Gi2483_1 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Ars Sanctitatis Rogacci, Benedetto x —— P OE LT EAC —— u i A e Cs N sE diee AT x i z Mi . i s "s 3p ER vt : o $ AC z ag z 2 E $s $ m. B fs x ^j s hs a À d EX * RUE zX m Ee s Cs & E x z j x ADS. «w Ue z Es M W P x * POT EEE 34 s 7s «M - " w d z ; : "N u od i u 3 ER 3A aT. ER u n p STpoWIN A rE E * "Ed E. &E a a J5 N d * EE Va d* AE AS EY d 3 MY ss RA z X Es hu 34 * tNN $ A ERN w L: * 41 z 2 2 n.f SSE M .Mu s st at AR 314 x E s r r A u t AA n ER z - A uhc deon x TU $* T lm ao m - x UA o 2 E Am z E z. A EE x A A: * x r * E & a EE s d — RA s - — d ET UATAM - VE L N12«511917701 021 LEUTHHEUTTTT UB Tübingen E Zd uf "P faef ACl (Wwy(; — 2 —— —— hncdue L ^ ARS SANCTITATIS COMPENDIOSA & SOLIDA - VOASII. ET PRf"äCLARO OPERE .. P. BENED. ROGACCUII $. J. CUI TITULUS: UNUM NECESSARIUM,. METHODICE COLLECTA ET OMNIBUS IN QUOCUNQUE STATU SANCTE VIVERE. CUPIENTIBUS PROPOSITA A QUODAM $ IS lö'A QEROTEJ EJ USEM SOCIETAT [77 a M LY oxe l; u E1 Y ^0 ä Ü « *— A Cum . Facultaté Superiorum. CC2 CIT;CITCIT- CH CH2 CITCIT. CH-2H2C/IT2 CH CIT)CIT2CIT2C IT2C HIT2CIT2C IT IT CIT9 08 AUGUST.FIND.€? OENIPONTI SuyPTISUS JOSEPHI NV OLEF. MDCCLVIIL z [/ Í $ ( Y 1 ä —— C^ -9 * GEORGIUS HERMANN Societatis Jefu, per Germaniam Superiorem Prepofitus Provincialis um D. Jofephus W/olff, Civis & Bibliopo- la Auguftanus, typis vulgaredefideret li- bellum , cui titülus: 74rs fau&statzs compen- diofc , & folida , ex vaffo€v praclaro opere P. Deneditli Rogaccii S. 9. cui titulus : Unum neceffaviumy colle&la & c. idiomatelatino con- fcriptum, ego GeorgiusHermann , Ejusdem Societatis perSuperiorem Germaniam Prz- pofitus Provincialis, poteftatead id mihi fa- &a ab A. R. P. N. Aloyfio Centuriono , uni- yerfz Societatis Jefü Prepofito Generali , Ei- dem ad primam duntaxat di&i libelli editio- nem facultatem impertio , fimülque commu- nico privilegium Czfareum , quo aliis Biblio- polis , atque Typowraphls interdicitur, ne libellum illum citra confenfum Superiorum recudere , aut intra fines S. R. Imperii infer- re przfümant , in cujus rei fidem has Ei manu propria fübfcriptas, & confueto Officii mei Sigillo munitas dedi Monachii 19. Augu- fti 1757 (L.S.) Georgius Hermatun. «293 ( ) GEl PTO 0300 r It 3 X A X X OXX KOX XX O X D A SOR '*ïf&ïfä'&?&ä*üä]w SOOROO? * Y äg/ | f i o * CH a t! EEE R. Pie Le&or. | egerisforté tresuzius zeceffarii partes, à R. P. Benedi&o Rosaccio Societa- tis Jefuin lucem editas, ubi non a- liud fuadetur piis Le&toribus, nisi ut Deo Í fe fetotosdevoveant, unillli vivant, per- fectiqueamoris viunum quid cum eo fiante Cüm autem perfecta uniDeo vivendi ratio; | intripartito illo opere fecundüm omnes [ fuas partes defcripta ; laté admodum pa- | teat, itàut tota tam facilé uno velutobtu- D tu luftrari, & à volentibus illam in fe ex- primere preefensob oculos haberi non pof- fit; idcirco breviorem in Summam reda- &a in prefenti methodo. compendiofiüs pmpomtur ,breviffime, exactiffimeque re- p*æfenram quinam ille five interior, five ä exterior vivendi modus fit propriushomi- nis, *5 (0)Se- » nis, qui totus Dei effe, illi&sque Divinam voluntatem , & amorem pro unica fuarum aä ; tam internarum , quàm externarum actio- numregula habere decrevit. Et quamvis lectio totius illius fupra memorati operis plüs fubfidiilegentibus ad eorum fpiritua- 1 lem fru&um & profe&um conferre poffe (de videatur ; exiftimandum nihilominus eft, d« quodetiam przfens Methodus per fe unam Ü fatis prodeffe poterit , càüm fele&iffimam æ-[- Perfectionis ibi traditz Summam , quafi lh medullam in fecontineat; dummodo eam 0 le&uri plàs quàm mediocri fpiritualis vi- $ tz ufu, & exercitatione , altáque Dei z- 1u flimatione, & ardenti amore przparati, li* ad illius le&ionem accedant. X« f E'quo igitur, libentíque animo Pie ]. Lecor! Methodum hanc ufui , utilitatí- lj que tuz propofitamaccipe, & fi ex ea ali- quid fructüs perceperis, Supremum (ver- [7 bis Authoris Te alloquor :) Supremum |^ þOni omnis Largitorem ; Deum ora, ut ) Á 3 nmic i. 6 -£93 ( o ) 89« me quoque ejusdem fru&tüs participem fieri velit, né alioqui campano zri fimilis y/ efficiar, quod ad facras zdes populum e- vocans , ipfum femper foris remanet ; aut inftar Hermarum in triviis , qui quà e- undem fit, aliis indigitant, ipfi interim nunquam non immoti perfevcrant r , Íed ut.eam potiüs, quam hic tibi defigno , perfe&e charitatis, & Deo charz perfe- fecundüm li c&ionis femitam capeffens , l Deum, . ejásque Divinum beneplacitum unicé vivam , ei femper perfe&té conjunctus. [ ) n - A d (d T , x " ESSSNN (o r L d h U Il j Wn d ! li INDEX -£23 ( 0 ) Se8- ; jeii (R9 ylis &;."' * AC ÉR 1c *&ää*ü*ääïææ d a^ Q |é INDEX CAPITUM, TIE] in hac Methodo contentorum. fe 10 , CAPUT i tfe quiffamum effó , ut umusquisque bowi. lum gum , totum [e Deo addicere , eígue peuitus ad- tUt Derere , nec nisl ex Eo vivere iuffituat. CADBII H Qualisuam effé debeat iuterior vita bomi- qis , qui fe totum Deo addixit, illíque uni vive- ve in animo babet. CAPUT II Qualisnamejusdem bominis um Deo vivere eupientis , exterzor vita effó debeat, CAPUT..IV De impedimentis , que preditlam vivendi vationem fec&autibus fe objiciunt ; €? primi- tus de illo, quod ab bominibus provenit A 4 CA- J -£33 ( 0.) &&z- CAPET -V, De fecundo impedimenti genere , quod ex- Lerue bominis occupationes afferunt. CAPUT VI. ZOgaMie o m o P L R De tertio impedimento , quod ex corporis znoaletudzne ovitur., CAPUT VII. De lufirumentis pevfehe cum Deo con- Jjun&lionis, €? primum defui ipfius infeüla- ZZ0Ze. - CAPUT VIII. De fecundo inffvumento , quod eff affidua jitz' 2pffus, totilisque vite fue obfervatio. CADUT IX. De tertio zaffrumento, quod eff fzfzäowmz defideriorum , €7. femel. coucepte voluntatis ZDeo penitus ferodendi cvebra inflauvatzo. GAPUI X De aliis quibusdam inffrumentis , ad eun- dem fiuem facilis confequendum , appofítis. ij f l li CAPUT 289 C0 ) f&« 9 i 97 v —— Aæ L 137 1 1. A m i J "GAPUT I ZEguifftmum effé , ut unusquisque bomimum, zotum fe Deo addicere , eíque peuitus ad- j bevere , zec nisl ex eo vivere (]e zufdituat. ui aliquidà fe ipfo nonhabet, nulla ratio- Q ne id affequi poteft , nisi per participa- [ tionem alteriusrei, quzilludà feipfahabeat. Sic exempli gratia, qui per fe albus, vel lu- cidus. non eft, non poteft talis dici, & effe, ! nisi per participationem albedinis, vel lucis ; !j & quantó plüàs de albedine , vel luce partici- pat, tantó quoque albior, vel lucidior eva- dit. Similiter cüm nullum ens creatum à fe j ipfo bonum, & perfectum fit , fed bonita- tem, perfe&ionémqueomnem füam non ni- sià Deo patticipet, quifolus pernaturam & effentiam fuam omnebonum , omnísque per- fectioefl; idcirco quantó quis ampliüs de bo- nitate & perfedione Dei participat, tantó pariter magis bonum , & magis pérfedum Aj fit; —— 1] ARS SANCTITATIS- t fit; hzc autemparticipatio fieri non poteft; fi nisiper conjunCtionem entis creati cum ente K increato; quz conjunCtio', quó fuerit inti- mior, eó quoque & participatio erit major. Cujus rei Czlites nobis exemplum prebent; quoad füam beatitudinem ; Hi enim ideo ple- né fünt beati , quia cum fupremo illo omnis beatitudinis fonte, Deo, quem clariffimé femperintuentur , & fümmopere amant, to- ta mente intimé conjunGi vivunt. : Heccum luce meridiana clariora fint5 an exinde non fequitur, par effe: ut homines univerfi, velilli faltém, qui fan&tioris vitz genus, partim in religiofis cenobiis, partim domefticos inter lares profitentur, uni Deo vivere, ipsique penitus adhærere'apud fe conftituant? itàprofecdtó; nullus quippe eo- rum ità rudis eft; ut neíciat ,. tantó felicio- rem effeanimam , quantó eaarctiüs cum Deo copulatur. Quomodo nihilominus fit , quod plerique pro eo, ut totam mentem atque vo- luntatem fuam in Deo uno defigant, eam po- tiüs inter res creatas partiantur? Quó item pa&o id fieri poteft, ut ex una parte nihil fla- grantiüs appetant, quàmuut fcliciflimi vivant, & ex altera palàm fateantur ; fe tantÓ magis tales l CAPUT. .. TI j tales .futuros , quantó. conjunctiores Deo (( füerint; nunquam tamen ferio ftatuant , to- M tos fe quàm ar&tiffimé Deo conjungere:? Jf Hujus rei priusquàm cauías videamus, l notandum: cum iis tantüm viter fpiritualis f« cultoribus hic mihi fermonem effe , qui per* iM inde, quafi tota Chriflianz vitee füumma folüm iij in quibusdam gravioribus vitiis declinandis , ( & nonnullo orationis , re&téque operandi ufü; pofita effet, fola hac vili mediocritate con- i tenti, nihilpreterea àrepurgando à terrenis a cupiditatibus animo, ut fic puriuni Deo to- U tosfeimpendant, penfihabent. Admiran- ff tur illiquidém , & beatos vocitantillos , qui- 0 cunque uni Deo fic fe impendunt, ut [nihila- f liud prater ipfüm, & fan&iffimam ejus vo- (s luntatem curent; fed nunquam eó progredi (« audent, uteosimitentur- Eccur iftud? cur- nam , quxfo, tale vivendi inftitutum me- tuunt? ) Dusz fünt caufze , quibus fuam in divino illo genere omittendo negligentiam excufari putant. — r eft : Quod ad illud ample- " &endum nulla, (eu neceffitate, feu przce- "Altera ; quód pti obligatione urgeantur. tale vitz inftitutum , uti in fe excellens, ità contra ^ 12 ARS SANCTITATIS contra hümana imbecillitate majus, nimís- quearduum appareat. Sed quantüm ad prz- p u , fiea aliquid ponderis haberet , ple- ) d rasque honeftarum Profeflionum, atque ar- f tiuminduftrias & ftudia, é vita humana certé tolleret. Quis enim, quzfo, five inter au- licos ad fümmos honores tendere; five intet negotiatores quzftuofis lucris inhiare ; five inter literarum Profeffores pro doctrinz füz ( cenfu amplificando laborare negligit , eó; quód ad ejusmodi curas nullá, feu præcepu, 1 feu neceffitatis vi cogatur? [ [ Porró ut allati pretextüs inanitas adhuc f luculentiüs pateat , libet unumquemque ex his, hóc argumento aggredi: Dic , amabo K te , quisquises , qui agnofcens nihil excellen- tius, beatiusque ea vivendi ratione effe , quz : tota ex Deo ducitur; eam tamen, quia o- pinionetua precepta, & neceffaria non eft; profiteri abnuis? dic, inquam , qua obliga- tione, velneceffitate adigeris tran(itoria prz- fentisevibonainnumetis propé curis conqui- rere, novisque femper lucris augere , aut né quid oble&tationum , commoditatámque tuo corporidefit , teadeó folicité curare? ob- pE ligationem hic certé nullam potes prztexere, P— lex J CAPUT. f. 13 lex enim divina bonorum temporalium fu« 1is'- n gam , & abdicationem potiüs füadet , quàm l precipit: Neceffitas naturalis pariter nulla u eft, quam obtendas; cüm per fe manifeftif t fimum fit, quód ad vitam fuftentandam , quz 1 commuiniter paucis contentari foler, nec am- plus divitiarum apparatus , nec affluens vo- L[Ct ve luptatum copia, nec ulla nominiscelebritas; 4 & zílimatio requiratur; cur ergo nihilomi- 0 nusbona hujusmodi avidé adeó confeGtaris, i quantumvis ea tibi ad mortalis vite tuz con- fervationem füpervacaneafint? & perfectam IH cum Deo tuo conjun&ionem tibi nón necet- X fariam effe caufaris, licét ea ad eternam vi- J tam fecuré parandam plurimüm cónferat? [l« Nonnequia bona tranfitoria, etfiminimé (int It neceffaria, eximiorum tamen fru&uum fera- ciatibi effe.apparent: at veró Deo plené ad- l herere, & unumcum eo fieri, preterquam d« quód non neceffarió requiratur, parum infü- pe per emolumenti fic vivere cupientibus pare- l re videtur? Nonne itàfe reshabet? ah! ità It profe&tó , ità! indé indé tota difcriminis i- ftiusratio oritur, quód preter modum alütz . fimé dererum caducarum magnitudine in a- nimo tuo fixa fit opinios. de perfecta autem cum E 14 ARS .SSANCTITATIS cum Deo conjunctione curta plüs nimió, & fj [ vixin mentis füperficie hzrens fit eítimatio. jl Prieterea quamvis perfecta illa totius ho- y minis ad Deum, fümmum bonum fuum ad- hzf(io , ad eeernz falutis confecutionem om- IU It nino neceffarió non requiratur, requiritur [ tamen ad hoc: ut fis legitimus religiofze, ac Ípiritualis vitze fe&ator; ut tranquillé & hi- l laritervivas: utbonacum Ífpe falutis eternz 1l moriaris ; &utlongaminluftralibus flanimis [ expiationem poft obitum evadas; boc enim veró tibi ad hzec omnia neceffarium ftudium q exuno Deo vivendieffeajo, ità: ut, fiab- li fit, nilreligiofi , fpiritualisque viri praeter ]u extimam fpeciem habiturus fis; nunquam D fincera animi fecuritate & quiete fruiturus, 0 nec finé magnis conícientiz perturbationi- bus , acterroribus extremum diem obiturus, li immensumque culparum onus condignis pce- 1 nis luendum tecum ex hac vita afportaturus. Quód autem ex vero ifta dicantur, claré li- Í quet: Namquopadto, quzfo , exiftimandus l erit nomen, ac perfonam religiofi hominis Ji ferre ille,. qui nonnisi profanos fenfüs, & f cogitationes terrenas animÓ fovet? qui tna- jqrem corporis oblectandi , quàm excolendi fpiri- GAPUT .. 1j fpiritüs curam gerit ? qui jucundiüs otío(is yu confabulationibus , quàm piis fermonibus ca- tio pitur? qui fuis fenfibus , quacunque libeat; 3 na plenam difcurrendi licentiam permittit? qui [UNG toto die vixunquamprzfentisDei memoriam inftaurat? quonam jure fpiritualis vir dicen- titur dus eft ille, qui neque Communes fui ordinis N & " ritus quavisleviffima de caufà violare metuit; li It neque penf(i habet ipfammet votorum folem- nni nium fponfionem fartam te&tam tueri, prae- n terquam ubi gravis culpz featus occurrit ? quomodo poteft fieri, uttranquillosdies exi- dium gat , qui moderandi , vincendique füi ne- ia* p2 Ícius , inter affiduas jam hujus, jam illius terrenz rei cupiditàtes , miferrime zftuat , quam JtuS, nihillquc nisi impotenter appetit;? . qui ab omni eventu füis votis adverfo in iram , & j moerorem conjicitur; eó, quóddivinam in ü] humanis quibusque:cafibus voluntatem ag- jf j nofcere , agniteQue fe fübmittere minimée af- i füevit? qui denique füam fibi in divino famu- Y latu focordiam fxpius novis confcientiz ob- jurgationibus amariffimé exprobrari fentit ? r : En igitur Frater chariffime! quibus mi- lg feriisobnoxius fit tux animz ftatus; nisi ma- ul turé decernas ; uni Deo totum te addicere, & »I'Ii' — - 16 ARS SANCTITATIS & juxta eum fan&lé vivere; cüm hoc vite genere nullum reCtiüs , nullum jucundius, nullum divinum magis reperiri in terris pof- n fit; eft quippe vitatalis, beatitas in mundo h inchoata, ex qua ad perennem illam in calo; l felix & fecurus tranfitus confequi folet. ) Adh&c tamen video , nondum te manus t dare , cüm altera etiamnum tibi excufatio fuperfit; fedfrivolahecquoque, necullius l roboris ad tuam caufam tuendam; quód N nempe ideo non audeas velle totus Dei effe; lu quiares factu ardua eft. . Preclara fanéexcu- J fatio! quis, oro, fenfustuuseflet, finepo- Q tem objurgans, quód literarum , aut Chri- fi ftianz pietatis ftudiis operam dare negligat; [is fi, inquam , eum refpondentem audires , ea W de cauíàfe id pretermittere , quia id factu ar- Q duum experitur. An pro legitima hanc il- Ti lius ratioriem acceptares ? an potiüs tanquam ts ab imbelli animoprofectam non exploderes? D probä fciens : nullum in terris reperiri feu l animz, feü corporisbonum, quod fuis difi- (i cultatibuscareat; adeó, utnihil velle:diffi- Y cultatis pervincere , idem fit , ac bono j cuivis nuncium remittere, bonum hj : oimnrne contemnere. B Urges | * D EAPUT f 17 vitt ]U5 - . Urges nihilominus difficultatem tuam, &ais: quód , ut homototus Dei fit, illique pof- d) uniplené adhereat, debeat & mentem in il- lo folo continenter defixam habere, & vo. 40 untatem omni humano affeQu exuere : , quod perinde ett ; acin mortali corpore vitam du- VOni cere integerrimorum fpirituum propriam, Jf ul ütpote quz quibuslibet naturz propenfioni- bus non füperior duntaxat, verüm etiam quhü [ Contraria, & repugnans effeappareat. Ada. - mitto vera effe, que objicis , neque tamen exar juftam idcirco caufam tibi effe, curperfectam [ cum Deo conjunctionem quazrere refügias ; ?hti fienim difficultatesin ea quarenda occarren- gäf; tes, extraotdinariz fünt, extraordinaria 40 quoqueeft , qug per eam obtinetar felicitass u d x ! Quapropter ficut pro bonis terrenis.compa- randis viribus tuis parcendum non exiftimas, u nec ordiparios pro illis labores füfcipere ab- 65 nuls; ità fümmum iftud bonum ; omni alio ] lgu bono longépreftantiffimum, Dei nempe to- lil« tum effe, illique uni femper conjun&tam vi- jj vere, dignum tibi videri debet, utextremos o iil quoque labores ad illud tibi comparandum maximäimpendas. Sciendum praterea eft: quód exercitium omnimodsx cum Dco con- B rgCS Afs San&itatis. juadio- | 18 ARS SANCTITATIS N jundtionis , longélevius accidat homini , qui PO( ex divini amoris impulfu volens libénsque in D eo verfatur , quàm appareat alteri , qui illud lia otiofus longinquo confiderat; idque tripli- At ciex caufa: l. Quia voluntatis alacritas , quà m homo propofitum fibi qualecunque opus ag- N reditur; facit, ut arduitas in eo minüs per- f cipiatur. I[. Quia amoris divini fuavitas lil miram vim habet cujuslibet afperitatis miti- t gandz , qua in ipfo exercitio fe objicit, ad- K eó, ut vix fenfibilem reddat. II. Quia ni- bileft naturá tam afperum , quod affidua tra- Iu &atione non mitigetur. Quocirca fi in hac f ex Deo uno vivendi ratione difficultates ad- Tüm huc tua itnbecillitate Superiores tibi effe vi- pl dentur , non ideo juftam exiftimandi caufam by habes , tales revera etiam deinceps futuras; dum ipfegenerofo animi vigore eas audacter l füperare conaberis; preterquam ; quód Q ü quidquid in illis grave , ac moleftum eft fua- viífimo confolationum . celeftium nectare G temporabitur, quo Deus optimus animas It perfe&to amore fibi adharentes recreare cqn- àtQ füevit. D tisí Adde huc: quód ( is, qui in alíquo ftu- g diigenere ; adquod non diüicilem habitudi- nem CAPUT I I9 qui nemà natüra fortitus eft ; puta in elaborando en Poémate , vel in abftrufis Dhilofophiz arca- ld nis rimandis , tota animi fui contentione ad fuum opus incumbit, licét illius gratiá fe ab " qua amicorum colloquiis , ludisque, & cun&is i ag* propemodum vitz oble&tamentis fegreget, w imó etiam quantum temporis poteft, ipfimet 1tas fomno. furripiat , nec affiduis diu noctüque niti laboribus mentem fatigare , caput obtunde- j re , valetudinémque & vires corporis a:te« ii rereparcat; pre deleQarionetamen feu ver- du faum , quos felictubertateex calamo fibi proe d« Buere videt; feu veritatum Philofophica« ad rum;, quz identidem aliz , alizgque conterm« 1 planti fe feaperiuat , intantüm ab omni la- fa. boriofie füz occupationis tedio abeft, ut nul- Idj lo pacto fe ab ea avelii patiatur? & cum nul« du lo etiam jucundiffimze recreationis genere n commutatam velit? quin imÓ coa&tus inter- Á dum vel negotii, vel intervenientis amici Qu causá ftudiumillud füutm tantifper abrumpe- ( re, &gerrime ejusmodi intermifïïonem ferat? con atque in flatu violentofi5i effe videatur; do« nec adillud iterum , quati ad centrum quie- fv tis fuz redeat? fihoc, inquam , intali ftudio udi evenire cernimus? quidniidem in animo il- r B 3 lius, 20 ARS SANCTITATIS lius , qui cum Deo penitus fe conjungere ftu- det, evenire poffe credamus? His itaque fic fe habentibus , unum id; É mi Lector, etiam , atque etiam te hic roga- tum volo; né videlicetrem füummi momenti ofcitanter, 5t plerique hominum folent; transmittas ; fed ferió deliberare inflituas, utiliásne tibi , jucundiusque futurum fit, fi Ti totus perfe&té uni Deo; an potius fi tibi , re- ]* büsque humanis vivere pergas? memori ani- lii morecolens , jam füperiüs dicta , qux ob eo- fi rumevidentiampro veriíTimis non admittere Tis nequiifi; nimirum: quód conjungere te lil cum Deo, nihil (italiud , quàm cum tua per- p fectione & felicitate te conjungere; & ideo; lo quódquantó Deo conjunctior , tantó paritet ?riu fis futurus perfedior ac felicior. Im[ Proba igitur , & experieris ; quód non 1 poffis vitam in terris dücere optabiliorem , Wi & vite cxleftium fpirituum magis fimilem ; IN quàm fi eorum inftar, totusperfedtiffimé Deo d adhzrere cures, totüsque femper in opti- li mo Deotuo contemplando & iti amando occupetis, n tes li CA- CAPUT II 2I f CAPUT II D üld) Qualisnam effó debeat interior vita bominzs, Q qui [2 totum Deo addixit , illígue uni nett vivere i atino babet ? »lent, ominem totum Deieffe, illiqueuni per- LUA H feGé vivere, breviter definiendo, eft: ít l nullum infeactum motümque habere , qui ex ,Ie Deo non proveniat ; adeó: ut Deus dici in ani« veritate poffic, animze noftrz anima. Hinc pe» ficut corpus nuhquam naturaliter operatur , [itot nisieximpulfü animz , ità & animauni & fo- ( li Deovivens, nullum haberedebet aliud fü- | pcr ]0; pernaturalis vitz füs principium, quaàm Deum; fic : ut nihil unquam, five ex pro- "a prio fuo infin&du, five exalterius creatz rei impulfüoperetur; fed cujuslibet füi actüs & | 00 motüs initium à folo Deo accipiat. Quo- felly niam veró moraleshominum motus alii fünt [em interiores,; utcoglcatlones, aPFe&us, & ju- Do dicia; alii veró exteriores, üt locutio, am- J« bulatio, & reliqua opera , que membrorum minifterió fiunt; idcirco juxta hanc divifio- nem moralis vita hominis pariter in duaspar- tes dividi poteft, ftatuendo: tunc nempe il- lam forcexutraqueparte divinam , dumnul- VA! B 3 lus * 22 ARS SANCTITATIS lus neque interior, neque exterior motus in eaexiftet, nisl quià Deo originem fuam du- cat. De actibus inrernis przfenci capite, de externis veró in fequente tractabitur, Si igitur quispiam fecundüm interiorem t vitam totus Dei effe cupit; neceffarium illi eft , utprounicanorma feu perfonas , feu res quascunque zflimandi , & judicium de illa- rum dignitate ferendi , Deum fümat ; nec quidquam in pretio habeat, nisi ipfüm, & l qu£ videt in zítimatione effe apud ipfum; l duohzc oracula penitus animo fuo infcul- f pens : przmum , quód perfonz omnes qua- b cunque przrogativáà excellentes , refpectu [ Dei fint incomparabiliter minus quid , quàm j vermiculus , aut atomus, juxta illud Ifaiz fi e.40. Omaes gentes quafi nom fiut, fie funt coram eo, €? quafi mibilum &2 iuage veputate ! funt ei. E Alterum, quód juxta certiffimam j doctrinam Angelici Doctoris, Divi Thomz: ) Bonuu gratie unius, majus fit bonó natura totius uuiverfé: Id eft, quód omnes divitiz, hono'es, & imperia; ingenium, eruditio , Ti eïoquentia ; &aliahujusmodi acervatim col- h leda, & ad fummum excellentiz apicem e- Yi levata , absque ulla comparatione inferiora dj fint CAPUT Ii. 23 8 fint minimo divinz,gratie, & amicitic di« gradu. " [ Expulfà jam hunc in modum ab animo magnifica earum rerum eítimatione , qua t neque funt Deus, neque ad Deum referun- n ll tur; fequitur purgatio appetitüs utriusque , ] concupifcibilis nempe , & irafcibilisà quibus- T cunque affedtibus ; quorum nequeobjectum, i2 neque caufa , & incitamentum eft Deus ; ità: ütanimanihil amet , nihil defideret , ni- ny& hiltimeat , necdeulla re autlztetur, auttri- Áim; Yi ftetur, nisi füpernaturalibus , & divinis re- bus mota; quz purgatio ità omnino eft ne- qua- ed ceffaria , ut finé illa impoffibilefit, hominem uam uni Deo vivere, & totum usquequaque ip- fius effe. fiz Circa hanc porró appetitüs utriusque jut ialt purgationem fex videntur przfcribi poffe re- mat gulz. Prima eft: ut ejusmodi naturales m humanarum rerum appetitus, affiduÓ omni- H genz mortificationis ftudió magis femper ac magis debilitentur, ita: uteorum motus et- i t iam indeliberati in dies minüs crebri, mi- 12 nüsque validifint; quialicét ad fübftantiam o vitz interioris , fecundüm omnes fuas partes orà divinz , fatis fit, né anima ullum affectum B 4 ple- i 24 ARS SANCTI-TATIS plené deliberaté concipiat, nisi qui à folo Y Deo originem fuam trahat , & cujus folus l Deus motivum impulfivum (it; ad majorem tameh talis vitz perfe&tionem , puritatem, & quietem multüm intereít, ut affectus et- K iam fübreptitii duntaxat, & fürtim infuürgen- d tes , quàm pauciílimi ex alio , quàm ex unius Dei impul(u in anima exiftant. f Secunda Regulaeft: néanima ullum prz- [) fentis vitebonum defideret, aut quzrat, vel T €o ütatur , nisi quando vel neceffitas , vel Q honefta ratio , hoc eít, divinz voluntatis fi- ) gnificatio illud fuadet, imó nec tunc id fiat puré ideo, quia appetitui fuo naturali arri- vt det; íed ea tantüm de caufa, quód hoc ità fi fieri Deo placeat; exempligratiá: dum ter- W ra horrendüm nutare incipit, autferox tau- fi rusinnos jam jam irruereparat, né tunc ad ll effugiendum periculum vitze noftre amor, ) fed folum placitum divinum , Deique volun- tas tanquam primaria c impellar. A aufg nos incitet , & aQ Tertia Regulae(t: ut ficutquis ex folius Thi voluntatis diving caufa bonum aliquod velle, Ya aut facere incepit ( exempli gratiá dictionem ad.populum) ità pariter ex folo ejusdem di- qu vinz a CAPUT II. 2y l vinz voluntatis impulfü idem continuó vel- J le, & facere pergat, donec perficiat , nullo t modo admittens , ut fübfequente tempore m (quod fiepe clam contingit) aliz rationes ter- du renz admifccanmr. Admifceri autem vi- gdll derentur , fi ex.gr. circa dictionem illam pa- ylij randam nimiüm folicitus , & de eventu ip- fius nimis anxius effet, fiitém meditationis, pïæ- orationis , aut facrificii tempore illam ani- ) Wl mó ruminaret ; fi denique optati füccefsüs L compos fa&tus , de eo plüs juftó exultaret, d aut eo fruftratus immoderaté turbaretur, jf Quarta Regula cít: ut nullum pra-fentis atl vitz bonum non tantüm fimpliciter non de- J (2 fideret, aut quzrat, nisi quia id Deus vult, verüm etiam utnon plüs, & aliter, illud de- t fideret, &quzrat, quàm defiderari & quzri ical illud velit Deus, voluntate nimirum &qué nf parata ad carendum tali bono , fi id potiüs J Deo libitum füerit; idquenon in terrenis fo- [,& lüm bonis, fed in fpiritualibus quoque rebus ad majus Dei obfequium fpeGtantibus , ani- JJios mum femper liberum , & quietum in his fer- CHC; vare ftudens. i[2l) Quiuta Regula eft: ut, &i animadvertat; T quód volendoaliquod bonum , prafertim ta- 'inæ 2$ le, ha r 26 ARS SANCTITATIS [/ le, ad quod naturalis appetitus magis pro- [ pendet, acriori quàm par fit, & folicita ni- mis voluntate, ac defidérió in illud feratur; confeftim ad tale defiderium perpurgandum k incumbat , illàdque exprefía retractatione d ab anima cjicere nitatur , folius divini amoris Y ) impulfü operando, & affe&um ad debitam v puritatem , & tranquillitatem revocando. li Sexta Regula eft: utaliquod bonum jux- k ta voluntatem & placitum divinum volendo , Q vel malum averfando, conetur timorem , i« xacundiam , & tri(titiam ; quantüm potelt; D abanima excludere (folà duntaxat latitia a TL'I liquatenus except) nec enim indé fequitur; 1 quód (i voluntas & amor Dei ad aliquod bo- D li num appetendum , vel malum fügiendum nos incitet, neceffarió quoque incitet ad af- [ fe&s timoris , irz , vel criftitie ; cüm ejus- Qu modi affe&tus fxpe non modó inutiles, fed f; & noxii fint, prefertim affe&us triftitia, de i ul quo Ecclefiafticus cap. 3. fcribens ait : 7yz- | flitiam longà vepelle , multos enim occidit tri- Ju Jfüitia, €P uomeff utilitas inilla.. Iram quo- li ue omnem à Dei famulisabeffe vultgentium p Do&or S. Paulus ad Ephef. c. 4. ità fcribens: I Quuiis CAPUT. II 27 m Omnis amavitudo, €7 ira, €? indiguatio tol- ATl latur d vobis. Y i Dixi pauló anté ( folà duntaxat lztitià a« ylun liquatenus exceptá) quia affectus bene mo- tione deratus lztitie , & gaudiide bono obtento * notts vel malo fugato , multüm prodeft ad corpo- bl ris valetudinem , & animi tranquillitatem ]. vel tuendam, vel confervandam , facitque hominem alacriorem in exequendis iis, quae yjur pertinent ad ftudium virtutum , & ad obfe- "üdO, quium Dei, xmlþ Porró qui ihteriorem vitam penitus ex OICHI Deo agere cüpit , lebet animum repurga- tia t tum habere ab omni genere cositationum ytu inanium , hoc eft; illarum , quz neque pro d bt obje&o , neque pro fine, & caufaDeum ha- bent, ità ut non nisi aut de Deo , aut de ob- adin ad äf je&is , dequibus eum Deus interdum ob ali- u quam utilitatem cogitare vult, cogitet; & f folis ejusmodi cogitationibus, tanquam ho- læ;d neftis, & utilibus intrà mentem fuam adi- f tum prebeat; reliquas veró, quas nulla feu Jid juftitiz , feu obedientix , feu charitatis, a- q liarümve virtutum ratio fuadet , fed quibus [it plus noxz, qaam emolumenti ineft, quas Yetir irém folius amoris proprii inftin&us függee rlt, hii 28 ARS SANCTITATIS ] rit, penitus ab animo excludat; ità: utab li omni & otiofa rerum preteritarum recorda- tione, & fterili futurorum przvifione nonmi- [U k nüs liberam , vacuámque mentem habeat, quàm fi hodie primüm in mundo natus effet, K D velpoft unam, alterámve horam fe ex eo mi- ? graturum fciret. Imónec deillis ip(is muniis, quz illi ex voluntate Dei obeunda fünt, co- li gitare diutiüs debet, quàm dum iis operam f navat, nec inteníiüs, quàm fpiritualis ejus li profectus ferat; fed ità feu ad procurandam rem domefticam , (i eft Paterfamilias; feu D ad premeditandas Lectiones Scholafticas; (i p eft Magifter ; feu ad cognofcendas caufas; at f fi eft Judex , attendat, ut propterea confue- [ tas interioris vitz exercitationes non negli- D gat, verüm in illis ipfis occupationibus per crebra intervalla mentem ad Deum attollat, f utpore qui eum folum pro centro animi , cor- h disquefüi habet. Aliis quoque rebus non Ti E fua fponte, neque quia füo genio placent; fed ex mero divinz voluntatis & amoris ftu- Inà dio fe impendat. ) ] Quód fi aliquando mens ejus vel ob capi- d tis imbecillitatem, vel ob intenfionem in ftu- "t diis laxamento nonnullo indigeret, proximis Qu pre. CAPUT. l. 29 ta prefertim à prandio horis; non ei interdici- j tur , quin debilitatas ejus vires feu nemorum jl camporümque viridantium profpectu , feu bt honefto lufu, feu dulci cantu , aliáve hujus generis remiffione paulifper reftauret , amze- CH.CI, ) t nisque & jucundis cogitationibus mentem Ufb reficiat; dummodo ad fpirituale damnum T cavendum hz quatuor conditiones ferven- tur. ert Primó: néquis talem animi remiífio- nemex meronaturz fenfü , & propenfione fi- Qu Ylan bi indulgeat , fed poft expofitam breviter fet Deo illius indigentiam , legitimam ab eo , u pro illa admittenda licentiam reverenter pe- tacl Secundó:. Né durante illa animi remif- jl fione, Dei omnino oblivifcatur, fed fübin- ylit de ipfius memor, eum internérefpiciat, & negh- alloquatur. Tertz0: Né hoc eodem remif- "p tol fionis , feu recreationis tempore, illa obje- n Ga contempletur » que vim habent inordi- natos, terrenósque affe&tus excitandi , üt ex- ; D) empli gratià funt inanes divitum pompz , aut Centy magnificiapplaufus &c. — Sed illa fibi potius jl obje&ta reprefentet , quz itàanimum jucun- dis, innoxiísque fpeciebus füisoble&tent, ut cipr eum non inquietent. jltt Quartó : Ut , poft- quam mens fuas vires tali animi levamine j ali- P ! 30 ARS SANCTITATIS aliquatenusreparaverit, protinu$ eam ab e- I jusmodi levamine avocet , & integram rur- [: füs ad vacandum Deo fuo omnino reftituat. fti Pofthzecexpurgata eumin modum à pro- fi fanis quibusvis cogitationibus meate viden- r dum eít , quo ftudii genere interiós occupari q debeat; nempe ut Deo fuo conjun&iffimus h femper vivere ftudeat , eum continenter prz t) oculis habens , & debita admirationis, re- 3j verentie, atque amoris vectigaliailli Rideli- terperfolvens , ac de rebus fuisomnibuscum l eofamiliariterdifferens. Ad quam conjun- L Gionemjucundé, perpetuóque fervandam; ( neceffe eft. —Prz;z;zó : Ut Déum affidué tan- Qüt quam fibi (emper przfentem intueatur, fcili- W cet perfidem menti fuz firmiier;mpxefï'am, W eum ubivis locorum neceffarió , & ve-iifimá [ totius divinitatis füz prafentiá (ibiadelTe, de Q fe femper cogitare, omnia animz fux pene- N tralia intimé replere, & quidquid ipfe agit, ) id unà fecum a&titare credens , non minüs j (l quàm anima omnes corporis partes intrinfe- d cus replet, & ad fingulos vitales motus tan- Hec pm*"txca , Ti quam cauía prima ei adeft. & affidué frequentata divingz prafentiz re- ] cordatio, & confuetudo, quafi jugiter iüxta &l Deum CAPUT II. jt M Deïum'ubïque' prefentem vivendi , eümque ul velutfemper fibi propinquum fpectandi , non tUnts minüs familiaris evadet , quàm fi illum non fidei duntaxat , fed corporis quoque oculis i viden. afpectabilem cerneret 5 perinde ac coecus, cupau' qui non mínils facilé experitur , quód homi- (fms nem fecum differentem , üt prefentem , cer« t prt tócredat, & cum eotanquam cum przfente $It agat, quàm fi eundem vifu ipfo intueretur. fü. Neceffe eft/ecuzdó , ut pofteaquam czle- Q5f ftem fuum Dominum hoc pacto fibi przfen- Aon'lm. tem reddiderit, illi adftare conetur , non fi- jdiy cut hominibus quibusvis vulgaribus, fed (den cum illo admirationis, teverentie , amorís- ,l que fenfu , qui fammz ip(ius Majeftati & Di- e(fat gnitati convenit. Jam altiffima cum animi 4fim demiffione eum adorando , tanquam mundi HC ) dC totius Creatorem , Con(ervatorem , Domi- ] pfnä- num, & Finem ultimum rerum omnium; TUf jam coram eo gratiffimé profitendo, quód , mini quidquid boni tam in fe, quàm in aliis crea- cinle tis rebusexiflit , id totum fit gratuitum illius s t donum , itàut finé ipfius largitate nonnisi &ticty meriffimum & pauperrimum nihilum fimus. Jàm omnia, quz in mundo fünt, üt üt ex- i cellentiffima in ejus comparatione longé mi- ( )euri nus 32 ARS SANCTITATIS nüs 2flimando , quàm viliffimum vermicu- lum. Jam dulci lztitiz enthufiafmó incita- l tus , res creatas omnes, eriam feníu carentes d ad eum venerandum, & ad laudes illius f&« cum concinendas. invitando, jJam denique C varios aCtus , & affectus eliciendo , quales n funt affectus doloris de tot támque gravibus Y offen(is , & injuriis, quibus tum à fe, tum [ ab aliis indigniffimé contemptus & vilipen- ( füs eft hic omni amore, & veneratione dig- lt niffimus Dominus. AffeCtus defiderii ulte- Ts riüs femper , & ulteriüs inipfius divino amo- t re & obfequio proficiendi, & mortales om- [ nes, i fieri poffet, ad ejus notitiam, cul T tum, & fervitium pertrahendi, eümque Qu quantocyus in czleftigloria perenniter intu- Y endi, & glorificandi. Affectus gaudii, de f propria felicitate exultando, quód nimirum ]lb àtantz Majeftatis Domino üt amicus & filius fn habeatur , & ad c«leítis regni hateditatem D capeffendam - vocetur. AfFL&us amoris , li volendo fe illi totum , fuásque facultates , & ii vires omnes in perpetuam fervitutem addie ( cere , purépropter ejus infinitam bonitatem; fn pulchritudinem , aliásque ejus divinas p pere lt fe&wnes ; &excellentias. affe Neceffe [ C APUT* H 33 nicie Neceffe eft tertzó , utad facilius, & ube- Vitde riorecum fru&tuin przfentia Dei períeveran- (en dum , affuefcat cum eo colloqui de omni re; i quam irterdiu agit , aut fieri ab aliis videt, n & quz fibi vel profpera, vel adverfa contin- quales gunt, familiariter ei aperiendo , quidquid j in virtutum exercitio difficultatis experitur, Ut omnes ad fluxa terre bona propenfiones, It* commoditates, hominum zfítimationes, & edi benevolentias , omnes itém cogitationes va- ulte. nas , ambitiofas, Fup&rbas, fraternz charita- A« ti inimicas , & alias omnes , quas in mente 5 0T füa deprehendit; omnes denique lzti:ias; , i Tnoerores, cupiditates, iras, curas, aliós- lmque que affe&tus, quos in animo fuo excitari ad- r vertit , coram Deo femper, & ubique pre- ji, i fente conftituat; pié obfervando , quidnam mitut ille de ejusmodi cogitationibus, & afiectibus x fl fentiat, & ftudendo eundem fenfüm de illis jutdd ipfe quoque concipere, atque feu voce fen(i- r bili, feu tacita mentis locutione coram illo ( 4 exprimere;. e.gr. i ob injuriam abaliquoace ;dai- ceptam motus iracundiz in animo excitari (eit fentit , illico przfentis Dei meinor, dicat j pel'- intrà femetipfüm: apage à meo corde hunc affe&tum , usque adeó ab ea benignitate ab- el ^ ehrs San&itatis. C hor- 34 ARS SANCTITATIS horrentem , quamtu Domine &ïpfe erga eos LU prafers, & à nobis erga proximum prazferri df jubes; undetametfi duplo gravior effet, que D« mihiillata eftinjuria, tamen , cüm id place- f ze tibi Domine fciam , non modó nullum in- s« dignantis animi fpccimen illi, qui mihi inju- N li riam intulit, exhibebo, fed infüper üt get- qnanum fratrem eum diligam. : H Cf In hunc itaque modum , jam diutiüs V jam breviüs pro majore vel minore temporis fs opportunitate debet de fingulis füis rebus cum Deo agere, pracipué de illis , quarum de communicationem cum eo magis neceffa- Q riam, graviorisque momenti effe obferva- (on verit, tres utiliffimos effectus indé perceptu- W Tüs. füä« Primum , quód per hanc praxim ex. te perietur fuavem , & facilem Dei prefentis memoriam toto die affiduoretinere. $ec u- l V dum ; quod ordinarius quotidianz vitze fua tenor, erit continua quazdam precipuarum f virtutum exercitatio. Tertium, quód per [ tam frequentem ejusmodi actuum & affe- l GQuum repetitionem pené innaturam conver- qu( tentur illa, qux ceteroquin Chriftianam b ( perfe&tionem fectantibus plurimum difficul- tatis, negotiique faceffunt. Qualia . funt: p quid- u CAPUT L 3 à s quidquid in mundo magnifici apparet, floc- afemi ci facere , nihílque preter Deum ; & que ad t , Deum pertinent in pretio habere, nullam fuis |pte fenfibus,füzque voluntati oble&ationem, ni« lm si qux Deoprobatur, indulgeres vanam bo- iiine norum temporalium cupiditatem plené ab a- g nimo excludere ; injurias non &quó dunta- Xat, verüm etiam hilari animo fetre; qua- dipti cunque molefta accidunt , tanquam diving :empvïï'ï voluntatis effe&tus libenter ample&i ; hono- & u res & plaufüs fugeres de füi contemptu gaue quamm dere; quidquid gratum Deo effe conftat, ycdi quantumcunque arduum , & proprio amori bferv chtrariu-m fit, prompté, alacriterque pera- rcepe gendum füfcipere; omnem hominem, eftó jüm & fcedis, quà naturz ,quà morum vitiis fcaten- tem, perfeGta charitate, quafi alterum fe di- j ligere, gaudendo , (i quid profperam, & il dolendo, fi quid adverfüm illi acciderit; & gar ficubi erret, aut delinquat, amica potiüs 00 commiferatione , quàm contemptu & odio db eum profequendo; Et h&c eft illa praxis, ov qua non facilé inter omnes vitz fpiritualisex- janam ercita.iones magis idoneam reperiri poffe fici cenfeo, per quam amans Deum anima , ad fünt: eximiam vitz fan&titatem citiüs provehi pof- quid; (2 fit. 36 ARS SANCTITATIS. fi. Hinc non mirum , quód Deus jubens ) Abrahamum ambulare coram fe, quafi cer- tum ambulationis illius terminum , Perfe- al Gionem vitz ipíi promiferit, dicens : 7- fi de bula covam ue , €7 effo perfe&tus. Genef. c. 17. D feu , àt alii legunt, &'erzs perfe&'us. — Expo- X fitis interiorfbus a&ibus , perquosanima per- fecté cum Deo conjungi poteffnunc füpereft, 4 al ut etiam de tempore huic Divinz conjun- P Gioni affignando, & de modo , quo hzc di- di vina conjunctio exercenda fit , breviter ali- quid in(inuetur. Tempus itaque conjun- X &ioni illi exercendz proprium, non eft fo- i Tif lummodo illud , quod e. gr. inoctiduana fpi- Q rituali exercitatione , feu folitudine tranfigi- tur; fed omne etiam illud effe poteft , quo q inter homines verfamur , vel quo actionibus It L vacamus, quz non neceffarió totam mentis intentionem exigunt ; quales fünt, ambue lare, edere , bibere, & plerique artium me- Q cbanicarum labores; qualium aCGtionum »í temþore, anima Deum diligens perpetuam lo fuüicum eo conjun&tionem facilé retinere po- teít; opus, quodtractat perfingulas partes li Iu illi dicandq, & ad illum referendo. (b Quin CAPUT ll 37 ibet Quin imó etiam in illis occupationibus , ( t quz totam quodammodo mentem fibi vendi- as cant, cujusmodi fünt litterarig, quisquis At fpiritualem vitam ferió fe&atur, poteft, & GT debet, fi non continuam , faltém frequentem Ipe Dei prefentis memoriam fibi in mentem re- IZPCP vocare , eíque feunire inftaurando illam , vel vrell ad horologii pulfuüm , vel quoties difficile aliquid medio in opere intercurrit, vel dum Yj gcde ad librum capiendum manum extendit, vel etalt dum no&urno tempore lychnum emungit , onji vel denique dum tzdium quodpiam circa Tunc e- d prafens ftudium in animo fentit. nim Deumrefpicere, & coram eo przfente, " confilio , & opeejusinvocata ,noxium quem- ul que affe&um füpprimere oportet, tanquam , nibi rem oculis divinis ingratam , & difplicen- tem.. menti Quod veró modum ínterioris hujus exer- ambll- citii attinet, tranqulllus is effe debet, & fua- n vis, ità: ut , qui eo utitur, folicitus & an- Qnut xius nimis de confervanda intrà fe per diem tuati totum fenfibili hac Dei prefentis memoria : po non fit; id enim quantüm ad omnia ea, quo- U rum füprà mentio faCtaeft, peque factu pof- fibile, nec neceffarium eft ; tametfi enim fpe- cialis Qllm C 3 n ARS SANCTITATIS 38 cialis per totum diem Dei reprafentatio ad d ánimam penitius cum e€o con;ungendam uti- N lis forer; illam tamen violentó , anxióque a- qu nimo qug&rer » hon tantum ad interioris t cum Deo conjun&ionis effectum non prod- l eft, fed infüper impedir, & obeft Nihil 1nt quippe huic fpirituali exercitationi conduci- Y biliüs, quàm animi quies, tranquillitas , & libertas 0i & vici(íim nihil illi adverfum eft ( magis , quàm violentia , & anxietas. Quis- n quis igitur fructuosé per totum diem cum tnil Deo converíari defiderat, curet matutinge teí orationis tempore illius àt prafentis imagi- jüc nemquàm maximé expreffam concipere, & j« talem , quantim citta violentiam poteft, per l reliquam diem menti impreffam circumfer- fi re, non multüm curando, & fe angendo, fi [u) pofteainter labores , authominum commer- r cia nonnisi confüfam, & obícuram eam re- ul tineat 3 Sed fatagat, ut absque. capitis defa- fs tigatione cum eo folüm per fidem cognito, & derebus quz agendz fuünt, diíferat. 1l Animadverte«dum prate rea. eft lati- T0n tiam fpiricualem, utpote utili(fimum totius fif Chrifliang. perfeQtionis inftrumentum ; d €I'g, intimam cum Deo conjunctionem propemo- Dro dum CAPUT if. 39 0 d dum neceffarió requiri. Nam cüm conatu lUt perpetuo intendenda mens fit ad obje&tum, W quod humani intellectüs vires, & capacita- Tlori tem longé füperat; liquidé apparet , diffici- pmd- le, imó pené impoffibile effe , ut (iné aliquo Nil interiore folatio imbecillitas animi noftri la- Vdite ( borem iftum eá, qua par eft, inftantià & z- : quabilitate continuet. Curandum proindé und cuivis eft, qui toto die perfecté cum Deo Qus conjun&us effe cupit , utquanta poteft ani- D CU mihilaritate , fanctz huic occupationi vaca- ( re ftudeat.. Ad hoc autem , ut hilariter & ag jucundé per totum diem cum amabiliffimo 5;& Deo füo converfetur, duplici, quzhic fug- E geritur, arte utatur. Prima eft , uc dulcis mig fiduciz fenfüm erga eum concipiat, intuen- dO)[; do illum, cum de eo cogitat , aut cum eo ntrd d agit, non ut Dominum tetricz indolis, aut mle ad iracundiam proclivem , vel quiaffiduéad d i feveram Majeftatem compofitus , neminem 'nlL0y ex füis famulis fealloqui patiatur , vel fibi ad- ftare finat, nisipre magnitudinis terrore at- gt tonitum ; fed potitis tanquam Principem ef- YUs fufiffimz benignitatis ,. & plüs quàm Paterni al erga fübditos fuos atimi , quique fervos fuos m pro amicis& filiis habere dignatur , necquid- lu C 4 quam 40 ARS SANCTITATIS quam chariüs cenfet, quàm benevolé & fa- E I miliariter cum illis agere 5 nec aliquid ar- dentiüs defiderat, quàm ut beatiífimi regni Ti fui confortes evadant. Secunda ars effe po- WK tefít: frequens ufürpatio illorum actuum, ile qui quoad noftram cum Deo conjundtionem IQ natura fuá füuaves , & perjucundi funt; actus & It nempe exultationis & gaudii, tumde infini- ta ejus beatitudine & gloria, tum de rebus d omnibus ,. quz ex reQiffima diviniffimáque b illius voluntatein mundo accidunt, amando; & hilaricum approbatlone illas (ingulas ex- 10 cipiendo , quia ab ipfo fancitz» & decretz f;nt ; multó infüper hilariüs acceptando il- q las , quzaliquid moleítiz , & incommodipa- t rere folent 5 veluti funt ex. gr. jactura chare li & utilisrei, infelix confilii, egotiique cu- t Juspiamexitus, penuria victüs, fomni, aut ET alterius neceffarie rei; corporis vitia, ime- Q9 becilltas, laffitudo, morbi , itém animi per- IN turbationes , anxietates , mcerores , faftidia, Yu quidquid denique mali aliquid nobis infert, ph vel.nos gravat , vel remedia impedit ; ità: Q ut quotiescunque aliquid hujusmodi nobis Ti accidiffe , & maerorem in animo excitari ad- 10 vertimus , protinus coram Deo duo hzc r2- lis cogi« CAPUT II 41 &f Prino: Deum mundi Creato- cogitemus. d rem & Gubernatorem zquiffimum , ab omni retro eternitate, notis fibi de cau(is voluiffe, ml f utid nobis eveniret. Secundó : quód idem h, ille eventus , quanto naturali fen(üi noftro tonen moleftior eft, tantó quoque fpirituali profe- : Qu &ui noftro fit utilior: utpote qui & amplio- infi ris meriti occafionem prebet , & à rerum rebus creatarum amore nos avellens, perfedte u cum Deo conjunctioni aptiores efficit. yudi ls His rité perpenfis, & penetratis, nemo hicte non videt, quàm dignum fit; ut quemcun- nfo que, efló naturá fuà triftem, in quantum gdiph tamen Deo placitum , & nobis füpernatura- 1 qui literutilem eventum diligamus , & de illo per u o expreffum adum lætemur ; quàm itém di- p a gnum fit; ut ad faciliüs proliciendam viva- ciorem , magísque fenfibilem lotitiam, hi- , It lari vocisfono, exporreQa fronte, amosno i pCI- (lidit vultu , alacri inceffu ,. feftivóque manuum nfett plau(ü, & aliisexultantium geftibus, nos ex« : citare ftudeamus, his iisdem affeGibus immo« nobl yantes, eosque totles reiterantes , quoties "D novorefürgentis triftitiz motu animum vel« licari fenferimus. Qu ars ad fpiritualem 2 € f l]ztitiam ca(ï l 42 ARS SANCTITATIS lztitiam fartam te&am fervandam , mirüm l Til quantum valet. Enigitur amans Deum anima! qualis in- terior tuus ftatus; atque habitus effe debeat , fi efficaciter apud te flatuifti uni Deo intimé h conjungi , illique foli perfecté vivere. Ip- füum nempe aflidué prxfentem per vivam fi- demintueri, cum eo identidem tanquam cum amantiíIimo Patre de rebus omnibus; quz tibi accidunt , aut in mentem veniunt ; familiariter colloqui, inque ipío jugiter; d anquam in unico gaudlolum tuorum , acto- fed tius felicitatis tug centro exultare; & quiefce- Eu re; ipfum unumtotius diei, acvitg tuz fpa- D Wi i to procommunituorum motuum principio; Du & termino femper habere, illum folum ma- gni pendere , &admirari, tanquamens,pra ptg lt quo omniareliqua , non fünt nisi umbrz en- tium , circa ipfum denique folum , & circa €a, quz ipfe vult, ómnem amorem , curas, N vota, defideria , atque gaudia perpetuo oc- fin cupare , tanquam circa objectum , quod fo- [un lum totam objectorum omnium amabilita- ff tem Cum infinita exuperatione in fe colligit. ]cge O igitur vite genus nemini non amandum, tlf uVI qui illud probé confiderat, & penetrat ! o! vitam; CAPUT ilI. 43 Yrum vitam , quá nulla poteft cogitari beat'& cxli- tum vi;æ fimilior! alisïin- du CAPUT IH* inti ) Qualismam ejusdem Bominis, uni Deo vive- 7 h re cupicutis , exterior vita effé TAH fl- debeat ? ntan ondum tamen ad vitam usquequaque TT N Ti divinam fufficit , ut interiores hominis a&tus à Deo, & propter Deui unicé fiant; ïugilfü T fed requiritur praterea , utornnis externa ulett aCtio talis fit; erit autem talis, fi nihil un- 3 quam agatur , quod Deo difplicet, aut mi- lCipiO,- nüs placét ; fi itém nihil omittatar , quod Deus fieri velit; (i denique nihil fiat, nisi m m ns,pfæ propter Deum , & ejus divinum beneplgci- tum., TU - Ordiendoigiturabactioribus, quas vita & at cur exterior omnino divina, tanquam fibi adver- V0 0 fantesrepudiat, in tria genera illz dividi pof- lOd [ funt. . Przmi generis aQiones füunt, que vel [l)üiü* naturá füuá prave audiunt, veljuíta aliqua liil lege prohibentur , & ideo tanquam Deo o- ptimo maximo difplicentes , absque Illius duty divina offenfa patrari nequeunt, Circa quas [,'0.' nemo jtaIly / ARS : SANCTITATIS. 44 nemo non videt, ità quemlibet , qui vitam p hanc divinam fectatur, animó comparatum 1l effe debere , ut omnino nullam unquam ea- nj rum faciat, eftó illi ampliffimum offerretur fT premium, aut graviífimum quodque inten- p taretur füpplicium. n Secundi geueris: AQiones fünt, quz ob nihil quidem turpitudinis à natura füa ha- Int bent, neque ulli divinz legi repugnant; dice nunquam tamen placent Deo ; cujusmodi f funt , feuquazin religiofis ordinibus citra cul- Thor pe reatum vetantur, feu quas conícientiz 0. noftrz moderatores nobis diffuadent; feuà f m quibus nosipfi fpirituali noftro profedui im- pedimentum afferri experimur, in quantum li nempe complurium leviorum culparum oc- Q ca(ionem nobis prebent, & nos ipfi inter re- ali ryum divinarum meditationem calefti lumine fie überiüs illuftrati, ab.iis abftinere decrevi- EY mus; quas itém finé remorfü conícientiz, W animique inquietudine vix unquam aggr 3 dimur. ?- fi Tertilgeueris: A&ionesfunt quäü plu- l rimg innato hominis appetitui jucundz , üt hll ex. gr. nonnullas commoditates (ibi indulge- lii re , videndi cupiditagem , hzc aut illaobjecta liy gfþicien— CAPUT IIl 45 VICAO! afpiciendo , explere ; his potius, quàm tati aliis dapibus vefci, deambulandi gratiá do- Qu mo prodire, hyemistempore adkocumacce- TEU dere; &c. quoad hujusmodi a&tiones operz f pretium erit, ut quotiescunque occafio fe prebuerit aliquam earum exercendi , puta y oblatum in menfa fapidioris edulii genus co- us D medendi , flatuat protinus ab eo abftinere, gna D dicendo intra fe : quamvis hoc edulio vefci US[MU fenfüi meo multüm arrideat, illud tamen ex i mortificationis ftudio relinqui magis Deo pla- (cinta cet. Cur ergo potius mihi , quàm Deo grati- j t ficari velim ? abfit, nullo pacto id feram,ftatu- QO tum eít meum hunc appetitum & guftum il- gt lius divino amori, & obfequio immolare. r (v Operz, inquam , pretiumerit , ut in bac, & n aliis hujusmodi occafionibus ità fe gerere aí- |uni fueícat. Ex hac enim agendi ratione duz Ject admodum eximiz utilitates proveniunt; - j quarum przua ef? :: quód nihilex iis, ad que d appetitus naturalis propendet, faciendum fufcipietur , finé previa fupernaturali volun- tateab hoc abftinendi, &finéexpreffo ratio- f plü- Væ, U num divinarumrefpedtu, qus potius ad ab- dulgf' ftinendum , quàm non abítinendum impel- b]e[d lunt. 4/teracít: quód multis licitis huma- nh1$ jci ) * ARS SANCT'ITATIS 46 nis oble&tationibus genius proprius ex amo. | ) ! re Déi fraudabitur, & plurimi magni meriti , Deóque vakde grati a&tus elicientur, qui a- T lioquin ab hominibus juxta innatas propen- Alf fiones fuas operantibus , & perfectioni non tü ftudentibus, communiter pratermittuntur. K Sedquzres: quid ftatuendum fit circa il- la, quorum omiffio , licét ad materiam ali- li cujus virtutispertineat, dubitari tamen po- di teft , num in aliquo particulari cafü ratione [ alicujus incommodi, quod indé aliis virtuti- Q busevenire poffet , magis Deo placeat? e. g. fi aliquis ad proprium amorem mortifican- Ihi dum, honeftam aliquam corporis, vel ani- qi mi recreationem fibi neget, timeat autem, [ né per hoc propter virium fuarum imbecilli- [ tatem minüs habilis fiat , vel ad vacandum 0f orationi, vel ad re&? obeundum munus h fuum in procuranda falute proximi, &c. tae V li proinde cafu nefciens, utrüm perpenfis o« mnibus , meliüs fit mortificationem omitte- l re; an vero honeílam illam recreationem admittere ? hxret dubius, quid inter hec r duo magis eligendum ? & confequenter an E in mortificatione omittenda, an veró if re- dii .ereatione admittenda reperiatur , voluntas tti Des CAPUT TII 47 X at Deilona, €? leneplacens, €? pevfetla , quam frtry D. Paulus Romanis c. 12. peculiariter com- mendat. T Idem intelligendum eft de rebus a- pïüpCP liis, velut de aliquo honorifico officio, ut- oni t rum illud ex humilitate recufandum , an ve« LEU ró ex charitate, ut nempe aliis magis prod- ctral effe poffimus , ample&endum fit? jam d Ad hoc refpondetur: quód ubi duo bo- nen p nafüpernaturalia occurrunt , inter quz non tatits claré fatisapparet, utrümunum eorum ma- 3 joris fit ponderis , quàm alterum , quód, in- u quam, tali cafu nulla prudentie lege coga- D Tf mur ad fequendum impulfüm unius potids; MW quàmalterius boni, fedeligere poffümus al- Isf terutrum ; neque opus eft, ut anxietate ulla 1bed. torqueamur , eó , quód inzqvalitas aliqua nand occultaibi fübeffe poffit , quz utpote imper- fpecta, & mentis noftre aciem effugiens, fu. pro nihilo reputatur, juxta doCtrinam Divi at Thomz docentis: Quodparuia gt gsz fii- )enr omiti bil accipit vatio. tI0D Atveró cüm in Fupra allatis exemplis na- er hi turalis appetitus nimis quàm manifefié, & ntera adrecreationes , & ad honorifici officii ele- v &ionem propendeat, omiífionem avtem u- jnfe hii triusque naturaliter abhorreat, manifeíla ol ]u quoque ARS SANCTITATIS 48 quoque metuendi caufa e(t, né ejusmodi ap- L TUf petituum & affectionum diverfitas , zquita- & tem ;udlcudepravet, & inzqualem electio- lint nem efficia. Né quis igitur in his erret, fe- by cunfhmeprocedec, fi fpiritualis füi directo- ris hac inparte fententiam exquirat ; & quod dub ille(üaferit, Deo pariter magis placere per- qu fuafiffimum habeat; quód fi directoris copia defit, breviter coram Deo examinet , quid ii utilitatisrecreationem , vel honorificum of- di ficium eligenti, & é contrario quid difpen- pta diiutrumque omittenti eveniret? & fi utili- lon tas ,. vel dlfpendlum permodicum effe appa- f reat, tum recreationem ex mOFUHCQUOUC, i & officium honorificum ex humilitate defpi- fai ciat, mortificationem , & bumilitatem prg- If eligendo; fíiveró utilitas , vel difpendiam qu magnum exinde haberi poffit, tumenim ve- ts | ró recreationem, & ofhcmm honorificum D przeli gat. p Porró ut operatio exterior fit omni ex dig parte divina, demonftrandum jam eft; quas li actiones in hunc inem neceffe (it fufcipere, &l & hztriplicis generis effepoffunt, — Przzum Iu gemus, continet actiones illas, quas omnino Tüent Deus przcipit, & quz citra offenfam ipíius lisq omitti Á CAPUT IlI 49 lii mitti nequeunt. Secuadumgenus eft a&io- æqunæ num illarum ,. quas Deus quidem amat , fi eledo exerceantur, non offertdicar tamen, fiomit- n tantur. Tertium aCionum gemus conftat dira exiis, quzlicét per fe magis placeant Deo, &qi dubitari tamen poteft de circumftantiis, in ee p quibus nempe illi magis placeant? rj t Quantàm igitur adactiones primi gene- t ris; quisquis uni Deo vult vivere, neceffe icum( eft, ut voluntatem eas exercerdi tam prom- | d ptam habeat, üt quotiescunque occafio vel f WL locus fe fe offert , nullahabitafüperand dif- a ficultatis, autcujuscunque impedimenti ra- atto" tione, tanquam rem non modo juftiffimam , hoc e d fed & prorfus neceffariam exequatur ; infüper non ex triftitia ; aut ex neceffitate, em Præ: tl qua(' i egreferetsillarum fe preceptó obhga- epim V. ti; fed cum alacritate, atque gaudio, potxus oriitid proexercitio amoris, quim pro fervitii ju- go illas habens; fimiliter & actiones fecun- digeneris füfcipiendz funt , puta: ultroneus omntt ii fanctiffime Euchariflie, Deiparz Virginis, apeïfl & beatorum cali civium caltus; pii templo- rj s rum orandi causá aditus , frequens Sacra- mentorum,; Poenitentiz ; & Euchariftiz u- ynni füs &c. contemptus , defpectus, & vilipen- ] lpfll: "r Sauttitatis. D 19 n jo ARS SANCTITATIS fio fui in ufu obfoleti veftitüs , in humilium li officiorum exercitatione , in humili & publi- i ca propriorum defectuum confeffione &c. n ufus itém jejuniorum, flagellorum, cilicing d TK veflis, aut cinguli , fomni parcitas ,. lecti durities, frigóris, «flüsque tolerantia, & la quidquid ad corpus voluntaria feveritate ca- fii;::,n)dum ; atque in fervitutem redigendum v]l fuerit; quales denique fünt omnes Chriftia- ht narum virtutumaQtus, prefertim a&us cha- Lt ritatis , quibus utilitatis, vel folatii ali- pro quid proximisafferri poteft. — Has & alias e- n jusmodi a&tiones opportunis occafionibusex- jtt ercere convenitilli, quisquis cum Filio Dei m profiteri amat, & dicere: Ego, queplacita t Jüuntei , f/lcz'oc/lwzþer.(-]oan. 8.-) nisi quando li velobedientia, vel alia jufta ratio aliud Ícribit. pra- Zmp Fing; Etquamvisad hac feduló , & guaviter ex« ercenda, fatis quemlibetincitare poffit , ma« h Ws gis magisque gratificandi voluntas , prudea- Tün ter tarnen quisque faciet , fj mercedem quo- Qu que illam fübinde in mentem revocaverit ; quam Deus Remunerator larg:ffimus, tali- fnaL ltaf bus pro f:o divino obfequio füfceptis adioni- df bxgs olim in cio perfolvet ; cujus rei ver;ta- rtem if CAPUT II $I nilium tem qui probé perfpexerit, advertet, quód pili tempus vitz prefentis admodum bteve fit, te d ad comparandos glorise cxleftis, vifionisque licht divinz gradns , quos ope Dei adjutiper cjus- ld modi a&xonum exercitationes nobis cumu- i & latiffimé acquirere poffumus. at u Utque ftimulus if(te majorem incitandi endit vim habeat, fingat animo opulentiffimum hrilli Regem, venationis causá é palatio egredien- üsce tem, jubere, ut erarium füum recludatur, yi d promulgetürque fimul licere omnibus fa- al muhs, quamdm ipfe domó aberit, illó in- jl gredx 5 quantumcunque cuivis libuerit, de al nummis & pvetlofs rebus indé auferre; ce- gpnn terüm ubi à venatione redierit ; thefaurum l w denuo claufümiri, neque ulli poteítatem il p ampliüs futuram vel obulum indé auferendi, Fingat , inquam,; hujusmodi cafüm, & unà ( Vitet perpendat, an regii famuli illico curis omni- ft" f bus aliis pofthabitisin erarium fübitó non ir- prud rumperent? an inexplebili cum aviditate, end Iu quanta poffent fpolia , indé non auferrent? CQVCHH analiquod temporis tàm pretiofi momeátum T in afportandis quàm plurimís przdis otiofum j jl effe inerent? dein memínerit, Deum pari- v ter fimili pacto immenfos caleftis regni fui r D thefau— E- $2 ARS SANCTKITATIAS thefauros recludere , pleniffima mortalibus 15 nobis univerfis facultate data , ut unusquis- fr que noftrüm, quantumcunque czleftis glo- rix & beatitudinis voluerimus , nobis indé $i auferamus , usque ad füum in fine vitz no- il tl ftre adventum; juxta illud ( Luc.19.) AVe- m gotiamimi , dum vento. 'Transactó autem vi- D u noftrz terminó nullum anipliàs tempus fu- [7) turum , vel minimum aliquid de his acqui- rendi ; qguia tempus zon erit ampliis( Apoc. :qu 1. )unde facilé eft colligere, quàm inzftima- Thon bile fit prefentis noftri temporis pretium ; lum quippe cüm in quolibet illius pun&to fru&uo- o séin fuprä memoratas virtuofas actiones im- hin penfo, tantum boni acquirere, poffimus, Tite quod nos zternüm beatos efficere valet. Proinde cura illius habenda eft maxima , né f ullum ipfiusmomentum fructu fuo ex actio- fllïpa ht nibus virtuofis colligendo, vacuum tranfire T finatur. i Quod ad tertium actionum genus atti- Id net , que nimirum fecundüm fe Deo quidem gratz fünt, dubitari tamen de illis poteft, hd num in his, anillis circumttantiis ipfi magis fid placeant? jam íuprà fuó locó faus dictum d eít. nim | Nunc CAPUT .l 53 albu Nunc füpereft , utgeminz illz conditio- nes, qua capitis hujusinitió tanquam necel- inqi ld fariz infinuatz funt , explicentur. Ordien- biitó do itaque aprlma : qmsquls totus Dei effe, 1N illique uni vivere ('tatmt, is non tantüm in hi nullis aliis operibus , nisi in illis, quae Deo grata effe videt , occupari debet ; fed etiam gv neceffarium eft , ut nec in his ipfis operibus npusf , feoccupet , nisiin quantum Deo grata fünt; T h adquodritéexequendum ufui illi cfe poffunt veftn monita fequentla. Monitum pwmum eft ; ut caveat, né ul- rettüt lum etiam minimum opus temeré, & folüm rudm ex confüetüdine faciat, prout fünt, aqua nes Itf luftrali & afpergere, crucis figaum manu for- ) mIlS vili mare, genu ante Euchariftiam obiter fle&e- re, &c. fed in fingulis hujusmodi a&ibus u- 1f fürpandis advertere oportetad id, quodtunc y il facit, utid deliberaté velit, interno actu ex- trat ternam operis honeftatem profequendo. Manitum fecundum eft , nó incogitanter ab u- ]u5 gt naactioneadaliam tranfeat , fed actu expref- quldCP fo de nova, quam inchoaturus eft , actione potcü feadmoneat; prefertim in actionibus quoti- fi g dianis, aut quz füi muneris fünt; in his e« du nim plüs periculieft , né ex cocca quadam ^ COrl- D D N 54 ARS SANCTI'FATIS confuüetudine , & inadvertentia fiánt. 7»y- p f tum qmonitum eft,ut advertens novum à fe l fufcipiendum opus, illad confe(tim Deo of- (ito ferat, profitendo fe illud folius divinz vo- ia luntatis , & amoris causá aggredi , & qui- dem ob tot(üpernaturales fines,, ob quot o- ftt: pus illud fieri poteft.. Quartum mogitum eft, 'm?t né fatisilli fit, quód eum ejusmodi volunta- Tir tisfine & intentione operi manum admove- rit, fedftudeatinfüper etiam in ejusdem o- pht peris progreffu illam voluntatem & inten- &a tionem renovare, idquecrebriüs , velrariüs hii pro diverfa unius , alteriüsve actionis füuz Ua conditione , e.gr. ad fingulos horologii pul- vide füss autíi continuatio operis, nihilaliud fit; f ] quàm continua ejusdem operis rciteratio , üt quu in comedendo, ambulando, fcribendo, & li aliis manualibus operibus , fieri facilé hec n renovatio poteft, ad (ingulas a&ionis reitee i rationes; puta ; quoties alius, atque alius ahqn bolus à comedente ori ingeritur , toties, is dj quoque Deo per novam illam partem offerri poterit; greffus veróin ambulando,, & lite- diri rz in fcribendo confultiüs per quinas & fe- li | nas, vel etiam plures offerri poffunt, — 4Mo- Qfti situm quintum eft, ucunc fpecialiüs & ex« Nll',[ pret- CAPUT Il 5$ . Te- preffiore a&tu voluntatem . intentionemqua inif füuam-redintegret , non nisi propter Deum, Deod &examore Dei operandi; dum animadver- IQ Yv tit occulto alicujus humani finis refpectu fe &i ad agendum impelli ; omni ftudio & indu- firia connitendo, né divinz fuüz intentionis qute d integritas , terrenis aliquibus fordibus vel in lunto minimo comqumetur. dv Jam veróubi hzc prima conditio rit im- Ym Q pleta füerit , omnia nempe propter Deum, g & examore , aeque voluntate Dei operandi, ] rar fatincitamentihoc ipfüm nobis fuppeditabit, nis ut alteram quoque conditionem, operandi jj p videlicet juxta ipfius divinam voluntatem, iudfi feu prout ipfe nos operari vult, impleamus; (ti0y quod fiet , (i cum fümma tum alacritate , & d0; l lztitia, tum ftudii contentione, & folertia xIC 5 aftü operati fuerimus. Commune quippe eft , [S Iow ut tantó libentiàs, & majore cum dil'gentia [ ii aliquid fiat , quantó amplioris meriti eft is; tl cujus gratià id fit. of Quicunque igitur vitam omni ex-parte &lie divinam fectatur; is omne id, quod naturá 1 füá moleftum , incommodum , trifte, ac ! genio fuo repugnans fibi agendum praz(ícrihi- &d tur, non aliter quàm fi ab ipfo Deo prafcri- pïc- D 4 beretur ARS SANCTITATIS 36 beretur, obviis ulnis ample&i debet, & al quantó magis opus ahquod propenfioni füz f adveríatur, tantó majore cum gaudio fe ad (l illud accingere ; maximoperefibigratulans; D quód in hoc illi cxlefti Domino obfequium ftz przftet, cujus voluntatem exequi , occupa- qu tionis genus illi eft cunc&tis comeffationibus, VN ludis, venationibus , & quibuscunque vit& gl oble&tamentis longé jucundiü dicendo in- Vi trà fe ipfum: Ità profedó mi Domine , en il me paratiffimum ad hoc, quod juflifti, exe- h quendum , toto illud animo yolo: & ample- hqm Gor, tanquam rem omnium , quas hoc tem- tide pore vclle, & facere pofï"en*, optimam; ) fruantur alii delicatis fuis aüimi remiffioni- pO bus, curarümque avocamentis , ego opus f iftud omnibus antefero, hoc enim meum m terris maximi momenti eft negotium, hæc D pr&cipua mea delectatio , hoemeum füavil list fimum eft pabulum, tibi uni unice obfequi. D Cilus meus of , ut faciam voluntatem tuam. l ( Joan. c. 4.) Qïod!'pmoaefïu temporis fan- fj &a hujusmodi alacritas frigefcere , tasdiüm- Tànd que aliquod, & aviditas ad aliud gratlorls Q occupationis genus tranfeundi, animum Cll(]m fubire inciperet; fludeat, quantüm poteft, d ad CAPUT IIT. YR &t l adpriftinum fervorem fe excitare, paratum oni z fe Domino offerens adactionem quamcunque iof r fibi adverífam , per totum vitz füx tempus T exercendam , fi ità Deo placet. Duo hzc preterea obfervans : Zf/[erum, cóüm ea, (qutr QCCup quas àgatura adverfa fünt, amari nis1ex mo- onibU tivo füpernaturali nequeant , ut , dum talia üc Y agit, vcl patitur , curet illa cum hilaritate, ndoi vultüque ad letitiam compofito, ac vivido, pe, & inflarhominis , quirei fibigratz operam na. h) e t agere, & pati. Aftevum ut;, dum a- j amylt liquid ageredeber , quod genio fuo minus ar- £s Voc lt ridet , né illud di ii t3t , nec poft actiones f propenfioni fuz gratas rejiciat. Sed contrà l[" N potiüs primo tempore & ordine cum infieni 20 0 fui victoria illud peragat, eum ! Quoad operandi modum , ut is quoque in hï» Deo placeat, & omniex parte perfectus fit, n his regulis utipoteft Przmó ftudeat fem- obf per Deum pro finehabere, & de divins vo- y t luntatl:— executione latari, atrenti(Iimé pro- yts fpxclcns, ut intentio integra fi;moct* in ope- Secundó : quittt rando usque ad finem perdurct. conetur untcuique fuo Ooperi, preter perie- ratit &ionem interiorem, acmoralem, fuperad- ii dere quoque perfc: i MV* onetn exteriorem , & poteü! j Bj phy ARS SANCTITATIS $8 phyficamin eo pofitam , utfingula, quz fe- fitt cundüm propriam füam fpeciem fibi deben- l* tur, fuis partibus ac numeris conftent. Id æbp autem preftabit, fi inquovisopere, quan- find vüm fas eff, proprium, & particularem il- s. lius finemaffequi curet : puta in cibatu , re- fit, fedtionem virium ? * fed in fludio , adeptionem ulterioris doGring &c. quem finem non con- tati fequeretur, figule ferviens, delectabilipo- t tius, & fenfüali , quàm falubri alimento fe Qf nimiüm ingurgitaret. Vel, fi dormitante Itj animo absque jufta methodo , explendz po- quiri ttte tiüs curiofitatis, quàm folidi in fcientia pro- Ter- LU feCtüs causá , fludiis operaim daret. 1i0: ut, quemadmodum cuivis vitam divi- Thon nam fectanti curge effe debet , ut füa opera bnso; cum omni, tam phyfica , quàm morali per- Qd fe&tione efficiat; itàpariter pro utraque hac hii perfe&tione confequenda, peculiare Dei au- f at xilium implorare oportet, auxilium e. gr. equ in cibatu , ut & nutrimentum , quod fümet; non noxaim, fed utilitatem adferat; & mo- i dus , quo illud fümet, non damnofus , fed fa- [:u] lubris animz fit; idem eft deauxilio peten- tir doin ftudiis, ut videlicet, & fcriptio , quam nüSc pra manibus habet » & fuus circa eam labot Wa fit i CAPUT li. 79 quee fittalis , qüalisbei famulum decet. . Quar- debo. 20 : fi plura inftent agenda , caveat eorum n l tempora, & curasimportuna.anxietate con- , que fundere; necprz nimia defecuturis actioni- vt bus folicitadine przfentem , quam a&u o- !l[u,n' bit, aCtionem neceffaria attentione, & per- n fe&ione defraudet; fed cujuslibet rei cogi- j0rt Q tationem inillud tempus , quo facienda erit, Abl refervans, fümmaanimi quiete , illi foli va- yenti! cet, quam tunc pr« manibus habet , utpote mittt rei , quam folam ab eo Deus perid tempus re- quirit ,. & tanquam , fi poft illam nihil pre- n terea agendum reftaret. |Quzntó: interex- ni p terna minifteria obeunda illud- Ecclefiaftici ] f monitum ( c. 31. )obíervare curet: /zomi- " Jus opevibus tuis effo velox ; illa nempe pera- i gendo ftrenua cum agilitate , & inftar fervi Draü pï* fidelis, quioficia (ibi ab hero injuncta exequi D properat, ut plus temporis nancifcatur pro mej J aliis deinceps exilliusjuffu, & voluntate ex- equendis. Cavendum tamen eít , né nimia d fun exterior feflinatio , interiorem animi quie- ; tem , & füavem cum Deo conjunctionem per- j ['l " turbet, aut né impedimento fibi (it; quó mi- 0 g nüs debita cum perfedtione opus füum exe- o, 07 "] quatur, Sextó; dum orationi , aut divinz i [ rei 60 ARS SANCTITATIS jlt reivacat, duofpecialiter, ceu maximé pro- P pria, facri illius minifterii, atque temporis curanda fibi efle noverit. Przmó: mentis i attentionem ad. Deum tantó magis neceffa- p riam, & enixiüs fervandam , quantó minüs fm facilé eft , eam fixam, immotämqucï fervare. [un Secundó: exteriorem reverentiam , congref- tar fu , affatique przfentis Dei dignam , cujus id fpecimen apparere debet, tum in capite & oculis ,, nequaquam huc illuc fe leviter cir- ]7 cumagentibus , fed in humum deje&tis , vel ii in ceelum ere&tis , tum in manibus , brachiis- que vel expanfis, vel (upplicum & adoran- tium more ante pectus conjunctis, tum de- niquein totius corporis fitu, qualisamantem Pul Dei fervum decet, qui czleftem Dominum atqu fuum affidu8 prefentem intuetur. Septi- (en 210 : quantüm fieri poteft , ftabilem , fempér- Yc que eundem in operando, & vivendo ordi- f&eu nem fervet; quotidianas fuas exercitationes w nequaquam modó hoc, modó illo tempore £0j Obiens , nec easdem jam breviiis contrahens; Qqui jam longiüs extendens ; fed fingulas potiüs T. eadem (emper diei parte, & eodem fempet fs temporis fpatio ». prout præmi[ïa matura de- liberatione femel ftatuerae » fingula peragat; i, adeö, CAPUT IV 61 n adeo, ut quilibet fubfequens dies, fpectata m a&tionum ; horarumquc inter fe connexio- Tüentt tie , quàm fimillima imago dici poffitomnium odf pracedentium dierum. Atque h&c univer- ) [ fim di&ta fint," qiomodo juxta perf'e&uT- fout iani, & divine voluntati maximé confen- taneam rationem externa quæws Oopera fier: onpt , 0 debeant. IPIICL CAPUT IV. tet CI! De impedimentis , que preditlam vivendi va« , tionem felamtibus fe objiciunt ; C pri- ais iitus de illo, quod ab bomz- AT i uibus provenit. tund ulcherrima prócul dubio ; & ad rapien- Tinten p dos in (ui amórem animos efficax 1dea ynynu atque imago eft, vite prorfus diving : præce- N dentibus capitibus expreffe; fed nec pauca, (empm, nec leviá fant impedimenta, quz illius per- jp 0 fe&ioni & ftabilitati partim ab hominibus , ao partim ab exrernis occupauombus, partim à empül' corporis invaletudine provenire folent; de r qulbus füoordine nunc agetuür, utrité previ- pO[lh' fa minüs negom faceflant , & commodiüs feuamoveri, feu füperari queant. f yi d Et primüm qu:dem quod homines atti- xw!üai' aec, nemo eít, quin experiatur ; quantu.n À a quieta. 61 — ARS SANCTITA'f»IS tifei quieta cum Deo cönju'n&ione avocet, & quot imperfectionum materiam quotidie füppedi- prafdi tet eorum conviQtus. Ab his igitur , né fpi- qol ritualis noxz , vite diving feCator, aliquid fj contrahat , cavendum illi przzo eft, nà et- ln &nr ga illorum aliquem inordinato , & fenfibili a- i more nimiüm afficiatur,. ità: ut pene affi- duédeillo cogitet, majorémque juftó curam df gerat, eiinomnibusgratificandi, &nullam á offenfionis anfam illi prebendi;: perfuafiffi- T Ww mum fibi habens , fiterreno ejusmodi afle- Qui , locum aliquem in animo fuo faverit, ncm; non tantüm impoffibile futurum fit, ut Deo divi penitus adhareat, fed infüper etiam in ma- l gnum difcrimen fe conjiciet , né ad ipfum fl graviter offendendum inducatur; prout A- Qu dami & Salomonis exempla aperté teftantur; lt qui né uxoribus nimis inordinaté amatis di- Vidg Íplicerent, inducifepaffifunt, hic ad falfo- N rum Naminum cultum, ille ad glutiendam, D in vetitipomiefü, füam & pofterorum füuo- IW rum mortem, & quoniam illos preprimis a- ij more-profequi folemus, qui vel natalium Tefer Cæ[eh fplendore , vel formz elegantiá , vel indo- lis faavitate, aliisque fimilibus naturz doti- lne bus commendantur; ideo fpecialiter adver- Cando tere a CAPUT IV 63 j t tere debet, quód id genus perfonæ ob folas (üprt pradictas naturg dotes amandz non fi fint: fed i quód omnem peculiarembenevolentiz fi figni- ficationem , charitatémque ip(s debitam j i?u x I fan&to illo odio temperare oporteat , quod nfb etiam adversus ipfosmet dornefticos ab om- pee i nibus fuis feCatoribus Flllus Dei requirit, do cit diferté apud S. Lucam (c. 14.) pronuucians. odl Qui uon odit Patvem fuum, €»? Matrém, &7 Uxorem, C filio er[u'.ïül G fratres , €7 fovoves; 3odi 4 adbuc autem & auimam füam ( in quantum 0i nempeimpedimento funt in culta & fervitio h htD) divino) zoz potef? meus effe difezpulus. p Multüm quoquenoceret, fiquis folohu- 3 ii mano affectu ab aliis amari cuperet; talis (i- ; pï u quidem alienz benevolentie & amoris appe- ) [güah titus, præterquam quód animum à Deo di- ama videret, ità ut uni & foli Deo fe impendere at non valeret; poffet infuper illum facilé ad obfequendum illis contra voluntatem Dei j jj l 1mpellere ; five né eorum erga fe amorem orum^ imminuat, five utamantibus vicem aliquam ;gpnm'! referat5 ideo, ut non tantüm multa , Deo f äli» j I cexteroquin placitura pr"etcrmmcreta ve- «d rüm etiam nonnulla ipfiaperté injuriofa pec- cando admitteret, inftar Pontii Pilati, qm er gdïf , n L, Vi 64 ARS SANCTITATIS né Carfaris amicitidexcideret, ipfummet in- Atl hocentiífimum Dei Filium per füummum ne- p Né hf fas ad crucis füapplicium condemmnavit. x titg igitur viíco tam fallaci; & perniciofo capia- tur, feduló provxdendum e(t, néabulloho- IT minum, nisi füpernaturali charitate, amari ib velit. * qit Curare praeterea. folicité debet ; at om« M nem cupiditatem magnz apud homines exi- £Q ftimationis , & famæ obtinende , confer- foti vandaque ex animo fuo profcribat ; utpote at lt affe&um & puritati. divini amóris maximé adverfüm, &homini tam alté à natura infi- infi tum , ut quovis pene tempore alii, aliíque t ilius motus in voluntate excitentur; ad di quos comprimendos perpetuá quodammodo li vigilantia opus eft [ Quod ut meliüs przftet, utile erit Prz- Ti 740 inter matütinamorationem firmum &u- EW li niveríale decretum in animo concipere , nul- lum humanz zfltimationis appetitum volun- K [//, tarié admittendi ; propofitis fibi ; ritéque perpenfis tum impedimentis ; qu& indé per- fej fectam cum Deo conjünctionem impedire fo- T lent; tum contumeliis, & probris, quibus ter, Dei Filius affici voluit, ut fuo nos exemplo Thiy ad Ár p CAPUT IV. $6; Ietit &d humani honoris & zítimationis contem- Rrm D ptum & fügaminducerer; tum denique nul- ü N lo folido fru&u, qui vel in prefenti, vel fu- f p turo fieculo exindenafti, aut percipi poffit. yxlloh Secundo : Solerti animadverfione przvideat : EU uübinam illa die bumanz alicujus laudis cupis ditate titillari poffec ,. & contra id opportu- ,'UEOD né animum przmuniat. Tertiü: Quoties nes O é conclavi in confpe&tum homiaum prodit, conft toties idemillud decretum , & animi prepa- ; utpo rationeminftauret, providéfibicavens, ve- j at lut is, qui in regione füfpedta, & hoftium n infidiis expofita ambulat. D Quartó : Solici- té occultec , quzcunque ei apud alios, in- , ligi qpiy ? genii, doctrinz , virtutísque famam conci- hum liare poffunt, clam , ditfimulantérque , quan- tüm poteft , confüetos füos religionis, cha- | €l'iEF' ritatis, mortificationis, humilitatísque &c. a&us exercendo. uintó: Nullm five ia nurm & loquendo , five in gradiendo , five ia aliis x geftibus authoritatis fpecimen, tanquam fi if ?'o/lu: Tit J 505 ficut ceteri bomimum efftt , prafeferat ; LIL fed cum omui poriüs fübmitfione quafi ho- ind ff munciogregarius, &omnium poftremusin- pedifdb ter alios verfetur. Sextó: In tamilizri ho« ^ qm'b'lif gt minum conver(atione, nuaquamdefe, re- [ «Irs San&itatis. E büs- s 66 ARS SANCTITATIS: büsque fuüis honorificéloquatur; autaliis oc- ff cafionem.prebeat de iisdem fic loquendi; At quód (i veró quispiam ipfüm , résque ipfius lia ultrolaudare inftitueret, néillo fermone de- p le&etur, fed potius aliorfüm illum defledte- E re ftudeat. Sincera confefílione defeus a- que liquos fuos palàm producendo; per quos vi- füb lior haberi, & minüs eftimari poffit. Se- D7 ptimó: Di&tionem publicé recitandam, aut (il librum typis imprimendum fcribens , ftu- &uw diosé attendat ,. at plaufüuum expectatio , né tss fecundaria quidem caufa fibi fit prafentis hu- tir) jus a&tionis fuz ; identidem profitendo, fe leth in labore illo non fuam, fed folius Dei glo- hre; riam querere. O&avó: Né ullo, prefertim ul otii tempore laudes nonnunquam fibi imper- à, titas , aut eximias de fe aliorum opiniones; tacitis cogitationibus revolvat, fed ab ille- apgd cebrofis ejusmodi imaginibus , fimulatque Y fe objecerint , mentem avertat, & nullum lü* lx vel breviífimum venenatz earum dulcedinis t] guftum admittat. f Porró ficut totus Dei effe, illique uni pote placere volens, laudem & eftimationem ho- fiüe minum non qusrere, ità pariter nec eorun- dem contemptum, ac vituperationem me- tj u tuere CAPUT IV. 67 A tuere debet; talis quippe timor, mox üt a- queni nimum fübit, omnem indé confe(tim liber- xcip tatem , quierem , ac fmphuratcm fpiritüs n t expellit ; infinitis propé perturbationibus, lt anxietatibus , & curis illum 1mp!endo, tím- fedhsi quemiferéalienisopinionibus & ;ud:cuseum quo: "od fubjiciendo, ut eorum refpe&tu , zoz uod vult bomumy agats od quododizt sualum , fa- p, a CZat. Tanta enim eít hüamanorum-refpe- $4 &uum in antimlis , qui 115 fervmnc, ïy afie AT nis; ut (quod czteroquin incredibil r(ide- t tur) complures e.gr. ia fingulari certamine endoy lethaliter (auciari , & móriendo , ab hoc fce pig lere ad zterna. inferorum füpplicia devolvi vt malint , quàm 6ingulare certamen deprecan- b do, ignavi, & meticulofi animi infamiam pln100^* apud alios fübire. N da Nihil icitut diligentiz fideli Dei fervo o- i 4 mittendum eft, ut peftsm tam noxiam, &- X nuhu ftimationem tempe & laudem Humanam, M radicitus ex animo evella . 7 in quem finem fequentibus quinque fubfidiis fructuosé u peteritr. Priniim eft, frequenti confidera- lg ? yn? tione menti imprimere, quàm non modo &- ternis rationibus adverfum , fed fuapre et- m lam naturá vile, ac miferum fit , ab alienisju- du.us g Ea2 68 ARS sANbT.rTATIS dliciis & opinionibus in agendo pendere; lum cüm , qui itàanimÓ comparatus eft, omnem d lat enitus libertatem , perdat, nec uni dunta- xat, fedtot Dominis fe fervum fübdat , quot Al funt , quibus placere ftudet, juxta illorum licun potiüs fenfüm , quàm juxta fuam volunta- ts tem vivens, nec audens facere aliquid , quod qua illis difplicere poffit , quantumcunque fibi Doni lüto volupe , & commodum fit, fed vel penitus. illud omittens , vel nonnisi furtim timidé- Tüort que & procul omnibus arbitris id faciens; né t forté afpernandi, irridendíve fe occafionem o prabeat; quodtam abjedtz fervitutisgenus, Cüfr fi accuraté perpendat, fieri non potetit , df quin generofa indignatione commotus, il- &j lud in perpetuum faftidiat. tr Secundum fabfidii magis pra&tici genusin den eoconfiftit; né juxta predi&um Chriftianz qti magnanimitatis inflindtum quemquam ex Y hominibus preter modum timeat ; eftó ille P regali dignitate confpicuus , aut. plebei fit Da ordinis; autné idcirco , dum fibi cum €o a- dit gendum eft, minüs ab omni anxietaje liber, Teny minüsque idoneus ad retinendam tunc Dei. tl prafenus memoriam illiadftet, quàm fi infi- ]u mo cuivis mortalium adfítaret. Né itém il- ]um F,L"m( DN CAPUT IV 69 tdete lumalloquens prz nimia trepidatione; animi- omudt que confufione hxfitet , fed quzs dicenda | dünti fünt tam libero fpiritu, conftante voce; fe- jt Q curo, & prefente fibi animo edicat, quàm illong ficum aliquo contubernali fuo ageret; cogi- Val tans illum , cujus prefentiam fors metuit; q quantacunque dignitate aliis füperemineat, lquC nonnisi hominem' effe , ex eodem, quo ipfe luto effectum , fraeilem , imbecillem , & Penlu l umI» mortalem , peccandi periculis obnoxium; cjet :eternz falutis incertum, fexcentis denique coftont cafibus , &rumnísque expofitum, atque fi usgat cum Deo componatur, quovis vermiculo p(]feïh effe defpectiorem ; neque tamen ità ullum Quiy negligat, ut ei peculiarem, qusz ipfi debe- tur, venerationem deneget. Ad cujus li- oen bertatls confuetudinem (ibi parandam utile hril erit, (i nimis fenfibili Perfongzdigniorisreve- u " xentia fe naturaliter affici fentiens , illiuscon- el greffum non refügiat, fed potiüs querat; naturaenim timoris talis eft, utnon tam de- p]öbfl un clinatione , quàm generofa obje&orum ter- llf rentium agereffione vincatur, & rerum for- tunc) midabilium fugá timoris quidem fenfüm in mfilfl* præfenu auferat, internam veró vim , habi- j tumque ; & quafi radicem potilis magis ma- J gisque roboret. E 3 J*r- 7o ARS SANCTITATIS.-— Tertium füb(idium eft , ut dum concio; t vel aliud publicum fpecimen habendum eft, Tif nulla quoad ejus fieri poteft, imminentis a- til &ós trepida folicitudine inquietari fe finat , g nec deinde dum actu illojam fungitur, ordi- A nariam fui ftatüs equanimitatem ullo pa&o hf imminuat, fedintotiuscircumfui, fáqueu- Qp num intuentis populi medio, ità potens fui Tq perftet, atque fiad confertam folorum dun- h taxat plebejorum multitudinem , aut folius UH exercitationis gratiá in vacuo deferto pero- NY raret, utpote qui Deum ubique fibi pracfen- Q tem habens, nunquam nisi unà cum eo ho- quoq mines fpe&tat, acproindetales, qualesom- 0n nino in comparatione ejus effe apparent , for- l'l, p] micis nimirum aut vermiculis fimiles. al Quarturm (üb(idium eft: ut in agendopa- I6 cata & hilari cum fimplicitate fe ubique ge- fedp rat, uni duntaxat Deo , & (ibi attendens; fs nihbilqàe curz habens , quid homines de fe &f cogitaruri, autdicturi (int; nunquam diffi- "1 ph mulationibus, vel refponfis ambiguis ad res QUà fuas obtegendas utatur; nec aliteríolus, & filin aliter coram aliis aliquid agat , fed perinde fl illi t publicé , ac fecretó operari; quemad- qiodum perindeillieft, in hac velilla eftima- k T tione , CAPUT IV. 7X 'ocity tione apudhommesefï'e. Porró figenii plüs ümel nimió füfpiciofi ac timidi eft, optimum fadu DL5 d erit, ut ad pravam hanc timiditatem corri- e ftt; gendam, quidquid rerumagit, curet palàm , üt agere, prefertim coramillis, quorum ocu- opid los fpecialiüs veretur; exceptis tamen iis a- u &ionibus , quz vel more communi fecretum tons ( requirunt , vel pufillis offendiculum creare im du poffunt. 'Denique confuefcat , non aliter , t olis quoad fieri poteft, folus, quàm inter homi- ) pero» nes vivere , minüsque de horum prafentia ïæfcü' cogitare, utpotein quanihil vitandum eft T2 quod etiam extra talem przfentiam vitare non foleat. Hinc in fecreto vitiosé opera- |lestte ri, puta, intemperanter comedere, coram i j [0[' ' aliis veró à confueta intemperantia abftine- wdop re, non hujus inftituti, feu non divinum, queg fed prerfus Pharifaicum , eft, & Chriftianz endeoy fimplieitati maximé.contrarium ; veroenim, T2 & fideliDeifervo, uniDeo femper &ubique m dllf placere querenti , hoc unum fatis eft, in $ gl quavis re clam, five palàm nihil aliud quàm Jus; : folius Dei beneplacitum , &approbatlonem yeriti fpe&are. uemad Hicpraterea probé notandum eft, qu'd ficri, vel non fieri oporteat, dum qui e.gr. tin tj E 4 a 72 .ARS SANCTITATIS ab upno, velà pluribus fuis Sodalibus extras u) ordinarium quodpiam virtutis opus exerceri Qf videt , incertüsque animi hzret , num con- g venientiüs (ibi fit eos imitari, an non? cüm üní ex una parte fe ad imitandum impelli fentiat ; tda ex altera veró formidet, né interior ille ime qud pulfus ab emulatione potiüs , velab humano tünc refpe&u , quàm à puro Dei amore proveniat? &Icg ut igitur hac in parte fecuré procedat, ob- lo, fervanda ei fünt difcrimina impulsüs, quis Qofy nempe à divino , quis ab humano fpiritu mo- tetnj veatur, Nam fprzmó: impul(us divinus; dcüg quamvis ex alieni operisoccafione animo im« pou miffus, efficit tamen , ut operaturus folam fium operis, períe ipfum fümpti honeftatem con- uith fideret ; ab eáque fola moveatur, tanquam I fi aliunde nullum illius preceffiflet exem- tnjl indug plum. Secundó : idem impulíüs divinus OT nullainquietudine & anxietate animum per- turbare, neque cor violenté conítringere, fty fed leniter potius illud dilatare folet. 7er£zó Q voluntatem operaturi adopusnon modó de- fbi cernendum , verüm etiam amandum ,. fuavi fang quadam efficacitate incitare folet, & qui- NX dem finé ulla bz(itationis , difplicentizque; aiiqu( aut alterius contrarii affectüs mixtura ; adeó, a ut ïcïinq CAPUT IV 73 OXT ut animus ficut impului huic divino libenter A obíequitur , ità quoque de alieno exemplo p gaudeat, quód perillud impulfüi ifti occafio ? qin datafit.. Quartó : talisimpulfusurget ad faci- fentiüt enda ea, quz ab aliis laudabiliter fiunt, & illei quidem liberé , atque indifferenter, vel um tunc, dum actusalicujus virtutis ab aliis ex- 'Vena ercetur , vel alio opportuniore tempore, & i, ) loco, Cüm & contrario impulfüs ab humas , Qu no fpmtu excitatus communiter totam men- (tume tem in exercito ab aliis opere, & exemplo jivunuy defigere, & ab eo non prout honeftum, fed imo . prout ab alio factum eít , vim motumque i o füum capere folet, nec feré unquam finé ine em quietudine & perturbatione animi eífe con- anqu fuevit. Praterea, fiquis extali 1mpulfu €x« empló boni alicujus operis ad 1m1tatlonem t a inducitur, non peragit tale opus gaudens, dirit atque alacer, fed quaíi coactus & pene ira- m um PMV fcens, quod alter , ftrenué a&um virtutis n coram fe exerceado , odiofam neceffitatem [ Tl fibi impofuerit, fiveillius virtutis a&tum imi- yoli! tandl, five feilli virtute imparem exhibendi., pl Necetiam libertatem circa tempus & locum j & IZQ 4 aliquem ,. virtutis actum imitandi in animo relinquit , fed ad eundem omnino virtutis a- l E ;' &um; 74 ARS SANCTITATIS vitt &um , & eodem prorfus tempore, acloco; quó ab alio fit, faciendum violenté urget. il Si quis igitur interiorem in(tinCtum feu &tf impulfumadimitationem alicujus virtuofi a- leto| Qs divinum, hoc eft, liberum, tranquil- d lum, &füavem effeadvertit; dubitare non præd' tandi poteft, quin congruentiüs rationi acturus (it impulfüiilli obtemperando; fin autem con- ( trarios motus fpiritüs humani in tali impulfü fniti deprehendit , praftat, ut turbülentam il- mf lius vim animosé ex animo repellat, dicen- vidd do , e.gr. intráfes quamvis hoc virtutis o- [ pusexce/lentis meritfit, & egoin aliis cir- &in fects cumítantiis illud exercens, magnam apud Deum gratiam inirem , habita tamen ratio- D neinquietudinis , & violentiz , quá me nunc if ad opus illud impelli fentio, juftam me ha- d bere cenfeo caufam credendi , gratiüs Deo fien futuram, fi opusiftud in prefenti non pera- ( "Nv gam. Advertendum nihilominus eft , quód ficut ad fartam te&tam animi fui libertatem Qn tucndam , tali cafü prqdenter alienz virtutis defr imitationem omittit; ità viciffim fapientis &2]4' con(ilii (it , néoblatam fibi augendi meriti firm Occafionem vacuam przterire (inat ,. fed de- qtij; Tf inde, poflquam przfens animi agitatio & ViQf I.CAPIIT IV; 75 clon, vioientia requieverit, illud idem, vel aliud It &quivalens virtutis opus privatim & liberé umf exerceat, ubi nempe nullus ampliüs turbu- tf* lento bumani fpiritüs impulfuüilocus füper- uml eft. Et hac confultiffima effe videtur ratio, |re not preclara aliorum exempla, & virtutes imi- tandi. ünit r cot. Quiutuim fab(idium eft, ad mentem ho- iinis ab omni penitus humanorum judicio- npulfu am ! 1 ] rum fervitute eximendam , efïïcapi[fimum; dict videlicet , ; juxta Chriftiang humilitatis in- rtst ftin&tum , maximum apud quosvis homines , Jiis d* & in re quavis contemptum expetere. Non n gplld fecus ac humanz gloriz amatores ainpliffi- mam füi zftimationem ab omnibus, & in o- 7 ridi mni feu nobilitatis,feu donorum naturalium, ye u meli feu doGring , feu virtutis genere expetere folent. jus D* Qui enim hoc fuüb(idio ufus fuerit (& quis; qui totus Dei effe cupit, uti non on p€fl' volet? ) non poterit non , omnibus quibus- l , quöd cunque humanis refpe&ibus fuperior fieri, gt defpe&turus praterea fümma cum fecuritates i & altitudine animiduo illa , qua usque adeó "zpierlüf formidant homines ,, terrena phantafmata ; m quád de sze cogitabuut ?. quid de tue dicemt bo- f mines ? [atiol& [ Poft- 76 ARS SANCTITATIS . [ *Poftremó: duo adhucreftant animi ma- J la, quorum occafionem & materiam con- f verfatio inter homines függerit ; euriofa lm nempe, & füpervacanea rerum ad alios per- tinentium confideratio , & vana ac intempe- IQ rans cum eisdem collocutio; quorum malo- n hon rum gravitas, fi rité perpendatur, nemo feü nonvidet, quot inordinatis affectibus curio- itim fa hic ad res alienas attentio animum im- dei pleat, & quàm inhabilem illum ad quietam exd eum Deo conjuncttionem fovendam, & con- tion fervandam reddat? fimiliter, quis non vi« Ven det, quot culparum , delictorümque occa- fionem fuperflua cum hominibus fermocina- ipli tio füppeditet? & quantüm ad refrigeran- ïäQ dum in animo charitatis ardorem . atque ad q fopiendos pios divinarum rerum fenfus va- Tate leat? ità ut talis in veritate de feprofiteri pof- imp( fit illad Thoms Kémpenfis (lib. 1..cap.20.) qu W uotzes inter bomznes fui , minor bomo vedit. & Videndum ergo eít , quonam pa&to Dei fervus inter homines ab ejusmodi malis inno- 10 xius commorari poffit ? Et quantüm ad cu- q riofam rerum alienarum con(iderationem at- ij Tat tinet, t:ia illa monita fervare opus ertit, fi &itä eam peuitus ab animo excludere def(iderat. fri- t GAPUT IV 77 At f Primim eft,. n unguam oculos vertat, vi- m o furus quisnam hic, velille fit , & quid re- &utiQ rum interim agat ? Secugudum eít, né ullius hominis acta &eventus ex aliorum narratio- li Tertium denique eft, nteny ne cogno(ícere curet. né tacita mente fecum agitet ,. quid aliquis od hominum feu olim fecerit, feu nunc faciat, Ü p feu impofleróm faQurus videatur. Qui us Curi itém cafus five illi hactenus contigerint, five mum ! deinceps contingere poffint; nisi dum, vel quC[ ex charitatisinftinctu, velexífui muneris ra- &a tione, tale aliud cognofcere tenetur; vi- ; non T venscgteroquin perinde, ac fi nemo E:fæïel que [ vel ipfum , & Deum in mundo ex xifteret s. 1[*[]']0&03! tanquam fi fi vitu , auditu , memoria , fenfü- figrié que omnirerum à fe ,, &à Deo ahcmrum Ca- aqu :nfüs reret. Præmpue autemità cecum , furdum, qtertp 1mp0remqve fentiendi fe exhibere. debet , quantüm ad eos hominum actus : qui in ani- cp^ mo fuo excitare poffent feuinanem gloriam ; iif & honorificorum de fe , rebüsque fuis huma- a&OD norum judiciorumreminifcentiam, feu indi- yilistt gnationem , & iram , aut illatas fibi ab aliis if äd( injuriàs; feu vanam rerumterrenarum zíti- jontt mauonem quz omnia tanquam à fan- js &l Gitate animz Deo penitus devote & di- jcite Ccatos J l 78 ARS SANCTITATIS Atl catz prorfüs abhorrentia ipíi videri de- A E beat. terioy à M Nec minore cura pro fpicere debet, ut. profanis, inutilibüsque colloquiis linguam - fità( cohibeat, pro certiffimo habens: nunquam lm« Id fe, quamdiu füpervacug hominum conver- fien fationi deditus fuerit, ad intimam cum Deo Vel enim in Qj copjun&tionem perventurum. rcligiofo aliquo coetu, vel privatim, in f- Tiéey culo Chriftiang perfectioni operam navatj Tient fi in feculo; itàvivere ftudeat, prout in lo- dlige tl cis graffante peftilentia infectis vivendi mos eft , procul nempe à promifcuis hominum Tpo Q turbis; tempus, quod à neceffariis occupa- tionibus fupereft, vel cum Deo, vel cum g Dei famulis tranfigendo ; nunquam autem Üj cum illis , qui totum cor in terra defoffum lia habentes , nonnisi de rebus vel obfcoenis , nofs dllmï veldivitiis , vel de honoribus loqui nove- runt. tiq Horum proinde commercia non ali- qui ter, quàm pefliferalue laborantium penitus vitaredebet; autfiid nonliceat, faltém vi- LT deat, né quid ex pravis eorum di&tis, fenfi- potu büsque approbet ; quin imó quód fieri op- . | fm portuné poteft, femper Dei , vel rerum di-. | * vinarum mentionem aliquam intermifceat, « ] ii ut ! CAPUT IV 79 deri d uthocpacto ipfi meliores, ille veró non de- terior ab invicem diícedant. Sin autem in religiofo cetu vivit, ubi yety t certádieihorá, putaàprandio & czna in u- Tingu num convenire licet, ad animos muctua fer- ungut conve mocinatione relaxandos , ficut publicz con- fuetudinis reverentià à coníueto. aliorum umb ' enm congreffu fecedendum non eft, ità quoque " , inl 1 né ex eodem congre(fu plus fpiritualis detri- mjenti, quàm levaminis enafcatur, duo ill j tavd dilisenter obfervanda (fünt. Frimum; & Qutit toto illo recreationistempore, quantüm fie- 1Cnd L ripoteft, nonnisi de rebuSWfpiritualibus col- hotun: loquatur, vel faltém ab his colloquium in- ig p deit choare curet ; utens in bunc finem, prezter am a alias induftrias , aliquo loco le&ionis fuper T menfam audite ; Non prohibetur tamen fer- obf mo feftivior, communis hilaritatis gratiá, dummodoistalis fit, qui religiofam conver- qul n fationem non dedecea Dedeceret autem j none quàm maximé, fimateriafermonis forent a- m PC'HW liorum defectus, & . vitia, fu nptuofi cibi , (aleti potus, & edulia &c. "fterum , quod ob- li L 2ate fcrvari debet , eft: ut non folüm mz ( ria, | f 0, , verüm etiamratio & forma colloquiiejusmo- erum di fit » quzhominem religiofum deceat ; vi- rmlff"' ti3, u! 80 ARS SANCTITATIS tia, quz facilé inquinare folent, proculre- Quy. movendo ; qualia precipué funt, pervica- & f cia, & nimiusardorin füofenfütuendo. Ju- ii ftó major facilitas in alienis diCtis, licét fal- licer f fis, & corrigi dignis, approbandis, Defe- €tus (inceritatis, feu inrerum verirate immo- tj ' dicis ampliticationibus adulteranda, feu fü- Ncy catis amphibologiis obtegeada. Studium itgi inanisgloriz ia commemorandis rebus illis, Qmn quzad fui zftimationem faciunt. Lafio cha- jdes Jb ritatisper verba , vel arrogantiam propriam, litiu '& contemptum aliorum preferentia, veli- racunda & mofllacia, velabfentes rifüi ex- VOtüm ponentia, velmores alienos perflringentia; fisim talia denique, qualia nemo fibi, aut de fe; liquem ab aliis dici gauderet. Üj Czrerum religiofo homini per diem re- nUflqug liquam folitario plurimüm , & taciturno effe (olüm l convenit; ad huncquippe pertinet. yzgó: fiti Qu né preter neceffitatem, aut aliam juftam caufam extra cenobium prodeat ; maximé $de ex folitudinistedio, aut quód tempus urili- Quia ter tranfigere neíciat. Secundó: utquando It in publicum exire cogitur, locapopuli con- U curíu ftrepentia vitec , viásque eligat mini- of mé tritas & celebres ; nec oculis licentiam d qua L j ] CAäPUT IV. / $z tocdlri , quaqu;xverfus evagandi permittat , fed tum pervia .€08, tum omne religuum corpus intrà reli- ado j giofiz modeftiz leges contineat , more vi- ial delicet hominis Deo dicati, qui quocunque 3 €£at, nunquam é prefentia Dei egreditur. " irmm Jevtió: NG inipfa quidem religiofa domo , fa. hàey illac vagetur; fed in cellula fua velut tudiz in quietisfüg nidulolibens confiftat, nec un- husil quam nisi mente tota in Deum colle&us indé a(io d prodeat.. Ad hünc preterea fpectat: utper- Pmprim petuiim cumexternis juxta ac domefticis fi- t Vä leitium fervet; cüm denjefticis quidem, s ld corum cubiculanon adeundo, ad plüres ho- rasinutiligarrituibiperdendas; nec dum a- r as liquem obvium habet, confiftendo, & o- tiosé confabulando. Cum externis veró d nunquam animi fuüi oble&tandi ftudió , fed utno: folóm vel urgentis cujuspiam negotii, vel fpiritualis emolumenti causá confüetudinem , l " quzrat 5 dámque abiis convenitur, nonni- m ]Uï si de rebus ad falütem pertinehtibus collo- quiamifceat, idquetamliberé, & confiden- qpüS ü' ter; ut palàm intelligant , hanc propriam, i g & vernaculam ip(ius linguam effe; quo pa- )pü]i ( pu &o fiet, ut pia monita excipientes, velali- lic quid utilitatis domum referant , vel facram rs Santtitatis. F id q&' 82 ARS S-AN'CTITATIS id genus converfationem faftidientes , am- W pliüsadillius cum Deo confuetudinem inter- u turbandam , & ad pretiofüm tempus (üffü- Fächf randum , nunquam revertantur. t | It CAPUT V. BN De fecundo impedimenti genere , quod extere detg ne bominis occupatioges afferunt. il ccupationum externarum nomine illz üsque O hic omnes intelliguntur , quz ad fpi- li d ritualem hominis profe&tum per fe ipfas non UICF pertínent, fiveilla corpus exerceant, ütla- &und bores mechanici, five mentem excolant; üt [icem liberalium difciplinarum ftudia. Qus cer- (ma té non finà caufa inter impedimenta perfecte fj t i cum Deo copjun&ionis recenfentur ; cüm u experientià conítet , non pauca, nec levia ii fpiritualis profectüs detrimenta ex iis provee Ht) qï nire , fi absque folerti cautela fufcipiantur: V Ejusmodi detrimenta funt prefertim hagc M quatuor. Jrizm: , quódis , qui'eas fx- pe; quafi precipuum , & vix non quafi uni- t cum vitz fuz negotium ample&titur, mini- Tünt mum temporis oratjoni, pix leCtioni , & a- Üütitin liis id genus perquam neceffariis Chriftiang perícctionis exercitiis refervet. Secundum TW N us quód .CAPUT V. 83 S,am* m H quöd is, qui totam mentem iis immergit, vix unquam inter illas Dei meminerit; un- 3s uf de charitatis tepor, & difficültas ad intimam cum Deo conjun&tionem redeundi nafcitur, Tertium, quódis, quicjüsmodi Occupatio- yl at nibus, przfertim mentis, absque debitamo- 7 deratione, & juftó diutiüs fe impendit, vix aliquam refpirandi libertatem fibi indulgens nitie i usque adeó fe debilitatum tandem fentiat, :adli üt dum ad orationem tranfeundum eft, re. (as f quie potitis indigeat, quàm orationi rité ob- y; eundeparíit. QOmgzrrum, quód is, qui fe- laol licem occupationum talium exitum nimia Quec cum aviditate appetit, ità fiepe anxius, & 3961'&&3 folicitus fieri foleat, utpertürbetur, przci- u pué dum adverfus aliquis obex illum retar. nec V dat, & de felici exitu dubium reddit: unde iispif fit; quódillaanimilibertate, & quiete pri- dpitt Vetur, qui czteroquin ad perfectam cum qin ) Deo conjunctionem unicé neceffaria eft. u Cïïü Explicatisigiturvitiis , quix in predicta- il fum occupationum ufü exi(tere confueve- " g runt, damnísque Ípiritualibus , qui indé m'h ü oriuntur , declarandum denique füpereft, prilit qupaäo fingula vitari poffint, ac debeant, Qul Priüs autem advertere Oportet, quód recta qu »Fz ratio 84 ARS SANCTITATIS ratio di&et , potiffimam diei partem famue h? latui divino , & fpirituali profectui impen- f dendam effe ; cüm fioc fit negotium maxi- Yont mum , propter quod à Deo creatore noftro tinil omnesinlucem productifümus; quiatamen T | plerique Mechanicorüm neceffe habent;à lis x primo diluculo usquead vefperam opificiis um fuis infüdare , ut diurnum victum, aliáque ( x neceffaria fibi comparent ; Judices itém & d Advocati, aliique civilium rerum admini- Deur ftri vix aliquid temporis veré proprii, at- N que ab expediendis aliorum caufis proprié iten liberi habeant ; religiofi denique illi ,. qui elcit Supeériorum füorum juffu toto pene die in minifteriis & curis ad externas.cznobii ufüs riz, | fpectantibus detinentur; quia, inquam, hi j omnes & alii horum firniles pro exequendis tii rité occupationibus & negotiis fuis toto pe- M ne dieindigent: advertere omnino oportet, Yib quód perfpicuum fit, voluntatis divinz, ac X proinde equitati, &re&tzrationiconfonum Yen effe, ut qui ejusmodi caufis urgentur, etiam tion juxta earum exigentiam diem tranfigant; parti duo nihilominus diligenter notantes , frz- fuevi 70 , inter quales occupationes Dei amor Qs e tempus tranfigi poftulet ab illis, quibus eft fiti inte- CAPUT "V, $* v fumt integrüm diem totum pro füo arbitratu di« impte fponere. Secundó: quibusinduftriis uti de- n m beantilli, qui totum pene tempus profanis e nolin minifteriis impendere coguntur , ità ut illa at ritu fpirituali fructuosé exerceant, & ab a- alienti lis . meré fpiritualibus opportuné diftin- opiäcïrt guant. Alige Quod igiturad : primum attinet , fcien- - . jtind dum' ab ejusmodi hominibus, (i perfe&é admit Deum amant, tempus omne, quo liberée uti .)ïïï j ) poflunt, Deo confecrandum effe, adeó, ut : prüpäi aterrenis occupationibus vacantes inter ex- ili, g ercitia proprié ad Dei obfequium pertinen- ne ( l tia, qualia fünt : oratio,. pialectio, chari- mbïxuïvï tas erga proximum &c. totam diem tranfi- gaam-ï gant; ità quidem , ut peragendis occupa- squen&- tionibus & laboribus ordinariis aliud tempus totof non aflignent, nisi quod rité peractis actio- nibus & obíequiis divinis, illis reliquum fü- peret ; que menfura jufta omnino, & con- vinty veniens effe videtur illi , qui non ex obiiga- onfnt tione , fed füa fponte tant'im aliquam diei y, & partem proximisadjuva ndi xxxxx $ impendere con- lgt 8/ fuevit, probégnarus, quódordinata chari- yc 1 tas exigat, ut priüs proprig , dein alienz fpiritualisutilitatis cura habeatur , itém quód homo y E03 86 ARS SANCTITATIS d homo orationi , meditätioni, & lectioni fpi- rituali deditus , longé plüs falutaris auxilii diin perunam alterámve horam proximo adferre fine poffit, quàm alius orationi minüs deditus, n i icétper totos dies proburandæ aliorum falu- t no " ram navet. ti Op Excipiuntur tamen non- dügb nulli cafus , in quibus proximus peculiari o» tr, pe fublevari opus habet, pofthabita ad ali- bent ibus quod.tempus propria fpirituali utilitate, quam Deus recompeníare folet, tipt Qui verbomni pene die neceffariis labo- adio ribus occupantur, tametíi parum omnino füue NT perfini cemporis habere videantur; illüd ta- divi mennunquam tam arctum effe potett, ut u- fm nam fíaltóm ; vel duas i.oras' fingulis diebus &il non nanciícantur , quam ab occupationibus Q fuis vacuam uni Deo impendere queant ; pro- ( D ut füis exemplis luculenter demon(trant non l Aten folüm virtuofiffimi & fanciffimi quique vi- Ti ri; fed vel ipfe Ethnicus fapiens Cleanthes, üy qui pauper licét fuerit , ità ut quotidianum fin victum , quotidianis mechanicis laboribus hiC fibi quzrere cogeretur, tantum tamen tem- hon poris inter labores illosad vacandum liberas tion lium artium ftudio invenire potuit quan. ttift tum fatiserat, ut celebris Philofophus eva- hom deret. CAPUT V. 7 ioni j deret. - Pro talibus igitur, qui ia propriis s atl divini cultüs operibus totum dici tempus in- Qadíer fümerenon poffunt, vellent tamen illud to- dedit tum ritu ferventium Dei fervorum fan&é m (de tranfipere; opportuna praxis fequentibus 1en n duobus capitibus comprehenfía hic fuggeri- tur. culiun Primó: certiffimó fibi perfuadere de- 202 bent; quodilla ipforum temporalibus actio- nibus vacandineceffitas non fit aliud, quàm 1ri1itatei M expreffa Dei voluntas, propter quam folam j lo a&iones illas inchoare & profequi oportet. ii Secundó : quód preter affiduum voluntatis ; il'udä divinz refpectum debeant fingulis diebus ju- cli, l0 ftum aliquod temporis fpatium fibirefervare; ylig t & illud à terrenis fuis occupationibus abftra- pazioaïm. &i in cultum & obfequium'vdvivinum impen- dere., Quz duo firité praftiterint, nondu- entjr i bitent, quinin quantacunque actionum fua- rum prolixitate longé Deo conjun&iores vi- ïuiqucï Jeuti &uri (int, quàm alii negligentiores etiam in xtidit fümmo otio vivere foleant ; caveantautem, !QbG'*' né unquam inquietó fint animó , eó quód mat non poffintnisi per exiguam diei partem ora- m ld tioni, au: ledtioni fpirituali vacare, neque j P triftes & fübirafcentes, operaillafua, &la- bores exerceant, quia ejusmodi inquietudo yhus fï:j d F 4 & À 88 ARS SANCTITATIS &.triftitia majus detrimentum illis adf'erfet, L quàm ipíi eorum labores, qui alioquin, fi df cum hilari & prompté Deo obtemperandi Y5q voluntate ab ip(is peragantur , .quia nempe rl Deusillos ànobis fieri vult, ad intenfionem li C potiüs , quàm ad remiffionem charitatis, & lrime fervorisanimi fervient; corrigetur praterea Werd inordinata illain a&tiones, quamvis neceflae fatul rias, vel ob juflam caufam füfceptas totius titia penementis immerfio , przfentis Dei fenfüm &ns ab anima penitus excludens ;; fed hoc padto p fiet, ut attentio ad aCtionem, quz fit, fem- f&b(oh per quoque attentionem ad Deum conjune n A lat | Gamhabeat, cujus gratia & amore unicé il- futg m la actio fit, unde claré liquet, quód fi eo Tl cen. modo jugiter operati fuerifnus, nullum un» t quam externum opus à nobis peragetur, lolngaj quod noftram cum Deo conjun&tionem vel Ts ad momentum temporis impedire queat, ftity Excipiuntur tamen Exercitationes in f Rhetoricis , Philofophicis , Theologicis , p aliisque ejusmodi ftudiis ufitatz , que , cüm lili tota hominis attentione egeant, eandem €o- IV D dem tempore aliis quoque obje&is applicari Q : non admittunt. Unde fequitar , quód , Q0nfi dum amor Dei exercitationes illas obire ju- beï, CAPUT V. $9 da« bet, totatm fimul mentisattentionem in illis quia,í defigi jubeat , intercisé duptaxat , & per bre- p yes quosdam animi fen(üs Dei prafentis me- A II miniffe füadens. Tertium , quod ex exter- onfingz nis occupationibus evenire confüevit, de- tat d rrimentum e(t, dum ouis nimió illarum nu- era Ia meró & pondere f& on VLie t, five quamlibet qetti earum longiüs, c u f:ï Vi m vires patiantur, con- 15 fütt tinuans; fivetot, tánque multas fimul per- ifenlit agens; ut vix omnes, &fingule intrà tem- u pus iis prefixum , & ordinario cum conatu Ex &( ) rfn" abfolvi poffint. 44 qua adversus fe ipfüum ; oj inclementia fequitur , quód. deficientibus 731 : d feucorporis, feumentis viribusho Xii 0 itàfa- Iuödlm üícens, neccodemtempore animum in Deó alolel i alune intentum retinere , : ii pol & nodum; isi nie at longainterpofitareq euic ad coníuetze oratio- I pnem Y nis exer — itionem tranfire queat. .. .Caveat igitur vit fpiritualis, & conjun&tionis, prz- queatv ' *tor jone ! fentieque divinz per totum diem ivü inendg appeteus nimia ejusdem contentione fe de- Ut o bilitare, fáque ineptum reddere, neque coe- jdeme ca quadam , & przcipiti aviditate , ea , quz pre manibus habet , intrà-certum tempus ii conficiendi ,. ultra modum fe urgeat; fed ! unï! füi, rerümque gerendarum femper potens, obitci D li y ità 7 20 ARS SANCTïTAT;S 1 itàfüfceptas actiones abfolvere properet, ut - fi fimul menteliber, & paratus fit illarum refi« Bll " duam partem , quam hodie jufto conatu im-- d penío perficere non poteít , in diem crafti- l h1 num refervare; eodunraxat conatu ad om- (ne nía agenda incumbens , ut habitudinis, vi- t t riümquead interiüs cum Deo confervandum dem3 femper fatisretineat, 'hoc enim precipuum, ligent imó unicum hominis negotium eít, fümmo f h illi Bono, quàm intimé fieri poteft , femper tiati adharere. hn ( Sed quid faciendum erit homini , fi vei' fote f munus, quodgerit, velfüperior, à quogu- wf bernatur , nimia occupationum mole illum Ptl oneret ? Ad hoc refpondetur, quantüm ad ha munus, fiillud plüs nimió grave corporis t imbecillitati accidat, ità: ut juftam cum f Deo conjun&ionem impediat , debere illud fs à viro fpirituali miffüm fieri, & aliud con- UN gruentius füfcipi, vel etiam retineri quidem,' ng aft exercitationem illius ità prudenter con- n trahi, utei fuftinendo par(it, exempli cau- pen sà, (i Advocatus eft, non plures caufas fü- le CQ Ícipiat, quàm quot (iné oblivione Dei , fua- dj rümque fpiritualium exercitationum negle- &u rité expfädire poteft. Quantüm veró ad lns I fuperio- a CAPUT. V, 91 ettt, fuperidrum juffa attinet ,' cüm hi munus o- nté mne, quod injungunt, communiterhacta- at cita, & univeríali conditione illud injan- m ctil gant , ut à fubdito citra ^'aletudinis noxam, adut. & (ine fpiritaali detrimento peragatur; de- nis, Y bet fübditus munus fibi injunCtum fedulé qui- vandit dem & diligenter, fed cum fedulitate & di- ciptui ligentia prudente, moderata, quieta , & fiüm quz hominem religiofüm deceat peragere, femp: ità ut interior operantis perfeCtio non minua- tur: Quód(i duomunera cuipiam à modera- n.l, BF tore füo demandarentur , quorum fingula iquy per fé fola ipfi oceupando fufficiant ; e. gr. ye il Philofophia prelegenda, & facra fimul con- am d €io quavis fefta luce coram erudito Audito- e t re habenda, non deberec illis ità fungi , tan- fium a quam fi Moderatoris ea demandantis mens jercll foret, ut utrumque hoc munus pro dägnita- Jlid o teobiturus , ipfo etiam confüetz orationis temporeillis vacet vel potiorem noGtis par- 1 quidEf nter t rem (iné neceffaria quiete illis impendat , aut perpetua de illis exa&iüs obeundis anxieta- npi? caurüiï te conficiatur 5 fed tanquam (i vellent , ut DCi j p duo illa munera , . quàm diligentifimé qui- dem poteft , exequatur; legitimis tamen a- fu Hezti ! liis quà religiofz , quà humanz vitz actio- n v ) nibus (uperif & $2 ARS SANCTITATIS nibus non;negleGis, Excipiuntur nihilomi- cijs nusifta, fi duplexejusmodi munus, aut of- jum (i501t ficiam extraordinaria aliqua unius ; vel pau- ftpe ciorum dierum neceffitas ad rité exrqu dum urgeret. z pf Quartum & poftremum dnmmentum , Jis de quod bumanz occupationes adferre folent; emyl eft, dum quis negotio aliquo occupatus; to- tiedi tum animum , omnésgaue füos affectus illi tid, mancipat, omni pacto felicem illius exitum E Yolunt confequi volens ,. & usque adeó in id unum libtig intentus ,. illique inhzrens , utpriusquàmil- lo potiatur, nec ullamr requiem capere , nec fmy de ulla alia recogitare noverit; qui affetus impe] à perfe&a cum Deo conjunctione, & fan&i QU ejus amoris puritate alieniffimus, non aliun- li de oritur , quàmquód voluntas ad negotium V &i illud nequaquam ex divini ben-.pïacxtl ftu- Qu dio, fed ab alio humano vano fine impella- Tb tur, videlicet, velpropter deleCtationem; Teng quam in illo negotio obeundo experitur , vel propter utilitatem, aut inanem laudem; TIter quam ex eo fibi proventuram fperat; ad &Ufn ( quem affectum plené corrigendum hxc uni- Vatyi W fm ca, eáque efficaciífima eft ratio : ut nempe operans nihil unquam operis füfcipiat mali Al ægu cujus- ER Y ) CAPUT.: V. B cujusdam terreni evitandi , vel boni alicu- y QU jusmundani acquirendi causá; fed finis uni- vdps cus omnium operum , quc exteriüs agit, fit r femper pura puta Deo in his obfequendi & grauficandi voluntas. Ad majorem rei hu- nentu, jus declarationem fit unum , altermve ex- e fl emplum. . Przzó : fi in curà querendi re- atus, t medium alicujus morbi, finis meus fit vale- tudo, &vite coníervatio, netio non vi- ethus 1 j exitit det, quód mihi ampliüs integrum not fit, idond voluntatem meam itàin quodam quafi equi- librio füfpenfam retinere , ut equé paratus 1squämi- fim vel egrotare, velvalere, fed neceffarió yre, r jsft impellar ad valetudinem poriüs ,.-quàm ad N egritadinem volendam; & quidem.cum ta- yn diu li folicitudine, angore , & perturbatione, ut quantumcunque affeQtus hofce ab anima neit excludere adnitar, nihil .effe&urus .(im T lncile quamdiu hunc finem refpexero : At veró fi AE mihiunicus pro fanando morbo remedii qug- atiQ rendi finis voluntas, Dei fuerit , unicam pa- jtny riter hzc eadem divina volüntas mihi obje- lgudfüïj &um erit, inquod voluntas mea toto conatu n * hgc feratur , ità: ut qualiter animó compara- tus fim futurus, five ad valetudinem, five t nemäf adzgritudinem , proutme cá vel potiri , vel j earerc n $ 94 ARS SANCTIT—ATIS vetin carere Deo magis placuerit. . Ex qua tam ín- differente animi equalitate; & zquali ad u- titam nam divinam .voluntatem adhzfione feque- Md tur : impoffibileomninomihi futürum , eam lil ; ullo induftriz , vel ftudii genere quirere, i& fo quoddivinz voluntati vel in minimo advet- lf fatur. . Secuzdó : íi religiofüs jubeatur fe um parare ad concionem poftridie ia facello Pól- pOM tificio , aut alio.quocunque honorato loco r habendam ,. €ó quód ordinaátius Ecclefiaftes diligex Alex fubita morbi vi munusfuum obire prohibea- tur; quocafü fingamus ejusmodi religiofum pur affüetum effe.in fuis publicis actibus pluri- füper mum decori , & laudabilis füccefsüs curam (t25 1 gerere , unicé folicituss uc tum fuus, tum jlere fui TC]ïgiOfï Ol'dinixs'hoþno'r & æfümatio'præ Til moveatur : quo$tunc, quiío, affectus & ii motushzc improvifa concionis habendz de- ütyi W nunciatio in ahimo ejus excitabit? non alios certé , nisi ut eá audit? illico perturbetur, Q ütque eam omht ominino excufatiónum ge- gul nere à f& aimoliri ftudeat , vel denique ut ad dii oblatüm fibi tam inopinatum laborem maxi- fenit 1na, quá poteff, ingenii contentione incume« hll tai bat , nullam toto die quiecern capiens, fed imþrm moleftiflima cum anxietàte identidem anitnó lit verfans, ; CAPUT V. &j 1 a verfaus , num ea temporis brevitas concio- uali l ni tam fplendide , prout pareft, adornandae nelg füffe&ura fit? E contrario, fi is in agendo ümy d hihil aliudquerere, aut fpe&tare confüevit quam hisi folam & unicam voluntatem Dei, 'quie- 0 at tiffimó animó acceptabit, & peraget omnia. beatit Cüm enim finisejus fit , non ut egregiam vellot poftridie concionem habeat ; fed folummo- rato l do ut ad talem habendam ex Dei voluntate defidl diligenter (e comparet, non fecüs, quàm fi ad.explicandam Chriflianam do&rinam fe ?mhïlïi religio*f:f parare juberetur; perínde ipfi'eft , quód à fhis füperiore fào, utpote Vicario Dei jubeatur BC €ras in Sacello Pontificio concionari ; ac fi us juberetur Chriftianz inftitutionis elementa ii rudivulgoéxplicare. . Quin imó, i poft o- if mnes induftriz füz adhibitos conatus acci. dat, ut neque concionem dignam illo Audi- abcndä6 tore parare, nec paratari memoriá ríté com- ! (on2 vt ple&i poffit , féd'confeenfo fuggeftu ad fin- gulaspene periodos titabet , atque aliquam. dontti diu cum oblivione lu&tatus , mente demum ige ? rem I penitus confufa obmutefcere cogatur, ni- nelFCu* hil tamen hic juxta externam fpeciem tam ylensy improfper eventus eum contriflabit, fed a- emi þimö erectus in huncferé medum , & quidem fereno « 96 ARS. SANCTITATIS fereno vultu loquetur : multüm fané dede- ti coris hodierna concio mihi apud homines pe- Ti perit, exqua fi Auditorum zítimationem & tl plaufüm referre ftuduiffem; fieri omnino lh VAX pofï'e» , Quia me iinc meo tam turplter piüs fruftratum videns; gjraw admodum perture dusr batione afficerer. Aft ! cüm in ea nihil à- T liud inténderim , quàm id ,.quód. à me Deus effici volebat , nimirum ut.fecundüm ipfius T divinam voluntatem ime ad. concionandum CH, u diligenter pararem. Unde ficut hanc ipfius Qu voluntatem implere ftudui , ità pariter jure Tatut nuncletari poffam , quód meum finem ple- pluce niffimé (imaffecutus, ac proinde non minus fiti in hoc (iniftro concionis mez eventu acquie- od Íco ,. quàm fiilla ampliffimos non folüm loci Wt hu;us,m quo habita. eft, verüm. etiam uni- twne, verfi cerrarum orbis plaufus mihi culiíTet. DT In hoc exemplo palàm vides, pie Le&or! ftt quód occupationes externz. ca tantüm de Wtn caufa animi libertatem minuere , & quietz fupe cum Deo conjunctioni impedimentum affer- Til re poffint, fiin illis non fola divinz volunta- Yet tisexecutio, fed alius humanus duntaxat fi- nis fpectetur; qui veró in omnibus actioni- llmpl ii bus fuis folam femper Dei voluntatem intue- L tur, As CAPUT: -^Vv 97 Y det tur, & quzrit, is ab earum cura nihil per- NSpe turbationis , & incommodi accipit, fed im jonem l med'!is ejusmodi aCtionum tumultibus, non Qrtm aliter quàm /Eexi, vel Atlantici maris fco- turpit pulus, inter (remebundos tempeüatum flu- 1 pïï[lk' &us nunquam non fibi conftans, quletus ,& o il immobilis perfi iftit. meDit V i um PO - Totaigitur diligentiz fümma in eo pofta onanud e&, utquzvis externa opera, prafertim 1ïla, ncij quz magis obnoxia fünt , né ex humano & jtlrel t naturali inftinctu fiant, femper ex pura Dei n placendi voluntate fufcipiantur. Hinc viri n ftiti fpirituales , licéc poft naturalem inftinctum; m quoad ejusmodi opera fe primitus motos ad- (olum vertant, moxaliaaltiore, divinanemper tjam a tione, ad eadem fe incitare foleant; fi nihil- fifet. ominus. ejusmodi naturalem inftinctum dit- ieLeut ferta & formali retraCtatione funditus ab a- ancut nima non ejecerint , perget ille fimul cum & qmï fupernaturali ratione , & motivo, non mi- gn d nuüs quàm antea voluntatem impellere, do- yoludi nectandem in operandi progjref«u Deus, & yuit fümptaab eo ratio fen(im é memoria dilaba- Tl tur, &idem naturalisinftin&tus , atque pro- em penfio fola'in animo remaneat, varia 1na- j BMum 4rs Sauttitatis. G ARS SANCTITATIS 98 nium folicitudinum , pravorüámque id genus d affe&tuum vitia in eo producens. Wl Il Né igitur in a&ionibus ; occupationibuüss ftyre D que noftris natura, & ejus impulfus locum qu li ullum habeat, tria hzc circa eas providere Ws C oportet. Primum: utquamvis actio aliqua litnen fit licita, vel etiam neceffaria , nunquam ta- tme men ex folo naturz inftinctu peragenda eli- lectr gatur, prout Ethnici , & peffimi quique ii homines eam eligere folent; fed ejus electio üct, ( tamdiu fuüfpendatur, quoadusque obfervare DCCUP liceat , an Deus illam eligi, & peragi velit; fohus parati illam non eligere , fi is eam eligi, & gtatf peragi nolit, tametfi nobis propterea mort- iltiy endum eflet, utpote qui voluntatem habe- US, [.C] inus ex divina voluntate omnino unicé de« C Secundum : Ut fi affectus na* pendenatem. turalis hancdiving voluntatis animadverfio- Tie ) q liey nem in nobis perverteret, fuo nos inftindtu movendo ad rem aliquam ex genio noftro e- ligendam, & agendam, electionem & actio- Df i nem iítam velut fübreptitiam revocare non differamus profitentes, üt füprà , ideo dun- taxat hanc rem ànobis eligi, & agi, quia « Qu eam gratam Deoeffe intelligimus ; qu& ra- tio (i abeffet, quódnulla aliaratione ad illam It g N electio- Bo N CAPUT VI 99 ddgen cle&ionem, &actionem volendam atiimumi noftruminduceremus. Tertium: uthicità itionl expreffus divinz voluntatis refpectus, tam- [os hr diu quoad cjus fieri poterit in animo perfeves provid«a Iet, quamdiu externa operatio producitur, ao utnempe ab initio usque ad finem aliqua , fal- nquamü tém confufa illius fpecies retineatur ; &fi gendafl J hec tractutemporis evanefcere incipiat, pri- j qii ftína illius expreffio iteretur. Quo pacto üs d fiet ,. quód illum qui in externis quibusque obfervi occupationibus ità fe geret, omnia videlicet g folius diving voluntatis implende , & Deo f Cligf» 5 gratificandi ftudió operans , quód, inquam, tere n illum nullum ünquam feu laboris mechanis al cis, feu litterarii ftudii, feu alterius cüjüss cunque negotii genus in interiore ejus liber« f tate, quiete, &conjunctione cum Deo tur« gt bare valebit. , nl CAPUT VI o nOüfï * nb De tevtio impediiento , quod ex covporis ime ypcilt va/etitdz'ize OVZÍHYi n aucifffmorum omnino hominum eft us« p agi, j que adeó corpore malé affe&o excelfio- TU rem animum gerere, ut nihil diícriminis [ al '[' ?ommodam inter & incommodam valetudi- dii Q - nerà ioco ARS SANCTITATIS nem ponant, profiterique cum veritate pof- f fint, quoda Benjámino Monacho egrotante Jj : auditum à fe referc Palladius, ; Hoc corpus; mf negue dum bene /e balevet. , smibi quidquam ffàt AoniCI. profuit, neque cim aaló , mmelofrt. Quam. fadis visenim graviores morbi facultatem opee randi corpori tollentes prodeffe potiüs, Tentt qu.xm obeffe profe&ui animz foleant, utpo- E te cui & criminum auferunt, & meritorum fücini fübminiftrant: materlam ; fecus tamen in aliis tté ob qulbvsdam mfirmlrambus accidit, qug diu- teddi tiná potiüs, quam violentainfeftatione nati- Inter vam quidem operandi virtutem corpori re- fhip. linquunt, fed multüm impeditám , debilem, fitiam & quodammodo mancam ,. nec finé magno tunfe labore ad exercendum habilem , & idoneam; od cujusmodi fünt ex gr. tetri hypochondrio- t j rum vapores, torfiones ftomachi,. gravedi- Vi nes, dolores , & vertiginescapitis ; lent& m'xm ac familiares febrlculæ, alieque harum fi- fv miles, uho Oomnes invaletudinis nomine £0rh comprehenfz. Hz fiquidem, prout expe- 1125 rientia cunfumat, niS$i anima 1n crucis amo- fe&un re , & mortificationis ftudio, atque orandi ha confuüetudine multüm profecerit, non mo- dem[m dica fuis intemperiis detrimenta afferre con- detats( fües CAPIUT -VI. Yot C ] fueverunt, & multifariam id quidem. Nam tgtotr prümo : impediunt , né homo attenté, & AU cum fervore pietatis Iin rerum divinarum me- glz [W ditatione, in Miffa offerenda , in horis Ca- Ql:u nonicis , aliisque quotidianis precibus reci- atemip tandis le occupe omnem vigorem füppri- m mentes , ità ut pie ejusmodi exercitationes it, absque fenfu & guftu, & qua(i unius confue- VeLtor tudinis gratid obeantur, perinde ac fi mini- Yen a mé obirentur. Secundó s difficillimam ei qui redduntexercitationem , füaviter, & affidué OU inter externas diei occupationes przfentem fibiDeumin mente retinendi. Tertzó: tri- c()['PO'l f ddia ftitiam in homineexcitant; e6, quód inepe [nt ag tum fe videat ad complura honefta opera per- agenda , quz aliàs alacriter, & cum hilari- Va jdhond tate peragebat, imó nec habilem fe obfer- Vat , ut ea peragere queat , nisi admodum graxr ms j I»J idmperfe&é. ^ Quartó: Cogunt illum excef- » hat fivà quodammodo diligentià curam habere jj P COFporis , ita, ut magna ex parte volunta- rolt [ rias illius afflictiones ad fpiritualis vite pro- m fedtum neceffarias praetermittat , & harum qucüf locóblanda, & voluptuofa querat. . Quizró nonP demum impediunt , né homo vivida confi i deratione Deum , & bona czleftia fibi re- Í / G.3 pra- Yo» ARS SANCTITATIS prafentare poffit , in omnimodi | moerorís ts fl ftatu eum relinquentes , tunc potiffimüm; dum interioribus folatiis deftitutus , illis Muy quàm maximé recreari opus habet, tmfe Demonítrandum itaque nunc eft, qua- m | nam ratione vir fpiritualis uti debeat , né n quid ex ulla corporis fui egritudine detri« vitil Qutni menti capiat, fed inter omnes illius viciffi- tudines eundem femper perfe&z cum Deo Cineni conjun&tionis tenorem confervet, Advere gl tere autem priüs oportet , quód recenfita t pauló anté fpiritüs impedimenta potiffimüm n originem ac vim füam ducant ex muliebri Tarja quadam erga corpus noftrum amoris teneri- folen tudine , quz.incaufa eft, ut . vel minimum titqm ejus incommodum magni faciamus , & plu- , argui rimuüm. de illo foliciti fimuz. Quod tamen line fijSan&torum ritu. inflar vilisjamenti tracta- idmxe remus, vel tanquam juratum animz ho» T ftem exquifitis poenis illud affligeremus, in» m valetudines omnesparvam certé, autnullam Tnit vim haberent, molefto fuo fenfü ad ipíà us« Q0 que animi penetralia pertingendi; pertur- [ bando illum , dejiciendóque & propriis mi- nifteriis , atque actionibus minüs habilem fij, Áine reddendo ; fed interquasvis corporis alterae tiones h X CAPUT VI 103 Roctt tiones retíineremus in animo operandi mo- Xifmin. dumíemper vegetum , atque tranquillum. i, l Nam & profani homines, militiam præ('er- tl tim fe&antes, minimam füi corporis ratio- TU rem habere cernuntur, quibuscunque ins heat, commodis , periculis;; & |boftilibus telis line dit virili prorf'us animo illud objectantes, & u5 VICI cum magnanimo Scevola identidem fibi oc- cum DX cinentes ; vz/e corpus iis eff? , qui fagnast N gloriam querunt , fpirituales veró bellato- ] reciti res plurimi longé gravioribus fuppliciis cor- ponff ni pora fua afficere confüeverunt, quàm ordi- x n nariz ille füprà recenfitze «gritudines effe orís t foleant; qui tamen ob eximiam vitz fandti- j m tatem de immoderatione, ac imprudentia i, V ! J argui non poffunt, cüm per voluntariam il- uod tarr lam corporis affli&ationem , quàm maximé en [1 m idoneos ad continué agendum cum Deo fe jniimt i reddiderint, itàut heroicam 1pforum animi rermus generofitatem nulla unquam corporis infir- autnull' Unde colligitur: mitas enervare potuerxt. jlip quód fimiliter & nos, quantó per e)usmodl j pCfl erectionem animi in Deum füpra corporis no- ropl'llsm ftri , ütüt malé affe&i cenerum amorem af- f häb[k fürrexerimus, tantó minüs nativaillius ma- j la perfentifcemus , tantóque minorem vim fi) fint G 4 104 ARS SANCTITATIS fint habitura nos impediendi , né ea, quä f quam'] par eit, animi attentione & inflantia fpiri« li tualis vite exercitiis vacare poffimus, Tn Przmiffo hoc univerfàli remedió,. per Ttibo * quodtotamalilabes, unicoqua(i i&tu in ipfà t A | füa radice fücciditur, transeundum porró fitita eftad.ea, quz àmaléaffe&to corpore prove- tates ientibus. impedimentis adhiberi poffunt, Quip Et quantüm quidem ad remedium languoris tüsft inorandó attinet; non exigitur ab &llo; ut intio inter continuas cotporis malé affedti mole- pie ftias facram hanc exercitationem cum eadem licis fenfibili perfectione obeat , qua illam inre- gra valetudine gaudens obiret ; cüm experie hx(u entia.doceat, quód dum ex. gr. caput debi. p le ,. exhauftum , obtüfüm , vel alia ratione jttm impeditum fentimus , fierinon poffit, utcum fim ea, quz nobis alioquin curz effet, mentis tht inten(ione , cognitionum perfpicacitate, & um affe&tuum flagrantid orationi vacemus, Sed mþ( hoc unum requiritur, ut, fi quis integram li operandi vim fibi deeffe advertit , né iis id- quà circo, omni induftriá abje&ta, totum fe ultró [ior defidiz , & torpori dedat; fed conetur (al- h, tém ea mentis fedulitate & inflantiá Deo ad- üni ftare, quam prafens füa conditio, (ibi reli- "0 i qu r m M v» M CAPUT - VI 1o & quam permittit; firmiter fibi perfuafüm ha- ttiaff bens ; fi, quod füarum eft virium preftare IUS, nonnegligat, & circaulteriorem negate fuis dio, ] viribus perfectionisgradum , divinz volun- h indy tatilibens volensfe fübjiciat ,' quód inter a- W port riditates , tencbras, hebetudines & ftupidi- te pmfä tates illius temporla proprias, nihil minüs; polit quin imó forfitan plàs ; gratiz à Deo obtentu- langurt rusfit, quàm finihil (upe*andum habens, ab ullo, initio usque ad exitum orationis totus Sera, Dü Ti phico igne abfümeretur, aut cæ.cf*zbus de. arm Cnf] il liciis, lacrymLs ue totus diffluere LURm t Ut veró à vitiofa corporis malé ":TL&I ha« j üp»r ] bitudmc minus detrlmwtï pauatur, non apm b parum illi proc icfervareilla, que ic füb- j2 rati jungo. Primun: wtantequam feu czle. flium rerum commentatio: £, ULO em; feu coníci. WU entiz examen , feu MifTam , feu Ecclefiaftica- citàtty' rum precum recitationern aemedmïuv, paue mus f hfper recogitet , quidngm peragendum íü- integ fcipiat; & decernat continuó , velle fe illud néls! quàm perfecti(fimé exequi, Secuudam: ut mfelll fi orandi tempore animum aliis cogitationi- jetu [ bus, affe&ibüsqueoccupare non valet, fale t o* tém illoaffe&tu eam occupe: , quo meliorenr (hir in nulla , né in ferventiffima quidem oratio- 3 unW G. À 106 ARS SANCTITATIS f ne cönciperc' poteft, affe&u nimirum refig» nationis ; probé animadvertendo , cum fthal DT Deus neceffariasad perfectiüs orandum vi- m res ipfi neget , certiffimum effe, quód per- tebis fectiüs à fe orari nolit, propriámque volun- Dem tatem divinz illico fübjiciens , profiteatur fe contentum eífe, nulla alia oratione uti, ilis. quàmquz fibi ex Dei nutu, & difpofitione peud obtingit, frigida némpe, exfücca, infipi- fetion da , laboriofa, & crebris cógitationum e- hi, i vagationibus intercifa, Tevtium: utin il. demi ]o corporisfituoret, querm fibi ad mentis at- Tüm tentionem majori adjumento effe perfpexe- rit. Quamobrem fi hanc attentionem fe mi- meí nüs affequi poffeexperiretur, orando de ge- Yette nibus, attollat fe in pedes & profequatur o- lulet, rationem füam , feuftans, feufedens , proüt fum | Ws attentioni magis proficuum effe adverterit. ïü) Quartum: ut in horis canonicis, aliísque precibus recitandis non feftinet facrum illud Tk munus quàm citiffime abfolvere ; fed placi- fill hdj dé illud potiüs , fenfüm verborum deguftan- Q0tt do, exequatur; anxia enimSpirit(s, vocis- lm que prxcipitatio, nonnisi ad animum majo- lii ri tzdio afficiendum valet, Juvat praterea ad laboris diminutionem, &.ad attentionis tsf facili- —CAP'IUT VL 107 mj facilitatem, fi quiscum aliquoSociorum al- , ternatim oret, idque non muffitando , fed düm voce elata, & feníbili. Quintum : ut cá- ubdpe dem clara voce in difcutienda confcientia , le voli rebüsque divinis meditandis utatur, fecum í h teatü' nempe , quafi cum altero quopiam de rebus ne É illis differendo, quz aliàs tacita mente per- pendere folet, Atque ut meditationis ma- þoütior& teriam invaletudini füze congtuentiorem ha- , nj onum: beat, poterit circa quinos corporis fenfus wl Í immorari, examinando, quo pacto ipfe iis- dem uti foleat, & ftatuendo fe illis impofte- neni? rüm , quàm optimé ufürum, Poteft quo- perfpüö emft que feptem capitalia vitia percurrere, ad- dode? vertendo, quz feges peccatorum ex iis pul- lulet, & quàm foeda ac dereftabilis ingulo- quatu rum fit conditio ; prefentando preterea fe 15 " ipfum, num peftis tam noxiz.contagió labo- at alii ret, ut ab ea quantocyüs per falutarem poe- ) nitentiam liberetur, Quód (i virium imbe- cillitas , aut ftupor capitis ejüsmodi foret , ut (ei li néin rebus quidem tam planis poffet mente degllfþ occupari , tunc confültiüs füturum videtur, $ Wf-' um f vt meditationem frugiferi cujuspiam libri le&ione commutet , fed le&ione quieta, & t piis fubinde affe&ibus interrupta, ttel j Porró i 108 ARS SANCTITATlïS Porró né egritudines corporis, velet- t iam animi continuam przfentis Dei memo- ln riaminterexternosactus obturbent , duoim- tipp primis ufui fore videntur. Primum: utis, hm quicum finiftra valetudine confli&atur, ex- Do : Tem teriores a&tus placidé , moderatéque , & finé importunafeftinatione obeat, ità ut externá AtCel occupatioilli fit velut jucunda , & deletabi- b : lis animi avocatio. "lterum : ut quoties invaletudinis fuz reminifcitur , & triftitie Qu fenfü afficitur, durum exiftimans , quód tam t diuab ea vexari , & inter preffurasillius, mo- i leftis infüper laboribus operam dare coga- p tur; ut, inquam, quoties ejus generis que- m0p rimonias in animo fuo füboriri fentit, toties IT quàm maximé poteít, vividum amoris a- p &um, tum erga Deum, tum erga San&iüïf pl mam ipfius voluntatein concipere curet, re- T vocansin memoriam, crücem iftam nonab ite alio , quàm ab ipfo (ibi impofitam effe, ac T roinde illà toto adimo gaudens , ad eam, vel Qu adaliam quamcunque etiam graviorem , to- o to vitz fuz fpatio prompté ferendam , ultró Que| fe paratum offerat ; notétque diligenter folün hancpraxim; pretereamenim vixulla alia; W faciliorem cum Deo agendi , & confervandi DT COD- " SCCAPIT- VT 109 ,vl confüetudinem ; bomini incommoda vale- j o tudine affe&o reddere pote(t; per hanc , duoit quippeillud ipfüm corporez egritudinis tce- ): At iS; dium , quod cxteroquin perturbare , & à Uf [] Deo animum abducere folet , in ejusdem e,&üüi memoriam illum revocat, & continuam ex- textm M ercendi erga Deum amoris materiam ipfï' ld fuggerit. tqioti "Hec eadem þraxis,,pe fe plurimüm triii quoque valet adversus tertium Spiritualis vi- quödüü ta impedimentum , adversüs nempe animi Vs inquietudinem, fuzque fortis difplicentiam; Jate j per id tempus concipi folitam, eó quód ho- netb t mo pluribus minifteriis fuo cxteroquin fta- it, tui confentaneis , atque ad Dei obfequium amyri pertinentibus fe fe inhabilem videat. Uti« ] S;m&ilï' gitur fuprà di&ta voluntatis noftrz cum divi- u na confc:n(io*z durante corporis malé affecti m ngüïf intemperie facilé exerceti poffit, duo hec 1 df * menti penitus infculpeda fünt. — Przgmum: 152!1119: quód folida, proptiáque Chriftianze Perfc- grem!['i' &ionis fübftantia nequaquam in rnultis , iis- que heroicisoperibus faciendis con(iftat, fed If u folàm in corum operum debita effe&tione, il li quz juxta przfentes circümftantias ab uno- alia u n qugque exfgic Deus, adeó, utíi quis t W [ pre IiIO ARS SANCTITATIS propoffe füo exequatur, nihilulteriorts per« atl ii [ fedtionis ab eo de6derari poflit. Secuzdum: quód Deus à nullo homine id fieri velit, ad l quod efficiendum neceffarias vires ipfi dene- li « lov gavit; & quód confequenter fieri non poffit; at ut homo faciens, quod per vires füas facere poteft, non faciat id, quod Deusab illo effi- Autén cidefiderat; &hoceft, quod adplenam per- quil li todu fe&ionis chriftianz fümmam . requiritur. a Quz duo qui probé capit, & penetrat, pla» néadvertet , nihil caufz effe, cur iniquó a- (du C nimó ferat , quód à prafente (ua invaletudi- puar Tàün ne przepediatur, & multa infignia opera i Quim obíequium Dei facere nequeat, quze ab aliis copioséeffici videt , &àfe fano olim fiebant. U Sed é contrario juítiffimam caufam fe habe« Yilb re, cur ex Dei manibus füam illam multa ae bcreoi gendi impotentiam libenter füfcipiat, & co- Yandh ram celefti fuo Domino profiteatur , quód Tv Tny illam, in quantüm ab ipfo decreta & volita atqu eft , pleniffimo voluntatis affenfa comple&tae tur; & quantumvis inmanu füa effet, eam fepe cum omnimoda , eáque perfe&tiflima opera« fieris tione commutandi , id quód facere nollets lihg hítm utpote qui nihil omnino aliud, quam quod n DCO placitum eft, amet , & velit, juxta ex« cmp;um j CAPUT , VI i1li ) emplum Fili Dei , fincero corde dicendo : iry iC Jtà Pater: quoniam fíc j)/rlcztum eff aute T. velit, i - Inducere preterea in animum debet; .a- pf dee llam effe fanctitatem florentis, aliam affli. onpil &z valetudinis propriam ; illa extrinfecus apparens, atque in operando (trenua 5 hzc as fitt autem interiüus latens, & in patiendo tran- biloé quillaeft; inqua animare fe oportet in hunc vamp modum: Ejà nunc tempus adeft, non mul- uititu rit, i tà, &preclara opera peragendi,. fed per af- jniqu fiduérepetitos amoris a&us voluntatem pro- pv priam curn divina conformandi, & in illa u- at naunicéacquiefcendi; hacperfe&ioillaeft, quam Deus nunc à me przcipué exigit ,. hoc üeiul exercitationis mex genus eft, ad quod totis mHC A 3 viribus, & peculiari contentione me incum- multi bereoportet. "Talia mané cumprimis reno- xat,& vanda fünt , dum confueta propofita, diem novum quàm fanCtiffime traducendi , inftau. Qer GUM rantur, & dum ab inani angore, moerore, a&Wl atque timore perturbari fe in animo fentit, -gmpküf repellere quantocyüs debet vanos hujus se« fct, d nheris terrores &angores, períüafiffimum fi- m opïrt bi habens: quód quantacunque prefens füa infirmitasfit, nonpoílit ab ea impediri, né um qUG fumma cum perfectione Deo ferviat ; quin j Ü lmo $ nghd II2 ARS SANCTITATIS imó,; fi ejusdem invaletudinis fux moleftias pyri hilari animo füftinuerit , quód ille ipfzpre- yo cipua pars füz in divino fervitio perfectionis qye futurz íint. Unde roboratus animo,; & ma- , $ jore ere&us fiduciá paratum fe Domino füo I hO offeratad easdem, vel'etiam ad majores hu- lllþp pere: jusgeneris animi moleftias; nontantüm finé x &0tUm renifu, fedinfüper cum pleniffimo voluntatis affenfü prompte ferend Si veró illi fatis Quam. noneft, feillis, inquantum à Deovolitz ; & QUf þl pAten decretz funt , libenter fübmittere , verüm Quiby ulterius progrediens, easdem in quantum exhy moleftiam adferunt , exanimo diligit ; fingu- Otiatn laris beneficiilocó illashabendo , & cum gra- j quan tiarum actione eas füfcipiendo , tanquam ve- nerabiles quasdam 'Sacro -San&z crucis li, Vile Chrifi reliquias , & ' guftationes calicis; quem ipfi pro noftra falute morituro eeternus Ed Tiotes Paterpropinavit; fi, inquam, ad hofce he- ft, roieg fanctitatis affectus progreffus fuerit, vix aliquis in ejus animo inquietudinis repe- den riecurlocus, fed omnes quantecunque cor- Utin poris; & animi gritudines in uberrimam el f& itm vertentur lætmæ, gaudiique materiam.- PUUIT W) thi Czterüm multorum criftitia plerumquc nontamex gloriz divingrefpectu, quàm ex Wein * proprix ais » j (CAPUT -VI. 113 molet proprie eftimationis cura oritur, eó , quód if per corporis, animique infirmitatem ea, tedinr qua vellent ; perfectione operari, non pof- , &t fint; & idcirco metuant, né bona de iis a- mimt pud homines opinio imminuatur ; homines quippe, dum actiones talium mediocri cum jore ipimie perfectione fieri vident ; occulram autem voluntt eorum imbecillitatem nefciunt, eos vel tan- Y " 01 li quam exiguis naturz dotibus inftructos, vel m quafi plüs nimió delicatos, & laborum im- TOi i patientes defpiciunt. Duo autem funt, ex P vt quibus agnofci poteft , quód egritudo animi 1 quanmz ex humani . contemptüs refpectu, & timore pf oriatur. |Pyzgum eít, (i egritudinem (üam c um aliquantüm inanimo imminui fentiat , dum quam' g u illi, inter quos vivit, oftendunt fe illius in- valetudinem advertere. Secundum eít, fi ; ali ate &gré ferat , quód obignotamaliis fnam inte- | hofet riorem infirmitatem multüm operari non pof- fitj & propterea contemni ab aliis metuat ; jils fuä' deinde veró tranquilló fit animó ,. fi adver- linis t tat infirmitatem füam ab aliis agnofci, quód g eà impeditüs operari nequeat. Quando i- i giurtimor, nénoftraapud homines z(tima- :xiam- ^ tio minuatur, inquietudinem , triftitiám- Jerutf quein animo caufat 5 oportet tunc omnem; 4rs Santiitatis. H qua- » owril p 114 ARS SANCTITATIS qualemcunque illam eftimationem huma- QU nam , magnitudine mentis generosé conte« fllïp l innere, tanquam rem leviffimam, meréque n imaginariam, nec dignam, ut ulla ejus ra jot tioab homine fpiritui dedito habeatur , pre- d fertim dum Deum füffragatorem vitze füseha- Went bet, &mverlta:eproüterl poteft illud: Ec- ce in celo teffis meus , €? confCius meus 2n exe Taf0; celf , veloportet in nobxa excitare illum finil perfectz humilitatis Spiritum, qui nontan- Msq tüm prohibet , né contemni ab aliis metuae Yed mus , fed infüper etiam przecipit , ut ejusmoes hi Cürare autem di contemptum optemus. f debemus, ut his five magnanimitatis , fivé lm heroicz humilitatis fenfibus exterior quoque Ti noftra agendi ratio refpondeat, gerentes Wtn nos in omniactü & fermone inftar hemmum, li quirevera finceré contemni defiderant ; nul- ilig lümque occultarum zgritudinum indicium W edentes, quin imó omni ftudio eas potius A nh tegentes ; juxta memorabile exemplum P. tel Ludovm de PonteS. J. qui à pe&oris oppref- Quo fionibus, à ftomachi torminibus , ab articu- Tati lorum doloribus, alitisque moleftitfimis inva- ïe?p letudinis füz intemperiis continuó afllidus; fiio legem fibi ftatuit ,. ne ulli hominum , nisi V forté AS CAPUT VI. J 11y m hr forté obedientiá coactus, illos füos crücia- Qse (ont tus proderet. Imó nec- hoc latendi*ftudió ; Ti contentus , dum eum quispiam ultró de e- lh qu jus morbis interrogaret, moxalio fermonem a, defle&tebat. de fud Quartum afflitz valetudinis impedi- jllisl mentum eít, quód. egritudo corporis non T raró ab aufteritate fervorum Deipropria, ad ia familiarem' fe&atoribus mundi mollitiem ui nont nos conjicere foleat; nam ficut prudens vi- Jis met vendi ratio valetndinem corporis & animi y u fartamte&am cu ftodirijübet, ut meliüs Deo rrc at famulari poflimus ; ità € contrario nimius fatis r hominis erga(&amor ea fzpe curandz vale- ür quot tudinis remedia neceffaria effe fi ngit , quae , geïer' nonnisi füperflua fenfüum fünt blandimenta. homit Unde cüm &gritudb corporis, auc animi non^ erato? alio interiore dàmno. hominem afficiat , m ind!f* quàmqpód eum ad plàs & meliüs operandum inhabilemredd eis p at5 écontrario fb'iicita nimis reftaurandg v alerudinis cura, eum vel per jf quotidianos fenfüalium refe&ionum ufus in r , naturali corporis amoreplüs 2'quó occupet 5 (f vel per prólixiorem cum hominibus conver- jl fationem illum à familiari L D ei recordatione & cónjunctione avocet , idcirco longé opta- n ! Ó I biliüs 116 ARS 'SANCTITATIS biliàs viro Spirituali effe debet minore qui- lod tb dem.cum perfectione poffe operari , aft ex- ET cellentiore amoris proprii fuppreffione ,. & mente in Deum elevata colle&tiore ,.atque Juel tranquilliore vivere , quàm majore operan- Qtts di vi & ftudio inquietas de curanda valetudi- ton ne, confervandóque corporis vigore cogita- tona tiones aífidué volvére. Placeo suibi im in- l tgo firmitatibus meis. Scribit S. Apoftolus Pau- d lus 2. ad Cor, c. 12. & S. Job c. 6. ait:: Que f f cepit, ipfemeconterat, €9 bec mibi fit con- tf Jolatio , ut affizgens me dolore , mon parcat. g Q1l Tnerlj Quis tantorum Sanctorum exemplum non i- &l mitetur ? quis ggritudines à Deo immiffas, aut permiffas non diligat? Wfn Hinc bene notandum eft , duplicem ho* W lil lii minum fpiritualium claffem , diftinguendam effe; quarum przzza dici poteft illorum , qui UE p extraordinarig virtutis przítantià adeó fu- pracorpus eminent; ut quascunque illius BY affectiones & egritudines pene nihil curent; fin & in operando minimé ab illis dependeant; pen & his omnino permittendum eft, ut de fuis Yoln quibuscunque infirmitatibus gaudeant , eáse r()p; que peramanter compleGntur, nec ullo hi, folatiiy aut remedii genere allevent, nisi Qünt hz x CAPUT VI. Il7 m hz ultra moremaugerentur, autin gravem ido morbum defiturz viderentur. "Altera claf- jone , d fiseft eorum , qui ordinaria , aut mediocri p duntaxat virtute prediti , naturalibus cor- eopta poris moleftiis, & infirmitatibus füperiores valetd non funt. Et hi rectius fecerint, fi oppor- tuna remedia adhibeant, fequentibus tamen Ie cogiï': ili ii regulisdiligenter adhibitis. Primó: utdif- olüs Pa ferté coram Deo profiteantur, nequaquam : f fe id facereullius naturalis oble&amenti gra« m tià , fcdideo duntaxat, utadoperandum pro Secundó : utre- j n gloria ejus aptiores fiant. mediis non utantur nisi honeftis, charitati , lum n & obedientie non repugnantibus; Infüper jpmil ut femper talia remedia eligant, ex quibus nihil Spiritualis difpendii timeri poffit; qua- Plicemhi lia (ünt moderatus fomnus, honefta recrea- ;]gucndiï tio, medicamentorum ufíus, mufica, cam- jmjt porum profpectus &c. Vitanda é contra- à adii rio illa, quz perfe&tioni adverfantur , üt 'nquf /ül fuünt : in res alienas curiofa indagatio , fu- hii pervacua confabulatio , operatio ex proprize ;pendï anï» voluntatis inftinctu , imaginatio rerum ad m Tertzó: ut propriam laudem fpeCtantium. lcanï;f"f' cibi, potüsque parcitatem ,. quafi unicum n« Uf contra quosvis morbos exploratiílimz utili- venl m tatis j H.5 I!$8 ARS SANCTITATIS Q tatis remedium conftanter eligant ,. & illà ht potiüs, quàm. delicatiore viCtu. utantvr, Quartó : ut, qusadinfirmitatis füz leva- (0a tüht men opportuna efle arbitranrur, finé nirhia ficle: folicitudine appetant , né fi forté illis ne- K, geotur,autad manum effe non poflint , in ira- 407 cundiz .vel moeroris infirmitatem incidant, & confequenter tranquillitatem animi, in- il j teriorem videlicet plurimi faciendam vale- p a tudinem perdant. fefli Quintó : wt. fi valetudi- Qt65, nis gratiá in placido ruris feceffu aliquando dlb feriandum fuerit, caveat plüs juftó animum relaxares séque in omnem commodioris vi- inDa tituol tz licentiam effundere ; fed contenti (int per id ctempus longiore fomno , meliore vi&tu, leitd jucundisque colloquiis zgras vires reficere, [s " certam veró alniquam dieipartem divinis re- ts bus tribuere, atque ad juftam füarum cupi- fümy ditatum mortificationem incumbere nun- DN quam omittant, tametíi hxc interior feveri- f tas redintegrandz penitus valetudini minüs affe prodefiet. leti n Quiutum incommodum & impedimen- - lat i« tutn, quod é corpor 135 animique zgritudi- Quas] ne áfferri folet,: non mediocri damno homi- fiti nem Spiritui deditum perfiepe afficic,' dum t eum CAPUT VI. 119 ; &l eum omnipene Spirituali confolatione, & Wtanti letitia fpoliat , fubíidio videlicet tali, finé quo animus ad progrediendum in divino fa- füe n né n mulatu inhabilisremanet, imóf(iné quo nec jl t faciléà prafentis virz voluptatibus fe conti- net. Te(te fiquidem S. Gregorio: E/ff " X Itl incidat, ommni dele&atzoue anima muuquam potef? , nam. Du- limi) in' aut infümis deleflatur , aut fummnis. jm v plex aatem diftinguenda eft latitia : a/Zera valeuó fenfibilis, qua: animam per vividos, ala- liquiit cres, & (iné omni propemodum voluntatis deliberatione , fua fponte exurgentes actus ) anjmut in Deo exultare facit. ZAltera veró puré fpi- vris ritualis " per quam anima in Deo lztatur; gt lztitiá quidem minüs fapidá , minüs exper- ye v relicet. rec&a & vehementi, ftabiliore tamen , & fvínis f magis &quali , quia libere electá , & intrà a- um cu;ï nimum fponte producta. 'Quarum prima ere plerumque inter corporis imbecillitates de- ficit, fecundá autem, quisquis toto cordis iorfet affectu Deum amat , etiam in miferrimo va« ini i letudinis ftatu frui poteft. Qu idcirco et- jam utpote neturá füá excellentior inter eine quaslibet corporis egritudines ab omnibus ægïilüeï' fpiritui deditis, in animo quàm diligentiffi- no ? mé confervari debet. tj i At [! H 4 120 ARS. SANCTITATIS At! quo, quzío, modó id inflituen- dum e(t? facillimo prorfus; ut nempe quo- hh ties ad invaletudinis (usze pcætuxbauones ac moleftias , animum refle&tit toties eas (imul àDeo volitas, : fibiqueimmiffas effe meminee an rit, ftatimque pvofrlaatur, íe easdem prout ! ( tales, diligere , eximiique muneris locó ha« t il bere, atque pleniífimo voluntatis confenfü approbare, nequé cum ulla alia etiam per quia fedtiffima corporis habitudine mutatas velle. Vereu Hos enim,Spiritualis gaudii , & letitiz a- AC &us fuqucntans, & hoc pa&o voluntatem a Dei in fua lnfirrmrate ; (üámque . infirmita- j tem propter voluntatem Dei amans, inter dm quascunque vitg preffuras, & moleftias, p finceriffimam obtinebit lztitiam , illámque, Myt non, ut Theologi vocant , meré paflivam, duu(; fed füo proprio marte, & libero virtutis co- ptim, natu acquifitam; quas non minus, Íed plus DN vigorisadquafcunque tum terrenas delecta- n tiones repudiandas, tum ad chriftiang per«- lnqw feQtionis difficultates fuperandas, quàm Jj i alia qualiscunque fentibilis la- Qu 4l titia fuppedicabit. p & Qer CAPUT Ü CAPUT VII I2l ^ifütye CAPUT VII empeq Jationot De Jaffvumentis j)erfbc'ïæ cum ,Deo comjun- :5 Gdl Giomis, €v primüm de [ui ipfius L À anfettatione. femen. Qem p arum tamen efífet, oftendifíe hactenus, p $s loo quibus armis füperanda (int impedimen- s conté ta illa, que defiderio eorum adverfantur, etam p qui unum cum Deo fieri, nec nisi ex eo vi- qas v vereunicé cupiunt; nisietiam iisdemilla in- lo dicarentur fübfidia , finé quibus xgerrimé roluntat exequi poffent illud, quodad ejusmodi con- » (f unGtionis cum Deo finem perfedté obtinen- 405 [ dum requiritur. Inter qua fubfidia facilé m primum e(t, iníectatio & odium (ui ipfius, j 1 maximo verborum pondere À fanctioris Vltæ J j do&oribus commendatum , adeó ; ut unus.é Vil U[N primariis Thomas à Kemp. lib.1. cap. 25 y fvdr minimé dubitet certiffimam in-hoc ponere Chriftiang perfe&ionis menfuram , Zazti, EM (di inquiens, profezes j quamtüm tibi ipft vim ia ] zntulevis Unde mamfeüe colligitur, quod » qU' quantó quis majore ftudio totum fe Deo im- l pf-ndere, necniS1ex eo vivere C*(peüt, tane tó enixiüs ei curandum (it,' ut fe ipfum ubi- queinfeGetur, nullainre amori proprio ob- PU H ; Qs 122 ARS SANCTI;I'ATIS fecundans , fed omnes animi perturbatio- dyacom nes, omnes morumcorruptelas , omnia vi- furcpi tia, utpotemaximé noxia charitatis divinz; i, &ternzque falutis impedimenta iinplacabili pided fcveritate perfequens. — Cujus rei praxim in f vit quinque genéra vifüm eft difpertiri : quot Tet(s t nempe fünt materie , circa quas. naturales t noftri appetitus & excitari folent , & com- 1 pra primi debent ;. itàut , qui fe ipfum omnimo- ütm, déperíequi, & füperarecupit , duohzc ob- rimam [ fervanda fibi efficaciter ftatuat : l?.) VAIHIMIL : quoque utemper quoad fieri poteft , quidquid genio füsner 'fuo arridet, refugiat, & quidquid ei ingra- pofís tum eft, ampledtatur. Secugdum: ut fi ge- UT nio füo quandoque morem gerere cogatut, üïd'mar neidlibenter, & amore ejus faciat , fed me- At q raduntaxat füpernaturalium rationum vi im- Qtnfer His rité premiffis , fumamus pri- pulfus. frfeg mó res vifibiles , & facultates externas, de Rmmw quibus, cüm homines ex naturz inftindu preu plurimüm earum affluentiam appetant, pof- AVT feffiones nempe amplas , redditus pingues, fllme &des magnificas , famulitium numerofuüm, ]Et, D veítes fplendidas, le&tos delicatos, fupelle- Ttor &ilem copiofam , & quidquid preterea di- 8 ÍIdcirco vitiarum nomine comprehenditur. Xtof haec $ , CAPUi' Vl 123 turbati hizc omnia fügienda funt illi, qui riaturali- Omnia Y bus capiditatibus perpetaum bellumindixit; is dilt adeó , ut nihil ampliüsearum rerum qus&rat, pplili poffideátque , quàm quod ad meré neceffa- praximit rios vita ufus fibi fafficit; prefertim fi uni- n:qi verfis rebus & (pebus nuncium remittens in natunt angufto religiofie paupertatis clauftro dege- j &a re prxelegit. Ubi toto é coenobio nonnisi ompin. unám , eámque anguftiffimam , & pauper- ohzct rimam cellulam fe habere patiatur; nihil Primi,. quoque in cubiculo fuo ferat, nis? quod pror- quid genï: fus neceffarium ad quotidianos vitz ufus effe j ei ij poffic; procul indé omniailla uten(illia able- - atf gans, finó quibus , eftó minüs commodeé, cogü[lf' ordinariis tamen fuis aCtionibus fungi poteft; ) fedui aut quz faltém refpectu numeri füperflua uml cenferi poffunt , veluti plures fellz , plures amisf forfices ; & quidquid preterea multiplicisin- emi,' ftrumenti apud f& reperiretur. Contentus preterea folo ufü eorum , quibus indiget, tant f averfetur, &refpuat totum id, quod fpecio- , fi * p im eft, & fpeciei duntaxat gratiá appeti fo- ao f let; putain veftibus , in libris, in men(a fcri- fipd ptoria, in fedili, in atramentatio in lucer- at na, & (milibus; é contrario qux maximé io ] vetufta, cariofa & infimi pretii fünt , eligat. M Cone- 124. ARS SANCTITATIS Coneturitém, quantümpoteít, omnia per u fcagere, fibique foli miniftrare , ex. gr. per Qp fe ipfum cubiculum verrere , per fe aquam, f & reliqua ad neceffarios ufüs fpe&antla ad. Áiper ferre; omnémque aliorum operam, quam- (isde vis ultró offerretur occafio , abnuere; quin magin imó aliis potiüs quibuscunque , ubi fe occa- quisq fio offert, famulatum pr'-ePcare. Satagat de- Tücyet nique, ut füpra neceffarii usás fui rcculas to« il den toanimo emineat, non molefté ferens , nec Cttad lzdi fe putans , fi forté circa victum, vefti- Thitu tum, aut cubiculi fupelleGilem aliquid defi- diube ciat , quin potíüs ejusmodi cafüs , utpote Q0n a cum amata fibi paupertate apprimé congru- ]üone entes hilari vultuexcipiens, peculiares gra- pradi tias pro illis Deo referat. Wm | Alterum , cui vehementi amore natura« Tttlo li afficimur , corpus noftrum eft; quamob- Tf rem quauto ma;ore vià natura urgemur ad il- vetti lius fenfüus omni deliciarum genere oblectan- qUY dos, & ab omni moleftia defendendos , tan- que tó quoque impenfiore conatu omnia , que £CIan appetunt , illis fübtrahere, & cun&a, qug tdlinc oderunt, eisingerere debemus. Et hoc ri- Üite gore utendum quidem eft circa fenfus fingu- Tütüe los, przcipué tamen circa guftum & ta&um. li f Ac $ CAPUT VII 12y Itj y Ac proinde quantüm ad guftum attinet, fi- t cut is pabulum fibi fübminiftrrari appetit, & C aqut frequens , & lautum, avidéque illo fruitur; dntind infüper etiam priusquam eo re ipfa fruatur, ), qui ejusdem pabuli voluptatem defiderio, &i- qeq maginatione prævcmt 3 1tà pariter omnis j feta quisquis naturalem ejus appetitum compri- fägït mere defiderat, cüm omne prorfüs pabulum culast illi denegare nequeat, debet faltóm przmó: ens, It certadiei tempora illi prefinire, tempus ni- fl v mirum prandii & coene; extraqua, quam- qui ( diubene valet, omni penitus cibo & potu, , p non aliter quàm ante SS. Euchariftiz fum- : COngf ptionem fibi interdicat. Secumdó : ipfis prandii , atque. coeng temporibus' victu jaces quàm:pauciffimo utatur, adeó , ut fi abíti- re at nentiam S. Aloyfii Gonzagz, cujus ordina- ric refectiones intrà unam unciam ftetiffe quam murd perhibentur , zquare non valet, faltém ex quovisferculo aliquam femper partem , eám- obled queczteris fapidiorem guftui fuo neget , vel d5j etiam ferculum quodpiam omnino intactum 12, ( relinquat, nec unquam plené fatur à menfa dn, qu' difcedat. d Ttrtió: fialiquando ad externo- üs r Qu rum convivia accedere cogatur, domefítics fug frugalitatis modum; & menfüram nun- , mäur J quaim 126 ARS. SANCTITATIS quam egrediatur ; neque celebrioribus qui- f busque diebus largiüs , quàm aliàs ordinario filt T die cibis vefcatur. Quartó: lautiora qua- damobfonia, üt placentas, bellaria; aliás- Yanc que id genusdelicias, finéquibüspotior pars hat hominum vivit, fücab ore in perpetaum ex- N cludat. Quintà : miffa prorfüs faciat ea f condimenta, quorum ufíüs non eít alius, atl quàm intendere epularum faporem. Sex£ó: lum vinum vel omninoabdicet, velintantumdi- quodr luat, utnihil amabilitatis, & vigoris reti- titeff neat. Septimó : cibos placidé, & fine im- figds Ceffer portuna feftinatione ,. aviditatéque fümat; né animus intrà patinas demergatur, fed. fetend femper (ibi ità prafens fit, ut Deo fingulos: n quosque bolos offerre poflit. Ocavó: epu- hirs larum guftu , dum vefcitur , quàm minimé (epi afficiatur, curando, ut mens ab omni illa- V f rum fenfu ad alia nobiliora objecta traduca- tüm : tur. IVozó: Extratempus menfie nunquam em de cibo, & potu, feu intrà fe cogitet , feu din,. cum aliis.verba faciat.. JDeczmó:. fi dapes hquzu autperperàm co&e autad palatum minuüs Ape l, pofitz fuerint, nulli propterea füccenfeat, tidem fed ea fic parata. potiüs ad unicam (üpremi V IU( Numinis Providentiam referat, qui.ea i 1€ $ ATPTAT MME 13 jtibu fic parari ob occulti(fimas fuas caufas per- otdin mifit. IOta d Immobili preterea propofiti firmitate fi- tía, d vehanc, five aliam abftinentis rationem cu- potiog ftodiat, quam fibi femel pro femper contra ei omnes naturales guftüs illecebras prefcrip- s lat fcrat, nunquam ejus riporems cujyuscunque el di artificiofi pretextüs causáà relaxando , quó [ ! ! adeum circumveniendum gula tteretur ; ad EAntUmm quod rité obfervandum juvabit tria Ííequen- gtls tia effata penitus menti infigeres primum: & lt fi gulee appetitui femel, aut bIS in re parva ccffer:c, fiet , utillaad nova impoflerum ap- j [ini "atury « pecenda audacior , ipfe vero ad repugnan- av g dumimbecilliorevafurusfit; écontra (inul- 0074 lainre ejus appetitui annuerit; intrà breve ; mit tempus adeó füperior appetitu ifto evadet , Omm: ut facillimé illam non modó frenare, ve- 1 n'adh rüm etiam ad qualemcunque aufteritatem m eam paulatim affüefacere valebit. Secune De1ECt dimi : fifemper equalistemperantiz rigor a- 1 ] n dix liquàndo robori valerudinis obeffe viderc- A« m*l'ïx tur, credat, quód effrenata gul« aviditas Gulam enim ir- jcottl eidem multó plüs officiat. nj trà juftum temperantic modum contin qlll difficillimum eít, nisi certa aUqua, & nu: quam 128 ARS SANCTITATES eiic quam mutabili feveritatis ratione circa vi- drtm &um conftringatur. Tertium: quamvisin fl peculiaribus quibusdam circumflantiis, or- Á dinarium circa potum & cibos rigorem ali- hf quantulüm minuere ad augendum corporis vigorem conduceret , nihilominus hzc uti- illin litas nullius monienti foret, proptergravia, & d quz indé fequentur damna, propter incon- Q ftantiam nempe in Sanctis propofitis, & de- pruda cretis perfeverandi , & propter affuetudi- Cü, ta ild nem , potiüs juxta temerarios proprii genii f inftin&us, quàm fecundüm certam ac ftabi- gud lem rationis normam vivendi. I6 q lod Circa taCtum autem infectandum eft cor- pus, tum omnia commoda ci negando, jii, quz ad ejus delicias potiüs, quàm incolumi- g tatem faciunt; tum afperitates & molefítias & (j omnes , quibus finé gravi fai lefione affligi- an,þ tuür, idem corpus pati cogendo, ità ut affi- m duislaboribus fatigetur. Porró fomni tem- pora non fatietate, fed mera neceflitate de- Dem finita habeat , neque aliis in ftratis íomnum hom 1l 1 capiat , quàm ve! füper facco ftramineo, vel oo umentoruni iif f5lafüperculcitra, mollium t '-ï.vä $ locó hifpidis ciliciis utator ,. hyberna trigo- 12, & xílivos calores (iné nimia fe ab iis tu- At endi s CAPUT VII 129 endi cura tolerare affuefcat, íitu maximé CItCA Vi Eu incommodo utatur, dorfo & humeris nulli fulero innixis - feu fedeat, feu fle&tat. Mu- itis, 0 orem d Ícarum importunitatem , & pulicum mor- fus, finon femper, pluries faltém immotus . coo hacut füftineat 5 crebris demum verberationibus, - ororaV & aliis piz. fzvitit artibus corpus affligat, er j Quantó enim in corpore füo , quoadusque lSQ&d prudenter licet ,. vexando feverior füturus (lüetud eft, tantópleniorem victoriam de innatis ad )wï j illud fovendum propenfionibus referet. Imó mac fhb gaudere infüper debet, quód Deus , alizque res creatz ad illud aflligendum unà fecum - meltat quodammodo confpirent, utex.gr. dum ca- n pitis, aut dentium dolore torquetur; dum incolut invaletudinis aut alterius 1mpedimenu cau- molel sá fomnum capere nequit; dum "ventus, ne il nix, pluvia, aut aliud quodpiam incommo- dum moleftiam infert. qtà UL omnl u Porro ad perfe&am fui ipfius infeQatio- nem etiam pertinet, bonam exiftimationem (íta j form homipum tantüm: femper fugere, quantum illa ab aliis queritur, &optatur. bmcerä yineoy defiderando , néfua feu nature, feu fortu- gento' ng, feu virtutis decora ab ullo unquam (C r antur; quin imó illa penitüs , quantüm po- "irs SSauttitatis. teft ( 130 ARS SANCTITATIS teft , occultare conetur; & fi honorari fe j viderit , honorem illum oderit potiüs ,. & Til anquam peftem omni induflria vitare ftu- lity deat. Dümque alios preclaris nature & 0tUR virtutis dotibus eminere folitisque propterea Inor plaufibus celebrari videt, ipforum gloriam exil lztus afpiciat, & quantüm in fe eft, augere pus. contendat , & quidem ea de cauíà , quód fin- tisf lolye gulari aliorum claritudine, propriafua exi- ftimatio magis obícuretur. De quovis itém lie ] füi contemptu, & confufione gaudeat , ut ptam dum ex. gr. publicus aliquis fuus actus, pu« nong ta concio, aut difputatio minus plaufi ibilem Ying exitum habent , dum per imprudentiam , et- At, rorémque aliquidfecit, veldixit, unde ad« Qu ftantibus rifüi erat ; dum alii res fuas in de- r teriorem partem accipiunt; jocísque veldi- Qd &eriis per jocum traducunt , dum denique Q1 nullam (ui rationem haberi, fed omnes cer- «f tatim fibi tanquam viliffimo capiti illudere, fion fuáque humilitate ad extremos quosvis 1n- fliq fultus abuti videt. In fümma : quantó ftu- Hn*e dió ambitiofiffimi quique primos in omnt /Illlt/ laudum genere honores, & plau(üs venan- Patre tur, tantó ipfe ex adverfo votorum fervore Rgno] pro nihilo haberi ab omnibus cupiat. Qd Nee 5 CAPUT VII ï;I ytat Nec minüs hoftili animo conatra quosvis ytius , 1 innatos propriz voluntatis appetitus effe de- jtare l bet, nulla inreiis obfecundando , fed omnes atl eorum motus , fimul atque exorti faetint, pl'Ova imo prius adhuc, quàm exoriantur, impla- m gt cabili (* veritate elidendo. Quamobrem o- [ ) pus eft ^»rzz;0 : ut fe coramDeo omni peni- quo tusfüa voluntate exuat, éiquein perpetaum ja i holocauftum f& offerat. Secundó : ut fa&a qvis t hac plena fuüi oblatione ,. voluntatem pro- Wt ( priam inrequavis etiam(i omnino libera, & Qus nongraviter obligante femper voluntati di- plau( j: ving pofthabeat , nihil unquam facere au- entiaty dens, quod minüsgratum Deo effe advertic., godt quantumcunque naturalis appetitus in id füas It propendeat, & viciffim nihil omittens;. que" f quod placiturum ei noverit, quantumcun- m de que id genii füi propenfionibus repugnans; omét effe videatur; fed in quavis ejüsmodi occa- j ia fione alacriterillud diviniffimi Magiftci Chri- Josn fti domini noflri repetat : JVoz /icut ego volo m Puter , fed frcut tu..— .Non suea , fed tua vo- og 1l g Juutas frat. Jertió: ut in fuo Prefide vel ! (Ll 1 s PatreSpirituali Perfonam & voluntatem Dei um f agnofcat , & propter hoc ipfum nunguam; Pla[l quod.ab eo vetitum eft , faciat, neque pre- N la ceptum ARS S$ANCTITATIS 132. ceptum omittat; quamvis actio leviffimi mo« ol Yij menti , & finé omni culpz reatu precepta, aut vetita foret. Tatr Quartó: ut eodem pa&to li, moderatorum fuüorum voluntatem implere fatagat; etiamtunc, dum illa tacito dunta- tinea xatex nutu, velex alia fignificatiote inno- atti tefcit. Quintó: ut, dum aliquid volunta- p ti (uz contrarium imperatur, cum omni , qua Ti Tolt externa, quà internaalacritate imperium il- dll, h ludexcipiat, nihilunquam contra objiciens, necullum unquam interioris repugnantiz fi- fnes gnum exhibens , nec quidquam dicens , aut ipfe faciens , ob quod füperior ad revocandum; thor Sexto: Ut Tnti quod jufferat ,, moveri poffit. fim non fit'contentus moderatorum juffa exequi Qs circa folam faciendz rei fpeciem , fed unà quoquetempus & modum , aliáque adjundta pf -definiri fibi poftulet, ut hoc pacto nihil pror- qugt füs libertatis propriz fibi faperfit. — Septzmó: DA I ut aliquid in virtute fan&te obedientiz pre- p cipi audiens , gaudeat per hoc voluntatem dine füam ar&iore vineulo , nováque füperaddi- OGavó : wtillos ete ta obligatione obftringi. virtutis a&tus hilariüs, alacriüsque exert- r ceat , inquibusminüs propriz voluntatisre- &i peritur, fed ad quos exercendos, velà mo- Va derato- l ! CAPUT.:;VII. ; 133 (fimine moderatorumjuffu, velab injun&ti muneris Y ratione adigitur. INoró: utquando mode- ratorum aliquem petendz facultatis gratiá a- lenpdt dit, in perfeäo voluntatis equilibrio fe con- ) imyet Ito dütt tineat, nudam eirem propopens, nec ullis i artibusutens ad animum illius in alterutram ] voliti partem fle&endum. JDecimó: wt i füpe- ymni,q rior , utpotevices Deiagensliberam (ibi per- mitteret voluntatem rem propofitam agen- pcriumi(- di, huic ipfiuslicentiz non acquiefcat, fed obiicicnf fincera deprecatione apud ipfum inftet , ut gnamïæ:w (sl ipfe potiüs, quid agendum fit, pro füa au- thoritate definiat. Undecism: utnon con- Vocanäum tentus Deo, ejásque vicariis voluntatem $: fuam (übmittere, omnibus quoque inter uffa at quosvivit , eam fübmittat, finguloseorum m profüperiorehabens. —Duodecimó: utinter üe adiuï*v quotidianos rerum eventus , de illis magis ynibl i gaudeat, qui voluntati propriz , infepüiïï— mo videlicet füo hofti, magis repugnant. jett a r Decitto tertió: utànimia anxiáque folicitu- vt A dine aliquid quantocyüs peragendi maximo- fipd T t,u[ » Jl pere caveat , fed folitó lentiüs tunc opere- tur, dum ab inquietis ejusmodi ftimulis ur- q 9 gerifefentit, differens aCtiones fuas , donec ]untüïbp WLW tumultus ille,. &'fervor propriz voluntatis u E plené dg[;[l ARS SANCTITATIS 134 plené refederit. Decimó quavtó ut Inter It ationes exercendas , illis, quantüm fieri po- cun) tefít, primatum tribuat, à quibus alieniore Ji; Ttictat éft animo, & quas juxta inftindtum nature quant vixperageret. —Deczmó guintó: utnonplus damn juttó ulli füo deftinato operi adhzreat, vo- lens id omni' modo ad finem perducere, fed fua tranquillo & indifferenteanimoillius exitum , przítoletur , qualem feu profperum feu ad- ffüy verfüm contingere Deo mavis placuerlt. Áimp: pital JDecirió fextó ; t , fiquid forté votum, aut T confilium fuüum per contrarias cujuspiam vidi fnachinationes, optato füccefífu caruerit, pro malevolentia amorem potiüs erga talem ldu concipiat, tanquam erga adjutorem fuumin ftne gravillimo oppugnandz proprie voluntatis u Q negotlo. JDeczzió Septiuó: né ex inordinata &v cupiditate quantocyüs ad aliud opus traníe- & undi, illad, quodtunc prz manibus habet; juftà curà defraudet , nonnullorum more, Tnà qui horas canonicas precipiti cum feftinatio- tf Dits ne decurrunt , mente interim ad ftudium , üni ! ad aliam occupationem convería, inqua lte jam verfari vellent. Sed cum. pleno animi ürc affectü , & tota mentisattentione, tanquam rem unicé per id tempus agendami, agat. m Decimó CAPUT VII. 135 t int D'ecz'mö olavó : 'Né unquam tzdio ità füc- ii cumbat; ut ejus levandi gratid, confuüetam aliàs ; eámque honeftam fun&tionem vel o- alfeniy mittat, vel in aliud tempus rejiciat. Sed m na quantumcunque feangi, & prefocari quo- ttonph regt, Y* dammodo fentit , animum in-his ,quz ratio cera, fuadet , obfirmet , cogitans, faciendum hoc s egltt effe, eftó eum difrumpi contingat. o/fre- 7.0, & generatim voluntatem . propriam n at femper, &inomnire veluthoftem füum ca- placueti: pitaliffimum expugnare ftudeat. yum d Reliquum eft , ut omnimodam de fe ipfo aj at vi&oriam affe&anti , fimili fortitudine intel- le&um quoque , & naturalia ejus vitia, e£ a u gnfitt franem nimirum de re quavis cogitandi li- centiam , inordinatam quidvis cognofcendi volut curiofitatem , nimiam fui judicii fiduciam , ii & vanam fui ip(ius zftimationem profliget 5 j5 qu cogens illum quantumvis reluctantem , ut bas i inanibus, mentémque inquietantibus phan-. m t tafíis proculablegatis, omnes füas cogitatio- (eliri nesin uno Deo , & in rebus à Deo preceptis f unicé defigat. Comprimenda przterea eft 1'(3, IUL:" hec eadem quidvis cognofcendi curiofitas, eno ilm'f« circa (tudium fuperflua, & inutilia fciendi , qu , clandendo ex. gr. oculos ad ea, ex quorum TA La vifu ho LÀ 136 A& 5 ARA CA R vifu & cognitione parum, aut nihil emolu- ff menti percipitur ; nec eos convertendo ad Qu obfervandam , quid ab aliis fiat, aut quis fipte ] facdii flrepitüs author fuerit. Legens li- b brum, non nuümeret paginas , quz forte ad- deftin huclegendz füperfünt; manéfeneftramnon etatu accedat videndigratiá , qualis celi facies fit? I abflineat ab avidé confpiciendis advenis fa- judici má celebribus , à fplendidé exornatis viro- quiad rum Principum zdibus, aliíque.id . genus li h fpectaculis. Nunquam certior fieri cupiat ilsd de rebus, quz ad fe non pertinent, üt de quir confiliis & eventisbellorum &c. Itém nun- Cttt quam fcifcireturabaliis, quos; qualésveci- ftüm bos hodie fümpturus fit ? quis domi, foris- T que hominum de fe lermo fit?. qua approba- [ tione Auditores concionem füam excepe- hn rint? nullum uhquam , üt üàt fpiritualem li- faton brum negat, nec do&trinz , eftó utili , fe EY applicet ex mera difcendiaviditate. Sed ta- Tür lem duntaxat fru&um pro fine habeat ; quem tht indéad majusDeiob(íequium &honorem re- dici ferre poteft,—. Nunquam forti fuz irafcatur, u fl fi idonea facultate deftitatus in fcientia ali- [ qua tantüm proficere nequit , quantüm cu- hm peret ; aut quantüm alios proficere videt; magn firmifli- $ CAPUT VII. 137 nl ermot firmiffimé fibi perfuadens , unicum divind rtendo charitatis gradum emnibus humanis thefau- at ris preuo antecellere ; ac proinde nullam, Legos) etiam minimam orationi , aut obedientiz lo deftinatam temporis partem fübducat, lit- elltam terarum ftudio eam largiturus, ais Infüper cüm à natura homini inficüm fit, idenisi )udlcxo proprio multüm tribuere, igitur is, qats Vif qui adversüsnaturam , ejüsque naturales in- ftin&tus perpetuum bellum füfcipit ,. debet i egl fiert Q illad in minimo pretio femper habere, nun- Cnï U [ quam ei fic fidendo , tanquam (i fibi uni füffz- Tmt ceret , fed poftaucuratam de quovis negotio qualc ju fecum. habitam. coníü ultationem ; aliorum Jom;! quoque fententiam exquirat, paratus repu- EU diare, quod fibi melius vifüm fuerat, (i ab Confilia füua omnino mode- m dif iisimprobetur. iríte ratorum füorum judicio plené fübmittat. Si j udis in familiari cum aliis fermone quispiam eo- e, VU rum fibi contradicere&, non mordicus fen- peat tentiam fuamtueatur, fed modefta cum ju- onortt dicii füfpenfione contrariam potiüs , nisi p r p«!amlnfzmlorapp reret , füz przferat, cienti Demum , quod inter mentis vitia ulti- n mum eft , naturalis videlicet propeunfio ad g maämüce de fe ipfo fentiendum, conetur i- Es üam, fri D 138 ARS SANCTITATIS ftam, quàm poteft maximé , infeCtari, fx- if peintrà femetipfüm reccsitando , & familia- püä,q res menti reddendo füas, quà phyficas, quà dhrem morales miferias , ob quastum aliis, tum fi- Tiatio bi contemnendus videri meretur; tot vide- üllepi licet animi, corporisque infirmitates, & &« lerdle: mereh rumnas , quibus à natura obnoxius eft, tot vitia & inordinatos affe&us , quorum tyran- gii f 10 vel nide opprxmxtur ; tot falutis zterng perlcu- la, in quibus verfaturs tot denique crimi« df num labes, quibus fcedi(fimé inquinatum a- ADtma nimumgerit; qux ómnia, fi rité perpendat, odio, nonpoteft non ab;e&üï"mam de fe ipfo opir fs nionem concipere, séque propterea, quàm MO maximé odiffe. davs 1 Et hz funt precipuz communiorésque præap materiz , in quibus fedulus Dei amator fe ipfüm infectari debet contra unamquamque earum aliter agendo, quàm agere, & velle Df foleatnatura; inillud plurimum oculos con- jiciendo, quod abjeGiffimum, & incommo- l diffimumeft. Nonvelut à compluribus re- ligiofis ceteroquin viris fieri confüevit , qui hi à moderatoribus fuis alió migrare, & hoc DT aut illud munus obire juffi, folicita mox Itl mente percurrunt ciuldnam genio fuo grati ld 1 $ CAPUT VIII 139 Qr, f in affignato loco , & munere inventuri fint, &f puta , qualem celi falubritatem , urbis fplen- (s dorem , domicilii amplos redditus ? an ha- j t bitationem percommodam , an veterem - t collegarum familiaritatem , an Prafidis li- xtts berale & facile ingenium ? Num fuo ex ge- »dt nere honorificum munus ? num laboris exi- um fj gui, füzque habitudini congruens? ità l- n pcncr to vel trifti aníimo moderatorum imperia qui C capeffentes , ficut memoratas qualitates AU animadvertunt, quitamen, fi facro illo fui odio; quod in fe&tatoribus fuis requirit Chri- p eiot ftus, alté imbuti forent, deberent oppofita [CÀ , q prorfus zatione , quldquxd in rebus deman- datis abje&tum naturzque invifum. apparet; precipuo ftudio & amore compledi. jniotes | amat CAPUT VIIH , l De fecundo inftvumeuto , quod ef. affidua fui 0011]05 ipfius, totiüsque vitze fue ob[evoatio. " imcont i czleftesilliSpiritus , quos S. Joannes in S Jl Apocalypfi fua defcripfit, ad contem- füeytl plandam divinam effentiam, z czrcuitu , G7* inius., aute £? vetró plem oculzs evragt, ter- m Jicit f reftres quoque Angelos, id eft; Spiritualis jofüb vitz (eCtatores ad exactiorem fui cuftodiam, undique * 140 ARS SANCTITATIS undique z czrciütu , C? intisantà €? veiróo- li culatos effeoportet;affidué nimirum füpra fe TIt2ot ipfos excubantes , & pervigili attentioneob- óq fervantes, né quid in illis feu vitii lateat , feu - virtütis deficiat. Et certé: adeó. neceffaria tuníg illis eft hec circumfpectio , ut absque illa tvel perfe&ionem füam tueri vix poffint, cüm doom naturaies bominis appetitus , juxta ipfius- fediff met Dei tefzimonium ( Genef. g. ) ab adole- queaff Jeentia fua i maalum jrozi fint , nisi ratio il- f0f q lorum motibusj jugiter invigilet. Adconti- fogh nuos igitur in via fpirituali progreffus necef- Jts eye farió nobis omnino adhibenda eft perpetua yerled hec noftri obfervatio, tum ante opera cir- Ürer cumfpiciendo , quz ad plenam eorum perfe- Wa &ionem requiritur, quod eft plenum effe ocu- Ottfo lis antà; tumpoft opera jam pera&ta exami- T nando, num quz perfe&ionis neceffariz pars liely in illis defit , quod eft p/ezum effé oculis rt- j Zro. Tempoxa autem quibus hzcà Splrltua- þmp( libus viris preftari folent, tria potiffimum Villn notantur ; mane niirum meridie, & in cu« p juslibet actionis initio. Vefperi itém & in ftui cujuslibet operis fine. Adipn Wj bï dc] Incipi- 15 CAPUT VIII. 141 AC r Incipiendo itaque à praparatione matu- m ii tinz orationis , vel meditationis, notandum entioYil eft; quód finis illius effe debeat , quomodo li,l :dies nova zz an&itate Cv juflitia coram Deo ) tecdlo tranfigenda fit; quomodo nempe omnis in dy eo vel minimz culpz labes vitandz , quomo- o(int, doomnesordinariz illiusactiones quàm per- ix p fe&ti(fimo ritu exequende , quomodo deni- )dali queaffidua prxcipuarum vircutum exercita- n tatoi tione condecoranda fit. Ad quz tria ut in Mieyt fingulas diei horas, przcipué vero in ipfo e- fs t jus exortu nos comparemus , amor Dei, & d perfectionis ftudium requirit. Hinc probé fj opetc'l || advertere oportet, quznam (int culpe, in orumpe quas labi confüevimus ; Itém quas labendi um d occafiones usque ad meridianum conícien- ada d tiz examen füppeditare poflintfive adiones, vt five loca, five perfonge 5 inftaurando mox f quil! circa ejusmodi oecafionem generale illud as propofitum , nihil quod divino Numini in- vifüm fit committendi. potffrimï Pramuniti hoc pa&to. adversüs culpas, e,&inü fequitur, ut nos pariter rité accingamus ad jni d actiones illas perfectiffimó modó obeundas , quz juftum aliquod temporis fpsrium à no- Quales fuünt liturgia, vel [ bis dgpofcunt. N ftudia T 144 ARS SANCTITATIS ftudia, ftatuentes peculiarem modum infin- thtip. gulis eotum fervandum, né quid perfedio- feivan nis in illis defidetetur. Poterit itaque qui- tl &t vis ità fecum differere: Heus! poft medita- 1hs a tionem quid agam ? ibo in templum diving rei gratiá, ut illam-quàm perfectiffimé per- Akent zi Veten agam , perpendendo interim quantó res ifla Demr non humanis duntaxat, fed Angelicis quo- lgt que fun&tionibus dignitatis intervalló ante- lben cellat, & ablegatis omnibus aliis cogitatio- nibus, ftudebo veram Domini mei pra(en- fitory Ym o tiam vivaciffimz fidei aduin ara concipere, nec minore cum reverentia, & fiduciaillum t 3 fitmjn intueri; quàmfifüb propria humanitatis fuz Sacrifició hnd fpecie fe videndum przberet. Miffz rité perfun&tus, ftudiis operam dabo üQï; | Qlv prout decet hominem , qui uni Deo penitus Qmm viverecupit , prout Thomz Aquinates , Au- guftini, & Bonaventurz factitabant ; ftu. (s dendo nempe; non ex naturali inftindu, EU reli fed ex mera placendi Deo cauía; de felici tidi; ftudii eventu, & de celeri operis abfolutio- tum ne níl folicitus, fed paratus illud imperfe- &um relinquere, omnémque illius cogita ( tionem füper pluteo deferere , mox atque W deítinatum illi tempus effluxerit, & obedi- tlgn entia Is CAPUT VIII 143 odvmit entie nutus alió avocaverit. Eadem ratio fervanda eft etiam circa horas canonicas, & d p alias preces praemittendo recitationi brevem jti elevationem mentisin Deum , recitandóque ol r Jun d illas absque verborum przcipitantia in loco Qffme attentioni opportuno, fitu corporis ad re- verentiam , & pietatem compofito, utpote nanto l Deuminfinitz Majeftatis tanc przfentem al- TT loquens ; tempore infüper à diftractionibus vll at libero; neque itàangufto, ut occupationes fs o future proximé inflent, atque ad recitatio- qa p nem anxiam, & folicitam cogant. Simili- 3 C0X ter agendum eít circa prandium, flatuendo fdrcil nimirum illud fümere prout virum fpiritua- nanitic lem decet, finé ingluvie, fi menía fit lau- $at tior; aut finé, querimoniis, fi fit parcior; pCïäm' cibis vefcendo temperanter , moódeíté, & Dop cum mortificationis ftudio, quemlibet qua- lnatéi fi eleemofynam à Deo miffam animó grató tabanta acceptando, '& de fingulis aliquid intactum ji il relinquendo. Similiter & omnes alias quo- j; &* tidianas aCtiones ad guftum, &beneplam- jg a tum divinum difponere poterit. lud if Obíervandum preterea tempore matuti- Jíus 0 n preparationis erit, quibus modisad me- 1 ridiem usque folidas virtutes, & imprimis & [ 1 quideia ARS SANCTITATIS k 144 quidem jugem.cum Deo conjun&tionem, qibis mortificationem , humilitatem , patientiam, prxim & charitatem etiam erga proximum exerce- Atl re valeamus , ftatuendo toto illo aCtionum tut, exercendarumtempore, Deum tanquam to- Afetten AOrüm ta füa immenfitate nobis przfentem intueri, nihilqueagendum fufcipere, nisiquod amo- & mis re ipfius impellente illi priüs exprefsé obtu- fetdie lerimus; quam in rem utile eritcertos quos- UM dam affeCtus provifos ad manum habere; Qilietis qui faciliorem ejusmodi cum Deo conjun- K i &ionem nobis reddant. Indé ad mortifica- fecomd tionem transeuntes , decernamus infitos a Adden natura appeutus ublque oppugnatum II'C, Wf c oble&amenta corpori derggare, poenas ei- Wi dem infligere, nulla in re mentis , fenfüóm- (irgin que curiofitati indulgere , preprimis vero N n voluntatem propriam prorfus extinguere , & Q quidquid defideriis naturalibus contrarium Wi acciderit; gratanter accipere, & de hoc Jüsvi tanquam de profpero proventu larari, Cir- fe, [ ca virtutes quoque certa praxis definienda; lt p & in diei decurfu exequenda erit, prafertim DOHp circa patientiam . przevidendo occafíiones, W quas pro illa exercenda illo die fubmlmftlare liei forté poterunt partim moleftiz, injurizque; Wat . quibus ls 1 E CAPUT. Vil I45 ndion quibus fors ab aliis afficiemur, &c. Circa PUR prox1mos pariter profpiciendo , nà quid eis n CXv ; z à nobis conitrariurh fiat ; neminem parvi pen« dendo, vel Fafhdxendo, nec animum ab iis anquamtv avertendo , fed bené de cunGis fentiendo , of Inti eorumique vitia , quoad licet, excufàndo, & minüendo &c. quodzrm- 'Talis eft matütina vitz refsed per diem traducendz ratio; talisquoque & 1t05 0 pomeridiana effe debet, quid nempe à me« y babe ridie isquead vefperum vitandum ' quíidve; « cony! & quomodo agendum fit? quapropter de d mot fecunda hac temporis obfervatione , nihil yus Iu addendum füpereft, nisi quód intrà meridia- matuit h num conícientig examen comtmodé inferi T poH't, pr&videndo, quam deinceps viven« m (Cnr dirationem usque ad diei exitum à nobis fer- pllm15 vari par eft. tmgueæu Quazri Jam poteft , quantum teimporis conte pecuharl illi previfioni , quzin exordio cu« T jusvisoperis inftauranda fuadetur impende- feci re, & quem modum in ea fequi opotteat? detitit Et ad tempus quidem, quod attinet , illam præfcï nonpaucorum dierum , fed totius vitz fpa- oCCAm tió exerceri , talpmque effe convenit, qua- b"nm" ! lis etiam ab occupatis commodé Frequentaïl m,url.ï queat , fpatió nempe; quo Symboluni fidei p 4rs Sunflitatis. CQ 146 ARS SA NCTITATIS commodé recitaretur ; vel quó à prioris a« i &ionis-loco ,. ad alterius fecuturz locum lt tranfiturs putaà templo , ubi facrificatum; Tredit ad cabiculum , ubi ftudiis vacandum eít; im; exceptis nonnullis majoris momenti aCtioni- E bus, ad quasrité obeundas diuturnior prz- Q Circa modum , ut ftu- paratio requiritur. liüs D &uofior fit,. quatuor, fervanda füunt. ri fedil 7Huz : t opus aggreffurus ; diftindté tum fisin; ipfüm opus, tum tempus operi impendens eiitet dum. animadvertat , cogitans ex. gr. pet f duas horas ftudiis operam. dabo, & per fe- lts mi-horam, autper unum quadrantem quie- üm r fcam. Secuudum: utexprefsé advertat pate tdpy ticularem finem, ad quem opus illud refer- tet ( tur; qualis v. g. in meditatione eít intimiüs Tj conjungi Deo, & novas ad ferviendum illi T vires fümere. Ia examinanda confc'i.envtïa* b labesanims delere, 'qua eam minüs gratam Vile divino obtutui reddünt. ' In Confeffionibus Duo audiendis expiare à criminibis reos & in tim priftinam cum Deo amicitiam reducere; nea ftudendo tam familiarem hujus animadver- Detr fionis ufüm fibi parare, ut quoties de ordi- Üfee naria füa actione cogitat, toties fimul finem & []']gn ejusdem fibi in mentem revocet; affuefcen- do j CAPUT . VlII. 147 prioris do peculiarem cujuslibet a&ionisfinem, & t lo bonitátem fibi reprsfentare ; adeó, ut ante tificamm sdm & meditationem non dicat, eo ad meditan- ia dum; fed, eo ad mentem penitus cum Dco triorp conjungendam , noneo ad vefcendum, fed, €0 ad vires reficiendas, ut illis refectis me- m,ul liüs Deo fervire poffim, &c. Tertium: ut fit. l fedula circumfpectione przvideat, tüm cul- indt pas inaliquo opere committi foliras, ut illas impeüdeï evitet ; tum variam honeftatem , cujus re- n gï- [ l fpectu idem opus peragi poteft; tum pecu- AE ag liares virtutes, qua in eo exerceri poffunt; tum modum , quó in agendo uti oportet ; vertit modum videlicet , quó idagebant, velage. lll * rent Caroli Borro mzi, Ignatii Lojole, :ü mnl' Francifci Salefii , &c. & quó ipfe olim in ,'lendum I: morte à fe a&ur füiffe cupiec. Con(dtm Quartum : ut poft ejusmodi animadver(fiones decernat, nis g velle fe opus tunc pera gendum agere , ex nfemünjïf puroDei; & virtutum ineo opere occurren- :£05 ! tium amore, nec paffurüm, ut in ea actios - yeli ne aliqua' imperfe&io ^ interveniat ; unà ii Deum totius fan&itatis authorem devoté s obfecrans , ut opportuhis auxiliis fibi ade( ilb fe digaetur. afïüïfi*ï , R3 Et 148 ARS SANCTITATIS Et quamvis admodum difficilé videatury idq TooC ut predi&i a&us tam fructuosé, ideft: cum frci pio animi fenfu intrà tam breve tempus ex- erceri poffint. Si tamen quispiam mox füb Ws; initium conatum aliquem , ftudiümque ad linta tifta fedulam illorum exercitationem adhibeat ; pee brevi temporeeamperquam facilem fibi red« det; prefertim , fi in matutina meditatio- hr ne, & meridiano examine füperioribus a« cnfo nimadverfionibus fe ad eam praparare, & qua i Et multó adhuc f o adaptare indies continuet. teaQd magis , fi totum meditationis tempus per Tolit dies aliquot infümat circa modum ordina- rias aCtiones rité obeundi, uno nimirum die titij, circa modum , quàm maximé opportunum Gtef Miffam celebrandi. Altero die circa mo* Q t dum horas Canonicas recitandi; atque ità fit, deinceps. m Sed neque hic adhuc meta eft, & quics anima Deum ex toto corde amantis, eique hr perfectiffimo quovis modo fervire cupientis. dit; Parum quidem illa arbitratur : ZJega efft dQ Ti a culis antà, vationeattentionis, quá ad futu- rasaCtiones cum omni perfectione obeundas Vv fe przparat , fed ftudet quoque: ZJeza effe Ohiut eculis re£ró , ratione accuratifimi examinis; Wt ad CAPUT VIIIL 149 vident ad quod G;ïgularum a&tionum perfectiones et a revocat; attentó mentis oculó quatuor hzc EmpUS [] fpecialiter in quovis pera&to opere obfer- vmrul vans: Primum , anilud puro Divinz vo- üngei luntatis refpe&tu , & fine ulla terreni finis adhil miftura peregerit? Secuzdum , anin eo o- mb pere veríata fuerit vel cum nimia mentis ad- vedict hzfione , quiaillud tanquam propenfioni fuz otilius ! confonum fponté elegerat; velcum toedio; PTO quia illud contra fuam voluntatem alieno juf- ] ib fü coa&a füfceperat? Terzzum , an tempo- pf reaQionis, veloperis cujuspiam aliquos hu- militatis , mortificationis , fraternz chari- Ti Oïdn: tatis, aliarümque virtutum actus , quorum jmirut ceteroquin dabatur occafio, per ignaviam Pportuü': omiferit? an denique minüs diligens fuerit - (it ï ; a[qüö l inretinenda prefentis Dei memoría? Quar- tum, an culpz aliquid admiferit , vel men- tem otiofis cogitationibus occupando , vel m $nordinatos iracundie , moeroris, & cupi- ntis & ditatis affe&us fovendo , vel dicendo, aut eapi u agendoaliqua, quz à perfeCte rationis nor- ma abhorrent ? Cui examini brevem, fed [uä ul vivacem Dei laudationem pro bonis , & fui objurgationem pro malis, in omni opere . P/W;J particulari animadverfis fabjungat: | exam5? Sed K 3 150 ARS SANCTITATIS Sed objiciet fortaffe aliquis has tot , tám- 1015 que minutas obfervationes , ideas perfe&tio- n niseffe, quz vixin ufüm deduci queant; aft temd contrarium evincunt complurium Dei fer- b f vorum exempla, qui licét minimé otiofi, eas nihilominus pro ftabili , & perpetuo quo- tidiang vitg exercitio habuerunt. Qualis D inter alios erat P. Ludovicus de Ponte S. J. /it qui, ütin vitz illius actis proditur,. certam | fibilegem prefcripferat, nullum unquam 9- pus aggrediendi , quin illud & ante aggref- fionem coram Deo circumfpiceret , & pera- Al &um ad examen revocaret. Qualis itém e- rat S. Ignatius de Lojola ,. qui nullam diei Tipry Tif tf horam effluere finebat , . quin accuratiflimé IU dw recognofceret , quidquid brevi illo tempo- ris fpatio, cogitatum , dictum , fadümque Cb àfefuerat, cum nova femper voluntate me- t & liüs tranfigendi horam fequentem. Yi v Ultimum denique interioris puritatis con- Quf fervandz augendaque ftadium in eo pofitum eft, utbis quotidie , nimirum meridié , & ve- hUC4 Ih]U) fperi vita omnis recognofcatur , quomodo Tatu ab altero ad alterum tempus traducta fit?. ità tamen, utintegrum horg quadrantern in a- e,q lr &ionibus examinandis - non confümat , fed n fWII() 1 ' ) CAPUT IX. 1fi tnt,tin in iis, quanfüm fatis , demoratus , aliquid pefedis femper temporis preparationi ad pofterio- eant; remdieipartem, autadcraftinam diem pro- Dl bé, fan&téque tranfigendam reponat. nd o GAPUT. PX x , ( De teytio inffrumento, quod eft fauttorum de- Jonte s Jideriorum , €? femel concepte volun- , Celt zatis Deo penitus ferviendi cve- mq'dam bra anflauvatzo. Ye 39f 0. natura rebus creatis infitum eft, quód oX ptü Á ea, quz impulíü violento, & natura- i ico li propenfioni contrario moventur , paula- sulind tim in lentiorem femper, & lentiorem mo- ;curatilïï tum declinent, donec ab eo prorfíus defi- jllo tj ciant; Idcirco uttalis, qualis initió fuerat, fiduny celer, & validus perfeveret, non füfficit huntattl eum femelexcitáffe, fed neceffe eft illum a- T Similiter ls novis impulfibus excitare. yiitit cüm motus, quóhominisanima mortali ad- 00 pl)tf huccorpore inclufa tota mente ac voluntate 'ldlC, &1 in Deumferri debet, fit cum terrenis vitiatze quom naturz propenfionibus pugnans , nec aliun- ft a de, quàmà füpernaturali aliquo impulfu ex- T citari poffit, eapropterlicétperfiepe rapidif- d fimo impetu ad Deum affurgere videatur, K 4 nihil- 152 ARS. SANCTITATIS nihilominus, quia motustales nativse illius [ ad ima pronitati adveríantur, nisiab altiore um tht It illo principio, àquo primüm in füblime adi funt, novas identidem viresrecipiaut, quan- i & tó ulteriüs progrediuntur, tantó magis fem- duj per languefcere folent. tione. Cüm igitur minimé fieri poffit, nt quis- darig piam velmagnos progreffus in via perfedtio- dem nis finé ardenii defiderio Deo fefe totum im- ]i pendendi habeat; vel tales affeCtus diu in eta5 corde retineat , nisi eos frequenter re&agra- "i re contendat ; manifefte indé fequitar ma- quot ximz curz nobis effe debere id genus, defi- QUj deria, &affectus quàm creberrimé reiteran- adre di; adeó, ut illa nihil preter Deum ín pre- t tio habendi, ipfümque amandi voluntas, u quà illi foli fervire, & þlacgr.,e cupimus, nun- fiom N quam deficiat , fed in quavis temporum, lo- corum, occupationum , fociorum , atque ii eventuum diverfitate, folida, & integra pet- Qüþ duret , ralis nempe, qualem Divus Anto- atl nius Eremita infpiritualibus fuis Alumnis ef- Ine fe volebat, dicendo : Hoc /7 primum cutr Don &is za commune maudatum , nemiuem zn ar- Jtn vepti propoffti vigore laffüfcere, Jed quaf in- lib czpientem debeve fempev angere s quod cape- i i .mt. IN CAPUT. IX 153 tive ]l vot. ldem feré iisdem vwerbis pauló ante iabl füum obitum in hzc verba repetiit : 7odie 3blimed vos religiofum ffudiun arripuiffà arbitremi- ant, gi, €? captevoluntatis fortitudo fuccvefcat ; mygle hujusmodi autem fpiritualis fervoris renova- tiones aliz füntquotidianz, alic hebdoma- it, Itl darim , alie menítrux, alie annuz , alie | perf i demum cuivis temporis aptx, tpturm Prima fervoris renovatio tanti inter Cx- hus dit teras eft momenii , ut fi rité perageretur, ia vix ulla alia renovatione opus forer; & ifta quoudxe mané, meridie, ve fpc'c, & initió q du 'CtUSy [ CDJUSVB pattxcuïarls ^p€ïi5 uti nos oportet, m ad refümendum toties in via perfectionis fpi- eum nj ritus vizorem, Quemadmodum enim folab [| v ortu confurgens jam per tot fxcula diurnum füum iffter quovis mané ità alacer reiterat; leïbi mporüm. ac fi tunc primó curfüm faum aufpicaretur; fuIm , ^ ità pariter quisquis Deo fervire , & placere cuprens, debet mox füh diei exortum hilari d animo é ftrato confürgere , revocaado in u meinoriam novum hunc diem (ibi concedi , ln nonut illumjuxta geniifüi propeufiones ex- l TA pendat, fed utvoluntatem Dei rebusin om- qmm il nibusexequens, quàm plurimos virtutum /g, 4!!1 actus exerceat , & íempiterng beatitudinis qilU' 1 851 cenfüm l x 14 ARS SANCTITATIS tb cenfüm novis meritorum lucris amplificet, TA Dicatitaqueintimo animifenfuü: Euge! fure gamus ftrenué, & alacriter , Deus nobis d exür hunc novum diem largitur, ut illum tranfi- fj ad gamus zz fan&itate , €? juffitia coram ipfo. pl Fixum proinde , deliberatümque mihi eft, T nil Oi multó exactiàs illum traducere, quàm huc- hacn usque ullum alium traduxerim; ideoque C el tanquam à pefte per gratiam Dei cavebo ab omniíeuexterno, feu interno aQu, qui vel Dd ferl levifimé Deodifplicere queat ; & quidquid tiojor € contrario mihi in eo faciendumeerit, exire bet, | [cient tegerrimo ejus amore , füumma veneratione, potef & praftantia facereenitar; nihil aliud pre [e gg oculishabiturus, quàm ipfüm, & Divinam ejus voluntatem ; Eum ubique prz(entem þeïag 1 afpiciens , cuncta , que agam, ipfi offerens; Dun; de fingulis, quz forté evenient, cumeo dif- 1 lpfo & ferens, & ab eo uno omnium meorum fen- füum, judiciorum , atque affectuum regu- n lam fümens. alicy Nimis , ah! nimis hucusque vivere diftuli , prout fidelem Dei famulum cuf decet. Statutum nunceft, prafentem diem pf €o fru&u, & utilitate, ea virtate , & (an- 'iiï, 1 tit, &itatetranfigere, quá inmorte, quz forfan expropinquo imminet , quemvis dierumla- tabor 3 .CLAPUT' IX. 155 tabor traduxiffe. implit Tu modó Deus optime, r maxime, unica fpes, & fortitudo tibi fervi- Deus n entium ! prefentiffima illa ope mihi, quz- lo z fo, adfis, quam aliis fidelibus famulis tuis tonxi) praftare confüevifti, & (ic fiet, ut, qui per « nilie me nihil poffum; per efficax auxilium tuum omnia efficere potero. Quantumvis autem quämhm ; M hec matutina voluntas, & propofitum etffi- curelot cax effe videatur, non debet tamen fidelis 1 qi' Dei fervus in ea una quiefcere ,. fed eam ad T majorem adhuc vim tum ante opus quodli- eit, d bet, tum in meridiano, & vefpertino con- fcientiz examine, quantüm per gratiam Dei at poteft ,; excitare; decernendo opus illud à | aliüü» fe agerediendum :majore cum perfectione & D peragere, quàm unquam aliàs peregerit; præ(cntï Examenautem meridianum , & vefpertinum fi of ab ipfo requirunt, üt animádvertat, quàm cind exacté antecedéntium examinum propofita leorumfï' um impleverit ? & reperiens fe negligentiorem alicubi fuiffe , peculiares negligentiz illius ; hod caufas indaget, & rurfus eadem propofita, l ln preíertim illa, qug minüs accuraté ferva- xen vit, majore animi ardore in futurum conci- 6 &[ piat. qui l dieru[]h; Huic u " 156 ARS SANCTITATIS [ Huicquotidianz fpiritüs, & fervoris re- novationi non diffimilis erit hebdomadaria ; fiun | cui vix congruentius tempus affignari poffe nfat videt:ur, quàmdies, quó SS.Euchariítia füe tici mitur, velíiquis hanc pluries in hebdoma« lomin daaccederet, dies dominicus; quó per ho- Ti Philoí rz circiter fpatium perpendat, quonam pae €&to finguli hebdomadz dies à fe traducti fue- altius rint? tum quoad culparum fügam, tum neceff E quoad virtutum exercitationem , tum deni» düdbus que quoad intimam , purámque in operane 53 ] do intentionem , & cum Deo conjun&tio- quoti nem; & ubi perperàm aliquid aCtum, aut piam: omiffum fuiffe perfpexerit, juftum dolo- tivet rem, & coníentaneam voluntatem conci« píat meliàs tranfigendi hebdomadam fübfe- brioil quentem ; totámque infüper illius diei me- Vl ditationem ad füi , a&ionümque, & omif. q lto fionum füarum emendationem dirigat ; füe R, fceptáque rité SS. Euchariftiá, Chrifto Do- s mino intrà fe prefeati, quàm enixiífimé po- €atü teft, füz hujus voluntatis de(ideratum fuc- düm ceffum commendet; novum animi vigo- li, rem, &fiduciamreíümens, ordinarios fuos qót 'itig a&us deinceps itàperagendi, ac fi cunc pti« müm Deo famulari inciperet. pr Aft! L] $ CAPU'f IX, 1f voni A(b! quia etiam iftud àt àt probatiffi- od $um Deo perfe&é ferviendi propofitum, conflantem vigorem, & efficaciam füam p p atl difficil retinere poteít, nisi quis fübinde ab y hebdor hominum confüetudice, rerümque exter« poped naruni türnultu fecedat , ad placita czleftis uonun? Philofophiz quietiüs ruminanda, mentique adudil altiüs vivida apprehenfione imprimenda; neceffe erit przter renovationes jam dictas; gam,FJ cum & duabus aliis uti , uná nimirum menftruá , an- ia p nuà alterá. Seligendo ià ufüm pro una; cuju quovis menfe vel ultimum , vel alium quem- adum/ piam ex maximé vacantibus diem , pro alte- raveró denos , autfaltém octonos quotannis yun dies , eósque fi fieri poffet, alicui ex cele- em 0U sdam l? brioribus anni feftis, puta Nativitati, aut ius dit? Refürre&ioni Salvatoris, &c. previos, Cir« ca modum autem renovationis iftius utrius- , &cm:: que , duo monenda occurrunt 5 Przmurm : dirgiti die illa, vel diebus pluribus pro alterutra Chifo! earum renovationum defignatis , abíceden- ;ixfmmäf* dum efle à quibuslibet tum profanorum cu« "UL ris, tum familiarium fociorum commerciis, gimi *' jnurii quó totusin facro illo otio aternis animz füze rationibus vacet ; tanquam fi nihil in vita (ieunc/ DCG ?ua' preter negotium iílud haberet, l aliug 158 ARS SANCTITATIS priy aliusin mündo preter Deum, & ipfum exi- st fteret. — /Z/terum : tria precipua effe, qui bus in utraqueilla & hebdomadaria, & men. — | 1 ftrua renovatione fefe impendere debet, ut füjim defideratum fru&tum abinde referat ; fedu. | ^0l pita: lam nempe piotum librorum lectioni - opee CR COn tam navando; perattenta rerum divinarum, perit & celeftium meditationeternis, vel quater- nis perdiem horis animum pafcendo, ac de- p rnique fecum difpiciendo , quonam pa&o il- Ápuem ferent .lum menfem , velannum traduxerit? ftatu- Qunfüe endopraterea cfficaciter quibus prafidiis u- Qd ti velit, ut propofita fua exattiüs impofte- fittet: rumfetvet; prodeátque ex illo fpitituali fe- ceffu inftar. hominis penitus novi, cum in- m genti animo ; & firmiffima fpe , fequent t qun| menfe , adt anno perfe&tiüs vivendi. No- tandum autem perquam diligenter, & ca- t o vendum nobis maximopere eft, né propter Va ulla imbecillitatis noftrz experimenta: ani- mosin fpirituali via defpondeamus , fed poft Quit quotcunquelapfüs , nova femper cum alacri- ] ptín tate fürgamus , diffidenriamn profectui no- m ftro maximé noxiam velut peüem fugientes. bl'evio Prater jam tecen(itas renovationes , uni- N ca ádhuc reftat nullius certi tempoüs pro- prias j CAPUT IX. 3 159 pluma prias fed tunc folummodo inftituenda fpiri- tüs renovatio , dum extraordinaria, & pe« dia culiaris illius urget. neceffitas ; , quando ni- 2 tb dedy mirumaliquis eó , quód longiufculo tempo- nt; i re, quotidiana Deo perfe&e ferviendi pro- pofita vel renovare omiferit , velfrigidé, & Hioi ex confüetüdine tantum executus fuerit, exe TEU peritur fein perfeGtionis ftudio remiffum , ad d quit peccandum facilem, ad virtutum exercitia D acd; fegnem, terrenis rebus affe&tu inordinato ad.- 90 hgrentem ; orationidenique, & amice Dei xic d confuetudini minimé aptum , & idoneum: ptæüdiiï: Quid tunc , amabó , fervum Dei agere o- i portet? debet nimirum remediaprzfenti fuo ;itituaffï ftatui maximé opportuna maturé ptofpice- j, o re; nullum autem opportunius inveniet; j f quàm fi uno alteróve die attenté expendat, al y quàm gravis , & periculofus fit ille animi (ui «t l ( morbus, feriam abeo fe purgandi volunta- g p E tem quantocyüs concipiens , folertérque in- ne 4 quirens , unde originem duxerit ; ut pro- $ f ! priam mali radicem faciliüs evellat; adeó , ut, fi ex nimiis occupationibus deteriorem UL fuum ftatamortum effe deprehencerit , ad fugitülü& breviorem modumi , & ordinem illas redi- u gat Siexliberaliore cum hominibus con- vería- yisr PH 160 ARS SANCTITATIS [eute verfatione , Juftos huie quoque in futurum limitesftatuáat. Steximmodica fovendi cor- Qu à póris curà , ufitatis illius afflitionibus no« moltat inbeti vàs extraordinarías adjiciat tüm "vero Deumquàminftantiffimé oret, ut priftinum ajuve fa, i fibi charitatis fervorem pro paterna fua beni- ponur ghitate reftituat, fequentes afpirationes crebriüs per diem ufürpando : Cor smundum fefo crea in aue Deus , €2? fpzrztum retdum u- ctfi va in vifceribus mteis. INé projicias me d li, d fre Jacie tua , & Spiritum [auctum tuumy mà P qujevas & £. Redde mibi letitiam faluta Tatura vis tui, €? Spiritu principali confiraua me: ac demum , quz retró fünt oblivifcens; ad libent ea, quz priorafünt, extendens fe ipfum; T nonaliter, quàm fitunicprimüm Deo famue "—— lish lariinciperet; recenti cum conatu ; alacris f tàte, & vigore perfecte Dei fervitutis cure hm riculum repetat, & usque ad vite fmem RUT probe contintiet. T CAPUT vX i De aliis quibusdau zuffrumentis , ad eundem vit; autime cuu Deo conjun&lionis finem fa-" UUID, cifiüs conféqueudum appofftis. (ICat: pus Deo penitüs adhsrendi, üec hisl Vttsx ex ipfo , & fecundüm ipfum vivendi; Ti ficut Á me J CAPUT X 36I fütiri ficutexcellentiffimum eftinter omnia , quot- vendi d quot ab hominibus fuícipi poffant ,. fic & nibis t multa requirit inftrumenta , quz humanam tüm Vr imbecillitatem ad illud conftanterurgendum adjuvent ; Quamobrem przter jam propo- : prifite 3 fl fita, in extremo h'oc capite decem alia pro- fpiratit ponuntur; quz ad finem tam eximium inde« o ml feffo conatu profequendum , . & felici fuc- hn i ceffu apprehendendum, vel prorfíüs necefz / (10) 107 faría, vel magnopere utiliaj & accommo- da fore fperantur. Tutlil D) f : Primum: (itmeditatio veritatum füper- naturalium , preíertim earum , quzx vim ]flm' " habent animos ad perfe&am cum Deo con- vt jun&ionem incitandi , quales fünt infinita s El ; Dl illius bonitas , pulchritudo , fapientia, & Eu u perfe&tio, & quód ipfe it ultimus finis, cu- YilLits Jus gratià procreati fumus, arctiffima, quá d f tenemur, eiinomnibus ferviendi, eümque in omnibus amandi obligatio. Nunquam fatis zftimabilis felicitas , eum in prafenti vita amantium , eaque 1in &terna vita fruen« ,,(i enr tium; vilitas, & penenihilum quarumlibet jfnzi!/' creatarum rerum prz ipfo; &aliz hujus ge- ftih neris veritates; quarum crebr m,atcentame j j ff que confiderationem neceffariam ad perfe- jf UW L &am h vars SanBitatis, " ARS SANCTITATIS 162 &am cum Deo conjundionem effe liquido Titn apparet; quoenimpadto fieri poteít, ut ta- fdo lium veritatum cognitiones inter tot, tam T0 f que varias mortalis vitz diftractiones femper fv fixi in hominis mente perfeverent , qui fu- fatiQ pernaturalia earum objecta frequenti ,. at- r tentáque confideratione nonruminat? adeo fet fané id impoffibile erit, ut earundem füpet- 1 naturalium veritatum fpecies,fi crebra medi- li tatione non excitentur , obícuriores fenfim enda evadant, & pro majore earum obfcuritate ; ii defideria quoque perfectionis magis elan- guefcant. entes laCHu "Secundum inffrumentum : eft leQio fpl- Vefn e ritualis librorum videlicet, qui vel folidam BI fanctioris vitz inflitutionem , 'vel flexani- bate mos ad perfe&é vivendum hortatus, vel lis g ge(ta hominum chriftiana virtute excellen- Ut tium contineat; mediumnon exigui quoque E ad interiorem profectum momenti. Ín cu- Jisp jusrei idem mirg complurium ad meliorem pali vitam converfiones produci poffent , ex fpi- Vixe- fit, rituali le&tione etiam fortuita ortz. [ p nim allquem fpiritualium virorum reperies; qui cümaliquando egró, mqu:eto, & prot- fus incompofitó effet animó , poft femiho- f xam p x i CAPUT X. : liil 163 NU ramv-pio alicui libroï impenfam, cum mani« i, t fefto, & fenfibili in meliüis mutatione » 'ani« efor mó nempe tranquillior , mente ferenior, .à , qii . pravorum affectuum intemperiis purgatior , rationis demum , fuíque COmpos, atque ad ent, n d re&é vivendum magis habilis non fürrexifz fet. lm fup? J mame Tertium. inffrrumentum : eft fþiritualirs letitia, quáad prafentis vitz bona contem- i") fv nenda, adtentátiones demonis repellendas ; fcort ! ad quascunque ii divino famulatu fe objici- mgï& [n) entes difficultates füperandas, ad virtütes a: t .lacriter exercendas , & tranquillam , & füa- « vem erga proximos charitatem jugiter.in a- - nimo retinendam , ad facilé demum, &li- d i benter cum Deo converíandum » nihil uti- rtaris! liüs effe, experientia demonftrat. Quos T. circa maximopereexcitanda, & fovenda in gui qugïw animo fuadetur tunc, dum quis molefti cu- ][ic i juspiam eventüs causá ad mocrorem fe ime ] melit)ï pelli feutit. . Nec arduum id factu effe pote« tit, fialiquando in meditatione ordinaria ri- té perpendens inz:ftimabilis pretii bona , quae 1 lepfr in.Deoex liberalitateipfius poffides, cüm ex )) if peculiari privilegio in familia ipfius degas s f l ftudeásque illi idiffimam fervitutem preftas La POP 164 -ARS SANCTITATIS dith re, &ipfe te non modó in fervum, verüm ftüt etiam in filiorum , amicorümque füorum nu- vulp: mero habeat; & poft brevem mortalis vitz fate curfüm , fempiternam tibi celeftis regni füi defo hareditatem , atque infinite beatitudinis Ah nimiüm (in- afid füg confortium promittat, not gularis, & nimis eximia felicitas eft , àDeo amari, amicum, filiümque Dei effe , beacif- qui dos, fimam , s&ternámque cum Deo conjun&tio- nemin czlo expectare. Quis ifta digné per- &i pendens adhuc in corde fuo mcerori aditum f prebere poteft? te,. Quartum infivumentum : eft affidua quo- femí visloco, &tempore füi ipfius prefentia; id lr eft: fincera quzdam rationis claritas, anie Ut mique libertas urbulentis humanarum re- ET rum, univerfóque ifto fenfibili mundo lon- W gé füperior; quam, qui firmiter poffidet, mm nunquam perturbari fe patitur , feu urgen- Ym tium negotriorum folicitudine , feu timida, Y & fervili eorum , inter quos degit; vere- (5 cundia, feu molefta valetudinis intemperie, Ia feu rep:ntina adverforum cafüum incurfio- ho ne; fed tanquam fi degeret in Olymþi vet. Obl'el tice purgata mentis acie intuetur, qu&cun- f unc; ju- quein grbe terrarum videnda fe offer dicium "- " ] CAPIIT- X 16y ) dicium de iis ferens non fecundüm externam N Qrumme rerum fpeciem, aut pravorum affe&uum, al vit vulgari&mque opinionum fallacias, fed jux- ta certiffima fidei principia. Et hzec animi gl fi defoecati, liberi, & ere&ti, totóque fe fibi atl affidué przfentis conftitutio, medium omni- mindt no eft miré homini utilead continuos, &«s- )&, i quabiles in via fpirituali progreffus facien- $ b dos. yjundi Quintum inffrumentum x eft ftrenuitas, lp r & intenfio animi, quz nunquam patiturDei r adit: famulum aliquem turpi ignaviz fuccumbe- re, ità utvel operandi tempora otiofüs , & fidott femifomnis traducat , vel quotidiana mini- entii/ fteria, languidé , ofcitanter, remifféque fi[üSg j obeat; vel difficultatis cujuspiam metu; yarit ea, quz honefta, &utilia funt, agereomit- ul tat. Przcipué autem hic animi ardor illis p temporibus excitandus eft, qux peculiarem f uf vim habent, illum minuendi: ut primo ma- w tf né, autdum cibi recéns fümpti vapores men- gi[ ) ï»" tis vigorem obtundunt, aut dum per hye- 'læmp&l: mem vires corporis nimio frigore quafi con- n n glaciatz torpent, aut düm denique animus obres adverías inerti moerore dejicitur; co- n ^ quæCf gitet tunc opus effe , ut virüm fe exhibcat,. & f L 3 d 166 ARS SANCTITATIS & contra languores ignavis fortiter depu- [ gnet. E li Sextum inffrumentum : eft conftantia in t bonis propofitis , hoc eft in exequendis fuo Q temporeoperibus illis , quae priüs agenda fitt, cenfebantur;. fecüs atque multorum confüe- ia tudo eft, qui quàm prompté in orationis - fcti ftu egregios virtutis aCtus füo tempore exer- pl cendos concipiunt , tam facilé, dum fe eo- it, f rum occafio pzbet, àpriftina voluntate per ltm animi levitatem deficiunts quibus, ut à vi- fitt, tio ifthoc plené purgentur, tríahic remedia vdi prefcribuntur. — Przzur : né plásjufto pre- tenti cipites fint ad decernendum aliquid , quod hilnt illis profens affe&us függerit, fed difüiculta- hh tes przvideant , qug executionis tempore lo occurrere poffunt , & à quibus aliàs jam fors T0 non femel füperati fünt. Secundum : ( for- [ té opus aliquod laudabile maturó confilió de- Vl cretum aggredi volentibus, neva quadam dii ratio illud diffüadens, fe offerat; né ei ullo li pacto aures prebeant; fed quod priüs fta- tuerunt, fidenter exequantur, refervantes Pff); Quit folummodo in confüetz orationis tempus no- abSql vam deilla ratione examen, & confultatio- Cunq nem; & (itunc jufta, magníque ponderis enec — N CAPUT X. 167 t dep effe videretur , priftinum füum propofitum liberé coram Deoretractent, nonautem ex- Qantint tra orationem , & in ipfo operandi procin- endi Gu. Tertium: ut, fiforté quidpiam fece- gpnal rint, à quo abftilere decreverunt , aut o- y cont miferint aliquid, quod fibi faciendum prze- tI0DS fcripferunt , poenas quàm primüm à fe exi- Jte u gant, dupló, vel tripló graviores. Adeó; miea ut, fiex.gr.pomum, autquid ejusmodi ex* t Y traordinarium vefcendi tempus deguítave- W rint, ad prandium illo die, vel ad coenam; od vel à cibis plené abítineant, folo pane con- ul tenti, vel faltemferculo uno, aut duobus fi- jd, d biinterdicentes. Si itém hodie cilicium tri- di f bus horisge(ítare, aut flagelló per dimidium N ten f horz quadrantem fe juxta propofitum cxde- y 5 )flm V re omiferint ; cras per diem totum , aut fal- [j jj tém dimidium cilició corpus atterant , & fui ol IIUU verberationem bis tantó temporis fpatió pro- ducant, 1dque feveritate omnino inexorabi» qüæ ne a m li. Imóére foret, (i in quovis concipiendo ris l propof to poenam fimul fancirent, & dupló (eratt quidem re definita graviorem , quam luere pus n absqueullaremiffionis fpe debeant, quoties- [u]mn cunque à propofiti obfervantia defciverint. gndü Ü La4 Septi- 168 ARS SANCTITATIS Septimum inffrumentum :- eft con(üetu- tt do incumbendi ad vitz fanctioris negotium, disx vitto non fecundüm univerfam latitudinem, fed diviim, &perfingulaspartes, ità, utable- lnter gata omni craflini , perendini, & fübfe- anim quentium dierum folicitudine , de uno dun- Dto taxat prefente die cogitetur , ranquam fi al- fibio mid ter fanQté exigendus nullus fupereffet, "Tota enim difficultatis, & diffidentiz ratio in eo lo K verfatur, quód D:xter hodiernum diem J (quó rem zquifimam , nec magni admodum N h negotiiefle videt, ut perfecté Deo ferviat, ing ut àlevi(fima quavis noxa abítineat, ut nus- tapq quam voluntati propriz , aliísque terrenis itt affecibus morem gerat) longiffima illi a- im'g( liorum dierum eadem curmn perfedione tra- Qs ducendorum feries objiciatur ; in quorum tifn fingulis, folüm per fe fpectatis, licét fatea- VDC? tur nou nimis difficilé fore, fic à quibuslibet n rebus terrenis avulfüm, &uni Deo deditum u vivere , nibilominus idem quoque in uni- [ ver(is praftare , plerumque non fecus, ac bu rem viribus füis omnino fuperiorem conci- pua peret; unde confternatio animi, & diffiden- lid tia oritur, &renuæc'lue illius generoütatis,de— DI fectus , quz ad res prafertim magnas virili- füi ter JCAPUT X. 169 onfüet ter aggrediendas , conftantérqueprofequen- ( qotium das requiritur. Quocirca qui diffidit, fatis xm l virtutis fibi faturum ad plures annos cum ea d interiore puritate , füi cuftodia, avul(ione . ] animi à fenfibilibus bonis , & affidua cum üno dit Deo conjun&tione tranfigendos ; prudenter amíid fibiconfület, (j quod univer(im aggredi for- t Ti midat, particulatim faltém , & in dies fingu- jo ia los peragendum füfcipiat. n dit OGavun inffvumentum: eft füi diffiden- dmod tia, ità, ut hbomo nihil fibi, pec viribus, nec ) femit induftriis ,. conatibüsque fuis tribuat, fed , IU tanquam per fe aliquid boni agere omnino [ert impotens, propitiam Dei opem ardenter m Ill imfloret, totámque fpiritualis fui profe- H Güsfpemin eapofitam habeat, tria hec cer- | qllOFï tiffíms veritatis effata in memoriam fibi re- »t fiti Vvocans, Primó: perféctam charitatem , & JibUSlL conjunctionem cum Deo , opus effe ultra ' dediül proprias vireshominis, ità, ut ad illud rité ; [ exercendum , nihil profuturum fit uti arti» bus, & induflriis quibuscunque, nisi Deus eothy! przfenti fua ope conatus fecundet, juxta il- n lud Pfal. 126. INzs? Dominus edificaverit do- if mumn, in vanum laboraveruut , qui ediff jati «ant eam, — Secundó ; vam impoffibile effe , "d li ut v Lf 170 ARS SANCTITATIS ut Deus colefti füa öpc homini multim de con viribus fuis Gibi pollicentiadfit, quàm aperta Qu fant reftimonia in facris literis de peculiari gf Deiin R:perb,os,/ & arrogantes odio, aPomi- Qnfin patio enim Dosini eff omuis arrogans ( Prov. finei 16.) Tertió : certiffimam rationem effe, fciet, neceffaria humang imbecillitati adjumenta ] debgr à Deo confequendi , utnos omnino illis in- Tlepor digere agnofcamus, ac proinde fidenter pro fini iis orates illaà largiffima ipfius benignitate quend; fübmifsó impesare ftudeamus; quia uni- Bitita verfalis illa ipfius promiffio, Marci cap, r1. fritor Ominia, quetunque orantes petitis, cvedite, quia acctpietis , €9* evenzent vobis , infalli- N bilis e(t; quisquisproindeinvia perfectibnis Wt multüm progredi exoptat, debet vanam füi Mu sftim.-ionem, & prefidentiam penitus ab : tï&,q animo excludere , nec de íuis viribus fibi hh unquam placere, séque omaium mortalium Jvää divinz opis maximé indigum putare; de- Yenc |. Tan bet infüper fe tanquam omni virtute va- Chr cuum , fcediffimis vitiis obnoxium , ad qu£&- fbin vis flagitia proclivem , & minimis (andtoris vitz difficultatibus imparem defpicere , fem- 4 nf per& ubique ad Deum , tanquam aduni- ; HUCUF cum maximge imbecillitatis füe columen Wf Ccon- EATUIT N 171 dtim confugiendo ; perfüafifffmum fibi habens, at quod quantó de divina ope imploranda ma- Xl gis folicitus fuerit , tantó amplius, & certius T nonfiné jucunda füorum fücceffuum admira- : (Dn tionein perfeta cum Deo conjun&ione pro- ficiet, fatl Cff Perfuafiffimum pariter fibi habere juntt debet, quód falutis, & perfectionis noftre il negotium , 707 volenztts , Zeque CUTYTeR$ , nter Jed mifeventis Dei fit , nulláque. ad id affe- ugm[ quendum expeditior via, nulla induftria re- periaturfelicior, quàm (i divinam nobis mi- WE Ü j a fericordiam ; affidua, humilique prece me- reamur, / ; qni 77 9* j MNonmum inffrumegtu JL . eft peculiaris ve- «t neratio Auguftiffimzx Dei- Parentis Virginis ia Marim, Nemini fiquidem dubium effe po- eniti: teft, quin Deus ficut illam pre omnibus fibi ul in Matrem elegit, ità propenfiore etiam fa- vore illis adfit, qui rcligiofiore cultu eam gort albj 3 veneranrur, & füb clientela ejus degunt. Tantó igitur unusquisque ampliores faciet in ruts Chriftiana perfe&ione progreffus; quantó L fibi magis propitiam cxleftem hanc Patro- [äll&l nam habuerit. Cujus favorem ftudiofiffimé 'erC»f' aucupari debet omnis, cui fpiritualis fuus Ti coli profe&tus curz eft; tum in perpetuam fer- vitutem Ü o5 ARS SANCTITATIS | fervitutemillife offerendo , tum quovis ma- fert né fimul, atqueé ftrato fürrexerit, & quavis qu nocte, priusquam cubitum eat, imo quoties p cubiculo prodit, vel illuc revertitur, cum Midr in quibuslibet angufliis, & dubiis fupplici- Qd ter eam invocando. 1is f Decimum iaffvumentum: eft cultus pree paudi fentis in SS. Euchariftia Chrifti Domini fin- & vit gularià i"plmuahbus viris ftudio exercendus, Tücrem ! tum quia experientia teftatur, nihil magis J): (Il valere ad excitandum ; fovendümque in ho- $o minti animo diving charitatis fervorem, tf quàm íi quispiam . viva fide venerabundus Wa maximo huic Sacramento adfit ; tum quia Üitem hic idem ipfe prafens latet , qui in fiamet g (s calefti regia ad dexteram Patris fedet, tum n denique, quia ille hic moratur, qui totius noftri boni fons eft, qui mortali quovis Pa- ( tre, & amico impenfiüs nos amat, qui nl« "B hil ardentiüs optat, quàm egenis rebus no- il ftris fuccurrere. Ac proinde quemadmo- ekgl [ dum olim ante füuum obitum perzran/Aat Je- nefaciendo ; ità & nunc poft eundem benefa- Wpr ciens permanetzsgue ad ceufummationem fæ- lm culz. Si autem quis quzrat ; qualis erga i- t pfum in Eucharlfha przfentem cultus no- fter Y CAPUT X. 173 Wism fler effe debeac? & Talem effe oportere; tqui Qualis requireretur, fi ipfüm cerneremus , u prout cernebant Apoftoli noftro corpore a- ur, mi&tum, ità, ut tam affidui in concurren- fuppliü do ad ip(am nunc fimus, ficut tunc ternpo- ris faiffemus ; nec minore cum reverentia , ]st gaudio, & fiducia eum intueamur füb panis, mitil & vini fpeciebus nunc latentem, quàm in- rceni tueremur füb humana fpecie vifibilem , prz- j mi 30: quotidie falcém femel fan&tiffimio Mif- j j ( Sacrificio a(liftentes, in quo idem beni« t gniffimus nofter Sacerdos fimul & victima re- novare non definit , etfi citra fanguinis effüu« rabul fionem , illud maximum Sacrificium , quod tümc n für pronoftraolim falute terno fuo Genitori in dct,ï crucis ara obtulit. Secundó: ut fingulis fe- ptimanis accedamus femel ac iterum ad fa- qui a cram Sinaxim. Tertió: utquàm fzxpiílimé luOViiF: "m fieri poteft , ea altaria vifitemus, in quibus ille velut in terreftri quadam regja fibi fedem sey! elegit, certum ftatuendo in dies fingulos vi- en! fitationum ejusmodi numerum. Quartó : a j ho ut praterítata hazc tempora quoties extraor- dinariatentatio ; vel quzevis alia neceffitas UL urget, ad illum , quàm primüm recurra- m ad- mus , quaíi ad fidiffimum contra omnia Et ultuiï J verfa afylum. P. D 174 ARS SANCTITATIS Tif Et hec fünt pie Le&or! que proxillius ts Unius neceffürii vripartito opere comprehen* d fi, & àR. P. Bened. Rogaccio $. J. fufius con- b Ícripti complemento , fecundüm materiam La defiderari poterant. — Dum videlicet primo Cl capite ad efficaciterex Deo, & juxta Deum vivendi movendam voluntatem rationesad- ürü du&z ; in proximis veró duobus capitibus tiüm CUfg fummatim quoque colle&a , unóque quafi ! Qijüg obtutu perluftranda vitz tam Divinz ratio tG exhibita; tum denique precipua impedi- menta, quz ejusdem Divinz vitz continua- wl It limad tioni obftant ; ac tandem inftrumenta , quz ad eandem vitam faciliüs profequendam con- t ferunt, demonftrata fünt, Wt lil Porró circa hanc prefentem methodum, Wi duo tibi adhuc monita proponenda esifti- i mo. Primü;: ut, cümtota hic propemo- ii dum Chriftianz perfectiotiis fümma paucis foliis comprehenfa exhibetur; nonatis cre- düy das eam tibi utilem fore, fi feftinante ad fi» nem oculo curfim perlecta à te fuerit..— Se- f cuzdum : wtü regule , quarum praxis hic fte prefcribirur ; "ultra modum tibi viderentur l ] multz , &ten & nimia attentione indigentes, né animum idcirco defpondeas, earümque cu- rams CAPUT- X. 17 01l ram, velutrei humanas virespeue tranfcens dentis ; abjicias ; fed reputes hànc eandem p difficultatem in omnibus feré humarnis arti« RU bus, putaMufice; Grammatice, &Diale- CL &icz occurrere 5 pro certo habens: quód L prtr aDui cuilibet in illis evenit, idemi tibi etiam even- turum OR nempe ut, quomodo aliarum ar« tium regulz, licét primó fine maxima diffi- apt Mi ücq cultate, &mentis attentione fervari à tyro- Q T nibus nequeant; abiisdem tamen aliquantó exercitatioribus cüm minore femper, ac i poftremó etiam finé pecaliari, & expreffa a- Ontn nimadverfionefervantur ; fie & hujus Divi- ma;q nz vitx precepta, quamyis tibi nunc inex- damit perto fervatu difficillima , & vix non impof- fibilia videantur , eadem nihilominus tibi per thodts unum alterámyve menfem in iís exercitato, u minüs femper, & minüs ; ac demumnihilne« y Yj gotii faceffent. j me* Reliquum poftremó eft: ut quemiadmo- fitit dumin primo Methodi hujus capite luculen- a ter vidifli , conjunctionem cum Deo unicum fit finem effe, adquem procreatises; &in cu« nys» jus poffeffione tua omnis tam przfens , quàm (ert &terna conf(iftit felicitas, tantó femper ma- jtes Jor, quantó conjun&ior cum eo fueris; fic g quàrmi [ 176 ARS SANCTITATIS. quàm maximo cum ardore animi, nunc ag- grediaris , & pari femper contentione ur- gcas , hoc inter omnia, quz füfcipi ab ho- l rninibus poffunt, nobilifimum , & fru&uo- fiffipum opus , ut nimirum totus Deo tuo adhzrere , nec nisiex illo ; &juxta illum fan- &iffimé femper vivere coneris, conatu om- nino ad finem usqqe vite tug duraturo. [ 7 / ORATIO. x mmipoleus, €» müfevicors Deus, decw. Jus munere veuit, ut tibi d fidelihus £uis digué, €» loudabihter fevviatur ; da cordibus zoffris inviolabzlem tue charitatis ) afedum: ut defideria de tua infpiratione concepta s nulla poffint tentatiome giutarvi , /Zilzen. A. M.. Df G. 0 — A 21 R -g// N M À /, 3. C NI w x - : * X ss m E W N n s D — pE j ä E k. s ä D z $a * E. 3 oVd N g t . s : s ï * :ä jole T L i - Y ACY E "t i N N " : ^W a e x AA w * A z A : v u A* REO La A x n l : AR $ N i h x . ! Dd MP x E K 2* X d 3 ä IN n Ui * ^ As " X n al | ! M hs * x n EM * N g x i s X N NX O ss x n Y n d à OM i -.; v s A x a a ^ v A " : ^s r ex: 2 3 A is *« *Y 5 4 & £ s N i gs s j A CV. 2 bj Ve À .:* i s 2 2 Pj 2 UT a h i. v:ï 4 W XATSNC NV A * M xY G 2 j ; . "x AE * 3 $s s j " ï t M EE * 1 Ua i r p - m j n s ! | MM : T us E " i i * N z n s & VR a * w $ A uj [ j d : f VOA E A E st w Wt i z ls X i - D i Rs M * Y M T Y 3A 3* *s * g n v 1 d 4S ^ N * x; M $m * U x * A H UA S B db j w ;'r N M ET M "IRMEE ^ zi z L i o 1 » D . P 35 A ID A P ^X d E E Fal : 3 * N E a o 4 um s* ^ " $ w Ms Z : Vi d 4 n j j !d * * T r 4 AOT 3 X * i To :: s 13 » $* MOA Mue s ?M j )2 2 sb W * X VY N s d . hs :: . R 'L " * $ . A. s jv v * N ij h : - Y N UM * d. s ZA hst La " T s v dUr C NNP 6; & .i 3 p D *v " * u o ^ A N w AA d Gd A "E Ui X D* j : n sf AX i i d 2 * 3 , m 2* ass B. IG us DP ! p A : D X i M n E' $N "1 : A 'ï N A A w X P ss M p . n $ " W eu Mi jes E^ » ais AE - x ; 5 EL ez VierFarbSelector Standard* - Euroskala Offset AKRS E ä - SANCTITATIS - COMPENDIOSA & SOLIDA ä VASTO ET PR?*'SCLARO OPERE P: BENED. ROGACCUII $. J. 13 CUI TITULUS: UNUM NECESSARIUM, 12 3 METHODICE COLLECTA TY 1i ET OMNIBUS IN QUOC LL qQUE STATU SANCTE VIVERE CUPIENTIBUS 10 PROPOSITA A QUODAM C;ERPOTE: E]US-DEM SOClT ATIS SÀ À, & E ye ( Dn] eþt : àj LT g?: Ü E ^s N T s *s du Cum. Facultat Supwforum. QU2 CH2 CIT2CHT2C II CT CT2 CET2CIT; C22 CITS ETO CT2 CIT2CIT2C IT2 C HTOCITC ITX IT2 IT L00 Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com AUGUST. VIND.€2 OENIPONTI d SuyPTiUS JOSEPHI NV OLEF. wpccrvilt: