Gi2048

Gi2048 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

Christianus Pie Moriens, Seu Adiumenta Procurandae Bonae Mortis. Opusculum Personis Tam Saecularibus Quam Religionis, Praedipue Vero animarum Curatoribus Perquam Utile Bellecius, Aloysius ? ye -^ j r í t i P ;, M T a ; -.;,. YX » - : d x* as i: d : " [5 i AE ^i s. * x - — * m i A A * h E * A x s OM 2 x *s e x x i "n t b A v n ,. S :t:-g X 2 P *1 j & ? "G : N E ä A £j r * P u E : € T a ï d N F i - $& s i s5 x -^ À E j5 A S: Ü o s E E a —— E 7 n r ï;; - : IY & A* ^ M g 2 Y E 9 j w $, $ "as Ej 2 b - g d d u- * T. CU ] ss E - E WE s D. T Ts 5e- "Y x " & P s " & " n L. r at Y x U j FÁü i [ E 2 s d "] E E At i d P A 5 F3 [ -t Eu * x 995 Lj 2 E P2 , L: : A M m 2 A i 5 - du $ £ *« d m BL 4 $ 21 J g ya . A - w X A 4 d p A Ed M p T A: UOR E d A NU d - j g 53 * hd Ej - Mi k [* ] Y d gr 2l aPE gX & z 4 d h "J x Wsl $. g* — —— É : as — — — àÀ — áÀ r — ia — M — — i M d n g i í - d d scscnd M L n t Z.:HW P d N R M R E s m m d as i ii n ii ial a [ 94 E M t — —— CHRISTIANUS PIE MORIENS, SEU ADJUMENTÀ PROCURANDJE BONAï MORTIS OPUSCULUM PERSONIS TAM - S/ECULARIBUS QUAM RI*.LIGIOblb, ANIMARUM CURATORIBUS PRIECIPUE VERO PPERQUAM UÜTILE;- AGcroRE P; ALOP'SIO BELLECIO; Soc. JEsu S. s; THEOL Daocrónzk. ER 3y at E EY a Com P. !, ——l & 02 p j/c.,a-.-.—-;t a a x LUET. HEBIUIDIDIHIE: WiRcEBURGI, "d Typis Joannis Jacobi Stahel 1770 ; ! Exfpe&a. quotidie finem cite , & ad iter illud te para;. qua enim bora minrsme putas,; Ti mandatum — afferetur. Je s autem ills, quos tuuc im- D prudentes opprimet, ^ im- ts paratos. S. Ephrem de änw vita fpirituali. Qf 0 It J Ti & Ed d n u xr S . Y NS m 2 E ) » N A — C2 j Q u TSSS t , I J z /4/// fl N S PR/EFATIO lt (u on fine fineulari confilio pro- $ vidum Numen mortls mo- Jt mentum latere nos Volmt, ut TW nempe Vlglles femper metuque fufpenfi, & ad moriendum inho- a ras parati viveremus. Hunc in de finem. przfens tibi. Opufculum offero, falutls ftudiofe Le&tor, quod Cbrzjizamtm pie morientem infcribere placuit; cum in eo .4d- Jumenta proponam , uibus pri- maria bonz mortis impedimenta e medio tolluntur. Et licet va- X ria 1 . PORX IO ria fint, quz beato agoni obfta- te | d culo; varia item, quz eidem ad- miniculo effe folcant, brevitatis pr tamen ftudio przecipua folum, & 0p minus trita felegi,quz omnis cón- TIS dmoms Le&onbus utiliora, nec 1]102 non ammarum Curatonbus ap- lj tiora fore Vldebantur Omnibus u enim fcupuone hac commodare | Tum confatm, cujus totam fynopf n m & ceconomiam fequens Elenchus d Lectori ob oculos ponet. Caté- U rum, quamvis de bona morte plu- I rimi libelli paffim circumferan- Conf tur, aufim tamen promittere, fi- Dri quidem has pagellas evolvere be- nigno oculo dignaberis, te 1n eis reper- & 9 PRE FA Tza, d« ;feperturum, quz in aliis forfitan defiderafti. Infüper lucidam hz " preferunt facem alteri tripartito X operi, quod uno abhinc anno ju- n ris publici feci; &ubi virtutis fo- KC lidze impedimenta, fubfidia & in- lp* citamenta facris commentationibus U infrautur ; quodque aliud no- me vum, fi Superiores annuerint, n proxime fequetur; ut ex his fan- 1U$ &e difcat vivere, qui pie cupit Ete* mori. Boniigitur confüle, pie J Lector, lucübrationem tuo bono lfl« confcriptam , & lecta menti im- [ prime, moribus exprimenda; [e vitiisque mortuus, Deo ls eternum vive, ELEN. [« X 2 e IT $ i [ 2 j c ', érrboéntérodién 4 ELENCHUS . ADJUMENTORUM. Adjumenmm l. Tempefliva prapa- tio ad mortem. Pap. r. di Art. I. Summa eít neceflitas fe parandi ad mortem; 5 Art. II. Et quidem f& ftatim 16 parandi. ,deummtum II. Vigilans cura, nehec praparatio differatur in tem- 28 pus ultimi morbi ; Art. L. Quia illud tempus eft ái tempus incertum : 3Q Art. II. Eft tempus nimis bre- ves; 35 Art. HE. Eft tempus minime idoneum. 39 Adjumnenium 111. Pia methodus f& pa- randiad mortem per facram unius diei folitudinem. $* 4 - Art Elenchbus: zddyumeutovum. i Ar. L. Ejus obeunda moti- Vàa. ! 53 Art. Hl Ejus do. in&itqendæ Of- 67 ddjumentum. IF. Confidefario flatus animz poft mortem, iate, Art.l. in [udicio: 112 II!S Art. HI. In Purgatorio. Art. HHl. Gemioa inde forman- da conclufio. Y21 ; Aáyunentum F. Contemplatio cadave- ris in loculo. 129 Ejus afpectus docet nos con- temnere 16 Art. I. 'Terra divitias. 130 Art. 1T. Mundi hogores. 142 Monita pro conficiendo $ tite teftlamento. 156 Kädjumenmm FT. infpe&io cadaveris 2 in fepulchro. 164 Ejus intuitus docet nos 3 Art. 1. Carnis delicias fuge- re; 7 165 » Art. Il Solum cocleítia appe- tere. 177 ddyumeutum V 1. Exequise fpirituales, 4 feu meditatio Rituum Ec- X3 cle- u * Elenchus. "d djumentovum clefiaticorum fepulturam - Fidelium I87 s Art 1. Antecedentium, 189 Art. II. Subfequentium. 198 Adyumentum FHl Optatio mortis. 21I Ea Chriftiano non eft timenda Art, l.. Nec ob jacturam prefentium ; 212 Art. II. Nec ob incertitudi- nem faüturorum ; 219 Art. lIH INec ob rigorem [u- ftitie, aut abufum Mife- ricordig divinae. y 224 .Adjumeiztum 4X. Defiderium coeli, 233 Utpote cujus gsudia Art. T, Sunt mfimta, 234 Art. H. Suni aterna, 247 4i Aafyumentmn X. Accurata Confeffio. 252 Art. I. De conícientige exa- mine. 257 Art. Il.. De doloris perfectio- 266 Art. III. De Confeffionis ac- curatione. 276 Art. IV. De fatisfationis ple- nitudine. 285 d- H Elenchus Aafjumentom;n. m Xi. Doloris intewfio. 299 * Agäu:nefztzt Ejus moivum funt 09 Art. l.. Offenfee gravitas; 301 98 Art. Il. Offendentis ingrati- ^rudo ; 510 lI . III. Offenfi excellentia. 31$ ! Art "AMjumeutum X/I.. Viatici fervens & 12 matura fufceptio. 333 Art, l. De fumma Euchariftiee excellentia. 1 334 : Art. II. De modico noflro ex- inde fruétu.. 343 24 Art. Hl De Viarici dilatio- ne, 353 31 Art. IV.. De matura extremae - Unclionis füfceptione. 360 !34- "Adjunentum XI1]. Praevia inveftiga- 47 tio & emendatio eorum, qua nos in articulo mortis precipue anxios reddere H folent. 369 a funt Art. L. Negle&tus obligatio- num noftri flatus. 37t "Á Art. Il.. Cohtemptus gratia- rum. 386 389 Arr. HHI.. Ja&tura temporis. Art. IV. Abufus talentorum, 392 Art, Elenchbus: Zddumentovum. Art. V. Mala commifla. 395 Art. VI. Bona omiffa. 398 Acfjumeie'tzlm XIF. Previum exerci- tium aéctuum virtutum tn ar- - ticulo mortis eliciendorum, 401 Illorum paradigma Art. [.. Ex P(almis colle&tum, 403 Art.II. Ex5S.Patribus defump-- tum; 415 Art. HI. Ab Auctore propofi- tum. 32 Profeffio. fidei ex 7177 M f()ïmula Tviäen— 444 5 i^ 1 ) d VEX "69 " 4 9 « A N ER 7 [ T KXN ZA SS i 2608 um Mi N NSS Ej D Xxä L [Nx p 7 J m E Gs igin &d Tl M ADJU- 1 34 à M Wäj 35 EY u w( M /4 N 39 ; j ? *r& o S ;iä X * 401 40 ADJUMENTA dU PROCURANDAE p d BONAE MORTIS. ADJUMENTUMI. Tempeflioa preparatio ad Worlew. oriendum eífe , fatentur omhes, omnes capiunt; quid vero fit mo- ri, quani'que res mornenti fit, id affequi pauci laborant. Quid igitut eft mori ? Mori eft deerere omnia, & deferi ab omnibus; feparat enim amara mors ab omnibus honoribus & deliciis, a cum» cunétis opibus & amicfs. Mori eft cir dari; d e ", 2 'A?djzlz.mmtum J. / deri, & angi undique: hinc hofiibus,i qui Í animam infeftant: illinc doloribus ; qui cor- puscruciant. Mori eft pugnam decretoriam cum hofle acerrimo pro zterna falute viri- 11 bus debilem & animo fractum inire. Mo:i l denique eft ingredi &ternitatem , eamque felicem aut infelicem; auamque eoremipo- lr re fubiveris, in ea perpetuo manebis. lt O rem horrore plenam! illo ipfo, quo V exfpiras, momentoagitur de Deo eternum tl vel poffidendo, vel amittendo: agitur de » anima vel etérnum beanda, veldamnanda: apirur de tota eeternitate velinter inferos vel in coelis exigenda. O vere momentum rerri- bile! Ex his quid infers? hoc certe: ergo mori eft negotium maximi ponderis; di- fi gnum, cui omnis cura &laborconfecretur: T ergo in id unice incumbendum , ut bene W moriamur: ergo amplectendum eft, quid- W quid momentum mortis reddere felix po- |: teft; & fugiendum, qu.dquid illud reade- reinfelix poteft. ll ddere Fe- Jam vero quod mortem nobis re licem poteft, eft previa praparerioad illam ; Q & quod infelicem, eft hujas Preparationis a neglectus. Nam bona mors a bona adillam preparatrione divino qucd:m nexu depen- e det ; cumDeus follicito huicfe ad mortem & preeparandi ftudio ac dilipenti cureegratiam N finalem coelefti decreto alligare haud raro Ífoleat. D Témpefliva pyepavatio ad mevtem. E. qui COfe foleat, Ex hoc quid concludis ? erpo fum- mi maximique momenti res eft tempeftiva Jam preparatio ad mortem: ergo unicum no- vIr1 rum in vira negotium, avt cure omnis lo laborisque fcopus fit, neceffe eft, ut bene Que parati moriammur. Et prof.éto, fi te prapa- hpO' ralli ad mortem, abunde fecifti, licet per totam reliquam vitam nil aliud egiffes. Si quo vero te praeperare neglexifti; licet omnia num alia fecifes, omniumque reonorum, & r de d Principum negoria expediviffes; nihil epi- fti; quia illud pretermififti, cui comparata )SVd rerti c&tera omnia nugee funt & crepundia. 1 rgO di. Sed hec, quorus quisque eft, qui reco- giter corde? videmus qu:dem modo hunc, l LUF modo illum tumulo inferri: fcimus, etiam ene vid nos moritüros: credimus, mori tale nego- tium e(fe, quod rora vira curandnm fii: fa- pO temur, preparationem ad mortem nimiam lüde efTe nullam poffe: omnes timemus impara- ti ac improvifo mori; quin imo ingemifci- efe- mus etiam, ac maleominamur; dum quem- "p quam forte fübitaneo ac iníperato funere jnis extinétum fuifle inrell'gimuig; & ramen ad la mortem, vix ullus eft qui fe pra:sparer.Morg et eft pun&ctum a quo ducirur linea ad circulum erm eternitatis; & ramen de hac linea recte du- m ro cenda nemo anxius vivir. Mors eftpo; ta,per quam intramus domum immortalitatis dura- ii A2 türse e 4 æä'djumentum [ : ture femper,fin endg nunquam: eft trabfitus ex hoc mundo in alium, fed ó qualem mun- dum! & tamen ad hunc tranfitüum, rarus eft, qui rite fe comparer. Hortatur Chri- Ítus: Eflote pavati; quia, qua hora non puta- ti5, filius hominis veniet ; (a) monent San- éli, mortem fenibusefle in janua, juveni- bu: ininfidiis: docet fides, neminiveluni- j cum vits inflansefle certum: clamat expes rientia, plures «rate adhuc tenera tnorte improvifarapi: diétatratio, in re tanti mos menti nil. dubio cafui perinittendum effe ; & tamen vivimus, quali nuniquam aut quafi toti morituri, nihilde premittenda preepa- ratione folficiti. E: hoc agunt, fic vivant non educati in fylvis gentiles Darbari ,. fed Chri(tiani enutritiverbzs fidei, (b) qui cre- l dunt, íe morituros, judicandos, & ster- num vel falvandos, vel damnandos; imo C non raro etiam Relig;ofi, quorum tamen vita vi fuce profeflionis deberet effe conti- nua praparatio ad mortrem. Tantam tamque vecordem falutis incu- qu riam non ultimum bonz mortis obítaculuriü efle; nemo non videt. Porro fons & cau(a, ! quiá t u'nc?eeafcaturir, duplexelfe folet; vel hanéc H . (&) L?IC. lä, ". 40. (B) Ie T;I *o 4«& Wo 6: TemþcyZz'vd þræpard!ib ad martem. $ r hanc pr&viam preparationem ad mortem j minus neceffariam putamus: vel quia pro ü3 illa morti prem trenda femper sdhuc tem- l* pus fore judicamus, Utrumque hünc er- (j rcrem animis noftris exemiffe , potensbo: [le ng morti cormparande adjumentum erit. ll* Prcin oflendam :. fummain efle geceffta- li^ ?ü, fead mortem przparandi; z. &qui- Qs [e dem fe ff.tim fineulla dilationex pra parandi. KRTICULUS' Z d De neceffitate fe przepavandi ad mortqm; P Jnt J. Qummam «ffe neceffitatem fe aJ mor- KJ rem parandi, docet nostumambipui- tas hore mortis, tum aternita: pediflequa i T mortis, denique rigor judicii rortem fe- éuturi. Ex duodecimanni menfibus, ex qua- no e ruor menfis hebdomedibus, ex feprem heb- f domadz diebus, ex diei vipinti quatuor ho- ris upa tibi crit ultima: hoc ccrrum;. fed quanamilla ft, quodie, hebdomade, men- - fe fis moriturus, hoc incertum. Scilicet, I ut notat Auguflinus: Zatet illa dies, ut obfev- " ventur on4s dies. (c) Cum ergo quaelibet lid tibi poffit efle ultima, neceffe eít ; ul nulla M non die paratus fis rnori. Ad A 3 | (e) dug. in Pf. :OI, 6 Zdyumentum . ., 'Ad haec n mari bugus qmundll , tefte mel: lifluo Doctore, de quatuor animabus vix eva- dit uza, qua& füb mortem gratix naufragiam non faciat; adeo nempe non folum du- bius, fed & periculofus eft ex bac vita per ] hujus mundi Euripum in zternitatem tran- Í fitus. Summe ergo neceffarium e(t, u: ad illam tam periculofam migrationem te pra- via follicitudine prapares. Nam que illam f confequuntur, zterna funt, fcilicet vel gau- N dia &terna, vel fupplicia aeternai: aut ignis nunquam extinguerdus, aut beatitudo nun- Í quamterminanda, O sternitas! Ó vocem jugi memoria dignam! Cui hac prapara- 1 tionem ad mortem non per(uader, hunc me- n rito terribile jüdicium maner., ] | Hujus j«dicii rigor ut ad cred&nä—am di- &b preparationis neceffitatem eo efficacius te moveat, ieipfumrei judicem volo. Edic quafo , finunc ftatim tibi ex hac vitain do- mum judicii migrandum foret, effesne pa ratus? fi nenc tibi coram Divino tribunali comparendum foret, effesne piratus? . con- Ícientiam tuam »ppello: edic, cflesne pa- ratus? ..., quid dubius heres? quid expa!- lefcis? .. Que ergo hec temeritas, vel unico inftanti ineo ftatu vivere, in quonol- —— RE les judicari? Scis, te qualiber hora poffe urer, mori; fique nunc üa-tim moriendum f fate- ESRUELANEU MM LTK U / Timpefliva pyepavatio ad morten. 7 (]: fateris, te ad reddendam rationem minimeé ll paratum effe; nec tamen te praeparas ? nl lu- Primo a morte momento judxcaberls. Malum, de quo vitando,. vel incurrendo t in hoc judicio agirur, eftomnium malorum In. ad fupremum, malum zternum, & i irrepara- bile. Senrentia in hoc ]UdlClO ferenda erit te- definitiva, & irrevocabilis,. que , nemine m refiftente , ftatim. executioni imandabitur. u- Statusanima ruz eft dubius; nam quod pec- 1'$ càris, hocícis; num ri:edo!'neris, hocne- l« Ícis; & cum hoc dubto migrai Aöum tibi en erit in domum judicii; ubx, qu )udzcat, ii« Dominus efl : (à) Dominus oiniícius, om- lt niporens, inexorabilis. Et tu hoc tribunal imparatus sdire audeas? En! quacta neccí- di- fitas fead morrem previe praparandi om- nibus incum^at, & quidem non folum pec- 1US catoribus, fed etiam Jufhs. dic d0« II. Si enim peccator es, prcpara te ad Pf! morrem; nam fiin peccato moriaris,actum eft de anima, & quidematernum ; & hoc eft ll Jn- de fice. Si juftus es, priepara te ad mortem ; )à nam quid prodeft bene vixiffe; fi male mo- riaris? fi enim mala morte decedas, omnia j d perdidifti. Quippe certum eft, per malam l. mortem longitfimae ac aufter iffimze vita-fan- À 4 &ita- je f — Q« (d) 1. Cor. 4, v.4 4dumentum — [ Gitatem unico inftanti peffumdari: & itidem certum eft, centum annorum perfectiffimae vitze fanctitatem nos de bona morte minime fecurosreddere. Nam quamvis fanctiffimus efles; tamen, quamdiu vivis, adhucin ul- timo vira articulo petes peccare, pores in peccato mori, & damnari, Sudicia DEF abyffus multa. (e) Ille miles ex numero qua- draginta Martyrum, quorum Ecclefia feí(tum decima Martii celebrare confuevit ; diu cum Sociis in obducto placie lacu. marty- rium fuftinuit; & tamen poítea moribundus facra ejuravit, & perür. llli duo in Japo- nia Sacerdotes per plures horas leato igne pro fide affati fnerunt ; & ramen ab ea pau- lo poft defecerunt, denuoque in ignem a tyranno conjecti, ut Religionis defertores interierunt, qui ejusdem paenz impendio ut martyres mori poterint. [udas aiu fan- DT AE ESIETRENPET LUCRRA DN "RR éte inter Apoftolos vixit; & tamen de falu- te; laqueo fufpenfüs, tandem defperavir. Miferi ifti infuper habita omni pravia vitae fan&titate, tamen füb finem lapfi perie:unt. Nunc ardent in inferno, &ardebunt zxter. num; dum interim alii eorum thronos in cclis occupant, & coronis gaudent. Scili. ce neque [ufti debona mort« f'intcerti, ni- (i hanc fibi per fedulam praeparationem a fï [ | i:)e? vf Zbmpefiva þr:apamtiä ad mortem. — 9 Deo obtinere fatagant; pratia enim fipalis nulli perfe&tionis gradui utut fübiimi, nul. X li virtuti utut. excellenti promiffa eft, ut u$ nempe fempercum iimore& tremore (àlu- l tem noftram operemur. Hinc Chriítustam li follicite etiam Apoftolos monet: vicete, vi- "i gilate , ovate; (£) Proia, licer juttus fis, prae- d* para te ad mortem. u Imo, quo fanctius Qixeris, eo amplius y— cavere debes ,. neob neglectam praparatio- J$ nem male moriaris: quo plura & majora »00 per viram collegifti merita; eo pluris tuà iij refert, bene mori.. Quid enim prodeft mer- T catori ; ingentes divitias maximo cum labo- r re in Indiis quadrapinta annorum fpatio col. legiffe; fi dein in patrie portu omnium ja- f?S lo éuram per nau(ragium faciat? Quid pro- 1 dcft ingentia pervite curfum merira cumu- li laffe, & tandem fub ejus finem omnia per malam mortem perdidiffe? fi ergo ipfis fifn ] etiam Juftis neceffaria eft preparatio ad mor- It. tem, quanto mapis nobis peccatoribus? fi Ir. eriam Sancti labent, quod fibi ab infelici fato timeant, quid peccatores? In quid tepi- di? quid illi; qui de morte vel nonquam '.]If- cogitant? vel non aliter l" , ac de rþ ad fenqn pertinente cogitant ? Certe 2 — E (£) B;Im'c. 1-3'. *v 33 — ro Adjumentum - L. Certe vel Sancti errarunt, vel nos decipi- mur. Si enim quis etiam poft viram illece- brarum ftudiofiorem & tepidam, tamen de bona morte fecurus vivere poteft; ergoilli ftolidiffimi fuerunt, quod rorjejuniis, cili- ciis, flagellis corpus excruciarint : quo cunctis voluptatibus,omnibus commodis fi- 2l o oo ETO CUM PC PT UP H RQÓRRCIS bi interdixerint: quod in fumma pauperie; contemptu, folitudine mundo mortui vixe- rint; idque fecerint folum, ut tandem be- ne morerentur. Ut quid enim tot oraiio- nes, lacrimas, füfpiria fuderunt? ut quid adeo feinper folliciti de bona, & pevidi de ï: malainorte fueruar;fi fine u!la preeparatione, fi fine adhibitis cautelis, tamen beate imori quis poreft? ig ^ Noftri cognati, amici, fratres, forores mundutm deferunt, fe ipfos vivos inter ciau- ftra fepeliunt, voluntariis afperitatibuscor- pus aflligunt, in continua fui affliCtatione, feceffu & oratione vitam tranfigunt ob hunc ä folummodo finem, uttandem bene morian- äf; tur: & no: fine ulla previa ad illum tranfi- li tum preparatione, poft viram vel male vel ; tepide actam, intrepide & effron:i audacia, bonam pariter mortero fperamus; quam tà- ; l C men illi fibi promittere etiam poft vi:am fanctiffime twranfafctam minime audent, & )! nonnifi cum timore & tremore fperant? Ex ho.inetire abfolutam && comrmunerm cunétis ne- — hi J Tempefitva prapavatio ad morte:k.' II h néceffitatem f preparandi ad eeternitatem; ( fimulque dep:ora vecordem mortalium in- de faniam , qui his non obftantibus folum ad illi obitum parare (e nepg! gunt; & quidem eo lll- ipfo tempore ncpligunt, quo a'iis terrettri- od bus negoriis tam follicitam preparationem [i- premiitunt. ; 16 t IIT. Luctatores, antequ?m fe pugnze - committunt, prins domi fe multum pro- 0- bant, a(fidue exercent, & ad certamen fe prae- id pàrant; nemo illorum nifi bene exercitatus qe 1n arenam aeícendere pra(uümit; & nos cum tota geternitareluctari pricfümimus im- otl parati? & 2// quidein hoc fa-iunt, uf corru- ptihilem coronam accipiant: (g) | contra, nos Aes torpeinus, licet agatur de incorrupia, im- u morrali, eterna. Pro habenda concioneaut - difputatione, pro exhibenda comadia, aut ] decidenda lite, aut aliis fimilibus negotiis nc temporalibns, o quorcurz, qualis quanta- ln- que preeparatio! omnia momenra funt pre- tiofa, omne tempus, utut longum fit, ta- f el me» nimis bzevevidetur. At pro coelo,ani- ma, Deovix manus moverur: (olum hica5- 2 undamus :empere: dehoc ( lum sgonein- 1« curii vivimus; noaobflante, quod mors fit ultuma & pracipua actio vitz, O Superi! non 321 - ( I.Cor. 9. v. 25. "s I2 Adjwhemuüz I non auderemus publice in theatro f?Ítarefi- ne pravia & ciuturpa ad faltóm praepara- tione; & audemus mori fineprevia d obi- tum preperatione? Proh pudor! majoricu- Tanos paramus ad merendam, quam ad cce- leftem ceenam : accuratiori follicirndine nos comparamus ad profectionem unius diei, quam ad irer &rernitatis, Sum:na diligentia aliorum lites forenfes difcutmus; & cum propria conícientia rationes inire nepligi. mus:licet aeimifía nepligentiairreparabilis fit. f [ Alia errata emendari poffunt: at fi hic erramus, actum eft de nobis, & quidem eternum; nam z morte tefle etiam Plutar- cho, zgew datuv covve£lio ervoris. Si mors vel femel malafuerir, necerroremendari, nec mors repeti poterit. Qua parte cccideritar- g bor, ibierit; fiad Auftrum, ad Auftrum: fi ad Aquilonem, ad Aquilonem; quocun- que ceciderit, ibi manebir, Sifaltem bis mo- ri poflemus, tanta imprudentia non foret; prima vice exponere fe periculo malee mor- ï tis; quia fecunda vice commiffus error re. .parari pofict. At non nifi femel morimur: velfemel admiffuserror emendarinequit, & f ab uaicóhoc obitus momento pender a«er- nitas. Inde colligere fas eft , quam neceffa- ria firpreparatio ad mortem. ä Hc quidem vera effe fatemur; interim (m C quid agim 1 oW qua notlra eft comparatio ad Inor- D 13 Täinpejfivtï prepavatio dd inortem, 3 mortem? Edic, amabo, ficertieffemus,;nos dtd« vel nunquam, vel faltem faepius, vel nonnifi b bene moriruros; íi certi effemos ceternita- CU- tem, caelum, inferos non nifianile figmen- æ- tum efle, ao magisincuriofi de falute no(tra 108 vivere poífemus ? fi Chriftus jurejurando itly afleveraflet , neminem e vira difcefTarum, Ti nifi bene paratum, diuante pramoaitum, n optimequedifpofitum; fi dixiffet, ad nospa- randos femper abunde temporis nos habitu- o lit. ros, ultimum vitae tnomearuüm in noftra po« nic. teftate futurum ; aa preeparerionemad dTium em agonem moagis negligere poffemus? & ta« - men &terna Veritas , interpofira tota fua vel (ut cum Theologis loquar) veridicentia, IeC dixit, juravit.co: trarium. Hac credimus; . at & interim quid agimus ? xm' /'O Chrittiane! imparatus camfis, nolles j hodie mori; & ramen adhuc hodie mori 10 potes; potesadhac hodie catarrho fuffoca- ri, glande trajici, fatali lap'u exanimari; (2n )f hzc credis; nec tamen re preparas? .O Q» peccator! illo ipfo, quo peccas, momen- r 10 extingui potes; fique te in peccato ex- fpirare continperet, in puncto ad inferna de- y I',, fcenderes. Hec credis; & tamen' peccas? Si te in eo, quo nunc vivis, flarn: in hoc; t M ASM 4:!1: quo4d parrafli, í(c re mors impcnitenrem fübito obrueret; hen! a&tum effer de :e, & d quidem sternum: in abyflum iaer. s om- nium r-z 14 Adynnentum | 1 nium tormentorum. Haccredis, nectamen doles? etiam per plures dics & hebdomades peccati mortalis reus, ad inferni marpinem cel prodigus ludis? Certe aut hzreticis, fi hec non credimus: aut ftultis, ni ocyus ad mortem nos paremus, annumerandi (u- mus. An pnon enim dementia eít infernali j carcere dipna, fummam hujus preparatio- nis neceffiratem agnofcere : fine pravia pree- q paratione mori nolle: indies mori pofle: hec fcire & credere, nec tamen fe prepa- d " rare? Qood aliquis in India barbarus, qui dehis veriatibus nihilunquam audivit, mor- tis oblitus vivat; id enim vero capi poteft, At vero Chriftianum fide imbur:um, Reli- t giofum, qui ideo ceenobium eft ingreffus, l ut ibi a mundo abílractus eo fecurius fe ad bonam mortem praparet; hos, inquam, fa- talis il'ius momenri immernores vivere, is profecto tantus eft (alutis, Dei, coelique ne. glectus, qui merito mala & improviía mor- te a Deo vindice punitur. lV.. Et certe Divinz 7u/)'z'tz'æ.valde fo- lenne eft, dilara in illam horam ultrici pae- :; na, exerto veluti gladio, & toro quafi fu- roris pondere per negationem pratic finalis vindicare atheifticam haac mortis oblivio- nem, & non excu(abilem fe ad . illam com- parandi incuriam. Ex quo folo abiínde con- ftat; apmome. Tenpefliva prepavatio ad mortem. — Xg m ftat; fuinmam eff* neceffiratem fe prapa- des randiad mortem ; cum buic praeparationi em non raro a]ll:gat: foleat gratia finalis... Nam 19 qualis praambula praaratio; talis erit "u$ Inors. Sollicita & tempefítiva comparario (ü- ad mortem eft efhica-iffimum medium pro- curandae b«ne mortis; neglectus vero hu- 1'ali 10» jus praparatiodis eít prodromus tminime v eequivocus fecaturie malee morris, Utrum- le: que affeverat eeterna Veriras. Nain Luc. 12. T ait Chriitus: Zeati ferviilli, quos. cumvene- vit . Dominus , invenevit. vigilautes, hoc eft, qui yote paratos. Er[i cenevit in. fecunda vigilia ( ju- tll /D ventutis) £5 // 12 tertia vigilia venevit , ( eta li« tis virilis ) €? zta nempe para'os irvenerit, $ leati funt fevvi illi... £n beatitudinem Divi- Ku no decreto annexam Ti praviae præpa;'ationi ad mortem ! r T. lne Contra vero : quod/; Ji&eritï/þvvm ille in corde fuo : moram facit. Daminüs ineus venive ; 10l €7 capevit .... edere $g. bibeve : veaiet. Doini- zu$ [evvi iliur im die, quà non [pevat , €g Lo- ya, qua ne[cit , &g dividet euin, feparandoab fo electis, €g' pavrein ejus cum iufidelibus pouet, XX (h) En damnationem annexam obliviofs í mortisincurig, & non excuf(abili focordiae ] I5 Q« fe ad mortem tempeltive pieparandi! Id nos 7- f il ! 4b) Lwc, 12.7).37.55»3 38. .iiehz fu.vq.y.';-'j 46. t 16 Adiumentum . f. nos quoque docer parabola decetn Virpi: f num. (i)) Omnes quidem erant Virgines; fed non omnes prudentes; quia non om- ! nes parata. : Exclufee (unt fatuge,: quiafe pa» Ü rare neglexerunt: admi(le fünt prudenres, quia fe parare follicite (tuduerunt. . Nempe Q K huic follicitudiniac curz,te parandi;allipata eratearum gtaria finalis, Ex hisipfe Chri- b f ftus hahic fequelam deducit, dicendo: Zzgi- late evgo 5 ( arefcitis enim, quando Dominus do- smus veniat: fevo, ammedia nofle an galli cant» $us ammane ) ue , cum veniat vepente y 1096« H miat vos dorimientes, (k) & etiom in vos re« e pere pentinus [uj evveniat anteritus. (D) Itaqu Í fpeéta hujus preparationis neceftfirate, fcllt- [/ cite nos ad iortem praparemus, ne; fi eam improvida temeritate diftulerimus, l mors imparatosoccupet, acimprovitoiótu lt in fcpulchrum proturbet. ARTICULUS .L De son procraftinauda bac praeparatione, e reparatiobem ad mortem fümrne ne- l0 [j IP ceffariam effe, tion quidem dithite: mur: verom proilla inftituenda femperad- l huc rempus fore, opioamur. At quamft- il P- E - ( i)ï[a'*/ 'Qä;wg 5, (k5 Marci13. v. 3j (D Prov.29.-v. 1. e v Tempefhita prapavatio ad movtem. TT 5 tli & nullo:nixi fundamento id fperemus, (5 fequentibus docebimur; ex. quibus patebit, hi fummam efíTe neceffitatem fe ad morrem & quidem ítatim fine ulla dilatione p? di. preparan- &5 Enimvero . ratione careamus oportet, Ipé quicunque in maturando tanti momenti ne- ata gotio moras trahimus.. Fatemur enim , ad t onam mortem prarequiri prepararionem; p nam illi (olum fervi funt beati; . 4u05,. cum llj« venerit Domims, — inveuevit: vigilontes, (m) 1js Fatemur , nos de die craftino minimefecue lvg. ros effe; nam Deus, tefle Gregorio Ma- j 10 gno, qui penitenti veniam [popondit ,. diffi- a imulanti deem. cvafiam gon promifz. . (n) Fa- ]i temur, nós in momento mori poffe; nam N to Zautur grada ego movsque dividimur. (o) 308 am parum fecuri fümus de craftina die, du quam de vità centumadhucannorum. Plu- tes adhuc hodieé aut cràs morientur, qui inortem a fe quam longiffime abe(fe purant, Quod illis c Ontinget, eriam nobis contitige- re potef, Annon er go immanis dementia ] MM eft, eodemipfo, quo heclegimus, momen- to praeparatioónem ad'mortem in cr no *aüinum ie temeraria dilàtione remittere? d Hec certe tam vecors preeparationis di- latio fratus effs videtur ex Machiavelli po- ld) pfl mario dgcerv-ptus—. Fundamentum id dicendi ( EUR . facra Cm) La 12. v.37, j »vf(xï) Heom.12.in Evang. — (o)r, Reg. 2Q. V. 2. " 8 "dumentum - 1. facre mihi Pagine fuppeditant. 'Audite, quid Sapientize c. r.- & Ifaie c. 22. legatur: Exiguum eft tempus vita nofftra : umbre tvanfi- zus efl teimpus noflvum: cras moriemur. : Quid ergo ? obftupefcire ca]i ad'conclufiones; quas inde mortalium impieras deducit! 7- nite ergo, inferuoty fruamur bonis, dum [unt ; coronemus 105 vofis, antequam marce[caut . . . . «ou [it pratum, | quo tton pertvanfeat luxuvia aof[iva . vino pretiofo nos impleamus : come- damus , €g. bibamus.: Qvid ftultius dici, quid Íceleftius excopitari poffet? Equidem nos, Chiriftiani cum fimus, fi- miles ath-ifmi aphorifmos abominamur, tam impias illationes deteftamur. At vero quid caufie et, mi Chriítiane ; quod hor- reas, has fequelas facere, & non horreas eas vivere? quodte pudeat eas proferre lingua, & non pudeareas praferre vita; dum hanc adeo neceff;iriam preparationem identidem procraftinando, adeo parura follicitus de Inorte vivis ? Agnofcis, exzf»-lzuuAm- effe tempm" vite tuæ; cum inftar umbra tranfeat:. ícis, cras mori te poífe; & interim fruerismundi Zozis; cce- leftium incurius; coronas te vo//$ volupta- tum avidus. eclique oblitus viz0 prerio/o te imples: comedis, €9 bibis, folum de corpo- daad rE,:. pihil de '?nima, minus de maturan mor- E VE 19 2' empefliva prapavatio ad mortem. ife, m mortem preparatione follicitus. " Quid hoc eft aliud , quam verbis quidem catholicum l luid fe profiteri, factisautematheilmum vivere? 68 1E' At dices: femper adhuc erit tempus, f me preparandi ad mortem: non eft peri- T culum in mora: nileít, quod adeo urgeat: INEJ iità in futurum meparabo. Équidem fi itacít ; ergo Chriftus nimis importunus fuit toties t inculcindo, & reperendo: videte, vigilate, [uid e[tete parati. - O quotardent ininferno, qui idem omnino fenferunt, idemque fibi pro- ) [ pofuerunt; & iamen perierunt? *imilibus Imut propofitis , falfisque perfuafionibus plenus vero eft orcus. Verum finoula San&uarii ponde- nor- re libremus, & facre Scripture rrutina ex- aminemus, 4Ais: femper adhuc erit rem- n 01 pus.. Erras; quia tempus mon evit amplius. (p) IRUM NNon eft periculurn in mora. . Erras ; forte dem enim fac no&he animam tuam vepetent a te.(q) n dC Nil eft, quod adeo urgeat. Urget enimvero p:riculum quotidie; & in momento fno- riendi; nam, frzut pifces capiuntur bamo ,. £2 ü Jicut aves laqueo coiprebenduntur , fic capiun- »ori zur bowmes a morte. (r) In. füturum me pa- e rabo: fed quis te de crzítino (ecurum red- t vel bora uemo fcit. (s) ) (€ dldlt ? de die enim illo B a )0" Cogita d of (p) Apoc. 10. f:/ 6. (q) Lu. Ia.w.'zo.r (r) Eclef.9.v.12. (s) Matc. 13. v.32. e u 20 Adjumemum T Co. ita quefo, inclamat Bernardus, auia, quod botlie opevavà licet , cva$ forta[fe non licebit. (t) 2 Forfitan Deus,qui preentem tibi diem con- ceffit, craftinum negabit. - Nerum oppones: robuítz. corporis vi- res, animi vigor, statis flos omne mortis periculum quamlongiffime adhuc abeffe; fe- cure mihi promittunr. At coatrarium afhir- f;; 1nant omnes quatoor Evangelifte: -ipíe f Chriftus aliud te credere jubet:. ipíaquorti- diana experientia oppofituii te.docet.: Cui punc fidem hàbebis? . ZJomo quafi flos.egve- ditur, &3 fugit velut umbra. (u) In dumidio die« Iïu qum (uorüm vadet ad povtas 20feri; de mane f ufque ad ve[peram finiet vitam. (x) Ira affeves rat ipíe Spiritus Sanctus;: & eriamnum du« bius hzres? . Innumeri jam mortui fanr; & ^odie adhuc plures morientur magis juve- nes, actu; majori vigore viriumque robo- re prediti; actu; nam necannorum juvene tam, nec membrorum firmiratem refpicit ccca mors, INon nifi decidua e tectotegus Ja opus eft, ut tota hec moles corporisque compages in cineresabeat. — At forte noü moriar, ais. Porte/ v"oxf]*a;-ï; crymis digna! forte non,moriar. A. Eïggrrgi mo- : (t) Bern. 'ep;:z. a(g Rxo»b'e;rl*-z?iln. (u) ?0&. 14-'3, 2, (X) ]./.a. 38, *?/', lon 5 Zempefz'z'vf; pvepavatto ad mortem. —.91 id fhoüeris : :ääüz'i;'äizim .bomo . figem fuum. '!(y) () Ergo dubio caíui integram zrernitatem ex- n pones; ergo incerto eventui animam ,. cce- lum, Deum committes? Morbo laboras: Yl« mox medicurn vocas; curita?' nunquid fie- tig ri poteft, ut abque ejusopera convalefcas? (e. fieriporefl, inquies: f«d (ecuriuscligo, quia i« de vira mea apitur. Vah te rationis impo- t tém! dum de vita corporis agitur, eligis, quod fecurius eft; dum de viraanimee agi- * ul tür, incerto foríe rem . totam committis. t Menento, qu&[o, ( Chryfottomi monitum lii eft hom. 22. in 2. Cor. 10.) memento, quefoy !l Cs qzïtgd de anima, de celo, de etevnitate loquatis. H )U Fieri tamen poteft, ut non moriar, in- quies. Fateor ; fieri poteft. Sed q: id, ( fe- [ s cus fiat? quomodo binc exibis, $2 quo? que- 0s rit. Auguítinus. Noli, quefo, tibi eter- 10. num nocere; quodtutiuseft, elipe. Nam idt fi etiam diutius te vivere contingat, tead U mortem jam nunc praparaffe, nunquam ü8 poenitebit;. preep«ratio enim ad mortem nul- la pramaturaeft, nimia nulla. Eam neple- xifíe & nocuir multis, & penicuit innume- ds ros. Interroga Sanctos in ccelo, ullusne fit, [2 quem marturg ad mortem prseparationis poe- ls nitruerir? nullum reperies. Interroca dam- n! hos nacps: guid illigemunt ?ahq!. UER 3 poni- (y) Ecele. 9. 9, 12, 22 djumentum . I. posnitet ,, penitebirqne eternum. Te ne ( poniteat, jarn nunc flatue;te parare pro fe- |. lici morte, licet etiam ferins fecuturam fci- ; res, Si nunc id facerenegligas, cum potes, forte id non poteris, cum voles; íepiffime 1 Deus, quod hodie offert, cras negat. INo- i li contemnere Dei mifer'cordiam, monet lt Bernàárdus, fi non vis fentire juftitiam. (z) bl N'am ad hanc praparationem bene facien- Qu am opus eft tempore & (peciali gratia; mo- MU do utrumque habes. Si iisnüric ufus non fue- li. ris, forfan in pofterum utroque carebis: for- K fitan Deus prafentis temporis & eratiae abu- Q füm eorum negatione feverus ultor puniet. J Proin time; &ad mortem tempefílive, imo fi jam nunc ftarim fine dilationete prepara. i .. At modo rempus non habeo, ais; nimis fj multis diftineor negotiis. Apage cumhoc i effupgio: omnia aliaetiam praviflima mundi l negoria, negotio eeternitatis comporata, nu- g« funt; id docer fides. Ut ergo nugis va- Ce$, tempus non habeas vacandierernitati? empe ut parrias, ludas, dormias, te re- l crees, tempus abunde fuppetit: ut vero de anima, de coclo & inferis cogites; ut ad mortem te pares; tempus non fupp:tit. O nos mente captos! in expediendis aliis ludi- cris negoz-iis menfes & annos liberaliter pro- l digi- n d (Z) Bern, Serm. 1. in Epiplz. Tempeftiva prapavatio ad mortem. 23 ne digimus; íoli negotio &ternitaris vel diecu- fe- [cl- Jam impend«re àvare fübrerfupimus. |. 2457 quando tandemyexclama: Chryfologus; quan- e$, do-tautum JDeo , quantum 1ntiüdo: quaade tan- ma zum celo , quautum tevre: quasdo tantum vir« JOf dul dabunus , quantinm vitiis decünus ? (aa) Vet Imotantum jamego non cupio. Non petó; () ut tantum tribuamus Deos5' celo, virtutis J quantum dedimius mundo; terrz, & vitiis; RO- nonniíi diem peto;. quam huic praeparatio- Je- ni impendamus. Unum rogo, ut morem 0fe geramus monenti Chryfologo, & qui hu- Qu- cusque dedunus covpori ammuin eg' amnos, demus .)'xer. auine [altem. diem : vivamus Deo paululum; i[fl) qui [eculo vixunus totum ; ad modicüm teme , pus fepezamus doincflicas cura$, (bb5) vanam- TIlS que illam futuri remporis fpem ex animis 10€ noítris penitus ejiciamus. Hsc evim vi- ndi derur effe lapis ille offenfionis, ad quem p plerumque totum preeparationis hujus ne- .Va gotium allidi, & allifum evanefcere folet , ra[, qui proin m a jori & rgpetito nifu e medio re de tpliendus eít. ad III. Enim'i/ero nihil non agit Deus , ut nobis vanam hanc futuri temporis fpem ani- (i. mo eximar penitus, ac evellat. INon con- (je tentus deíperate hujus fpei vanitate m per 4 l. VPI.'O-X ! (a2) CAvyfol. Serm. x14. - (bb) Petrus Chryyfol. $erm. 12, N 24 Adyumeutum A Prophetas, Apoftolos; & Evangeliftas in variisScripturzlocis nos edocuiffi e; infuper Apocalypfis c. 10; mifit angelum fortem de celo amiéfum gube, cinétum iride, vultu fo« lem, & pedibus columnas iguiis referentem qui, ut ipfo coFporis fitu ad percipiendam cceli fententiam mortales attentos redderet, t po[uit. pedem fuum. dextrum fupev mare , fii- Jivum. outem. fuper tevvam , 9. clamavit. voce T meena, ut ab:omnibus audiretur, quemad« t moduin cum leo vugit ,. at (olo verborum to- u nitru torpentes excitaret. á ) His non contentus monitor Angelus, /Je- l vavit nanum fuam ad celum, ejus incolas in p rei teítes adducturus, & juravit per viven- fp Tem in [ecula,. qui cveavit celum Q6 tevvam $7 ii enave , ut interpofita totius Divinitatis maje- Q ftate certiffimam dictis authoritatem coaci- fü liaret, Et quodnam tandem fuitillud tam [ magnum ac ceelefte myfterium , quod tanto cum apparatu Caduceator athereus orbi promulgavit? Audite, ac diviniSena:us de- n cretum trerebundi percipite: clamavit, & li juravit, quia tempus mog evit amplius. — Qui u fe ad mortem parare in tempore neplexe- rit huic (« parandi de lege ordinaria tem- pus uon evit amplius: qui tanti momenti ne- otium de die in diemn, in meníes & anaos d ä iftulerit, huic fe parandi citra fingularem Deum gratiam zempuf izgzz evit amplius.lta per jurat Temþefïiviz prapavatio ad movtem, — 23 In procrafi'igg?tiuæ exqte'r;'nï.inamrxAiig'gï X lus. d E reperire fir, qui his auditis: dicere fa- Ío« lutis prodigus aufit: femper'áchuc érit 1; tempus me'parardi : finito hoénegotio, ad- im veniente illo feftro, peraéto hoc irinere;fub et; anni finem, tempore quádragefimée, poft li fenfem me parabó? O temerar'as voces! 144 nam qui$;'amábo, de hóc tempore te cer- 7d- tum; quisd: gratia fecurum reddidit? con- - trarium Angeli, Sancti; Chri(tus ipfe jure- jurando teflanrur; ipíaexperientiainopina- l tis quotidie mortibus oppofirum probat ; ; ipfi damnati, qui vana fpe delufi , & male Wj fperatotempore früftrar a morteimparati intumulum &infernum preecipites funt a&i, jf contrarium inde ftycio ejulatu clamant, & Id fatentur: folus'tu illud tibi tempus promit- m ta$, quo recaBirurum omnis tib! lingua mi- 10 natur ceeleftium, terreftrium &infernorum? rl'b'i IV. Enimvero aut fide carear aut ratió- le ne, neceffe e(t; qui his perpenfis matura fol. licitudiae fine amni morà jam nunc ttarim u ad mortem parare fe neoligit, totque radiis fpontanea coecitate mentis oculos claudit; j qui virium fuarum vigore, ac juverili eetate "d fretus, longarn fibi viram vanus augur pro- mittit.| 425 fjulté/ exclamat pius Aíceta (cc) : B's- | (]lfl?l i2 : (CC) DP Imz'f. Cf';-rijiz"L. 'I,.c'.i*g. 26 AMdyumentum. I quid cogitat, tediu vi&uram, cummullum diem babeas hic fecurumn?. quidtibi promirtis diem craítinum,. cum necde prefenti hora fis cer- - CT — LILM €e tus? forfitan febris illa; quae paulo poít te exrmmaer, ]am jam intra viíceraocculta tabé ierpït' forte adhuc hodie mesnducando ob- rigefces, au: inter Indendum morti victima Q li eades I;,fe (augms, cor, lien, & hepar, 1l quibus vita dependet, funeri materiam & N fomenra prabent ;. quin imo ipfis vitz ' glie ! mentis, nempe cibis, nobis mortem acclera- muq Q quam : multi deceptz /th .ac znüoemtn de covpore extraéli; pergit citatus Au &or;qui fibi Neftoreos annos adhuc fallaci omine augu- : rabanmr ?. Cave,ne idem etiam tibi contin- gar; Deetiam de te cras dicatur, quod tu hodie de aliis divulgas : quefo; quis putaffet f buuc, tam cito tamque inopinato. snovituvum s nempe qui hodie eft fanus, cras poreft effe i funus. Ergo age, age nunc chariffime/ con- cluömdem Afceta, c/uzdr/uzdugme potes; quia i pe[cis, quando moriects,. " T'anti-momenti ne- f gotium, uti eít preparsrio ad mortem, ne remittas in craftinum; cras eff enim dies in- h CVIA , & qm fcis, fi craftinum habebis? Proin ruptis omnibus mo'is te mature,Jam l nunc ftatim;ad illum tranfitum accinge; fa. ma eft enim, ut ex diétis patet, neceffiras fe pxæparaudx ad mortem, & quidem fe ftatim Tempe[liva prapavatio ad mortem, 27 f?em flatim fine u!la'di-latione preparandi; cum If h:;jus preparar'onis neg'ectus fit eque ma- l- guuim beari agonis obftaculum, ac ejus fe- A lt (vipia'curatio pii o-bitus-eft adjumentum. ibé . O me vecordem! quid '-hucusqu'e egi:ä i quot horas, quor diesimpendi preparatio- iur] d ni ad mortem? O mi Deus! quid fi tunc;fi illo die; illa:hora, in'illo peccato ac infeli- n« gl« ci (latu mortuus fuiffem , ubi nunc effem? 3C ah! etiam ego cum Auouftino exclamore poflum : Qwo iviffem, fi ruuc binc abüffem, i- l0 J in ignem. atque tormenta. digna faclis ameis 2 (dd) Enimverotoruscohorreo, dum copi- ifb to, illo ipfo anno, die; hora plures alios 1 Itifl fuiffe mortuós me multo meliores; quinon ininus, acego, lonpiffimam fibi adhuc vi- d tam promittebant; & tàámen mortui fünt, ac u fepulti in inferno.' Quid(i & ego tunc in ? illo peccáto e vivis exceffiffem, ubi nunc f cote e(lem? quo deveniffem? nempe, zifi quia Dominus adquvit me paulo anizus balitajfet in ,mz ne« dnferno anina wea. (ee) At fixum eft prae- fenti gratie cooperari, ac oblato tempore Ine uti; negoto omnium maximo fine omni $l mora me torüm quantum impendam, ac bis? preparationi ad mortem hodie adhuc ini- jam Iff)* t'i*um—faciam , ne forfitan neglecti temporis j[25 s fe | —(dd) "lug. L $sf a. um iO u 93;v. 1. 28 Azifumentum I[ ponas eeternrm luam , meaque parirer rui- pl na tragicos ptocraümannum annales au- t geam. Ü Qüäää&&äöööä&ö*ää ( "IADJUMENTUM l. V agilaus cura-, ue differatur buec fk ii . preparatio n tempus ultimi. I« morbi. - fioi l is rationibus conw&n omnes facile in Qu H eam concedimus fentenriam, rein effe gl f pericul! plenam, impie remerariam, fidei- fif que regulis (ümme oppofitam, inermem u qu premu:n cerramen inire, ac imparatum ex [ hac vita migrare; hinc mori etiam nos non li nifi parati cüpimus. -At, quee de'monis fraus IU eft; fere omnes hanc preparationem remit-, ! timusad illud tempus, quodforte nunquam habehxmus ad rale tempus) ubiad omnia p Ti mæ;pn erimus; & non primum parandi, fed fii jam reipfa parati effe deberemus. b Ultimus morbus, extrema vitte momen- in ia, dies ill; dolorum « anouülarum, ubi [er terror appropinquantis mortis & aternita- Dl ris phanrafiam & judicium perturbat, & mor- i bivis aciem fenfaum bebetat, eftillud ipfum lo tempus, quod nos huic exercitio deftina- maus. r d I'/Zgz'langc)m*a, & differatur (?c.. — a9 E mus, Sed veílram fidem! eftne hoc tem- n pus proprium & opportunum curando, & d tractando .tanti momenti negotio? nempe quando ad omniaaliainepti erimus, ad hoc d unurr felicirer expediendum fürnme diff- l : tatis opusnos idoneos 'fo'r'e, Íperamus,. d Exfpectamus tempus mortis, Gt fios di- 4 Íponamus àd mortem, . Àt quis.nos fecuros reddidit, nos tünc in illo-rerum articulo neceflarium pro pramittenda hac praepara« tione tempus;babiruros? Dein etiamfi certi lem eflemus; nos-aliquid remporis pro eainfli« tuenda tunc-habituros; modicum illud fu« u[ïe girivae &.jamjam exfpirantis vitze fpatium (dei« fufficietne peragendis otnibus illis. rebus; lt« quasin illas horaram anguítias rejicitmus? & mäx fi hoc tempus etiam foret füfficiens, eftne .not tempus propriüm & aprum bene tractando A tantimorent! nepotio ?. Contrariim quo- fl tidiana nos expertentia docet,, Verbo: tern- juarm pus 'ultimi morbi pro. hac procuranda ani- 7iiid rhi ad. mortem comparatione 1. eft tempüs d nimis zzcertum, ..2 e(t tempus nimis /ree; 3. efttempus n mis izeptum...|. An aónergó ef incredibilis: imprudentie.nora eft,. in tale ubl tempusdifferre.omniumditlicillimumsaerer- jitde nitatis.nepotium? — Contrarium perfuafic- 10f* fe, & in ufum deduxifiz, procurande morti [:mn |f1ó bonæ ingenti adjueienro erit. AÀR- M 4 E a 30 -dem;zentum IP* ARTICULIS:-L Ef rempus incértum. ncer:um eft, urrum in ultimo morbo ä I.I l ()mus habitüri necefTarium.tempus pro nobis ad mortem rite difponendis, Sed [ quid dico, incertum? imo certume(t, nos ilud deleoe ordinaria non. habituros, quia [u certum eít, nosinopinsto morituros; cum t ipfe Deus, qui eft Dominus vitae & mortis, in cujus poteftate. pofira funt. tempora & moment3, G apud quem definitus ett nu- m:.rus dierum ac' virze noítrae; clari(Timis verbis iterato dicát; fe ven:urum tanquam fuürem,. media nocte , nobis dormienribus, & nil;minus quam mortem fomniantibus: l illaipfahora, qua nos fato conceffuros, mi- f nime pu'abimus, : Zeziet' Domixus [evvi il- 1 l lius i die, qua non [perat , €g bova, qua ae- fcit: (3) quid clirius? Dies Domimi, ficut fur in,noEe, ita veniet:: (b) quid diftinctius? Qua ne[citis bora, ^ Filius bominis venturus eft : (c) quid minus zequivocum dici. poffet? l Proinde quam certum eít, nos'non nifi fe- l mel morituros;'tam cerrum pariter eft; nos Nam eadem Veritas inopinato moriwms. | j L :iïäæterna";, GD Lue 12. 9. 46 (b) I*Th €€) Matth. 24. 9. 44. q/]"y'üz e H $ Fgilaus cuva , ue difevatur Sjc 31 eterns, Gua dixit: flatutum . eff. bominibus femei movi , etiam afferuit: qua bora non pu- tatis , Filius bominis vemet; (d) fübjungene do: quod volis dico, omidbus dico; ut often- tbo deret neminém excipi. Efgo certim eft;nos .prO inopinsto moritüros; ddeoque certüm pa«- Sed riter.eft, nos tunc de lege ordinaria necet- n03 farium tempus pro nobis ad illud iter bene comparandis minime habituros. Fatum quia cum enim, quod infperato ingtuit, ad illud tunc j difponi ob tempo 1 ris deff;&um iic obrums r ö( nequ:t; L ou (mis ; A. Ad ha praete r effatum Chrifti ipfa qüäüï quoque experientia demonflrar, nos vita nil tale opinantes exceffuros...Nam non tan- 'buS, rbus: tum illi repentina morte defunguntur, qui fulmine tacti, aut ferro confo(fi) vel catar- jml yiil rho uffocati (übito intereunt : etiam illi; qui i j in le&o ex morbo decedunt, non raro ex improviío nature concedunt. — Verumquiz | htl &lius dem eft, agrorationes cffe mortis precur- idf fores fecundum illam S. Gregorii M. fen- tentiam:- Pal/at: Dominus, cuim jam per egri- »H'et? ifife tudinis smoleflias effe mortem vicinam defignat: (e): Sed hic mortis pulfüs ple: umnque furda m erituS aure preterirmur; ad hos lethi prodromos 1 ani- etnó nc')nfattendi»tur. INam prater illos, qu morn "üo pH (d) Luc. 12.9.40. (e) Hom. 13. i'f? 'Ei!::'ng., " n 32 ddumentum LL mam agunt fine. previa infirmitáte, quot Ó non.in lecto viram finiunt ex morbo,; ante- p quam imorbus vocerur periculofus? quot l non alii de ejus periculo nimis fero admos p4 nentur? queor nonalii eriam de inftanti fato ü admoniti, tamen monentibus fidem non ba« a bent? (perantes contra omnem fpem;, ía (f breviin priftinum reftituendos ; licer iis ani- Si« ma jam]am in labris haereat ! fo l Verum quis in digitos mittet omnes ile Vet los modos; . quibus homines etiam ex diu» turno languore diftumbentes, improviío l & fübito e v ta difceffu vix non quotidieop- tiy primuntur? iNempe fentenria:làta. eft; : ab fng bacappeliari nequit. Licerpravia egrotatios tün ne lc&to affipámur; ramen morierur hora; Q Qua non purabimus, nos jàrh nunc ex hoe Qïg morbo , vel faltem tam cito. extinpuendos: n Velis, nolis, etiam tu occumbes morte re- lx penrina & infperata; Chriftus enim tnonet W omnes; : Ztrendite volis, ne fupevveniat in vos vepentima dies illa,tauquam laqueus enitn [upey veniet ipommes.(f) .Nota? in omnes; ergo Q etiam.in tej dJam vegiam ad te, . at Servas & tor, ad retanquamfur ,. €9. ne[cies ,. qua. bora veniam ade, (g) Ergo etiam tu . quà. mi- nime füfpicaberis hora; ex hae vita migras bis ; idque-eo magis; cum fervi etiamboni f f i R & -- (f)Luc 2,1'0. -34-. of 37)".' (g) Ayac;qg», V 3. du Vigilons cira , i diffevavur ecc. 33 00 lts & fideles diem obeant de improvifo & i'.no; pinato. Vel ipfe Xsverius i1pfis eriam ca- Juot lendis füz mortis torum adhucSineufe Im- mos perium ad fidem convertere volebar; fe jam ato a tunc in Sanciano vitam pofirurum, minime exiftimabat. Adeo verum eft, nos fpiri- , f tum redditüros, qua hora non puramus. ^nie Si ergo ipfi eriam Sancti infpera:o extinpui folent, quo juretu nixus ab iila ram uni- 5 ] ]il* verfali lege te ex?mendum fpera? ia .In ultimum igitur morbum fi prepara- ; -. tionem hanc differas, anima falutem :um- d mo difcrimini exponis; quia nimis incer- 3tioe tum eít, an tunc neceffarium tempus te ad 1012j aponem armandi fis habiturus. Que hec h ]dOS& ergo temeritas efl, in horam adeo inceriam tanti momenti negotium rejicere? O infe- eTe onet lix! te vis parare ad mortem tu. c, quando te moriturum putabis. Bene eft! atqui mo- j o rieris, qua hora non purabis: ergo fic nun- W' quam te preparabis, imparatus decedes; rgo quia tunc fine fingulari, nec facile (perando Vg favore Dei te parandi tempus non habebis. boïjd f Il Sed muliis, inquis (Chry(:ftomi verba gl'äf' funt) dedit Deus [patium, uz i2 ultima fenetia, r()ni füpremi morbi tempore coz/iteveztur, feque (dea H ad animsae migrationem gie componerent. Quid igitur? uuuquid £9 tili dabit? fortaffé Ài ;* SSurm. A(/'j umentum | AL 34 dubit,inquis. (h) Fortaff- ! ergo hoc ipfoin- certum i? effe fateris ; adeoque incerrum pa- l rier: ( ,num inulrimo morbo neceffarium tempus pro peragenda h»c preepararione fis h birurus. Verum quid«m eft; bz num la trouem fceleít ffimam profl;gatiffimse vite periodum oprimo fine coronafíe, & paucu- l! lis ante mortem hris fe ad ceam fanctiffime obeundam di(pofiiffe. Ataudi Dernardum: unus efl , ait , ie de[p.vess uuicus, ue prafumas. k Nota: uguj. Et quidem ip(o mif.ricordia. li rum die, quo prod.g'ofum Redemptuonis i av mylíterium parra:um fuir; non nifi unus, & ita unus, ut unicus ejus comes & pro- cra'inationis focius jam fue:it reprobus, X mortuus imparatus. Ex duobus, qu 'anc n praparationem ad m^rtrem in rempusmor- n tis diftulerunt, a moribundo Salva:ore n n D "ifi uni para'ifus p'om rtitur ; quis ergo 4f R prefümat ? alter in infernum praceps apitur; quis ergo non rimear? Plus cer:e e4 timors incurere nobis deber roina bujus, [: quam prafumptionis infpira'e forsal'erius. f lgitur monenre Chryfoftemo l. c. hancad- D eo neceffariam prgepa:ar onem ad morrem E ze differas in tempus ultirri morbt; vefcis lu émim, quid p»vitüra fit [uperventura. dies; in- certumque eít, an tunc ne.eflarium tempus pro ( m IN B ilon. 23.in a, Cor. e p Fsgilaus cuva , we diffevatur cec. 43 Jifi pro ea bene inílituenda (is hbabiruürus. 'Tam pe- iom incerto itaque tempori ne committas zeter- : nitatem. - [is ia ARTICULUS II Vit cu WEf tempus nimis breve. ime ein dato etíam,qu: d rone a?iquiditem- Um: ID poris re ad v agn:m il'uditer accin- lfs gendiex peculiari Numinis gratia fs babi- Iurus, illi tamen fupremse invaletudinis dies dig- ni$ erunt tempns b:eve n mis r.te o1dinandis anima rcbus. Do rationem. INam plerum- nus, pro que initio infirmitas non adeo periculofa ju- T dicatur; medicos, & amici fpem proxi- ane mam faciunt brevi recuperanda: vailerudi- ( nis: ne egroti animnus melancholize tenebris n obnubiletur ; omnis mentio pericuii procul 100 amanda'ur. .. Si aliorum fenreniiam exqui- ras, levis altevatio eft, febricula eft, mhil CCPS grie eft; & tsmen u'timus, isque fatzlis morbus, ijüs, eít. Cumque fimiles commoriunculas jam. fepius per vitze curfüm experti. fuerimus, ius. d- prima heec letbi indicia remere negligunrur; adeoque , cum dif:rimen.non apprehenda- tür, etiam de obitu non cogiatur. us Deprehenfo» poftmodum pejricullo,v plures ro denuo dies in confolendis medicis, in pra- edicamentis, & 'fc,r-lbendis.: & parandis m 2 lis- 36 "ddsyumentum J/A iisdem zproto applicandis infumuntur ; quin anima provideatur: eftque illud rem- pus non ternpus procurande bona mortis, fed recuperanda fanitatis; tempus medico^ rum & medicinarum: eítque aegrotus ita ä occupatus tum confulendis medicis, tum fu- | mendis pharmacis, ut f;tis füperque ha- u beat, & quod agat cum illis, & pariatur ab D iftis; ita, ut vix ollum ipfi tempus ad fub- d ducendasconícientiz rationes refiduo m ma- neart. q Interim invalefcit malum, augetur periculum, deficiunt vires, & tandem «ger p infperato fymptomate fübito opprimitur. lI. Hic demum vicini exitus admonetur, di idque non raro vix viginri quatüor horis; antequam expiret; & fubinde quaetuor vel dh q quinque non amplius horis , anrequam ufu » rationis fenfunmque deftituatur. Jam vero fm intra paucula hec fuperítitis vire momenta [! valere jubendi amici, infítruendi heredes, ordinande exequie, componenda neootia dorneftica , ne anfà liribus & injuftiriis prae- beatur: confolandi familiares ; expungenda debira, mille tricee (ünt extricandae. Intra has ipfas remporis anguftias, in hac rerum perturbatione & coníternati animi interme perie, in bac dolorum vehementia & acer- birare inftituenda eft noxarum animi expia- tio, eaque non raro & quidem neceffario jl E U R m Emi u — Weg eren- generalis, totius vits telam retexendo : fae- gememv pe Figilans cura , tie diffevatuv. eoc. 37 Ir, 2 pe etiam reftirutio bonorum & fame , re- conciliatio cum inimicis, reparatio fcanda- "tis, co* dlorum. Interpolátis viribus denuo quie- fcendum, corpus refocillandum , medica- j fi menta applicanda. Ut nil dicam de actibus theolopicis aliarumque virtutum, quorum " uíum infirmus nullum, & vix nominis no- ab üb- titiam habuit, quosque proin edocendus effet; cum quilibet chriftianus eos in arii- T (ür culo mortis elicere teneatur. AtSuperum hominümque fidem jam ap; get' pello, utrum paucule has horze, modicum j hoc tempus fuiurum fit fufficiensrecte per- LUf agendis oronibus bis, iisque tantis tamque J iS; difparatis, fimulque difficillimis rebus; & vel quidem ab homine &proto, moribundo, af TO perturbaco, vix ac ne vix quidem fibi prze- fente; cum tefte Auguftino z/uc vapiatuy uc inteutio mentis , uli efl vis doloris. .188, HI. Modo fàni, dum acri judicio, inte- QUA gris viribus, tranquillo animo preediti fu- ! I'æ' mus, tamen difficultates non leves experi- d mur in diícutienda conícientia , obeunda ([d confe(fione precipue generali; & eliciendo im dolore. Eriam poft exactilfimam fui di- ml fcuffionem tamen mille adhuc fuperveniunt e dubia & anxietates, fine quibus facro Judici ld expofitis nemo quiete moreretur: mille ad- 10 huc remanent fcrupuli & remorfüs, & hi æa ntique non. omnes femper explodendi. r j Qui. — RT 38 A dumentum 1. Quid ereo erit'in nltimo morbo, in ílla rerum confufione & perturbati animi con- flernatione,. ubi «grt plerumque vix tan- tum haben: judicii; quantum requiritur ad ordina'iam - aligusm exomologefin bene peragend.m? Nempe tunc brevi illo tem- pore nos infirmi, & extremos jam anheli- tus du.enres, levi brachio perficiemüs, quod nunquam fecimus; quod nec íani eiiam plurum dierum fpario non nifi cum füinma üifficu'tate cgiflemus: quod nobis prafendiffisi, integris viribus, per plures etiam hebdomades vix «ffeciffemus, id fra- &tis viribus, obtufis fenfibus, a mente alient pauculis horis. moribundi pr& fiarb*imus ? quis ;id miraculi fperet? . - Et tamen in.hes ip(as temporís angüfiïas*, in paucula illa momerita differimus nego- tiom ateraitats, cui omnes vire totius an- ä nos impend*re d-beremus; At conteftamur bodie celan $9 terram, (3) quia tunc tempus noner'ramplius; tempus enim illud zezpus breve eff , (k) & breve nimis pro rite prz- r irtenda morti preparatione, Quicunque igirar in illui tempus ranti momenti reni differs, reffor corum Deo &? Sjefu Chiifto, «2 elexcv(ïuxangelz's, (D quia imparatus morieris; nam N iï, (i) 7ua'z't,l71ï'. I 'u 17. (B)r.Cor. 7. v. 29. "X n dus, s. v. 2)1, — ! 39 - Figilans cura , &e diffevatur &7c. nam tunc :llo brevi i- tervallo finé ünguïari vii!a 0i D.isuxilio, non nifi raro & p'&ter ordi- pem con.edi folito, fufficiens ipatium te tall "ad pirandi non hebebis ene ARTICULUS lil. lm. ;elï- Efl tempus minime idoneum. JUS; lud incertum & bre- 4nl eniqüe*t*e;npus il D ve eft infüper tempus inep tiffimum; üni bis & min me idóneum fe preparandi ad cifft- ciiem illum in zeternit tem v aofitum.- Sola Y hi: loquátur expeiienta. Pone tbi ob ftt timum merbum, iet octilos homioem, qui n u! En ad vitae &inem hoc negotium d'ftulit. us? tibi illum fubita iafirmirare proftra'um, fra- Quhi vir'bus, & mortis angorbus obrü- ít$ 10'0 tüm! Adeil quidem facre poenitentige ad- ininifler: excitat, hortatür, animat,; fola- a tüt,' At depreh-ndit in decumbente phan- J ll tafiam torba'ám, inentem obtu(?m, mer o- p ri;m variantem. Exomologefis & qveli- 7 Wæ, ber alia ('pir'i:uäli.a admonitio centies ab d- j"oto interrümpiter. modo ut refpiret; jué iodo ut labra hümecter, modo ut cotpus eni fefocille: nutic ob tedium conf.ffi: ni5, À nunco 2 5 volobilitatetti mentis, hun* Ob mà- h " v , * x ff gni' udinem doloris. Z uando conf.ien: ii arb ter futaffio zeló, m ificitat ad dete- & omni verborum vi eu ftandas 4 Rss 40 -"Adqumentum — IL. - ftandas animi noxas, eliciendamque fidem, 1 fpem , amorem; dormitat, dormit: de- nuo evigilat,, denuo obdormifcit: non nifi ai truncatos feníus fine- vero fenfu percipit. Interrogatus, plerumque refpondetad rem non pertinentia; quodque dicit, non eftid, quod ille in animo fentit, fed quod exaliis audit; vel quod fentire fe, quafi per fom- ) nium putat, Aliqua pecca:a verbis dimi- ql diatis intra labra vix perceptibili voce im- l murmurat: fpecies & circumfílantias vel f omnino non ,. vel non nifi dubie & obfcure exprimit; eaque non raro confiterur, non qua commifit, fed. de quibus, an ea com- mif-rit, interrogarur. Doloris figna fzepe fünt adeo renuia, ut vix fint dubia; quan- l do enim dolere videtur de peccatis , inge- miícit morbis. In medio confeffioris curfü pree fubito vifcerum cruciatu in le&to fe circumvolvit, ejulat, gemit. Accurrunt domeftici leni- men aliaturi, dandus eft locus medicis, re- cedendum Confeffario. Poft aliquam moram redit Sacerdos, doloris filum perrextarus: at in medio ejus actu infirmus deliquium pa itur. Denuo concurritur , refociilatur, fovetur. Cedendum tempori, denuo ex- fpecdandum facro judi.i, pau(íandum eft. Interím vite terrminus imminet, mcrbusin- jc: graiwefcit, mors in januis jamjam ultimum An- " p L Figilans cuva, me dijeratur 29'76' 4I ldem, jntentatictum; nec fpes eft, moribundum de- ad meliorem ftatumrediturum, Quid apat n if Sacramenti minifter ? velir, nolit, dandain cipit omnem eventum (tremula licet voce & pa- Jrem vido corde) danda eft abfolutio, ut eoer efLid reliquis eriam Sacramentis prepropere mu- x dlil$ niri poffit: que ille ita recipit, ut femi.ío- fom- pitus vix fciat, quid circa fe apatur; qua-. dimi- que illi ita feftinanter fünt admini(tranda, uc e1m horrori fit videre, quam luride & frigide ; vel facra hec myfteria ab eo obeantur ; licer hze (cure aCtiones fint ultimz vitaee, & fere non nifi ïmn femel ea durante exerceri folitae. Q COrm II, Interea infirmus mentis & fenfüum p ufü privatur, ac interclufa voce, inter con- qUBB tinuas membrorum contraéctiones ?orejam moe- anhelitum trahens, ultimo agoni propin- quat — Accurritur: candelaaccenditur: crux ubit porrigitur: nomina Jefu, Maria, aliique VOWG virtutum actus ab adítantibus incla mantur. ] Qf At nil percipit: in extremis eft: lu&tatur, $, Ie anhelat, riget, funus in momenta füturus, oram Verum o boni Superi! adhuc retexenda Tus: effent priores invalida confeffiones, & ex. oruim aminandaconfcientiz dictamina; adhuc va- latu; ria peccatorum adjuncta effent declaranda, diverfaadhuc dubia enodanda. " Atjamnon »d. eít tempus: eft ineptus ad feris; & tamen 16 fl« jamjam moritur! Adhucreparandz forent um sommiflIz injuftitize, retra&andædggggigï J ? nes: 9 k L 42 ZMyumentum — If. fl hs? corrxgenda fcandala: adhuc tollendae effent inim:citiz, variceque omiffiones fup- T Dlende. Arjamnon vacat: tion eft capax: ad nihil idoneüs eft; & ramen jam apir. ani- | matm! Hor atur ("onfefïanus amer, do- ll At eft lcar, f;,eru, dercfterür ;tia peccata, impos fui; rantum enimi judi. ii & prefen- ( tiac amrmj fm ne ni 8bFf, Qnan umre ql.]'!'l- EU tur àd elicicndum dolori- actüm. | Veibo: In eft n*npo:.&n(s7 eft inhabi'is,. eft ineprus ad ] omma mUlUf Ad mlem füorrem W quismon wix(mefm! ? En,ultimus miorbus; quam áp umi, Qoenique :doneum tempus fit tracta .do fiuen d momenn negorio! "Nemipe ultimus ille arricu'us eft illa ter- iibilis & tterilis nox, quanda nemo pote[? ofé- f ravi. Notitanrüm dicit Chria s; (ub finem fü : effe ad illum fe rranifirum áccid- Vitz dlme Dj dere; (ecïaf"-:: t5 id effe mmantm( vt cürti fo "Ehieolc gis quua; ) iepoffibile; hoeeft; rem Di e[T- persrdoam; fürnme temerariam, maxi- fe ie dübiam; & ptarer confüetumi divina tüi pi*ovxden*ïæ ordifiér. Feitit noX , quando Qu sieimo poteft opevari.(m) | Verar quidem eft, " Deüm fumw ntia falutis ined à netnini ng- p firum,; & rul'o unquarti !empnre d:neoa p »5, quibus coffemus quidem bene morí; lá At fcd tamen bcne nunquam moriemur. l0 auxi- r k (n) Joann. 9. v. 4 e 45 Vigilant euva, ne (sz,f?"eratur ffc', d suxilia efficacia; quibuscum *fä:ipfa faluteva vaP' noftram operemur, ultimumque dieimn be- |pay: neobeamus, hec, inquam, Divina Neme. afi fis peccatoribus preeparationem ad mortem do in ipfam mortem diflerentibus non nifi raro |relt admodum, & preter ordinem, nec fine [etie fl quadam prodigii fpecie concedere foler ; adeoque tempis ultimi morbi eft rempus »bo ineptiffimium ; * minimeque idoneum fe ad $ d tem ilud iter comperandi, Usque eo iotur, qui fe ad zterriratem dfponere diífert, is b5 d-mpra fingulari, extraordinaria, nullique mpuS j debita Sugerum orária, impaþ&tüsmmieaur.; ) fer Ill At diccs: fpero expertam confsieg- ope- ti2 moderatorem mihi tunc adftiturum, qui üe füo zelo defectum .previe Comparat onis cin abunde fit fupplerurus. Verum quis, qua- &uri fo, re fe-urum reddidit ; tibi morituro pac- ,rem nitentiee füiniflrum ad (tirarum : illum in pax rempore adhuc venturum: ralem que ven- nnd türüm, qui illi fapplendo defe&tu 10 i par fit? 1 Ji quis tibi promifit, te tibi praefe ntem fore, 661 eaque percepturam , qua« adi tans lateri nÜ fà presbyter in anrem fuggerei? Singula per- pende. Namirprimis quot non in dics vel ofhy léthargo Oppreffi, vel aquis haufti, aut fer- ht ro confoffi, aur elande trajecti, aliove im- » provifo extincti malo vivendi finem dere- ï'?&nt'e faciunt, quin accerfendo confcienri&e arbi- e 44 * - Adumestum »II. de arbitrio mibima detur mora! Horum nu- di merum fors etiam ru augebis. M Verum demus, te non fübito, fed lento d ex morbo vitam finiturum:. quoties noa il contingit, ut, nefcio cujus culpa, Sacer- Ti dos vel non vocetur, vel vocatusdomi non dia reperiatur, vel domi repertus in tempore tei non adveniat, vel in tempore adhucadven- tf Ttans, e'ororum jam fenfibus & ratione de- (k ftirutum inveniat! fimiles cafüs nonnequo- ridie leguntur, videnrur, audiuntur? In b fumma: inpumeri moriuntor fine confeffa- ) rio: inpnumeri morinntur fenfibus d.(tituti etiam prefente confeffario. Quod innu- n meris eveait, etiam tibi evenire poteft. 9 Sed ponamus, te tibi praefentem fore; Qu peririffimumque tibi virumadítiturum: quid hi tum? audacter pronuntio, tefimilem fore q ruftico, quiinipfo , quod jam ferver, duello v jn arte gl;diendi infirui cuperer. Imagi- ; nare tibi hominem erris gladiatorig imperl- tüiffimum , qui a pladiarore illius intelligen- d tiílimo ad fingulare certamen fit provoca- tus. « Pugna evitari nequit: .condictum eft u in tempus & locum: comparendum , di- d gladiandum eft, Qaid agit mifer? magi- firum in hac paleítra dexterrimum advo- Iu Mi cat: illo comitarus in campum concedit: lin firinguntur enfes: venitur ad arma: anra- gonia in eum irruit, & ex omni partea $ dextris Figilans cuva , me diffevatur tec. 45 dextris & finiftris, cefim & pun&im; cor- ] nu. di, oculis, gutruri furie inftar imminet, Monet, claipat, docer adítans lateri con.. lento . nOR ductus lanifla: cedat, inílet, feriat. At ille nequidem terminos intelliger, & prius acet- inon mille vulneribusconfcietur, quam vel mo- pore dicum erudiarur; potius magis perplexus reddetur. Damnares enimvero impruden- |Vell» e de- iiam bujus hominis in ipfo du:llo in arte duellandi ( ut vul qu 2o dicitur ) 1-;inürui cu- 1 In pientis. At tu esillevir, tu esill e anixhæ cceelique (ea- :Qi'ltuti prodigus homo, qui in ipfa morte artem moriendi addifcere cupis. Velis, nolis, Jnn moriendum tibi; certatio vitari nequit, cou- l grediendum cum deemone, cum totaster- | fort, nitateluctandum eft, Sacerdosquidemtuo ;:qüid fore lateri aflidens tibi mirabilia dicet, optima queque fügpgeret, pulcherrimos virtutuas laello actus przibit, Contra veterator ftypius m aggredierur modo intellectum tentando ia ppat £de: modo voluntatem, impellendo ad |get- defperationem: modo memoriam, allicien- /QCde do ad complacentiam commiffarum feedita.. ne (i. tum. Confeffarius clamabit : credo, fpero, emo, doleo: Mater Dei memento mei! ve- nagi' rum tu ob defectum przvii in hac re exer- idVO- citii vix terminos intelliges, quafi is tibi odit lingua peregrina loqueretur. — Repetesqui- ntd- 'te 4 dqgn verba, que is tibi praibit ». fed ore, non (l m ts 46 Adyumentum . D7 non cmoe. Interea diabolus Dabens ivam 1H 4D1TH , 253 fciens , quod modicum tempus ba- po Dt bct, Cn) acrius inítabit, &ogml rabie te in lap(um impel'ere tentabit. ld ipía lucta- ipl rione vivere defines, & mlgrabzsm domum et em.mus Ecce, quid suxilii, quidve pd emioclumenri tales, qui agonisobliti vivunt, ziri g a peeairenrie miniftro in illo conflictu ípe- rare poffiot! vel enim eum non habebunt ; ( vel non habebunt in tempore; el habe- fjm bunt , quafi non haberent. us Morienti latroni reprobo in monte Cal- hd ü varie una cum Beatiffima Virgine prafens aJfuitipfe Chriftus, nec non Joannes Evan. lg gel fta & Maria Magdalena, omnes perfo- ni SanGiffimy ; & tamen peccats fuis eít Q mmwrtuus, & damnatus Moribundo cui. j Trioi dam genere & opibus claro purpuratus Ec- cle i Pripceps Bellarminus affift:bar; mo- t nüit, contritionem ut fzpe elicerer. Re- m wo.a,;t ille: pater, quid. eft hoc conrritio? n Be:larmino id explicanti denuo refponder: I o Pater! non capio; quid a me requiras. Ecce! arma huic offerebantur oprima; quid li, vrofuere ? adítabat confeffarius liac. in pa- a lzítra exerciratiffimus ; quid: juvit? Nem- In; pe, urbene obf&rvat. Ceffliodorus, «vs. Jel- E lwwï, fi zon preeludituv . dein cum uece[favia (j ] a.ztfïü , &on babetur, Adeo- u) ä?go.. 12,0.12. ( e 42 Figilaus cuvay ue diz?ïemtu? eoc.. at Adeoque temeriras eft, füam fpem re». ; [ po:sereun rerum perito, quismorituro ade- ( rit, Sacerdore, Impetas eft, exfpectare )d ipfam morrem; ur quis fe preeparer ad mor- du m em ; cum hoc id um fit, ac exífpzctare tem- Qye peflatem, «ut quis inftrüst navem ; oppe- - nl riri ipfam obfidionem, ut quis muniat clvi- tatem : pretolari ininum pralii, ut quis ipe Jnt'; confícribat, «X exerceat n ilites. Verbo: ibe fumma impruden:ia eft; fcire; & credere; luéctandurn fibi efl2 in articu o mortis cum Cdl- holte omnium poreacffimo, viferrimo, ex- (eng erciaritlimo; & tamen ad.lianc fe pugnam AU n.npramunre, vel hanc .curam non nifi, C[10» in ipfam certaminis horam remittere. u $- ; ell quis id audes, juro per veveateu ia f'eculias cul (0) :quia .n [ pxodigiam fperes, imparatas )b morieris; tempus enim ultimi morbi «t tempus nim's incertum, .nimis breve, & u- Ro Omn'no ineptum pro rite inili.uenda prze- ) tlü paratione ad mortem, IV.. Vg itaque jllis, qui primum fub vi- dat: [28. te finem, adveniente jam Spon'o, fe para- ,und re ; fibique.de oleo chariratis providece./fa- 9 taount. O quam timendum, ; M etlam eis pa elf inclamerur horrendum illad: |JVezie vos/ Er certe quisnoncontremiícat, contideran- [ ittá do infelicem Virginurmillarum fortemquam nobis T eQr " (0) ä'lavavc., 1O. v. 6 48 Adjumäztum* 11 uobis defcribit Mattheus cap. 25? Nam j n fatuge ille Virpines erant virgines, habe- bant lampades, exfpe&ctabant Sponíum, ei prenfabant nuptias, petierunt o'eum a fa- pientibus, acceflerünt ad vendentes, eme- runt oleum, ornarunt lampades, propera- Ti runt ad nuptias, pulfaruut, gemuerunt, multisque lacrimis & precibus inrromitti dj 1 poftelarunt. Quis non judicaffet, eas hac Itf adhuc vice ab oprimo Sponfo admiffum iri, ne earum exclufione nuptiarum leetitia X Itj funeftarerur? Et tamen, eo quod tunc pri- mum fe parare ftuduerint, invenerunt ja- n de nuas claufas ; & audierunt trifte illud: ze- Qf fcio vos. Hac autem omnia, tefte Apoftolo, 17 fi- B b gura coutingelant illis: fcripta [unt ad corre- ptionem nofivam.(p) Nam fatue ille Vir- feni gines figura fünt illorum, qui primum fub n tempus mortis, in ultimo morbo ad iter D zeternitatis fe comparare fatagunt. "Tales quidem etiam percuriunt pectus, lacriman- tur, dolent, gemunt: at poenirentia fera ra- Qj s. ro eít vera. Plerumque funt lacrime cro- codili: de morbo & morte dolent; non de Y [ peccatis: confitentur, fed ita; ut heec ipfa confeífio indigeat nova confeffione; &tan- dem cum mors fit echo vitee, moriuntur; Qur hi prout Ne (p) 1. Cer. 0. v. 1I, Em | dáeide ,« Vigilaps cuvá , tte diffevatur cyc. 49 m prout vixerünt, folum prudentes ad terre- d- nà, toti flupidi ad zterna. Quam impía unt, ergo focordia eft, in id temporis rejicere à a non folum maximum;. fedomnium infuper [ne- difficillimum sternitatis negotium. era- V. Si bene mori faltem res facilis effer, n minor vecordiaforer, hanc prapararionem nitti differre in tempus adeo ;zcertum, nimis /re- ve, & minime zZopeum. Sed bene mori eft hic lum infuper actio omnium difficillimna, & ma- :titifa xime ardua ; ctim mors non folum fit om- nium rerribilium terribiliffimum, fed etiam Qü- nt ) omnium difficilium difficillimum. Red- dere animam afperfum cinere, coopertum W cilicio; Crucifixi imaginem diffuaviando, itf- circumdarum Sacerdotibus ; pronuntiando (orte nomina: Jefu, Marie, eft extingui, fi ex- Vit- teriora attendas, valde pie & chrifliane. lub Hac tamen omnia minime fuat figna cer- |yet ta, fed mere &quivoca beate tranfitionis. Do&or ille Parifienfis, de quo mentio fit T:des fur in vira S. Brunonis, cum his omnibus fi- enis defunctus eft; & tamen füit. damna- 2 Id cro- tus ; Xaverius occubuit fine confeffario, fi- m de ne Sacramentis, fine ullo hümano & fpiri tuali folatio; & tamen eft Sanctus. pf 'Si bene mori eff:t folum vita excedere ctan- cum efhgie Salvatorisin manu, adftante ad i[it] latus Sacerdore, munitum - ultimis Sacra- rout repa- mentis, mipus? tem D ewrarium foret; p raiie 50 ;*;äaüumentu.m 1' : r(a.tionetn ad mortem differre in iþfam tnor- f tem; quia hec omnia non adeo difficulter $ haberi poffunt. At vero ad felicem exi- Ü tum a2lia majoris moliminis requiruntur. Bene mori eít decedere in gratia, . (ine pec- cato, fine affe&tione. ad peccatum :. eft mi- grare poft deleta per congruam peniten- tiam & fatisfa&tionem prateritae vitze pec- p cata; poft correctos habitus pravos , & de- Te pofitum omnem vitiofum erga res terrenas fi affectum: eft exfpirare cum fide viva, fpe li certa, & amore Dei omnem creatam affe- « étionem tranfcendente ; cum tenerrima le eharitate etiam inimicorum; inter inteníos ini variarum virtutum actus; cum firmiífimo j Qu, ropofito millies potius moriendi, quam U b ^ eum irerato offendendi. Quisarduahec W ac difficillima effe negabit ? L] M Et tu fperare aufis, te uni co & quideni d illo ipfo tam fatali momento hec omnia N pre(titurum, ubi vires corporis fracte fa- cultates animi debilitatee, cordis motiones l mapis vive fünt, ac rebelles? 'Tune, in- quam, fperare aufis, te illo tempore tot, pi iisque difficillimis rebus rite conficiendis pa- « rem fore, quando ad nihil amplius idoneus eris? Nempe tunc coelum terramque mo- d vebis,. quando infirmo corpore vix digi- Vi tum movere poteris: tunc negotium ater- nitatis pertractabis, quando nulli amplius curan- Figilans cura, ne diffevatur eyc. 5t (PiOt curando, ne micimo quidem nepotiolo Ji ( EU aprus eris. O prafumprio. nequifina, (q) cujus cou[ummatio ia combufliouem . (v) Dfüt. O Domins, quid magis admirer, an tuam pec i mi erga me mifericordiam, qua mihi fp:tium ad mortem me parandi tam liberaiiter con- Jitent cedis; an vero meam in abutendo hoc rem- pQC pore focordiam? Cohorre(co totus, dum &de- recordor illorum , qui mortis per vitee cur- 'ends um improvidi in ultimum morbum, in il- pe lud extremum fugientis vite. momentum x ?HQ- ad serernitatem íe difponere temerarii diftu- tnmi lerunt. Ipíüs ego non raro ralium forri tenlog ifimo ingemui, eorum anime vehementer timui; quam arduum & d fficile fit (üb mortem ad quam mortem íe parare, ipfüs copnovi; & ta- x men hactenus me praparare neolexi? Quam n aliis damnavi, ipfus ego falutis prod gus idem dementiam admifi; preeparationem ad mor- iminic) tem in iptam mortem etiam ego imprudens S f diftuli. At tandem (an&iori radio illuftra- 1006 tus; a daemone deceprum erraffe me,fateor. ; If Agnoíco, tempus ultimi morbi pro rire [00y pro-urandaanimiad mortem compararione spe effe tempus valde igcerzum , nimium Lreve, fieus & omnino igeptum. Fixum . proin nunc ( animo fedet animee faluti in tempore pro- dip é[ee videre, & pulía omni mora, dum intezra 2 . COF- Jius lz ^ (g) Eccl: 37. v. 3.1' ( Hgb'"' 6'" 8 $2 deumentum. 1if; corporis valerudo vfiget, magno huic nego« ts tio initium dare. "Tu o Domine; quod de« 9) b difti velle, da & perficere; ut ad mortem i nunquam non paratus, ultimum vitae mor- bum impavidus excipiam, & ibi fanum me feciffe gaudeam; quod omififfe moribundus * 1 f deplorabo. [ !r oO dbbb de od de ADJUMENTUM Ill. fox n AMetbodus fe ad mortem parandi fat Qa per facram uuius , vel [altem di- Dar midie diei Jolitudiuem. e on dubito, falutis ftudiofe Lector! qüïn n N Vr allatis rationibus tandem conviétus; tanti momenti negotio jam nunc ftatim, ac W fine omni dilatione manum admovere fir« h sniter decreveris; non nifi medium aliquod mihi defiderare videris, quo conceptum p dalubre propofitum executioni mandare li offis. Hunc in finem ad brevem te unius; t vel faltem dimidice diei fàcram folitudinem invitc,ubi a mundo abftractus, aliisque cu- ris expeditus negotiorum maximo unice- li ue neceffario rotus vaces, ac initis cumi N t cohícientia rationibus ad iter eternitatis te Of« compares. Quam excelleqs id bong m N ti3 a Metbodus /ävad mawem Q ^ 5$ n tis obtinende adminiculoum fit; propria te Qs experientia docebit. Proin miffis ambagi- Ien bus, mox facre hujus folitudinis obeun- 1or« de 1. mnotiva, 2. ordinem proponam. |mé ARTICULUS L. 1du; Motiva faere bujus [olitudinir obeunde. 99 lT riplicis pracipue generis motiva funt, i quibus tradendae methodi ufüm per- fuadere conabor, fcilicet ejus r.veffitas, uti- litas, atque facilitas. Inprimis nullum pie- Mil i fatis exercitium magis eft zeceffJariuin 1ele- il- &ta qusdam ac expedita fe ad obitum pra- parandi methodo. . Nam nihileft magisne- ceffarium bona morte; quid enim juvat bene vixiffe, fi male moriaris? Ad hanc quit du$ vero obrineadam nil mag?s neceffarium eft previa &tempefítiva preeparatione adilJam; , € a p huic quippe Deus non raro alligare folet gratiam finalem Ut autem hanc ipfam quO prum preparationem rite obeamus, fümme no- bis neceflaria eít fscilis queedam fe ad le- dare Qu thum paraadi ratio; qui enim tebenepre- parabis, fi modum te parandi ne(ícias? Ex netn eqe quo fequitur, inter omnia pietatis exerci- :Hice" tia ríullum aliud falutis ftudiofo magis ne- ceffarium effe bona ac compendiaria me- cufil js t thodo fe ad füpremum diem mature corm- parandi. nor D » Porro u P 34 ZAIdumentum: H11. 'Porro itjtet omnes rmethodos illa præ' aliis magis neceffaria videtur, quee nos ducit ad bonam mortem per unius, vel faltem T dimidie diei facram folitudinem , ubi a tumultuofo mundi ftrepitu abítracti annos &ternos mente volvamus, illidque jom ( D nunc previa follicirudine apamus, quod (ub vite finem epifle quidem oportebit; fed ij TK tubc agere haud amplius licebit. Hanc fe ad agonem per collectionem t di iurnam muniendi rationem ipfe Chriftus m (aà) non tam verbis docuit , quam exemplo : monftravit; nam egrefíus Je(us de templo; V q ibat in montem Oliveti, fuos fecum difci- pulos in facram illam unius diei folitudi- Ti nem ducens. I Ibi inter eos ; tnedius confi- dens, omnibus ad myfterium attentis, de V ultimo judicio fermonem intulit, easque Ó omnes circumftantias vivis coloribus depin- 1 Xit, que magnum illum calamitatis & mi- ferie diem olim tam tremendum reddent. $0] oP[curabitur , sjebat, lusa mom dalit lu- "meg fuumn, ftelle de celo cadent, &2 vivtutes celorum conmnovebuntur. . dunc parelit figuum Y Filii bominis im celo: g tune plangent. omnes ribus tevve: eg vid.bum. Filum bominis «c- "ientem ia uultbus eeli cum vivtute wulta, €7 majeflate. kis prolixa nairatione praemis- (a) Matth, 24. V. T. m . 5$ Metbodus.fe ad morf:-f;v; £5t. ]« fis, tandem voce grivi & fandto ardore at plena in hunc modum conclufit: Zzgilate evgos quia ue[citis, qua bora Dominus- veftev em | d vepturus fit. (b) .. .. Jam vero quid, amabo, fi bi Qolunt; q,üi:d,— 108 m quafo, my(terii portendurit omnia haec ram ub .grandia, tamque fingularia preludia: ille fed egreffas e templo & urbe, illa feceffio in -gon:em & deíertum, iíte fermo tam . pa- em thericus, illaque ram terribilis extremi ju» dicii defcriptio; quae omnia Chriftus prz- lUS lo mittere voluit, donec randem per illud fuum illius vigilantiae, EPIO; vigilate nos commoneret qua ad mortis fpicula att endere jubemur,; ilci udi ne imparatos nos feriant. OmnesSalvato- ris a&tiones arcani fenfüs pleniffimae funt: nf dé - quid ergo per hec omnia fignificare; quid .per circumfítantias adeo fmgulares indicare qué intendit? . pm Nempe falutis noftre ftudiofiffimus Re- m enf. demptor docere nos voluit, tempeftivam preparationem fumma follicirudine natura Jti tl diffolutioni preemittendam e(fe: in hunc vero finem fecedendumiin folitudinem Oli- t ifitf veti, hoc eft, locum quemdam folitarium felirendum effe a negotiorum turbine mun- f» dique tumultu remotum, ubi faltem per g unum diem zternitati vacemus. Nam edi- I$* cite, snmedep l$; A« w-(b? li, , n 86 djumentum — H - cite, (ad proprie experientie tribunal ap- li üt pello) quomodo fieri. poreft, ut quis in medio occupationum Euripo, in ipfo cü- & rarum aítu, & diffipati animi flrepita ad D/ illarn pacem mentisque tranquillitatem per- tj veniar, quz adeo neceffaria eft, ut quiscurit e Ezechia prateritos vitae annos in amarita- dine animse recogiter, ac exulceratz cón- Qu fcieitie rationes cum W ponat ? [udice Deo rite ;COH..]- ]h Chri " ftus hanc nos Verïtatem'*'edgäur'uä" j ex ipío etiam templo (e fübduxit; hunc lo- Y cum, utut fanctum, - minime tamen idones l um judicavit non íolum infílituende hüic preparationi, fed. nec danda hortationi; qua ad eam agofii premittendam animares h mur. Perfuafum (ibi habuir, coeleftern haac Qu Philofophiam, ut re&e percipererur; lo- bl EUR cum magis folitarium, & ab hominum con- fuetudine ac frequentia omrino rémorum r requirere, Quin imo ipfemet pridie, quám f morererur, ad eam ipfam folitudinem re- diit; ibidem fe ad obirum paraturus. E Et invenire fit aliquem, qui fibi blandia. tur, fein medio negotiorum motu id efte- Q Uurum, quod nemo Sanctorum potuit, l Quod nec Chriftus fecir? Credite mihi, ni- £ mius períirepit in mundo tumultus, quam tü ut ibi audiri valear divini Pneumatis fufür- Y TUS. Mors juftorum fuavi (omno, dulcique lx quicti Metbodur fe ad movtem tsc. j7 p quietï a SS. Patribus affimilatur; ad hanc n ut quis in ipío aures circumfirepente fae« ( culi fremitü fe difponat, fieri neauit. le smundo a ffrepitu ! (Ambrofii verba fünt) vee tibi a mundo! ab ejus enim curis nifi fal- *Cïf ii téfn ad diem te fübirahas, nunquam bene u- àd ult'marm re hóram paribis, Ex quo li- )f« quet;illam pra'sliis rozpis neceffariam me- [Tla thodum efle; que per onius diei facram ío- litudinem perducit adbonam mortem.Cum us erpo idin hac, quam tibi offéro, brevi me- - thodo fiat, inde i fiea licebit. lxus necg(ïi;gtenï colligas, yu "m - Dein ad felicem ex.hac vita migrationem: Cs n:cefl;ria eft oratia finalis; nam ille folus; [ue qui.perfeveraverit usque ad. finem , falvus erit, Porreé ad. hanc obtinendam neceffa- i« Jl« ria eft praevia animi comparatio; pretiófis- uf fima enim perfeverantiz finalis gemma non facile prodiga manu ante illos abjicitur, qui a It eeternitatis incuriofi: vivunt;: Qua autem melior comparatio obrinendo huic inafli- d« mabili dono praemitti poterit fpiritus colle- (2 Qione in facra unius faltem diei folitudine, in qua coníf.ientiam accuratiflima exomoló- i u gefi expies,. ultimaque Sacramenta fpiri- tuali modo fu'cipias , ac denique per varios virtutum actus pugnae illi decrerorie prae- l- [* ludas? Hec omnia cum fubjungenda me- thodus h T $8 AMdjumentum — LII. thodus in ufam deducat, inde illius neceffi- tarem metiaris, velim. ^ f . ]. Nullum quoque pieratis. e Xl'ercitiumï practica fe ad. mortem parandi methodo utilius eft; quippe nihil urilius. eft notitia H bene ex hoc mundo miprandi. Nam fcire &i mori ars artium eft, & (cientia fcientiarum; üt cum ab ea dependeat felix aur infelix seter-. Ti nitas. Hinc qui novit, parum ei oberit;. m ceetera fi nefciat: . qui vero hanc nefcit; : pa- lli rum ei proderit, omnia alia noviffe; pra- h cipue, cum in illa femel tantum erretur, & O ejus non nifi unicum capereexperimentum. nio ]iceat. Ex quo patet, quante utilitatis ac ful momenti res fit; quantique referat; ut quis ti aprime calleat'artem bene moriendi. Cum ls ergo prafeas hec methodus eam te doceat; I inde illius utilitatem defumas; licebit.: qu -Dein nemo;ut opinore inficias ibit, ulti- lN ma decumbentium Sacramenta maximo effe N adjumento ad confequendum felicem tran- l fitum; indeenim eít, quod adeo timeamus fineillis e vira excedere. Utiliffimum ergo ! erit; fuümmeque proficuum modo facra illa n myfteria, quorum ufü, quoad vivimus; p plerumque non niíi femel animum cura- & mus, previadevotione, prout noftra hzc n methodus docer, fpiritualiter füfcipere, ne ls ea füb mortem ob defe&ctum pramiffee pr/æparationis vel nulo vel non niü mo- — atl — . Metbodus fe ad mortem tjc. 59 (ft. Tpo0dico cum fru&tu a nobis &grotis non ram recipiant ; jm ür; quam obtruf(a frigide ad- mittantur. odo Denique quid utilius, quam nunc per fe- titid riam & accuratám confe(fionem ita confci- cire entiam a minimis peccatorum navis eluiffe; im; utin fupremo conflictu nil fir, quod ani- etet mum remordeat, & velleviterturbet? Quid vril, roficuum tnagis, quam modo jam actibus p illis affuefcere;, quos tuncelicere opramus; - ne dein moribundis ob neglectum previe nX exercitat'onis adeo peregrini accidant, dum um nobis ab liis prelepuntur? "Tenetur homo ts 4 fub vitae finem virtutibus preecipue theolo- Ui gicis adverfus inferorum affultusfe armare; "U has vero fi anteain con(uerüdinem deduce- Cedt re non laboravit, quid continget ? idem; quod Davidi.. Certaturüs ifle cum Golia- uk';- tho armaturam Regiam induere jubebatur; T. induit, fed illico exclamans: Ufum nzen ba- trat- beoy non poffum fic incedeve, (c) eandemiterum depofuit. Actus virtutum arma funt hofti AUs ego flygio fane terribilia: hec fi in agone pri- 3 il mum arripere volueris, iis quomodo pu- mus; gnabis? ufuüm non habebis: non poterisin- curt cedere: non fcies tractare hoc genus telo- |hie rnm: nihil proderunt. Et licet forte fimi- (2 n les affectus a preeeunte verba confeffario ïl- yillie d bi p vem " n m« GE Re.37. v.30. 9sv N 60 "edjunentum — If bi fuggerantur, timeo ; ne nuda fcolum Vo- " I ce fine animi fen(ü audita reperas, Ergo res fümme urilis erit fæpms per vi- re cur(üm i in ufum deducere eosactus, quos fj Autenim Tid in illo articólo elicere cupimus. fubita, aut lenta te mors exfpectat ?. fi fu & vid bita; gaudebis jam antea factum per earum. virtutum frequens exercitium; quod tunc d facere non pcteris. Silenra; tranguuhtate vir] UR fumma & facilitate proferes affectus; qui- bus affuevifti ;; neque coníuetudinem hanc d aut vis mo:bl aut abíent!ia confeffacii facile IN impediet: redibuut in menrem fua fponte: el ad exitum ufque tibi comires erunt. Nihil du ergo u'lhus, quam modo jam illaram viz- tutum exercitarione Uü, quels morituri ani- m mum excolere. defideramus. Porro cum üí hec omnia in: fequenti methodo non«tam L doceamm quam exerceantur, eam utilif- & Gmam eiï'c nemo prudens negabit. Ca- h terum 1hus utilitatem pluribus predicare i confülto (uperfedeo: id unum rogo, rei experimentum ipfus capere ne graveris, & [l uberem inde fructnm te re.atmum, certus ( tibi augur promitto. n Mi Nuilum denique f'auhus eft brevi hoc & expedito fe ad obisum praparandi Pl« exeti mo, nam mulros ab octiduana aut tri- duana animi colle£tione occupariones avo. Q cant, Porro tam d1H1c11e non erit ex tot Vi menfi- E d Metbodus fe. ad mqrtäm eoc. 1V0 menfibus & annis, quos adeo þprodigi mundi curís, aut porius nupis confecra- Iv N ï. £nus; faltem unum vel dimidium dierm fur- quos ripere; quem fummi rnormenti omniümque enifi negotiorum negotio maximo tribuamus. f fus Solitudo loci, exeelfitas contemiplationis; qtum victus cultusque aíperior, & certaalia pieta- tunc tis opera talia funt,que non omnium captui, Titte viribus, genio funt accommodata. At ve- 1!. ro quis eft; .cui faftidiofum jure, nimisqne hanc arduurm fit faltem per unicum diera de illo (cla a loco cogitare, ubi per totam seternitatem onte eít moraturus? "Fotius vite fpatio, tefte Seneca, difcen- Nihil ] Vij* dum effetimori; & nobis difficile accidat jdni- el unicum diem fancto huic pie moriene cum diítudio dediffe? nobis, inquam, qui tot |tam annos vaniílimis & inutilibus fludiis dedi- hif- cámus? Beati integra luftra addi(cendce It C2 huic fcientie impenderunt, tora íua vita ad. illum fe tranfirum-compararunt, quin ra« j re men plus £quo feciffe cenferi poffint; & ) nobis nimium vide:tur per onicam diem fa. $, ettus cillimc huic exercitationi operam navare? nobis, inquam; qui tot horas & dies dor- miendo; ladendo, oriando, nugando im- brel randl pie profufi perdimus? Si Deus damnatis, vel in piaculari car- ; trle 10 cere detentis animabus copiam faceret ad ctot vitam redeundi , -& prefens hoc priepara- »nfi« tionig "a 62 . djumentum | IT T. 7 tionisexercitium obeundi, o quam leve id iMlis facileque accideret! certe nullius diffi- cultatis obtentu fe ab ejus ufü abíterreri pa- terentur; potius fuüummo cum fervore, ma- xima diligentia, ac intenfiffimo devotionis ï(; ardore fe illi effent impenfüre, Et ecce! Ti illud tempus, quod Dei juítitia iis negat; ) nobis illius mifericordia liberaliter concedit, Que ergo imprudentia, quod illo tempo- i r ris favore abutamur, cujus vel momentum ille toto mundo, & atrociíIimis mille an- norum cruciatibus lubenti animo merca- 1] rentur? qua vecordia, quod a nobis labo- riofüm nimis afperumque ceníeatur, quod h Qu illis tam expeditum promptumque Videxref tur? tf W Beata enimvero fors noftra, quod modo etiamnum po(fimus facere, quod illi omi- d Iul fiflc aternis lacrimis, & defper.ndo gemi- Ü tu incaffum lamentantur; quod etiam nos omififle cum tempore amariílime dolebi- mus, quodque facillimum fuiffe ipfimet fa- tebimur. Ah meinfelicem! tunc ingemi- il fcemus, expeditam methodum me ad mor. tern comparandi ad manus habui; optima & tunc fuiflet occafio, tempusacceptabile: ut quid erpo illud dlapidavi? o execrabilem ä focordiam! o utinara mihi modo ex tot ma- Ü le perditis menfibus & annis vel hora con- cederetur! Itaolim, fed fruftra gememus, li Cur Y 2 d Matlodus fe ad mor;; em C9«. 63 Cur ergo modo non facimus, quod.inter- i W anififfe illi adeo dolent, & quod nevplexiffe (ift. *tiam nos aliquando ceflebimus? cur mo- rip do tam difficile judicamus, quod tuncetiam ) fT« lonij nobistam lene planumque apparebit ? Quae hec cecitas, tam facili labore ad illud mo- eccel mentum parare fe poffe,. tamque levi im« qrit :edit, pendio cceli fecurum fe reddere; nectamen id facere, illique negotio diem negare, cui mpo-« 1tum omnis vita impencïen'dz*;: fuiffet ? c at ea. »n Jnief üeg;ozzf(z; ]aujzi's vita g aterutatem, ajebat ille Aulicus Caroli V., tefte Strada, o qu f[patium aliquod ut intevcedat , opovtet. Quid autem minus, quam diem inter &ternita- Idette tem, &tot, quos vixifti; annos interpo- nas? Porro hunc ipfum falutis diem ho- nodo omi die tibi offert Deus; illo igitur ad. falutem utere: 'Tempus preteritum ab(que fructu em m abiit: futurum incertum eft: folum , quod prefens eft, tuum eft; ergoin(anus es, il- |oldbe lud fi neglicas. Erit, dum optabis cum eL It Chryfíaorioillo: of vel hora daretuv/ &non "effll audieris. Erit, dum illocum Rege mille mof« etiam mundos- offeres pro horula una, & m non porerit pretio vel. breve rempus emi, le: tl Dum ergo tempus habes, faluti confüle, jilert Dedifti corpori & fathang menfes & annos; tme cort« da Deo, da anime filtem diem, qua te prepares ad &ternitatem: non reputes gra- nuSo Ve; Qut g us 64 Adynentum. 1T. vej quod tot rationes facillimum effe de- monfirant. * fe Gratia & occafio fe pamnäiad obitumelt p illa pretiofa margarita, quam Chliriftus a C nobis emnibus mündi theíauris comparari li voluit exemplo illins, qui Matthaei c. t3. li v. 46. vendidit otmtia , que babuit, & emit eam. Q Id credimus; & hiac nemo ünus ía- Ia lutis 4deo prodious vivit, qui fummis il« fem lam votis non expetat, exopterque. Et Am en ! modo hzc occafio cunctis ultro o^ trüe ile, ditur, methodus offertur, media függee Wi W runtur, omnes difficultates facili via com- Dot plaaantur, Ad obtinendam mortem bea- i tam non jam petitar, ut bona pauperibus Mi diftribuas, vel egrotis in xenodochio infer« M vias; non exigirur, ut mundo valedicas; ii anachoretam induas, teque vivum in defer- iti to fepelias, pluresque menfes aüt annos lii tmeditandis tartari Qamrnis tribuas. Non Y nifi unicum a te diem pero, quem anima Qu Deoque confecres: id unum poítulo, ut fa eadem folertia tractes negotium falutis, fs qua tractas negotia mundi: üt eandem cu- fäa: fam impendas acquirendo ca&o; quam alii Te l nummo; illudque ipfüm faltem. per diem D) agas pro anima, quod tot annis pro cor« nj pore epifti. Quid minus ex'gi, quid faci« lius peri. poffi;? En, quam facile tibi fit pie fancteque mori, modo pra(ehti metho- | X do uti velis. ( Gerte gTUre. ,,,,, Metbodus fe ad smovtem cyc. 65 T « «Gerte fi monitis morem gefferis, majo- ;refolàtio vives, majore morieris. Exem- indt aplo'fit vir ille, ( de quo fufius P. Prola So- [lost xietatis Jcfu) qui datofacree ejusmodi. col- Jarari lectioni die, iteringreflus, morboque fu« Co 13' TU bito oppreffus in has voces erupit: o feli- cem illam diem, quem eleg:, ut viram xl meam ordinarem, & morri mex provide- nis il rem! quantüm me modo dies illa folatur! E ^tfüe jam promptus moriar, quia paratus. . ..Ita ile, ita & tu aliquando, oblato fi medio i T ufüs fueris. O felices horas,: quas huicne- gotio impendes! majori tibi erunt füb vi. n bet er]pus t& finemfolario, ac ceeteree omnes, nefcio, cui occupationi datee. infet« Modo itaque fac; quod tunc feciffe gau- dic8j debis, antequam irfoner trifte illud ; rede jefet- Vat;onem villicatiomis tue, jam zon potevisvil- 003 licave: (d) sntequam inpruar terribil's illa NoÀ nOX, quando nemo pote[l operavi. (e) Modo nme dum tempus Babes; operare falutem tuam, , Ut facili hactamque utili ac necefTiria methodo jutisy te ad mortem compar:ndo, ne etiam te die$ j Q allatanquam fur comprebeudat , (£) & etiamin m ii te vepentinus [uperveniat intevitus. (9) : Quod« dieft eumque facere potef] mamus tua, faltem per ) Gof* Y ope- unicum fac(-ræ.þol-le'&ionfis diem zz/Aate | d PL p P : vate ao (d) Luc 16. 'u 2; EL (€) x, Theffal, j . w.4. - (g) Prov. 29. 9. K Jtts 9 66 Adjumestum. I]I. yave ; quia mec opus, nec vatio, nec fapientia, & in ultimis pa zec [c jentia evunt. apud . inferos , vitee anguft: is, quo tw properas. (h) Ergo m nuncage, quodaétum elfe voles, chm sge- re nil amplius poteris; quodcue no;ndiegi e cum poteras, vehementer 1d01eb.is. O Domine! qucufque f2 ifcitatio nugaci- fatis decipietani mam meam ; €3 incon[lantia eoncupi[centi tyansvevtet eufum vationis miege: (). Unius d iei impendio beatam setern:ta- tem, brevi folitudine coelefte o onforrium, DW &tlt tenuilabore perpetuam quietem mercari li- cet; &id faceretardo? Facilivia ad bonam bur Nà mortem, & peream ad eternam feliciratem mün rvenire poffum; «&tamen hac uti pigror: hls b bone Jeíu! ergone adeo nobis viluit cc- f Ium, quod tanto tibi fanguine ftetit utGi- t rna volle&ioneillud emere pigeat? Sed tt- xum eít redimere tempus, & rei maximete- « (0 riz, curz fcilicet'bonze mortis, illud impen- pi dere, Sta'utumeft, per facram unius diel folitudinem ad obitum me parare, prafen- Of tew hancad«o neceffariam, urilem fimulac ]er £acilem merhodum in ufümdeducendo. 'Tu h d o Dens! divino flamine piis afpira cceptisz dliumina oculos sneos, 22e utiquant obdovmiam i5 LT m - snortes ue quaudo dz';ntz'm'micusmeu:: prev " lubi 3 (h,) Eicle. 9. "U. IQ, ^ (l) sal)' 4.*0- 12' e "o w ie Mtäbdusl fe «d mortem tgc. 7 iif p adverfus eun. (k) Dà mihi pravie prae- Jritols parationis ope ira mori, ut tempoiaria Em Riors gterna mihi vit& vadimonium fit. 0. eäi[re: /"ARTICULUS lL ujus folitu iugit- Ordo facrae b i l[e 72d6£ " ; dz'nisf mjfz " : r/ïrl/iti(l :m'eæ? -Tonfideratis facrae hujus (olitüdinis ob- fnti- C A eundz motivisfupereit, nt pariter ejus cum inftituende ordinem rradamus ; qui non rcar erit diver(us ab illo; quo praxipua mori- bonart bundi actio:es fe m.tuo . c«n'equi folent. citetm Ncipe modum .hriftisne fufcipiendi pri- ?igron mumnu;.£ium d« inflanti ob:tu excipietcon- u fideiatio a&e h.étenus vire, & praferitis tatus anima; quod enim in ilio rerum ar« , yü r T ticulo pre aliis m.nt ocyu: obvertan fo'cty. eft virge prateritze tabula;/|. Hujuserroribus j |impe corrigendis ferviet «xaéta eonícientig ex- piario; que proin ita peragenda erir , ac fj j5 d yeiet foret ultimavire, Anmaeyerci1n obrenta per confeffionem er mu'] [ atia partim confirman- p. TI dz, partim ad uluma tn luétationemaniman- & plurimum conducet fpiri:uali« pi tum Via ici ; fn(ceptio: ii tóm extremz Un£tionis; 'per: u hanc. enim .previam exerc rationem przpa- , ) hi rabimur ad vferveme»n- , & yeramcum tem« d - f 2 .pore (k) Pf. 12, v. 4. $0 j 68 3 Acöummtum 7I pore. utrius&;ue Sacramenti. fnfceptionem. lt Demum anima per umbratilem & fictum al agonem feriz & decretorie illi pugne prae ludens, earum virtutum con(uerudinem [ li confequetur ; quarum actus ; tunc elicere Mni oportebit. Ad bujus denique inltitutionis il/l l calcém adjunctam reperiet lector confidera- t:onem, qua vel pro punctis matutina me- pl LU l ditationis, vel interdiu pro materia pizle» chat &tionis affümi, aut omnino; fitempus nbl*f*; Àn 1 vacet pratermitti pro lubitu porerit. 0 E EXERCITIUM L La ill Modus chrifliaue excipieudi primum üüfä-*-i;*; dium. de inflanti movtes, .. fta i "Sepofitis itaque omnibus aliis rebtü compofitoque cubiculo; ut magis colle&tis N n( animi viribus fümmi momenti nepotio Va« care poífis, attente perlege annotdtiónes » » Exercitio V.E; fubjungendas. —Flexis poftea ad oratorium gembus , & prelienfa crucifiz 2 xi Dei «Hominis effigie, imaginare tibi ab »] Angelo Cuftode te vicinze mortis admone- nl m ri;' tibique dici: J« dicit-Dominus: difponé domui tua; quia hodie morieris.(l) Samnuné D n fiuis vitae:fuper te. (m) — Ecce /. judex aute ja« guam a[fifhtt, (Q) — Redde vationem v illicatió- : »( 745 Tud. (o) | nc "( Ia. 38.v. 1. Zm) Ezedz 7'" 205 (n) Jacb. $.7.9. (0) Lwé 16.v.3 e " d 69 Metbodus '/Zv;ad moiteyz tgc. Ytetri, .. Mexque fereno vulma, hilari merite, & letà voce (.quod idem faciendum erit; cum |dom pue aliquando a medico vel confeffario id nuntii accipies) ; cum, Pfa!mifta Regio refponde- inem licete bis: Ecce venio/. o Domine: ego ferous tuus ! in anauibus tuis tempova mea. Educ d« cuflo- foriió dia corporis animam meam ad coufitendum uo- dert- eme suini tuo. . Letatus fum ia bis, quee di&a funt qnibi; in domum.Domini ibimus.... Dein Eu- jiele y chariftico mentis affeétu recitabis hymnum ; qon' Ambrofianum. Z? Deum laudamus, vel píal- mum /audate Domimun omnues gentes, &c. in gratiazum actionem , quod tandem illad es iluxerit,. qua peccatis finem impones,; & 172 ! Deum per toram zterni.átem felici necef- fitate amare cogeris: moxque fequentes ibiüss actus elicies, 1.5 Magne Deus ; Do.xhine vite & mortis! jectià QV ;; cujus immutabili decreto in poenam pec- ;; Cati. ftatutum e(t omnibus hominibus fe- ii ; melmori,fübmitto me huictuzlegi, eam- po?tea ; que prompriffima voluntate Iubens acce- al ;» pto; cum ob peccata mea millies mortem hi db ,;Íummeritus. Horretquidem narura mo- one- ;; ti; fed hunc ipfüm ribi horrorem fac. ifi- i[pon! ul ,; €0, totum me projiciens in finum divinae ;; difpofitionis tua. ij atl ; Moriar, Domine! quo loco, modo, ;; & tempore jufferis. Si per diuturnos bie ue dolores acerbam 57' x) Crüciatus ; fummoqu 3 3 mi i ) 176 : dHyumentum I ID ; milibmortem deftinas; ; exofculor poter- 3) 1) i; nam manurm tüam: fiat volüntastua; hic ;)ure, hic feca; modo'in etertium járcas; ) ? » FPusus (üm, D .mine ! tüuin:éft hoc cor- ;; pus mcum, tuà eft vita mea,tib: competil ) ;; luprem.rmin me; omniaque meadomi- ) ;; Dium; age mecum, ürlibuerit.. Eod:m ;;l,i ; affecdu, quo Chriftus in horto, etiatri 51 » €90 dico: Patér/ non mea volustas ]l » fid 3 !ua fi-t. (p) 5» Moriar proin, & moriar libenseaipfs ») Iitetitione , qua Chri(tus pro me morrem & T »» Obit, qua Deatiffima Virgo, a'iique San- ; &i mqitui, fuot: f'ilcet ex amore Dei, pl IUH ») Chriffi ,. £7 proxiini; ne nempe Deumam- D » plius offendam, illucque cele: ius perve- ,;niam, ubi eum non por ro non amare: f Qt » ut fic Chrifto fimil or reddar, qui pari- ;,ter mortem opp-tere dignarus eft * utor- f W ; bis ab hoc tam infami peccatore tandem »» Durgetur ; qui fur« peccotis tot éi malain- 1 ;,duxit: urquemeis fcandalis, pravis mo- »ribus, & morbis diutius ahis moleftus e(2 p 3; le & noxius definam. d ! ;; Moriar ex obedientia; quia Deusfic ju- ;» bet? ex motivo humili'atis, ut redigar in f. Vi ,,Cineres & nihilum, acomnibus fim hor- ultra 80 d. rorl, þutpotg indignus, quemtel/us ferat, — j (p) k':l.m-*. 22. 9. 42. Matbodus fe ad mortem t 7Y Atere ,,ferät, quique inter homines verfer, De- ,nique moriar in grafzum a&lroiem pro i hic Ire ; tot collatis mihi beneficiis; 'quidenim re- ;, tribuam Domino pro omnibus, qu& re- c0t ;; tribuir mihi; nifi ipiam vitam, mortem ipefii ,; lubenti animo oppeten do? .O utinam omi. d:m 5; inter ferveniiffimos virtutum actus, quos tnom ,; ullus unquam Sanctus in hora miortis eli- 1M 7; cuit; .exi'pirare poffem! ;; - Porro ut hi a&tus majori cumu'devötiOne Lipfi trem & fru&u in illo rerum articulo eliciantur, multum proderit eos per viree curíüm ía- eSut: 1 Dfiy pius repeti:ffe. Juvabit etiam .munu'cu- lum aliquod feponere, ili hono * rarii loco 70m offerendum; qui primus nobis nuntius [T etVt« morisferet; quo duo confequemur; n* artranquillo magis animno id nuntii accipia- piri mus : 2. ut domefticinon adeo tergiverfen- ütof ndem tüur, &tardent nos deinítanti vitg fine cer-« tiores reddere: uti non raro ficcum füummo alaïn' mor:bundi prejudicio & damno; quitunc : Ino: primum de periculo vitee, de componen- j el^ di: conícientize rationibus, de fufcipiendis uliimis Sacramentis admonetur; quanddá cjr fenüibus deítitutus, & mentis poreltate de- ;ar [/ hot« jectus ad omni " agere incipit. a ineptus jamjaga animam ptra &.'l' ily E4 — '—EXER- 72 | Adjumentum [//À EXERCITIUMIL - & | :Exmm Iansatla vite, es if prefentis fifaa : n . 2u$ anma. f . Quando tempore ultimi morbi de- in« [ (tanti morte edocebimur, primum , quodi Ti func anima occurret, etit imago. Vitie no-. de r&, qua nobis velct in tabula clare ac mi- f nutatim depicta exhibebitur, & cujus tunq n Confidera'io longealia in ncbis, diverfaque vel ab his, qu& modo fovemu:, animi fenía, tün producet." Hancípitor previo obtutu mos u [o] 1"'£1)exj£ï'ev utiliffimum erit. tadue cam imprefla meni viva perfua- h fione, re elapfo. vipinti guatuor. horarum, zyn Ípsuo fatis conceflurum, ( prout facilecve- ls mire pofl:t ; conceptoque firmiflimo pro- D ofito ulimum hunc virge tuz diem (-uti tii ors erit). huic adeo neceflario; utili fimul,, ac facili pra'parationis exercitio fümmo cum. fervore impendendi, fequentia puncta. ac- [ curatiori mentis oculo diícuties. Í Pun&um 1. huomedo vixifli? an acce- f ptam in Daptifmo innocentie flolam, & I quamdiu illafam fervafti? Si l-thali noxa ejus qï ram j«eturam fecifti, an illam denuo per fince- K ponirentiam. recuperafli? an omnia ; femp er, & rite confeffus es? Ex tot vitae 10 &nnis, an vel unicum menfem ( fed quid di-. co .mgnfcm *2 x an vel diem fine omni pec- cato, 56 * Methodai fe.ad: läm;pem €je. 43 cato transegi(li? arí horam Deo & a'l:ïïmæ, l. jategram dedifti?. Quainrentione tuas actio- nes quotidianas peregifti? quid tet curis& defaig;tionibus quefivifti? cu& laborem Ie ill-a quod tüum, vires & rempusimpendi(ti: andtez- nitati; animze, [Deo; -a2 vero vani rati; otio; ; DO« lC,mi:- dermoni ? Quid egifti pro«Deo? quid paf- füses p' o cllo? anper virecurfumveluni- [l cum actum heroicum. exércüifli? num ique fenía. vel unicam animam falvafti, aut- pecca- tuxþ quoddam impedivifti? An. non eciam | (fiQs tu Igemifcere cogeris trifte illud: . O: Do- mine!. dies snei tvanflevunt, Qy-uon oiderult serfll&: bonum ! balgi, ( proh dolor! ). Palus wenfes ag ag yen UaCuo5, (q) vacuos meritis, nog.nifi pecca- tis plenos. Magna pars vite mihi elapía eft d J inale a gendo, maxima nihil agendo., tota (-uti mul gliud agendo, ac debebam., qum J Proin examina r. quenam fint peie&ara T. frequentius a te committi folita? quodnam fit vitium illud principale, quod fons- «ff, 1 06- fcu radix aliorüm? quaenam íit affeGio, (^u ) & paffio ribi praedominans? quae illius origo, .«( ejus qua remedia? illaiipía enim, nifiin tempo- nce re medio examinis particularis extirpecur, daemoni inftramentum erit ia , quo äxfþimm« Vi ro infidias tender, ]d- E 5 z. ee ul d (9)7019. 5 "JSGI' | U. ET. ffe 9. V. 25. LÀ i. Viisgois 74 Adjumän'mm"lll;. $.. Vide,. quid.fpeciatim cammim:m*,'—vef omi(fum a te, tunc tempotis in illo rerum, i l ariiculo , ubi in limine ererriitatis pofitus. animam.jamjan ages, te fi: anxium habitue L rum? Quid divino Judici dehoc velillo fin« gillatim rationem petituro fis refponfurus? p ( 3. Quomodo tun vixiffe; qua intenrió- ne & perfectione actiones qnetidianes per- [x egiffe optabis? An.te modo paniteret ; H vitam transactam refpiciens deprehenderes pr maximam portemr piet»i daram? am nurnc k probas eam, quam bacermus tenvifli, vi- lo fi vendirationem? Quid prodeft modo, fer- fibus & corpori omnía indulfiffe ,. vitee com- V h modis abundaffe, füpra alios eminuiffe? & quid tibí modo: noceret, fi contempram, Qu q auperem & caítigatam amore Dei vitam v;xíles? Ah! unus erit dolor in morte; te- il idum vixiffz; uaicum erit folatium , Pro b Deo & auiia ferio laboraffe, p'ürima tu- R liffe. Igitur.pii A(cetze monitum feguere; e9 flude nunc. taliter viveres ut ín bova thortif p hi valear porius ga dere, quam doleve.(r) — Punétum 1l.. Quomodo imovieris?. Áge; lr vellesne mori in eo ffatu, ii quo . nunc es? N an nilil eft, quod coafcientiam pravet? es- l f ne paratus ad moriendum ; ad compareti- nda ei p dqm coram divino judice; pro redde ratio. (r). De imit. Chrifti l. 1. c.23. e Me hádus.fe ad nm;?kbz £. 75 ytel rátione? Lt bomo i& domum æteräzmti::ä;'»gi) L ? fum. ibis & t, & quidem opinione cirius P ficis in quam? felicem; an infelicem? Ex trans- )Itüe acta hactenus vira quid vaticinari tibi potes? f« an il2 rua inrer bonom & malum, inrer te- TUJ? pórem & fervorem perpetuo alternaps in- ytó conítantia perfeverantiee fin " alis fecumm tïþ"ii z fpem fa.it ?. t " ^ A'/bor in illam partem cadcr, in quam ered pravio ramorum pondere incurvata pro- iM pender; portentumque foret, fi ad Aqui- Mu lonem plerumque inllexa;: tamen dein ver- .,fen- fvs Auftrum rueret. "TTua vita an ad calos corm vergi: , a /ad inferos inclinat $- qua via am- : bulas? an angufta cum paucis; an verg lata (dITy cum mulris? Miraculum foret;. fi portas jarm ccleftis feru'a em füb mortem attrinperet t ille; qui dur;nte vira magnis paffibus a- 9ro bylonem contendit, Si bene & fancte mno: g t reretur 1lle;. qui male & repide vixit. "Dic ergo; quomodo tu morieris? quis gem yorl prefens anims flatus? 1. E(lne ea vefle nuptiali incuta, & gratia fan&tificante or- Agev nata? quid reponit confcientia? 2. Habes- 68 ne rationem fperandi, te füperaturum ul- ) ej timam tenrationem illam, qua te damon fet fub vitze finem in illud notum tibi peceatum An ali- jel pgæcipitare omni vi conaþitür? 3; quando [i^ (s). E«cle. 12. , $. 76 .Adjumentum Til n q—ysmdo fingulare aliquod opus borumr fe« — n cifti, quod fperandze finalis gratiae & coe- leftisgloriz tibi fundamentum prabear? t An per peenitentiae opera: cont actum: pae- ) na reatüm preevia fatisfactione delevifti? .. « qi an purgatorium cffagies?-... O quamf.lix 4l $P prudens.efh, - qui talis. mune udituy effe- im: vita, qualis optat tmveuivi in inoYte! (t). ! lr dibus Crucifixi Mi His igirur perpenfis;. pe advo'uius elice dolorem de preteritis, & h in faoturam fer- fingularia concipe propofira ) ))W vanda; que (fiquidem: tibi. ferium eft fal- vari) chartee in(crip:a fint; oporter. . Pree »Y cipue- vero defigaa infignsm aliquam. viécto- riatu de- te ioífo; reportandam, aut aliud' 51l uoddam iiluftre facinnsmox exequendum;, 30 andse bearitudinis tibi pignus . fit. yd quod fper p Hunc ia fi2 em: inquire, quam potiffimum ) Vi iBi victoriam, cujus creaturae facrifictumy. jll » quemnam virrutis aétum Deus a te petat T Divinie voct ob(ecaadaffe; ingenri fub mox:- li gemr (olatio erit. »t0 h EXERCITIUM IIT D t Vifitatio veneralilis Sucvamenti. 5 U Finito. hoc examine remplum adibis, ibiz »C dem Dzum Eucbarifticum g.do;'atu.rus, co- »| ryadat d j x | (:; LDe imit. Chrifa l. 1. 6 23« [ À .Metbadm f£ ad mortem cyc. yár vfes ram quo, tanquam coram divini . amori ais throno, affe&us mox fi ijungendcs elmes, a? quos prefenti hoc preparationis die fze- pe pius iteralle plurimum proderit. Quodái us accelTüm ad Ecclefiam tem potis vel loci cir- ht cumflantíe vetenty domi in cubiculo Hexrs æzm ad orarorium genibus id ipfüm preflabis. Porro acus virtutum hac occafione. eli- c[fiXk ciendi fünt fequentes. T ,ïCwa'o Df;mme, me morirurüm, . judi- er »Ccandum, « dtermum vel dampandum, L »vel falvandum ; quia tu infinite Psp.ens a pre »verax id rpveïa ti. vido » Horhiilio ne coram tey meque pro]mo al 3 in abyffum mei nihili. NNihil fui ; pecca- durti »toríuüm, & brevi ero cadaver fcetidutm, (t, ,,eüa vermium, puivis & cinis,. & forte » Vittima inferorum flammisdefffnara. Sum nutri tum. ,,mdxgnus ulreriori aura, rempore, & vi- t »tà, quibus adeo fai abufüs àd peccandum.' mor »Dolio'propter teoffenfum fummum Bo« j nnm meum, & Au&orem vitáe mez, quam » totam in tuum obfequium impendere de- ,buiflfem; cum vix hozam bene impende-- »rim. Mortem rebellis peccator füm meri-« j tüs: haüc libénter accepto ih peenam pec- ) lhþ ; Cáti, üt citius illuc perveniam, ubiamplius d » péccare non potero. t ,.Spero à te veniam imeorurm peccamrum, » grauam finalem in articulo mortis, &poft: Ls . atpi L 18 * ^ Mdyanentum 1. — D , dàm. b,eäti'tdäinöm &tefnam ; jqu'lia tu v, qui 2 »infinite flelis, & porens esin fervandis »tuis ; promiffis, id prom fiíli facientibus, J 5 düod eft in (&: quod & facere (tatuo, prae« »tipuenunc periftam preparationem ad bó- ) » nam mortem, idquenixus mifericordiatua M »immenfa , & infinitis meritis Chrifti; cum pr »ferio defiderem re poífidere zternum. »1mo te pure proprer te, quia fumme p ! » bonus & amabilis es; te appretiando fu. »pra vitam & corpus, omniaque rerrena; 10 »qua per mortem libenter derelinquo, ut »totis viribus eo perfectius, hac carnis far- ( »cina liber, te cum beatis amare poffim, u » Defidero te ul'imum finem meum; cu-- »pio te intueri;, & charirate fempirerna - p X »-omplecü. O hora exeptariffima , ' qua , hoc mortali carcere & mi(eraoffium com- Ti »pege folutus, te potero videre facie ad 5faciem, & amoris am d » ftringere! glexibus perpetüo » Grates tibi ago pro omnibus beneficiis, »quz tantus tantillo, tanto cam affectu per' »Vit& curfum contulíti; precipue quod - [ »me non flatim in peccato morte impro- , Vifa mori permiferis, fed ad virz rergni- ,, um me parandi urut indienffimo adhuc « »tempus concefleris. & grotiam, quam.tot Q »8lis me mulro melioribus negafti, quos ,in flagitiis imparatos morte inopinata ;; mori Metbodus [e ad mortem 9. 79 t,Qui ,,, mori permififti. O mi: Deus! fi -in ; illo Valtig , ftatu mortuus füiffem, jam nunc habita- ibl ,»rem cum ardaribus (empiternis. Eo.ipfo »tempore alios damnafti; mihi vero pe- ) Pfæ* ii »percifti. Proin ifovicerdias . Domin ,.::[z'n 3 etermum cautabo. (u) . M datud Renovato deinde fi rmiffmo ; m vpropofï to prefentem diem previe ad obitum com- üm. ommt parationi füummo um fervore impenden- di, eundem confecrabis Chrifto morienti ; o f« itendy fimulque Bearam Virgnem ,. S. Jofephum; S. Michaelem , :S. Angelum Cuítodem, i Wt ois f :S. Xaverium , & S. Barbaram eliges in pe- culiares Patronos bonge morüis, & infti- flim, tuenda ad illam preparatinis; eorumque m;d ipatrocinium pracipue implorabis 1. pro pjgema eexorando felici fücceffu hvjus preeparatio- , qu nis: 2. Pro obtinendis ultimisSacramentis : com. Je 8 3. Pro impetrando fingulari illorum prefi- dioin füpremo illo articulo. Pottea horum rpe.tm patronorum potenti patrociniofretus, ad fe- efici f:quens-.ex.erscitium magno te animo accinge. EXERCITIUM IV. ij pet quod Confeffo tanquam ultima vitee, npro Cum optima, imo precipua preeparatio erfl* àd mortem in accurata animi expiat'one hi enda n;[()f 'cqnü&at, ea hec accuratione inítitu Cfit, quOS indtà (f*, Pf 88. ". 2 nor! 8e äzijf;rrzen?ufrz y/rh a erit; ac fi forer ultima vitt; a qua omnis Ti nóftrá falus; beataque erernitas dependear; lit & de qua divinus Judex mox, ac peracta fuerit , feverifliimam rationem fit ex:cturus; Proin 1. ítude, ut confeffarius in confcien- nirl [ tia tua, tànquam in pellucida cryftallo. ea omniaà videar; que in ulimo univerfalis pra judiciidie totus ibi orbis videbit ; utque Dtu TIK iisdem omnino verbis, quantum fas erir, tua . peccara facro [odici exponas, quibus UET st demon in illo olim tribunali ea tibi expro- brabit. X TW Yal 2. Dolorem elice, qu^tn fieri poteft, in« W tenfiffimum ac perfedtiffimum, pro quo id te excitando fervient moriva Adjumento XI p [ precipue Articulo II afferenda, Hj 3. Non conrentus eris genérali quodam vitie correctioris propofito; fed ad particu- lares defectus emendandos mentis aciem intendes. Unnm vel alterum finpgulare pec- » »m eatum , quod reliquorum fons fit & origo; D be aut.qnod ad eraviora viam fternere. poffer, difcrera indagine feliges; in pofterum; rem- sle »me pore fcilicer ab ultima ad próximam con: feffionern intermedio , peculi;ri ftádio cor« 3W »m rigendum, illiusque, vitándi propofitum quoridie debito cum fervore renovabis; D In(uger quemdam ex beatis Ceeliiibus Pa« i »Vit tronum eliges ,. qui (üo patrocinio tibi gras um effi« »fi tiam exoret pe.üliare .hoc'NB. viti caciter Metbodus [e ad unovtem q9c. 81 ommit caciter emendandi. .. Magni momenti hoc TR monitum eít, ac potens vita brevi in me- 'eri lius mutrandz remedium.. . æumï: -4. Denique injunctarh a confeffa —rio po- Ycjer nitentiam Jenter , devote ,. &.flatim períol- illo e4 ve; teque Dco ad omnem: fatisfactionem praftandam, ad fubeundos omnes contem- erlis wtque ptus, injurias & períecutiones, ad perfe- : erity rendas omnes bonorum jacturas, morbos & adverfitates, pracipue ad hanc N. cru- itibus xpo- cem patienter tolerandam, paratum ani- mum promptumque offer, ut aliqua faltem d i rarione juítitize illius vindicativae fatisfacere valess. Ceterum uberiorem de rite pera- j qDO D enoM genda confeffione inftitutionem, . eam defi- derantibus Adjumentum X. füppeditabit. jodam His adjunxiffe füfficiet paradigma. rtici us contritionig. Joem »O Pater mifericordiarum, &l infinita e pEC- 0Tig01 » miferationum abyflus! ego impius & re- » bellis peccator, indignus, qui oculos ad clet ,refm » te in cellum atrollam, ante thronum cle« » mentiz tug contrito corde in genua pro- con » Volutus, confireor tibi in amaritudine ani- ) cof* ,2 mese omnia peccata mea, non folum [iturm V,ebiSa ,numero plurima, fed etiam fpecie diver- »fiffima graviffimaque, qua toro tempore s pe » Vit?? meg, precipue vero ab ultima con: |gr? cclefid die » feffione contra precepie Dei & E » pet ciiet 42 dyneutum. 1H. » per fUþerbiam; avaritiam , luxuriam, gu- ) ,lam, invidiam, iram; acediam, aliaque » ,»vitia cogitatione, verbo & opere contra » ;Deum, proximum, & me ipfüm com- ,mifi; quibusque adorandam tuam maje- j » ftatem impudenti prorfus audacia, ac itn- L ,Tani fupreme tugd poteftatis ac monar- » ; hici dominatus contemptu ingratiflimus La 35 Offendi. D » Summo; quo po ffum, horrofe, odio & »d , averfione deteftor, abominor , &execror »Q ,omnes infandas aborminationes meas, n ,»etiam illas, quae obliviotxm memoriam »| »fügiunt; idque non, quia me ut compo- »L , irum cum illo inftanti, in quo peccavi; »p »tibi, o Deus! pro tora srernitate furn- D ,me odibilem & execrabilem reddun: ; »V ,neque proprer innatam ipfis monítro- »& »Íam feditarem, ac indelebilem cum na- at ,türa rationali repugnantiam: non amore y »premii juftis promiffi, quo dignus non » »Ífum; neque timore. fuppliciorum pecca- »l , toribus iafligendorum, quibus me dignis- »G j (imum fateor; fed unice propter te offen- hp ,, fum fummum Bonum meum; quia pu- »l » riffimze fanctitati, ac juffiffime voluntati »1 ,tue, omnibusque divinis perfectionibus »t ,maxima oppofirione adverfantur: quia »t , tibi fummopere diíplicent, o Amor meus, 1n3; »p 3Q M. quem amo ex toto corde, ex tota ani »eX AMetbodus fe ad snovtem eov. 85 n; gu' » ex totts viribus fuper omnia, folum pro- li jOritt : »pterte; quia es, qui es,ex te i » perfectus fummeque amabilis. pío infin'itie com » Q execrabile peccatum! o monflrum mije »horrendum! ergone ego te pre Deo meo aC i »mare potui? ergone ego vili(fimusterrze T10 Qdl* » vermiculus Dominum meum, Crearorem ([imus »8c Redemptorem, maximumque Benefa- » Qorem meum ita offendere: egone illam dioX »amabiliffimam B:neficentiam, & plus recrot » quam paternam mibi continuo benefacien- (5 » di propenfionem ita laceffere potui, & per moriam » petulantem contemptum ac brutam in- commpe »gratitidinem diabolo, carni, mundo poft- eccavls » pouere? .... idque propter nihil, ob le- füm » Ve lucrum; ob vilem puflum, feedamque |duntj "60 » Voluptatem, cujus vel meminiffe pudet? ntte »eX mera perulantia & malitia, nullo ty- üm It »fánno copente, nemine minis aut pro- ; amüfc » miffis ad peccatum impellente?... &qui- us nol » dem te, o füpremum Numen! prefente; ecct »te vidente, & hinc orcum minitante, in- dignis' » de ceelum promittente?... eo ipforem- oiet »pore, quo fumina mihi beneficia contu- » lifti; & tanquam filium infinito curn amore u p 'unttt » in paterno tuo finu me fovifti?..., idque onibis »toties?.... poft conceffam toties: ve- , qui ,)n;am? LE E Ah pudet me mei!,..., (neus; » panitet!..., Utinam pre doloris vehe- nimo » mentia morerer, & pectus ditfinderetur! " " 2 e $4 ^ 'Jääjamentum Ht / ,O Pulchritudo divina! o Dulcedo ir- st , menfà! egone te, qui totus amor es,odifíe » 1 »potui? egone tuam Omnipotentiam, ut »' »ad infames actus concurreret; & ruam , »QOmniprafentiam, ut eos intüeretur, co- " »gere potui, & infamem guftum (anctiffi- .l ,1no zquiílimi Legislatoris beneplacito »ITit » praferre? Ah doleo! & ex toto corde; affil , fummoque affectu vehementiffime doleo! yTiQ 5,:Sit dolor smeus in con[petu sneo [emper; quia »te 5immenfío amori non nifi odium rependi, D Wv , €ique reddidi mala, qui mihi non tribuit »Q RUi bona. Exitus aquavum deducite oculz ,,7iti, quibus die ac nocte defleam impie-, ,,tatem meam sterna panitentia dignam, » ,,qua eum denuo crucifixi, qui fua morte )tu ,ab inferis me redemit. Defiiat in dolore »qu , vita mea, &j auni mei in gemitibus; quia ») ,;eum offendi, qui eo ipfo amore,; quo fe E »ipíum, etiam me, & quidem ab aterno; »t ,; eoque gratuito amavit , licet a me fibinon yf , nifi ingratitudines rependendas previde- » » Tit. Mz'/ererc iei Deus, mifevevi mei ! (x) . yit ; Offero tibi dol'ore/m Chrifli, S. P&rrï, D þl »$. Magdalenz, aliorum Sanéctorum pe- » »nitentum in füpplementum exi gui mei »Ü »Q E as hql D Iax (x) Df. 37 -v,- 18 (9'- tl'ä..*v. 113.6-. item 3 . IIO ö yGO WQ'I: u Ym " 85 Metbodus fe ad movtem cyc. o (fri »doloris. Acceptare digneris illud odium xile »infinirum, quo tu peccarum dereftaris, in m,' M » (upplementum ejus;quod ego habere de- ruam »berem. Ex morvo panitentie offero lf, ( ,Ume tibi promptum ad fubeundos liben- n&ift. ylacit »tiffime omnes dolores; cruciatus, & ror- »menta etiam purpatorii, ad omnes infa- Corde, , mias, contemptus & contumelias, ad omni- doleo! »modam mei ipfius exinanitionem & mor- ] qui& »tem; ut hac ratione tuz juítitiae vindica- endiy » tiva aliquo (altem modo fatisfaciam, eam- triboit L »que honorem, ac extollam. "E imple AGus proþoþ'ti. iaf » O Deus, cujus natura fan&litas, impe- morte prium &quitas, & velle potentia eft; fine dolot »quo nihil firmum, nihil fanctum!. ego ; quia , peccatorum quidem maximus, fed tamen quof »panitens, in confpectu totius curi& coe- E tertos »leftis, coram divina tua majeftare firmilfi- ibinot »me ftatuo, & tota virtute liberi mei ar- ævide- »bitrii, pleniffimo deliberatiffimoque con- /(s) » fenfu propono , nunquam, nunquam am- » plius peccare, & mille potius viras pro- Pktrï; ,digere, quam vel unquam praviter te; . po, ,Deus meus,'aut etiam venialiter pleno j dl »cum fenfu precipue N. offendere; aut dolo- »quidqvam facere, dicere, aut cogitare n »fanctiffime rucw voluntati ac. &quiífimo 130 ,1uo . beneplacito cogrrarium. Propono 1 3 »etiam [.] $6 Adyumentum — 1 »etiam omnes occafiones, peccanäiqüe pe- 3). »Icula tánquam pcjus omni demone mcn- »d »ftrum cauta folliciru'ine vitare: hocque n »meum propofitum extendo «d omnem io- yl »cum, ad omne tempus, ad omnes cir- » »cumítantias fine . ulla j prorlus excepuone, 5 8Ut limitatione. " » Ratum, fixumque eft, o mi Deus! me »millies malle omnium potius bonorum; » divitiarüm, bonorum, fanitatis & vite ja« »u 131( » €turam facere, qusm denuo te offendere ».. lmo millies malo omvibus fenfibus »f » privari, acutiflimis doloribus toto cor- » pore excruciari; & coram univerfo o:be ? »l » atrociflime diffamari.... Malo interacer- 5l »bitlimos cruciatus & tormenta mori, quam D »te pöühac amplius vel leviter oflendere, j » Neve inriata levitate ab hoc meo pro- »! » pofito aenuo perfide refilism , oppignero »tibi meam fsnitatem, famam, vitan:;; om- J! »nDesque corporis fenfus, animaque peten- ? »tiàS; fponte confentiendo, & ultro recum ) ,,.paci(cendox, ur vel immiffo morbo, out » »impacda infamiaaut illa'a alia quadam caja- » , mitáte fine mora &e veftipio ultrici feve- Adhzreat lin- »ritate relabentem cafliges » »gua rnea faucibus meis, excoecentur ocu- » li, exarefcant manus, obíordefcantaures, » totum corpus contabefcat potius, quam »Ine Metbodus. fe d znortem» t?c. 87 ipe ,me permittes illis rurfus in tui of'fenfarh : [f« ,abuti. lmo fi prevides, me denuo pec- ocqt »caturum, adjuro te per fapguineni & vul. eem ( ,nera Chrifti, ut hoc potius inomentoacer- s (l » biffima morte re rollas e vivis, quam me XIODó, » permiitas ad infeliciffimum il j -l'ud"momen- »lum füpervivere. x ffe »9ique( qua tüa-mifericord;ä efï ) repe- yorum »tita perfidia iterato relabentem commeri- vitz s »to fupplicio e veftigio punire difterres,ego, NH »9o Deus! ego previo rigore in me ipfuüm enliis »feverus vindexanimadvertam, & hoc N. to 0« pont »Ultronez poena* genus ex motivo pani- »tentie & juítitie vindicariva mei ipfius 'acer »ultor fponte obibo: item hec remedia quim »N., quibus a rel;pfü ferver, adhibebo. dt. , Utque conftantia huic meo propofito eo 10 » diuturnior fir; illud preriofiffimo Chrifti T onerü »(anguine velu:i fipillo obfigro, ornesque y Olites rei teftes volo, ranquam futuros ,0 yoten »1otdem olim accufatores meos , fi fidem ecufr » fefellero, fa&ctumque propofitum infre- ] 6 u »gero. Tuum ipitur efl; o Domine! ur, 1 (à »quod dedifti velle; des & perficere; ür, fevt- ; Íkut tu peccáre non potes per naturam, t 0cu« ,,ita ego non vglim tuam per gratiam.f ure ]Um F 4 EXER- It 88 Adymentum — 1HI. P EXERCITIUM V. be ni iritualis [ufceptio Fiatici, 69 extreme. i Untliouts. Q lu I ginareitibi, te inftantis mortis jam- P jam m monitum in lecto lethaliter &gro- Hnu tum decumbere, Viatico propediem mu- X | niendum, & facro Oleo inungendum. Dein Ti0n ardens concipe defider'um gemina hecSa- Wi cramenta ea ipía intentione - fufcipiendi, qua Chriftus illa inftituit, & a nobis fufcipi p voluit, quave illud eminentiores San&ti re- T5 ceperunt: indeque percipiendi omnes gra- fe tías & effe&us, ad quos conferendos funt fli divinitus ordinata; fubjuncta ferventi peti- for tione, ne temporis moderator Deus fine Qii celefti hoc prarfidio ex hac te vita decedere pet permittat. Juvabir etiam, fi rempus va- Ím. cet; przefcriptas pro his functionibus in Rituali Romzno vel. Dicce(íano- qu preces de- Q VoOté percurrere. W Pramiífis iraque majore 'cum fervore d coníuetis virtutum aétibus facram Synaxin (fiquidem per confcientig arbitrum id li- ceat) infítar Viarici fufcipies, vel faltem ima- h ginaberis tibi, te ex manu facerdoris acci- K pere Panem Angelorum, qui factus eft ci- ü bus viatorum: moxque divinum hunc Ho- mu ípirem in tuo corde refidentem adorabis, h eique pro conceflis tot vita diebus aliisque Qor bene- " Metbodus fe ad smovtam . £. $9 beneficiis pratias ages; petira humiliter ve- n nia, qnod illos tam male impenderis, eum- que to'ijes, tamque graviter per vitze cur- íum offenderis ; promp'um te offerendo jt- ad eam, quoconque Deus j:fferir, momento Poro- finiendam. Gratiam denique petes beari | (fil- ex hoc mundo in alrerum tranfirus ,. nec [eia non indulgenüarum in hoc articulo lu- CO crandarum. Tidly Poftea cogitatione preefentem tibi.depi;n- .fulpl ges facerdotem, a quo extremum inunga- [ fe- ris. Subin loco facri Olei tanges quinque n fenfus unpi folitos im»gine Crucifixi for- [utt mando crucem, & devote pronunriando pen'- formulam íacramentslem cuiliber fenfui, [ine qui inungitur, propriam in hunc modum: ]ére per iftam fan&tam Unctionem, & fuarm piis- v fimami mifericordiam indulgeat mihi Deus, n quidquid per vifum t per auditum - per j d ocoratum -t per guítum & locutionem -j per ractum - per greffum -- per lumborum yore delectationem T deliqui, in nomine Patris xiti & Filij & Spiritus (an&ti. Amen, li Simul tamen in animo de peccatís per m hos fenfüs admiflis intenfe dolebis, ac infu- per placando Numini offeres dolores, quos cgi- " Chriftus in his fenfibus eft perpeffus, De- ]o- mum duplicem a Deo gratiam ferventer ef- J flagitabis: plenam nempe omnium pecca- u iorum veniam tam quoed culpam quam I ) quoad e Ü 90 1 Adjumenmth l. quoad penam, ncc non perfeverantiam | finalein. in & Tempore vero ultimi morbi, poftquam extremis morientium Sacramentis re ipfa Vi d munitus fueris, Sanctorum veftioiis infi- flendo, magtio cum fervore obibis fequen- hu tes virtutum actus, quos Chrittianum ex hoc mundi diverforio in domum aternita- Tif n tis migreturum, ad aliorum zdificationem elicere piorum judicio poiiffimum decet. ii Primus eft Profeffro fidei, cujus formu7 K U lamex Tr dentino defümptam ad finem Vo- luminis II. totius operis reperies, &quam lr pi in ultimo morbo coram teftibus, atqueubi res & locus fert, corem Crucifixi effipiein- l tui ter duos ardentes cereos tnedia emittes. Quodfi virium debilitas id te ipíum facere hi prchibear, eandem ab alio clare, diftincte I ac devote tibi prelegi curabis. Qui Secundus actus elt Gratiarum acfio ; alio ls | enim mipgraturl, recepto ubique terrarum Iur' more amicis valedicimus, pro acceptis fa- voribus prates rependimus, ac de illatis pie forte tnolefliis veniam pofcimus. Itaque iní ante tuum in alium ex hoc mundo difcef: l fum pium hunc morem fecuturus, in pri- fe mis bonorum omnium Asc&tori Deo debi- t ras repende prates pro maximis, iisque in- D üs numeris beneficiis, que tantum, fequefo- lo in&nite beatum; ac nullius reicreate in- lun digum - Meibodus fe ad wartein tzc. OIr Itigr digum Numen tibi omnium creaturarum inüieniffimo toro rempore vire tuz per N, Iqum etatis annos a primo animationis inítanti e iplt uíquead hunc mortis tue diem infinito cu:n ; nf amore coantulit, : Aquen- Gratias item age( fiquidern 'fæai;u.'äris fis) ]m ex benefactoribus tuis ac amicis, abiisqueer- ernitie ratorum venriam pete: illis vero domeíti- jonerm ci$, qui tibi &gro:anti infervierunr, co- eCet, num aliquod in grati. animi tefleram offe- Qu res. Si vero religiofys fis, grates repende tuo Ordini (acro, quodtecanem morruum, :mVG- inutile pondus & rehgionis probrum fufci- xqum pere, tamdiualere, tam patienter tolerare queub! fir dignatus. Easdem habe Superioribus ïgiein- tuis pro exhibira charitate, aequalibus pro facett habita tecum patientia, inferioribus. pro Qincle preftitis ribi, prefertim agroto, obfe- quiis, Poft hec noxarum veniam a fingu- 0'1 EHO lis pofce: ac denique vo:a per confuetam tuo Ordini formulam renova, raturt Ternus actus. eft Conciliatio cumMinimicis; jti5 i pie eniim rmorituro minime füfficit inimicis illatis in fecreto cordis offenfas condonaffe, aut de taque illatisa fe proximo injuriis occulta paeni- diícet n Pïi' rentia doluifle; fed exemplo Chrifti pro crucifixoribus (uis palam orantis, publica. d pariter conciliationem cum | fibi adver(anti- Üe if« bus aut malevolis inílituere oportet, utda pelo« [d in- tum proximis per diífenfiones fcandalum gc g. ggum e m dl 97 Aa'jume'äum 111. 9 generofohocactu denuo expietür, ac redia- tegrato charitatis vinculo occulti .ranc?fris 0 damna reparentur. Hunc in finem a prafentibus tu ipfus co- ram, ab abfentibus,vero per litteras aut inter- nuntios mutuam offenfarum véoiam & da- Dbis, & petes. Praterea illata alienze famee aut bonis damna oprimo, quo licuerir,modo; f & vocato in confilium pio rerumque perito l confcientig arbitro, refarcire tu ipfe ante ag« Q mortem ftudebis; non vero heredibus re- paranda relinques, IN Denique probe memor, Deum Patrem non aliter nobis dimittere debita noflra, IK quam prout & nos dimittimus debitoribus noflris, eodem proríus modo te cum pro- f ximo tuoconcilia, quo modo tibi Deum,a p quo paulo poft te judicandum credis, con- lN ciliatum cuperes: quo modo Chriftus fuis [ crucifixoribus, aliique magni Sancti fuis períecutoribus conciliati füerunt; eodem- que jam nunc amoris affectu adver(arios tuos compleclere, qno illos in ccelo zter- num te complexurum fperas. Plujusquo- D ü que paradigma Adjumento ultimo articulo HI. invenies.' Caterum hi enumerati tres b actus funiculus triplex erunt; quo fibi mo- d ribundus Deum & proximum arétius colli- j abit; & cui fors pradeftipationis filum eft QUO- ii alligaltum. Huic firmando non parum que e n * Metbodus fe ad mortkm e9r. 93 que;confäretf fequens exercitium pro hujus i facre folitudinis ac preeparationis coronide chris' obeundum. ( 0s o EXER CITIUM VI jntet* | Sþz'ritualis commeudatio, Q9 deceffio animd.. & d* famg '-Flexisad oratorium genibus, & premif- 1000j fo pro more Hymno: veni Creator Spivitus erito &c. finge, te a medicis jamjam depofitum 'qnt& agoni appropinquare, « tibi ab adflante j; t confeflario Crucifixi effgiem una cum ac- cenfo cereo porripi; fimulque devoto mo- teftt derate vocis fono lente acfuaviter dici: pro- yollt ficifcere anima Chriftiana de hoc rnundoin ll'lbUS nomine Dei Parrís, qui té creavit: in no- p!'O' mine Jefu Chrifti Filii Der vivi, qui prote jm,4 paffus eft: in nomine Spiritus fancti, qui cot in te effufüs eft. Hodie fit in pace locus $ fnt tuus, & habitario tua in fancta Sion. i (uis Ecce, anima mea! pervenimus jam ad Ydett- magnum illum tranfitum, qui faciendusno- farioS bis fupereft ex hoc mundo in alterum. Mi- ttef- grandum eft ex hac vita in domum seterni- quo- tatis. Itaque difcedamus libenter & cum gau- iculo dio ex ruinofa hujus corporis cafa, ad ha- dl birandum perpetuo in aulaDei noftri: ad vi- m dendam intuitive infinite pulchram fumme- olli- queamabilem effentiamDei: ad poffidendam jelt fine intermiffione, & fuaviffimo amoris ne- W. xu quc M 94 "Adyumentum 117. * L xu complectendam immenfam omnium qü perfectionum Infinitatem, O quae felicitas el erit, cognofcere potentiam Patris, Filii fa- pientiam, Spiritus fancti clementiam; an- f W gelovum choris inteve[fe , pre[feutem Dei vul- £um cevueve : gullo mortis metu affici, iucorra- if pirionis perpetuee anunere latavi ! (y). O Jfrael? dl quam magna eft domus De D j , 69 mgens Iau; pof- fit Jeffrosis ejus. (z) Et hec tamen, o on ima! brevi poft erit mb hibitationoftra.. Modicum adhuc tempus; Qu & in domum Domini ibimus. Aliauot ad- fin huc momenta tribulationis; & mox feque- p tur &terpüm plorie pordus. | Enimvero Tie ad hec audua amavdejcit anitnus ; Jamque il- U(?g lic cupis aff feve ,. ubite [peras fite fine gaudere. qir (2) Sed illius necdum es fecura: seterna hac fel'citate etiamnum excidere potes:eti- p amnum potes peccare, potes in peccato mori, & damnari. Hinc tibi times, tuae [ ter fravilitaris confcia prz» metu trepidas: pro- pterea inter geminam honc eeternitatem fe- C lUa licem & infelicemconflituta, te conturbas. Verurm quare triftis es, anima mea, & if quare conturbaste? .... Spera in Deo, fpe. D rain Domino illo, qui poreft te falvare; I ult fal- cum fit omhipoten;: qui te fcit & v vare; t a (y) Greg. M. hom. 37. in Evang. — (z) Ba- ten Yuch. 3. 9. 24. (2) Greg, M. ibid. Metbodus fe aa tmortem £9c. 95 um vare; cum fit infinite fapiens, & bonus, te- licitg que amet amore infinito. Verum quidem lii eít, quod rua fragilitas, tuaque peccara fint ; magna nimis: fed nihilominus (emper fant i tl infinite minora miferationibus Dei; femper UT infinite major eít mifericordia Dei. Parer ftad! eft, & plus quam Pater. Jam vero quis Pater infirmitates filiorum fuorum non mi- upt feratur? Erige re igitur in fpem, quia multo magis divinus Pater nos miferabitur; 1 ärii npus quoniam. ipfe cognofcit figentum no- ftrum. | Deinqui Filium fuum unigenirum Qu dd fque pro nobis in mortem dedit, num cadlum negabit? quidedit, quod eft amplius, num m il ij- negabit, quod eít minus? Ah! pupillam Dei ledit, de illius mifericordia qui diffi- vitt. ( dit; quia mifericordem efíe ne gando, ne- at effe Deurn. ;l Ccato Ad hec Advocatum habemus apud Pa- trem Jefum Chriftam. lllius vulnera in- ) tui terpellant pro nobis; nobis ille füa merita T pfOl effi fe- cefit. lilius dono tuus ett fanguis Chrifti: tua fünt vulnera & merita Chrifti. Horum rbas. la, & infinitudine munitus non potes terreri nec yip" multitudine nec, graviþate tüorum peccato- ruim. Vdte; Ecce! (prebeudatur manu Crucifixi effi- |r f At , gie$) Salvator tuus, amor tuus crucifixus caput inclinat, ut det ofculum pacis. Ex- tendi; bráchia fua in crüce inamplexus pece P5 Calge ass 96 dyumentum . 1 II catorum.. Latus aperit;ut fir fecurum cun W,f /3 étisafylum. n illo itaque fpera. j ; O Pater eterne! en fervulum illum in- l »digniffimum, pro quo Filium tradidifti! aïc ,hé permittas, ut in me pereat pretiofus l , lllius fanguis. .. . Peccavi peccatum gran- l)l »de, & multorum mihi confcius fum fl;gi- )v »tiorum, non tamen defpero; quoniam, J;m. ,Uubi abundaverunt delicta, abundabit & Iu »gratia. "T'ota fpes meaeft in tnorte Chri- »iti: mors íllius eft meritum meum,; &re- »p yV » fugium meum ; falus, vita, & refurrectio »t , med. In vulneribus Chrifti dormio fecus »rus, & requiefco intrepidus. Quanto ille »potentior eft ad falvandum; tanto ego fum sl i »fecurior. Uniceitaque nixus infinitis me« , ritis Chrifti, de profunda abyffo miferia« m sl , rürn mearum clamo ad te, Domine: Do- ,mine exaudi orationem meam! exaudi ï;n« J j benignus preces, quas Ecclefia tua in ot- "l j; dine commendationis anima pro tne mo- »ribundo fundi jubet! Py 5 O Deus miíericors! refpice propitius D »fuper hunc Famulum tuum iN. & remis- r » fionem omnium peccatorum füorum tota »] ; cordis confeffione pofcentern, deprecatus » (c », exaudi. Miferere Domine gemituum; ),A , mifererelacrimarum ejus: & non haben- li , tem fiduciam nifi in tua mifericordia, ad d ) (us di ia Metbodus fe ad suovtem . czc. 97 d 5tüc& Sacramentam | reconciliationis ad- * »mitte. Jrm It - Commendo te omnipotenti Deo, cha- »rillime frater! A ei, cujus es creatura, icil xtio(ns ? e ;committo, ut; cum humanit«ris debitum » IDorte intervenienre pertolveris, ad Au- ' gfä['ï- » Corem tuum, qui :e e limo £erre /ormae lHAgl. Yniarm, » Verat, revertüris. 'gredienii iraque ani« hi & »ma tuge de corpore íplendidus Augelo- 4rum &íanctorum coetus occurrat. Rederm- Chn- &te »ptorem tuum fazie ad faciem videas, & »conftiturus inter agmina Beatoruin con« te0 »temp'ationis diving dulcedine poriaris. ofect: nto lt »Commendamus tibi, Domine, ; ani- »Iham Famuli rui N., ut, propter quem ofüm 5 ad terram mifericorditer defcendifti, Pa- smes , triatcharum rmorum finibus infinuare non (eride Delicta j:ventutis & ignoran- . Do ,»1ia$ ejus, quafümus, ne memineris, Do- ;Xäüdi j d »Thine; fed (e:undum magnam milericor- » diam tnam memor eftoil'jus in gloria cha- je m ,Fitatis geternse, Intercedant pro eo om- » nes Sanéti & electi Dei, ut vinculiscarnis ;itiusï » €xutus pervenire mereatur ad oloriam re- mise »Bbi cmleftis, preftsnre Domino noflro m » Jeíu Chrifto, : qui cum Patre & Spiritu catus »fanéto vivir& repnat infzecula f:eculorom. (juftly ;»Amen. , Dein defixo in crücem ob:u- iu, quafi propediem moriturus, fübjun- !b?ü* &os virtutum actus megno cordis aff-étu (üe elice, G » Grede Ld 98 Adjumentum . 1 Il. » Credoin. te fümme veridicum. — doró; D f Huni- ,te (üpremum meum Dom'num. 5j* »lio me ante te, cum fim nihilum. Doleo »propter te offenfüum fummum Bonum. d » Propono potius mori, quatn feedari etiam T » Veniali peccato. Spero in te infinite mi- (l »íericordem;, fidelem , & porentem in M 0X » adimplendis tuis promiflis. : 7:0 te fum- Qu »me amabilem unice propter te; füper óm- »nia, éx omnibus viribus meis. Gvütias l$t »4g0 tibi . f(üamme benefico ob tot per vitee Vl »curfum collàta mihi beneficia. J/izo me Qu »tibi ; & conformo penitus (apc&iffitna ruee tüo »voluntati. JPariar libenter ; & amplius hoc » patiar aimore tui, ut tue juftitie pió pec- ; cátis meis jam nunc fáusfaciam. | Defidero Wl ,te ultimum finem meüm, : E hi? , O facrofanéta Trinitas; dà 6raiiam fi -N lii ,Dalei! [efü, eito mihi Jefu! Marer Dei; , memento mei! SS. Patrorii mei, orate pro Vr »me, ut dignus efhciar prormiffionibus d » Chrifti! Domine, cupio diffolvi, & effe pe ,cum Chrifto in cclo; defidero; te ibi iü- Dün »tüeri, & amare eerernum.. O gaudia fere dis, »infinita, quee praparavit Deus diligenti- pii , bus fe! O-Deus meüs & omnia! quid mi- li » hi eft in cclo, & a te quid volui füper ptü »terrám? Volo abíolvi, & lucrari omnes lg »indulgentias in morte lucrandas. O Do- ,,&nine, in manus tuas commendo fpiritum D ,umeum - Methodus fe. ad movtem ezc. 99 Áhü j»meum! Jefu, Maria; Jofepli! jciu']efu' Tum def u! a) Jh.l Dus His virtotum àct bus pw:ir)l ;itis; lmagl- mum. narefdbi, re ex(pirafie; jamque relicto hoc enam inundo mxglaze in domum zteiniraris; ju- ' i dicio fifti; & purpatorii ignibus ad.ici; n i Moxque flexis adhuc ad orztorium gecibus füm- quam brevi(lime fequentia pérpende; 'om i (luandu ánima corpore egrefía, reli- rütus é&is tuis illis táin v váris rebus; ex cubiculo I vxfæ vel domo tua in alrerüm orbeim miprabit, 10 C qnó tubc ocula afpiciet illás tüás xeculas, v tuum illud cadaver? ; quvomodo tücc mpli hoc habailffe, illis vero uf'am fu:ffe optabit? à. Dutn judicio fifletur, quomodo tunc j pec jiiri vixiffe, quid épiffe; quid caviffe defidera- bit? quid tuac dà honorxbus, divitiis; vo« i h luptanbus fentier ? j DEI, 3. Quid feiriet ia primo fuó in purga- torlum mgrefTu dé m.litia peccan venialis; Ie) onibus de volunt;rià vite afperitate; de virtüti$: à d perfectionisque ftudio? Age, quid prodeft jbi 1 nünc, per vite curfüm omnibus commo- j fere dis, dignitatibus deliciis abundaffe,; & fic reml purgantes flammas auxiff? contra vero ld ff quid nocet miferum , paeperém , contem- (üptt ptüm vixiffe; & fic piacularis érg-ftuli poe- fmne na$ evafiffe; vel faltem minuifle? pe- : 4. Si mortuüo tibi ad vitem redeundi co« pia fieret; fimulque ab angelo cuftode pree- um eutm A dice- ioc Adjumeptum . 21H. diceretur, te poft menfem denuo fatis con- ceffurum, quam brevi hoc tempore viue normam inftitueres? His modico temporis fpatio confideratis, Ü & renovatis, que haclenus, formaverzs; ( propofitis, preefenti exercitio fnem impo- lt nes illis precibus, quas Ecclefia recitari ab ? egrefTu animae jubet; quequeOrdini.com- mendationis animee fuübjunéta reperientur, fe Dein poft breve examen, num pofi'as infra annotationes accurate fervaveris, fine gulaque hujus praparationis exercitia de» bito cum fervore peregeris, templum ac- ( eede, ibique a Deo euchariftico, nec non ü a Patronis bonc mortis tibi tuisque propo- p fitis benedici pete; pro acceptis vero hoc ]l In- die beneficiis grates bumillimas age. d de te ad tua negoria rurfuüs tra£tanda con- fer, tanquam homo a morte redivivus, & a judicio ac purgatorio redux, cui poft u- num meníem denuo fit moriendum. Pre- cipue vero duobus vel tribus primis diebus concepto fervori vigilanrius attende, & jam nunc ex factis propofitis unum delige, quod deinceps. examinis particularis mate- ria (i. — B.atus ille forous s quem, cum ven« 5 vit Domiwus ejus, imvenerit fic facientem. "Anen dico volis , fuper omnia bona fua couffi« zuet eum. . Matth. 24. v. 46. | Am'lo- : Metbodus [e ad movtem &5'c. 1OI ; COT Aumotationes im bhac ad snortem pre- E paratione ob[ervaude., L. Firmam concipe períuafionem, hunc ais diem effe ultimum tucw vitae; & hinc ftude |Veros, omnes actiones eo modo peragere, quo il- m0- j ab las uiimo vire die aliquando pereg:ffe optabis, COf n ]. Ad colle£tionem animi multum COu— ferer obícuritas cubicull. Item juvabit fie- ofitti pius ( v. g. ad horc pulfum ? manibus pre- , li hendere, ac ofculari efhgiem Crucifixi, & n interni affectus . inierpretem obrutum in m «« eam defigendo dicere: o anima! iterum c Df una hora, vel uno quadranre morti pro- ropo- pinquiores fümus. .O mi Deus! ft hoc vel ) hoc illo rempore mortuus fuiflem, ubi nunc n effem ? | C0 IiI. Finito prándio, vel alio commodo 057& tempore cubiculum ordinabis, tua:que res li difpones, prout illas poft obirum ab aliis pre inveniri cuperes. jcbl$ J IV. Si rubrice id permittant, dici pot- 9) elige erit Miffa voriva pro obtinenda bona mor- te, vel de requiem; vel faltem inferi Col- nare w lecta de fapra di&tis Miffis. $ique non t€- nearis ad Horas canonicas, diftinctis tem- gt poribus recitare juverit Officium defuncto- uj rum; fi non integrum, faltem unum no- ture 3 11 d 102 Acüumeiztum H é&turnum current-i ferig re iþgndeps unacum Laudibus. h V. Propofita faltem preecipua deivnceps obfervanda ícripto annotentur. Summi ha mome'ti annotario eft, cujus obferva- ( tion. m ut daemon impediat, omni vi labo- 0 rat. Regius ile minifter moriens geme- lr bat: o me infelicem! tot chartzrum fcapos Vü obfcquiis regiis impencïi; cum interim nec 19 f paginam pro mea anima adhibuerim. Eiiam tu plures jam papyri faícesinutli ícriptione p maculafti; an ergo nimium foret, fi faltem [ chartulam in fanctum adco negot um infu- meres? ' VI. Cum nihil bene fiat, qvo d or&inatq non fit, ordirem diurnum t4lem qu.libet 4 fibi praefcribit, qualem alize occupetiones, qui differri non poflunt, ei permirtenr. Cacterum licer accuratio in obfervsnda pree- fcr.pra horarum & funct'onum di(tributio- ne exadla effe oporteat, anxia tamen elfe minime deber. Er hinc fi forte in aliquo fpirituali exercitio copiofius te a Deo iilu- minari, ac moveri fentires, abrumpi illud xi f.rupulofa follicitudine minime convenitob metum, ne forfiran aífignatum alteri fuün- &ioni tempus incorim elabatur: fed potius j vela erunt pandenda afpiranti Spiritui fan- &to, ut nos pro pitio fuo Hamiqe abæreptos, ge;fgt » quo vu]; M VII. Metbbdus fe ad movtem ec. 105 ^qm VII. Pro materia examinis particularis hujus diei atfumes accuratam obfervatio- n nem harum additionum ; cum illarum ne- m glectus non raro impedimento effe foleat, (irve quo minus optatus referatur fructus. — Nec 1lb obítat, quod parvi ee momenti effe videan- peme tur; cum fiftendz etiam magnae navi par- vula füffi-iat remora: etiam pulvifculi ho- [4pot n n rologii rotu'is immixti ejusdem curfuüm morantur. Licer ergo annotationes hw Est j ytione prima fronte leve quid effe appareant, ih- (titeq tento tamen fini confequendo non levi ob- zil ftaculo fünt, fi temgra negliganmr. vdinte CONSIDERATIO. lu»,ïïbü Ad libitum jro materia aut smatutine [j0ne$, iehl, 2ueditationis aut pie interdin lectionis q[]?æ7ne7;da. apïæ- buti PUNCTUM I. n ex Pavelllus iutev fidem moflvam, €3 jliquo ) 11/11 vitatn. noflvain, illud errum eft nos morituros; nam zemo I'.C nito) efl, qui [eimper vivat; (4) & quidem | (un' inopinato; qua emim bora mom putatis, Pi- lius bominis vemet. (b) ; Incertum tamets 'otius j at cum Chriftus di- quaqdo , ubi, quomodo; 4 cat* :P[OS [ - YRCIHBSUS Vil - (a) Ec;læ. 9. 'u.l4. (b) Luc. 12. v. 4O- LÀ 104 H um—ekzäm 9723 cat: sefcitis dieu, Beque j boram. (c) : Hac e «redimus; Et ramen vivimvs quafi nunquam mozituri, (cti rerrenis 1mmerfi, cosleftium iacuriis E quaíi virae rerminus jn noflra forer pot- eïïa:;te, ac Deo manite(tanre cognovifle- mus, quo leco, tempore, modo deces- furi fimus. II. Ce:tum eít, nos non nifi femel me- 1; r vros, fecundum illed Apoftoli : fatutum efl bomiuibus femel mori; (d) & errorem in morte bene obeunda vel femel admiffum nec aeternis lacrimis expiari pofle. Nam. lignum, in- quocunque.lozo cecidevit , 2 () Hec credimus; hr Et tamen vivimus quafi fiepius morituri; lllli Ü & fecunda morte primam emendaturi;. Til aut faltem ejus vitium pofthuma poeni- D rentia correcturi; de procurando filici tránfitu, nunquam anxii. E II Certum eft, hoc corpus in purridos cineres redipendum, & feda putredine confumendum effe ; gam pulvis cí, €g m pulverem vevextevis; (£). animam vero. im- mortalem effe; & sternum vel in orco li ;ru,'- LE (CTTHM THDUMUT NUA i (e) Ecla.r1.v.3. (f) Gen. 3. V. X9. e )! Methodus fe ad mortem £zz. 105 H eruciandam , vel in ceelo beandam; quotiiam JDeus eveavit. bominam inextertninabilem, (g) "|türi Hec credimus; curi; Er ràmen modo hoc coagulum Gercorüm; putrem hanc efcam vermium coceco amo- 3&73 i re adeo deperimus, ut illius commodis dCCCSr- innumeros virturum & gloris gradus fa- crificare non borreamus; animaque ita prodigi, ac illius future fortis ità imme- me- tidttt mores vivimus, quafi uzus zutevitus eíTet bominis €g jumentorum, €9 equa utriusque m n conditioy . . . . €g mibil baberet. bomo yumeu- "1 yfum zis amplius. h) Nm j d. IV. Poft hanc vitam fequ-etdr alia vita; nam zoz babemus bic mauentem civitateur, / fed Juturam iaquivimus. ()) Ex hoc mundo au- ÍtUIT; di migrabimus in alium; zibil enim intuli- wïiæ mus in bunc mumdum: baud dubium, quod ,G:H'ï-. nec aufevre' quid poffumus. (k) Fiec credi- 'tllici mus; - Et tamen ita rebus terrenis cor noftrum af- 'f(?OS: figimus, quafi femper in hoc mundo ]ine manfuri, aut quafi aliquid bonorum tem- poraiium inde nobiscum .abl,a-turi fifnus. j" I V. Poft mortem fequetur judicium par- yrco orzct u- ticulare; ommes eniun nc')s: m;aizz'[e/iaïz' op $ (IIZT:(? P. (g) Sap. 2. V. 23. (h) . Eccla. 3 w 0 TR n G) Hebr.13. 9,14.. (K) 1. Tint. & 9. 7 106 - Adjumentum.: 1. ante tribunal Chrifli, ut. vefevat unu:z]'u'z'sque l n peopria covpovis, prout geftt [iv: bonum f've inalum. . (l) Pariácolare excipiet judicium p Q univerfale, ubi hoc corpus noítrum denuo vefüvget. in vefurvelione in. uoviffino diey (m) ( velin fupplicium ateviumn, vel in vitam atev- Il Ac demum ;bit bomo in domum Ü gam. (n) etevnitatis , (0) que eft circulus carens pria- Q cipio & fine, cujus peripheria elt erergum, f muiquam, fempev: cojus centrumeeft vel.coe- t lum, vel infernus: aut cumu'us omnium E audiorum, aut obyifus. omnium tormens torum. Hsec credimus ; Et tamen vivimus, quafi vel il'ud judicium j declinari, vel Tadex fraudibus deci;d, aut recibus flecti, vel ab illius featentia ap- pellari poffet; quafi a«ternitas non nifi conficta ab /Efopo fabula, vanumqueter- riculum foret, cohibend:ze in officio ple- bi excogirat&m; adeo parum de ultimo vite momento ancimur, licet ab illode- ! endeet & fententia ludiglsz & þg,a*gä[ue, do geternita:s. 4l V]. Datur infernus. Infernus eft lcus " toymestoruim , (p) ubi fuccenfus eff tzmis afuvo- D nd. e ve Dei, qui ardebit usque ad infern novi[fc (q) "D z.Cor.s. v.10.. (m) Sjosnm. 1 1. v. 24. (0) Marth. 25.9.46. (0) E«cle 12. . g. (p) Luc. 16.v. 28. (q) Deut. 32. v. 22, p ' Mitbodus fe ad movtem s. 1O7 í (Ut(u. (q) Vel unicum grave peccatum mererur m fat infernum; nam propter unicum illudque dicium primum ron nifi cogitatione admiffum pia- denu culum Deus. 74upelis peccantibus non pepevcit. t j (m) (r) lnnumeri homines jam fuerunr damna- t ti: inpumer! adhuc z erergum pevibunt , (s) donu 7 ; ? : n profuudiffrmum infermum. defcendent. (t) p Qouod innumeris contigit, &adhuc contin- GA get, eriam nobis contin gere poteft. . Haec (ek(r- credimus ; noum Ertamenpeccamus, — Dilatavit z'n/ew:z'd ant- ymey mam [uam ; (Q) & tamen peccamus. n momenta mori poffümus ; & tamen in diciuf peccatis vivimus, nihiltimi:di, ne fors & peccat/is immoriamur. Deus continuo [ia dp* j Ril damnat, & noscontinuo peccamus lB*', numeri fünt, qui Zucuz£ in bozis dies fuos, üe t €9 in punclo ad 1uferua d.fceudunt.(x) Hoec ïo plea ultim ícimus, nectamenaliorum ruina fapimus. illod VII. 'Da«t;ur-xcgglum,, ad quod licet fint multi vocati, ramen funt pauci ele&i. (yynam htl angu[la porta eff, g av&a via efl , que ducitad ( hat vitem, eg pauci [utt , qui imveniunt eaim. (z) Verbo: pauci [unt , qua falvautur. (aa3 Hec qjumt credimus; W'[gm(h Et : — V(r)A 2. Petri a, v. 4. . (s) Shob. 4 v. 2 O. 9. 14 ( 3ob.17. v. 16.. (u) Ifa. $. v. 14. " ;U f' Q) Sob.21.v, 13. (y) Matth. 20..16. V.2 (z) Matth.2..14. (aa) Luc. 1 3. V, 23. e 108 äzäz:znentztm 41l uU Et tamen bonz mortis ita negligentes vivi- f mus,.quafíi de ceelo accepto inde chiro- rapho illius fezuri effemus; & quatino- e u mina noít:a l.bro vitee indelebili littera infcripta legiffemus. Til ff Hac uoffra fides , & heec noflra vita. fém PUNCTUM Il. en Aaimadorrfto fupra difcvepentiam vitie o9n nofive cuu fide no[ira. W Quis ad hec j:m tibi fenfus? fr h«c non M credis, hereticus es; fi vero credis, necta- dff men aliter vivis, profecto ftultiffimus es. hT An nonenim malitiofa flultitia eft, ifta cre- pa dere de morte, nec ramen aliter vivere an- tdi te morterm ? Q infelix! Fi:des tua tüibt fu- (ï/;, fp:níà e collo afinaria erit mola, cujus pon- I/C( dere eo profundius usque ad wfernum demer- lh geris, (bb) Age, quando d&mon ia ulti- hi mo agone geminas has tabulas, fidei unam; hq( alteram vitz tibi ob oculos ponet; quando de remordens conícientiaillud Auguf(tiniincla- My mabir: ZLec tua fides: beec tua vita; quafo, quis tibi tunc animus erit? . Quando olim h divinus Judex fülminanti voce ac traci afpe- Qr &u tibi dicer: en, o homo! /«ec credidifft, £? bec fecifli; qaid-refpondebis? ah mifer! quid tunc fenties de tuà vita cam tua fide com- (bb) Lac. 140. . l. Metbodus fe. ad. smostem . egc. 109 s VIVI compofita? . Subfifle hic paululum, & fu- du fpen(a nonnihil aure au(culta, quid coníci- gali - entia refpondest .... Equidem velad ífo- liten lam rei hujus cogitationem toti cohorre(ci- mus; & tamen, o immanem focordiam! & lt temen de vita fidei conformanda non copi- temmus, Verum vos ipfi judicates (cc) num rationi J cenfeotaneum fit cum tali fide talem vitam componere? hec de morte credere, &ta. men ira ante mortem mortis immemores lv cnon vivere? Ut prudentibus loguar, cos ápfi ju- « dicate, (dd) an cum regulis prudentigcon- mus & pruar, futurorum improvidum, ccco im- ia f peru, iriparátum lethi f& retibus induere? ereàn. celut ff avis feflinet ad laguewum, €9 tie[cit, quod bi fuü- de peviculo animee 1leus agituv. (ee) At vefi- gpon- jemct &i Corozain/ (fF). vae ralibus chriftianis! quia, fi harum veriratum hotitia data fuiffet homi- QV , ult ni gentili aut barbaro, cerre mores (uos ad jundn has fidei regulas conformaffet. Soli nos fi- güändo deles atheittico lamguore futurorum incurii J HCJG yivimus , quafi pevcufEffemus fedus cum mor- judio te, Q9 cum infermo patlum ; feciffc mus, ( gg) )ohm Jvnbefce Sidom, ait mare. (hh) Erubefcat iape orbis chriftianus tantam vel in ipfis eriam l jf " d z m:feï' Cäzhoe ; fit (ec) 1. Cs 11.9.13.. (H) 1. Cor 101j« com €ee) Proverb.7, v.25. (f5 Marth. 1. ?021. (gg) ]/21«3830. I 5. khl]) 11-40230:084-0- e Ms i1o Adwimnentum | 1F. Catholicis eeternorumi incuriam; & vite 4 aj fide d'fcrepantiáiri; . t L] be O fupreme mortis ac vi && arbirer Deus! Ql da nobis augmentum fidei, ut fidem, quam Wil linpua noftra loquitur, tàándem aliquando etiam inoribus vita noílra fateatur. Da;,ut l Ü veritates, quas de morte credimüs; etiam durante vita operibus exprimámüs, üt ante dMi do, mortem correctiori vita evitemus; & affe- Qui quamar illa, que tioftra nobis fides timeni- lid da poft mortem ; & fperanda proponit. K Q o Qesdon s eeoDodos o o hao oD duf Qi ADJUMENTUM IV. QU d Coufideratio ftatus auimee poft i 4orienu. ho " oftquani apnovimius, fürimam effe nec N d ceffitatem. feíe parandi ad agonem & quidem tempeftive àc fine mora fefe paran- l fe di; poftquatü itidem edocti fümus inerho- düin id effectui levi brachio dandi, anteéotn- n f nià e medio tollendaà occürrunt precipua bons&é inorris obítacula nempe nirmiurn aue Vi &us per vite curfum culpe & poenge rea- [r tus: nec non prapof(terus ad divitias; ho« NI neres & delicias affectus, uti & inordina- cceli tus lethi inetus; ac modicä vel nullaà Gupi: um Em I!.»fä(' C onäa'e?atio flatus anime gc. XII E cupido. Horum affedtionum coercitio; ac impedimentorum amotio quam potenti ad Jeus! bene morienduim àadtniniculo fint; ex mox juat d'cendis pat:bit. A primo rei probandee iudo initium dabo. Dl Moriemür, & poft morteti ibit oinoiz etlai] domum élernitati ; (2) ibi anima fiftetur ju- t ante dicio; ubi cotmerito vel addicetur füppli- alle- cio, vel coronabitur premio. QCadaver quidém tnandsbitur terr&; ibi cárneum il- men'-* [ lud arnoris proprii idolam in faetidos cine- Interim ré3 , & putres favillas redigetur, animá; poltquam füerit judicatà; fi non iri x inferno; fal.em in purgatorio ardebit. .O quam alia tunc mente fenfa. concipiet! in quam diverfos ab his, quos modo fovet, D dffc&us erumpet; precipue primis flatim ab obitü momeatis, uernpe in jüdicio, pri- inoque fuo in ptirgatorium ingreffü. Haec li Lepius attente perpenderemus; exconfi- fTe i en defato Ítatu anima poft mortem; difcere- T iius (aüctiüs vivere ante mmortemi: doce- remur jam nunc pisevia folutione fatisfáce. ho jofm re pro noxis preeteritis, & caverea füturis; jjput ficque imrmiinuere nimis au&tum a nobis per j 0U vit& curfüm culpe & paina reatum ; qui qu precipuurn bona: mortis obílaculum eft; cui proin auferendo plurimuim fervier con- | .h'(l'- ]int« M e li : 1(3') Ecdla. 12. v. s. op» r l II2 Adyumnentium 4F. fideratio animee 1. in judicio. 2.in þm'g/:n- « vio. 3. uti & geminainde formanda conclu- Qu f1o. T fit ARTICULUS D list Anima im judicio. quo o ipfo; quo exfpirabis momento, mox d L Fl eodem in loco, in quo animam exha- (üfe lafti, ad judicium ciraberis, ac divino tri- bunali fi(teris ad dandam de torta vita ratio- &if Tevo nem; o fulmen! ad accipiendam pro totà Ceth terernitate fententiam; o tonitru! o quam alia hec, quamque terrifica erit fcena! Lo- dgtx Tilb cus judicii eririllud ipfum cubile, ille ipfe lun lectus, in quo fortefepius graviter peccafti, fine Ille ipfe Deus, quem toties cffendifli, & ( | cui difplicere, ut horminibus placeres; non tig | timuifli. lleipíe Chriftus, cui tor irt Eu- chariftia defpectus intulifti, ille tuus tunc * fity J udex erit; & quidem jodex omnifcius, quem [nec minima tua cogitatio latet: u- ?&g pu dex inexorabilis,. qui fec minis rerreri; Dec ullis tinc precibus flecti poterit: Judex -' lor LOI rigidiffimus, incujus oculis nec cceh mun- di fünt, & qui etiam zoviffmnun quadvatitem ii p tefte Matthao (b) implacabilis ;xa&or re- Detet. Cür de« Accufatores erunt Cuftos Angelus, cujus fnonità contemipfíifti: hoftis ftygiüs, cui pita pec- (b) Mgrri;.g;æ-.zs*; | ( | a Coufidevatio flatus amime tsc. 113 lw'gl" [] peccando ferviili : propria confcientia; condi« quam toties etiam graviter lefifli, & con- tra cujus teftimonium excipere non poteris. Ratio reddenda erit de tota vita, de finpgu- lis cogitationibus, de omni verbo, (c) de quolibet opere, detot omiffionibus, etiam t0, 0f p exhte de acceptisa Deo pratiis: ipfs& quoque vir- (no tri- tutes, & operabona ad Sanctuarii pondus THU examinabuntur. Sententia ferenda erit ir« revocabilis, inevitabilis, sox & quidem 'o totd certo exequenda; cuim ab hoc tribunalinon quari detur appellatio. Anima erit fola, ab om- 4! 10 nibus dereli&ta, inter duas eeternitates cce- o if lum inter & inferos media, fine patrono, ?€CCüm1 fine advocaro, imo fine ulla jam mifericor- (j, à dia fecundum omnem omnipoteatis jufti- 5,n0n tie riporem judicanda. n Eu Tunc infufo fupernaturali lutnine claris- s tune Íime cognoíces multitidinem, varietatem, Vci0s, ac gravitatem tuorumi deli&torum, praci- Ü Ju pue horum N. . O quam aliud tunc de il- rerreïi) lorum malitia & fcdirate . judicium feres ! [udex tunc agnofces, fuiffe mortifera, qua ex '-.'mtm ignorantia aKectata aut falfo di&tamine dece« pattte prus venialia reputafti: deprehendes cir- bor It cumftantias fpeciem & numerum rnutantes, de quibus. nunquam. in. facro tribunali co- cuis alie« ^ cul —gitaüi: apparebunt innumera peccata na, pee [ i ii ) Matth, xa, v 36 114 Adjumentum. IF. na, de quibus nec fufpicionem habuifti: f videbis infinita numerobona, qua vel omi- fiíti, vel male fecifti; de quibus nil anxius li vixifti: Heu! furget tunc.illa anima a te feducta, & vindi&ctam petet: clamabit con- li t tra te vox fanguinis Chriíti in tot animabus perditijquasfalvare potuiffes. Age,quid repo- nil nes Deo, vindici feveritate de hoc velillo N. ite fÍpeciatim rationem petituro ? O mi[ervime 9 t fi ánfipieus peccatov! (exclamat/Thomasa Kem- pis) quid vefpondebis divino judicà omuia mala ü D zua fcienti, qui intevdum fovmidas vultum bo- minisirati? (d) Nempe, ut Huff:eus Va- | tes vaticinatur, (e) «on f potevis gi ve[pondere unum pro mille. * : f& II In hoc rerum arti culo x.!'-quid fenties [ de peccati malitia, de tuis illis dictarninibus Q f politicis, de peractis confeffionibus? 2. Quem tunc ftatum elegiffe, quam vivendi N normam tenuiffe, quid in hac vel illa occa- 1 fione, inhoc vel illo negotio & munere, in his vel illis circumftantiis egiffe, quid omi« fifle optabis?' verbo; ' Íe-defiderabis? quomodo tunc vixis» N Si fapis, modofac; quod neglexi(le tan l topere tunc dolebis, ne hiecipía rei cogni- tio, fi inutilisfaerit, futuri judicii rigorem dh novo'fu peraddito-pogder? ageravet, & pra- entis Qu nlb Ü '(Ad) L.1. 6244 (e) f]ob;. 9 V. 3 um d Confideratio : flatus atime €gc, 115 ul fentis gra'iv abufus divini Judicis furorzm ]omi. mapis exafperet, quide hac ipía coníidera- TOX tione rigidam a te rationem peter.— Proin at quz deinceps vitare, vel agere v«iis fingil- iL Cofl latim jam nunc derermina. . Nam propofi- nabos ta penera!ia ignes fatui (unt,qui lucis parum, mepe nihil caloris habent, brevique extinéti mox lloN, iterum difparenr. H«c ipfa tamen propo- fita nonnimis mnlta fint oporret. Pauca & i Kem- fingularia fint, ne fua multitudine propofi- u mila ti efficaciam enervent, fructumque immi- " Cavendum infeper erit ab illo mul- us V torum errore, qui fe hoc ipfo jam refipuis- j Íe purant, eo. quod refipifcendi neceífita- tem agnofcant, non diftioguentes inter de- ^ntie$ fiderium correctioris vite; & ipam morum nibu$ correctionem. . Non emendationis propo- Pa fito; fed ipfi emendationi venia promitti- wend tur. Donis defideriis plenus eít infernus ; aft celum non nifi bon r occ ? proftat. is operibus. yenale ett i jomi A RISVECILLU:S:.IE vitis "Anvma in purgatorio. « tif maginare tibi, tandem adivino Judice :ognï' - lata finali fen'entia, rremendo huicju- ore z dicio pro tota eeterairate finem imponi, te- que falvari quidem,; fed prius tamen jufto entió m damnari, moXx- P n Dei dïgcr.eto ad purgatoriu 2 que e al 116 Adyumentum . 1H1. que illuc cruciandum raptari. . O quee tibi j li tum mens, quis fenfüs erit ad primum il- lius carcersingreffum ! prius in molli lecto, ! commodo cubili, circumdatus amicis, füb- d levarns.a domefticis nunc fubito vertente Qi fcena, in ignibus, in tenebris; in cruciati- bus: dereliétus ab omnibus, fineullodolo- ( 10 rum levamine, autintermiffione. Oquam tremenda hac fortis mutatio! prius molli Ij k eulcitre impofirus, nun c igneo illi ftagno Nihileítin ü totus quantus immerfus ardes. Ó te, quod nonai deat, patiatur, doleat. lgnis fupra te, ignis infra te, circum te nil vifi b ignis; & oqualis ignis! cujus vel unicafcin tillula füfficeret comburendo toti orbi: cui comparatus nofter hic igtiis, non nifi ros lr eft : cui injectus monsferreus inftar globuli cerei momento conlumptus evanefcerer. Et p bt in hoc immaniclibanojamardes. O quam aliud runc, quamque diverfum de malitia p MU peccati eriam .venialis judicium feres! T Tior Pone piacularís rogí fünt atrociffimee, & majores omnibus tormentis Marryrum : [M (fingula minutim expende) otnibus füpe pi pliciis latronum: omnibus morborum crue ciaribus fimul & colle&tim fuümptis,; ita ut (in hi adftipulante unanimi fan&orum Patrum & "Theologorum fententia S 'Thomas doceat; peuam minittiam purgatorii excedere maximam paugimn CQn/iäemtz'o ]ïam aume t Y e tib . penam bujus vite. (£) Ei adftipulatur S. Ju- m lianus Archiepifcopus "Toletanus, dicens: [6803 G'ravior evit 1lle ignis, quam quidquid bomo potefl patiinbac vita. . Nel modicus dentium j (Ub' ttente dolor nos vix non in defperationern apit; JCidti- quid facerenr dolores vifcerum, calculi, po« dolo: dagrz, fi una cum aliis omnibus morbis in nosirruerent? Siinfuper nobisoculus erue- ]uam nolli retur, m»nus abícinderetur, cutis abftra- heretur, (i vivi affaremur, o quantus hic ügHO " eim dolor foret? cohorrefcimus de his vel fo- ïgnis lum cogitando; quid faceremus ifta patien- jl rf do? & tamen poem purgatorii his omni- bus doloribus multo majores, graviores; gfcinf cul & vehementiores funt. iüros Et.he poene atrociífima? (audi, o pecca- tor, & totis artubus contremiíce!) & hs obl [, Et poene atrociffime infliguntur ob leviffimos etiam defe&tus: & infliguntur animabus um "I predeftinatis, fponfis Chrifti , haredibus calli: & quidem infliguntur a Deo juftiffi- l 1n0, qui peccatum ultra meritum punire non poteft, quique animas illas tenerrimo, mf acinfinito amore profequitur: idque per n plures annos; oSuperi! per plures annos. p II Ex hoc q«id concludis? Deus juftis- | crüe fimus animas fibi chariffimas in illo piacu- ?Fg UF os defectus tam atro- i lar; carcere ob leviífim H 3 'eat Fibus T j vf(f.) 1714*d€/i-21090 Io fl. qu. 3. 118 Adiumentum. 1F. q cibus termentis punir, & quidem pluribus b annis punit. Age, ex hac veritate quid P concludis? Si regia fponía, & delicatiffima Princeps in fornace ignis ardentis per plu- res dies ardere cogeretur, idque juffu di- le&iffimi, & alias clementiffimi , illiusque Il amantiffimi fponfi, certe aut fponfus dice- n retur ryrannus, aut culpa, ob quam hzec fe. fpon(a in illos gnes conjecta fuit, cenfere- N tur gravis nimium, & magna. Jam vero atrende , & expavefce. Ecce! Deus ani- n mas electas, fibique dile&iffimas per plures aonos in illo luft:ali rogo cruciandas deti- ! net, & quidem absque ulla mifericordia & commiferatione detinet. "Ergo aut Deus li [ crudeliffimus & injuftiffimus eft tyrannus, ln (quod cogirare blafphemum) aut certe pec- f catum veniale prorfus tremendum, &eexe- crandum eft malum. " ita eft, o homo! ergo aut Deus crude- liffimus & injufliffimus eft tyrannus, aut illa tus fuperbia, detra&tio, ira, diftractio prorfus 'remendum & execrandum eft ma- lum. Hc credis; & tamen peccas! Scis vel unicam levem noxam mereri purgato- rium; & tamen peccas! quafo, ubi ratio, ubi fides? Non auderes vel femel veniali- ter delinquere, fi certo fcires, te poft unum ;; vel alterum tale piaculum. vivum in foro combuftum iri. En!credis te ob has ipías, quag us "2 as u"COf?/i.deV/ltZ.O Fütu.f 0721;"'169 Ej,c. 119 ürbus quäs committis, leviores culpas in illisigni- qii bus arfürum; & tamen eos tam audaécter accumulas, & iniquitatem velut aquam bi- ilfim t pl bis. Qcve hscinfania? exclamat Augufti- nus; Ziwes erdeve , 9 mom tümes peccave / o d- .Q cali! credimus dari purgatorium : Ipque [cimus venialia mereri purgatorium : vide- ; i mus etiam fanétas animas ob leviffimos de- n h& nfert- fe&tus cruciari in purgatorio; & tamen pec- camus, peccata peccatis indies cumulamus, vero TU && minora erraia per rifüm admittimus; nihil folliciti, ut caveamus a futuris: minus; p ut fstisfaciamus pro preteritis. Indigna- s deli mur hereticis piacularem carcerem negan- »[diä & tibus; & tamen ita vivimus, ac fi illius poe- []«us jnnus ne merz fabule forent.. Ah! tandem me- liora fapiamus, & his veritatibus convicli, £ pEC- fequentes confecutiones alte animis impri- [ CX« mamus. Videlicet veniale peccatum poft capitale eft maximum in orbe malum ; et- qde go eft cavendum. Graviífimis a Deo vin- dice fuppliciis in altero mundo punitur ; ao ergo eft fugiendum. . [ta eft, o peccator! m füugiendum eft etiam leve delictum. Id fi- Sdis des docet,.& ratio dictat. Proin magnum ! a[o- femper horrorem & implacabile odium ratifh animo fove omnis.noxa etiam. venialis ; gm'ali- jamque nunc ftatim unam vel alteram, qua nulm aliorum defectuum fons, & origo eft, Deo- foro nda- que in te prae aliis difplice | t, difcreta i p(ä& 4 gine TT 1206 Adywnettum. 1F. | pe, ho gine feli be: ] pofthac medio examinis parti- cularis fedulo emendandam. Kl re l(l. Porro modi fibi in pofterum a cul- pis venialibus cavendi, vel faltem ea - quo- i ad numerum & fpeciem imminuendi, funt lp fequentes. 1. Qaotidianus ufüs examinis lot *um generalis tum particularis. 2. Con- fdn ftans interdiu, exempli gratia ad horae pul. fia fum hujus actus exercitium : Malo. suori, hh quam fedari etiam. veniali peccato, pracipue cwzj jffo . 3. Frequens confcientig per fa- mo cram exomologefin expiatio, & aceurata (ui Dui €tiam de minuris venialibus magno cum pa dolore accufatio. 4. Fuga illarum perfo- do narum, locorum, negotiorum, qua pec- i «andi leviter occafio eíIe folent. 5. Colle- €tio animi ,, amor folitudinis, certa metho- dus actiones quotidianas perfecte peragen- o di. 6. Juvabit etiam fub oratione, vel'poft confeffionem aut facram communionem fi- bi ob oculos ponere occafiones & illicia pec- candi venisliter, feque previo horrore ac f premiffo diffenfu contra lapfüm prasmu- ] ln nire. tn "Vide, quomodo circa iffa te habeas, D« quidque in poflerum facere velis. Per- 7/ni contare ex temetipfo, quidít levi menda- dra «io impacte infamiz notam effüpere, aut Dof honorificum munus acquirere aut aliquot ? Si :ureog lucrari polfemz an non mentirer hoc m Confidevatio flatus: amime €g'c. 121 Duti hoc vel illud contingeret, an non denuo ira rei impatiens effervefcerem ? Si optio da- | qu- retur, aut venialiter peccandi, aut rei amatee qu. jacturam fubeundi, quid agerem? Ad hunc [unt lapidem lydium tuum, quo a veniali ab- mini horres, odium examina, ac illud S. An- COl« f«lmi tibi familiare redde: Domige, fi binc p fuccenfim flammis vogum ,. illinc veniale pecca- 7A züm ceruevem, mallem aufilie 22 vogum, quam fiput confeutire in peccatum. Verüm d bearam tf mortem confequendam, non füfficit mi- a li nuiffe reatum culpe cavendo a futuris, infü- qum per tollere oportet reazum poue fatisfacien- er/(* do pro prateritis, id qued aiticuli tertii pe argumentum erit. Vl (ho» ARTICULUS II Y Gemina conclufo ex didis deducenda, polt udiat terra, & pavido corde perci- nf piat'intonantem cali fententiam : p ex 20n intrabit in eam (nempe cceleftem plo- n Tiam) aliguod coinquinatum. (g) ld dicit e- terna Veritas. Ergo fatisfaciendum eft pro 25, peccatis vel hic vel ibi. Zmen dio tibi 700 exies inde, donec veddas ziovifmum qua- )er. d dvagtem. (h) d ipfe divinus Judex inter- r. Ergo melius jur poügo jurejurando minafu $ eít t Si Qc (g) «dpoca]. 21.v.27. (b) Matth. 5. V. 96, e 122 Adyumentum IP..— eft fatisfacere hic, quam ibi. Geminas has cul veritates nonnihilattentiustecum perpende. D Primo: velis, nolis, fatisfaciendum eft p pro peccatis vel hic in hoc mundo, vel ibi [U in purgatorio, Per bonam confeífionem delemus quidem reatum culpe, fed. rcftat D) adhuc deletdus restus poeng temporalis. bity Hujus peng reatus eft macula: nulla ma- du cula in coznm. intrat: adeoque nec anima il cum talt rearu. Proin fatisfaciendurm: .elt t velhic vel ibi. Alterntroüm. certum | eít: Wt aut hic fatisfaciendum,, aut ibi ardendum; L quia in hac providentia medium. non.da- Du tur. / Jam.eli2e: del Secoundo: melnus eff no xas exþïaie hic;, Uf quam ibi. JMelius efl snodo, ait 'Thomas a toí Kempis, (3) pargave petcata, €7' vitia. vefe- & 0m cave, quam iie futuro purganda vefervave ; quia tnd ibi pàena erit & grovior & longior ; hic vero ls eft brevicr. & kEvior. Jbi, pergit citatus u Afceta, erit una bora grautoy.in pena, quam f0 bic centum auni ia gravifana. panitentia. . I vere tremendam fenteotiam, féd tamen ve- MT riffimam! Si deberes per duos annos pati Un acerrimos dentium dolores, certe foret gra- l Ío) vis poenitentia; & tamen ibi erit una. hora £T gravior in pona. . Si infuper deberes pati Im acutiífimos dolores 'caypiti»s s vj[cerum " . cal- & p —() De imit. Chrifii. L. 1.c.24. *Cöiz/ïderatio flatus anime csc. I23 ints h culi, idque non tantum per decem conti- !pende nuos annos, fed per centum, certe foret lom d gravis poenitentia; & tamen ibi in purga- , velli torio erit una hora gravior in poena. :iüonem II. Jam vero fi ita eft; ergo ftultiffimi d rr:fta[ nobisque ipfisinimicitfimi fümus, durn de- pora!t biram Deo expiationem in alierum mun- li t dum differimus. O homo peccator! tues : animi ille infelix decem millium talentorum debi- um d tor, quem, cum 7on baberet , unde veddevet, m el: xdum dratus Dominus ejus tradidit tovtoribus, quoad- usque veddevet umivev[um debitum.(K) Quodü non. Q nunc ftatim in hac adhuc vita : contractum debitum expungere fategeris, modico Deus, jte hiCx unico etiam talento contentus erit. Atve- omasna ro fi folutionem in alteram differas, omnía i 10j omnino usque ad noviffimum quadrantem ^ Q,-U—iä icvet in divinze Juftitiee menfa adnnmerare coge- ris. Annon ergofumma ftultitia eft, dila- us ta inillum carcerem placatione, malle ibi lj qtlöm totum folvere diving Juftitia, quam nunc j modicum dependere divinie Mifericordiz? yen Ve Si &es alienum quinque millium aureorum j me unico, quem manibus renes, teruncio dis- et gl'ä' folvere poffes, an id facere vel momento , boft tardares? En! potes nunc levi impendio immenfíam culparum debitionem redimere, ] C*ll' ubeft, culi; & motaris.? Quid; -quäæfg,' caufze fi quod — "À z | -(k) Matth., 18. v.25. O 34. 1245 Adyumentum. IF.- A quod in aliis rebus Argi, non nifi hic no- No &uz fimus? quod illud ipfüm facere ne- do ligamus, dum agitur de anima immorta- j lo ^ quo dcerto faceremus, fi ageretur de lu- cro remporali? Erg» fi (apimus, jam nunc f mor in hoc mundo contra&ta apud Deum nomi- na diffolvere ftudeamus, ur igais illeexpia- Is IT torius nih:! ampliusin nobis inveniat, quod exurat. limt «TC Porro pro culpis przteritis fatisfacimus triplici potiffimum modo, i. per frequentes ich) 2c intenfos perfcctidoloris actus. 2. perin- p ïabt dulgentias. 3. per opera farisfactorta & poe- nalia v. g. per eleemofynas: per patientiam flat det; in adveríis, preecipue in morbis: perfpon- taneas caftigationes corporis; uti funt ufus « V0 cilicii, & flagelli, j»junia & »bttinentie, alice- que fimilescarnis macerationes. Videergo, tiis fesi quomodo hac deinceps ia ufüm deducere velis, utdivinz Jufiiriae in hac adhuc vita ff Q anticipata folurione, quod debes, perfolvas. Catterüm ne, quefo, . te lactes. vana de Xf Ífpe, aut purgatorium omnino effugiendi, aut citius inde evadendi. Nam fru(tra fpe- ras, te poft. obitum recta in ceelum fine le, purgatione evolaturum. Pauci enim, pau- Q ci illud ergsftolum evirant. Pzx ulli ju[li be- viff d minpe$, ait Bellarminus; k(l)*- "ifi ex magna &Ii ?pz' e- RRE (D L. 1: de amtjJione gratia. c. 13. um Confidevatio ]iatüs anmet&jc. . 125 hicno. mifcvicovdia Dei . penam puvgatorii evaduut. i Nota: vix ul jufli. $i vix juít; quomo- molti- do id fperenr peccatores? quomodo ru? * de lt Longe verofimilius nec tu, qui hec legis, T UE nec ego, qui hec fcribo, piaculariailla de« 1 Dormi- mortuorum ftativa effugiemus, Ardebi- eepie- mus etiam nosin igneoillo ftàgno; inflam- meo iilo carcere etiam nos cáptivi detine- ; quo bimur; ibietiam nos immanibus poenis ex- crüciabimur. Voimus Nam nihil coinquinatum in- trabit in regnum coelorum firie prévia ex- iuemes peï'm- piatióne; id docetfides, Nos fumus plu- ribus peccatis venialibus coinquinati; id te« T entiim flatur conícientia. Ergo nemo noftrum eva« v[ of det pureantes Hammas; nifi jam nunc fatis- p u(us faciamus proó pratreritis — Quid dubitas,o P anima? ardebis in illo clibano, certo cer- ,dit- engos tiü$ etiam t ardebis. Quid multum ha- res? nàm peccaíti: reatum culpae per con- u k Vï[ö feffionem quidem delevi(ti, fed reatum poe- ne tantum abeft, ut expunxeris, ut eun- [ojvts vana dem potius per nova peccata quotidie au« xeris. Ergo ardebis. X iendir Sanctus Udalricus, $ . Magdalena de Paz- pe fine zis, $ Virgo Viralianàs S. Severinus, alii- que Sanéli , quos enumerat Lancicius, gra- pir h viffimas in altero mundo . poenas luerunt. Ad ipíorám corpora pátrabantur miracula, j gt & ipforum animee luftrica patiebantur in- cendia, O Superi! fihaece San&is, quid n peeca- e m 1 P d 6 Zdjumentum 1 F. peccatoribus fiet? fiilli ob leviffimos & $1 1 pauculos defe&tus tam acerbos cruciatus fu- bire debuerunt, quinam nos manebunt pro Ti innumeris noftris, iisquelonge oravioribus p peccatis? "Timeamus, qu&ío, rigorem di- lu vine Juflitie; nam, ut ait lfaias: Vonmi- dij ! n Jevebitur ejus, qui fecit. eum, & qui forma- 355 4 wit eum , non pavcet e1. (m) - [] lt III. At dices: fpero me ci to indþ aliorum LU G erum fuffragiis ac precibus liberatum iri. dmp fruftra eft, incaffum fperas, te citius inde Mi il liberandum. . Nam incertum eft, an alii pro te fint oraturi; & fietiam orent; in- Tes €or certum eft, an Deus illorum preces & fuf- 1bi fragia tibi fit applicaturus. — Quis memora- bituy tui poft movtem , ( verba funt Thome l Kempenfis) (n) &g quis ovabit prote ? MNe- ii li cotifideve [uper. amicos . proxtmos; quia ci- W zius oblivi[centur 1ui. bomines, quam. eftimas. W Yi Si u ton es pro te [ollicitus snodo, quis erit [ol- licitus pro te in futuvo ?. Melius eftf munc tem- 10 peflive prevideve , eg' aliquid boni. pramitteve, l0i quam [uper aliorum auxilio pof? mortem [pera- li v dge, age ttunc chaviffme, quidquid age- D ve potes; & 1. eflo modo follicttus, 69 dolens ( pvo peccatis. 18is, ut du die judicii [ecurus fis li uotidi- lts cum bLeatis.. 2. 4luc pffe;e: 7 gemitus q 110$ tpf f&cþ (m)- Ifa.'z'y.'u.. rm^w De zmzt.Chrzji: L. Ti F. 6.23. 7 24. Coufidevatio flatuy anima cgc. 127 imos d 4103 ( d lucrandas fzilicer indulgentias ) cum iatus(i- lacvimis divige, ut fpivitus zuus ncveatur pofd ünt pro mortem felicitev zv anfive. 3. Cafliga nunc cor- roribus pus tuum pev peuitentiau ut tunc cevtam va- yrem d lea$ babere confidentiam. — .Difce munc in mo- Mi dico pati, ut tunt a gravioribus valeas libevari. ANam quanto amplius tili pavcis, Q? cavném j m fequevis, zanto graviuspoftea lues, 6 majovem iateriam comburendi vefervas. J'erenos ipfos dliotom Verum decipiimnus per ipordinatum amorem , quem a g indt cavaem babemus. at di An nob enim in(ania eft, malle per plu- et; * res hebdomades in illo igne ardere; quam , & li corpus Clicio per horam caftigare? malle yunon ibi graviffims tormenta per plures annos "home páti; quam hi modicum laborem ad lucran- D das indulgenriasimpendere: malle ignibus "m expiare, quod paoenitentie lacrimis elui f poffet O quam aliter aliquando in purga- TU rorio judicabimus! O quantopere runc hanc TM noftram negligenriarn ac improvidum fururi i torporem deteftlabimur. |.Si redux ex illo J fpt'ïü' luffrali carcere anima quepiam in bunc mundum rernearet, quomodo circa przdi- T ? i Ga fe gererer? imo fi tibi poft mortem in nj h:s auras redire concederetur, quid ape- p res? Annon erpo innus, & erpa teme- tipfüm immaniter crudelis es, fimodo non ii — À facis, quod tunc omififfe fanguineis lacri- ram "m tnis deplorabis?-- Peccafífe te , übi cer eft: L d - 128 Adjume,'ztäm I7. Th éft : fatisfaciendum effe docetfides; tenec« dum fatisfeciffe clamat conífcientia. uid &j [UE ergo ages in futurum ?. Hic ftans delibera; pr nam forte opinione citius, forían ho;.—ad- li. huc anno morieris. Edic proin, quid ages in futurum ? Sic- Dar ne perges quotidie peccare, & nunquam poenitere, ac antiqua debita non rantum non judi ( Q expungere, fed novisindies cumulare? An ha5es moralem certitudinermn, te per vitae fsl tum curfum vel unicam indulgentiam; üt. vo- cant, plenariam lucratum fuiffe? | An pro- C «f babili conjectura fperare potes, te faltem unicum veniale peccatum congtuenter ex- ám h pisffe? finunctibi moriendutmn effet, o qua- le quamque diutinum te purgatorium ex- f&f ( K fpectaret! o quam gravia; quamque diu» turna tibi füpplicia ibi fubeunda forent! fiti Bu Sola hujus rei cogitatio animum horrore; artus tremore complet; & tamen tantutn Eun abeít, ut füperioris vitee maculas abolea- inus; ut nécá novis abílineármus, Itaque faltem nunc excuffo omni torpo» re ftudeamus taliter. vivere; ut in judicio valeamus potíus gaudere, quam titnere: ( peccatorum fordes praviis lacrimis itd de- leat peenitentia, üt nil, quod ii purgatorio caftiger, reperiat Juflitia, Verbo: cavere em a futuris, fatisfacere pro preteritis fit propo- « Hae hUT j firum, & fru&as.do.&riqæ prasfentis tatio- p $2oC$ 129 fenec: ratione confideratio flatus anime in judicio Qi & purgatorio, fingularinobis eritadjumen- to ad bene moriendum; íic enim tolletur Jiber yx d pracipaum .bone mortis obítaculum, cal- 4 fcilicet & penme reatus. 1 Sic. O (upreme Judex malorumque vindex um Deus! firmiffime. credo; me poít mortem m not judicandum, & niüi prxvia nànc poeniten- A tia commiffas vitz noxas delevero, iisin lu- 1 vitté ftrali carcere peenis excruciandum effe, qua- t V0 rum minima maximam hujus orbis fuperat. Credo vel unicum etiam veniale peccatum i proe lm effe malum omnibus mundi malis, ipfteri- am tartaro majus, &íolo mortali misus, jter &f ogu Et hinc doleo, toties re, tamque impuden- ter offendiffe. Da Domine, ut in hac ad. ] eke e Qit huc vita plene fatisfaciam pro culpis praete- ritis, & deinceps mihi caveam a futuris, ut jrent * ttott; moribundum nec rig : or j L angat purgarorii metus. udicii aurbet r nef: sntul ol ADJUMENTUM Y. ofpo» ydicio jiett Caniemplatia cadaveris, in loculo. tde ' ücmadmodum corpss noflrum duran- torio (3 te vira variis tentatiónibus mult pli- jvelt cem aní(am füppeditat, megnaique non ra- UOPO' z eftob H ro falutis obtinend l ( Gg;ulum ; iae «on* :alïüt' 43Q A(ljumemzmi E. eff contrario poft mortem fan&iffimis cogita- tionibus uberem materism prebet, illius- f Q que attenta in[pectio efficaciffimum procu- rande bonee mortis remedium eft. Quod & tm enim exitum ex hoc mundo amarum nobis | difficilemque reddere folet, pr&cipueeft ja- Qura divitiaram &honorüm, quibus vitio- diii fo affectu nimium addicli viximus, & quo- düat, rum vehementior appetentiá ingens beati Quic Obitus eft rc:itnora. 'Tollendo autem huic W alo optima penacea eft conitemplatio cada- box de : veris noftri in loculo; ejus enim aípectus docebit nos costemnere 1. Zerre divitiat, 2. w nifi enundi bonores ; qui certe contemptus placi- Quo, do agoni confequendo praítans prafidium p erit, Iæ;w L L ARTICULUS L m Cddaver in lobulo docet uos contemmerve NY ierve divitias. NT & inge tibi, animam paulo ante e cor- s Q I.F P ore epreflam, & e purgatorio in m hunc mun dum reducem, locum ingredi,. W ubi cadaver tüum feretro jam inclufum, do- - 0q nec terre mandetur , interea expofitum pro- folo ftat. Finge tibi, prater aquam lu(tralem te videre impof(itam fandapila Crucifixi effi- Dibi giem duos inrer ardentes cereos mediam u- na cum infigniis us nobilitatis, dignitatis, Q ( h / P z* ? 001zteh7platia cadaveris inloculo. — 31 etgitt - officiorum & (temmatis, qualia effe folent Ts fcura g.ntilitia. ga'ea. cum gladio, mytra | pTOCU-- cum pedo, calix cum birreto, ut vocant, Qui & his fimili»; fimulque confidera vanita- n nobi tem divitiarum , & opum hujus terrae. T O miier! que paraffi, cujus evunz ? ('a) ts Vif divitie ruz? non jam tuz, fed heredum &qu. ,funt, & quidem ralium non raro heredum, v bt qui erectas a te ulrimae voluntàátis tabulas m huic evertunt: qui corra/aa te tanro cum fudore od bona prodigi diffipant: qui dumin judicio ;(pe&us de adeunda haeredirate ltigant, tuis opibus judices & cautidicos ditan:; tibi vero non rlb "T ni(i ingeftis tumulo maledictis parentanr, eo 2/00] quod vel minus, ac fperabanrt, iis legave- Ti5; vel voluntatem tuam dubie expretferis. , Quidquid detritum, vile & rejectaneum alicubiin domo latet, id tuo corpori tegen- Ex tot veítibus etind do ex angulo protrahitur. & ornamentis, ex tot domibus & pradiis, & omniauro & arpenro nil nifíi viliffima pecr quadam laceraque linteamina cum quatuot orio ! compaéclis afferibus tibi reftant. Hxc omnis ngredb tua portio eft. Confidera corpus tuum in |ff) d loculo, ubi rerum omnium dominio exutum, mp folo feetore dives, cadaverofo pallore om- ( at. nibus .hor'ror-em cre En'! iis modocen- jyi al I2 toni- ab iam aitansf Q vCa) 'Lm. 12, V. io. b I 32 Adyumentum | F. tonibus involutum fordet, quos vivus vel i tangere horruiffes, Procubiculo feretrum, f&ü pro domo fepulchrum, pro culcitra tineas, Qu p:o ftragula vermes habet. | Cum eumin mo- 01 vietur bomo , beveditabit fevpeutes , & beflias, D £2 vérmes. (b) Hec tua modo hareditas eff; fini id folum tibi tuis ex bonis jam reliquum bit eft. l mj - Interim ardet anima in&purgatori'o ob has EUY ipfas tnalis artibus comparatas, aut faltera fhor nimio affectu dilectas opes, de qua icde li- VW beranda ingrati heredesne cogirant quidem; [UT ^€um pia legata vel non exfolvant, vel fal- pl tem imminuant; & facra piacularia vel fie- bu ri differant, velomittant. Ardert, inquam, tor in illis immanibus flammis anima tua, om- fut nium oge deítituta & derelictaab illis ipíis, lii qui tui obliri tuis ex bonis interim geniali- Qu ter vivunt: ardetin luíflrico carcere, ac in- teí fandis cruciatibus affigitur, & quidem ma- W gnam partem etiam propter illos affligitur, ) quibus, ut hicbene effet, te male habuifti, li conícientiam leíifti, . Deuin offendifti. fa II.. Age jam!. quod runc judicium de ter- ( renis opibus anima tua feret? dum ea tri- Ítem obrutum in illas tuas . arcas defiget? qi quis tunc illi (enfus de divitiis, quee opinio & erit? .O execrabiles pecunie! tuncexcla- u mpabit Ó .(b)w ).E?cli. 10. 'u.filþg.l Contemplatio cadavévis' ia lotulo. 133 us vé mabit fibimer ip'fi' füccehfebs ánima; o'in- retum, fauítum tempus; cura & làbor, qu'e vobis Wi cum virtutis jadtura comparandis imnendi! *v VnL D o deteflabilem .affeftum, qoo flavee hui&fïf $277 pleba adítricta vixi! ^-Ah ! utinatn eleemo- ditase fynis peccara redeemiiffem, crediroribusde- eiquua bita; mercedem operariisfo'viffém! ubinam majorem opum parremipiis esufis vivusipfe oobhat applicaffem. | Superi! ut quid animae im- ltea mortali protota eternitate nón fnelius proó- jcde l vidi, qui putrido corport-ad breve rtempus yulrem tám follicite coafülut: Heu! ftaltitiam ju- vd ll gibus lacrimis/diguam! ucineratis heredi- avf bus effet, unde Tsutius ^viverent: his. me inquam) torme^tis irbprüdens devovi; illis ipfisthe- ; 0(13* fauris, quorüim'meliore ufü' ccelum emere ig iPüSi licuiffet; horum abu(u piacularis. ergaftüli gema!!- cruciatus aüxi; .O 1uam melius fuiffer (pon- , aCiü' te & cum merito deferui(Ie; quod nunc in- jemot vito mihi & absque merito deferendum eft! Deo & faluti ultro facrificaffe; quod nunc )[Hig'ml") haþuifïh nátürg & neceffitatiimmolandum eft. Quam facius füiffer, thefaurizaffe fibi z/refaurvor 2 [i detet* cclo: ubi neque evugo neque tinea demoliturs e [l'i- €5 ubi fuves non effodiunt , tec furantur; (c) li quam thefaüriza(Te fibi zbefauvos ii tevva t ubi 30pini0 evugo €9 tinea. demolitur : $9 ubi fures: effodi- T unt, 09 fuvamtuv. (d) gbl 1 Ita i | (cj Matth. 6. v. 20. (d) ibid. v. 19. - 154 .äafjumenmm F.: ]ta tunc f:ntiet, in:lü(um locolo corpus f contemplans anima; hoc tunc illa de rerre- [/ ! nis opibus judicium. feTet ; /fic tunc fzculi 100 bonis ufam fe fuiffe oprabit.;, Quae erpo p Circe oculos mentis faf-inatos. tenet, quo minus jam nunc idem fentiamus: & judice- qui mus, iludque jam. modo faciamus, quod tunc feciffe D bimus? gaudebimus ,. & omififfe dole- [ III. Itaque agd*p,edes pauperrimi penden- Dor tis e cruce Dei 1. flarce, contracta a te no- Is mina ipfus & quidem ftatim expungere, non ànt Ti vero heredibus diffolvenda rclinquere ; tum quia ipfa hec nimia folutionis dilatio, vo- jn dl luntaria. fi fuerit, peccaminofa. : eft; tum quia fruftra ab hzredibus factum iri íperas, [f n quod ipfus facere neglexiíti. . Nuncquidem creditores immifericordi potentiorum duri- tie opprefTi,, & rerum creditarum folutio- ne fraudati gemunt; verum in illo tribuna- Q W li, tefte Bernardo, ffabunt inagua conflautia It adverfus eos, qui [e angufliavevunts flante quip- pe proeis. Patre ovpbDauorum , &2 — Judice vi- ( duarwm. (e) ltem propone pactam opera- l riis famulisque mercedem prompte exfolve- d re, nil inde detrahendo aut fordide infici- X ando;ne etiam ribi aliquando exprobretur il- lud. $. Jacobi: (f) Merces operaviorum, que wrau- - (e) Bernard, ep.42. (f) Sacob, g, v. 4. p u Contemplatio cadaveves in loculo. 135 U fraudata efl'a vobis, clamat.: 9. clamov eovtm r án auves Domini Sabaoib itttYoroit. Prointzof£ fzqii movabitur opus mercenavit D) aþudze uque ia« . &po ue. (g) t, QUi .. 2, Determina certam Apecz.l::riiæ.rfummaüi; judict quam in panperes fta-iscemporibus eroges ; quod : dole« namfiducia magsia e: at coram [ummo Deo cleemo. Jynaoumsabus facieztibus cam. (h) Aliam infuper ndeft- portionem fepone, ( fiquidem tot faculta- t& n0- tes füppetant) quam ad pies caufas adhuc ante mortem ipíus äpplices'. Non exípectes, ol e;tut monet Petrus Ble(lenis, ) Ut pro te movtuo fiant legata €9 . eleemofyng , quas., vious fecifé dehueres. — Eleemefyga enim viventás lumen eff ; [üm Deldóy aute faciem tucedeztis; eleemofyua cevo poft obt- jidect fu-m eff quafi lucerza poff tevgum. duti 3. Examina, an non fis himiufn prddif Jutio- us in pecuniis profundendis : vel avarus tbuft iniis accumulandis: velcupidusin iis appe- vjir!miä tendis : vel etiaminjuftus inalienis retinen- iil* J d dis, aut per illiciras praxes acquirendis ? E:rrata corrige ; fecus thefaurizas tibi iram in ;pera- die.ire. (k) Copita, quia teftante divino olve ? inmi- afic . S:pir-i;u ü qvnïo gibil efl Jceleflius ,.bl € 4 quius, rüri Jllæ : (g) Lewif; 19. 'v.Ig.l(h)- Tob.x4. V. I2. frul G Petrus. Bleffenfis in fefloomnium Sanclo- (k) Rem.2,. 5. j 4 yum Serm. 46. n 156 d djumestum quiut, quam amave - pecuniam. fi Hic e'nz'm"ïaf Qu auinam fuam venolem babet. (1) *4- Sepius tibi; prafertim poftquam eu- Y charifticum Numen cordis hofpitio excepi- Tà fli; ob oculos pone finiftr: s eventus, qui- lil büsilli:; quz potffides, bonis per inccndia, h furta, bella litesque foreníes & fimilia exüi poffes, heroico actuad omriate proemprüm Qu offerendo, & cumHufleo Principe excla- un inando: Zeminus dedit, Domimus - alftulits h U Jicut Domiuo placuit, itafa&um efl ,. fit iomen r Domipi benédidum. (m) : Denique fubjun- genda ad calcem hujus inflirationis monita b de teftamento rite copficiendo artenre per- R le e ve, & füo N fl tempore in opuüs deducer: fa- dulo ftude. fü IV. Si vero Relipiofus es;'cubictlom qu circumípice, reculas difcute omnemque fu- In pelle&tilem tuam examini fübjice, an n:!pos- V fideas fine lepitima füperiorum licenria? an nil habeas füperfluum, aut tuo ffatui; regü- l lis & paupertatis puritati contrarium; cui devoticnis, necelfitaiis, aut uriliratis inane f pallium pratexas? an non cuidam rei tuis It etiam ufibus conceflae ac neceffarige . nimio k tamen affe&tu adftrictus hereas? an nonim- ài digne laturus effes, &i hujus vel illius re- a cula, quam pre cateris amas, jacturam ol 4 | fübi- W q (D) Ecdi. 16.9. 10. (m) Shob. 1. v. 21. Contemplatio cadavevis ia loculo. 157 eme fübires? fi eam a fuperiore vel ab alio tibi auferri contingerec?. an nil fit; a quo fepa- Uaf d rari per mortem horreas? an illa dictami- exeqpr n8, quz fopiendo confcientie vermi in ma- ls QUi reria paupertatis formas;, a divino Judice nf in illo tribunaii (int approbanda? lial - Ape, manum pedori impone; edic: dum anima corpore eprefía tuo e cubiculo jmptum e exde in purgatorium raptabirur, quo tune illa alfulis ftudio pauperiatem coluiffe optabit? quo i od tunc ea obrü:o (lam tuam ad oómnemcoin- (ubj- moditatem exquifitam füpellectilem intue- monttt bitur?-: an tunc tot utenfilibus, munufculis, nté pv rebusque variis abund.íffe gaudebit? quid vcereli- tunc de fepofitis apud foperiorem pecuniis. fentiet? ..... Hic pedem fige, eaque nunc, lum que tunc folario erunt, propone. Ne ve- QUQ !u ro amor proprius obducto glaucomate tibi iludat, mortem in confilium adhibe. nlpr n — Ag*, generoíos in aufüs mentem attolle, quaqaue aliquando mors mortuo tibi certo ) IQ , rapier, ea nunc vivus Deo in ara chariratis s inane fpontareo facrificio immola. Quid he- res?..... omnia illa, qua modo tam fol- j t nimio* licite aflervas, cum tànto incommodo' iter nonm', agendo tecum circumfers, & fociis vel mu- tvo dzre refugis, ea, inquam, omnia poft jus I* fyrirt obirum alii auferent , & illis ipfis forte ob- venient, quibus minime voluiffes, Quid (b -—" ergo iardas, id nunc fponte Deo ingenti — cuin Q1 i5 d 158 Addyumeutum . F. cum merito facrificare, quod absque me- h C rito forte poft horam mors ab invito tollet? Nec tibi blandiaris cum obtenta a füperiore Ir | licentia. Quid enim inillo tribunali ribi pro- Im Wf deritlicentia aut importune extorta;aut fub- reptitie obrenta, aut invalideconceffa? Infe- g lix! cum hac tua licentia; fi non in infer- jrin num, faltem in purgatorium ibis. 4mo R &i O vere deplorandam illorum 'eligiofo- rum cecitatem!. qui, poftquam paternas Qu li opes,. domos, .& facultates a fe generofe li (9r abjecerunt, dein in religione . paupertatis voto illipati, vili reculce addicti vivunt; cu- r ht jus illos in. feculo puduiffet: qui majori affectione non raro crepundia, quam fzecu- [// lares füa predia profequuntur: qui majo- ht ; ribusfutororum curis quarn laici anguntur; fide füorumque commodorum nimium ftudiofi il ubice folliciti füunt, ne fors unquamj defe- Tüs &um sliquem, feu fancte paupertatis effe- 'tGi étum experiantur. O quantopere illi poft mortem huic fuaz ccecitati illacrimabuntur, ] d durn pauperem e cruce Deum fandapilae impofitum cernent, cui nudo fe fpirituali E ege[tate conformare debuiffent; quique fua f nuditate ipforum divitem nimis, commo- lk dam, & murmurabundam paupertatem vin- dici filentio condemnabit. Audiant tales Hieronymum (cribentem: o Religiofe! ;ffatzm dites efl, qui cum. Chri- Jio E Comtemplatio cadavevisin loculo. 135 e me. flo pauper e. (n) Audiant Auguftinüm ex- ol clamantem : um avarus ef , cui Deus non erioe fufficit. Cumque illos Chrittum pauperem j pI« imitari pigeat, faltem eos a daemonibus hac it f0b in re vinci pudeat. INübil enim , tette Gre- ! Infe- gorio (o) zmaligni [pivitus in boc muado pro- at prium po[fidemt, nullius rei defiderio, aut amore renentur. INudi evgo. cum nudis lu- igiofo- &avi debeinus , rerumque terrenarum affe- [ernas €u nos exuere. Quid enun [umt tevvena verofe omnia, pergit citatus Pontifex, n/j quedam ettati eorporis indumenta? qui evgo coutva diabolum mt; q ad certamen propevat , ve[imenta bec abjiciat, ne f[uccumbat. INain fi veflitus quis cum nudo mijot I[æ.CU' lu&atur , citiusim terram dejicitur; quia ba- bet , unde tenueatur. Et certe nullius rei de- 14/0» T fiderium maximum eft in orbe imperium ; illeque ditiffimus eft, qui folo Deo conten- ydioli dele- tus eft; contra vero omis cop : A qua Deus 4on efl, egeflas efl. (p) D V. Quodfi vero Ecclefiafficus es, examina, l pOü j. an non forte illorum ex numero fis, qui, tntuly Api lg uti deflet Gregorius Magnus hom. 16. in Evang. Cum unuum officium vix iinpleve fuf- itux ficiant, [lipendia fibi vendicant. plurimorun. ye (ti nmo Beneficiorum enim multiplicitas diaboli in- ven- v (n) Hieroi; 'eþ. I. ad He!iodor. (o) $. Gre- rem: i* gor. hom. 32. in Evang, (p) 4ug. L. 13. Conjf. c. 8, L Wtj 140 Zdumenum | P. ventum eft ad perdendás Ecclefi/fticorum animas, a Loncxlæo 'Fridentino (g) fulmi- f nantibus verbis profcriptum..-Nec oppo- V nas obtehtam.Roma .difpeniationem, ne 1 etiam ribi aptentur. verba- ab Alberto M. ti üt (r) cuidam Canonico Cclonienfi ha eadem occáfione dicta: poteras ive in iufevmum fimne Wi f li. entiay nunc ibis cum d,/p(wpitmne Nam fe if tefte Bernardo (s) .ifpen(atio , sf necefft- 1à5, vel coununis (uon pm;*mz) utiltas uv-. kïï geat , qgon plane hdf'l's difhenfatio : fed. cvudelis. t diffrpatio e[], .quie in illo tr.buaali adduéta; D & allegata una c&m difpen(ato in ignem. comtcæ'ur 2. Examina, quomodo obferves Cano- dl nem deciimum Concilii Turonenfis, qui fic habet:. vehas Ecclefie ita utautur non. ut. pro- Qu prüs, fzd ut [ibi ad dzrpeiyundum commiffis. iNam ves Fc.lefe, ut ait Concilium Acuenfe, ü (t) vota fuut fidelium, pvetia peecatorum , es patrmloum paupevum. Qusmvis enim cle- ficis bonorum ecclefiafticorüm einiam . fu- perfluorum competat. domiuium, tamen Q (uti communior 'l'heologerum. fententia Y tenet) ex pracepto ecclefiaftico. ad. pias caufas ea exnendere füub gravi tenentur. i (qX Seff; 24.c: 17 de reformat. (r) 5f becul. clevic. $1g. 7 (S) - L..3. de cem[d C a Á (O Corc. Fquenfe an. 1 58. tit. de monaft. Contemplatzo cadaveris ia loculo. 141 -0rum O quam rigidum ergo judicium illos ma- fülmi« net, qui edendo, bibendo, ludendo: qui Opp()f vano veftium luxu, prodigo fuppelle&tilis TEU appararu, fuperfluoque famulitio hanc por- ^ 10 M. tionem paupcrum , Chriítique. potrimoni- «qüem um diffipant. O quamalia, quamque. di- i. [utt verfa ab illis, que modo fovent, animi aligt À À o & "! Nm fen(ah L unt; dum in : C intuebuntur. lufüm loculo ;qrpus if 4f ur- Refert P. Barry S. .S acerdös de quödaih ina j adelit gua dign ratis pluriumque beneficiorum ;&ü&ü, Eccle ..lt t co, -ul in «Xtremis verfanti ipfe- ignem met p raä) fens adftirerat, tragicam íane hi- ftoriam, ls animam jam jam exhalaturus, C ad lectum def.rri juflerat omnes gemmas qui [ic & uniones, aurum & argentbm, ac quid- ( r quid pretiofum fuis in thefauris repofitum ii fervabat, fingulaque tremula manu contre- uenit &ans, & lacrimantibus oculis confiderans, jtfl, Ej flebili voce exclamavit:: o quanto libore, m o« quotque curis vos comparavi, o charz gem- n FU' ma! & tu o aurum meum, argentumque, quem pofthac dominum habebiiis? ergone tamen rentia ,vos mihi mors auferet? o me miíerum! | pii qua paravi, cujus erunt? Sicque ing:mi- fsens, nullo edito doloris (iono;, obürma- ;gnwü rum in vitiis fpiritum efflavir. Que nunc illi mens de divitiis, quis de plurilirare be- n neficiorum nunc ei feníus erit ? 'Tu modo Wul- IT2 fac, quod ille ageret; 11 ex avernali carcere emiíIo !0.71,[4*. LL 142 j *A?Ijumentmn p emifTo vitam denuo aufpicari d'areturr; & Ti d quiere morieris, q 1 uia opum conytemptor vives. i [ ARTICULUS Il l Cada'veï in loculo docet mos cbntemnere 7undi bonores. lo T raeterea confidera vanitatem honorum t I.P ac dignitatern hujus mundi. Hanc Om tioy enim tibi vivis coloribus depi&ctam exhibet inclufüm fandapile corpus. Omnis hec, pa qua modo excellis, nominis magnificentia; l munerutnque fplendor, ac claritas vapor ef tl ad modicuin pavens. (a) — Falfa felicitas eff; eg di tel vera mifevia, (b) que vere miferos reddit, quos falfo felices putamus. Omnes fzeculi ( honores, pr&rogative, & dignitates ina- li nis nebula, fomnium, & umbra (unt, queis teni mortalium mentes, durante hujus vite co- qu moaedia, brevi tempore dulciter incantan- W tur. At vero füb mortem preterit figura hi bujus mundi; (c) ibi omnis gloria veluz e- bula. diffolvitur, (d) 9 fugit/ velut. fommnum Cat avolams. (e) Oriente eternitatis radio om- at nis fama evanefcit, £ fugit velut umbra.(f) m unc (2). J'uc. 4. v. 15. (b) 4ug. in. Pf. 85. (c) 1. Cor. 7. 9..31. (d) Sap. 2. v. 3i | ( 7o5.20. v.8 (f) j705.14. w.2. M d l Cöi;ümplaüo eadavevis ia loculo. — 143 i& 'Tunt omnis illa commentitia amplitudo tnpir dignitasque vanas in auras abit, €5' zraz/it zanguam vefi igium nulis, que fugata eft a va- diis [olis. (g) Potens ille aularum Minifter, maonus ifte Ecclefie Prelatus, martios hic popu- ( lorüm terror regnorumque Victor, cujus zominatim efd nomen glovie usque adextvemumn jorutit terre, (h) hic, inquam, eum zuterievit, ex Hanc omnifaítu, potentia, & exiítimatione fua ihibat non (umet otmiia (ecum , non purpuram aut galerum, non mytram aut pedum, non ga- ; ht Kceit leam aut enfem, zec defcendet cum eo gloria ejus. (1) Ex tot fummis Pontificibus mun- W/JW j " dique Monarchis nil nifi pugillus cineris reítat; meinoría eorum, ait Bernardus, pau- Edijifg 'eculi £i5 offibus contizetur. Omnis illa corgnarum, ; n tiarae, fceptrorumque purpurata majeítas tenui loculo inclufa vaneícir. Nempemors, ,queis tg a quam de[picienda fit teimpovalis vite gloriay in antate spfo glovie priucipatu oflendit. (k) Huc ereo adefíto, o exccecate inanis ni- f il / " hili idololatra! ad fandapilam accede, hoc m cadaver infpice, horrida pallore membra .om. attentius intuere. O vane! quod Deusolim u usqae buc mari, id ggo jgm tibi inclamo: 'Uenl.e.f) l'unc n (g 5Sap.2.v.3. (h)r. Machab. 4. V. IO. Ó J, 3' ()) Pf. 48. v. 18. (k) Petrus szmz'ani €p. ad Alexand, IH. ho 144 Acfyumemmn F. venies, g mom procedes. amplius: bie. confrim- b il ges tumeates flu&us tuos. (P) . En feretrum, o füperbe! usque Puc vezicf , velis, nolis; h usque buc vemies, €9 mom pvocedes amplius ; ef illud fa:ale inomentum non effugies; //c de. confringes tuinentes flu&us 140$... Omnes. tui [ honores, omnes idez & fpes tus loculo i allifae peribunt. Jn. illa- die pevibuunt. omues "u cogitationes tue, (m) ficut tela avaugeavum;(n) e quam faám»la manus e. domus angulo fco- T pis in terram sbjicit. pie fant Senece) fed Nunc quidem beue (verba u bec quamdiu? . hwec eminentia nominisque L claritas, hwc fama tua & exiílimario quam- &m diu durabunt? Cita & inopinata mors lu- ptu dicrz huic fceng tragicum finem momento Wt impon«t. Poft cbirum eris, tanquam nona N fueris: preter modicum cineris cum ali- eí quot fedis offibus de te nil remanebit. i Nempe omnzes tovimur , 6? velut aqua. dila- bimur im tervram: (o) — Et pofl boc. evimus, p tanquam non fuerimus. (p) * . N En! tibi hic lugubri feretro 1 mpoütum C&l Salomonem, olim Solyme Regem, nuac dit vero pulverem, Mona:cha erat; & quidem Q dititfi- tei porentiffimus: Princeps ergt, isque mus: X0I (D. Job. 38. v. 1r. : (m) Pf. 145. 7. 4. (0) ob 8.v.14.. ( 0) 2. Reg. 14 V. 14. ( ( Sap. a. 9. À. - us [ Conïenäþlaïio cadaveris i2 loculo, . 133 tufri mus: Homo erat pre cunctis fapientiffimus. 'etrum JMagnificatus ef? , ait facer Hiftoriographus, mols; Rex. Salomon [upev omnes veges tevra. divitiis iplu 7 fapientia. (qQ?. Quin imo ipfe Salomon i li deíe fcribit Ecclae. 1. & 2. magnus effe&us ne$. [ul fum, £2 precefft omnes fapientia, ..... €9 fu- loculo gevgveffus fum opibus omnes, qui ante me fue- f Oi (n vunt, e9 ecce! umivev[a vanitas.. . Modo ja- ^l H ) cet exanimis, magnum inanitatis monu- n fCG' mentum ; jacet imbellis, pauper, omni fa- pientia rerumque fcientia fpoliatus; omnis )d ejus gloria, majeílas & prudentia evanuit, jnsqu Jficut vifio noclurna. (r) Cui vix orbis fat p quit amplus erat, nunc brevi fpatio circumfcri- 37 ptus jacet: vix totam Salomon nunc implet merto urnam. mnod Sorstua eadem erit.. Omnis tua ploria, m 'clh' exiftimatio, & fama in putres favillas con- cidet, &terna oblivione rumulanda. Nam u d in regno mortuorum nulla datur acceptio erittlh perfonarum; zon efl vefpeGius movti eorum. (s) iNulla hic ftemmartis nobilitas, doctrine ex- oíitum cellentia, munerumque preerogstiva atten- Qu ditur: mors nullo difcrimine principem uidem cum fübdito, nobilem cum plebesje, divi- dicil tem cum paupere coco falcis ictu demetir, mi: confunditque: 4Zorzrur doGlus fmiliter, ut ii- —À K dOE?ufa ab g, I) m(q) 3. R&g. £. 10. 'vz. 3. -0 Jolcao o f 7 ()) P. 7a. v. 4- ia N 146 Adjumentum — F. do&us. (t) Nulla inter horum cineres äïf. [ ferentia eft; nifi quod Magnatum gravius Qu foeteant, uti ajebat S. Aloy(ius: nulla inter m eorum animas diftinctio eft, n:fi quod prio- i res accuratius examinentur, rigidius judi- centur, & feverius puniantur, juxta illud t Marci 12.v.40. IZi accipient prolixius judicium, Tun II. Fingetibi, quicunque ad füblimiorem 0m honoris apicem evectus alios antecedis, fin- pir ge,; inquam, te publico in foro exantho- qui rari, magiftratu abioi; officiis depelli, orn- u nique pote(late, dignitatis gloriaque gradu ht nil tale opinantem dejici. Finge, te fubito u omni tua per tot annos torque laboribus Ve acquifita fcientia, rerum & idiometum no- ptt titia fpoliari: omni lingua, oculorum,; au- Dn rium, manuum pedumque uíu, omnibus lnül denique nature dotibus memento privari. m Quo animo ferres hunc variantis fortung q ]udum? En! tragicam hanc fcenam fub vi- tee finem tecum ludit mors, Hc te cun- b &tis decorum nominibus, munerum pra&- l rogativis, natureeque ornamentis exutum, Eu in loculum abjicit, ubi non jam excellens, l illuftris, & gratiofus, fed efca vermium es; hi fed pulvis & cjnis, imo, jam nihil es. Hic p jaces coecus, furdus, mutus, torus ftupi- dus &amens, omnibusque membris captus, Or« bu ul tib EE (t) Eoclæ. 2. . 16. à e 147 Contemplatio md:iverz's i loculo. « dlb fortunz ludibrium, & vanitatis: documeh—- ;ravius tum. ÁÍnterim alii (non raro eemuli & ini- ia intst mici) tua officia & redditus avidi prenfant, d pri» fubfeliia occupant, & dignitatibus gaudent. 1 judi- Pendent quidem circum fandapilam fcuta a illi gentilitia, nobilitatis geftorumque mune- i, rum infignia: ardeot t:de & luminaria, nioreft omniaque luétuo(o faftu funebrem pom- üS) fin' pam fpirant —Verum ad horum afpectum qtho- quis tunc animz fenfüs de honoribus erit ? j orte an lugubris hic apparatus magnum illi fo- ondi (ubit latium afferet aut levamen? Age: Quid tunc, dum corpus in loculo jacebit, anima boribus vero in purgatorio ardebit, quid tibi tune m no proderit, fuiffe nobilem, doctum, fuperio- frdi: rem, variis honorum munerumque titulis nibus infignem, fi propterea vel unicum glorie rivati gradum perdidifti: fi purgatorii poenas vel yrtuné quadrantis fpatio auxifti? quid proderit do- (übi &trina omnibus precelluiffe, naturae doti- te Cu bus excelluiffe, precipua munia obiiffe, (i j pre hec füperbisee fomento, virtuti obítaculo, UuTl animze detrimenro fuerunt ? Quid proderit, |lens, alios rexiffe, & fe ipfum neglexiffe? plu- gme ribus annis ad clavum fediffe, & alienis . H peccatis confcientiam maculaffe , redden. ftopi damque olim rationem occultis omiffioni- ;ptüfo busaggravaffe? Quinia fui,exclamabat mo- fote ribundus ille Imperator, qui per omnes sst dignitatum gradus a ftiva ad fceptrum , a 2 caula E [ 148 "Adumentum F. caula ad thronum fuerat elucta J /*'/ tus ; onmz'd M Tü fui, €9 nibil mibi prodeff. Ti Contra vero quid mo do nbä&t Paulo, ( oanni a Cruce, Simoni Sales, Franciífco aliisqe Beatis fuiffe zagquam purgamenta bu- p u us imundi , €7 omnium per ip[eu.a ?(u) Eccc/ eli quo imodo coiputati [unt intev filios De, $9 in- lil ferv San&os fovs illorum eft. (x). Quid modo nocet Lazaro, vilem & abjectum ante fo- Tür res Epul,nis jacu fIs, ipfi: cinibus defpe- N &tiorem? nünc 79 fizu Alrale c on[olatuv : t dives autem [ipultus eff ia iuferto. (y) . Quid W modo «oc:t /Egidio, Felici, lfidoro, Wen- d-lino, alisque innumeris, fuiffe rudes; pe idiotas, contemptos, non nifi viliffimis mu- lín niis locisque deftinatos? nunc fulgent quafi ii fplendor firmamenti, eg quafi flelle. im. pevpe- £ua$ ctevuitates. (z) t T An nunc illis dolet, honoribus caruifTe? an nunc illos peeniter, viles & defpectos Yi in hoc mundo fuiffe? Abfit. O (ancta penitentia, exclamavit moriruriens Pe- ! trusde Alcantara, o fan&ta humilitas, abje- &io, & contemptus, o quam magno mihi d punc folatio eftis! Enimvero fan&ta & falu- [ il bris eft hacc cogiratio, identidem animo re- :? quid p ?olvgnda: Quid prode/i'.? quid noce prodeft 2 - (u) I.Coï.4.'v.13; (x) Sap.$. v. $. (y) Luc.16.v.22.Ó. feg.. (z) Dan. 12.9. 3. m 149 Contemplatio cadaveris in loculo. ul prodeft honorari , fi fic damnor? quid ve- ro nocet defípici, fi fic falvor? O verba d mole quidem parva, fed ten(u pleniffima : Quid prodefl ?. quid uocet?. gemini vos fca- nciloo jtü lm- puli eftis, ad quos alitus honor tanquam bulia evanetcit. Geminz -vos columnae Eal g eflis, que füblime humilitatis aedificium fuítentatis. modo te fo« Ah! ingemuit morri vicinus Hifpania- rum Rex Phiippus hoc nomine terrius: lf " li atl INubil confert. Regem effe , mifi qucd [ub mor- zein cvuctat fuic. Audite o famelici hono- Qd Wete rum aucupes, & repia hec verba alte ani« mis in(crbite: ni) confert Regem, Princi- podes jeml pem, Optimatem fuiffe: nil confert excel- lentiis, dignitatibes, prarogativis füpra I un(ï alios eminuiffe: nil confert divitem, m a- r gnum, potentem extitiffe, nifi quod füb mortem cruciat fuiffe. ate Ita eft : repeto: ni- hil confert fuiffe Nobilem , Pr.:latum, Do- edo &orem, Dynaftam, Mag natem ; üifl quod a fub mortem cruciat fuifie. $ pe 1H. uodfi ita eft, ergo vangitas eff, con- Üe cludit pius Afceta, (aa) Ponores ambive, €3. mll Ergo vatitas eff jm altum flatum fe extollere. (t« állud defidevave, undeopovtet poflinodum graviter jore punirz*. Ergo van:tas ff vauitatumy&g omnia q ez illi foli fer- yelt vattitas , prater amave Deum; 3 vzref- () v-(aa) De imitatione Chrifti L. 1..6. l. ^ 1jo diunentin F. vire. Si enim fcires totam. Bibliam. exteviut, It £? omnium Pbilofopborum didlas i omnium fo Regum & Principum gratia polleres, om- fü nesque te v-lut narurz prodigium fufpice- fü Ch« rent, quid tibi id proderit, f1 in oculis Dei es mifcv eg mifevabilis, €9 pauper, & cecus eg Q Á 3t4dus? (bb) Proin randem aliquando vanas iilas fal(ae c'oriee ideas ex animo expellamus, (« illumque eminendi fupra alios & excellen- li di appetitum fedemus: contempris honori- tio bus terrenis id folum sftimemus, quod p Deus & Beati aítimanr, quodque etiam nos olim (üb vita» exitum, & poftmodum per q totam eceternitatem aeftimabimus. p Eiapís aliquot ab obitu diebus apparuit [ T focio Religiofüs quispiam , triftique gemitu in hec verba prorupit: theologus fui, & l rühil eft: concionator fui, & nihil eft: fu- !u periorfui, & nihil eft: Religiofüs fui, & Wi hoc aliquid éft. Quo di&o in auras abiens W videri defiit. En! qua in hoc mundo tan- topere &ítimantur, in altero nequidem at- d tenduntut. Alius ex eodem Ordine Frater, l Opificio fartor, aponi proximus füam acum, quam fibi ad le£tum deferri petierat, leta rnanu in alrum ex:ulit cum dicto: hec mi- ! hi clavis inftrar erit, qua coeli portas refera- O, cum nupnquam ila absque pramiffa inten- (bb) A?ac-; 3« V. 17- n Contemþïätib cadavevis in loculo, — 151 VA intentione bona fuerim ufos. En! majori rinium Íolatio huic fartori in illo reram articulo ;7 Om' fuerat acus; quam Principi fceprrum. Quali Yfpict tunc folatio tuus tibi calamus erir, quo tot lis D charte ícapoes literis complevifti? Vze illis, vt qui füo l4bore vanam gloriam caprarunt! ) Vifdd "hnen dico vobis, veceperunt mevcedem . [uam, |lomis, (cc) vani varam. Contra vero o felicem cellen» ilum, qui omnes füas actiones pia inten- onoti« tione ad Deum retulit!. 74en dico vobis, on quo perdet. mevcedem fuam.. (dd) t nos $ Et certe deploranda eft ceecitas illorum, qui füis laboribus inanem plaufum pro fco- m po prafigunt. Áraneis fimiles font; ara- nea euim de fuis vi[ceribus telam texit, eg' te- ppäl'lllf germm xendo tabe[cit , ut mu[cam vilifmam capiat. Quid aliud facit bomo, qui [e evilcerat in ex- g, X l: peufis, €g am cuvis, ut amu[cam, frve smuflum odovifeve opiniouis g favovem limgue meretvi- i, qbiets cattis acquirat? (ee) O mifer! illa laus; jo tit honor, & gloria, cui tam avide inhias, in- em d- anis mufca eft, & tamen huiccaptsnda tot te- fl las texis, & texendo tabefcis: vires confü- cufm mis, & corpus attenuas. Qu« heec (tultitía ? IV. Proin ferutare [pivitum tuum, €9 te ht spfum intevroga, (fF) 1. an fingulis actionibus C I efette bonam intentionem prazermittas; & quories 4 ean- milla m 1tene putt (cc) Matth.6.v.2. (dd) Matth.10.v.42. (ee) Petrus. Bleff. ep. 16. (£) Bermardus. & E 1: Adjumentum | F n eandem interdiu renoves ? *a'njpræter Dei gloriam non etiam fpeétes commodum ali- d& quod, laudem, propriumque gnítum? an r non fortaffis amor propr s pie:atis larvam: Qu indutus fefe fübdole in(inuet, & fi non ini- bus tium operis , fàltem medium ejus actfioem lm venenata afpergine corrumpat? Lvcerna. corpovis. ?ui. ef? oculus 1uus; (1d: eft: 2nima U operis tui eft intentio.tua) P oculus zuus fue- &0) ! vit nequam» totum: covpus. tuum. tenébvo[um j C'IP] erit. (go) — Fere inauis glovia maía peflis. e[by, fdt aitThomasa K:mpis, L.3.c.40.. Et vani« 245 maxima ; ] conf "ia a vera: wth/gz'( gloria;, €g* celefti !peliat. evatia. Ing, 2. Examina, an non tacito-ambitu. pren-- (ina fes honorificum aliquod officium , dignita-. Ntit &em,. aut eminentiam (upra alios ?: Id fi fo-- i. ret , etiam tibi quadraret illud Chrifli: /Ve-. T Jeitis, quid. petatis; (hhy — Lapis, ferpens,, LY aut í-orpio eft, quod panem, pifcem; aut D) ovum putas. ( Ambitioli mens oceanus: dur eít conrinuis flu&tuum- procellis agitatus;. P illius vero animus eft paradifus, qui nilcu-- pit,. nil refpuit: nil optat;. niltimet. qi ( 3. Vide, an egre feras, fi. a fuperioribus. [US non promovearis: fi ab eequalibus contem-- ànii maris:. fi aþ.quz—iaxibus negligaris ; fi; mu- lo nI$: ief (gg Matth.6. v.2 2 $:23. (hh) Matt;ta. 2Q.. V 22 ) Luc. Yr.."wu; Eb ( ii Contemplatio cadavevis ia- loculo, 153 3 nia non níifi vilia & loca non nifi incommo- Ts da obícuraque tibi obtingant? Enimvero ?gi setate quidem viri, fed ammo pueri fumus, [Vatt qui negatum nobis vitrum, ereptum mani- n iil bus cultrum, afperfüm veftibus frem pulvqifeu- lum pueriliter dolemus. ATR 4. An nulls invidie ftimulis animum onifma cruciari (entias, fi aemu!i ad altiora, te negle- jTIDs &to, efferantui? Quid iadign:ris, tea pre- W.*/ inm cipitio longius remover, & humili quird'em: i d fed tutiori loco reponi? "ls 5. Denique examina, quz pociffimum confufio, conrumelia, aut labes, fi tuze fa- j " E)A m afpergeretur, majorem aaimo gegritu- Jrene. dinem effet allatura; teque heroica magna- fitde nimitate ad illam fabeundam promptumof- ferto, memor illius Thome aKempis effa- f ]/^ ti: la eff fumma [apientia, pev./| contemptum C5 enundi tendeve ad' vegna caleflia:(kk). & certe Ut nimis avarus eft, quem gloriam eternum: onfus duraturam momentaneo contemptu. l*i'cimriiï " atü5;. piget. n P"erþendfet,, an de te ipfo fencias, Io- quaris, teque etiam tra&tes, prout folemus 'tbïls* tractare, loqui & fentire de illis, quos ex animo contemnimus & defpicimus? an fe-. m m zio defideres, &,. quantum in te eft, effice- [ re üug/eas,. ut alii quoqï-e c;uam abje&" iæ&.. H » jh. (kk): De iinitäf,:/Chrijli Duci *s « 194 Adumentum * ^ r me dete fenriant, loquantur, teque tra- &tent velut abortivum generis humani? an p non potius cogitationes füperbas, defideria inflota, arrogantes de nobilitate, ícientia ht aliisque naturae donis oblect;tiones animo fj foveas? annon te ipfüm jactabunde laudes; D. A() verbo: an Vtilg zmulos vero invide deprima non ubique promoveri, encomiis ornari, Ipen fan"ge: aliisque preponicupias? contemni vero, vi- ttn tuperari & po(tponi doleas? fi ejus gene- d ris bafilifcum in animo tuo nidulari depre- henderis, ocyus illum objecto calvarie fpe- pitn qui culoeneca. Propofita fingularia concipian- IPH tur, eéque una cum eorum mediis fcripto N ri? aünorentur. V. JNon veputes , te aliquid profeciffe , wifi mag tj omibus te zufeviovem effe femttas. (1l) Etquid- ni omnium te pedibus calcandum velut lu- [ Tij tum platearum abjicias? nam quid fupevlit t pulvis £? cinis ? (mm) quoad corpus fenti- ii na flercozum es, feminarium morborum, li cadaver putridum, pulvis & cinises. Quid fü ergo tibi vane complaces ? Quoad animam peccator es magnorum tibi criminum con- d W fcius. Peccafti : infernum meritus es. Eriamnum peccare potes, potes damnari. pr li Forte etiam peccabis: forte in peccato mo- rieris, ul TT lor | (llx) üuKempv lo P 10'.«2.; j (mm) Eccit. X0.. X q. 9. - Contemplátio cadaveris in loculo. 155 qu t rieris, & eternum damnaberis. Quid er- n at go te effers? lefidiri (cienit Pulvis cum fis & nihil, quid indignaris; hunc pulverem contemni, hoc nihil nihili ; animo fieri? lutum cum fis ex meris defeCtibus & : [oodes vitiis conflarum, curlaudaci cupis? cur vi- tbo: di lipendi & c.lcari renuis? fceditfimum pus, j omar:t, fanies & tabum cum fis, ot quid adeo re Je]0, V etim:s & fuüpra alios extollis ? Si ítultitia ; pente eft, pauperein agaf;nem, vileque manci- depte pium cupere regios fibi honores deferri,quid nl quid erit pugillum cineris, faccum fterco- napi rum, efcam vermium coli velle & honora- sfcnpo ri? O mors, quam potens es humilitatis magiftra! certequi in ha« fchola ad cadaveris if nl confpectum fuüperbiam non dedocetur , hu- hi rgh]! ]i jus defperanda eft cu'a. Dum ergo ani- mur vel ficta laudetitillari, vel illato con- [upevlït temptu cruciari, aut fuperba cogitatione y ltt* inflari animadverteris, ftatim veloci memo- rborim ria ad loculum accurre, feretrum reeclude, T tuumque cadaver fixo obturu infpice: con- ia fide, mox omnis füperbia cordis, omnis n c jactantia oris inítar bullee evane(ícer, quam- us & primum ac te in hocfpeculo oculatius con- fideraveris. — Contemplatio cadaveris in lo- awmf» culo ficut terre divitias, fic etiam mundi fieh honores heroico defpicatu te contemnere g docebit. jj 19 156 Acïgumentmk- ; tub O peuperriie ac humillime Jefü, qui nequidem habuifti , ubi caput reclinares; & Vài formam (ervi aecipiendotemetipfum exina- nivifti, ut tuo exemplo nos avaritiom &(u- fer Ti perbiam dedoceres; ne permittas, ut opum äult cuviditare ille&i pro vili gleba ftulta nundi- pauone infinita coeli bona permutemus; 1ed tüd POUES omnem rerum rerrenarum arnoreim Aug € cordibus noftris evelle, ut aliena nonap- u u l perenres, propria autern plena manu pioque fic animo largientes, te duce ita traníeamus per temporalia, ut non amittamus seterna. " oile a nobisomnem füperbiam, menisque [ tumorem , ut nulla in reglor antes preeter- 0f bt quam in te, neminemque prater nos iplos defpicien tes ,. per conflantem opum hono- tibi yumquec onremptum be^tam nobis morrem: p« ac per hancad illum perve- hs procuremus;. niamus, qui verus animz thefaurus eft ; ac tevi Q omnis plorie cenrrum. lia M enita pvo' teffamento vite conficiendo. Ti um arr. [. precedentis inftiturionis ege- É - rimus de conrempru. divitiarum, ea- Xmï lx rumque refto u(u; hujus vero exercendi ultima occafiío fit teftamenti confeétio, norr f; füi gbs re. me facturum judic^; fi documenta dam ho- lo-o fabjiciam ,. qua' in eri- tic Qu« gænö is, quibus ultima voluntas exprimituy,. ta- | Wi Coutemplatio cadaveris in loculo. 157 fü, qu tabulis Chriftiano pie moritnro fint obfer- ates; wanda. Suntaurem fequeicia, T exitie I. Cum teitameotum, íi debira cum in- m&l tentione, ac animi difpofitione fiat, fübli- i opun mis valde ac multiplicis meriti actus fit, con- nond- ficiendum id eft, dum integra adhuc vale- s; & tudo ac corporis fenfus vigent, ex mente 3moret Auguttini L. de anima fuadentis: Obfecro nonap ?e, autequam iufirmitate gvavevis, agas pani- | pioque tentiam; €g diponas domui t5 fac, quod yeamus faciendumeft: fac tefleentum. INaim (pergit WM', S. Doctor, (ui afferti rationem fubdens) ff exfpe&t vevis infirmitatem, velminis vel llan- ais ! pr.ætef' ditis ducevis , quo non vis.. "T'unc enim he- 6 p 0 betato fenfüum & r.tionis u(ü, necintegre hono- tibi praefens,. importunis circumftaarium yjortetm precibus & lacrimis inductus, ea fieri jube- erve bis, nonque tu, fed quealii volent, &quae n tevelle etiam nolentem ami-i cogent. Quid? quod indigna Chriftiano infania (it, in limi- ne eternitatis conftirurum adhuc tempora- 7A lia tractare, ac ultima fucientis vire mo- menta in(ílituendis ac inftraendis heeredibus s eDe impendere, quae non nifi Deo ac anime & " 93:' lucrande horedirati erernae coníecranda reand forenc ? H« quidem haredum in(ftirutio 0 n minime eft omitrenda, fed nec in illum ar- at ticolum diffzren?a. n &t Ii. Si dealiquo bono, num vere tuum nitüf;a i fpo- id fit; gubitares , non prius de illo di nes, 158 Adjumentum. F. pin nes, donec communicato cum do&tis confi- lio, omnue dübium excuffleris. Debita (i Dd odi quz habes, aut aliena fi bona poffides, illa tu ipfus & quidem ftatim expunge; hac ve- diti HS; | roanre mortem Dominis füis tu ipfus fine mora reítitue. Quod fi folvendo non fis, them fetun faltem omoia accurate annotata relinque. Male enim füz confcientiee confulunt , qui, tofü lil dum ipfi id poffünt, contracta a fe nomina heredibus expungenda, aut aliena bona iis lls & benn reflituenda relinqunt.. Nam hac ipíafo!u- tionis aut reflitutionis dilátio (ut jam fupra v dictum)ex cominuni Theologorum fen- pra tentia, voluntaria fi fit, injufta per fe, adeo- tem ompn ue peccaminofa efl. Er cerre illa ip(ae difficultates, qua a facienda folutione vel tutg í (f yeílirutione te abílerrent, multo magis etiam heredes abfterrebunt: adeoque nun- lis, t uam fiet , quod ab heredibus perficien- d um fruftra fperas. W : At dices: fialiena reftituo, aut debita folvo, nihil poíteris fupererit. O crude- lP lem fibi filiisque patrem! Ergone tu eter- Dres num ardereeliges, ut heredibus ad tempus mem mïs | bene fit? annon melius eft, illos effe pau- peres, quam re damnatum? — O ftultitiam fe fanguineis lacrimis dignam! audi Ecclefia- Tin fticum monentem: E/ fapiens auime fue fas | pieus. (nn) Qvid, quafo, proderit tibi, 10n | | ïelin. pin;-.: (nn) Eccli. 37. *. 25. p s Contemplatio cadaveris i. loculo, I59 ls conf ui hareditate pofteros beaffe, & te dam- lebin f naí i e ? Hic filiorum amor f(üummum tui des, li odium eft; quin imo etiam haredum per- ha« ditio eft. Illa enim aliena, quibus eos di- Yus f tas; bona communicato maledi&tionis ana- j non f themate, infamem familiae egeftatem, mi- relinqi feramque bonis etiam propriis ruinam cer- to füperinducent. ünt; ii nomiot IIl. Haredibus neceffariis, pracipue fi- bonaiis liis ea teítamento lega, que ipfis dejurede- pfafo!u- bentur, cavendo, ne vel nimio amore ex- ceecatusaliis jufto plus, aut aliqua paílione m p um fe pr&ventus, aliis jufto minus relinqu:s. I- tem: ambiguis vocibus procul amandaris, l fe) ldCO- Jle ipi omnia ira clare, diítincte ac accurate fine li- tura in teflamento exprime, ne ulla litibus one V& mug? Occafio prebeatur. Va enim illis parenti- bus, qui filiis non nifi diffenfiones pro ha- ue nut eficitr reditate relinquunt, & quorum teftamen- tum eft merum di(ícordize pomum. yt deb'ül IV. Servis ac domefticis tuis melius de te meritis ultra promi(Tum illis. falarium ) crid t g previa beneficentia aliquod gratirudinis memnoíynon adhuc vivus decerne. Ni- tempi [e pl mis enim indifcreteagit, qui hzeredum dis. cretioni fimilia committit, quibus etiam alritint minimum non raro nimium videtur. Eccfeüi' V, in teftamento filiis tuis pia quoque j tb monita & chriftianze vitee documenta fcripto reinque. Hacenim; cum ultima paren- pinf tum g L : 160 Adjumentum . F. tum vox fint, mire cfficaciee funt. — Libros vero, aut picturas impudicas propriis tu . filü non manibus adhuc fanus combure, ne libidinis * incendium in pofteris excitent. puo Yttt VI. Quamvis eleemofynae, quas duran- te adhuc vita pauperibus elargimur, Deo. Qua ii acceptiores, majorisque meriti fiat, ac illee quas primum poít mortem per msnus ha Tum, redum iisdem diftribuimus; nihilominusin flits teftamento etiam pauperum, precipue in ht xenodochio & orphanotrophio commo- lo rantium, meminiffe oportebit. — Laudabile per quidem eft, tnorum te confanguineorum Tem reminifci; fed, dum horum recordaris, ca- Tn ve, ne obliviícaris fratris tui. Jefu Chrifti, 15 qui parirer os de offzbus tuis, €9' cavo de cavne V :ua efl, (oo) aliquam bonorum partem ad f N cau(as pias applicando, & in eleemofynas. Qu erogando. lein diüribuendis&eeniof'y- & Porro Regu L nis ob(ervande funt fequentes: 1. Eleemo- n fyne debent fervata proportione congruere hj & quantitati bonorum; & numero here- «ffil dum. 2. Paoperes, qui tibi confanguinei Qn aut affinesfunt, extraneis: item magis paus. 1, aliis k BQI' peres, & prefertim. occulte indi .. 2ng funt praeferendi. 3. In conftituen d 1 slega-: tis piis attendendum precipue eft ad illa, quz. xummatim msiapem * €oo0) Gen. 2. v. 23. L.] Contemplitio cadavevit dà loculo; 16t Dbry ue magis promovent enlrum Dei & fimul pris t falatemanimarurm: præferenda fünr il'a.quae ibidini non tantum c*orpm ibus, fed etiam animabus profunr Fogeilla, quee plus babent often- s dur Tarionis, quam utihtatis: plus vaánitatis; P Du quam pietatis. 4. Prefcribe certüm Mis- ; &il farum numerum tibi defun&o applicanda- M hæ' ru mm- Nilil enim efficacius pu:ga'« rii flam fRinusit mas rel!inguit fanguine Chrifti ad arasob- cipue i lati. Ceterum fi ad Chriftian:e humxl:rans omimo 1eo-e9 tuas exequias ordinaveris, acin iic fü- qudable perHuam omnem pompam, qua peéccato- wentum rem; qualis tu:es, ceternee morr sreum mi« daris d nime decet, caveri ulrima voluntate jufTe- Chrilly ris, non'deerit tibi, quod pauperibus leges. d cartt - VII. Executones, ut Vocant, reftamenri AUE paucos nominare expedit, &quidem rales, o(ynas qui mutuo fibi auxilio fint ad exequenda ea, quae teftamento conftitutà fuere; ita, t in st vno eluceat fcientia & prudenria , qua fciafj Ejeemt in altero enireat porentia & induftria, qua poff?t; in tertio denique vigeat cheriras & dgne amicitia; qua oel/r, & eriam curet execus 10'l11[1€l tioni mandari, qua' defunctus difpofair. enique altimi moniri loco non *abc re enï zptl^ m alllf adjeciffe, u Pamdzgma tefflinnenti chvifliani. PU n nofine San&tiffime & Individuz Tri- qu r nl nitatis Patris, Filii & Spiritus fancti,e äy [ 162 ZMdjumentum . P. N.ad divinum tribunal brevi evocandus, ex motivo fupernaturali charitatis & jufti- me tie, religionis & prudentiz chriftianae fa- qu cio teftamenrum, & actis bonorum omni- «t um auctori Deo pro conceffa mihi vira hu- $1 millimis gratiis, pleno cum fenfü liberrima- n5l que voluntate palam declaro; ac profiteor, D ie mori velle in fide Romano- Catholica; fotm ulrimis morientium Sacramentis muniturm ; LT & hinc fi forfan in ultimo illo rerum articu- W T lo me fenfibus deftitui, aut rationis ufü pri- Te, varicontingeret, jam nunc pro illis circum- Y flantiis extremum inungi, & a peccatis det meis, de quibus ex puro amore Deiinten- de fiffime doleo, facramenraliter abfolviinftan- C0n tiffime flagito. Infüper indulgentias om- jore nes plenarias tunc lucrandas lucrari, mibi- &tf que applicari cupio. uer h Preterea omhibus deemonis függeftionis [ bus, quibus moribundum me tentabir, pre- vio diffenfu jam nunc renuntio; & fi forte 0m füb vitee finem ( quod Deus avertat) velex ud, vehementia dolorum, aut ob violentiam ten- C()Tl tationum, vel ex debilitate rationis aliquid [ minus rectum, fidei vel moribus contrarium T velle me, aut nolle, facere, dicere vel co- & gitare contingeret, id jam nunc omne ab- lii ominor & retracto atque pró non dicio, dnn aut pro non haberi volo. Mli In- t Contemplatio cadavevis in loculo. 163 o lofuper declaro; me iis omnibus, qui &i me offenderunt, ex animo ignofcere; at dang f quos ego offendi, ab his me ven:am füppli- Onnt cirer petere; extremi vero morbi moleftias vitai ec mortis anguftias, üuti & purgatorii pcé- bertifie nas libenter pari me velle, utfic fatsfaciam tofit, Deo Judici pro meis peccatis, meque con- dholi formem voluntati diving, & Chrifto patien- unitürm, ti; cum confeffione füupremi dominii Dei n ticüe in meum corpus, vitam & animam, qui jwfoprt me; illius mancipium cum fim, irftar canis yciroute ac vilis vermiculi prolibiru torquere, occi- ii dere ac annihilare. potefl. His preemiffis Deintt xde bonis meis .a Deo mihi in hoc mundo Jriinlt conceffis, nihil aliud fpe&tando, quatn ma- i l'as omn jorem Dei gloriam, proximiadificationem; , ml anime mez ía'utem ac familig pacem, in fe- quentem modum difpono. Hic jam infova- zuv tellamentavia b - yelit 0OV UI difpofitio.. Ea finita i f perge : :Ibiïw p . Denique cum mihi pér.morrem i'exgum URU omnium domin:o brevi exfpoliando nil ali- f) Vd & ud foperfit in hoc mundo, nifi iepulchrum, jamtet corpus configno vermibus ex motivo jufti- diiqu tia vindicativae, ur iliud ab iis in peenarmn prartutt meorüm peccatorum corrodatur: intelle- ] VC] ( étum & voluntatem do Superioribus ex mo- mne tivo obedientiz, ut perceecam fübmiffionem j didu annihilentur; mea merita & bona opera ap- vo cha- plico animabus purgantibus ex moti f 2 ri[ariS, p P d 104 - Zldyumeutum V. ritatis, ut iis (übleventur: cor meum con- i Íecro Beatiffimee Virgini Matri amantiffimae IPI ex. motivo hyperdulig, urillius fervumme tio effe & clientem profitear:: Chriíto crucifixo € imneam famam & honorem dono ex motivo Ti humilitaris, illius amore pariter. contemni [us, cupiens. Denique ex motivo . amoris & dür gratitudinis memoriam meam legoS.S. Tri- qmp nitati, libertatem fupremo Judíci, animam f Deo ultimo meo l'ini, ut illum &ternum Qbic laudem, ad cui ferviendum, ex luto & cie nere fum creatus. fa. Hxc eft ulrima volun- t tas mea, & te(lamentum ex proprio motu, D pleno cum fenfu ac libertate, propria mant N fignatum, aono N. menfe N. die N. QUs indigqus ulteriori vita peccator N, f chr« Ri H ADJUMENTUM VI. ) Ifpe&io cadaveris im fepulchro. ria precipue funt, tefle fanéto Joanne, l (a) quibus mortales a demone türma- tim in rnalam mortem precipitesaoi folent; nempe cozcupifcentia caruis ' concupifientia l oculorum $3 fupevbia vite; ^d coüic upifeentiami Oculorum quod atrinet feu divitiarüm cu« üli dibia: pic s QU Fn[petlie cadavevis àn fapulchro. 16j üm con. pidinem,nec no» füperbiam vita feuhonos ntifima rum ambitionem, ambo hzcin priori inflitu- Vumay tione per contemplationem noftriin loculo rucin cadaveris abunde, ut fpero, dedodi fu- moti mus, Supereít rertium quoque beati exi- Qnteq tus haud leve obílacu'um e medio. tollen- moris Y dum; fcilicet concupifcentia carnis, quae eo $5 Tn amplius obeft, quo dn&äcxllus eít illud odis- nimaa fe, quod omnes naruraliter amamus. Huic ermum obici comes. accedít rerum coclefhum niu- tÜ & ( fea , tanquam matri filia; nam cui carnalia 2 VOlit fapiunt, ei hoc ipfo divina delipiunt; quod 19moll) talum eo magxs nocet, quo minus cruciat; r m Nihilominus etiam gemino huic fe'icis obi- jie N. tus impedimentoa nobis amovendo porens. N medium .erit infpectio cadaveris in fepul- €hro; ejus enim intuitus docebit nos 1. care Dd nis delicias fugeve, 2. folum . caleflia appete- re; ficque bone morti. fecuns paHïbus pro- V pmquare. ilr ARTICULUS T. [oanae» Cadaver in Jepulchro: docet: no$ car- - türme pis delicias: fugere. foleny L onfideremus (latum ccrporls no&rx yfatt .in fepulchro,. quale id . erit elapfis cent punt hquot a fepultura diebus. Age. anima,; jn d progrediamur ad tumulum, ac etiam ibi cup i tüum corpus contemplemur. , Mira vide-: d 3 bimus, p ap? | Adumentum FT - 166 exr bimus; mors enim fpeculum eft minime fal- lax, quod, quid'homo fit, nullibi ciarius, fiai quam iri fepulchro demonttrat. ' Age proin, lon tollel;pidem fepulchralem: egereingeftam alio fereiro humum: de(cende in foveàm: lo- d7 culum aperi, ejusqce opercu'um attolle: fam Heu! quam horribilis foetor inde prorum- pl H pit & auras inficit! Sed preffum fige, cce- ptisque infiftens ab exanimi corpore veftes m 3 remove, operimenta detrahe omniaque lin- p teamina 'abjice. En! purulentum hoc, ii t quod cernis, cadaver corpus tuum eft, il- p lud, inquam, corpus, quod velut idolum àcf in vivis adoraíti, tam ftudiofe fovifti, & mat ádeo tenete amafti. Vah! quam terribile, lj fedum , ac trifte fpeGtaculum prabet! Si- W gt ne , horrificam totius rei trapaediarn acutio- fcopu ti oculo infpiciamus. frit Initio cadaver verficoloribus hinc inde &ïa.w maculis, mox totum rancida nigredine hor- 0R ridum fquallet: ex facie, brachiis, pecto- ïf:äi re, pedibus exfudat mucefcens fpuma, & Du feetidus quidam mucor, graffantis intus pu- Veni tredinis prodromus , qua paulo poft in ex- li timam quoque cutem facto impetu undique dj erumpit. Ubique mucida, execrabilis & f fqualiida fanies ex omnibus membris vi tan- m tà emanat, ut córpus ei aliquanto tempore ld quaíi innatet, |Ex hoc flagnanti tabo; ex ls c um fiuida hac pun*i-gue materia, qua par eX- [ ln : Jufpetlio cadávevis in fpulchvo. 167 tmefil. extrinfecus defluit, partím intrinfecus con- Clatitt fluit; enáfcitur incredibilis copia vermicu- pron lorum, parvulorum ferpentum, tinearum & aliorum animalculorum, quz illam ipfami pcftm : [ carnem & vifcera ingrato quidem, avido Attolle tamen dente corrodunt & dévorant, ex qpa 'ODUIT paulo ante prognata fuerunt. Horrendum eít videre, qua rabie vertnii- t ( veles üm aliqui ex perforatis oculis emergant: hi yrelite per corrofüm os denuo in fauces irrepant: | hot ifti pe&tus, ventrem, latera certatim de- eü) i" pafcantur, & irrequieta ingluvie non fecus; idolom acíi formicarum acervus foret, inde tur- UM matim emergant, & denuo fe irnmergant. En, o anima! illa duo calvarie forami- "tIbilo, (! 9- na erant tui oculi, gemini illi inpocentíae fcopuli, perquos toties veluti per £feneftras iCUEIOe 'Tabida hec & arro- gratie mors irrepfit. fa carnium fruftula erant os, lingua & la- c inde ge hu bia tua, funeíta eheu ! gule, lafcivia: & ma- ledicentiee inftrumenta. Excavatus hic ver- pe&o- 10 & mium, tinearum & ferpentum nidus erat venter tuus, quem inftar Dei habuifti. A- uspu- iner rida iffla & tetrum pallentia offa digiti tui & delicatulae manus erant tot (celerum mini- diqu ftre. — Tabificum hocfoetidze putredinis for- jlis diumque coagulum corpus tuum erat, il- yila- lud fcilicet amoris proprii idolum , cui to- 7pore ties conícientiam victimam immolafti. Ubi 5 eí nunc fcediffima animalcula nidulantur , ibi yrtitt 4 nares if P d P d 168 o Vdumentum . FT. nares tua ibi aures, ibi cer;fbrum erat, tot i l3 malarum cogitationum & defideriorum of- e& ficina, Ad hoc fpe&taculum quis jam tibi nl n fenfus? quos inde fructus colliges? M. Primus fru&us fit borroy. peccati cafli« j yd smonig oppofiti. : Q Domire, quid ejl bomo, quia antoruifhi ei? aut fitus bowinis, quia veputas eum ?(b) E(ca vermium & (:ccus ftercorum lon fum: pus; rabum, & peftifera (anies f(üm: imo tf ipfo pulvere, cinere & nihilo quid feedius pre füm; & ego aufus fui erecto collo confür- 4 Da ere contra te Omnipotentem? ego te ab- jicere aufus (üm poft hcc corpus meum, il- n lius inf:unitam — libidin-m tue lanctiífimae Ín voluntati preponendo? .O Deus! quid ma- & Ug gis obftupefcam? an meam in peccando im- pudentiam, num vero tuam ín parcendo Wig atientiam ? O Superi! ergone in eam mi- jun f fer dementiam prolabi potui, ur putridum $ bunc truncum plus anima zeílimarem, pra m Chrifto diligerem, fummo Bono prepo- nerem? ut amore hujus cadaveris Deum ir-. Qu ritarem, conícientiam lederem, prauom ln i perderem ? Ipfus totis artubus cohorreícos n dum, que feci, perpendo. $ fs O ccli! qua hzc vefania, immortilem p animam acerbiflimis purgatori: flamrmisad- €0 enrum. ell dicere, ut huic putidze carni ad mom as m - bene t - Qu "p HO g" « —— b — Aufpetlio badageris in fepulchro. — a69 t'tto bene fit! propter momentaneum ejus ob« unof lectamentum animam diabolo tradere aver-. am ii nali rogo cruciandam: velíaltem eam ater« n& damnationis pericolo exponere, uctur« j Ca] pis illi voluptas .procuretür, cujus poftea !t ( vel memini(fe puder ! Tpulas Ah! tandem aliquando difcamus, quam TCOTUm horrenda, deteftabilis & abotminanda mali- m:lmo tiafit propter corpus peccare! peccare pro- fcdii pter hanc calvariam, propter hec offa; hanc Soare faniem, hoc tabum .. L peccare .5. *a»24Q )d Deum infinite bonum in fe, erga nosinju- riisinceffere! Am, l lliius 'apieniiffima & eequis- Gf fima precepta impudenti leviiate violare, [uid nni. & hoc propier putridum hunc truncum & X lfd« pugillum cinerist Enimvero ipfía. . etiam ia ' inferorum tormenta mitia nimis & exigua 4m f funthu:c protervie pro meritis caftipanda, ridum . Sed peeüitet, o ragne membrorum pla-. fmator Deus, penitet meimpudentia mez, ; Pïæ prape mee me infanie puder. Ah! quid feci, m dum ob brutumac inanem corporis guítura. 77[4[1':7!11 in re Deum meum deliqui; dum re fum- mum Bonum meum propter has fordes of- Tefc0 fendi! Ah!.fluite lacrime, prorumpite, rulet gemitus! urinam pra doloris. vehementia s cor mihimedium difrumperetur ! At fixum e(t, nil amplius in leges puritaris commit- entu boe tere, Execror, quidquid venerem olet, l quidquid caflitati etiam levitez adverfatur. Prius Ls ) ap cs 170 Adjumentum. FT. Prius decidua colo fülmins corpus hoc ii cineres redipant; potius illud in mille mor- pu tes; in millefrufta diffecandum dabo, quam for pofthac in re lubrica levi etiam noxe con- j fentiam. TuoDomine! ure igge S. Spiritus TW veues mofiros, ut íaltem" deinceps zii caffo ] corpore feroiamus , €g amundo corde placeamus. lm I.. Secundus fru&us ex infpectione noftri pot cádaveris eruendus, eft f/udium cavuis edo- 0 :unóe. Adesdum ergo, quicunque nimio: bul tui ipfius amore excaecatus proprii corpo- foli ris idololatram sgis, huc ocyus propera om veti €9 vide/ (c) veri ad fepulchrum, vide &b cadaver, intuere hunc Jacum tmiferie, €7 lu- Inc tum fzcis. (d) Contemplare, quid tsndem Vic fit illa caro, quam adeo delicate habes, cui o tot commoda procuras, tot voluptates in- dulges, a qua, quidquid afperum eft & T Manibus moleftum; tam íludiofe arces. fdi prehende hanc calvariam , palpa heec offa, lu revolve hos cineres, infpice purulentam n hanc maffam. Edic jam, an non amentia lan eft hoc corpus amare, omnes «otius virae liUg làbores, curas & vigilias in id unum impen- q dere, ut huic foetido fordium facco ad bre- » ve tempus bene fit; ur habeát veftes, qui- du bus ornetur; cibos, quibus recreetur: de» qu licias, quibus oble&tetur; & interim ani- db ma d Inq[ Btat ,,,' (c) Josn. , v. 46f . (d) wPf. 39. v. 3. « — Infpetlio cadaveris in fepulcbvo. I7Í hot i m curam in poftremiä habere?* Án non ; fnor- pudor eft, illam vermium eícam,illam bu- Quim fonum habitationem, carnem illam certe t COI- in cineres, faniem & fetorem abituram ;piwm majori ftudio colere, quam deftinatam coe- yi a lis animam? An non crudelis impietas, & ( impia crudelitss eft delicatioricibo, largiori 4 noldr otu, prolixiori fomno, commodiori le. j u n to, fübtiliori veítimento hoc tinearum pa- nmio bulum cum tanto fpiritus detrimento tam orpo- folicite faginare, ab eo procul averruncare 0ptth omne genus affliclationis, ut funr jejunia, abítinentie, cilicia, flapra; & interea im- £ mortalem animam egratiis nudam, meritis derm Vacuam purgarorii flammis plures annos $ qui excruciandam addicere? ss t .. Quod Atheus, aut Epicureus, qui ani- ii me immortalitatem negant, hominisque Ls feliciratem in terrenis voluptatibus coníti- : 0b tuunt, quod, inquam, hi cuticulze fovendae Jenum unice ftudeant, indignum quidem eft, (ed nenti tamen, pofitis eorum principiis, adhuc mi« Vite tius ferendum. — At vero quod Chri(tianus, i qui (cit & credit, corrofo a vermibus cór- pore folam animam e&ternum vel damnan- u dam vel beandam eífe; quod Religiofus; jgi ; de qui vi regularum continuam in rebus om- [ ani- nibus refrenationem quarere jubetur; quod, n£ inquam, hi non raro tot anime merira, tot gratie augtenta, & gloriee gradus vili- ac moe L , d a Mu 1727 : 4djummtuml FL di ;nö.m.entaneæ obleGtationi | pofthabeant ; quod iíti amori proprio bellum. indicere nl horreant, hec enimvero bt í ' Qigna lacrimis cacitas eft.- Ti d .1V. O prodiga cceeleftium anima!. En unica etiam gratia eft. pretium | Sanguinis fii üe Chrifti; & radius quidam Divinitátis cens tum mundis praponendus;. & tamen. ha. Dy Qu rum aliquod millia furda aure contempfi(ti propter rabidumn hoc corpus, Quilibet coe- pir leftis ploriae gradus in fe continet gaudium &rernum ; & horüm tam longam. feriem p - perdidifti proptér foetidum hoc ac puru. W lentum corpus. ' Minimus, quo fenfus co- ab hibes, aétus tanti res meriti eft, ut excel, ", lentia füa füperet ipfam mortuorum extü- ita (f fcitationem; & horum tam ingentem nu- merum neglexifti propter execrabile hoc f QU corpus. Si propter levem euftatus volup- tatem inzflimabili thefauro fpoliatus fuif- N fes, quid ribi nünc animi foret? en! tot f coeleftium thefaurorum, tot felicium ater- di nitatum, tot infinitarum beatitudinum it- D. reparabilern jacturam feci(ti, quot propter i purridum hoc corpus tuum tui vincendi T Occafiones neglexifti, qaot gratias contemp- i Ü fifli; quot glorie gradus perdidifti, Ert hoc corpus tuum odiffe non poffis, quo feviorem non babes hoftem ? age! cor- liud for- pus tuum odiffe non poflis ? vas i « N dn[pe&io cadaveris n fépulcbro, | 17 dDnt; :dium, illud- morborum feminariam, om- ndicere niumque miferiarum lacunam? tü odiffé 2criny non poflis latronem illum, qui toties te pra« tia fpoliavit ?:tyrannum illüm, qui te toties La daemoni mancipavit? parricidam illum, qui rngni&is fuis te blanditiis induxir, ut Chriftum Fra« i Cil irem- tuum. denuo. crücifigeres; ut Deum n Dd Patrem tüum tot vulneribus quot peccatis cruentares? hünc latronem, t mplil yra*nnuvm,l & bet (t« parricidam odiffe non poffis?- « O tervas tervas terra /. audi fevmouem Dos udium i (erem sini! (e) O homo, qui e terra frapilique argilla fictus, ultimi tui finis oblitus, carni ( pun abjectam fervitutem fervis! audi fermonem Domini. Hec jubet exercitmum Deus: Sub [ exco ex(te te evit appetitus ejus, «7 tu dominaberis illius, (f) Audi monentem Chriftum : ^ /Vemo m n lje h potefl. duobus . dominis. fevvire. ( g) "Nemo efIe carnis (imul, & Numinis fervus poteft, ,volip s f Aut ergo corpus abnegandum, aut Chri- ftus: aut amori proprio renuntiabdum, aut en! It divino: aut cupidirates deferende, aut mate Deus: aut mundi at coeli gaudia füntab- um If ropte jicienda, Jam elice. Nam,'ut afferit'Tho- mas a Kempis, 07 potes duo paudia baleve : gcend deleclavi b D * ntetmp. TE17 mundo, 857 poflea ïegnm cuim Fþryïo. (b). * um a V UI': | pOfEä e lat ( X m L G GH d. 9.7. id [of« (g) Matth. 6. 9.24. . (h) Deimit. Chri dium fu L 1. 6 24. L , d " at ï*ï*'&' ;ggdli*?- / E 1 174 "À r lumentum Vl .. V. Ultimo Judicii dierefürgemüs omnes, lr tefle Apoftolo dicente: /z mometto, 22 idu oculi , i2 voviffima tuba; cauet enim tuba, q3 lin moriui vefuvgent, (i).."Tunc quevis anima dl ad idem ipfüm corpus, quod in mundo Tllg incoluit, redibit. . Redibit anima damnata, D redibit beata: redibir anima Petri ad la corpus fuurp; redibit & anima Jude. Re- ib, dl dibis etiam tu, o anima! ad hoc ipfüm cor- pus tuum,; quod modo hic in tumulo fce- &ir da putredine tabefcere cernis. Edic: (iter U inodo tunc illud habuifTe voles? Heu! fi, quod Deus avertat, damnari te & contingat, ah! quibus tunc oculis tuum j corpus intueberis? quibus execrationibus CO[)A inillud inveheris ? O abominandum corpus, üum inquies, ob cujus amorem perpetuis jam lnc ignibus crucior! o deteflandg voluptates& 0a iMlecebra , quas tibi conceffi, & qua eter- WR nis me cruciatibus manciparunt! tui illi N f execrabiles oculi, tua lingua, tui pedes, tu& manus a&ternum mihi exitium attuülerurnt, Qu O utinam hos durius habuiffem! utinam &q carnem ciliciis, flagellis, & jejuniis mace- fili raffem ! utinam afperiori cultü, victuque Q apperitum edomuiffem!: Haé anima tua, fi Ut damnata fuerit, tunc corpori dicet. ?tty Contra vero o quo gaudio anima beata pf i fuum €. g. S. Aloyfii, C?[imlri, Prancifc p corpus ; ()) 1. Corinïly,..:;l j- 7. 52 ( Jufpeflie sadaveris m fepulchro. 175 ofres, . €efpusamplecterur! qua letitia füa mem- m bra exofculabitur ! quo jubilo füos ocujos, li n tijay d am & aures intuebirur ! o quo affectu animi diffu j* aviabitur illa cilicia& flagella, tort me- muni ritorum inítrumenta! quanta voluptate et- d iam tu perfunderis, dum illius temporis & «ri d . loci recordaberis, ubi cupiditates reprimen- h, Re 0, corpori epre feciíti! Id unum tunc I cote -dolebis, quod animum nonacrius fregeris jo ft & in temeti titeris. píum non durior ac I'eve/rior ex- « Q VI. Fingamus, te piaculzribus Hainmiä addictum in illa tormentorum abyílo jam mnurt j toon jam excruciari, tibique a benigno Numine jonibis copiam fieri ad tumulum e purgatorio 'orpus tuumque corpus redeundi: quaío, quid tunc de illis tuis fenfuum illecebris fentires, j m ob quas tam horrenda modo in luftrali car- (qtes g u cere tormenta füftinere cogzris? quod tunc "r judicium de vitz afperitate, de corporisaf- fli&tatione, & apperitus coercitione feres? dCSy tUt ulerttt quid de notis iliis amoris. proprii effugiis, ütinant & dictaminibus judicares, qvuibus nunc ille fallaci. aftutia fuam nequitiam pallare; & fnác« ag conícientie remorfus eludere folet? . Ah ! vere 105 ipfos decipimus per. inovdinatum aizo- d mai J vem , quem ad. cavuem . babemus. (k) . llud ipfüm nuncergo fac, quod tunc feciífe ; i [uum optaá- zorpi (I) 'j?;. ajKemp. ]. I. c.124,,. d 176 t oprabis & ornififfe dolebis; eodem nitic ri- 8 hi g&ore corpus tuüm haþe,lquo illud tune habviffe voles. p 1. Proin determina; an corpori tuo nil $] ex fuperfluo cibo; potu & fomno fit de- fi cerpendum? Quidoleum flamme ad)icimus £ 1 i (Hieronymi fententia eft ) quid ardenti cor- pulculo fomenta ignium. mimfivamus ? (V). 2. if Dein certi quid ftatue circa ufum cilicii & /'T flagelli; circà jejunia & abftinentias; fimi- lesque excruciando corpori inventas pra- xes, Quid frontem in rügas contrahis? C plus horroris ineff nomini; quam rei. Si unquam alias, nünc certe generofum té volo; nam uti nobis fponfor eft Tertullia- nus; (m) z quautum qon peperceris tibi i& ( tantum tibi Deus, crede , parcet. 3. Denit N que ftude refroenandis continuo fenfibus iü tim IN rebus etiam minimis; precipue in afpicienz dis rebus cüriofis; in eudiendis novis;odo« V tr4 randis aroratibus; guftandis dulciariis, pro: ferendis dictis ingeniofis & his fimilibus: À m Tantim enim proficies; ait Th: a Kempis l 1. c. 35. Quàntum tili ipfi eimintulevis. Neé I ter parva ves ef],: Do&tore imellifiuo ; eram ii 7nimimis fe vincere. Itaque hac in re; quid Mu Con facere deinceps; quid fq*ger*e velis, '1pe — tim ïüm FORAMEAEAC. UE de Penit. c—.*le; T — Q dnfpelio cadaverit óm fepulchro. 177 nitc r tim & effica.iter propone. — Eja! deffruatur ad ub Doc covpus , peccati, Q9 ultra . nom fevviamus peccoto. (n) — Age! generofos in aufus cum tio ii S. Bernardo; pias in iras exardefce. Ex- ) firi furzat Deus, peveat cavo, cadat &g. coutevatuy zuimicus bomoy contemptor. Dei, amator . fui, I']in'mw! Reus efl inor- Áenti amicus mundi, fervus duboli. / [ fi; crucifiparur, ut fic anime felix exi- 1 i ! ..' j l a& tus procuretur. 5 ümi'- ARTICULUS I is p ntrahis? Cadaver in Jepulchro docet . wos. folum 9) d ceelefia appetere, ofum V eulie l. uamdiu in hàc terra degïmus,ïmmä— ni celeftium nawfea laboramus: iji; à quidquid carnem non favit, defipit. Ve- Dente rum tollendo etiam huic benae mortis ob- (ibus 1 aculo efficax pariter adjumenium erit at- ;(Picïen: tenta contemplatio cadaveris in tumulopu- ds, 00 ris p* trefcentis. Narrat P. Segneri paneg. t.de ib " Anpelo Cuftode; Monachum qucmdam e iff) monafterio profupum ab Angelo Cuttode :mpls $ Ípectabili forma eidem appare;te in via in- if N terceptum;e fuga re:ractum,&ad proximum ia caemeterium . perductum fuiffe; ubi eum j 'ql," comes Angelus fepulchrum ingredi, locu: H dpet o um äïum aperire, & on in .ö-.ïi-nclulä'u-r'n illic fceler — * Mi diie . " hec t EU. 178 V"Mdyumentum PJ tueri juffit. Ingreffus eft, aperuit , vidit; hi & ecce! trifti fpectaculo atronitus, fuam ex inconítantiam damnavit; moxque in.coe- du nobium regre(lus, ibi poenitentem vitaat leta morte coronavit. tio Religiofus ite ex infpe&o cadavere fan« tl &lioris vitee principia haufit, & fübito mus Il tata in melius mente alia fentire, alia affe- fren &tare didicit. Qu prius eftimabat, nunc pto contemnebat: qua antea defiderabat, nunc pat refpuebat: queque prius horrebat , nuünc put ambiebat. En! quam potenter cceleítia ap- W lol petere nos doceat infpe&tum cadaver; id quod amplius ab inductione clarefcet. II. Anima, quamdiu inter vivos degit; ij variis ideis & falíis opinionibus decipitur; Tlef variisque finiftris affectibus in divería rapi- j tur. At vero poít morrem o quam alid t tunc fenfa, quam diveríos affectus induet; & precipue dum exanime corpus füum con- t templabitur in iepulchro! nam primo ubi if nunc funt voluptates ille, (ingemifcet ad- hi ftans cadaveri anima) quibus per vitae cur- p Ííum tam avide inhiabam ? ubi 1illa libertas lt & otii dulcedo ? ubi lufus & joci? ubi de- L nique delectatio omnis in peccato quafita? tranfierunt omnia. uid ex eis modo fu- de pereft? ah! fola füpereít Dei offenfi memo- lii ria, dolor, remorfus, judicium & pena. P En, o anima! h&c merces eít, quam fal- fl lax — M Jufpe&fio cadaveris in fepulchvo. 179 , t lex in promiffis demon füis fervis demum ; f exfolvit, dignum mundi famulis flipen- In-«e dium. | vitit Contf* vero o quam diverfa cum (uis Fà- tione apit Deus! In memoriam revoca pau- uf ts cula illa bona, quz in vita egifti; recorda- [to Ts re ilas tui ipfius vi&torias, fenfüuumque re- ».l'la QHE* frenationes; cogiralabores & perfecutiones m pro Deiploria & proxitn: falute exantlatos; j, Düft perpende dolores Dei «more in illo morbo , "i patientet toleratos; paucuüm, exguum eü'la' Qp eft. Sed ex pauculo hoc, fatere, an non j folatiom hauria: maximum? syer; ! æeïa rererierunt omnia, preterierünr pau. dià, illecebre virze ;üe commoca. — Prate- ; d cipiturs rierunt etiam afflictiones, panitentig , je- junia, dolores. Ex ilis non reítat, nifi i i remordens confcie;tiam ftimulas ; folum qadud ex hisal'iquod folatium fupereft, Si tevir- i COU: tuti fedulo impendiffes, fi femper animi inotibus ripide imperaffes, omnis modo jimo jlcet 1 labor Gnitüs foret, ac fola nunc corona, premium & olorià te maneret; cum econe g a libertul trario ex mollioris vitae deliciis non nifi in- fanda purgatorii fupplicia toleranda reitenr. ubi d* yelit Ain'; teipfum compello, an nunc pau- es, nil fenfibus nepaíffe, omrisque corpo- odol! memu ri indulüffe? an nunc doles, te aliquoties generofius viciffe? an nunc panitet, con« i laboraffe, mul- T fä(" unenrer pro falute proxim E xta li | - 180 Adiumeintum PT. 0i ta pro Deo tolera(fe, unice virtuti inbübuïsi fe! Edic! fi curiofitatem in oculis, levi« m f tatem in moribus, procaciam in verbis; amorem proprium in victus ratione fomno- mïu iif que conftanter refrenaffes, an non fummi id tibi folatii nunc matería foret? Nempe D0n veriffimum eft illud Thome a Kempis: (0) Ápi Gaudebis [emper ve[peve, fi diem expendasfru- quih Iem &uof;. Gaudebis fíub vitze finem, fi eam li. bene ate transactam cogitaveris, — Quis er« go mentis ítupor te fafcinat, quo minus Ihüp bur jam nunc agas, quod tunc egiffe oprabis sgere autem haud amplius poteris? quid j tini obeít, quo minus idem jam nunc fentiasde rebus caeleítibus, quod re fepulchrum, in- huc T fpectumque cadaver fentire docebit? Pro« pofita fingularia concipe, ne.& tu aliquan- difa Qd do excamare coparis cum illo damnato 2 KEbeu / uno momento licuit ; 4 (bn ;tod ompnis eetev- hW mitas negabit.. Hl. Secun do. O quam levi negofio (ge: mi mere perger adítans cadaverianima) ad ma- gnam fanctitatem, virtutisque perfectio« 0pi nem eluctari potuiffem! gratiam, tempus; fidh occafionem habui ; modo voluiffem, potuis- &t fem, facilique impendio potuiffem. Ad ten perfectiorem vivendi normam impelli me Te fenferam; etiam propofitum conceperam. mer bed diibnd enzcudi R (0) | T/z.f'a Kemgu' [ IcZBa EE Infpehio cadaveris in fepulcbvo. 18t aliore O quories dixi: 7olo fteri farihus, & qui- iS ) kVi*' dem maguus [anclus , idque cito jam nuuc [fa- Quin imo perfectionis tra- VerDis tim incipiendo. (omno mitem jam jam ingreffus fueram, — Ah! re- minifcor dierum illorum, menfium & an- [ümm Nenpe norum, quibus nihil mihi preter Deum npis-t) fapiebat: recordor coleftium deliciarum, quibus mens olim inundabat, O quam be- ndujie [an ne mihi runc erat; quam fuave jugum Chri- ijis er* fti, quam leve pondus! optime cceperam; y mints magnis paffibus v.rtutis ftadium decurre- bam. Ah!quis progredienti compedes in- optabis g gii jecit? o infelix remora, que currentem de- tinuit! non nifi levi victoria, modico ads ontistt li, ]l huc tempore, brevi conítantia opus fuiflet; & triumphaflem,perfectionis culmen afcen- ? pro« At diffem, bravium comprehendiffem., hquin. modo (o execrandum amorem proprium !) nnato « ij )d* ób nugas, ob inanem voluptatulam, ob ni- hil tam feliciter coeptum virtutis edificium mifere everfum jacet. tio (I* Si me ibi illa occafione viciffim, fi illud ydme opus bonum exercuiffem, ab illo peccato (e(lige fiabftinuiffem, fi illi illuftrationi obfecun- daffem, o mi Deus! ad magnam fanétita- otüs tem perveniflem, Ita eft: illas iogenti fe- M rie gratias obtinuiffem, & demum fubli- j jm jerdith mem illum glorie& gradum conícendiffem. Sed nunc, ah dolor! irrepabili damno ho- p/ rum omnium jacturam feci; illam feriem M 5 gra- E — - 182 Adiumexz'tm?z' FI bi gratiárum, illum glorie gradumimprudens perdidi, & (o fluite lacrimze!) p * » VT vem commodira:em pcrdidi. ropter le- Tur Prolapfüs fum in abyffum teporis, plu- do riumque defcctuum & peccatorum. Ablara fil fos efta me de(tinata mihi gratia, nec nori cor- refpondens illi g'oria, alterique data me- lo 0f ftte liori me.. Ecce! nunc ille focius olim mevs, ille, ille nunc amictus fu get praeparata mihi &00 hbo grati& íflola; ille nunc redimirus g«udet decrera mihi glorize coropa. O infelix mo- A mentum , quo illi inftin&tui reftii! oicfau- &t ftam diem, qua illam virtetis exercendee p opportunitatem neplexi! Quis mibi tvibuat, Qu In. ut [im juxta. menfes priflinos/ (p) O i vi« tam denuo aufpicari ceretur, quam fanctius Tim l viverem! fiilla occafiones, ha gratia re- dirent, o quam ferventius his cooperarer, ml f quam avidius illas arriperem! fic fentiet po(ít mortem adítans fuo cadaveri anima, Nempe ira (apere rumuli conremplatio do- l y cet, Sed pergamus, &;, quid ulrerius ge- mat corpus in fepulchro contemplans ani- Qu bü ma, attenti qufculremus, ut etiam nos ex infpecto cadavere nan nifi divina fapere Q difcamus. IV. Trrtio. O Domine! (dicet) recordor (e ceurarum , laborum; & miícriarum, ex qui- l& (0 - bu? T- p Q ul 29. v.a. N- ho Jnfpg&ig cadavevis. iu þþulcbwr): 1$5 )ndeny bus vit meze tela trifti nexu contexta fuit. ptle Si vel vigefimam illarum miferiarum, labo- rum, & curarum partem; quas carni, mun- ïS, plll' do, & vanitati impendi, anime, Deo. Ablui faluti confecraffem, magnus modo f:nctus of Q forem. Atnunc, o infanum me! plus la- boravi pro coeno, quam pro calo: pl«s alii Ata m m mb fecerunt, ur fe damnarent, quam cgerim ego, ut me falvarem. Omnibus curis meis, j2 ml laboribus & vigiliis tum ob defectum bo- patcet n intentionis, tum ob immixtos operibus ix mo: Q.l':!.fau- etiam bonis defe&tus, nil nifi purgarorium auxi Ah! quid feci! dum omnia alia egi; t quam quze agere debuiflem ! dum rot annis iil TE in mundo vixi, quin nnquam ferio cogita- rim, quem ob finem a Deo in mundo' £ol- inálits locatus fuerim. O fi durante vira morrem j m mihi in confiliarium elegiffzm, quam ían- erate (ontil £tius vixiffem! fi eam in occurrente quovis dubio confuluiffem, fi ex ejus. refponfo vi- anirtà 3"0 d()e ram inítituiffem, quam prudenrius egiffem! Vah! execrandum amorem proprium, i p y tf quem femper & ubique in confilium adhi- bui; e cujus fententia mores viramque yos & compofui! .... Hecerunt fenfa & affe- at &us animz füum cadaver in fepulchro con- coratt templantis: ita ratiocinari infpectum fce- leron docet. . Ex his optatum ut fructum ay qlïl bof colligas, fequentia duo documenta prz- primis nora, - V. M4 P 184 jdfjummiuni F. A. Docummzüm I. In omnibus morteiii eni j conífule; mulra ages, multa cavebis, quae tunc egiffe, qu.eque caviffe gaudebis. Mors fen enim eít optima morum magiílra, & re- etiffima vite regula. Hanc ergo quovis in 0bi negotio fedulus confule, n juando agetur de virz flatu. deligendo, de'quodam mu- dici nere ambiendo, de eontractu ineundo, de féj hoc vel 'llo agendo, aut omittendo, prius pe« Tei mortis fententiam exquire; int-rroga temet ip/um : quid circa bec (ub vite exitum fe- jus ciffe optavero? .... Ad has & fimiles alias du quzftioses, tefte Apoftolo, ;pf; in zobismet f vo] ipfis vejpon[um mortis babenus. (q) . Queere igitur ex illa: (üadesne o mors, ut in hac £un d j vivendi norma, inter hac pericula, in hoc tepore pergam, neglecto, ad quem Deus « impellit, fecuriori & perfectiori vita ftatu? dv fuadesne hoc in coníortio, hac in confue- hs tudine, in hac domo, in hoc peccaro üt i perüftam? ut tot horas dem otio, lufüi, ln Íomno, ambülationi, commoditati , vani- t tati? ut totam vitam immolem vaniífimis (l 19 curis & negotiis? füadesneo mors, ut huic tentationi confentiam, huic cupiditati veli- d 1cem, hanc illuftrationem negligam? fua- h desne?.... Sic ejus confibum require; mum &, quod refpondebir exequere ; veriffi enim fio - l 9) 2. Cor, 1. v. 9. d V Infpeäz"a;ïaäzve?is in fépuluchvo. 185 hortem enim eft illud Eccli. 41. Q tor; / lzanum;q/! gudicium tuum. Q , Mon Documentum V.. Jam. nunc eadem 'ipfa & m fenfa, & effe&tus indue, quos anima pot joviin obitum fovebit: idem nunc zftima, fenti, ama, quod poft mortem: identidem ad ju- m m dicium, quod in morte de qualibet re fe- res, attende. Jam quidem hoc vel illud de; de prius peccatum tibi viderur leve, motionis illius refrenatio impolffibilis, confüetudinis hu- | temet um fe jus extirpatio difficilis, fan&tior vivendimo- dus intolerabilis: At o quam aliud in morte les ts tolimd fenties! quam tunc fctebir omnis feculi ts voluptas! quam fuave videbitur virtutis ju- i ls um: quam facilis eviratio peccati!- o ut j hoc depiorabis tunc, re adeo futili, dictamine | Deus adeo inani abítraQtum te a virtutis tramite, devium aberraffe! o ut tunc execraberis il- at las fenfuum illecebras, commoda, & frau« conii ao !t dulentas amoris proprii technas, quibus te inefcari permififti. — Jeu me^ exclamabat » hl[ü:h | j Val moribundus ille (apud P,Lochner) beume ? cuvr vebus adeo futilibus a. fantliore vivendi iif gorma, ad quam «vocavi me advertebam, ab- j hii duei paffus finn ? jam timeo terrificum illud ; j velh "bocavi, Q9 venui[li: videbo im iutevitu tuo. ^ 1? f Hc ille. Cive; neidem etiamtu aliquando. equim . Demum fequentia axiomata mortis fi fimufi non tumnulo, íalrem animo alte infcribe, enim P sst ;, Nil age, vel omitte, quod in morteegiíle, $ ve ^ Adjummtum L. | vel omififfe dolebis: nil in: animo retine, p quod morientem angere poffit. ». Quod- T$ i libet opus perape, .quafi forer ultimum vi- 12, & quafi illo finito ftatim effes a divino 10) Judice ex. hac vira ad füpremum tribunal " evocandus ad reddendam de illo rationem, ii Confeffionem quamlibet, facram Commu- pai 'nionem, orationem adeo ferventer perage, qüd ac fi effet-ultima. vits. lu omui epere tuo dic tibi ipfi: [l imodo moriturus effes, au, eg s quomodo faceves iffud? (r) Sic vive, quafi in horas moriturus. Sempev. ante eculos. tuoy vev[etur ultimus .dies. Cum . diluculo furvexe- L vis, ad vefperum te ambigas percenturum &9, cum in le&ulum ad. quie[cendum. membra . tua li qofuevis , noli coufideve de lucis, adventu. (s) VMerbo : Sic vive, quaft Dominus bodie veu- fuvu$[üit; & mom timebis, cum venevit. (t) Hec tria monita fi in praxin deduxeris, fi ex infpecto cadavere carnis delicias fugere, & folum 'coeleftia appetere didiceris,bonam &« placidamq ue tibi mortem certus augur promitto. W lllumina mentem mearm, divine Spiritus, à ut difpulía omni caligine, idem , quod aní- D ma poft mortem, jam nunc judicem , & n appe- d N (r) $. Berhard; in fpäc. Mänach. (s) S. Ba- d filius inflru&. ad filium fpiritualem. (t) 5. j '4ug. Serm, 265. — Exequie [pivituales esc 187 - fetint apperam Infunde cordi meo tua dulcedi- Quod nis promulfidem , ut concepta rerum ter- um i i divint reftrium naufea, & carnis odio jnceníus, noxia corporis blandimenra fugiendo, (oa- wibund lum cceleítia defiderem. . Da, ut conftanti at100c niiu illuc animi tendanr vota, ubi vera fünt v gaudia; ac omne iliud mihi deüplat qmd- o 1. quid Deum non fapit. yi (if f/ od ao Q eotoe i u Qpe o natie d Qp ao quin hr du ADJUMENTUM VII funes Exequiee [pirituales, [eu medita- /ra dl tio Rituun Ecclefiaficorum buma- ff (j tionem. autecedentum & jp eul "i J) Jubfequeutium, QU j rofe&o nulla in fchola potentius, nulla Qs P e cathedra facundius mundi vaniratem ) bontt eonfurat magiítra Mors, qvam e fandapila pl & in fepulchro; ibi eniin exefa labra, cor- yotz genze, extincti ocnli, depaftee aures, )ltllllS) abfumptæ nares, totum denique faetidae fa. y dti niei innataps corpus elingui f.cundia divi- ffi; tias fpernere, honores negligere, delicias averfari, codeflia sppetere; verbo: bene a* yivere fan&eque mori omni Tulliodi(ertius docenr. W Ibi mortuales inter umbras ad o- (* culum patet; humanz porentis faftum, de- , T* licias P d i 133 Adyuemum — JH - ts liciarum divitiarumque luxum magnee illi ftatuae haud abfimilem effe; quam Nabu« Va |CIU chodonofor per fomnium unius lapilli alli- fione in pulverem: comminutam vidit ; cum ani 1l5 fimili fato etiam terreftris felicitas lapidi fe- ulchrali allifa momeénto citiusin cineres E hd abeat, a pulvere folofaetore diverfos. Ut p:oinde nemo facile inficias iverit, contem- H fanit lationem cadaveris in loculo & fepulchro inordinar« jlli divitiarum, honorum & de- tibit liciarum axpetentig fortiter refrenande, ac vef fupgande coeleít fün Vium naufeg potens reme- dium effe. hus Nihilominus tamen huic bonz mortisob. u) ftaculo animis radicitus evellendo non pa- fmg rum conferent exequie fpirituales , feu me- LE ditatio illorum rituum, qui ex Ecclefie pre- CIpla biler fcripto humarionem noltram comitari ío- lent. Quanto ea res felici obtinendo ago- NU ni adjumento fit, expertus eft Carolus hoc t nomine quintus. Is poftquam voluntaria fl Ine sbdicatione fuis fe regnis exfpoliaverat, ne fcilicet mors inveniret , quod invito rape- iro ret; in facra illa, in quam fe abdiderat, ere- ïml! mo fibi vivo etiamnum vivus parentavit ; Tij fibienim perfuaferat non magis porens quam pius Cefar, optimum, quo beatum fibi e vita difceffüm procuraret, medium fore, fi roprii funeris exequias anticipato luctuip- a ri- A fus Quceret, ac Ecclefiaflicos fepultur tus Exequie jþiritualä;', egc. T "t il tus practice meditaretur. . Quippe ex pre- N via hac exequiarum anticipatione & parern- ]i al tationis confideratione catholicus Princeps t cum animam pre corpore, codeítia pre terre- jdi fe nis, juftorum morrem prae Cefarum vita qinere squiore confilio am mare didicit. plius, QUip unice æüi-v x U SOREI- Hunc igitur chriítiani orbis Heroem imi- ylcht taturus, eriam tu fpirituales pariter exequias A de- tibimet ipfi adorna proprius pollinctor & AE vefpillo, ipfusque tibi vivo ante funus juíta j MV funebria folve: illa fcilicert adjun&ta, 1. quee bumationem pracedere , 2. queeque eandem ytis o fub[equi folent, attente meditando, & ex on pi fipgulis aliquid fiuctus decerpendo. Nam 2U fT« varia füppeditabunt & (anctioris vitee prin- æpïæ— cipia & bonea mortis adminicula , que fta- biliendis proxime dictis & firmandis, qu&é m o lo ag conceperas, propof(itis, uti & fügando re- fpectui humano plurimum fervient. Nec jus lontat faftidio fit , data jam documenra denuo in memoriam breviter revocari; hzec enim ad- j I [ monitionum, quas magis inculca:as cupi- mus , iterata repetitio afcefeos Magiílris j ele yat; non minus æüimata? quam frequens eft. ; quit) ARIICULUSL. yibi t Ritus. [epulturam: atitecedentes for d 'P* ^wonfidera varia tuae parenrationis & ex- C jc t X equiarum adjuncdta, qu& fepulturam uj ahtes ^ 190 Adjumen.tum F Il. antecedere folenr. , A;Uditä cmfümtä ef- gf , ferendo funeri hora compulfantur campa- pt' u na, conveniunt amici, confluunt vicini, lt Sodalitia quoque & Clerici upa cum Cruce & u 1 nigrisque vexillis, tedis ac cereis ad defun- Vitit éti domutn accedunr,/— Solantur confangui- AK neos & affines , àquam luftralem feretro à- (ucem fpergunt, triftique filentio moarorern fal- dlder tem fimulant; illi vero, quiarctiori cogna- lm « tionis, aut amicitid nexu mortuo àd(tricti tcite vixerant, fufis etiam lacrimis pàrentant. i Verüfn quid tibi proderunt fteriles * qin cireumftantium laerime pemitusque? O tione q»àm melius effet propriis nünc. lacrimis Vinbi peccata delere, quam alienis lupenda relin« Coltci quere? — Quod tibi tunc folaium aff.ret; il « u fole erunt Sodslitates, quarum albo nomen jtec: tuutn infcribi curaftis fi tamen Sodalis ^on ts foclum nomen inani pietate pefferis, fed of- iyo) ficium etiam partesque expleveris. Vide It ergo, cuinam Sodalitio (an non etiam illi, latr quod de bona morte nomen habet) annu- d merari velis; aut; fi Jam alicui adfcriptus lt eS$; examina, quomodo prafcriptas preci« Q pue Marianis Clientibus regulas obferves. o .AL. Tandem d:ftributis cereis & circume ftid ardentibus tedis Sacerdos cum affiftentibus L Clericis voce lugubri przit Pfalmum: Ze profundis &c.. cui fübjungit orationem: Su- incq Jcipe Domine auimam famuli tui V.. quam de erga- Q V 2 Exequie fl;z'rituales, e7c. 191 ia ef. evgaftulo bujus feeculivocare dignatus es;. €9 evi- m je eam de loco peuarum , ut quietis ac. lucis e- VICI, teriig beatitudine pevlruatuv , Q9 intev San&los Cro« €7' ele&los tuos in ve[urvettiouis glovia vefufcita- defur. vi mereatuy pey Chviffum Dominuin no[flvuin. fipti Age anima! finge, te ex putrpátorio re- fetro d ucem piis his Ecclefiz ritibus praefentem em fi. affiftere, omriem hunc fünebretm appara- copnt. tum coram intueri, fufasque pro te preces dtrid audire. Quis tunc tibi fenfüs erit? Ah uti- il nam! ingemiíces, utinam ipfa epo, quam- [ diu lucis ufüra fuppetebat, previa expia- y 0 tione animi noxas deleviffem ; tnihique di- lrimi vinum Judicem ánticipato lytro provide juelt conciliaffem! o quam con(ültius egiffem! af illas enim, qua pro defuncto funduntur, pomet preces non raro Deus vel non exaudit, vel [ig :0fi aliis in luftrico carcere detentis animabus fedol- ápplicat; ea, pro qua offeruntur, anirna fi- Vidi ne ullo levamine 1n illis ultricibus lammis tamdiu reli&a, donec ultimum quadrantem ) anni diving Tuftitia exfolverit. Tiptus Itaque zoli confidere, motet afceta nofler, pl'æCl' (a) noli coufideve fuper amicos &g proximos; .. s ( melius efd enim munc tempiflive provideve, itcute quam fapev aliorum auxilio pof? movtem [peva- ve. Jam ;nunc; ftatim hodie adhuc, ontibi ! ' incipe per frequentes intenfosque pe rfecti n/ M dolo- j | ;a) De imz;tat; Chrifli l 1. c. 13.3.- | "gt s 192 "djumentum. Il Ste doloris a&tus, per obtentas Induïgentïaïä, »er voluntarias vit& afperitates , perappe- füric titus fenfuumque refrenationes aliaque vir- gin totum , pracipue mifericordiae opera rea- aT | tum poen & fi non penitus delere, falrem ita imminuere , ut tibi vel nihil vel parum in pup CORl altero mundo folvendum refítet. lII Interea funebris pompa intet d i egana tig i efimi Quen tatos alternis vocibus pfalmi quinqua verficulos meftum progreditur. Effertur Oculo Quat ex illo tuo cubiculo, ex illa tua domo, ubi toties eheu! ut carnis geniolitares, corpo» heüt, orem Deum offendi(ti; effertur, flate ris plasmat inquam, ca daver tuum, illuc non amplius DT ffertur perillasfcalas, atrium; Vero rediturum: e * es lerhali noxa onu« & portam: quas toti Wingi ftus fübii(ti; in deque exportatur ad tumu- il lum, interdi &o ei in perpetuum reditu. Yalb llli tuse chare fupelle&ili, illis tuis bonis ho thefaurisque cum tan to anime derrimento Wi corrafis eeternum mo do vale dicendum eft. bomini pacem baben- O triftem feparationem ; in [ubflantüis fi u 1 i5/ (b). l lo fubfe quens funus animá f uo tunc ocu P n hec omnia intue bi tur? quomodo tunc do- f fuiffe defiderabit? quo a- Qui ini füge verfatam. nimi af& ectu hec fu abonadeferet? quomos g!'te, do tunc de illis difpofuiffe optibit? .. .. - Sié A-N P. a fui] &lg W(b) | Eccl;'. 41'0 li Exequie. [pivitualer, egc. 193 Eüüä$ Sic érgo nunc domi tuz te gere, prout " appe tunc ge fliffeté voles; eunded jam nuncer- c W ga res terrenas affectum indue, quo tunc (3U anima in illas feretur. em ità - ]V. At pergaimus, elátümque domo co r- ürm 1 pus per plateas ad ceemeterium vel templum comitemur. Er ecce! nova lugendi mate- ecte ries in via occurrit. ma(tem' agmen infe- ;efimi quenti animae, dum trifti objectu ei (ub ertut oculos cadunt illa loca & per/óne, ubi, & y ubl quarum amore toties Numen. füpremum lefit: En!(rorvum muens exclamabit) en! ibi u fertufy ftatexecrabilisilla domus, ibi eft dercftabilis illa occafio, qu& olim tor peceatorum, nunc mphw iriuty vero tot cruciaruum infelix-caufa exritit. O 0nü« urinam illam (ocietatem fogiffem! — utinam u- illam perfonam nunquam ocülo, minus edit) verbo dignata fuiffen! — Fa erpo, fi fapis, bont nunc omitte, que tunc feciffe dolebis; eà- meu que nunc cautus nge,A quae tunc: vitaffe 2 m eü; gaudebis: fimulque iþükü V. Obferva, quid homines, p recipue fl- li; qui longo ordine tuas exequias cohone- nimá ftant, tuumque corpus ad fepulchirum ge- mina ferie ultimi honoris ergo comitantur, cde yo & quid, inquam, hi de te nunc fentiant, co- omo gitentve? Quemdiu vixeras, idearidem DO & ore & mente volvebas fámofüm illud: quid diceut bomines ? vaniffimum hoc terri- La culamenwm ;i—bi idolum erat; cui tóti esfos difra. e » d 194 Adumentum. F L. " Tglg;if;'agum curvaíti genu;. Age ergo, vi- pit fü&t deamus modo, quid de re poít morremdi- «ant homines; quid in.te nunc &fiiment; Qu L07 culpentve? * Itaque:propi us ad cdmï:aniem funus tur- fs hon bam accede,. & fufpenía'aure, quid inrer fe muffitenr , aufculta. .. Age, quid.jam di- fj | tl cunt de te homines? dicunt, te quidem uiífe egregie doctum; fed parum humilem: ul tinti valde eloquentem, fed nimis. mordacem: blande modeítum, íed proprii judicii. ni- ([90; 3nium tenacem ; denique.tam tibi benignum Vesq te, quam aliis rigidum exttiff. . Dicunt, fis. te fuifIe. divitem, avarum, munerum,cupi- dum, perfonarum acceptatoreo:, honorum ürdc & dignitatum aucupem ; re(pectus humani Quià 3mancipium, hominem fordide parcum, fui QO Apfius rerumque fuarum ftolidum zeftima- f« .torem. Dicunt, te fu ffe . laudis .avidum, !t T laboris.oforem, commoditaiis ftudiofum, merendarum amaniem, ab dominis férvum, ïsqw fen nemini denique, nifi fibi amicum.. - Quod modo. homines in te fufpiciunt, pa Q non funt dores nature, quibus pree aliis lu- xifti; non fcienria, qua fupra alios eminui- NU fti: non ho»orifi. a officia, ad quae promo- ili tus fuifti: non denique laudes & plaufus, hd. quos per vite corfíüm tuli(ti. nj te.nunc.:zeftimant homines non folum boni; & eft, « at fgigi'etiam tepidi malique; fola. virtus ": pie- f n Exequie [pmitualets 85'0 195 0 V pietasque. . Nunc neio te laudat, quod endi- fueris dives, nobilis, aut doctus; bene vero inieat ) quod fueris obediens, humilis, patiens, ora- t:oni fuique ipfiusaffl &arionideditus.Nemo 18 (üt* te eeitimát; quod vitam placide transegerisz | jntet honoribus & commodis abundaveris: pri im (l ma ubique fübíellia tenueris; fed quod jiden multa pro Deo egeris, tulerisque: quod. milem: mulrum faboraris: corpus caíligaris: pa«s |icem: tientia excellueris, largasque eleemofynas di n érogaris; quod. varias perfzcutiones,.gra- ignum Vesque contemptiones forti animo pertules ris. )iauy Hxc modo landis materia fünt. ? Henricos, Ferdihandos, Ludovicos, Edus norum &rdos & Leopoldos modo veneramur,non 5 umáti uià Principes, fed quia fün&i.fuerunt. À m i Antonii, KHilarionis, FKrancifci emortui$. (tim pedibus a Ducibus etiam & Dynaftis certa-: jidut) tim ofculafigebantur. Velipfi piorum hos Bofüm minum cenrones intercinelia numerantur; aVl isque cultus pauperibus eorum exuviis de- fertur, qui vix Regibus Caefaribusque ims jciun; penditur. Cum aliorum cadavera putri foore omnibus horrerem; metuim nau- iis lu- ninu fearnque incutianr,.horum corpora occulto 'orno« illicio cun&tis reverentiam, gaudium, fpem, aufüfæ fiduciamque. infpirant. Ea nempe virtuti magnetica ine(t vis, ut, quae viva non rare gd Vi[l - boni, conremptui. fuit, pofthuma d:in ferrea eriam corda in fui admirationem & venes | eib tationem rapiat, Pieo N2 Quaü« L » d 196 Addjunenta. VT. : .Quanta erga ftultitia eft, diverfum modo In0t de pieiate, piisque hominibus fovere judi. lisí de n cium ; illudque nuác sftimare, quod unice tunc contemnemus; idque modo contem- qui fj M nere, quod folum runc eítimabimus! Quanta amentia eft, nunc illa vivum am- Y fong bire, ob qua homines te mortuum vilipen- ent; eaque viventem negligere ; que fola lügn lim in defuncto magni fient! Que hec caci- tas eft, ex refpeétu humano ea nunc facere, pho vel oinittere, qua poít rnortem facta a te, L vel omiífa iidem homines damnabunt; id t u nunc vivum agere, ne difpliceas homini- [ci bus, ob quod ipfum iis mortuus difplice- f bis! Ergone hoc principium: Qu dicent hr botnines? (olum poffit nos avocarea virtute, [i ii non autem a vitiis; folum impellere ad ma- lum, non autem ad bonum? dj Itaque Crucifixi pedibus advoluti, inanes "N illas mundi ideas, opiniones & phantafias: N ftulta :lla corrüpti fzeculi di&tamine, vel re- t &ius deliria: pueriles illos refpectus hu- n mani timores generofi coremus; folumque lor illud nunc vivi eftirhemus prenfemusque, tií quod folum in nobis vita fun&tis homines tiq eeftimabunt, laudabuntque; quodque etiam lh nos, poftquam vira excefferimus, per ejus bo eurriculum aftimaffe, & prenfa(Te optabi- N mus. 1llos nunc defectus corrigamus, quos l6 losque 'tunc homines in nobis carpent: il mores Exequie [pivituales, 'ag'c.' !97 1 ]udo mores fectemur , quos tunc homines in no- j bis füfcipient. Verbo: illud axioma: Qui2 unie de me smortuo dicent bomines? fit panacea; ntem qua & a vitiis curemur, & in virtutibus ymus! folidemur. Singularia propone.- 1 4 ft longiorem .circuituäl VI. Tandem po liptt- funebre agmen caemeterium vel Ecclefiam æ'fol'a ingreditur, ibique ad deftinatum tibi tumu- ca lum greffum fi(lit, orantre fequeatem anti- jCefs phonam Sacerdote: Subvenite Santli Dei, 16 occurrite /4ngeli Domini , [uíciptentes animam w d ejuss offerentes eam in con[pe&tu AAltiffimi . fu- iom'mi- fcipiat te Chbviflus, qui vocavit te, &5 in fi- fplite num /dbvabe A ngeli: deducaut 1e..— Santlifice- !dl ztur iffud [epulcbvum in. nomige Patris, . 69 rtüte, l e Spius fan&ho dmen. dmt .O anima!. dum in hunc modum a Sacer- dote Angeli & Sancti tuum in fubfidium iab evocantur, quomodo tunc Angelum Cufto- yoft: dem honoraffe , quo cultu fanc&tos tuos Pa- vdte tromos, precipue B. V. pro(ecutam fuiffe j hi optabis! Minus efficaciter poft mortem il- mque lorum auxilium ab aliis pro te imploratur, squo nifi in vita confítanti, & quotidiana devo- mine tione illos tibi demereri ftudueris. Proin efitfi atue , quo cultu deinceps tuos, prefertim (j bonz mortis Patronos, quove honore affi- cere velis, memor illius moniti Chrifti Luc. ytbie u0ó 16. V. 9. Facite volis amicos, ut, cum defe- Qque cerjtis, vecipiagt vos im atevma taberiacula. ec ore [ 198 Zduneuum | FT. Hec de ritibus 4 humationem anteceden- vl Dor tibus. Y inJ) g Rius Jipulturam fulfffi;*ü?üæï?' Yb $. X. Tnterea inclufüm loculo corpus demit- ltin I 1 & titur in fepulchrum, dicenteSacerdo- " ! «e: Sume ferra, quod tuum eft ; [umat Deus,, inter . quod fuum eft; covpus de tevra. formatum. efo, Ti Jpirirus de. fuvfum infpiratus. efl. — O. verba. filti trifii fenfu pleniffima!: corpos de terra for- matüm , fpiritus de fürfüm infpiratus eft; l m & tamen iminortalis fpiritus luteo corpori qua indignam fervitutem fervire debuit; herum. piqg. mancipio, rationem appetirui, animam car- i ni femper & ubique cedere oportuit. ^ E- nimvero terreflre himis, animale & bru- Ql [ rümrerat hoc corpus meum;. (umat ergo, terra, quod füum eft: in. putres favillaSab-- a e €eat; quod non aifi pulviseft, & cinis. Ar vero an etiam Deus aflumet, quod- füum. r fe eít, vel (altem effe deberer?' ah anima! cu- jus es? Dei,an deemonis?: Chrifti an mun- V-ir Vl Xi? cujus eft imago, quam vita & mori- 1 ;bus refers? cujus es fervus? Ecclefiae aut Mammong ? ad quem pertines? .... ex- ol Ve pulfà ex corpore , €jecta e mundo, a quo. & in quam zrerniratis domum aflumeris?: V« nobis! fi ad illas Sacerdotis voces: $u- ?na£ Exequie [pivituales, €9c. 199 xdete enat-Dess, quod fuum . cfl, audire cogamur trifle illud:- /Vuzquam t07t vo5; (c) nec ego Dominus; nec vo: fervi; qua vobis. pars inBeo?.,.. . O Domine, tibi fervire re« gnare eft; tuus.fum, ruus effe eternumi m volo P , l -devota flammis illa (it a&t'o; quze bo-f naintentiose ad te non referetur. : (efti »«2. Poft haec fandapila una cum : fepul: LE!'dO- chro.«aqua bened.cta afpergitur a Saccrdote: WR ioter haec verba: Aove cele[li weficiot animarm: n if um Deus in nomine Patvis , g Filireg Spi- verba vitus JnsRi dmen. Nerum - facre hujus lr lymphe afperfio :parum tunc refrigerabit IM eü luftrales rogos ilius anime,;qusz:eaim, orpon quamdiu inter vivos numera»atur, fine ullo erumm | CaL- piet.itis fenfu non nifi ex morre ufürpabat. Diin incenfo.thure pergit Sacerdos dicen-; l- brü do:- Odove calefli pafcat amimam . tuam. Daus,. 2n xomine Patris, €9 Pili, eg. Spavitus- [aue! « i. A4men.. O homo; poftqüam in.vivis; lu52 effe- defieris, 'corpus tuum non nifi-feeto- A rein fparget; fed anima tua; quam.illa poft. fünm íe odorem relinquet?. num boni exempli: lCl virtutisque; an vero potius évz? pro [uavt. p edore fetor? . (d) Va illis; qüorum con- j0ri« foripti libri; depictee imagines , cantiones j 3[1[ obícens, immorigeri 6lii pravi mores, r mina Íunt peccans quo ,v»erþa, actiones, dicta NA pec- '159 st Oti- - €co) Matth.7.v.23. - (d) Tfaie 3. 9.24. u 9 " d 200 : Adyanestum II pe-citum, quod eriam poft eorum mor- pH tem contagiofo feetore mundum fcekribus; rm or.um damügats replct. Sic itaque viva- Áüp mus, ut mortui cum Apoftelo ecam. nos m dicere polfimus : Chrufla bonus odor f[umus.(e) :3..DDemum S:cerdos ter pala arreptam Vül humum locslo tüperinjicit his verbis: 4Mes &X iesto bomo, jüra pulvis es, C? in pulveranm Qf vevertevig; | Audis? pulvis es; & tamen fu- LU perbis? in puiverem reverteris; & con- Hl temnirefugis? palvises; & omnipotentiam d fit laceffis? ia pulverem rcverteris; & cuticu- deri lam curas,ut vermes amplius habeant,quod füet rocdant!- /Equumne eft(te ipfum compello) Inin ut immortalis fpiritus propter hunc pulve- r e rem pereat * O deftinata cocdlis animia! er- qu one tibi eternum.male fit; uc huic argiillae (ie ad-tempus bene fit ? ah! memento, quafo, figr homo, quia pulvis es, & in. pulverem re- u verteris. " Dum ergo inani fuperbiz, ambirion ,.. - ti & vansglorie vento in alrum . exrolleris; pe memento; quia pulvis es, & in pulverem Tif reverteris. " Dum iracuadiz, livoris, eut W. vindictz aeítu abriperis; memento, quia tio pulvis es, & in pulverem reverreris. Dum T0 nimio proprii aut alieni corporis amore li- fum bidinofe incenderis; memento, quia illa, pit & in quam ad—co deperis; caro pulvis eft, u p (e) 2. Cor. 2. U. 1. ( e * ;:x:quiæ fpirituales , 29*: 201 fhor pulverem revertetur. O fi fiepius pulve- T1bos, rem hunc glifcentibus cupiditatum flammis V. füperinjiceremus, quam . l$ cerneremus! * brevi eas gxün&æ M 9 :4. Ultimo denique Sacerdos, fümpta par; um vula cruce lignea, fignat ter fepulchrum; lr eamque eidem infigit, dicens: Szggum Sal- qu 2 vateris Domini nofiri Jefu. Chriffi: fenatum Á fít fuper te , qui ia bac imagitie vedemit 10 ; uec COl permittat introire Zdngelum . pevcutientem du Mu etevnun. — Pax tecum. — Sed quid tibi pro- u derit impofita tumulo Crux, fi ex numero quà fueris illorum, quos Apoftolus flens vocat pdi) inimicos Crucis Chrifti, quorum Deus vei« l id2d ter ef]: (£) qui inftar demonum quamcun- l efs que etiam levem fugiunt crucem; qui ob adverfüm ;quemcunque cafuüm mox in gülæ ygd0 murmura & lamenta parum chriftiane u erumpunt? - Itaque vide, qua animi zequitate immiffas njonit tibi a Deo recipias affli&tiones? ha enitis hs; genuing fünt Crucis Chri(ti particulae ; fir- rem miterque propone, illas deinceps de ma- ut nu divini Patris füfcipere patienti cum filen- " tio: cum gaudio euchariítico : cum defide. n rio psura adhuc patiendi: cum firma per- 1 fuafione, ea, que tu pateris, nihil effe come l, parata poenis purgatorii, quas es meritus ; In cmciatibusChriRi ; quos pro te pertulit; il f gau- (f) Phi!o 3. 'U.i 8- ü 19- ^ 20 d Adjumentum. PH..— audiis cceli, qua fic auges;^"Ac demumr dit apidi fepu'chrali ep taphirdoco: vitae. tuae flic compend um ia hnc fenfim infcribe: hic: Aeii m.trous jacer, qui, dum vixir, egit mul- (ni D tum mili, - IC)U« rum - bene. Qüjus Säcerdoä* cum C I.el"tchI m tunci facrarium ; reliqua vero torba ; amici; affi- VOl nes, confanguirei in fnam quique:domum;, dott concedunr...|. Qui-tibi in fepulchrum velad: ln judicium com:es.ear, nemo unus reperitur. Mtle nequidem ex illis; qui individuos fe fore. Dib focios profeffi funit. & quorum amore toties: ne Deum offendittis& animám peccatis-onera« ( fti. - Fug:unt omnes; omnues avolant , om- 1d [ nes ru$ inemoriem deporunt. Cum cam- ) h paue fonitu omnis quoque defun&i recor- üy datio evanefcir :« peraiz memovid.eovum. eutm. Gu fouitus (g) cum extin&torum fünalium fu- Q mo omnis páriter amiciria im auras abir. fiom Corpus putrefcere in fepulchro, ánimam ahq veto ardere in'ptirgatorio.otunes quieti-fi- ln gi nunt. lod ipfum tui focii«nunc dicunt. lleg tibi, quod olim:Phari£ei udae :proditori:: Ony Quid ed gos? tu videris ? (n) quid: Deo re-: - pm P ondeas, quomado illius manus efïugtas, quid ad nos?;tu videris. : i am cum' m- Rim : : Et fit; ui-amicitiam human m n-. &ura di vjnæ meïfcari velit; qui Deurn ofte at -'ïg) P9g w7 .«b Math.27. .4« ( e9 v Exequie [pivituales; : £9c. 203 b dat, ne hominem laedar; qui' Chrifto 'dis- ? t plicere non curet, ut modo fociisplaceat? : D Asgite. o vilia refpe&tus humani mancipia: L mu (nam hanc peftem repetito aífàltu proflrga- u p rejuvat) cum incideritis in manus illius Deiz cujus gratiae favorem hominum pretuli " ftis * r z V " tuncillos focios & amicosveftrosin suxiliu jl vocate, dum f(uccenfis tortoribus flam is ymum velad iratus Judex vobiscum judicio contehdet, furgant tinc t? opirulentu volit;/ tg in ii o« antür m fate vos Drotegant ;(1) eruant modo vosei . (ore nibus Omniporentis, quemt riüïiö: * ü ne illis difpliceretis. ; Y one — O blafphemas voces! "difpficem Deo; T modo 6on difpliceam homini: fim inimicus. Ctffl» D:i; tnodonon fim inimicus hominis: per- ecote datur gratia & amicitia Dei; modo norper- - Cttti datur gratia & amicitiahominis: offendarur mfll Deus, modo non offendatur homo. Quis. s g. m non exhorfeftat ad hac verba? & tamen aliqua faltem rationetua hec erant ; quories. " in gratiam hominum offéidifti Deum; quo- jcunt ties excvano refpectu aut bonum aliquod: yori: omififti; ne ridereris; aut malum ali 5 auod 0 f& parrati,, ut laudar.ris: " ug?äi; Domine! quid feci? dum tuce homi- ^ *; BILEA num: gratiam prauli? deteftor in(anidtis j d* meam mille cruciatibus aigmm, dum eum &Eüt' — Ioeft, iat . (ï)* D,eät.gzv,. V. 38. 1 204. Adjume-ntuni F. :^2 Ql l;æü(, qui poteft c$ animam 9 covput perdere E ip gebeuzam ,(k) ne homini difplicerem, qui Eu non.eft nifi vapor ad modicum pavens , (I) Poe- nitet, o Jefu! mea . me impudentie,. abo- pit ii minor ftulrum meum de tua & humana ami- citia jodicium. ^Tu, tu Domine, tu folus culn [ito verus amicus es; tu folus in neceffitate non deferis. "Tibi foli deincepsferviam, tefo- p faor lum amabo, tui folius amicitiam pre cun- &is mundi the(auris eftimabo. . Rideant & fim Inte illadantalii: modone tu ininteritum meum rideas. |Supoillent, traducant & fannisex- gu & cipiant focii; nocere quid poterunt? mo- VIV do tüme ames,. protegas, eftimes. |Uni- verfamcaleftem Curiam teftem invoco, me and jam nunc omnem refpectum humanum de- Qrat ponere, execrari & ejurare. . Infpe&tante Qiin Nf divina Majeftare pleno rationis fenfo & vo- luntatis confenfu, fponte & libere illi ido- Wi lo: Quiddicent bomtnes? p:rpetuum renun- b. tio.. Nihil amplius omitram boni, ne ho- ( minibus difpliceam ; nihil patrabo mali, ut hominibus pliceam. . Adhereat lingua fau- g fiy cibus meis potius, quam verbulum profe- rat ad captandam ab aliis laudem : exare- T hn Ícant citius manus, quam aliquid agant; quod hunc execrabilem rcfpectum fapiat. fj 6. Denique. poft confideratos Ecclefiee ritus aliaque adjuncta, qua humatio nem Qu no- ""(k) x Matth. IO; v. 28. - (b jacob. 4« 9. 35* e * 205 ,Exequ'iæ fpirituales, esc. pdm noftram comitari folent, finge, mortuo ti- bi ad vitam redeundi copiam fieri. Finpe, im, u )9 animam tüam ab Angelo Cuftode e purga- eatorii carcere ad fepulchrum reduci, tibi- f) abo' ia que dici: en! cum defcripra Luce 13. fi- t ol culnea fueris fructibus vacua, qua non ni- d& 000 fi noxiam aliis umbram projecit, inutilique pondere terram occupavir, hinc vindici , ltl g mortis falce füccidi te juflit cceleftis Pater- familias , ultricibus flammis- cremandam. n meum Interceffit pro te Mater mifericordie, lon- yisede gius merendi tempus, opratum ad corpus Q m & vitam reditum tibi fupplex exoravit ; ad vivos remeandi melioremque vitam incho- m At cave, nova hac 0 me andi tibi poteftas fit. mde- gratia aburaris; fecus: irreparabile exci- dium time. Cuote Securis advadicem pofíta eff. (sn) Ni(i fruétus dignos ponnitentiae feceris, nifi T0 priorem vitam correxeris, &fàanctius dein« j ceps vixeris, actum eft de te; exícinderis, fenit n bo- & in ignem mitteris: time!.. Age ergo,ad corpus revertere; membr-is unire; tumulo mzfi; u egredere, & ex alio in huinc)f'modum redux p fit- fiovam vitam, eamque fan&tam aufpicare. ol Vive, prout viverer a mortuis redivivus exit homo; certus, te poft unum mgnvfem de- 3gafïf; fiüo moritürum. H ;pidt -Ad bsec quisanima tuc fenfüs, quae mens, dl Lrür- o quis animüs foret '? age; fi qlortuo tib f0 .fum " (m) Luc.3.*.9. g, H 206 - nddyunentum- F - fíamad vitam redire daretur, .qui deinceps ii £* viveres ?. .. Si fcires, te poft menfem ite- rum moriturüm; quomodo.illum tranfige- &12 ef res? ..,:quo, qu&ío, fervore-novam hane viram ánchoares? qua devotione quemvis T0n Inca diem hujus ultimi menfisexigeres? qua at« tentione orares ?.quo ardore fàcram Exo- Isl Tüm mologefin. & Synaxin frequentares? . qna modeília & charitate cuin proximis ageres? Bo n quomodo corpus tractares, tempusimpen- dercs, aliaque nepgotia perageres? 4 i Inm hic ul- tum - Idem jam.nuncage. Si prefens timus re ipfa vitee tug menfis fuerit (utifors i erit) id egifle gaudebis. Sin minus; non litm peenitebit. .. Certum te volo, non ponite- jetla bit,. Maximapars vitee jamabiit:. parva re: o íftat; hanc ergo ferventius exige. Labora ltll pro coelo ; labora pro &ternitate, — Nullum T diei momentum vacuum abire permittas. t A&um tempus inflanter redime, prereriti W i ja&uram.prafentis ufu compen(ando.. Via- torem fequere, qui, quod per diem forte DUIS àm; neglexit, füb velperum duplicato fervore füpplet. : Quidquid operari poreft manus Wt tua, inftanteroperare; precipue vero con- Te] cepta propofita conftanter exequere ; tuam- Qu que converfionem ab actu quodatn heroico I aufpicare; .Age, audealiquid; ac meliori tt Viiee per heroicum quoddam facinus iniriuga ipfa valet flacito. Ve; unicus ralxs l—aläqius plus Qe, ^ mile Y Exequie [pivituaki ,-&9'c. 207 incepi mlllems aliis remiíToribus.. Dæmldæum fa- f li habet, qui animole incepit. anlipe Huncin finem medium tibi fsppeduo n hat e&icacæfïimum Áimul ac.nobilillimum, nec Jem Vi non animó generofo accomiodati(fimum, mceufum videlicer De1 amorer. Nihil qua at j E enim grave eft amanti, nildurum autafpe— 1 qna rum dlho-enn. Po:ro morivum, quo, divinum in teamo- ul CS mpet- rei füccendas,. tibi gemipum. propono, 1, Immen( beneficia Dei erga te;. 2. Infini- hicul mm amorem Dei erga te.. In prsmls Deus in te comulxt beneficia numero plurima; ütle uufom pj 0 lirate. maxima pretio.infinita ,. qua ob mas jeftatem donantis, ob vilitarem donati , ob Iæ jl [o Jure mapnitudinem..doni, ob modum dcnandi mæfhmabxha funr. Deia Deus te amat, ; ibor M : Deus ,. llle, inquam, fibi foh. fuff- cxens fe ('Glmnfïmte beatus & nulhus crea- Qs ture mdugus Deus amar, & quidemte,. qui «t non es, nifi pugillus ciner. & ex meris vi« ; Vi Üuis& (celenbus conflatum,n bxlum. Ille te forté rfare amat (ine.-ullo tuo: merito, etiam . prævms tot ruis pec.cans ; & quidem preror aliiste as ) coni melioribus, . eique fervepuus fervituris; te- que amat amore «ferzo ; ita» ut fe nec: Cl tuart 101 tius dilexerir, nec diurius amaturus fiq quaim te; eoque; m)ïmm, nempe .illo i ipfo;. quofe eliot riBi ipfüm diligit, diligendo te toto fe, omni que efentise fuge infinitate ; mexeque eratui- valez 10 ga m^ 208 Adjumentum. FTI. lus 1o fine ulla tui indige ; ntia, aut prqpria uti- litate. , f Et huic tanto pere te amanti , tamquebe- ie nefico erga te Numini actu quodam heroi- ll?g co tuüm pariter amorem teftarirenuas? O Qu ingrate! Deus contra te integrum exerci- t tum beneficiorum in campum educit ad ex- pugnandam tui pectoris duritiem; cingit& 91 coronat te in imi[ericordia £? mifevatiomibus,(n) d i ut tandem aliquando reciprocante affectu Itfi tuum cor illi dones. Prateiea-amat te a- Dey more fümme benefico, ac nihil non agit, fica nihil. non patitur amabiliffimus cordium Tem Deus, unice ideo, ut amorem atmori re- f pendes: & tamen lethali frigore torpes. dmo Amas hominem te diligentem, quin imo Dong blandientem tibi canem amas: & benefa- b cientem tibi Deum , fummeque diligentem lh amas. Ut hominem amore profequaris, (Mw füfficit, ut tibi blandiatur. Enftringir, fo- Qd vet, amat te Deus, & innumeris beneficiis u obruit ; nec tamen redamas. Mundum fgo creat, mortem Ífübit, Euchariftiam infti- &m tuit & miracula miraculis cumulát, ut mu- Tsl tuum a te amorem ermendicet; nec tamen N redamas. Exhaurit quafi omnem poten- &nit tiam & fapientiam füam, ut füurn tibi amo- s il- U! rem teftetur, itaþ quidem, ut; fiomni es l( n | .(n)' Df.162. v. 4. LÀ ïx"egafae ]þirfituaïä ; £v 209 n qti- lius felicitas a tuo erga fe amore dependeret, fi tu Deus Dei fores, vehetnentius te ama- que re, amplius tibi facere nequiret; & tamen herg us 0 ingrato tepore laugues; vel unico mapis generofo a&tu . exat rem gravaris. ^ » genuinum «gi probare amo- Itdete .. Q Superi!. Deus amat hömïn-*em . &. ho- ingit mo non amat Deum! fümma illa Majeftas, us (0) & fibi foli fufficiens Divinitas, ille f& folo sfredu infinite beatus, & nullius creatura indipus t leus amat hominem, hominem, inaquam; p laccum ftercorum, eícom vcrmium, cine- ordiurt rem & nihilum ; & tamen hormo non reda- muri mat Deum. .. O imortales! ubi, quefo, eff m(pts. amor, ubifeníus nofler? an ergo (ümmum jn Iff0 Bonum amabitooftrum nihilum, &noftrum ynelte nihilum non amabit füummum Bonum? , Ergone tu o Deus! ab eterno amabilis- ;en!em nuiris fimos immenfe charitatis tuze oculos inme yiit defixeris; & ego tui nec memini(le digner ! ld tu non uüifi beneficia in me contuleris; & ego in te non.nifi maleficia congeram! tu jndum MU amore mei fis mortuus; & ego levi aliqua. y m mei victoria tibi placere refpuam, hanc ti- qmet bi creaturam facrificare renuam! vah fripus otet animi ftygiis ipnibus dignum! . O beneficentiffime cordium ametor De- j o jnis l us! agnoíco ingratitudinem meam, pudo- re confundor coram te. Ah! Amorem P Jil? um erga me, me« n'qn..amavi! tam benefic Q * que * 210 ZAddyumentum. IT que infinite amantem 'ïDemnænon:redamaxä; quin & offendi! tot beneficiis non nifi ma- lefacta, tanto amori non ni(i odiüm repen- di! fed poenitet ! dolore confixusabominor duritiem. meam; tandem victas do manus, "Vicifti o amor! viciíti! ribi debetur :cor '. meum ; meos tibi confecro amores. Dein- in €eps amabo te, o mi Deus, &eo intenfius lm amabo, quo ra:d'us te amare incipio. - et Atno te; ah amo te! o.Amabilitatem, - mg DBonitatem & Pulchritndinem infinitàm* üq amo re, idque pure propterte, nonexfpe fit, premii, aut metu penz, íed unice pro- FT piér te; quia fümmum Bonum es, & infi- üif nito amore digniffimus. . Utque amorem Ín :3eum ipfo etiam opere tibi comprobem lg ab hoc N. actu heroico.correctiorem poít- i hàac vitam aufpicabur. "Tu o Deusfac, ut. Vet deincepsvivam tanquam homo a morte re- Tis divivus, & ex purgatorio in hunc orbem N xedux. |Fac, ut immoriar fancto amori & tuo ; «& quia vitam atui amore non inchoa- A vi, :da.esm faltem amando finire, Da; ut confideratis Ecclefiz ritibus, qui &umarionent tl fidelium jpartim zecedugt; partim fubfo- - i quuztur , i inpoflernm vivam, netandemr d in inferno cüm divire Epulone fepeliar; fed h potius cum Lazaro in finum Abraha depor- tin ter, poft glorioíam e rümulo | anaftafin æ:;er«- m 'beïndus,. AD. 4 $5o€9 - a LUA D tD o oD DP IDl [mt ept ADJUMENTUM VII. . T0f Ynus Optatio mortiis, r C nter alia, quae mortem no(tram plerum- Ven I À que turbidam, vel taltem minus paca- tenfis tam reddere confüevere, poftremum haud €ft nimius quidam timor difIolutionis ani- d m a nofítro mortali corpore, ac inordina- jun! taquaedam diutius vivendi cupiditas; qua erfit fit; üt mortem nonaliter ; ac fübmiffüma j divina Tuftitia lictorem, immitemque car- &i nificem intueamur. Hunc ergo horrorem r fi non omnino expuliffe; faltem temperas- jpe fe.multum conducet ad procurandum mno- 0- bis placidum & vita difcefum. ;Mediura w] u vero hujus metus moderandi eft votum mo- tero fiendi; quod enim optamus, timere haud xb folemus. :Opratio itaque mortisegrepium 4moi adjumentum erit.excut " iendi hojus-timo ris, yhor adeoque obtinendz quietee mortis. jj lt , Porro que fupremum nobis diem ita ter- iif tibilem difficilemque reddunt, potiffimum fj £ria funt: 1. jaGura pre[eutium, ?. dncevtitu- dent 4lo futurorum, 3. vigor juffitie $7 abufus mi- ; fericovdie Dei. Mors enim, cum fit ini- zium aeternitatis, & ffinis temporis, fepa- Pol'. ngo rat ab omni, quidquid nobis charum in oS- hoc mundo; quidquid pretiofum e(t; n N 2 que D * v 212 HJjumeh;um 7IIL &if turi incertos perducit in. talem re. que ven rá nos opera m gione T * m adïquam (olam noft Tar «oinita puntdr, & ubi nil nifi 'everffimum du dicem, coelum, aut infernum ;nvgnicmus. Ticu E N ihilominus fi mortem acutiori mientis dl, oculo infpiciamus, ultro fatebimur ,. eam $ Chriüiano minia;e timeodam effe. li fum ARTICULUS L ET fdi : 06 jacturam. prafentium. (Te ro itaque, & contendo; mortem po D non efle timendam ob ja&uram pra- tü feutiuim, N itae Ícilicet rerumque terren:ruimn; pa & in primis vitee. | Quid enim eft diu viveres queric Aug.ftinus, mifí d:u. tovquevi? (a) Qing ftra, nili mare conti- um Qaid e(t vita hzc no & nuis perfecurionum; miferiarum & adver- tatum ? .quidnifi nubes M fitatum procellis agi N perpetuis curarum t urbinibus circumacta ? ue peris .( . profequitur V Certe quot. quannis Hipponenfis Prae ul ) agitetur. genus buma- num; nZulo [e 4 " rmoue digeri, mulla cogitatione f n comprebeudi pote[?. (b) Enimvero ur minua- mus timorem mortis ; fufficiet confideraffe firmitates fcilicet corporis, n miferias vitae; in entus. & bi æg?itudines gnimi, variosque ev pr fafh- T Is 10 u 3) Serm. 7. de ob Doniini. (b)- 'L. 22. 4 4 Optatio. mortit. 213 m fes faftidia, que itenti^em nobismodoa Deo im- Qpità miriunrur,modo ab hominibuscreantur, nom raro eriam a n.bisipfi: per noftram impru- imum emus. deniiam, indolem melancolicam, Q exoe nentif ticum agendi modum gignuntur. Quis elt, qui non vltro fateatur, fe in hoc mun- ia do p:o momento gaudii numezafTe centum heras teedii? Perpende infortunia bono- rum, viciffitudines rerum,. inconftautiam amicorum , ingratitudinem clientum; per- fidiam fociorum, dclores & morbos cor- xdtfem poris; affi:ctiones & tadia animi, labores, m pericula, & a&rumoas, que hactenus ipfus tu jam pertulifti, & que etiamnum tibi yTüd u perferenda reftant, fi diutius te vivere con- tingat. O qvam acuri adhuc morbi, quam j? () 'onti« graves perfecutiones, triftitize, anxietateg & miferie exantlande te manent! Nempe dvete nobes labor & dolor duo funt cardines, circa quos noílri omnes à x vuntur. gmi infelici gyro Ci?,(:ummli quitul His calamitatibus corporis adjunge mi- file at feriss animi. Verfíari in continua occafio- ne peccaridi: vivere in perpeuua incertitu« ipute erdue dine falutis: femper ambuiare ad marpí-« nem inferni: nullo non momento poffe la- pO r bi in peccaium, & inde in orcum: femper i pra oculis habere imminentem fibi Juftitiae filie romphaam; hofítium infidiis undique cin- Ab gi;& Aad peccandu-m mod 0a dam one, nunc & 3 - iv e E u Adjomentum. PL 4 mundo & carne conjuratis viribus ith It pelli: neícire, an fimus in ftitu pgrative ; & Q fi etiam fimus, perdere eam quolibet mo- * HU ( mento poffe; quanta hec afflictio ftudiofae falutis animz? Quomodo erpo, Deom im- ( nl mortalem! quomodo poteft amari vita tot miferiis corporis, & periculis anima fub- lmp« jecta? quomodo poreft timeri mors, quae ij, nos liberat a tot timoribus? Erpgone diffi- qud cile. fit carere fenecta: tor. inquietudinibus: at turbata tot folicitudiribus agitat2, tot cu- I ris diffipata, tot morbis, eerumnis, dolo- d ribus, & anima periculis obnoxia? an nom & »elior eff mors, quam vita amara? (c) — ef . Quis mifer miferia" finem: expavefcit ? Hl atqui mors eft omnium hujus mundi mife- at riarum finis, .:Difceffus ad. Deum efl : cincu- T lovum folutioy onevit excuffoef ;; (d) ut quid bl ergo eam: tímes? Miles defiderat fineme [ prelii: viator finem fua* pereprinationis z N reus cruci vel rotae affixus: nil velhiementius: optat,. quam finem fui fopplicii. . Jam vero: Í quid eft vita hzec noftra? Continua & an- ) ceps pugna eft; enilitia: eff vita bomims . [u- D per tervam. (e) Difficilis & periculofa pe- reprinatio eft; guoniam, dum famuys im cov- que**' gore» peregyinamur a Domiuo.. 4('6:)—: Deni -*i?ü-f ff ' (e ä&ch;- 30.v.17. (d) G?älNdz;ïknL ( mft 18- (e) Job. 7.9. x.. (£) 2. Cor.5.v.6. / . Optatio movtit. " Sift* diuturnum quoddam füpplicium ; lentum- ^ que martyrium eft., crudelitate quidem:mi- LO« tius, f«d diuturoitate moleftius. Zv vita Vdiol Chrifluni , fi fecundum Evangeliwm vivotycyux fD Ij« efl &$ martyrium , t-fte Auguftino. Et huic 4 of mhlitie, peregrinationi, & martyrio fiozm [üb« imponcre verearis? Si7ota vita tormentum efl , uti revera eft, erco leneficium eff , con- qu (ifie cludit Perrus Bleffenfis, (g) fu/:to:figire vt- nibus Jaw. |Et hoc beneficium horreas * » d . II. Quodfi vero viram noftram oculis fi- dolo- dei contemplemur, quomodo; quafo, pot- ao eft Chriftianos amare vitam, quam credit ^ effe exilium a coelo? quam fcir effe divor- 7 tium a fupremo bono? illam, inquam, Vi- " milee« tam, quz, quo lon;ius protrahitur, eo fltle diutius eupi a coelefti. parria arcet; quae quidg blanda quadam captivit«s eft ; privans per- pem fe&ta libertare filiorum Dei? Ergone Chri- nis: ftianus; qui vel modice Deum amat, ne- entus queat coritemnere iliam viram ; quze ob cu- ras, quibus nos diftendit: ob negotia, qui- j vt u bus nos diflrahit: ob tedia, quibus nos obruit, non ran'um impedimento eft, fec 13 T nos omnino inbabiles reddit ad Deum per- [ QUf« fe&te amandum; quz ob violentiam con- cupi(centig , ob tenebras inrellc&us, & cor- jque voluntatis.nos confti- * fupte am depravatae. " —0 4 " : 1 tui; Ü T QD ov $r de Adoenpe. - ,. N Ar6 AMdjunintum PL 'tüi'-f in mo f 7 ali quadam neceffitate illius Ma- r jeftarem conrinuo offendendi? ec O homo, qui mortem times, audi, & Wa contremifce! illa tua, quam adeo. diligis, ul vita infclix quaedam neceffitas eft peccandi., J Si diutius vivas, certe adhuc peccabis ve- l hialiter : potes ctiam peccare mortaliter ;; Tum forte etiam peccabis, imo fpectara fragili- Vite tate, inconftantia, tepore, & tua ad. ma- pr lum propenfione probabilius peccabis. Sa- fcor lomon, Origines, "Fertullianus, aliique iu- gem numeri illa (enes i perpetrarunt,a quibus ju- lt 7 venes abhorruerunt; forte etiam tu. dia quam melius illis füiffer, fi praeci/olongio- HU ris vite filo citius rapti füiffent^ Age; fi pol etiam tu anre aliquot annos in illo. morbo,, Yne illaque arate. mortuus fuiffes, an- non plu- lll rima peccata modo. omifía gauderes, qua ob protra&tos vite annos nunc commiffà tdhg xj doles? Idem, crede mibi; poft aliquot an- Qu 2:0s de przfenti vita judicium féres; tunc. b citius te fuiffé mortuum oprabis. Cur er- o nunc diutius vivere defideras?' $7 remm. ph [2 j ne difcutias, ait Ambrofius, son feis na- Q Zure novs eff , fed' malitie ; mon tam finis eft: du vite, quam culpe. (h). Verbo: itirum. üis ftpulturaefl. (i) ! Et hunc finem Chriftianus. für tmeat;, quiDeum amar; & pecf:ca.tum: 'odif?; A (b). L. d: fide «sj j:ï., (1). /dem de lono md*:Q G 9* | " r , Optatio lmm;s. 217 du [6] q-uam' alia pectore fenfa volvebat ille, qu»i» exclamavit : Jomine, tol'e, quafo amimam diy meam a mé; quia melior eft mibi movs , quam ls vita. (KF) Non ergo timenda eít mors ob : Xl jacturam vitee. ]6 Vee IlI. Sed nec timenda eft ob jacturam re- lter; rum terrenarum; bonorum ícilicer hujus sgll- vit ; honorum, & amicorum. Quis enim | ff« prudens renuart abjicere glebam,. vitrum, . i« Ícoriam, ut illa commutet cum argen:o,. qe « gemmis &auro? T'erreftria heec bona ca- u leftibus comparata lutum, palez, crepun- . dia fünt. . Quo diutius illa potfides, eo diu- n tius his careas, elt. neceffe; temporalium polfeffio eft dilatio eternorum. Quam no- s;l y'o, xia ergo hac cocitas eft cupere differri cce- p leftia, ne deferere cogaris terrena? no!le qu adhuc indui ftola glorie, ne centonem exue- mi re jubearis? ami.is Dei in caelo necdum fo- clari velle, ne tuis in terra valedicere de- i f beas? Ergone adeo nobis viluit ccelum, ut pro ille terram relinquere recufemus? ?ï d f Ad hec bona terrena fping funt, que, w "a. dum non habentur, punpunt fui defiderio; uf dum autem poflidentur, cruciant am:ílio- nit nis periculo. Impedimentra funt, ingref- n fam per anguítam cceli portam remorantia. d ibus illipatos dae- 0 Aurei compedes funt , qu i | y) mon m - (k) Jone 4. v. 3. 2;8 Adjumegtum FA II mom a virturibus abftrahit, & ad fcelera fot pertrahit, - Vitiorum fomenta (ünt; nam Titfur tefle Grezorio, u/z aurum pluit , pluit €g vi- foi tium. E has (oinas deferere, hos compee tedüt des abr*umpbre, hec ceeli impedimenta, (2 Qu lürisque obftacula abjicere gráve fir Chri- fliano, qui vi folemnis ill'us promiffionis in bapnfmo factz abrenuntiavit fatane & omnibus pompis ejus ; qui juxta dc&rinam Evanaeiu ira joberur uti boc mündo ejus- que bnms, quafi non utatur;(l) urpote quae T Ti ipfr a Deo muruo data ad tempus; non au- tem donata fuere9 Xleo fas | Enimvero fi inarniemi rerum rerrenarunr br'ewtarem bonorumque cedeftium ater- ts I nam fel'ciraterm faniori oculo c^nfiderare- Tif müs, cum S. Ignatio etiam nos exclamare- EU fnus: Q' quami /?Ardet mibi teyra, dum calum QUi afpicio/ etiam nos cum Apottolo ab hujus fs vitae mundique vinculis cuperemus diffolvi, W ecf eff? ewm. Cbrifto. (m) Et certe his rite m füt expenfis raríttum abelt, ut mor: fir timends ob jactur:mi vite rerumque terrenarum, ut 9 potius fit optanda.» At opp^nes : equidém nom timeo mox*- D tem ob ja&huram prafentumt, (ed. ol incerti- fudrent futurorum , nempe ob gravium pec- h te] eätormn mulmudmem, ammæque dubiam fortem : d — (ua (l).) Cor.N 3[. (m) Plnlzp T,7.23. " — Optatio mortit.. 219 fortem: ob inftantis ]üdlCll rigorem , pe« (l ; m narumque aternitarem ; hac funt, que vel ] 631 folam mortis memoriam mihi terribilem ompe eddtmt Verum oüendam, mortem ne- nra f que timendam effe. t Chn Nfioni ARTICULUS II yie X &rnam O5 imcertitudinem futurorum. )j 0 9ui rgo ut dicis, morrem times, quia. pecca&l & peccando reatum pzenae yequa mcurnfh Qon a At vero fi diutius vivasy an ideo fa&tum infeCtum fiet? an prolixior ee-- enituti ras nom peccafï'e te facier? am paenee'pecca- * ] t tis prareritis debiize per longiorem vitanr derart- minuentur? an non porius per nova pecca-- amare' tz qumebuntur ? — Dein fi mortem times;. Qul quia peccai.h, cur non etiatn times diutur- niorem vitam , ne denuo pecces? fimetuis hu;uï mortem ob peccata prætemä, cur non Efld am metuis prolixiorem vitamr ob peccara li rm futura, quorum longzvior atas eo ceruor,» jrint quo uberior ; occafio eft?" jim, 'Fimes mori, quia nefcis, am odlo vel amore dignus fis. Scis; quod graviterpec- j o caris: fed nuu etiam rite poenitueris;. hoc T nefcis; & hinc in alterum mundum migra- p relhorres. "Fimesmori, qura ignoras, quo hybiatm rfem tua poft mortem iturafit animpa. Scisqui- dem, m iturum in: domum ætermtms, red t j, 27 Miifins 220 Adjwnentum FII. icem, hocne- ANtr in qualem, felicernne an infel — — Qu fcis; hinc mortem metus. "Fimes mori, 3US1 quia time s comparere coram judice omni- fio, inexorabili, feverilfimo; de otiofo Thd 4 [ etiam verbulo rationem' exacturo. Deni- D uerimes mori, quia times poenas inferni; aut faltem purgatorii. fdm | diutius vivendo quis Sed edic, an certigyr fies de ftatu g. abz , & seternitaris futura forre?. p« an divinum illud tribun 1l per hoc effugies ?" utius vivas, an forre interea infernus. . tam Si di tum extinpuerür, aut pUrgator! um refrigerabi- tur 2 num forte tra&tu remporis tua pecca- Quii de taoblivioni dabuntur, aut poona illis debi- ( ve tamitef;et? Si tardius moriaris, an tunc oft aliquot annos mors minus terribilis;. tut W geternitas minus longa , judicium minus ri« * [ gidum, ]udex minus fapiens ac (evemsï R eri;? ! Si (altem pertimorern mro ti S Fongiarem:-f po v vitam nosa morre morier.Jique neces- pe M fitate; fi a judicio inrnoque liberare pof- íemus, dignior venia bic metus foret. Ve- diu ET rumquaitu m-unquemori timeas, morita- men certo debebis: ferius aut citius eriamr h Ti érto eXcedes: certo jü- ! inu tu aliquando . vita C dicaberis: perperam acta, * nifi in hoc mun- N * do expiaver ijs, 1 bi certo lues; nilque eo- L s, per longiorem vitanr rum, que metul m effugics. nergo ineptum eí timer;-, f tDor- (* Optatio. movtit,. hoce. Amortem ob mcemtudmem eorum, quaife- To 'cutüra füunt mortem; cum inutilis hic me- ? Ort £us mala illa non folugi non arceat,. fed im- otiolt maturo horrore potius aggravet ? led Dan enim ad mortem, ait Ambrofius, 4404 poj? infeti movtene[l? (n) Non ergo metuas mor- tem propter peccata, eorumque ped iffe- j fs quas paenas. f orte Viciffim porius time flimulum mortis, uiest peccatun; quod enim hominis noviílima fornus tam terribilia reddit, non mors, fed pecca- stbl tum eft. Nam Deus neminem damnat, | p quia mortuus e(t, fed quia male vixit; ua- j; d de ig. mevte nog babemus, qwod timeamus, j um ( verba fünt Ambrofii ) fj zibil, quod sne- Thilies zuendum [ , vita noffra commifit. Ert hinc, jUS fl« ut fuádet Thomas a Kempis, (0). AZeus ef- NOTUS fet feccata caveve , quam qortem fu,:eve , 2ut timere. , Quinimo ob hancipfam rationem Vortrt. por-usin voris habenda eft mors, ut nem- pe vitam.abbreviando peccata imminuamus nete & fic rimendi ceu(as tollamus; nam quo j pOf diutius vixerimus, eo amplius peccabimus, r Ve' jritte adeoque mortem nobis, judicium & eter- etldfft nitatem f-mper magis formidanda redde- 1nuS. Vive proin line peccato; & morie- to ] mut risline timore; fique pro admiflis fatisfa- ] 80' cnas jf (n) L. de bono mortis, cap v nere . (o) De imitat. Chrzjf: l . Do:o 222 Adjumentum. FA fn, cias in hac vita, non habes, quod timea$ CU in alera. ]L Sed. dices, ob hoc 1pfum viree tibi etaf dies multiplicari te cupere, ut plus tempo- Vix| ris habeas peccata delendi & merita augen- n ts Tilis di. Verum quisquis ita fentis, ab amore proprio pia fraude illufüs fplendide decipe- paá ris. Naminprimis nepo, teita delerurum p prererita, ut non in dies commiffurus fis NT nova; tefle enim Bernardo, 4uanto vita Vita.& longior ,. tanto culpa eft numevofior. — Optas inho plus remporis ad peenitendnm, auotamen certo abufürus es ad amplius peccandum; epe Doft &ficinon tantum non expunges debita pr- terira, fed infüper contrahes alia; que erunt lm UL o graviora, quo zmagis per atatem au- lisgg gebirurmali notitia. Et, quaío te, an po- flerioribus, quos vixifti , annis prioris vi- H,e Tuy tz errata expiafti? an velunicum peccatum congrua fatisfa&tione deleviíti? Proindeex füy J preteritis futura aupurare; quam parum enim hactenus pro preteriris fatisfecifti, pto lt &que parum pro prafentibus etiam in fu- rurum fatisfacies: adeoque fi dinrnior tibi TR eetas obtingat, non tanrum non delebisde- liétapriora, fed potius accumulabis nova, gravioribus fuppliciis eluenda, Dein illa; quz obire folemus, poeniten- ti& opera ex una parte tam modica, tamque le t; ex altera vero parte no- * CB, - " Üpratio anortis. 223 , d ] ftra, qu& nullonon die accumularnus, pja- cula tam inu!ta graviaque fanr, utanima vitetli etiam pientiíimaac peenitentice addictiffima temp vvix pro-erraris quolibet die committendis 1 o fat'sfagere queát; ita, ut pró deleadis prio- j amat ribus nil reftet computandum. ^ Illüiioer- ] .decipc» go-eft, pio hoc obtentu,. delendi fcilicer eletorum æ,ecpa'm,:maræ'is ümorem palliare. fürus f j - "Sed neque .ob ;auge-nda meti ta þindlikinr (ptts vita:eft opcanda; ;nam certüm eft, amplius inhonorari .Deum per unicum etiam venia- yotumet candun; lepeccatum, quam per.maximaplurium aa- b pre norum fervitia ; piaque.opera honoretur. ye erunt jJam verofi vitam.in plures annos prorrahss; em d Certus?s, re peccaturum venialiter? &cer- us es; .Denm a te amplius inhonorandum ag ioris eile, quam peromnia tua bonaopera hono- randus fir. . - Ergo fi puro amore in Numen ecatud fupremum ferris oindeit ; plus timere debes malum D ei per veniale creandum, quam optare y puut il proprie eloria: sngmentum per au&ta meri- t2 duplicandum; adeoque plus debes hor- i jor Q reredonpiorem vitem , us accumulandis peccatis occafionem prebet, quam mata- dhis ; no ram mortem , qua augendis meritis tem- "PDS;. l,adim'it? pcnigue-uggrimgnda eü;mg;;P viilet odict; e n oj K. 224 ZAdyimentum | VIHI. ARUEA CU.L 844l inj jo ovYe" juftitie , 69 abufum l | O0b vig nifericerdie Det. !gnt i. [^ateor equidem, Deum eífe ju(tum; À fed eundem magis adhuc mifericor- ol trüd dem eíle, ipf&e íacre Paging pradicant; iil ] dum dicunt, .effe milerationes ejyus. fuper om- zia opeva ejyus. (p) — Ira Omnipotentis eft ri- BR menda, non inficior; (ed ut eam lenias;in pQ tua fitum eft poteftate, mortem prefertim qef; Qt in pcenam peceati prompta fübmifífione ac- ceptando. Judicia Dei funtaby(fus mulray Tnei precipue in predeftinandisaut reprobandis: hominibus: itaeft; fed etiam illius miferi- iim cordie non eft numerus, & bonitatis infi- Mif Ws nitus eft the(aurus. . Pater eft, & omnium Patrum optimus, qui infirmitates noítras m s eo affectu commiferatur, quomodo mifevetur Pater filiorum.(q)lp(emet perProphetam pu- ly Qu blice denuntiat; fe nolle mortem peccatoris,' fed ut magis convertatur & vivat. Dicad eos: Tel bu vivo ego; dicit Dominus Deus: tzelo movfem. z'mpii, fea' ut convevtatur z'mpiu: a via fua, t9. ii vivat. Si dixero imptio: 1novte 1novievis ; eg'. ls hu evit peuitentiam a peccato [uo , fecevitqueque. Á icium €9. ju[litiam, vita vivet&g ton 1norie* D fe ib ?ur. O;rz(zia peccata eju$, que peccavi f? 402 imptu- IU NI G-nceetum W&(q) Pf. 102.v.13. 225 .. Optátio mortit. t ämpaæhäwz;w- el.(r) Quaío, quid amplius promitti, quid «erriu: fponderi pcffi ? i L .. Innumera licet graviffunaque forent tuá peccata, modo poeniress, prcmptus eft ad uftun ignofcendum, Veüiam primus offert etiam ferictt nolenti, eratiam fiam etiam repiigeanri ob- trudit ; &, quando fcrte puniendum eft,non dl "uþ!ï (l* ni(i invitüs punit, & plerumque tarce pu- d- nit, femperque infra meritum punir. uis js,l ergó tatm bonum Patrem miremque Deum (ertim deíperato ac fervili meru timeat? clyp:o p d tantie Mifericordice te&tus, ]um ts tela quig ; li metuat? . H. Atdices: equidern non babet, quod Cbind . mifgfl' timeart à Juftiià, quem rüencum füfcipit jeinft- Mifericordia; fed quod [uititie timorem: ynium euget, eftaimius Mifericordia abufus: hao o cum diu nimis abufus fim, v.ndices nune iras vereor. — Verüm fi illis folum fperendi fmutr locus fepereff-t, qui Dei Mifericordianun- 4m p.U'I quam (ünt abufi, omnibusdefpersndum fo4 catol bt ret, nec Chrifus dicere in Evangelio dée: buiffer, fe e ccelo i& terrss non pro juftis p inÜ fed peccatoribus, non pro fanis, fed &gfo- tis Veniffe; omnes enim hi illius clementia 51 luntabufi, 1mo eoipío, quod divind Mi- w 1 nl« lericordia tam impudentem (u bonitatis ue pati- V,/M &bufüm tánto. temþnïc in te, tamQ tienti ida p 6 MTETUETTNT d 226 ZMjumertum. PHI. enti charitate COnnivehdo to*ei'ari,t;*(täq'üjä necdur ultrici Juftitiae ple&tendumn commi- a ferit, fignum eít, ab ea te benevolo illo div affectu diligi, qui zeterne ele&ionis felix K prognofticon eft. |Quid enim? an Parer du TUS cceleftis paenitenrem rejiciet!" qui rebellem tot beneficiis complevir? an Paftor bonus EUl oviculam ultro redeuntem repellet, qui er- Wnk rantem tam follicire quaefivit? ^Quid? il- J« le Deus tua damnatione dele&tetur, cui la- lu crimz unius etiam peccatoris majus pau- dy dium creanr, quam cantica nonapinta nO- lu vem juftorum? Ah! up;llam Dei ladit; j de illius Mifeiicordia qui diffidit. Proin Tur quo minus filiali cum fiducia ad thronum prá- &t tiz accedas, nec Mifericordiz " í " te äbufu.st'?þ-' ii flerreat. Tem V'ide peudentem ( hortator elt Auguflinus) l audi precantem: . Paterignofce illis. " Poft has i voces quis defperet? /r[pice vulgera penden- tt 31$: in[pice [anguinem movientis : [pice pve- fi tium vedanentis. His vifis quis non optime el Íperet?. Ceput Dabet inclipatum ad. ofeulan- [ ii á dum: voy apertum ad diligendum: totum cor- N pus extenfum ad vedimeudum. (s) Etfir, deé ejus amore qui dubiret? Parenz avcama cor- O dis (tefle Bernardo) per fovamina covports. in ln tali afylo a morte quis fibi timeat? — lu jus "M (5 Hg. J Optütio siovtil 2**2*7 L Oftinl g E)us fherita non-foludi válore infinitày fed ilusdono etiam noftr fant ; que cum jlo 1 l) divino Patri in lyttum btulerirbüs , ea ré- is feli Jicere nec Juftiia porerit, nec Mifericor- | Bate dia Volet; cum plus folvamis, quam debea- opellen ius Peccata eniri noftra ütut iniumerd, r bonts tamen finita fünt; quibàs éxpungendis vel quia unica diviniSanguinis guttà infiptte füfficit* " adeoque tántuci abefl, ut morsob riporem qui l Juftitie & abu(um Mifericordis fit timene ; p da, ut potius mille votis fit exopranda. us Tta eit; tam pdrum metuenda e(t mors ob i ldl jicturam prafentium, aut metum futuro- * * L 3 Brit rum : ob ricorem juft iti, eut àábufum mi- Imprte fericordiz , ut potius defideranéa fir, mà- Xime ab illis, qui fidem, fpem «& charita- Jïuszb- ter fe hsbere profitentur. fins) TII. Si en/m credis, Deumn effe (ümmurn Y has Bonum, ut quid erpo non deéfideres mor- pe'ndeæ;- tem, quse fola eft via perveniendi ad poffés- y p fionem tenti Boni? Deus, docenteid fide, t eft tale Bonum, cui fimile oculuy yon vidit, ^il* Vec auY2s audivit, auec i cov boinimis afcendit. - (f* (D eftBonum, quod excludit omne malurm; &includiromnebonum: quod non tantvm r d j at excedit omne meritum; fed etiam omnem intelle£tum, ac defiderium: Bonum infini ,-p,f;'ïlf- tum, univerfle, erernum: Bobumirama- ) Fs E - h d " RUMERU NT 228 "d dyumentum FIIL ut ipfemet Deus, licet omnipoteng ]i gnum , atis tamen non poffit nec melius da- fic, Be j Ie, nec május. Quid enim potera: darefe u fiet, ipío melius vel ipfe? ( Augullini fententia efl.) Porro janua, p«r quam ad tantum 1 3/1/?4 thefaurum perveniamus, fola mors eft. Hec credis, nec tamen eam defideras? quin hd imo etiam meruis? que hec fides? . Qu die di- Si enim credis, quod nulla non m cis, ait Cyprianus; füpremum Numen ruum l. in coelis ; Peter efIe Patrem, eumque effe Tid softer , qui es in calis; ficredis,. c celum efle Iu tuum patrimonium, ibique tibi a regum 0pl Rege parari regnum feliciffimum; fi hec, Is &ut inquam; credis, quomodo non aftuas de- fiderio mortis? quomod o non idenridem fugt Quis me liberalit il cum Apoftolo exclamas: de corpore mortis bujus? (q) ut anima carnis W foluta vinculis evoler ad poffidendum tan- tum Bonnm ? — Profecto, concludit Augu- ni ftinus, ze dum credit , qui mortem 1imner..— Tü IV. Imo necfperat, — Quis enim inter bate be mortis prelud.a, q ugrit Cyprianus, frepi- mi dus $9 mafhus efl , mifi cui fides && fpes. deefl * q Quortidie petis, profe quirur laudatus Au- I hoc eft, ad- €tor , adveniat vegnum tuum, à( veniat dies mortis & judicii; ac per eam pot- p feffio beara aeternitatis; & interea timesil- lus j « ", (u 229 Optatio movtis. Ntent hus adventum. Q zmfane / quid evgo ovases iuj df petis, ut adveuiat vegnum calorum , [i caprivi- daret za$ tervena. delolat ?. quid precibus frequeutev Yrentii itevatis vogas, & po[cis, ut accelevet dies veptits intürit Jfi majora defidevia 9 vota potiova [unt [ervive s ell flhic diabolo, quam vegnare cun Chriflo ? (x) $qua In dies rogas, ut Det voluntas fiat; dum- que dein te vulr mori, hanc ejus volunta- (it d tem implererecufas. Poftulas inpredi cae- jluum lum, & refugis illinsadirum; delideras ter- Dat minum, & abnuis medium. Qua hzc re- ym EBe rum repugnantia, dum aliud oras, &aliud ]l* ul optas? qua hac fpes, dum illud ipfum hor- ; Q res, quod tperas? Proin aut ceffa timere, f yus de aut ceffa orare: aut aliud fpera, aut aliud tidem fuge. Ejus enim eft, (citati Praefulis ver- leribid ba funt) ejus eff tímere mortem, qui ui/ [perat catni poft mortem : qui ad Cbriflum nolit ive. m M " Equidem quod ille paveat mortem; qui nil fperat poít mortem ; quod Barba- . Aup? ii rus al'iquis aut Atheus horreat mori, qui. beatam «eternitatem reputat fabulam, haud La ff mirum. Sed quod Chriftianus, qui credit, codlum íuam eife hereditatem: qui fperat i g At masliorem a morte vitam : qui fcit, (e ideo a cacleíti Patre ex hac lacrimarum valle ad "m vt ibi ex mifero m* giorie olympum evocari ; m jl beaius, ex paupere dives, ex abjecto * 110- lus 3 eseminitund. "d T(x) . Cuprianus L:.dm 220 Adyumentum PL ri(ifus reddatur; quod ifle, inquam, to- ht P ri rimeat, id enimvero portento pfoxi- mum eft, & evidens (gnum, talem nom " [j f O . ? a lum fide, & fpe, fed etiam charitate ca- xere. Dür üt V, Amor enim irrequ'eto ardore iniime C.QPiI uniri ainato, — ]im vero in altera fo- & den lummodo vita Deo uniri intime potfumus. Qui ergo morrem metuit, Deo uniri noa Qici Qut ambit, adeoque eum pnec diligit. Dein araus oprar videre dilectum. — Arqui non- tq Q nifi per mortem perveniemus ad D-ivi&o- nem. Quisquis ergo moii refügit, is Deum videre non defiderat, adeoque nec amat, ü Cui dulcis eff pevegrinatio, big patriam non auat , nondum cegpit e[fé. amator Dei, noudum ln dïm capit fufpirave tauquam . pevegvinus, ait/ Au- guítinus. (y) . Et certe Chriftianus, qui iv D«cum vel modice diligit; mortem optabit, D. 4 in urpore qua eum conflituit in felici impo- N Di tentia illum offendendi, & besta neceffitate eum amandi, & quidem perfe&tius amandi ; « nam nullibi Deum perfectiori amore, ac in b collo, complectemur. — Quisquis ergo ara- W biliffimum Numen perfe&tius defiderat di- ligere, mori optet; eft neceffe.. n . Imo fe ipfum qui dilipit, mori defide- lü beatUS-. f r;,bi;s, quilibet ,.s;'qim cupit effe vere ob ii -- 2 [2 N Cy) Optatio mortif. " ,me Atqui per folam mortem eluétari poffümus ad veraim feli-itatem. O magnem ergo in- J ) Dot fipientiam hominis a morte abhorrentis ! [6 C cupir effs beatus: credit, fe exrra caelum nunquam fore bestum; fcit, ad hanc bea- IT ütudinem non perveniri nifi per mortem; a f & tamen timet mortem: que hzc impru- dentia! Enimvero timor mortis evidensin- m [ od dicium eft, in rali corde hzfitare fidem, nutare fpem, & languere charitatem; cum poa Qon e contrario ille; qui Theologicas has vir- tutes in gradu eminentiori poffidet, excuffo *JM*' Deurt inortis inordinato meru extremum vitae diem fervearibus fufpiriis fit acceleraturus. . d. j fi) Dixi,- zzordimato metu; dum enim . con- tendo, mortem Chriftiano non effe timen- T dam, minime mihi fermo eft de timore na- t turali, qui in appetitu refidens, voluntatis . Qu tübih imperium pravertit. INam fimiles natura& fui excidium horrentis motus extingui pe- m ofttat nitus, caverique nequeunr; reprimi tamen ac miaui poflunt: quin imo etiam debent yands ac per atteotam confiderationem allatarum ha. &tenus rationum. — His convicti morrem in Af g votis habebimus, cujus frequens non mi- nus ac fervens optatio medium efficax erit diie tum illii moderando timori, quo anima füum e corpore egreffum horret; tum illi atf US: jiqul obtinendae equabilitati, que noftram mi- tranquillam reddere fo- E d girationem fumme 4 et. /*'X 252 dájemestum. PL lez Ad urrumque vero »dbeinändu.tä: nem parum conferet voluptarium facrificium il lius creaturg , cujus jactura & dereli&tio iorrem tibi pre sliis amaram redder. Proin. acuro menris oculo difpice,cuinamrei, loco;, perfona: atfecta. intenfiori addictus vivas, 2 qua fep»rari per mortem, vehementius Au füot borreas; illudque jam ounc fponte Deo immola, quod invito, mors brevi rapiet. L IM* O Domine, quid eft diu vivebe,. nifi diui X vexati vel: (enfü vel metu: malorum? Et ta- K Tnen, que noftra caecitas eft! meri horre- lu qnüs, & diffrri cupimus,, qued' evedere: non.po(fimus; etfi. mors pie acvime fir fi- dit, nis mifériarüm, peccarorum terminus, ja-. nua. tnelioris vite, aditus coeléftis parriz;, b DT & beatiffimus Diviniratis amplexus! Aperi;, Voti quaío, oculos mentis noítre , ut agnofcas Qs mus; difceffüm e. vita non. effe jatturam; d fed' lucrüm; cum: per eum majora recipia-. &nt inus, quam: deíeramus. Fac, ut vitiis no- bisque mortui nilame:mus in hoe mundo,, Ithyo quod: mors. adimere invitis poffit; itaque. lo vivarnus , ut nec jactura prateritorum, nee: Ym qmetas futarorum. diffolutiocem na. p turg nobis difficilem: reddat,. ae ien &imcndangm | ex(p AD- d "W. (o0) gf 773 L n d um « elidio ADJUMENTUM IX. Ptoi — Defiderium celi. lo VIVAS, d promerendum felicem e mundo: ex- n À ceffum non füfficit minuiffe rimorem :De mortis, infüper perennis vire defiderium pief.. auxiffe oportet; fervens enim füpernz fe- licitatis optatio quieti obitus obrinendi effi- »fi diià cax adminiculum efl. Nam ardens amor t ac cupidiras finis omnem mediorum afpe- dore ritatem vel rollit; vel lenit; facileque red- u dit, quod alias durum, & factu vix pofli- wæäfl&' bile vidébarur. Cum ergo migratio animae j .lä" medium inevirabile fir adeunda bearitudi- atl nis eternz, inde fequitur, coeli vehemens Apeïïj votum mortis libenter obeunde ingens illi- sote cium efle; fediumque beatarum incenfam vara defiderationem omnes extremae lu&tationis reip jj n angores placido lenimine potenter mitigare. Nihilominus homines reperire eft, qui qunao, muagna voluntate relinquerent celwn cali j(aqüe. Domnino, (3). modo finerentur perpetuo ter-. n,ne& xam incolere; adeo nulla ceeleftis patrize cu- d pidine tenentur. Tanta incuria profluit ex i ignoratione illorum, qua nos in Paradifo c,x.fpe&aqtz bonorum ; ignoti enim nulla P.5 «u- u U(a) Pf.1 Iä. v. 16. Jnumezz;um ]X f')34 $ cupido. . H""c igitur. malo..ut. remedium d affzramus, da nobis, o eternae beatitudi- nis Au&tor & objectum. Deáüs! 'da ' grat'am dt cognof. end zf-lrem per fppculum in enig- [ macv, qua para(ti ciligentibus te; ut ill üs l fürm bearitatis amore fuc;enfl, iiuc noftra. jam tend«nt vo'a, quo migrare poft morrem « DT Qgplet anima. .Porro rrrud'a, que nobis promittuntur. in cæhs, 1. fuat dafiita : du D ii üm fuit eterma ; adeoque omni virium contene uonc ardennlïxme de&deiafwa,, (& [is, ARTICULUS 1 iil ys | fin: H Celi gaudia faut infimta. — Qmn nprimis Paradifi g'or:a eft zufinita tura lii IN w ob infinitarem malorüm, que exclu- 0rn. dit; tum ob mfimmtem bonm-"m, quæ in- T cludit, ac i& fe continet.- Primo exc'udit infinitátem materum nam in Coclo nullum pa omnino d.tur malum. Duplicis generis Tie; fün iniferie repenunrw in terra, nempe dolo- res ccrpons, & aflli &wnes anime; quid- n ll quid enim zrnmrarum in hoc munda eít; vel corpus crüctat, vel ansm i torquet. 9 Porro in illa celefti pstria nu'ic erunc affli- 0r &iones animi, nulli dolores corporis; qui Ihfr per rurbem erernam illam felicirarem ; nam tafle facro Codice non erit ibi /uus; eque € amor, ( uT Defidevium . cali. 235 &diüü&, elamor , neque dolor hujus exilii evit ultra. (b rindi- AVon e[uvieut ,. neque fitient amplius , neque ca- det fupev 1llos [ol, meque ulluseftus. (c) — Fu- n gnir giet dolor.£g. gemitus ab eis. , (d) cillt -.In hac vita nihil eft ex omni parte bea- 2 a tum; nullum datur gaudium purum, quod ortem careat omni armaritudine: non fic in coclo. E Ibi erit gaudium purum, beatitudo com- (h: pleta, & congregatio perfectiffima omni- Qn rl um deliciarum ac voluptatum, fine ulla af- fli&tione mentis, fine ülla moleftia corpo- ris, O quam dulce & fuave erit habirare in illa civitete fancta, Terufalem coelefti, cu- jus incolz omnes funt fancli ;; ubi fe omnes fincerius &tenerius amant, quam fratres; ubi omnes & finguli magis gaudearde alterius fe. (; tofB licitate; quam de propria; unde exulat omne excli omnino malum, omnes angores animi;, & ye Y membrorum cruciatus; ubi nullusmorbus, Wil nulia fames, fitis, frigus, aut eftus; nullae pulit perfecutiones, invidie, odia, semulatio- nes; bella; calumniz; ubi non nili pax ;edü]()' fumma, ferenitas perpetua, & beatiífima vranquillitas: regnat! qüi IIl. At non folum jo d nulla in Celitum Re- gia erunt mala, fed omnia infuper erunt 1l Pl bona. . Carleítis gloria non folum excludit. , qul ludit. infinitarem müo.,mm;. fed "ggæ:e.rea— inc ; n in t T d T Aps.33 w d. ) Apag. 16 um () Jf 51 v.11. usf 336 AJgumäm*tzm IX. | infinit;rem bonorum : comple&itur omnes f9) excogitan das, & p tfibiles deliciàs. O ani- Tés na eleéta ! * ibi frueris omnibus poffibilibus if gaudiis, iisque frueris fine ulla remiffione; 3 fin nauía, aut interturbatione. Omries tres ani- ma tüx faculrates, omues quinque corpo- Q lr ris tai f:nfus liabe! ünt omnes excogitandas & poffibiles del'cias, quas he faculrotcs, Quj fenfüs in coclo habere poffünt; easque ha- itfü bebunt in gradu"imenütümo, & continuo, bj fine allo onquam fatüidio. lq[ hi " O homo,; quicung"e hec legis, en! hoc ip(um corpus tüüm ; cu jus triódo appetitus xanus tuze, qui- domas: hiipfi pedes; haemn ; üni bus :r odo ill citos rac tus & greffus negas, :; tim nt. olim ! onge clarius, quam ipfe fol;fulgebu f Hoc ipfum corpts ruu m immortale erit; & lJ doloribus ac mife- ab omnibus erumnis; d um: utn ii dicera. de (übtilirate T riis exernpt j " i j * & agilitate , qua mftar (prirus. duriffimas « re w ervader e, & inftar fulguris in ictu peiras p Qu Ooculi sb uno ad alterum Amtm.di- polum hi tránsvolare poreris. um In'uper finguli fzufüs tuifua gbïlle&am-en t& n li tui, quos modo habebunr. kKiripfi oca if illicitis cbjectis claufos tenes, ine ffabili vo- hlnï contemplando & in- luptate recreabuntur , 0ij tuendo Chüiftum, Beatilfimam: Virginem; itle & reliquos $a nétos. O quis hujus gaudii Q magaijudinen explicabit! Edic, an non fily inor- dAT Defidevium . celi, * 5, omna mortalium omnium te feliciffimum judica- A res, fi tibi modo fub hac ipa le&tione, hoc bilibus ipfo in loco Beatiifima Virgo cincta radiis i(font. aþpareret ; fi Chriítus fe tibi una eum ruis CI finétis Parronis in gloria Majeflatis fuse qorp coram videndum, & clare intuendum prae- gitandas berer? (O quanta hec feliciras foret! Ar- It5 qui in coelis eos non rantum videbimus, fed quebzf- infüper cum iis famdiariffime & amiciffime ilinüO agemus, colloquemur, & converfabimur; idque quotidie, pro - liþ.im, per wr*a'm. ';æt?r—*l J h nitatem. " mentanea vifio vel )petïmï Si ergo unica & mo m (* ünius etism Sancti in hic vi:a nos mortales fs tám inexplicabili afficerct folatio: quid; quae- ebuit« fo, faciet ià altera afpectus clariffimus ; is- & Jue non momentaneus tantüm & rranfiezs; eï'xy, E í fed continuus ac perpetuüs, & quidem tot »ulite tamque innumerabiliom — glorificatorum rf corporum, precipue Beatiffimae Virginist j Quo, qu&^/o, gaudio ocu'os no(tros reple- po)mri bir afpectus clariffimus amabiliffimce Hu- m:nitatis Chrifti, qua adeo pul-hra cfl, ur, menti fi nulla alia ibi forent paudia, illa fe fola medO fufficeret ad conftirnendum Paradifum. Lt hinc ex mente Auguftini erunt in caelo quoz &t focii, iot gaudia; quot San&ti, rot beatitu- ineh dines &terng; dum enim quiliber Besto- ju dii rum inexplicabili puchritudine decorus | noft fghnde'bit, tot quivis vPa;'a'di(os 'hábe bit g]Ql" I 38 Adyumentum JX | Don quot fps&abit glorie Socios. O vere fe- füttr liciatem incomprehenfam! . Jam veto fi hxec in folo vifu, quas volu- q. oyrates experiemur in reliquis quatuor cor- [G)] poris fenfibus? Enimvero ang:lica hic mi- QUi hi lingua opus foret. Age, conjiciamus in cumulum ,. quidquid in hoc mundo fen- Vil i Cet fus humanos, auditum, odoratum, guítum & tactum delectare poteft: dein imagina- (em elci tione noftra accumulemus; &. multiplice- mus in immeníum hancipíam, quam nobis OR Necdum contenti, remï fingimus voluptatem. denuo & millies eandem cogitatione noftra p t En! inrendamus, duplicemus ; augcamus, huer tamén hec, utur magna, voluptasnec uma bra erit; collara illi voluptati, quam reipfa Tin W inilla regione noftri fenfus experientur. Verbo: nec oculus vidit, nec aurisaudivit, Titen $V nec intell:&us humaaus capere poteít, qua- r les quanteque delicie noftros corporeos Bu fenfus in illo Divinitatis palatio exfpectent. Iii.. At pergamus... Magua erunt in c- lo paudia corporis; ita eft: fed majora ad- mi di huc, & immeníum majoraerun: gaudia ag« "n&. Si gutta internge confolationis, quam. lig. Dor Deus Xaverio in Indiis dedit, adeo fuavis fuit: fi tranfitoria mentis dulcedo Martyres. Qul o tanto folatio afficere potuit; uttyrannorum tormenta etiam cum. gaudio. füflinerent . QUi it in Paradifo, ubi deliciaé N hoR quid, ^ Pefderiüii! cali. «t f non guttis feofim mánantibus, . (ed idftar torrentis pleno curg.teafüpdunrür? 07v $ VOl — O quis explicabit delicizs) quibus türé of QUi difllueratiima, dumfibi in semorianmr reqo- hic mj cabit gratías; quibus eonfenfit: tent;tiones, |cmis quas vicit: pericwla pecesodi, quae evira- vit: panirentias, virtutes, boriaopera,quae ndo fe- exercut! O mi Deus! éxclamabit , equi- gu'/fum dem poruiffetm & ego daminati; poruifferi nagina* tiglce excidere hac felicitate mea. Ah! fiilli ilie 1 nobï;s cebrs ceffiflem, fi huc illuftzationi rettitis- Qntenti fem, ubi nunc effem ? héu! periiffem, 'Sed v noftt per Dei gratiam refliti; vici, beata evafi. JUS, l En! ilifocii & familiares mei vi&ti fücc u- fec um buerünt, & perierunt, in peccato mortui funt: punc miferi ardent ininferno; &egro 1 reipfa jentut, beata fum, futcra &eternum. O f-licem pe- nitentiam ! o fan&as corporis sfflictationes! ydivis ( Qu 6 beatas vexationes! absque vobis actum M rpüteüs' nünc 'Fähg; (üm,beata fümä pedhll eroque eternum. — O feliciras! - UIV. ] TU muüs. Et nihi! eruüt com Magna hac funt, fateor; at perga- o d páratà iis, quad dicentür. Autclethuy tüus, o deffinata coe- dia at utni lis anima! intelle&us tuus intuebitur Deuri? ; (navfsï non per fpecies, non in eenigmate aut fpe- culo, fed fzcie ad faciem. — Proxime in f& n ipfo, modo fcilicer perfecliffimo. O quig- 10f ii quis hoc audis, arrende, quid dicam! Tu, gretty L Mdicid tu videbisDeum vifione inioiea, wtTheo- gi nol r340 Adjumentum | IX. logi ajunt ; fecundum illud Joannis: 7Ze bimus eum, ficuti eff.(e) O verba dulciffi- fhi mo fen(u plena: Deum videre; Deum in« s tuitive cognofcere; perfpicue intu:ri illum. Pulchritudinem, Omnipotentiam, Immen- at fitatem, Sapientiam : cernere illud mare p infinitum Perfectionum divinarum, illude j d que vifione clariffima ,. & perfectiflima in- tueri! O quis fe erit! X guítus, quæ volupras hae t o Si Deus Beatis fue Divi aitatis Effentlad . a gradatim oft enderet: fi fua s illis Perfe&tio- t nes fenfim ; & per pártes detegeret: fi fua$ !u; illis dlicias pedetentim communi caret; pof- tU e fet illos novis femper fpe étaculis ) allls & li inexplicab;libus aliis femper deliciis, & ii ] audiis per totam sterniratem — pafcere, Qu diftinere, & recreare. Quid érgo érit his dj frui: his fpe&taculis 3 omnibus gaudiis fimul bl ünó eodemque t empore p3 fci: bas pulchti- i tudines fimul ompnes uno intuitu videre lat poflidere conjünétim totum hoc immen. Ch füm pelaguso maiurn poffibilium bonorum, F LU & gaudiorum ; illudque peffidere fine ullo etu amittendze ütquam hu- IY ericulo aut m thr jus felicitatis in finite? Ah! homo non ef- li. fem, fi hec capere poffem. hs p - Defidevium coli. 24t q/7 V. Sed pergamus: majora adhue audie. hicf Tus. Folwit.$ tuaà amore beatifico ( quae prm Y Scholafticorem phrafisett) poffidebit Deum, il mmet & in Dco boffidebitomne bonüm; imonon tartum poffidebit omnia omnino bona, fed d mut ipfum etiam fontem bonorum omnium. , lii Jam ninc ré fingulariter attentum ctipio; im. i audi, & obftupeíce! Bearirudo noftra erit 1 hi ipfe Deus fecundum illud Gen. 15. Ego ero Wevces tua mugna mimis. Dum hec dico, omnia dico; « Epo ero mercesua, — Q verba arcano fen(u pleniffima! Ergone tuo Deus! Kiio 1 Ti tu, quies ipfa felicitas, ipfa bearitudo, & fupremoni Bonum, tu eri merces mea? p tu eris beatitudo, felicitas & pofTeífio mea? liis Itaeft; o avima! electa! in caelis eris bea- b'.hbm ta illa ipa beatirudine, qua Deus beatus eft, A(cert ertli quamvis in diverfo pradu : tu ilii ipfi áffi- debis menfz, cui Deus affidet: tu cum Deo :&BCUI.!S ulcite bibes eundem volupratis potum, & quidem ex eodem calice: comedes cum Ss; Trini- vicdtà tate eundem cibum ex eade m quadra, tefte mine Chrifto dicente: Edetis $. bibétis fupev meu- oruttl fam meain in vegito meo. (£) ' Sedebiscum Deo j UM in eadem felicitacis (ede, in eodem gloriae m t throno, fecundum illud Apoc. 3. Zalo ei fcdeve tnecum in. tbvono qneo ; hoc eft, eris beara illa ipfa beatitudine, qua Deus bearus l Ti Sed eüä "us mET N 242 | Adjumentum. LX. eft; nam beatirndo Dei confiftit in cogni- Tl tione & amore fui ipfius; tua beatirndo pa- gre riter confiftet in cognitione & amore Dei, fote in diverfo ramen gradu. lllam ipfam pos- Cun fidebis felicitat:m quoad fubftantiam, quam Doi Deus poffidet: illis !píis abundabis delicüs, ant ( 0f quibus Deus abundar: illud ipfüm bonum; quod Deum ab omni retro a&ternitate per- li fectiffime fatiavit, etiam;cor tuum abun- dtim. dantiffime fatiabit. — "T'ota in Deum abfor- infni ais tüm. pta vives in eo; imo non jam tü vives; fed vivet Deus in te;. & eris velur alter D«us fe- Ttrail Cun cundum illud Joannis: Suniles ei erimus. (g) Deus in te, &tu in Deo fuaviffimo mutuí guil amoris complexu beatiflime conquiefces. t j Nullum optabis gaudiutp; quod non ftatim Deg. habebis: nullum concipies defiderium,quod fms,po Deus non ftaiim implebit. Imo non tan- i tum habebisormnia, qua defideras; fed tan- Ut ra infüper felicitatis plenitüdine fatiaberis, tüt ( vt nihil füperfit, quod defiderare poffis. h(s Non eris tantum beata, fed eris ipfa beati- in Ms tudo. tür, O Deus ! quis in terris poterit capere &x 1] gaudia Beatorum in coelis? Tefte repio Tenti Píalre Deus non tantum calice, fed zorreg- & ze voluptatis [ue potabit e05, Beati non taü- 0 Cit tum fatiabuntur, fed igebriabuntur ab ulev- lüte ilüi03 — y ïf:. yogn*. 3ü lg Defidevium cæ?i. 243 cogn'i- ?ate domus Dei : (b) gandinm Domini non in- p gredierur. in cor ipforum; ( nàm fpatium * [ forer nimis angu(tam , oaudinm nimis cir- 1 pos- cumícripram ) fed. illi zz/rabugz in. gaudium h quam JDomugz. (i) illi fefe toros quantos immer- ddliis gent immenío ili omnoium deliciarum Ondffi; Ooceango. o In quolibet corporis fenfu, in qualibet j abun- animae faculrate non tantum erit gaudium difor- infinirum , fed erit ipfa infinitudo gaidio- i d rum & voluptazum; &hocfineullaunquam asf remthone aut faftidio. Nam Be ti in coelo. Is (9 erunt femper evidi, Qg Jeuipey plent, at Au- p muïUl guítinus. Semper avidi, í:d (ine anxieta- ulelcà te: femper plezi, (d finefaftidio; cam enim jl Deus fit pulchritudin:s infinite , quo diu- 1qU0 tiuspoflidebitur, eo amplius placebir. n tafr O anima; que hiec audi;! fi beara eris, (rd tl tahtà, tam exundans, tamque perfe£ta erir ab tua felicitas, u ex illa plus volupra i« tu fo- e p la fis habitura in genere boni, quam doloris [z b in genere mali omnes fimul damnati patian- tur. Age, fingamüs, vel unicom puitam ape ex illo mari tuornm gaudiorum, ex illo tor- erepo rente tuz felicitaris in rartarum . defluere; n & en! unica hec gutta infernum momen- to citiusin Paradifüro commntarer, lta efl: A (;þ ,'/M' unica felicitatis tuge gutta in orcam delapfa ; gcer- Q'3 À h) Pf 35, 'v.-g. (i)-Mjfh.zg. 'u.«.r.æx L aW 244 'Adjumentuh IX. Vtt acerbiffimasillas paenas in fummas deliciaæ, ilud fel draconum in dulciffimum mel, il- i lamque abyílum eeternae defperationisin do- snicilium maximze fel;citatis pun&to tempo- D Tür] ris converteret. Non m:a hazc, fed Au* ouflini fentenria eft: —52 furtre glorie unica du itd guttula ( verba fünt S. Doctoris ) defluevet in lcet enfevmum , totam damnatorum amaritudmem dulcoravet. Conjice in cumulum omnía omnino tormenta omnium fimul datnnáto- hu rum: &en! minimum gaudium infimi & minimi Deati majus erit omnibustormenti:; dip. & cruciaribus omnium fimul damnatorum. Qu Nam Deus, licet damnatos in inferis po- dep tenter puniat, tamen puni t infra condi- per , infra meritum, ut Scholaftici lo- il gnum quuntur; at in ccelo beat El ectos füpra con- ni, M dignum, ulrra merirum. n inferno a cruciandos reprobos íola con(ürpit Juftitia; Q at vero in coelo omnes omnino Perfectio- ln nes diving concurrunt, ut nos felices red- pn dant. Concurrit Juftitia Dei, ut nos beet fecundum merita: Mifericordia Dei, ut nos 0 M beer fupra merita: Magpnificentia Dei,ut nos beet ultra omnem fpem & vo ta.D'eus, ut bea- I tos nos reddat, exhaurit, ut ita dicam,otn- lat nes thefauros Porentie , & Sapientise fuz ; du« nam licet Deus fit, tamen illius Omnipo- Q tentia non poteft, illius Sapientia non to- dic " vit nobis dare meliorem & majorem felici- tateim N- 9 JDefidevium. cali. 245 kici tätem quoad íübítantiam, quam Beatis re r il ipfa det dando f& ipfum; Ego merces tua. ( Sint- Ex his patet, izfizira e(le gaudia, quee temp? Deus praparavit diligentibus fe. Infinita tüm ob infiniterem malorum, que exclu- (id Àb jeut dunt; tum ob infiniratem bonorum, qua includunt. Ita eft, o anima! dubi: daku et o5 r non hat i TT licet; articulus fidei eft: 1ufimta; qu& m Deus ia calo dabit. | áni- omnia náto- VI. Enimvero ftupenda hxc fülnt : | quæl fimi & hucusqne audiv:ífti; nam dixi in compen- t dio, quidquid iütellectus niofte: de hac üüü- AUL quam comprehendendi f: l:cirate fibi animo depingere, aut menie fiogzre poteit, — At r (0n0» perfuafum tibi liabeas velim, me nihi', ni- j l- hil dixiffe. ' Qutdquid omnes cloquen iffi- mi, & doctiffimi Oratores, "Theologi & fa cot no ! Aícerz de caleí(ti vira dicunt, dicent, & di- D (l cere poffunt, umbra eft; imo nihil eft col- yr latum illi, quod reapfe eít, tf An'mo concipe gaudia, quentumvis ma- p r gna & maxima: Beatorum gaudia femper | r omni cogitatione tua infinite majora erunt, u no$ Mualtiplica, auge, intende fine modo & fi- ) p ne; quidquid delectare cor tuum poteft; & ub tamen nec minimam paucii illius partem, m quod ibi te maner, tibi effingere poteris, g u Quod S. Dionyfius de Deo, 1dem de ccclo p dici poteft:: Nempe non efl boc, neque eft il- jj 10 lud, [ed efl omnia. Coclum nec eít hoc, quod felici ^ oU — Qcitur * o 46 Acäuläfenium X dicitur effe; neque: eft illud', quod nobis jut fingimus effe;. fed omzia, fed eft quid lon- gau« ge dulcius;: longe excellentius,: & melius. Vi, | Sicuti Deus eft Ens incomprehenfum , «ex- Tttr cedens omnem intelligentiam . creatam, [ quod nec mente intelligi, nec verbis defi- (pt niri poteít:. fic etiam i'ea minus imperfe- ll é&ta, quain nobis de Coelirum patria formare leo, : poffumus, eft, quod fit quid e&que incom- hn prehenfüffn;eque inexplicabile;ac ipfe Deus. Q O momentum itaque: millies. fortunatum,: [ quo ad rantam gloriam admittemur! o gau- b dia infinita! o inexplicabilem felicitaiem! quam dulce eít fe ipfum perdereinimmen- ï)'lïï cif Ío hoc mari infinite beatitudinis! . fü ;Ergone tu, o Deus! eris merces mea;? 0 merces magna nimis! Enimvero eft ma- gna nimis pro tam vili creatura, quae tam parum te amavit: ; eít magoa nimis pro tam gravi peccatore, qui tories te offenditz : eít magcna . nimis. pro tam ingreto . ho- l muncione; .qui tot beneficiis. non. nifi i O Deus! coli ingratitudines rependit. r gaudia funt inbnira: & ramen illorum tam d modicum me defiderium tenet; quin imo. p ea pro turpi etian voluptate d&fnoni ven- & dere non dubitavi. Hen! quid egi, duin de iliilecebrae cetli? a5, juri ad. coclum re- nuntiavi! Contremiícani cólumna firma- Cid menti; & tremant füundainenta terre! ego juri W f - P d j ag* Defidevium. : celi. 247 | tobis jüri ad ceelum renuntiavi : ego; 'qui ejuä *id hu- gaudia effe infinita credo, ccelo me abdica- tnelis, vi; & quidém non pro regno aliquo autin- 1 6 Tegro imperio; fed pro nihilo, pro re, &u- eafafhy jus vel meminiff: pudet. " Ah! confufio'co- s def. óperit faciem " meam ; indigous füm; qui erfe illam cceleftem patriam refpiciam! .. Do- onmue leo, o Condifor fiderum! deteftor infaniam incott- hanc meam!:ratum eft non ampliüs pec- (Jetif care; cum toto corde deliderem te videre, tUtf te amare; & tui poffeffione immenfum, Ü g&ü- beari. Q hora-exoptatiífima! o moómen- | ' t tum feliciffimum, quo motui amoris dul- imrmá ciffirno complexu tu in m e; & ego' i;'; te ma? ïþïa**mmä conquiefcami! ATRTICULÜUS. [ mite p 0s li. igandia. [unt-«terua, - is p L (C*oli gaudis non folm infinitz; fd in- Tenol fuper cefevia fünt. Nota: eterna tp. hi funt, eterma. O vocem fono quidem te- o mh nuem, fed fenfu gravem! cccli gaudia xter- ! culi na fünt, nulla unquam temporum viciffitu- n t dine amitrenda. O anima electa! in colo y imo poffidebis gaudia infinita, eaque poflidebis jv aternum, fine ullo metà ea un quam per. du dendi. O qu felicitas" g Ergone o Deus, quas nobis paras deli- j* cias, ecernum durabunt? femper fübfiftent? ur? | egO,- t H per totam &ternitatem continuabunt Juïl Et- Bu N ?o9 248 "yumnentum. IX. Érgone, qui aliquando beatus eff; eternum - Tut beatus erit? Ita elt: aterne fünr;, peren- &i nes, & perpetuz funt; quas Deus Juftis de- lictas preparat. Eít id airiculus fidei in Qere Syifibolo Apoftolorum cantentus: coeli Quir gaudia eterna effe, eft primarinm dogma fim, carholice veritátis, de qa0 vel dubitare hz- ia reticam eft. Id teftarur. ipe Spiritus fin- Pofü étus variis facre Pagine locis, uti Sapien- Intg T tiz $. Juflhi in pevpetuum viveut: Xem I(aie 35. Erit letitia [empiterna, fuper. capita eo-. N m vuin : denique Apocalypfis 23. Sfufferum l- zitia fempiterna ervit , àn perpetuum gaudebunt z 9j l vegnabunt. in [acula [eculorum z.. per. totam £eiernitatem felices erunt, nunquam immi- Qui nuenda beatitudine. . Quamdiu De d i us er.i? Deus, tamdiu Beati erunt. beati,: Ti Adveniet extremi Judicii dies:-interibit l$( vniverfa hac orbis machina: poft mundi Deet interitum effluent centum. millia annorum, 0v & poft hos denuo elabentur plures millio- nes annorum, & tamen nec unicum ma- qu mentum a beata eternitate decerprum erit. Dlp Denuo przteribunt tot milliomes fieculo- elt im rum, quot arborum folia numerantur, & tua beatitudo tunc quafi primum incipier X Tri quodammodo renaícetur. Necdum fatis: aK immenía hac annorum ferie elapfs, iterum lic tot fzcula eflluent, quor atomi in aére, per quot pulvifculi in terra nunerantur: & en! f Beeti 4 N a e * t Defideriumn. celi. 249 ] Beati femper erunt beati, femper felices; pittt- & infüper certi erunt,. fe id femper fore, i i . O mi Deus!. quale gaudium erit poffi. at i dere te fine metu te unquam perdendi! o cel quam dulcis erit;hec copitatio: beatus domt fum, in ceelo füm ; eroque eternum: om- Jirelte nia habeo, quaecunque defiderare, ac oprare t5 f offum; & habebo eternum: cor meum innarat mari: puri(fimarum, & perfectiífi- Säpieüe M marum deliciarum;. eique innatabit eter- TE num: inexplicabilem , -& infinitam felicita- 'umfæ. tem polfideo; & eam poffidebo aternum, TU Q jubilus! o felicitas! o gaudium! u , M. Sed pergamus ulterius; fi tamen ali- Tun quid eft, quod ultra dici queat. Coeli gau- In eri dia infinita funt, eterna fünt; & haec infi- nita, haec aterna gaudia funt infuper no- u bis cev'a, O 'anima! coeli gaudia fünt.infu- n per tibi certa: .coelum eít certo tuum, mo- Q do. velis. gt ,. Do rationem ; nam Deus immutabilis eft ; u quod feme! vult,.femper vult. . Deus om. Ti nipotens eft; quod vult dare, etiam pot- eit-dare. cuite Infüper infinite fidelis eft in ad. implendis füis promiffis; quod femel pro. I & of mifit,- hoc certiffime praftabit. . [am vero (utit audi, & exulta! atqui hic immotabilis Deus, gl hic infinire fidelis & poteus Deus juravie 4él per thronum & fceptrum füuum, ac facro- ;enf fancte .Pr*omiütz daturum íe ccelum [uftis hii DIMI .0 5ro Adjumentum - 1X. diligentibus: T& perfeverántibus in g*m&::,;f (( & moricntilsüs'(ine pecedto?mortali. "Haájas'divtii promilfi nobis teftes funt m omnes Próphe:s* antiqui Téftámenti : teftes: -T dinhes quaráor Evanpelift&? novi Teffa-- TUI menti: teltes"Apoftoli Befrus; Paulus, '& C0f| au ]oa^nes in (ats Epiftolis? feftes tór Sancti/ Mirtyres, Conifeffores; Painitentes, & Vir-; — lu gines; qui'omnes fianc promifTionem in fe Quid adimpletam* füiffe teftaatur!* Ergo, qui- " cuüqüe im etratia! moritür;- falvus erit; & li hoc certüm eft, articulds$ fidei'eft ;; dellioc' 3 vel dubitare nefas eft. Q ''Chriftianet Si- ü Tiat absque peccato eravi, gratia fanctificarite ofbatus-moreris, cérto beatus eris ; ccelumt Ieq idrlm certo tüunveft. — Hac ipía Paradifi gaudia,. quz infinità & sterna 'effe vidimus, nobis àr, certa fütit ; certo mea, certó'tuá fünt, mo- Their db 1 do velimus. : Et fit; qui langueat, qui tor- peat, quií non ommnía agat, ut coelum ac- COT; T quirat? Si reperire Chriftianos, qui nullo proríüs, vel retiui nitris Inq : cæl*e(ti? patrig de- fiderio flaprent? j " t Enimvero ccelum n on me;r'etur, quinon I fu inoenri illius " cupiditate ardefcit. ^ Quid iPpa enim?' an non probrum eft, coeli a(pectum. ley non majorem in nobis, acin brutis; illius Í5y te] cupidinem excitare, hominemque equali curn beftiis fenfa coeleftes illas fedes afpice- UT rg?, Erumpamus i girur quam £epilfimein. j e L actum * a e€9 Defülevium cah. 2f aéctum intenfiffimum ardentiffimi- defiderii (CULA caeleftis. patrias;. is enim lenier. horrorem s fmt mortis, efficierque, ut egreífus ex hac vi- teftas ta placidus nobis (omnus fit futurus. — Fír- Te mum concipiamus animi propofitum, 1. d5 d conítanter fugiendi, quxd quid a ccelo abdu- $0041 cit: 2. genem(«a amplectendi, quidquid ad wWir- celum perducit: 3. forürer. tolerandi, nf quidquid:coeli glorism auget. Credo, Domxm, infinira efle & sterna ; Qu j cmli gaudia, que parafti diligentibus fe. jehyc Spero, illis eriam .me pontu:um cum cer- us M ta fint amanribuste. Defidero intueri glo- fcene riam pukhmudmem tuam. . CüplO amo- re complesti,. & sternüm potlidere amabi- agl lifhmam. Bonritatem & effentiám cuam;. E. nobi duc,.o0 Domine, .de- hoc carcere animam mearn ad.confitendum in calis Nomini faa- p mo &o' tuo.- O felix hora;'qua liberabor de &m i() um « corpore-mortis hujus;. & volabo ad.te ultiz mum finem meum ; ubi non !'2'?' f eculum j o r d in enigmate, fed facie ad faciem videbo te; & ; fuaviflimis affcfiuum.nexibus ampze&ar te fümrham bearitudinem mésm, nunguam yiaon de Íeparandus a *e!- O- quando anima mea in- ter amplexus tuos uawm req : iilefe Hactu :ens ab- t forbeb: tu£- tota in tes s feliciffime fr erur , Ts te Deo amatore (fuo? O1 201e efuï ne per- gqü&lï miitas inein hora VQUTHS Pæ-i. DQCLEEüiü [fe- fpio paxarz aie, icd in gratia confirmatum jube mun ine um [4 * .e 2j2 Adjumentuüi Xx. me venir* d ré/^ Fac bonitateth ceum fervo [7 l T 2 do, ut inli3bitem-in domo- tüa.; omnibus f C , à Q icbus vitz meg, ibique^cum Sanétis te inl ]aä-:g»,:m'in fa:cula. T VC lu .ADJUMENTUM X. D tls « Xecurgta coufeffo. li motis principalioribus beati rranfirus 4 X obítaculis, affignanda quoque funr U: propinquiora bonz mortis fübfidia, qualia 1l font accurata confeffio, doloris intenfio ; fe matura & fervens (acri Viatici & extrema Déi i Unctionis fufceptio, denique previa inve- ftigatio & emendatio eorum, qua& nosin Qn fie illo rerum articulo pree aliisanxios reddereé confüeverunt, . Quam efficacia hecad (an- Q éte moriendum adminicüla fint, ex dicen» « dis patebit. [ ^A p?imo rei probandz ini- tium dabo. [ Malumin orbe max imum poft peccatum, qu fummumque bone mortis obílaculum efe "W mala & manca confeffio; nam poft factum innocentie naufragium unica, qua in falu- d tis portum enates, füpere(t poenitentis ta- K bula; in hac ergo debito modo arripienda "fi erras, toro ceelo aberras. Licet enim te jejuniis;. afperitatibus & vigiliis penitusema- . h] Cid- e? F Es ial 253 Atcuiata eonfz[fio. Mero tiares: licet te tyfannis pro fide in frufta di- nirious fcerpendum offerres; nifi habita confeffarii ia copia bene confitearis, a&tum agis. INam in di&o cafü aut rite confitendum auteter- num eft ardendum ; fic enim d. vinaac irre- vocabili lepe cáurum effe, definiit Conci- liam Tridentinum. (a) Proinde confeíffio M eft illa bafis, cui innixa ftat &terna peccato- rislalus; fi hecfueritbona, in tuto eftres; ! fin vero mala, actum eft de anima, snftus Ex quibus facile patet ,. nullius confcien- » ( tiae (tatum magis effe deplorandum, quam illius anime, quz poft male peractam con- ) quaüa meniwx fellionem, falío errore illu(a, tamen febe- Nam dum alii pec- iljdn neconfeffam opinatur. jv catores, patratorum fibi criminum confcii, confcientiz arbitrum anxie conquirunt, illa nos editt facerdoti fe fiftere fupervacaneum cenfet ; gl cum fe a lepra peccati jam mundaram judi- o cet: & fic mifera indormir fallaci melacie animi, quz pejor eft omni procella, Cer- xdfä iril- te nulli egroti magis funt defperandi; quam 4f qui fanos fe judicant, ipfasque etiam medi- m* : cinas ftomachi vitio in venena vertunr, Et tamen hoc malum (quis afirmanti fi- Onm j (l dem haberer, nifi multiplex experientia de fei veritate nos convinceret? ) & tamen rl ntiffi- jeid 'hoc malum setate noftra longe freque murimn jiu * P " — p (a)-- Sq/] 14- c d. cu ,. "ia 254, djumnentum .X | mut'n eft. Namconfelfio.eft quidem gem- |(- ma; fed ral's, quz a fpuriis difficile digno- [ Ícitur, Non raro evenit, ut modica illa ia tf premittendo examine diligentia, remiffus ls ille in eliciendo. dolore conatus, inefficax ü ilia fefe emendandi velleitas a nobis genui- bd na cenfeaniur ac lepitima; quae tamen San- tid &uarii pondere poítimodam lbrata, mini- me [u(licientia fuiffe d:tecto virio deprehen- ha duniur. Et licer ( quod mali caput eft ) fu- jui binde remordensanimnus de valore fimilium fj confeflionum . anxie dubirer, hi tamen re- tot a morfus mox iterum ur inanes fcrapuli de- fpiciuntur, Neve per tempeftivamomnium [* erratorum exomologefin promprum 10alo pri remedium afferatur, plurimos abílerret dex horror diíficultatis, quae in retexenda totius ii vitze tela (abeunda forer, Unde fit, ut £l- lis fis dictaminibus fopita, & de valore pera- d &tarum confeffionum fibi vane blandiens con- Ícientia, fuis erroribus fecura indormiat, do- 4 M nec fub mortem quafi e lerhargo evigilans; Í tremebunda videart, 3 & agngfeaf defolazionetm t abominuatiouig. fü Jam vero quis explicabii terrificos ango- res, & de(perabundos. terrores, quibus j auima moribunda. difcruciabitur, quando P« ad faralem mortualis candele lucem, didu- €to veluti fipario , attonita flupebit, pera- étas hactenus afe confeffiones mejorem par- [] | tem e ? : «ceurata. corifeffto. 255 tem rem malas, facrilegas, null;s.fuiffe ; quas (loO0 taren illa; fslfo dictamine decepta, lepi- dian ümascrediderat? quando trifti obrutu Cer. millus net, omnem faluris fpem, quam in pera- EfHCcX élis confeffionibus hactenus repofitam ha- 'enut bebar, (fubrütofundamento, una ruina con- bn Sanl eldere 2 i Certe turbulenra illa conflernatio i impii rehtt Balthafäus, dum.vifa quefj amagu — bominis m Jevibentis coniva candelabvum in fupevficie pavic- jl ti$ qulg vegi , (b), pallore exanimara facie, u toris artubus coniremuir; illa, i ingnam, fa- j d crilegi regis confternatio non nifi umbra eft mriut perturbarionis illius animze mor ibunds, cui li propria cofifcientia tanquam | fui ipfius Ju- ferrat dex;, teflis; & carnifex male peractas con- (oLUS feffiones expmbrab:ï illis ipfis myfticis ver- ANumeva El bis: Nuinera, poudera, divide. depofias per virae curfum .confeffiones. Qeïä s cofte - Pondera, pum babuerint omnes requifitas condmones. Dzvzde;am bonas a malis, & " 1j MF 57 fepone in cumulum errores in iisdem depo- juni -nendis commi(los, & deprehendes virram fmffe, quód gemmam exiftima(ti. an(ï 0. les tunc terror, qu& deíperario tua erit, quando anticipato, planztu, forfiran mbuS per totam zternitatem congnnando, inge- Jandü didl* miícere cogeris mP*e lllud Ergo évvravi- mus? e " | päï (b) Dan. $. 9.5 n 920 g " 256 ! szjanuæ:tu?n w : 2m$? (c) ergo erravi infelix, & quidetn in L fe tanti momenti , a qua pendebat seterni- feti ras, erravi? ergo in ipfis fontibus Salvato- O ris, in ipfo balneo fanguinis Chrifti mor- (f 1em inveni, & inde toxicum haufi, urde Q falutem fperabam? — Quod peccaverim, & r perdito jure ad ccelum tartera meritus fim, bon hoc mihi eff certum; an vero riteconfeffus COpl* fuerim, & per-veram peenitentiam occlu« illor fo orco; denuo mihi cceli portas referarim, l()ue hoc efl incertum; quin imo de hoc dubi- ünü tandi graviffimas rationes habeo; & cum Wt hoc dubio nunc mihi moriendum,; coràim il der judice comparendum, & miigrandum eft in domum zrernitatis, ignaro, an Bestis in coclo fim accenfendus; an Vero damna- tis apud inferos annumerandus, O que tua tunc confternatio etit! His ergo angoribus ut fontem in tern- M pore obtures, priorumque confeffionum defe&tus emendes, modo per accuratam Qu confeffionem conícientie rationes cum Deo fen ita compone, prout illas in árticulo morts Cet compofuiffe defiderabis; ut ibi anticipata W fedulitate jam aentea. fa£tum gaudeas, quod forte tunc agere ob morbi vim vel omnino Bru ton, vel faltem non nifi e&gerrime poteris; ti id quod certe quietg miprationi obtinende äa; P i'ng;e'ns aocdti -'*(C)' Sap. f 9.76 ( e ? « ZHceurata coi)fä(]ïo. 257 J uf ingensfübfidium erit.Huncinfnempra- quettis feuri inftitutione apemus 1. de confcienrize Sdltte examine: 2. de doloris perfectione: 3.de (l m 'confeffionis accuratione: 4. de fatisfactios , Ut nis plenirudine, Cum enim optimum, irno eritt precipuum beate mortis adjumentum fit us f bona & accurata confe(fio, ejus materiam aovf -copiofius diducendam cenfui ad uiilitatem - illorum, qui generalem totius virze exomo- feriti logefin peraéturi, huic uni negorio per y dibi unur alterumve diem vacare conftituunt ; & um ut in pugnum contracta; & in unum col- " Qd lecta haberent, quacunque hac in re defi- dun & derare minus trira poffent. ; J'eit Quate ARTICULUS I ) qu& De con[cientie examine yo t uod plurimos a facro tribunali at« Q cer; eft confcientiee perfícrutatio; fronirt ncu 316111 quam non pauci velut animi equuleum hor- rent; fed plane immetito. Nam, ut do- num D ,m0ït9 'cet facra Synodus Tridentina, (d) non fum- mam & maximam, fed mediocrem tantum, iicipti & cujuslibet capacitati & conditioni con- s qu gruentem curam ac diligentiam in difcüu- m tiendis confcientie latebris adhiberi Eccles qtetls'i fia precipit; anxietates vero ac fcrupulos ,n'nen ., R otïänin? ingms ^ d "( Trd. Sqf. 14. 6 5 258 Ma?umentxumk X. omnino vitari defiderat; cum nerno Theó- u logorum tam rigidus fit; qui majorem in D *X fupputrandis conícienti& rationibus accura- nia | tiovem requirat, quam qualem in quolibet tht alio gravioris momenti negotio. adhibere fati folemus; aur qualem fidelis eeconomus im- ii pendere confüevit, cum ad reddendam de fett acceptis & expenfis rationem a. Domino Xim &€vocatur. [ Nihilominus tamen hzc in. perícrutan- f dis intimis animi receffibus diligenria eequa hm proportione refpondere debebit 1. dintur- qua niati temporis, per quod quis confeffio- adn nem diítulit: 2. mulritudini & gravitari lit peccatorum , que quis commifit : 3. qua- &td litati negotiorum, qua' quis tractavit: 4. müq varietati munerum , quaz quis obivit. mre | Reliqua autem peccata, (verba fünt Tri- P deminil. c.) que diigentev cogitantài non ot- Qen curruut, in univerfum eadem coufeffioue inclu- fiem f e[fe intelliguntur , & indirecte una cum re- Pur liquis concomitanti nexu remittuntur; ! doi quod certo cunctis peenitentibus magni fo du " latii argumentum eft. í E H. Prominuendo autem hujus examihis m tedio, flatue 4ibi [peculum , (e), percurren- 10 do precepta Decalogi, Ecclefig, & feprem R peccata rmortalia, Dein dirige cor tuum 7 Tua viam, in qua ambulafli, (£) & confidera, in lil qu l- hU (ïe.) Jer. 31, v.«a1.. (£) zbid. e?9 Zd!ceimata conþ/]z"o 259 0 Thed quibus locis vixeris: cum quibus perfonis orem i egeris: qua neporia traCtaveris: quee mu- CO nia obiveris.. Demumn a cor tuurm fuper bu- juolbe (hiber merostuof (uti LXX. Interpreres proxime ci- tata Jeremiae verba legunt) & fcrutare pec« mus i dam d €ata, qua copirarione, verbo, opere, p:ae- fertim vero omiffione: contra Deum, pro- Dumino ximum & te ipfum: in pueritia, juventu- te, state virili, fene&ure: in hoc vel illo (ctuti- ftatu commiferis. Precipue quoque vigi- f equ lem obtutum defiges in defectus & errata, Qu qua in peragendis actíonibus quoridianis wl admitrereconfuevifti. Er ficuti venialia url- moritd liter afferuntur ad tribunal peenitentize, fic ; ;: que etiam cum fructu perqu'runtur, & addito ;Wl: b in(üper eorum numero ex P ponuntür; maxi- ofiora, me frequentiora & pericul E n[ Tl'i' Preterea duo adhuc funt peccatorum imnd genera pre aliis accuratius perícrutanda, j i l )u- j nempe peccata occulía, & peccata . aliena, j um* Per peccata occuita intelliguntur illà, quae m[llïl ;! dominans menti, quam vocant, paífio ob- g ducto fallaci fuco nobis tegir; quo minus eorum faditatem claro obturü cognofca: mus O quor abfirufi& animo d:lite(cunt rcuffen' nDOX&, quarum malitiam vel non agnoíci- ïl fepïem mus, vel faltem gravitatem igenoramus; & j P que variis obtentibus , & fpeciofis di£tami- jefà IP nibus, laxioribusque fententi:s vel pallian- qu fando immincimous! p d do tegänus, vel excu RA Quando LA u lia 260 Adjumentum | X. Quando enim voluntas inordinatoappetitu res lege veritas amar, tuhc ea, ne remor- yiti j dentis conícientie ftimulis in fuo affectu turbetur , proditorio intelle&um faícino Tün in fuas parres trahit; eumque cogit confi- ing: &is fübüulitatibus cólorare ut licitum, quod Wil bis. voluntas diligit ut commodum. . Et fic ra- (ebi tio, qua deberet effe rigidus cenfor cor- [iat ruptiontm cordis, noxia meramorphofi fit tül[.* prevaricator; dum ingeniofis fpeculatio- nibus & figmentis nixa, temere approbat; h(s tud qua damnare deberet. Inde, veluti ex venenato fonte, fcatu- QV ziunt tor conícientize erronez, vana effuü- In gia, falfaque principia, quibus nos contra fat wS, internos animi remorfus objecto veluti cly* pee obarmamus. Inde illa affectata diffi« lls mo] mulatio, qua de bonorum dominio dubii, pofleífionis titulum examinare ftudiofe Ties per glipimus, ne forte dere&o tituli vitio reffi- tir tuere cogamur, quod retinere ftatuimus. Tur Inde illa graviter peccaminofa cunctatio, qua frivolis obtentibus nixi debira folvere; ten aut aliena reddere cunctabundi per plures Ws annos differimus. Inde illa confcientiee coe* H citas, qua dubia minime contemnenda ut fià ini inanes fcrupulos explodimus, aut (ne fci- licet veritatem edoceamur) non nifi indo- UIP étos, vel nobis obítri tl $ étos 'adqlatgres cons fulimus. Vil & At 261t "denata corfeffio. At vero füb vitze finem, dum fadio zter« pprit remot nitatis Sol divinz Juftive, cui mox Judican- affeti di fi(temur, conícicntias noftras illuminabit; Cafcimo tunc. velut ipnes fatui evanefcent omnesillae COR« ingeniofz fubrilirares, & fictiria feducte ratonis lumina, qua modo offuía »ubeno- , quii Y bis occulunt conícientiz fiatum. "T'unc vi- rf r qot debimus illas, ur vulgo loquimur, fenfüa« litates & amicitias fuiffe luxurias: illas . oc- ho cultas: compeníationes, & direfcendi pra- opftio- xes fuiffe injufüitids: illos pallarz prati- probaf; tudinis titulos fuifíe fimonias: illas animi averlüones, dicteria, & fufurrationes, quas , [ott m d modo antipathias, jocos, & zelum nomi- namus, fuiffe praves inimicitias, detractig- g con luti d nes, iras, & odia. Tunc deprehendemus, illos nimis liberos tactus & afpectus, quos ; dil dubi modo curioías levitates dicimus ; illas fu- perfluitates, & inobedientias, quas modo ye n minutias appellamus, fuiffe grayes VO[Oe ( reli rum violationes. od Infüper peccatis occultis accenferi me- m&z[iO; rentur defideria, precipue vero copitatio- ()vete nes peccaminofe. Cum enim intellectus jured d nofter femper de aliquo copitet, & ordi- narie cogiter de eo, erga quod paffio do- n d minans magisafficitur ; hzque cogitationes; (ne f utpote fpirituales, ac parum (enfibiles, men- l jndæ tis noflra aciem facile effupiant: incredi- TU bile dié&tu eft, quam innumeris peccatis ob- noxius b Va od 262, djumentum | X, d noxiuïs fit ille, qui longiori tempore vehe- mentiori cuidam paífioni prafertim amoris füb aut od;i deditus vivit. .Proin fcrutare Je- hi rufalem in lucernis, ac omnes animi recef- qu us rimare, num nil ibi occultum lateat, füb du quod in morte primum detcétum nolles. H«ec de peccatis occultis: jam de alienis. (; .. Peccatorum aliegorum participes reddi- Til inur duplici modo, vel pofitive, ea fcilicet imperando ,. confülendo, approbando, iis qui cooperando, ad eaalios inducendo, exem- 15 í plo preeundo, occafionem prebendo: vel 1 qegotrve, aliorum lapfibus connivendo, er- (f ran'es non inftruendo, vel eos omninonon, 9? aut fine debito vigore & efficacia repre- L7 hendendo. Nam i:oties erratorum al:eno- por rum nos quoque rei fumus, quoties, dum i tenemur, & poffümus, ea pro viribus non ff impedimus. x bEN .O Parentes, qui bonis filios moribus p imbuere neglexiftist illa, quee ab illis per- p petrabuntur, fcelera etiam vobis. impata- VI buntur. De noxis illius fervi & ancille ra- f tio eriam a domino reddenda erit, cujus W incuria peccandi occafio sut fomenra non V fuere füblata. Reus es criminum,quorum € cau(a fünr ille impudica cantiones, libri; d & picture, quas fociorum & domeftico- L rum auribus, oculis & manibus obvias ex- Q W pgnis.,. Tot peccatorum Sugeï'iores, Pa O- & b as 63 dccurata votrfeffo. Vehe- c-:hi ; & Magiftratus funt rei; qub,t in fibi dmor fübditisnon corrigunt, dum poffunt. - Et hic eft omnium articulorum terribiliffimus, itt : tecdf qui proin aanc probe erir difcutientus, tit- fub mortem n:l fit, quod snimum remor-' luett ml deat; -nihil;enim funeftum magis, quam n ob.aliena errata coeli g :udiis excidere;& etet- feld nis inferorum pocnis mancipari. fciice - HL. Porro nota, ut quis peccet; duo re-: quiri, 1. ex parte intelle&tus plena & a&tua- do, ii nitio de talitiaaétus: exem- lis advevtentia, feu co Bt 2. Ex| parre voluntatis plenus; isque liber o:vd 003 d conjen[us. Et hinc peccatum'ex (e mortale poteít fieri veniale 1. ex defe&u plene ad- (j nf vertentiae: - 2. Pleni liberi confeanfüs: 3. O jte Errant autem illi; qüi at parvitarem materis. poít atum commiffum ; antequam ad con- J dm j 000 feffionem, animam expiaturi ; accedunt, varios infpiciunt libros, & anxii disquirunt; Lüï.lb'»ä an hoc vel illud, in quo deliquerunt, fit eccatum lethiferum, & an ideo illud cla- ppt Heec enim füb- vibus fubjicere teneantur. Tpile fequens opinio, 'quam fibi formabunt, non Jie t poteít facere; ut actio praecedens fuerit, uj vel non fuerit peccatum; nam ütrurm pec- ; n caverint, nec ne, pendet a confcientia & yorum di&tamine, quod tunc habuerunt, dum hanc Ii'Dfiæ actionem po(uerunt. Exponant ergo; utrum fH- 5 e muac illam apprehenderint ut mortaliter vel m. Cmterum folus A Ven;aliter peccaminofa dih R 4 a;—, . [ ] Vg il 464 Adjumeutum . X. 'afï'e&u's ; Voluntas, & conteflátio non pec- tunt candi per hanc actionem, quam tamen co- f gnofeis effe peccaminofam,.vel de qua du- lid, bitas, an non fit leg à0U! non. excufat 3. peccaro. i divi-næk contraria; 4 vlti Ne vero circa ipfüm modu m je'xp,rimen'a fore di, & explicandi detecta vitze errata aliquis. d tibi fcrupelus remaneat, qui cum tempora fohut moribundum anxio remoríü turbet, in di. gitos mitte f2quenres repulas. 1. Ex temet Tem ipfo quere: fi jam nunc mihi moriendum ff eflet, an hanc circumftanriam , & quibus t illam verbis exprimerem ?. . 3. Quibus ter« por minis utetur. demon, dum. me in judicio: ht, et de hoc vel illo: peccato. eft' accufaturus? ticu) Conandumque, quantum licebit, ut iisdem f D omnino verbis & terminis modo tua pec- tl j cata facro. Judíci exponas. 3. Stude, ur confeffarius per finceram, claram. & inte- jtey hN gram confzffionem in tua conícientia videat ü l( omnia, que Deus ibi videt: omnia deni- Tu que, qua.in ulti»;o univerfilis Tudicii die r totus orbis ibi videbit; idque eodem pror- Vita fus.modo, quantum fas erit... . Porro ne S fors in depipngenda rite confcientia, labcris fup pertefus, manum a tabula jufto:citius re-. fin moveas, perpende, te laborare eternitati :eg; fructumque, quem ex hoc labore decerpes, Diny non tàntum per hebdomadem, menfem, & n annum, fed per totam terpitatem . dura- turum : - veccurata" confeffro. 265 li þec-. turum; & bearam animi pacem, qus corf- n« feflionem confequerur, effe centuplum il- Ui de lud , quo Deus'jam in hac vita conatus tuos itarig abunde remünerabirur. Id vero laboris in ultimum morbum differre, ftulra remeritas ritter: foret; quod enim tibi. modo difficile acci- us dir, id ribi nüàc moraliter, & forfitan ab- pora folute factu impoffibile erir. 2 i in d * Quodí quis jam aliqusndo perconfeffig- femet nem generalem con(cientiam rite ex piaffer, ndunm fufficeret ab ultima incipiendo vite telam quxbus retexcre.. Duo eurem potiffimum funt tem. pora, quibus confeffio peneral Js R " n is fuaderi fo- TU Mi let. Primum e(t, cum nos videmuüs in ar- nris ticulo mortis conflitutos; eft enim chriftia- Kcdett nae prudentice actius, pravio hoc ficramen- pe tali judicio extremi i llius: judicii riporem T þü[ prievenire. Altert 1m tempuseíl, cum quis I poít aliquot vitze ] ixioris annos ad caftipa- videt tiorem viven d - l normam animum adjicit. T Tunc enim accuritior patratorum hactenus d d erratorum exomologefis folidum melioris ror vitze fundamentur effe foler. 0 f Si vero unios vel alterins horee fpatium fupputandis rite conícientic rationibus for- jpois j fan non fufüccrer, opere pretium erit in- 1 nitä,ïi; teprum etiam diem, vel bidunum, aut om- nino triduum faltem prima vice eidem im- erpe 'm] endere, donec nobis, confcientie & Deo ]urt- adumfirfats. ld temporis & labozis mae- $ retur . 6 TTj ass 66 äfljummmm X. fétür cternitas; anima, coelnm; Deus ;nam din '(l/?w naüllus labor duyis, mullum tempus loggum vi- devi debet, quo glovia etevmatis acquiritur. g) m den ARTICULUS IL .. Tite gerc * De doloris perfectione. T05 Y eclarat facra Synodus Tfidehtiüa,(h) ti]le : ] lorem Sacramenti IU * -^ bane, quie ad . va n pro nullo ca(u antiquanda Dun Jure divino ac lege requiritur, contritionem ; uon [olum ct[- ü An fationem a peccatoy $g. vitie move propofitum &5 meboationem, [:d vetevis etiam odium con- Ti nmeve. . Eft itaque contvitio, profequ'tur di- Ti« ac:dereflatio de &a Synodus, animi . dolor ; comuidf]o peccato, cum pyopo, fito 3101 þecmndi [ u de cetero. . Quibus docemur , veram con- f tritionem tria includere; 1. deteflationent, fib odium, horrorem, & averfionem peccati : T 2. dolorem , amaritudinem cordis; triftitiam n & afllidiionem-de commiffo peccato: — 3- £ Ti propq/z't u im efficax non amplius peccandi. Dolor t a defcriptus debet infuper effe qu fupevnataralis, tum q uoad motivum , ex quo f fit D procedir; ita, .ut ratio, ob quam doles; füpernaruralis: tum quoad przgc:pium, a quo Ia ftn procedit ; nam verus dolor; dOCe;nte Tri- den- pri ; (2) L.cf;'d.æczmzezi;f.i;i!æjþirüc aþlld Bemaïdül I) ff ia c. e e EL 267 -decuvata. confeffio. s um dentïno;'(i) requirit excitautem atque zz«züu- 7M ts vantem gvatiam fupergatuvalem, qua becca- i. tor morus de err:tis doleat. Poffumusqui- dem fine pratia peccare, non autem filuta- fiter poenitere: cadere, non aürem refür- gere. . Licer omnes capiris, & pectoris vi- ves intendas; licet omnia dolcris motiva in- xfms(h) ] telle&u perpendas, ac inpentem -lacrima- ;ramen[l rum vim ex oculis profündas: fruftra es, fquand& nun4uam ceenuinum contririonis actumeli- liit - cies, nili Parer luminum pravio fuüperna- opor ii turali radio mentem illufftrer, & accendat: nili motivum, ob iun t quod doles, fupernatu- yiutrüe raleíirac divinum. í 1'.'7/ M /kl Prererea debet effe fummus, nonquidem hat ii intenfjve ? quovd fenfum, qu:fi appetitu fen- 5 con itivo plus dolendum effet do'ore etiam fen- itioitl fibili de peccaro, quam vulpo dolere fole- eCCäli : mus de morte parentum, vel jstura bono- vifm rum: aut quafi certus quidam intenfionis i o gradus requireretur; fed. debet effe füm- a. mus appretiative , €g' quoad voluntatem , ita r d quidem, ut, ficuti »ppretiative amas Deum ! "u (W fuper omne bonum; fic etiam appretiative oderis peccarum füper omne malum: pa- illl Mm ratusque fis, omnern potius pauperiem, in- nte Tt famiam & cruciarum perferre, omnemque ( prius bonorum, fima, &etiam vita jactu- rau — Eeïimïd* Q Sejf OPEM ' L Km.möd p 468 Adiunknmm X. n te ram fübire, quam denuo!peccare, Exquo colligitur, veram contritionem rem efle bis majoris molinnnis ac difficultatis, quam vul- u o nobis perfüafirm habemus Er certe cui d non tinniant ambe aures adrerribilemillam i0r [ Ambrofii fententiam dicentis:: Plures sepe- Yi, QUi iHHMOCC l272 A iamervaverint, quam. qui ve- bigi &e pewiteniiam . egevitt. Quem enim lare:; ha f ! rariffimoseffe, qui primam innocentiz fto- lam, acceptamque in baptifimo gratiam tu- po »ulo illibatam inferunt? Si ergo rarior eft frec u vere peeni/entiem, quam innocentium nu- merus: quid mirum, quod fan&ta Therefia nt orcum plenum viderit mzlis confeffionibus? mi Td non quafi adeo frequens fit pudibunda pec- catorum reticentia; fed quod ob defectum fecu veri doloris inpumere confeffiones vitien- hobi at tur, füoque effectu fruftrentur. II. Quapropter cum fecundum Tridenti- u num (k) coutvitio primum locum intev ditlos D peuitentis a&us. Dateat , ac omnuis hujus Sa- pf cramenti fructus & valor precipuea vera g contritione dependeat , fümmopere curan- duin erit; ut dolor non tantum verus, ac citg ed valorem utcunque fufficiens, fed & in- d fuper valde intenfus fit; ur hac raiione va- p riis faper hac re fcrupulis, & anxietatibus, Inc qua moribundos non raro excruciare Ío- fbl Nam 1. cum in- lent, Janua præc!ufïatur.- tcl Gen- A TO Suf 14. e. e 9 — h.'/z'ccztrkzta w?]'a[]ä),, &9 Fren renfio doloris fit menfüra gratize , quse no- em de bis in hoc Sacraimento confertur, fequitur, m Yi ut, quo dolor fuerit intenfior, eo quoque ^ P erte QU gratia fir futara copiofior. "o I5ten- milim jior fuerit dolor, eo plus etiam delebitur f f de reatu poenarum remporalium, qua no- u bis vel in hac vel in altera vita pro men- m füra calparum exfolvende erunt. 3. Eo ac vie l firmior etiam erit in bono conítantia, T4t LU« propofita vitze emendatio; ideo énim tam rior e frequenter relabimur ; quia adeo raro m n intenfe tolemus. 4. Quo retenfior fue- rit dolor, eo major erit fecuriffima àni- Thendt conibi mi pax, & tranquillitas orta ex dulcifi- p maípe; &ex interno, neício quo fuavi, fedum fecurg ^confcientie teflimonio, quo omae vitit« nobis dubium eximitur, quin cum Deo in gratiam redierimus: cum e contrario re- sidett miffe & tepide dolentis femper dubia fit ve- j d nig fpes, amicitia cum Deo frigida, rela- pfus facilis, fatisfa&tio tenuis, & medicum vjl pratice incrementum. Ceterum notà, quod moderatam folii- du TA citudinem veri doloris adhiberi vslim; an- Xietates Vero ac fcrupulos plane vitari cu- T piam. Pellendus pariter eít anxius ille ti- j e[&!ibüia mor, quo fruítra quidam fíefe e&cruciare folent, dum femper timidi dubitant, an fuf- u a ficiéntem confeffioni dolorem pr&miferint : r cum enim nemo viator in hac vita Ícire -—.. pollit) - e od 270 Adjumeutum .. Trio poffit, utrum odio, au amore dz;gnm fit, (1) Ípem quidem de fufficientia doloris, certi- (àC rudinem vero.omnimodam (nifi revelatio- nem e coelo exfi e!ici ge&emus) habere minitne offonmus. V Porro ad obtinendam utilifimam banc of doloris intenfionem adhibenda erunt fe- K x[l( quentia fnedia. Prünum medium eít ora. PXI tio: cum enim inteafus hic dolor, utpote iliq fupernaturalis, extraordinaria minimeque K debita peccatori oraria fit, multa ac ferventi n« prece eit efflavitanda ab illo;. cujus miteri- li cordie non eft numerus, & bonitatis infi« p« nitus eít thefaurus. Mulium proinde in Citi hunc finem co»ferat aut facere, aut ab aliis etis fieri eürare Miffam precipue votivam pro obtinenda remiífione peccatorum, inferta vitfg ieq Colle£ta de petitione Jacrimarum. li. Secundum medium eft, ur non illam tan- ! tüm, quam ab ultima confeílione viximus; rn fed omnino univerfam nobis vitam, omnia- Ti H que per ejus decurfüm perpetrata peccara; quali in cumulo reprafentemus, exemple ! Ezechiz Regis, qui dicebat: JAecogitabo tili Tj 0mes annos ineos$ n amavitudige autma mee. iüi (m) Licet enim vel unicum peccatum seter- po nc poenitentiee fuüfficientem materiam fup- (li peditet; noftra tamen accumulata quafi in mloqna ! ( A Ecclæ. 9 LA 1& (;n) | [/a 38. ". 15; E 4ccuvata. confoffo. 271 J montem peccata ciendo dolori longe effi- cacius ipotivuni erunt. NU "vela. Tirtium medium eft, ur, antequam. tead frifum eliciendum dolorem accinpas, prius moti- và, qua te sd contririonem permovere m h poffunt; previs confiderarione ferio per- ünt Á ndrs, ne illorum ex numero fis, qui ell o poft luftiaram examiue confcientiam, preces U aliquas, quibus dolor exprimiiur; obiter Tec .cam imeque argumenta vero, quibus dolor erventi incenditur; vix unquam ferio exper.dunt. quieT In hunc finem feqþentl inftirutione tria fup- us n peditabo, eaque valde efficacia doloris in- pinte citatpenta. Cum vero perfe£tus | dolor d etiam, & quidem neceffario involvat ferium vite in pofterum emendande propofitum, Ti pl'O infertt de ejus quoque neceffitate & doribus pauca hic fubnectam. Il Zera penitentia (doceme S. Grego- ym u jnxim rio) (n) ef þmter:tn mala: plouyere, & fir- omm mxter f'catuere, [ azzgenaa itevunmi 5104 com- mzttere. Nam, ut infert Auguítinus, (0) pe.tä If p f feciffé peuitet ; evgo noli dcnæo facere, .c]uod male fecifli: fi adüw f*cis, cevte non es peni- h t z Nempe confeffio fine pmpf fito non n matd ponitentia eft, fed illufio teíte S. Ifidoro; dicente : (p) ]/Ju[m £j non penueus cew(ezz- li u$ ugh m o (n) Hom.33. i Evang. (0) Serm. 393 — (p) Lib. de fummo bono c. 1. i Ms 72 "Adyumentum .X p dus efl , qui id facit, aut faceve cogitat, cujus Tem doloverm prefefert. . Ex quo. pater, firmum bib eriee emendationis propofitum peenirentize ii animam effe, verique doloris individuum comitern. ^ Porro hoc propofitum debet r. effe | fof- erdi C " h] um enim Tridenti- Gd male $9 explicitum. nui (q) dolorem de peccate. commifo. dittin- ls 1 fant guat a propofito ttom peccaudi de catevos cum- que infüper in prafenti materia agatur de w boni valore Sacramenti, ideo eligenda videntur rutiora, & in ufum deducenda opinio €o- que. exu rum, qui contendunt; non fuüfficere propo- fitüm virtuale contentum in ipfo actu dolo- linq' ris; fed ad validam confeffionem infüper tiig hn requiri propofitum formale €9' explicitum; ac diftin£&tum ab actu doloris; idque non taue W a Y tuui de confilio, ut plerique etiam ex ad« verí:e fenteutise Patronis facili annutu con: D W cédunt; fed étiam de precepto, uti plures lem Au&ores tuentur, non fpernendis rationi- famj bus nixi.. Quodfi tamen .hUcusq'ue ad cönfefïïone,m cer'el acceíliffes, vel etiam in pofterum re acce« .uïc dere contingeret absque diéto formali & ls expliciro emendationis propofito;non prop- Qus terea angi deberes de valore peractarum 3l hactenus confeffionum, nec eas denuo re- Wte Áin, h[i)etere; e] LT TOTINM e 9 | p 73 edccuvata. confeffo. it, cuja, perere ; ob rationes fcilicet, & euctorita- futmm tem fententize oppofite, cujus veram pro- -nitenn bab:litatem in dubium Vocjare m-*imme iidütr intendo. ». Debet propofitum ita effe firimun, at excludat omnem voluntarem graviter pece A Trident candi de cetero; idque pro omni tempo- re, pro omni loco, pro omnibus circume jj diti «; d ftantiis, fine ulla exceprione aut limitario- ne, irag, ut malis potius omnibus fortunee putT d videntt boais fpoliari, fümma ignominia affici, ipfa- »pinio Q que etiam vita crudcli(Iimos inter cruciatus exui, quam denuo in Deum oravi nox: de- p gnde linquere. Juvá5itque, propofitis ultro va- riis conditionibu: , própofiti animique con- y if jj « ftantiàm velut ad aj idem lyd:um repetiro affri&u examinere; dicendo: v. g. etiámfi n tat' m Ü has vel illas divitias, hos vel illos honores, has vel illas delicias viteque commoditates w r Vel unico peccaro nundinari poffem, mal. uu pllïm lem in (ümma reram omnium penuria, in- b ratiot famia, & miferia infeliciffimam viram du- Cere, quam denuo in hac vel illa o«cafione Rf fe huic vel illi tentationi vi&tum füccumbere; illas nominarim defignando, quibus hucus- )tlü'äü i que faepiüs re debellarum meminifti. on p 3. Debert effe univerfale, feque neceffario ia exrendere ad ominia omuino peccata lethi- enio I* fera, etiam non commiffa; nec non ad om- ericula Pefefeï n?s—c;iam Occafiones$ proximas; & p / faltegn L g e L A74 Addyumestum x n faltem formalía in eadem peccata denuo re- labendi. Et quando non ni(i venialia ex- n D ponuntur , confeffio erit facrilega, nifi adfit. firmum & efficax propofitum deinceps fal- t tem ab uno ex illis, eoque determinato ab- i , flinendi. ed Oportet tamen,; ut pceenitens domefticae aK fragilitatis ac innatee malitize confcius; pro- fdnc pris omnino diffidat viribus, omnemque n in concepto propofito conítantiam unice e iC celo ex(pe&tet: femperque aliquod vitium Diec fpeciatim defignandum erit, cui deinceps di, vitando peculiari ftudio invigilabir. Pre- Uf T cipue vero illa, adhibito etíam examinis particularis adminiculo; emendanda erunt, £0l Ipf, qua nobis prae aliis dominantur, & unde velut ex fonte reliqua etiam peccata potio- fl ul rem partem fceturire folent. fiti etiam cod— Porro ut de efficacia propo (l fcientie Arbitro eo certius coníter, optime üi; fibi confulet peenitens, ( quamvis ad id ex " precepto non teneatur) fi obligationes, im !e quas forte habet, reftitutionis faciende , deferendae occafionis proxime, redinte- Aw lii rande famz, inimicitiae deponenda; aut inftaurande amicitie, & fim'lia ante con- do Quodfi prava qua- D; feffionemn adimpleat. dam peccandi confuetudine conftriétus ha fne D. reat, arpumentum minime aequivocum fe- CbllS) Pl r;i propofiti erit, jam pluribus ante di ante- a «decuvata c*onfepïo 2775 0 f antequam facro Judici fe reum fiftat;. 'al f'a- yla et« miliari vitio abítinuiffe; ne a recensadmitTa E Dei offenfa etiamnum fumans in Sacramen- s ( tum crudo imperu irruat.- at 0* ^ Ceterum quamvis fabinde frequens in eadem lethifera peccaia relepfus in certis ha circumítantiis fündamentum prebeat dubi- IN Pw' tandi, & fubinde etiam preífurvendi, prio- res depofitas exomologe!es vero propofito nemqis Qniceé caruiffe: noa tamen funt 6gnum certum, i |vitium nec f:mper (üfficiens argumentum judican- p di, defuiffe debitum propofi:um; cum vo- P lubtás noftra adeo inconíta:s fit, ur tefte exam'mïi Thoma Kempenfi, una vel'altera a peracta j erttl confeffione hora denuo bumana levitate illa. t undé ipfa commirtamus, qua paulo ante. con- pozio feifi & ferio deteftati fumus. - -. Ut autem voluntas in facto femel propo- m COh fito ea amplius roboretur, & concepra ca- ftigatioris vitee defideria eo altiores radices 0 t d d ágant, proderi ea ipfo íanpuine Chriíti, impreffo veluii figilo, . obfignare; inque garionö» j rei teítes affümere vuinera Chriiti, nec non Auguftiffimam coli Reginam una cum Coe- vaittt dæ ,.aüï litibus univerfis, tanquam futuris a'iquan- do tuis in judicio accufaroribus, fi datam i Q* Deo fidem fefelleris. — Juvabit quoquetibi- v qu tnet ip(i przevia feveritate cerrum aliqnod s i ponse genus diclare, ex motivo virtutis qme onte jebus pernitentige &:juüitiæ vindicativee fp 3 u at e 276 ; Ac(jumentum - fübeundum, fi forte feedifrago relapfu con- dn DO ceptum propofirum te infrinpere continge- ret. Sic ante confeífionem de preteritis de & doluiffe, & de noxis in furürum cavendis$ fa propofuiffe, ingens morituro folatium erit. ln ARTICULUS Ill. fio De confefiotir accuratione. a onícientia pcenitentis ip conjpe&u [édu m L C facri Judicis zazquam mare vitreum Q Qp fimile cvyflallo fit, oportet, (r) per quam 1 Lo) mnes omnino, faltem praviores neevi, qui qi tunc mermoriz occurrunt; pellucido caü- Ie dore intepre traluceant: hzc enim integri- tas ád valorem Sacramenti requifita condi- di tio eft. Ur auütem integra fit confeffio, conícientie Arbitro aperienda fant omnià Qu & fingula peecatá mortifera poft füfceptum Hs fs baptismum commiífa, & necdum Zirede Ti per abfolutionem facramentalem remiffa; ion folum quoad fpeciem, fed etiam quoad [i L numerum ac circumf(tanrias fpeciem mutàán- tes, eriamfi occultiffrma illa figt, ud doceg ( Synodus T'ridentina. (s) ( f Praterea, ur nobis füai br eft divus 139 effario fs þäyentu;a, (D non abs*r? erit, conf er imgrf il ox d U L Jpec. difcip. p. 3. 6. 3. e e "ecurata. confeffio. ?? internas pariter & externas tcnïtatïones,quæ t nos importunius infeflant, humili candore ii eterii detegere, ut apta iis vincendis, &ad rem accommodata remedia facer Medicus prir- end ml fcribere valeat; cum Deo folemne fi:, fide- lem hanc, tentationes manifeftantis demis- fionem, earundem victoria remunerari. Quodfi peccatum aliquod multiplicem ) " malitiee fpeciem continere:; illa tantum a peenitrente exponenda erit, ad quam ani- 27 ia mum - advertit, dum actum pofuit; quia operans illam tantum malitiam contrahit, quaà »i Q quam cognof(cit: non vero etiam reliques; ad quas operando non attendit ; licet. plu- j) d res in pofito a f& actu malitiae etiam Í tfegn pecje. condle diverfae r:perirentur. Y IIT. Motiva vero fuper buni illum in dete- lfeï,ïwa Qmoil gendis anime morbis, noxiumque pudo- rem generofe vincendi Auguítpus nobis ;epwm | dil?gf fequentia fuppedita, Primum.Ei fubmi- niftrat ipía perfona peccatoris, Cur evule- mll [cis, inquit, coufiteri, quad facere nequaquam anüä erubuifli? won te pudeat coram uuo 4ceYe, mudfr quod te non puduit forfitan coram multis, $g, o um inultis facere. Secundum peritum eft a per f'on-ä confef- vbs b farii. Q bomo, quid times coufitevi ? ilud, (efura quod pev confeffiouem [cio , minus fcio, quam Dd j tllud , quod nefcio. Car confitevi erube[cts pec- cut & tt. Coufiteve qh cata tua ?. peccatov þ:m,.ä 3 919 278 Adyusmentum x. doma bomisi, peccatov pecczztori ; qui ea ipfa 9l fei €rimina, & adhuc graviora patrare poteft; nullum enim peccatum efl , quod unquam fece- & h vit bomo , quod 1on po[fit faceve altev bomo. Tertium arieter, quem profternendo Tio tn pudori noxio admovet Hipponenfis Praful, eft univerfale Judicium; fic enim pronun- QT Tec tiat; Urique melius efd covam uno. aliquantu- file lum vuboris tolerave , quam in die Judicii co- vanm tot millbus bominum gravi vepulfa deno- Q Zatum . 2alefceve. Cogita evgo, confe[Jarium f Jfove usum ex illis, qui judicio illi imtevevumt : t nec evule[cas.muuc. ei ipagio ?uo comnodo ma- Wifeflave, quod tuttc aperte cognofcet cum infi- Q l gni pudore 69 contempru tuo.— Hec Aupufti- nus. (0) Cui confonat Bern:róus fic fcri- f bens: Cur pudez peccatum tuum dicere , quem zon pudet facere?. 4ut cur evubecis Deo con- f'«'(t Q fitevi, cujus oculis non potes abfcondi? quodfi pudor tibi efl uni bomini €2. peccatori. peccatum d f tuum exponere , quid fa&luvus es in die Judicii uli omuibus expofita tua confcieitia patebit. (x) Íi Quarrum denique morivum ab inferno Tu defaümptum füppeditarTertullianus,(y)dum E ait: $; exomologefín detve&as, gebemmam im. ] corde confidera, quam exomelogefis extiuguit s fl t9 peuca prius maguitudinem imaginave, ut de ( | vemcdi /Qu) Lib. de vifit. iufr.c. g. (x) Bern.im, ( dent. — Qy) Lb de ponit. cap. I;. .. 279 3 decuráta. confeffio. t ipi vemedii adoptione non dubites ; nam aut 'confi- tendum, aut ardendum. Hac perpende,; poud; n - & non erubeíces zternam vitam tranfito- 0l rio, eoque momentaneo & mere imagina- «mend rio pudore mercari: vel enim confeflarius Oneft re non novit; vel, fi novit, ob multitudi- nem confitentium tuorum peccatorum non pmun- u recordatur; vel, fi eorum recordatur, ea Aiti t* filenrio premere füb paena seterna cogitur. T. uin imo, cum fibi conícius fit . propriae frapilitatis, fibimet ipfi a fimilibus fancte g(p:rium "HTUP timens, tuis lapfibus paterne compatietur, & ob hanc tuam erga fe fiduciam. pudoris- n M* m d que viétoriam magis te zítimabit, ama- bitque. jgpid [c f« Iraque pro Deo, pro colo, pro anima 1ua 7e corfundavis diceve vevum; efl enim con- , qui Jro tt* fufio adducens peccatum , €g efl coufu[io addu- cens gloviam eg gratiam. (z) Hanc enim ? qulj ptantim deviéctam verecundiam per finceram con- feffhonem in triumphum ducere, genero- ) ujl[l'i) Vi fum omnino, ac heroicum facinus eft ple- numque gloriz, tefte S, Gregorio dicente: ipfermo / Ego tton minus admivov confeffionem bumilem yim effla virtutum ; "E peccatorum , quam fubtimia cum 1ajor iutevdum . fovtitudo vequivatur. ad D i m vitandam. (a) l u culpam fhtgjzda;n, quam qd ea 4 aienedh: "At yzi/h'llli ? — (z) Excdi. 4. . 24. 36 ïïï- int Yal C. 10. (äa) Greg. 1. 22. te- 280 | Adiumnegtum, X. tet At dices: nimium difficile accidit, infan- da quaeque, neminique nota homini pro- illi dere, Verum cogita, multo difüciliora Wp elT» illa, quz, fi grave quid retices, ster- fem num pátieris tormenta. Copita majores À ef[e, quas Chriltus pro peccatorum tuo- hite rum expiatione pertulit, confufiones, igno- fufl minias & dolores. Perpende denique, mol multa alia longe graviora a te Deum exi- Wit, gere poffe, fi peccata tua appenfoSanctua- tie rii pondere a divina Juftitia accuratiori tru- Qus tina examinarentur; fiquidem tartareos cru- ciatus, & confufionem fempiternam pro- ( meritus fuiffes. Enimvero /f rem granden fís dixiffét tibi, & imperaffet Deus, certe facere 6t debueyags . quanto. magis, quia nunc dixit lili: poni lavare, confitere, £g muadaleris ; (bb) pre- & cipue cum ralem confeffarium eligere pof- in i fis. cui penitus fis ignotus. í qui O fi illis.damnatis; qui ob ftul tam, qua at peccata in confeffione reticuerunt, vere- Q cundiam perpetuis modo inferorum incen- lnit diis eddicti ardent; fi, inquam, illis aunc (ein confitendi .copia fieret, o quam iniegre Yi omnia, quamque lubenti animo confiteren- tur! O quor meledictis inceffunt illam ho- Doï ram & locum, ubi peccata pudibundo fi- det; l?ntie in facro tribunali prefferunt! Er en! u tempus, (bb) q. R j w.13.. (c L d w e n «decurata. confeffro. ag , if tempus, quod Dei ]üüitia eis negät, nunc ii ptt illius Mifericordia tibi concedit. Quidni li ergo nunc facis, quod per totam eternita- j, at tem omififfe deplorabis? An nunc panitet mj Auguftinos, Magdalenas, aliosque Ss. Poe- jm ( nitentes, omnia íua peccara rite confeffos u fuifle? Nempe fincere peccatornm exao- d mologefi debent, ut ipfis probro effe defi- m a mat, peccarores fuiffe. Proinde cum fpes ndat mu[ericordie ef? ( monet S. Petrus Chryfolo- iori lfU« gus) cum tempus ef? venie , confiteamur Pa- &o as i, ne G'udicem fentiamus: prodamus, que fe- m pre cünu$, pietati, me [eo evitati cogamur ex[oloe- p ve, qua tacemus. (cc) Integre facro Judici f;;fmz omnes animi noxas, faltem mortiferas ex- « ts ponamus, illumque facrilegum pudorem Hunc l) Pfæ' heroica magnanimitate vincamus. in finem juvabit ab illis, qua pree reliquis p exulceratam poenitentis confcientiam urunt, m ( aut majorem afferunt verecundiam, facram exomologe(in aufpicari, ut proftrato ftatim j t* m i initio pugnee robuftiori hofte, expeditior Jf quac victoria. dein fir cum reliquis conflictus, certiorve A Relique conditiones, que ab Angelico fiteret* qm o Doctore ad perfe&tionem confeffionis defi- deraniur, precipue fünt fequentes; nem- uüdü , ! H t pe ut fit 2umilis, nil excufando: clara, fpe- €ierfi m d ww-(ec) Serm 42-,.. j 1 282 : A djumentum. X. ciém & numerum diüän&;: exprimendo: u brevis , omnes fuperfluas circumlocutiones puá & inanes narrariunculasrefecando: fidelis& Y verax , nil palliando, nil augendo, vel mt- tita nuendo: denique ut fit pura, a vana fibi fbia gloria aliove pravo fine cavendo; adeo enim perte aftuta eft füperbia noflra, ut vulpina frau- lterut de vel in ipfam humilitatis arenam irrepere (lion prefumat. Vivan la f III. His circa confeffionem notatis, fu- conf pereft, ut eliparr.confeffarius ea charirate, doctrina & prudentia praedirus , qui Judi- tem, neac cis, Medici & DoCtoris parres explere non tantum íciat, fed eriam velit: Q« (verba omp bj funt S. Ambrofii) 4ui znoverit profentibus pe- viculis occurvere, furura provideve, de. immi- Dugne zenti^us ademoneve, dubiatg avgumenta tua [ol- —— — veve, Q9 in tempore vemedia edbibere: mec As folum confiio, [zd etiom induflvia te quvare. N s, (dd) Elige, (hortatur S. Dofiius) elzge virum virtutis exemplavis , magme [cientue, vi- Icu vum integvum, velaxationis Loflain, ab oumi lom avaritia alienum , negotiis. fseularibus mon [e Thor immilcentem , ad amiinee tueg bouumn pyocuran- trog dum propeufums: quem luerim non. fle£at , qui fl 3nanui gloria non evaue[cat,qui ambitione uon tra- Qniug f!(l?ur, cui nibil fit pveflautius bonove Dei : cujm cau[a (te Qd D 1 df. o .. E d ff pR "ecuvata: confeffio. 283 "rmendi eaufa vultum potentis non metuat , nec ip une yeutiomm puntto [uo defit officio. (ee) fu! I!& Verbo: quere virum, qui poffit & nove- )y d rit cum dexteritate uti clavibus, quasa Deo vana f fibi commiffas habet ; qui forti animo ac im- (eoenin perterrito fit, audeatque corruum femelac Yna ffat irerum percutere virga directionis & corre- ymqd &xoms, ut tandem velut alter Moyfesaquam vivam compunctionis ex dura cordis tui pe- tra repetito affrictu eliciat: qui Jofuein(tar - yuis, t confcientiam tuam, velur alteram Jerichun- charitt tem, (zpius circumeundo, tanra fortirudi- u]u' neadmonitionisbuccina clangar, uttandem. xp»ete w omnes fuperbie turres, avaritiae cryptas, 2/[( me ambitionis valla, & luxuria receptaculaex- vtthtpe pugnet, ac demoliatur. jp n ut -Talem vero confeffarium cum naéctus fueris, isconfiliavius tibi fit unus de imille ; (££) lt uoa fimulque ftabilis! nec levi de caufa mutan- dus. ms* eh:/ Si enim eundem femper corporis me- dicum adhlbemus, dumcaro languet quan- - z]ffll?y [! , j o to magis rationi confonum erit, in animae morbis eundem quoque fpiritualem Archia- j m gt trum conftanteradire, qui propenfïones no- ftras, vulnerumque radices & caufas inti- h dul TT mius perípectas habeat? J Ca- ju: " (l j (ee) Serm, de alvdzcat. Saculi, colum. 3« * du E (ff) Eccdl. 6. v 6. N. -' 84. "CL dyumentiun X 4 Civendum infuper, (uti monet S. Ber. f pat nardus) (pg) nedefideremusi! ludipfum ex d e confeffario andire, qucda Chri(to quidam iil cecus, nempe: Quid tibi vit , faciam ? (hh) B Sunt enim, qui «üpiont, ut con(cientidear- hedr biter fe iniis, quz officii füi fünt, eorun- lil Gem voluntati ac palato riolli qnadam poli- üit; tica accommodet, & connivenri len'tate de- þüQB licato eorundem genio Evangeli rigorem Qs i attemperet; ' Potius cum Saulo prompta lollic mente exclamemus: Zomige, quid me visfa- e[fus cere£ (ii) nos generoía quadim ac indiffe- enim renti voluntáte promptiffimos offerendo ad Dd QU explendum c& a fübmíflione omne id, $ quodcun que ccn(eiïari'oþ ngbfisr injungere fhenh p!acuep;r. Vr ]ta animo obf qf*mar.us, tandem humiliac ftribu modefto, qui peenitentem deceat, corporis Tüm geftu ad (ácrum tribunal accedes ad eluen. fm 1 das ibi.Chrifti (3nguine peccatorum tnorum maculas ; Sacramentum enim: peecitentiae e(t pl Vori fons ille aque vive ,. perennis; femperque patens, ac nullo unquamtempore exíiccan- hi Jun | dus, quem íecundum . Zacharie Prophe- üam (kk) Deus in Ecclefia omnibus patu- RUR li ) lonem lum vconftiz/uiwt non íolum in ab'ut - E PCCC&- ^W (gg)wSeïm -ïde Cb;'rwe;jï .SA'.HP-a(z)(l'i. | (hh) Luc. -*8' v!4!t i Zach. 13. 9. T. 2 Aæäïf 19 v.6. (kk) 1 e -7 *- X Hccm am £0j 8,7'0. cäs M peccamrum, & fananda vmorum vulnera, plüma ed eriam. ad, rellituendam pradee vitam, quidm amifTaque merira inftauranda. . m Finita confeffione cam magna veneratlo- entgd nc & mentis attentione (alutarià excipies mo- &orün nia, que Chritus tibi per os Sacerdotis ü mþ()l*' dabit; cavendo, ne, confeffario loquente, qutil piaque documenra. fugn"rente i interim |DIQONT aliis intentus vel c.olorem anx;us elicias, aüt Qmpt follicitus perpendas; num omnia rite con- "n feffus, nellinsque pecceari oblitus fis; illius c indite enim verba falutis font femina, adeoque pro- j na aure & docili corde fu(.ipienda. omne f Sacram abfolutionem demilffo capxte ac (/)/U/]Ue[e fnente humili excipe, velur impertiram ribi à Chrifto, qui proiuo ex facratiffimis Vul- p neribus Saocuine animam tnam a peccato- corpon rum fordibus mundat, ac fanétficante pra- q du tia; appenfo veluü e collo monili; denuo y tüorut placatus donat, & éxornat. Qui certe fa- Vvor excellens adeo & d.vinuseft, ut S. Au., jrnne ftinus non ebs re dubiret, urvum fit ma- zmpel' eMC*än' jus juftos cveazi. quam mipi 3 Ju,!zäcaw, ficque Proote concludat: Certe fi equatis efi utruinque potetie ys gt zzæ boc magcz/zs 6/2 m;/awwra'zæ. urioti ARTICULUS IV. peCLa' JDe Satisfacionis plenitudime. Ji atisfaftionem z peritente ad 1ntepvita- d) (i 'S ten ..Samzmenm ad plenatmque €g per- o jeetattn K. dem 4 E CShle: 286 Zddjunentum X.— fe&am peccatovum vemiffonem ex Dei initw- P tione neceffariam effe, docet Tridentinum, tj (lD Ejus vero injungenda finis ex menre fetti ejusdem Synodi (mm ) eft duplex; nempe que ut nontautum fit ad nova vita cuflodiam ts in- famer firmitatis medicamentum , [ed etiam ad prate- ptior vitorum peccatorum vindi&aintg cafligationem, te, $ Quantee autem utilitatisea fit, ex eo patet, m ( 1. quia fecundum 'Tridentinos Patres loco due proximecitato, sagtopeve a peccato vevocatit, &tam £2 quafi freito quodam coercent bee fatisfatlovrie dicer [ene cautioresque & vigilantioves in futurum quim penitentes efficiunt.' 2, Quia medentur. quo- poni M ue peccatorum veliquiis, eg vitiofos babitus ma- certi le vivendo compavatos contraviis vivtutum attio- E nitus tolluzt. 3. Quia nulla fecuriov via in V inü Ecclefía Dei utiquam . exiffimata fuit ad amo- Dbent vendum immiuentem a J)eo peuam , quam ut fhügn becpenitentie opera bomines cum veyo auimi (Xl QX»« dolore frequenteut. — 4.. Quia fatisfaciendo pva Tj peccatis ,. Cbrifo Sefu , quài pro peccatis noftrit terg1 fatisfecit , couformes. efficimur, . .. facientes. On fru&us d ! 2os penitentig , quiex illo vim La- fmgl bent , ab [ i o offeruntur Patri , eg per illum ac- tüm &ptantur a Patre; adeoqué fatisfactio ex m mente Ecclefize a futuris peccatis pre(ervat; Tate a preteritis emundar, iram Dei placat; & Ter ( meritorum Chrifti, afhonis nos m ejusque p ; 'Acce-f (lpo Pgrtiþipes r«erq*dit. ( .-L-(u);se'ü: 14. €ap. 3. (m-m) Seff. 14. cap. 8; e 257 | P æzzfäm totifffio. )u infä!?l " Accedit.,'—quod ex mente S. Thomr (nn) jentinu modica nobis injuncta a confeffario poeni- ex matt teniia plus deleat de poena temporali, quam a quazvis alia licet magna fatisfactio, proprio diamt tamen arbitrio & voluntate fu(cepta, INam YT Id prioreft quodammodo tinéta Chrifti fangui- ]ligafiwm ne, & hinc gratior Deo, & ad (atisfacien- ( 60 1 dum efficacior. Imo non pauci Doctores, Dutre duce Susrio, docent, eam rite. peractam t etiam gratia fanctificantis aupmentum pro- tifitnü ducere: ut proinimitandus illorum fit mos, quí majorem fibi & graviorem a confeffario jf ttyt qu peenitentiam injunpi flagitanr, qua poenas certius deleanr, & gratias copiofius auceant. jaiitni um Porro modus fatisfaciendi in eo confiftir, j u i ut impofita nobis poenitentia & acceptetar. 411 [ libenter, &impleatur devote fine mora & mautatrione. at t Nam 1. ejusmodi poenitentiam (ü at füfcipere decer //enter , animo fcilicet ge- h ! nerofo & ad omnia promptiffimo fine ulla terpiverfatione ; aut. minima excuf(atione. at g O peccator! infernumes merirus: Deusex fingulari mifericordia fempiternas infero- um u rilim d rTüm paoenas peccatis tois debitas mutat in temporaneam eamque levem; & murmu- íidio d rare aufis? Oquam protmpte, quam liben- r ter damnati fpir'tus illam fubituri effent, fi Yacif tam faci!i medio flernmis avernalibuslibera- gnis t 2.Im- ri poffent! At mdibusiaitd: w—(nn) Quodhþ- 3' . 13 " o 288 AzlLiünkntuüz X Q Irhplen'äa eft devote , hoc eft, magna un] cum atrentrione & fervore, ne fcilicet vin Tüm fe dicem Dei iram denuo irrites perillud ipfam miedium, quoeam plácare cupis; que enim Rn ]l hac fatisfiétio, que ipfa indiger fatisfactio- ne, & ubi ipfe farisfaciendi modus novum Ti eft peccatum, nova penitentia delendum? Hfr Ào 3. Exequenda eft Z4tim, neillam diutius fj differendo te periculo committas illius vel «89 oblivifcende, vel culpabiliter omittendae tema aut in ftaru peccari mortalis, ( quod venia- Posj «m lis 'oxa foret) adimplende. Et quidem exequenda eít per ipfum peenirentem; non fdie enitn, (uti conflat ex propofitione 1;. ab temF Alexandro VII. damnata) pezitems propvia pan; auctovitate fubflituere fibi alium potefl, qui loco Qonfa ipfius penitentiam. adimpleat, — Neque licet iity poenitenti injunétam fatisfa&tionem aucto- ftpide ritate propria commutare in aliud opus, N etiam evidenter melius, uti communis ha» tecit bet 'Theologorum fententia. 51 Videjam , an, & quomod o iftá hactenus u obfervaris, prefertim quam prompte, fide- il liter & devore impofitas tibi peenitentias Dd implere con(ueveris. Perpende, an non füïsh etiam rüc pcenirentize indipeant nova poeni- &i tentia, & ru farisfactiones nova farisfactio- hvif ne.. Certe nil triftius eft; quam per illud ru.Pe: ipfur peccare, quo pecca'um expiari de- beret; & ger: illud infim Eurgamrii mas at m (Q e , "Accurata cottfeffro. * 289 b m maslaugere, quo reftinguendae forent, Ve- 1cet Vi rum hec de fatisfa&tion : (acramenta'i notas- ydipha Íe füfficiat; de (pontanea ;uæenim niunt memoranda. quoque pauca ve- visadie .IL Docet Ecclefia, interprere Synodo j5 novunt Tridentna, (00) falsum ounimo effé, eg a hndum? verbo Deialienum, culpeima Dominozunquam n dotos vemitti, quin uuivevía etiom paua coudonetur : il d ergo remifla per confeflionem culpa, adhuc jitenda remanet expungenda temporalis poena, Per y| ven Pennitentiz Sacramentum remittitur qui- ia dem peccatum, non ramen oblipatio faris- s Do! faciendi pro peccato: punitio zterna in TAE temp oraneam- commnutarur. Porro hee y jnpn porna raro integre deletur per injunctas a uilità €onfeffariis peenitentias, vel quia hze nimis je licet fünr parva, vel quia nimis imperfecte, & |audo- tepide peraguntur. Quis enim fanz men- | opui tis fibi perfuadeat , modica & perfunctorie Mms l recitata prece pro pluribus, iisque eravi- bus noxis jufto lytro farisfieri ? Frgo infi- hod gniter decept errant illi, qui explera, quae l Hde- ilis imperata fuerat, poenitenva fibi vane i rentidg blandiuntur, fe jarn inregre Deo offenfo g not fatisfeciffe; non tantum culpas, fed etiam T debitas iis peenas uno fpongise ductu f de.. Jeviffe; nihil ao g il jam amplius, quod folvant, füpgre(-—ïm T u oe Enim. | j um "At sH mis s e 490 deumentum X. . Enimvero fi brevi aliquo precum penfo qui Qivit diftracte deproperato Juftitia divina exaequo placatur; ut quid ergo /ancti Patres tar fe- Q Ts veram nobis de hac fatisfzétione ideam pro- ponunt? Certe fi pe* deblateratum ad mi- gone nora grana Marianum Rofarium offepfo Nu- dignu mini ex integro fatisfit; ergo injufta om- mjb for(t nino & crudelis Eccleiia fuit, dum primis i temporibus pro unico etiam peccato lerhzli t oj mint graviflimam plurium aonorum poeniten- tiam impofuit. tiiten Optima hsc Mater ol im þro.fadmilï'a for- jl nicatione trium, pro adulterio decem, pro mini inceftu duodecim annorum poenirentiam puni imperavit; derractionem vero feprem, fur- tum viginti, perjurium quadragirta dierum tdeg [Qmpe jejunio in pane & aqua :aítigavit. lpfe Deus, cujus Mifericordia in ipfis etiam poe- QUi ]y nis elucet, Davidem a!ias fanctum poft de- lssf letum jam per contritionem peccatum , tà- Iu men adhuc rebellione Abfalonis, morte ta d filii, pefte ac feptuaginta millium morte pu- àit nivit. Ezechiam vero alias juftum, ejus- D que pofteros, poít remiffum etiam culpze Btqy reatum, adhucfuneftiffimo bello, thefauro- EY rum jactura, & calamitofà captivitate affli- Wa xit. ]Jam fic: ergo vel Deus & Ecclefia cru- YTHj deli rigore erga illos poenitentes nimis ime "f mites fuerunt, vel nos proprio amore dece- pti immaniter hallucinamur, dum brevi qua- Q .', : "dccuvata. confeffio. 391 n penf quadam & diítracta oratione larfze Majfeüa;i. exaquo divinze ex aquo fatistieri credimus, 17 13 - Quid enim ? ergone crimina modo mi- Ampte nus funt crimina, quam olim füerint? er. nad ni gone Deus minori nunc, cultu, ac olim, eft afoNe dignus? Ipfius Bonitas eftne nunc minus jl om- amabilis? [pfius Tuítitia. miniüis terribilis? 3 primis forfitan illius Sanctitas mincre nunc odio; o lh ac olim, peccata averfatur? Nempe. nos pæni:en- minus Chriftiani,: & hinc etiam minus poe« nitentes füumus. : At Deus immutabili Ma- vf fot jeítate idem femper eft; qui peccata etiam X PW minima impunita non finet; qua fpontanea preiul punitione ab homine.non plectertur, il'a a &f li Deo vindice graviori füpplicio. punientur ; diertr adeoque faeramenrali fpontanea íatisfactio femper individuo nexu e(t focianda ab illo, m iiam p qui luftrici carceris atrocioreslonge crücia« tus effugere cupit,. Cozverte fe, ait Augüe TU u flinus, ad punienda peccata tuay quia impuzi- o 7a eJJe peccata mou po[fut. — Puaieuda [utt aut yortepr 4 te, aut a Deo. (pp) Dein fatisfactio debet congrue re & -cuml [] erS' ; ii gravitate & cum multitudine. delictorum ; id equitas dictat, & fides docet. . Prozmez- vdaurt ate d Jura. peccati , ait facer codex, evit ? piaga- vum modus. (qq). . Peuitentia crimiue minor p 2e fz(, (rr) monet Cyprianus. Annon er- 2 go ( qet p In'PMzF ?. t8. (qqD Deut.25. vw. 2.'. l bfcvi g (tr) Cuprian. lib, de lapfis.. s. 292 »ideüummtum X. o monftro fimillima res eft, peccatorem, qui I Á ub peccati jugo incanuir; cum ipfà confef- uadran- Qiir fione etiam farisfactionem finire ^ olv tis fpatio illorum criminum poenirenriam fin curcumfcribere, que per pluresannos con- tisf tinuata ferie durarunt? brevi precatiuncula redimere velle peccata, quibus mors debe- fito nit| tur eterna? . Certe aut offeofi Maj-ítatem UE aut offeníae gravitatem, aut fatisfactionis fis; levitatem non füfficienter ponderamus. tali f Satisfactio, fi rei naturam fpectemus, eft H commurtatio : ternor umx.cruciatuum in tem- poraneam punitionem ;in qua commutatio- fus, ne licer dari nequeat equalitas, procuranda tamen erit aliqua faltem proportio. ]Jam fb dicer autem quz proportio invenierur, fi noftras, It« quas haétenus pro peccatis fübivimus, poe- ft, (t QU nitentias cum fempiternis inferorum füppli- Dentr ciis comparemus? qua enim proportio in- ter rofarium &infernum? internoftras elee- Qe hb mofynas & avernales flammas? inter jejü- dium ftm nium & tarteri cruciatum? Ettamenetiam Utior has pcenitentias nimias effe judicamus. Ad hec finis fatisfactionis eft placare lep lx Deum, reparare offenfam , & compenfare injuriam fupremo Numini . per peccatumm I 00 ilatam. ]jam vero an per levem illam a confeffario imperatam punitionem Numi« Proi nis offenfam jam reparatam, & impactam i injuriam fatis compenfatam exiftirnamus? (s qui (u "It Mcéuvata. eonfe[fro. 298 r confe Equidem Chrittus pro noftris criminibus divino Patri abundans lytrum in cruce ex- udo folvit;; nihlominushac ipía fatispaffio Chri- "elridt Y05 C0f* fli nobis applicanda reftat per ultroneam fa- tisfactionem , exemplo Pauli in fe ipío per riunct 5 dCbC-. fpontaneos criciatus fupplentis, que dee- rentpa/fronum Cbrifli.(ss) Ethinc peeniten- JMter a oni tia a Tridentino vocatur baptifmus laborio- fus; quo docemur, fatisfactioni facramen» Ts rali ípontaneam a nobis fociato fcedere june müs, ER endam effe. — Ét certe femper hec fuit Ss: jn t PP. mens, piorum praxis, & Ecclefie fen- o fus, Proin qui fatisfactioni facramenrali x fpontaneam non fociat, is fe poenitentem j dicere haud . praefumat. aof Itaque de propitiato peccato moli e[fe [itie mez s ve z4. (tt) Confeffus es, de peccaro doluiftiy jpi peenitentiam facramentalem exfolvifti; be- ymo* ne habet: reatum culpee, & etiam parten r r aliquam reatus poenze delevifti; fed soli effe yeru fite imetu. Adhuc vindici zelo a temetipfo gndit ultionem expofcas, neceffe eft: refiduusad- ww" huc poenz reatus delendus reflat; refiduum ts hoc peenz debitum fponte füfceptis poeni- enfäfe Ver- tentiee operibus expungas, oportet. C bo: JDepvopitiato peccato woli effe fine metu. jlom 4 H« P?oin, uti monet Chryfo &omus , (uu) f po Nim 3 f s um T ;amUS? (ss) Coloff.1. v.24. (tt) Ecchi.$.v.g. d (uu) Hom.3T. in ep. ad Heby. é, X0. s. 294 "Mdyumentum. X.. te peecata tua punias, ve peudas non [ponte fup- qu plicia: fpontanea tui ipfius punirione, quid. pen tam quid peeoarum reftat, u'troneus nunc vin- dex exíolvas. ^Nam tefte Anfelmo fectata, Ó Jfive magua five parva , àmpunita. e[fe non . po- prac li, funt ; quia aut.ab. bomine punieute , aut a : Deo vindicante pleitentur. Nota: non tanrüum dom; Ufüs mapna, fed etiam parva peccata fi nona te, certe. a Deo. punientur; nam zmpuuia ejfé üri z0n pofJunt; welis, nolis, punientur. - Igi- pv tir fpontanea fatisf.étione Dei Juftitiam pla- pori care ftadess in hac vira,. ur anticipata folu- ut, 1 tione effüpiasiram Judicis in altera. Coffat Mun entim diviua vindifla, uti nobis fponfor elt te A Anfelmus, /i comve fttei vat bumana. v/io ( & folutio) gtcgïur— 10f Ill. porro modos, quibus reatum þæ- GI'QO'« n: deleamus, geminos affignat Concilium L Wt Tridentinum. (xx) | Prior confiftit in. pzs d nc laboviofis operibus fponte anobis expian- [iti (i dorum criminum caufa füufceptis. . Pzorum hl operum nomine veniunt Sacramentorurm, fra] Ecclefiarum, & concionum frequentatio ; myfteriorum ac veritatum fidei meditatio: bona librorum fpiritualium le&io: SacrificiiMiffae W quotidiana auditio frequens& devota oratio: ( repetiti virtutum, preecipue theologicarum, ür accuratum ac in prinxlis intenfi doloris actus, quo- ( (XX) Sgg: 140 €,. 9. ., x Accurata. confeffto. 295 n quotidie conícienrie examen: item indul. gentig, eleemofyns aliaque mifericordiz I6 ünc v tam fpiritualis-quam corporalis exercitia. * -^'^Per opera vero l;forio/a intelliguatut ; ptf[dhl, i. precipue illa,-quibus aut corpus macera- tür, aut fenfüs coe'centur, aut appetitus ita D ? r domatur; u;i funt jejunias, & abftinenrie: D u(us cilicii & flagelli; peregrinationes & durior cubatio: v.lopratum ctiam licitarum ii 1 y. D privatio, & fimiles alie excrüciando core pori inventz? praxes ZEquum enim eft, jample ut, qui exhibuerunr fua meuibra fervive im- r i / ] munditie $7 iniquitati ad iniquitatem, monen- . (j onfor € te Apoftolo, (yy) nunc eadem exhibeant feyvire J'uftitie in [antlificationem , & farisfa- | M[üf- &ionem. Quin imo juítum eít, hortante Gregorio Maguo, (zz) ut, qui fe illicita me- qm po du iminit commififfe ; a quibusdam etiam licitis flu- deut abflineve , quatenus per boc Conditovi fuo i pi fétisfaciat, ut, qui commifit probibita, fibimet $ expian- Junn ipfi ab[cindeve debeat etiam coneeffa. — Pofterior fatisfáciendi modus confiflit in yort malis & erumnis hujus vite, aliisque zem- entttloy poralibus flagellis (verba funt-Tridenüni) 2 dittio: iM JDeo inflitlis , Q9 a uob patiemrev tolevatis. (aa2) Qxowalia (unt. 1. 4a&ura. bonovum. pet 1 ol'ä[iü: ia, lites forenfes, & x fgrta , bella, incend mor- i Ls quof *(y":y)" Rom. 6. -uxg (zz) Hom 34. m d "Evangel. (aaa) $eff.14, c. 8. " o 296 ddumentum . X.. t mortem-nobis charorum: z. joÉfura. fame per injurias, contemptus, detractiones, ca- cdi umnias, & confufioves: 3. S'aZfura Jani- prac zatis & interne animi quieris per morbos, REl Ícrupulos, perfecutio ^ nes, aliasque adver- *qie *itates. Numihis iiam r.| Laudandus pariter offenfi f« (r placaodi modus eft, fi contraria contrariig Veto emendes; e.g. filectionem vanorum libro- üeti rum lectione piorum , mundanas converfía- Datia tiones íacra Íclitudine, periculofa con- Qtls venticula templorum vifiratione, verba in- t utilia.difcreto filentio, veftium luxum ha« bitus modeftia, jafturam temporis otii fu- quar quan g3, prodiealitatem in lufum piis eleemo- fau Íynis, exceffum in cibo, potu, & fomno le tf moderata abílinentia & vigilantia expiare fatagas ltem fi injurias & dsmna per 41 Q T c roiptas reftitutiones, data fcandala per bona exempla, detraCliones & fufurratio- VN dolo n^s per feriam dictorum pslinodiam ftatim fine mors reparare conrendas. mltt . O fi plures fic peeniterenr, qvam pauci denuo peccarent! .Si confeffarii . fimiles Üner poenitertias imponerenr, numeraremus for- n taífis pauciores confeílicnes, (ed plures con- | Qb verfiones. Vide, quomodo tu hactenus ! Emgc pro commiffis a te noxis lee(o Numini (a- tis ] tisfeceris, & quid in pofterum ei placando ) fldm agere velis: jamque nunc flatim fcripto an- |dy nota L P d Ahiéureta confe[fie. 29y t fim tota modum deinceps peccata tUà vindi; s d- candi, & ípontanea fatisfactione delendi; n jit- precipue vero determipna, quales indul- morbos entias deinceps lucrari velis, circa. güafs: X É e quentia accurate nota. nis jf 1. Indulgentia non delet peccati culpaugi r fed folum poenam culpse debitam; poenam vero nuriquam relaxat, nifi prius condonata m librt yverfte fuerit culpa. Cum ergo Indulgentia ple- naria temittat omnem omnino paenam pec- fi con- erbolt catis tam lethalibus quam venialibus debi- tam; hanc autem remittere nequeat ante, um D s oti f quam omnia quoque peccara tam venialia quam lethalia quoad culpam abolita fint, eleemo r fomni facile apparet, neceffario requiri, ut poeni- tens eo tempore, quo plenariam Indulgen- exp:'are tiam obtinere nititur, nullius etiam leviffi- Q p ma culpe coram conípectu divino reus d p utatt inveniatur. Ft hinc intenfiffimus fempet doloris vel amoris perfectiffimi a&us pra- " flatim mitti debet. 2. Indulgentiam lucratarus præf&riþ& ; t fimits Opera eo fervore ac diligentia perage, ac fi ps ltt* tota vita tua nullam unquam indulgentiam e coIt obtinuiffes, nec in pofterum obtenturus effes ; & quafi certo tibi conftaret, preefen- Q&enüs "T tis Indulgentie unico quaeftu, alioque fub- ;gal'ldo fidio nullo poenam peccatis tuis debitam abolitum iri. s Ín- od Hac xatione ac ,quirendi nos 5 -dul- " o 298 A dymnentum - X.- dü-!gïentiis per:vitam - incubu €nif] 3f rfïe j: ingen'tï moribundis fo atio er:t. perfs !rCeereruimiftade confcientize examine & tod: doloris intenfióne :de. confeffionis: accura- pulío tione, & fatisfa&ionis plenitüdine produ- mum &iori,etiam flylo in.medium atiuliffe, fu- vit f petVacaneunmi aut inutile cenferi minime de« fpont ber; cum cate-her/ca horum notitia noü morte omnibus, etiam linguie latinae periris adeo fera ( feiiper fit obvia & familiaris, ur non fub- ánima ihde eorundem memoriam redinteprari ne- dom ceffe fit; prxefertim tunc, cum anime ra- V, tionés cum Judice Deo per a-curatam con- pret feffionem ita componere cupimus , ut eaà E bonze mortis non folum adjümentum fity fed etiam aufpicium. L j - as OD " omine, qui fempe r promptior es ad parcendum, quam.peccator ad poeniten- dum, gratias tibi apo ex intimis medullis anim mes, quod in poenitentie Sacra- mento tam pretiofum mihi fordido balne- um, vulnerato medelam, naufrago tabulam prepararis. Ne'permittas, ut fons falutis, vas.gratie , &carbor viree mihi fiat pureus Thintr interitus, lapis offenfienis, petra fcandali, Potius illumina tene- 13 & lighum mortis. fTen| bras menris"mez;, ut videam, 4uaz/as ba- Prat 6p rbum þea | inzjgz:ätatþï | 4 peccata , (bbb) qno de enim Tten dbb) Ju18 ol a. Wa L v "Rs (0) i 299 enim.noffe fanitatis initium eft. — Da,, ut ingentï perfectiffimo dolore:contritus, omnes agni- mie d aeCun tos defectus miniítro tuo Sacerdori ; procul pulío omni pudore , rite:confitear, ac. de- ;(;dll- mum plene pro iisdem in hac etiamnom j Íi 6 vita fatisfaciam , facramenrali poenitentiee medee Ípontaneam quoque fociando. Confice ri- n QUf more tuo carnes meas, & amore tui vul- jris d nera cor meum, ut illo territus, hoc vero gon (ü0- animatus conítanter declinem a m:lo, & fa- ciam bonum. Fac denique beniguniflime grari ne m r Jefu, ut accursta confeffio fit mihi. pro um r preeteritis, malis pharmacum , contra futura f u antüdotum, pie vite incitsmenrum , ztom d & bona:» mortis remedium. oresad oO -«5 qeOxo d Ordedrdo yenitete metili ADJUMENTUM XI. g o 10 ba!ne- Doloris àinutenufio. uante utilitatis res fit doloris intenfio, 'Sülü[is, e quamque porens bonge mortis adju- i »UICUS mentum, ex Arr.2. N.2. prioris Inftitutio- nis abunde colligere 'icuit.. Cum enim pro kandülil men(íuüra doloris deleatur peena, aupearur gratia, & crefcat fecuriffima animi pax, fa- yii U cile concluditur, utiliffimam banc doloris elti intenfionem ad quietam migrationem pro- i curandam ingens fübfidium; ejus vero re- miffüra ^ 6 300 PMdjumentum .XT. deni aniffum languorem non.leve obftacolum fàtem effe. finc nom nifi. medium a me expeti Detg viderur, quo animus ad tam proficuam do« loris intenfionem jenda rias I incendatur, potentcr. Lanlime»tuxfl,» : & : äoidr.is morx- m . In hunc finem fuppedito vum homini moribundo cumprimisaccom: nempf of modatum; nempe Deum in cruce propter tentit peccatum morientem. : Cum enim Cruci- Deun fixi effigies unica, quam moribundi pren- fabimus, eaque obvia fuppellex fir, confü!to lm m hec homini ad bonam mortem .fe . di(po- nenti in doloris incitamentum proponitur; ut nempe huic motivo in vivis aflueti; olim in morte vel folo Crucifixi a(pectu ad con- tritionem inflammemur. . Qai enim ferio Deum propter peccatum in cruce mortuum confiderant, de peccatis plengezt plan&u : TN lj quafí fupev unigemitum ; (a) fique infüper per- pendanr, fe per (üa peccata Deum cruci af- Uüttn LT fixiffe, (e vuinera vulneribes addidiffe, fe larus rimatos, ac crudeles Deicidas fuifle, Quen r ta£li dolove covdis intvin[tcus, ex incenfo amo- ris affectu quafi rugientes, & ejulantes do- —— S N lebunt fup *Betï er eum» ut dolevi [olet i 3novte przj- ili mogeniti. (b) * - Crux enim e ft illa menfura arundinea au- K 1 vi- rea; (c€) quaæ Joannes in manu Angel erat, - (a) Zach. 12. 9. 10.. (b) JLid. Sy "" QG1. 9. 15' q e Doloris: iztenfio. 30t «derat,h& qua metiri poffumus, r. oravi- hod tatern offenfe ex nullo manifeftius, quam ex t expeti' um o Dei morre elucentis: 2. ingratitudinem of- fendentis ,. fammis beneficiis non nifi inqu. «tur, d rias rependentis: 3. excellentiam offzuf, vi. €tima non nifi divina placandi. Hec tria, is mot nempe gravitatem offenfz, ingratitudinem yentom. offendentis, & excellentiam offenfi, qui at- : ; propter n C tentius perpeoderit, liquido experietur, Deum in cruce propter peccarum morien- (l prév tem, efhcaciffimum efTeintendendi dol Oris corült , die « medium & mozivum. opon'uurä Jjer o ARTICULUS L y4d Ut . Offeufe gravitas. m n I rf rripe ergo, o infelix peccator! effi- giem Crucifixi; & in hoc dolorisfi- 2 | l mul &amorisobjectum lacrimabundum ob- Jpef pe! tütum defige. ' Edic, o pcccatrix anima! quit cujus eff imago bec?^ (d) .... quis eft hic, idifi, * quem e cruce pendulum fummos inter cru. J füil ciatus & infamias morientem cernis? nfbämo' jnres Nempe ett ille ipfe, qui, cum iz forma Dai xyety uou vapmmam avbitvatus efl , effe fe equa- ii p lem Deo; (e) dequo pater cceleítis dixit: Hic eff Filius meus die&us , ia quo. inibi. beuc j COolii- ] e/l Vr citiiddidie deti d — (d) Mgtthe 22. U. 19. R(Q) Phile A. V. 60 s,') APOV'[ — e 302 zddjumentum .X L. couplacui (£) in quem defiderant Angeli profpt- tntt funj ceres (g). cui data efl ommis poteflas i calo eg in tevva: (h) qui babet inve[ftimeuto &9 in fe- findh n le more f[uo [eviptum : Rex vegum, g Domiuus do- minautium: (1). quique eff Filius Dei vivi, (k) TiaLus ormni. couflitutus a Deo: Tudex vivorum j 67 mortuo- vuim: l) in cujus gomine omnue geuu. fle&litur Dum . caleflium , tevve[ivium eg infevumum, (m) M j Verbo: eft illeipfe, cujusnatura huma- Tem ] na fecundee Trinitatis Per(one hypoftatice Qüer: eít unita, & quiob hanc ipfim unionemad QUi Quus illum fanétitatis gradum eft elevatus, ut non folum omnium gratiarum charifmatibus or- infs Ser natus, fed infuper etiam peccandi poten- tia; confequente hanc unionem nexu, fit poíi exutus. In unum cumulum conjiciamus, mOX : quidquid excellentizee & majeílatis, quid- g, quid glorige & fanctitatis, quidquid fapien- Voris t tiae & pulchritudinis mensnon folum huma- AR na, fed etiam Angelica excopitare poreft; n & fateri cogemur, haecomnia nec umbram & efle fummz illius perfectionis, quam in ení Chrifto adoramus. 3 m L m vero attend e, 0 peccatof, ac offen- lii en hic fa' gravitatem. exhorrefce! Et tam tant'us. ld (f)—Maf)h. jzou5. — ) f Petr. 1,9. 12. (l) Matth. 28. v. x3. (1). Apoc. 19. . 16. (k) Matth. 16. v. 16. . (l) A&qr.* ( -Iom 427. (m) Philip.2. v.10.- ( e 7 , äDolof'i: dAntenfio., 393 ]i mf tantus Deus, .coram. quo tanquam normen- "at tun [lateve, [iceff ovbis tevravums (n). hictam o fanctashomo, qui non foium nalla unquam; nittit « ne leviffima quidem peccati unibra contami- »woi natus fuit, fed ne: contaminari potuit: hoc ? worti omnium deliciarum, virrutum ac perfectio- T num abfojutifimum compend:um vix- for- AU mam fevvi (0). peccatoris, laef(üm Dei hono- pa Dütyt rem reparaturus , nosque redempturus.in- 'polïarice duerat; vix; inquam, pro nof(lris fe pec- (oneftà catis eterno Patri vadem confíliruerat,.ac ; Urnol onus pro illis diving Ju(titiag fatisfaciendi itibus of in fe (üfceperat; cum mox ( ob(tupefcite Q Seraphini , & illud veftrum trifa ion inter- J potelz- : neyu, l pofito filentio tremebundi (ufpen fcldrml mox non ob íua, fed noftra peccata ex ob- ,qui- jecto amoris divini eft (3ctus objectum fa- voris ive Dei omuipotertir. (p)... Qui prius |fapiet hum fuerat unicum delicium . totius "'Trinitatis, e potcij momento eft fa&us pro tobis maleditlum ; (q) & ex centro omnis gloriz &. beatirudinis um evafit (copus omnium cruciatuum; contem- qun n ptus &exinanitionis; viv dolorum; (r) oppro- K of brium bomiun,, g. abjellro plebis. (s) uin-imo.hoc. non.contentus pater coe- fen hlG mit- tanti efti: omnes ü-mul ex in.fernöo daemonese L - - tif; — d (n) Sap II. 'v 2.3 ! (o) Pizzl 2 U ! ï (p): Apoz. 39« 7. 15:..(q). G2l 3. v. 13. J j!c?oï (r) fa. 53. v. 3. (s) B/-21. 074 ! h. e 304 Adjumentum. XI. tit, ut füuam in Eum rabiem exer'a-:ir: omnia eti elementa ultricibus armis inftruit, ut cruen- Tfb tam ab Eo vindictam fuümant. Omnipo- Q9 tentia carnificumri manus roborat: Omni- ThUs fcientia nova poenarum genera excogitat : T. Tuftitia divina e fuo armamentario nova Torre femper & nova illi excruciando inftrumen- fredi ta fübminiftrat. Nec prius abfiflitur, do- Dute nec innocens hic Agnus toto corpore vul- flifin neratus, cunclis offibus luxatus , omnibus Quo nervis diftentus, duos inter latrones, coe- C lum inter & terram medius, tribus clavis m ferali ligno füffixus magnam animam agat. Qu -"Huc jam accede peccator, & ex morte Quel Filii Dei malitiam peceati metire. Coafi- tyra dera, quis, quid, a quo, propter quid pa- thoní tiatur. — Qui patitur, eftSanctusSanctorum, Á Homo-Deus: 4uod patitur, eft dolorum & RU. cruciatuumi Oceanus: 2quo patitur, eft pater, t & omnium parrum optimus: ratio,o/ quam t patitur, non.(ua fünt, fed tua, o homo* ?uy tua fünt, quae tu commififti, peccata. .Ex (j hoc jam divine offenfze gravitatem collige. fpy II Si unicus potentiflimi Monarchz Fi- RU lius obdelictum a füo mancipio commifTum D vivus pelle exuererur, & in frufta diffectus Ont rote imponererur, idque juffu clementiffi- dil. 1ni eique addict:(fimi Patris; cerre omnium judicio aur Pater dicererur crudeliffimus ty- rannu$; aut prona concluíione inferrerur; ( ergo R - Dolris z'üfm]ïz'o.þ 3oj t: omii ;ferfgö culpa fervi, ob quam Filius patitur, J t nimium quantum Patri difplicuit, & omni« )mnit no praviflima fuit. Jam vero innocentiffi Omi: mus ille Agnus, & unigena Dei Filius vie xcogital: wuse trábe tribus clavis füffigirur, ibique o 0i horrendos. inter cruciarus, inter latrones$ flrumate medius morirur, & quidem jubente diving imh h. Patre moritur, . Ergo aut Deus Parer ínju- Qre - füffimus & crudeliffimus eft . tyrannus, ormtibut ( quod bla(phemum foret vel füfpicari ) aut ne, « certe péccarum; ob quod Dei Filiusin crü« ys d ce moritur, horrendum omnino & execrane dum eft malum. — Age peccator! huic fes ey mort quele quid opponis? ergo aut Deus Pater * E 3 yrannus eft, aut peccatum deteftabile T inonflrum eft. Borum Audite celi, & auribus percipe tevva! (t) orurmi Deus- Homo incomprehenf(a tormenta pas g& Pam, titur, & quidema divino Parreipfli£ta patis tur; eaque non proprer fua, (nam fecca» um non fecit , nec mventus efl dolus in oveezuss ] honw! AU. (u) fedob noftra deli&ta patitur: vulzeratus efl proptev iniquitates. noftvas. (x) Verbo: ncom C'- 1- ltch&' ä Deus in cruce ob peccatüm moritur... Q pmi«um fpe&taculum, ad quod ipfa etiarn tartafa co- if Jorrefcant, & foluta ruat coómpages mun- -a ,menti , di! Deus in cruce ob p?cca*mm morit U Q 4 * imi* 'y^ ;—.4 CQ lfu. QU) s Petr. du hd g;;etur ' r L. up | Q lfai- $3. . $ 806 Adjumentun. XI. | Oimmanem erpo. peccati malitiam! H pui dim certe longe plus elucerex morte Dei, quatiá ex sternitate inferorum. Nam eontent- patü euim plando damnatum in inferis video Pomzyem qict patentem id, quod meretur ob crimirna propria; at inruendo Crucifixum video. quod. fis, IDeum ipfüm ansthema fa&tum , & maledi- fem, é&tum ob peccata mea. lbi creatura eft mi- fera ob deli&ta fua; hic Sas&us Sanctorum; ggit, Filius Dei vivi ex decreto Sacrofancte Tri- is pa pitatis factus eft vi&tima ultricis iree divinae ttag Ob crimina rebellis fervi: 44ritur ef) pro- Cri prer fceleva. mofiva, (y) O peccatum, quam h grave ergo, quam fee! jum! * qge | gxxecran»dum es mà» Íam ; III. O peccator ! ve[pice i faciem Chrifli Q qg t£ui,C clavis füffi- QO If En! Deus in cruce moritur, &obfce- ) exarboris trunco tribus Wt ngs Xi. leratua moritur, & quidem (quod rem W immenfüm agpravat) tecrucifipente, te oc- pty cidente moritur. Nam quid dubitas? tu f es auctor & cauía hujus tragoediee, tu im- Unar ticu] pias manus divino Sanguine cruentafti , tu eum flagris conícidifti, tu clavis perforafti, lm tu cruci fuffixifti, & occidifli, 5 [ Hsc non folum per auxefin dici , fevdþ L n rigore theologico veriffima effe, ex fequen- folur H ut mlqm ti difcurfu patebit. Sic enim arguo ponit Tüm, enu '-27) Jfai, 53.1*2!. $. (z) Pf.83. ". 1. e r d | - Doloris intenfio. 307 ! Ls ponit caufam mortis Chrifti, is pariter reus eft mortis Chrifti. Nam; (ut habet vul- 6 quii eonta gatum axioma) qui eít cauía caufz, eft ho etiam caufa cauíati. Sic morfus ferpentis ctimit dicitur caufa mortis, quia afflat venenum, ; Video quodaffert mortem. .. Cadaver eft cau(a pe- ld flis, quia producit feetorem, qui caufat pe- dl mie ftem. Denique qui januam aperit, vipiliag agit, arma füppeditat; ut patretur ceedes, neorut Vg Tr is pariter eft reus cedis; cum fit cauía pa- sdinnd tra z caed s, Proin, qui eft cauía mortis i Chrifti, pariter reus eft mortis Chrifti. Jam vero, audi o peccator, accontreti- Íce! qui committit peccatum, ponit cau- ime n fam mortis Chrifti, ponit illud delictum, ob quod aterno Sacrofancte T'riadis decre- "Ti pl toincrucem actus fuit Hotno- Deus. Nam, TONG ut nos docet fides, Chriftusaon folum mor- tem oppetiit ob peccatum Adami; fed etiam g ff propter noítra delicta a quolibet noftrum feparatim commiffa. Eft hec non folum p f unanimis Theologorum fententia, fed at« 7 lUlm' ticulus fidei eft a Deo per Ifaiam Prophe. nra(ä ) ll? tam univerío orbi promulpatus, dum cap. atfordtà $3. ait: Pulgevatus efl propter ipiquitates uo- Jiras, attvitus efd. proptev [celeva woffra* non fe [ folum Adami, fed & moffra. Pofuiip o y g iniquitatem omuium noflrum ; ergoetiam tuo- j; Q rum. ltaeít, o impudice! vulgeratus. of Ponlt Agnu's ille immaculatu?» propter illud ruum z uXue jo * e 468 sddjunicntum X1 quurïæ peccatum ? attvitus éf), o iräc'ufiä'ä! pette Tmenta roptet illum rancorem tuum; blasphe- mnias & iram: pevrulit in corpore [uo , (a3) p aperiü o maledice! peenas tu& füperbie, maledi- centize; invidize debitas : cuiz feeleratis veputae patt gusefl, (bb) : o fraudulenre! propter illas folys t imo h tuas injuftitias, detractiones, dolos & furra. lotte Quoties igitur peccaíti, roties po(uifti caufam mortis Chrifti: pofuifti: illud cri- dfipe tni ha inen, ob quod illein crucem actus exfpira- vit. Ergo per mortem Filii Dei vere ac 0i f w proprie factus es patrati a te Deicidii reus. Hec audis, nec tamen peccarum execraris! il obn .. Heeccredis, nec tamen peétus tibi pra fiyu doloris vehementiain fruftadiffiliit! Enim- vero, quid hic.magis detefler, ignoro; Tapf num gtavitatem offenfz, an offendentig du- titiem ? nunun Wn Obftupecité cali [uper boc , &$' povtae ejus defolawmini vebemente ! (cc) Dei Filius juffü Patris in cruce ob peccata hominum mori- üif tur; nec tamen dolemus: ... imo & pec- Pror camus. Ab peccator! dudi & expavefce? tern Deus in cruce moritur: ... &ob tuum pece ig(igi' carim moritur: ... & tecrucifipente mo- t'mr1 ritür: ... hsc cernis, nec in lacritmas dif- Y I fluis! Ad hoc fpectaculum folobfcuratur; tem Umemyme " i* um W q a) L Pdr. . (bb) Jfah $d. 9. h EY £CC) äüi- 53. 9. : * e —— Doloris iuteufio, - 3069 ricitd pettze fcinduntur , terra tremit; omniaele menta fremunt; tota natuüra horret: folus bligpe fi, ( tu; peccator, immotus perítas! Sepulchra aperiuntur; velum templi fcinditur, etiam -mall trtifub entiles redeunt. percutientes pectora füua ; íolus tu homo & Chrifílianus non moveris s per ila g funt imo hanc funeítam tregoediam iterare non horres, denuo péccando, ac ruríum cru- p dhic- cifigendo tibimet ipfi Filium Dei, & often- tui habendo, f ex[pira- Va & . Oiinfelix! fi pater t pus ut frater a te in- fcio vel invito per' errorem occifüs occue sdicrets bui(fet, defleres incuriam, En! Jefus tuus exemüs. ob tua delicta; per tuam malitiam cruci af- gb fixus exfpiravit;.nec ramen angeris; imo ji! [ repetitis f:eleribus eundem rurfus interimis. j igmw', Age crudelis! edic: an mortuo cani, qui rdentisüvf nullum tibi malum intulit, ferociter inful. tare, illiusquecádaveri immanem cultrum irti f immergere füttineres? FHeu! quod nec ca- iios ni faceres, tuo Salvatori facis, dum ipfius, m at y p propter crimina tüa jam olim mortui, pa- terno lateri tories crudelem lanceam denuo d infipis, quoties iterato peccas. Petra du- gmpe rior, imo diabolo pejor, homo non es; fi opte Inó iíta tibi fufpiria luctumque non movent. : ins i l Ah! tandem fluite lacrime, erumpite ouria gemitus, totum pectus jam occupet maror; pe!f ut digne defleam divine offenfe agnitam gravitatem, quaex nullo manifeftius, quam ; IH CX 3 [j ^fO Zdyenentum .XT. ex Dei morte elucet....O Jefu Crucifixe! q u permitte, ut pedibus tuis advolutus, effu- yerh Ío fletu meum tibi dolorem tefter, & praz horrore tam gravis, quam peccatum con- lm tinet, malitie interrupta finpultibus voce euli non prius dolere; quam vivere definam.- f ] à .ARTICULUS Il. fiti [ Offendentis ingratitudo, - ]i anc ut crucis flatera rite pbhderaf&' -H j difcas, leva oculos tuos, & vide. (a) T Vide, inquam, Sfefum, quem tu crucifixi[li. He (b) Audi, que tibi moribunda voce incla- n met pendulus e ligno Deus. Edic popule jn meus, (anima mea) quid feci tibi, aut quid p sioleflus fui tibi? vefponde mibi, (c) Edic: Pio quid inveuifli :2 we imiquitatis, — quia elouga- iejpm ff a me, g ambula[ti pofl vauitatem ? (d) imo 1 ^ quid boni tibi debui facere, . &g mon feci ? W (c) En! amore tui tradidi dg mortem ani- fu mam meam :(£). pvoptev te [uflinui opprobrium, 1h) €7 opevuit. confufto faciem mcam. (g) x ; de ; () quorte vedinevem 1e, (h) my"er faélus [um 4 (D Gem.t2 v.rg. (b), 4Bor. (c), Mich.6. . 3. . (d) ferem, (e) Jfa..$5 9. 4. (f) lfa. $34, v. 12 (g) Pf 69.v. 8. (b) Ofeffs 13« U. 14. o 0 Hv LÀ Dolorä intenfo;. 311 TU egenus & pauper, (k) defpetdus &5 noviffimus IS, EHU' irorum . (l). itmo.vermnit, &g nou bomo; (m) L r erbo: u jumentum fa&lus fun , t5 ad mibi- &pe wn vedatlus.,.(n)..— Eu flagellatus, (0) . a€ m Qot« tllS V vulvevatus propter iniquitates Juas, &g cum Inam fcelevatis veputatus, ut lgvore meo fauavem te. ( - "Super doloreim vuluerum. meorum.| add: À / 2 qutüt: (q) dedevumt in éfcam meam fel, &y if fiti mea potaverunt me aceto: (t) dijevunt jb veflimétta vtaz foderumt manus meas, £ ydett pédes meos:. amies deviferuut me,(S) 9 oppvo- ajb ( évia exprobvantium. ceciderunt. [uev me, (O. visi Hec ? voptev. te fuftinui (u) , o homo! 4uía l rl ?ï?tiafzz' fuit àufa tua, in oculis meis; (X) ic p proprer fey ut falvarem. auanam tuam ; Cy) A n propter te, quoniam ip[e pior. dilexi te.. (z) Edc: Propter quid horum er go fne off:ndgüi*ä datg* ve[ponde mibi, (aà) V edbE — Zeeccine : vedd. i Domino tuo, popule ) [ j (peccator) flulte e9 infipieus ? nunquid tion ego um pater tuus, qui po[fedi-te, €9 creavi fe? qiril | [f [j TTE TUEMNON ol fll"h (*) f (k) Pf.69. v.6. (i)"' I/?zfgfu3 "(m) M : pÁR21..7. (n) Pf 72:v.20. (o)Pf. LUE 42:39. 14. (p) /fa.3. v.5- O 12.. (q) Pf.68.9,27. (r)lIbl. (s)Pf.21.v.8. 2 I ( i ^ ) Pf.68. v.10. (u) Pj.68..8. (9) 3 S: lb I. Reg. 36; v. 2.1. (z) 1. Joan. 4. v. xo. (a8) Mich. 6.v.3 e 31 diumenun XI. 2 did 29' ajübrþ/i ?e, atque portavi d burieris ml - Et tame j n, 0-genevatio prava atque pevoer[n 4 u f & tamen Deum, qui; te genuity develiquifli iil á à €j oblitus $ Domini Creatovii tui, (bb) - cm þt «Audite celi ! filios enutvivi e9 exaltavi, ipfi grari a Toptti euiem [preverunt we, (cc),— Incraffatus efi d- UCC le&us, incva[fatus Sacramentis, 1mpinguatus gratis, distatus fpiritual'ibus donis; (dd) N & en! (o immanem in U ratirudinem!) u- evaffatus efd diledtus,£9 vec. alcitravit : mpiugua-. ? ilït'ate; 1u5; 8 dereligutt Deum fa&ovem [uum: . dila- fOïpI(f qatu5, €g veceffit a Deo [alutavi fuo. (ee). Te- bote tendit advev[us . D Deum . manum . [uamy $9 con- fitvü tra Ommpotentem voboratus eff. (££) ft j i, Et hoc propter nihil: . Zolabat me þwv- ter pugillum bordei, e2 fragmen pauis : (gg) Wlhffg jvo letntis edulio ; (hb) wz.guflavet . paululum V d ancl/is; (ii). eo. ipfo tempore, quo.portabam dUl €um in finu. meo w * ficut portave folet. gutvix it fantulum: (kk) Quo. eum enutrivi , $g exal- ) $4v1; (I) & quidem cum immani prorfus dum Q2) living mes Majeflatis contemptu; u Ra T m dile- b IN NT (t TET OU (dd) Deut. 32. v. r$.. (ee) Jbid.. (ff) job. 15. 9. 2540 26.. (gg) Exech. 12. V. 19.. (hb) Gen. 25.9.33. . (ii) 1. Reg. 14. V.43. .(kk) NNum. 13 Iít Y.9. 24 -7 :-. 71:,;29 | (.ll) $13 vi mj dile&us meus quafi per vifum ffultut aperkbd;» htl ziv [celus5 (mrn) licet non. fit nifi folium, quod (nn) vento vapitur, 9 vapor ad modi- * eut pávens. (oo0) O vere deteftabilem in-- r * lo jj rati animi labem, cui fimilis nec in brütis ! 7 tl d humane. eperitar! At nondum fimsmgramudxm& M i s; (0) - H O homo' bm'þu $ aptavi , (pp) Wm m tf perfeci tibi, (qq). illumimaus oculos, dans fa- np'igie siratem 69 viram; (vr) & tu projecifli rie poff n dl corpus tuutni, (ss)" his ipfis (enfibus & donis g abutendo ad mei offen(am. ^ Elegi ze, uf fexvias mibi; (tt) ur facias mandata mea at- N ) que judicia , &2 ea cuffodias, &5 impleas ex toto, ht fn- £ovde tuo, €9' ex tota anima fia: (uu) Et tu coufregifli jugum tneum, vupiflà vincula meay i (QU) &2 dixifli: non [éroiam. (xx) Quin imo tu aululmü Yab Jervive me fecifla in peccatis tuit , 6 prebufü gt enibi laborem in iniquitatibus tuis. .;. G y^ (r (l« V Denicjüe i-n)ïcöa'iimtc perpetua . dilexi. gg.g; o " : ,n(aaa,ï.- ut be te fa«. (Ün ün fm tm 1 $ cevena, (le um T - mm) Prov. 16.2.23. . (nn) ul. 12,0.2 S'E* N (o0) fa. 40. V. 17« (pp) Hebr.10.9. s. (qq) Pf.39. * 7. . (rr) -Exdl. 34 v. 20. N (ss) Exech. 23: . 35. h 1 (St) 70fue:' I4.. U. , M 22. (uu) Deut,26. v. X6. . (xx) "fevem. (i) 2.v.20.. (yy) 1fa.43. v. 24 . (z2) Jf« 1001,33. 9. 3. (2a2) Pf. 113« 12« 354 Adjyme,r:.tumæzïz cevem tibi. (bbb) .. Et tu oblitus.es mei ïdz;:þz;; Proin i numeris: . (occ). fecifti amalum.in. oculis meis, fim (ddd) veddendo tnala pro boniss-£9 odium pro fitem diyetlione. (eee) - Haec fecifi ; & tacul, (£E), Tb dilimulans: peccata, vua. propter . puitentiam ; Via (ggig) ex[petlavi per.plures meníes Grapnos; furent ut- jfaceves judicium , 69 ecce iniquitas! (hhh) bolis quie indies mulriplicata ef? [upev capillos capi- jor fü f tui, (ü) dum iniquitatem velut. aquaim mihi, bihfti. (kkk) — Et dixi, cum feciffaes bac om- Ah p 5nia: ad me revertere anima meas £7 non es megz! vever[a, fed magis frozs meretricis facfa. ol tm, zibii moluifli erube[ceve. (lll) . Verbo:; in.cae- a. no Peccatorum computruerunt omnia otla Gpimm tii, Edic jam, an non.major tua fit, quam pudem d Á : ter def crucis pede-meriaris, à:monum ingratitudo, precipue fi »ill.an; fidn - «t fc d. de , quia mizlün-zæ t2 amaïlln cito , &5 vi. N ber eft, seliquiffe te Domiuum Deum tuum (mmm) Qittiv & offendiffe füummam illam divinge mese t Efl entiz béneficentiam, & plus quam pa- ä ter 'nam ac amore pleniffiràm tibi continuo qudiz em. a ubique - béllefrsaer. CDLDBHMOR o bb) Zach. 8 v. Is (ecc) | v'j;*'þeïem. 2. 9. -6 32. (ddd) z. Reg, íg. v.19. — (eee) Pf. I.'ï Io8. v.'$. (fff) Pj-49.v.21. (gmp RN Sáp. 11.9.24. - Chhh) J/a/3.v.77. Qii) Tf/394s r3.* (kkk) Sób. 15.v. 1 6. (llI) — férem.3.0, 3. (mmm) Jerem.2. v, 19. ( : | Dolovis. iutenfio. 315 il Proinde reverzere ad me , £? ego fufcipiam te: wj d um fJaltem amodo voca. me: . Dater 1neus;. (nnn) f^ faltem nunc fanguini lacrimas; amori dolo- rem,beneficiis gemitus grata mente repende, TT - Vicifti, o Amor Crucifixe! vicifti, habes s danmts fatentem reum. [ngratior füm omnibus i ( beítiis, a quibus faltem non offenderis:. pe« hihiud- jor füm ip(íis deemonibus, .quibus tot; quot ; | ] J quaä mihi, tantaque beneficia haud contulifti. T Ah pudet me . mei ! udet. ingratirudinis p n megz! heu! quidfeci, dum peccavi? jugum tuum, jugum fuave conturmax fervus ex- r RU cuffi: onus tuum, onus leve rebelle man- yoma 04 cipium abjeci./ Prodigus etiam ego & im- T02 pudens filius tam beneficum Patrem effron- [ il ter deferui, & tuis ipfis beneficiis ad te of- fendendum abufüs, eo fui fceleratior, quo ; amani tu benignior, Sed ponitet! deteftor in- gratitudinem meam, fretus bonitate tua a n i tribunali Tuftitie confügio ad aram Miferi. u r co;:diæ tue. - Dercebors ani(ererel « s. o ARTICULUS Ill ii -Offenfi excelleutia. (l enique.ex infpedta Chrifli e-eruce g M 3 . pendentis effigie mira majefítate elu- (t J "n P en- i €et Numinis per peccatum offeníi excell m tig, W L ( H '(nnh:)'w?f'erem: 3', M 4 V n 316 Adjumentum. XL Mil (ía; utpote quód vi&tima non nifi divinsy' nec alia quam Dei* morte: placari potuit, ; phur Finge, interrupto ad rempus Angelorum lo trifapio, iterum fieri /zlentzum in celo, quale' tur olim f:étum fuiffe Apocalypfis 8. v. 1. nat- Qu ratür, omnesque Coelites divine Juftitise: lib m à throno. fupplici geftu advolvi, eidem pro- unico a re commiffo oraviori fcelere con- demi titulo digna expiatione fatisf:cturos. Finge, An- relos fuum atorem, Patriarchas füam fi« tüm tb dem, Prophetas fuam fortirudinem ; Apo- ftolos fuas preeditationes, Martyres fangui- ' toini cien nem; Virpginés caftimoniam, Epifcopos zelum ; Confeffores peenitentiam, denique- com Matrem Dei omnem fuam fanéctitarem laefze fatis Divinitati appendere, ideo folum; ut tuum . ff hoc- piaculum condigna fatisfa&tione de- Q leant. : 3 Finge, centum miliones animae frti T u i, quarum quelibet vitee fanctimonia: Wt ipfam cceli Reginam füperet, ter mille an«- t norum ípatio immania tormenta; ftygiis, d« ienibus atrociora, infigni conftaptia eun- per d. em ob finem parientiffime tolerare. ef Et en! frufta fünt: incaffüm patiuntur: nihil hec omnia poffunt: omnes Beato- rüt labores, cruciatus & virtütes tinime fufficiunt expiandee pro merito vel uni of- fenfie gravi; cum nulla pura creatura pro- atis- mortali deli&to condigne, ut ajunt, Atha- facere Pomt; uti cum $$. Iren&o, naio, E Doloris. intenfio. 317 j ürit &afio, Cyrillo, Fulgentio, Aquinate & | pnti pluribus aliis Patribus(a) communior Theo- rgelorum logorum opinio tenet. Nam rmera crea- tura nunquam pote(t ponere ejus gerieris g qui VO Il narA obfequium , quod ex intrinfeco fibi valore habeat tantam vim placandi Deum; quane jititie jem pro tam habet legis divinae transpgreffio: Eun- efe Ql« dem irritandi ; quodque fit tam eftimabile 'ingC, lt titulo fatisfactionis, quam gráve eft pecca- (pam tum nomine offenía: cum infinitas diftan- [ APO: tie, qua intercedit inter dignitatem .Nu« s iinis offenfi & vilitatem creature farisfa- pf cientis, nullà obíequiorum finitate valeat !, deniqu compeníari, aut exaequari; adeoque hujus fatisdatio femper fit inferioris, quam, of- rem g ut tourd fenfà eft, ordinis. Quis eniri neget, dbsque comparatione ne 0e qüimi» majus inalüm effe, viliffimum vermiculutn conteminere füpremam illarmn Majeftatem; æïmonliü mile 1 quam leviffimus etiàm contemptus infinite dedecet; quam fit bonum, eundem llli re- ) Bygü&. yin a pendere amorem, quo Ejus bonitas infinite eft digna; quique Creatori a füa creatura ,ti'unmïï ia | BeatO* (a) Iïe;ææuy. lzb 3 aAdwerfz;; hæreþr,' cap. 20. qii u ZAthanafius in paffionem Salvatoris, . Cy- vilus Alexand. in feripto ad. l'alerianum j o ; lii Epzjï'opum Fulgentius in lib. de incarnas ) tioney O gratia Chrifl Àe "',f Dottor Avngd; P E. I * g. 2,0 318 ;' Adyumentum. XI pluribus aliude nominibus infinite debitus H eft? Ergo cum obíequium pura creature, üfz quantumcunque id intendatur ac multipli- fhott cetur, ex his titulisfemper decrefcat: pec- [ce catum vero ex oppofitis rationibus femper Atfa crefcat, nunquam erit tam eftimabileillud, K ite.& quam grave eft illud; adeoque gravitashu- teplæ jus femper füperabit valorem alterius. . Ex tecefl to,, quibus conficitur, mortifero actui tantum malitie virus ineffe, ut nullis purg creatu- qdüos re meritis condigne expiari poffit. D Cu moyje . Et hinc (Leonïs Magni illatio e['i) quiá ia zulla San&lorum merita ceuditiouem potevant litjo illate mortis eviniceve, neceffe fuit, ut veni- ( ret e calo [imgularis Medicus, qui etiam ipfe, « on nifi e[fat. Deus verus , on. affervet vernedium ; Wttat (b) cum lefi Numinis ira placatione folum Vlüs theandrica ex zequo leniri valuerit, ac ne- N mo mortalium nec Angelorum tefteS. Joan- ; l& ne, zemo zeque in celo, meque tt tevra , neque fübs fubtus terram potuerit aperire librum iumdi- ltür ving Tuftitie, & in eo vel unicam capitalem mendam perfecte oblitterare, nifi folus D&cg Tsf "Agnus , qui occifus e[! , &g vedemit nos ia San ( t 1 guine fuo. (c) fhen Huc sb (b) L"*Ser-m. 12. de paj]ïaize Domini ltem fev^ ( mone 1, de natz'*vz'taz*g Domin:. EU. 5. 9. : (f) Apoc; -Doloris 3utenfio. 319 tedebitt Efic ergonjarh accede , o peccator! & CECaUEE, Wefixo in Calvariz clivum obtutu ex F ilii mylipl- tnorte offenfi Patris excellentiam metiri dia at: pe fce. En! ur irate Nemefi pro unico a te s fempt atrato lethali delicto ad ejus menfüram de- bileilid ire & plene fatisfiat; neceffe eft ( trepi.da- «s hu- te pize aures ad fententiam terrore plenani!) m b neceffe, inquam, eít, ut Verbum fiat Ca- i tentud fO; ..... incrucem agatur Chriftus: ... .. g at duos inter latrones medius moriatur Deus l ««« CUttt delendee originali movti nullum tiftin moyte Chrifli potuevit eff vemedium ; necvecoti- d nl tiliave Deo potuevit exules 62 damnatos aliaob- j piti latioy quat Sanguinis bujut fiugulave. [acvifi- T cium.(d) Ad hac jam quis tibi fenfüs? L.i- ramiphs cet omnía totius mundi animalia offenfe Di- TTR vinitati victimse immolerentur; licet u ni- y folur verfus orbis hoftiarum cruori naufragus in- "1 QC IIC- nataret? divinus nifi Sanguis libetur, nifi eS r fecunda "Trinitatis Perfona victimae vices ii MK fübeat, a&tum agitur; nec mundus expia- bitur, nec Deüs placabitur. "Tànra eft, o peccator! tam immeníà tamque infinitaim- jí DI menfe illius Majeftatis, quam irrirafti, ex- TN cellentia. . Exinde jam conclude, quo de- gnum u v 4 mentige prdlapqu fis, dum tam m2 m À j (d) (Auäbrþcark'iinal»ium oper'um CATi]ii apï;d (c) APJ;; . Cuprianum in fermone de paffione Le- mini, 3290 Adjumentum. XI. qui iiamq*ue excellens Numen mordferö fcele. TU re lacetfifti. , ojeri .. Verum ut O'fïenü" ex&ellet*-x*tiia ihä'nif&z Ítius eluceat, Crucifixi effigiern attentius jnat QU infpice, & confidera, quisergo fitille Deus, üm4 quem huic pendulo infami e trabe homini orbem hypoftatice unitum credis. In primisadeo plum. poteus e(t, ut ad unicum oculi ni&tum fübfie Co liat ceelutn, contremiícat terra, G fremens prod irrugiat orcus, lmaginare tibi magnumil- Dec p lud Nihilum; cui ante mundi creationetmi Oper totum hoc Univerfum immer(um jacuerat. Nihil eràt. immenfíum hoc coeli firmamen- verb ftudi tum, nihil hec fidera, hoc mare, hec tel- lus: nihil extra Deum tunc erat; nifi ma- X ni Vce ( onum undique níhil & nihil. Cum ecce! f üpremum illud, fibique foli fufficiens Nu- 8 f f A men aterno confilio decernit creare hunc inundum; & moxinictu oculi, fine ullola- "n l, bore & operis adjutore, fimplici divine Voluntatis actu circumgyratur vaftum hoc pori inter firinamentum, emicant fidera; libratur tel- fu. lus, circumfluunt maria, gerrninant arbo- pr res, & univería heec orbis machina innu- Wüoy meris animalibus repleta, & plantis veftità adftat. » C Qem Cum Sal O mon Rex fuum illud Jerofoly- mie temp'um edifi-aret; facro atteftanre Hi- ftorioprspho, adhibuit triginta millia ope- um ( rarigrum, nec non epruagiata tuillja eor qui ïl Dolo-rïs intenfo. 32t qui otievà portabant ; [ o&fogimta milli»latomo- f f;e)e- vum absque. Prepofitis, qua preevant. füigulis opevibus, zumevo tvium millium C9 tvecentorum Ts attentit precipieutium | populo. (e) E:r nibilominus cümomni hac hominum multi.udine trede- 'Mel)eus? cim-annos infumpfir, donéc, non dicam, v ho Orbem, non civitatem, fed. anicum . tein- mig4(et plum ad perfefhum usque pevduxit. (£) m (ubf 1 Contra Deus cum totum hoc Univerfüm kfremtti produxit: nec previo materie apparatu, agnumi- attiomtl nec plurium annorum fpatiis, nec aliorum opera indiguit; fed unico momenro, unicó jugtdt verbulo, folus.fine focio, fine ullo labore, i ftudio aut.conatu to:am haftic orbis molem ex nihilo creavit. D Solummodo potenti (ua Voce dixit:. Zie£, €9 fa&hum efhl.^ Fiat dux, g ! & facfa efd . fiat, firmamentum , €9 faflum qff. jens N JPiant luminavia in firmamento: congregentur r hu aque [ub. clo: germinet. tevra. bevbam viven- e ulol tem, €9 fattum e[l ita.... Nihil proríus tcem- T poris aut morz interfüirinter velle & effe: fhur 1 inter dicere & fieri ; zpfe. dixit, 9. faa pnr fuut. (g) st 40 * Praterea unico opus e l verbulo fiat, & p nv mox alter, mox tertius, quartus, quintus j vel &c. adílabit orbis, noftro hoc mundo lon- operis aof ge major & pulchrior; idque fine " [hint d ilit " (R)..5- Reg.þ $. V.15. -16.U í tOVWt 9. l. (g) Gen. I " (f) sg Reg. D 4«! 328 A djumentum. X L. 'axcel adjutore aut inftrumento;fine preevio labore PT vel ftudio. Quodfi hunc mundum denuo in- terire voluerit, nuliis ad id indigebir machi- 'omn vl namentis, inftrumentis nullis, operariis nul- lis; folum id velle fufficiet, & mox puncto moi Bu temporis omnis hec rerum univerfitas in li nihilüm recider. O potentiam adorandaim! Hanc ur clariüs cognofcas, fübito animis kefüa ) noftris volucri nifü in ccelum nos attollamus. N Titàte Et ecce! magno ibi ormnia tumültu mifcene tur: arma armis, figna fipnis, Caítra ca- Vrl flris opponuntur. Verbo: duo pctentiffi- ïrg'mi mi Angelorum exercitus mutuis inter fe iri$ qui eolliduntur. Nam ortum eít ibi prelium fit; mapuum; Michael g. eyus. A4ngeli preliantul Cor p cum dváücore. . Contrà hos paritet dráco pü- N gnaty 9 angeliejus. (h) — Lucifer cum tertiá N Angj angelorufn pàárte rebelli audacia nititur fupér Xus efiva Dei exaltave folium fuum; fedeve i mot WNie te téflamenti, &$ failis effe zAltiffimo. (1) li $t Tb jam véroartende, & vide, quàrm potens fit Deus. Unicus, etiám minirmus angelus üre tanto pollet robore; ut folus fufficiát toti 2n) huicorbi füs deqüe vertendo.Ex lioc collige- fcigg re licet, quam inagnpá fuerit vis, robur àc r T potentià tot millionum angelorüm cónjura- p to furore jubctim adverfüs Deum rebellan- T tium. Et tamen (audi o Peccator! acvin- fhini dicem ERN h j .(hj AP-;)e.IZa U. 2. (f) NIjla. 14 w 1 3;(9' 14;; 9 Doloi:s inteufio. 323 olbo dicem Dei porentiam adoraro!) & támen jemtit ad unicam hanc vocem: Quis, u? Deus? jt m 'omnes, nüllo excepto; unico inítani, fine ariis Q ulláà repügnania aut mora e catlorum fume x punà mo ininfimum inferni barathrüm inftar ful- eríies i puris irréparab;li ftrape priecipires. ruunt. yandat. En! quam potens fit, quod àdeo remere la- £effis, Nümen. iputimis quolumis Id ut melius intelligas, factiquetui teme- numilat ritatemámpliis exliorrefcas, ex monte Cal- &i d varia in vallem Jo(aphat, faturam illam ex- ctttlie trerni Judicii fedem oculos defle&te, fimul: que perpende, quam magna poten:ia opus$ gtf ]i p fit ut tot milliones mortalium, quorum r;t/l'/llïïïï corpora vel àquis haufta; vel flammis exu- ftà, vela befliis devoratay àut humi defose dhinp g terti fa compuiruerunt, folius tubz clang.re (Camet enim Tuba, G fuortui velurpent) de- jtor m nuo e f:pulchris redivivi füfcitenrur, ac in illis ipisfuis, qu& olim habuerunt, corpo- i() nj ribus, & quidem z iZu oculi, (k) üne la- bore; unico nutu füfcitenrür. Confiderà i WN. dein, Qüàlis potentia requira:ur, uttot fü- fícintt [citatórurm rnilliones; & millionesex quatu- ór mundi plagis e tàm diffitis regionibus & robura provinciisunum inlocum Judicandi transfe- rántur : ut tot millionés demonoum;quorüm | rgbellan* rreré " K ( jüinim'ü*s omhem hänc orbis /fr'nolem Vve 2 Ü * » E fus -/ K STEpAN j 324 "Mdjumnentum . XI. fus deque poff.t eandem in vallemad fubeun- f dum finalejudicium coganrur: ac denique ut füri t£otcentena millia hominum & anpcelorum ln pauculis fyllobis: Zte maledicli/ in tartari abyf- u duj fum e vefligio precipites ag:ntur, quin vel minimu:n junctis etiam viribus obluctari n valeant. Conclud* demum, quami poren- gride tem effe oporteat manum illam , que fub potef mundi finem fimp'/ici volünratis acto tot ci- put vitates- & montes terrae motibus fepelier, tot hec regoa & infuü'as maeris fluCtibus obruet, e frani ceelorum orbibus ftellas dejiciet, terree fu- dipn perficiem fulphure & flammis comburet; pto idque tanta cum poreftate ; ut omnes om- lent nium creaturarum ibi tunc congregatarum ad p myriades hanc Univerfi ruinam ne dicam lo f impedire, fed nec momento morari valeant. pato Et hac potentia pollet Deus; in t de Illiu-.sþex- Vitdi cellen:iam colligas; licet. N . Eja igitür quis tam potens, &, quodex- ttïar inde confequitur, quis tam excellens, ut pre Deus;cujus thronum circumftant sJ2 mil- q; fur. lium, &9 decies smillies centena milha Angelo- ctlo rum & Sanctorum, (1) quorum finguli ad i omnem ejus nutum diu noctuaue paratiffi- feu mi funt? Er hunc tam potentem Deum tu tian offendifti? contra hanc tam ingentem po- tus infur- ;egtiam rebelli pxjoteirvia tu arma . rexifti ; (t (l) Dan. 7. v. 10. m m Doloris Mteþ/ïo. 325 |(ibetn fexifti; tu, inquam, qui non es nifi guzta niquett vovis antelucaui , (yn) pulvis exiguus €9 mibi- gelorum lum ? (n) zu tam timeudam. Majeflatem aufus ariab es aitare, vilis pulvifculus levi flatu difpevgen- j qui dus ? (0) Poreftne cogirari mapis sudax TLT temeritas? "Times laceffere leonem aut ti- T pO ridem; & non times irritare Deum, qui qi fü poteft illo ipfo; quo peccas, ioftantitg cor- tot d pus &8 animam perdere in gebennam ; (p) qua odl t hecinfania! Quisergo miretur, tamim- :manem malitiam nonnili cruoredivino con- ]bmft, ( terta i dipne elui potuiffe; cum .talis tantaque fit, qrmbug prout ex fola potentia patet, offenfi excel- gmne ( lentia? O Colites! qui, queío, fit; ut non regafzmm ad primum quodque peccatum omnia e cee- je dicam lo fulmina, creaturg & elementa facto im- j valeant petu in peccatorem irruant, leíum Numen Tliose vindicatura? HI. Accedit, bunc tam potentem Deum uodex- etiam effe fapientiffimuim. Nil oblivifcitur prateritorum ; nil nefcir prefentium: fü- glenty U nl m tura fic provider, quafi coram omniain (pe- culo intueretur: nil tam occultum, tam j Ange $. abítrufum nihil, quod ignoret. Imagina- f j q re tibi bibliothecam, omnes omnium ícien- at Deom t tiarum ; omniumqqe totius mundi Autho- 3 rum yem p* * p i OP (m) Sap. x 1. v. 2.3; (n) Ifa.'4o. V. 17 l/ (0) S. Bern. Serm. 16, tn Cant. (p .Matth. IO. 'U. 28. 326 Adjmnefzmm XL rum libros continentem: finge, hanc (ciens Ji; tiarum cyclopeediam una cum Adami & Sa- [ Qüi lomonis notitia; una cum omniom Ange- lorum & eriam Chrifti fapientia uni inrel- dar di le&tu'infundi. Eren! ignorantia erit com- 9arata fcienrize Dei. (l à lid — Benucoculosinextrem ; Tudiciitheatrum defge, ibique infinitam N iuminis fapien- ipío tiam admirare, omnium omnino cuigslibe-tf fcti &ctionum certiftmam & evidentem noti- fiu Qtu tiam habentis.. A condito orbe fex jam an- norum millia numerantur, & forían adhuc neu has aliquot snnorum mi'lia; donec intereat, nu- merabuntur. Percenfe jam, quot millio- &l &i nes mortalium per vaftam hanc annorum inter: apedinem vixerint, vivant, &«sdhuc fiof Cur viéturi fint; compu'a, quantum horum qu libet per viree curriculum copitarit,dixe- QXCOg rit; fecert & omierit. Et tamen ex ipfi- Qu nito hoc numero nec unica e(t autcogitatio, Qs aut actio, nullum nec verbulum n:c omis- Á fio, quam Deus non intime, & quidem con- p tinuo perípe&am habeat; idque clariffima B cum perfpicuitare, fine ullis adverfariisaut Wt codicibus, absque ullo remiaifcendi cona- W tuaut mora. "T'anta ett, opeccator! (apien- Qu tia illius Numinis, cujus tu prudentiffimas tu leges adco proterve violafti. - ln 1 Heu! quid e2ifti; dum unicum etiam ejus 1g mandarum transgrefTus fuiti?. Durante om- Qu ab .. Doloris intenflo. : 327 nefet si, qu& przcefferat ; zeternitate de illa le- ia e ferendaillius prudentia quafi deliberavit: 1 An tuas illas difficultates, carnis rebelliones ac damonis tentationes Illius Sapientia provi- ni i dit: hujus precepti eequitatem Illius Jufti- :ri; Q tia ab eterno prius ponderavit, donec il- Dettruti lüd tandem ex decreto Ss. T'riniratislatum; s t ipí(o Divinitatis digito tabulis Mofaicis iri- Ícriptum, & tandem tibi fervandum impo- rl m o firum fit. . Et hoc tu fapientiffimi Dei man- datum ram temere,; tam petulanter, tam fi- vjm at iadtt ne ullo remor(u quafi per rifüm transpgredi ; t n has tu legis tabulas confringere, & pedibus ealcare au(us fuifti ? O Superi! ftupidum 0t millio-. anorum & vilem vermiculum violare preceprum Dei fapientiffimi, illudque violare tota ccelefti fadhu ll horom Curia infpectante: qua major impudentia excogitari poflit! Finge, aliquem in lpfis grit,dïxö' n ex Germanie comitiis, fpe£tantibus &affiden- tibus Imperii Principibus, ad thronumce- gt fareum accedere, ibique Corpus Juris Im- ( C 00115* idena peratorii una cum fanctiffimis Ordinum de- cretis facrilepa manu lacerare, lacerata in gunfimt (ariisdt terram projicere, projecta protervo pede conculcare. An non impia hec; fummis- ld] eonie que digna fuppliciisimpudentia forec? Idem | p£ tu;, àc gravius quid agis, quoties peccas. qyliné In ipfo Colitum confeflu, coram folio divi- n Majeftratis , prefentibus Angelis Beatis- m que ipíi Ss. Trinitati 'i/n faciem infultas: in ; jreot 4 h e 328 A;üuf;?entü;:z AXL con ectu . Legislatoris lepem- violäs?: in UK pr. ' e' tia Judicis: poeuas fpernis:-in oculis det Redempror:s redemptionis pretium calcas; D«eiq:« Omniporentiam cogis, ut ad infa- u ine- actus n(tar man.ipiiconcurrat, Ejus- dip que immenfi atem , üt eos.coram intueatur; ts compellis.:.Quis execranddam hanc effe $uf Ampictatem. negabit ?. Quid. ergo mirum; ctäge tingo»am injuriám non.alia quam Dei morte Tec | pro meritis expiari potuiffe;: cum ranta Le« finit gislarorisSapienta infinitam pariter effe of- mll $ feníi excellentiam probet ? LU IV.. Deus preeterea Saz&iffmmus eft. Nau- lite fea, quam v-1 deé levi mendacio corcipit; &v major eít.omni gaudio, quod ex omnium tiffn Sanétorum heroicis actibus haurit. Singil- irre latira. cuncta. & cogitate .perpende. - Pec- uffa catüm ob . infitam. ei naturalem malitiam l- flem lius..Divinitras. tota fua. infinitate;. effentia, Wrf G immenfitate perenni odio nunquam non; minen idque. eflentialiter. & /neceffario averfatur; i .'(; abhorrefcit , & execratur, tanquam malum Tif omni: bono. íüo (umme contrarium, & in- hx d:libili: repugnantia. oppofitum. Si pser x hyp-^thefin nunquam. poftfibilem unica: le« len tbalis noxa in Aupoftiffima D«i Matre ap- Tnje pareret; mox illa e fupremo coelorum thro- àdn n0 . plaudentibus angelis, ;in . orci abyflum v precipiraretur aeternis ignibus excrucianda; üam ATQQQJ. nempe: fauctiffimum; INNumen € uni« Doloris i;ntenjïo. 325 NI unicam tantum | oodlg deteftatur. graviorem animi laþeig : calc Verum quis explicet, quanto illi fint d infe odio impius , $ imptetas ejus? (q). Crucifiki ; Ej effipiem afpexiffe fufficiat. ^ Vix innocens uïwmï, Je(us formam: peccatoris induerat, mox n d Sanctitas Dei clamavit; crucifigatur! crü- mitütt cifigatur! 'En! fic Deus odit peccatum, ut i morti nec proprio Filio parcat. O Sanciras in- nralis finita! o quam abominanda fir oportet' illà d d 1nalitia, cujus rantum in te odium videmus! Et ramen, ( o fidera! offufis teaebris occu- LNU lite radios). & tamen: ego; pugillus cineris oropl & vile figmentum; 'ego aufüs füm in'pu- ynpitt riffimis oculis fané&tiffimse Divinitatis ea Sug) agere, qua' me coram homine patrare pu- j Pec' duiflet!! [mpudens eriam ego fi non verbis, 1713 faltem factis dixi; jubeat licet. Dominus ; (fentid non faciam: prohibeat licet, non obediam: n 00f minetuür, terreat; non timeo: difpliceat illi eritifs hoc facinus; non curo. . O ccdli! quod nec ml rufticus a fuo fervo roleraret, id ferre a me debuit Deus, & quidem tam Sapiens, San. I p &tus, ac Potens Deus; cujus infinite excel- lens Majettas praecipue ex ejusSanctitateim- a le feq meníum elucet.. Enimvero nulla me jam admiratio tenet, tanti Numinis offen(am j thfü- ylim —— victima non alia quam divina condigne ex- —— 4iom yh z5 (9) -Saf.lzl.. V. 9. Néniusste 3as Adjunestum: XI. iari poffe; id miror, iratee Nemefis mi- p niftros demones, peccarorum non flatim 4 in mille fru(ta difcerprum per aera abripe- a re, in inferórum barathro (epeliendum. - at -M. Verum ipfinitus fim, fi omnes illas C perfectiones . percenfendo profequi velim, K ex quibus offenfi excelientia luculentius Dom emicat. "Taa:asnim e(t amalilita: Dei, ut, i fi. celum vel ad momentum aperiretur, i orones orci Spiritus a füummo illo, quo eum peti profequuntur, odio puncto temporis in ttm, fümmum illius amorem fuavi violentia ra- Sel perentur. "Tauta eft Ejus pulchritudo, ut em damnati libenter p'ures in infiaitom multi- quit I plicaras gehenuas paíuri effent, fi vel uni- co inflanti illam intueri poffent. "Tanta Viol denique eft. Ejus Zogitatis dulcedo, üt, fi hi p vel unica ejus.guuula in tartarum deflueret, gt is momento citiusin ceelum commataretur. Wi Et tamen, infelix! hanc odio habuifli. IK Summurm amo-em non tanrum non ama- 0 fti; fed infuper Creatorem, fine quo non D exifleres: Con(ervatorem, fine quo durare prc iinime poffes: Gubernatorem, (ine cujus Yd providentia vivere non valeres, offendifti. h Juftitiam eternas poenas minitantem derfi- fer fti: Mifericordia abufus es ad liberius pece fe candum ; Omnipotentiam ad infamesactus der eoncurrere, & immenfíam illius Omnipo- lo tentiam &o0s intueri coegiíti. ..Et hoc pro- u pter Doloris. intenfio. 331 vl i. pter quid? age! propter quid Rupenaan*;; n Rüm adeo fupremi Numinís excellentiam, quee E ex relatis hucusque perfectionibus divinis ndum, tanta cum ma jeftate refulget, adeo proter» us il ve irritafti? j velim, Edic: cur optimum Patrem tuum, cur otlentit Dominum ac Salvatorem tuum contempfi- : D Ut fti? quid lucri exinde, quid commodi hau- (ifti? an forte ut regno aliquo aut Imperio p,erirem?: quo Qu potireris? an ut intentatam a ryranno mor- pv il tem, fevilfimosque cruciatus effügeres? J«ntit T Sed neque vel fic delinquere debueras. Cur fif!ld(h UI[ ergo eum laceffifti? cau(am effare: propter quid peccafti? Vah probrum! Deum tuum, T Patrem fummumque benefactorem tüum - Tantt violafti propter ( o cceli expavefcite! ) vio- lafti propter vilem (ah! heret lingua, ftu- äOx W (l pent artus) violafti propter vilem volupta- xotar tulam, propter leve lucrum, propter mo- mentaneum honorem , ob pibilum inane. buill ynndme O factum execrabile;ad quod ipfi ceelorum qno 101 Principstus horrore concuffi tremunt! Ah! ropter brevem: delectatiunculam , cujus y dirtis ne ]l vel meminiffe pudet; propter paleam & lutum, proprer pueriles nznias Deum of- fieni l "T fendere, Eumque nullo cogente, ex mera s petulantia, actu nobis benefacientem offen- dere, & quidem ipío prafente & videnre, mei » 974 hoc cerre tam atrox tamique immane faci- aus eft, cui pro merids caftigando " nec joc ] pIC millg e Nigas n 33* Ac[qumerztum ; X] mille tartara (ufficiunt...O peccatum! o in-. u il juris! o infinite excellens. Numen! hucne. ergo mea progredi protervia poruit? O &q bone Jefu! Te ob peccatum cruci affixum, poli mirari jam de(ino; cum tanta fit offezfi ex- €ont eellentia, tanta offeudentis inpvatitudo, tanta mugzn CLf tamque dete[tgnda offen[e malitia. gravitqs—w que. f - flam .Enimv tifid ero —-xn;;:ruiüem, o Deus! ut tua. Juítitia creaturis eandem jam nunc in me Exti «5 m conferret uliricem. facultatem;. quam . in noviffimo Judicii die illis datura eft, quaz- h do avmalit creatuvam ad ultiouein inimicorumy (r) ur illatas a. me tuz Divinitati injurias ulcifcerentur. Et tu nihilominus non fo- lum parcis immerenti, fed ultro ad te, ut. l xevertar, invitas. Errantem oviculam, Pa- ftor.bonus, tu. prior quaris; filii prodigi lat oprimus Pater tu primus in . amplexus ruis, Brachia in cruce.expandis ad. me rec Ipien- D dum::caput inclinas ad me ofculandum: ! Q latus aperis in meum afylum; undique fan- m uinem f(tillas in.animae mea balneum. .O Btio; Mifericordiam vere infiniram! ah! tanto DT amori obluctari haud amplius valeo. En! cmw redeo ad te; reducem & peeaitentem non T repelles, qui fugitivum & peccantem tam illud ndi! amanter tolerafti. — Heu! ego te offe füpl, (ah | (r) Sap » -v Ig. S e 333 "Ws (0) E m'oit- (ah fluite lacrime) ego te! .. fervusDo- I hyne minum, creatura Creatorem, homo Deum, i? 0 & quidetm talem rantumque Deum! . .. . um poft tot beneficia ... per tám immanem — ff o contemprum .... Odquis mihi der, utfit h, tit magta velut mave cottvátio(S) mea, ut totusin gravitas- lacrimas diffluam, quibus, quoad vixero, de- fleam offenfie salitiam , offcndentis iugra- E tifudinem ; offenfamque rànte Majeflatis cin t Excellentiam , quz ex nullo alio, quam Cru- pm ii cis myfterio luculentius elucent; ficque mi- b, qu* hi per praeviam doloris intenfionem nicort | | beatgm ymigrätiOnem- promerear. jnjiná pon jie, Ut ADJUMENTUM XIL ptodïgï Viatici matura t ferveus Jufceptio. æs w's' edptt nter adjumenra procurande bone niortis I Jandur. omnium fententia principem facile lo- cum obtinet Viatici matura & fervens füfce- jque!an- üm, V ptio; quid enim aptius felici confequendee ! qiono morti Auctore vite omnisque felicitatis , Bn eentro? Id cum minime lateat generis hu- em not mani hoflem, omnem movet lapidem, ut efl t illud vel omnino non,vel non nifi tepide fü- ofkgdl'!. neat ala- fcipiamus. ng)d ut o certius obti ( .. ftor CEZSEXUETN — L 354 Adjumentum X 11 flor ítygius; id impigre agit, ut per Vità $ ell curfüm tepidé eommunicando affueri; in poeham hujus teporis a Deo vindice füb w mortem vel Viatici pratia, vel fali em ejus Wtj [ts; fru&u privemur. Huic tàm noxio bone mottis obflaculo ut armatis viribus obviam digr eamus, nil utilius erir; quam motivà attti- d Dens liffe, quibus tum ad cavendum per vitam Comtrunionis teporero, tüm ad virandam tppi fub mortem Viàtici dilationem atirnémur. ficen Eum in finem imodo apemus r, de fummáa indi [ets Fuchariftie excellentia: 2. de modico exin- de ob noftrum teporem früttu: 3. de Via: &t ticiy nec non etterne Un&tionis dilà'ioné, tlà . His enim excitabimnr &ad Cormimünionis que . fervorem; & ad Viatici àc eXtreme Un- Fal &ionis matürationern; quorumn Sacrámen- fiind toruim fervens & matura füfceptio àad bo- Ü t fam tnórtem acquirendam eéft optima difpo: tin — N fitio; & exeellens adjümentuüm. Vil ARTICULUS L x tioi De funima. Eucharifue excellentia, N ümma & ine(timabilis eft excelleatià 1. S lt Euchariftie o2 dignitatem i, qui ( füb illa repreffo radiorum fülgore praefens delitefcit. Finge triundi machinam centies iftamajorem; major Deus eft. Finge mil- hoä lies pulchriorem; pulchrior Deus elt. Fin: ho & ( Fiátici matura. ege. 395 p ge centies rillies meliorem; melior Deng [uej; d eft. Cogitando mulriplica, «& accumula dice fl pergendo, íi pores, in infinitum; quidquid hem ey effe poteft pérf«ctionis, décoris, fortitudi« o bote his, bonitatis & majeftatis; infinite perfe- s bt &ior; fortior, gloriofior & aupuftior Deus ptivà tl eft. " Et hic tantus ac incomprehenfibilis er inn Deus cum irnmenfo Perfectionum fuárum vitutim appáratu, cum glorid, poreftate ; magni- jfétt. ficentia & imegnirud/be iüfinira. refidet in efntini fan&iffimo Altaris Sacramento. bi pree- j st fens adeft auguftiffime Trinitàtis Majettas, Vi eeterna Patris Potentia, infinita Filii Sapien- diri tià, immenfaSpirirus fanéti Bonitas, totius- iil que Divinitatis intermipàta Pulchritudo ac iné U Felicitas, Sub vili fpecierum tegmine ab- Ltdfnete fconditus latet Deus- Homo Chriítus Jefus, rb Orci terror, mundi vità, cceli totiusque a d* l'rinitatis delicium, in quo ormnes glorie Gótes, prati: orines, oinnisque decor, füa- vitas, divirie & deliciz continentur. n l Oc facro cotivivio confertur auctor falutis hobis imiferis, fons omnis fanctitatis nobis ii péccatoribus, theíaurus omnium divitia- , d rfurn nobis epenis 5 ZJeus zotius coujolatiouis (2) nobis affli&tis. lu Q ] ]i " . O Chrittani! quem in facra Euchariftía ofter, ämcentf?s thpitem fufäcipitnus, eft Advocatus n geti U o ag : E i jj J V olb ( n Ores. Nügg, o 336 Adjumentum .—X'[l.r qui ad tribunal Juftirize diving noftramcaue di fam aget: eft Medicus nofter, qui certam | gt vulneribus noftris ( modo velimus) mede- prel am lam afferet: eft Amicus nofter, qui nobis fÍcit & poteft opitulari;. cum omn:potens ac Faten l fapienriffimus fit: quique nobis ( modo obi- cem non ponamus) cerro opitulabitur; cum excl noítri amaniiffimus fit, tamque incredibili ám, in nos amore feratur,, ut, fi noftra falusid 10 "m exigeret, denuo in crucem agi fe fineret. tj Verbo: adeft. in hoc amoris Sacramento DT Deus majeftatis & gloriz, qui appendit tri- hd bus digitis molem terve ; (b) adett Chriftus Je- tem fus.Dominus domimantium , (c). Salvatov mun- men &i di, (d) [plendor olorie, $9 fizura fubflantie JDei , qui tebri Jédet ad dextvam Majeflatis n excel- fs. (e) yrete ;j O magne Deüs! cceli cæ!bruni te non Ca- Vl[, i w piunt: & capiunt te humiles panis fpecies! 'Throni & Principatus in ccelis te proni ado- ddin rant; & füb vili conopzo , obfcuro inclu- | C fus fanctuario noftris in templis inglorius !,q Lotün lates! Mille Angelorum millia ferviunt ti- bi; & decies centena millia affiftunt tibi; & lirg, ades hic inter mifellos & pauperes! Enim- ( vero verba me deficiunt, quibus predicem N m 'ma hi tanti Myfteri exceilentiam-, T fu redeg ; eftþ (b)' Ifa. 40. v. 12. | (c) Apov'. 19. V. IC. (d) Josn.4. v.42. (e) Hebr. 1. v. 2* ü T d EPT "gatici matura. ejc. 337 Tam dl eft.ob illius, qui ibidem abfconditur, di- ] Cettam gnitarem. .O Domine! credo, te adeíle, L] ) mde prafentem adoro, latentem ain d laudo & ui no admiror immeníam tuam erga nos boni- . Dutenid tatem. Qd 0i lI. Summa iníup gr & inæüimabilie .eff tür; um excellentiia Eucharitie o pr.digiofum to- voredirl dum, quo füb ea Chriftus adeít, Enimve- ra s IO memoriam fecit mivabilium fuovum mifevi- c [ine cors cg mifevator Dominus, dum (« ipfum i2 TAf06000 efcaim dedit tüimnentibus [e. (£ — Fecit potentiam in vt dvacbio.[u0 5 (quis dübitet?) dum divinita- tem humili fpecierum velamine texir, im- wtule xtfort menfita em teouibus hoftie rerminis coar- &tavir, mag"ificentiam vilibus (in&tuarii re- jühm nebris occuluit. Fecit potentiam, dum rot 'rsz prater omnes narure leges miracula patra- "T vip; ut unum hoc amoris miraculum ope- (peciESf raretur; nempe miraculum in. pane, qui deftruitur;. miraculum in quantitate, quae ioniud t ird caret fübje&to: miraculumin corpore Chri- fti, quod totum exiítit in to:a hoítia, & ingloriqf totüm in qualibet illius parte; tametfi mi nima. 1 - Omnes potentiz thefauros exhaufiffe vi- Bu edic detur omniporens Amor, dum gloriof.m Ch.i(ti Humanitatem in eum victimz ftatum (umo! d redegit, in quo naruraliter nec videre; nec audire, — J ( ; ' »(f) Pj-. IIOO W. 4' . LA 2, 338 ZAdjumentum. X1L n audire, nec loqui, necfentire, nec ullum corporis motum exercere valet; eamquein t 1j iftum adhuc quotidie ftatum redigit; idque non interpofita Seraphinorum aut Principa- Atj t T T) tuum opera, fedtribusduntaxet quatuorve voculis a facerdote, eoque non raro pecca- lingu; tore prolatis; & quidem toties; quo'ies, & Á ubicunque ea rite proferre eidem lubuerit. faten eíto Ac in hoc ftatu tamdiu perfiftir, donec fpe- cies, queis tectus fübfítat, naturali vitio ll U corrumpantur. Nec hoc contentus ; fe infuper in cibum QUo nobis offerr, inftar vulgaris de trivio panis Qu l utiendum. . Si Chriftus ecoe!o in arasno- c j ras defcenderet radiorum luce folis inftar PA coruícans , ftupendum id omnino divine ludir inflj Bonitatis prodigium foret. At vero quod s ip(e re&ta. fplendoris majeftate füb vili ! 10jj fpecierum tegmine delitefcat, formamque W anis induat, 3 nobis cibi inftar (umendus, Q . die mafticandus, glutiendus, ac in ftomachum trajiciendus: id enimvero ejus generis mi- 10) raculum eft, ad quod patrandum omnes X dlfc] fingulas Dei perfeé&tiones, utut infinitas, tüto concurrere neceffe fuit. h;l Q admiranda diggatio G brifli, exclämät hic S. Bonaventura, (g) Deus meus, Spon- le San- Quo fuis meus, gtorreus fattus e[fl cibus meus ! ovum assneti T Q P.3. fmul. div. amor. . id. ( m Jiatici matuva: ejc, 339 Y ullun &orum premiumn , gaudium augelorum;, Dei impit Patvris F'erbum efl. nutrimcutaam snewi / Lux t t mundi, [olceli, Sipienia Dei (f vefetlioani- Jrincije ani mei/. Quid ultva offetlo?. quid uitra me po- 1efi alliceve « O utinaim nille corda, mille R Qtuom 1 pet linguae mihiforent, quibus te;. o acabilis- pottes, d fime Jefu, amare, huju:que Myfteriicigni- | mhuefitc tatem extollere poflem, qua certe maxiuma joneci eft ob modum , quo ineo prafens ade:! jul v . ]Hl. Summa denique & i«eítimab lis eft excell.-ntia Euchariftiee o/ emmnenfum amevem; dbur quo Chrit'us ho« Sacramenium inftituit, Sriopa quique ex tribus potiffimum elucet: 1. ex circumítanti- temporis, quo illud inftituir; j 4rsto foliginiat 2.exingrata vi itate hominum;pro quibusil- p d lud inftituitChriftus; 3. ex fine,ob quem illud v qu infti uit Chriftus. Primoingens fuit hicamor je fb ratione temporis , quo illud inftituit. Nem- pe fciens elus, ;uia veuit bova ejus, ut trau- m (omett . feat ex boc mwude: ad Patrein : (h) fciens u- de perfidiam, & facerdotum farguinarias Romadïlll? geperi molitiones: previdens Petri perjurium, & difcipulorum vecordem fügam: pra(cia fu- s o ; t urorum mente coram conremplans flagel- | infin'?ms, la, columnam , fune- , clavos, lanceam; edit hec, inquam, /czeus Jefus, tamen mirabi- ) *W le illud & amabile Sacramenrum inflituit, s incibum, fanguinem "ml quo tibimfuum corpu Ya iu hn (h) Seann. 13. v. X. 340 Adyumentum - XTI. ttt in'potum heroica charitate præbuit:,.täbi, inquam, ob cujus peccata fe poftridie fla- fen gris dilacerandum, (pinis coronandum, cru- cique affigendum pranoverat. Quis im» " dj mernífum fuiffe hunc amorem negabit? Secundo infinitus fuit hic amor ob vilitatem fier fur eg ingvatitudinem illerum , pro quibus hoc Sacramentüminftituit Chriftus. Nam quid tity ted. efl bomo, o Domine! quod memor es ejuss aut filius bominis, quomiam viftas eum? . (1) N ft) Liq Ah! quid agis; o bone Jefü! En! non fo- ' lum viles, cceci; ignorantes, ad bonum |len- IQUI ti; ad malum proni, mille miferiis, pet- ie Con perue mutationi, ipfique corruprioni ob- noxii homines fünt, quibus te (umendum Ío]o p . offers; fed, quod magis borrendum, fri- gidi, irreverenres, ingrati, petulantes, quin frlün MU etiam facrilegi non raro peccatores & redi- vivi Jude fünt, quibus angelico hoc ciboad Wi fit infanda quaqueabuti luduserit... O Amor divine! hec fcis, nec tamen a propofito Qm tnu abfterreris? Si pro fola B. V. aut Apofto- lis caelefte hoc convivium inftruxiffes, ftu- in r penda nihilominus dignatio fuiffet ; quid ergo erit, illud apparafle.pro tam vilibus ii ebjectisque vermiculis, pro ingratis pec- catoribus, & perfidis orci mancipiis, quos $s ( hoc Sacramento ad veneficia; facrilegia, & magl- — ( à) Pf g. ". 5. p - Niatici matuva £9c, 341 itt i mapicas artes abufüros previdifti? oamo- idie tem vere inf&initum! o Deum, fi fas eft diei, prodigum füi pre. defidevio bominis / (k) lts i *^» Tertio incomprehenfibilis fuit/hic amor i? ob finem, propter quem Chriftus hoc Sacra- il mentum inflituit - fcilicet u orbi palam te« us hoc flaretur,- fuas delicias effe vevfavi cum filüs bos Nnti minum; (L) ut in pérpetuum hoftize ftatum TIS tedactus mortui in(tar femper viveret ad 14« m zevpellandum pvo nnbis; (m) ut fefüaque ome g f nia modo tam mitrabili nobis dando, inu- munlete tüum a nobis amorem cxtorqueret, ac fe« tlf Peï' inedpíum exinaniendo nos bonis omnibus Yionl 4 compleret. .. O anima! Omnipotens ille; fe m m folo beatus & nullius creature indigus Deus in Euchariítia prefens adeft nulla fui, fed Jff [ri res,qüïfl folummodo noftricau(a & emolumento ; ut nos amet, foveat, recreet ac pafícat; utaf- & reth T fli&tos foletur, tentatos erigat, egentes di- tet, miferos protegat, languentes fanet; ( Ant ropüüm omnique thefaurorum. genere ingratos :cu- mulet.. Verbo:adefl,ut (e nobis & pronobis T in noftros unice vfüs totum quantum im- f pendat. O vim amoris incomprehenfam,& q; Q gid inzílimabilem Euchariftize excellentiam! . 1 viïlbuï O coli ! Deus dilexiz me, Deus... me! i p us fé 186, (n) JiS; q quin imo & zmdidz';t 3 fm-eïipfum pro modo- j : 4 XK) Guerr. Abbas in feft. Pent. Serm. x. in- m m ter op. 8. Bernard. ï(i) Prov. 8. v.'31. — Qm) Helr. 7. v. 25. (ü) Gd!l 20 W. 29- e 342 l A/Z;';umentum XII; modoque tam mirabi'i tradidir, fümmoque vdl cum affectu & amore tradidit! & tamen Sjn langueo; totus frigeo, tam igneisamorum quo flummis non nifi gelu rependo. Ah miferos (5 nos! credimous re in fanctiffimo Sacramefie Qu to prefen:em, Deus magne! & tamen.in Qu It omnes rcverentie lege: audacter pe:camus. 'Trementes ad(tant puiffimi Spiritus, & in f aby(fum humiliratis íe demirtunt coeleftis 1107l aulae Principes; folis nos vermiculiincome tia| potito corpore adeffe füftinemus Deo terri- Qüe bili Exfpeétat nos in Auguftiffimo infini- f ta Diviniraris Majeffas, ut invifentes ad fe Wj ceeleftibus donis cumulet; & accedere pi- gt gr! neg'igimus; integros dies Chriftum in ara absque cultufolum deflituimus. — Ardet am/re noftri nobiliffimum Cor Jc(u; folum D co/ noítrum immani rorpore friger. Ultro nós invitat ad etheress dapes divinus Ho- Íbes; & venire r:cufamus, filiquarum avidi ll dngelicum Panemi naufeamus, :O Jefü Enchariftice ! - quid magis admi- eí l fer? tuamne erga hominesbonitatem, an Vero hominum erga te improbitarem ? n Enimvero in bellu:s migraffe; aut faxa in» t duiffs nos oportet; nifi heec meliora nobis * fenta infpirent. Vide itaque, qua corpo- & ris modeftia, & animi reverentia in templis compareas ? Determina, quoties deinceps; ifitare quave hora Deum Eucharifticum - v velis? ï 843 Piatici matura £. o velis? quoties pofthac, quove die ad facram t famen Synaxin accedere ftatuas ? Difpice, an, àe Amortra quos virtutum actus, pracipue Theologi- mifertt cos ante- & . poít facram Communionem, A tameh quove fervore elicias ? an non utiliori ali« vimenit qua & perfectiori methodo uti poílis? Er« le-camUS' ratacorrige, neetiam tu minus digne com- , &t municando zuZicium tibi manduces , €9' bibas, ll z0n dijudicaus corpus: Domini , (o) teque gra» [Lircofr tia bone mortis indignum reddas. Certe eofeftl quem -confiderata ineffabilis heec Euchari- p infini ftig excellentia ad ferventem illius cultum m e non animat, is jure füb. mortem ' Viatici s s gratia privari meretur. ii hum i — OAri ARTICULUS iI. "H [O)Um De q0dico. noffro ex . facra ' Commupnios r Uro . me ob nojtrum teporem fructu. s U umaïl l umma eft, ut paulo ante vidimus, Eu- n chariftiae dignitas; & tamea vix ulla eít: noítra, quam inde capimus.;, utilitas, p n Ex mente Thomz a Kempistantee efficacice Jfaft u juarem unica. etiam Communio eft, ut, nifi mali- tia noftra obicem poneret, vel unica (ufti-. n ceret, ut quis in magnum fübito Sanctum. evaderet. Et tamen (quae noftra ignavia. 4 n yenpa eít) poft tot per vite decurfum perceptas 4 om- Vififäm (O) Ic COT. Ilo vg 290 viii ! 344 ä&[yumentum XII Communiones tantum abeü,ut fïmüs fan&ti,, hf ur ne quidem fimus Chriftiani mediocruer fur] boni: quin imo mali füumus,tepidi ac variis TitfT id$ f vitiis atque nzevi: irretiti peccatores f(ümus. Si Barbaroalicui au: fndo media varsillarutm: lj grátia; um collata fuiffer, quas Euchari(ticum: p Quse Numen inhoc amorisSacramento t»tn pro- d'ga manu in' nos, tamque frequenter ef- lic lomi fudit,..n magnum isSanétum evaliffer ;cum interea nos, Chriftian: licerfimus; Religio- Quer fi, aut ^acerdo'es, te poris veterno faede ho immerfíi hzrreamus. pf O mi Devs! quæmäa confufio erit in K cha extremo judicio, potuiffe ad (ümmum fan- &litaris apicem eluctari, idque tam facili femp medio potàiffe:- & tamen noluiffe! Quis dcpe terror, queve, coníternario erit moribun- tionil di facerdotis, dum recordabitur, fe toties a !u facr.ficando ad fontem & (catur ginem om- "m filum gratiarüm fedi(fe; Chr ftum hasüber- wïpu tim ultro infinito cumamore ob:rufifle;.& ( ïpg tàmen his ob teporem fe uti. neglexiffe: lit: : J fij ( dum cog'tabit, fe toties Agnum immacu- latum omnisque puritatis Auctorem rani- tl bus tenuiffe; & tamen tot peccatorum for- ERE " dibus femper maculatum fqual'uiffe: dum i perpender, Deum inSacramento akaris mi- Mul racüla miraculis camulaffe, ac femetipfum tug, exinaniviffe, ut vel micam mutui »smoris emendicaret; & tamen -'vf'e tanta charitati [ non Faatici matuva egc. 345 findi non nifi ingrá'o fricore refpondi(fe, inipío O CTURE grararüm mari ficc;m, cam bonorumom- C Vatit nium: rhefauro egenum ; uuerdwmasepu. (ümus, las famelicum: perinanfiffe! Waoni Enimvero inex. ufabilis eü,qmsqms Deo rldicum paítus ,. taraen adhuc profanus & vtiis ple- pI nus eft; quisquis Euchariflia refectus, ad- qeé huc rebus creatis addictus vivit. .Et. nihi- ena lominus hoc mon(tri genus n mis qoam fre- quens eft.: Chriftus in facra Synaxi omnes Rehgw- fæde atnóris in:nos, ac bonitatis füz thefauros profundit , nihilque non agir amabili(fimus TAU hic cordium Deus, ut nos per delicias.Eu- chariíticas fao amore inflammet; .& tamen um t y fil femper tepidi torpemus, & toties Angelica d;pe refeéti, tamen adhuc-pravis animi mo- Qui ribute tionibus, imo & peccaris obnoxii vivimus; Heu mibi/ exclamat S. Chryf'of'tom"s, (p) totió beu mili ! m of quot- ad falutem uobit vie/ .4Vos covpus [yum effecit , mobis [unm. communicavit g 108, c:wþus, t borum mos mibil a. malit. aver- t; adhüc peccamus. laxiee San&is cavnibus. fuis ynicu» 5noj dedi.impleyi; & /Egypti: cepas appe- timus. (hite Semetipfum appofuit. immaculatumg m fot & peccatorum maculis fordefcimus. : Quæa nam igituy erit uobis excufatio; cum talibus dort paffa , talia peccemus ?. cum lupi fiamus, agnum rism comec/eme: d (q) jj $ De- »mf)l'ïs arwï (p) Hom. 16. ad pop. Antioch. (q) Hom,öo. nol d pop. Antioch. 346 Adjunegtum- X IH. - Deberemus; pergit citatus Pater; (7)721- S fru quam lones ignem fprvantes ab illa menfa. veces pet deve , fa&i diabolo tevribiles; & tori frigidi recedimus , fa&i . Tudibrium ; daemonis. qui. pECu Agnum comedentes adhuc lupi fumus: pa- Ml ne angelorum faturati adhuc filiquas efuri- (defe mus; cclefti ne&tare potari adhue'fee:ulen- tas mundi aquas fiximus; Verbo: Deo pafli filon adhuc terram: fapimus: - Chrifto pleni poft fipr creaturas corrimus: ipía San&titáte fapinati tnot ob( adhuc peccatores fumus. ^O Seraphini! coeleftes oculos avertite, ne hanc abomina- at lam« tionem defolationis intueri; cogamini. rill Repeto: vere inexcuf(abilis eft,. quisquis Deo paítus; sdhuc profanus & vitiis plenus Dec C0r ( eft ; quisquis (an&tus non eft. Qualis tu ess .. . Age, fcrutemur conícientiam : pufio lus edic, quot vitia hucusque ope facrae Com- munionis depofuifti? quot pravos habitus phor eradicafti? . quot-nevos correxifti? Plus- T OY quam centies cale(ti meníe accubuifti, & tamsen fortaífis nec unicum defectum emen- CQ f'as, dafti. — Qualis ad San&a Sanctorum acceffi- fti, talis-denuo receffifti, zque fuperbus r i M a cavarus, aque iraeundus ac adverforum p impatiens, z:que commodorum (tsdiofus Q f & voluptatum:cupidus; nihilo factus mee lior, & utinam non pejor: totuscereos a m Q vitium nannifi ad bonum cautes fuifti. € mtemuiir Q (vr)' Hom. 61. ad pop. Amio&h. | p fïatici imatuva €jc. 341 n Sed quid in pofterum facies? Sicne fine kj vt ru&u etiaín deinceps divino Pane veíci erpes?..., Hic ítans delibera. Age, yi -.fügidi demons quid ftatuis? Sicne perges? ... Id ne fiat, peccatum aliquod, feu defectum,; qui coe- Imus; p m efiti lefti Sponío in te magis difplicet, figillatim c(ele determina, deinceps ope facrze Commu- Denaf nionis ftirpitus.eradicandum. — Solerti in- leni l fcper indagine inquire, quanam precipue t (aginaxi motio; aut finiftra mentis affectio majori eraphiniï obftaculo fit, quo minus tibi Deus fua gra- dbormint tiarum charismara communicate foleat ; il- D D U lamque pladio fpiritus in ara cordis Eucha- riftico Numini victimam generofe immola: , quiqi j p nec prius defifte, donec ab illa re creata cor tuum avulferis, aut ex corde tuo illam 20.7/15" [j jentiatt: pa(fionem , aut finiftram affectionem peni- tus eliminaveris. . Si plena lapidibus am- Q g ho phora parum aque ex mari haurias, id non maris, fed amphore vitium erit. Si corde i D UL pravis affe&tibus pleno ad Euchariftiam ac- cedas, quid mirum, fi parum pratize refe- naxel ras? Prebe cortuum Chrifto vitiis vacuum, & reftituet illud tibi coeleftibus thefauris erfoni plenum. Si infania eft, malle arcam. cir- cumferre lapidibus, quam auro plenam; fi ( diol e- ftulritia eft, oblatam. nolle gemmam acci- 3&05"1 j pere, ne claufum manibus vitrum abjicere g cogaris, quid erit nolle creaturam relin- i malle fuims-e X'uquere ; Ut Creatorem poflideas; & k d carere i 348 ZAdjumentum X1A^ éarere Deo, quam luto? q-uxid enim eft iHa! - psffio & recálà, cui cor tuum inordinato tibi affecu adeo annexum. adheret, quam. lu- jpit tüm & palea üammis digna? Denique fi Tieri (üb: quem in córde tào latere deprehenderis af- fec&tum ad peccara venialia, feu habitum filio ll péccandi leviter, etiam hunc extirpare pro viribus conare; nata unicum veniale plus [ton utili füpremo Numini difplicet, quam ei place- réttotus in ccelüm translatus per te infernus. tem frá Age, audi aliquid ; meretur id divinus füb panis velariiine delitefcens Amor. - Ho- Syn mo non es, exinanito pro te Deo fi negare gt quid audes ; . .. Quid hafes?...' Ergone; nilr qui fanguinem tibi viramque facrificavit; Temi huie tu affectiunculam aliquam pravumque 1107 j habitum immolare recufabis? phantasma tfim eft; quod te rerret. Cogita, quia eeterni» (ivine fás, ccel'um, ánima omnia merentur; -forte RR t&m ! áb hac victoria dependet corona eterma. Quodfi dübites, quid tandem immolare add nit? Numini debeas, fémper poft facram Com- munioner (ítata lege aliquaritüm temporis (5 fuübfifte, & x prefente intre cordis pene- Tobj tràlia Chrifto percontare, quid illi in te po- ïïnn tiffimum difpliceat ?. quid prexcipue a te fie- Ch ri; quid vitari cupiat ? queenam (it illa pas- tia! fio, aüt credtüura, quam a te fibi inara core RUs dis amore miniftro jugulari petat? Confi- aliis. Qe, quis non raro verba prandia tibi a d4 COgu cos$ Viatici matura £9c. 349 nd il cþr loquetur Deus, ac immiffo lam!ne fuafn, Hoc ordintt tibi voluntatem manifeftam redder. gam J igitur fac, & íancte vives, beategue mo- Dqu fl rieris. . Co:leíti epulo fic accuboiffe, ingenti detigd füb mortem non Ífolum folatio, fed & pra- habitum fidio erit. à Il. At vero non fufficit, modicam no- wrett yie pl flram, quam ex Euchariftia percipimus; & place- utiliratem agnovifle, nifi etiam in mali fon- fofers tem inquiramus. Porro hujus tam modici ! dirints fructus infelix caufa eft ille, quo ad facram Synaxin accedimus, tepor. Equidem hac pft. fie f mpidr state nihil frequentius Communione; af nil rarius eft ferventi Communione. Hor- Eïgül??r 7[['H€3Vif) remus quidem divino Pane vefci indigne, Et tamen rumque non item tepide, & di/lracte. etiam tepida & dillracta Communio cordi intasmi eetert divino naufeam quandam movet ac horro- rem. Et quis non horreat, dum facerdo- " fre | etettt tem tepide facrificantem , aut chriítianum ad divina myfteria diftratte accedentem cer- mmüäfïïö nit? Ardenr pre amore aram circumftan- m ( tes angeli, fibique negatum dolent;. quod nobis conceffum vident. Procumbunt ppa p Principatus, tremuat Poreftates,. adorant Cherubini, deficiunt pre amoris vehemien- ; atefie' tia Seraphini: folus in medio pofirus lan- p guet homo ; quin imo totus diftractus, ac ! (jonll- aliis intentus vagabunda mente. de nupis nifi li- ibi 4 gpgita;; quafi in Euchariítia, non qf gueum L 350 /"Aaäqmentum XII. neum coleremus Deum, qui has irreve. d) qe rentias nec videret, nec fentiret. Qu Verum hic ipfe nunc filens Agnus ali- r quande irrugiet, ut leo. O quanto runc Ten rerrore percelleris, dum ab illo ipfo te ju- dicandum cernes, quem in Euchariftia tam d las viliter ac'indigne habuifti; dum a tremen- do Judice audies: ego fum ille Jefus, quem Qio ad te divertentem tam tepide ac di(lracte fufcepiíti: cui tot irreverentias in alrarig pid fur Sacramento intulifti: cujus corpus non ali- ter, aC communem e trivio panem toties Ut H illoto ori tumultuarie injecifti; ego ille fum fre non jamSponíus, fed Judex, non jam agnus, iny fed leo, qui fanguinem meum irreverenti àb] tepore profanatum ultrici poena vindicabo., Ad hec quis tibi tunc fenfus erit? Qp , Si fubditus divertenti apud íe regi ter- tione gum obverteret, & dimiffo hofpite regio, quid ho cum cane luderet, digna füpplicio rufticitas foret. Id tu facis, qu»ties poft Commu- lm fer nionem diftra&a mente per divería vagaris. Regem regum, & Dominum dominantinm Is fiio co:dis holpitio excep:íti; & diftractuscum ineptis cogitationibus quafi rotidem catellis tel s pueriliter ludis. Adeít intra te magnus ille e ceelo Medicus, anima" tue morbos Ti t5 curaturus; & tu animo vsgus, ac crepun- diis inteotus adftas. Adeft cum thefauris r e a, m fui; ipfa SS. Trinitas, fuis te gratiis dit eu. — É e Fiatiei matuva e7e. 351 y ufeyt cüpiens; & tu tergum obvertis, poft crearuras cur;is, neplectoque auro lu- tum colligis. -Verbo:; l.quenre tibi Deo, us ] fitQ QUi tu nupas mente tractas; qua hac irreve- entia! Quid ergo inirum, quod tam mo- " (fia 08 dica fit tua, imo nulla ex facra Synaxi uri- Areme litas? Inquirexproin, quz fit caufa diftra- us qu &ionum, quis obex devotionis? : dl&fa&e | Porro negligens preeparztio eft cau/a te- ip dlutà pide Communionis: perfunctoria gratia- ;nondle rum actio eít e//e£/us tepid Communionis. Utrumque hunc defeéctum e medio tollar, p (uU8 neceffe eft, qui ferventer coeleffem menfam lr frequentare cupir. 1n primis fervens Com- ag reyrett munion! premirrenda preeparatio eft.. Affus indicabo ab Ifraelitis comedebatur. agnus Pafíchalis, non crudus; fi ergo fine debita prapara- epi t tione cordi tuo ingeras Euchariftiam, quid mirum , quod plus obíit, quam pro- v RP fic? Pro meníura difpofitionis infundi fo- lent a Deo opes divinarum gratiarum: quo Comm ferventius te praeparaveris, eo plura refe- f Vggaris. res dona. Vide ergo, qualem Commu- nioni prernittas preeparztionem? quomodo ÓV (rcom 1 a f te habeas die facram Communionem pra- cedenti? an non ante Sacram Communio- maonüs ; mOf ) nem in extrerna te effündas, aur negotiis va- ces animum nimis diífipanribus? Dein examina, quantum temporis im- theguns i Qu pendas gratiarum actioni poft facram Com- g T o x 352 Adjumentum |. KL F. munionem? an non etiam tu judam imite- hy ris, qui tefte Joanne, (s) cum accepi[et buc- Thet cellam, exivit coutimuo ? Sed opponces:; non Verl habeo tempus diu poít facram Synaxin va- mag, candi Deo; aliame avocant negotia. At Quo. vero negotium animz tua eft et'am n-go- tanqt tium & quidem omnium maximumy;ac unice Que neceffarium, . Accedit, tempus Commu- gend nionis tractando huic negotio eífa omnium MC opportuniffimum. Quodnam eft ero illud pruc vel adeo urgens ncgotium, propter quod Cent ipíe etiam hofpes Deus fit relinquendus, & &cci cui negotium zrernitatis fit poftponendum? Àmi . At dices: non habeo, qua Chrifto lo- &l quar; mox aridus languet cordis affectus, f' ? vix tempus : protraho, mox diítraétus va- Huic defe&ui medeberis;. fi WW(; ria cogito. U n fcle&tos virtutum actus, quos libri. ps(lim m ulcherrimes (üppeditant ; attente petle- o gas. Quem in corde preefentem poffides di- AW vinum Hofpitem, is Rex tuus & Deus eít, Qu Sponfus & Medicus, frater & pater eít; & huic non habeas , qua loquaris? - C;'ede,. dole; fpera, grates age, dili- ge, adora; Vulnera pande animz ; donique [ fanécta pete, —— " Demum ( quod vehementer ranquam uti- Quar lifimum in via virtutis proficiendi medium fLig: (Sj goan. c. 33. v 30. ( Fiatici matura eec. 53 m ml fupgero) ättento ^oculo veluti ex quadari pl mentis fpecula praevide, quanam tibi ad- nc$; QUl verfa accidere , queeve fenfui genioque tuo mitxin Ve Tnagis contraria evenire poffent; vatidico- ;oria i quodam :mentis vigore, quz furura funt; m tanquam prefentia ante ocul.s ponendo, & jacunos que poffent accidere, veluti even:ura fin- Commüe gendo; moxque previa anitnacomparatio- ompum ne contra füturos cafus temer obarms, con- ergomud gruos actus, quos intelligas profuturos, eli- quod Vïl j ! ciendo, quidque tunc agendum fit, fi irà endus» acciderit, definiendo. Doctrina hzc efl S, gendut. Ambrofii dicentis: Forvtis eiri eff taquam 'yrilol explovare de [pecula quadam wentis, $9 obvia- ; afmwl ye cogitatione prooida vebus futuris. . (INam ad- u verfitas fi impavatos imveniat , facile: oppyimit ; p l &9. animum imala inexplorata plus frangunt. (x) j pl Sic S. Synaxin frequenraffe,, cerrum bonee [e pi* mortis prognoflicon erit, ac poténs me- Dmdeg Ü dium, pulfo tepore, op d tatur!a injdcke-» 'xfj':u: &um colligendi. Bzüf i ARTICULUS HL .. ) (il» De Via'iz'c:i 'd*ilat-ifvræz-*?.; r oft tepidam per vitee curfüm Commu: nionem, alterum non minusfrequens | quam magnum:. beati tranfitus obítaculum diorm eft il , i* — " L. "- 354 A dyumeutum. X L. eft Viatici dilatio aut negle&us; quo tamen Qu hoc tempore nil communius, licet id non pul minus impium fit, quam noxium. . Zzpium K quidem; .quia eft contra preceprum Eccle- 14114 fiz, periculofe decumbentibus Euchariítize foln fumptionem przcipientis.. - /Voxium vero; jïl /ifi quia privat maximis gratiis,- quasAueuftif- Áitti fimum hocSacramentum c , & um mone luctan- 1 tibus conferre íolet. Yl Et certe ille ipfa rationes, ob quas illius C füfceptionem differimus ,. nobis. deberent tarq effe incitamento ad illud fine mora procu- randum. . .Nam tantum abefl ut Viaticuin Vis fit trifte quoddam mortis augurium, .utpo- Dor tius fit medicina corporis, & remedium Droi inortis; hoc enim Sacramentum, ut ait S. üum Cyrillus Alexandrinus, (u) zoz mortem fo- lüd lf lum, [ed etiam morbos depeliit , €9' eegrotos cu- Votto Vat. Et fane mirum .omnino ftupendum. ) o que foret, fi ipfe Chriftus per Communio« tüor nem nobisintimeunitus idem facere nequie eh ret ; quod illius toga potuit, que preftan- fhif tiffimum contra omnes morbos antidotum fmen fuit. Siergo folus attactus veftis Chrifti fa- Q nitati reflituit emorrhoiffam; quid non X faciet atractus corporis Chrifti ope Viatici dQ egroto applicati? Si'erpo alias medicinas «f s? äcgelerari curas; Qur iftam procraítioa W u AO (u) Lib. 4. in Sfoan. e Fiatici matura. egc. 355 yttrnet Qu hac cocitas, Sacramentum falutis re- idon Dd » putare preludium mortis, viteeque Aucto Inpa rem nolle füfcipere, ne citius moriaris! 1Ecde "dudiant Chrifliani, exclamat S. PetrusChry- haritit fologus, (x) quautam: de spfo covpore Chri- nv fli fumere poffint medicinam ,. quaudo mulier to- gl tam vapuit de.[ola Chvifli: fimbvia fanitatem ndan- Sed, quod nobis flendum efl, nobis medicinaipfa vetovquetur ad vuluus, dum huic illam applie weili care vel omnino ne tardamus. gligimus 5 yel nlmlum : foparent 1 pto: Accedit, quod differen do fuf&ep'-tibnc;ä Vietiur Viatici manifeíto te periculo temerarie exz 1 up ponas fine illo exfpirandi; vel faltem ob rmediin pro(tratasdoloribus viresjob hebeta:am fen- fuum aciem, turbitumque rationis ufüm il rian J lud non nifi tepide, languide ac fine ullade- vorot o votione füfcipiendi, teque impia crudelita- i te privandi ingentibus beneficiis, ad quae moin' moribundis conferenda hoc Sacramentum eftinfttutum: — Illad enim occulto medica- r t p mine inftillat patientiam in doloribus, fola- men in teediis, in aerumnis levamen , fidu. p pum ( fl ciam in anguftiis, fortitudinem in angori- 'bus, miramquein fümmislanguoribus con- j flantiam. erla Hujus nobis coronatus Pfalres pe eft teftis ; dum ait: (y) Pavafli 21 con[peclu n djond emeo smen[am. advgr[m eos; qui tribulant mes 2 net«- Qllæ Emb Q) Sern. 34 .(y) Pf;; zi-.v- j 356 Adjumentum X1L.— £0 nemf)e adverfus cruciatus corporis & affli- &iones animi, quibus moribundi tribula- inur. Unus evgo fit nobis dolor, concludit bi '"Chryfoftomus, Pac efca privari; (Z) cum il- la neglecta, ve , l dilata tam infignibus bonis aj Qüu fpoliemur. l : IL..Infüper panis angelicus in Viaticum p porre&us efficacifimum eft antidotumn con- à £ra omnes cujuscunque generis tentationes, quibus demon lethali ex morbo decumben- 4 lt tes fumma rabie apgredi ac impugnare fo- let. . Si enim vel folum nomen Jeíus devo- put W te invocatum, alaítorem (tygium in fugam dat, ejusque tela rerundit; quid non aget a [ ipfe Je(us egrotantis ore fümptus; cordi- que inclufüs? Et hincair S. Cyprianus, (aa) 4nr fün quos in articulo mortis coztra adverartos tu- 205 volumus , bos snumimento diving [atuvita- füm W £is avmamus. Huncergo coleftem cibum hi negligere eft cum orco colludere, ac iner- snem in illam arenam de(cendere, ubi cum q hoíte fortiffimo pro regno eterno eft ]n- p Ctandum. . Nam tefte Cypriano mens defi- ! f cit - quam vecepta Euchariflia ton erigit €7 ac- cendit. Anima coeleíti hac armatura ac for- D tium Pane deftitura, in illo apone & animum 1 defpondet, & tóta viribus languet. Con- L tra vero, fi hoc illa clypeo fit munita; & cibo I'Q 0^ j (2 Hom.60.. (aaj EP--S- 4 L.] Viatici snatuva eec. 357 £Oborata, . non eít inimicus, querrj'üon vm- & df tibuie 'Cat; nectentatio, quam non repellat. Et vero quid paveat homo, quocum ha- ncudt cumi. bitat exceptus hofpitio Deus? quid timeat zgrotus, in quo fumptus refidet exerci- s boni tuum Dominus? an mortem ? verum, ut ait S. Pa(chatius, ad boc. immovtalitatis ttobis WUR m te prellitit alimoniam, ue mortem timevemus. am damnationcm ? at quomodo. movietur . morte tafond, mbet eterua, querit Ambrolius, cu vita cibus efl? Itaque nec timor damnationis zeterns ani- ntrt p - mum.Angelorum Pane munitum turbare o:eít. - Nam Viaticum eft medium effica- y gt ciffimum. obrinende finalis perfeveran:ig ponax J tum ob innumeras gratias huic Sacramento y COr us (4) annexas: tum ob peculiare Chrifti promif- fum inrerpofito etiam jurejurando firma- r T murifte tum, & a Mattha«o facr:s litteris. -manda- tum: 242meu, amen dico volis , qui manducat cibu «cint bunc panem, vivet in etevnum. (bb) Exhinc coeleftis hic cibus a Ss. Patribus vocatur fi- Qbi uf gnum predefltinationis, pignus future glo- ( e[HH rig, pharmacum immortaliiatis. Et pro- "T fecto. Eucharifticum Numen /pem nobis bo- ! U,(W' pam de futuvis prebet ; quippe. qui iobis bic fe a of ip[um tvadidit , multo magis id faciet. 1n futu- ynimu vo, Chryfoftomi verba funt hom. 6. inep. (ot cuidam 2. Cor. ubi praterea narrat, Deum o 3 fancti- 100 (bb) Jeann. 6. . 39 458 : Trdc(y.umen?um AH fan&titate celebri viro revelaffe,-fanctos an- J e los ftatim poft fu(ceprum cordishofpitio d b eum zgroü lecto circumftare, nec prius hi ab eo diícedere, donec animam:egerir.. "Ta- li lisenim .(fübjungit. ciratus Pater) proper f aff unptum f an&te illud Srzcvamgntum.þz"nc (zlzdu— €etur in celum. (cc) . . x Ex quo coliigitur; qugantoperre peccent m illi domeítici; quorum incuria moribundos Mi x hac vita fine Viatico migrare contingit; i quantoque in errore verfentur illi eegroti, Tat qui Euchatiftiee fumptionem incredulo ror- tl pore in dies offerendo,illa tandem vel om- Tho nino fruftrantur, veleo in flatu reficiuntur, do in quo ob animi intemperiem morbique vio- Ni lentiam cibum hunc caleftem a terreftri vix H ac ne vix quidem diícriminare. norunt. üitt Quod certe non minus indecens, quam no- Tert xium eft. W — Ul. Nam finge tibi poïemifïï,mum- Re- mü gem , qui propediem finali fententia fit de- fng cifurus famofíam litem, qua apatur de tuis 00 omnibus bonis, de fama, ipíaque viraj lür finge, inquam; illum preíía majeítate, vi- Qu li lacinia tectum pridie ad te amicitig ezgo do invifere, opem füam promittere, confilia, It quibus cauíam evincas, függerere; & me- s dia, quibu?*aäïor'es eludas, fuppeditare. In a Ooc ' F ïUm (cc) L. 6. de Sacerd, e Piatieif-ma!kra* €^c. 259 E Joc rerum articulo quid ageres?'quo gau- olpite idio; quareverentia; quo amore füpremum : prits hunc Judicem hofpitio exciperes? qua fol- kt Ta' lieitudine omnia mormenta tam pretiofée vi- ppt firationis in tuam rem impenderes? tll ^ IEn fenfa, quibuscum Viaticum fufcipe- re decet moribundum, ad quem tunc ul&- pQCCCM mo divertit triticeo füb orbelatitans Deus! bundté Mifero jam imminer tremenda judicii dies, iing idquejam apitür,' ut citetur ad tribunal, fe- xatur fententia, tnagnumque falutisnego- ol ylotol- tiufn pro tota eternitate finiatur. « Et en! vd oft qmoerentem & defolatuüm vifitat divinus Ju- Qu dex, modum mitigandi'judicii; placandi ! uevio- Numinis, & leniende fententize ipfus edo- [lri Vif cet: füam amicitiam offert, gratiam pro- mittit, mifericordiam fpondet, füaque ei m no meérita, fanguinem & vulnera, quibus de- bita expungat, liberaliter donat. Quam um A indigna erpo res foret, tantum hofpitem f el frigide fu(cipere, tepide venerari, nonnifi ld ron obiter alloqui; & obverfo eidem tergo fo- )j lum fine ullo devotionis fenfu relinquere! j2 u j V T quam: indecens rufticitas foret, eundem a eo domus Ingreffo plurium dierum fpatioarce- confM re, ejusque alloquium ramdiu differre, do- nec debilitato rationisac fenfuum ufu ^ & , quid ydfe ln jam agas, ftupidus nefcias! h * Proin &grotus ad primum flatim pericu- lum mortis ipíus tu fine mora magno cum T "u 9 260 -ddyumentum. XII. n" defiderio fpttium Pane. communiri repeti- tis precibus inftanter pete. .. 2.Summo cum f fervore, & folito majori cum devortione, " quantum per morbum licuerit, coeleftem Mi hunc Hofpitem fufcipere ftude.. Cum enim dtt fit ulnima Communio vite, qua divinus Ju- D) dex ultima vice cordis hoípitio excipirur, 7 ipía rei equitas confüetos virtutum a&us il majori cum ardore elici poftulat, majorem- que praeparationem pra mirti , ac ferventio- i ii rem gratiarum actionem .fübjungi. Id fi Q feceris, felici experientia convinceris, quod «n fervens & matura facri Viatici fumptio ad bonam mortem fit exceliens preeparatio, ac lu infigne edjumentum. ld. quod etiam -de matura extreing Unclionis füfceptione pa- ld« riter intelligendum eífe; ex mox dicendis bir patebit. , * (j Qu ^ ARTICUL Us IV. I I De matura extreme Undlionis « ! fufceptione. !l&æ f li I. Et adverfavius moffer ( verba fünt Con- cilii Tridentint) (dd) occafiones. pey * b omnuein vitam quevat, €9 captet, ut devovave m ta- t animas noflvas quoquo modo polfit : sullu L2 74 & (dd) Seff. 14. «, a. E 107115, .de Sacram. extrema Un- Wiaticl matura t7c. 361 D men tenpus ef? , quod vebementius zlli' omtes QUA fuce ver[utie nevvos intendat ad pevdeudos 1os 100 penitus , &5 a fiducia etiam , [i poffit, divinee (lem Mifevicordi deturbandos , quam cum impen- enim Et binc cle- dere nolis exitum vite pev[picit. asf mentiffinus. Redemptov noflev , qui [ervis fuis quovis -tempove voluit de [alutaribus vémediis jfül us advev[us omnia omnium bo[flium tela effe. pvo- Dtet e&um , exiremee Unéctionis Sacramento 4 n T em.vitz tanquam firmiffimo prefidio li i munivit ;:dum illi virtutem tribuit tripli- qui cem innqbis effectum operandi. »ü() ä Primu;. eft (anitas corporis groto reíti- gro t m tuenda, fiquidem id faluti auime expedierit. ld enim a Deo per Jacobum Apoftolum no- fie P&' bis clare promittitur his verbis: Jwfirtmatur *endis quis in volis, inducat. Presbyteros Ecelefieses orent (upev eum, ungentes eum oleo i nomine Domini; e9 ovatio fidei [alvabit infrmum.(ee) Idem .docet. Concilium "Tridentinum, di- I cens: .Jofirius [anitatem corpovis intevdum; uli falutà anime expedievit , con[equituv, (ft) ldem afleverant Ss. Patres, qui non raro .* egrotos eodem , quo facra Unctione deli- à p buti fuerant, momento fübito convaluiffe TO jun teítantur; ut proin de hac veritate dubitare » a haud liceat. nt absque inüdelitatis not Z5 Nec » d ( U - (e&) 74,&0&. jvapo (E) ld. 362 ZAdjumentun -XHUL. ) ; INec opponas.experientiam-,.qm frequen- ter extremum inunétos emori - cernimus; nüe fanitas enim corporis non ompi/us eegrotis, Dig. nec [emper promifla eft. . Nam Spiritus fan- p étus grariam conferendze fanitatis non alli- dUj gavit foli Presbyterorum orationi, fed huic li ut copjuncte cum fide & fiducia .«proti : fin Et ovatio fidei falvalit iufivmum.... Cumergo ] innumeri vel fine devotione;: vel.fenfibus «on deftiruti, veltante virturis ignariy aut fal- non tem de illa dubii hóc Sacramentum | fuíci- leat piant; quid mirum; quod obice pofito pro- dib mifífum effe&tum non confequantur? Acce- fehr dit; quod hic effe&tus-huic Sacramento füb nen hac tantum conditione, interprete Triden- fa. tino annexus (it;.fiquidem /z/uti anime ex- COmi jedierit ; quod cum non femper expediat, tonft mirum heud eft,..quod non femper confe- x pecm rat fanitatem , quà à Y gtotus in .-P?mid";" , anime abufürus preevidetur. la Cáterum licet forte f(acrum hoc Oleum QT fanitatem corpori non femper conferat, ta- Erg« men vim dolorum tacito lenimine multum deq minuit, teftante id Tridentino loco füpra Vi 'citato, ubi ait: hae Un&tione zzfivmus fuble- j vatus, t9 snovbi incommoda 2 labores: levius x Q fert. Fundata eft hec Concilii doctrina in ob L HT TY mmf éeum m illis Scripruree velj-b-is : -(gg) 29* allev — om?- hiog t (gg)-; wyaxcob. ; 9515 ., e - FAiatici matuva £sc. 363 Qu JDominus; Ícilicet vel morbi dolores mi- Ti nuendo, velíaltem patientiz ac refipnatio- groi nis balí(amo eorundem vehementiam miti- U5 fj gando.. En primum vereque íalutiferum n 4l hujus. Unctionis effe&tum ,. quo corporis d hux languores fi non omnino pelluntur, faltem finuuntur , . vel leniuntur! Í prori: ( erpo II. Secundus, quem coleftis heec Unctio nf confert, effectus in eo confi(lir, quod, fi au h non omnem, faltem magnam partem de- ff leat poene temporalis criminibus noftris 9g debitze, & non raro per accidens (ut cum Eu2 fcholis loquar) etiam culpas mortales;dum nio ib nempe peccatori attrito quidem, confiteri Tridat tamen vel conteri non valenti, aut eas fe T commififle ignoranti gratiam fanCtificantem ydiat, confert, fecundum illud Jacobi l. c. cg fiim confes peccatis fuevit, vemittentuv ei. Unde fequi- N tüur, non paucos damnari, qui falvarentur, fi cum illa fua, quam moribundi eliciunt, Oleum artriione extremum .inungerentur. Vg ergo illis, quorum incuria lethali ex morbo uf pulturt decumbentes fine hoc S . acramento ex hac vita decedunt! Infuper non folum delet. venialia,: f&d i ]uþl : d7 etiam illa mortalia, quae ex ignorantia vel oblivione aut clavibus nunquam fübjeci- kinti! mus, aut a quibus bona fide, falío tramen jj nos abíolutos credimus, eo quod ob defe- J "d &um vel doloris in peenitente, vel inren- tionis 564 ] äc[mmmtum XII. Tnt tionis in abfolvente gratiae Sacramenti oc- cultus obex pofitus fuerit. Id docer Tri- pno Inor dentinum feff. 14. de extrema Unctione c.5. in heec verba differens: haec Un&lio delida, Toor. d fique [int, adbuc expianda, ac. peccati veli- quias abflevoit. Proin fàcra hec UUnctio non dit; fcin tantum peccati veliquias feu paenas, fed ipfa etiam deli£la in fen(u explicato expiat, & (diffe n abflevgit. Audiatur hac de re S. Carolus Borromteus in (ua inftru&tione ficloquens: Titc pu(l Effelus bujus Sacvamenti efl , quod peccati ve- liquias. tollit tanquam. complemeutuim. Sacva- Thot at meuti Pententie: que veliquie. peccata. e[fe intelliguntur , five mortalia, ffve venialia, que 1 Inrd| poft -alia Sacramenta vemanent. — Potef]. euim fievi, ut ignovatte eo, qui. commifit , vel non fidas valeute confitevi , peccatum'mortdïe vemaneat z IU im quo delendo ita boc Sacramento juvatur, ut M fievi poffet, eum pev boc Sacvamentum falvari,qui hUY Dl alioquin fuiffet damnandus. Quid ad demo L ftrandam hujus Sacramenti virtutem, & (ilà h accendendum in nobis illius fufcipiendi de- fiderium efficacius dici ac in medium afferri fii iti] poffit? W. HI. 7eriius deniqüe , quem producit ef- ll tte fe&us, colefte quoddam:robur, ac animi vis eft, qua moribundus ad ultimam cum ^ elt Tn0; demone luctam erigitur, ac animatur. Nam in illo rerum articulo, ubi homiai fola enuiter ht ægm;o, debili, femifopito, & fibit tantutr [E Fiatici matuva. Qjc. 36; C rtantum þræfemi cum hofle. terribiliffimo cet Tr pro felici eternitate luctandiim eft: ubi d- jonec) inon cum integro rentationum exercitu in ? dilidi moribündum irruens, eum modo ad pec- ati r candum animat, modo ad defperandum in- KCHionot citat; nunc dubiis;fidei, nunc fcrupulis con- fedipl Ícientiee perplexum reddit: ubi ratio, quee ypitt difficillimi conflictus aleam moderari debe- . Curol ret, tota languida, femiextincta omnis fe- Joques: ri& applicationis jam incapax eft, omnesque vt ite paffiones alteratis humoribus fümmo in j tl motu fünt; in hoc, inquam, critico rerum Ed articulo extrema hec Unclio angores miti- at, fcrupulos diffipat; fiduciam excitat; tidi DQW a inrellectum illuflrat,. animum roborat, in- fidias detegit, ac hoftium vim heberat, & u m at repellit. Id nos docetSynodus T ridentina at ! l.c. cujus hec funt verba: Sacra hec Un- ïalvüïiaqæ €io egroti animam alleviet, &9 coufirmat, viapnam in eo diviue Mi[evicovdie fiduciam ex- Q dem* rem ] citando. nfuper facit, u imfirmus. fubleva- zus tentationibus demonis calcaneo. infidiantis piatul d En nobiliffimos effectus hu- iumgffem facilius vefiflat. jus diviniffimi Sacramenti! x IV. Et tamen (quis non miretur!) Ex. trema Undctionis vel nudum nomen multis T eft fulmen: vix de illa mentio irigeritur, mox omnes panico terrore confternantur: ginit íola illias memoriía animos horrore com- j jomit pgro- jgnitt þrïef- Inde eít, quod ragus gudeat a turmm gt 366 )Idiumenfum Xm. tum de illa fu(cipienda commonere;' hinc, ne decumbens hoc nuntio contri(terur, il- ina lius adminiftratio in ultima vite, momenta u differtur, hoc eft, in illud tempus, ubi mo- &io ribundus fui jam impos nefcir, quid rerum tery circa feagatur. T'unc horroreft viderequam DOf Vi frigide, quam luride, quam fine omni di- fpofitione. illud Sacramentum. füfcipiatur, EUH quod ordina ta mini- i ríe non nifi (emel in vi 3 4 * " flratur. aét " Non folum anime, fed etiam corpori der fümmie proficui funt faluberrimi hujus Sa- qUXI cramenti effectus; id fides docet. .Et Ca- acli tholicos reperire fit qui hoc Sacrámentum 0be füfcipere horreant, vel differant? Coeleftis (8, ( hec Unétio delet peccata, lénitdolores, im- Vaf fninuit reritationes; & hanc Chriflianus ad- r mittere timeat? Apge, quafo, quid eft, quod I in hoc Sacramento times, ' vel horres? an lii preces, qua tunc ab Ecclefia pro te egro- «t to ad Superos fundi folent? at precibus T illis a Deotibi petitur remiffio peccatorum, dolorum lenimen, fanitas corporis, animae hT falus; & hoc te terreat ? an Sacramentum &if times? illud, inquam, Sacramentum, quod LC tollit peccata, dolores mitipat, corpus fa- fig nat; &animam alleviat; id tu timeas? an pu fenfuum Unétionem horres, quatibi coele- pia ftisgratia, jus ad coelum, & pignus eterna VW glorige confertur? hanc tu borreas? r emme. Viatici matura czc. 367 t: liit fr.Nemp'e cum hoc Sacramentuim non nifi CEUI', i]' in articulo mortis miniftrari foleat, de vi- 0 ment tze periculo admoneri times: cum hanc Un- I . &ionem prodromutii mórtis augurium in- dretyn terpreteris, hinc eami horres. Verum an ig- f& quitm norantia periculi illud imminuet? an inanis ymi di vite fpes mortem vel'momentoretardabit? [f an ideo ferius morieris, fi inungi differas? ]s m annoninfíania eft, timere morbi remeditim, I ne timere cogaris morbüm? no!le edoceri TU de periculo mortis, . tíé'admittere cop ais auxilium vitze? Conttiflerur licet, timeat, D N Bu ac lethi metu conturbetür egrotus, nilhoc ármenturt obeft, quo minus domeflici corpori fomen- a ta, & morbo medicinàm quantocyus adhi- jtesj t beant: tuncfolum eutn affligere crudeli cha- n ritáte verentur, quando de anima apitur. t quo Enimvero fi hoc Sacramentum non niíi po- v? 1 litica qua&dam ceremionia foreta m agiítra- tu fzeculeri inftituta, te p an majori cum 7igcu- à )redbus ria nepligi poffet?' Nempe cum damonem .minime láteat, cartm ', tnime hoc Sacramentum füppeditare arma poten- tiffima ad illum eo tempore vincendum, ubi nentufm n tanti illius intereft, ne vincatur: hinc om- nem movet lapidem, ut vel omnino neoli- ,rpus t p gatur, velfaltem íine debito fru&tu (üfzi- piatur. Idícimus, fraudes patent, pedicae hi videntur, nec tamen caventur; etiam apiis ,æternæ non raro animabus fufceptio in illud tem- NI pus LÀ 368 deum&ntüm XII. du us'differtur, ubi non amplius erit tghaþut illud debita cum devotione & fructu fufci- ol Veni piendi, |Mori fine ultimis Sacramentis ma- num infortunium. reputatur; at vero illa torp« Iu in eo ílatu füfcepiffe, an magno nobis fola- LOU tio erit?. Ergone perpetuo demoni ludibrio erimus ?. ergone folum Sacramenta ejusge- pO tico neris remedia funt,. que jure timentur, fe- cure differuntur . & femperfatis cito. - pro« Qere Sr curantur ? 'Tandem aliquando errorem de- doéti fapere dií(camus, & quamprimumle- ribu tem thali ex morbo periculo(e decumbimus, ul- tro nos ipfíi ultimis morientium Sacramen- a tis rnuniri mature & in(ítanter peramus; ut etiam nos illam effedtum confequamur, ad quem in moribundis producendum a Chri- fto hoc Sacramentum fuit inftitutum. I O vere immanem humani cordis vecor- diam! 'Tu o Jefü! tot mihi tamque poten- W tia falutis media fuppeditas; & his impru- densuti pigror. "Tu totus conflagrasamo- ris ignibus. erga tne, ac in panis fpeciem iei caufa redactus, snimam meamnon alio quam teipío fatiare cupis; &tamenlanguet cor meum, ac ingrato torpore friget. . |Ne t in (upremo certamine fuccumbarn, teipfüm E mihi in Viaticum offers ad iter eeterpitatis, du ad illamque luctam facro me Oleo inungi cupis; & tamen utroque hoc prafidio me mfp mno munire i'mprovidu]s negligo. At da an. L e $3594 369 tehpi lanpguorem, dete&orfocordiammeam; Tu t faic o Domine! accende in me igném, quem Qs t veniíli mittere in terram; ut excuffo omni 'ro il torpore, epulo coelefli reficiendus, totüs sl rui amore & defiderio exaftuem, ac meas dudiro omnes delicias in fola deinceps Euchariftia repofitashabeam: ne permitras me fine Via- Leyspee tico & extrema Unctione ex hac vita exce- 'H[Uf) (' p pv dere; fed benignus concede, ur utrumque yemde Sacramentum mo£ure ac fevventer a me mo- mum i ribundo füfceptum m.hi fit & bonz mortis us u remedium, & melioris vitze augurium. ctamen mus; w ss Qexoxdpo s r oeDep ao ao Ti à ADJUMENTUM XllI. : Chri | Previa imceffigatio & emendatio ! 'VCGOF' €0TUN), quee 0s tu avticulo qmor- : QORH' j '[mpflï Ltis preecipue auxios. reddere ;rasamO loleut. (peciem EL uando ultimo vitz termino appropin- (2 i quabimus animam jam jam acturi, tunc »et nobis eveniet illud ipfüum, quod Propherae ! ) gipfum Ezechieli accidiffe facr.e Papinse memorant, r dum ad templum accedere, & per foramen in illüd infpicere juffus fuerat. Acceffit, g (jo m infpexit; vidit; €9 ecce/ ommis fimilitudo du vepiilium eg animalium, alominatio , & uni- li a veY- e E 379 Adumentum. XIII. teol ver[a idola depita evant in paviete in circuitu er totum. (a) Confcientia noftra eft tem- l: i lum Dei vivi, (b) quod (ub mortem reclu- Prac fis valvis panderur. TTunc in eoattoniti vi- Xime debimus aJominationes peffanas. (c) Ad ter- obhgf vificam illam mortualis candelae lucem cer- pri nemus ingentem cumulum peccatorum tum füent propriorum tum alienorum cogitatione,ver- omif bo & opere patraterum, de quibus nunquam pine doluimus. Deprehendemusimmanem nu- plan: merumomiífionum, etiam in punctis effen- p'ius tialibus noftri ftatus, officii & muneris, de dete quibus nunquam cogitavimus. Intuebimur [)bfxl longiffimum catalogum gratiarum , tempo- &dju ris ac talentorum , quibus temerario defpi- catu abufifuümus. Verbo: videbimus aPo- sinationem defolationis flautem in loco fantio; N (d) qualis locus utique confcientia noftra tanquam templum Spiritus fanéti effe de- 1 buiffet. h | of 'Tunc ratio noftra, que modo per vitee curriculum pravis animi motionibus ini- g!exir uam ferviturem fervit; tunc, inquam, il- el'sqm la legitimo dominatui reftitura ultrici judi- temp( hllüls« cio fine palpo improbabit, accufabit & dam- nabit ur illicita, quze modo cceco glaucoma- 1. te b p Conj tiim Q Eiei'h. 8 v.1O, (b) 2. . 6. -v 1:5: (c) Exech, 8. v. 9. li f (d) Mqtth; 24* V. 15..— L] 371 : szgvia emenzfatz'o eorum egc. tint te obnubilata, & ab amore preprio fafcina- ( tan ta: ut licita probar, defendit, & abfolvit. 1. Precipue autem fequenria nos tunc vel ma- il xime anxios hab.bunt; nemipe 1. neplectus Àdtet obligationum noftri ftatus: 2. conterp!us n d gratiarum: 3. jacturatemporis: 4. abu us u turmi talentorum : 5. mala commifía: 6. bona Qd omiffa. Que proinde modo przvia inda- m gine & provida follicitudine it; erunt com- inerm i« plananda, ut in arriculo m ortis nihil am- liselft- plius fit; quod nos iaauietos & apxi^s red- ners de dere potlit. Id quod feciffe procul dubio Obtinendze bonz ac vebimt placide morti ingenti , temp? ' adjumento erit. j deb mus t ARTICULUSI ; f - ANeglectus. oHligationum noftri flatus, ; nollrd omini: moribundo timorem incütient df de H obligationes fui ftatus, conditionis & officii, quas per vitae decurfüum explere ne- et vit jb D glexi. Hos ergo anpores ut pravenias, eisque fontem, unde illi fzaturire folenr, in um * ji j tempore obrhures, examina te, quomodo hucusque impleveris ob'igationes g. nerales [& dufte I. Chriftiani, 2. Relipiofi,. 3. Sacerdoiis, Iguwma' 4. proprias denique & peculiares tui fia:us, condit;ionis & officii. A rimo ergo ini- tium ducendo, vide, quomodo fatisfe.e- ". ris officio ia Aa2 Cllïi-,- 372 Vddyumentum .XIII'. Chrifiiani j ii In [evvandis preceptis vam Decalogi, quam Ecclefi&. In horum trensgreffores fulmi- POf | qui nabiturilla divini Judicis fententia: JDi/cedite Cat! a me maledicli in iguem etertum ; (e) [cviptum « efl enim: Malediélus omnis , quinon pevmanfe- citi yit inomnibus, que [cvipta- [unt inlibro legis, Tàff u faciat ea. (£) Er merito; nam quis expli- care poterit ( verba funt Auguttini L. 14. de IQF civit. Dei) quavta malitia fit, n obedtre in üi ve facili tantee Majeflatis impevio, tanto tevven- P Z5 fupplicio? — lgiur difpice; an & quibus t1e potiffimum gravioribus noxis animum con- n taminare foleas: qua cautela vites non fo'um tib occafiones proximas, fed pericula etiam re- r mota peccandi lethaliter. Ocyus malo re- medium pone, nihil hic neglioe; omnia ca- Tirr] (hi ve, velumbram fuge. Ulterius inveftiga; an obligationem Chriftiani expleveris. dl" 1 kg» Jn vitaudis peccatis. etiam venialibus, pree- ) cipue pleno cum fenfu admiffis. Peccata finj venialia (ut alibi didum ? funt ligna, qui- d bus purgatorii flammar nutriuntur; & im- ma meníüm augentur; quo plus peccas, eo amplius cruciaberis. Ve ergo illis, qui dia tl bibunt velut aquam. iniquitatem, (g) & venia- lia fine fcrupulo & numero paífim temera- (m r ln (e) Matth.25. v, 41,. (f) Gal, 3. v. 10, (g) Job. 15. 9. 16, Previaemendatioeovum 'esr*c'. 373 rii accumulant... Hi enim in peccando adeo l quui fulni potentes poteuter tormenta patientur. (h) . lta- Jl que iterato inquire, quibus precipue pec- catis venialibus magis obnoxius vivas; & arptus uj* eorum caufam f(crutere, urt fu-cifa r.diceeo citius aref ant malorum fructuum feraces r lgl rami. . Demum inda T te probaveris gaþ, num Chriílianum a In exevcendis bonis opevibus. "'alibus fru- j t pfent &ibus vacuis arboribus jam proximum !m- minet excidium ; nom omzis avbov non fa- .quious um cot ciens fru&um bonum excidetur, €?. im ignem smittetur. ()) — Coe'um verale eít folis ope- mnfoïum ribus bonis: his qui caret, illud ne fperet; enamiv pr&cipue fi careat operibus mifericordie: milot nam cor durum male babehit i noviffimo. (k) smmü ( Quippe divinus Tudex in extremo Tudicii !yelfigä; die non aliam damnationis reproborum al- 18 legabit caufam, quam negle&tum miferi- lls þfæ' cordie operum; efuvivi enim, dicet, t9 pecca(a zonm dediflis mibi manducave ; fitrvi, &g. uon ;03) qül' dediflis mibi potum. ()) | Nec alia ele&torum n Pnerita predicabit, quem fola mifericor- u5 9) diz opera, dicendo: Efuvivi, e9 dediflis lf qul mili manducave:: fitivi, eg dediflis mibi bibeve. &vema- (m) Prein examina, quomodo te habeas m* in fublevandis pauperibus; & egro tis: 1n ril 3 3 (olan- m (h) Sap. 6. v. 7. (1) Luc 3. v.9. (k) I' V. IO? . Ecl. 3. y.2" -[- (D Matth. 25. v. 42. (m) Jbid. v. 31. 374 Zdyumentum. XIIH. I'olahdis captivis, & affli&is: in inftruen- l dis rudibus, & corrigendis domefticorum ] bris Diatlo erratis |. Quodfi infüper facro cuidam Or- din:mancip.tus fis, explora, quomodo hu- mur Ren eusque impleveris partes dm Religiofi m JIo fervandis votii; vae enim voventi, & t 1 non reddenti. Jadicium duriffmum porta- dem bit, quicunque efl ille; (n) — Bonum evat ei, fi qu zatus zon fuifFt bomo ille. (o) . Nam . vota que tali vorifrago Juda nil aliud funt, quam mola Que afinaria e collo:ejus füfpenía, qua illum lege faciilego füo pondere eo profundius in or- €on €i barathr..m demerget. lgitur vide, quo- tibt modo te habeas circa vota, pracipue pau- ! pertatis; conftat enim ex var is, iisque tra- Vite gicis exemplis, non paucosReligiofos, qui d p^uperratis minus ftudiofi vixerant, demum Is ) füb mo:rrem ram horrendis turbatee con-. ()pe fci-nrie ftimulis ac remorfibus exegitaros NU fuiff-, ut a de(pcr»tione quam proxime di abfueri t..— Quid terribilius, quam fi Reli- & giofu« iisdem omnino fcalis, quibus in coee fly lum afcendere debuiffet, in infernum de- q TiQ Ícendat? ,Poft hec expende, an genuinum te Rcligionis filium demonftraris Qu 9/ pel IT od RA U. ( »Cant. (o) Matth. 26. v. ;4. ;Prævia emenzatto eovum &5c. 375 feren. ]n obfevvandis Regulis.. Unus ex illis li- Jcorum bris, ex quibus in ultimo Judicio ex vatici- m - natione Joannis Apoc. 20. v. 12. judicabi- do li mur, afferente Bernardo etiam erit libellus Regularum, quem tunc producens daemon clamabit: Ze tue Regule, e9 bi tui moves. V nobis, fi fübdu&to calculo tot invenian- w V tur regularum transpreffiones, quot earun- Inquire itaque; j þarm- dem apices numerantur. nid) quasnam precipue regulas pre aliis fre- j votd quentius, ac liberius transgredi foleas, eas- mmola que in charta notabis; deinceps feepius re- ; um lependas, & accuratius fervandas. Tandem y o conícientiam confule, an non defueris pat- s qu- tibus boni R«ligiofi e pa - du pevfe&le pevageudis opevibus quotidiatis. je (f Vere magna ftultitia eft seternis lacrimis J$ qUi digna, ob defectum purze ac ab omni amo- re proprio defcecate intentionis illis ipfis eruft ? r operibus, quibus facili impendio coeleftem coronam augere poffes, irreparabili difpen- vlatos rorime dio non nifi piaculares peenas accumulare; & per tot exantlatas in vita miferias, exhau- ( J jn d ftosque labores ac füdores loco. majoris in ccelo glorie non n'fi fupplicia in purgato- T rio mercari. Adeoque accurate diícute, jinum qua intentionis puritate, qua methodo ac [ perfe&ione quotidiana opera peragere fo- leas? Unam actionem poft alteram affume d a folitis defe&ibus expurgandam ; & ad lib Aa 4 pe:- LÀ 376'4 2 ddyuitentum XIPHL perfectionis l-ges efformandam. Preetérea o fi Sacerdotii dignitate praeditus es, folerter d tecum reputa, quomodo impleveris munus Swcerdotis. p inté Ia vecitandis. boris./ canonicis. Sacerdös; fiti dum penfüm Ecclefiafticum perfolvit;: tam Hu pro Ecclefia militznte quam purgante gra- fend viffima legatione fungitur ad Deum, & me- Q dius ftat inter Deum & naturam humanam, p Nemefin iratam reconcilians. Va igitur A illis, qui cum Numinis iram placare debe- Tur rent, eam maois irritant, dum attentius [ent ludunt, quam orant. Immurtabili Dei ef- dis fato eft maledi&lus , . qui. facit. opus. Domimi Vlg fraudulentev , vel, ut alii legunt; sgligenter. pen (p) Cum ergo horz canonice vere & pro- Ceri p'ie fint opus Dei, utpote pfálmi a Spiritu li $. dictati, meriro maledictus erit, qui ma- of Jori cum attentione legit novellzs, quam exxg horas canonicas. .. Quid enim efl voce p[allere, " Ms snente auteim domum $9 fovum civcumive, af Si bomines falleve . 69 Deum ivrideye ? ait Conci- TX lium Trevirenfe fecündum. - Quali. vero gu Deus nofter aut cecus effet, qui hec. non Tf videret: aut fürdus, qui nos nonaudiret: aut v ligaeum idolum, qui iftas irreverentias non fii fentiret. At fentient hi (uo tempore poenas. pe Hss ergo ut effugias, animo recole,num a oras canonicas recites.loco decenti: tem- pore ——(p) 36ï€i72.4.8. v. IQ. ï r r] Prævia emeba'atio eorum tgec. 377 if pore congruo: fiu modefto : voce diftin- folette Xla: mente attenta: juxta Rubricas fervato tnond prafícripto ordine. Ítem num vitesomnes inrerruptiones, omiffiones, omnesque di vetdo flractiones | voluntarias. Nam . Thomaás Vit, t Hurtrado enumerat 50. Au&tores, qui con- e grt tendunt, eum non fatisfacere praecepto, qui me cum diftractione voluntaria orat. Et licet Ymát4nt pro-fententia oppofita Diana plores quam ? igiwr T 24 Auctores citet, tamen hec ipfa Docto- e dee rum & opinionum diverfitas, ac. prioris Jtentios fententiee vera probabilitas nos in excutien- ag dis & cavendis evagationibus voluntariis [j vigilanriores reddere deber. Infüper ex- lJ gþgzzmr. cerdortis pende, qua accuratione fungaris officio Sa- &pro- - J celebranda Miffa. Si de quolibet verbo Spinità m m otiofo íeveriffima ratio exigetur, qualis exigetur de tor füb Miffa diítractionibus, ? quam J Wäïfy verbis preecipitatis, aCtionibus immodeftis? i I?flï CUM s m Si fanguis Abelis Deum tantopere ad fu- j Cone mendam vindictam incitavir, qu.d faciet fan- gf] vero — guis Chrifli , facrilego litantis tepore teme- [ not ratus & profanatus? Pro aliis, etiam pra- jret; dU viffimis fceleribus ipfum Sacrificium eft ho- ftia; fed pro commiffis in Sacra operando jos 001 peccatis jam zon veliuquituv boflia. (q) — 1d- «irco, nempe ob errata a filiis in facrifican- j j; [ufe Aa $ ....do ^ ,por: À ï."(q) 'vHebr. 10. v. 26. 378 Aa[jumenämi XIIL bri do admiífa, juravit Dominus domui Heli, quod zon expietur iniquitas domus ejus vi&imis do g. [aciificiis im &tevnum. (Yr) Sacramentum Euchar:ftie, quod aliis eft thronus gratiee, ( & menía vit:e, malo facerdoti eft tribunal dlle jufitie /| & menía calicis furoris Domini; fice ubi mortem & judicium fibi manduca:, & enitr nefi bibit. (s) . Quid terribilius, qu:m illa ipfa actione ultricem Dei Juftitiam magis irri- , Ly tare, qua illam placare deberemus, & loco T | gratiarum : [auvizave fibi iram (t) ex illo Chi ipfo Myfterio, in quo Deus, tefte Triden- m 1 uüna Synodo, omnes thefauros fui amoris feff i profudit? Qu fer Adeoque disquire r. qua mentis atten- tione, & cordis fervore, qua vultus mode- ettrai ítia, fenfüumque cuftodia, qua vocis gra- im. vitate; motuumque decentia fanctaSanécto- Qtte rum pertractes? 2; Quomodo re habeas in Md [ obfervandis Rubricis, in acceffu, receffu, al ll & Canone; precipue vero in Oblatione; Confecratione & Sumprione. Errata cor- [^17) rige; finita poft Miffam gratiarum actione, juli peculiare examen (upra comm ffos in ea er- Qu rores inftitue; dein poftridie ante Sacrifi- fig. cium propofirum eosdem emendandi reno- E. is Ru- if va. Certum Lquoque diem relepend bricis (r) *!.Reg;g.v.14. ( (5) 1. Cor. ;1.w v, 29. (t) Ria:n. 2. v. 6. e Em Previa emendatio eorum t2c. 378 bricis de&gna. — Denique fcrurare, quomo- L] TT o fatisfacias oblipgationi Sacerdotis entum In admiriflraudis. Sacramentis , precipue [a- Y4tí eva. Exoinologefr. Femibi, [i zon evatgeli- tibund zavero/ ingemuit Apoftolus. (u) Etiam ormiai facer Judex habet, quod ingemiícat; vee 1,4 enim tibi o Copnfeffirie! nifi officio tuo be- ne fungaris. Nam erit anüma tua pro a.ima lia ip itf equ$ , illios fcilicet peenitentis, qui tua incu- &l ría perüit: (x) & /anguigem ejus... Nempe er 1lb Chrifti; cujus pretium in hac vel illa ani- rda ma tua culpa interiit, divinus Judex, o Con- at feffarie; de tua smanu vequivet. (y) . Et vero quid miferabilius, quam temeripfum in in- Wil2 fernum pracipitem dare, dum alios inde modte extrahere cupis: temet peccatis polluere; du dum alios iis mundare fatagis: inde forde- j Ícere, unde alii mundantur: ibi perire, ubi yes 1 alii falvantur: inde fugere mortem, unde v«ca alii vitam? i. ! non egim lbominuis latiott Proin vide, quid facias: exerces,jud.cium , [ed Domini; €? quodcunque j a ;&fone, judicaveris , in te vedundabit. (z) Vide, in- quam , an non etiam tu illorum ex numero yu d ycrile fis, quibus Deus foam focordiamillisEzech. 34. V. 2. verbis exprobrat, dicens: utod j &gvo- j iufivinum . /uzt , "n confolidaffis, €g quod ftum, ld — 9 0 (u) 1. Cor.9. 9. 16.. (x)- 3. Reg. 20. v. 4'2.;. — Qy) Exech.3,v.18.. (z) a«Paralip.14-v.6. e du 380 Zddumentum . 5('11].* rio £um , 1on fanaflis: quod cotyfmäum, 20n alli- Dl gaflis, &g. quod. abjeCum el , non veduxi[lisy €g9 quod perievat, non quafüflit 5 fed cum . au- nite fieritate tinperabatis. eis * € Ervaverunt, $g CO dijperfi f[unt gveges met, & mon evat, qui ve- tl quiveret. Propterea. Pafloves audite verbum feren JDomini/. vivo ego, d:cit Dominus Deus; quia max] pro eo, quod fa&li [ut. greges mei ia vapiiam, füs €2' over mee in devorationem; pvopteres, Pa- refti Jloves , - bac dicit Dominus Deus: ecce ego. ipfe Ti füper Paflves vequiram gvegem meum de manu [cier eorum. (aa).'AKeddeut amimum * pro qnz'ina. catu: Exod. 21. v. 23. &i Itaque examina, quomodo fungaris of- lepe ficio 1. Judicis in procuranda Sa.ramenti Ihor; quoad (peciem & numerum fàaltem formali (s integritate; in difponendo poenitente ad de- 4l biium dolorem & propofitum ; in. injun- Wtb genda eidemr paenitentia peccatis propor- f tionata; in differerda & neganda, ubiopus Vs fuerit, abfolutione; in ejus formula debita ex| cum reverentia ,& mentis attentione ,Pm,' nuntianda. . ræfcrib'e-näis- contra rela- aQ 02. Mediciin p f pfus med/is, & injungendis medicinslibus mit poenitentiis : in formandis interrogationi- far bus diícretis, ne fcandalo fis, & occafio ime ruinz vel tibi vel peenitenti: in vitanda cu- rio- ine[ ; ; gaa) -Ez,äch. 24. 7.2.8. O j&q. e E ?rævia eätendatio £orum £jc. — 38 riofitate & impatientia, nimio rigor&. vei ml noxia lenirate, metu & refoectu humano.. du 3. Dotlovis in folvendis propofitis a pce- (UIL ( u d nitente dubiis: in füppeditandis confiliis congruis: in inflruendo & monendo po- NU nitente, 1777 An non nimis preceps fueris in ferendo judicio &. dandis refolutionibus; y; ( maxime quando occurrerünt implicati ca- fifi fus de impedimentis matrimonii, (imonia, T^ Pd' reftitutione? Pracipue vero num necefla- T il riam tibi pro excipiendis confeffionibus o at fcientiam, prafertim circa jurisdictionem, j dl ca(us refervatos, cenfuüras, reílitutionem, & impedimenta matrimonii comparare fa- yurit tegeris? Hunc in finem ftudio T'heologize Wil moralis determinarum tempus, (i non in formal ndde dies, faltem in fingulas hebdomades affigna. 4. Qua cautela, prudentia, morum, | i verborum, vocisque gravitate excipias con- prop feffiones, precipue faminarum: an er vbiopd ilas te feverum exhibeas ? Pocius 2 quam/ familia;' em j d yx pro j. An accedendo ad | facrum: tribunal per a&um contritionis tibi procurare ftudeas « r ftatum gratie, fiforre illo excidiffes; pra- iniibis mitcasque actualem intentionem tuo officio gatot* farisfaciendi, & poenitenres. abíolvendi ad occtio mentem Chrifti & Ecclefiz ? 6. An non fub frivolo obrentu infcitiz, 1io- ineptirudinis, negotiorum, Ítudiorum, va- letu- — 382 Adyumentum Xi]]. ; n letudinis, aut ex vano metu propriam con- fcientiam laedendi, turbandi, &c. confiten- jj ribus pronas aures prabere fübrerfugias? Tour Sun Parochus peccat conrra juítitiam, qui ex- hibendo fe morofuüm & difficilem Parochia- refr Don nos fuos abíterreta frequentandis confetfio- nibus; Confeffarii vero Regulares, qui fa- P crum tribunal vel accedere renuunt, vel etia rarifrequentant, peccant contra charitatem; obediett'am, obligationem (ui flatus; & etia fed mentem Fundatorum; ac privant Deum oloria; Chriftum gaudio, coedlum Beatis; Conf Kcclefiam juftis, fe vero ingentibus meri- fuen tis. ln Licet enim juxta S. Gregorium vegi- men animavumfit av$ avtium, & minifterium pul typi angelicis etiam humeris formidandum: ta- men per hoc Chrifto cooperari in falutem fatrj itfim animarum., ut advertit S. Dionyfius, ef Qu opus-diviniffinum; & tefte S. Bernatdo, bq- IT mini mevitorium cque ac gloriofum. 7. Examina, quam cautus fis & relioio- Qu fus in fervando confeflionis fipillo? Illius lo Iu infractio triplicis preecepti transpreffio eft, naruralisfcilicet, divini & Eccletiaftici;nec Dlo Ms non triplicis virrutis violario eft; in primis Suflitie ob injuriam fame proximi impa- Qut &t étam: dein Z?digionis ob irreverentiam Sa- cramento illatam: denique Charitezis ob Dier fcand lum fidelibus d::um, quinulla readeo Qn à fcandalizantur, atque fi confefliones revela- Iri X Previa emendatio eorum £gc. 383 ri audiant. qm Cor. Quemadmodum igitur Num. yonttat 19. Vas, quod non habebat operculum, im- fügis! mundum cenfebatur, & ineprum ad ufum quie- San&uarii , ira Sacerdos, qui lingu;m füuam TT refroenare nefcit, officio Confeffarii a non eít. P[US yfelli. ux, W Porro morrale peccatum eft manifeflare etiam levem poenitentis noxam: filendze ariti htis, d etiam funt ille peenirentis conditiones, de- fectus naturales, aligque circumftantize ex t Denn ] B€8ïi$1 confeíTione cognita, quarur revelatio con- j nel fitentis opinionem apud alios etiam leviter imminueret: utfi diceretur, quod fit fcru- inm uf pllerim pulofus; patiatur tentationes, labores zelo- typia, occulto morbo aur difficultate in ufu um fe (ilcem matrimonii; vel quod fit illeoitimus, - ex iu$; ! infami familia ortüs, ere alieno gravatus; quod habeat grandes afflictiones, aut aliquid 100 fimile. Propter eandem caufain abítinen- dum pariter eft a quibusdam generalibus i ) llis loquendi formulis, v. g. in rali loco audivi multa facrilegia, adulteria; velin tali tem- remo CH, plo, in raliloco audiri tot confeffiones ge- f nerales, que neceflario erant. repetenda ; l Ptimls aut primus panitens, quem audivi, erat fur, j m* autadulter; fimilia enim dicta facile occafio- jm nem prabent maximorumincommodorum fl d i cum graviffima hujus Sacramenti injuria, Ex quo facile colligitur, quanti referat, ut mer ii v Con' e ) 384 "Adyumentum .X iI [^ Confeffarius ponet cuffodiam ori fao, (bb) l & oflium civcumflantie labiis füis; (cc) cum Que hac in re incautior linguee lapíus facile le- ju.txt« thalis effe queat. [I5 « Detectos itaque defe&us ut eo certius & Ten citius emendes, fequentia duo media adhi- (n. be. 1. Poft auditas confeffiones ftatim, in- jula ftituto brevi examine,. re reflecte, analiqua tils . in retuo officio defueris. 2. Quando denuo ii ad facrum tribunalte confers, firmiter pro- qm& pone a commiffis nuper defectibus cavere. fegu Id fi feceris, auditee confeffiones inarticulo þerc« mortis non offendiculo, fed folatio erunt. E Denique diícutienda etiam veniunt Omi Cler Obligationes proprie ac peculiaves - cujuslibet flatui. llerQ Cui placidus & quietus ex hac vita dic. Dd ceffus in votis eft, is modo peculiares, ac &nenr proprias fui ftatus, conditionis & officii ob- WW ligationes &qua rigidaque trutina expendat; f precipue verofcrutetur, 1. num earum de- i at bitam fibi notitiam compararit, ne verferug Yih in ignorantia crafía? 2.an omnes partesef- E.cm fentiales füi officii expleverit? 5, an nil omi- tm ferit liberum quidem, nullisque leg:bus prae- Ti ceptüm; quod tamen facere oratitudo erga [l eum, charitas erpga proximum, perfectio Chriftiana, & inftinctus divini fuaferunr. N um; EMEREAEILTY —(*bb) Ff 38. v.2. (cb) Pf. 1'40. V. $. Q e um - i , Prezvia emmendatio eoritm Cg'c. 385 10, (1) Nuné quilibet propriam judicem , eum- cc) qum que maxime in hac materia rigidum agatj aclle b ut tempeftivo hoc examine rerr bilésin morz tis articalo angores, divinique judicii rigo- ertius d rem evitet; fecundum illud Pauli: (dd) dia adh Quodfi nosmet ipfos dijudicaremus, ion utique m judicaremur. . Nunc, antequam ingroat fle- ndigi rilis illa & tenebricofa nox, 4uaudo gemo po-. lo deni ef] opevari , (ee) nunc, inquam, mature Tiet o quisque ac ferio perpendat, &«x femetipfo ; aavert fequzntia duo. puncta fiepius & meditate atio percontetur: 1. quid inarticulo moris, quid tl etuti in judicio circa hactenus dicta epiffe, quid It omlfiffe OP['abOl? ATR UE atf*endc, QUid COU- 772 Ícientia refpondeat. 3. quomodo me in po- fterum habebo; qug deinceps, quibusque vt d- mediis, pracipue circa modo examirara ates, V emendabo? Propofira fcripto annotaffe, & fficid in nfumdeduxiffe, ingentem morienti con- fo'ationem afferet. Nihil enim du!cius, ai£ ;xpendzf; egnm t eneca, bene geftorum memoria; nihilfua- vius interno confcientie reffimonio, quo enntt | Yfo$ei" fecuri füb mortem reddimur, nos per vis tam omnes faltem effenriales noftri officii & mnil omi- bospr ftatus obligationes accurate femper; & ad udo df äimïïim eXplevi'(T?; Rf d afentn AR: NUHC Ms s ) s. Corc i. a. (e6) Sfan- 9. 1 44 E A 336 Adyuuentun XIIL CARTICULUS L: Ti nac Contemptus gratiarum. uf oribundo timorem quoque incutiet M confideratio fequentis veritatis: de- t buiffes fieri fanctus: potuiffes fieri fanctus: Mi & tamen vixes Chriftianus mediocriter bo- d Ti nus. Potuiffes fievi fanttus f? U5, Ob tot tantasque gratiaf, easque prorfus dem fingulares per decuríum vite a Deo acce- pras: ob tot media, Ícilicet exercitia, ani- dem mi colle&tiones, examina, medirationes; Qio communiones , confeffiones, lectiones fpi- in [ rituales, conciones, &his fimilia: ob rot GRU occafioges exercendi a&ctus heroicos, & varias Vitg infignes alias virtutes; quarum gratiarum, at li mediorum, & occafionum fi vel tertiam Ut partem quivis alius habuiffet; ad magnam l,c eluctatus fuiffet. fan&tirarem Qu Debuiffes fievi fouctus Ts "Ob voluntatem Dei omues ad fan&titatem Dion proprio cujusliber gradui & ftatui confor- tüj mem exhortantis : $az&i efflote, quiaeg o fan- n difi- &ys fum. (££) ^ Ipomni conver[atiene Jan tü.(mg) Huc efl enim volunmtas Del, [auchifi- ede- illo catio gcvjlra, ghwh) | Nam ideo creavit, r mit, VTaf (££) Eev. 119 44. (gg) I.."Peï'tr. I. 9. 1j- - (hb) 1. T4eff. 4. V. 3. ( e ( m Pvevia emendatio. eoyum egc. 387 mit'v'&elegz't not Deus, ut effemus fanfhitg im- maculati n con[pettu ejus. ( D 751') Deþüiifcs fie- ri fanétus cütit .Ob conditiouem [latus religiofi: ob digni- |de tatem Sacerdorii : ob officium, quod geris, lus Monftvo[a enim ves eff, tel!e Bernardo, gva- x bo ^dus fummus , 69 amnnus sofiius : bonor. [ubli- mis, €9' vifa defovmi, ut a'vertt Ambro- fius. Demum debui(Tes fieri (anctus 'Orlus -. Ob tot bona exempla aliorum, qui ejus- ( dem recum conditionis fuot, & qu'!in eo- , ii« dem tuo munere & pradu magnam perfe- i0nes &tionem adepri fünt. Potuerunt ifti & iffi ss in eadem tecum domo , ftatu , officio edu- ) t cati & verfati, eandem tecum regulam & iaf vitze genus profeffi, aeque fraoili carne ve- [üity iti, non minus violentis animi motibus & tiat tentationibus apirati, potuerunt , inquam, i; cur non & tü? edic: cur non & m ? ,gmm quid excu(ationis olim divino Tudici affe- res? quid enim illiamplius habuerunt, quod Tuteti non etiam tu habuifti ? u:d maoltis : pO-; tuiffes, & debuilffes fieri fanctus yot , & qui- , t* dem magnus fanétus; il Et vix es. Chrifhanus mediocviter bonug.. i Quse tua confüfio, qus rremor erir in illo rerribili judicio, ubi. de his ommbus gt mi(; gfatiis feveriiimam rationem omnifcio Ju- E L . dici j if (il) Eglz'ejl I. 0.4; Pa 388 Adjumentum XIHIE. — dici redderecoperis ? Quid tibi animi foret, t Ífi temera;ie prodipgus fexcentos milliones (ud & viginti reg2a pro re nihili dilapida(fcs? (o0 Atqui unica; eaque etiam minima gratia plus didr fiein valet mlleois million:bus,omnibus regnis,to* toquemundo;&:amen harum tam ingentem Quj 77 numerum adeo temere pro re nihili prode- n Vel minima gratia eft pretium fan- jqd& guinis Chrifti, eít nobis communicatus Di- lat viniratis radius, eftarrha & pignus bearitu- 005, dinis :terng; & tamen tot tantasque gra- fem 1is Q tias perdidifli, idque proprer nihil. . Quid reípondebis divino Judici pretium (ui San- 4 Tim tibbi uinisa rerequirenti? torgratiarum exaclif- j ^'(am ra ionem exigenti quid repones?... De( mla quid ;unc feciffs optabis? .... Subfi(tehic paululum ..... quid in pofterum facies? ... i Vela non prius complica, quam certi quid propofueris , fcriproque notaris. Va illis, qui Judaico rnore igcivcumcifis covdibas Spiritui [anlo, ejusque inftinctibus femper veliftunt! (kk). . Habenthi, quod - bi timeant ab ira 74gni. (ll) Quoniam quafi É c0] peccatum aviolaudi eft, vepugnave: &9 quafi [ce- jus idololatrie , uolle acquiefcere voci Domin. fiQ: (mm) 'T:meas, ne etiam tibi dicatur: Pro Q €o ergo, quod abjecifli fermonem Donuni , ab- | jecifl (Kk) Aäör.7. V. 5-1. (ID) Ap 060 -60 'U, 16l (nm) 1. Reg. 15..v. 2g. Previa eniezgdatio eovum €sc. 389 fotet jecit te Dominus, (nn) & te abjedo a'ium Tiones quafivit fibi Dominus virum juxta cov fuwin, liffs? (00) paratamque tibi gratiarum feriern trg- a pl didit 'proximo 1uo melira te. (pp) — "T:meas, ls ne in poenam ram prejc&ia-f'xufus pratia: um enfeft aufevatur a te veguin Dei, deturque genti fa- grode- viexti fvu&lus ejus. (qq) . Sic Sauli Davisem, n jude Mattham, judeis Gentl«s, Chri- flianis inter tormcnta deficientibus Ethni- i D editt* cos, ipíosque non raro tortores in gratiae egl'ä- regno fübrogatos legimus. Quod innume- Quid ris contigit; etiam tibi contingere poretl, i. Time, & ea deinceps fidelitate illuftratio- nibus morem gere, qua eis paruiffe in 2po- if ]esq, " ne defiderabis. Sicur enim eas neglexiffe mala mortis indicium, iia iis obtecundalffe li J gratiae finalis felix augurium eft. quid ARTICULUS IiL- ml jactura temporis. dbut oribundum vcehementer anget jactura iodl- M temporis, facla per otium, perotio'a$ Mll/l l coilocutiones, per occupationes ant omni- jfe pl no inuriles, aut minus utiles neceffaria:ve. pfia i PN Cum cernet, fe illud tempus, quod i 3 Deq j ^ em sl jefif (nn) I,.Re,g-. 15 mg. ' (00) 1. Reg. X3. v. I6 14. (pp)t. Reg. 15.v.28. — (qq) Matth. 21. V.43. üvac: 390 Zdiumentum . X1II. Deo tam liberaliter conceffum erat ed agön— f dam po^itenriam , ad aügerdam prariam, -mi àd promerendam gloriam, maxiniam par- Hs tem perdid ffe, aut a//ud agenuo, aut zil I &gcndo, aüt male egendo. pi Tuntum valez modicum tempus, quaiztüm pii valet Deus: bcae enim coufumpto tempore eumi- dæ [ yuY Deus, ut nobis tefüs eft Bernard:nusSe- f nenfis. Msle ergo confüumpro. rempore P gemmam dilapicafti, qua ceeium, ipfum- hel que Deum mercari licuiflet; nam cu:libet j temporis momento bene.transacto refpon- 3 d«-:f'gradus giorig. « rernum — dura.urus. ia üot ergo remporis momenra male impen- 14 cilti, tot beatasternirates perdicitti, & qui- pusï dein damno reca rermis lacrimis reparardo; UE quia perditum non redit tempus. J;éta- ilu] Tam a te fattam jam quidem non agnofcis: licu erit; cum agnoíces; & utinam non fzroni- qui mis! eriam ru aliquando, fed incaflum ex- a clamabis illud: )uis bt tiibuat, ut fimn u- Qu xra ineuf.g priflnos? (v). Ab!1 non et acer- t . ior ia orco dolor, quam male impenfi rem- T poris, & neglecta occafionis memoria; Xer aJebar anima illa ; qua »apparuit P. Ramie Tie Fcz S. |. 3 Damnati vel unicum quadrantem ex ho- pa n Tis illis, quarum iot nos adeo teniere pro» p digi- ^ (rr) juib.gq.gg V, 2 e Previa emendatio eorum €3c. 39* p dipimus, wniverfo mundo & atrociffimis TM mille annorum cruciatibus lubenti animo m pit mercarentür; & nos de maile locatotempo- üt t re tántum abeít, ut doleamus, ut etiam At veiet tempus, uti minatur n gaudeamus. unm piusA(cera,(ss) vemiet tempus, quando un At dlli- diein feu boram pro emeudatione defidevabis, €9* ï:nmSe,- nefcioy animpetrabis ; in poenam (cilicet pro- st digz illius remaritatis, qua tot horas, dies; ipfum- hebdomzdas, menfes & annos irreparabili [u:hböl ja&tura perdidimus, vel mala patrando, elpür- vel bona omittendo ; vel etiam bona male apendo, [WIUS. i Indaga ergo, quomodo hucus que rem- , AQUe pus impenderis? quomodo illud in articu- i doy lo mortis impendiffe volueris? quomodo ;&u- illud dein-eps fis impenfurus? Neve par- yofct ticula bong diei te pretereat, hodieadhuc " (sto * cuilibet hore certam fünctionem, & cuili- lum d bet fun&ioni certum tempus'prafinito;: ut " quotidiang a&tiones ex praefcripto tibi ordi- el f ne diuruo , non vero ex fortuito impetutu- Ita ex ordine fivi- lii multuarie peragantur. gmor xeris, ordinate optimeque compofitus mo- um rieris.. Nam benefemper vitee tempusim- pendiffe, beata eerernitati per bonam mor- Ti tem confequende ingens adjumentum eft.. gie p! Pi Bb4 ( AR. nj j (s$) L. 1. Q. 2,4.; dehimit.—C'hrij'ïki—; | * 392 Adjumegtum. X 111 | "AR TICULUS.IV; fur Abufus. Yalentorum, . pi tü, 'oribundum non minus anxium habebit eon M LV&X abufüs, imo & non ufus talentorum. E 'Taleüta cuiliber noftrum a Deo concredita, pun fünt quinque fenfüs, & duze precipue ani» GD m faculiates, interprete Gregorio Magno tüler Hom. 9. i Evang. ubi eit: Quinque ergo, LEU l galentis domum. quinque. feufuum. exprimitur s duobus vero intellelus qg operatio deliguatur. inln Tgitur rigido examine jam modo difquire, nitd quomodo hucusque ufüs, vel potius abu- Tner fus fueris tuis fenfibus, ac anima potentiis, tili prefertim intelle&tu & voluntate, aliisque 80q acceptis a Deo talentis; nam.om/i, cuzmul- àQui zum datum efl , multum quevetur ab eo:: £$ cuá DI commeudaveruut. multumy plus petent. ab eo. füod Luc. 12. v. 48. Proin vide, quibus pet mge. diem copitationibus memoria, queisaffecti- Ua bus voluntas occupetur? qua cautela cohi- dlis ] eas oculos precipue ab objectis minus pu- Otl, ris? qua follicitudine refroenes linguamia Iu verbis otiofis , jaétabundis, charitati vel Tin puritati coritrariis? quo guítus moderami- Mito ne utarisin cibo & potu? quapromptitudi- 1 ne auresavertasa murmurationibus, 'detra- ha &ionibus, nec non a falibus Venerem olen- tibus? quomodo tibi caveas nontantum ab oprii ilicitis, (cd gzi.gm a periculofis tum pr ( tum Q e ) Previa emendatio eovum t$c. 393 j tum alieni corporis tactibus? an nonamori 'proprio nimium indulgeas in fomno, vefti- tu, recreatione aliisque ftudiofius quafitis hdbcli ï commoditatibus corporis? Eriata corrige, XOTUTT, Etiam non ufum rilentorum gravitfime (tediti puniturum divinum Judicem, abunde do- lj df cet pzrabola deillo fervo, gui unum tantum Migno talentum acceperat , idque abiens fodit in ter- a ag vam, €7 ab[condit. (tt) INam licer illud nec perdiderit, nec delapidarit, . fed reduci Do- Ti ägimtzm mino integrum denuo illefomque reddide- ii ritdicens: Ecce/ babes, quod tuum efl , ta- s du men audiit f(ervus malus; & piger, & inu- otenti tilis;' ejectusque fuit in tenebras exteriores, dlisq eo quod illud noncommiferit nummulariis, juimi- a quibus dein veniens Dominus illud cum ;«9'.['!4 "wfura recepifet. Perpende ipitur, quo- Qj d. 1nodo fanitate, corporis viribus, fcientia, us pet ingenio aliisque. nature & gratie dotibus ;a?fü&i' utaris? an fis lacerna, que. in domo Dei aliis lucendo confumitur?an vero füb modio m pl -otioíe delireícens, Deo inhonoram,proximo TE -inurilem, íoli tibicommodam vitam ducas? iUl v "Time, ne etiam in te coeleftis Paterfamilias ratm intorqueat terribile illud fulmen: Zvo/ite ab Ui -€o talenum , &9 inutilem yut feïvumejfia-ite 15 tem,. * du - dras exterio,ïefï- (uu) makn' Pomo um 2b Bbs- u ao - (tO Matth. a. v. 18. - un (uu) Matth. 25. v. 28. 0 30. - d 394 "Adyumentum AXII -1;!. : Porro fi meru: non ufus talentorum tatf horribili peens pleétetur , quibus fuppliciis talentorbm : abufus caftigabitur? Vee, ve villico diffipanti bona Domini fui! Pazebit D- smale n noviffimo.(xx) Magnum certe be- neficium eft, quod nos Deus nec caecos, nec il riiej claudo:, nec fürdos, nec mutos, nec amen- tes aut deliros, (ut! voralios). nafci permi- que ferit. / Quam barbars ergo & immanis in- Quo [eri graritudo eft, his ipfis corporis fenlibus Tem animgque porentiis, qu& ad ipfirm hono- randum unice nobis concefie fuerunt, nos pri rebelli proterviaad eundem Deum offenden- Ciän( lips dum abuti; fümnio beneficio maximum maleficium U.'rig per fummam ipjuriam repen- E Ti dendo ! - ]dcirco m odo corporiä'fenfus, aüima&« : dere ! tela que porentias injecto fr ceno ad retionis le« ge^»itamoderare, prout illos te m oderarum T Verl fuifle in articulo mortis defiderabis. . Dis- UV quire, quid deinceps iis negandum, quid Libi Obtrudendum fit? & certa tüm externg, tum inrerng (ut vocant ) mortificationis pre opera determina, deinceps fuis queque fubjh temporibus ftabili lege obeunda, — Quod fi À feceris, magni id ribi folatii olim mareria f erit; precipue dum facro Oleo hi ipfi fen- etlg flusf tui exzremum inungeleur. dAUP . (lun W. (xx) EccdW3. . à7. Pravia emendatio eorum qsc. 395 »^ARTICULUS V. m t ;ppliciis Mala, que eommifimus. - (g, v lub enique ingenti pariter angore moribun- « b d! animum excruciabunr illa a fe com- 05 08 miífa peccara, quae vel nunquam, vel non C atmelt rite in confeflione expofuit; eaenim, quae qu&é bona exomclogefi eluit, fibi faltem l m f pacis quoad .ulpam remifla effe, pie (perare po- ferlbas ter't. lraqueexamina, an non fape majo- j hono rem curam a follicitudinem, plusquerem- , 00 poris difcuriende: conífcientiz, quam eli- ifnito ciendo dolori impenderis? num debitam di- moxmut ligen'iam, con.tum temporisque fpatium uirique bene faciendo adhibueris; & fuper- patu:alia doloris motiva prinsrite apprehen- anire dere fludueris? num debito modo repara- ionis t re fategeris ruinas (pirituales aliarum anima- :defawm rum, quibus vel fcandalo,. velconfilio, vel verbo; aut facto, aut omiffione peccsndi s. DI:S' Jffl g occafio fuifti ?. an pullius animze perditio tibi imputari poffit? an non ipfze etiam tuee exerma prereritee confeffiones fi fiations : nt materia clayibus fuübjicienda? uo At oppones folenne illud. tuum: m | maiem fum — confeffus. Sed. num omnia, & num l 'lPü h eriam bene? num idem, quod tu;: judi- cium de tuis confeffionibus feret divinusju- AW dex, quandofub vite finem fcrutabiu r Je- // ru/a- e "— 396 Adjumentum| XIHT. & f-u/?z!em in lucevnis? (yy) Nota: JNon omnis, qui dicit: Domine, Domine/ imvabit an ve- quc Tor gnum celorum. (zz) Certe S. Therefia or- cum plenum malis confeffionibus vidit. bus, i Quot non ob male peractas confeffionesar- dent apud infercs, qui tamen fe bene con- I'fpäl nfer feffos crediderunt! Time, ne & tu ho gum fum! numerurm augeas. At dices: 1íta non ferviunt , nifi ad im- pue plicandas fcrupuliscon(cientias. Won tein- g, epte (crupulofum, fed de tua (alute pruden- &i ter follicitum volo. Sed edic! fi nunc tibi a moriendum e(fet,. & coram divino J:dice b comparendum , an tibi peracte hactenus (uq confeífiones folatio effenr? an de earum va- | 1 De y lore fecurus morereris? an r/bi conícientia feS, 4 teftimonium perhibet, te (emper omnia; in- | Mfej tegre, & debito cum dolore confeffum fuif- QU i fe? Siiita eft, felicem te pronuntio; fecus I5ye vero-ítatim peracta accuratiori confeffione at omniutrn priorum defectus emendare ft tue, L :Et fi forte confcientia tibianxio remoríu Jug alicujus animz ruinam exprobraret, vel fi n c te laxioris vitae exemplo aut dicteriis, alio- tj ve modo proximo in decurrenda perfectio- D nis ac virtutis femita cffendiculo & ícan- & fola dalo fuiffe, te reum ageret; íine mora Qüj) non folum verbis ad pietatem compofiris, m ( bt m p qer r e u- — Pravia emendatio eorum s. 397 At & melioris vitee tenore, fed etiam-fufis TU quotidie pro eodem precibus, & frequen- fia Ql tioribus mifericordia & paenitentige operi- Vidli bus, aliisque volunrariis ac heroicis virtue fasdh tum actibus illarum glore diving damnum je 0f reparare iatape. Secus time, ne redax ex horuri inferis feduéta per te anima, uliricibus te flammis involutum una fecum in. orcum g pracipitem agat; ut ibi habeat focium pce- fl I n&, quem hic habuitauctorem culpe. 77e rude enim bomigi illi, pev quem fcandalum veuits 1 '[lbi expedit. ei, ut fufpeudatuy imola afinaria.in col« üdice lo ejus, $9. demergatur. in. profundum . emaris, (aaa) "Terreat hos larvatos, & humana car- ,Qunti -um yh ne veflitos deemones, quos Lucif«ti fatelli- 4 ^jentid tes, orcique emiflarios apgere non. pudet lm)m" terreat; inquam , hos Derengarius moriens; p full qui licet peenitens, tarnen his circumftan- fecu tes verbis affaus e(t: Paulo poft - delebo--ad | «t Dei tvibunal compaveve , vationem vita meq. vedditurus, . Et, quantum ad mea peccata at- I afmor Ál ginet , veniam [pevo , eo quod penitentiam ege Yün ex amimo. Zt, quod peccata aliega coi- , ( cevnit, tümeo etiam atque etiam, me &ternum à aïiO* peream. | 1ta P. Segneri difcur.2.1. p. 1. n. 20. d Hec nempe mens, hic fenfüs moribundis La folet effe de peccatis pracipue alienis, de Ab g-'u"ibus nos tam parum anxii vivimus. ,P()ä( IS; x -/ - qui) Matth. i. 6 ,.1),21: " o5 398 ; Adjumen?am XIHl. h iftis itaque fibi caveat Á felicem optat. , q'uisquis tranfitum aud tl ARTICULUS VL fila neCu Bona, que omifimus. (2 tiam de non commiffis feveriffima rigi- prof diffimo Judici erit reddenda ratio; mo- itur ritüri tnentem torquebunt eriam omr/fionef ob admiflze in propaganda Dei gloria: in ani- V, mando ad pietatem proximo, eodemque emeridando: in impediendis peccats: in temp flri augendis propriis meritis, & gloria ccele- etiam fli, ac exercendis variis actibus lieroicis; illam aliisque virtutibus, pro quibusagendis jam E C tempus 1on erit amplius. (bbb) Lynceis p'oin tmer oculis;accurate disquirendum, quomodo K mo eirca ifta re hucusque habueris, teque in tadi pofterum habere velis, precipue in pro- Ti curanda falute animarum; in corrigendis defectibus maxime domefticorum, & alio- o Won rüm tuc cure commifforum? Hunc in fi- idun nem fi non quotidie, faltem fapius fübora- m tione marutina vel alia occafione difpice, quasnam praefens tibi diesalizqueloci, tem- ! exrren poris, muner'sque circumflantize extraor- | lotog ; Dv dinariis execcende virtotis occafiones prae- beant; easque füis remporibus a:ripere fta- -j Mper rüe, né incurio tibi," irre parabili ja&utg; E m neglectae elabanrur.»l In (« —(bbb) Apoc. YO. 9 6. e E Pyevia ämefzdatio eortim £9e; 365 'Nam cui non tinniant ambz aures, cum TT audit Chriftum maledicere ficui , quis, cum tranfiens venit ad eam, nibil inveuit in ea, nifi folia tantum? (ccc) Arbor hec nec exfucca necarida;nullique noxia erat ; nam /ecus viam fteterat: nihilominus tamen; quia omiferat Y f proferre fructus, divinam mailedictionem 0 mo- incurrit, & avefa&a eff continuo ficulnea, non mf D obftante, quod tunc non fuerit zempus fico- jn a rum. (ddd) |Quid ergo illis fiet, qui etiam jemqit tempore fructuum fperatos fructus ferre s; M fterili focordia nepligunt? "Timeamus, ne à Vrl etiam nos feriat fulmen illud: "Succide evgo ilam; ut quid etiam tervam . occupat ? (eee) ylis j Caveamus, ne, fi occafiones bene vivendi x 915[) oll temere abjiciamus, nobis etiam occafio be- gmüdO' ne moriendi fubrrahatur. Si Bearti in coelo Qu Y tedii cujusdam & doloris .capaces forent, n pro maximum ipfis fola hec omiffionum. me- [ïgendis moria crearet. Certe, quod illis in articulo M mortis frequentes adeo pgemirus expreflit, ncin d id unum er»t, pro Deo non plus boni egiffe, fübort ac mali ruliffe. Er profecto animam in dípict eXtremis con(tiraram immen(üm :flliget, fa tot occafiones augenda perennis glorize im« xtráot« providam perdidiffe. Ah! quid feci (tune es pre inpemifcet) dum omiflis tot bonis non,niA- yeret fi jg&üï ) Nfh (ïccc)'Matthþ.lzl. vV.19. (ddd) Marc. uk, d M*.,13. (eee) Luc. 13. V. 7. " Ug 400 ddyunentum XT1I. - — fi mala commifr, & illis ipfis,fenübus,*aäliä [ maque facultatibus Deum offendi; quibus eum honorare debuiffem? QO quanta me male loc:ti.temporis per totam eeternitae Pïa tem ponitenria cruciabit! -Ah! potuiffem [ tam.facile, ac eriam debuiflem fieri fanctaj & eheu! . ,sVerba reforbet dolor, Undá cum incumeris: gratiis etiam . obligationes mei flarus neglext, totque neporiis diftentaj non nifi ilius oblita. vixi, ad quod tamen curandum unice crearam me fcivi; Ita ali- de I *« quando etiam tüaà pemet anima. Ex quibus Toun patet, fex enarratà hucu:que pun&ta illa tori ] * pracipue effe;. 3 us nos in árticulo mortis dubi pra aliis turbare;. & angere folent 12; 6E- Cept -^ go nunc per vire curíum emendafTe; obtie Yero nende bonze morti ingensadjumentum etit; Rn Da igitur gratiam, Dornine ; bonorumt dum.-, deinceps operum frequen:adone comtnif- lfs - forum fcelerum multitudinem compenfane frsii di; talentorum vero & temporis abufum fiote eorundem fideli in pofterum ufu emendan- d&lim di, & ita gratiis räfpondendi ; ut expletis JDti ftatus noftri obligationibus nil fit; quod ii TM articulo mortis anxios nos turbatosque rede -- Qutm H dere valeat. Da grariam previa follicirudiné BT omnia bone mortis impedimenra ita e viá ptet tolleridi, ur ejus obtinendz adminiculis ins exh Ítructi; felici obitu illuc migremus, ubi . tecum: beàti eeternum 'vivamq's. A Q j r 40l ) ani- quba Ia N ADJUMENTUM XIV. ernit vifem Proevium z,xercitz'zzm aciuum vir- tutum n articulo qmortis eli-.— fndt Uni ctendovum. Yiones K ita noftra quedam quafi comoxdia &,PG ilent M tamel cujus cataftrophe ultimus agoa eft, ubi od de rei fumma apitur. Quamdiu in boc yibus mundi theatro vite noítrz fcenam fpecta- à TM tori Deo, angelis & hominibus exhibemus, t dubio adhuc marte variis rum illatis tum ac- TE cepris cladibus cum daemone pugnamus. At vero in vite epilopo cum eodem nobis de at regno ccelefti pupna decretoria eft decertan- mowm |dum; qua lu&a eo periculofior eft, quo i .. hoftis ad invadendum validior, nos vero in- fra&tis morbo viribus ad refiftendum debi- ] enfan-' liores fümus. d liguram hujus certaminis neüdan delinearam habemus in illa muliere Apoca- lyptica, que z atero babens, clamabat par- e];plem Tuvieny, €9 cvuciabatur ,. ut paviaty & ante ]uod i luere quam f/etiz draco, ut, cum peperifJet , filium d ejus devovavet. (a) Hic enim parres, inter- prete S. Ambrofio, mapnus ille Chriftiani "o quis t x hac vitain alteram tranfituseft ; nam Ec« Cc clefia j jbl ] Ag- (2) "A-;wc. 12. V. 2. O. 4. ia 402 Adwmnentum XIP.. clefia milirans, qua per illam mulierem de- N fignator, toto hoc mortalis vitae tempore nin nos filios fuos in Religionis finu, & .hari- Ino tatis vifceribus inclufos geftat, ut tandem Qu fub morrem calo pariat, & Ecclefize trium- m han:i eternum beandos transmittat. ld « $ aut:m ne fiat, draco infernalis, /ciens, quod fri snodicum tempus babet , (b) avernali impetu ul €ulQ irruit, in omnem occafionem intentus, ut, devorato partu, pia matris vota fruftretur. plu Ql Nam ultima illa fugientis vite momenta illud ipfum tempus fünt, quo daimon ha- bens iram magnam, duplicato furore claffi- cuminfonare, & conjurato tentationum ex- ( ercitu in moribundum irruere folet. Cum enim probe videat, nifi nunc vincat; om- nem fibi victoriz fpem a morte precifum iri, eí omnes füas vires nunquam faturanda rabie exerit, ut morientem. (i qua ratione poffit Ti in exitium impellat; id quod , ut malignus Ü & faoax efl, variis modis multisque artibus haf perficerefatapit, Ex quo pater, quantitua Dtir interfit; jam nunc praevio exercitio illa in " praxin deducere, qua beato agoni procu- rando apta fünt; illisque jam nunc matura diligentia virturum actibus affuefcere , qui- D bus tunc ab adítante Confeffario prelectis Enu contra ingruentes tentationes te fortius ro- fes j borandum, ac amplius animandum fperas; ii acc — n*c fu. (b) A4por. 12, v. lÀ. E Previum exevcitium $90 403 emde ne forteribi moribundo aut minus apta, aut E nimis nova függerantur, quibus vel parum dure movearis, vel etiam amplius perturberis, tandett Qvem in finem horum tibi actuum p:radi- trlom- pgma propono r. ex Pfalmis colle&tum: z. u d ex Ss. PP. decerptum: 3. a me ipfo cón- fcriptum. |Ex his illos, qui pre aliis ad 1 ii ml guftum f:ciunt, notabis, olima te inarti« Jtus, l €ulo mortis eliciendos; ideo enim varios & (lretüt plutes cong*ífi; ne dele&ui a Lectore fa- " omentà jciendo materia defit. yon ht« « duf ARTICULUS L ynume | hus virtutum ex. Pfalinis collethi, . n "Atus fidei. j, 0IT» [omith Teftimonia tua credibilia facta fünt nimis; 1 rabie T À Pf.92. Tu es Deus folus. P/. 85. Tu t PO&X) reddes unicuique (ecundum opera fua. Pf. nalgoi 61. 'Tu Deus Salvator meus. Pf. 24 Ad- hefi teftimoniis tuis Domine ; quoniam eanbd (itid principium verborum tuorum veritas, P/. " 118. p ii "us adovationis. j proci Venite; adoremus & pro*cid'a.mü'suäntä : matu(ü )eum , qui fecit nos; quoniam Deus a* ; qu T gnus Dominus, & Rex magnus füper om- nes Deos; quia ipfe eft Dominus Deus no- ytius fter; nos áutem populus ejus, &oves pa- g(þmf ] n Adorate eum 'omnes-'an-'- fcuæ ejus. pf. 94. w62 ge æ/ e ii 404 ääjumektum XIF. eli ejus. pf.. 96. Omnis terra adoret te; & per píallattibi. pf. 65 L Thdt "AGus fpei. per I. Domine Deus meus; in te fperavi. f/. &nin 7, 'Tu es Domine fpes tnea. ff. 9o. Su- neí Ícepror meus es tu, & refugium meum, ia Deus meus; fperabo in te. pJ. 112. Sal- DN vum fac fervum tuum Domine, fperantem « in te. f/f. 85. ] Il. Dixi: in te fþeravi'; non confundar min in eternum. pf. 7o. Spiritus ruus bonus Mag deducet me in terram rectam. pf. 142. Ad- « implebis me laetitia cum vultu tuo. ff. 15. LU Inhabitabo in tabernaculo tuo in fzecula. f/. fapi 60. Quooniam tu, Domine, fuavis & mi- ALO tis, & mulre mifericordie invocantibus te. 07 ll .lll.. Dixi: credo videre bona 'Domini in i Qu terra. viventium. f/. 26, Quoniam bonus; uoniam in fzeculom mifericordia ejus, pf. Uli Lau. 2y. Et fidelis Dominus in omnibus verbis gai fuis. pf 144. .. Prope eft Dominus omnibus Dom invocantibus eum: omnibus invocanribus DO[T eum in veritate. Voluntatem timenrium fe W (æ, fa ier, & dep'ecationem eorum exaudier & j Ü falvos faciet eos. pf. 144. Quoniam Deus nofter, Deus falvos faciendi. ff. 67. &Jüs zAB&us amoris Det. I. Dileam te Domine, fortitudo mea. Jf 172. Quoniam tu Deminus alti-ffxmus fu-. per nequ 5 Provimn exercitium g9c. 405 t6« Ideo dilexi per omnem terram, f/. 96. mandara tua füper aurum, & topazion: fu- per millia auri & argenti. pf. 118. Benedic ïmVi-P[- anima mea Domino, & omnia, queintra p. NI me funr, nominiíancto ejus. pf 102. Quo- fneg niam benignus, quoniam fanctus Dominus & Deus noíter, & magnitudinis ejus non anter eft finis, »f. 144. II. Quam magnificata fünt opera tua Do- vündit mine! omnia in fapientia fecifli. p/. 103. bonis Msgna opera Domini; coufeffio & mogni- N ficentia opus ejus. p/. 310. — Magr us Domi- ly [ T nus Deus nofter, & magna virtus ejus, & a ] j fapientie ejus non eít numerus. f. 146. j &i M.gnus Dominus, & laucobilis nimis, & ([þUS [ó magnitudinis ejus non eft finis. pf. 144. ]IL Laudate eum omnes Angeli ejus: nim i laudate eum omnes Virrutes ejus, pf. 188. boni) H Diligi:e Dominum omnes Sanéti ejus. pf. 30. QIWSQ p!' Laudate eam omnes popuoli, pf 116,. Ma- y v5 guificate Dominum mecum, & exaltemus omnlbüä nomen ejusin id ipfum, pf.33. Sirnomen canu'bus Domini benedictum ex hoc nunc & o'que puum « in (ieculum: a folis ortu usque ad occafom. b[.112.. Timeat Dominum omois terra. pf. n u 32. Benedicat omnis:.caro nomini fancto [] ejusin feculum, & in Ceculum (zeculi. pf.144- "Aétus tunoris Dei. H l. Domine, ne in furore tuo arguas me, mps t neque ia ira tua corripias me: turbatus eft PC C c.53 a "as 406 Zdjumentum. XIF. a furoretuo oculus meus. ff. 6. In metran- fierunt ire ruz, & terrores tui conturba- ti fe verunt me. 5f. $87. Nonintresinjudicium cum fervo tuo; quia non juflificabitur in €0I confpectu tuo omnis vivens. pf. 142. per Xet II Terribilis es in confiliis fuper filios D hominum. P/f.6;. Juftitia tua ficut mon- mií tes Dei: judicia tua aby&us multa. f/. 35. [ur. Timor & tremor venerunt füper me. jf. ll 54. Confige timore tuo carnes meas; a Taf judiciis enim tuis timui. pf. 118. Mi III. Tu terribilis es, & quis refiftet tibi? i jf 75. Quo ibo a fpiritu ruo, & quoa fa- cie tua fugiam? fi afcendero in celum, tu 0ra illic es: f defcendero in. infernum, ades. feta Pf. 38. Qe; uior olioi. Et p I. Miferere mei Deus fecundum magnam Wi mifericordiam ruam, & fecundum muiti- pa tudinem mifíerationum tuarum dele iniqui- 2 tatem meam. Quoniam iniquitatem meam ego cognoíco. 'Tibi foli peccavi, & ma- lum coram te feci. Ne projicias me a fa- tl cie tua, & Spiritum fanctum tuum ne au- dit feras a me: averrte faciem tvam a peccatis tiy meis, & omnes iniquitates meas dele: am- €Xe plius lava me ab iniquitare mea, & a pec- lex cato ineo munda me. Cor contritum & Dat humiliatum Deus non defpicies. ff..50. l. Provium exevcitium eec. 497 Tetrtt ILl. Domine miferere mei, quia peccavi ntorbe tibi. ?f. 40. Dolor meusin confpectu meo ydicium femper. ff.37. "Tota die verecundia mea witur 1 contra me eft, & confufio faciei meze coo- h peruit me. pf. 43. . Exitus aquarum dedu- xeruntoculi mei, quia non cultodieruntle- al fiit Mui'erere inei Deus, u mor gem tuam. ff. 118. miferere mei. ff. 56. NNe averras faciem Laf tuam a me, ne declines in ira a fervo tuo. Ime:þ* ]/- 25. Deli&ta juventutis mec, & igno- mes i rantias meas ne memineris Domine. f/ 24. Miferere mei Deus, mifíerere mei; quo- ( db niam in te confidit anima mea. ff. 56 IIt. Miferere mei Domine, & exaudi. quo: t E/ümn u orationem meam. pf.4. Reminifcere mi- ferationum tuarum Domine & mifericordiae n, HdæA tuz; dimitte univerfa delicta mea. ff. 24. Et propitius efto peccatis meis propter no- g men tuum. ff. 78. Fiat mifericordia tuafü- per nos, quemadmodum j mll fperavipus in te. je iil pf 32. "A&us propofiti. m I. Jurav/; & ftatui cuftodire judicia jufti- , tie tug. — Scrutabor legem tuam, & cufto- pit T14 diam illam in toto corde meo: in juflifica- tionibus tuis meditabor: in mandatis tuis | ecca!i& exercebor. Quia mandara tua equitas, & pe: 4f lex tua veritas, ideo dilexi mand:tatua fu- & ! pEC' per aurum & topazion. Faccum fe;*vo tuo du & g mife- t ,Cc 4 e 498 - Adjumeutum XIF: mifericordiam tuam, & ju&ificatïo'nes tuas & Lal doce me. ff. 118 lr ll. Cuftodiam legem tuatm femper, in fie- p culum & in fzeculum fzeculi. Nam lex Do- f TET mini immaculata; juftiie Domini recte: Tün preceptum Domini lucidum: judicia. Do- NI mini vera, juftificata in femetipfa: defide- Ug | rabilia fuper aurum & lapidem pretiofum Dilan multum, & dulciora fuper mel & favum: Tme in cuftodiendis illis retributio multa; De- per duc me in femitam mandatorum tuorum, Qp quia ipíam volui. ff. 11g. lisa lII. Omnem viam iniquam odio habui; pin: quia- bonum mihi lex oris tui füper millia jv auri & argenti. pf, 118. . Si oblitus fuero &nif tui; oblivioni detur dextera mea: adhareat J lingua mea faucibus me:s, (j non meminero hg tui. ff. r56 Si eft iniquitas in- manibus ] J meis, decidam merito ab inimicis meis in- WPW anis: períequatur inimicus animam meam, & comprehendar, & cónculcet in terra. vi- W Tos tam mecm, & gloriam meam in pulverem l deducar. ff. 7. Refpice & exaudi me, Do- lis mine Deus meus: illamina oculos meos,ne unquam obdormiam in morte; ne quando l dicat inimicus meus : LHIST prælvalui qdverfgs euim. pf. 12. CO "tius bz:mz'lär;ti:. brig I. Domine, quid eft homo, quia inno- deri tüifti ei ? aut filius hominis, quia reputas eum ? 8 — Previum exercitium Q9c. 409 165 100 eum? fj. 145. Imperfectum meum vide- runt oculi tui. ff. 158. Quoniaminops & r,in pauper füm ego. jf.85. Subítantia mea ex Dr- tanquam nihilum ante te. ff.58. Contexe- rede runt me tenebra. ff. 54. Putruerunt, & a De corrupi fünt cicatrices mez a facie infipien- defide ti meg: non eft fanitas in carne mea; quo- «füm niam iniquitares. fuperereffe /fünt caput Áavüm meum, & ficutonus gravegravate fün: fü- h [e per me. p/. 37. Multiplicate funt füper JOrurT capillos capitis mei, [f 39. Repletaeftma- lis anima mea, & vita mea inferno appro- jvl pinguavit. h. 87. . Nifi quia Dominus ad- M juvit me, paulo minus habitaffet in ioferno uf anima mea. 2134 jnarat . H. Elegi abjectus effa in domo Dei mei; qireta pl. 83. Ut jumentum factus füm apud te, pf.71. Egoaurem vermis, & non homo: panïbUS as opprobrium hominum, & abjectio plebis. " qo4d pl.21. Latati füumus pro diebus, quibus terra V nos humiliafti : annis, quibus vidimus ma- )U]Vfr a la. pf. 89. Non nobis Domine, non nQ.« j I* —R bis, fed nomini tuo da gloriam, pf. 113. o5* AGus paiientia. n I. Paratum cor meum Deus, paratamcor qua tdxger[llä meum. ff. 107. Po(uifti tribulationes in corde noftro, pj 65. pofuifti nos oppro- brium vicinis noftris, fabíannationem & derifüm his, qui unt in circuitu noftro, pf. X 43. Defecitin dolore vita mea, & anni mfei Cc ;5 ID eum? ii 41o Zdjumentum. XIP. in gemitibus, ff.50. Circumdederunt me dolores mortis. pf. 17. Egoin flagella pa. r ratus füum. pf. 37. Mifer factus füm, tota fey die contriítatusingrediebar: afflictus & hu- lia miliatus (um nimis. f. 37. Domine, da me nobis auxilium de tribulatione, pf. 107. Ne ff derelinquas me, Domine Deus: ne diícef- qum feris a me. Intende in adjutorium meum; inv Domine Deus falutis mez. f/f. 37. fpes Hi. Dixi: cuftodiam vias meas, ne delin- g quarnin lingua mea, Opprobriuminfipien- ümb ti dediti me: obmutui, & non aperui os m meum; quoniam tu feciíti.pf. 58. — Os pec- catoris, & os dolofi füper me apertum elt: deer locuti funt adverfum me lingua dolofa, & LA fermonibus odii circumdederunt me, & ex- "NT pugnaverunt me gratis: pro eo, ut medi- LT ligerenr, detrahebant mihi ; ego autem ora- Tingr barn. pf. 108. Le'ati fümus pro diebus; nn quibus nos humiliafli: annis, quibus vidi- eüc mus mala. ff. 89. prir "AGus vefignationis. Teq L Adjutor meus, & protector meus es ií'9 tu, Deus meus. f/. 39. In te projectus fum ex utero: tues fpes mea ab uberibus matris l mesg. pf. 21. Dixi: In manibustuis fortes l0 « mes. pf. 30. Quoniam Deus meus es tu. ün Dj. 55* Quoniam ego fervus tuus. jf Q n 11j. Doce me facere voluntatem tuam. f/- li 142. lI þ[-ls u — Pveviam exercitium cgc. 41i ]nt f II. Dixi: in manibustuis tempora mea, ll n pf 31. Mifericordia tua & veritas tua fu- NU íceperunt me. pf. 39. .Dedifti mihi prote- hr €tionem falutis tue, & dextera tua füfcepit 'Tenuifti manum dexteram Qes ( me. ff. 17. . Ne meam: & in voluntate tua deduxiíli me, & (ilcel- cum gloria fufcep fti me. pf. 72. Proregar meurtoy in velamento alarumtuarum ; quiafactus es fpes mea: turris fortitudinis a facieinimici, deli L/. 6o. Nam, etfi ambulavero in medio xüpifü' umbra mortis, nontimebo mala;quoniam ag 0$ tu mecum es. ff. 22. jpe ]I. Dominus regit me, & nihil mibi m eü: deerit. pf. 22. Dominus follicitus eft mei. !0531 & ff.39. Adexteris eít mihi, necommovear, bf 15- Ecce! oculi Domini füper metuen- de medi tes eum, &in eis, qui fperant fuper mife- mot* ricordia ejus, ut eruat a morte animas eo- Bonum ömebn?: rum, Q alat eos in fame. p/. 32. ys eft confidere in Domino, quam fperare in principibus. pf. 117. "Tu es Domine fpes Tp»ea: altiffimum pofuifti refugium tuum. meus 0 pf 9o. lum "us gratiarum a&ionis. I, Confitebor tibiy Domine Deus, in to- 1 mä!ïis to corde meo, & glorificabo nomen fin- s [ortà y o étum tuum in eternum; quia mifericordia tua mapna eít füper me. pf. 85 Tuforma- Ju$. l yun J fti me, & pofuiíti füper me manum tuam, bf. 138. Eduxifti ab infernoanimam meam: falva- ]. e d 412 Adyumeutum. XIF.. die falvafli me a defcendentibusin lacum.2/. 29, tib Eripuitti animam meam de morte, & pe- pCI'I des meos de lapfu. pf.56. Benedic anima iils) mea Domino, & noli oblivifc i omnes re:rrif fand butiones ejus, pf. 102. ll "Attus fiducie. inteii I Dominus illuminetio mea, & falus tioni mea; quem timebo? Dominus protector Ne vite mec; aquo trepidabo.p/.26. Sicon- fiftant adverfiim me caítra, nontimebit cor in: ling meum, f/. 26 in Deo transgrediar mu- Tmeu rum. pf, 22 Deus mihi adjutor; non ti- tum mcbo , ^ quid faciat m'hi homo . ff 117. bus Dominus adjutor meus, & prorector meus: lm in ipfo fperavit cor meum, &adjutus fum. Quon pf. 26.. Spes mea in Deo eft, pf 61. cundi II. Domine.virtutum ! beatus homo, qui Tum fperatinte. p/.83. . Pater meuses tu: Deus meus, &fuíceptor faluris mecw, pf.88. Tu "s N Deus meus, & fo(ceptor meus; non move- Quti ln velamento alarum bor amplius, pf. 61. &Ul ( tuarum exultabo: adha/it anima mea poft Debi te: me fü(cepit dextera tua: Deus meus, «; adjuor meus, fperabo in re, f/. 14. . Quo- niam tu Domr:ne fin UM eulariter in fpe c.ony(,(ti-. lüs ( tuifti me. ff 4. ip(e Petitio gvatie finalis. om L Exaud: Domine orationem meam : au- Quia ribus perc'pe lacrimas meas. 9f.38. Noli hiia d effe mihi, Dom.ne , alienus; parce mi die — m : d i Previum exevcitium fafc '.'L 4 " die mala: ne fimul trahas mb cum peccato- , ribus; & cum operantibus iniquitatem. ne &p : anit perdas me. Ad te Domine clamavi; Deus meus ,.ne diícedas a me. p/f. 27. Spiritum Sfetl? fanctum ruum ne auferas a me. p/f. jo. ll. Verba.mea auribus percipe Domine, intellige clamorem meum : intende voci ora- Y falus tionis mea; Rex meus, & Deus meus.. ff. 5. gedor Neavert.s faciem tuom a me; ne declinesin Sicof- ira afervo tuo. Adjutor meuseíto: ne dere« ebit cül linquas me,neque deípicias me;Deus faluraris j ( meus. Unam petii a Domino, hanc requi- rion ti' ram, ut inbabitem in domo Domini omni- j bus diebus vitz.mez ; ut videam volupta- ormels tem Docini, »f. 26.. Exaudi me Domine, nuplun. quoniam benigna eft.mifer'cordia tua: fe- [ condum multitudinem miíerationum tua- noïqïli rum re(ípice in me. In muitiradine mife- y: Ual ricordie tuse exaudi me. /f. 6g. W Tu I1I. Nunquid in :rernum projiciet Deus? n m o autin finem mifericordiam fuam ab(cindet? j if aut oblivifcetur mi(creri Deus? àut conri- m o^ nebit in ira füa mifericordias fuas? pf.76. j Is Deus noíter, Deus falvos faciendi. ff. 67, W Quomodo miferetur parer filiorum, mifer- tus eít Dominus timentbus fe; quoniam ipfe cognovit figmenrum noftrum. pf. 1c2. Domine, fac mecum proprer nomen tuum; [ quia füavis eft mifericordia tua. pf. 108. In- M gt jl tende in adjutorium meum, Domine vir- tus e'mih"i" !] uf 414 Adymestim. XIF. tus falutis mez, pf. 37. Adhefi teftimoniis tuis Domine, noli me confundere. pf. 118. Don Defiderium coleflis patrie. lo, I. Laetatus füm in his, qua dicta funt Defc mihi: in domum Domini ibimus. pf. 121. disn Concupiícit & deficit anima mea in atriá ]l Domini. Unam petii a Domino, hanc re- G quiram, ut inhabitem in domo Domini. ff. 137. Hec requies mea in fzculum fzeculit hic habitabo, quoniam elegi eam. 7/f. 131. Ali Il. Heu mihi! quia incolatus meus pro- longatus eft.pf.119. Educdecuftodia ani- mam meam, ad confitendum nomini tuo. Clamavi ad te Domine, dixi: tu es fpes mea, portio mea in terrà viventium. . ( 141. Concupivi falutare tauum, Domine, QU eji D/118. Exquifivit te facies mea: faciem firnd tuam Domine requiram. pf. 26. li III. Quemadmodum defiderat cervus ad i fontes aquarum, ita defiderat anima meda Dius r ad te Deus. Sitivit animà mea ad Deum; om fortem, vivutn; quando veniam, & appa. &dq rebo ante faciem Dei? pf 41. Sitivit in te anima mea, ut viderem virrutem tuam, & gere. Qüri f gloriam tuam. f/. 62. Satiabor, cum ap- paruerit ploria tua. pf. 16. Quam magna Ong Veto inultitudo dulcedinis tue Domine, quam fui abícondifti timenribus te! pf. 3o. Domine lll ante re omne defiderium meum, & getni- tus meus a te non eft abíconditus. pf. 37: Qu p Previum exevcitium Qg«. 41$ fhonis | IV. Et nunc, que eft exfpectatio mea, Ilj nonne Deus? pf. 3. Quid mihi eft in coe- lo, &ate quid volui füper terram? pf. 7. 4 funt Defecit caro mea; & cor meum: Deuscor- [ i dis mei, & pars mea Deus in &ternum. pf. n at 41. Erdixi: quis mihi dabit pennas ficut i pe columbe, & volabo, & requiefcam. pf. 54 .n.mi- p à f ARTICULUS II. 1]b Alii virtutum attur, ex variis Scripturee j pro- li al €g Patrum . locis excerpti. g u Fides. & fpe! redo Domine, adjuva incredulitatem 26 j J meam. /arc. 9. v. 23. Credo,quia Vortinà tu es Chriftus Filius Dei vivi; qui in hunc íciem mundum veniíli. ?oaz. 11. v.27. II. Credo unum Deum in Trinitate, & s Trinitatem in Unitate: credo, quia Domi- m m nus nofter Tefus Chriftus Dei filius Deus & Dam homo eft, qui paffus eft pro (alute noftra: & ad cujus adventum omnes homines refur- uirin t gere habent cum corporibus fuis, & reddi- WU turi funt de factis propriis rationem; & qui im $ bona egerunt; ibunt in vitam aternam, qui ml vero mala, in ignem arernuim. |.S. 72:bana- fíus in Symbolo, T o IlI. Credo, quidquid dixit Dei Flius; filhoc verbo Veritatis verius. $. Z2otmaf [ geml* 4dquinas, Ü Spei. e s m 416 Adjumentuiu XI V Spes. 3 » ]. Repofita eft mi hi corona ju Pcvitiæ, quam L reddet mihi Dominus in illa die juftus u- ipi dex. 2. 77moth. 4. v.8 In carne mea. vi- ii debo Deum Salvatorem meum, quem vi« l furus fum ego ipfe; & oculi mei confpe- ep. [/ &uri funt, & non.alius; repofita eft hac tord fpes mea in finu meo. 7oJ. 19. Aug AL. 'T'u Deus peenitentium! in me often* po des omnem bonitatem tuam ; quia indignum mu falvabis me fecundum magnarm mifericor- fe; diam tuam. Oraz. Manpof.— — ha III. Tu es Domine fpes mea.. Zerz. Ne Q permittas me faparari a te;. (ed jube me ve- Tne' nire ad te, ut cum fanctis tuis laudem te. l X. Apat. Lo:ola. CQ Chavitas, - 6; | l. Domine t (cis, quia amo re. 2oaz. mf 21. v. 1j. Quis mihi tribuat, ut ego mo- WR riar pro te? 2. Aeg. 18. v. 33. Quisnos fepa- i rabit a charitate Chrifti? .... cerrus fum, quianeque mors, neque vita,neque inftantia, l neque fütura, neque creatura alia porerit li me feparare a charitate Dei, que eft in Qera Chrifto Jefü Domino noftro. 20m.29. 7.38. Dreh .H. Diligam re Domine, virtus mea, di- Cingr igam te. ;ug. zp Pf. 17. Sero te amavi, LUS pulchritudo tam antiqua & tam nova, fero thili te amavi!c. . .. O amor, qui femper ar« ll charitas, des; &, nunquam extingueris; T. n Jeus — Previm exercitium £. ATT Deus meus, accende me! 24ug. 1. Cuifr ,0" 10; Q £. 27. £7 29. Tomm cor meum coníumat fs | ig nis tuus: nih] mei remaneàt mihi: totum T2 V t tibi. 22ug. Serm, 205. Jem Y« Ili. Amor meus crucifixus eft. Zpzar. M conf) ep. ad Rom. Proin totüs. mihi Bga:ur in dLhat corde; qui totus pro me fixus fuit in crüce. Aug Tu, tu, mi Jefü, totum me am- 'e OHDFI p'exus es in cruce: tuliti clavos ; laticeam dionum multamque ignominiam ; innumeros dolo- feriot. res, (udores & anpores, ac mortem;' & ] ac propter me, ac pl"O me peccatore' ii N cur lgltur nonàmem té, o Jefü amantiffi- e m me? $. Xaveviur. dem ! lV. ODeus, ego amo té, noh ur ià Coslo falves me; aut ne &terhum damnes me, nec prámii ulius fpey fed ficut tü ol amafli me; fic amo, & amabo te, folum yo m Quia Rex meus es; & folum quia Dcus es; S Xavewus. 1: U [jt Doloy. Ymb $^ Qms dabit capiti meo aquam, & ocu- lis meis fóntem lacrimarum, ur defleam vul- po €f d nera animde meg ? gevem. 9. Ipfe me re- 13 prehendo, & ago paenirénpam in favilla & nea dl' cinere. 70]. 42. ï (u Fili Dàavid, miferere tnei. Muzw IG. 9. 47: Deus propitius eü*ö atv ïmh: peccatori, Zuc. 18 v. 13. if fero d! l TI. Peccavi füper nümerum aren& inàz tis: multiplicaiz funr i 1mqu1rates mieá Do- harltäS) mine: pas e Nistiteen- 418 i äumentum: X! V.' míne: exciravi iracundiam tuam, & ma— ey lum coram te feci: non feci voluntatem l3 tuam, & mandara tua non cuftodivi: ftatui abom nationes, & multiplicavi offenfiones. [ Peccavi, Domine, peccavi, & iniquitates levaU 1Tneasagnoíco. Remitte mihi Domine, re- lin iüüitte mihi; & ne fimul perdas me cum ini- Ql quiratibus meis, neque damnes me. 'Ora- Ütai zio Manaffe. à Qu .Al Doleo, Domine Deus, doleo, quoä 2, À peccavi, &, quia Darum doleo, maxime ll doleo. Va tempori illi; Domine, in quo te non amavi! va tempori illi, in quo te refpe ihei graviter offendi! difplicet mihi, quod feci, fün difplicet, quod peccavi; füfcipe vocem con- &pa firentis, & miferere mei. Vulnera. cor meum dolore perfecteconttitionis, &folve Verün ol | vincula . peccatorum meorum, antequam It moriar. J4ueuflinus. pütte IV. Quanam fronte atto llo oculos" ad vultum tam boni Patris tam malus filius? fhent M exitus aquarum deducant oculi mei; ope- dm'm riat confufio faciem meam; deficiat in do- [l lore vita mea, & anni mei in gemitibus. Qd Bern. fevm. 16. i2 cant. . Da mifericordiam h miféro ac paenitenti, qui tà ó indiu peperciüi put peccatori. /dem. 1hj]j. V. Quid dicam reus, & omni confufion 1 d D plenus? non habeo os loquendi, nifi hoc pec- bufi. tantum verbukm : peccavi ; Dorine, Tf cavi, L m * Pwävium exercitium eoc. 419 & n cavi, miferere mei; ighoíce mihi, Z7. lfemp Dtatedt lu ;30 c- 52. : fl * Yüones ]fzmziütdf. " L Deus meu s confundor, & erubeíco quints levare faciem meam ad te. 1. Esdre 9. Non ine r fum dignus intueri, & a(picere altirudinem üm ini« « (tte cceli pre rpültitüdine iniquitatüm mearuim. Orat. Malaff. Vilior fiam, plus qu«m fa &us füm, & ero humilis in oculis meis, 0 qgod 2. 4Aeg. 6. 0. 32..— maxume Il. Quis ego füm fervus tuus, quoniam : W Qu refpexitti füpet^canem imortnum fimilem i inei? 5. Aep. (. 9. v. $. Homo peccatof ii fum Dornine. Zuc. $. v. 8... Vere epenus 'efn COl & pauper füm.. Pf.69. v. 6 Carnalis ( g O venumdátus füb peccatos non enim, quod &(oive Volo bonuin, hoc facio ; fed ; quod nolo «qui málüm, hoec ago. A. 7. 9. 14.. Quafi putredo confümendus f5 m & quafi veftis vulos r mentem, quod cored:t uraüidea. Joj. 13. J5 6"!15? O quis mihi dabit a pud homines de vitiig d o Gigne humillari? $. Bery. g n II. Ego cinis, & viliffima párs luti: ego emitib N Cunctis peccatorum lfordibus inquinatus. Hievonym. ép. $. ad. Flovent, icodiut Grarige toge ?epercil | deputo Domine, quecuaqu e non feci inála. Zfup. cosf. l. 3. 6 . Nullum enim )nf'llüone eft peccaturi, quod facit homo, quod non jf 0* potlit facere alter homo; i delit Rector, a á 1 pec.' a quo factus eft homo. (Augg; fevin. 95. 09 & £ e 420 Heljumektunz XIF. Et hinc defpicio me, & projicio in profun- «f fu dum vilitaüs mee.. Zbom. Kemp. L 4.c.2. IV. Coli non funr mundi in confpectu fng tuo: & ego pulvis quid prefumo? quo- Dor rum opera videbantur laudabilia, ceciderunt &pa ad infima, & qui comedebanr panem ange- &i lorum, vidi filiquis delectari porcorum. O » hi Tur t quam bumiliter ergo & abjecte mihi de me ipfo fenrtiendum eft! o quam nihili penden- higc dum, íi quid boni videar habere! o quam [ ]l profunde fabmittere me debeo füb abyffa- libus judiciis tuis Domine, ubi nihil aliud Ing talen me efle invenio, quam nihil, &nihil! 772om. Dion A'emp. l. 3. c. 14. V. Domine n ihil fum, nihil poffum, ni- Ge, hil boni ex me habeo; fed in omnibus de- diral ficio, & ad nihil femper tendo. "TT hom. r AKemp. l. 3. c. 40. Mihi igitur jufte debe- tortuof Weg tur contemptüus, & confulio ; tibi autem laus, honor; &gloria. /dem l. 3. v 41. Da KC q mihi propter te amare contemni , & nefciri lt in hoc fieculo: 7jid. c. 15. Quid enim me- POHE( tui pro peccaris meis, nifi infernum, & ll ignem &ternum? In veritate confiteor, quo» UT niam dignus fum omni ludibrio &' con- hi temptu, nec decet me inter tuo$ devotos |. Wi commemorari. 75om. Kemp. l.3. . $2. . ghor Patientia. | *1g I. Innumeras quidem amaritudines pä— | Wt Ii(?r; íed Deo gratias; quia minus Va]dg* aiüls ' Wtm e Previum exevcitium egc. 421 protte affligor, quam mereor. G'eg. ep. 38. ad Con- p6b flautiz, Quid enim merui pro peccatis meis, nifi infernum & ignem aternum? n(peat ? qu Domine, nihil dignus füm; quam flagellari; & puniri; quia graviter & fzepe ce offendi, iderott n anre & in muliis valde deliqui. 75om. Kemp. l. 'go C. f'l. Fiat voluntas tua; ego bene me- ym Ü hi deme rui tribulari, & gravari. i/id. c. 29. Merito penden- hec patimur, quia peccavimus. Geg. 42. v- ZI- p qui IL. Hic ure, hic feca, modo parcas, & abl j al in erernum parcas; ut ita pu rpes me,; & E ! Ti talem me reddas, cui jam emendatorioigne non fit opus. Zuguflinus. Ecce Pater dile- [üm, n* &le, in manibus tuis fum epo; fub virga directionis tuz meinclino; percutedorfüm hus de Tliort. meum, ut incurvem ad voluntatem tuam tortuofiratem meam. . Tibi me, & omnia . Qd j aute mea ad corrigendum committo: melius eft hic corripi; quam in futuro. 77. AKemp. /. , i 4. c* SO. Domine, da modo patientiam, & Y P pofítea indulgentiam. $. Pulgeutius. mimfe Ili, O Domine, quod patior, tranfit; & ym, ^ finitir; quod sccepturus fum, finem non 01*,(]00' habebir. Z4uguff. i2 Pf. 48. Non funt con- & o digne paífiones hujus temporis ad futuram devot gloriam , qua revelabitur in nobis. Aom. g. A v.18. ldenim, quod in prefenti eft mo- mentaneum & leve tribulationis noftre, fu- j Päf pra modum in füblimitate eternum gloriee sVäH Dd 3 pondus il e "osccoi 422 Adyimnentum. XIF. poddus operatur in nobis. 2. Cor. 4« . 7 n Domine, libenter patiar pro te, quídquid vo- n lueris venire faper me, 7J. Kewp. l.3.c.17. Cur IV. O Jefu! cum te videam vuineratum, HUM nolo v.vere fine vulnere. 7:rg. Nam ille (ei non amat Chriftum , qui non amat crucem &l l Chrifti. Petr. Dam. ferin. 8. de inveut. crucis. Tif ( 7.2. 'Tu nofti Domine onus meum, quale tebo fir: da mihi illud patienter ferre, ut per di viam crucis extollar ad te. A4ug. c. 37. 1ned. Jube, quod vi:, & da, quod jubes: adauge n] laborem, modo adaugeas patientiam. /4. ne[ Si enim bona fufcepimus de manu Domini, omr mala quare non füfcipiamus ? 3lob.2.v. 10. nlb V. Repletus füm contolatione, fuperab- pif undo gaudio in omni tribulatione fioftra, mil) 2. Cor.7. 9.4. Gaudeo in paffionibus, & mi(e adimpleo ea, .qua defunt paffionum Chri- nb fti in carne mea,. Co/of. 1. v. 24. Pater ju- & fte & fancte, pratias tibi ago, quia non pe- iWf percifti malis meis, fed attrivift) me verbe- h ribus, infligens dolores, & immittens ane Ó puílias foris & intus. 7Pom. Kemp. l. 3.c. 50. $it nomen tuum Domine benediétum in fa« pau cula, quia voluifti hanc tribulationem vee n la, nire íuper me. //;d. c, 29. m "Gratiavum a&lio, Ine I. Confitebor tibi Domine Rex, & col. mi| laudabo te Deum Salvatorem meum, Con- &f ftebor fomini to, quoniam adjutor & Qu pro. Pravium exercitium &8c. 423 4 1,' I.:l prote&or faétus es mihi, & liberafti corpus dv Ineum 2 perdirione; 4441 cundum multitudinem mifericordia nomi- eTatUD, nis rüi a rugientibus preparatis ad efcam (am jlle de manibus querentium animam meamz Crucem & liberafti me de perditione, & eripuifti 1. Cru. me de tempore iniquo. Pioprterea confi- , u tebor tibi, & laudem dicam tibi, & bene- T dicam nomini Domini. Ecc. 51. 3-. I/lf:'. II. O Deus, tibi foli fit honor & gloria. d . Tim. 1. v. 17. Tu eruifti animam meam, um. Jl ergum tuum ne periret; projecifti poft t Domïnï, omnia peccata mea. //7.3.8. Pelle & car- VZQU*JO' nibus veftifti me; offibus & nervis compe- fupEl'äb! gifli me: vitam & mifericordiam tribuifti 3 Q od mihi. 7o. 10. Totum , quidquid fum, de 172!15: & mifericordia tua eft. 4ug.im Pf.;8. Siset- TAU go benedictus Domine, qui fecifti bonita- yet jte tem cum fervotuo fecundum mulritudinem mifericordie tue, — Laus ribi & ploria: te ao* e vt laudet, & benedicat os meum, anima mea, & cuncta fimul. 75. Kemp. l. 3. c. 21. tens df /:M ii III. Benedico te Peter cceleftis, quia mei m]nl'!] [æ" pauperis dignatus es recordari. 7/. Aemp. [23. c. s. F'eciíti enim ultra omnem fpem mifericordiam cum fervo tuo, &ultra omne meritum gratiam & amiciriam exhibuif(ti mihi. Cum non effem, fecifti me, &, cum & COI« errarem longe a te, reduxiíti me. llid. c.Xo. Y /'ugüï. Quid dabo tibi pro omnibus iftis millibus / Dd4 bonis ? ! i. - 424 Zdjumentum. X1F. bor;.ïs? Phid.c. $. Benedictus fis Deus m-us; quia; licet ego' omnibus bonis fim indignus, tua tamen nobilitas, & infinita tüi bonitas nunquam ceffat benefacere. Ibid.c.g, f Laudent te un:verfi populi, tribus, & lin- EE ux, & fanctum ac mellifluum nomen 10j tuum cum (umma jubilarione, & ardenti dmgs devotione magnificeni. Z5. Aemp. L. 4. c, lI 17. O mifercordia mea, Deus meus! ti- fin bi fo!i fit laus, honor, & gloria per infi- Vi nita faecalorum (cula. /dem [. 3. c. 40. füm Conformitat cum diviga vülz;ntate., Coní . X Pater mi, fi poffibile eft, tranfeat a hil 1ne calix ifle; verumtamen non fíicut ego fcis volo , fed ficut tu. Ma:;. 26. v. 39. Pater "dCe mi! fi non poteft hic calix tranfire, nifi bi- lum bam illum, fiat voluntas tua.. 44a:115. 26. v. !lu.ml 42., Fiat voluntas tua, ficut in ccelo, &in & terra. /atj.6. v. xo. Ecce venio, ut fa- Qn ciam Deus voluntatem tuam. Z7Zer. 10.v. 7., f 17 II. Proteftor, nihil velle me, nifi quod ll fciam velle te : fac mecum, ficut ícis, & d vis; nam fcio, quod amator fis. $. Jgnatius.. Qm Tua voluntas mea fit, & mea voluntas. tuam íemper fequatur, & optime ei con- u j cordet. Sit mihi unum velle, & nolle te- lm cum; nec aliud poffe velle, aut nolle, nifi perc quod.tu vis, & nolis, ZZom. Kemp. l. 3. Rtüs Q« E5. Wey Ke- Praviun exercitium tsc. 4253 Dag AR f gnatio iu divinam voluntatem. jis lm - L Do;inus es; quid bonum eftin oculis infinit tuis, facias. 1. Aev. 3. v. 18. Para:umcor ')ld L meum Deus, para umcor meum; pararum : &m ad adverfa, pararum ad pro(pera. /ug. 21 pf. Domot 107. Na:n fufficir, ut noveris; non enim atdenti amas, & de(íe:is. 77ug, TYa& 49. in Joanm. ['. 4- 56' Ecce ! comitto me mifericordis rue: re- etp. t fieno me manibustuis. A ge mecum (ecun- x il duin bonitatem tuam. 75. Aemp. L. 4. c. 9. M ll. Ecce Pater dilecte! in manibus tuis fum epo. Tu ícis omnia & fingula: fine l, confilio & providentia rüa, & fine - aufà ni- fut à hil fit in terra. 75. Aemp. 1. 3.c. $0. Tu stl t Bgl) Ícis, quid expedit ad profectum meum. Fac ergo mecum defidera: um beneplacitum j Ptf lil [i bi tuum. //; Non enim poteft effenifi bo- 46.') num, quidquid de me feceris; major eft 0 & enim tua follicitudo pro me, quam omnis ) u Ccura, quam ego gerere poflum pro me. /j. 105 6 12. III. Domine, tufcis, qualirer meliuseft, Da, qvod vis, &qnantum vis. Fac me- [ty puio j cum, ficut fcis, & ficur magis tibi placue- rit, & major honor tuus füerit. Pone me, oluntas g eot ubi vis, & libere apge mecum in omnibus, In manu tvua exgo fum; gyra & rever(a me olle ( percircuitum. En! fervus tuus ego, pa- lo n ratus ad omnia. 775. Aemp. l. 3. €. 15.. Si p" mevis effe intenebris, fis benedictus: fu*qg Dd ; Vi$ li LÀ 426 A'djumäntum XIF. W vis effe in !uce, fis iteruur benedictus: fi me dignaris confolari, fis benedictus: fime f u vis tribulari, fis «que femper benedictus, J). Kemp. l. 3. c.17. M d IV. Domine libenter patiar pro te, quid- quid volueris venire füper me. indifferen- ] Inni ter volo de manu tua bonum & malum, [[in dulce & amarum, lctum & trifte fufcipere & proomnibus mihi contingentibus gratias fidu fim ageie: cuftodi me ab omni peccato, & non timebo mortem neque infernum. Dum- por [eo modo mein aternum non projicias, nec deleas de libro vite, non mihi nocebit, C0 lei quidquid venerit tribulationis füper me. te í h. Kemp, l. 3. c. 17. PFiducia i Deum. um I. Etiamfi occiceris me, in te fperabo "m Domine, 7«).13. Spesm eatu in die aflli- V Si copfiftant ad- Ximi &ionis. Zerem. 17. v. 17. verfüm me caítra, non timebit cor meum. tiof fl 27. Pone me juxia te, & cujusvis ma- qu nus pugnet contra me, , oj. 17. v, 3. Ec- l, m ce, Deus Salvator meus eít; fiducialiter agam, & non timebo; quia fortitudo & mif laus mea Dominus, & factus eft mihi in falutem. Z7fa. 12. v.2 l me: II. O Domine, vulaera pro nobisfüfce- pta colo inferre voluifti, abolere noluifti ; Pm] ut Deo Patri noftra. preria libertatis often- N c. 24. In tuis N deres. 2dinbrofi. l, 1o. ia Luc. vul- 1 / Previum exercitium Qgc. 421 Qus: vulaeribus dormio fecurus. 74ug. Enthir. 2. : ime €.12. "Tues Medi us, tu es miferi.ordia, edidu tu es vita; Jefü Naz.rene mifereremei. Zfeu. Magna elt iniquitas mea, íed major eítre- t qui demptio tua, /4ug. Se/m, 122. de temp. duf III. In nullo poffum plene confidere, qui t mlf in neceffitatibus auxilietur o pportunus, ni- fi in te folo Deo meo. Tu es fpe«mea; tu (ulipe asprti fiducia mea; tu confolator meus, &fidelif- 0 & fimusin omnibus, Inteergo Domine Deus, u- pono omnem fpem míeazn & refugium: ij teomnem tribulationem meam & anguftiam nod iïa confttuo; quia totum infirmum &inftabi- p m : le invenio, quidquid extrate confpicio. Ad te funt oculi mei; in te confido, o Deus meus, & mifericor - diarum pater, 72. Kewp. (oeribo l.3 c. 39. die f 1V. Maria, peccatorum fcala! tu mea ma- Xima fiducia es: tu poft Chriftum rorta ra- f yr meum. tio fpei meaz. Quid enim? . exaudiet uti- que Matrem Filius, & exaudiet Filium Pa- p ( ter, Bergavd. Sorm, in mativ. B. F. Adet. musergo cum fiducia ad thronum gratia, ut läuc.ialiïet judo mifericordiam confequamur, . Zebr. 4. v. 16, Petitio auxilii divin. | [mm n X Domine, vim paticr, refponde pro me: Domine, falvum me fac, /fz. 38.. Deus s o propitius efto mihi peccatori. Zuc. 18. v. 13. noiüi ! INoli.me condemnare. X jj ol - Job. yo.. Sed parce Jg t peecatis meis, . Job, 14. D 1. Do- qi 428 Adynentum. XIF. II. Domine Pater, & Deus vire mesg, U» ne derelinquas me in cogitaru maligno: ex- tüm tollentiam oculorum ne dederis mihi, & de- Aug fiderium malignum averte a me Domine; ll sufer a me concupifícentiam, & animee irre- edi verenti ac infrunite ne tradas me. Eccl. 23. ob HlL. ZEgrotus fum, ad medicum clamo: diat mifer füm, ad mifericordiam propero: mor- Dünc tuus fum, ad vitam fufpiro, Opus manuum uun tuarum ne defpicias: Vulnera manuum tua- temg rum, precor, utifpicias: ecce in manibus nis h tuis deícripfifti me; lege ipfam Scripturam mifa & faslva me. 24ug. foliloq. c. 2. O Domine 6 45 Jefu, da, utanima mea te femper ambiat, Ij rte quarat , te inveniat, ad te perveniat. $. Qm Bonav. in ovatione poft Mifjam. Qni t IV. Secundum magnitudinem bonitatis bis? | tue, & multitudinem miferationum tuarum Qtdp refpice in me, & exaudi orationem paupe- a ris fervi tui, longe exulantisinregione um« n n bra mortis. Protege, & confervaanimam "n fervuli tui inter tot difcrimina vira corru- (ero pübilis Memento mei, Deus meus, & di- 4' co rige me recto itinere in regnum ruum. .Da lV, finem bonum, da felicem ex hoc. mundo Dilg wranfitum.. 75. Kemp.l. 3.0.57. £9. 59. Qu Defidevium . celeflis. patvia. hün, I. Cupio diffolvi, & efle cum Chrifto, lom Pbil 1. v. 23,. Infelix ego homo! quisme qu, liberabit de corpore mortis hujus? Aom. 7.. | öWldl v. 24« Præviumï exevcitium €gc. 429 t n v. 24. l'ecifti nos ad te Domine, & inquie- gBO'.CXs tum eft cornoftrum, donec requiefcat in te. Ii) &de' Aug. confef. l. 1. e. x. omine: 1L.O fuperne civitaris manfio beatiffima! he Yre o dies eternitatis clariffima, quam nox non p obfcurat, fed fümma veritas femper. irra« n dimo: diat: dies femper lata, fempen fecura, & [0:mt« nunquam ftatum murans in conrraria! Q mmanm utinam dies ille illuxiffet, & cunéta hee 1um tüt- remporalia finem accepiff.nt! o quando fi- matibüs nis horum malorum? quando liberabor a iptuat mifera fervitute vitiorum? 72. Kemp. ]. 3, ia €. 48. [ qmbil IIT. Jefüu bone, quando ftabo ad viden- iil dumte? quando contempl:bor gloriam re- ni tui? quando eris mihi omnia in omnis onitats bus? O quando ero tecum in reono tuo; eyarut. quod preparatli dile&tis tuis ab :terno? 75. Kemp.l.3.c.48. Teftisestu mihi Deus, quod pape l'mn': QU nulla res me poteft coníolari, nulla creatu- Tu ra quietare, nifi tu Deus meus, quem defi- t n dero aternaliter contemplari. 72, Kemp, l, 4« €, I T. SUS;&dþ j A IV, Deusmeus &omnia! quid voluiam- plius, & quid felicius defiderare poffüm? mundo O quando veniet hac beata & defiderabilis Y hora, ut cua me faties prefenria, & fis mi- Cbri[fü-. hiomnia in omnibus? 7. Kemp. l. 3. c.48; O quando ad plenum dabitur mihi vacare; us K()m. 76 & videre, quam íuavis es; Domine Deus mneus? aM LÀ 430 Adjumentum. XIV.- 0 meus? usque quo rardat venire Dominus meus? Veni! veni] quia fine te nulla erit If): p leta dies, aut hora. 77, Kemp. l. 3.c, 21 V. O fons viree, venà aquarum viven- poí dium tium! quando veniam ad áquas dulcedinis ruz deterra hacdeferta; invia, & inaquo- 4 fa, üt videam virtütem tuam & ploriam tuam, & fatiem ex aquismifericordiae fitim ineàm? Sirio Domine, fitio ad te Deum vi- tef Tne vum, O quándo veniam & appareboante faciern tuam? O dies preclará, in qua au- totl tecu diam: iatrá in gaudium, inrra in domurmi Dominitui; ubi erit omne bonümfine om- &e Inet ni malo; ubi erit, quidquid voles; fumrná fecuriras, eeterna beatitudo. O gaudium P lI fuper omne gaudium! quando intrabo ia te, ut videam Deum meum in gloria fua, ]i li àtita licuti eft? quando veniet diesletinie & exe ultatioois; quà inprediat domum Dei;-ut Videam videntern me faciead faciem, & fà: qui tietur defiderium meum? Heu mihi, quiá g fupe incolatus meus prolongatus eft! 4ug, i5 fü« iloguius. C0f .VI. Veni Domine, & noli tardare: ve« tord hi Dornine Jefü Chri(te; &educ me decore rtr pore mortis hujus; ut leter coramte corde ] perfecto, "Veni Salvator nofter, veni deli- " derate cunctis gentibus: veni lux mea, Ree feq demptor meuüs; educ de carcere animam ht ineam ad confitendum normini fancto tuo, eft« | Il Prk;)iztih exevcitium Cgc. n )ottins Oftende mihi faciem tuam, fonet vox tua vulla eti in auribus meis; audire a te merear: fürge, propera,amica mea; veni electa mea; veni Tl n VIvet. joft multa pericula & labores, intrain gau- Ycedinti dium Domini tüi;. quod nemo tOl:let a te. dniquó: "Auguflinus, e "io eumn Deo, | gïotiam die f L Quis mihi det, Domine, utinveniarmi te folum, & fruar te, ficut defideratanimá Jeuri V inea? ,,.. Hoc oro, hoc defidero, uttibi eboanté totus uniar .... Ah Domine! quàndo ero . qua dU tecum totus unitus & abforptus? tu in me, qormut & epgo in te? Hoc eft totum ddfiderium ii um meum, ut cor meum tibi fit ünitum. 7 h fuitini Kemp, l. 4.6. 13, | gaüdiüm II Cantem amoris canticam, fequar te fb Dilectum meum in altüm: deficiatin laude ptid ii g d anima jubilans amore. Amernte plusquami ine, necme nifi propterte, & omnesiri te; æDel':'S'm qui vere amant te, ficut Jubet lex amoris fmï&a5 lucens ex te. 75 Kemp.1.3.c.5. Da mihi llhl, QW füpet omnia defideratain te requiefcere, & i, i cor meum in te pacificare. Tu vera pax cordis, tu fola requies: extra te dura fünt r Ve omnia & inquieta. //id. c. 15. III. O mi dilectiffime Spon (s Jefi Chrls jte o fte, amator uriffime, dominator univer- Í;e creaturae , quis milii det pennas vere li: f * bertatis ad volandum & paufandum in te! n Th. Kemp.], 3. c. 21. Junge me tibi infe- j o para- Qd 9 432 Adjumentum. XIFL . arabili dile&ionis vinculo; quoniam tu fo« mj lus fufficis amanti, & absque re frivola fünt I univería.. 7/:d. c. 23. &a IV. Tu, Domine Deus meüs, fuperome in 1 nia oprimus es: tu folus altiffimus: tu fo- m lus potentiffimus: tu,folus fufficientiffimus [Dant & pleniffimus: tufolus fuaviffimus & fola- lt tiofiffimus: tu folus pulcherrimus & amane tidic riflimus; ii quo cunéta bona fimul & perfe- Teye &te fun.t-,)& femper fuerünt, & erunt. A- n ol mem te Deus meus, amor rneus! tu totus Qüe) meus, & ego totus tuus.. D. Aemp. l. 3:c: Diàtn & B ARTICULUS lil Verfo d vivtutum attus ab Audcdlore IQ y] propofiti. * mo nam i Aus fidet. as I) räao mi De üs, quod exiílas; &fis unuä fupr L "] in natura, & trinds in perfonis: Re- bi f munerator bonorum , àé vindex malorum; fupremus rerum omnium Dominus, prin- À cipium ac finis.. Credo myfterium Incar- demll nationis, Euchariítiz, vitee, paffionis, mot- Wedt tis refurrectionis & afcenfionis Chrifti Sal- 4f vatotis mel, füpremi Judicis vivorum ae lüfen morruorum. Credo in Spiritum fan&tüim, unam fanéctam Catholicam & Apoftolicam te (iib lts d Ecclefiam : Sanctorum communionem : ré« iniffig- hu ? Previum exercitium t9c. í 433 nttío mifílionem peccatorum: carnis refürrectio- ola u nem. .Credo, me poft morrem judicandum, & eeternum vel in coelo praemiandum, vel Wero in inferno caftigandum. ;-.m(' Credo denique - omnia, que rü revelafti, & E.clefia Ro« Yil &lole mano- Catholica credenda propovit. . Et. hoc ideo folum, quia tu infinite ve« N amdt ridicus, qui nec falli potes, nec fallere, eà Ó : revelafti; ut hac ratione inrellectum meum p d in obfequium fidei caprivando, Deique lo- tü t quentis auctoritatem füpra omnem hurna- j 1 3&6' nam evidentiam appretiando, fümm2a tuae Veridicentiee debitum obíequ'um preftem, roteftor coram tora Curia cceleíiiac uni- l. Verfo mundo, mein fide Romano - Catho- Atf ica vivere & mori velle. O utinám profi- e mori; ac martyrium fuübire poffem! uti- nam omnes ad veram fidem convertere pof- fem!. O Domine; aupe fidem meam! in &üs Ü fup plementum exigue mez fidei offero tïf yis: bi fidem Apoftolorum. Ij ( Um) .. us adorationis. J Pm J Adoro te mi Deus fümra, qua poffum, n ]nctt demiifione propter excellentiam tuam ia« creatam & infinitam, me:sm a te omnoimoe dàrm dependentiam, fübje&tionem & fervi- hufhsal vofum L tutem profitendo; ut (ümma hac mea erga te fubmiffione füpremotao in me ac r-some | (4['80 i )000" qm nes dominio debitum homagium preftem, us ineüs; ego fer- j -/-u Dominus tmeüsac De e gl M LÀ Adjumentum XL F. 434 lt vus tuus, mancipium, creatura & factura tua fum, Utinam facere poflem, ut om- nur nes te ut füpremum fuum Dominum adora- qu rent! Gaudeo de hac mea omnimoda a te E dependentia, fübjectione ac mancipatu, qua- lj tenus inde magis elucet tuum independens a ac fupremumin creaturas omnes dominium. Offero tibi adorationes Beatorum , B. V.ac lid, Uag inprimis Ss, humanitatis Chrifti. poti "us fpei. le in Speroa te Domine veniam meorum pec- Ye ü catorum ; neceffarias ad falutem gratias, G precipue finalem, ac beatirudinem zter- fi J ( nam; quia tu infinite fidelis & potens ea lus j promififti facientibus, quod eft infe: quod facere volo tua adjuvante gratia, confifus Doter Que f infinitae mifericordiee tuae, & infinitis meritis Chrifti; cum toto corde defiderem te vi- ( dere & amare eeternum. .O hora exopta- EUY tiffima! o momentumf:liciffimum, quo hoc &tna) corpore folutus, te potero intueri; & ama- infh re eternum, & nunquam arplius offende- ftine re! O mi Deus! cupio diffolvi, & te com Cüm tis 2ecernum amare. oofle Chriíto -& Bea "Adus amovis. LR Amo te, immenfam bonitatem & infini- omn tam omnium perfectionum plenitudinem ! mo ; àmo te! purepropter te, non ex fpe prz- eXlgu mii, aut meru poene ; fed pure propter tes &Qm quia füummum Bonum es; & infinito amo- ie Pravium exevcitium&sc. 435 atturt re digniffimus. Etiam(i ícirem, me eter- JL ff num ate damnandam , tamen te amarem; ;dorte quia etiam ut me damnansnon es nifitotug hitt amabilis. Q ) que endens — Et amo te ex roro'cor&eb ex tota ianima; ex totis vitibut: te appretiando fuper om- jiriur. nia, fuper omnes delicias, honores, divi- B V« tas. Millies potius, o mi Deüs! millieg potius omnia graviffima tormenta, & mil- le inferos páti defidero, & volo, quam te npe vel unico peccáto eétiam venialioffendere. grmas, -que - Gratulor tibi; & gaudeo exanimo; quod tens d fis, quies: univerfiras omnis boni, cumu- lus infinitarum perfe&tiorom; quod adeo. ] qUO ronäälf potens, fapiens, pulcher & fanctus fis; id- que fis à te ipfo, . effentialiter & ab eterno. perius Y Vi' O pulchritudo infinita! o quam fero te euypre amavi! amo te! .., amo te! QO otinam te gonY amarem ardentius! o amor infi: ite, augey $m inflamma amorem meum ! O utinam, Do- 'offende- mine, omnimoda mei annihilatione vel uni« i am cum gradum tuz gloriae extrinfecce addere poflem! o urinam te amore Seraphinorum amare poffem! o utinam facerepoffem, ut oinnes creaturg re femper amore intenfifTi- T ylind? * io amarent! Offero tibiin füpplemenrum éxigui mei amoris amorem Chriíti, B. V. Pe Id à « anium; Beatorum, ()p[CF l] jp 4 E e2 ldu I e 436 Adymentum XIF. füg "us aimoris. inimicorum, lita O vindex legislator Deus!. infonatin au- ribus meis tuum. illud magnum charitatis li$ $ preceptum: Diligite inimicos ve[lvos, lenefa- cite bis, qui oderunt vos, €9 ovate pvo. pevfe- u Toont quentibus €g. calumuiantibus vos, ut [itis filii Patvis vefivi, qui in calis efl, Et hinc cum imy amare te nequeam, nififimul & proximum fltn diligam, cumque dilectio proximi fit nota Wece characteriftica veri Chriftiani: toto corde vel | amo, ... itaeft, amo... & quidem maxi- Tüm ]C i (i 1o, quo poffüm, amore amo omnem pro- ximum meurm; precipue inimicos, perfe- hm cutores & calumniatores meos, nominatim &rQ hos NB. tanquam filios Dei & fratres Chri- edi fti, ejus fanguine redemptos: illisque ex ängu animo precor , ac fincero cordis affectu op- Qm C&fem to omnia ipfis bona tum naturalia tum fu- pernaruralia, tam corporis quam animz, W. i tütn prefertim vero omnes neceffarias iis ad fa- lutem gratias; ipfamque beatitudinem szter- Ornr nam; quia tu fic vis, ac jubes, quia id tibi dlhg placitum eft, & quia amo te: h B in'; & pro- U ximum diligo propter te. Ex hoc ipfo motivo fincere ignofco om- D at nibus inimicis meis, & illis omnes offenfas s & injurias eterna oblivione penitus condo- tem no, ac remitto eo prorfus modo, quoa te Ino mihi ignoíci, meaque peccata remitti cü- lon pio: T'eque rogo per vifcera mifericordiee Düte tus Prfævium exercitium €$c. 4317 tug,'ne ullas iis penas propter me, autil- E latas mihi injarias irroges;. fed potius gr Y ?- charitt tiis ac beneficiis compleas. y lum - Siquos vero ego vel per imprudentiam aut malitiam offendi, ab his. füpplex lacri- n ptt Tup inantibus oculis ac contrito corde veniam hinc at impenfe flagito, paratus ad.omnia & prae- roximur ftanda & toleranda, quecunque viía fuerint j f neceffaria vel pro fatisfa&tione offenfarum; yo corüt vel pro repáraiione damnorüm & (candalo- i mii rum; quzque illis intuli mala , eaipfis coe- em pro- leftibus bonis beneficus farciat Deus. . Co- p ram tota caleíti Curia depono, ejuro; & ex- qoinatim ecror omnes motus averlionis, inimicitise; '&j Chr odii & rancoris; fique'fcirem, vel guttam fanguinis mihi in venis fluere, que proxt- que g mum averíaretur, hoc illam momento eli- eduop um t cerem, & projicerem abs me, 'Tu Domi- n qnma ne, da nobis fraterng charitatis augmen- tum, ut in mutuo amore conftantes, illuc TT nett gt ornnes perveniamus, ubi nos in tegternum diligemus. - jl Atlus contvitionis. iA p Confitebor tibi, Domine, in amaritudi- neanime mes omnia peccata mea, qui- ofco 0f bus tota vita mea divinam tuam Majefta- ,ofel tem offendi. Doleo Domine, & ex ani- g od mo doleo, quod te offenderita füummum !) ugä[e Bonum meum, quem amo fuper omnia, lr d pure propter te. r Ee 3 Dete- 438 Adyimentum XIF. : Deteftor & execror. omnia peccata tnea, qu fe non propter. annexam: & innatam ipfis foc- diratem : non quia me tibi füumme odibilem lib & execrab:liti reddunt: non-ex metu in- totr fer^i aur pürgátorii ; fed pure propter.te offenfüm fummum Bonum meum,; Domi- al num àc Deum meum: quia tibi mala iunt: m quia infinize cuge. SacClitati & fanctiffimee tU m voluniati opponuntur; tibique ditplicent;o Deus meus; qu«m amo ex toto corde; ex p tota anima, ex totis viribus, fuper omnia; pure proprer te: quia füummum Bonurmn tam es; quia es, qui es ; & quia te a me ama»ri tibi bopnum eft. 4 aby de . 'Ah pudet me mei ! con fufio cooperit fä— Ciem meaim! peccavi in coeluimm, & coram mo te; jam non fuüm dignus vocari filius tuus. t6, Sed.pann tet ,. o Deus! doleo, & exan mo lts doleo. . O utin:m pra doloris vehementia N morcrer,-& pectus diflilirer! Offero tibi, Bnt o Deus, dolorem Chritti, S. Petri, 5. Mag- Dies dalena aliorumque Sanctorum Peeoitentum fün pec in fupplementum exigui mei dolofis. bio - dus pvopo, ztl. .. Sed nullum , Domine, nullum ampliu$ U peccatum., In confpectu totius Curiz cole- Vel flis coram divina tua Majeflate firmiffime om ítatuo, ac propono, me millies malle inter Qto ac&xbliiimos Cruciatus ac tormenta mori, N quam Praevium exevcitium eg'ef 439 tf equam te deinceps etiam veniali peægtoof- . feadere. . pl eundos iibl Offero me tibi promptum ad füb [2 libentiffiie omnes dolores, cruciatus, & r t tormenta, etiam purgatorii; ut hac ratio- netug [Juftitiz vindicativa aliquo faltem j Dm* je tpat: modo. fatisfaciam. O Judex fupreme! Cf egoreus la( Majeftatis diving libenti füb- Jicettso - m'íhone de manu tuaaccepto morterm ut ati, . 'l'de j ü pænam pecc Ottinid "AGus bumilitatis. Donum 1 O tremenda immenfi Dei. Majeftas, co- tam qua ipía etiam Hummanitas Chrifti in ye amiti abyffum (ui nihili fe humillima adoratione demittit! humilio me coram te fincero ani- yatite mo & affectu infra omnes omnino creatu- X corati us L. ras, me' projiciendo in abyffüm. mei nihi- li: indignus, qui oculos in ceelum attollam. « fno ynond Vere vilior füm omnibus creaturis: indi- gnus, quem terra ferat, qui inter homi- feo nes verfer. Peccavi, infernum meritus M Mag' fum: poffum adhuc peccare: poffum in pixenwm peccato mori, & damnari; & tamen fuper- 1 bio! Deteítor ex animo, & execror otnnes amplius copitationes & motus fuperbie: omnia verba & actiones füperbas. Utinam me ia omnes velut viliffimum vermiculum, op- mll robrium hominum, & peripíema mundi j j n pedibus conculcarent! O humillime Jefu! Ee4 d) quam 440 Adyumestum - XI1F. da, ut fim humilis corde! a fpiritu fup&r- r bir per humilitatem toam libera me Do- ; ho mine! C us patienitiæ.' Tu mi Tefü amore mei tam dura in. cor- pore, tam acerba in anima, tam infamiain honore fuftinuifti: & ego peccator tam mo- N dicum pati amore.tui recufem? uantu- Vide lum eft hoc,. & quam nihil, quod epo pa- Lun tior, collatum ad illud, quod tu es paflus, Quo; quod rot Mirtyres funt paífi: quod tot alii füd j pro mundo, pro diabolo patiuntur: quod Que mea peccata merentur! Quod patior, non- Wa dum eft infernus, nondum purgatorium: forn &; quo plura patiar & graviora amoretui, fa. eo major erir eloria; cum momentaneum Quem & leve tribulationis aeternum gl.Q;*i.æ pon- Wque us operetur, ) lQ Hic ergo ure, hic feca, modo x[ü eeter« N num parcas. O Domine, da, quod pro te D patiar; qui pro me paffus es tàm infanda, hen Auge dolores, fedauge patientiam, .O Je- &p fu crucifixe! da mihi patienriam! ftsrürum effe eit aut pati, aut mori: imo pari usque ad —— illa mortem, ur fic Tuftitie. divinz pro pecca- QUi tis fatisfaciamn : . ur Chriflo patienti fimilior in p fiam: ut altiorem in cco gradum merear, De j quo Deum per totam erternitarem eointen- fius amare potfim. O Deus! tuum man- Voly Vere culi cipium cum fim, inftar Qanis & vermi y N pro Pz*æviu(n exervcitium egc. 4 üpee| prolibitu cruciare me potes. Offero tibi hos dolores meos in m [ ; Chrifti. : unione cum doloribps | l | n chr- "d&us vefignationis €g' conformitatis. cum divina. voluntate. 1fa;ï)iam Wmmo . Refigno me penitus tüz fan&tiffime Pro- tll 3 videntie quoad omnia: quoad corpus & l animam ; quoad fanitàtem & zpritudinem; ?j Päam) quoad vitam & mortem, omnia de manu dl tua indifferenter accipiendo ; quia, quecun- pl que mihi eveniunt, ad te, ad majorem or, t tuam gloriam ordinantur; ut fic me con- prm. formem'norms omnis fan&itatis ac füpre- moret - ma rectitudinis; ut tibi dem illuc guftum, nianeun quem percipis ex impleta voluntate tua: jg pot utque ruz voluntati me fübjiciendo, abfo- luto tuo in me omniaque mea dominio de- T bitum homagium preeftemn. Et hinc, o Domine, (i me vis mori, fis Ti benedictus: fi vero me 'vis diutius vivere, & plura pati, fis iterum benedictus. Malo . Üb (l effs eegrotus ex voluntate Dei, quam fine illa fanus. . Malo cum voluntare Dei mori, 0 Gm'- quam fine illa diurius vivere. Malo effe [ in purgatorio cum voluntate Dei, quam fi- l mefff arl ne illa;n coelo. — Fiat; magne Deus! o fiat voluntas tua, ficut in ccelo & in terra. o qpint vere magnum verbum, & dulciffimo fenfu um ',c[mfcun plenum ; ZZoc vult Deus! & quis ego fum, Ze; O- pm 442 - Zdyumentum. XIPF.. Domine; uttibi obmurmurem ? "Tuainme ü & femper, & per ime adimpleatur voluntas.- Gratiavum atfio. fle Gratías tibi'ago, Deus meus, prdlcrea- Ai tione, redemptione, srerna mei pradile- lo €tione, fanctificatione, ac preedeftinatione: Hi pro vocatione ad fidem Catholicam, ftatum de Religiofum, Sacerdotium &c.. nominatim Tl pro his gratiis N. . Sis benedictus in fiecula dia pro immenfis beneficiis S. $. Hümanitari Ls Chri(ti, B. V. & fanétis meis Patronis, ac p per eos mihi omnibusque creaturis concef- Ilje fis...In füpplementum mez gratitudinis offero tibi illud.Beatorum Trifagion: San- é&tus, Sanéctus, Sanctus. dilà Gratie finalis petitio. lus R ;Exfürge Chrifte, adjuva nos, & libera W nos propter nomentuum. Per fignum crus hu cis libera me, Deus meus, ab inimicis meis. Tà, Succurre mihi , & adjuva me.: O Jefu! efto n mihi Jefus. . .Oro re per crucem & paffio- le nem tuam ,. da gratiam finalem. — Per mor- tem & fepulturam tuam , da gratiam fina- lem. 'Per dolores & vulnera tua da gratiam finalem.Nepermittas me damnari,quem pre- tiofo Sanguine redemifti;, O bone efu ex- (( audi me, intra rua vulnera abíconde me; àm ne permittas me feparari a te: in hora mor- hi fi tis defende me: & jube me venire ad te; ut curnmm Pravinm, exevcitium t9c. 443 jnm cum 'San—&is tuis laudem te. 'Tota fpes mea IU eft.in (anguine" & morte Chrifti. ::Q Maria! monftra te effe Marrem: affi- fte mihi cum tota aternitate -luctanti, O NG Advoecata mea, tuos illos mifericordes ocu- fl tiOne; los ad me converte, & Jefum benedictum Fiiium ruum mihi poft hoc exilium often- fhm jinati de;'oclemens, o pia, o dulcis Virgo Ma- ria! Maria Mater pratiz, Mater rmifericor- (ecuh snici die, tu me ab hofte protege,in hora mor- tis fuícipe. S.néta Maria Mater Dei, ora liS) [iM pro me peccatore nunc, & in hora mortis n mez, &impetra mihi gratiam finalem. pocini Ora pro me fanctiffime Jofeph, Patrone [ $i dilectifime; ut dignus efficiar promiffioni- bus Chrifti , & particeps aeterne falutis. O fanéte Angele Cuítos, ne defere clientem Noert tuum: me tibi commifTum pietate füperna ym du hac pr&cipue hora cuftodi, rege, & guber- na. O Sanüi Patroni mei, aíliftire mihi, intercedite pro me, mihique gratiam fina- ( p&me um -lem impetrate. " fnote — Defidevium celeflis patvia. ;rfamm Defidero.ad te ultimum finem meum, o zm Pfe* cceleftis Jerufalem! Civitas fanéta Dei, te ]e( d amar cor meum; pulchritudinem tuam ni- j m imnium defiderat mens. mea. Veri, o de- m fiderium collium eternorum! veni,&educ ' te, de cuft 444 - dyumentum x"Xl F. dt de carcere animam meam. Cupio móti, ut tibi erernum vivam. .O Deus meus, & nit omnia! pra.amore tui deficit anima .mea. pa Amplector te ,. o amor meus! ftringo. te Ts amoris nexu. Dile&us meus mihi, .&ego de(c il Quafivi, quem dilipit anima mea; Spir Teneo; nec dimittam fid quafivi, & inveni. ilum, donec introducat me in. domum Pon füam, in domum eternz felicitatis, furr aíce O Tefü! in manus tuss commendo fpiri- Lris: tum meum: Domine TJefu Chrifte fu(cipe L'dical fpiritum meum. Confiteor animo contrito trit omnia peccata mea, & peto abfolutionem Df facramentilem. "Volo lucreri; mihique ap- plicari omnes Indulgentias, quas in articulo Que mortis lucrari poffum; & defidero exfpira- &dor, re inter dulciffima nomina:- Jefu! Maria! d D thüic »Jofeph! ]efü! Jefuü! Jefu! N Profeffio fidei ex. formula. Trideutini, C tüoy Ego N. N. firma fide credo, & profiteor omnia & fingula, qua continenturin Sym- bolo Fidei, quo íanéta Romana Ecclefia reliq utitur: videlicer Credo in unum Deum Pa- Ua trem omnipotentem, factorem coeli & ter- pl« re, vifibilium omnium & invifibilium. Et Cüm in unum Dóminum Jefum Chriítum . Fi- Ma lium Dei unigenitum, & ex Patre natum finf ante omnia fecula: Deum de Deo: lumen NT € Y Previum exevcttium &9c. 445 tf delumine: Deum verum de Deo vero; ge- ts Y nitum non faéctum, confüb(tantialem Patri, ] D per quem omnia facta fünt ; qui propter o nos homines, & propter noftram falutem defcendit de coelis. Et incarnatus eft de « 1 fs Spiritu Sancto ex Maria Virgiue, & Homo m fa&tus eft. Crucifixus etiam pro nobis fub lum Pontio Pilato, paffus & fepultus eft: & re- l .. fuürrexit tertia die fecundum Scripturas, & J afcendit in ceelum ; fedet ad dexteram Pa- tris: & iterum venturus eft cum ploria ju- ofcipe dicare vivos & mortuos; cujus regni non |! yurito erit finis. Er in Spiritum fandtum, Domi- rione nuüm, & vivificantem, qui ex Parre, Filio- Qd que procedit; qui cum Patre & Filio fimul aol adoratur; & conglorificatur; qui locutus Ylpinte eít per Propheras. Et unam fanétam ca- Marit tholicam & Apoftolicam Ecclefiam. Con- fiteor unum Baptisma in remiílionem pec- catorum: & exfípecto refürrectionem mor- li tl tuorum; & viram venturi fculi. Aren. fret jj Apoftolicas & Ecclefiafticas traditiones, reliquasque ejnsdem Ecclefiz obfervationes L & conítituriones firmiffime admitto, & am- plcétor. Item Sacram Scripruram juxta h&ler | eum fenfum, quem tenuit, & tenet Sancta il Mater Ecclefia ,. cujus eft judicare de vero jf ) fenfu & interpretatione Sacrarum Scriptu à natllm uxtá mmen Ü rarum, admitto; nec eam unquam, nifi j uria- 446 - Adjumentum / XI F. unanimem confenfum tot * Pa;rgfp, accipi?m & interpretabor: MU fti Profi'eor quoque, fepte-ni effe vere & alte proprieSacramenta nove legis, a Jefu Chri- fto Domino.noftro inftituta, arque ad falu- Chr tem humani generis licet non omnia fingu- lis neceffaria, fcilicet Baptismum, . Confir- d fnast mationem, Euchariítiam , Peenitentiam , Extiemam Unéctionem, Ordinem, & Ma- váti trimonium; illaque gratiam conferre, & ex Tefr e[e; his Bapiismum, Confirmationem & Oidi- fetre nem fine facrilegio iterari non poffe. d ds & Receptos quoque & approbatos Eccle &c]) fi& Catholice rirus in füpradictorum om* Tüm nium Sacramentorum folenni adrniniftra* effe tione recipio, & admirto, Omnia & fin* tition ula: qua de peccato originali, & de jufti* ficatione in Sacrofancta Tridentina Synodo 1 definita, & declarata fu 01 & recipio. erunt; ample&-or? u(ür e[f: Profiteor pariter in Miffa offerri Deo ve- Àpo rum, proprium, & propitiarorium Sacri- Ecd ficium pro vivis & defunctis; arque in San« &iífimo Euchariftie Sacramento effe vere; Hgn(] realiter, & füb(tantialirer. Corpus & San- guinem una cum anima & Divinirare Domi- On d ni noftri Je(u Chrifti; fierique converfio- nem torius fübítantie panis in corpus, & totiug Praovium exevcitium C2c. 441 und totius fübítantie vini in fangninem, quarm converfionem Catholica Ecclefia Tranfüb- ee ftantiationem appellar. Fateor etiam,' fub altera tantum ípecie totum arque inteprum VChtt« x ll Chri&um, verumque Sacramentum fumi. u Cónftanter teneo, purgatorium eflfe; ani- Conit masque ibi detentas fidelium fuffragiis ju- onti 1 vari: fimiliter & Sanctos una cum Chrifto &kM e,&CX | repnantes venerandos atque invocandos efle; eosque orationes Deo pro nobis of- Qd ferre, atque eorum reliquias effe veneran- 1 " das. Firmiffime aflero, imagines Chritti, ', Ecde* ac Deipare femper Virginis, nec non alio- mom . rum Sanctorum habendas, & retinendas jriltt effe, atque eis debirum honorem ac vene- & l* rationem impertiendam. eyl Indulgentiarum etiam pouteüatem aChri- Synodd fto in Ecclefia reli£ctam fuiffe, illarumque )pk&m'u | ufüm Chriftiano populo maxime falutarem efl- affirmo. Sanctam, Catholicam, & [o v* Apoftolicam Romanam Ecclefiam omnium m A Ecclefiarum matrem & magiftram effe, Ts agnoíco: Romanoque Pontifici Beati Petri fo ver& Apoftolorum Principis fücceffori, ac Jefü Chrifti Vicario veram obedientiam fpon- ; t [ori deo, acjuro. Ce. f9U5 u 448 Adwmnentum . XIV. Cætera item omnia a Sacris Canonibus & ccurmenicis Conciliis, atque precipue a Sacrofancta Tridentina Synodo tradita, definita, & declarata indubitanter recipio arque profireor: fimulque contraria omnia, j atque barefes quascunque ab Ecclefia dam- fn natas, rejectas & anathematizatas ego pa- i riter damno; rejicio, & anathemaiizo. W t Hanc veram Catholicam Fidem , extra el quam nemo falvus effe poteft, quam in pree- fenti (ponte profiteor, & veraciter teneo, f eandem inregram & inviolatam usque ad id extremum vite Ípiritum conftant ffime lll ( Deo adjuvante) rerinere & confiteri, at« que a meis fubditis, vel illis, quorum cura fi (j ad me in munere meo f[peclabit, teneri , a doceti, & pradicari, qvantum in tme erit; Ri curarurum. | ( Dein imiponautur , duo. digiti dexteve locoy in quo. defcriptum efl. imitium Evaugelii [ocuadum Sfoanuetn, dicendo:) Ego & N. N. idem fpondeo, voveo, acjuro. Sie qc me Deus ad juvet, & hac fan&a Dei Evane Inc pelia. lo pe Sandum 5 Ej Ju Chrifü Efz/;awge'lz'um' u o Jecundum 3'oa;znem.- P em In principio erat V'Erbum, &KVe.!S- bu m erat apud Deum, & Deus erat Ver- (uP büm0 LE M j ,Præi:z':z'ïn éxeveitum Cyc, 449 nibu bum. Hoc ID er!at in pripcipib apudDggg «dit, ID — Hoc actuum viftutum ,k Quoruwm niïplex Q paradigma modo propofui, previum ac a du frequens exercitium eft z/efaurus ille zom n p i'm' g defictens , a S.-Luca e. 12. V./33. deícr:ptus, illuftrium graiiarum ferax; quo qui utun- tur, brevi tempore plurimum direfcunr: at eft illa Patriarche Jacobi /c4Ja Genef. 28. n pree teedy V. 12. depicta, per cujus gradus mens no- Ítra facili nifü in ccelum aícendit, & Dei que d ad.nos miferatio defcendit: eít fumiculus a m ille zriplex , qui teíte Eccle..c. 4. v. 12. dif- g, d ficile vumpitur , quove anima noftra cum jman ccelefti Sponfo in hac eticmnum vita ar- ieet &i(lime colligatur, & ad beatum agonem oe Efiv[;l * mira unctione difponirur. j dl i:iznïüfl Tu proin, o fons omnis boni affectus ;j m ac meta Deus! da, ut mortis timore liberi, yio X z ac ceelefti defiderio incenfi, per ficram exo- pEl mologefin conícientiam noítram ea accura- tione expiemus adhuc vegeri; ut deleto per doloris intenfionem etiam poenz rea- tu, ac omnibus, qua moribundos reddere ;e!iw» inquietos poífent, previa correctone emendatis, nil aliud morituris curandum V'e.f,- fuperfór, quam ut ultimis Rcligionibus j V ina- bfb "! 4 [ aso 4Adjunentum XIF. Praviun tjc. matüra follicicudine muniti, incenfis vit- tutum actibus immoriamur;: ficque. per ropofita bone. mortis adjumenta melioris vitze participes: red j | fer : | amur. FINIS Af MY a m p E m 4 - s V LO ))X J , EU EN « M 41 N M N R li "- 47 S3 NS —— , Q*x N li E N 4 m&ä . z5 II5 &l& r ho v & A ng i /L * , ts $? a xe.s Yi Ani N n Cnd amat Angg te in INEX n - L E æg* e AN AA gxx /tex , " t 9eo L PPS '(t m Yi Vi Qp [2t) ü-NDEX l Rerum memorabilium toto Opufcuïo contentarunt. À Gus eliciendi excepto nuntio de inftanti A morte, 68. feq. in vifitatione Sacramenti $») c venerabilis, 77. feq. contritionis , 81, feq. as LU Ea 437. propofiti,.85.' feq. 407. 439. virtue fie45, tum, 96. fidei, 403. 415. 432. adora- SS * E LE 2 d — tionis 407, 433. pei, 104. 434. amo- B Mu MR - ris Dei,' 404. 432. timoris Dei, 405. amoris inimicorum, : 436. doloris, 406. T humilitatis , 408. 439. patientiz , 409. refignationis, 41O. 441. gratiarum actio- nis 411. fiduciz , 412. Amicitia humana, cum ja&ura Divinz merca- ri velle; quam noxium, 202. 203 JEfu Chrifti optima, 204. ! bis fucL Amor , divinus duobus motivisin no cindi poteft, 207. feq. intime cupit uniri amato, 230Q. vAngelus cuflos monachum profugum ad coeme- terium perduxit , & inclufum illic fceleton intueri juffit ; 177. e DO Ff E d A'ni'- Judex vevum hzemovabz'lium. Animae jïamf examinandus eít, & quomodo; ( 72. feq. poít mortem confideratio , 110.feq, 178. in judicio, C a. feq. in purgatorio, I15. Íeq.. B i B ona interna quid fint, 217, — omiffa mori- (ii turi mentem torquebunt, : 398. feqq. Coü C t daver in loculo, & contemplatio ejus, Ca 129. feq. contemnere nos docet terrzdi- Cor vitias r30. feq. mundi honores, 142. feq. Iufpedtio ;llius in fepulchro, 164. docet nos r carnis delicias fugere, 165. feq. & íolum f cceleftia appetere, 177. feq. fru&tus eruen- fe di ex hac infpeCtione, 168.170. ad hos colligendos duo documenta notanda funt, f " 184- 185. il Carolus L/. fibi vivo etiamnum vivus paren- t tavit. 188. 189. t Charitas 416, C Chriflus exemplo fuo rationem, fe ad agonem per collectionem diurnam muniendi mon- ( I flravit, $4, feq. — Advocatus nofler apud Patrem, 95, 96. Judex in judicio ex- Y tremo, 112. ob noftra peccata ex objedo amoris divini eít. fa&us objectum furoris Dei, 303. ex morte Chrifli malitia pec- [7/ cati metienda e&, 304. Íeq. Colle- Bidex. vevum. memovabiliuin. - )mjo, Colle£lio animi eft exercitium neceffarium, 52 ol | utile, $8. & facile, 60. | Commendatio Ípiritualis, 93, feq. fatu Qommunionás tepide caufa eft negligens prées paratio; 351. Conciliatio cum inimicis, 9I. ijfamori- Confeffarius qualis fit eligendus, 28 r f?;q. ) leqql Confeffio, 79. feq. accurata, 252. 276. g&- neralis, 265, in ea omnia peccata conti« tenda, 280. regule ad ejus perfeCtionem, o ejusy 281. terted- Conformitas cum divina voluntate,. 424. W- (eq Corpus noftrum in fepulchro terribile, foe- d n 166. dum ac-trifle fpectaculum prabet, & fs feq. proptercorpus peccare, horrenda, de- us eret teflabilis & abominanda malitia eft, 169. ais feq. fxviorem illo hoflem non habemus, j unl 172. Íeq. quo rigore habendum , 176, le- vi negotio in hac vita ad magnam fanctita- y p tem virtutisque perfectionem eluctari po- teít, 180. feq. bujus negle&us dolorem caufabit, 18r. Confcientia, qualis maxime deploranda, 253. ]i mf* Perícrutationem ejus non pauci horrent,fed f immerito, 257. feq. quomodo freri de- jdiCiO Ü bet, ibid, in ea duo genera peccatorum y oDf 0 pre aliis accuratius perícrutanda funt, oc- [ n culta & aliena, 259. alienorum duplici "d jiit p* modo participes reddimur, 262. regula?, ne h Ff3. (u "2 hiss Jnudex veruti 1ne»moraþiliz;mq' ne fcrupulus remaneat circa modum exþriä; endi dete&la errata , 264. Contritio 266. 268. includit tria,. ibid. E Culpa veniales , quibus. modis vitande I20. E Pro prateritis tri plici modo fatisfac.hmsQ 124. L D D ecefTio. anima , 93. i;eq,, J Defiderium celt,. 233. Deus fumum Bonum eít, 276. feq. Ens incomprehenfum , 246. quam . potens fit, ä 322. eft fapientiffimus, 325. fanctiffimus, 328. impius & impietas ejus illi funt odio, 11 329.. amabilitas ejus,. 330. Devitie terra funt. contemnendz, 130. & quare 131. feq. ob has malis artibus com- k paratas anima in Purgatorio ardebit, 132. ef quomodo illis bene & utile utendum fit, H 134. feq. l Dolor 417. in confeffione debet effa fuperna- turalis; 266. fummus, ibid. & íeq. me- dia adhibenda ad obtinendam illius inten- fionem, 270. ejusintenfio, 299. pulchri- Ex tudo ejus & bonitatis dulcedo, ib;d. E Domeftici illi magnopere peccant, quorüm in- curia moribundos ex hac vita fine ; Í | viatico migrare continget, 359. l à E E | cclqþ'c]ii*cm rebus Ecclefix non ut propriis, Fu fed ut fibi ad dïfgenfandum commiflis 3; Tadex verum mämbïmbilz'mh. | expria /uti. debet ; I40. cujusdam tragica h:i[ïo:-' ria, I4I. i Eleemofyuz quomodo diftribuendz, 160.. ? I2 ä Evangelium JE(u Chrifti fecundum Joanüém ,. M 448. uchariflie excellentia fumma & inzflimabi- * g lis eft ob dignitatem illius, 408 feq. ob prodigiofum modum, quo fub ea Chriftus adeft, 337. feq, ob immenfum amorem, quo Chriflus hoc Sacramentum inflituit, l Iu tens [l 339. feq. amor bic ingens fuit, ratione temporis, zbid. infinitus ob vilitatem & T L r lsl MO O H[TImuS» n leoy ingratitudinem illorum, pro quibus hoc fa- cramentum inflituit Chriftus, 340. feq. in- m comprehenfibilis ob finem, Propter quem hoc facramentum inflituit, 341. vix ulla yu; 0U* | [, n ln eft noflra, quam. inde capimus, utilitas, 343- efficacia unicze communionis, ibid. & l m lity eq. vere inexcufabilis eft, quisquis Deo | piftus, adhuc profanus & vitiis plenus eft, fypert (og, I fl 345. 346' feq. in mali fontem hic inqui- " rere debemus, 349. us It Exequia fpirituales, illarum ufus, 19g. Pu C Exercitia varia in folitudine facra, 69. feq. il Jorumï"'* / 22. leq. 76. feq. 79. feq.. 88.feq. 93. eq. | ,eþviatico F ,!de? nofire. difcrepantia cum vita nofhra; | F 108. feq. fides 415.. Ff 4 Fida- Judox vevrum memovabilium. Fiducia in Deum, 426. Fyater cu]usdam Ordinis Religiofi , oplfïcw fartor, agoni proximus, acum fuam, cla« vis inflar celi, in altum extulit, &c. 150. l G audia cceli funt infinita, 234. feq. 24*. G corporis in colo magnaerunt, 238. Bea- torum, 242. funt xterna, 247. feq. cer- ta, 249. Gloria cwleflis excludit infinitatem malorum; ! & includit infinitatem bonorum 236. M Gratia finalis ad felicem ex hac vita migratio- M nem neceffaria eft, 57. M Gratiarum. a£lio 90. 422. 442. contemptus, Mi 386. íeq. 1 H Mor q H mo pulvis eft, & in pulverem revertetur, meditatio utilis, 200. feq. -Honores mundi funt contemnendi 142, ina- nis nebula, fomnium & umbra funt, 142 feq., vanitas eft eos ambire 149. feq Humilitas, 419 n dulgentia non delet peccati culpam , 297 li quomodo lucrari debeat , ;b;d. ; Infernus, 106. Intelletlus intuebitue Deum in colo facie ad faciem 239. feq. gjud- In(lex- vevum memoralilium, rudicium extremum , x12.. feq.. locus íllius, )piEcio ibid. Judex, :bid. accuíatores, ibid. de qui- , d bus in eo ra:io reddenda erit, 115. r jufti de bona morte non funt certi, 8 Sufitia Dei , 2?5. Q W j I Latvo bonus, 34. M , (f a ja, qu& commifimus, in morte ani- M ilonufty * L mum excruciabunt 395. 6 Memoria, 239. xigï&üo- Methodus íe ad mortem parandi, $2. feq, Mifericordia Dei, 225. iuftih MModus chriftiane excipiendi nuntium de in- ftanti morte, 68. feq. Mori quid fit, 1. 2. ícire eft ars artium, 58. extelut | qui fe ipfum diligit, mori defiderabit, 230. Mors eft pun&um, a quo ducitur linea ad cir- | culum eternitatis, & porta ad domum im- 42 : [ mortalitatis, 3 incuria falutis non ulti- ! P mum bonsz mortis obftaculum eft, 4. athei- " fticam hujus oblivionem vindicare, divinz Juftitie folenne eft, 14. r5. qui ad eam parare fe negligit, aut fide caret, aut ra- tione, 25. ípeculum eft, minime fallax, 166. n n qualia axiomata mortis animo inícribenda, I85. tria eam nobis potiffimum terribilem dificilemque reddunt, 211. non eft ti- | fm'e äd : menda ob jacturam prafentium, 212. feq. ob judr- d | Judex vevum mamovabilium ob incertitudinem futurorum, 2I9 ob rigorem juflitie & abufum mifericordie, —€Ó€Ó 224.Íeq. eftomnium miferiarum finis, 214 " O ligationes Chrzjïzam, in fervandis præ— ? Ob ceptis, j3 372. in vitandis peccatis , etiam venialibus, ibid. in exercendis bonis ope- ribus, ibid. & feq. — Religiofi in. fervandis votis , PETS 274. in obfervandis regulis, ] 375. in perfedte peragendis operibus quo- tidianis: 7id. Sacerdotzf, in recitandis ho- ris canonicis, 376. in celebranda Miffa, 37T: in adminiílrandis Sacramentis, 379. propria ac peculiares cujuslibet ftatus , 384.. Offendentis ingratitudo , 310. feq. Offenfe gravitas, 301. feq.. quare & unde, 301 3090 Offenfi excellentia, 315. feq. elucet ex . in» fpe&a Chrifli e cruce pendentis effigie, 316. ex filii Dei morte offenfi Patris excellen- I EU 79 . — g" tiam metiri debemus, 319 ex effigie Cru- cifixi , 320. ä jrobderfitekGdem nolirial &,v1tam no- P firam, 103. feéq. Patrie celetis defiderium, 4.14. 428. 443- Patientia ; 420. Peccatum, pro peccatis fatisfaciendum eft, vel Iy, : in:hoc mundo, vel in purgatorio, 122. ut hi qUXS | : Judex veramn memorabilium. D "quis peccet, 'duo tequiruntur, 263. qui "i, committit'peccatum , ponit caufam mortig p" Chrifti;307. Petitio gratie finalis, 412. 442.- auxilii d1v1— nl, 4.27 eq. ) Præ. Penitentia vera 271, anima ejus eft emenda- ettart tionis propofitum, 272. hoc debet effe sope - formale & explicitum, zbzd firmum : 2/73. vanu univeríale, ibid. egUh), Praparatio pravia ad. mortem, illam felicem, ; quo hujus negle&tus vero infelicem reddere po- dþ lo teft; 5, tempefiva unicum noflrum in vi- v ta negotium, ac curz omnis laborisque fco- y 3'9 pus fit, neceffe eft, ibid. vix ullus fe ad mortem preparat, 3. fumma necefílitaseft, 5] ^ fe ad mortem parandi , 5.'feq. juflis etiam undes neceffaria'eft ,. 9.. fi hic erramus, actum eft de nobis, & quidem zternum, I2;.13. ex j fol'icita & tempefliva eft etficaciffimum me- dium procurande bonz, negle&us illius [ 3ï6 (Cen " vero prodromus eft fecuturæ màle mortis, 15. non eft procraflinanda, 16. feq. -Ob- j Ut jectiones refutantur, 20. feq. 32. 33. qui hanc in ultimum morbum differt anima qn 0v falutem fuüimo diícrimini exponit; 133 precipua confiftit in accurata animi expid- tione, 8o. feq. annotationes in hac obfere u Vandæ, I11I.; feq. Prof/f o fidei, 96. 444.. leq: d «d ^; W Pudor in confefione, & motivá eumi genero« [j Íe vincendi cz.goa Purs - K:Ac— . dndex vevum memorabilnim. Puygqt()ïium—, IIS. poenz illius funt atrocis- b fime, 116. infliguntur ob leviffimosetiam defectus, 117. leq. in illo fatisfaciendum N eft pro peccatis, r1g. melius eft in hoc mundo, quam ibi, i19. in hunc locum differre ftultiffimum eft, 123, . Sancti qui [ in.eo poenas luerünt, 125. fpes fruflra ci- tioris ex eo liberationis aliorum fuffragiis f & precibus 126. feq. R N , R eligiofus, omnem fupblle&ilehi fuam exa- T mini fubjicere debet, 136. fzpe in reli- gione paupertatis voto illigatus vili reculz Toi addi&tus vivit, 138. quispiam apparuitali- quot ab obitu diebus focio, 150. exinfpe- « Til &o cadavere íanctioris vitie principia hau- B; 179. k & -Reþgnatio in divinam voluutatein, 4.2.5-. Ü Tj Ritus ante fepulturam, 189. eam fubfequen- tes, 192, feq. I! It N Ti htisfatlio in penitente eft neceffaria, 295, $ 286. modusfatisfaciendi, 287. 288.. fpon« tanea, 289. debet coungruere cum gravita- J te & multitudine delidiorum, 291. finis illius, 292, modi gemini, quibus reatum gl pene delere poflumus, 294. .295. d Senfus — JIndex verum memovabilium. ii Senfus finguli in coelo fua oblectamenta habe- osepun bunt, 239. Íeq. 245, ^ -- Yendum Solitudo facra eft excellens bong mortis admi- in Jàt niculum, $. motiva hujus obeundz, 2bid. » lo & f:4. quomodo inítitui debeat, 67. feq, (di qi eft neceíTirium exercitium, 56, utile,61. jl ci- & facile; 63. exercitia in ea varia, 6g. feq. 72. feq. irgts 85. feq. 16. íeq, 79. feq. 8r, feg, Spes, 404. | j exte 1 alentorum äbufus, 392, & non ufus, ibid. : in rel Tempus vita noftrz exiguum eft, 18. ultimi li retul morbi pro procuranda animi ad mortem yniti- comparatione eft nimis incertum, . 32, feq. erinfte nimis breve, 35. feq. nimisineptum, 39. ripiä iav feq. incertitudinem illius effatum Chrifti & experientia demonftrant, 32, 33. tem- n poris.ja&ura, 389, feq. Teflamentum, quomodo rite conficiendum, jl 156. feq, paradigma teftamenti chriíliani, 161. feq. dimor naturalis, 231. V ï'ïa, 285' atici matüra & fervens fufceptio inter ad- j V jumenta procurandz bong mortis princi- I Hml pem locum obtinet, 333. dilatioaut ne- glectus obftaculum magnum eft beati tran- "1 'räfllm fitus, 353. feq. g Fita ag ] Judex vevum memorübilium. Fita transa&a examinanda eft, & quomodo, . 7. feq. difcrepantia vitz nofh'æ cum fide . no&ra, 103. feq. noítra quld fit? 212. (215.. - Wirgines decem Gmines erant virgines, fednon omnes prudentes ; 16. fatug, 48.. figura L * funt illorum , qui in ultimo morbo ad iter &ternum fe comparare fatagunt, 48. Untlio extrema , 361, triplex illius in nobis effeQus , ibid. quinam fint, ibid. feq. vél nudum nomen multis eft fulmen, 365*. ef- fectus hujus Sacramenti non folum animz, fed etiam corpori fumme proficm funt , ibid. & feq. Unio cum Deo;' 43t. Volunta$ amore beatifico pofïidebxt Deum in €glo, 241. sr3 D r ny-'*ï ] ha Y m;) Á UE a A PJQ E jj P d lv')ay CONS N j V Mi s ? CU P *1 3147 7 j /4 r É i N- /, [ - h Á J ( ( j ( 10000, ! Qum ïxäe ! I! TT N j g ho d itet » jn nobi /eq v 36»',. d y anima u fut, H eun i j / | , — ia m — — — —— Em e u- ii o ER 11 A * ss 1 3 "" " m N/ ml — — & E rX "Ó A T EEE u Y ^W : 1 s E *2 * K 5 W M. Z ais S& R E RE P " n h r4 $ " i d Pa UT E .ä E. - ss 34 ^ k L1 g z ". d Y & á i* d! l * * [2 7 X - m $z «* :ï * v Á * * * * "j Li E m € » s 2 P. s - g^ b E ^ z H EY E AX 21 Ls xv :. 'ï $1 ^ E oA od x p 2 1 " J 2 sR AK k $: * o M ^ E v " f 4 m 3 4 »: r * LE P i 3 E & x a h p 7- E. ES & 1 X 2 T d A " ^" n y s * i^ » U 3 * " x : x * E " " * $ & at E * E X s Á a P. - p $ i Á £38 UR AUN 1 b m m * B. » E^ ? as .. od ] xd T N BD i P 2 Wb L. P i d * E. r us * ; A a 1 At E : z " A v t He a T * Q* & F. p * h x x d AA rgcées X » o E :x * z. " Dl TW 1 P [ P & - — " L E N * V sf H* s ». Ti rA d * NU - ; d« u T 'ï p r * $ b T (s daé E um MT s d a al f A 73 T zx v o ï " d $ es u * E T n a 5 vMEeet p i U tf A B ï'l 3 d SHS U 3j L U 1*5 h.. ä*w AUX - u gt W Nec * u- À d P ^; Vg us äv-f - E .(.?I Euroskala Offset 2 q9 —— —— VierFarbSelector Standard * CHRISTIANUS —æ 17 Bsn ä - PIE MORIENS, SEU E | ADJUMENTÀ ä PROCURANDZE 14 BONæ MORTIS 13 OPUSCULUM :g 12 PERSONIS TAM - S/ECULARIBUS | 40 QUAM RELIGIOSIS, PRIECIPUE VERO ANIMARUM QURAT ORIBUS 10 PERQUAM UÜTILE;- Es t d ÀÁÜcroRE P ALOFSIO BELLEC'IO;» Soc, JEsu s. S TH x EOE. DGC]"ORE- st DX 7 P RE * G.&? "z /»äl 3 X »1 C 7 T NS- J ( - n», s C a ; ER IU x . w RRBLREOtESE 3.;'":",:?': iM ,.*tv U R n 1 2 M,Z.«. d W,m::m WIRCEBURGZ, Typis Joannis Jacobi Stahel; 1770. Copyright 4/1999 YxyMaster GmbH www.yxymaster.com *j E ;