentem mercatorem ! ndum : qui terrenarum opum compendio coleftes rapuit , & in fe vite thefaurum condidit, Pilatus autem , [ 3nquit, ( MARCIXV. 44.) mirabatur, fi iam mortuus (V, effet. Mirabatur, quomodo vita mortem obiitfet : Y D quomodo fpiritus hominum promus condus fpiri- tum reddidiffet. Ita plane mortuus eft, o Pilate, difijte fed fponte fua. Poteftatem enim habet ponendi "—— - hii animam füuam , & poteftatem habet, iterum fu- 1endi eam. Ita, mortuus eft, vt mortem de- )minus predaretur; vt hominem compedibus ligatum vi- uificaret ; vt primogenitus ex mortuis factus, re- cogno- onfen. furrectionem ex mortuis affunderet ; vt abforbere- tur a vita, quod mortale eft, TCUQ S. IO4NNES. DAM.AS C.. Homil. in Sab- | enim bat, fanti. dom, 11. pag.-827. fülen. ia ad- di N S JJ $, « R2 eum. eU TW d ;, di Vitio C CON- | 202 Caput X1X fiue tf CONSIDERATIO CCCXXXV. fungü bu, ] -Hic accefit ad. Pilatum, ? petiit corpus IESF. Tunc Pilatus iuffit: veddi corpus. LOC. CIT. geror dicame cmuot . um igitur effet fero, completis in paffione, & C morte Chrifti myfteriis, vir -quidam bonus Proph &iuftus, nomine Iofeph, audacter introiuit ad Pr æ- 1yfop deaibal fidem, & petiit obnixe, vt tolleret de cruce cor- pus. utem Audacem illum, atque intrepidum magiftri fecerat amor & debitze humanitatis officium, — Mi- guftab nime expauit Pharifeorum, atque Pontificum ra- nox f & lum biem, non Prafidis crudelitatem eft veritus, neque humile fplendidi Dominici corporis opus erubuit, 101 f Propterea, ne facratiffimum Magiftri corpus indigne Yum ( ;l: l tra&aretur ab inuidis, illud fibi donari popofcit , dea Íperans locupletem meritorum cumulum fe in fübli- Apfl d mibus codlorum manfionibus pofle mereri, Vnde Tnum a centurione cognito, quod exfpiraffet, corpus IE- 0C SV donauit memorato Iofeph. Quale munus hoc, diab & quam precipuum! vtique fuper aurum, & füper quod omnem lapidem pretiofum electum. Thefauri vni- Yeloc uerfi; & cun&a feculi huius fübftantia in compa- Pos Gaus ratione ipfius arena vilifüima cftimanda fünt ]mæ( deigitur o lofeph, & tanto lzetare munere, magni- prop pende illud, & quafi oculi pupillam cuftodi, Caue, i, ne iluda telonge patiaris abefle. Efto, vbi illud. fiue Confidera'iones de Paff. Dom. $03. Lini oculos tuos $U fiue in domo, feu in tumulo. fanguine illius, fuoque liuore tuis medere vulneri- ! IDyy, bus. Nulla effe valet egritudo tam valida, nullus' Qr, moror, nullaque tentatio, quz non huiusmodi me- dicamento curetur. Eft quippe in. eo redemtionis fione, & cruor, & purgationis lauacrum miftum. |Hoc forte 1 bonus Propheta concupierat, quando dicebat : Afperges me tad Dre- hyffopo, & mundabor, lauabis me, & füper niuem Tüce cor. tlealbabor. De lu&tu gaudium, de cicatricibus fa- | magifti lutem, & de morte sternw vite dulcedinem pre- hi Mi guftabis, Propheticum illud agnofces,in te: Et CU T« nox ficut dies illuminabitur, ficut tenebre eius, ita & lumen eius. 5, eque Mors etenim Chrifti, que Iudzis erübuit, nox facta eft, tibi computatur in diem. De illo- sindgne rum culpa veniam, de ignorantia fapientiam, & opoftit , de crudelitate fontem adeptus es pietatis. Si non. jn fübll- ipfi defieuiffent in Chriftum, munus hoc pretiofiffi- Vnde mum non haberes, Oceafione illorum effe&us es i mis D. locuples. Difcede itaque a confpe&u Prafidis, ne nushot, diabolica fuggeftione fententiam mutet, & reuocet, & füper quod donauit. tecede, inquam, accelera, curre üri Vil« velociter, ne thefaurum tuum quis diripere valeat, compte Perge, & quibus facratifümum inuoluatur corpus, linteamina eme. , Gu lam factum eft ferum iam fol run properat ad occafüum , mora ergo omnis tollenda Caue, eft, ne impii accedant Pontifices, ipfumque depo- bi illud) nant, fiue 864. Caput XIX nant, ac ignoto recondant loco, tam vt ipforum "o vet bres ignominiam tegant, quam vt Domini refurrectiónem d impediant. tormpo S. LAVRL'NTIVS I/S TIN. Locoj)lzta. ris vul cap. X XI. pag. fiquutm CONS!DERATIO CCCXXXVI tum Vc egbis 1 Tunc: Pilatus iufft. reddi corpus. Et accepto cor- permid jpore lofaph inuoluit illud in findone munda, MATTH,. balnet xvill. 58. 59 Fenit autem C5 INicodemus - - & adi ferens müxiuram myrrbe , 9 aloes. &gc. perge: IOANN. XIX. 39 & fanl proriu ali Iofeph exhortatione commonitus, letus mue« T ipnora nere, pro obfequio alacer, anxius de magi- 1a CT Ut ftro, a Prefidis feceffit afpe&u, atque ocyus mer- bus.o catus eft findonem, quatenus illa corpus Saluato- tea del ris inuolueret. Secum etiam accito INicodemo , fetur myrrhe, & aloes quandam pariter detulere miftu- diled rfam. 'Tu vero anima mea, in fpiritu feftina, te Que tr iunge ilis, vt fis tertius comes quatenus fponfo lis fpe tuo hoc vltimum valeas humanitatis impertire ob- &am fequium. Vide tamen, ne tu vacua eas Secum, Onti vt cernis, lofeph findonem defert, in qua facrata TU Chrifti caro voluatur Nicodemus autem, vt vn- d gatur corpus , optimum myrrhe thymiama confecit. Tu . Confiderationes de Pa[.. Dom. c05 Tforam d "Tu vero, fi fapiens fueris, ex oculorum fontibus imbres lachrimarum educes, atque ex ipfis ad la- uandum corpus, prout moris eft, plenum vafculum i n 400 il : comportabis. Hac aqua manuum, pedum, ac late- ris. vulnera tui ablues Redemtoris; nec non & re- i liquum corpus cruentatum, liuidum, dirisque fülca- r1 VT tum verberibus. On liivl )ne m hunc nihilominus congre- io C« gabis liquorem, ne guttam quidem minimam pcrire permittas. MATTH, Ex ipío igitur faluificum tibi conficies ij balneum ad tuorum detergenda vulnera deli&orum, ( & ad vitiorum abolenda contagia. Secure itaque perge cum iftis, Domini quippe reperies genitricem, & fan&os ceteros patibulo ci Tl i u 1mmftantes. Nimio u$ ff prorfus tum pro immanitate fceleris, tum pro plebis ignorantia morore fatigantur. Pauent infüper, ne e m 99 € S 5 facrum deponatur corpu itque ab impiis carnifici- ]5 Inefe bus.occultetur. His di&tis vnguenta pariter, ac lin- XaluntQ tea deferentes, hi ambulant, pietatis myfterium per- detmo,, fecturi. Stabant ergo iuxta crucem beata Virgo, i & ^t. ^ dile&us difcipulus, mulieresque ceterz, pauide, n, t que trementes, crudeliffimum aperti lateris pree ocu. fponfo lis fpectaculum cóntuentes, de quo adhuc fanguis re 0« & aqua minime ftillare defierat. Cum igitur lofeph JeCUm, a monti Caluari& propinquaffet, in primo intuitu f2 1. H ficratd &arum feminarum timoris iaculo transfixerunt cor- vt MU da. Cquiüeu.erunt etenim amantes, &. metuentes nfecits o etiam Tü 2806 Caput XIX. etiam in minimis effe füfpeci. Vicifim colloque- Apoftoh bantur, timidas mutuo cogitationes detegebant : b I I ingeminabant vifum , atque ab intimo cordis ad pobit lu à colos vfque mittentes , alta trahebant fufpiria, di- biis lt uinum inde prefidium flagitantes. 'Iamdiu vero seuoluel in hoc mentis permanfere conflictu, quamdiu proe yibus p 'Tunc pius accedentes , qui effent, agnofcerent. fntiabatt [ w illis cognitis, refpirare coeperunt, metuque depul- ludu, fo, ingenti perfufe fünt gaudio: fi tamen in tantis atqe à cus ille conftitutz preffuris, vel modicam confolationis par- ticulam admittere valuerunt, Refumptis itaque viri- mitibus bus, dile&us difcipulus, & iuftificata peccatrix ve» Japidetr mientibus obuiam proceffere. Comperto autem , VOCRS, quod ad deponendum corpus de Prafidis licentia dus afp venerant, Genitrici fan&x hoc nunciare curarunt, neranda Hoc audito, intemerata Mater mente lugubri, vo- dum m ceque mitiffima inquit : Surgite filii, accingimini vi- Vnigen ribus, veftra brachia roborate, atque Vnici mei ex- Tnanuur fequias prius, quam aliqua perfequutionis procella fingua 'Tunc vniuerfij qui niebat irrumpat, implere fatagite. aderant, corpus deponentes de ljino, füpra lapi- Tolfiq ) dem prope iacentem collocarunt. Seriatim in mo- etam | dum corone tam mares, quam femine compofuc- .impctm runt fe, Stabat moerore incomparabili fauciata in cruciat parte dextera beata Virgo , & lateris vulnus con- Valeba templabatur attente : iuxta quam dilectus refidebat Voigor Apo- Confiderationes. de Pa[f. Dom. 807 Collogie,. nte Apoftolus, blandis eam fatagens mulcere fermoni- tpeba dv bus. Pedis plantas tenebat Magdalena,. illosque ri- Otdis ad gabat lachrimis, crine tergebat, & ofculabatur la- Diria, di biis. ena ) Secum tacita fufpirans, gemens, & lug v 4 (il. Yero ( reuoluebat, quanta ab eodem Domino olim in amp :; i i pro xibus pedum: perceperat beneficia. Propterea ne ; Tün q fatiabatur amplexibus, nec fe temperare valebat d ]e depil lu&u. lNemo ibi erat, qui non fleret vehementcr, i tantis atque ad celos fingultus emitteret. Refonabat lo- ODis p cus ille clamoribus, afpergebatur lachrimis, ac o ge. ijue Vif mitibus complebatur. Cuius ferreum pe&us, vcl atrix Yi lapideum cor non emollirent ad fletum plangentium dutem, voces, & potiffimum intemerate Virginis verecun. - Jicentia dus afpe&us, cuius pallebat pre dolore facies ve- cüratulta neranda ? Rigabat plane genas illius decurrens aqua, bri, Y« dum nunc vultum, nunc latus, .nunc dilaniatuüm imini Vi Vnigeniti fui afpiceret corpus. Ingrediebatur per i mel ex« * E manuum , pedumque foramina :. egrediebatur «t procella fingula corporis membra, & vbique mororis i i, qui niebat pafcua. Erigebat quandoque ad. c«l Y pra lp mina, nimia admiratione comprehenía: ; P - yin mo: etiam prorumpebat in gemitus doloris, non. v ynpolie- impetum füftinere. Vniuerforum af/idio M: ydata n cruciatus augebat. Volebant illam confolari, us con. valebant. Praualuerat quippe in precordiis illi reüd€b&t Vnigeniti paflio, atque anime virtutem penitus ab- Àp* $582 for- 808 Caput XIX. h CO forbuerat. Clarifmum paffionis Chrifti fpeculuits effe&tum erat cor Virginis, nec non & perfecta mor- g tis imago. In illo agnofcebantur fputa, conuitia, Conuerfüm erat i f::d:.z. verbera, & Redemtoris vulnera. eit gaudium in lu&um , atque in moeftitiam letitia faf- lam iuxta Simeonis vaticinium paffionis jutaris. Iamque cum gladius ipfius pertranfierat ánimam. W extin&o Filii corpore fpiritualiter exfpirauerat, Su- pererant tamen lachrimz, & moeror, quatenus more tua viueret, & viuendo moreretur, "'Talis erat tunc illodqt Maris fan&e ftatus; talis paflionis illius confli&tus. in moi Sicut ceteros precellebat gratia, fanctitate, & me- derat ] rito, ita dolore, eruciatu, & poena. Omnes itaque ne pra in communi lacerati corporis dilaniabat afpectus. Meruit Perduraffent profecto in huiusmodi compaffionis ne- BeU p findor cotio, nullamque oculis flentibus, aut fatigatis cor- poribus dediffent requiem , nifi illos noctis prohi- jn tün buiffet crepufculum , & futuri diei celebranda fole- tito. t qnitas, propr S. LAVRENTIVS IVSTINIAN. Loo f0n j] J fed in Jolito. cap. X XlI. pag- 334- 235- Crift ? T6L, ( : 953 ( ) N MY Ü f Qi uf us Q xplic &gi CON- 809 Confiderationes de PafJ. Dotn. fpeculum CONSIDERATIO CCCXXXVIL - a mor- t accepto corpore, lofopb inuoluit illud im findone Conuitia 3 enunda. Ect pofuit. illud im monumento fuo nouo, quod exe um erat eiderat in petra. Eit aduoluit faxum magnum ad ttta f MATTHe paftonis eflium wonumenti, Cj abüt. XXVIL 59. 6Q. que cum TENTS uamobrem fibimet 1 1 £i1l perantibus , reuerendum QU$ tlote Q magnopere Domini IESV accipientes corpus, STat CUDC illudque in linteaminibus, & aromatibus condientes, yfitus, in monumento nouo; quod in petra fan&tus exci- , & It derat lofeph, deuotiflime fepelierunt. — Beatus pla- s itaque ne pre vniuerfis mortalibus ifte venerabilis Iofeph. fpetus, Onis ne« Meruit quippe Dominicum corpus habere pro mu- nere: meruit illud de cruce deponere: rneruit in : 1tis COf i findone, quam fuerat mercatus , inuoluere , atque ; prolie in tumulo, quem pro fe exciderat, fepelire. Me- da fole- rito. tanquam cordis fui fingularem thefaurum in proprio Chrifti corpus tumulo collocauit: verum L Is non in qualicunque ilud mon 11 u mento compofuit 5 nty fed in eo, quod in p Ul 4 exciderat, vt verum fe 3 Chrifti fateretur eífe difcipult L m: & vt, quanti fo- ret, quod habebat, oftenderet , ingens faxum ad oftium monumenti" aduoluit. Quis in his paucis explicet verbis, quanta inuoluta fint facramenta , & quam multa, in quibus fpiritualis homo diiudi- &£553i Cans N —— 810 Caut XIX. d cans omnia, nutritür, & crefcit, fpiritualia"lateant j qu nutrimenta ? Nutritur quidem fapientia, fed dile- Ctione crefcit. mantta Felicem dixerim , cui id fpiritualiter contingit, quod iufto Iofeph corporaliter contigifTe d»qug ] m ! cognofcitur. Efto igitur talis, vt Dominum IE- SVM merearis accipere. Iuftificatus, inquam, per peuen fidem, etiam cogitatione, & a&ione iuftus efto, at- fe&us que virtutibus locuples, vt digne DEI regnum va- bricao léas exfpe&are. Accede praeterea cum fiducia ad perant thronum diuine Maieftatis, & vniuerforum Regem colloc pete humiliter, quatenus füum tibi dignetur retri- homa buere Filium. Hunc tu, dum poft multos labores, r poft varia tentationum certamina,. poft plurima o- te ex pera pietatis, poft lachrimabilis orationis inftantiam pusq fueris affecutus, velut pupillam oculi cuftodi , re- omji conde corde, & charitatis brachiis amplexare. Eme, fetici vtiquetuis prius voluptatibus abdicatis , mundiffimam obfte findonem, vt in ea tuum inuoluas Dominum. Ha- di, 1 beto confeientiam tuam ob omni peccati voluntarii fient labe deterfam. Eft enim purgata confcientia que- tüg dam findon dealbata, in qua Dominus IESVS gra- ifidi Huic diuerfarum, adhibe odora- tanter inhabitat, que . menta virtutum : quatenus, fi non verum, faltem tuum myfticum Chrifti corpus inungas, vt cum Apoftolo VtO dicere valeas: Chrifti bonus odor fumus in omni &ior loco. His vero diligenter perfectis, in petra me. peti di- Confiderationes de Paj. Dom. 8Str1 ! hteant ditando, orandoque, nouum facito'monumentum, f« dl j in quo tuu:n poffis recondere Redemtorem. In hu- tiEUaliter manitatis operibus Chrifti contemplare Diuinitatem, Ontigiffe atque in fufcepti hominis infirmitate confitere Do- m Ip. mini maieftatem : ficque foliditatem .petre viriliter AT, per penetrabis. In huiusmodi fpiritualibus exercitiis ef- e(to , d fe&us afliduus, quietis, & pacis tibi tumulum fa- DUm a. bricabis. In quo fide fimplici, & ignita tecum coo- ducia ad perante charitate, fponfum Chriftum infeparabiliter | Rerem collocabis. Requiefcet ille familiariter in te, fi ab r retri- humanis fueris fegregatus afpeCibus, & tu ingredic- labores, ris in ipfius abundantia fepulchrum, nec erit, qui 1rima o- te exterreat. Dele&taberis multitudine pacis, cor- fantian pusque tuum Dominico corpori fociabis, & oblitus i, re omnium, quz foris funt, in hoc fpirituali tumulo , [mg, feliciter requiefces. Verum ne quicquam propter fifmam Obftrepentes exteriores tumultus patiaris. iicommo- n H di, magnum faxum ad tui aduolue ofüium monu- Yontari menti. Diligentem, ac perfeuerantem adiice menti j qui- tus cuftodiam : quatenus tum' contra antiqui hoftis V$ g infidias ; tum aduerfus voluptuofe carnis illecebras,, odora- quiz nunc ex fomite, nunc generantur ex fenfibus, faltem tuum fecurus valeas poffidere thefaurum. Interim vero, dum refürre&ionis adueniet hora,;compun- pol"w]o ) omni €&ionis, atque deuotionis aromata para: ac in pilo iU m5 pe&oris tunde, vt inde vnguentum facias optimum, d c o 3 o e 5 ) 4 quo 812 Capu XIX. quo idem Dominus plurimum dele&tatur. Eft qui- D31L3«*- dem vnguentum hoc pietatis, lenire valens. infir- enim ( mantium.mentes, De ipfo etenim Timotheo Apo- puriüin fiolus ait; Exerce te ad pietatem. Nam corpora- uinitas lis exercitatio ad modicum vtilis eft 5 pietas vero que G ad multa, promiflionem habens eius vite, qux nune cundul eft, & futura. ab vt S. LAVRENTIVS IVS TIN. Cit. lo perft fs in j CONSIDERATIO . CCCXXXVIII, tibusq * anma, L Pofuiä ilud im monumento [uo nouo C?c. fm LOC. .CIT. terteft teatut indone itaque munda inuoluitur, qui folus mun- DH I S dus, omnisque expers corruptionis fuit. Qui in qx operit coelum nubibus, qui eft amictus lumine, fi- tur? Cuius cut veftimento, in fepulchro deponitur. Cuiusy thronus celum eft, ac terra fcabellum pedum eius : tür, qui omnia implet, & circumfcribit : qui folus diui- ipfoni na ratione incircumfcriptus eft, & quidquid in crea- fme tis eft, pugillo comprehendit, quod corpus attinet, Thnt 1 tumulo circumfcribitur. Idem, qui in cclo vti Tiume DEVS cu n Patre, & Spiritu adoratur, ipfemet vt Confe homo corpore in monumento iacet, animaque in q ! )j J0m inferni receffibus continetur, ac latroni aditum in paradifumt ftru .&, if* incircumfcripta vbique comitante 0'9: Qc Dei Confiderationes: de Paj. Dom,. 813 [ qui. Deit [ ate , que nullis cohibetur fpatiis. Quanquam ? infi enim diuina illa, & facra DEI anima a viuifico , ) dpo. puriffimoque corpore feiungitur ; Verbi itamen di- ITDora. uinitas poft conceptionem in fanctz Virginis, DEI- $ Vero que Genitricis Marie vtero, infeparabili facta fe- t DUnc cundum hypoftafim duarum! naturarum vnitione, ab vtrisque , anima fcilicet, & &orporc, indiuulfa liths perftitit, Quo fa&um eft, vt vna Chrifti hypofta- fis in ipfa quoque morte perfeuerauerit, fübfiften- V, tibusque in DEI Verbi perfona, tum corpore, tum jt. anima, eamdemque poft mortem habentibus hypofta- fim. Quamobrem omne genu flectatur, ccleftium, terreftrium, & infernorum, & omnis lingua confi- teatur, quia Dominus IESVS Chriftus in gloria eft 5 fu. DEI Patris. Quorfum autem in fepulchro nouo , Qui in quo nullum adhuc cadauer illatum erat, deponi- ye, f tur ? Nimirum, vt cenfeo , ne refürreCtio, alterius Cuius cuiuspiam eorum , qui iliic conditi effent, putare- | eiüs* tur, Ad malitiam namque prafto funt , qui fuz s dilj- ipforum faluti inuident, & ad incredulitatem citif- 1 C fime feruntur. Vtergo manifefta, & perfpicua Do- ttinet ini refurrectio effet, folus in nouo, & vacuo mo. jo. Vi numento fepelitur vite fpiritalis petra , ex qua ipfos Jis Vi confequente ingrati homines bibebant : lapis, in- u eil quam, fingularis, & fine manu fe&tus in excifa pe- li tra occulitur. Molles enim animwe , & que volu- ilti ntt ] b N i pta- )e : iá Caput X1X. illüus | ptatibus facile difluunt, diuinum verbum excipere ad fe non fuftinént, fed firmw potius, & maículo robo- re ad virtutem comparatg. I*Ldun S. IOANNES DAMAASCEN. Homni. in gentit flico Sabbat. fantt. n, X XIX. XXX. Tom. II. pag. $25. lorum CONSIDERATIO CCOCXXXIX. feph . rit ad Ex pofuit illud im monumento [uo nouo CPc. - do iu Loc. CIT. quterr impet uid fibi vult, quod non Apoftoli, fed Iofeph, quid Q & Nicodemus Chriftum fepeliunt ?. Vnus iu- taban ftus, & conftans, alter, in quo dolus non erat ; talis enim Chrifti eft fepultura, que fraudem, ini* d TMiUen quitatemque non habeat. Obftruitur igitur tergiuer- Doren fandi locus, & domeftico Iudzi teftimonio reuin- olüe cuntur : nam fi Apoftoli fepeliffent, dicerent vti- Therc que non fepultum , quem fepultum raptum effe di- Xerunt. Iuftus autem Chrifti corpus operit findo- n 'C( Venit ne, innocens vngit vnguento ; namque hxc non otio- Deni fe diftin&ta reperimus, quia iuftitia veftit Ecclefiam, cefit. innocentia gratiam fübminiftrat. Vefti ergo & tu iufty Domini corpus gloria fua, vt & ipfe fis iüftus : etfi diues mortuum credis, operi tamen diuinitatis plenitudine fufc?p fue. Vnge illud myrrha, & aloe, vt bonus odor tn, Chrifti fis. i ille vir Bonum 1i11teum mifit Iofepl iuftus, 815 - Confiderationes de Paff. Dom. ipere juftus, & fortaffe : jllud, quod Petrus vidit e colo 1000- ad fe effe demiffüum, in quo erant penera quadru- pedum, & ferarum, & volucrum ad fimilitudinem Ytj, 1 sentium figurata. Myftico igitur vnguento illo pi- ftico confepelitur Eeclefia, quze diuerfitatem popu- Ój lorum fidei fuz communione fociauit De hoc Io- IX feph in Ioanne. folo inuenio , quod occultus vene- rit ad Pilatum propter metum lIudxorum. Quomo- j i, do iuftus latebram periculi timore quefiuit? FEgo autem puto, quod ideo occulte petierit, vt corpus Et tamen 1mpctnret, non vt pcrxculum caueret. lofeph quid mirum, fi occultabatur iuftus , quando occul- 11US Ils tabantur & Apoftoli iuftorum magiftri ? Veni & tus entt; vel fero, vel no&te, vel quacunque hora veneris, D, IDf* inuenies IESV M ad füfcipiendum paratum, nec mi- TOQCT norem fíerius venientibus mercedem pia largitate TEUI; foluentem . 5 nam & qui fexta hora venit, non eft nt vtl mercede fraudatus: & qui vudecima, plenitudinem. eff(ï dl' Sed . etiam. Nicodemus noGe mercedis accepit. findo. venit Nox erat, quia adhuc' non erat refurre&io. n oU Denique refurrexit Chriftus, & juftus ait: INox pre- Jefíamy Hunc Íofeph ceffit , dies autem appropinquauit. ; &tl iuftum Lucas dixit, Mattheus diuitem. Et inerto [5 etü diues hoc loco dicitur, vbi corpus fufcepit Chrifti ; tudine fufcipiendo enim diuitem nefciuit fidei pauperta- x odot tem . Diues eft ergo, qui iuftus eft. Iuftus igitur ille Vif fin- fl $16 | Caput X1X. findone inuoluit : Ifraelita vero & diuerfos mifcet jufti, virtutum odores, & aloes mittit quafi libras centum recin hoc eft, perfecte fidei quantitatem. Et ligauerunt autem corpus IESV iuxta confuetudinem fpiritualium Iudceo- füfcit rum, non vtique nodis perfidie, fed fidei ligaturis, potir Kt pofüerunt in horto, cui frequenter Ecclefia compa- chrum ratur, qus diuerforum habeat poma meritorum, flo- paten resque virtutum. Necotiofe alius monumentum no- & mo uum dixit, alius monumentum Iofeph. INon habebat & ina igitur Chriftus tumulum füum ; etenim tumulus his U. paratur, qui füb lege funt mortis: viétor mortis homin tumulum fuum non habet. Que enim communio penet tumulo, & DEO ?. Denique Ecclefiaftes ait de eo, Qrin qui meditatur in bonis: Et fepultura non eft illi. tionib CEccLE. V. 3. ) .Specialis ipgitur preter communem TOU omnium mortem mors Chrifti eft : & ideo non cum homq aliis fepelitur, fed folus tumulo includitur ; omnia perda enim in fimilitudinem hominum habuit incarnatio INa: quia ] Domini, fed fimilitudo erat cum differentia. Deni ilv 130 tus eft ex Virgi fimilitudine generationis, diffimi- troiui litudine conceptionis. Curabat wgros, fed impe- in fid rabat, Et Aqua loannes baptizabat, hic fpiritu, Tiem f mors ergo Chrifti communis fecundum naturam cor, Tünt poris, fpecialis fecundum . virtutem. Quis autem oW eft Iofeph, cuius in tumulo ponitur ? Vtique ille dünt iuftus. Bene ergo Chriftus monumento creditur Tun : iufti, Confiderationes de Pa[J. Dom, 817 früfcot jufti, vt habeat Filius hominis, vbi caput fuuma Vtum reclinet, & iuftitie- habitatione requiefcat. Bene Jerunt autem nouo, fecundum literam quidem, me alius udroo. füfcitatus a perfidis diceretur. Myftice vero quid Atütls, poffumus intelligere, nifi forte quia legimus, fepul- Ompo« 2 * chrum patens eft guttur eorum Ergo fepulchrum Mi patens eft guttur hominis, in quo perfidia lethalis, 11 10« & mortua verba conduntur, quod per vetuftatem, ibebat & incurfionem aliquam beftiarum fatifcit, & folui- lus hils tur. Efít ergo e contrario monumentum in fecretis frorti 3 hominum , quod fibi in pe&oribus duritie gentilis münio penetrabili verbo iuftus excidit, fidei, atque do- de c0, &rinz operibus perpolitum, vt pretenderet in na- 1. illi tionibus virtus Chrifti, Cui pulcherrime lapis ad- dUnem motus eft, ne pateret ; quicunque enim in fe bene f1 QUi humauerit Chriftum , diligenter cuftodiat, ne eum omna perdat, neue perfidie fit ingreflus, Vides enim , matio quia Petrus, & Ioannes priores intrare meruerunte N Denique Ioannes ipfe, non antequam crederet, in- diffimi« troiuit. Et bene in petra excifum dicitur, hoc eft, impe in fidei firmamento, de qua veri líraelite dulcedi- j H nem mellis, & oleum fpiritale fuxerunt, Sepeliee f C0f, runt autem Chriftum iuftus, & qui DEVM vidit ; quie non enim fepeliunt Chriftum, nifi qui DEVM cre- üc 1 ]le dunt. Denique non omnes poffunt fepelire Chri- veditüt ftum: quamuis religiofe mulieres a longe ftant a ulli fed 818 Caput X1X, ^ fed quia religiofe, locum diligenter obferuant, vt fipider vnguenta adferant, & fuperfundant. Sollicit:e ta- pie jof zen, & a monumento pofteriores recedunt, & ad p E Dus, monumentum priores reuertuntur : etfi deeft con- ftantia, non deeft diligentia. Sexus nutat, deuo- hac, tio calet. queret tur tel S. AMBROSIFVS. Lib. X. in Lucamm, m. [ fiteamt 256. & fóq. Tom. L pag. 1533. €9 Jq. digitis CONSIDERATIO CCCXL. Tuus, ( fibus, L pofuit illud im monumento fuo nouo. &c. eundo, LOC. CIT. gnatuit propta olumus autem diferte cognofcere , vbinam fit conca] V fepultus, Anne manufactus tumulus ? an re- do, Y giorum fepulchrorum more e terra prominet ? Num Tans t ex lapidibus coagmentatis factuim fit monumentum ? crücifi & quidnam illis impofitum fit ? Edicite nob's o Pro- COntri þhetæ, & fepulchri defcriptionem, & vbi pofitum fpa Iili fit corpus, & vbinam illud requifituri fimus, Tf v autem refpondent : Infpicite in folidam petram, quam Tis, at excidifis, (1sAr. Li, 1.) infpicite, & videte. Ha- * * apud t bes in Euangeliis In monumento excifo, quod eruditi erat excifum ex petra, Et quid poft hzc ? quale ifor monumenti oftium ? Rurfus alius Propheta dicit: Dercuf Morciydederunt inlacu vitam meam, & pofuerunt lapi- Confiderationes de .Pa[f. Dom. 819 ht vt Tapidem füper me. Ego lapis angularis, electus ; i s pretiofus, intra lapidem condor ad modicum teme- ,&l pus, lapis offenfionis Iudzis, & falutaris credenti- [ cone bus. Infitum eft igitur lignum vitze in. terra, vt deQ- hzec, que maledicta fuerat, benedictionem confe- queretur, & vt liberarentur mortui. NNe nos igi- tur teneat verecundia, quo minus crucifixum con- T,. fl fiteamur. 'Ín fronte confidenter, idque ad omnia, digitis crux pro fignaculo efficiatur: dum panes edi- (L. mus, & forbemus pocula: in ingrefübus, & egref- fibus, ante fomnum, in dormiendo, & furgendo, ] fs eundo, & quiefcendo. Magnum illud prefidium z gratuitum propter egenos ; nullo labore conftans propter imbecilles 5 fiquidem a DEO eft gratie loca ia fl conceffum , fignum fidelium , & damonum formi- anie do. In illo enim triumphatos eos confidenter often* ? Nu tans traduxit. Quando fiquidem viderint cruccm; ntum? crucifixus eis in mentem venit, Metuunt eum, qui 0 Pto- contriuit capita draconis, XNe, quia gratuitum eft, yfitum figaaculum contemne ; immo eo magis benefacto- . li rem venerare, Etfi quando in difceptationem incide- , Qu ris, atque argumentis deficiaris , inconcuffa tamen . H apud te maneat fides. Quin tu potius, comparata , Quod eruditione, Iudaos ex Prophetis, & Grecos ex fuis ? quie ipforum fabulis ad filentium . redige, Hi fulmine ; dicit: percuffos adorant: fulmen vero de colis veniens færunï non lp 920 Caput X 1X. non temere ruit. Si illi u mmatoe DEO exofos C ITiY adorare non verecundantur ; an te dx ecti i2201 1 DEO, & DEI Filium, tui gratia crucifixum adorare pu- li dCLut ? Verecundia prohibeor, ne füorum, quos M appellant, deorum itia eu em, eaque propter hoxæ anpguftiam pretermitto , qui autem norunt , XPOimh ruatur etiam os hareticis omnibus. eius £ Dem Si quis dixerit, crucem tantum opinione conftare, Fuita aueriare Oderis eos, qui dicunt, ficia tantum fpeci Chriftum crucifixum effe. Si enim fpecie per f Vnde €antum crucifixus fit, cum e cruce nobis oriatur ceffi| falus, ipfa etiam. falus nonnifi ludicra fpecie con- prius : ü'ïbh.. Si imaginaria fpecies crux, imaginaria pari- refürr er fpecies refurreciio. .Si autem Chriftus non re- ï Si crux Y, oj furrexit P adhuc fümus in PGCC'*xHS noituis. propte imagine, & opinione tantum , imagine pariter ad: dititur fumptio conftabit Si auütem adfumptio, fimiliter baptif & fecundus aduentus ; & omnia denique nulla fo- lida re cónfiftent üm Sume igitur primum pro infolu- bili fundamento crucem, eóque reliqua fidei con- litudin fe&taria ingdifica, deanti S; CTRILLFS--HTER OSOLTM'IT fed o Don y Catechef.. X II1I. de Chriflo crucifixo, €9 Jfipulio. m« , Celeft AXXF. 69 feq. pag. 200. 108 r Til Pus: l CON- Confiderationes de. Paff, Domn, 821 exofot CONSIDERATIO CCCXLL DEQ, 1G pu Et pojuiz ilud in monumento. &., LOC CI't. » Qt0s 'Opter D ecimo feptimo videamus de fepultura Chrifti , rünt , de qua dicitur, zsar. xr. ro. Et erit fepulchrum hnibus, eius gloriofüm ; id eft, ab ommibus honorabitur, v tftare, De modo autem fepeliendi legitur 10AxN, xi A. 38, FU Fuit autem conueniens ,' Chriftum fepeliri, tum pro- fpecie pter fidem mortis eius, quia fepeliri mortuorum eft. oriator Vnde legitur maRci xv. 44. quod Pilatus non con- e C0f ceffit lofeph corpus ad fepeliendum, nifi COprito itpari« prius a centurione de morte eius : tum propter fpem 0 16« refürre&ionis, quse datur membris ex capite. IOANN, X QUX V. 28. Omnes, qui in monumentis funt &c. tum tér ad E propter myfterium fepulture fpiritualis , de qua militer dititur AD ROMAN. VI. 4. Confepulti enim fümus t per ]l fo- baptifinum cum illo in morteri; & in il lo confepul- infolt« ti in baptifino ( füpple, ) ei eftis: id eft, ad fiini- j COl« litudinem fepulture eius baptizati fünt, vt non vi- .däantur, quid fuerunt, fcilicet veteres peccatores , MIT. fed noui iufti, ficut Chriftus in fepulehro pofitus ilo, fs non videbatur, NNota etiam, quod per fepulchrum celeftis contemplatio fignificatur. Vnde füpra illud IOB rl. 22. Gaudent vehementer, cum inueneruut fepulehrum, dicit GREGOR. Sicut in fepulchro cor- pus, ita in diuina contemplatione anima abícoridi- l. 2j hhh tur n 829 Caput XI1X. tur mundo mortua, vbi ab omni ftrepitu fzculi quod ! et p quaii trina merfio per triduum fepulture eft quie- bfcond labort ta. PsAL, XxX- 21. Abfcondes eos in "T ribulati , Antem faciel tug. a conturbatione hominum. Cum 1 & opprobris hominum vexati, mente intrantes ad Sunt autem tria ne- Qui 1 vultam DEI non turbantur. el, Q cetf: ia ad hanc fepulturam fpiritudlem DEI,. vide- vt tota munda, uitatc liccet vt mens virtutibus exerceatur vt huic- mhndo funditus mo- prol & candida efficiatur, tur ] riatur, que circa Chrifti 1epultunam myftice funt demonfirata. Primum fignatum eft waRcr xiv. 8. epulc fipa vbi legitur, quod beata Maria Magdalena preuenit fiàm 1 vngere corpus IESV in fepulturam, quia vnguene dus D) tum nardi piftici propter fui pretiofitatem virtutes pnati defignat, quibus in bac vita nihil eft pretiofius; fe- cundum illud ECcCL. XXV*. 20. Non eft ponderatio lx 1 lL,Od digna continentis anima. Tdeo f: m&a anima debet f ]]bl( exercitium virtutis lnl.mGl que vult & ao prius per in diuina contemplatione fepeliri, Vnde IOB. V. tüt E p6. ingredieris in abundantia fepulchrum , GLoss, fignat Diuino contemplationis , ficut infertur aceruus 8621 tritii in tempore fuo. crLoss. Quia tempus à actio- W. Et ne- nis preemium eft eterne contemplationis. Tmpo [o efie Cl e eft, vt perfe&us prius mentem virtutibus exe dlie in erce wd.t & eam poft in honorem quietis condat. ts p Secundum hona.Lum eft MARCL, XV. 46. vbi legitur, debcL quod Co,g/ïäe "ationes de Pa[f. Dom, 823 fecil quod Tofeph mercatus eft findonem &c . quia findon : qui- eft pannus -lineus , vt dicit RzMic, & cum .ma o 2on9o Ondito 'n». t 1 labore ad candorem perducitur Vnde fienific buhti, ,. e 44 ánternum mentis candorem, ad cuius pe rf v étio li Vib em ite$ ad cum magno labore peruenitür. APOCAL. XxiL ri f Dne. Qui iuflus eft, iüflificetur adhuc, & qui fan&us , Vide- eít, functificetur adhuc, AD ROMAN. Yl. 4. ln no- Ynda, uitate vitee ambulemus , cLoss. de bono in melius j mo nt proficiendo per iuftitiam fidei, & fpem glorim. lgi- e f 1V. tur homines interne candore munditie debent in XIv, $. v Vnde fepulchro diuine' contemplationis recondi. Elisli füper illud mATTH. v. 8. Beati mundo corde, quo- npuete niam ipfi DEVM videbunt, dicit zzR&oNvM, -Mun- irtotes dus Dominus a mundo corde confpicitur. 'Tertio 5; fe o 14 fignatum eft. 10ANN. xix. 39. vbi fübiun o ia Venit jeratio Nicodemus, ferens mifturam myrrhz, & aloes qua- debet fi libras'centum. . Quia per libras centum myrrhz, : vult & aloes, quibus caro mortua incorrüupta conferua- "( Qm. V, tur, perfecta mortificatio fenfüum exteriorui ii Vv le- t GLOSS, fignatur, qua mens mundo mor cua conferuatur Ceruuo ne a vitis corrumpatur, fecundum illud zr. Ap c » PT E 1Y46.-. Licet is, ui foris eft, nofter homo cor- jr ne rumpatur, tamen is, qui intus eft, r "nouatur de us eXe die in diem cr. id eft, affidue purior efficitur a. vi- tüs per ignem tribulationis. ondit, Igitur mens hominis d egiti debct prius cum .Chrifto huic mundo mortificari , w 'hþhz & $24 Caut XIX. bet tri & poftea in fecreto diuine contemplationis cum autem ipfo tumulari. Vnde AD COLOSS. tII. 5. Mortui eftis requit cum Chrifto. cLoss. vanis, & caducis: & poftea fübiungitur : Et vita veftra abfcondita eft cum Chri« fto in DEO. imped mit ac $. THOMAS AQVINAS, Opjfal. XF. loquio alas L X. arüi, XX. de fepultura .Cbm'jiz'. Jom. XXg jag- 293 gutita CORIN] CONSIDERATIO CCCX LIL lémut azymi E pofuit illud im tmonumento 6990 LOC. CIT. & ver| ä» Titas 1 offumus tamen. adhuc circa fepulturam Chrifti dem e E quatuor notare, quibus indigemus ad hoc , tto, quod corpus Chrifti in fepulchro cordis recondatur petn. deuoti, Primum eft mentis purificatio, qua per nos T findonem Iofeph fignificatur, Vnde hic cLoss. fü- Vnitat per Marci capite decimo quinto, verfü quadragefimó k eft fexto, Quod in findone munda IESVM inuoluit, DEV| qui eum pura mente füfcipit, Secundum eft corpo- Comm ris cafligatio , qua per myrrham, & aloen, quibus et« caro mortua conferuatur a corruptione, fignifica- dienti tur Vnde rukop. Decet autem non folum pura pl anima füfcipere corpus Chrifti, fed etiam puro cor- tüüs | de. DE CONSECRATIONE DISTINCT. 2. Omnis homo re de- e pe« ante communionem a proprià VXoje abftine bet "Confiderationes de. Paf. Dom. 825 $ Qu Ratioó bet triduo, aut quatuor, aut fex diebus. u effig a«utem huius, quia ad fumptionem corporis Chrifti poíleg requiritur eleuatio mentis in DEVM per charita- 1 Chri tem, & feruorem dile&tionis, quze eleuatio maxime ümpeditur per dele&ationem veneream , que depri- hU mit ad fenfibilia, vt dicit AvGvsriNvs in libro foli- Df loquiorum, Tertium eft totius vitz innouatio, fi- gurata per fepulchri nouitatem. Vnde prime ad CORINTH, quinto, verfü o&auo dicitur : Itaque epu- LIT, lemur non in fermento veteri &c. & infra: Sed in a, azymis finceritatis , fecundum cr, id eft, nouz vite, & veritatis, vt fine omni fraude fimus 5 ita vt fince- ritas nouam vitam faciat, & veritas omnem frau- Chritd dem excludat. Quartum eft deuota Chrifti medi- hoc ; ndaor tatio, que fignifcatur per fepulchrum excifum in petra. MARCI XV. 4Ó6. Vnde TrHEO. lmitemur & g pet nos Iofeph, & conemur Chrifti corpus fufcipere per ss, fü« vnitatem , & ponere in monumento excifo in petra, xdimo id eft, in anima memorante, & non obliuifcente uoluity corpo- DEVM, Vnde ruc. xxu. 19. Hoc facitein meam commemorationem. guibus RABAN. Diíce, quo pacto de. cet edere corpus Chrifti, in memoriam fcilicet obe- ;niflca- dientie eius vfque ad mortem: & qui viuunt, non pura amplius in fe viuant, fed in eo, qui pro eis mor- 0 QOf* tuus eft, & refurrexit: homo Notandum infuper, quod €x peccato confequitur homo poft mortem queme T hhh$ dam bet - $ 2 Cabut XTX. eft, 0 dam. defeQum ex parte corporis, videlicet, quod Hic um corpus redditur terre, ex qua affümtum eft. autem defe&us in nobis attenditur fecundum duo, fcilicet fecundum pofitionem , & fecundum refolu- C0 tionem, quorum primum Chriftus pati voluit, non autem. fecundum, iuxta illud Psatwr xv. 1o. INon Sub[ez dabis San&tum tuum videre corruptionem, quod ex- d G ponit nAMAsc, 1V. libr. de corruptione, que eft per pf refolutionem in elementa. Huius autem ratio eft, [1/ quia corpus Chrifti eius materiam affumpfit de hu» mana natura, fed formatio eius non fuit, nifi ex virtute Spiritus fan&i; & ideo propter fübítantiam, i mätegäæ fubterraneum locum, qui corporibus mor- N Locus enim de- J] tuis deputari folet, pati voluit. etgo etur corporibus fecundum materiam predominan- füa. 1 *s elementi: fed diffolutionem corporis per Spiri l: bant. [ n fancum formati pati noluit, vnde quantum fpice d hoc, Chriftus* ab aliis hominibus differebat, Sic polí ergo in affumte humanitatis fignum conueniens fuit, find corpus Chrifti füb terra poni; fed ad' oftenfionem fioa anim diui Aico virtutis conueniens fuit, vt non diffoluere- [ q G Ls LUT, Vnde CHRYSOST. dicit, quod viuentibus aliis Ts « hominibüs, his, qui egerunt ftrenue, arx'ideng pro- pria gefta ; his aütem pereuntibus pereunt, fed in prey fort Chrifto totum eft contrarium. Nam ante crücem 1le | iutem cruciüxug iuut/o;m a mofta, & inhrma; vt r Iv oj AC eft, Confideratiottes de PafJ. Dom. » quod eft, omnia clariora fa&a funt, vt*nofcas, non pu. llic ium hominem crucifixum. 1 dio, S. THOM.AS. Loco tiox citaio. Tefolu. 5 TOn CONSIDERATIO CCCXLIIT. ) J « Non 10d ey- Sub[ecutg autem mulieres. ». QU& CU £0. venerant H eftpet de Ga iib li Í a , -viderumt. monunentum , C :quanadmoduin | jpofitum .erat.. corpus -eius. K veuertentes paraueruht aro- tj efl de ht« matay : Cg. «onguenta-:. .€9 Sabbato quidem, füuerunt fifi ex fecundumn mandatum. Vucz, xxut $$.56. antim $ fIOf« upra legimüs, quia ftabant omnes ithi eius a S im de« longe, & mulieres, qua fecute erant eum. His minatte ergo notis IESV poft depofitum eius cadauer ad — fua. remeantibus, foke mulierés , quz arctius ama- iti« mntu.m bant, funus fübfequutz , quomodo poneretur, in- Sic fpicere cupiebant, vt ei tempore congruo munus poflent deuotionis fusz offerre, Sed & . ha&enus IN fU.Lt) fan&e mulieres. faciunt. idem die Parafceues, cum em animz humiles,.& quo maioris fibi confciz fragili- ! qu/ .tatis, maiori Saluatoris dilectione feruentes , pafíio- N [101] nis eius veftigiis in hoc feculo, quo requies eft ] t10' fo ( 1l preparanda futura , dilipenter obfequuntur, & fi forte valeant imitari, fedula curiofi tat CGu €, quo ordi- r'ücern ne fit eadem paffio completa, perpendunt. 6 Bt Ü Et d ICLICFECIQCCS parauerunt arotiata, & vnguenta. Y hhha4 Sab- 1 229 Capu XTX. Sabbato quidem filuerunt fecundum mandatum; ) C0? Mandatum erat, vt Sabbati filentium a vefpera vf- EL que ad vefperam feruaretur, & ideo religiofie mu- lieres fepulto Domino, quamdiu licebat operari ,. M : g ( i cft, vfque ad folis occafum in vnguentis prepa- V Ó rincis erant occupatz. Quod non folum in die tis pl arafceues egerant, verum transa&o Sabbato, id &it, fole occidente, mox vt operandi licentia remea- TESVY tüum & bat, emerunt aromata, vt mane venientes vnge- autem : rent corpus eius, ficut Marcus Euangelifta tefta- fed il tur. Neque enim vefpere Sabbati, preoccupante Sane f iam noGtis articulo, monumentum adire valuerunt. fünder lifpe&a autem Domini fepultura, reuertentes pa- dixit : rant aromata, & vnguenta, qui leCta, audita, re- Eteni cordata paffone Dominica, mox ad patranda fe quidpi opera virtutum , quibus Chriftus dele&atur, con- uertunt. Teqie Et Sabbato quidem, paratis aromatibus filent, venturi poft Sabbatum cum muneribus ad ipfm Dominum, cum finita prefentis vitz parafceue , turber b.sta in requie gaudentes exfpectant, quando tem- prafer trahei p^re refurre&tionis apparente , redolentibus Chri- matilu ito fpiritalium a&ionum quafi aromatibus bunt. rant. afpet V ii iN. EOAT totum BEDA, Li. VL i cap. XXII L. don. V. pag. 442. que , QUam ompil CON— Confider ationes de Pa[f. Dom. 829 atumy ) CONSIDERATIO CCCXLIV, n vf. f fiü- Er reuertentes parauerunt aromata ,. & «nguen- ta é&9c. LOC. CIT. p , prapie ides mulierum fortitudinem ? vides amorem ? V d die vides liberalitatem in expenfa vfque ad mor- ito, d -tis periculum ?. Hafce mulieres imitemur viri: ne Ill in mor- Tema. IESVM in tentationibus relinquamus. tuumtot impenderunt, in vite fux periculum : nos ! mpe. | 4 tefls- autem nec efürientem alimus, nec nudum induimus,. fed illum mendicantem videntes, pratercurrimus. Alpante Uerunt, Sane fi ipfum Chriftum videretis, fua finguli pro- fes p funderent. Sed nunc idem ipfe eft. Ipfe namque: , fe- dixit: Ego fum. Cur ergo non omnia effundis ? Etenim nunc dicentem audis : mihi facis, Neque nd; fe quidpiam intereft, vtrum huic, vtrum illi dederis , ; Q neque minus feceris, quam mulieres ille, qug tunc. fatibus bus ad ipfüm nutriebant; immo multo maius. Verum ne fceue , turbemini. Non eft enim equale, ipfum Dominura Q tef« prefentem alere, quod vel lapideum animum per- s Chri- traheret, & propter verba eius duntaxat pauperem, mutilum , incuruum hominem fouere. Ibi énim OCCUL- afpectus, dignitasque prefentis attrahit; hic autem totum mifericordiz tibi premium adfícribitur, maius- XIIE que eft tue erga illum reuerentie argumentum , quando propter eius verba conferuum foues in omnibus. Foue igitur, ac crede accipienti, & di- V hhhs centi; 830 Caput XIX. centi: mihi dedifti. — Nifi enim ipfi dares, noü té ile regno dignaretur. Nifi ipfum auerfareris, nort te in gehennam mitteret, quod vilem aliquem ho- minem defpexiffes. Sed quia ille ipfe eft, qui de- Ípicitur, ideo magnum id flagitium eft. Sic & Pau- l lus illum perfequebatur ; i€eo dicebat : Quid me perfequeris ? Sic ergo; cum damus, affe&i fimus , ac fi Chriflp erogaremus: nam verba eius, plus quam ] ea, quz füb afpe&um cadunt, credenda. Cum vi ü üïlfi deris ergo pauperem, recordare verborum , : quibus ífe ipfe dicit alendum. Etiam fi enim is, qui appa* ret, non fit Chriftus, fed fub hac ille figura petit; Para1. & accipit. Erubefce igitur, cum petenti non de- dotu deris.' Hoc pudori eft, hoc penam, & fupplicium Dor meretur. . Nam quod mendicet, ad eius pertinet bo- nitatem, ac propter hoc nos gloríari par eft: fi ve- ille d fO hoti dederis, tux erit crudelitatis. Quod fi nunc forg 10n crédas, te, cum pauperem fidelem. pratercur- víq ris, ipfum pretercurrere; tunc ceredes, cum te in difci medio illorum produ&o, dicet: In quantum his non pieb feciftis,Fneque mihi feciftis. Sed abfit, vt vos illud. ita difcatis ; fed vtinam nunc credentes, & fru&ifi- Tiüs cantes, beatiflimam illam audiatis vocem , que vos in regnum introducat. ia $. CHR YSOS TO MV'S. Afïamz?l'. LXXXVIII, YrtYT * tem &lias L AX a u XLX. in. Mattbeum. um. VIL pag. $27« £nar £24. C A- Confiderationes de. Paf Dom, 83t f0f f& $ AEX p -B - ag t-^ WWEN j & Z (( 2 I 10 " lem ho« qui de« CAPVT X X. .ET VLTIMYM. P» d SY &Po Qv x Jud m J Sabbato conueniunt princibes Sacer- W | finus, Q dotum, C Pbharijei. I$ Qu T Cum v 1I.. Sepulcbbrum militari czri/loclia,v&s lapi- &e obfignato muniunt. MATTH, XXVII. 62. - quibus P Ul d nn t jdd 2 peti I. Altera autem die, que eft þofï Don de Parafceuen, conuenerunt Principes Sacer- pliciüa dotum, & Pharifzi ad Pilatum, dicentes : ipet bo- Domine, recordati fumus, quia feductor d ille dixit adhuc viu C i on s: poft tres dies re- f.nuc furgam. lube ergo cuftodiri fepulchrum AerCut vfque in diem tertium, ne forte veniant 1 tein difcipuli eius, & furentur eum, & dicant his f0l 0s ild. plebi: Surrexit a mortuis, & erit nouiffi- mit. mus error peior priore, ye YO ÀL Aitillis Pilatus : Habetis cuíto- diam, ite, cuftodite, ficut fcitis. Iili au- JVIII. tem abeuntes, munierunt fepulchrum, fi- : PUL gnantes lapidem, cum cuí todibus. i CON- 832 . Uaput XX. & vltimum. st ill CONSIDERATIO CCCXLY. fed a Í 4itera autem die ,. que eff pofl parafceuen , comm eft m & Ch uenerunt principes Sacerdotum , & .Pharifei ad Pi- TecorX latum ö*c MATTH. XXV1l, 62. fpiria uia ergo fexto die homo fa&us, & tota eft Scnpt mundi creatura perfecta, feptimo autem Con- ablatar ditor ab opere fuo requieuit : vnde & hunc Sabba- Saloatt tum, hoc eft, requiem voluit appellari. Recte Sal- ls 20 uator eodem fexto.die crucifixus, humane reftau- tbus, Sabbato autem in fe- rationis impleuit arcanum. Et er pulchro requiefcens, refurreCtionis, quc o&aua die crude erat, venture exfpe&abat aduentum , vbi noftrz ] fimul deuotionis, ac beate retributionis pralucet T,. j exemplum, quos in hac quidem fexta feculi ztate pro Domino pati, & velut mundo neceffe eft cru- C0 cifigi. In feptima vero state, id eft, cum lethi quis debitum foluit, corpora quidem in tumulis, ani- D mas autem Íecrcta in pace cum Domino manere , &ib & poft bona oportet opera quiefcere, donec octaua tandem veniente etate, & iam corpora ipfa refurre- &ione glorificata, cum animabus fimul incorruptio- nem cternze. hereditatis accipiant. ( Conuenerunt 0 Principes Sacerdotum &c.) Myftice in nomine fedu- Coris, & furto difcipulorum verum, licet ignorantes, leta NVaticinantur. Üimno Seductor enim .erat Chriftus, non, vt Con/izleratfones de Paff. Dom. $53 n &t illi arbitrantur, a veritate in errorem mittens , . fed a falfitate in veritatem ; quia, ficut diabolus , Qf eít mediator ad mortem, homines feducendo ; ita ? & Chriftus mediator eft ad vitam, mundum DEO reconciliando. Difcipuli quoque Saluatoris fures ipiritaliter erant: quia contemtoribus, & ingratis, ota eft Scripturam noui, & veteris Teftamenti, per iuftum 1 Con- ablatam iudicium, in vfus Ecclefie conferebant ; & Sabbae Saluatorem, qui eis promiffus, & miffus fuerat, il. de Sa]- lis no&e dormitantibus, id eft, infidelitate torpen« reftat tibus, diftulerant, & gentibus credendum tradebant, infe. Et erat ilis peior infidelitas refürrectionis , quans ia die crudelitas crucis, nofttg VENERAB. BED.4, I cit. loc. Matthé vlücet Jwn. V. pag, $7. &tate La CONSIDERATIO CCCXLVI, lethi Domine , vecordati fumus , quia. feductor ille dixit x he, adbuc viuens : Poft tres dies vefurgam. — Iube ergo cufle YXlaua diri fepulcbrum v/que. in. diem . tertium €&g«, fürree LOC. CIT, V. .63. 64. jtio- erünt ontifices Hebrzorum , .contemtores DEI, ama- P tores fui, fuperbia inflati, cupiditate anxii, vo- fedi luptatibus dediti, nocendique auiditati intenti, ma- IES, o ligno exagitati fpiritu, iniquitatis fuz artem aduerfus Ij li^ 834 Caput XX. && vltimum, Dia- fiioa mediatorem Chriftum. perficere conabantur boli fïqu:dem membra effeci, in auctorem omnium pa?:is [ "n2 iict Nenpc defauire quieftum ximut aeftimabant. . IHllum pro- fe&o, nedum viuum, verum etiam defun&uin noer. obnub k/x,i a nitimi fequi ftuduerun Occiderunt quippe corpus, & ipfius opinionis memoriam de cordibus hominum 1 Apud eradicare m ilit O i d fünt. Quamobrem altera die, quz piofi ) fe fola eft poft P araíceuen ,- ipfi homicidz , atque diuini effüdit nominis inimici ad Pilatum acceflere, dicentes: Do- vicer: mine, recordati fumus, quod fedu&or ille dixit ad- O denienta- b m huc viuens : Poft tres dies refurgam. teram ti Principes! o venenatum os , & lingua vanilo- qua! Sedu&oremne efle dicitis ,. DET Filium , qui pno : falutem maximam operatus eft in medio terre ? Se« atque: ductorem afferitis ilum, qui humanum genus anti- tütfe qui hoftis fraude deceptum, fapienter erudiuit,. fouit infüy mifericorditer, fideliter pauit, & potentiffime libe- Tiorü rauit? DebGa ilius, opera mala, eiusque feditio- fieret nes proferte in medium, vt & nos credentes in noftr ipfum,'agnofcamus, ne feducamur. An forte il- lm g lum arbitramini feductorem, quia leprofos munda- Ti 1e vit, illuminauit c&cos, fugauit demones, & exani- pot matà corpora reuocauit ad vitam ? NNemo fane ve- Viden frrum, dicente illo : Quis ex vobis arguet me de Viter peccato ? quicquam .criminis illi obiicere valuit. In- quam ucteratus ifte liuor eft, latens malitia, loquacitas Dii füb- | Cow&ïeräiones de Pa[f. Dom. EL Dis. Xübdolà, & velata hypocrifis. Sedu&orem nuncte / atl 1l patis eum , ne vos Prafidem feducere videamini, p Nempe fedu&ores vos eftis , qui DEI fapientiam Uil ?,C]'. Obnubilere, atqude Mediatoris gratiam exterminare vaS, & ' nitimini, Ipfe ipfe eft, de quo Pfaltes canit egregius minum || Apud Dominum, inquit, mifericordia eft, & co- 6 que piofa apud eum redemptio. Quarum alteram apud - ditini íe folam ftare non patiens, vniuerfüm tunc illam. $: Do. effudit in orbem , quum bonitatis füzs aperiens iritad vifcera ex alto oriens, in tenebris fedentes, & vm- Tlenta« bra mortis, mifericorditer vifitare dignatus eft. A. Vatilo- teram vero idem prarogauit hominibus, quando , Qii pro nobis fa&us maledittum, de maledi&o legis, TINT atque dira exa&toris tyrannide redemit nos. Non igi- 5 atj tur fedu&tor, fed münificentiflimus Redemtor, atque fout infuperabilis propugnator exftitit. Propterea, ficut :*1 106 mortuus eft propter deli&a noftra, vt Redemtor en 10 fieret verus , ita refürget propter iuftificationem. Ites in I noftram , vt gloriofus triumphator appareat. rte 1- lum morientem vidiftis, eundem etiam preftolami- yund. ni refurgentem. Refurget plane ( prout predixit ) 9t [ I poft tres dies , non a vobis , fed a fuis difcipulis [ Ve« videndus , palpandus, agnofcendus. "Vobis autem. ye de viuens in fe, viuificans füos, mortuus erit, tan- - ] quam fol, caecis non lucens oculis. Sue vtique acitad Diuinitatis fplrepdorem veftris occultabit obtutibus, Ü b à quem- 856 Caput XX. & vltimum, quamdiu corda veftra infidelitatis velamine depri- li c Vil n imentur. Quod,. quum fuerit ablatum , agnofcetis n iv lect apertifüme, quoniam ipfe eft, quieft. Interim ve- ]umc ro Prefidi, quod dicere inchoaftis, explete, quate- velami nus dominicz refürrectionis teftes adhibere valeatis,. (ceban qui teftificantes aduerfus vos , íuo nos erudiant iplum teftimonio. fifme COrTUL S. LAVRENTIVS IVSTIN, Loo fiit, &ap. XXII. pag. 336. fiftidi aduer| CONSIDERATIO CCCXLVII. lris:3 Tneutr dube ergo cufTodiri fapulchrum v[que in diem lertiutiy ynini neforte. veniant. difcipuli eius ,. & furentur. eum, nf v LOC. CITe fcelen Vocit rudenter quidem, fi id declaramdaeä veritatis oc- hus P cafione dixiffent. Illis quippe, tanquam in dolen populo primis , & füpra quorum fidem ceterorum tümu) erat fuperedificanda confeflio, congruebat, experi- Tabet mento certo noffe Dominice refurre&tionis feriem, ne chrun per errorum abrupta futuri precipitarentur fideles, Profi Locuti funt re&a, non re&e fapientiz tenebrati fplen- dore. prop Quod enim ex charitate debuerant, liuore protulerunt. Illos namque irrogata contra Domi- bus; Quid num conuitia arguebant, Nam manifefta inimici- taflis tiarum indicia etiam finceram in afpicientium Ocu lis Confiderationes. de- Paf Dom. 837 e depn'a lis commaculant charitatem. — Quis iftos paullo ante Diofcetig perfecutores acerrimos, nunc arbitraretur amicos ? 3fim Vé. Inimici erant eo cru f & AT ores, quo magis füb pietatis y Quate. velamine füam conabantur palliare malitiam. Po- raletis Es fcebant, ne a diftipulis raperetür córpus, & falfo Tüdiant ipfum refürrexiffe dicerent, vt fepulchrum officio- fifme cuftodiretur. Cuftodes tamen ipfos pecunia t filin, Ccorrumpere praefumebant. lllos, inquam, Prefes fafidio plenus affatus eft , dicens: Iniufte quidem aduerf'us illum irritaftis me atque clamoribus ve- T. firis in necem autoris fecií 'ü; irrumpere. Cur cor ineum merore rc:"per[ïlm, contra eum concitare niti- UA mini ? Satisne vobis illum peremiffe non videtur , liil Q nifi; vt etiam extin C H iL im obferuem ? Quare fcelus fcelere augere in me vultis ? Vtinam veflris minime 34 t 0. vociferati ïi H ibus paruiffem , . meque impollutum ab huius fan Nu noa" m in €i nece feruaffem. :k'»iþl am dolendis [ P adiiciam. dolenda, atque deli&tis deli& iNolo in 'QTUm] tumulo defunétum obferuare reconditum. Vos ipfi Ypetie babetis cuftodiam, ite, militibusque adhibitis fepul. n,ne chrum cuftodite, vt fcitis. Illi autem ab afpe&u d(f] 65 Prefidis cum gaudio difceffere, atque ad' fepulchrum lat properantes, fignato lapide, ibique relictis cuftodi- jUOre bus, abierunt. O Sacerdotes impudici, & ftolidi , Jornie quid egiftis ? Quid contra Redemtorem féculi cogi- mici taftis ? Laboraftis fruftra, F 2 [2 QU || cerene poterits, vt, i14 qui ]i Caput X X, C? vltimum, 938 qui dormit, non adiiciat, vt 1'ef'urgat ? Refüurget pla- devo né de fcpulchri gremio gigas fortiffimus, ficut prze- bitar dixit, atque de ipfo a fan&üis vaticinatum eft Patri- * Eadem prorfus facilitate, qua defun&os re- ,.bus. ) [üfeitauit ceteros, excitabit feipfum. In carne ma- * net Verbum, & in humamitate Diuinitas, cui fub- Qui potuit de in- Dui eft, omnia poffe, quum vult. corrupto virginalis vteri procedere thalamo , vale- bit equidem de claufi antri exire fepulchro. . INom 7 preualebit aduerfuüs fapientiam nequitia veftra, ne- que de induftria adhibita cuftodia. — Cedent contra fe r naturam faxa Domino refürgent. Conticefcent nimio slfat terrore proftrati guïïedes, terre fündamenta quatien- 1&11' tur, elementaque omnia proprio famulabuntur autori, Signate igitur miferi lapidem, ferisque firmiflimis fe- TCQ pulchri oftia obftruite ; quatenus diligentia veftra clamet aduerfum vos. Adhibete viros, qui totam ii Qu peruigilem ducant no&em, vt ipfi teftes refürrectio- Plane illis referenti- Tüu: nis Dominice veridici fiant. tte bus, quz audierint, & que x'icïerjnt, veftra proz« Vtinam vel tunc creda- Coil füs erit eonfufa vefania. Cati tis, & furor conquiefcat vefter, atque perfequendi YISQ rabies repercufla conticeat. Veniam vtique merc- LUv bimini, & laudem, fi ex toto corde credetis , pro confeflione quidem veniam, & pro generis digni- i, & Om tate laudem, vtrumque auFem ex fide humil de- du ] Confiderationes de Paf / L0 939 of wl deuotionis innocentia , G Chrifti eratia dona- üt p] d» bitur LPE IDE Via Ci LL0 loco, 0$ TR* A l6 f« CO J».-Aia IDER ATIO CC oXLVIIT. UL 4UD de ins Domine, recrdati fümus, . quia /:( uttor ille dixit , Và & LOC. CIT. adbuc viuens Cyc. No i n (s n fus cogitur improbitatis concil um , 1lli , qui R5 —- Prophetas m [64 R "a ( C0 H ia OC(u u L,x 5 lapit ï;-;m: €0S, qui ad p IL w? ea ivd Pa 31 Ttnio miffi funt j 1 Domini, p M x » im vtique le "a 2 Iu ifra iticum, . dire « 1 Lo4 I a«i l L qut feruis B CCIIIS. , QUCOTT, ipfum uoque Fihum he re dem iunur ä ii al 1e 2€ eme.s (UN) fL*' runt. 1r»aolabent enim. eum, Gq ] inatenus ha;:c: e vus t (l Cro urge vniuerfe heredem fc 3"a Jl $ cnim co m t !!.—.'./ 10 Cri ?c,nm. ient. LOMH UxfCuï3 nunquam Dominu 2.3 (« &t Quid vero illi ad Pilatum ? Domin e, recordati erentie mus, quia fedu&or il dixit adhuc viuens : 1d.u l l :»( vl ha . pnot tres es refurgam, O aili 13 H minum idola creda colentium improbitatem ! Erroris » g im , C V - C cati feruum Dominum vocant , i H 315 fi 1 e duct ó8 , ert'O- qucnd risque confortes. Vniue orum at MES 4ut i Salt 2 Iav u;o-"v? ( 1 11 u P2 J IS 1 id , pr ac Dominum, quä reipfa Veritas eft, 'äk V dig j pientia, & virtus m lum enp 5 quod :'** & s omnem Jommrm , V& tem hunc munc j j,4 1 ductorem appellant. Cur, adhuc vii as , pi 1 $ edi. [2 lA bs Cilg Caput X X. C wltimum. $40 cite Annon poit mortem viuit qui viuentibus qoftor vite au&or eft, & iis, que exfiftunt, exfiftentis: ? odo inter mortuos equidem erat, fed viuens, vtpote li- 1m ! ber. Nunquamne Dominum audiftis in Iona Pro- UI pheta loquentem : Adhuc tres dies, & Niniue füb- pratt uertetgr ? Error enim fübuertetur, refurgente Do- mino die.tertio de monumento , & plantabitu hi tum iuftitia , tum veritas. Iube igitur , in- quiunt, cuftodire fepulchrum vfque in diem tertium. Quid fruftra miferi conturbamini ? quid timetis ti- n Di L morem, vbi non eft timor ? Non tenebit fi gnacu- Cum fouee lum eum, qui incircumfcriptus eft fignacula Habacuc ingreffü nonarcuerint, quo minus d Prophetam, feruumque DEI Danielem paítum iret : än ü quomodo fignacula illa Dominum vniuerforum re- busd morari potuerunt ? Verum czca res eft improbitas, aud Pergunt : Nc &'que a femetipfa facile deftruitur. lia forte veniant Difcipuli eius, & furentur eum, & verl Quis mortuum erit nouiffimus error peior priore cum ; furetur, excordes ! cadauera indumentis interdum Iiler ï fpoliare confueue1 unt, qui fepulchra füffodiunt; mor- lot tuum autem quis vnquam furatus fuit ? Si enim non & refurrexerit, fed falfo fe refüurre&urum precdixerit , T quid. caufa erit, cur difcipuli incaffum ipfi adhz- reant ? Mortuus enim omnis , Scriptura tefte, a mor- que tefl talium corde obliuioni datur Si autem infuper fe- du- Ünt N Confiderationes Je Pa[j. Dom. 841 Ibuüg du&or, quomodo non citius obliuifcendus ? Quo- lts 1modo autem mortes, omnis generis eerumnas, acer- Iu il l uum malorum fibi arceffent, feductori, & quidem , 1 Pro extin&o adhsrefcentes ? Sane, quem ipfi errorem. le füb« pretenditis, inter res veras peruulgatis, e Do- S. IO4NNES DAMASCEN. .Homil. in bitür » Sabbat. fantt, n. XXXI. Tom. Il. pag. $28. $29. , l- 'OUm. CONSIDERATIO CCCXLIX, tis tj- d Domine , recordati fumus ,. quia fedu&tor . ille dixit fOUeds adbuc iuens &c. LOC.V CIT. minus inet: ndico 2utem, quod leuitate populi tumultum con- 1 T fte tra vos detraé&tionis exortum, nuntiantibus qui- D busdam agnoui. Qua ex re Excellentiam veftram : Ne audio fuiffe t:edio non modico contri(tatam. Quod fi N ita eft, valde miror, cur vos, qui cor fixiftis in coelo, Beatus enim Iob, UUR verba hominufn agitent in terra. cum amici eius, qui ad confolandum venerant, in * duri increp a at ionem profiliffent, ait: Ecce enim in cc- fote lo teftis meus, & conícius meus in excelfis. Qui 1010 enim vite fuz in colo teftem habet, iudicia ho- enit, minum in terra pertimefcere non debet. Dux quo- dhg que bonorum Paulus dicit : Gloria noftra hec eft mor- teftimonium confeientie noftra. Qui iterum dicit : re Opus fuum probec vnusquisque, & fic in femetipfo Ü« LblTw glo- 84 Caput X X C? vltimum, gloriam habebit, & non in altero. Si enim laudi- bus, eii 7TY bus hetamur, & detra&ionibus frangimur, glori 1oann m lx us. noftram non in nobis, fed in aliorum ore pofui tis 6l iilvC5 ine«q in vafis fuis oleum non l Et quidem fatum virg fumpferunt , fapientes autem fumpferunt oleum in satiol vafis fuis cum lampadibus. Lampades quippe noftrz $d | bona fünt opera De quibus.fcriptum eft: Luceat Sc j0, lux veftra coram hominibus, vt videant opera ve^ ait: fira bona, & glorificent Patrem veftrum, qui eft in feruu coelis. Tunc autem oleum in vafis cum lampadi- hac bus fumimus, quando de bonis a&ibus nitorem hoc glorie non ab adulantibus proximis quzrimus, fed Ne hunc in tcftimo'nio confcientiz feruamus. . In omne deie ? 4l autem , quod extra de nobis dicitur, recurrere ad dicir $rcana mentis debemus. Etfi omnes vituperent, li- « ber eft tamen, quem confcientia non accufat, Quia dus etfi omnes laudent, liber effe non poteft, fi hunc ii ta confcientia accufat. Vnde de Ioanne Veri G S di- &r cit: Quid exiftis in- defertum videre ? arundinem aufe vento agitatam ? Quod videlicet per negationem p dicitur,'non per confirmationem, cuim fübditur : fa LL, Sed quid exiftis videre? hominem mollibus veftitum ? tet ecce, qui mollibus veftiuntur, in domibus regum tter funt, Quamuis enim iuxta veritatem Evangelii Ioan- Tin nes veftimento afpero fuerit indutus: per fignifica- pu bo tionem tamen mollibus veftiti funt, qui adulationi- . bus, Confiderationes de Pa[J. Dom. 943 | bus, ac laudibus 6^1caantm. Negatur autem, quia or H quoniam men- Toannes arundo vento agitata fuerit : [AW]I n ]$, tis eius fortitudinem nulla humani oris aura flecte- 1 O 1] Tat. INoS enim, fi laudibus erigimur, aut vitupe N 10 ryationibus humiliamur, arundo vento agitata fumus. 01 um Cd u.—Ju:. hoc abfit a corde Excellentie veftr&. P'ank J vb Scio, quia mogï(ïrum gentium ftudiofe legitis, qui 1 V it: Ego, fi hominibus adhuc placerem , Chrifti ! U feruus non effem. Si qua;tamen vel parua triftitia d hac ex re menti veftre exorta eft; credo, quod DEVS ;benigne permifit. OTï hoc fieri omnipotens , fed Neque enim cle&is fuüis in hac. vita promifit gaudia Ifüne vt me- dele&ationis . fed amaritudines tvbuhtlom e a dicine more, per amarum poculum ad dulcedinem l | j zeterne falutis redeant Quid namque dicit ? Mun- Qu dus gaudebit, & vos lugebitis. Qua fpe qua pro- n müiffione ? Paulo poft additur : erum videbo vo $ dl & gaudebit cor veftrum , & gaudium veftrum nemo I en auferet a vobis. Hinc iterum difcipulis dicit In Defm patientia veftra poflidebitis animas veftras. Penfa- Ui te, quzefo, vbi erit patientia, fi deelt, qt od tole m? rctur Ego Abel efíe non fuüfpicor qui Cain fra- trem non habuerit. Boni enim. f fine malis fue- "um C.uu minme [O D rint, perfe&e effe boni non poflunt, ;.(..A oati o iC purgantur. Ipfa autem malorum focictas pur Ol bonorum eft. "Tres in arca filii Noe fuerunt, vnus irri- ld t4 484 Caput X X. -& 'vl»tz'nmm. irrifor patris exftitit, qui, etfi in fe benedi&us fuit, ficut lu malediciionis tamen fententiam in filio fü(cepit. C uaer Duos Abraham, priusquam vxorem Cethuram acci- l0 o i peret, filios habuit: fed tamen carnalis eius filins vocibu cft repromiffionis filium perfequutus. maxit Quod magnus Do&tor exponit, dicens : Sicut is, qui fecundum car- € f iU d qi nem eft, perfequebatur eum, qui fecundum fpiritum, hocmi ita & nunc. Duos Ifaac filios habu Jtrs ed vnus, butiont qui fpiritalis exftitit, ante minas carnalis fratris fü- rius d git. Duodecim Iacob filios habuit, fed vnum, qui maum re&ius viuebat, decem in Aegypto vendiderunt. In Toeut. Dauid Propheta, quia füit, quod purgari debuiffet, pum a&um eft, vt perfequutorem filium pateretur. Bea- ptrem tus Iob de focietate reproborum dicit: Frater fui gis do draconum, & focius ftruthionum. | Ad Ezechielem tam b Dominus ait: Fili hominis, increduli, & fübuerfo- dant ; res funt tecum, & cum fcorpionibus habitas. In duodecim Apoftolis ynus reprobus mixtus eft, vt on*'nip obiur : effet, cuius perfequutione vndecim tentarentur. EUR Apoftolorum princeps difcipulis loquitur, dicens: fii oc Iuftum Loth opprefium a nefandorum iniuria, & fen conuerfatione eripuit. Afpe&tu enim, & auditu & bor iuftus erat, habitans apud eos, qui de die in diem & Yg animam iufti iniquis operibus cruciabant. Paulus impo quoque Apoftolus difcipulis fcribit, dicens : In me- €g0 ; dio nationis praue, & peruer(e, inter quos lucetis, Cift z ficut nes de E r £0 "a 20 [4] Confider at io Paj t5 5 fui ficut luminaria in *UUH'"!O verb:i 43 Vi C ii Pal at JDïCS. ["*'p] 11 11 Quiaergo, Scriptura tefte, cognofcimu aC Vle 11 acci ta bonos fine malis efíe non uol,, 1 de. ftultor um ? filing vocibus Excellentia v wviLCck eftr a turbari nullatenus debet : Xfnus maxime, quia in omnipotente DEO tunc certa fiducia Im Cfe eft, quando pro bono opere adaueríütatis aliquid in eninit i Lrm, hocmundo r Vvlä.)i U uT, vt bl ena merces in eterna retri- l$, butione feruetur. Vnde & in fané&to Euangelio Ve- [1 i iU er 5l Yibascdieit: Beati [$]] iUi 9-, cum aduerfüm vos omne PU malum dixerint ! üOm:nPo, mentientes pr opter nomen l. IH ineum Qui in confolation : 'llïl fua in exem- [fct. plum adducere opprobria dienatus'eft, dicens : Si Bo atret lias Beelzebub vocauerunt, quanto.ma- r füi gis domefticos eius ? Sunt autem plurimi, qui vi- dem am bonorum fortaffe at mn iip lius, quam dcbþnt, lau- ero- dant: & ne qua elatio de laude f urripiat, permittit I WX! mnipotens DEVS, n Ácti OS in Obtrectationem . & ót obïmgamonem prorumpere, vt fi qua culpa ab ore ntüts laudantium in corde nafcitur, àb ore ituperantium ens fuffocetur, Hinc eft ergo, quod Do&or gentium j fe in predicatione currere teftatur per infamiam, CICU. & bonam famam. Qui etiam dicit vt feductores, TE & veraces Si fuerunt, qui malam famam Paulo (JUUS imponerent, qui hunc fedu&orem vocarent quis f ergo nunc Chnfuanu debet indignum ducere, p: fis, Chrifto iniurias audire ? Quante autem virtutis pre- H idd $ cui- 8 46 Caput X X. C? vltimum. curfor noftri Redemtoris fuit, nouimus, qui per fa ( «rum eloquium non folum plus quam propheta, fed A Tunrda etiam af igelus vocatur, & tamen, ficut mortis eius LM) hiftoria ( VIDE, THEODORET. HiST. ECCL, LIB. IiI. CAP, vi. ) teftatur, poít mortem a perfequutoribus eius TA ] À corpus incenfum eft. Sed quid ifta de fan&is ho- AA zninibus dicimus ? De ipfo San&o San&orum, id firment eïþ, de DEO, qui pro nobis homo factus eft, lo- firmaue quamur, qui ante mortem ininiuriam, quia damo- eorum, nium haberet, audiuit ; poft mortem vero a füis perfequutoribus feductor appellatus eft, cum dice- füs DI firmata rent: Scimus, quia fedu&tor ille dixit* Poft tres dies f L refurgam. Quanta ergo nos peccatores a lingua, Crucem vel manib Y1 u s iniquorum hominum portare necefle tanto ; eft, qui in aduentu zterni Iudicis iudicandi fumus, fi & ipfe tanta, tam ante, quam poft mortem per- nES, 1e, | tulit, qui & iudex venit ? Tu S. GREGORIVS MAGNVS Rgiftri. cbi- CT flolarum . lib., X L. . Indittione IV. Epiftu, XL V. alias »yxvoxXX* Q0, Y X À. g CIX. ad Tbewtiflam -Patritiam. Tum. Il pag. quod. I..L.gäa C:*f)i) J/ä[l' pon ( DE fend Tecen quid - CON- QUuuto i Confiderationes de Paff. Dom. 84 [ le ül &, fed CONSIDERATIO CCCL. R v t5 el Record at aii t 11, P ior ille « L A "v A ii ;fz(b C '"üi- i5, quia fed LT. CAP, u£ Hs . Poft ires dies vofurgam &yc. LOoc. CIT. J $ eu] N hrm Á 1is lo 1] ate funt füper eos lingue eorum. ) qupes Mu cuant nunc m il , M inguas fuas tanquam gladium, &L lo firment fibi fermonem malienum. Merito fibi eum nf inft demo firmaueru ul., quia infrmatze fü Liio füper eos lingue VILL eorum Nunquid poterat effe hoc firmum aduer- dice fus DEVM ? Mentita eft, inquit, iniquitas fibi : In- €S QICS firmate fünt füper eos linguz eorum. Ccce refur- rexit Dominus, qui occifüs erat. 'Iranfibant ante npma crucem, vel f ftabant , vel i uebantur illum, ficut necelle Foderunt manus (imus, tanto ante pfalmus pmdï*(cmt ? p qmeas, & pedes meos, dinumerauerunt omnia offa , & afpexerunt me. mea, ipfi vero confideràverun "Tunc caput agitabant, dxcmtes : Si Filius DEI eft, defcendat de cruce, lentauerunt quodam mo- ^ f afi d0 vtrum Filius D£I effet, & qu cGil inuenerunt ] ll[g nuod non efle uia infultantibus illis de cruce pon deícendebat fi defcenderet de cruce, Filius DEI effet Quid tibi videt tur, qui de cruce non dc- fcendit, & de fepulchro fürrexit ? Quid ergo pro- fecerunt? Quod & fi Dominus non ïf*f'mexmet, quid profeciffent nii quod prof fe - A0 vt unt & perfe- quutores Martyrum ? Nam & Mart es 2ac nondum N. fur- 948 Caput X X. C? vltimum. furrexerunt, & tamen illi non profecerunt : non. sreneru dum refürgentium iam natalitia celebramus. Vbi defecel eft furor Íízeuientium ? Sagitte infantium fa&te dixiti funt plage eorum, & infirmatz fünt füper eos linguge confii €orum. Quo perduxerunt illas fcrutationes fuas , jis, V quas perfcrutantes defecerunt , vt etiam mortuo Do- vena mino, & fepulto, cuftodes ponerent ad fepulchrum ? tes (£ Dixerunt enim Pilato: Seduc&tor ille: hoc appella. fcrta batur nomine Dominus IESVS Chriftus ad folatium dete j fint ? feruorum fuorum, quando dicuntur feductores. Er- go illi Pilato : Sedu&or ille, inquiunt, dixit adhuc fecen viuens: Poft tres dies refürgam: iube itaque cu- confi ftodiri fepulchrum víque in diem tertium , ne for- hil p te veniant difcipuli eius , & furentur eum , & di- loc? cant.plebi, furrexit a mortuis ; & erit nouifüimus iu$ € error peijor priore. Ait illis. Pilatus : Habetis cu- Chrif ftodiam, ite, cuftodite, ficut fcitis. piera Illi autem ab- dera euntes, munierunt fepulchrum, fignantes lapidem cum cuftodibus. Pofuerunt ct T Lv odes milites ad fe- vider pulchrum. Concuffa terra Dominus refurrexit : mi- p VUl ( racula facta funt talia circa fepulchrum, vt & ipfi turur milites , qui cuftodes aduenerant, teftes fierent, (i üfü vellent vera nuntiare: fed auaritia illa, quae capti- vt Q uauit difeipulum comitem Chrifti,' captiuauit & mi- bust litem cuftodem fepulchri. Damus, inquiunt, vo- [ lus bis pecuniam, & dicite, quia vobis dormientibus Vve- Con[iderationes. de Pa[J. Dom. 849 * fion, venerunt difcipuli eius, & abftulerunt eum.. Vere « Vi defecerunt fcrutantes fcrutationes. Quid eft, quod 1 faf dixifti, o infelix aftutia ! tantumne deferis lucem vlinmue confilii pietatis, & in profunda verfütie demerge- ris, vt hoc dicas : Dicite, quia vobis dormientibus 5 füs, h 0Do. venerunt difcipuli eius , &abftulerunteum ? Dormien- dmm? tes teftes adhibes: vere tu ipfe obdormifti, qui ippela, fcrutando talia defecifti. Si dormiebant, quid vi- olatium dere potuerunt ? Si nihil viderunt, quomodo teftes fs Ir Ífunt? Sed defecerunt fcrutantes fcrutatioqes: de- : d 11C fecerunt a luce DEI, defecerunt in ipfo effe&u que ei confiliorum fuorum : quando, quod voluerunt, ni- ne for« hil perficere potuerunt, vtique defecerunt. .Quare & d- hoc? quia acceffit homo ad cor altum, & exalta- iffmus tus eft DEVS. . Propterea poftea, cum innotuiffet jj Chrifti refurre&tio, &.veniens Spiritus fan&us im- m ab- pleret fiducia timentes quosdam difcipulos, vt au- pidem derent iam mortem non timentes predicare, quod viderant, exaltato DEO in Maieftate füa, qui pro- d IL fhi pter noftram infirmitatem humilis iudicatus eft; & & l pH jl vbi ecperunt tubz coleftes perfonare iudicem ven- 1] j ,l turum, quem primo viderant iudicatum, conturba- ti funt omnes, qui videbant eos. cupti Exaltato DEO, vt dixi, predicato Chrifto, wifi funt ludzi a qui- X n busdam ludaeis, vifi fünt deficientes in fcrutationi- , YÓ bus fuis. Videbant enim illi in nomine crucifixi, Ktibus - 850 Capur X X, & vltimu 7s 75, ub & occifi manibus fuis, fi tanta miracula * ecefs J ferunt co raáe a b eis, qui permanferunt in impieta- pun . vt te: difplicuit eis illorum duritia : quefierunt con- l u 1 id fa- Qquoa filium falutis fuz, & dixerunt Apoftolis : q quoni ciemus ? Conturbati ergo fünt omnes, qui videbant CLUru eos: id eft, qui intelligebant, quod linguse eorum infirm GCCC ateso ant Ji5 funt füper eos, qui intcllizeb Gilv » quia in (timo omnibus fuis malis perfcrutationibus confiliorum intel vbique defecerunt, dicer (S. AVGVSTINFS. Enarrat. in Pfalm. L XIIT. deftt 5n. I$. dom. IV. pag. 623. & feg. temp cend CONSIDERATIO CCCLL tres Jube ergo cu[fodiri fepulcbrum vfque in diem tertium, füis, 031 " ne forte eniant: difcipuli [277 L s, C furentur eum &jv. Qies LOC. CIT. inen l in ationis eft, int&*rogaz*e Principes Sacerdotum , as D:! t he qui venerunt ad rl atum, vt diceren L i iC s vt quae. dixerunt, Dicite Sacerdotes, cum dixiffet IE- pak SVS: Soluite templum hoc, & ego in triduo illud Tl " fufcitabo, ad quod propofitum eum dixiffe p nt uvb tflLfS, qu an de folutione, & refürre&tione corporis fui, an qui de templi deftru&ione, & reparatione ipfius? Sií lab enim intellexiflis fic, quia de refürrectione fua ifta inq dicebat, quomodo teftimonium dantes aduerfüs eum di- - ï'ï'mgf;?demiz'onäs de - Paff. Dom. 85 l Teteja dixiftis, quoniam hic dixit: Poffüm deflruere temte Ifrpre pl I plum hoc, & in triduo rezdificare illud ? Si autem il C0 ll vere de templo illo non intellexiftis , fecundum quod & teftimonium pr&buiftis, vnde modo fcitis, d quoniam dixit, poft tres dies a mortuis fe refurres ii i &urum? Vide ergo, quomodo impiétas fe ipfam nin fuis verbis expugnat. Per hec enim verba ipfi te- e OfTufm ftimonium fuum illud condemnant, quoniam ver d t intelligentes, eum de refürre&tione corporis fui i H la TIT. dicere, & Íícientes, conuerterunt fermones eius ad lÀ 4lit deftruCionem , & reparationem illius infenfibilis templi. Adhuc autem interrogo : Quid dicitis Sa- L I cerdotes ? nempe quia dicebat hominibus: . Poft tres dies refürgam , & fecreto mandabat difcipulis Wf'iy fuis, vt furentur eum no&u, & dicant poft tres Uv | dies, quia furrexit a mortuis. Sed hoc ex?hoc ipfo ncredibile eft, poft tantos fermones morales, quos in populo docuit vniuerfo, vt poft tales, & tan t n tas virtutes, quas vbique in omni ludea oftendit, vt falleret difcipulos fuos verbis, vt etiam ipfi cul- je IH parent ifta mandantem, & ideo nequaquam facc- 0 t rent, quod mandabat, max v;ï*x H je propter periculum, quod imminebat-eis a populo, fi confiterentur eum, dv d qui ante modicum fuerat crucifxus, & doctorem fe TE habere, & Chriftum. Si autem hoc dixiffe eum a Id 1 incredibile eft, vide, 11iQ confequens eft, vt, fi- ) V9 o 1j cut dl — $52 -Caput X f& u vl ulldiiï. ut prodigia fecit, vt ficut Eu noehum fuum pree- uariad dicandum in toto mundo predixit, & ficut : Ante Corpus prefides, & reges ftabitis, & ficut ; Icrufalem dé- rent, ( nit Pra ftruetur ab exercitu, fic & dercfürre&ione fua pre- dixit, quod ait : Comwa templum hoc & egco in tes « triduo í ipfam. teftimt Propterea & in preiudi- cium fuunv lo ocuti funt Sacerdotes, & Pharifei, ad Ym f Pilatum dice iit enrt difcipul es : Ille fedu&or dixit adhuc: viuens, dentes quoniam poft tres dies refürgam. Adhucautem vide; quoniam quidam venientes de uftodibus in ciuitatem fic für I"UI]U'IUCIUIIE, non HIIS bantüt fed ipfis Principibus Sa- cerdotum omnia, quiecunque fuerant fa&cia, vt ex Chriti Tani € omni parte inexcufabilis eorum conftituatur irpic- Domit tas, illi autem nec fic miferrimi acquienerunt do- cumentis tantis, vt, fufciperent, rotrt idt tia di quia IESVS e f Chriftus ; fed &poft omnia hec malignabantur pro- Sicut induratum fuerat cor Tüm m pter duritiam cordis fui lx Pharaonis füper tantis, & talibus prodipiis, que in TUnt Aegypto fuerant facta fic & ifti funt indurati, vt Omnia congregati cum fenioribus, & confilium accipientes, dem d Jarent pecuniam auaris, vt dicant: quia difcipuli eius venientes nc&tu, furati funt eum, dormienti- m i bus nobis: & qui legebant in lege: Non falfum um teftimonium dices, etiam alios ad falfüm teftimo- Thaeno nium inuitabant, expendentes pecuniam multam, vt Titum. nlites quidem falfum teftimonium dican propter aua- T * Confiderationes. de Paff. Dom. 853 "n bras. «Suartiam periculis fe fübdentes fi furatum effet Ante corpus IESV : Prefidem autem multo magis placa- PO PC U r BI lm de. rent, & fuaderent ei tantis pecuniis, quantis pote- dpre. rat Prefes placari, fiue autem. & precibus, volen- — €90 if tes eruere eos de periculis, aduerfüs fe ipfos falfum tteudi teftimonium: prebuerunt, dicentes, contra difcipli- &i, ad nam militarem obdormiffe fe tunc tanto fomno. vt ViUens difcipuli aufi effent, venire fimul, & multi, confi« 1l VIde dentes, quoniam milites dormiunt abundantius, & ! l-r't' fic furarentur corpus IESV. . Et hec omnia gere- US 9d bantur ab operantibus contrariis virtutibus contra Chrifti doctrinam VC ex exiftimantibus , quoniam. pote- mnin url ) ant exünguere a vita hominum de refuürre&tione Domini prouidentiam DEI, & fidem. rfd (- Et ficut ni- $ erat mia duritia Pharaonis non eft mollita multis prodigiis' T DrO- i factis per Mofen, fic, aut amplius duritia cordis ifto-. aL COf rum non folum fa&ls fipnis, & prodigiis non eft Ym 1'1 — flexa, fed neque cuftodibus nunciantibus credide- g. vt runt, qui venerunt in ciuitatem , & nunciauerunt n omnia, quecunque fuerant facta. JUA» Et Pharaoni qui- (C]plm dem di&um eft : Ad hoc ipfum te füfcitaui, vt often- yenue dam in te virtutem meam, & vt annuncietur nomen 1UfI] meum in vniuerfa terra : iftos autem fupportauit timo. magnanimitas DEI, vt vafà irz preparata in inte- Vi ritum, fiat falus in gentibus Il opter J kkk ORI. 854. Caput X X. C? vltimum., ORIGENES. In ci. loerum . Mattbai. Tón&; démonl IIL pag. 93r. Jamf hi occ CONSIDERATIO CCCLII vis pro cant, Azt ilis Piatus: Fabetis cuflodiam , ite, cuffo- tüm C dite , ficui. fcitis. J]li autem. abeuntes , munierunt. [epul- mq chbrum, fignantes lapidem , cum cuftodibus. Loc. crz. rae o v. 6s. 66, Doft & dittum bique error in fe ipfum impingit , ac vel ir uitus veritati fufBa gatur, que fc Perpende. igitur. licet Credere oportuit, mortuum illum effe, & fepultum, tu? l ac refürrexiffe: que omnia inimicorum opera cre. TROK dibilia fiunt. Vide igitur illa verba, quz ifta pror- ftoda fus confirmant : Recordati fumus, quod impoftor ille. dixerit adhuc viuens, mortuus eft igitur ; Poft Adm q e vult à tres dies refurcam Iube muniri fepulchrum » permit rgo fepultus eft: ne forte veniant difcipuli eiu incufà & furentur eum. Si itaque fepulchrum munitum It pot fit, & obfignatum, nulla fraus erit ? Nulla certe. b ttam. h^ Ergo certa eft refürrectionis demonftratio, vt pa- tuilfen tet ex iis, qua vos obtenditis. Cum enim obfig- lisque natum fuerit fepulchrum , nulla fraus fuit. Si nul- finger la fraus, & tamen fepulcehrum vacuum 1epcrtun1 dicere eft, palam, & fine controuerfia eft, ipfum refüt- rexifie, Viden', quomodo velinuiti pro veritaüs Verita de- ä Confideraziones de. Paff. Dom. 855 ?h Rfm demonftratione pugnent. Tu vero mihi perpende, : quam fint difcipuli veritatis amantes ; quomodo ni- hil occultent ex iis, que inimici dixerunt, quantum- Ll uis probrofa illa fint. Ecce enim impoftorem vo- cant, neque illud ipíi tacent id, quod etiam. illo- , üfi- p ER rum crudelitatem demonftrat, quod ne poft mor» 1 ji a C tem quidem iram miffam fecerint. Illud autem quz- rere operge pretium fuerit , vbi nempe dixerit : Poft tres. dies refurgam Neque enim illud clar Ita- u ts n Yel f dictum inuenitur; fed Ione tantum exemplo. que fciebant fcelefti Iudei, ea, qus ille dixerat, cin licet füa fponte maligne agerent Quid ergo Pila- Dultimy * [ tus ? Habetis cuftodiam, munite, ficut fcitis. Et muniuerunt fepulchrum, fignantes lapidem, cum cu- 2 p ftodia Non permittit, vt milites foli obfignent tpolor y fft ] INam quafi de rebus ipfius edoctus, non vltra cumillis hum vult agere ; fed vt fefe ab illis expediat, hoc etiam od r Jl elI$) permittit, & ait: Vos , vt vultis, obfignate, ne alios JUnitm. incufare poffitis, Nam fi foli milites obfignaffent, dice- | repotuiflent, etiamfi id falfum, & incredibile fuiffet Cefte -attamen, vt alias impudenter fecerant, dicere po- V [Pl' tuiffent, milites corpus auferendum dediffe, difcipu- T lisque anfam prebuiffe, vt refurre&tionem eius con- lia m ii G n fingerent, Nunc autem cum ipfi muniuiffent, hoc pe tum. [« dicere non poterant Viden', quomodo nolentes ) fel Veritatem aflerere nitantur. iU Nam ipfi accefferunt QUE kkkg d ipfi [j - 856 CCapu XX. C& vlfiräum. ipfi petierunt, ipfi obfignarunt cum cuftodia; ita pia? f vt fefe mutuo accufent, & confutent. Atqui quari- In fple do furati effent in Sabbato, & quomodo ? Neque T at Tn ml enim prodire poterant. . Quod fi legem pretergrefíi effent, quomodo aufi fuiffent, ita timidi accedere ? in var Nf t Quomodo perfuadere turbz potuiffent ?. quid dixif- fent ? quid feciffent ? Quo animo pro mortuo ftare erant, potuiflent? quam exfpectantes retributionem ? quam tuiffer mercedem ? Cum viuentem illum comprehenfum mnulier &um : viderent, fügerunt ; & poft mortem audacter pro induxi illo loquuturi erant, fi non refurrexiffet ? Quomo- vefürm do hzc cogitari poflint ? Quod enim nec voluiffent, verfus nec potuiffent refurrectionem , qu& non fuiflet, fin- eul on $ere, palam hinc eft. —Multa enim illis de refürre- &ione loquutus frequenter fuerat , vt ipfi narra- Teoes bant. Poft tres dies refürgam. — Si ergo non refur- tagin rexiffet, manifeftum eft, eos, vtpote deceptos, & eu à tota gente propter ipfum impugnatos, sdibus , fent? & vibibus pulfos, ab illius cultu difceffuros fuiffe; €orur neque enim voluiffent de illo talem opinionem fpat- & illl gere, vtpote qui decepti ab illo fuiffent, & in ex- rj ( trema pro illo dedu&i pericula, Quod vero non Cius, P otuiffent, nifi vera refurrectio fuiffet, illam fimu- babile eft. In qua re lare, id certe admodum pro &litr enim fiduciam habuiffent ? In fermonis grauitate ? At omnium imperitifimi,erant. in pecuniarum co- pia ? Confz'dera!ibnes de Pajj. Dom. $57 l; ia pia? neque virgam, neque calceamenta habebant. : lii quue- l In fplendore generis ? Viles erant ex vilibus orti. -N Jn patrize fplendore? Ex ignobilibus orti locis erant. terprafl íN in multitudine ? Non erant plures, quam vndecim, Ceder? in variis difperfi locis. In promiffionibus magiftri? id dixi- Nifi refürrexiffet , nullam:in ipfis fidem habituri 10 (lare. erant, Quomodo autem furentem populum fufti- ? qui nuiffent ? Si namque coryphzeus ipforum oftiariz henfün mulieris verbüm non tulit, & fi reliqui, illum vin- qer D) &um videntes, difperfi funt, quomodo in animum Qüonte induxiffent, ad extrema orbis accurrere, vt fi&um luiffet refürre&tionis verbum plantarent ? Si enim ille ad- et, ft- uerfus mulieris minas non ftetit, neque illi ad vin- refünts culorum -confpe&um, quomodo poterant aduerfus | putee Reges, & Principes, & populos ftare, vbi gladii, far- | relite tagines, fornaces, & mille quotidie mortes, nifi tos, & eius, quirefürrexerat, virtute, & gratia adiuti fuif- dibus, fent ? 'alia, tantaque figna fa&ta fuerant , & nullum foift; eorum ludzi fünt reueriti , fed illum crucifixerunt, i fpaf- & illis refurre&ionem fimpliciter narrantibus credi- dnde turi erant ? Non ita fe res habet, non ita, fed 0 n eius, qui refurrexit, virtus hzec operata eft. ku y fimi S. CHRYSOS TOMVS. Honil. LXXXIX. qui f& sls XC. in Mattb. T. VIL pag. $3. &9 fQq. jtat 21 j «« " kkks CON-L $58 Caput X X, &gl-qltz'mam. 1l CONSIDERATIO CCCLIII | gmfl 1 ET VLTIMA. catoru g iU Di&torum omnium Summa. 11 cnici Chriflus palJus ef?. pro nobis, vobis velinquens. ex« I, PETRI. fini(t emplum , «t f/equamini ve[tigia. eius. l, 2l. Boeati um Qider Á d flutem noftram, & vitzi huius tranfigendze vtilitatem in his, que paífus eft ab inimicis 00n | Dominus nofter, exemplum patientie nobis pre- bere dignatus eft; vt pro Euangelica dignitate, fi cem. hoc ipfe voluerit, nihil tale perpeti recufemus. Ve- ofte rumtamen, quia nec in ipfa carne mortali aliquid vt € ile neceffitate, fed omnia . voluntate perpeffus eft, TC re&e creditur, etiam fignificare aliquid. voluiffe in 1ed fingulis quibusque factis, quzx circa eius paffionem €oni gefta, atque confcripta funt. Ac primum, quod fant traditus , vt crucifigeretur, crucem fuam ipfe porta- uit, continentive fignum dedit, & demonftrauit, prz- u cedens, quid facere debeat, qui eum fequi volue- d rit. .Hoc etiam verbo commonuit, vbi ait: Qui ch diligit me, tollat crucem fuam , & fequatur me. xif Tollit enim quodam modo crucem fuam, qui regit Tüc mortalitatem füam. l: " Confiderationes de Paff. Dom. 859 J —— 1l Quod in leco Caluarie crucifixus eft, fi- gnificauit in paflione füa remifionem omnium pec- catorum, de quibus in pfalmo dicitar : Multiplica- £s funt iniquitates mex füper capillos capitis mei. IIL Quod duo cum illo ab vtroque latere ^l5 « crucifixi fünt, oftendit, alios fibi dextros, alios NI finiftros effe paffüros: dextros, de quibus dicitur: Beati, qui perfequutionem patiuntur propter iufti- tiam : finiftros autem, de quibus dicitur: Etfi tra« penda didero corpus meum, vt ardeam, charitatem autem TIETMCIS non habuero, nihil mihi prodeft $ pre IV. Quod titulus eft pofitus fuper eius cru- e, f Rex Iudeorum, illud cem, in quo fcriptum erat . Ve oftendit, quia nec occidendo ellicere potuerunt , liuid «t eum Regem non haberent, qui eis manifeftifit- 5 lh me eminentifima poteftate, fecundum 1ua .opera if m redditurus eft, Vnde in pfalmo canitur : Ego autem onem conftitutus fum Rex ab eo fuper Sion montem qud fanCtum eius. J0rta V. Quod tribus linguis txtulus confcriptus p erat, Hebrza, Greca, & Latina; non folum Iu- Jüe- daeis fed etiam sentibus cum regnaturum fuiffe de- Qui claratum eft Proinde in eodem. Pfalmo, cum di- ff« XINGLS go autem conftitutus fum Rex füper Sion [éct Tmontem fanéctum eius vbi fcilicet Hebrea lingua regnauit , continuo tanquam wUOracca , Latmaque kkk fu J D« 860 Caput XX,. C9 vltimum, K fübiungens, Dominus, inquit, dixit ad me, Filius 1 meus es tu, ego hodie genuite : pete a me, & da- non 0 mlcldü bo tibi gentes hereditatem tuam & pofletlionem tuam fines terre. NNon quia Greca, & Latina fo- pleber Taelit le funt gentium lingue; fed quia ipfie maxime ex- cellunt, Greca propter ftudium literarum, Latina pE propter peritiam Romanorum. Quamuis in illis [j | &t« tribus linguis Cárifto fübiuganda vniuerfitas gen- tium omnium monftraretur ; non tamen illic fcri- cum ptum eft, & Rex gentium; fed tantummodo lu- Tufm) daeorum, vt commendaretur origo feminis in pro- 2on prietate nominis Lex enim a Sion prodiet, di- ganti &um eft, & verbum Domini ab Ierufalem. iNam nequ qui fünt, iqui dicunt in pfalmo : Subiecit plebes te pl nec nobis, & gentes fub pedibus noftris, nifi de qui- Tuds bus dicit Apoftolus : Si enim Ypiritalibus eorum com- municauerunt gentes, debent & in carnalibus mini- Rex ftrare eis ? fert qute VI. Quod fuggefferunt Principes Iudsorum Pilato, ne abfolute feriberet, quod fit Rex ludao- tde rum,. fed quod ipfe Regem fe dixerit Iudzorum , vamis illis fractis, ita Pilatus inferendum figurabat tes Oleaftrum: quia homo erat ex gentibus, gentium fcribens wnfefïionem, de quibus merito. ipfe Do- uD minus dixit : Aufcxerm & Vobis regnum,. & dabitur le genti, facienti iuflitiam. iNec ideo tamem non eft Uis ille E ol s RO d Confiderationes de Pa[]. Dom. 861 ; , P'illug ile Rex Iudeorum, Radix enim portat oleaftrum, 3, &da. non oleafter radicem. Ec quamuis illi rami per Alonem infidelitatem fra&ti fint; non ideo DEVS repulit E tint fo. plebem füam, quam prafciit, Et ego, inquit, It- it]e ex. raelita füm. Et quamuis filii regni, qui noluerunt^ Latina DEI Filium regnare fibi, eant in tenebras exterio- n illi h N res: tamen multi ab Oriente, & Occidente venient, — & recumbent, non cum Platone, & Cicerone, féd 5 pen- jc feri cum Abraham, & lfaac, & lacob in regno coelo- o Tu- ruim. Pilatus quidem Regem ludzorum fcripfit , pR 1 pro- non Regem Grecorum , aut. Latinorum , quamuis - , d- gentibus regnaturum. Et quod fcripfit, fcripfit , Nwm neque infidelium függeftione mutauit, cui tanto an- z plebes te predictum erat in píalmis: Tituli infcriptionem M - M r n RTE e qii ne corrumpas. Omnes gentes credunt in Regem -COft« ludeorum ;; omnibus gentibus regnat, fed tamen Rex lIudeorum, Tantum valvit illa radix, vt in- frifie fertum. oleaftrum in fe poffit ipfa mutare, oleafter autem oliuz nomen non pofüt auferre. 24 Orüm IddQO» VII. Quod in quatuor partes diuifa veftimen- ta eius milites abftulerunt ;; per quatuor orbis par- 'ün, : tes peragratura facramenta eius fignificauerunt, bt ! tium VHI. Quod vnam tunicam inconfutilem de- D. füper textam fortiti funt, potius quam partiti, fa- ytur tis demonftratum eft, facramenta vifibilia quam- d uis & ipfa indumenta fint Chrifti, poffe tamen ha- d k k bere 862 Caput XX, & vltimum, bere quoslibet hec, fiue bonos, fiue malosg fince- ffïeo [ rifimam vero fidem, que per dilectionem operatur cinus 4 vnitatis integritatem, quia dile&tio DEI diffufa eft iiciend 5 in cordibus noftris, per Spiritum fan&um , qui da- pun ü tus eft nobis, non pertinere ad quoslibet, fed oc- ficut d culta DEI gratia, tanquam forte donari. Vnde ce dixi Simoni, qui baptifmum habebat , «& iftam non ha- facint bebat, a Petro di&tum eft: Non eft tibi fors, neque ) pars in ifta fide, pie n IX. Quod in cruce cognitam matrem dile&o faten difcipulo commendauit ; congruenter tunc huma- ilo p num affe&um , quando vt homo moriebatur, often- quia ( The aC dit. Ifta hora nondum venerat, quando aquami in vinum conuerfürus , eidem matri dixerat : Tnam Quid mihi, & tibi eft mulier ? Nondum venit hora mea: foirit Non enim de Maria fumpferat, quod habebat in T Diuinitate, ficut de Maria fumpferat, quod pende- to, bat in cruce. pot X. .Quod dixit, fitio ; fidem querebat a fuis : nedi fed quia in propria venit , & füi eum non recepe. bens runt ; pro fuauitate fidei , acetum perfidiz dederunt, p ] & hoc in fpongia, vere.fpongie comparandi, non folidi , fed tumidi; non re&o confeffionis aditu bt fa. aperti, fed infidiarum tortuofis anfra&tibus cauer- ial nofi. Sane ille potus habebat & hyffopum, quzs hu- $4 ! milis herba , radice fortiffima petra dicitur inhz- h n rere, UER Confiderationes de Pa[].. Dom. 963 ') fhce- rere, Erant quippe in illo populo, quibus hoc fa- Jper cinus ad humiliandam penitendo animam poft ab- duf df iiciendo feruabatur. Nouerat eos ipfe, qui hyffo« qui d pum cum aceto accipiebat. Nam & pro eis orauit, fed oc. ficut alius Euangelifta teftatur, &um pendens/in cru- Vnde ce dixit; Pater, ignofce illis, quia nefciunt, qmd 10n la faciunt. Deque XL Quod ait, Perfe&um eft, & inclinato ca- pite reddidit fpiritum; non neceflitatem, fed pote- diledn ftatem fuse mortis oftendit, donec omnia, que pr hiüms ilo prophetata erant perficerentur, exfpeGans ; offe quia & hoc fcriptum erat , &in fiti mea potauerunt E me aceto , tanquam poteftatem habens ponendi ai Qui pmam fuam, ficat & ipfe teftatus eft Et reddidit 1 T fpiritum per humilitatem, hoc eft, capite inclinato ; Dat i recepturus eum per refurredionem, capite fubleua- [ 'to, lftam mortem, & capitis inclinationem magno poteftatis fuiffe, Iacob ille Patriarcha in ludc be- f nedi&ione prenuncians, afcendifti, inquit, recum- (oph bens, dormifti ficut leo ; per afcenfionem mortem, Ji J0lj per leonem fignificans poteftatem, 110 XII Iam vero quod,illis duobus crura con- aditü fra&a funt, illi autem non, quia defunctus eft ; quar aud. fa&um fit, ipfum Euangelium declarauit. Oportebat zi enim, vt ifto etiam figno demonftraret, in eius pre- wnhæ nunciata prophetia commendatum effe pafcha Iudeo- Ü I'UFH 5 as TE du 964. Caput X X. & «vlr. Confid, de Paff. Dom. yum, vbi hoc preceptum eft, vt ouis offa non frangerent. XIIL. Quod latus lancea percuffüm, in terra fanguinem, & aquam manauit; procul dubio facra- menta fünt, quibus formatur Ecclefia ; tanquam Eua facta de latere dormientis Adam, qui erat forma futuri. XIV. Quod lofepb, & Nicodemus eum fepe- liunt ; ficut nonnulli nomina interpretati fünt , Io- feph interpretatur au&tus ; Nicodemus autem, quia nomen eft Crecum, pluribus notum eft, quod ex victoria, & populo fit compofitum ;5 quia ves vi- Coria eft, 3750« populus. Quis eft ergo moriendo aucus, nifi, qui dixit, granum tritici fi non moria- tur , folum remanet; íi autem moriatur, multipli- catur ? Et quisetiam moriendo perfequutorem popu- lum vicit, nifi qui eos refürgendo iudicabit ? S. 4VGFSTINVS. Serm. CCXVILI. alias ! LXXVI de diurfis. Tom. V. pag. gáo. $ fq. x alia. A (/j À TC ! g ZA Sy g À ( » E N 2 FA d G s:r Ed j d . Dun, f n iL tem lo fa. m E t forma m fene it, To 1, qua od ex ficoc V Yriendo TDOflte lll cpopu- 1 [ dl l rE o A n C R RE ws p2 E EEE M Pa a — EX VN NU r R. — wiiteec - AC m x — - m MT I E A b L - -z3 M E - es — s v : TMESC E ts Is * L An —— v mOnda i i i iL iA h. d b w CR p — — Q —— '"e .9 é E 9- *s e. z h 34 . 3&. 2« 2 Y w B $^ 9. 2 i s 9- e - 6 . x À C at CQ N * x 93 ^e : 9 . f^. N a xj * w - 9, k £2 9, "D e « dÀ m 9- 2 T R. 3 9 .n( O d xuv e ^P - e N 2 . d LN $ - .:ä » E p A ? i &;..ü& o T N L:j u6 BUA * d. M .2 e* ,9 e ?* Wkwä« — ^ « *« At a ; B. - E " us - r ". E FT .Ma. a s /*1 E 3 - — — p9 - " A p &w d [ d. - EE 2 *ac: - 2 — - "— - [ j 2 p 2 * L b TA z du A i " . N P , É^ d d X 2* 2j b A ?7'( ä n X £ L LA [/4 1 D7 A D t " E. 7) I " dute p g« T p v N I p E E LE 341 AU. Z * i UA k 2 : 5 " P [ li E. ( n PS. A ER D z MU 5 du d j 2 i^ d- 5 i äïä"z 2 d E m 1 - E. * E 24 3A ? " H 2y A d95 p us BAEA P 1 Nr RRE 25 D. : v » : j 5j :) t 25 v j5 P t b A x t L TE W 2 » a " PX *sl d jAS a - "E » " aC e a T Y s £ 3 w t u $ L t r 2 B (j n t j* 2 E o & p r Ts À D J a m *b La 485 2 Ab ] M f iier 7j p E. * w i ï*l'? : 1n X d CY MÓ t E $2 Ài E E * æ;[w& E " & r* Je U s p j *s x o P n * T b e 3 * 3« B :. M $ * N y u3 p N $ p PA E v a m t : WE * Rn 5* 4 $ st z B 3í * a x J Á U Ri Jj B xï RS " hi xaEeu Es F, A d o m g 4 j dl " A )d s * k AX » " m $ Q u : d $ SUY : E t * * -; z u Aäæ;( Es " g,;; $ s dj * d $ : Lj H x * t LA 3 s " z z x 5 - A v x * U À a o i 1 s s | i 2 " D GoR As x £1 $ i * [ 2 EE : J Vs s [ : d N 2 ä, £ i 5 x Á * g zM !þ Qu . ( R ï [ M i i* e x » * £ " * P - et e P n RC j ^i $ JuDE: X $1 ] p E de A D 5 x T2 f P s 1 'f € i [ A 5 . d * N e s a £ X &Y 34 d s "u ii " - ET d 120 «m FASCICVLVS Ed MYRRH JE Q E VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset COLLECTVS s EX OMNIBVS ANGVSTIIS , ET l O Balance 2 DOLORIBVS PATIENTIS PRO ä l IVMANO GENERE SALV ATORIS Focus N COMPLECTENS l PRATER CONCORDEM SS. IF. M [ EVANGELISTARVM NARRATIONEM 10 oj PIISSIMA QFJEQFE SS. PATRVM , ET ECCLESLE DOCTORVM SENSA, QVJE DE z SACRATISSIMA | CHRISTI P.ASSIONE [ SPARSIM IN SCRIPTIS SVIS e PRODIDERE. ! COLLECTORE l P. HIERONYMO BEZ A.NGE ä O. S, B. CREMIFANI PROFESSO, l ET IN ACADEMIA iBIDEM S, SCRIPTVRJE PROFESSORE ORDINARIO, !5 CVM SUPERIORVM PERMISSV, W STYRAE, TYPIS GREGORII MENHARDT, M, DCC. LXVI, d ^ Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com