Gi2043 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Casimiri Bedekovics Sermones ad suos in theologia auditores Bedekovič, Kazimir 14 CASTMIRI BEDHEROVICS AA. LL. PHILOS. ET 8S. THEOL. 3 DOCTORIS 4 SERMG NES A5»ADSUOS 1X THEOLOGIA D AUDITORES. VI EN N , TXP. JoAN. LHOM. NoB. DE TRATTNERN, TYFOGRAFPH. ET BIBLIOFPOL. AUEIGC-. 17 7 9. Ee V e, 5eäl AD LECTOREM. Wea „ 65 ½ In deſiderii mei, in ſpei meæ 3 e conſortium ut venirent, quos 2½ & erudiendos mihi Dominus tra- * diderat, mearum pars curarum eſſe debuit: fuit. Ergo, quæ ſunt Spiritus, pietatis, ſalutis, de iis diſ- ſerui, dum occaſio tulit, quodque Per Literariam Sacri ſtudii rem licuit. Eorum partem in publicum emittendi 1 A 2 6a- = D eaâdem nunc mihi cauſa, quæ anteaz loquendi. Hæc ad amicum Lecto- rem. MD A cæteris peto, cavillos ut au- ferant. Si ſtylus invenuſtus, aut varius: animas captabat ſermo, non auras; familiarem ergo, planum elle oportuit, & ad facilem Auditorum intelligentiam accommodatum. Ut au- tem non idem ſemper hominis eſt animus, nec eadem ad cogitandum mora, ita nihil mirum, ſi Ioquendi, ac etiam ſcribendi varia ſit ratio, disjunctis præſertim temporum ſpa- tiis. Et II. Machabæorum placet clauſula: ſicut enim vinum ſemper bi- bere, aut ſemper aquam, contrarium eſt, alternis autem uti delectabile“ ita legentibus, ſi ſemper exactus Jit ſermo, non erit gratus. Offendit, quia nihil hic ſplendidum, non ars, non cogi- tationum fulgura, non fulmina ſen- tentiarum? At fint iſta elaboratæ Orationis; ſermonis neutiquam ſunt propemodum popularis. Verborum, ais, ſæpe plus video, quam rerum. An — — ‧ — — — — — non nil 2 1t n, M., WeE& An reprehendis arborem, in qua folia plura, quam fructus, numeras? Non omnis Lacon eſt, quem meras res audire juvet: cæteris quaſi um- pram ad reſpirandum verba offerunt. Adde: multorum animi aliquid ha- bent inſtar corporis; eodem, ſed ſæpius repetito impulſu, tandem, vel magis moventur: quare nec ſacræ Paginæ id infrequens. Denique non illius loci, non temporis illius hæc cura fuit: Templa, Sodalitatum Cæ- tus talia ſibi vindicent. O Bone! vel ſic congeminatis curis quam pa- rum proficitur! Et cave ullum dixe- ris nimium pro Animabus impen- dium. Eccleſiam vero an non vi- des, a ſuorum improbitate plus, quam ab inſcitia vapulare? Tum i1- lud audi, quod ait Auguſtinus Enar. 2. in Pſ. 33. Si amatis DEUM, omnes rapite ad amorem DEl. Et Tr. 10. in Joa. Nolite guieſéere lucrari Chriſto..unusquisque in membris Chriſti Zelo domus DEI comedatur. IIIud item, quod Gregorius Magnus Hom. A 3 17. * MWwr 17. in Lu. 10. Curare Sacerdotem neceſſe eſt..ut quisquis Sacerdoti jungi- tur, quaßi ex ſalis tactu, æternæ vitæ ſapore condiatur. An denique non optandum, ut e Sacerdotis conſortio æque facile ſacrentur profani, quam hos inter Sacerdos profanatur? Operæ igitur vel cauſam approba; Vale. TDEX SERMONUM. . e on Sermo I. In Scholarum Principio I. 0 II. In Eodem II. 8 III. In Eodem III. 7 IV. In Eodem IV. 8 V. Pro Feſto Præſentat. B. V. M. I. 329 VI. Pro Eodem Feſto II. VII. Pro Feſto Immaculatz Conce- ptionis. B. V. M. I. VIII. Pro Eodem Feſto II. IX. Pro Eodem Feſto III. X. Pro Eodem Feſto IV. XI. Poſtridie Calend. Januar. IXII. In Feſto Deſponſat. B. V. M. XIII. Pro Feſto Purificat. B. V. M. I. XIV. Pro Eodem Feſto II. XV. Pro Eodem Feſto III. XVI. Pro Feſto Annunciat B. V. M. XVII. De Paſſione Domini I. XVIII. De Eadem II. XIX. De Eadem III. XX. De Eadem IV. XXI. De Eadem V. XXII. De Doloribus B. V. M. XXIII. Poſt Paſchales Ferias. XXIV. Pro Dominica 858. Trinita- tis I. XXV. Pro Esdem I. A 4 Serme 0 WWE d. Serme XXVI. Pro Eadem III. XXVII. Pro Feſto SS. Corporis 1I. XXVIII. Pro Eodem Feſto II. XVXINX. Die S. Joannis Nepomuceni. XXX. Die S. Aloyſii Gonzagæ. XXXI. De Cura Innocentiæ. XXXII. Pro Feſto Viſitationis B. V. XXXIII. Pro Eodem Feſto II. XXXIV. In Vigilia Aflumptionis B. XXXV. In Fine Scholarum. B. „ * * , ſſv 4 „½ * 2 SSIS „ „ Jd. 9. RIIDI a . * „ e tle .c. . 4 . C. õ SS „K᷑ n. . d. 4. * . * n. ** „ 8 182 8 . ** „ . CIIILL) E&EETEI9 (IIII ) „ * 05 5 6° S %G — IN SCHOL ARUM PRIN- . CIPIO SE R MO I. Theologici Tractatus explanationi Ba — nonnulla Præmiſſurus, téxtum e EE- S S. Scriptura in medium afferam, quo unusquisque per anni præ- ſentis decurſum poſſit ſeſe identidem ex- ſtimulare: textum, quem ut omnes ediſcant, & memoria quam Hmeliſſime retineant, impenſe commendo. Eſt autem is, quem in rem, & conditionem noſtram accommo- A 5 datiſ- 10 (SERMO) datiflimum lego Iſaiæ cap. 24. V. 15. In doctrinis glorifi-ute Dominum. In more po- ſitum eſt Regibus, ſymbolum ſibi quod- dam, vel lemma deligere, quo fere de- charatum volunt, quas virtutes præcipua cura in Regimine obſervare, ac præſe- ferre meditentur. Militarem videmus mi- litibus dari teſſeram, una, vel paucis ali- quot conſtantem vocibus: hanc quisque memoriæ imprimit, interrogatus reddit;, ut noſcatur a commilitone, ab hoſte diſ- cernatur. Quin teſte S. Baſilio Orat. 13. ſeu exhort. ad Bapt. & Deus ſub ſe mili- tantibus dat teſſeras. Exemplum ab his ca- Piamus, & noſtrum pro hoc anno ſchola- ſtico ſymbolum, noſtram teſſeram hanc ſtatuamus: In dobctrinis glorificate Dominum. Idque duplici de cauſa; primum, ut per hunc textum, non ſola retentum memoria, ſed opere ipſo, & actione expreſſum, ge- nuinus Theologus a commentitio diſtin- guatur: deinde, ac præcipue id quidem, ut ejus creberrima, imo quotidiana recordatio- ne officii ſemet quisque ſui commonefaciat. D. Deus, legis ſuæ cuſtodiam ab ele- cto populo obtenturus, præcepit per Moyſen Deuter. c. 6. in hœæc verba: Erum- qué verba héc, quæ ego præcipio tibi hodie, in corde tuo, & narrabis ea filüs tuis, & mear tabe- —— —* EI ) 1I taheris in eis ſedens in domo tua, & ambulans in itinere, dormiens, atque conſurgens. Et li- gabis eu, quaſi ſignum in manu tua, eruntque, & movehuntur inter oculos tuos, ſerihesque ea in limine, & oſtiis domus tug. Voluit nem- pPe Divina Bonitas per ipſam hanc non in- termifſam legis memoriam aſſidue popu- lum illum excitari, & ad officii ſui ratio- nem adimplendam exſtimulari. Ipſa enim memoria legis non poſtremum eſt ad eam obſervandam incitamentum. Non abſimili modo verba iſta divina: In docétrinis glori- Kcate Dominum, menti ſuæ unusquisque to- to hoc anno faciat jugiter obverſari eum in finem, ut muneris ſui vivam ſemper memoriam retinens, ad illud etiam ex- Plendum nunquam ceſſet incitari. Quod quidem munus duabus rebus abſolvitur. Earum una eſt, diligens, afliduum ſtu- dium; altera in ſtudio pia, & ſancta in- tentio. Utrumque hoc textus ille, In do- Strinis glorificate Dominum, commendat. In quem paucis nunc commentabor, ut hanc officii ſui utramque partem eo ſibi quisque intelligat commendari. Quod ſæpius a ſingulis & auditum eſſe, & lectum non dubito, hominem non aliam ob cauſam eſſe conditum, quam ut Deum, Factorem ſuum, laudet, glorificet: id & fid es 12 (SERMO) Fides nos docet, & in S. Scriptura Deus clare affirmat, tum lſaiæ c. 43. In gloriam meam creavi eum; tum Prov. 16. Univerſa propter ſemet ipſum operatus ſt Dominus. Uni- cum ergo hunc ſcopum omnes homines ſi⸗ bi ex æquo habent propoſitum, ad quem omni tempore, & omnibus Vviribus eos tendere oporteat, ut Deum glorificent. Ad modum vero, & rationem quod attinet; qua D. Deus a nobis vult glorificari, illud eſt animadvertendum, quædam omnibus eſſe hominibus communia officia. Fides recta, Peccati fuga, dileéctio proximi, pietas, & horum ſimilia, omnibus præci- piuntur, & ab omni ſunt præſtanda. Præ- ter hæc autem a diverfſis ſive hominibus, Gve hominum conditionibus diverſa, & non eadem expoſcit Dei Majeſtas; id; quod rurſum S. Scriptura prolato non uno exemplo, nos edocet. A cæteris enim gentibus non exegit, quod ab lfrae-= le; puta, circumciſionem, ritusque Syna- gogæ. In eodem Iraelitico populo ſolam ex omnibus Tribum Levi Altari ſuo voluit deſervire. Saulem belligerare juſſit, atque Amalecitarum facere internecionem: Sa- lomonem vero procul ab armorum ſtrepi⸗ tu, & in pacis tranquillitate imperaré. Ab eodem Auguſtum Nomini ſuo Templum vo- luit exſtrui: Patri autem Davidi, hoc ne- gato, , — , —— — — — —. t, gato, id ſolum conceſſit, neceſſarias uti res præpararet. Sic Joannes Baptifta (Lu- cæ 3.) alia præcepta turbis, alia publica- nis, alia dat militibus. Unde & Paulus ait ad Rom. c. 12. JNeut in uno corpore mul- ta membra habemus, omnia autem membra non eundem cStum habent, ita multi unum corpus Jumus in Chriſio. — Habentes autem donatio- nes ſecundum gratiam, quæ data eſt nobis, dif- ferentes. Tandem, quod nemini eſt igno- tum, aliud a Sacerdotibus, a Religiofis, a Laicis; aliud ab iis, qui præſunt, aliud a ſubditis exigitur. En, ut verum eſt, non eandem cuilibet, ſed aliam aliis con- venire Dei glorificandi rationem. Nune ita quilibet apud ſemetipſum diſquirat: quodnam meum eſt peculiare Præter cæteros Chriſtianos officium, quo Deum poſlim, ac etiam debeam glorifica= re? Ad hanc quæſtionem is, quem aſſum- pſimus, textus reſponſum dat: in dobtrinis glorificoate Dominum. Nimirum (ita unus- quisque cogitet) ſtudiis meis ſedulam na- vando operam Deo meo ſerviam, Eum- que glorificem, eſt neceſſum. An autem verum iſtud eſt? Imo quam veriſſimum. Ad quosnam enim dici exiſtimamus, ut in doctrinis glorificent Dominum? Si re- cte aſſequor, duobus id præceptum eſt homi- 14 (SXNRMO) hominum generibus. Primum quidem iis, quos Dei providentia præfecit aliis, ſeu in ſacra Republica, ut Epiſcopos, Pres- byteros: ſeu in profana, ut Magiſtratus quoslibet. Iſti enim quanam ratione Deum D glorificabunt, ſi ſuo non rite fungantur officio? Hoc autem quonam rite fungen- tur pacto, niſi doctrina ſint perpoliti? An Epiſcopi, ſi hoc carerent adminiculo, Depoſitum Fidei poſſent cuſtodire, & ad- verſum infurgentes errores, adverſum aper- tam hofſtium vim perinde, atque occul- tas inſidias tutari? An quoad mores tum in Clero, tum in populo ea, quæ recta ſunt coram Deo, providere? Anne Sa- cerdotes, de quibus Malach. c. 7. legi- mus: Labia Sacerdotis cuſtodient ſcientiam, & legem requirent ex ore ejus, quia Angelus Do- mini Exercituum eſt. Sacerdotes, inquam, Poteruntne alios erudire, emendare di- cendo pro concionibus: judicare, diri- gere in Tribunali poœenitentiæ: conſiliis adjuvare, cohortationibus a malo avoca- re, ad bonum exſtimulare, in bene co⸗- Otis promovere? Quocirca rectifſime ſeri- Btum eſt ab Hieronymo in c. 2. ep. ad Tit. Epiſcopi, Presbyteri, Diaconi debent magno- Lere providere, ut cunbtum populum, cui præ- lIident, converſatione, ſermone, ac ſcientia præ- cedant. Idem omnino de ſæculari Magi- — ſtratu ( I) 15 ſtratu eſto judicium. Perſpicuum eſt, ſic⸗ ut corporale lumen diffundi non poteſt ab ullo corpore, quod luminoſum non eſt, ita ſpirituale lumen in aliorum animos, niſi ab eo, qui eodem pollet lumine ,non poſſe derivari. Tis ergo, quibus ad mu- neris ſui executionem neceffarius eſt do- Ctrinæ uſus, per illa Deus verba Præcipit: In doctrinis glorificate Dominum. Alterum genus, quod eadem hae te- netur lege, eorum eſt homnum, quorum tenera, vVel florentior ætas in ſtudiis, in ſcientiis condiſcendis verſatur. Non lon- ge petendum eſt, quo hæc aſſertio per- ſua deatur, argumentum. Nam ſicut flu- ctus fluctum trudit; ſicut diem dies, he- bdomas hebdomadem conſequitur; menſis denique, & annus ſequens Priorem veluti eliminat, ita homines ſuccedunt homini-= bus: cumque nos eorum, qui anteeeſſe- runt, occupatas teneamus ſtationes, ur- gemur jam, ac propellimur ab his, no- ſtræ qui ſucereſcunt ætati. Ergo quorum nunc in ſcholis, & ſtudiis verſatur indu- ſtria, ex his parantur ſucceſſores Epiſco⸗ porum, Presbyterorum „ Magiſtratuum: quodque eſt conſectarium, obligationes in ſe iidem hi recipient, quas ſine doctri= Ma explere neutiquam poterunt. Si ita⸗ du- 16 (SERMO) dubiumne cuiquam eſſe poteſt, an lite- rarum alumnus obſtringatur ad hoc doctri- næ ſubſidium fibi comparandum? Nam tunc primum velle id genus ſupelletilem ſibi adornare, cum jam ejus copia foret expromenda, non aliud foret, quam mi- litem ad arma tum primum ire coemenda, cum ab hoſte pugna jam eſt inita. Itaque ſicut in pace bellum paratur, in æſtate annona convehitur, aut ſicut Joſeph ſe- ptem annis fertilibus providit in totidem famis annos: ita nunc jacienda ſementis, unde læta deinde mefſis proveniat; in ætatis flore colligendi doctrinæ theſauri, quorum eſt maturioribus annis uſus ne- ceſſarius. Hanc rem probe intelligens Eccleſia (ut de ſæculi Principibus taceam) mul- ta in multis Conciliis decrevit, quæ ad literarum cultum ſpectant, & Acade- miarum vel conſervationem, vel inere- mentum. Ac profecto digna eſt hæc res, ad quam Eccleſia non poſtremam ſuæ ma- ternæ ſollicitudinis partem exporrigat. Nam ſieut in Veteri Teſtamento, cum alibi, tum Iſaiæ 56. tanquam unum e præcipuis malis infelicis Tudaici populi adducitur ignorantia præſidum: peculatores ejus Eρ omnes, neſcierunt umverſi — ipſi Paſtores igno- ravé 10 n Der lone aln i, M Ceti hil pot ſaen Un non Vex relt icn hil tt lel le uo ut Vin min og te: ucd No⸗ o] Ali i⸗ l, e te ſe⸗ m 8, ti, ne⸗ ſia ll⸗ llce ge⸗ ere⸗ res, na⸗ at. lbi is tur M. gir (1 9 17 raverunt intelligentiam. Cap. autem 29. idem malum, tanquam graviſſimam poœenam eis Deus comminatur, dicens: eo quod cor ejus longé eſt a me — ideo ecce, ego addam, ut admirationem facium populo huic miraculo gran- di, & ſtupendo: peribit enim ſapientia a ſapien- tibus éjus, & intellectus prudentium ejus abſeon- Adetur: ita in Novo quoque Teſtamento ni- hil magis ſeu periculoſum, ſeu noxium eſſe Poteſt, quam ignorantia, & ruditas Deo ſacratarum perſonarum, ac Sacerdotum. Unde hereſes? plerasque ignorantia ſi non peperit, certe eduxit, fovit, pror- vexit. De ſæculi quidem XVI hæ- reſibus vel heterodoxum hominem Fride- ricum Georgii ita legimus atteſtantem: ni- hil tempore reformationis magis noxium fuit cau- Ne Pontificiæ, quam ignorantia illorum, qui in caſtris Romanenſium militabant, At vero, quod Sap. 6. dicitur, Multitudo ſapientium Janitas eſt orbis terrarum. Ut jam præſens caput concludam: Di- vina illa verba, In doctrinis glorificate Do- minum menti noſtræ alte imprimamus, & cogitemus, hoc DEUM pro ſupremo ſuo ju- re à nobis exigere, ut omni ingenii, & in⸗- duſtriæ contentione in ſtudia incumbamus. Hoc ſi fecerimus, noſtræ faciemus ſatis obligationi, Deumque glorificabimus. Aliud vero quidquid facturus eſt quispiam; B 18 (SERMO) ſi doctrinæ ſtudium neglexerit, fruſtra erit, Deo non placebit, non ſatisfaciet. Si quem ergo ſtudendi tædium invaſerit, ex- citet ſe, erigat mentem, & fibi inclamet: in dodtrinis glorificute Dominum. Si ludendi, ſi confabulandi, ſi vagandi, aut quale quale aliud ſequius deſiderium ſurrexerit, dum ſtudendum foret, recolligat mentem, ſe- met reprehendat dicendo: In dobtrinis glo- rificate Dominum. Denique aurea hæc ſen- tentia mente nunquam excidat, animum ſemper urgeat, irrequiete ſollicitet ad do- Gtrinarum diligentiſſimam conſectationem. Alterum, de quo iisdem verbis admo- nemur, eſt intentio, ſeu ſcopus ille, ac finis, quem ſtudiis noſtris habemus præfi- gendum. Cui enim verba illa audienti non illico fiat perſpicuum, DEI laudem, & glorificationem nobis proponi, cujus cau- ſa in noſtris elaborare ſtudiis, ad quam per doctrinas noſtras contendere nos opor- teat, ut nempe gloriam DEI tam in no- bismetipſis, quam & in aliis procuratum eamus, atque promotum? Ac in nobis quidem Divinæ hujus gloriæ duplex vide- tur ratio: tum ut per ſtudia uberiorem, & clariorem Divinæ Majeſtatis, Bonitatis, aliarumque perfectionum cognitionem ob- tineamus; per hanc porro cognitionem ad . (1 )9 19 ſubmiſſiorem adorationem excitemur, ad i flagrantiorem amorem inflammemur: at- X dque ita per Cherubim, id eſt, ſcientias, afcendentes ad Seraphim, ſeu charitatis fi,. ardorem, DEoipfi, quoad licet, fiamus 4le quam proximi. Ad eandem vero ſummæ un hujus Majeſtatis gloriam & in aliis ampli⸗ ſe ficandam noſter, quem in ſtudia confere- . mus, labor pertinebit, quoniam efficie- - mur idonei, qui eos per inſtitutiones, con- unn ciones, exhortationes, cæterosque mo- do⸗ dos doceamus, quæ recta ſunt, a malo ell. avertamus, ad bonum adducamus, in eo confirmemus, ac promoveamus. Hæc ſunt lio⸗ univerſa, quibus omnem noſtrum ſtuden- e di laborem, ſi ſapimus, conſecrabimus. Eſ- ti Ac reipſa (diligenter iſtud, & medi- , tate ſecum unusquisque, velim, expen- al dat) quem tandem alium exoptare cum Per ratione, & nobis conſtituere finem poſſu- vof. mus? Nam vel nullum omnino, vel ho- .. minum laudem, vel quæſtum, vel ipſam tumn demum ſciendi voluptatem conſectabimur. bis Primum fieri nullatenus poteſt: quidquid ide⸗ enim humano ex more agimus, ad finem ali- ,8 quem referimus, & vero neceſſum eſt, re- Atis, feramus. Alter, laus nempe hominum, nob⸗ quam vanus is foret finis! Quid Ariſtote- Nna lem, quid Platonem, quid Ciceronem . B 2 Juvat, 20 (SERMO) juvat, qua, & dum in vivis agerent, frue- bantur, & nunc etiam apud nos clari ſunt, gloria? quid, ſi damnati ſunt, Salomonem, Origenem? Dictum de talibus veriſſime, lau- dantur, ubi non ſunt; cruciantur, ubi ſunt. Por- ro a quot tandem hominibus, aut in quanta regione laudabere? Quid vero etiam juverit intentis hominum oſtentari digitis, ſi co- ram DkEo parvus ob ſuperbiam, vilis ob peccata, nullus ob Divinæ abſentiam Gra- tiæ ſis? De tali ſapiente ſcriptum eſt ſa- pientifſime Eccl. 2. Diæxi in corde meo, ſi unus & ſtulti, & meus occaſus erit, duid mihi prodeſt, quod majorem ſapientiæ dedi operum? Locutusque cum mente mea adverti, quod hoc quogque eſſet vanitas. Non enim erit memoriq ſapientis Limiliter, ut Aulti in perpetuum, S* futuru tempora oblvione cunbta pariter operient. Moritur doctus ſtmiliter, ut indottus. Ad quæſtum conferre ſtudia, quam indignum! Ethnicos Philolophos ſapientiæ gratia au- rum legimus abjeciſſe: Chriſtianus hunc invertat ordinem? Scriptura ſapientiam Præfert divitiis tum Eccl. 7. V. 13. hoc al- tem plus habet eruditio, & upientia, quod vi- tum tribuunt poſeſſori ſuo: tum ubi Salomo- nem, ob expetitam præ divitiis ſapien- tiam collaudat. Quidni autem alienum a recta facis ratione, ſi id, quod præcel- lit, poſthabeas, quodque nobilius eſt, . non ( I 2⁷ non niſi pro inſtrumento adhibeas rei vi- lioris? Ipſam denique ſtudendi exercita- tionem ſi attendimus, haud ſcio, an non ea tædio magis eſſe ſoleat, quam volu- Ptati. Scientiam vero neutiquam ſatis eſſe ad felicitatem, docemur vel ab Eccleſia- ſte c. I. & 2. Propoſui in animo meo quære- re, & inveſtigare ſapienter de omnibus, quæ Funt ſub ſole. Hane occupationem peſſimam de- dit Deus filiis hominum, ut occuparentur in ea. — Dedique cor meum, ut ſeirem prudentiam, atque doctrinam — & agnovi, quod in his quo- que eſſet labor, & afſictio ſpiritus — Cogita- vi in corde meo, ahſtrahere a vino carnem meam, ut animum meum transferrem ad ſa- ientiam, devitaremque ſtultitiam. Idem diſpu- tavit ſuper omnibus lignis a cedro ad hyfſo-⸗ pum: fecit 1005. carmina, 3000 parabolas: de omni tamen hac ſua ſapientia quid pro- nuntiet, audiamus: Vanitas vanitatum. Et profecto, quid demum tibi profuerit, ſi omnem, quanta quanta eſt, hiſtoriam cal- leas? ſi Philoſophiæ tam veteris, quuam hodiernæ genus omne exactiflime teneas? nulla ſi te cæterarum fugiat ſcientiarum? Sane niſi adjungas & illa, quæ Deo te reddant acceptum, ex his quidem omni- bus veram neutiquam capies utilitatem. Ut igitur ſtudiis noſtris ſuus conſtet tum decor, tum fructus, aliter ea, quam Eth- . B 3 nico- 22 ( SERMO nicorum, vel hæreticorum, eſſe oportet comparata. Sint nempe Chriſtiana, ſint. pia. Talia vero efſficientur intentionis pie- tate: quæ ſicut alia quæcunque, utut ſuapte natura indifferentia opera, ita & ſtudia reddit aurea, tantique meriti, ut æternæ gloriæ præmio fint remuneranda. O pre- tium ejus ſi noſſent homines! quam fibi ejus exercitium redderent familiare! ſtu- dioſi vero quantum fibi per literarum etiam ſtudia accumularent theſaurum me- ritorum, cum fortaſſe apud complures bo- næ intentionis defectu omnia maneant ſte- rilia, non ſecus, atque terra humore de- ſtituta: quo fiet, ut ad funeſtum illum tandem veniatur ejulatum: tota totius vi⸗ cæ noſtræ nocte laborantes nihil cepimus. Agite jam, ſtudia veſtra Divinæ Ma- jeſtati ſubſternite: hodie ſecuturos totius anni literarios labores ad Ejus gloriam of- ferte, conſecrate; atque hanc intentio- nem quot diebus renovate, imitantes S. Thomam Doctorem Angelicum, eosque omnes, quibus, ut rectus fert ordo, ma- gna literarum, major tamen fuit cura pie- tatis. Vana ergo intentio fugetur, glorio- læ fumus diſſipetur familiaris uſu teſſeræ, in doctrinis gloriſicate Dominum. Hæc dili- gentia huic juncta intentioni ſolatium fſi- mul, W Nd Ottet ſint. pie pte tldia erneæe pre⸗ ſbi En. um sb0⸗ 4 ſte⸗ de- llumm 5 Vi- G1) 2 mul, & emolumentum afferet non ſolum per reliquos temporalis hujus vitæ annos, ſed in æternitatis quoque ingreſſu, cum Judex ille juſtifmus, icut rerum omnium exactiſſimam rationem repoſcet, ita nn. mo etiam rigore dijudicabit, qua inte tione, quave applicatione per ſcholatti- cæ vitæ annos in ſua quisque ſtudia incu- buerit. Ouod reſtat; Benigniſlimus D. DEUS a B. V. M. exoratus uberem ſuam Benedictionem ſuper hanc ſcholam effun- dere dignetur, & quemadmodum olim collectos in Hieroſolymitano oœnaculo per S. Spiritum viſibiliter illapſum charitatis ar- dore, & ſcientiæ lumine replevit, ſic eos, qui hic ſunt conventuri, externa quidem mea, cæterorumque ſervorum ſuorum ope- ra, ſua vero interna gratia illuminet, ac inflammet, quo fiat, venturis ut tempo- ribus Dominico in agro fructus proferant copioſiſſimos. IX EODEM SER MO II. Lominus DEUs noſter in Veteri Lege omnium ſibi rerum primitias juſſit gonſecrari. De hominum filiis, & peco- B 4 rum 24 (SERMO 9) . rum fœtibus ita legimus Exo. 13. Jandti-⸗ ſica mihi omne primogenitum — in filiis Nruel, tam de homiribus, quam de jumentis, Num. autem 3. ait: Mea ſunt enim omnia primoge- nita filiorum Iſrael tam ex hominibus, quam é Jumentis. De frugibus præcipit Exo. 34. Primitias frugum terræ tuæ offeres in Domo Domini Dei tui. Et Deutero. 26. Tolles de cunbtis frugibus tuis prinitias, & pones in car- tallo, pergesque ad locum, quem D., Deus tuus elegerit, ut ihi invoçetur nomen ejus: accedes- gque ad acerdotem, qui fuerit in diebus illis, & dices ad eum — nunc offero primitias fru- gum terræ, quam Dominus dedit mihi. Rur- ſum Exo. 35. aliorum bonorum primitias ſibi depoſcit: Separate apud vos primitias Domino =— aurum, & argentum, & æ, hya: einthum, & purpuram. Denique & primum cujuslibet menfis diem ſuo cultui, & ſer- vitio dicari, perque varia ſacrificia ſolen- niter agi voluit Num. 28. Sanctiſſimæ huic D. Dur juſſioni mo- rem & nos geramus hodie, dum conſue- tis ſcholarum exereitiis damus initium, & primæ Lectionis hujus tempus impen- damus ego proponendæ, vos conſide= randæ veſtræ obligationi, qua in ſtudio- rum negotio Divinæ obſtricti eſtis Maje- ſtati. Obligatio hæc duabus rebus conti- netur, Neto ſtis Nec Ulnn ferd⸗ RWd adf tiyo Oui. lee! 10,d ti n. tet e faddn Leril quen adin eſſe tec Wran han . 2 (4 p Viſi A ſnie pen (II ) 25 netur, omni quidem anno, at nunquam ſatis commendandis, præclare dicente Se- neca ep. 27. MWunquam nimis dicitur, quod nunquam ſatis diſcitur. Earum rerum una eſt, fervor in Literis, applicationis conſtantia, ſtudendi aſſiduitas. Alterum eſt, ut debitum ad finem referantur ſtudia, legitimo ex mo- tivo ſuſcipiantur, inchoentur, continuentur. Quia vero haud ſatis eſt, ſi animum ad hæc hodie ſolum advertamus ,ſed toto an- no, die quolibet, imo quaſi perpetuo ea men- ti noſtræ impreſſa, & cordi inſculpta opor-⸗ tet conſervare: ideo quod ſuperiore a me factum eſt anno, hoc itidem brevem e s. Scriptura depromptum textum afferam, quem unicuique AA. meorum, militaris adinſtar teſſeræ,, cupio per hunc annum eſſe quam familiariſſimum, ut illius jugi recordatione animum ſuum ad explendam utramque obligationis partem iterum, at- que iterum obfirmet. Textus autem in hanc rem opportunus hic erit e L. I. Reg. C. 2. V. 3. DEUsS ſeientiarum Dominus. Pau- ca verba: ſed magnifica, ſed longe gra- viſſima! Expendamus ea paulo ſubtilius, ad penitus pervidendum, quantopere ob- Krictus quisque ſit ad ſtudendum & dili- genter, & bona cum intentione. B 5 Dum 26 (SERMo) Dum audimus dici, DEUM eſſe ſcien- tiarum Dominum, ultro intelligimus, opi- nor, ſcientias eſſe bonum quoddam DEr, ſive rem ejusmodi, quæ Dominio, ac liberrimæ diſpoſitioni DEI perfectiſlime ſubjaceat. Juvat hoc illuſtrare qualicun- que ex humanis rebus, tanquam notiori- bus, petito exemplo. Homines Domini ſunt agrorum, hortorum, vinearum, unaque fra- ctuum, quos fundi illi ferunt. Fundos au- tem hoſce curandos committunt cultoribus, aàa quibus tempore ſuo fructus exigunt. Ita rem ſeſe veſtram habere exiſtimate. DEUs eſt Dominus: fundus eſt uniuscujusque anima, & hujus omnes potentiæ, adeo- que & intellectus. In fructibus, quos fun- dus hic proferre poteſt, numerantur ſcien- tiæ. Excolendum hunc fundum, puta In- tellectum, unicuilibet veſtrum commiſit. Fructum conſentaneum, juſtam videlicet ſcientiæ menſuram exiget tempore ſuo, illo formidinis pleno tempore, quo uni- verſæ vitæ ſuæ rationem quisque eſt red- diturus; quo juſti vix erunt ſecuri, & ſolertiſſimi etiam, ne ob ignaviam coar- guantur, formidabunt. Eſt fortaſſe, qui dubitet, verumne id ſit, DEUM ab ipfſo ſeriam exigere applicationem, ad mentem ſcientiis imbuendam? 2 Nam quod terreni Domini fundos ſuos quam diligentiſſime velint VeUint eninn DEo Erin⸗ quid quoe Vern Glee E pe tammc Nee! junol getun turd C tius que hoc glor Ene re gu cum gue⸗ tenm terr tan II ſeien⸗ pi⸗ Der, 5, 3 Müme licun. vtiori⸗ nifunt nefru⸗ 5 Al⸗ fibus, t. Ita Dzus USque Adeo⸗ 0s full⸗ ſelen⸗ aIn⸗ mülit. gelicet ſ00, 0 Uni⸗ Ntrel. li, C Cal. , ql lenten tertenl tiſlimme elint I ,)„ 27 Velint excoli, nihil mirum: eorundem enim agitur commodum. At vero quid D. DEo per quantamcunque hominum Do- Ctrinam accedere poteſt emolumenti? quidve per inſcitiam detrimenti? Omne, quod hic bonum eſt, hominis eſt bonum. Verum iſtud equidem, ſicut per quæcun- que hominis bona opera, & ſervitia, ita & per ſtudia, doctrinamque noſtram quan- tamcunque, Dgo nihil quidquam inter- næ perfectionis, aut felicitatis poſſe ad- Jungi. Extrinſeca ſolum IIlius gloria au- getur ſita in hoc, quod a ratioônali crea- tura perfectius, uberiusque cognoſcatur, & ad menſuram auctæ cognitionis arden- tius ametur, glorificetur: quod ipfum uti- que ſumma eſt hominis beatitudo. Etſi hoc ita ſit, hanc tamen ſuam extrinſecam gloriam, hanc noſtram ipſorum beatitu- dinem vult DEUs, & pro ſupremo ſuo ju- re a nobis expoſcit. Iſtud vero an, & un- de conſtat? Conſtare vel inde ſat poſſet, quoniam verbum omne otioſum peccatum cum ſit, peccatum multo magis eſſe li- queat, ſiquis rem omnium pretioſiſſimam tempus per otium peſſumdet: ſtudioſus au- tem, quanto fuis ſtudiis minus eſt deditus, tanto plus temporis otio conterit, ſive ni- hil, ſive aliud, quam oporteat, agendo. At multo luculentius hæc obligatio ex- Preſſa 28 (SERMO) preſſa reperitur in Parabola talentorum, quam Matthæi cap. 25. eſt legere: ubi homo, qui peregre profectus eſt, DEUM ſignificat, qui a nobis abeſſe idcirco di- citur, quoniam ab eo nos peregrinamur, quamdiu in hoc mortali corpore conſti- tuti eum non videmus. Servi quinam alii, quam nos homines? Talenta vero ſunt omnia bona, quæ DEUs cuique contulit ſve in anima, ſive in corpore, ſupernatu- ralia æqque, ac naturalia. His omnibus vult no⸗ bene, & ad fructum faciendum ſedulo i. Studioſum nune videamus. Quænam is Prter c?*τιtrOSο accepit bona? An non ipſam vim ingenii, ſtudendi occaſionem, literarium ludum adeundi ſeu neceſſitatem, ſeu opportunitatem, Moderatorum inſti- tutionem, omniaque ad colendas ſcien- tias media, totidem dicemus talenta a DEo collata, aliisque negata innumeris? Quid Jam conſequitur? Id opinor: ſiquis talen- ta hæc abſconderit, ac in terra defode- rit; puta: ſi debito uſu non excoluerit, audiet terribilem & ipfſe illam ſententiam: inutilem ſervum ejicite in tenebras exteriores, illic erit Ius, S& ſtridor dentium. Quid ergo? damnabi tur piger Rudio- ſus? Id quidem certe nimiopere metuen- dum. Non de immaturzæ ætatis loquor ju- veni- venib excip. tum in GNoru immcir cuN! kua Percit Malta 39, V. riatur bis aſion igitur calis, exitin ad ſer cN literq- at e N dens AMrui⸗ adye braie⸗ Kipul IiS 0 coit Q lieet run, bi EUM 0 di⸗ nmur, Onſti- n alii, dfunt ntlit natu⸗ SVlt dul am is noN nem, Stem, Indi⸗ ſcien- DEO Quid kalen⸗ fode⸗ herit, tiam: ores; ( I ) 209 venibus illis, apud quos petulantia una excipiens aliam fere graviori noxæ adi- tum intercludit. Provectiores intelligo, quorum ſedati jam animi, & fervor eſt imminutus, quales cumprimis Theologi- cum ſolent inire ſtadium. Horum aliquis ſi ſtudii ſui ſit negligens, rarum eſt, & pPerdifficile, ut non in malum prolabatur. Wultam enim malitiam docuit otioſitas. Eccl. 33: v. 29. Etenim dæmon nequaquam fe- riatur, ſed ejusmodi a ſeriis occupationi- bus vacuas mentes allicit, oppugnat: oc- caſiones malorum nusquam deſunt. Pene igitur in miraculis habendum, ſi evitetur caſus, ſi animæ ruina, ac ultimum denique exitium non conſequatur. Cum e contra, ad ſervandum a peccatis immune çor, effi- cax medium efſe ſoleat ſeria mentis ad literas applicatio, id quod & compro- at experientia, & S. Hieronymus do- cuit tum verbo in epiſtola quadam fſcri- bens, per d. Ocripturarum ſtudia deſideria carnis infringi, tum ſuomet exemplo, dum adverſus tentationum importunitatem He- braicæ ſeſe linguæ ſtudio eſt tutatus. Ad- ſtipulatur demum & ratio: quoniam ſe- riis occupatæ menti non vacat de pravis cogitare: voluntati honeſtarum rerum, quas inter ſunt literæ, amanti, quod non licet, ne libet quidem. Al- 30⁰ (SERMO) Alterum triſtis ruinæ periculum cogi- temus. Si enim deſes, & nomine ſuo (quod a ſtudio deductum eſſe liquet) indignus ſtudioſus ad Sacerdotii gradum via qua- cunque eluctetur, in quo Saeramentum Poœnitentiæ adminiſtrare, ad populum di- cere, animas denique regere habeat; quid fiet? horfror cogitantem percellit, quan- ta vel per inſcitiam ſuam daturus ſit dam- na animarum: quanta bona, quæ poſiet, quæque e ſtatus, & officii ſui ratione de- beret procurare, ſit prætermiſſurus. Cor- porum Medicus, ſi imperitus ad hoc mu- nus adeat, implet cœmeteria; quidni Sa- cerdos, animarum medicus, indoctus in- fernum impleat? Judex profanus absque ſufficiente ſcientia juſtis ſententiis feren- dis idoneus non cenſetur: & Sacerdos, animarum Judex, graviſſimas cauſas, quæ hominibus cum Dao intercedunt, debite pofſlit terminare, doctrina licet aut nulla imbutus, aut pertenui? In profano Ora- tore Princeps Oratorum Cicero ſcientia- rum omnium requirit complexionem: Sa- cerdoti, qui ſacri Oratoris partes debet ſuſtinere, Doctrinarum experti eſſe lice- bit? aut poterit ille vitiorum fugam, pro- bitatis ſtudium, æternorum denderium caducorum contemptionem perſuadere? Aut omnia me fallunt, aut manifeſtum eſt. nihil co⸗ (quodl lignnns Aqua. entun uundi⸗ quic al darn- olet; le Ge⸗ Col⸗ de mu-⸗ Hai Sd . Aus in⸗ bosue⸗ feren⸗ erdos, , gue⸗ debité t vulla 0 OIa. ientia- m: 5d debet ſe lice⸗ I pto. erium, adere! tutnelt, mülul 2 ( II ) 31 nihil poſſe boni, multum debere mali per- Petrari ab indocto Sacerdote. Ut adeo ſit quam veriſſimum, quod piiſſimus ſimul, & doctifſimus primum Spanheimenſis, tum Wirceburgenſis Abbas ex Ord. S. P. Bene- dicti, Joannes Trithemius pronunciavit Homil. 4. MWihil miſerabilius indobto Sacerdote. Porro quod ex hactenus dictis facile cuique fuerit deducere, conſideremus. De ſemetipſo nemo' ſcit, ad quid tandem Divina eum Providentia velit perducere; qN „ & quam grandia bona per eum effi= cere, quanta mala ſeu impedire, ſeu tol- lere, modo is, quantum in ſe eſt, ido- neum ſeſe jam inde a florentioribus ſuis annis reddere adlaboret. Quod ſi quis ta- libus DEI conſiliis obſtaculum ponat per ſuam in ſtudendo ignaviam, poſſumusne putare, non ei formidandum, non expe- ctandum ei eſſe terribile Dar judicium? Qua mente in ipſfo æternitatis aditu ad- ſtabit, quando Judex DEs improperans illi oſtendet, en, hæ tibi ſalvandæ erant animæ, hi convertendi peccatores, hæ- retici autem hi ad rectæ fidei tramitem ad- ducendi; hæc bona in publicam, hæc ad majorem Nominis mei cultum procuran- da? Infeliciſſimam ſane talem animam, ac Perſæpe ob ſolum ſtudiorum neglectum! Vel fub hujus vitæ adultiorem ætatem quam 32 (SERMO ) quam triſtis homini accidet, ſ hæe in üt mentem venerit cogitatio: Scholaſticos (udi ego meos annos ſi cum ſolertia exegifſſem, ſeni & ſtudiis fruétuoſe impendiſſem, non au- Nn tem luſibus, non choreis, non vagationi- ion bus, inanibus confabulationibus, otio, eX ſomno peſſumdediſſem, in virum quanto Præ alium evaſiſſem! quanta bona pro DBur Qit gloria, pro ſalute proximorum, meaque kbe adeo effeciſſem! S. Gregorio Neo-Cæla-⸗ qvib reenſi incredibili gaudio fuit ſub vitæ fi-. perl nem audire, nonniſi xvII. Ethnicos in civi- omm tate ſupereſſe, totidem nempe, quot in adi⸗ imt, tu repererat Catholicos. Quid contra erit rum animi, ſi quis ſub vitæ finem perſpexe- Akitnn rit, plus mali ſe propter inſcitiam ſuam nin relinquere in Paræcia, in populo ſuo, boe quam in ſuſcipienda ejus cura invenerit? I, que Siquis autem ita ſecum fortaſſe reco- tate, gitet: quonam usque tandem ego poſſem e eluctari? aut quænam tanta, tamque co- 1 pioſa bona efficere? Is perpendat, mul-. Ly tos omni ævo, in utraque Republica re- pertos fuiſſe, quos non ſplendor natalium, non avitæ opes, ſed doctrina e nativis dior tenebris, & Iri egeſtate in claram eduxit ta, lucem, ad ſumma quæque provexit, & i facultatem contulit magna, & mira per. de ficiendi, quorum nihil unquam potuiſſene por lee in aſticos gillem, On l⸗ Ationi⸗ Ctio, guanto 0 DEI eaque CzI lty ſi⸗ Kteivi. in adi⸗ 4 erit Pexe . 1 WWam 0 ſuo, mekit! reco⸗ poßen e⸗ 60 ,mul. 1e⸗ Aliug,. lativis eit it, 8 4 per⸗ lüleng. I ( II 9 33 ni tam provide in ſcholaſtica vita per ſolers ſtudium magnitudinis ſuæ, ad quam po- ſterius evaſerunt, poluiſſent fundamentum. Nemo igitur eam fibi inſidere patiatur opi- nionem, diligentiam in ſtudendo rem eſſe ex eorum genere, quæ, nullo contentæ Præcepto, liberrimo cujusque relicta ſunt arbitratui: perſuafilimum potius quisque habeat, unum hoc e cæteris eſſe vinculis, quibus DEo vivit obnoxius: ipſaque hac perſuaſione affiduo animetur ad enitendum omni, quam vires à DEo collatæ admit- tunt, ſedulitate. Animetur etiam maximo- rum früctuum, quos ei ſcientiæ ſecum al-⸗ laturæ ſunt, expectatione. Animetur de- nique agricolarum, & quorumvis exem- plo opificum, indefeſſe ſuis, utcunque du- ris, aut vilibus laboribus inſiſtentium. At- que hæc non quidem ſatis pro rei gravi= tate, ſatis tamen pro temporis brevitate dicta ſint de ſtudendi neceflitate deducta eE Tefſſeræ noſtræ verbis DEus Nientiarum Dominus. Ad alteram nune veniaâmus, quæ ſtu- diorum eſt anima, unde omnis illorum vita, decor, pretium, & vera utilitas: ſi- ne qua nihilo melior eſt ſors quantæcun- que in ſtudendo contentionis, quam cor- Poris ſine ſpiritu, aut mundi fine ſole. De „QC recta; 34 (SNRMO) recta, inquam, intentione modico, quod reſtat, tempore agamus. Cum enim ho-= mo per omnem ſuam actionem ad finem aliquem obtinendum contendat, diſquira- mus, quidnam illud fit, ad quod in no- ſtris nos ſtudiis tum deceat, tum & opor- teat animum intendere. Divi Bernardi no- tiſſima ſententia iſtud nos edocebit. Junt, ait ille, qui ſcire cupiunt, ut ſciant, & cu- rioſitas eſt. Nunt, qui ſcire cupiunt, ut ſciantur, & vanitas eſt. Sunt, qui ſeire cupiunt, ut ſcien- tiam vendant, & turpis quæſtus eſt. unt, gui ſcire cupiunnt, ut &dißcent, & ædificentur, & hæc vera ſapientia, & charitas eſt. Quæ 8. Doctoris verba haud obſcure admonent, non propria gloria, non aliorum XEſtima- tione, & laude hominum, non lucri tem- poralis cupiditate, non etiam obtinendæ honoratzæ, commodæ;, opulentæ vitæ de- fderio quemquam debere ad ſtudendum incitari. Atque utinam ex horum fine vel nulli, vel certe non niſi pauci ſtuderent! Mali funt, perverſi funt hi fines, quibus quotquot intendunt, profecto non DEI Majeſtati, ſed mundi vanitati exhibent famulatum. Etlinicorum he fuerunt in ſtudendo intentiones. Aliter te decet com- paratum eſie, 0 Chriſtiane Studioſe, O Theologe! Teque cumprimis, qui ad ve- ope- ram Chriſtianam pietatem tot annorum opet⸗ qi ſi, nihil ipfon die Ut ele t, quoe Aman pron cbi h incit. ünne Don ne hom lunta non Wie tur. 40 cult⸗ inbe cale⸗ Wib hun Jvod I ho- finem 4 Auira⸗ n no⸗ opor⸗ dino⸗ Gunt, Ga: NNtur, ſien⸗ nt, gli 1, 6 Ee §. nent, Atima⸗ fitenn⸗ nende e de⸗ endnn ne vel jerent! quibiss n Del Inbent Unt in tcoll. oſe, 0 12 ve⸗ nnot ope⸗ (II ) 35 opera, tanta ſollicitudine inſtitueris: te, qui ſacrum aliquem ſtatum aut jam adii- ſti, aut adire deſideras. Tibi enim aliud nihil per tua ſtudia quærendum, quam id ipfum, quod in Oratione Dominica quo- tidie petis, ut ſanctificetur omen Dai: utque fiat voluntas DEI. Hic unus debet eſie icopus noſter, tum in omni noſtra vi- ta, & actione alia, tum & in literario quocunque labore, ut DEI noſtri ſanctiſ- ſimam Voluntatem adimpleamus, & Gloriam Promoveamus. Vult Deus, ut ſtudeamus, cui hoc non ſit ſufficiens ad ſtudendum incitamentum? Exclamat Sanctus, recte ſi memini, Auguſtinus: Mimium avarus eſt, Domine, cui tu non ſufſicis: ita nimium ſa- ne avari, abjectique animi oportet eſſe hominem, qui expletam D. DEI ſui vo- luntatem bonum fine comparatione majus non exiſiimet, quam quodcunque fallax hic mundus præbere poteſt, aut pollice- tur. Ad Gloriam Divinam in ſe ipſo æ& que, ac aliis promovendam multa efficiendi fa- cultas homini accedet, ſi ſcientiis ſe rite imbuerit: quam juſtum hoc eſt motivum, calcar quam acutum ad incumbendum tot s Viribus in ſcientias? Debere autem nos ſtudia noſtra ad hunc finem dirigere, neque poſſe, niſ: C2 .DEI 36 (SERMO) DEI cauſa ſulcipere, ex noſtro textu fie invicte oſtenditur: DEs ientiarum Do- minus eſt: quælibet autem res Domino ſuo debetur: igitur ſcientiæ debentur Dao. Eas autem deberi D. DEo quidnam eſt, ſi non, qui eas conſectantur, D. DEI eau- ſa debere conſectari: qui vero jam com- potes facti ſunt, jamque poſſeſſione gau- dent ſcientiarum, eas debere in cultum, & Gloriam D. DEl impendere? Itaque fie- ut vineæ, Domino omni jure debentur ibi natæ uvæ, & fruges Domino agri: ita omnis, qui ex ſcientia referri poteſt fru- Gus, ad DEUM ſpeétat, ad DäUM debet referri; ut adeo grandem Ejus Majeſtati injuriam inferant infelices illi, qui operzæ ſuæ, quam in condiſcendis Literis collo⸗ cant, Icopum habent multo alium propo- ſitum; qui ſi nune contemnunt intellige- re, at nimium ſero coram Divino Tribu- nali ſunt intellecturi, quam ſtulte egerint, dum ſe quæſierunt ſve ſua ſtudendi con- tentione, ſeu collectarum uſu Doctrina- rum. Sapientius, oro, Veſtrum quisque jam munc ſibi conſulat, & aſſiduo memor aurei hujuſee textus: DEs ſcientiarum Do- minus; memor eorum, quæ de fine, ad quem creatus eſt homo, ſæpiſſime jam au- divit, aut legit; memor illius quoque per- moniti, quod Paulus I. Cor. c. 10. V. 31: betler ſve fuene; clet, ta ſee Wet! los n I. In lifhret Tuumn . Alimis uns, I1I1. P Wend ſi ſem Viam. ſech in tiruun Aor ligen Spir⸗ ſient Mini! las. tereel Sancd och ti Nti ſie , Do- n0 ſuo Dso. n eſt, 8l eau- Neom⸗ gal⸗ ultum, le ſe⸗ ehtur ri ita ſt flu⸗ debet geſtati oper⸗ . collo⸗ ropo⸗ llige⸗ Pribu⸗ gerint, li con⸗ Qrina⸗ nisue nemnor. /Do⸗ e, 4 AIn Au⸗ loque ber⸗ ( II ) 3 7 Perſeripſit: ſive ergo manducatis, ſive bibitis, ſive aliud quid facitis, ommia in Gloriam DEI Jacite, omnem aliam intentionem repu- diet, ſolique DEo ſtudia ſua omnia, jux- ta ſecummet ipſo eat conſecratum. Cla- met ſæpe cum Davide: Ad Te levavi ocu⸗ los meos, qui habitas in Culis! Pſ. 122. V. I. Ingeminet ex Oratione Dominica: ſan- Stificetun, etiam per ſtudia mea, NWomen Tuum. Ponite hæc verba mea in cordibus, & in animis veſtris, & ſuſpendite ea pro ſigno in ma- nibus, & inter oculos veſtros collocate. Deut. 1I. Feliciſſimi! ſi quæ a me dicta, & com- mendata funt, in cor veſtrum demiſeritis: ſi ſemen hoc non inter ſpinas, aut ſecus viam, aut denique ſupra petram cecidit, ſed in terram bonam! At vero DEus ſcien- tiarum Dominus animos veſtros ſancto ſuo ardore accendat, & adimpleat ad pie, di- ligenterque percolenda ſtudia. Emittat Spiritum S. ſuum, Spiritum ſapientiæ, & ſcientiæ, ſimul & timoris, ac amoris Do- mini! Mater quoque Sanctiflima, Sedes illa Sapientiæ, per potentifſimam ſuam in- terceſſioném participes vos faciat ſcientiæ Sanctorum, quæ illue perducit, ubi, qui dobli fuerint, fulgehunt quafi ſplendor firmamen- ti: & qui ad juſtitiam erudiunt multos, quaßi C 3 ſtel- 38 CSERMO) poſtr qo . eliei dit, tlom cem SE R M O II. Ni nec C res cujuslibet e Theologiæ Au- d ſtellæ in perpetuas æternitates Dan. C. IN EODEM ditoribus vigilantem expoſcunt cu- clult⸗ ram, & tum maxima ſollicitudine, miqn tum infracta conſtantia ſunt præſtanda: de um iis in prima hac lectione agam idcirco, ut ipla intellecta unusquisque ſua obligatione, tantt ſecum poſſit conſtituere, quanam ratione den anno hoc in ſtadio, quod hodie eſt in- com greſſus, poſſit, ac velit decurrere. In omni que enim opere, paulo præſertim majoris cem momenti, magnopere intereſt, ſub prin- tair cipium videre, quæ ſit ejus operis natu- aoe ra? quis finis? quisve modus? quæ UH un quis cognoſcere negligat, & opus propo- ver ſitum temere aggrediatur, fructus fere is qque unicus conſequitur, pretioſi temporis ja- eule Gtura nunquam ſatis deploranda. adͤ Tria ſunt autem, in quibus defixam habere mentem oportebit. Primum eſt vi- tæ probitas, alterum intentionis puritas, im po. m. 0. e 4. Unt cu⸗ dine, nda: de reo, Ut Atione, ratione cſt in⸗ Ohri⸗ najoris b prin- is natl⸗ qug propo⸗ lere 15 otis 1⸗ defwam n el ⸗ Pvritcs, R. ( iI ) 36 peſtremum ſtudendi aſſiduitas. Hæc tria quo quisque arctjus fuerit complexus, hoe felicior, hoc major evadet coram DEo, & hominibus: hoc plus & gloriæ obtine- bit, & emolumenti. Non meæ adinven- tionis hæc eſt ſententia; 2 DEo illam do- cemur, Prov. c. 13. V. 15. fic dicente: Docbtrina bona dabit gratium. Quæ enim eſt hec doctrina bona, niſi ea, quæ conjun- cta eſt cum vita bona; quæ ſuſcepta, & culta eſt cum intentione bona; quæ de- nique comparata eſt per diligentiam bo- nam? Hæc ergo Doctrina, ſic atteſtante ipſa Veritate, dabit gratiam, non utique tantum coram hominibus, quod parvi fa- ciendum foret, nec dignum, ut a Dao commendetur, ſed dabit coram Dgo quo- que gratiam, ad quam, tanquam ad api- cem noſtræ felicitatis, Divina nos moni- ta inſtituunt. Sacrum hoc D. DEI noſtri oraculum ſit Literaria ſcholæ noſtræ per hunc annum teſſera. Quare perpauca hæc verba: Doctrina bona dabit gratiam: quis- que memoriæ ſuæ imprimat, diebus fin- gulis recogitet ita, ut per ea ſeſe excitet ad probitatem vitæ, ad puritatem intentio- nis, ac denique ad ſtudendi aſſiduitatem. Suos habet gradus vitæ probitas. In- fimus eſt, ſi quis illibatam, a gravi pec- C 4 cato .* 49 (SERMO) cato immunem habet animam. Hanc enim qui vel una letha li noxa fœdatam gerit, atque ita iratum, mimicum fibi habet DEUM, jam is improbus eſt, nullumque habet cum probitate conſortium. Qui por- ro non ſatis habet, gravia evitaſſe delicta, ſed a venialibus etiam culpis ſollicite ab- ſtinet, tanto is utique majore pollet pro- bitate, quanto major ea eſt ſollicitudo, & fuga levium etiam delictorum. Quod ſi accedant charitatis erga DEUM, & pro- Ximum, Religionis, ſuimet abnegationis, aliarumque virtutum exercitationes, pro- bitas quoque in altiore collocata eſt gra- du, & pulchriorem, amabilioremque in Divinæ Majeſtatis oeulis reddit hominis animam. Aliquam ex his probitatis ſpe- ciem cuilibet homimnum eſſe neceſſariam, ut inferni æternas evitet flammas, &ter⸗ nam in Cœlis felicitatem conſequatur, res alioqui manifeſta eſt, dicente Paulo, ho- minem ita recepturum a Domino, prout geſiit in corpore ſuo, ſive bonum, ſive malum. At de hac ad omnes Pertinente neceſſitate non ago: in illa ſolum Pecu- liari verſabor, quæ ſtudioſo ac cumpri- mis Theologo, incumbit conſervandæ, a0c conſectandæ probitatis. Quo rrte bona Abs, cra D Ditun gennln Nedtn eninn on proc Utv 4A! Autha deri⸗ Plur⸗ Vinci Qrin⸗ audi⸗ Crſpe Fie gab coll Vel Vely Pbtt trahr Men ue ns enim gerit, habet que i por⸗ elicha, te ab⸗ thro: ido, Mvod Pro⸗ Onis, pro⸗ gra⸗ Ne in minis ſpe jam, Eter: t, 1es „ho: ptout ſiye nente ipt!⸗ o ( I ) Ar Quo ergo nomine, quave de cauſa, Præter cæteros, Theologo necefſaria eſt bona conlcientia, animus DEo conjun- ctus, & acceptus? Ea nimirum, ut in ſa- cra Doctrina, in Theologico ſtudio de- bitum poſſit progreſſum facere, atque ita genuinus, quique ſuum cum laude fſuſti- neat nomen, evadat Theologus. QAd hanc enim ſcientiarum omnium nobiliſſimam non patet aditus improbis: procul hinc, procul profanæ mentes. Poteſtne autem iſtud, uti aſſeritur, ita comprobari etiam? Ac luculente quidem, copioſeque tum authoritate, tum ratione. Si enim a S. Scriptura initium ducamus, hujus com- Plura occurrunt teſtimonia, quibus con- vincimur, magnum eſſe probitatis cum Do- Gtrina foœdlus, conjundionem. Aliqua audiamus. Eccl. 2. v, 26. Homini bono in conſpectu ſuo dedit DaUsS ſapientiam, ſeientiam, & lætitiam. Scientiam munus eſſe Dar né- gabitne aliquis? Niſi hic ſol nos interne colluſtret, fruſtra eſt illud lumen, quod vel per oculos librorum lecçtio ingerit, vel per aures Doctorum inſtitutio. Si DRUs abſit, vel benedicentem ſuam manum ſub- trahat, tota nocte laborabimus, nihil ta- men Ccapiemus. Id quod Auguſtinus quo- que L. de utilit. cred. c. 10. ſic expreſlit. ctyusmodi libet excellant ingenio, niſi DEUS C 5 adſit, 42 4 SERMO) adſit, hum repunt. Quantacunque igitur in- duſtria quispiam ad ſcientiæ laudem per- venerit, eam ad DgUM magis, quam ad hominis conatum oportet referamus. Cui- nam autem DEUs benedicit, & ſcientiæ donum elargitur? Audivimus: homini bono in conſpebtu ſuo, qui ſane alius non eſt, ac qui mores ſuos ad Divinæ Legis amuſſim inſtituit. Alterum Scripturæ teſtimonium vulgo notum eſt, Sap. I. v. 4. Ouoniam in malevolam animam non introibit ſapientia, nec habitabit in corpore ſubdito peccatis. Ouid cla- rius? aut quid opus pluribus? Audiamus tamen etiam, quod Prov. 14. v. 6. dici- tur: QOuærit deriſor ſapientiim, & non invenit. Quisnam hic eſt deriſor, ſi non peccator? Si non is, qui DEUM ſpernit, Ejusque mandata, dum transgreditur, quibusdam Veluti fſibilis explodit? Hic ergo ſapien- tiam quærere poteſt equidem, at inveni- re, ſuamque efficere non poteſt. Eccl II. V. 16. habetur: Error, & tenebræ peccatori- bus concreata ſunt. Si concreata, ergo ab iis, dum in peccato manent, non libe- rantur. Quid autem Veritati, & Luci, id eſt, Doctrinæ, & Sapientiæ, tam oppoſi- tum, quam error, & tenebr? Quamobrem Paterne monet D. DEUs Eccl. I. v. 33. Fili, concupiſtens ſapientiam, conſerva juſti- tiam, & DEus præbebit illam tibi. Quatuor hæae teſ iturin. n per. lam ad . Cbi- jentiee ni hono ſt, ade nuſim Onium imn in 1, nec id ela⸗ iamus dici- twenit. eator! oe Usdarm pier⸗ weni⸗ l II. ruthri go b libe⸗ el, id ppol⸗ obrem V. 33. iſ. Hatuor * (III ) 42 hæc Divini teſtimonia codicis ſufficiant, quibus ſimilia quam plurima continet. Nunc e Scriptoribus Eccleſiaſticis unum, vel alterum adjungamus. S. Augu- ſtinus L. 22. con. Fauſt. ita ait: prior eſt in rebta hominis eruditione labor operandi, quæ Juſta ſunt, quam voluptas intelligendi, quæ ve- ru ſunt. Quaſi diceret; ſi veritatis intel- ligendæ teneris cupiditate, juſtitiam pri- mis neceſſum eſt curis complectaris. Aper- tius ſuum ea de re ſenſum Bernardus pro- didit Ser. 62 in Cant. Impuris non ſe oſten- dit veritas, non ſe credit ſapientia: ſuperbo oculo ea non videtur, ſincero patet: nec enim eſt, quod veritas ſe deneget intuendam puro cor- di. Theodorus Abbas apud Caſſianum ſic ſeribit: impoſſibile eſt, immundam animam, quantalibet deſudarit leclionis inſtantia, adipiſei ſcientiam ſpiritualem; nemo namque in vas ſæ- tidum, atque corruptum, unguentum aliquod no- bile, aut mel, aut pretioſum liguorem infundit. Hæc dum audis Ssceripturæ, & Patrum, adeoque ſummi ponderis, irrefragabilia teſtimonia, quis tibi ſenſus? quæ mens? quis animus, o Theologe? Nunquid in- telligis, aut nuncium Theologico remit- tendum eſſe ſtudio, certe nullam faciendi Progreſſus ſpem eſſe concipiendam: aut Profecto juſtitiam totis viribus retinendam eſſe, vel inſtaurandam? Etiam 44 (SERMO) Etiam ratione eandem veritatem com- probemus. Quid eſt Theologia? Rerum Divinarum per Fidem cognitarum ſcien- tia. Habet ergo pro ſuo, ut mos eſt dice- re, objecto veritates Divinas, veritates Cœleſtes, ſublimiſſimas; quapropter & ſcientiarum Regina ſalutatur. Homine au⸗ tem peccatore quid vilius? quid magis abjectum? Eſt ille DEI, ac Cœli odium, mancipium dæmonum, inferno debita vi- Gima Ergo tantum diſtat ejus mens a Theologicis veritatibus, quantum a Cœ- lis inferi: quonam pacto fieri poſſit, ut unquam conſocientur? Actum eſt; humi ſemper repit peccatrix anima; neque au- det, ac ne poteſt quidem liberum, hila- remque obtutum in Cœlo figere. Quo⸗- modo ergo meditando, ratiocinando, in- dagando earum veritatum intelligentiam. conſequetur, quas Angelorum, & Sancto- rum Mentes in ipſo Divino Verbo intuen- tes ſpeculantur? Legimus L. I. Reg. nul- l1o modo potuiſſe in eodem Fano ſimul conſiſtere Arcam Fœderis Domini, & Da- gon Philiſtæorum idolum: non abfſimili ratione in eadem anima, tanquam in vi- vo quodam Templo, fimul componi ne- queunt ſacra Theologiæ Doctrina, & ab- ominatio peceati. Aut ergo eliminandum inde peccatum, aut certe intus verſari dedignabitur Sapientia. Aliud etiam potel eti⸗ Dod Oi hil b ormi IN re Mate Pla 6 tum, enata rit i⸗ quan rit, ſüper AUt Iem d! CaAN OmI 74. neon⸗ Terumm ſcien⸗ dice⸗ ritates ter & ne au⸗ mages Gium, ta Vi- ens 2 C⸗ t, ut humi We dr- hila⸗ Quo⸗ Utiam, ncko⸗ tuen⸗ . . Dul⸗ ſumul ADe. Pwini in V. i ne⸗ Cab⸗ udumn erlari ud (uII ) 45 Aliud quidpiam videamus, aliquanto etiam funeſtius. Si peccatis deditus homo poteſt quacunque demum ratione eluctari, ac etiam reipſa eluctetur ad Theologicam Doctrinam, vel potius ad ejus Doctrinæ opinionem: ex ea ipſa illius Doctrina ni- hil boni expectandum, mala plurima ſunt formidanda. Abutetur enim ea in fuam non minus perniciem, atque alienam, fe- re ut gladio furiofſus. Dilecta noſtra Mater Eccleſia quot ſumme tragica exem- pla & vidit, & luxit ingentium calamita- tum, ex perverſorum hominum fſcientia enatarum! Cui non auditum, quantus fue- rit ſæculo III. Tertullianus? quanta ille, quamque egregia pro Catholica Fide ege- rit, ſcripſerit? Abripuit, evertit illum ſuperbiæ typhus, & quis deinceps magis aut infeſtus, aut pernicioſus? Apollina- rem heæreſiarcham magnis extollit laudi- bus Epiphanius ab humaniorum, & Græ- carum diſciplinarnm cultu, Dialecticæ, oOmnisque Sophiſticæ peritia! Baſilius ep. 7d. orbem ab eo libris repletum ait: mul- to autem magis eum laudat Vincentius Li- rinenſis, in hæc verba ſeribens! quid illo præſtantius acumine, exercitatione, Dofctrina? Quam multas ille hæreſes multis voluminibus op- preſſerit? quot errores confutaverit? — Lon- gum eſt univerſa illius opera sommemorare, qui- bus 46 (SERMO) bus profecto ſummis ædificatoribus Eceleſiæ par eſſe potuiſet. Sed, proh dolor! hic tam doctus vir ab Epiſcopo ſuo excommuni- cari ob vitæ converſationem meruit, eam- que cenſuram non ſubmiſſa, ſed impatien-= te tulit mente, factusque demum eſt novæ hæreſis architectus. En! partæ jam Do- Grinæ ſuperveniens improbitas quanto- pere illam effecit pernicioſam: de illa igi- tur quid ſperandum Doctrina, quæ nata, & educata eſt in incunabulis impietatis? Porro Lutherus utinam nunquam quid- quam didiciſſet! quanta tum Eccleſiæ, tum politici ſtatus inceommoda, quantæ Imo peſtes emanſiſſent! Huc refer Sancy- ranum cum toto ſequacium ſuorum hodie- dum graſſante grege. Quid? Catholici ipfſis qui docti fmul ſunt & mali, quot moliun- tur, & perpetrant injuſtitias? quantas non raro in omni hominum genere miſcent cala- mitates? Verum nempe eſt, Doctrinam in mente impii gladium eſle in manu furioſi. Concludo caput hoc graviſſima illa Chriſti D. adhortatione: QOuærite primum Regnum DEI, & juſtitiam Ejus. Infelicem te, o Theo- loge! ſi hæc non eſt prima tua, & per- petua cura. Sicut enim nulla in mundo cogitari poteſt major felicitas, quam ſta- tus Divinæ Gratiæ, ita horribilius nihil ſtatu Divinæ iræ: nihil jucundius teſtimo- nio nio dor Verme ſtem m Fivere, in 6* P Gloqu ſtudns intelli ſam, inquir Veluti diofus dores. ſeripti dus ad homin ernine Olen IWNd arbit eſſe dratia Alid dei 0 Nas i incor Dro ie ur ic tam IMuni- e, eam- batien⸗ norvæ m Do⸗ Vanto⸗ laigi⸗ Mti, tatis Jid⸗ leſæ, Lante Sancy-⸗ hodie- ili oliun⸗ 48101 tcala⸗ hamn in furiol. Chriki Nnin Theo- pet⸗ rvnd n ſe⸗ eſtimo⸗ ni0 C uI „ 47 nio bonæ conſeientiæ, at malæ conſcientiæ verme nihil funeſtius. Hanc igitur fuge pe- ſtem miſerrimam. Elige innocens potius vivere in conſortio filiorum Dagx, quam in dæmonum contubernio inquinatus. Præter vitæ probitatem neceſſaria quoque Theologo eſt bona, ſanctaque in ſtudus intentio: quo nomine finem illum intelligimus, ad quem actionem quisque ſuam, tanquam medium, dirigit. Age jam, inquiramus „ quidnam illud ſit, ad quod, veluti ad finem, contendere debeat ſtu- dioſus per quoscunque literarios ſuos la- bores, per lectiones ſuas, ſpeculationes, ſcriptiones, auditiones, cæteraque, qui- bus ad Doctrinam connititur? An illud eſt hominum exiſtimatio? aut inter æquales eminendi gloria? an in ulteriorem ætatem opulenta, honorata vita obtinenda? Si mundano quispiam ſenſu hac de re velit arbitrari, nihil cunctabitur pronunciare; efſe hos fines longe dignifſimos, quorum gratia juventutis anni in ſumma ſtudiorum aſſiduitate exigantur. At ſi veræ lumen Fi- dei conſulamus; ſi memoria repetamus æter- nas illas Veritates, quas perſæpe in libris, in concionibus, adhortationibus, aſceſibus Propoſitas perſpeximus, ultro intellige- mus, nullum alium ſtudiorum noſtrorum nem 48 (SERMO) finem debere, aut poſſe a nobis intendi, quam Divinam ſervitutem. Hanc ergo & in alio quovis, & in literariò labore unam neceſſum eſt intentionem eſſe ſtudioſi, ut DEoe ſerviat, placeat, & ſancétiſſimæ il- lius morem gerat Voluntati. Creatura DEI eſt: Servus DEI eſt: eſt denique & filius. Unumquodque horum nominum eum ad- ſtringit ad ſtudia ſoli Dao conſecranda. Quia enim creatura eſt, uti ſeſe totum, ita ingenium quoque ſuum, & ſtudendi facultatem à DEo habet: cuinam ergo al- teri hæc impendantur, quam eidem DEo? Vineam plantavit quispiam, vel hortum 3 aut extruxit domum: ecquid earum rerum fructu, aut uſu, ſine grandi injuria non poteſt privari? Quanto minus toleranda eſt iniquitas, ſi quis ſe, ſuaque abnuat DEoO impendere? Sed,ſervus etiam es- Conduxit te ſibi DEUs, tüuam fſibi emit operam Creationis, Redemptionis, aliis- que innumeris beneficiis, inſuper & ſem- piternæ ſponſione felicitatis. Quid fervus? cui ſe, fuosque labores habet impendere? Nonne ſuo, a quo conduétus eſt, Domi- no? Magnam ergo rurſus DEo tuo facis injuriam, ſi te tuis cum ſtudiis ad Kum non refers. Denique probo filio quid an- tiquius, quam actiones ſuas omnes ad fui beneplacitum Patris accommodare, ei vel- . . 16 ſon e in de, flium Tis ali, no Unt imen. mminꝑ Te fe eg droni Kun ANt il leſos Me. 7 Ood 1 loare Wer⸗ V0 2 fine fruct⸗ colli⸗ r a hd Qid las, ntenai, ergo e unan ioll, ut nte il. . rä DEr Cflius. m al⸗ 1And. totum, Udendi. 190 A⸗ DEo? ttuN; rerum ja non rand ondat m 65. emit Alüs⸗ ſem⸗ erri? gere! homni⸗ facis Eunm d an⸗ i vel⸗ “ C III) 49 lèe in omnibus placere, & ſatisfacere? Vi- de, an DEl te ſis ullo Pacto probaturus filium, ſi præter Eum quidquam quæſie- ris aliud. Quapropter dic ſincero, & inti- mo cum affectu: Ahbſit, D. DEUS meus 7 u unquam aliquid exira Te deſiderem, duæram, intendam. Tu unica meta ſis & Nudiorum, & omnium meorum operum. A te habto me, ad Te refero me. IWolo dobtrinam, per quam mens mea uon tendat ad Te. Adjice illa S. Am- broſii Autperti DEUM Precantis verba: ſi utrumque (ſeientiam, & virtutem) obtinere non poſſum, aufer ſcientiam, & dona virtutem; aut illa S. Auguſtini 1. Confeſſ. 1 §. Dul⸗ ceſcas mihi ſuper omnia, & amem Te validiſſt- me. Libi ſerviat, quidquid didici; Tihi ſJorviat, uod loquor, & ſeribo, & lego, & numero. Utilitas etiam bonæ hujus, de qua loquor, intentionis noſtram meretur con- ſiderationem. Qui enim, non dico ex Pra⸗ vo aliquo, ſed ſolum non ex bono hoc fine literis dant operam, quem, oro, fructum tandem referent? mellem qualem colligent? In hac fortaſſe vita laudabun- tur ab aliquibus; ad officiolum aliquod eluctabuntur; opum aliquid accumulabunt, Quid vero poſtea? Ubi mors adſtab't Pro foribus, ubi jamjam ineunda erit æterni= tas, quæ tum erit rerum facies“¹ Tum =W D vero 50 (SERMO) vero homini illi eveniet, quod nonnun- quam accidit dormientibus, ut per um divitiis affluere, Vvel laute epu ſomni⸗ lari fi⸗ bi videantur: cum veroexpergefiunt, ma- nus vacuas, ſtomachum inanem deprehen- tentionis cura, non alius manéet dant. Studioſum, cui nulla eſt bonæ in- exitus. Nam ubi vita hæc, quafi ſomnium quod- dam tranſierit, ubi in agone evigilaverit, vacuum ſe, & inanem dreprehendet, in- genti quidem ſuo dolore, ſed absque me- dela. Recte de talibus ait Pſalmus 57. v. 6. Turbati ſunt omnes inſipientes corde. Dor- mierunt ſomnum ſüuum: &σ mihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus Juis. At vero qui omnia ſua ſtudia ad pium finem dirigit, quam immenſum ſibi acer- vat meritorum cumulum? quam ſplendi- dum fibi in Cœlis comparat Diadema? Singulæ profecto voces lectæ, ſeriptæ, auditæ totidem evadunt margaritæ, Vel adamantes, quibus Cœleſtis Ulius corona exornata refulgebit. Res enim eſt apud ſpiritualis vitæ Magiſtros explorata, Opus quantumvis natura ſua indifferens intentionis quaſi quodam attactu fieri au- reum, id eſt, Divinæ acceptum Majeſta- ti, & ſupernaturali dignum, ac etiam co- ronandum remuneratione. Qua „ bonæ propter viſu⸗ iſur⸗ Paſto honi Go I perft 1W lin eitas poſk gligt Nam ſaure Digri requ (o tera Rem Vobi Tu Prop Dol mill bet, diſfi (Eitun tum cihu Dar oble A nmun⸗ OINI Ari e ,Ma⸗ chen⸗ in⸗ Xitus. guoc⸗ Verit, „in. eme-⸗ 7.. Dyor- erunt Pium cer⸗ endi- emna? iptee, Vel DroN 4pud Ops voNE j al⸗ jeſte⸗ opter n ( III ) * 5r 4 * viſuri in futuro ſœculo ſumus, agricolas, Paſtores, quæque mundus cenſet infima hominum genera, propter bonam in agen- do intemionem, magna in (ülo gloria Perfrui, dum alii ſplendidiſſimi, honora- tiſlimi ob inanes, pravas uas intentiones illine exulabunt. Lugenda mortalium = citas, qui nummos quidem, quotquot Poſſünt congregare, corradere, non ne- gligunt, non fatigantur: at ubi per bo- nam intentionem montes cœleſtium the- ſaurorum fibi poſſent erigere, vecordes, Pigri ſunt, Quapropter cautos in hoc, ve- reque prudentes vos percupio, qui ſan- cto veſtrimet amore acti, opera cum cæù tera omnia, tum & literaria per intentio- nem quam optimam animantes, Cœleſtem vobis, nec unquam interiturum theſau-= rum accumuletis. Ad imitandum habete Propoſitum avari exemplum, qui ubi vel oboli ſpes affulget, non contemnit, ſed milliare etiam emetitur, & in perditis ha- bet, quidquid lucrari prætermiſit. Neque difficile iſtud videatur. Etenim mane ſe- cutura per eum diem opera DEo ſacrare, tum vel ad horarum ſonitus, vel in præ- cipuarum ingreſlu actionum mentem ad DEUM fſuſtollere, antelucanam inſtaurare oblationem: ſtudia vero cum S. Thoma Aquinate, cum S. Aloyſio, cum Suario, D 2 aliis- 52 „ (SERMO) aliisque, a precatione auſpicari, piorum affectuum jaculis interpolare, demum orando coronare, induſtriæ ſunt vel neu- tiquam operoſæ, vel certe non multi tra- tu temporis in facilem, & jucundam con- ſuetudinem abituræ. De diligentia, & ſtudendi ardore, ue loquar, ſüpereſt, Nemo eſt, quin velit ſapiens, doctus, eruditus fieri, aut eſſe. Sed nempe vellent id plerique fibi abs- que labore obtingere, cum tamen ipſa id abunde doceat experientia, quod Ececl. c. 10. V. 10. dicitur: poſt induſtriam ſequetur Japientia. Fervorem autem hunc ſummum eſſe debere, perſuadere poſſet vel ſola Dodtrinæ, ac ſapientiæ præſtantia, quam S. Scriptura & plurimis locis, & diverſiſ- ſimis modis non ceſſat inculcare. Nune illam auro, argento, omnibusque the- ſauris Præfert; nunc dicit ab illa vitam tribui poſſeſſori; alibi gloriam, opes, læ- titiam, omnia bona per illam obvenire pronunciat; non nunquam puerum, vVel Pauperem ſapientem meliorem eſſe affir- mat ſene, vel opulentiſlimo quolibet fa- tuo; verbo: per innumera encomia no- bis illam conatur reddere quam optatiſſi- mam, amabiliflimamque, adeo, ut quis- quis eorum encomiorum vel Partem rite ecum kürn 1 elitanc Sa. 8 ANvi, ſui he us So Kudinn maxitt bend atoum ſum pe huie e Is pr. feere Vita, tia pe Pheen dium i. ſerit ciliis Ocea tins, illaum mei o, 1 Cero dieun orufn emunn hel⸗ ltitra⸗ n con⸗ Ote, Nt n vt t elle. ADs⸗ ipa .Eccl. eltetu⸗ UmmmNN el ſola ,quani iverdl⸗ Nunc ge⸗ the⸗ 4 Vitann hes, e⸗ bvenire U, e ſe Affr⸗ libet l I 10 optaiih Ut guis⸗ euun (ur) ; eum animo fuo reputaverit, facile ſit ex- ecitandus ad imitationem ſapientis, qui Sap. 8. v. 2. ſcripſit: hanc (ſapientiam) amavi, & exquiſivi a juventute mea, & quæ- Nt vi ſponſam eum mihi aſſumere, & amator fa-= ctus ſum formæ illius. . Sed ut intra noſtrum Theologicum ſtudium ſermo ſeſe meus cohibeat, huic maximam, quam quisque poteſt, adhi- bendam eſſe diligentiam, tria perſuadeant argumenta. Primum eſt ejus pene immen- ſum patens amplitudo. Vita omnis mari huic exhauriendo non ſufficit. S. Auguſti- nus profitetur, ſe nunquam ſatis poſſe pro- ficere e S. Scriptura, fi eam ſolam tota vita, majore ingenio, maxima diligen- gia pertractaret. Hoc ingeniorum ille PhOœnix de S. Scriptura, cujus tamen ſtu- dium pars ſolum eſt univerſi Theologici ſtudii. Ubi enim præterea SS. Patrum ſcripta, Eccleſiaſtica Hiſtoria cum Con- ciliis, utrumque Jus? Sane in ſacro hoc Oceano quanto quisque provectus eſt al- tius, hoc & magis, & crebrius Divinam illam ſententiam laudat Eccl. 18. nec t invenire magnalia Dei. Cum conſummaverit ho- mo, tunc incipiet: hoc & affectu magis ſin- cero illorum dolet vicem, qui cum mo- dicum delibaverint, jam ſaturos ſeſe, D 3 imo 54 (SERMO 2 imo refertos eſſe Theologica Dodrina, præmature tripudiant, gloriantur. Alterum argumentum ſuppeditare no- bis poſſunt eorum exempla, qui hacte- nus illuſtres, clari nominis facti ſunt Theo- logi. Atque recentiorum, hediernorum ne meminerim: plurima legimus in Ec- cleſiaſtica Hiſtoria talium nomina, qui ſa- cræ Doctrinæ Arcem ipſam tenuerunt, & longe plurima, pulcherrimaque Deo, & Eccleſiæ obſequia præſtiterunt converten- do infideles, reducendo Peccatores, fi- dem dilatando, errores confutândo, li- bros ſcribendo, alios erudi endo. Sed eo- rum vix quisquam eſt, de quo notatum non reperiamus, eum a teneris annis fuiſ- ſe ſtudiorum cultorem ſolertiflimum. He- rum qui fuerint ſectati veſtigia, quis no- vit, quanta venturis annis patraturi ſfint bona pro DEr gloria, pro animarum ſa- lute, hereſum extirpatione, afflictæ no- ſtræ S. Matris Eccleſiæ conſolatione, & incremento? Poſtremo demum loeo ponamus no- bis ob oculos ipſos Eccleſiæ, adeoque DEI hoſtes hæreticos. DEUM bonum! quanta illorum eſt induſtria, quanta inde fere a juventute ſtudendi aviditas, ut per- ver⸗ Verſa Propn tunn ſt E, Dod qua non enim exſug venel is Cone Vant, deto⸗ poon d p Plen Hor fulta Up d lun gol qua it 3pee M u Uls h rina, areno- hade. Theo. nOruIZ. in Ec. R liſt It, E& 20, erten- 8s, ſi o, li⸗ edeo⸗ tatumn 8 fuiſ⸗ 1. Ho- is n0. ei ſint Umn ſa⸗ g no⸗ ne, G 8 10: oe Dnum! inde 1t per: el⸗ ( HI ) „8S5 Verlſa ſua condiſcant dogmata, ut ad ea propugnanda ſeſe reddant idoneos. Quan- tum ſtudent evertendæ Catholicæ Doctri- næ, confutandis Catholicis Scriptoribus, Doctoribus expugnandis? Ad quod, ſi- qua poſſit, obtinendum, aràneos imitari non turpe ſibi, non tædloſum ducunt, Ut enim hi ex omni flore, & herba venenum exſugunt, aut, quidquid exſuxerint, in venenum convertunt; ita heæretici cum lis agunt, quæ in Scriptura „Patribus, Conciliis, Hiſtoria legunt: omnia depra- Vant, & qua poſſunt ratione, ad propriam detorquent perverſitatem. Hæc illi ad im- pugnandam Matrem noſtram Eecleſiam, ad perdendas animas, ad infernum im- plendum, gaudium dozmonibus creandum. Horum ergo male ſanam, pejusque con- ſultam nos ſandte æmulemur induſtriam, ad propugnandam noſtram charam Matrem Eccleſiam, ad ſalvandas animas, ad cœ- lum replendum, ad afferendam DäEo, An- gelis, totique Cœlo lætitiam. Simus nos, qualem Clemens Alexandr. in I. Strom. ait ſuum fuiſſe inſtitutorem Pantænum, apes Siculæ, quæ ſollicite floribus, opti- misque herbis inſident, ut purum, ſanum- que mel colligant. Dumque alii non mi- nus, ac Pater illorum Leo rugiens, cir- cumeunt quærentes, quem devorent, quo- D 4 . vVe 56 (SRRMO ) ve modo Eccleſiam perdant: nos fiamus idonei, qui eis reſiſtamus fortes in fide. Atque hæc ſufficiant dicta, & deducta e textu noſtro Doctrina bona dabit gratiam. Optimus DEUs copioſam ſuam gratiam, intercedente B. V. M. omnibus largiatur, ut Ei per conſtantem vitæ probitatem, ſanctam intentionem, & diligens ſtudium quam fidelifſime ſervientes, gloriæ IIIius, & ſalvandarum animarum, apta, Præcla- ra evadant inſtrumenta. IN EODEM SE R M O IV. Quibus verbis Sanctus Spiritus Librum Eccleſiaſtici inchoavit, ab iisdem nos præ- ſentis anni ſcholaſticas noſtras Prælectio- nes, ipſumque adeo ſacrum Theologicum ſtudium exordiamur: Omnis ſapientia à D. DEo eſt. Sententia Divini Spiritus, ſicut veriſſima, ita pulcherrima! Alte illam menti noſtræ inſculpamus, per anni hu- jus decurſum quotidiana memoria recola- mus, & ſicut vetuſtiores nautæ ſtellam Cy- nofuram identidem reſpiciebant, tanquam recte ordinandæ navigationis regulam; ita 103 ns A Kocjor Verba: Per an haden Rat, tum cumnen in ea 4 Theol ſapien care. tionen gi co⸗ 1es? comm Dium Wiron inhri nerqi Cqn⸗ id O Olhne n lume ſed 4 amus de. ducke Ctionn. tiam, iatur,. Stem, dium llius, Ecla⸗ tbrum re⸗ leclio⸗ gicum 44. . ſteun illam i hu. recola⸗ mC. nam n;itl 10⁰⁵ nes ad debite, ad proſpere dirigendum ſtudiorum noſtrorum curſum hæc cœleſtia verba: Omnis ſapientia a D. Do eſt, ſem- per ante mentis noſtræ oculos qnaſi fixa habeamus. Quod ut optato cum fructu fiat, in expendenda hac ſententia aliquan- tum inſiſtamus, & evolvere conemur do- cumentorum theſauros, qui abditi latent in ea Divinorum Verborum paucitate. Aec primum ad illud advertamus: Theologiam præ omnibus aliis ſcientiis ſapientiæ nobiliſſimum ſibi nomen vindi- care. Si enim altiſſimarum rerum cogni- tionem ſapientiam compellamus, Theolo- gi cognitionibus quænam aliæ ſunt altio- res? Quid enim eſt Theologia? Sic ea commode poteſt definiri: Dur, rerumque Divinarum per filem cogniturum ſcientia. Ni- mirum DEUs ipſe, Ens illud ſupremum, infinitum, & omni poſſibili amore, ac ve- neratione digniſſimum; tum quidquid eſt a DsoO, ex DEo, ad, vel propter DEUM, & quacunque ratione connexum cum Dno, id omne in fuis cenſet objectis, ſuoque complectitur ambitu Theologia: atque id omne expendit non ad humanæ rationis, & naturalis intelligentiæ nimium debile lumen, quod aliarum dux eſt ſcientiarum: ſed ad Divinæ Revelationis facem, qua D 5 Di⸗ 58 (SERMO) Divini Verbi infallibile Magiſterium an- teit. Ex hac qualicunque idea, & defi⸗ nitione patet Theologiæ tum amplitudo, tum præ ſcientiis cæteris excellentia, & ſublimitas. Ut adeo ſiqua eſt in mundo ſapientia, eam vel maxime in Theologia ſit reperire. Nunce jam unico rem confe- ctam demus ratiocinio: Ommis ſapientia a D. Dso eſt. T heologia eſt ſapientia. Eſt igi- tur a D. DEO Theologia. B En! quisquis nomen fuum inter Theo- logos profeſſurus veniſti, vides, ubi quæ;=⸗ rere, unde præſtolari debeas pretioſam ſacræ hujus Doctrinæ margaritam. Ex al- to, e Cœlo, a DEoO. Sine hujus dono fucatum forſan, & fatuum aliquod ſapien- tiæ, Doctrinæque ſimulacrum habere po- teris: veram quidem, genuinam ſapien- tiam, & doctrinam habere neutiquam po- teris. Sed num eam omnis obtinebit a D. DkRo? Nequaquam. Semper erant, & ſemper erunt non pauci, Doctrina vacui; ſolo nomine Theologi, quibus hoc ſplen- didum nomen ad nullum fuerit, ſeu co- ram DEo meritum, ſeu apud ſapientes encomium. Et hic enim verum eſt vetus illud Græcorum: væg ναααπρ οαWο᷑· a got HTs Bxa, T hyrſigeri multi, pauci Bac- chi; ſeu: ornant Doctrinæ paucos, inſignia multos. Cui ergo hoc ſapientiæ donum Di⸗- vina largietur Bonitas? paucis dico: die viven- ſiventi, juncin nee lol terutro Ppientie non P. D Vitame ſum m. do, n diebus lio Ce ſenger: Temp tiſli ( Gie: nl brorun exerci Verum d Ante pece⸗ anime decor Die celſar Viribe Mori Peti umn an. E def⸗ lituco, ntia, E& IMundo eologia conle- Mentit 4 Theo- bi gue⸗ tioſam EX- 8 dono ſapien⸗ 16 0 lapien⸗ AIl po⸗ it a. ant, 1 VaCÜU, eſplen⸗ el co⸗ pientes vetus 4, Zut. lei - iſigri um Di- iuer⸗ ( IV )— 59 viventi, & ſedulo ſtudenti. Utrumque con- junctim eſt neceſſarium: nec ſola probitas, nec ſola ſufficit ſtudendi ſedulitas. In al- terutro quisquis defecerit, ad veram ſa- Pientiam, & præclari Theologi laudem non perveniet. Dum autem Theologiæ ſtudioſo piam vitam eſſe dico neceſſariam, & quanta poſ- ſum maxima animi contentione commen- do, non id intelligo, debere illum totis diebus orationi vacare, ut ſit cum Cor- lio Centurione (Act. 10) deprecans Deum Jemper: non eum volo, nusquam niſi in Templo verſari, cumque Anna Prophe- tiſſa (Lucæ 2.) inde non diſcedere nocte, ac die; neque ajo-, ut in piorum lectione li- brorum, aliisque id genus ſanctioris vitzæ exercitationibus aſſiduus ſit cum ſolitariis: verum tria ſunt, quibus ei hoc pietatis ſtudium cumprimis exiſtimo definiendum. Ante omnia curæ ſit immunitas ab omni Peccato, præſertim gravi: cor Purum, anima ſanctificantis gratiæ inæſtimabili decorata ornamento. Hoc illud eſt omnis piæ vitæ baſis, & fundamentum unice ne- ceſſarium. Quapropter, Theologe, totis Viribus tuis fuge D. DEr tui offenſam: mori, aut quidvis triſte, & acerbum per- pPeti mavelis, quam peccato gravi ani- mam „ 6 (SERMO) mam tuam fſuſtineas commaculare. Di- gna ſunt auditu, & in rem meam præ- ſentem peropportuna ſenioris Tobiæ ad Juniorem monita: Audi, fili mi, verba oris mei, & ea in corde tuo, quaſi fundamentum conſtrue.. . Omnibus adutem diebus vitæ tuæ in mente habeto DEUM: & cave, ne aliquan- do peccato conſentias, & prætermittas præcepta D. DEI noſtri.. Omni tempore benedic DEUM; & bete ab eo, ut vias tuas dirigat, & omnia conſilia tua in ipſo permaneant... multa bona habebimus, ſi timuerimus DEUM, S receſſerimus ab omni peccato, & fecerimus bene. Tob. c. 4. Ad hæc, oceaſiones, & peccandi pericula, cane, quod ajunt, & angue timidius fuge, memor illius: qui amat periculum, in illo peribit. Eccli. 3. V. 27. DEUM omnis Gratiæ, & ſancti- tatis fontem ſuppliciter deprecor, ne quod in principio libri Job ſemel, at- que iterum lego: cum veniſſent filii DEI. affuit inter eos etiam Satan; id de hoc, ad quem ſermo mihi eſt, cœtu poſſit un- quam dici cum veritate. Omnes, ne uno excepto, filii DEI fint: nemo hie exiſtat Satan, [projectæ, peccato inqui- natæ conſcientiæ, ſalutis propriæ incu- rius, cui mundi charior ſit, quam Dar amicitia. 4 Alte⸗ iunt At (ütuatun tidiana. Ma pie fiant. relper cli, P mentor gue pie dalitatt fert d ideo Ve gr. hominn Duo? conqu V. 13. Pe, e⸗ Vero, Miel ek, Dere wet, cin⸗ Ku Mog te. Di⸗ Amn pre. Obiæ ad verhu ris Qamentune Uite tu Cliglan⸗ Preredtu enelic Girigal, neunt.,⸗ DeUM, ſerinnas Alones, d ajunt, k illins: eli 9. ſancti- ok, 1e l1, A⸗ DEI.: noc, 44 ſſit un⸗ les, e bie ) inqul⸗ e inel⸗ m De! Ate⸗ 1 ( IV ) 61 Alterum, quo pia Theologi vita con- ſtituatur oportet, in eo fitum eſt, ut quo- tidiana, hebdomadaria, menſtrua, & an- nua pietatis exercitia debito cum fervore fiant. In quo genere funt matutinæ, veſpertinæ, aliæque preces, auditio Sa- cri, Pœnitentiæ, & Euchariſtiæ Sacra- mentorum uſus, & quæ præterea ſua cui- que pia conſuetudo, vel MARIAnZ So-⸗ dalitatis, aut Scholarum laudabilis ſecum- fert diſciplima. Hæc enim, uti ſi fiant ideo ſolum, quoniam fieri debent, uſus- ve gratia, ſine debita attentione, tum hominis ſpiritui nil quidquam proſunt, DEo autem usque adeo non placent, ut conqueri Eum faciant illis verbis Iſa. 29. v. 13. iſte ore ſuo, & lahis ſuis glorificat me, cor autem eius longe eſt a me: ita ſi niant debita cum applicatione mentis, cum vero, ſincero, & ardenti erga Divinam Majeſtatem cordis affectu, incredibile eſt, talem hominem DEI gratia quanto- pere a malo cohibeat, in bono confir- met, promoveatque. Quod tertium appello piæ vitæ offi⸗- cium, eſt in omnibus operibus, adeoque & ſtudiis, pura, fincera intentio, qua non quæratur propria gloria,; non com- moditas, non temporale quidquam, vel B mun- 62 (SgERMO) mundanum: ſed ſola, ad quam conditi ſumus, DEI Gloria, Divinæ Beneplaci⸗ tum Majeſtatis. Nunquam id nobis e mente ſinamus effluere, vel uno Creatio- nis nomine eſſe nos natura, & neceſſita- te Servos DgI. Servus autem quid aliud agere, quærere, intendere debet, quam ut Domini ſui adimpleat voluntatem? Itaque noſtra etiam hæc fit & ſemper, & in omnibus cura unica, atque intentio, ut voluntatem impleamus, eoque be- nignitatem mereamur DEI noſtri, Do- mini noſtri; præſertim tanti Domini; tam præterea amabilis, tam benigni,; & munifici Domini. O filii hominum! at- tendite, in mundo quid fiat, ac tum men- tem veſtram tantiſper ad Superna erigite. Terreno Principi ſerviendi ſiquis eſt ho- norem conſecutus, quanta gratulatio? gloriatio? quanta alacritas, & aſſiduitas? Atqui homo eſt, quod tu es itidem, per- que confimilem mortem tibi coæquandus denique. Ita quidem; ſed hujus mihi ſimilis hominis quæ nunc dignitas? quan- ta, in quot, qualesque homines nunc po- teſtas? Me porro quantis & augere opi- bus poteſt, & honoribus attollere? Ergo- ne hæc incredibile quoddam ſerviendi ſtudium poſſunt concitare: non item poſ- ſit Däi immenſum a nobis diſtans natu- ra; 14, i Pote 4 Theo in e inten knti, lua ſo ſbir⸗ dis, tenti enim ſe enn pem Int Doch Vut, Aut'e tenta ſerne Cerd Ou IIs, Attin wic ſpiri inex bece Aic mihi a⸗ Po. Pi⸗ g0⸗ Adi poſ⸗ Atl⸗ c w 63 fa, incommutabilis Majjeſtas, infinita tum Poteſtas, tum I Benignitas? Atque læt ſunt, quæ piam facient Theologi vitam, fuga peccati, fervor in conſuetis pietatis exercitiis, puritas intentionis. Pauca ſunt, facilia ſunt vo- lenti, DEUM amanti, & ſerio de Salute ſua ſollicito. Hæc igitur eadem quisque ſibi reddat propria: in his qua aquiren- dis, qua conſervandis, omni virium con- tentione nunquam non elaboret. Cum enim duæ fint res ſtudioſo cuique ſtudio- ſe curandæ, pietas, & literæ, princi- pem profecto curam ſibi depoſcit pietas, Gſne qua vani ſunt quanticunque montes Doctrinarum. Quid enim, amabo, ju⸗ „ ſi poſt abſumptos in ſtudiis multos, aut etiam omnes vitæ annos, fi poſt ob- tentam Dochffimi viti famam, tandem in- ferno, per omnem æternitatem cum Ci- cerone, & Ariſtotele arſurus, injiciaris? Quantumcunque mentem tuam excolue- ris, Luciferi tamen neque perſpicaciam attinges, neque doctrinam conſequere; quid autem infeliciſſimo illi hæc proſunt ſpiritui in cruciatibus poſito, & demerſo inexplicabilibus? Eſto itaque adverſus Peccata ferreus: non te finas ad mali quidquam ſeduei unquam ſeu per pro- Priam 64 (SERMO) priam concupiſcentiam, ſeu per dæmo- nis ſuggeſtiones, ſeu per ſociorum, aut quorumcunque hominum exempla, inci- tamenta, authoritatem. Sis porro in o- rando attentus, devotus, quamque po- tes, ferventiſlimus. Denique tum reli- qua opera tua, tum ſtudia ad ſolum DEUM refer, Ei ſoli conſecra. Quam autem hæc ſit ad obtinendam Sapientlam neceſſaria vitæ pietas ua Plient Pletäs, 4 Præſertim parte gravem excludit noxam, non abs re futurum arbitror, ſi aliquan- tum pertractavero. Ac in principio pro- ferenda mihi ſunt DEr Verba, notiſlima illa quidem, & ad maximam prælentis coronæ partem alias a me jam prolata e Sapi. c. I. In malevolam animam non introi- bit dapientia, nec habitabit in corpore ſuhbdito peccatis. Cujus veluti rationem legimus cap. 7. Vapor eſt enim Virtutis DEI, & emanatio quædam eſt claritatis Omnipotentis DEI ſincera: & ideo nihil coinquinatum in eam incurrit: ſed, ut mox ſubjungitur, in ani- mas ſanctas ſe transfert. Ex liis D. DgI verbis id primum habemus, hominem, qui in peccatis vivit, Sapientiæ compotem non futürum. Quapropter nitatur ille, quantum libet, ſtudeat, laboret diebus Jungendo noctes; in legendo, & meditan- MB do ten lu⸗ i⸗ emo⸗ at Incl⸗ In 0⸗ po⸗ reli⸗ olum dam ua XalI, an- pro⸗ Nna ſentis lta e troi⸗ libdito imus ,5 tentis neun 1Ali- DEI. qvi Ntenll ille, ebus⸗ itan⸗ ( W 65 do fſit aſſiduus, omniaque media adhi- beat, fruſtra futura ſunt omnia, falli Dar Verbum non poteſt: In malevolam animam non introibit Sapientia, ſed in animas Jan⸗ Ctas ſe transfert. Deinde in iisdem DEr Verbis expoſitam videmus rationem, quæ Sapientiam inter, & peccato contamina- tam animam diſſidium facit adeo perti- nax. Nempe magnum DEI donum eſt Sapientia, imo quædam eſt Dartatis par- ticipatio, quandoquidem Sapientia, Om- niſcientia numerantur in Attributis, qui-= bus Natura Ejus conſtituitur. Hoc ſihi vult vaporis, & elaritatis, ſeu lucis, qua Scriptura utitur, allegoria. Quid enim eſt vapor? pars Oceani permodica, quæ ex hoc egreſſa in ſublime attollitur, ut in nubes deinde collecta in terram deci- dat, eamque humectet. Quid eſt lucis radius, niſi quædam e ſole emanatio, & participatio quædam ſolaris ſeu ſub- ſtantiæ, ſeu certe motus? Vaporem autem loca æſtu arida non recipiunt, neque gra- tum illum, omniaque corpora vegetan- tem humorem admittunt: radium lumino-⸗ fum loca ad ſolem converſa exeipiunt; quæ autem a ſole averſa ſunt, & tene- bras veluti ſinu ſuo concluſas conſervant, lucis manent expertia. Idem cum Sa- Pientia uſuvenit: eam obtinet anima Dgo E coR 66 (SERMO) conjuncta per conſcientiam puram, & vitam probam; ſcelerata anima non ob- tinet. Adverſantur enim fibi longe ma- gis DEUS, & peccator, quam lux & te- nebræ, humor & ariditas. Satis eſſe poſſet vel ſola hæc S. Scri- pturæ authoritas, ad cognoſcendum, & pro indubitato habendum, veræ Doctri- næ ſuüummum eſle obſtaculum vitam cri- minibus contaminatam; atque ad facien- dum in ſacra Scientia profectum fumme neceſſariam eſſe vitæ probitatem. Ouæ- dam nihilominus addamus. Ace SsS. PP. nobis ſufliciat S. Auguſtinus, qui l. I. de Bapt. con. Donat. c. II. Peccata affirmat tenebras eſſe animarum: tum I. I. de Ser. Dom. c. 3. ait: mundis corde facultas eſt videndi DEUM, fanquam purum oculum Ad intelligenda æterna gerentibus. E qu bus Magni hujus Doctoris verbis illud conſe- quitur, DäEUM videndi, Sterna, Cœ- leſtia intélligendi eos deſtitui facultate, quorum cor lethali eſt peccato defeæda- tum. Huc & rationum aliquid adjunga⸗ mus. Ipſa enim id Theologici natura ſtudii evincit. Neminem puto eſſe, qui vel dubitet, ſitne ſtudium hoc ſacrum? Soljs enim res Sacerrimas, Tes Divinas Pertractat: innititur rei Sacerrimæ, Di⸗ vine poſ dei⸗ glor⸗ Part e tis s On 105 dae Pon terr⸗ ſere catl Titan tadi ut An ſte Cqt 0el letn tum II eſt⸗ 1, & ob. te⸗ 6 IV ) 62 vinæ Revelationi: finem fibi habet pro- Poſitum Sacerrimum, Defenſionem EFi- dei; & Eccleſiæ, animarum ſalutem, gloriam DglI. Studium autem omni ex Parte adeo Sacrum an poteſt locum ali- quem habere in corde profano, pecca- tis inquinato? Ajebat Paulus: quæ Socie- tas luci ad tenebras? quæ autem conventio Chriſti ad Belial? z. Cor. 6. Dicere & nos poſſumus: quæ poteſt eſſe conjunctio Sacræ Doctrinæ cum mente ſcelerata? Porro mens peccatoris dejecta eſt, rebus terrenis affixa, turbida: pace interna, ſerenitate, magnanimitate hominem pec- catum expoliat: quodque ait Pfſalmiſta: comparatus eſt jumentis inſipientibus, & ſimi- lis Jactus ſt illixg. Qua igitur ratione ve- ritates ſublimiſſimas, resque Divinas ſcru- tabitur? Profecto ſi etiam tentaverit ca- Put ſuum Cœlo (ut ita dicam) inſerere: ſi auſus fuerit expendendo cuipiam my- ſterio animum applicare, ipſo mox pee- catorum ſuorum pondere deprimetur, oculosque humi defixos retinere compel- letur. Ipſa denique perpetua comper- tum eſt experientia, Pietatem ut ad o- mnia, ſic ad Literarium quoque profectum eſſe utiliſſimam. E 2 Quam 68 ( SERMO ) Quam opto, ne Præſentium ullus ex ſemetipio hactenus diſcere potuerit, quan- tum felici ſtudiorum progreſſui obſtet mor- talis peccati conſcientia! Quapropter ro- go, hortor, & coram Dko fingulos ob- teſtor, habeant primam, quotidianam, ſollicitiſſimam curam animæ in ſtatu Di- vinæ Gratiæ conſervandæ, & Ccoxleſtis gloriæ poſt mortalis hujus vitæ exitum obtinendæ. Valde ſollicitus ſum, & ve- hementifſime in conſpectu DEr mei cu- Pio, ſingulos ſancta hac ſollicitudine in- time affici, ac pervadi: idque eo im- penſius cupio, quanto difficilius nunc eſt innocuum ſervare animum, vitam vivere vere Chriſtianam, ac demum fieri Salu- tis compotem. Manifeſta enim, ipſisque adeo perſpicua eſt oculis veritas illa 1. Joan. c. 5. v. 19. mundus totus in maligno poſitus eſt. Non jam ſexcentas, ſed mille, pluresque inſidias dæmon tendit inno- centiæ, virtuti, ſaluti. Quidquid in mundo videre eſt, vel audire, id fere omne a bono retrahit, ad malum incitat. Inter tot pericula quis ſal- vus abibit? Inter tot hoſtium aſſultus quis illæſus manebit? Inter tam feros fuctus quis ad portum evadet, niſi cau- tus ſit, ſollicite advigilet, DEique fſin- gu⸗ gul Mer per⸗ tor ſup⸗ exe ceſl liee nen gra neſe ſtt eju Pat ten et co⸗ N tie la ( IWV ): 69 gular em Proteclionem ſua ſibi pietate e- mereatur? Quanto prolixior fuit prioris hujuſce pertractatio capitis, tanto contractius fu-⸗ turum eſt id, quod de ſtudendi fervore ſupereſt dicendum. Ad quem fervorem excitandum commemorare quæpiam ne- ceſſum eſt propterea, quod pulcherrima licet res ſit Doctrina, maximeque homi- nem exornet, ae digniflima ſit, cujus gratia labor, etiam improbus, ſuſcipiatur, & exhauriatur; quo tamen pacto fiat, neſcio, ut non admodum magnus eorum ſit numerus, quorum animi ſat digna ejus cupiditaee incendantur, quive ei com- parandæ diligentiam adhibeant congruen- tem. Et tamen, Theologiam quod atti- net, niſi quis ei totum ſeſe quodammodo conſecret, niſi tempus prope omne lecti- oni, meditationi, repetitioni, connota- tioni impendat, magnos progreſſus non habet expectandos. Tanta eſt Theolo- gicarum rerum difficultas, ſublimitas, copia. Et copiam quidem quod attinet, cuique perſpicuum eſt, quot rerum fiant Academicæ Prælectiones: Theologiæ Scholaſtico-Dogmaticæ, S. Scripturæ, Juris Pontificii, Eccleſiaſticæ Hiſtoriæ, E 3 &Ec. 70 (. SERMO ) &c, quarum rerum una quælibet ſat foret homini rite, ac plene occupando. Sub- tilitates acutiflimas, difficultates & plu- rimas, & maximas occurrere experti ſunt, & atteſtantur, quotquot in hoc ſtudii ge- nere cum laude verſati ſunt hactenus. Igitur ingentibus animis, & fingulari cu⸗ piditate ad tam ſublime, tamque amplum ſtudium oportet ſe accingere, diligen- tiam ſibi imperare maximam; fieri pene oportet Origenem, cui ſtudiorum incre- dibilis quædam contentio Adamantii agno- men peperit At vero terrori neutiquam eſſe debet diſſicultas, quæ & DEI Bene- dichione, & laboris conſtantia complana- Ppitur; ac ſuperari denique, ut ab aliis potuit, rurſum poterit. Recte enim à Periandro Corinthio dictum eſt, omnia vincit diligens meditatio: generoſam vero men- tem, animum non puſfillum adeoe non frangit, ut magis urgeat; & exſtimulet diffcultas, memorem;, tendere virtutem aG ardua. Sed non etiam quemquam retrahat, vel impediat confabulandi, Pervagandi, luſu, vel otio tempus abſumendi volu⸗ ptas, aut conſvetudo. Age, quod agis, Veteribus Gentilium Sacrificulis ſolitum erat inclamari: idem ſibimet quisque in- cla- ſoret Zub⸗ plu⸗ lunt, ige⸗ en. l el⸗ Plum gen ene here⸗ gno⸗ Wam ene⸗ ana: aliis 1 4 mia⸗ nen⸗ non Ulet temn lat, 1di, olu⸗ , IV 9 71 clamet identidem. Studioſum te dicis, & dici vis: Theologus compellaris: ſtu- de igitur, condiſce Theologiam. Exem- plum tibi habe propoſitum quorumvis opificum. Ut nominis ſui menſuram im- plent! ut ſuoôs etiam viles, etiam duros labores ſumma lſollicitudine diſcunt, ſo- lertia exercent! Primo conſurgunt dilu- culo, & toto non cefſſant die. Ab his vinei pudeat ſtudioſum. Quid? Vade ad Jormicam, o piger, & conſidera vias éjus, S& giſce Sapientiam: quæ cum non habeat du- cem, nec præcebtorem, nee principem, parat in æſtate cibum ſihi, & congregat in miſſe, quod comedat. Tu vero usquequo piger dormies? quando conſurges é ſomno tuo? Prov. 6. Ut Sermoni finem imponam, rurſum hortor, & oro, pii eſtotel, ac diligentes. Conſecrate Divinæ Majeſtati tum nunc in principio totum, quem inchoamus, annum ſcholaſticum, tum ſingilatim dein- de dies ſingulos. Nihil ſeu vobismet uti-⸗ Hius facere poteſtis, ſeu Divinæ gratius Majeſtati, nihil Matri Eccleſiæ præcla- rius exhibere, quam ſi jacto piæ vitzæ fundamento, ſtudia fervore quam maximo colueritis. O quam jucundum hoc futu- tum eſt Cœlo ſpectaculum, inferno autem E 4 quam 722 (SERMO) quam terribile, ſi qu'sque pro menſura talentorum a Duo üibi datorum quam fo- lertiffime ſtuduerit! Tum enim vero felix hæc ſchola erit ſeminarium, e quo egre- dientur Zeloſi propagatores, intrepidi⸗ que defenſores Fidei, hæreſum expugna- tores, vitiorum debellatores, virtutum diſſeminatores: per quos impleatur Cæ- lum, vacuetur infernus, DEUs honorifi- cetur, Cœleſtis Curia lætificetur, dæmo- nes confundantur. En, quanta bona in veſtra habeatis poteſtate! En, ad quam excelſa, & præclara invitet DEUsS! Nihil deeſt, niſi prona cujusque voluntas, he- roica, magnanima reſolutio. A Sanctiſſi⸗ ma Genitrice, Sede Sapientiæ, exora- tus DEUs uberem Suam omnibus Gratiam elargiatur. IN FESTO PRESENTLA- TIONIS B. V. M. S E R MO I. Dies adeſt Præſentatæ in Temple Virginis ſacrata honoribus; dies dicata cul- eultt obce D get AN que Cu⸗ Ma. tom nte n ſo⸗ felix egre⸗ Ugna⸗ tum Cez. Orifl⸗ Een. 11 in NMun Wihil he⸗ ⸗ ord. tiamm 3 plo Et ( V) 73 euitui 5 impendenda amori, devovenda obſequiis Dilectiſſimæ noſtræ Matris, DEIparæz MARIE. De tanta Domina, de tam ſingulari Virgine, Matre adeo amabili, cui non ſit dulce loqui? audire quem non delectet? Certe ardenti IIIius Cultori vel ſolum hoc Sanctum Nomen MARIA five pronuntiatum, ſive audi- tum fufficit, ut pio repleatur ſolatio, cor ſibi emolliri, fvwavique ſacri amoris igne ſentiat inflammari, Loquar igitur, ut confido, non illibenter audituris, de Trimula Virgine præſentata in Templo, conſecrata Domino, oblata a Parentibus, donata ſuæmet Hagrantiſlimo ardore pie- tatis. Multo gratiſſima, quis dubitet? fuit hæc oblatio in oculis Divinæ Maje- ſtatis, per quam offerebatur ea Virgo, qua inter puras creaturas nihil ſanctius, nihil DEo five Propinquius, ſive cha-⸗ rius. Ac ſi noſſe cupimus, quantopere Præ infantuli Samuelis, aut cujusvis alte- rius, DEo grata fuerit hæc tenellæ Hu- juſce Virginis oblatio, in promptu illud eſt, certiſſimumque, ſolam unam præ hac fuiſſe Dgo acceptam oblationem, Divini ſcilicet Bilii Chriſti Ius. O quam pulchrum, & jucundum can- didifüina hæc dies præbuit Cœleſti QCu- E 5 rigx 74 (SERMO) riæ ipectaculiun Prorſus non ambigo, quin defixæ fuerint, attonitæque heſe- rint in Solymæo Templo omnium Bea- tiſſimorum Spirituum mentes, & inſolita exultaverint lætitia, dum Parvalæ ſuæ Reginæ illos grefſſus, illam oris, oculo- rum, totiusque corporis modeſtiſſimam compoſitionem, illos Animi Dao ſe ſa- crantis, & præ amoris magnitudine æſtu- antis, affectus Seraphicis inflammati ores intuebantur. Te autem Terkfeliciffſimam, O MARIA! quæ tam pulchrum, tam gra- tum de Te ipſa donum DEo exhibuiſti, Sacrificium tam plenum, & illuſtre obtu⸗- liſti. Vere Beatiſſima! quæ & ſemper, & tota ſolius DEI Tui fuiſti. At nos hanc ineffabilem felicitatem (quid enim cogitari poteſt felicius, quam arctiſſima, perpetuaque cum Summo Dgo conjun- ctio?) hanc inquam felicitatem ita 88. Virgini cum flliali devotionis candore gratulemur, ut quoad fieri poteſt, ejus Participes effici Ipla inſtituente connita- mur, Ipſa patrocinante mereamur. Tria ſunt, attingenda magis a me, quam explicanda, quæ in hac S. Vir. ginis Præſentatione Peculiarem noſtr æ mentis merentur attentionem, ut porro ad noſtram accommodari poſſint inſtitu tio⸗ tione ett, Iuon⸗ oblat Sand Aten ſolin cepti Jquar cius dans intr contt tum com pror MerI tatio lios Oni⸗ rieb ſpee ſumm thit Opis Rel ibie nbigo, hele. Bea. nſolita 2 ſuæ oeblo⸗ Himam ſe ſa. Eltl. tiores mam, n gra⸗ iſti, Obtu⸗ lper, t 105 etlim a, un⸗ 455. ldore cjus nnita⸗ ( v) 75 tionem. Nam tres non niſi annos nata eſt, cum jam, Parentum quidem etiam Suorum, ſed multo tamen magis Suamet oblatione, ad vitam in Templi adytis Sanctius agendam, Dago mancipatur. IIIi autem Dao ſe hoc facto donat, cujus ſolius & antea inde jam a primo Con- ceptionis momento fuit propria; nun- quam enim à Dgo aliena, nunquam fuit chjusquam alterius, quæ ſemper fuit Sanctiſſima. Denique „ cum deinceps intra Templi ſepta viverit in aliarum contubernio Virginum, ſub pia Sacerdo- tum cura, quis illam procul a terreſtris converſationis more abſcedentem, & Prorſus Cœleſtem Ejus vitam poſlit Pro merito edicere, vel etiam conſequi cogi- tatione? Quam aſfidua cum Dgo, erg alios mitis, adverſum Semet rigida? Quidquid poteſt in Sanctæ vitæ laudibus cogitari, totum ibi cumalatiflime repe- riebatur; quidquid vel levillimi nævi ſpeciem habet, inde fuit remotiflimum. . Ab hujus tam præcellentis, & con- um mati exemplaris qualicunque hoc in- tuitu oculos nunc ad temet ipſum reflecte, quisquis Præſentatam Virginem pio cupis Religioſæ venerationis officio proſequi, tibique reddere Propitiam. D. DEo quan- 76 (SERMO) quando temet donaſti, & conſecraſti per ſinceram, obfirmatam voluntatem IIIi; non tibi, non mundo, non dæmoni ſer- viendi? Tres quidem annos dum eras natus, quia rationis uſu etiam tum deſti⸗ tuebare, oblationis hujusmodi eras in- capax. Aſt ubi diſcretionis annos atti- giſti, & obortum mentis tuæz lumen ce- piſti aſpicere; ubi Divini etiam Vultus ſignatum ſuper te lumen primis te cœpit colluſtrare radiis; tum debebas affectuum tuorum veluti alis ad DEUM, Factorem tuum, & unicum Bonum tuum avolare. Nam & rem corpoream quamlibet, ubi primum remotis obſtaculis facultas adeſt, ad centrum ſuum moveri, ac rapi vide- mus. Non abfſimili ratione, ubi primum depulſa infantiæ cœccitate, ad videndum apertus eſt mentis oculus, te ad cogitan- dum, amandum, colendum DEUM, tanquam tibi proprium centrum, ferri decebat, ac oportebat. Iſtud ſi factum non eſt ita tempeſtive, utinam ſaltem mundus, vanitas, aut pravitas aliqua jam tum compeditum te fibi non incepes rit mancipare, vel irretire! At enim quando vel poſtea Divinæ te totum con- ſecraſti Majeſtati? Factum id fortaſſe nunquam hactenus. Forſitan &, quod multo foret funeſtius, alteri, non DEo, ViVis Fivis dum ſero gine MIiS 118! ter s den fec gta g cui det n⸗ mil Vil eſt ell per Ili, i ler. cras geſti⸗ s in⸗ attl⸗ 1 ee⸗ Ultus Cepit uum Orem lare. Ubi deſt, vide⸗ Dum dum tal⸗ GM; fer Aum tem. u⸗ epe⸗ ninn ol⸗ aſſe voch 60, (V9 77 vivis obnoxius? Age igitur, quod du- dum oportebat factum, nunc vel tam ſero fac. Non jam potes id in S. Vir- gine imitari, quod tam cito, quod pri⸗= mis ſeſe vitæ ſuæ annis, quod primi flo- ris amœnitatem DEo obtulerit: fac imi= teris, qua parte imitandi ſupereſt pote- ſtas, quod ſerio, quod plene, quod ar-= dentiſſimo affectu ſe conſecraverit. Per- fectum ſit tuum tuimet holocauſtum: fla- grantiflimæ charitatis igne in DEI tui gloriam totus abſumere. Immola te IIIi, cui te alioquin mille nominibus totum debes: IIII, cujus ſervitio nihil excel- ſius, memoria nihil ſalutarius, amore nihil dulcius, aſpectu nihil optabilius. Noli eſſe tuus, mundi, aut dæmonis: vilis nimium, & infelix conditio illius eſt hominis, qui vitam vivit horum ali- cui, & non loli addictam Dgo. MARIA in Templo præſentata eam ſe Dgo donabat, quæ prius etiam fuerat Ejus ſolius, alterius nullius. Magnopere felicem te, ſi in hujus Virgineæ laudis Partem vel aliqua menſura venire potes: ſi ex omni anteacta vita nihil, quod eru- beſcas, aut doleas, tuus tibi ohjectat animus. Crede, valde gratam DEo fa- turam hodie ſeu primam, ſeu repetitam ti X 78 (SEEMO) tui oblationem, ſi eam prima Innocen- tiæ ſtola veſtitus feceris. Innocentes enim animas tenerius amat DEUs, ut chariſli- mos filios Pater amantiſſimus arctius com- Plectitur, eis ſeie uberius, ſvavius, & Peculiari quadam ratione in hac etiam vita communicat. Innocentes, ob pri⸗ mævam intaminati candoris gratiam, ſunt illi parvuli, quos, teſte Pſ. II4. v. 6. cuſtodit Dominus: quibus ſibi oblatis gau- det benedicere Salvator: quas in pecu- liaribus deliciis habet Mater Virginea: qui denique, ſicut ad Angelorum fimili- tudinem propius accedunt, ita eorum magis famillari, & quaſi cognato con- ſortio perfruentur. Omni ergo ſtudio inæſtimabilem hunc theſaurum, ſi ſer- vaſti, ſerva; ſi perdidiſti, repara. Poſtquam D. DgEo totum te ſacra- veris, tunc enim vero pone tibi ob ocu⸗ los, & quotidiana accuratioris contem- platiomis induſtria perſcrutare exemplum S. Virginis, quæ poſt Præſentationem ſuam jugiter in DEr ſervitio, & amore non ſolum conſtans permanſit, ſed ingen- tibus acceſſionibus aſſidue creſcens pro- ficiebat. Pulchrum eſt, quod ait Da- maſeenus de Fide Orch. I. 4. C. I5. in Domo DEI plantata, atque per Spiritum 1. eine Onnin gle Pta tütan dua Glise por⸗ Pien Ptate ſupe obſe bs Man ne ſern Ang d Im ſtan che 4 tat locen⸗ enim ariſſi⸗ co. 8, E etiam Pri⸗ jam, J. b. au. peen⸗ inen: Mili⸗ Dturn cOl⸗. cio ſer⸗ Netc⸗ ell⸗ Dlvnn Iem n0r E gen⸗ o. Da⸗ 15. itun l⸗ (V 9 79 Jaginala, inſtar olivæ frugifere, virtutum omnium domicilium eficitun. ut eam decehat, quæ DEUM. ſinu ſuo exceptura erat. Co- gita jam modum, quo vitam ab Ea inſti- tutam par eſt nos credere. Nempe alli⸗ dua fere in DEI contemplatione, ſan- ctisque precationibus: ex omnibus tem- Poralibus mundi hujus rebus nihil ſibi cu- Piens: corpori nihil indulgens ad volu- ptatem, pene ſubtrahens neceſlaria: ad fuperiorum non dico imperia, ſed nutus obſequiofifſima: humilitatis ſtudio omni- bus ſe poſtponens, omnes præ ſe &ſti⸗ mans: charitate, tolerantiasrnirabili: ac ne per omnia ire conanti infinitus evadat ſermo, quidquid Sanctum, Coœleſte, Angelicum in vitæ ratione poteſt cogita- ri, id in Hujus Noſtræ Virginis, quam in Templo egit, vita ſupra humanum captum haud dubium eſt eluxiſſe. Lau- dabis utique? Recte quidem, dum ne imitari pigeat, quod laudare delectat. Placet, qui præit? qua præit, ſequere. Si enim præeuntem ſequi refugis, con- ſortium amittis, conjunctio abrumpitur. Sequere igitur in Divino ſervitio con- ſtantiam, & incrementa: æmulare pul- cherrima virtutum chariſmata. Ad omni- a utilem Pietatem amplectere: humili- tatem, ſine qua æterna non obtinetur glo⸗ 80 C SERMO 2=è gloria, aſſume: proximi charitatem, fi⸗ ne qua ne DEI quidem dilectio conſſtit, habeto. Nulla denique earum te virtu⸗ tum prætereat, quæ te deceat, tuoque ſit ſtatui conſentanea. Ad hæc autem omnia ſicut te inſti⸗ tuit, & ducit exemplum B. Virginis, ita, certus eſto, adjuvabit, provehet- que Patrocinium. Tu modo Ejusdem tibi Maternam Benignitatem, & gratiam emereri ſtude; opem ardenti, filiali, quotidiana ſupplicatione implora; & ſe- cura kducid præltoare. Pia eſt, pleuz G eſt miſericordiæ, Mater eſt denique: re- ſpuere precantem, ac præſertim pro vi- ta ſancte inſtituenda precantem non vult,; non poteſt. en n Y — 5 — — — IN EODEM FESTO SERMO II. Nadauratis ante non multos dies Litera⸗ rum ſtudiis,, primum cras acturi ſumus Dilectiffimæ noſtræ Matri ſolennem diem, quo Eam Parvulam, Trimulam in Tem- pl0 I 5 ſi⸗ nltit, Virtu⸗ Voque inſti⸗ ginis, ehet⸗ Sdem Atlann liali, Eſe⸗ plena re: to Vi- Vult; itetd⸗ ſuumus diem, Tenl plo (VW ) r Pplo Præſentatam, Dgo dicatam, a Duo acceptatam, devotiſſimi eultus Religione venerabimur. Opportune accidit hie Sa- cræ hujus lucis recurſus. Eo enim qua- ſi admonemur, ut in ipſo ſcholaſtici anni Principio, ad impetrandum proſperum tum vitæ, tum ſtudiorum curſum, cur- ramus ad MARIAM, & ante Thronum Maternæ IIlius Gratiæ facti ſupplices, Ejus, perque Eam Dar benedictionem Petamus, Clementiam, Proteétionem im- Ploremus. Nihil enim neque veræ pie- tati magis conſonum, neque nobis magis ſalutare poſſumus agere, quam ſi ad DEUM tendamus per MARIAM: atque ideireo ſiquid exorare a Duo cupimus, ab Ejus Matre precum ſocietatem effla- gitemus: ſfi obſequio, aut muneris obla- tione DEUM ſumus honoraturi, ei obſe- quio, vel muneri gratiam interventu E- jusdem Matris conciliare ſatagamus: ſi molimur, aut inchoamus quidpiam, id non ſine invocatione Divinæ Matris or- diamur: atque ita fiat, ut nos inter, & DERUM Myſtica illa Jacobi ſcala MARIA intercedat. Hoc enim ſervato ordine, & noſtra DEo magis accepta evadunt ob- ſequia; & Ejus nos miſericordiam certius, promptiusque inveniemus, gratias con- ſequemur. F No. 88 C(SERMO) Notum quidem eſt, tantam eſſe Di⸗ vinæ Majeſtatis erga nos homines beni- gnitatem, adeo miram dignationem, ut accedentes ad ſe non modo non aſper- netur, ſuoque veluti conſpectu indignos abigat, ſed magis Paterni ſui affectus im- pullu amantiflime accipiat, foveatque. Non repellit Dominus plebem Juam, atteſta- tur in Pſalmis Spiritus S. quin & invi- tat: accedite ad Eum. Salvator quoque fua viſlimis illis nos compellat verbis: ve⸗ nite ad me omnes, quoque alliciat magis, Deliciæ meæ, inquit, eſſe cum filiis homi- num. Non eſt igitur DEUs noſter ſicut Dii gentium, quibuscum verſandi, niſi My'ſta internuncio, non erat poteſtas. Ad noſtrum nos autem adire, quoties vo- Iumus, poſſumus; quoque adimus ſæ⸗ pius, quo interius nôs penetramus, quo longiore mora, & majore dulcedine in⸗- hæremus, hoc placemus, & redamamur amplius. Iſta quidem ita habent. Sed age, num propterea ſupervacaneum cen- ſes, aut temporis quoddam, operæque diſpendium, ſi tuis exorata precibus MA- RIA vel ad præoccupandam faciem Do- mini anteeat, vel te adeuntem comite- tur, te orantem junctis & Ipſa precibus adjuvet? Hoc Divinzæ Matris conſortium quantam jadjunget gratiam, ſtduciinl; . Eitl⸗ eſfe gue Re gute cur 1ar ſ D D lie toe till na NI. im lit⸗ ſe Di⸗ beni⸗ n, lt Aler. dignos tusimm⸗ Ate. ltteſta⸗ inwi⸗ noe 8: W⸗ magis, omi⸗ ſicut 1, nii teſtas⸗ 65 70 8 * , qo ne In. annur Sed mn een ræeque sMA- mn Do- Ollite⸗ ecibis oltiun ( VI) 83 efficacitatem 2 Noſtrum quidem unum quemlibet cum Hac Sanctorum omnium Regina conferre, non aliud foret, quam guttam cum oceano, pulverem unum cum monte, ſcintillam cum Sole compa- rare. Tantundem igitur etiam intereſt, ſi noſtrum quispiam aut ſolus, aut dedu- cente, & patrocinante MARIA Coram Divinæ Majeſtatis oculis compareat. So- li etenim fi ſumus, tum non aliam ad in- tuendum aflerimus DEoO, præter eam, quæ in nobis eſt, gratiam, quæ quan- tilla tandem eſt? At vero ſi nobiſcum u- na accedat, & pro nobis intercedat MA-⸗ RIA, tum univerſa Illius, propemodum immenfa, dignitas, pulchritudo, amabi- litas noſtræ adjuncta inopiæ ab eodem aſpicitur Dgyo, quanta cum voluptate! ad noſtrum vero quantum emolumentum! Mera hæc eſt veritas, ſi hominem vel juſtiſimum cogitemus. Sed Abſolom es forſitan; &, Patris quidem, gravi ta- men ira premeris, juſtitiam tremis, Jero- ſolyma excluſus gemis. Unde tibi ve- niæ, reditus, & Salutis aliqua ſpes ad- veniat, niſi Thecuitis interveniat, mulier ſapiens, mulier accepta Regi, quæ oris ſui gratia, ſermonis artificio, precum vi Ejus mitiget animum, & cor Patris con⸗ F 2 Ver- 84 CSERMo) vertat ad filium? Exploratiſſima profe- Go res eſt, planiorem obtinendæ pecca- torum veniæ non eſſe viam, quam ſi Matrem ableges ad Filium. Illa enim;, quanta quanta eſt, Miſericordia eſt, Bo- nitas eit, Mater eſt amantiſſima: Hic vero miſericordiæ junctum habet Juſtitiæ rigorem; & Salvator cum ſit, fimul eſt inflexibilis æquitatis Jjudex. Quidni er- go multo cum timore, & tremore IIi tu per temet ſupplicaveris, dum Mater cum fiducia, & libertate pro maximis etiam peccatoribus perorans, certiſſime exau- ditur? Ne igitur dixeris, nulla nobis Evan- gelii parte præcipi tantum ſtudium co- lendæ, amandæ, & in re qualibet im- plorandæ Virgineæ Matris. Quaſi vero, quisquis recte intelligit, non ſatis præ- ceptum iſtud fibi intelligat vel ſolis iis verbis: de qua natus eſt ESsUs. Veri enim DEI vera Mater cum dicitur, hoc uno, ſicut dignitas Ejus, & potentia, & boni- tas DEO proxima commendatur; ita ſin- gularis quidam poſt DEUM cum IIla no- bis imperatur nexus amoris, fiduciæ, venerationis. Quam enim tantopere ama- vit, & extulit Dominus, an Eam coli, & amari non oportet a ſervulis? Per quam gvar Han VIt poſt Iata pro hab divi Abr. lſra 2c clar roſe ſmea Pre ua le, tiæ Di tti O r na neg n lio drofe⸗ ecci n im, B0⸗ Hie ſtiti uI t i er⸗ lü de reum etiam XAl⸗ Vyan- c0⸗ t im⸗ ero, Prr⸗ ls is enim Un, boni⸗ 4 ſin⸗ 4 10. beic, amd- coli, Per all (VI 9) 856 quam ſeſe nobis Salvator dedit, an per Kandem & Salutem, & alia dare non vult omnia? Servorum ſuorum pro aliis poſtulationes quam charas, quam facile ratas habere ſoleat, multis documentis prodidit DuUs: Matris igitur chariores habebit, & multo exaudiet facilius. Au⸗- divit pro Iſmaele deprecantem Patrem Abraham: Moyſen pro duræ cervicis Iſraelitico populo ſupplicantem iterum, ac ſæpius ſuſcepit: ad Ezechiæ, & Iſaiæ clamorem illuſtri portento liberavit Je⸗ roſolymam. Talia cum audimus, certiſ- ſimos eſſe noſmet jubeamus, omnia tanto promptius nos impetraturos per MARIAM; quanto Hæc præ Abraham, præ Moy- ſe, Ezechia, & Iſaia ſublimiorem & gra-⸗ tiæ, & Dignitatis, & gloriæ gradum Divinitus eſt conſecuta. Quæ ſpes! Ma- tri ſuæ nihil negat Filius: nos ſincere, cumque fiducia ad ſe recurrentes, nun- quam deſpicit Mater, pro nobis Filium orare non gravatur, non fatigatur. Quid- nam igitur evenire nobis poteſt periculi, negotii, deſiderii, in quo ad tam Bo- nam, tamque potentem Matrem nos il- lico accurrere aut pigeat, aut non ju- vet? IIluſtr es fere præ cæteris duas fœ- minas Sacra nobis Scriptura commemo- rat, Judith, Eſtherem. Utraque agen- F 2 dam 86 (SERMO) dam ſuſcepit multo difficillimam rem po- puli ſui: eum e funeſtiſſimi exitii ipfis veluti faucibus extraxit utraque: una quidem ſuperbia tumentem, viribus fe- rocem, victoriis elatum barbarum Du- cem obtruncando, caſtra inimica con- fundendo, exercitum hofilem diſſipan- do, fugando: altera apud potentiſſimum Regem, eundemque ſuum ſponſum, o- rando, ſupplicando, ac impetrando de- nique, ut vetus triſtiſſima ſententia no- væ ſententiæ benignitate corrigeretur, luctusque gaudio commutaretur. Non dubia hæc eſt unius S. Virginis imago. Hæc enim terribilis, ut Caſtrorum acies ordinata, hoſtes noſtros, quantumcun- que & feros, & numeroſos, potentiſſi- mo brachii ſui robore debellare, diffi- pare, & evertere nullo utique negotio poteſt, ac etiam debellabit, diſſipabit, evertet, modo Ejus opem ſuppliciter im- plorare non tardemus, neque deſiſta- mus. Eadem ſi Regem noſtrum, Ei- lium ſuum adeat, appellet, nihil erit tam magnum, quod nobis impetrare, nihil tam arduum, quod nequeat com- Planare. 3. Quo ergo nos cunque vertamus, omnia nobis contenta veluti voce cla- mant: mt NIA pook enin bilig üäci aucd nns, cere kaln ſane Dir de i tan eub IId⸗ tron e 50. ipſts UN fe⸗ Du.- co⸗ Dal. ſon ies I⸗ fli⸗ ⸗ tio it, im⸗ ſt. etit le, o⸗ 1s, la⸗ ( VWI) mant: Amate, honorate, invocate MA- RIAM! Ejus in amore creſcite, in cultu proficite, in fiducia roboramini. Eſt enim pott DEUM Sanctiſſima, eſt ama- biliſſima, eſt potentiſſima, eſt & clemen- tiſſima. Vocem hanc ſummo ſuo bono audierunt, & ſecuti ſunt innumeri hacte- nus, ac ſequuntur hodiedum devoti Magnæ Matris clientes: nec dubitem di- cere, quotquot ad Sanctitatis aliquod faſtigium ſunt evecti, eis ſubſidio non ſane minimo fuiſſe excellentem quendam Divinzæ hujus Matris amorem. Id enim de multis ad memoriam prodiderunt, a quibus conſignatam habemus eorum vi- tam: alii propriis palam fecerunt lu- cubrationibus. Ambroſii enim, Anſelmi, IIdephonfſi, aliorumque complurium Pa- trum ſcripta quam ſublimes complectun- tur S. Virginis laudationes, quam in- cenſum erga Eam, & tenerum amorem ſpirant! Bernardum vero quid memorem, qui quoties de MARIA ſermonem habet;, nil niſi liquidum mel fundere mihi vide- tur, ac Suum Melliflui Doctoris agno- men tum vel maxime implere? Quid Au- guſtinum? qui Dar Parentem quo fue- rit affectu complexus, ſi etiam plura de- forent documenta, manifeſtum vel illa poſſent verba facere, in quæ Sancti cu- F 4 Jus⸗ 88 ( SenMO ) jusdam exceſſus vi Eum legimus eru- Piſſe: Hine paſcor a Vulnere, hinc lactor ab Uhere: in medio poſitus quo me vertam, neſcio. Quæ quidem Sancti Viri verba non eo funt depravanda ſenſu, veluti qui Filio Dko exæquatam voluiſſet Ma- trem: id enim voluit indicatum, quam dulce ſibi accidat, quamque jugiter in- hærere cupiat tum Filio Patienti, tum Matri Ejus Sanctiflimæ; cumque in Is- s amplexus majore raperetur amore, ſimul tamen a MARILX amplexibus ab- ſtrahi, avelli pertimeſceret. In horum, & aliorum Magnæ no-⸗ ſtræ Matris clientum exempla tum ho- die, tum quot diebus intueamur, ne- que degeneremus a præcelſis cogitatio- nibus, aut exerremus a pulcherrimis ve- ſtigiis Filiorum DꝑI, & MARILMR, qui nos anteceſlerunt. Imbuamus, ace im- pleamus mentes noſtras præcellente qua- dam exiſtimatione Dignitatis, quam vel ex hoc obtinet, quod Mater fit DEI: Ejus Sanctitatis, qua ſuper omnes An- gelos, & Sanctos eminet: Ejus amabili- tatis, qua infra DEUM nulla major: Po- tentiæ porro, & bonitatis, qua omnia nobis profutura & poteſt, & vult. Ad- Jungamus cor ſincerum, cor flagrans: a- mori mori IIIS, quam neret Sint Deun ac ee RIA) hoe! liore adee S ern. Uilter ertun, Verba Veloti t Ma- quam er in⸗ tumm 1 Je. nore, 5s ab⸗ e 10. o⸗ ⸗ tatio⸗ 5 Ve⸗ qui e imn⸗ qI. 1 Vel Del: Al⸗ abili⸗ Po-⸗ mnia⸗ Ad. 8: ori ( VI ) — 89 mori noſtro nullos limites circumſcriba- mus, non finem ullum ſtatuamus: nun- quam enim amabimus, aut quantum lla meretur, aut plus quam nobis expediat. Sint nobiſcum noſtra omnia ſecundum Deum s. Virgini donata, commendata; ac certi ſimus, quanto fuerimus in MA- RIANO cultu, & amore ferventiores, hoc nos in Divino quoque ſervitio fide- liores, & conſtantiores futuros, ipſaque adeo æterna Salute minus periclitaturos. — PRO FESTO IMMACULATE CONCE- PTIONIS B. V. M. SERMO I. Cn plures per annum recurrant dies, quos Eccleſia peculiari cultui Sanctiſſi- mæ DEI Genitricis dicatos voluit; tum Theologis, mea quidem ſententia, pro- pPriam quandam affert voluptatem anni- verſaria memoria illius beatiſſimi tempo- ris, quo terfelix illa Anima ita fuit crea- F 5 ta, 90 4 SERMO) ta, ut ſimul, privilegio mortalium alte- ri non conceſlo, præſervata fuerit ab originalis culpæ macula, Divinæ autem Gratiæ plenitudine, omnibusque ſuper- nis ornamentis inſignita. Nam quia aliis contra inſurgentibus, & tum argumento- rum fallacia, tum diſputationum acumi- ne, tum obfſiſtendi pertinacia pugnanti- bus, pars Theologorum multo major pro vera, pro pia ſententia ſtetit, ſplendi- diſſime triumphavit, & Immaculatæ Con- ceptionis gloriam Virgini Sanctiſſimæ vindicavit; ideo exultat nunc etiam Sa- cra hæc Diſciplina, & in hujus Diei Re- ligione ſuæ ſibi videtur fructum eruditio- nis intueri. Nihil vetat igitur, quo mi- nus, inter omnes Beatiſſimæ noſtræ Ma- tris ſolennes dies, hunc maxime noſtrum exiſtimemus, & nobis Ppræcipua quadam devotione, & hilaritate agendum conſti- tuamus. Ita fiat. Omnis Sacra MARIE dies ſit nobis dies gaudii, dies pieta- tis, dies Sanctæ exultationis, in Kjus tamen Immaculata Conceptione celebran- da majore, quam alias, affectu commo- Veri nos, & agi ſentiamus. Alio etiam quovis, at hoc præprimis Matris noſtræ feſto cultiorum teneamus morem filio- rum. Quid hi? Natalem ſfi forte diem Mater agit, mundantur nitidius, comun- tur tur ſtn Matti tie ſ. Dilius per elto? Ncvi⸗ Veſtia leten RIX. dies o lucul II 1 niſl plex nee elabe len di M. bie ii: obſe u noſ Præ dc ( vI) 91 tur ſtudiofus, ditiore amictu ornantur, Matri gratulantur, amoris, ac reveren- tiæ ſolito plus exhibent, adhærent ſGa- bilius, pleni incedunt lætitiis. Idem per Matris noſtræ dies noſtrarum mos eſto animarum. Mundentur a peccatis, nævisque omnibus; multiplici comantur, veſtianturque virtutum ornatu; piæ fint, lætentur, ſolito magis amantes ſint MA-⸗ RI. Solito, inquam, magis Abfſit enim, ut dies ullus ſit, aut diei momentum aliquod, quo Sacri hujus amoris fſlamma, eaque luculenta in cordibus noſtris non ardeat. In noſtris cumprimis cordibus, qui non niſi dimidiam officii noſtri partem ex- Ppleverimus, ſi amare fat habuerimus, nec in aliis eodem igne inflammandis elaboraverimus. Nam D. DEUs quidem, ſicut quemlibet hominem, ex S. Bernar- di ſententia, omnia habere voluit per MARIAM, ita Eam a quolibet haud du- bie homine coli vult, amari, & invoca- ri: a nobis tamen, qui peculiari DEI obſequio, & procurandæ animarum Sa- luti, aut jam per ſtatum, & Ordinem noſtrum ſumus addicti, aut certe ad id Præparamur, ac diſponimur, majorem, ac multo illuſtriorem expoſcit MARIA eul⸗ 92 (SERMO 9 ecultum, & amorem, qui non otioſus defi- deat, ſed, domo veluti ſua foras egreſ- ſus, ferveat in operando: vult nempe, ut & amemus ipſi, & in aliorum etiam. hominum, eorum maxime, qui curæ noſtræ ſive concrediti ſunt, ſive concre- dendi, animis amorem hunc excitemus, alamus, promoveamus. Ut Virgineam Matrem conſtanter, idque (ut ex Melliflui Bernardi melle quidpiam uſurpem) totis medullis cor- dium, totis præcordiorum affectibus, & votis omnibus, hoc eſt, quam tenerrime amemus, quam incenſiſſima pietate re- Vereamur, utque Illam omni, quo pofſ- ſumus, obſequiorum genere nobis ſtu- deamus demereri, quem non incitet, ac vehementiſlime quidem, ipſa Tantæ Dominæ præcellentia, ipſa Divinæ Ma- tris Dignitas? Hæc certe tanta eſt, ut nullis hominum linguis, nullis orationi- bus vel adumbrari poſſit pro merito: om- nisque in ea enarranda, nedum exor- nanda, indiſerta ſit, quantumlibet cæte- roquin diſertiſſima facundia. Menti pro- fecto noſtræ, dum MARIAM dilaudare aggreditur, id evenit, quod corporeis noſtris oculis ſi forte in rem quempiam nimio præfulgentem lumine defiguntur’, Ut R h deni in tia, een ſed den cell goi tre (ci mun M Nin d mI tate gu W sdeſ. egrel⸗ npe, etiam. curæ nere⸗ mus, iter, melle cor⸗ , E trime e ke⸗ pol. fſtu⸗ , R ante ( VII 3 93 Re hebeſcant, obtundantur, nihil videant denique. Aliarum omnium creaturarum in unum eonflata Sanctitas, & excellen- tia, quanta eit? noitramque intelligendi facultatem quantopere excedit? at ea ipſa infra MARIX dignitatem recedit. Mater enim Del eſt. Brevis Sententia, ſed nullius noſtrum mente comprehen- denda. Unus LDEs major eſt, & ex- cellentior, idque infinito intervallo: quidquid DEus non eſt, longe poſt Ma- trem Ejus habendum eſt: veriſſime enim dixit Auguſtinus, majorem iſto potuiſſe mundum a DEo reari, Matrem autem Iſta majorem cregri non potuifſſe. Ete- nim, niſi Divinitas ipſa conferatur, quid majus in creaturam conferri poſſe dice- mus, quam Veræ Divinzæ Matris digni- tatem? Juſtus quilibet vel eo nomine, quod in Gratia DEI fſit, Ejusque frua-⸗ tur amicitia, pulcherrima quædam res eſt, & inter cæteras creatas res altiflime eminet: quantum igitur, neceſſe eſt, emineat Majeſtas MARIÆ, quam DEUs non ſolum Amicam Suam, Formoſam Suam, Specioſam, Dilectam Suam vocat, ſed ut Matrem quoque Suam Dilectiffi- mam amplectitur, & filiali honore pro- ſequitur; Cujus non tantum Animæ ſem- per fuit conjunctifmus, ſed etiam ho- minem 94 (SERMO) minem indutus novem ipſos menſes Uterum Inhabitavit? Recte quidam e Sanctis Patribus interrogat: vis noſſe, quanto ſublimior ſit MARIA ipfis Subli- miſlimis Angelis? Hi ad DauM cum ti- more, & tremôre accedunt, quia ſervi ad Dominum infinitæ Majeſtatis: IIIa vero cum fiducia, & ſecuritate, & qua- dam quaſi poteſtate accedit, quia Ma- ter ad Filium. Sicut ergo in terreni Principis Aula, tota miniſtrorum turba non poteſt, quantum ad Dignitatem, & potentiam, conferri cum Matre Princi- pPis: ita in Coœleſti Divinæ Majeſtatis Au- la omnes omnino Angelici Spiritus, om- nia Beatorum, & Sanctorum agmina mul- to ſunt inferioris Dignitatis, quam DErI Genitrix MARIA. Ideirco Eam tota Cœleſtis Curia honorat ut Dominam, ut Reginam fuam veneratur: omnes Ei ſe tſudaleiunt, & obſequiofiſſime famulan- Vere enim Angelorum, & Sancto- tum, creatarum denique rerum omnium Regina, & hera eſt effecta, dum rerum omnium Conditorem, & Regem. Uteri ſui thalamo Virgo Nater ſuſcepit Ve- re pulchritudine ſua totius Cœli oculos in ſe convertit, & defixos tenet, quam DEUs usque adeo donis fuis exornatam dedit, ut ſpecimen quoddam Omnipo- ten- eenti n. rans glan obſe Ven Fer Dern Ne tate Ie ſing can mur thar ſtin tyre (ColI Ma gua W Wni menſes uidam nole, ubli⸗ um ti⸗ ſeryi Ia gla⸗ Ma⸗ etkeni turba n, & rinci⸗ 1sAl- oll⸗ mul- DeI tota nam, Ei Nlan⸗ ncto⸗ MMiumm terum Uteri Ve⸗ quam latam nipo⸗ el⸗ ( VII ) 95 tentiæ Divinæ ex merito poſſit exiſtima- ri. Quis, hæc paulo attentius conſide- rans, non ſentiat ſe in profundidimam quandam Hujus Reginæ vencrationem, obſequioſiſfſimum cultum, amorem fer- ventiffimum rapi? IIlum tantum fulgo- rem, illam inæitimabilem pulchritudi- nem quis poſſit largiore contemplatio- ne contueri, quin Ejus ſbi in æterni- tate conſortium exoptet votorum ardo- re maxlimo? Sanctorum, in quibus vel ſingulæ virtutes singulari ratione emi- cant, amore ducimur, deſiderio trahi- mur. Apoſtolos Eccleuæ fündatio, A- thanaſium invictum Fidei robur, Augu- ſtinum juncta Sanctitati Doctrina, Mar- tyres conſtantia nobis ad venerationem commendat: ad Te autem, MaRIA Mater! omnium, quæ unquam a quo- quam habitæ ſunt, Virtutum incompa- rabilis eminentia nos, ſervulos Tuos, non trahat? Trahet ſane, modo ad eam cognoſcendam mentis noſtræ oculos ſæ-⸗ Ppius applicemus, nunc Excellentiam in univerſum, nunc fingulas ſeorſim virtu- tes pia conſideratione recolendo. Ipſam vero, quibus verbis olim S. Anſelmus precabatur, nos etiam ſuppliciter ore- mus: Domina mea! da mihi Tui amore ſuc- cendi „ beatificari... Veneretur Te, icut 96 (SERMO ) digna es, mens mea: diligat Te, icut æquum eſt, cor meum: ſerviat Tibi, ſicut expedit, anima mea. Nec ſine ingenti noſtro emolumen- to abibit, ſiquem Amabiliſſimæ Hujus Dominæ amorem & corde foverimus, & operum teſtimonio comprobaverimus. Quamquam utilitatis noſtræ cur ego me- minerim? Procul, quæſo vos, habea- mus rationem noſtri, dum MARIANT cultus, & amoris res agitur; nec, ſit- ne? aut quantopere quæſtuoſus nobis fu- turus ſit? attendamus. Quod honeſtum, quod liberale eſt, quodque ingenuos ad- decet filios, agamus. Amemus arden- tiſime, veneremur ſtudioſiſſime: at gra- tuito, eaque ſola impulſi cauſa, quo- niam omni amore, cultuque eſt digniſſi⸗ ma. Lucri enim ſiquis amat cauſa, ſe magis, quam illum, quem profitetur, a- mare convincitur. Ita ergo animis com- paratos eſſe nos velim. Neque tamen idcirco vetitum nobis exiſtimemus co- gnoſcere, quid ſpei repoſitum habeamus in MARIA, ſi vere Eam diligimus: præ- ſertim cum & Illa procul dubio ſit, quæ a Spiritu S. Eccli. 24. v. eod. laudatur non ſolum Mater pulchræ Dilectionis, verum & andtæ Opei. . An uG det nan boi Ver ſe ne eni qui 40 nor eſt. Ver inn anl ga eltt Deltt, umen⸗ HujIuUs 1s, G rimus, 9 Me⸗ 1bea- ANI , ſit- is fü⸗ tum, 0sad⸗ rden⸗ ( VII ) 97 An igjitur in utilitatem noſtram ce- det pietas erga Sanctiflimam hanc Domi- nam? Ae in maximam quidem. Retri- butio quænham futura eſt? Paucis uni- verſa complectar: Mater erit. Matrem ſe monſtrabit. Matrem experiemur. Jam- ne reſtat, quod optemus amplius! Non enim poteſt DäUM non habere Patrem; qui MARIAM habuerit Matrem: neque ab Hac amari, chrari; ab IIIo autem non amari, non curari, quisquam pot- eſt. In hac ergo Maternitate collecti; & comprehenfi nobis obvenient omnes veræ felicitatis theſauri. Exſurgant jam inferi, & ſatellitum quidquid habent, in animæ noſtræ intéeritum armatos evo-⸗ mant, ſecuri conſiſtimus, quia Matre gaudemus, Matre freti, tutiqué ſumus MARIA. Huc currimus, & ſalvi ſumus. Juſto forte rei cujuspiam deſiderio tangi⸗ mur, vel auxilii, conſilii, ſolatii nos Premit inopia? Quidquid illud eſt, fa- cile per Matrem noſtram impetratum au- feremus. Quin & illud ſi acciderit lon- ge triſtiſſimum; ut noſtra nos fragilitas in lapſum impulerit, & gravi jJaceamus op- Preſli ruina: inde ex imo caput attolle- mus, oculos in noſtram,; Eandemque Mi- ſericordiæ Matrem conjiciemus, Ejusque opem ſinceres inter ploratus implorabi- mmus; 98 (SERMO) mus: non deſpiciet, non moram faciet, benignam porriget Dexteram, eriget nos, depellet exitium, & abſterfis vulneribus integram reducet valetudinem. Quid- quid denique poteſt ab Optima in filium proficiſci Matre, ea omnia cumulatifſime nobis ſuppetent. Non enim aut exoratu difficilis eſt, aut parca in largiendo, & retribuendo; ſed, quemadmodum poten- tiſſima eſt, & gratiarum omnium divitiis refertiffima, ita liberalitatem ſuam, nul- lis pene arctatam terminis, in omnem la- te partem exporrigit. Nempe ad Filii ſui exemplum, ut in cæteris omnibus, ita in eo etiam ſeſe conformat, ut libe⸗ ralitate vinci nunquam ſe finat, ſemper vincat uberrime, & tenuia quamvis obſequia maximis remunerationibus lon- ge tranſcendat. O quot peccatoribus Saluti fuit exiguum aliquod pietatis offi⸗ cium, per quod ſtabili lege Virginem Sanctiſſimam coluerunt! Quotidianum Corollæ, alteriusve precationis penſum; aliqua per Sabbati dies abſtinentia; E- jus Feſtorum vigiliæ acte cum jejunio; de Laudibus Ejus ſermocinandi uſus; quæve aliæ ſunt id genus Eam colendi rationes, clavis adinſtar erant, quæ non paucis ad veram denique poœnitentiam, æternamque vitam aditum patefecerunt. S Si D pe Gum wid vita Mate ſtree ſpon noſtr derm MmuS trah⸗ divit os lo lan ta d Dobi diam qua lon bra⸗ eyer IIls, Ten mus Daga beat leiet, n, ribis Muid⸗ lium flime Oratu , C Nten⸗ Fitiis Nl⸗ mn la- Filii bus, lbe⸗ nper ris lon- ibus Of⸗ inem mum lum; nio; ls: endi non runt. Si ( VII ) 99 Si peccatoribus tam eximium potuit fru- ctum afferre qualiscunque hic cultus, quid expectandum iis, qui cum proba vita fingularem conjunxerint Virgineæ Matris amorem? Cujus amoris vi, ac dulcedine ſi no= ſtreæ fuerint mentes occupatæ, fſuapte ſponte illud etiam, quæ altera officii noſtri pars eſt, conſequetur, ut in ejus- dem amoris ſocietatem, quosquos poſſu- mus, ſedulo ſtudio evocemus, invitemus, trahamus. Quis enim aut illud non au- divit Lu. c. 6. V. 45. ex abundantia cordis os loquitur? aut experimento non didicit, quam perpetuo, quamque cupide navi- ta de ventis, de tauris narret arator? Dubitabimus præterea, num probus quis- piam filius neglecturus ſit occaſionem, ſiqua ſe dat, Matri ſuæ vel amorem a- liorum conciliandi, vel honoris aliquem gradum obtinendi? Nobis haud aliter eveniet: ſi MARIA plenum cor habueri- mus;, in lingua etiam verſabitur ſæpiſſi- me; nec aliis Eam prædicandi, com- mendandi rationem ullam prætermitte- mus. Pium hoc MARIANI cultus pro- Pagandi ſtudium quantopere veſtra inter- ſit, quamque proprium vobis eſſe de- beat, quælo, attentione non perfuncto- 0602 ria 100 (SERMO) ria conſiderate. Paſtores animarum eri- tis: id vobis ſub gravi reatu incumbet, Saluten ovicularum pro Viribus curare: heæ ’i per veſtrum neglectum perlerint; ne dubitate, vos una peribitis. Grandi ergo, in diſcrimine tam grandi, opus ſollicitudine. (ogitanda erunt, adhi- benda, applicanda erunt ea; u& op- portuna fint animis cum DEo conjungen- dis, peccatis præpediendis, peceatori- bus convertendis, felici denique morti procurandæ. Circumſpicite, his rebus efficiendis quænam fint idonea. Plura ſunt. Paſtoris exemplum ipſum, & fre- quens apud DEUM deprecatio: ferven- tes ad populum dictiones, pii cum ſin- ſermones: inculeata gulis, vel paucis, noviſſimorum memoria: commendatus Orationis, & Sacramentorum uſus. Iſtis, ac ſüimilibus quis neget, conſultiſſime ad- junctum iri cohortationem ad peculiarium 9S. Patronorum cultum? Felix enim homo, ac propemodum in vado jam poſitus, cujus Patronum ſe fert, cujus res apud DEUM tutatur vel unus e San- Gtis. Sic felicem mundus eum exiſtimat, cui e charis Regi Miniſtris fautor obti- git. Si in Sancti alicujus tutela vivere tanti eſt ad Salutem momenti; quid erit habere Patronam, imo Matrem eam, 7 AU& ür is Poce Hrie Mia, men tudo Cpe tio, niq i Per eſt, inter Haln pott⸗ afe⸗ ſpire Prol qu0 Iis, er for den Id, Pen hae Ner⸗ m bra n ell⸗ nbet, rare: erint, randi Ops dhi- op⸗ ugen-. Atori⸗ Morti Tebis Plura fe. eIVen n . leata datus IIis, e a0⸗ ärium enim . jam Cujus San⸗ obti⸗ Vivere ic erit eam, ee ( VII ) LoI qüæ Sanctorum omnium eſt Regina? Quis autem habebit, ſi non is, qui Eam ſincero amore, vero cultu/ proſequitur? Huic ſane, ſi etiam ante defuerint om- nia, mox advenient & noviſſimorum memoria, & largioris Orationis confue tudo, & Sacramentorum frequentatio, & peccatorum horror, & Divinæ cogni- tio, dilectioque Majeſtatis, omnia de- nique, quibus ad æternam tenditur, & pervenitur Salutem. Quam hoc verum eſt, tam & illud verum eſſle oportet, inter ſaluberrimas res, quas cum ſuorum Salute conjunctas præſtare Sacer Curio poteſt, illud eſſe, ſi eximium quendam affectum erga Sanctiſſimam Virginem & ſpiret ipſe, & inſpiret ſuis. Nam eſt profecto aliquid in hominum mentibus, quo fit, ut injectum übi MARIANI amo- ris, ſive igniculum velis dicere, ſive ſe- men, non difficulter recipiant, cui ſi fovendi addatur induſtria, latiſſima tan- dem flamma, vel lætiſſima meſſis exiſtet. Id, quod tanto ſolet eſſe expeditius, quanto tenerioribus annis hæc cura im- penditur. Cogitemus ergo Parœciam, hac excultam opera; ubi tenera æ&tas te- nero, matura ætas maturo, & ſolido a- more MARIAM chiplectitur: ubi mem- bra cum capite, oves cum paſtore col- G 3 lau- 102 (SERMo) – laudant, concelebrant, & magna devo- tione qua privata, qua publica veneran- tur hanc ſuam potentiſſimam Patronam. Felicifſimus hic Cœtus quam numeroſas in Glum mittet colonias! Non enim damnabit Filius MARIE DEUsS fllium MaARIE hominem, 4 Quam præſens hoc eſſet ad ani- marum Salutem fubſidium, probe intellexerunt quam plurimi, quorum Sanctiſſimos in hoc opere conatus cum voluptate legetis, ſiquando Hiſtoriæ, cumprimis Eccleſiaſticæ, legetis monu- menta. Nunc, ne illum, qui ad permo- vendum utiliſſimus habetur, ab Exemplis locum ex toto prætermittamus, tria ſo- lum eaque e Domeſticis prolata Hiſto- riis, nomina memoremus. Ac primum eos conjungamus, quos Apoſtolicus con- vertendæ Hungariæ labor junctos habuit, Sanstos Regem Stephanum, & Gerar- dum Epiſcopum Moriſenum, ſeu Clſana-⸗ dienſem Hic enim cultum DErpareæ (teſte Biographo) & per ſe, quantum potuit, promovit, utque pro Regiis ſuis Viribus promoveret, S. Stephano fuit au- Ktor. De S. Rege autem hæc apud Bon- finium eſt legere: Aſiduis Divam Virgi- nem precibus exoravit, ut ſe, Juumque Ke- gnum tmr Plum tur, gle lenne Vye lige ſmnos larent Oular citat Pum 1Lla4 Sanc in tum inm Vit. rurſo line. ben mip, e, Ui en gis noſt Pril lue dero- neran- Onam. erolas ennim fllium Ai⸗ probe orurñ cum Nri, non⸗ ernno⸗ enplis 4 ſo⸗ o⸗ jmum coN⸗ bvit, Zeral⸗ Olana⸗ arc ntum ſis it au-⸗ Bon⸗ rgi- Re⸗ ( VII) 105 gnum perpetuo Magna Mater patrocinio tuere- tur, iujus tuteleæ, ac poteſtati ſe, Ungaros- qus omnes addixerat, omniaque ſuorum ſtudia, Jortunasque dicaverat. QOuin etiam illud ſo- lenne promulgavit edicdtum, ut omnes diem B. Virginis, quo inter Divos relata fuit (intel- lige Feſtum Aſſumptionis) inter celebratiſ- ſimos haberent, DOMWIN ADMque diem appel- larent, ac cætera Ejus feſta jejuniis, & ſin- gulari ſolennitate tranſigerent. Quid? quod citato Biographo S. Gerardi atteſtante, PEunnonia a ſuo &. Aephanog Rege FAlMWI- LIA & MARIAeſt appellata? Ad idem Sanctum ſtudium ſpectant Templa, quæ in DEIparæ memoriam poſuit cum alia, tum præſertim Albenſe, quod inſuper immenſi pretii donis ornavit, locupleta- vit. De jamjam morituro autem hæc rurſum Bonfinius: Ingraveſcente ægritu- dine.. Pontifices, a- Procerés omnes acciri Jubet .. . Regnum, animamque ſuam, cum uni- verſa Fidelium multitudine, profufis lacry- mis, & glatis in Cœlum manibus, in concio- ne, Divæ Genitrici, Perpetuæ Virgini, ac Unicæ Ungarorum Dominæ, inſtantiſſime com- mendavit. Atque hæc Sancti Apoſtoli Re- gis vota, & conanima quantum vel ad noſtra usque valuerunt tempora! De priſcis Hungaris teſtem iterum habemus laudatum Vitæ S. Gerardi ſeriptorem, C 4 eos- 14 (SERMOe) eos audito Divinæ Matris nomine, Ka⸗ tim flexis genibus, & demiſſis in terram ca- ditibus ſe inclinaſſe. Noſtri, & ſuperioris ſæculi Heroem, clariſlimæ in evum memoriæ, non poſ-= ſum, quin adjungam; Paulum, inquam, Eſzterhazy, illum, qui Pro-Rex Hun- gariæ, & Aurei Velleris Eques, S. R. I. Principis titulos, idque (velut unus e MARIAnOrum Cultorum Principibus) ipſo ſine Labe Conceptæ Virginis die, in Excelſam Familiæ Suæ Domum intulit. Hujus enim prorſus inſolita, pulcherrimi- que ad omnes exempli fuit pietas in SS. Virginem: cumque Ejus totus ipſe foret, de ſuis rebus, audite oro, quidnam ſcri- pto palam fecerit teſtatum. Sciantque Fi- lii, & Oucceſſores mei, me coram hac Imagine (eſt ea in Pratis MARIANIS) quæ teſtis eſt juramenti mei, omnem quidem ſuhſtantiam meam, aſt potiſſimum Arcem Frabno, & ommia alia pona in genere, vel in ſpecie Beatiſſimæ, Glo- rioſiſſimeæ Cælorum, terræque Reginæ MARIY reſignaſſe, bonorumque præ manibus meis ha⸗ bitorum uſu=frubtuarium, & non abſolutum Dominum me confiteri. (W. Palatin. R. Hung.) Vere ſingularem hæc verba 10⸗ quuntur affectum: ſed non minus opera. Multus in Ea oranda: numeroſas Ei vel rr pon dili mati, Quoe mOs rivu Ative utrie tum Vit Tyr. Ann re kur. Gur Vir lie mis Wüik min Pr. per labo tuI tum ue ſt, Krn ⸗ ſoem, 1 pol glan, Hon- §. R. UNIs e Hiplo e, in ntulit, rtimi⸗ n §0. foret, ſeri⸗ , F. gie 15 N mMeon iu 6. ARIE is M. Outuns 1 R. 4 10. petd. iivel o. ( VII ) 10 5 poſut Eceleſias, vel ab aliis poſitas ſplen- didiſſimis donis auxit: ad Cellenſem Thau- maturgam quot annis pedes adire ſolitus. Quod autem maxime ad rem noſtram præſentem pertinet: ut in aliorum ani- mos ſuæ hujus pietatis veluti quosdam rivulos derivaret, lones B. V. per oubem aniverſum, a prodigüs claras, &ri inciſas, patrio idiomate vulgavit: (Ib.) Immacula- tum Ejus Conceptum editis propugna- vit libris, utque tam Viennæ, quam Tyrnaviæ, publica Panegyri nullo non anno celebraretur, effecit, perpetuo &ùů½ re conſtituto. Huc, huc mentem ve- ſtram advertite, quiqui Sacerdotio fun- Cturi, & animas ex officio eſtis curaturi. Vir iſte immortalis, de ſæculo fuit, de laicorum fuit genere, infinitis, graviſſi- mis belli, totius Patriæ, propriæ am- pliſſimæ Domus curis circumſeſſus, nihilo- minus (priſca Hungariæ pietate plenus) Proferendo MARIE honori tempus re- perit, operam ſacravit, non æri, non labori pepercit. Et Sacerdos, anima- rum profeſſus regimen, ad ſuos, quan- tum in ſe eſt, ſalvandos obſtrictus, lan- gueat? frigeat? ignavus deſideat? Ab- ſit, ac vero etiam aberit, ſpero, a ve- ſtrum quolibet vecordia tam turpis. G 5 Soli- 106 (SERMO) Solito fui prolixior? Jam abrumpo. Id modo commendem: Sacerrima craſti- nzæ Diei ſolemnia religioſiſſime agite; ſpondete amorem perennem, operam om- nem devovete. Habeat in vobis San- ctifſima Virgo Mater MARIA ferventiſli- mos Cultores, ſimulque Cultus ſui ſtu⸗ dioſifſimos propagatores: & fiet, ut vos itidem in IIla Potentiſſmam Patronam, Benigniſſimam Matrem habeatis. IN EODEM FESTO SER MO ILI „ Duniverfaria redit Solennitas Imma- culateæ Conceptionis Sanctiſſimæ« DEr Genitricis, & noſtræ ſimul Dilectiſſimæ Matris MARIE! Solennitas plena Cos-⸗ leſtis ſplendoris, referta gaudiis, ad pie- tatem provocans, ad Sanctam excitans jubilationem. Surgamus ſervuli, & de- votiſſimo cordis noſtri affeetu Dominam noſtram, Reginam noſtram, hac die Ho- noris Ejus, & Gloriæ veneremur. Cur⸗ ramus filii, Matrem noſtram Dulciſſimam, totam nitidam, labis omnis expertem, — to-⸗ mpo, craſti. gite nom⸗ Sall⸗ ntiſli⸗ 1 ſo. V05 nam, U nma- Der ime ¶⸗ 1pie⸗ eitans „ ( VII ) 107 cotam pulchram, & decoram ardentiſſi- mo amore complectamur, arctiſſimis ſtrin- gamus amplexibus! Omnis noſtra per hunc Sacerrimum diem ſit occupatio, gratias agere immenſæ Bonitati Daur, qui tam exquiſito honore, & tam ſingulari mune- re affecit Hanc Matrem noſtram; qui volens Eam dignum, & quam pulcherri- mum habitaculum Filio ſuo præparare, ab Originali Eam Labe prælſervavit, at-⸗ que ita effecit, nunquam ut vel umbram minimi alicujus inquinamenti in Sanctiſſi- ma illa Anima foret reperire. Tum vero gratulationis, laudationis, glorificationis ſincerifſimos, flagrantiſſimosque affectus ad Immaculatam Virginem convertamus. Eam mens noſtra cogitet, cor noſtrum ſuſpiret, lingua reſonet, os benedicat. QOmnes ſenſus noſtri, animæ noſtræ fa- cultates omnes Ejus honori, & amori ju- giter impendantur, obſequio conſecren- tur. Oſtendamus, hac cumprimis ſola- tioſiſſima die, eos nos eſſe, quos toties dicimus, Filios Magnæ Hujus Matris: Cœlum, & terra videant ardorem pectoris noſtri ex vehementiſſimo Sancti MARIA- NI amoris igne. O quis nobis hoc tri- buat, ut, quanto dignum eſt, affectu, & ſtudio feramur erga Immaculatam No- ſtram, Virgineam Matrem! Poſt DEUM NI⸗ 108 (SERMO) nihil eſt, quod tanto dignum ſit creatu- rarum omnium amore: nihil eſt, quod Ejus dignitati, pulchritudini, bonitati, atque adeo amabilitati, non dico pPræ- ferri, non etiam quiparari, ſed vel aliqua parte conferri poſſit. Et tamen quid noſtra nobis de nobismet ipfſis teſta⸗ tur conſcientia? Num reipſa creatarum rerum omnium amore major eſt in corde noſtro amor MARIANUS? Num vere, & quin falſiloquium metuere debeat, no- ſter poôteſt animus dicere: amo Te, DäEUs meus! ſuper omnia: amo Te, MARIA! poſt DEUM meum fſuper om- nia? Feliciflima anima, cui hoc dicenti Spiritus Sanctus DEI perhibet teſtimo-⸗ nium, quod verum loquatur! At forſan pauci, proh dolor! ſunt inter nos, qui hunc amoris ordinem de ſe intrepide poſſint profiteri. Quisquis es, cui mundus potior eſt, quam Mater DEI, qui temporalia, fluxa, magno ſtu⸗ dio captas, vel magna aviditate recipis, tanquam aquæ hauſtum hydropicus; de colenda vero, amanda, tibique conci- lianda Matre DEI, parum, aut nihil es ſollicitus, raro, aut nunquam cogitas: ingemiſce, reſipiſce, ac vel nunc ſaltem ſalubriter tibi conſule: dona cor tuum Bea- eatid frigih hane! quam Mane: catur Uilgit Propt Deon ine tinl? qid Ximi. cjet. impe Sibi Eam Pfumm Mant nee iſtre Diſi 10n eſt: d, cert illo Ang ſeſ heat C VIII / 109 Beatiſſimæ Matri. Nam, Væ tibi! fi frigido permanſeris erga Sanctiſſimam hanc Dominam corde. Vis autem fſcire, quam certum, & quam terrible væ te maneat? Audi, quid 1I. Joan. cap. 4. di- catur: hoc mandatum habemus aà DRO, ut 1e diligit DEUM, diligat & fratrem ſuum: Propterea, qui non diligit fratrem n DEUM., quomodo poteſt diligere? En! ho- minem, lervum ſuum, proximum tuum, tibi ualemn a te amari Jubet Dgs, & quidem mandato tam arcto, ut ſine hoc pro- Ximi amore nec ſe a te amatum iri pronun- ciet. Quidni ergo etiam, ac multo quidem impenhus, jubet a te aAmari Matrem ſuam Sibi chariflimam? idque tali lege, ut ſi Eam non ames, ne DEUM quidem i- pſum poſſis amare? DEUM autem non a- manti ſalus utique obvenire non poteſt, neec unquam dicetur: Ruge, ſerve boné.. intra in gaudium Dommi Tui. Quid reſtat, niſi æternum væ paratum illi eſſe, qui non amat Matrem DEI? Et prorſus ita eſt: fi renuis in hac tua vita ardere Sa- cro, & dulci illo MARIANI amoris igne, certo certius Ardebis æternum in igne illo terribili, qui paratus eſt diabolo, & Angelis ejus. Bernardus id prior dixit, ſie (ſuper Miſſus eſt) MARIAM alloquens: W a Te deſbectus, & averſus neceſſe d⸗ gu0 110 ((SERMO) quod pereat: Gic ad Te reverſus, & a Te reſpebétus impoſſibile eſt, quod pereat. Et ve- ro dic mihi, qui, cum Sanctiſſimæ hujus Dominæ tutelam aſperneris, æternam ni- hilominus damnationem te putas effugitu⸗ rum, quis te inde liberum faciet? Nam dæmon, ſicut leo rugiens circuit, quæ- rens, ut te devoret, ut nunc te in pee- cata præcipitet; poſtquam autem præci- Pitavit, ut in iis te obfirmet, corrobo- ret, atque ad ulteriora ſemper promo- veat, tum denique in æternos ignes ſe- cum ut pertrahat. Mundus, alter ille hoſtis animæ tuæ, quid aliud agit, quam ut te perdat? Nunc te conatur inducere ad oblivionem, aut neglectüm DalI, ad ſalutis, æternitatisque incuriam, ad re- rum Divinarum, & ſpiritualium contem- ptum, horrorem, faſtidium, ad flxarum autem, vanarum, & illicitarum rerum amorem, deſiderium, curam: verbo, id agit unice, ut mundum, & quæ in eo ſunt, præferas Cœlo, & jis, quæ in eo ſunt. Huc te non tam alliciunt, quam trahunt, aut rapiunt omnia, quæ in mun- do vides, vel audis, vel quolibet ſenſu percipis, dicente Scriptura, mundum in maligno poſitum eſſe, & in mundo nihil eſſe, niſi concupiſcentiam oculorum, con- cupifcentiam carnis, & ſuperbiam vitæ. De- Deniq Intinmn (8. ( proltra ſüperdi ſus ann ſitan t te, & numeri Natione ter cO lutis p Ii, int 4 Te Et ve. hujus mn ni⸗ lugitu⸗ Nan quee⸗ 1 pee rkei- ttobo⸗ romo⸗ es ſe⸗ r ille Oam wcere 1, 20 Are- Nterh⸗ Atum erom etbo. in eo⸗ in e0 dr (VIII) 111 Denique hoſtis, neſcio, an non quam intimus, tam & maximus tute ipſe tibi ſis. Quanta bella moveat, quoties te Proſtraverit caro tua, vel iracundia, vel ſuperbia tua, vel alius quilibet perver- ſus animi affectus, noſti optime, & for- ſitan tacitus ingemiſcis. Ita miſer intra te, & extra te, undique obſeptus es in- numeris, & ferociſſimis hoſtibus, dam- nationem tuam unice fſitientibus: vivis in- ter continua, & graviſſima amittendæ Sa- lutis pericula: navigas in procelloſo ma- ri, inter fluctus horrificos, tempeſtates. ſcopulos, omnia exitium minitantia. Quis te defendet, ac demum etiam li- berabit, ſi vitam non agas ſub potentiſſi- mo patrocinio Matris Sanctiſſimæ? Re- gina Hæc eſt Cœlorum, omnes Angeli, & Sancti Eam condigno & honore pro- ſequuntur, & amore. Quapropter quis- que Sanctorum tibi ſuccurrere dedigna- bitur, Eam a te negligi viderint. DEus ipfe Matris Suæ Dilectiſſimæ negle- ctum vindicabit, teque in tantis pericu- lis finet interire. Habemus D. DEI qua- lemcunque imaginem in Aſſuero Rege po- tentifſimo; Beatiſſimæ Matris noſtræ in Regina Eſther; in Hebræo populo ani- marum noſtrarum; in violentiſſimo de- nique Aman hoſtlum noſtrorum figuram ESX- 112 CSERMO ) expreſſam legimus. Crudelitas, ſüper- bia, odium, & vafrities immaniflimi A-⸗ manis eo rem jam deduxerat, nihil ut eſſet certius, quam periturum univerſum Hebræorum genus; delendum, extinguen- dum nomen eorum ex omni ſuperficie terræ, uno, eodemque die omnes ubi⸗- que loçorum degentes Hebræos contru- cidandos. Ingens calamitas! Diriflimi exitii non jam metus;, ſed funeſtiflima Præſtolatio! Ubique ejulatus, lacryma- rum torrentes, ipſaque morte acerbior mortis expectatio: In hoc miſerrimo re- rum ſtatu ſuccurrere quis potuit? quis aufſus eſt? Notiſſima res eſt, ſolam fuiſſe Reginam Eſther, quæ ſuo interventu & Amanem debellavit, & omnemillam hor- ribilem tempeſtatem non modo diſpulit, ſed in miram ſerenitatem, jucundiſſimos- que dies transmutavit. En noſtrum hic expictum negotium. MARIA ſi pro no- bis ſtéterit, ſi ſuo nos texerit pallio, Sinu ſuo Materno ſi nos foverit, ſalva res eſt: halcyonios vivemus dies, tran- quilla ſunt omnia, imo lætiffima: cadet Aman, cadent omnes inimici noſtri; om- nis eorum rabies, ars, vis, tanquam a- ranearum tela diſſipabitur: nos autem triumphabimus, & exultabimus in DEoO;5 & MARIA. Ut autem ſtet pro nobis, no- noſt aa 1051 eſſe 105¹ vel Miſca de ta qis locet omnie Eam Mentte Matre Kram Qquamm luins MNN f. erVe Veſtri imno h RIY 1e A Ccenſur uorn fuerit en, uper⸗ mni X. hil u effum ngven- etflcie 5 Ubi⸗ Oteu⸗ rifimi Tiſtima. AryN: erbior mo te⸗ glis fuile ntu E I hor- hwlit, ſimos⸗ I hie Nro no⸗ ſalva⸗ , tfan . cadet ( VIII) 11½ noſtramque ut agat cauſam, coli Vult, amari vult, & invocari. Erit Mater, ſi nos filios exhibuerimus. Quapropter de noſtra eterna Salute ſi fumus ſolliciti, debemus autem utique eſte quam ſollicitifimi; fi timemus &ter- nos ab æterno igne cruciatus, quis vero vel ſola eorum cogitatione non contre- miſcat? ſi de tantis periculis ſuperandis, de tantis hoſhibus effugiendis diffidimus, quis autem in ſe fiduciæ quidquam col- locet: MARIAM amemus, veneremur, omnique cultus, & obſequiorum genere Eam nobis propitiam Dominam, Cle- mentem Reginam, & noſtri amantiſſimam Matrem efficiamus. Nolite, per Ve- ſtram vos Salutem obfecro, nolite un- quam in vita veſtra obliviſci Dulciſlimæ hujus Matris. Sed non ſatis eſt, Ejus non obliviſei: cultores etiam eſtote quam ferventiſime addicti. Una e maximis veſtris curis, vitæ univerlo tempore fit, imo hæc ſit voluptas, & delectatio, MA- RI, amorem & in propriis animis auge- re aſſiduo, & in alienis accendere, ac- cenſum inflammare. Vere felieiſſimi, quorum vita in hoc tam Sancto opere fuerit exercitata! Quam ſecurum ago- nem, ſuavem obitum, felicem æternita- I tis 114 (SERMO) * tis ingreſfum habituri ſunt veri hujuſce- modi cultores Magnæ Matris! Hæc enim illos viventes quidem juvabit auxilio, morientes vero tutabitur præſidio, mor- tuos denique amplexibus excipiet, Fi- lio ſuo ſiſtet, conſignabitque. Afferamus ergo ad craſtinam Sanctiſ- ſimæ noſtræ, fine labe Conceptæ Ma- tris ſolennitatem corda pura ab omni pPeccato, corda inſuper plena devotio- nis, amoris, gaudii. Abeat nobis dies tam Religioſa inter continua, quantum fieri poteſt, Pietatis exercitia, & MaA- BIANI cultus, amorisque ſpecimina. Sed non, cum craſtina die, etiam noſtra finiatur hæc PpPietas: potius velut nunc primo coptam, quotidianis deinceps conemur augere acceſſionibus eo uſque, dum tandem mortali hoc reſoluti corpo- re, in optatiſlimis, in dulciſſimis Matris noſtræ MARIEÆ amplexibus colliqueſca- mus. “ Uſee⸗ etüm ilio, mor⸗ Fi⸗ ndiſ⸗ Ma⸗ Dinni otlo⸗ dies Ntuun Ma- Mina. holſtra nunce que, Nb⸗ latris nelez⸗ 9 C IXx) 15 PROZEODEM FESTO SE R M O III. 9* Qrente uno, cuüjusvis anni omni die de MARIA cogitare, legere, lo- qui, audire neceſſum eſt, dulee eſt, Sa- lIutiferum eſt. Quanto magis in hac, tanquam una e primis officii noſtri parti- bus, verſabimur ſive anno hoc, quo per- actum in Virginei IIlius Uteri thalamo grande Incarnationis Dominicæ Myſte- rium contemplamur, five die hoc, quo feliciſſimæ, Sanctiſſimæque, quia Imma- culatæ, Conceptionis Ilius memoriam, & venerationem auſpicamur? IIIius, in- quam, Beatiſſimæ Conceptionis, cujus vel meminiſſe ſine Cœleſtis cujusdam con- ſolationis ſenſu non poſſumus. IIIius Conceptionis, quæ nullum habet inter puros homines exemplum. IIIias deni- que Conceptionis, quæ primum fuit pignus, & luculentifſimum argumentum ſingularis illius amoris, quo futuram ſuam, & noſtram Duleiſſimam Matrem comple- ctebatur Omnipotens DBRUS. Quantum Hz eær- 116. (SERMO) ergo poſſumus, expandamus cor noſtrum ad excipiendum torrentem Sanctæ illius lætiti*, qua nos recurrens hæc ſolenni- tas inundabit. O Terfeliæx MARIA!I O Conceptionis Ejus Beatiſfimum momen- tum! Dignum momentum omni noſtro cultu, amore, gaudio! Nos'miſeri morta⸗ les cæteri ex nihilo dum extrahimur, il-⸗ lico in horridas primigenii peccati te- nebras cadimus; Hæc ſola Virgo cum fulgentiflima Divinæ Gratiæ luce, tan- quam ſol quidam, exoritur: nos in vul- neribus, & fœditate: Hæc in integrita⸗ te, & perfecto decore: nos denique Preffi pede ſæviflimi illius leonis, qui hodiedum rugienseircuit quærens, que devoret: Hæc victrix ſuo pede antiqui ſerpentis caput conterit. Hane ne noſtræ diſparem, & vere multo mam ſortem Matris noſtræ, & Dom Hunc triumphalem Ejus in vitam ingr ſum, pia hilaritate, & hilari pietate re- colamus. Certe a hanc fe ivitatem tan- ta, quanta maxima poſſumus, devotio- ne, & cordis exultatione agendam invi- tat, vel magis impellit nos tum eximius DEI erga B. Virginem amor in ipſa Hac Imn- culata Conceptione refulgens: tum noſter amor, quem Clementinunge Hic 4 Do- hem A i h nita ( IX) 115 Deminæ Tervi, amantiſſimæ Matri filii debemus. Sed unum ſcilicet eurandum nobis præ- eipue, noſter ut hic amor, & ab amore imperata Devotio Virgineæ Matri ap- probetur. Non enim omnis, qui ei di- cit, Mater! Materi amol! amo! acce- Ptus Ei eſt, aut ab Ea redamatur. Quid- nam ergo eſt, quod ab amatoribus ſuis exigit? Hoc, niſi fallor, ex ipſa, quam venerari ordimur, Sanctiſſima Ejus Con- ceptione, ita legitime deducemus: DaEUs ſingularis ſui ämoris primum pignus MA- RIE. dedit Immaculatam Ejusdem Con- ceptionem, adeoque perfectam ab omni labe puritatem: quidni ergo a nobis II- la, velut primum Pionus amoris expoſcat, imo exigat cordis noſtri ab omni labe puritatem? De utroque hoc amoris pi- gnore, quod datum eſt a Däo, quod dandum eſt a nobis, breviter nunc per- ti actemus. Initium a priore ut faciam; nemi⸗- nem credo fore, qui vel ſolum dubitet, an ingens ſit D. DEI beneficium, & om- ni homini maxime exoptandum, immu- nitas a peccato, vitæ integritas, cor ab omni labe intaminatum. Quam ardenti- bus 118 (SERMO) bus, & quam continuis precibus hoc a DEO donum exorare ſtuduerunt Sanctiſſi- mi quique! quantis vigiliis, jejuniis, & aliis corporum fuorum crueiatibus eme- reri adlaborarunt! Innocentiæ amor, puri cordis deſiderium Joannem Bapti- ſtam in eremum eduxit, populos in ſoli- tudinem pertraxit; aſceteria implevit Peccati metus. Veére nequit ſatis æſti⸗ mari illius felicitas, quem DEUs ſerva- vit innocentem, ſi etiam ex hoc mundo eum rapuit, ne malitia mutaret intelle- Ctum ejus, aut ne fictio deciperet animam illius. Quid enim præferemus innocen- tiæ? opes? auri, argenti, nummorum, gemmarum cumulos? at omnis ponderatio non eſt digna continentis animæ. Eccli. a6. 20. num honorum faſtigia, dignitatum ti- tulos? ſed timor Dur Juber omnia ſe ſuper⸗ Ppoſuit. Eccli. 25, I4., Omnibus rebus, a- deoque & titulis excelſior eſt timor DEr, qui teſte eodem Eceli. I. 27. expellit pec= catum. Et quæ poteſt efſe par dignitas amicitiæ, imo filiationi DEI, qua ju- ſtus homo præfulget? Maneat igitur pro- cul omni dubitatione veritas hæc certiſſi= ma, ſingulari DEl favore obtingere ani- mum peccati expertem. Cui veritati ſi aſſentimur, hæc etiam altera continuo fit perſpicua; quanto majore intervallo quis⸗ Pi⸗ pian cent Mati cürm non ſimt DE. noſtt gine liun Vita OINI fuit WMa! ti: omne quan t ſemmp e Den Dec Pprim toler dam eyit⸗ ſte Ut in ſanc ketur à kiſti me⸗ or, pti⸗ ſoli⸗ lerit Eſti⸗ TV- ndo elle⸗ mam cen⸗ wum, ruti⸗ 96, t⸗ ſiher⸗ , Del, el⸗ nitas ju⸗ tiſſi ni⸗ ti no ſi is⸗ Pr⸗ ( IXx) 219 piam à peccato ſejungitur, quo inno- centia ejus perfecdtior, & puritas eſt eli- matior, tanto majore illum fuiſſe a Dro cumulatum beneficio; & quia beneficium non dubium eſt amoris indicium, liquet ſimul, tanto pleniorem fuiſſe erga illum DEI amorem. Nunc vero jam mentem noſtram, & oculos referamus ad SS. Vir- ginem MARIAM. Quis unquam morta- lium tanta effloruit innocentia? Cujus vita pari enituit candore? Vel cui ita omni ex parte omne omnino peccatum fuit incognitum? Tibi uni, o Sanctiſſi- ma! hæc obtigit Divinæ plenitudo Gra- tiæ: Tua unius hæc eſt ſupra mortales omnes gloria, & felicitas, nullo un- quam modo, nulloque momento ſub pee- cato gemuiſſe: a primo inde coneçeptu ſemper nitidam, ſemper Sanctam, DkEo- que chariſſimam fuiſſe. Id conſecuti ſunt DEI muner e complures, ut a mortifero peccato liberam vitam totam egerint, primamque Innocentiæ ſtolam Cælo in- tulerint: plus fortaſſe conceſſum quibus- dam, ut venialis etiam peccati maculam evitarent: imo Jeremiæ, Joanni Bapti- ſtæ ille etiam inuſitatus favor additus, ut in materno etiam tum latentes utero ſanctificarentur. At vero ut ſimul crea- retur, ſimul ſanctificaretur, idemque ha- 120 (SERMO) beret Sanctitatis, quod vitæ principium, hoc ex Adæ poſteris puro homini omni negatum eſt, uni MARIR datum eſt. Res ipia loquitur, multo majorem Der amorem fuiſſe erga Sancétiſſimam Virgi⸗ nem, quam erga reliquos quoscunque puros homines, & hoc Immaculatæ Con- ceptionis ſingulare beneficium fuiſſe tan- ti illius amoris clariſſimum indicium, pi⸗ gnus indubitatum. Quis ſatis ediſſerat, vel etiam animo queat contemplari, quam tenera conjunctio, quam arcti am- plexus fuerint Summi DEI, & nunc ad- modum in ipſo Divino complexu crea- tæ Sanctiſſimæ illius Animæ! In illud jam momentum verba illa DEI conveniebant,.: Tota pulchra es amica mea, & macula non eſt in Te. Gant. 4. & illa: Amica mea, columba mea, formoſa mea. Ibid. c. 2. V. 10. Immaculata med. C. 5. V. 2. Wicut lilium inter ſpinas, ſic Amica mea inter EKilias. c. 2. v. 2. Talia ſunt elogia, quibus Dile- ctam fibi, & præelectam hanc Creatu⸗ ram exornat Conditor Dags. Et quid- ni in tali Filia ſibi complaceat, quan- do ab Ea procul fecit abeſſe, quidquid puriſlimos Divinæ Ejus Majeſtatis ocu- los offendit, atque ita effecit, ut, quod de Sapientia legitur Sap. 7. 26. eſſet ſpeculum ſine macula DEI Majeſtatis & E. ma- binm, OIni n eſt. DEI Unqne Con⸗ tal⸗ ſerat, plati, Ni am- le ad. cten⸗ ud jam gbant/ no men, 2. V. it lilium 5 Dile- Creatu 4 quic⸗ qvan⸗ . idquid tis ell Nt, 000 6ͦ elet l ( XI 121 mago Bonitatis IMiius: utque adeo præ om- nibus longe foret digniſſima, in Cujus poſtea Virgineo Utero, tanquam in Au- guſto Solio reſideret, aut tanquam in pul- cherrime adornato thalamo requieſceret ipfſis novem menſibus Rex gloriæ, & Do- minus Majeſtatis: Eamque Matrem Suam habere, & appellare dignaretur Is, (qui ris terni MEternus eſt Filius? Ma- ghificet ergo anima noſtra Dominum, & ex totis præcordiis noſtris glorificemus Eum, qui tanta fecit MA RIE, ut San- Ctiſſimam Ejus Animam, dum creavit, ſimul amaverit, ſanctificaverit, & miris decoraverit ornamentis: atque ita cave- rit, ut ne ad momentum quidem eſlſet alterius, quam Illius, quem ſalvo Vir- ginitatis flore erat paritura. Advolva- mur deinde pedibus Immaculatæ Virgi- nis, & devotiſſimo filialis cordis affectu gratulemur Ei hunc tantum DEI amo- rem, ſfingulare iſtud Immaculatæ decus Gonceptionis. De quo poſterius dicere conſtitui, nunc videamus, ne noſtram IIIa affectum, & devotionis officium repudiet. Quod tum fieri neceſſum erit, ſi corde inqui- nato, Peccatis dedito animo acceſſeri H 5 mus. 12 (SERMO) mus. Purum cor Puriſſina Virgo exi- git a te, quisquis Ejus cultor, ſervus, aut filius dici exoptas. Dum Abel, & Cain, primum in terris par fratrum, Altiſſimo ſacrificarent, Keſpexit Dominus ad Ahbel, & ad munera eus; ad Cain vero & ad munera illius non reſpexit. Geneſ. cap. 4. Prius nempe eorum quemlibet, cor, vitam, animum illorum intuitus eſt DEUs; & quoniam in Abel mite, purum, DEo fincere affectum cor erat, in munera quo- que illius reſpexit, id eſt, in ejus fibi complacuit oblationibus, dicente Grego- rio 23 Moral. c. 12 Won Abel ex muneribus, Ssed ex Abel munera oblata placuerunt: in Cain vero quia contraria fuit animi ratio, cor perverſum, idcirco munera quoque illius ſunt reprobata. Idem, certus eſto, facit MARIA. Primum aſpicit, quid cor- dis afferas? quæ tua vita; proba, an improba? et perinde, atque hanc repe- rit, munera quoque tua, affectum tuum, amoris conteſtationes, precationes, quæ- que alia in Ejus honorem facis, grata habet, vel averſatur. Naturam ſi per- luſtremus, ſic fere comparata invenie- mus omnia, ut ſimilia ad conjunctionem prona fint, diſſimilia a ſe diſcedant. Cer- te homines fibi ſolum delectantur fimili- Hus; bi, Hilar. gall boni Non mi dic⸗ quis Em nean fuo tem lunt. ita, noli noll dicie inte⸗ man deee Din imn. reſi in Dr Us. tam Pece ced exl- tys, l, C rum, ninns Vero cap. cor, EUS; Deo quo⸗ ſbi ego⸗ bus, : in tio, que ſto, cor⸗ „ An epe⸗ um, ue: rata per⸗ nie⸗ nem Cer⸗ nili⸗ S . ( IX ) 123 bus, unde illud: oderunt bilarem triſtes, hilaresque moroſum. Bonus bono aſſociari gaudet, non item malo: hic e contra boni conſortium refugit, mali appetit. Non aliter Virgo Intemerata ſibi dil-= ſm iles, peccati nempe ſervos, a ſe ab- dicat, a ſervitio ſuo repellit. Iſtud fi- quis forſitan arbitrario dictum exiſtimat, is mihi, velim, dicat, cenſeatne Virgi-⸗ neam Matrem peérfectiſſime cum Filio ſuo Dgo conſentire? adeoque Suam men- tem ex Hujus mente, Voluntatem ex vo- luntate, affectum ex affectu componere ita, nunquam ut aliud approbet, velit, nolit, quam DEUM approbare, velle, nolle cognoſcit? Sane vel minimam ju- diciorum, & voluntatum pugnam DEUM inter, & Divinam Matrem cogitare, im mane foret ſcelus. Pergo jam quærere: Peccatorem amat, an odit DEus? Odit, nihil dubii eſt: odio ſunt DEo impius, & impietas ous., Sap. 14. 9. Peccatoris, niſi reſipiſcat, niſi convertatur a viis ſuis Peſ- ſimis, vitamque commutet, an acceptat DEUs oOrationes, opera alia? nihil mi- nus. Convertimini ad me , ait per Prophe- tam, & convertar ad vos. Quantum tu a Peccatis recedis, tantum ad te DaEus ac- cedit, Dubiumne igitur eſſe poteſt, an pec- .. „ Ta4½ [SSRMO) peccatorem priori infiſtentem vitæ MA-= RIA Oderit? an illius non reſpuat obſe- quia, qui peccata ſua emundare, dere- linquere non vult? Hæc quidem in pro- patulo eſt veritas. Actum igitur agis, quisquis cupis in eodem corde tuo Im- maculatzæ Virginis amorem, & peccatum conjungere. Amor ſimiles aut invenit, aut facit: vetus eſt paroemia. Si ergo gravis cujuspiam noxæ tibi conſcius es, age, ſurge, cubile tuum emunda, pro- cul fœces omnes abige, ac tum ad te invitare MARIAM, Ejusque amori te po- teris devovere. Aſt a lethali peccato immunis es DEr munere? Venialia ni- hilominus ejſice; hoc enim tua Sanctifſi- mæ Virgini gratior accidet devotio, quo ad Puritatis Ejus perfectionem propius acceſſeris. Finirem: at enim ſunt in hac meo- rum corona, qui, cum non jam in prin- cipiis, ſed in progreſffu MARIANI cul- tus verſentur, viam ſibi præmonſtrari, ac modos quosdam cupiunt indicari; idoneos diei craſtinæ pie, Sancteque tranſigendee. Horum ego, ac lubens quidem, hic palam morem geram volun- tati: proque numero Stellarum, quibus redimita eſt Apocaliptica Mulier, Raud QbDe. blcur⸗ demr. itatas tordoris kusgue ire a inifie. iur, b . ut ge udaue ſaeere VI. ia C tivan MASR terdin uune⸗ u n cenle bello Aliis litoe⸗ bi ter aga⸗ niſen bere & M: dere. in pro⸗ is, lo Im. ecatumn nvenib, ergo ins es, , pro⸗ ad te ite po. eccate alia ni⸗ ncliſi 0, u Ntopils e meo⸗ in Pprin-⸗ NI crl. onſtrar!, ncdicar!; nceqe „ lubens Volun⸗ libi⸗ ndd ab ( IX 1 125 obleura Beatifſimæ Matris ſigura, toti⸗ dem res MARIANIS Clientibus non inu- ſitatas enumerabo. En illas. I. Aliquam corporis afibtationem, qualis eſt, cihi, po- tusque diminutio, pridie præmittere. II. Ad- ire ad Sucrumenta Eænitentig, & Eucha- riſtiæ. III. Devinis, Jug in Templo haben- tur, pietate, & modeſtia ſolita midjore inter- eſe. IV. Proponere emendationem beccati, aut defectus magis familiuris, ad proximum Aque B. V. E Nℳum. V. Simile propofitum facere de virtute aliqua ſtudioſßus exercenda. VI. Renovare Votum de tuenda Immacula- ta Conceptione: item illud, quod olim per Vo- tivam odalitatis Orationem fabtum 1: dum MARIANO. Cœtui aggregarere. VII. In- terdiu ſæpius de B. V. cogitare, Eumgque nune per vocales, nunc ber mentales preces al oqui, venerari. VIII. Offerre ſe Eli ad Tropagandum Ejus oultum, amorem in alis ac= cendendum. IX. De Ea ex pio quopium li- bello legere. X. Etiam de Ea colloqui cum aliis, præſertim ſiquos tuæ habes curæ conere- ditos. XI. Studioſe orare pro Anlmabus in Purgatorio detentis, quæ per vitam ſingulari- ter devotæ erant B. V. Ejusque Cultui pro- pagando operam impenderunt. XII. Opera miſericordiæ, qualium Jacultas ſuppetit, éxhi- bere Froximis, Præſertim qui Sodalitatis, aut alio 126 (SEnMO ) alio vineculo, Beatiſimæ Virgini ſunt con- junbti. Ad extremum ardentiſſimis precibus Clementifſimo DEo ſupplieo, ut Vos im- Plere dignetur quam maxima pietate, & amore flagrantifſimo erga Sanctifimam Suam, & noſtram Matrem. Hoc enim Præſtito, & illud absque omni dubio præ- ſtabit, ut ſervitute, qua decet, Divinæ Ejus Majeſtati dediti vivatis, ac demum ad perennem Ejusdem in Cœlis fruitio- nem pPerveniatis. PRO EoDEM FESTO. SERMO IV. N obis lætiſſima, Virgineæ autem Matri glorioſiſſima Immaculatæ Ejus Con- ceptionis Solennitas, quanto recurrit ſæ- Pius, hoc mihi plus ſemper videor aſpi- cere, clarius intueri: fſimul autem majo-⸗ re cum animi jubilo, affectu, & venera- tione proſequi nitorem, pulchritudinem, ama- anabil inſtant Qiſſim exgvil numer, don eſt, 10. ( lucule iterunn ter pi cherri MANI t3 eſt tlte, cireun Iuam Uls C 3or glon lend ſim Ornate Vens 1 D Man Veſtig ia ol⸗ eibis in- e, & mam enim Pre⸗ vinee emmunn Uitio⸗ autem 6Con. rt ſee⸗ api⸗ Majo⸗ enerd- Uinem, ld⸗ ( XK 9 127 amabilitatem Illius primo, quo extitit, inſtanti Sanctiſſimæ Animzæ, DEo Dile- Ctiſſime MARI. Ita nempe uſuvenit; exquiſitum Præcellentis Artificis opus, numeris ſuis abſolutum omnibus, perfe- cto ſuo decore conſummatum, hauel ſatis eſt, uno, vel raro ſi obtutu contemple- re: creſcit, ad exiſtimationem evadit luculentius, ſi aſpecturus iterum, atque iterum revertare.- Divinæ Omnipotentis Dexteræ, in- ter puras creaturas, nobiliſlimum, & pul- cherrimum opus eſt Sanctiſſima Virgo MARIA, quæ ſimul creata, ſimul dona- ta eſt inæſtimabili Divinæ Gratiæ felici- tate, & fulgentiſſimo Sanctitatis ornatu cirecumamicta. Animam Beatiſſimam! quam ut condidit, ita Suis Sibi arctiffi- mis complexibus adſtrinxit TRINITAS adoranda,. Animam nullis ſat vocibus glorificandam, ngec ulla ſatis pietate co- lendam! in qua, tanquam in ſplendidiſ- ſimo ſuo, ex ebors, auro, gemmis ad- ornato thr ono illico a principio inſedit verus ille Salomon, Rex Cœli, & ter⸗- rZZ Dominus. Hic eſt, hic ille eſt Dar manu conſitus, concluſus hortus, in quo veſtigium nullus unquam poſuit extraneus, quia ſemper ibi inhabitavit, & deliciaba- tur 128 (SERMO ) . tur Opifex DEUS. Paſcite, quicunque amatis MARIAM, pPalſcite mentis veſtræz oeulos objecti adeo venuſti contempla- tione: hic animi aſpectum defigite. Ab- eſt omnis labes; nihil hic tenebrarum, non nævus aliquis, non ulla macula; quia nihil huc de veteratoris illius ſer- pentis venenato afflatu pertinuit, qui u-⸗ niverſlum quidem hominum genus ſuæ ſub- jugare tyrannidi potuit, unam hanc Vir- ginem ne attingere quidem potuit. Ab⸗ eſt ergo, & penitiflime, & quam longiſ- ſime abeſt a terfelici, terque amabili hac Anima illud malum, quod ſolum eſt ma- lum, quod unica eſt origo univerſæ ca- lamitatis, triſtitiæ, & cujuscunque affli= Gtionis ſimul cum peccato effulæ ſuper filios Adæ. Hæc quam uni propria MARIE, tam prorſus Ungularis eſt, ſummisque gratu- lationum noſtrarum affectibus d gniiüima fors, ne uno quidem momento ullius pec- cati fuiſſe œdatam inquinamento. Ma- gna felicitatis pars, omni ſemper car uiſſe infelicitate: &, nullam fibi inherentem habere deformitatem, baſis haberi pot- eſt formofitatis. Hoc nomine Sanctifli⸗ mis etiam quibusque hominibus quanto præcelhior facta, altiusque ſublimata eſt Z Vir- iroo ſidele rabat ecti tur, lucen Qare uInis Matre Pecc⸗ laplan ſtant Ne S tem Illiba Conee ſpirit ritus dt dit ſeſſie ritus, Plenl lpſo⸗ ſbi, deſti turns Ps Inquie Veſre Iupla⸗ Ab⸗ arum, evla; S ſer⸗ ui u⸗ Elub⸗ e Vir- Ab⸗ ongil⸗ j hac Ma⸗ e a⸗ Ahi⸗ por „ tanmn tatn⸗ Iuna pee⸗ MAH ruiſe elltenn ipo⸗ nckilt⸗ Cant t (X 9 129 Virgo Sanctiſſima! At nempe in cæ&teris fideles ſervos, & charos Amicos ſibi pa- rabat DEUS, in MARIA matrem ſibi di- lectiflimam efformabat, in qua concipere- tur, a qua portaretur, e qua in hanc lucem ederetur Homo-DEUs: Cujus la- ctaretur Ubere, foveretur obſequiis, ulnis geſtaretur. Hanc ergo ſuam futuram Matrem a peccato præſervare, quam e Peccato extrahere; labi non finere, quam lapſam erigere, decentius vidit, præ- ſtantius agnovit, ideoque maluit- Ne autem hoc ſolo abſolutam exiſtime- mus ſeu pulchritudinem, ſeu feliecita- tem Conceptæ Sanctiſſimæ Virginis, quod Illibata, hereditarii peccati expers eſt concepta. Nam fſicubi nullam tartareus ſpiritus partem obtinet, illic Divinus Spi- ritus fibi figit habitaculum, & adornan- do thalamo ſuas explicat divitias, effun- dit theſauros. Hoc ſi in quolibet Juſto efficit ille Sanctificator Sanctiflimus Spi⸗ ritus, quanta putabimus ubertate, ac Plenitudine idipſum præſtiterit in MARIA ipſo Conceptionis Ejus principio, quam ſibi, ab æterno electam præ omnibus, deſtinabat Sponſam; quam erat obumbra- turus, e Cujus puriſſimo Sanguine Cor- Pus erat efformaturus Verbo futuro ho- mini? 130 (SERMO) mini? Vere jam tum Gratia plena, Jam tum inæſtimabili decore exornata fuit Di- lectiffima noſtra Domina, & Mater. Jam tum ipſos Divinæ Majeſtatis oculos; illos oculos, quorum deliciæ ſunt videre intaminatas, Sanctas animas filio- rum hominum; illos, inquam, Divinæ Majeſtatis oculos ad ſe attraxit, attra- ctosque oblectabat: Angelicos vero Spi- ritus attonitos iis verbis fecit exclamare? Quæ eſt/ iſta? Quæ enim Cœleſtis elegan- tiæ pars, aut quod Dar donum ab IIIa poêtuit abeſſe, quam Is creavit, ut eſſet crea turarum omnium nobiliſlima, atque adeo Angelorum, & hominum Regina: & quod amplius eſt, ut eſſet Filia ter- ni Patris, Mater Kterni Filii, Sponſa Divini Spiritus? In ipſo ergo exortu Lucis illius ſplen- dor vincit meridiani fſolis juher, excel- lit fulgentis pleno orbe Lunze ciem anteit. Liliorum candor, roſarum fragrantia, auri fulgor, argenti nitor, gemmarum pretium, & fiquid aliud in magnis, aut pulchris creaturis cenſetur, cum Hujus Virginis Conceptione compa- ratum evaneſcit. O vere Glorioſiſſimam, & Beatiſlimam Virginem! cui idem fuit Con- +☛ pulchritu- dinem, ſiderei Cœli ſpecioſiſſimam fa- jam it Di⸗ n los, ſunt Klio⸗ ivine Attra⸗ Sp⸗ mare? legar⸗ b IIa t eſſet Atque egina: Lter⸗ Sponds Eplenr excel⸗ lehritu⸗ namn fe⸗ toſarum j nitot, Wliod in enletut, colnpa⸗ Cimam, gene fuit Co⸗ ( X ) 131 Conceptam, & DEo unitam eſſe: quæ idem vitæ habuit, & ſanctitatis exordium: utque extitit, amantis ſe DEI circumda- ta, penetrata, expleta fuit dulcedine, affectu, ſpiritu. Et quoniam ubi amat, ibi dona ſua elargitur DEUs: accenſa ibi Jjam ardebat Divinæ charitatis flamma, quam immenſis amplificanda incendiis! Inſertus nitebat flos Virginitatis,; nullo unquam marcore violandus. Pietatis, Benignitatis, & quidqvid eſt virtutum, omnium illie eminebat apparatus; ut re- Ctiſſime Illi accommodare poſſimus,; quæ Ezechielis 28. legimus: 7Tu ſignaculum ſi⸗= militudinis (Divinæ) omnis lapis pretioſus operimentum tuum, ſardius, topazius, & Ja- Nis, Chryſolitus, & onyx, & beryllus, Jap⸗ phirus, & carbunculus, & maragdus, au- rum opus decoris tui . Perfebla in viis tuis die conditionis Tue. Hanc igitur Immacu- latæ Hujus Sanctiſſimæ Virginis excelſita- tem, pulchritudinem; gloriam ſeæpius per hunc diem mente veriemus, & quanta poſſumus, animi noſtri piiſſima applica- tione ſtudioſiſfſime contemplemur. Ade- rit DEUS pro Sua Benignitate, proque illo, quo Matrem Suam a nobis coli, & amari vult, ſtudio: talesque mentibus noſtris ſenſus inſpirabit, quibus ad gratu- lationem excitemur,; ad venerationem I «2 pro- 139 (SERMO ) provocemur, ad ampliorem Immaculatæ Virginis Matris amorem inflammemur. At vero dum Sanctiſſimam noſtram Virginem ita exultantibus animis, piaque cum voluptate contemplamur: dum fin- gularem hanc Immaculatæ, Sanctæque Conceptionis prærogativam tota cordis finceritate, & qevotione Ei gratulamur, noſtrimet ne oblfviſcamur; ad eum, qui animæ noſtræ eſt, ſtatum oculos reflecta- mus. Quam ingens inter nos, & II- lam intervallum! Morum, actionum, af- fectuum, vitzæ quanta diſſimilitudo, & Pugna! In pluribus, vel paucioribus, in majoribus, vel minoribus, omnes tamen delinquimus; cadimus quotidie Unio cum DEo aut nulla nobis, aut remifſa, facilique inimici noſtri conatu abrumpen- da: de affectibus, ſtudiis noſtris, nobisque adeo ipfis plus habet mundus cum vanitati- bus ſuis, caro cum concupiſcentiis ſuis, dæ- mon cum inſtigationibus, & illunombus ſuis; DEs autem, cüjus ſolius ſemper totos eſſe nos oporteret, nihil, aut parum noſtri habet. Laudamus in MARIA perpetuam ab omni. ipſoque adeo originali peccato immunitatem; nos autem propriis, perſo- nalibus, utinam ſaltem non gravibus, pPec- catis inquinari non exhorreſcimus. An non vr lim u⸗ ſed for M, Dil fum non nor ali⸗ 12 hri Pro Ita cad clar chri doſt ee Tr ſtri tuc co tarme Lene lore tumg ſton Len . ( Xx) 133 non hæc dicenda eſt inſania, quod extol- limus, & deamamus in alio, id in nobis, qua etiam parte liceret, nolle efficere, ſed magis ei oppoſitum retinere, ſectari, fovere? Benecdicimus, & Superexaltamus MARIAM, quoniam ſemper ſancta, ſemper Dilecta DEo: at inter hæc nihil ſollieiti ſumus de noſtra vita ſanctius inſtituenda; non humilitatis, non finceræ devotionis, non veræ erga proximum charitatis, non aliarum, quæ nobis deſunt, virtutum cu⸗ ra tangimur. A mundo avelli nolumus: huic adhærere potius, quam Dgo ap- propiare, & Cœleſtibus inſiſtere eligimus. Ita dum MARIAM glorificamus, noſmet eadem opera condemnamus, IIIius præ- clarifſima decora, exquiſitiſſimam pul- chritudinem dum demirantes extollimus, noſtrum coarguimus, & multo turpiorem efficimus vecordis animi languorem. Triſtis nobis haud dubie accidet hæeno- ſtrimet cum Immaculata Virgine, turpi- tudinis noſtræ cum IIlius pulchritudine comparatio. Facienda nihilo ſecius eſt, tamque diu ſalutaris hæc cogitatio ur- genda, & provehenda, donec tacti do- lore cordis intrinſecus, ſerium, obfirma- tumque arripiamus melioris vitæ propo- ſitum, irrevocabili decreto nos obſtrin- gentes ad conſectandam, quantum qui⸗- . 13 dem 134 ( SERMO) dem licuerit, MARIAnæ fimilitudinis celſitudinem. Aude huc niti, quisquis, & qualis- cunque es. Promptam habes Sanctiſſi=- mæ Virginis manum ad ſublevandum te: ad Hujus preces paratum habes auxilium DEI. Peccator es? criminum grandita- te, aut multitudine obrutus gemis? Eri- gere, inclama Immaculatam Virginem: Ejus ſupplex, humili prece, implora opem, vitæ corrigendæ modum ab Ea poſtula: aceurret, juvabit, eriget te. Refugium eſt peccatorum; Peceatores non abhorret, quorum meruit concipe- re, & parere Salvatorem. Expers es gravium criminum? Sed venialium multi⸗ plici morbo laboras, ſi negligas, tan- dem & moriturus? Sentis, mundi, eorum, quæ in mundo ſunt, amore cor tuum à DEos avocari? tu quoque fuge ſub Immaculatæ Virginis tutelam, arden- tibus precibus Ejus expoſce Benignita- tem. Audieris: experieris vere plam Matrem; ſanabit morbos, abſterget ma- culas, & ſuorum te faciet participem or- namentorum. Omnes denique feſtinate, currite ad Dulciffimam Hanc Dominam: Ei vos cum fiducia, cum amore com- mendate, committite. Quidquid habe- tis, tis, tion in en in pe te, quic fidue dem ergo ex p ad nee ingen diæ dubi a ſuoe tabin ſeno Cr0 a Amnan Dod Dlen fuit ee Uutt. (X 9 135 tis, aut habituri eſtis, ſive in morum ra- tione pravum, ſive in laboribus durum, in curis anxium, in deſideriis ſollicitum, in periculis metuendum, huc vos recipi- „parvulorum imitatores filiorum, quos, quidquid ingruat, inſitus amor, filialis fiducia, veluti raptos, ad matris cycla- dem facit accurrere. Non fuit, non eſt, ergo neque futurus eſt quisquam, qui ex puro, aut vere pœnitente corde ſuas ad Virginem Matrem preces effundat, nec tamen exauditum, adjutumque ſe ingemiſcat. Optima enim eſt, miſericor- diæ plenifſima eſt: procul ergo omni dubio audire nos, opitulari nobis volet. A DEo, Patre ſuo, Filio ſuo, Sponſo ſuo exorare utique poteſt omnia: dubi- tabimus, an ſucurrere, & optata præſta- re nobis poſſit? Solenniſſima ergo heæec dies, & Sa- cro referta gaudio, ſit nobis MARIAM amandi, vel certe ardentius, tenerius amandi principium. Ei ſi forte nondum pPoſt DEUM cor noſtrum ſacravimus, nunc plene, perfecteque ſacremus. Si autem fuit ſacratum hactenus, renovemus majo- re conatu oblationem. Abſit, unquam amplius tale quidquam in cor noſtrum ad- mittamus, quod DEo, & Sanctiffimæ I4 Ma- . 136 (SERMO) Matri vel leviter diſpliceat. Dicamus. ſed ſincero corde, & ardentiſſimo affe- ctu dicamus! MARIA! poſt DgUM Sum- mus Amor meus, prima ſpes mea! Tuus vivam poſthac, Tuus & moriar. Amo, ſemperque magis amabo Te. In omni vita mea Tui amorem in aliis accendere', cultum promovere, omnibus viribus meis adlaborabo. POSTRIDIE CALEND. JANUAR. S E R M O .* N ovo hoc anno, quem omnibus feli- ciſſimum precor, antiquiſſima uniuscujus- que cura eſſe debet, ut novo cum ſervo- re ſe conſecret, ac ſervire quaſi nunc primum incipiat Ei, quem S. Scriptura appellat Antiquum Dierum, DEo nempe MEterno, & Incommutabili. Novo, in- quam, cum fervore, cujus nos admone- re ipſa hæc temporum converſio, anni- que principium videtur. Dum enim, quod oo hom Der tere AI vette cis IS Nor jam den nie eyett Ror qu ribn ien Vin tent 10 ann fian O eſſe ſtri tes mit jux dia us, fle⸗ um⸗ us mno, nni eke, eis ( XI) 337 quod toti ſuperiore anno extinctorum hominum multitudini negavit, id nobis DEUsS Optimus indulſit, ut, exacto ve- tere, novum hunc annum inchoaremus, an non dicere nobis videtur, ut exuamus veterem hominem, qui ſecundum falla- cis mundi leges fuit, & novum indua- mus hominem, qui ſecundum DEUM fit? Novatur natura, numerus annorum novus jam fluit, ſol ab ima ſua ſtatione diſçe- dens ad altiora emergere incipit: quid- ni ergo noſtra etiam vivendi ratio inno- vetur, clamante Paulo, ad Epheſ. 4. 23. Renovamini ſpiritu mentis veſtre. & Rom, 6. 4. in novitatt vitæ ambulemus? Si-= qua ergo forſitan vetere anno fuit in mo- ribus licentia, in affectibus inordinatio, ſiqua in pietatis ſtudio tepiditas, in Di⸗ vino ſervitio negligentia, in ſtudendi con- tentione remiſſio; hæc, & ſiqua alia in nobis fuerunt ſequiora, ſint cum vetere anno finita, ſepulta, evacuata. Nova fiant in, & cum novo anno univerſa. Quodque inter omnia neceſſaria primum eſſe nobis debet, fimus aſſidue Dar no- ſtri & memores, & deſiderantes, & aman- tes: Huic nihil unquam adverſum com- mittamus, ſed Ei omnia noſtra interna jJuxta, ac externa nobiſcum ipfis quoti- diano ſiudio, & ardore devoveamus. I 5 Si⸗ —– 138 (SERMO) Sicut ferrum candens merum ignem re- fert, ſemet adeo exuiſſe, ac in ignem penitus abiiſſe videri poteſt, ita mens no- ſtra, cor noſtrum, merum DEUM jugiter ſpiret adeo, ut emigraſſe quodam modo e nobis, immigraſſe autem in DgUM vi- deamur, in quo alioquin vivimus, mo- vemur, & ſumus; magisque in immenſæ Ejus ſubſtantiæ oceano innatamus, quam vel piſcis aquæ, vel corpora noſtra aeri, quem reſpiramus. Accedat ad hoc, ſtu⸗ diorum, quæ Divinæ Gloriæ cauſa ſuſce- pimus, ferventiſſimus cultus. Impenda- mus bene, utiliterque tempora: ut Sa- cra nos imbuamus Doctrina, aſſidua di- ligentia, & cupiditate maxima elabo⸗ remus. Quam autem fſit neceſſaria nobis hæc fervoris renovatio, vel ex ipſa, qua com- pParati ſumus, natura liquido poteſt intel- ligi. Non enim lapis, aut quodlibet a- liud grave, ita refugit altiora, ad infe- riora vero ſuopte niſu ſeu tendit, ſeu fer-⸗ tur etiam, ſicut animus noſter vel primeæ- vi peccati, indeque natæ concupiſcen- tiæ, & corruptelæ pondere ad infima, nempe ad mundana, ad corporalia, ad Prava inclinatur, ac deprimitur, a Su- perioribus vero, id eſt, a Cœleſtibus, a Divir R diſſte mund inyet mitte tus l. mular DEo noſtr dichea Ciſti delei Phi bo 8 ſtrian Hane reno fere Qan Ant obit Vele pule rent diun Rec peat Vebi ditu nemn n⸗ iter 0d0 mo⸗ nlee Mätn eri, ſtu⸗ lee⸗ Nca⸗ di⸗ lbo⸗ nec tel⸗ t 4⸗ nle⸗ ſer⸗ ma, ( XI ) 139 Divinis, a ſpiritualibus retrahitur. Qualn diſſicile aceidit nobis, animum à fluxis mundi hujus rebus penitus abſtrahere, inveteratis noſtris affectibus nuncium re- mittere, conſuetudines ſeponere? Quan- tus labor eſt, non perfunctorie, non fſi- mulate, non verborum tantum tenus, ſed vera cum ſinceritate, & ex corde DEo nes tradere, æterna velle, Salutem noſtram operari? Quanto autem hoc eſt difficilius, tanto proclivius eſt, a San- ctiffimis propoſitis, optimeque ccœptis deſeiſcere, relabi. Dum vivimus, Siſy-⸗ phi Saxum volvimus: ad montem impro- bo conatu illud ſi forte ſuſtulimus, indu- ſtriam noſtram eludit, ad ima revolvitur. Hanc hominis in bono inconſtantiam, hanc renovandi ſæpius, ac velut ſufflaminandi fervoris neceſſitatem valde bene perſpe- ctam habuit Magnus ille Anachoreta, S. Antonius; ideoque non multo ante ſuum obitum hoc maxime ſalutari documento, veluti opima quadam hæreditate, Diſci- Pulos ſuos inſtruxit, ut quotidie arbitra- rentur, veluti eo primum die virtutis ſta- dium, perfectionis iter fuerint ingreſſi. Reçéte ſane. Cum enim omne initium fer- veat, ille quotidie, adeoque ſemper fer- vebit, qui ſe quotidie inchoare arbitra- bitur. Huic non eſt abſimile, quod An- to-⸗ 140 ([SERMO) tonio vetuſtior Paulus Apoſtolus de ſe obliviſcens, ad ea vero, quæ ſunt priora ex- tendens meipfum, ad deſtinatum perſequor, ad Porro autem quis vel ſemetipſum con- ſiderans non facile, non clare agnoſcat, quam neceſſarium ei ſit, ſeſe per tempo- ra veluti obdormiſcentem excitare, elan- guentem exſtimulare, veteraſcentem re- novare? Credo, e præſentibus pleros- que non ſemel, ſed ſæpius jam præcla- Poſuiſſe, vel eam inchoaſſe quoque. Sa- cra Aſceſis, piorum lectio librorum, au- ditæ Sacræ dictiones, & exhortationes, Sacratiorum temporum Religio, viſa pro- bitatis exempla, terrifici naturalium cau- ſarum effectus, pluraque alia Sanctos id genus igniculos tam in teneris, quam in Provectioribus etiam mentibus ſolent ac- cendere. Quotus tamen quisque eſt, qui ſeſe a laudabili illo fervore non defecif- ſe agnoſcat? quis eſt, qui, ſi de vita ei verba poſſet accommodare cum fiducia: Bonum certamen certaè i, curſum conſummavi, 4 i ſeribit Philip. 3. 13. quæ Juidem retro ſunt, won Bravium ſupernæ vocationis DEI in Chriſto eiſti Tenn 4 ſ a Vitam Uudia ram quandam vitam, & quafi Sanctitatis aliquam ſpeciem ſibimet ſectandam pro- nunc foret decedendum, illa fibi Pauli a; juncti famul e e int, lx⸗ riſo il⸗ ei vli ela! UI;, fidem ſervavi. In reliquo repoſita eſt mihi coro- nd juſtitie. 2. Limo. 4. Summe igitur, non ſolum utile, ſed neeeflarium etiam exiſtimemus, novum ut in nobis fervo- rem accendamus, animosque maximo ni- ſu applicemus, ante omnia quidem ad vitam cum probitate agendam; tum ad ſtudia noſtra quam ſolertiſſime percolen- da; quo fiat, ut rei hujus utriusque con- Junctione, quem D. DuEo noſtro debemus, famulatum exequamur. Quo autem minus grave nobis acci- dat, hanc renovandi fervoris legem ſe- qui, duarum rerum attentiore, ac ſæ- Ppius repetita conſideratione noſtram inei- temus;, perpellamus voluntatem. Earum prior eſt: Quantus ille, cui ſervimus, Dominus! Quanta Majeſtas! Pulchritu- do! Potentia! Sapientia! Bonitas! Ex- clamare profecto cum S. Ignatio poſſu- mus, ac debemus: O DEUsS! ſi te homi- nes noſſent! Terreſtri Principi ſervire, magna putatur felicitas, gloria, dignitas; ideoque ſervitur diligentiſſime, ſollicitiſ- ſime. Regiorum Miniſtrorum menti ju- giter obverſatur ea cogitatio, quanto Domino deſerviant: quapropter non lalſ- ſantur, non ſatietate aliqua explentur, nec ſervitutem deſerunt. Duo autem no- ſtro . 14² (SERMO) ſtro, Creatori; Regi Regum, infinitæ Majeſtatis Domino, cæci nos, perverſi nos mortales ſervire tædioſum putamus; recuſamus: aut ſi cæpimus etiam, mox neſcio quo faſtidio correpti, vel inſtabi- litate noſtra retracti, deficimus. Alte- rum illud cogitemus: quoties novum ali= quem annum inchoamus, toties fieri nos, atque adeo nunc etiam factos eſſe propio- res &ternitati noſtræ, quam, ubi ſemel inchoaverimus, nunquam finituri ſumus, five in terribilium omnium terribiliſſimis inferni tormentis poſiti fuerimus, ſive in- comprehenſibilibus Cœleſtis vitæ gaudiis fuerimus perfruiti; quorum alterum illud longe a nobis faciat, hoc autem largia- tur Optimus DEUs per infinitam Suam Bonitatem, Filiique ſui Sanguinem. An- nos ergo æternos cum Pſalmiſta (Pſ. 76. v. 6.) in mente habeamusjugiter. Quem- vis, ubi exorſi ſumus, annum, & hunc adeo præſentem, heri inchoatum metua- mus, vitæ noſtræ ne fit ultimus. Hæe cogitatio, metus hic erit profecto nohis ſaluberrimum calcar, quo ad omnes offi- ciorum noſtrorum partes explendas in- ceſſanter adurgeamur. Idem hic metus; & afidua æternitatis memoria profuit plu- timis: longieris autem vitæ Polljeitatios ide ten Nit Uhuire erreti. tamus; „ MOH inſtabi⸗ Alte⸗ Umn ali⸗ ri n06, ropio⸗ ſemel ürRS, Hiſims ſve in anciß P n ilnd latgi . Slat ( XI 143 & oblivio æternitatis innumerabiles delu- ſit, Perdidit. „ PRO FäEsSTO DESP ONSATIONIS B. V. M. SERMO O. Diledto nunquam ſutis, vetus eſt, idque veriſſimum dictum. Nobis, qui Divinæ Gratiæ munere rectum in amore tenemus ordinem, poſt increatam, infi- nitam DEI noſtri amabilitatem, prima in amoris teneritudine, prima in deſiderii magnitudine, prima in deliciarum pleni- tudine eſt Sanctiflima Virgo, DEI, & oſtra Mater MARIA. De Hac igitur Dilectifſima noſtra ſermonem vel facere, vel excipere nunquam piget, ſemper ju- vat, & hodierno etiam juvabit die, quo Ejusdem cum S. Josap no Deſponſationis, in vulgus quidem minus notum, in Divi- nis tamen Officiis ab Eccleſia agi ſolitum feſtum recurrit. Hoc enim ſæpius de Sanctiſſima Wirgine ſermocinandi, quaſi quo⸗ 144 ( SERMO „ quodam fſufflandi uſu, amoris erga IIlIam Hamma conſervatur, augetur etiam. Quid autem convenientius, nobisve ſalubrius, quam ardentiſlimo affectu complecti, de- votiſſima pietate colere Magnam Hanc- Cœli, terreque Reginam? Super Cu- jus Sacra Deſponſatione paucis nunc com- mentemur. . Plura Sanctorum Conjugum Sancta Connubia, tam in Sacra, quam Eccle- naſtica Hiſtoria reperimus confignata- Quod junior Tobias cum Raguelis filia Sara, conciliante Raphaele inivit, om- ni ex parte Sanctum fuit, & laudabile. Tale itidem fuit Joachim, & Annæ; Za- chariæ, & Eliſabeth: Sancti Henrici cum S8. Cunegunde. Nullum tamen ea fuit praditum Sanctitate, ob quam annua Ec- cleſiæ memoria honorari, & coli mereretur. Uni omnium Conjugumsanctiſſimo pPari hoc debebatur MARI·E, & JosEPHO, ut Eo- rum Deſponſationi quot annis publica Re- ligionis veneratio exhiberetur. Tanto nempe intervallo iſtud a cæteris illis di- ſtat connubiis, quantum MARIA ſupra alios, utut probos, & Sanctos homines exaltatur. Digna ſane Deſponſatio, ob cujus memoriam & D. DEO Hoſtias im- molemus, laudis Sacrificium perſolvamus: Lul⸗ junc Anca ccle- nata. flia nn. bile. 1. cum fuit We⸗ etut. ihoc Ho. 1Re⸗ PAnt di. ſuprs mines 5 im. NIS: ( XII ) 145 & Eam, quæ Deſponſata eſt, veneremur. Plures autem ſunt cauſæ, per quas fin- gularis adeo Sanctitas nuptiali huic con- junctioni eſt conciliata- Ac primum, quod hic mirari nos, & prædicare decet, eiſt ſublime, quod in ea re fuit, Divini Conſilin Myſterium: quod cum S. Hieronymo vetuſtiores Pa- tres conati ſunt evolvere. Voluit enim DEUs Filium Suum e Virgine quidem na- ſci, ea tamen ratione, ut inſolita hæc iſtius Partus, & prorſus Cœleſtis condi- tio lateret mundum: ne igitur Virginis ſeu fama, ſeu etiam Vita in diſcrimen ad- duceretur, Sponſum Ei addidit, qui Vir- ginitatem non auferret, ſed cuſtodiret. Voluit etiam, ut Partus Ejus celaretur diabolo, dum Eum putat non de Virgi- ne, ſed de uxore generatum. Rurfus ut in Egyptum fugiens haberet ſolatium, utque per generationem Joſeph origo MARIE monſtraretur. His tot rebus uno hujus Deſponſationis facto providit Summa DEI Sapientia. Poſt Divinæ mentis arcanum, proxima occurrit San- ctitatis hujus cauſa, præcellens Virginei Animi obedientia. Nam ex quo IIIa DEI, & ſuimet habuit notitiam, & Spi- ritui S. inhabitandam ſeſe totam pPandit, 146 (SERMO) & contradidit, Virginitatis amore flagra- bat, propoſito obfirmabatur, probe gna- ra, Virginitas præ Maternitate quanto- pere DEo probaretur. Dubium ergo non eſt, quin Sibi cum nuptiis nihil eſſe com- mune voluerit, ſed non minus Sola, quam Virgo, DEo ſoli jugiter vacare, Hunc ſolum Sibi Sponſum habere optaverit, decreverit. Sic autem comparato animo, ſic in DEo, & Cœleſtibus rebus penitus demerſo, ut hominem reciperet Spon- ſum, ut ne Conjugio obſtinate obluctare- tur, non aliud ſane quidquam potuit per- ſuadere, quam explorata DEI Voluntas. Huic ergo ſeſe Sanctiſſima Virgo quanta humilitate, quanta cum reſignatione ſub- miſerit, dum Joſephi Sponſa fieri con- ſenſit, quis ſatis vel concipere mente, ne- dum verbis poſſit conſequi? Aliam iterum cogitemus Sanctitatis acceſſionem. Inaudi- tum omnibus retro ſæculis fuerat, ut in viteæ quidem ſocietatem indiſſolubilem convenerint aliqui, in thori non item, atque ita Virginitatis florem cum connu- bii vinculis ut junxerint. Sanctiſlimos etiam Conjuges poſteritatis deſiderium, &i expectatio conſociavit. Prima fuit Dux, & Regina Virginum, quæ perpe- tuam Virginitatem etiam in ea vitæ lo⸗ cietate conſervandam voti Religione fir- . Ma- gta⸗ g⸗ anto⸗ onon com⸗ quam Hune Erit, mo., itls Spon⸗ Care⸗ tper⸗ Untas. UAnta ſob. 60I- , e⸗ tetum audi⸗ Ut in bilem itenn, onnu⸗ ſumos tiumn, fuit herpe⸗ lo le ſi⸗ a: ( XII) t2½ mavit, quo pacto ſimul Sua Sanctiſſimæ Virgini ſalva perſtitit integritas, fimul DEI confilium ſtetit de futura Ejusdem Maternitate. Porro ab ipfis ſponſis quan- ta in hanc Eorum conjunctionem Sancti- tas redundavit? Non mei eſt conſilii, non virium mearum, non temporis hujus tam exigui, vel adumbrare, quam Sancta fuerit Sanctifflimæ Hujus Sponſæ Anima, quanta Sponſi juſtitia: Vos de iis apud vosmet accuratius cogitate, & fimul in- telligetis, vel ob Contrahentium maxi- mam Sanctitatem, maximam quoque in Eorum Deſponſatione Sanctitatem de- buiſſe refulgere. Denique magnam & il- lud meretur conſideratio nem, quonam erga ſe invicem affectu ferantur Sponſi, dum conjunguntur, dumque vivunt con- juncti; nam & inde vel profanum, vel pium, Sanctumque ipfſum evadit connu- bium. Cogitate, quam Sancta, quam Cœleſtis fuerit MARI erga JoskPH M, & Hujus erga Illam vis amoris. Non du- bito amorem hunc Sanctiſſimo illi, & in- effabilis dulcedinis amori comparare, quo ſeſe mutuo complectuntur feliciſſimæ ani- mæ hominum Cælo jam receptorum, & illa incomprehenſibili Beatitudine gau⸗ dentium. Nam & MARIA, & JoskPH tenerrima, & ardentiſſima Charitate ad- K 2 hæ- 748 ( SERMO ) hærebant DnoO: alter item alterius San-= ctitatem, cumque Summo Bono conjun- Gtionem perſpectam haud dubie habe- bant: ex hoc autem utroque mirabile quoddam enaſcebatur vinculum dilectio- nis, qua pars utraque alteram in DEo, & DEUM in eadem adamabat, ſibique adſtringebat. Ita Sanctitate plenus fuit amor ille, quia DEo plene perfruens. Verum enim illud eſt, quod Auguſtinus L. I. Doctr. Chr. c. 32. ſcripſit: Cum ho- mine in DEo frueris, DEo potius, quam homine frueris. Atque ita expoſitæ ſunt cauſæ, quæ Sanctiſſlimam, omnique vene- ratione digniſſimam effecerunt B. Virgi- nis cum S. Joſepho Deſponſationem. Huic Deſponſationi aliam muüne ſub⸗ jicio, non ſolum cogitandam, ſed exo- ptandam quoque, & maximo deſideriorum ardore exambiendam. Quænam illa? E- jusdem Sanctiſſimæ Virginis cum veſtrum unoquoque. Miramini? Inſolitum hoc videtur, neque verba iſta ad rem con- ferri poſſe arbitramini? Audite. In ter- ris dum agebat MARIA, Unicum habuit fii Civilis fœderis nexu Deſponſatum Jo- SEPH, Virginem, Suique amantiſſimum. At nunc in Cœlis triumphans, ſicut mor- tales omnes, modo ipſi vellent, Mater- ne ſus re ire au WVit Vio ſee ine juc hu Co ( XII) 149 no Suo ſinu excipere parata eſt, & in fuæ Beatitudinis partem optat per duce- re, ita ſpirituale quoque connubium in⸗ ire cum tot, quot Eam adeunt, quot Ei ſe offerunt, adeo non dedignatur, aut refugit, ut cupiat etiam, atque in- vitet. Neque id de MARIA tam mirum videatur, aut incredibile, poſtquam O- ſee 2. DEUs ipſe ad hominis animam ita inquit v. 19. Oponſubo te mihi in juſtitia, & zudicio, & in miſericordia, & in miſera tioni- bus: & ſponſabo te mihi in file. Si DRUM, & hominem connectere poſſunt ſponſalia, cur non poſſint MARIAM, & hominem 2 Nulla ſane, quæ obſtet, adeſt cauſa. Putate igitur, & Virgineam Matrem iis- dem ad vos compellandos uti vocibus: Sponſabo te mihi. At in quo? In illis i- phs, quæ primum Sponſum S. JosEPHUM Virgineo Illius dignum reddidere connu- bio: Juſtitia, caſtitate, & amoris erga Ipſam finceritate, ardore, conſtantia. . . . * .„ . . Quid moramini, aut dubitatis? Juſtitia enim omnibus perneceſſaria eſt Chriſtia- nis: Caſtitatem Sacri, quibus pars initia- ti eſtis, pars initiari cupitis, Ordine s vobis imperant: Amor MARIE, ſi non- dum aeccenſus eſt in corde cujuspiam, ac- cendi profecto is debet, ne Cælo æter- num extorris maneat, cujus Janua eſt K 3 MA= 15⁰ (SERMO) MARIA, DRoO ſic diſponente, qui per Matrem Suam omnia habere nos voluit. Si difficilia hæc videntur etiamnum, & ambiguum fluctuare faciunt animum, per- moveat dignitas hujus tam Sacri Connu- bii: impellat deſiderium illius ſummæ fe- licitatis, quæ ſemper adeſt, quin tolli ab ullo hoſte poſſit, iis, qui ſincero cor- de amant, & conſtanti cultu venerantur MARIAM, ab Eaque in vicem amantur, foventur, proteguntur. Feſtinate igitur, & ad Maternos E- Jus advoluti pedes, maxima, & nunquam pPoſthac minuenda, imo augenda ſemper, devotione vosmet Ei totos offerte, de- vovete. Grata erit Piiſſimæ Dominæ hæc oblatio, facietque, ut promiſſa præſta- re Poſſitis fideliter: nec ceſſabit, uſque dum vos filios, & ſponſos ſuos ad Ejus deducat conſpectum, Cujus Ipſa eſt & Filia, & Mater, & Sponſa, nimirum Sa- cro- Sanctæ, & Individuæ Trinitatis. Dun per luit. per⸗ nnu⸗ efe⸗ tolli eor- ttur ltor, am ber, ge⸗ nxe ige Hjus 1 84⸗ 3 XIII ) 151 rBB— PRO FESTO PURIFICA- TIONIS B. V. M. Dum incidit in Fer. V. poſt Dominicam Sexag. SERMO I. eninz ſolennitates in eandem diem craſtinam concurrunt: una Sacra, Cœle- ſtis; altera profana, mundana. Una ad MARI Æ memoriam, venerationem, a- morem evocat; altera ad mundi delicias, ad vitæ licentiam, ad fluxa, terreſtria gaudia invitat. IIIa ergo preces impe- rat productiores, longiorem in Templo commorationem, Sacramentorum uſum, Pietatis opera, animum denique in Cœ⸗- 1o fixvum, & cum MARIA , ipſoque Summo DEo, quantum fieri poteſt, in- deſinenter verſantem, vel certe eo per crebram memoriam, repetita ſuſpiria, ardentes affectus identidem recurrentem. Poſterior vero omnis rei Sacræ oblivio- nem ſuadet, animum jubet in terram de- figi, curam omnem in rebus corporis, && hilaritatibus abſumi. Atque ita ad diſſi- K 4 mil⸗ 15 (SERMO) millima, ac penitus oppoſita vocamini, hinc à MARIA, inde a veſani mundi deo Baccho, adeoque a deæmone. Utri de- feretis? Ad utram vos partem converte- tis? Spero, non eſſe ullum, qui ſe non absque ulla cunctatione ad Sanctiſſimam DaEI Matrem convertat; qui diem cra- ſtinum in Hujus Reginæ obſequiis, cultu, & quodam conſortio exigere non malit, quam cum mundi ſectatoribus gaudere. Eritne unus aliquis, qui fibi quidem tem- poralia cras indulgeat gaudia, ſemeti- pſum vero MARI non indulgeat, non im- pendat? cui terrena potiora ſint, quam MARIANA? verbo: eritne, qui Sanctiſ- ſmæ Virginis, & Matris Purificationem impuri mundi ſtudiis non ſit prælaturus? Vonfido, talem e præſentibus nullum fore. Igitur tanquam cum MARIX fin- ceris clientibus, ardentibus cultoribus, & dilectis filiis Ppauca de craſtinæ diei Sacra feſtivitate Pertractabo. 17 Pulchre, & veriſſime ſcripſit S. Am- broſius, in Vita Beatiſſim Matris, tan- quam in exemplari quodam, omnis pro- bitatis, omniumque virtutum magiſteria relucere. Etenim D. DRs, ſicut ipſum Unigenitum Suum dedit, non ſolum, ut aſterret Redemptionem, ſed ſimul ut el- ſet ſet ex bis Vi Matre 20 gl mam, dem! pa mam Etern Quos m) ilin die Puris qwia te pl hoe rat dinar Imm ed ſux ingt Plunm tioni CuIN türtn Unun Cato Olmn mini, ided i de erte⸗ non limam cra- cultu, alit, adere, ntemn- emeti⸗ Onim⸗ quam Aniſ⸗ jonem UrIS? Ullum fin⸗ ridus, diei ,An⸗ , tan⸗ is pf0⸗ giſterla ipfun Um, ilt it e⸗ ſet ( XII) 153 ſet exemplo, atque ita idem ut foret no- bis via, qui eſt vita: ita Unigeniti Sui Matrem voluit nobis eſſe tum Advocatam, ad quam confugeremus; tum vitæ nor- mam, quam imitaremur: ut ſic per Ejus- dem Sanctiſſimæ Dominæ veſtigia ſimul, & patrocinia ad Coœleſtem illam beatiſſi- mam vitam, felicem illam æternitatem, æternamque felicitatem proveheremur. Quod ergo S. Ambroſius de tota Beatiſſi- mæ Virginis vita pronunciavit, hoc re- ctiſſime uni illi Ejus facto, quod craſtino die cum Catholica Eccleſia recolemus, Purificationi ſcilicet, poſſumus applicare: quia ſi fortaſſe non prorſus omnes, cer- te plerasque, & pulcherrimas virtutes in hoc uno facto eſt complexa. Præcepe- rat DEUsS Levit. 12, ut ſi mulier via or- dinariæ generationis maſculum pepererit, immunda ſit vII. diebus, tum xxXxXIII. diebus maneat in ſanguine purificationis ſuæ ita, ut nihil Sanctum tangat, nee ingrediatur in Sanctuarium, ſeu Tem- plum; tum expletis XL. diebus purifica- tionis ad oſtium tabernaculi offerat agnum cum columba, vel ſi pauper eſſet, duos turtures, aut duos pullos columbarum, unum in holocauſtum, alterum pro pec- cato. Lex altera data eſt Exo. 13. ut omne primogenitum Dgo conſecraretur, * K 5 ho- 154 (SERMO) hominis autem primogenitus pretio redi- meretur. Hæ funt Leges illeæ, quas in Purificatione ſua ad omnem apicem ex- plevit Beatiſſima DEI Mater. Perluſtre- mus nunc perpaucis aliquas ex iis virtu- tibus, quæ in hoc actu clarius effulgent, ut habeamus & materiam, in qua cras cogitationes noſtras occupemus, & docu- menta ad noſtram ſeu correctionem, ſeu imitationem profutura. Virtutum omnium prima eſt humili- tas, ſeu de ſe demiſſe ſentiens animus, remotus ab omni appetitu excellendi aut aliis ſe præferendi ſtudio. Iſtud eſt omnis virtutis, omnis boni ſpiritualis, ipſiusque adeo Salutis æternæ fundamen- tum, fine quo ad Cœlum nemo veniet, cum ei ex adverſo poſita ſuperbia omnis ruinæ, teſte Scriptura, atque æternæ damnationis ſit initium. Eandem virtu- tem Salvator noſter primo loco nobis voluit commendatam; ait enim: diſcite a me, quidnam? quia mitis Jum, & humilis corde. Beatiſſima Virgo autem humili- tate meruit, Virginitate concepit. Hanc virtutem quis non illico, tanquam in il- luſtri exemplo, videt, dum cogitat Ma- trem Sanctiſſimam Purificationis legi ſe ſubjeciſſe! Non enim Illa concepit de vi- r ras ili⸗ 18, di, eſt is, l- t, NIS nee tu⸗ bis te 4 lilis li⸗ ance l Na⸗ ſe Vl⸗ ) ( XIII ) 155 ro, ſed de Spiritus Sancti virtute: nihil in toto hoc Partu non fuit puriſſimum, San- ctiſſimumque. Nihil Ea commune ha- buit cum cæteris Matribus: DEI enim erat Mater; erat Mater, & Virgo; Vir- go fœcunda, Mater intacta. Numquid ergo cogitaſſet cum veritate: non ſum ſi- cut cæteræ Matres, quia nec Filius eſt, ut cæteri filii? Sed longiſſime abeſt a tali cogitatione Mater, non minus humilita- te, quam Maternitate Sua admirabilis. Simillimam ſe facit aliarum Matrum; fa- cit omnia e præſeripto Legis, & pro or- dinaria muliere habetur, præter quam ab iis, quos S. Spiritus arcano inſtruxit Magiſterio, ut Simeonem Juſtum, & An- nam Viduam. Quid ad hoe ſtupendum exemplum dicit in cordis noſtri intimo reſidens ſuperbia noſtra? An non con- funditur? Nos homines exigui, nos nul- lius pretii, quærimus eminere, alios de- ſpicimus, dum DEI Mater in communi ſorte latere quærit. Pudeat nos tam hu- milis Matris filios tam ſuperbos! Quam- quam quid dico filios? Repudiat, & Procul a ſe arcet Illa omnem ſuperbum. Idipſum & IIla facit, quod de DEo Scri- Dtura teſtatur, dum dicit: DEus ſuperbis re- Riſtit, humilibus dat gratiam. Quisque jam ſemet introſpiciat, quantum in hac vir- . tute 156 CSERMoOo) tute diſtet a Virgine Sanctiſſima, ſtatuat- que meliora. Quanto fueris humilior, tanto eris verior cliens, tanto charior filius Matris humillimæ, tanto de Salute tua certior. Altera, quæ ſe videndam quaſi ultro offert, eſt virtus Obedientiæ. Quis non dicat, Beatiſſimam Matrem nullatenus fuiſſe Lege illa comprehenſam? Certe enim non concepit, ut lex ait, ſuſcepto ſemine. At IIla nihil obtendit, nec ſeſe àa Legis illius eximit obſervatione. Satis IIli fuit noſſe, placiturum Dgo, ſi Se ſubdiderit. An tu, Cliens MARIANE, tam facilis es ad obediendum? Superio- rum tuorum voluntati an ita morigerum te, ac cereum exhibes? Obedientia cer- ta eſt, & indivulſa humilitatis filia: cum humilitate adeſt, cum eadem abeſt. Eſto humilis, certo eris & obediens. Id e- tiam vide, an tam ſollicite, & tam in- tegre cuſtodias mandata DEI, quibus te obſtringi non dubium eſt, ac cuſtodi erit Beatiſſima Mater Legem Purificationis, quamvis ea non obſtringeretur. Puritatem vel nomen ipſum Purifi⸗ cationis admonet, ne prætermittamus. Itaque licet ea virtus ſummum alioquin gra⸗ endn ſplena Porik GoS ta àn tione Et v anpl cunc men, cee ciſſin Muiti/ imite acet bezs impt Uibis te, diſen Ten tem Dtur. tion⸗ Te Virt jam ol ſalte ſatnat⸗ milior, charior Lalute u ultro⸗ Uis 101 latenus Certe ulcepto gee ſeſe . Satis , ſ de IANE, uperlo⸗ Eigerorm tin el- ¹ cum . Mo.⸗ ldͤ e⸗ tam In-⸗ nubis te Kocdierit eatiotis, nittalnus⸗ lioqtin gla⸗ ( XII ) 157 gradum in Beatiſſima Virgine obtinuerit, ſplendor tamen ei non modicus ab hac purificatione acceſfſit: ſuntque inter San- Cos Patres, qui credant, ſicut Virgini= tas aucta fuit in Partu, ſic in Puriſica- tione incrementum accepiſſe Puritatem. Et vero quamvis Puriſſima non potuerit amplius purificari per aliquem a quali- cunque impuritate receſſum, potuit ta- men, atque voluit etiam per propiorem accefſfum ad ſummam puritatem. Feli- ciſſimum te! ſi ad hoc, ut Beatiſſimam Matrem in ſtudio Perfectiſſimæ puritatis imiteris, tantum neceſle habeas propius accedere ad ſumme purum, neque ha- beas ullam, a qua recedere te oporteat, impuritatem, ſeu in verbis, ſeu in ope- ribus, cogitationibus, & affectibus. Hic te, velut in re momenti maximi, ſerio diſcute. Facillimum enim eſt, cando- rem animæ ſaltem offuſcare: in ſuo au- tem nitore non conſervatur, teſte Scri- ptura, niſi Dominus det: adeoque ora- tione, ſenſuum cuſtodia, ſui abnegatio- ne integritas ſervatur hujus Angelicæ virtutis. Forſan per negligentiam tuam jam intrarunt vulpes parvulæ, quæ de- moliuntur vineam 2¾ Forſan periculum ſaltem jam adire cæpiſti? Recordare, quan- 158 (SERMo) quantopere oderit omne impurum Virgo Puriſſima. Veniat etiam in conſiderationem ar- dentiffima illa pietas, & devotio, qua tum ſe ipfam ſtitit, tum Sacratiſſimum Suum Filium obtulit, tum etiam præſcri- pta in Lege, Sacrificia. Et Animi quidem Illius ardorem, quanto affectu Dao con- juncta, imo quaſi in Eum abſorpta fuerit, quis poſſit cogitare, nedum elo- qui? Certe ardentiſſimi Seraphim non poſſunt in contentionem cum Hujus Suæ Reginæ ardore venire. At externam ima- ginare tibi Ejusdem compoſitionem, ſub- miſſionem. Ut compoſitzæ manus, ut oculi modeſti, ut totius corporis ſitus, habitus, figura, quaſi loquatur Animam Sanctiſlimam non tam in illo Corpore, quam in Cœlo, coram Divinæ Majeſta- tis throno exiſtere. O cliens Magnæ Matris! ad Hujus te pone latus, confer tuam in Templo exiſtentis compolitio- nem externam, devotionem internam. An non ex merito habes metuere, ne te tam Sui diflimilem abdicet, ac pro filio, pro cliente, pro ſervo Suo agnoſcere ab- nuat? Vide, ut quod pravum in te re- peris, conatu quam maximo emendes, memor illius dicti: Pietas ad omnia D Quo Qod tiſſonnn Mümnng A atis . bus el ctiann Wni inelt OPS 4 ſo ſat: n remn Pium Mu. — 4 Noſh ns, Firgo len ar 3, qua iſimum Dreeſori⸗ idem 10 Coll⸗ blorpta m elo⸗ im non 5 JSuz mima⸗ n, ub. R 5, ſitos, Dimam pore, jek⸗ agnce coner oltio⸗ erham. ne te ereib⸗ te. 1 endes, 1ntiin. God (XIII) 159 Quod quam verum eſt, tam & illud cer- tifſimum: defectum pietatis eſſe pernicio- ſiſſimum. Atque hæc ſi pauca ſunt, eſſe tamen ſatis poſſunt, ut habeat mens noſtra, qui- bus cogitandis craſtino die ſancte, ac etiam jucunde occupetur. Lampadi haud abſimile cor noſtrum dixero; ardet, dum ineſt oleum. Sed hujus crebro repetita opus eſt affuſione. Ac mundus quidem a ſuo impigre affundendo oleo non celſ- ſat: nos autem DEI, & MARIE amo- rem per lectiones, per ſermones, per pium Feſtorum cultum ſæpe inſtaure- mus. ₰△ PRO EoDEM FEsSToO. SERMO II. AAaur ſumus cras Solennem Matris noſtræ Sanctiſſimæ diem. Gaudeamus, & animos noſtros pio rev erentiæ affectu, devotionis ſtudio, amoris igne accenda- mus. Oſtendamus nos Ejus cultores, filios, 466 (SERMO ) filios, amatores. Cor noſtrum, quod poſt DEUM IIIius eſfſe alioqui ſemper debet, rurſum Illi donemus, nosque to- tos Illius ſervitio, venerationi, prædi- cationi æterna oblatione, aerfectaque devoveamus. Sit hæc noſtra ſollicitudo non craſtina ſolum, ſed per omnem vi- tam, nequid in nobis reperiatur, quod à nobis avertat purifſimos, Sanctifſimos- que MARI,. Oculos. Si noſtra nobis conſcientia teſtimonium perhibet, quod ſumus DEI, & MARIB filii, cuſtodiamus omni cura hanc omni theſauro majorem felicitatem. Sin autem redarguimur pro- Pprio noſtro interno teſtimonio, tollamus e medio parietem peccati, qui nos cum DEo noſtro, cumque Matre noſtra in a- micitiam, mutuumque amorem conveni- re non finit: per finceram confeſſionem, & ſeriam vitæ converſionem abrumpamus horribilem illam catenam, qua nos in- ferno alligatos, fibique ſubjugatos tenet Lucifer, ac non finit Cœlum verſus, ad Patrem noſtrum, & ad Matrem noſtram evolare. Sed craſtina hæc Purificatæ Beatiſſimæ Matris Solennitas, pPræter hanc purificandæ noſtræ conſcientiæ, & ab omni peccato emundandæ curam, fſi= ne qua nullus cujuscunque ſolennitatis cultus Ei Poteſt placere, aliam peculia- riter liter totis di, Prep Virt lado ti3 in ve ter! hum poßt tiarn Mu Pant ſbi 2 Nuod tefe. Ata inks 1005 meli Vir⸗ derie 4t Chr qucd enper e to⸗ DrEdi- Gaque eitudo n Vi⸗ uod Himos- nobis Gvodl diamus jorem ur pro⸗ MIlamus 1s Cu 9 ⸗ NWeni⸗ goneln, pamus n05 II- 8 tenet ſus, 1d noſtram rificatee Pretel tiæ, 6 , 4 Initatis eenli. ritel (XIV ) 161 riter curam depoſcit; nimirum illius vir- futis viam ineundi, ſtudiumque arripien- di, quam Ipſa, dum purificari voluit, Præprimis & exercuit, & nos docuit. Virtus hæc humilitas eſt, cujus ſi defectu laboramus, fruſtra nobis blandimur, vel- uti amatores, cultoresque ſimus MAR ₰ℳ: in vanum Eam inclamamus, Mater! Ma- ter! Neſcit enim ſuperbum filium Mater humillima. B Eſt autem Virtutis hujus natura in eo Poſita, ut de nobiſmet ipfis modeſte ſen- tiamus, nemini nos præfer mus, mo om- nibus inferiores nos exiſtimemus, dicente Paulo ad Philip. 2. in humilitate Juperiores ſibi invicem arbitrante. Et S. Thoma 2. 2. q. 161. a. 3. guilibet homo ſecundum id, quod ſuum eſt, dehet ſe cuilibet proximo ſuhji- cere. Ac ne cui forſan obrepat hæc co- gitatio, fieri non poſſe, ut nos omnibus inferiores arbitremur, quoniam videmus nos quibusdam manifeſte majores, aut meliores, occurrit S. Auguſtinus I. de Virg. c. 52. exiſtimate aliquos in occulto Ju- beriores, quibus eſtis in manifeſto meliores. Atque hæc eſt illa virtus, quæ omnium Chriſtianarum virtutum ordine prima eſt; a qua Chriſtianæ, vitæ initium ducitur. Fundamentum eam reliquarum Virtutum appel- 162 (SsSRMO) appellat S. Hieronymus in Vita Paulæ. Fundamento eam comparat S. Auguſti⸗ nus Ser. 10. de Verbis Dom. dicens: co- gitas magnam fabricam conſtruere celſitudinis? de fundamento prius cogita humilitatis. Ex quo S. Doctoris effato colligimus: qui nulla præditus eſt humilitate, ab eo nul- lam Chriſtianæ probitatis fabricam poſſe educi; exiguam vero, ſi non nmiſi modicæ fuerit humilitatis: eum vero ſolum ad magnam perfectionem evaſurum, foreque magni apud DEUM meriti virum, qui in- ſignem in animo ſuoò fundaverit humilita- tem. Quare ne Chriſtianus quidem dici meretur, iſta qui virtute caruerit, dicen- te Origene hom. 8. in Luc. Proprie in Scripturis una de Virtutibus humilitas commen- datur. Ait quippe dalvator, diſcite a me, quia mitis ſum, & humilis corde. Auguſti⸗ nus vero l. de Virg. c. 31. humilitas pene tota Diſciplina Chriſtiana eſt. Et Joannes Climacus Gr. 1. Chriſtianus is eſt, qui Chri- ſtum in verbis, & factis imitatur: Chriſtus autem primo loco Suam commendat hu- militatem. Non ergo Coœxli fublimitatem ſibi quisquam polliceatur, qui ſibi nune in ſuis oculis, in judicio ſuo proprio ſub- limis eſt. Sed ad Matrem noſtram, Ean- demque abſolutiſſimam humilitatis Ma- ei⸗ ⸗ ⸗ io Ex gui nul⸗ oſſe icxe d gue iin⸗ Ulita⸗ ciei jcen⸗ ie in er- CC Xy) 1863 giſtram videndam, & audiendam rever- tamur. Quadrageſimo poſt editum Divinum Suum Partum die, juxta Legis Præſcri- ptum vadit in Jeruſalem, fiſit ſe, & U- nigenitum suum Domino, offert, quæ per Legem Moyſi præcepta erant mune- ra, & purificatur Virgo, cui ea puritas inerat, qua ſub DEo major haberi nequit. Ouid agis, o Virgo Puerpera! Quo Te demittis non jam dico noſtra, vilium ſervulorum, ſed Summi DEI, Altiſſimi Mater! Quid aliud faciunt de communi fæœminarum ſorte matres, quæ, expleta concupiſcentia, amiſſa Virginitate, pro- les ſuas in ini quitate conceperunt, in do- loribus, & gemitu parturiverunt, & dein- ceps in ſanguine purificationis ſuæ deli- tuerunt? Iſtas Lex Moyſis deſignabat; heæ ab immunditia ſua purgari neceſſum habebant; non Tu, Puriffima! non Tu, Mater quidem, ſed absque jactura, imo ſummo cum ornamento Virginitatis! Quis- nam eorum, qui videbant Eam Hieroſo- Iymam, & ad Templum Domini tenden- tem, parvulam Prolem in ulnis Suis ge- ſtantem, non exiſtimabat, Eam unam efſe cæterarum inſtar matrum, niſi aut cum ſene Simeone, & Prophetiſſa Anna veri- L 2 ta⸗ 164 (SERMO) tatem ab ipio Spiritu S. fuerit edoctus, aut ex ipſa Cœleſti quadam oculorum, oris, totiusque corporis, inceſſus, & motuum compoſitione, aliquid humano majus fuerit ſuſpicatus? Non ergo ab hominibus honorem quærebat, quamvis ſibi debitum: non allis præferri ambie- bat, quæ omnes longiſſime anteceflit: non erubuit in communem cæterarum Ma- trum cenſum referri. Nequaquam IIla Secum eſt ſic ratiocinata: Non ſum ut cæterzæ mulieres; Lex Moyſi pro c&te- ris omnibus Matribus eſt, non pro méeé. Ego de Spiritu S. concepi, & integra Virginitate edidi meum eundem, & DEI Filium. Nulla mihi opus purificatione- Sum longe majus aliquid, ac reliquæ Matres: nulla unquam par mihi Mater, ut proli meæ nulla Par proles. Dignita- tis ergo meæ, conditionis meæ mihi ha- benda eſt ratio: non debeo ad reliqua- ruin fœminarum æqualitatem me dewit- tere. Et vero Filii quoque mei honori conſulere debeo. Quis Eum putabit Filium DEI, me Matrem DEI quis ju- dicabit, ſi aliis prolibus IIle, aliis Ma- tribus ego æquales apparuerimus? Pro- cul hæ, ſimilesque cogitationes erant ab anime humillimæ Matris. 9 - ain tert niufl mid lur 10 eu neb cor ror peri iinge cum Del Lor tur riſte AMiis etia vel bitn Am eins, um, maN Amnvis CXIV ) 165 O quam longe alii ſumus! Matri huic neſtræ quam oppefſitis & ſenſbus, & mo- ribus vivimus! Pudere nos coram Cœlo, & terra debet impudentiſſimæ, intoleran- dæ noſtræ ſuperbiæ. Mille titulos habe- mus noſmet humiliandi, infra mortales omnes demittendi, nec ſolum omnes in animo noſtro nobis præferendi, ſed ex- ternis etiam ſignis noſtram erga eos ſub- miſſionem conteſtandi: peccata, quæ com- miſimus; bona, quæ omiſimus; ad ma- lum proclivitas, ad bonum tarditas, dæ- monis in nos poteſtas, noſtra adverſus eum imbecillitas; mentis ignorantia, te- nebræ, cæcitas; voluntatis perverſitas, corporis miſeriæ, originis ſordes, futu- rorum incertitudo, damnationis æternæ periculum, Salutis amittendæ diſerimen ingens, & plurimæ aliæ nos cauſæ cir- cumſtant, ad humilitatem aſſidue com- pellentes. Nos tamen, veluti totidem ar- gumentis ad elationem provocaremur, turgemus faſtu, mentem noſtrimet hono- rifica exiſtimatione plenam gerimus; nos Aliis non cozitatione ſola, ſed faſtuoſis etiam verbis, geſtibus, actibus præferi- mus, êambimus honorari, ſi laudamur, vel officio aliquo colimur, id nobis de- bitum arbitramur, & gaudemus, ſi negli⸗ gimur, aut vilipendimur, aut arguimur, L 3 quan- 166 (SERMO) quantopere conturbamur, contriſtamur ? O impudentia! quid ſuperbis terra, ci- nis, homuncule? An tua te Sapientia eri- git? proh! ſiqua eſt, quantula eſt? cur non cogitas incomparabiliter plura igno- rari a te, quam ſciri, adeo ut ex vero dicere poſiss: ſeire meum nihil eſt? Ad hæc, eleva luperbos tuos, ſi potes, ocu- los ad MaRIAM. Sedes illa eſt Sapien- tiæ, & humillima eſt. Tum ad ipſum JzsOM exporrige obtutum. Eſt ipſa Pa- tris Sapientia, & humillimus eſt. Into- leranda ſuperbia (exclamat S. Bernardus) ut, ubi Rex gloriæ (addamus, & Regina gloriæ) humiliatur, ibi vermis exaltetur. Quid porro ſuperbis terra, cinis, homuncule? an ob dotes corpo- ris? ſed quænam ſunt? Ob natalium tuo- rum ſplendorem? quantus eſt? Ob futu- rorum ſpem? quam procul hæc ſunt, quamque incerta omnia! Ob ſtatum, gra- dum, ordinem, conditionem? at non tu magis illi es dedecori, quam is tibi de- cori? Quo ſtatus eſt Sanctior, aut Ordo ſublimior, hoc magis tum exornatur hu- militate, tum ſuperbia deturpatur. Vi- de iterum Dar Matrem cum Filio. &Re- gia ibi ſtirps eſt, Davidis prognata San- guine: ornamenta omnia maxima, Di- Eni⸗ zmit⸗ ma! Chri Mat humi ptun plere Parte cu quie pans i ſod. Diet ten⸗ in lli lach tmis era, vo. tno⸗ ⸗ unt, gra⸗ n t rdo L hu⸗ Vi⸗ Re⸗ Han⸗ Di⸗ ni⸗ ( XV 9 167 gnitas ſumma, & tamen ſimul profundiſſi= ma humilitas. H Aucdi ergo dicentem tibi &que, ac Chriſtianis omnibus Filium, & cum Filio Matrem: diſeite a me, quia mitis Jum, pumilis corde. Audi hoc Divinum præce- ptum, & ſaltem in poſterum fideliter ex:- plere ſatage, ſi de IIlius grege eſſe, & partem cum IIIo, ac Matre Ejus habere cupis. Hoc ſi renuis, tum vero, quis- quis aut jam ſis, aut futurus deinceps, pars tua in æternum futura eſt cum eo, ui eſt Rex ſuper univerſos filios ſuperbiæ. ob. 41. V. 25. — (PRO EODEM FESTO S ER MO III. Ganciam quandam filialem hilaritatem, pietatem quotidiana majorem, ardentio- rem DEIPARE cultum craſtina nobis dies imperat, quoniam dicata eſt recolendo illi Virgineæ hujus Matris pulcherrimo facto, dum quadrageſimo poſt Partum L 4 Suum 168 ( SERMO ) Suum die, juxta Moſaicæ Legis præſcri- ptum, in Hieroſolymitano Templo ſe ſtitit purificandam. Cujus quidem facti myrſterium ſi attentiore ſtudio perſerutari velimus, ad ejus admirationem, & ve- nerationem ita excitari nos ſentiemus, ut ſimul exquiſitæ cujusdam puritatis in- cendendi ſimus deſiderio, curamque afſ- ſumpturi peculiarem. Virgo purificatur. At, quæ Virgo? Qua nihil purius, nihil ab omni labis umbra remotius habet tota mere condita- rum natura rerum. Ipſa Divini acies Oculi, cui reconditiſſima quæquæ ſunt in propa- tulo, quam nulla, utut exiliſſima, effugit ullius macula; in hac tamen Virgine ni- hil intuetur niſi candorem nitidiffimum, & amore quovis dignam pulchritudincm. Tam illibatzæ, tam decoræ Virginis quæ- nam igitur hæe eſſe poſſit Purificatio? Sane hoc attendens quispiam, jure fibi videatur poſſe contendere, neque fieri Purificatienem iſthic potuiſſe, neque ſine talis Virginis injuria eam poſſe cogitari. Etenim ſi non poteſt ſanari, qui nullam in ſe habet ullius ægritudinis partem; neque debitis exſolvi, qui nullo cuiquam eſt nomine obnoxius: qui minus recte di- Xerimus, puram fieri haud poſſe, a qua pro- proe Nihul ubzs ezri pyulcht rvinee n. ( moVE ſet a iam 3 in tellig 6 ſüpen ornat Summ Cord deſlit Kde üinds batl tia, deba eidon ka e don na miſti den ſoti. 0 ſe fac Utari ve. mus, 6 in. 41. (XV ) 169 procul emnis abeſt ſpecies impuritatis? Nihil equidem verius, quam non potuiſſe labis cujusquam detergendæ cauſa purifi- cari Virginem Puriſſimam: at vero ad Pulchritudinis Suæ incrementum, ad Di- vinæ augmentum Gratiæ potuit Purifica- ri. Quamvis enim nihil erat, quod re- moveri mereretur, erat tamen, quod poſ- ſet accedere: velut intaminatam quam- Piam lucem intendi poſſe intelligimus, ab inquinamento depurari poſſe non in- telligimus. QOuanto putamus ſpecioſior, quanto ſupernarum virtutum, veluti gemmarum, ornatu locupletata, quanto denique in Summi DuI conſpectu gratiofior, Divino Cordi amabilior MARIA e Templo re- ceſſit purificata, quam acceſſerit purifi- canda ? Magnarum Virtutum ſpecimina unus ille Purificationis actus complecte- batur. Singularis enim hæc fuit obedien- tia, dum legi ſe ſubjecit, cujus non ſtrin- gebatur vinculo. Suo Filio, qui Circum- eiſionis Legi paruit, ſe conformandi cu- fa exacta. In eodem Filio offerendo conſummata Religio. Perfecta in Divi⸗ nam Voluntatem reſignatio. Animi de- miſſio nullis ſat verbis prædicanda. Qui denique omnium MARIÆ actionum per- L 5 pe- 17 (SERMO) petuus actor, & comes individuus fuit, Amor Summi Boni puriſſimus, intenſiſſi- mus. (ollige jam, quantam in Ea neceſſum ſit factam eſſe Sanctitatis, excellentiæ, & Divinæ Gratiæ acceſſionem. Quod ut magis eluceat, omnium Credentium Patrem Abraham intueamur, ac tum ad Hanc noſtram omnium Credentium Ma- trem nos referamus. Credidit ille Däo, & reputatum eſt illi ad Juſtitiam; placuit igitur, & acceptior factus eſt DEo. Cir- cumciſionis legem prompte, fideliter ad- implevit; rurſum reputatum eſt illi ad Pſtitiam, crevit internus animæ decor. ilium, quem diligebat, Iſaac ad mon- tem duxit, vinxit, affectu immolavit, dextera immolare paravit; ingens ad priorem Juſtitiam, & Divinam amicitiam acceſſit cumulus. Amavit ergo, & gra⸗ tiæ Suæ adjectionibus exæquabat DEUs in Abraham illam Ejus fidem, illam obe- dientiam, Religionem, animi reſignatio- nem, illam denique mirabilem intimæ cum DEoO conjunctionis familiaritatem. Hæc ſunt, per quæ magnæ Sanctitatis, & Cla- riſſimi tum in Cœlo, tum in terra nomi- nis Patriarcha effectus eſt Abraham. A- ge jam, quoniam pulcherrimarum virtu- tum tantundem, aut eo amplius edidit Sacerrima Hæc Abrahæ Filia, dum Pu- ri⸗ — Tificati tas Iu feciſſe abſoli, Ate quale lis ho a eſt H mus;, dent gnitue re ule ceſſe⸗ Dao tiam r ke, nobis gratia⸗ noN) Imme tum 4 rirule donor dit nor, Verſi Nin tione klit, ſil⸗ effum ntix, Nod ltium ad o, acvit ir⸗ t ach⸗ i ad ceot. mon⸗ wit, 40 tiam “ DEUS obe⸗ atio⸗ cui Hre Cla⸗ omni⸗ jirtu⸗ didit (XV) 171 rificationis ritu defungeretur, quantis pau- tas iuternum IIlius decorem audtibus pro- feciſſe? Si Pulcherrima, ſi nitidiſſima, ſi abſolutæ Sanctitatis, perfecti decoris jam ante fuit Heæc Dso Filio digna Mater: qualem compellabimus, aut quibus titu- lis honorabimus, poſteaquam tanto effe- cta eſt ſublimior? Hice jam ſe cohibere non poteſt ani⸗ mus; neque mirabilium, quæ reſplen- dent in MARIA, multitudinem, aut ma- gnitudinem intra ſe quaſi coneluſa ſuſtine- re ultra poteſt: erumpat, exæſtuet ne- ceſſe eſt. Ac primum Eterno, Optime Dgo debitam religioſiſſimo affectu gra- tiam referamus, qui captu noſtro majo- res, uberioresque in Chariſſimam Sibi, nobis quoque Dilectiſſimam MARIAM gratias, cum in Purificatione, tum nullo non Vitæ IIlius tempore ibat collatum. Immenſus omnis boni fons, ac intermina- tum quoddam pelagus Dgus cum ſit, non rivulos, non amnes, ſed ingentia maria donorum in MARIAM jugiter effundebat. Sit eapropter Divinæ Bonitati laus, ho- nor, gloria, gratiarum actio. Tum con- verſi ad Virginem Matrem, feliciſſimam Ejus ſortem filiali proſequamur gratula⸗ tione; & tota cordis contentione amo- remn 172 C(SERMO) rem profiteamur, venerationem exhibea⸗ mus, præconia celebremus. At vero non acquieſcit Sanctiſſima Virgo in laudationis, aut quocunque of- ficio ſolis verbis peracto. Opera ſibi ex- hiberi poſtulat: vitam Suæ Vitæ confor- mem, virtutum Suarum imitationem a Suis Illa exigit amatoribus. Pervulgatum enim eſt illud Magni Gregorii: probatio amoris exhibitio eſt operis. Quapropter in hac Purificationis ſolennitate, ſi vero er- ga Puriſſimam Virginem amore inflamma- mur, vitæ noſtræ puritas quædam ſingu- laris ante omnia nobis eſt curanda. Pu- rificari nos, inquam, oportet. Cujusmo- di autem purificatione? Longe abſumus ab ea, quam nunc admodum in MARIA ſumus intuiti, conditione. Nobis enim macularum, a quibus emundemur, ſor- dium, a quibus liberemur, abunde ſup- petit. Non corpus noſtrum, non veſti- mentum, non ædes, non quælibet res alia tam ſæpe, tam facile fœdatur, quam animæ noſtræ de mundi hujus ſi non lu- to, eerte pulvere, aliquid adheæreſcit. Etiam pervigili oculo tuam ſi ſerves ani- mam, feſtuccam haud evitabis, in trabem procul dubio incurſurus, ſi conniveas. De ſua hac ad lapſum proclivitate nimis mani- manif det t me creta tione fſeco Namm ebis Animn. lictis Prep Dies iplas AM con 2d 498 Ten com Va im qu⸗ aut deli nol elin rad cil in ibe⸗ ma ne ol. biex nkor⸗ em 4 atunn jokatio ter in t0 er⸗ Nmmma- ſingu⸗ Pu. Usm⸗ oms 4nIA enimm r⸗ e ſup⸗ velti⸗ et e5 ,quam 0l U⸗ releit. 5 ni. mabenn hireas. nimis ani⸗ C( XV 9) 173 manifeſtum cuique ſuimet notitia perhi- bet teſtimonium. Te ipſum, quisquis me audis, te inquam ipſfum ſe- creta, ſed candida, & libera cogita- tione inſpice, contemplare. Videbis pro- fecto, quos tollere poſſis, nævos, uti- nam paucos, vel certe non graves! Vi- debis aquam neutiquam illimem: nempe animam tuam variis inquinari ſolitam de- lictis, in vitæ tuæ modo complura re- prehendenda: inter actiones tuas inve- nies inutiles, vanas, noxias: forſitan & ipfas juſtitias tuas Panno menſtruatæ non abfimiles invenies. Ad hæc natura, & conſuetudine pronum te ad deteriora, ad meliora pigrum perſentiſces. Quid agas igitur? Sanctiflimam Virginem ad Templum procecentem ſequere; tibi conveniente Purificatione animam tuam inſtaura, ac deinceps omni cuſtodia ſer- va cor tuum, omnique virium tuarum impendio enitere, ne coinquinatum quid- quam introeat. Quod ſi aut fragilitate, aut oſcitantia tua evenerit unquam, ut delicto quopiam præoccuperis, tum vero noli tardare, quin ocyus malum illud elimines, ne per longiorem moram agat radices, firmetur, ac ſerpat latius. Diffi⸗ cile fortaſſe cuiquam videbitur, tantam imperare ſibi curam puritatis? Sadi 174 (SERMO) 7 Sanctiſſimæ Virgini eſſe in amoribus, qui a DEI amoribus nunquam ſejunguntur; ab IIla in Chariſfſimorum filiorum numero haberi, foveri, protegi quisque deſide- rat, & in ſummæ felicitatis loco repo- nit. Sane merito. Quis enim beatior, quisve de Gratia DEr, de Salute ſüa ma- gis ſecurus, quam MARIXZ verus cliens, genuinus filius? Licet hac tanta potiri fe- licitate, modo libeat. Purum cor, pu- ra vita quæritur: hac conditione dile- ctum eſſe filium, & ſub tutela Divi- næ Matris vivere datur. Nam ficubi abeſt puritas, & gravis ineſt peccati fœ- ditas, inde neceſſem eſt utique, ut IIIa nitidiſſimos Suos avertat oculos, & Ma- ternum Suum amorem auferat. Quod autem purum eſt, id amat Illa, ac ea quidem ratione, ut qui puritatis eſt, i- dem ſit & amoris gradus. Ergo ſi te ve- re amas, ſaluberrimam hanc cogitatio- nem fac mente tua concipias, & identi- dem revolvas: quanto fuero purior, quo major mea fuerit cura, & diligentia, animam meam a peccatis etiam venialibus perpurgandi, & immunem ſervandi, tan-= to me plus diliget, & arctioribus ad- ſtringet nexibus illa Cœli, & terræ Do⸗ mina, IIlIa DEI Mater digniſſima, & po- tentiſlima: & non Sola Hæc, ſed fimul “JMWũ ipſa iolai tanto tanta tudin Ma 128 0 quan in he Ptand Nire jucdie Ppled- di vi⸗ Pecc⸗ ONN tench Pret terne jede eya Neg. le facer Vete elto ruin teſt⸗ Nih 8) gvi Untun; Wmero eſide. tepo. tior ;, ſama- jens, i fe. M. dile⸗ Divi- ſicubi c xV) 175 ipla infinita DEI Majeſtas Suo me amore tanto majore dignabitur. Quis non hanc tantam excellentiam, hanc tantam beati- tudinem velit ſibi vindicatum ire, ſum- mam in eo induſtriam ponendo, ut no- Xas quaslibet evitet, aut ultro illapfas quamprimum everrat, ejiciat? Si enim in hac miſera mortali vita nihil magis o- ptandum eſt, nec felicius quidquam eve- nire poteſt, ac vita, quam Suo DEs judicio approbat, benevolentiaque com- plectitur; patet profecto, ad hujuscemo- di vitam agendam, & ad omne id, quod peccati rationem habet, removendum, omni ſtudio, ac unice nobis eſſe conni- tendum. Alterum hujus ſollicitudinis fruéctum Ppræterire non debeg. Dum vivimus, æ;- terna noſtra ſalus incerta eſt, millenis ob- jecta eſt periculis. Feliciter ad portum evadunt timidi, humiles, circumſpecti: neglectus, audacia fere affert exitium. Itaque ſi leviores lapfus cœperis nihili facere, ſi nullo horrore admiſeris, ſi in- veteraſcere, & congregari ſiveris, certus eſto ſecuturam, nec jam procul abeſſe ruinam. Ipſa enim terna Veritas at- teſtatur: qui ſpernit modica, paulatim decidet. Nihil igitur ſapientius agere poſſumus, quam 176 (SERMO) quam ſi ipfis ruinæ principiis ſumma cau- tela obſiſtamus. Obſiſtemus autem non alia melius ratione, quam omne pecca- tum, utuùt leve videatur, ſollicite effu- giendo, vel ſi commiſſum eſt, expellen- do. In quo quanto fuerimus accuratio- res, hoc ab animæ noſtræ æterna ruina eri- mus remotiores. Quod ſupereſt, a Sancliſſima Virgine, Matre noſtra, ſupplici, & devotiflimo corde petamus, ut per potentifſimum ſuum Patrocinium removeat a nobis, quidquid Ejus, & Divinis oculis in no- bis vel minimum diſplicet: efficiatque, ut Puritatis Illius, quantum licet, ſimus imitatores, donec in delicioſiſſimo Ejus- dem conſortio fiamus Divini Vultus con- templatores. PRO FESTO ANNUN CIATIONIS B. V. M. S E RM O Kroeat nos iterum ad nova Spiritus gaudia, ad Sacros jubilos, ad pietatis ar⸗ arde rit, tas, teeo hübe Ten Vina, Rub Salu gelo plet DEI Lin “? judi rifie⸗ Pit gelo ſt N lam ſibn lum noc eran mel erat ( XVI) 177 en. ardorem magna, quæ craſtino die recur- i/ rit, Sanctiſſimæ noſtræ Matris Solenni- deccg. tas. Cujus vero temporis memoria nobis em. recolenda proponitur ? Aut quodnam ellen. Myſterium ad venerationem noſtram ex⸗- tatio. hibetur? Grande, Divinum Myſterium! naertii. Tempus plenum Sanctitatis, plenum Di⸗ vinæ gratiæ, & Salutis humangæ. Ardet Rubus iterum, nec tamen comburitur. gine, Salutatur nempe Sanctiſſima Virgo ab An- no gelo, fœcundatur a Spiritu Sancto, im- Enum Pletur ineffabili conceptu terni Filii obs, DEI. Virgo manet, fit Mater tamen; o0. & inaudito a ſæculis prodigio, Materni- tqne, tas Virginitati conſociatur, neutra præ- ns Jucdicante alteri, imo utraque alteram mi⸗ Eis. rifice illuſtrante, ac exornante. Conce- con- Pit ergo MaRIA, annunciante ſibi An- gelo, Filium DEUM. Ancilla Domini fit Mater DEI. Uterus Virginis fit tha- DH lamus Kterni Regis, Ei novem ipfſis men- ſibus gratiſſimum præbiturus habitacu- lum. O Felicitas! O Dignitas MARI-B! O Dignatio DET! O charitas Creatoris noſtri erga nos miſeros mortales! Perditi eramus, ſub triſtiſſimo peccati jugo ge- piites mebamus. Nulla reparationis ſpes ſuper- gietats orat, niſi noſtri miſereretur Filius Altiſſi- A. M mi. 178 (SERMO ) mi. Miſertus eſt: ſalvandi nos officium in ſe aflumpfit: Aſſumptum expleturus, Deſcendit de Cœlo, & Incarnatus eſt de Spiritu S. ex MARIA Virgine, & Ho⸗- mo factus eſt. Noſtra igitur reparatio, & Salus incepit ab hoc Salutari deſcenſu Domini in Sanctiflimæ Virginis Uterum. Hoc illud beatiſſimum tempus eſt, quod tam ardenter, tot ſæœculis, Veteres in limbo detenti Patriarchæ ſuſpirabant, lamentabiliter vociferantes: Norate Cæli doſuper, & nuhes pluant Juſtum, aperiatur ter- 7à, & germinet Qalvatorem. Iſa. c. 45. V. 8. Item: Utinam diſrumperes Cælos, & deſcen- deres. Cap. 64. V. I. Hoc illud eſt, quod tot antea ſæculis Propheticis ſuis oculis proſpiciens Iſaias, exclamavit: Ecce Vir- 20 concipiet, & pariet Rilium. Cc. 7. v. I4. Jeremias quoque, c. 31. v. 22 Creavit Dominus novum ſuper terram: famina circum- dabit Virum. Impleta ſunt bhæc Angelo Domini annunciante MARI £, & Hac fi- dem humiliter dante, Seque Ancillam Domini conteſtante. Tum enimvero ir- rorarunt Cœli Virgineam Caſtiſſimi Ute- ri terram, ut Salvatéôrem germinaret. Tune diruptis Cœlis deſcendit deſidera- tus Ille cunctis gentibus. Tunc Virgo concepit. Tunc Fœmina MARIA cir- cumdedit Virum, Antiquum dierum, Qui erat . eta OII a te ⸗ ris tier tian dur len cra SAl dee ten V fee⸗ lun rus, eſt Ho⸗ io, endu m. od 8 in At, Crli ter- . V. ier. gnod Clis Ir. 14 ecit ireue . gelo c f⸗ illam 0 it⸗ Ute⸗ 2 Haret. dera⸗ Vingo 1 cir · ,Oi t . (xvVI) 179 erat in principio, & per Quem facta ſunt omnia. Habes, anima noſtra! mirabilia, magnalia DEr, quorum conſideratione te paſcas, oblecteris, & obſtupeſcas: quæ quantumcunque conſideraveris, ſem- per quidem proficies, ſemper delectabe- ris, ſed magnitudinem rei nunquam eme- tieris. Ad quantam Dignitatis excellen- tiam ſublimata eſt Terbeata Hæc Virgo, dum Intaminato Suo Sinu excepit Pro- lem Suam Diviniſſimam! Idem hic Sa- cratiſſimus Conceptus quam nobis extitit Salutaris! Quanta nobis per eum acceſſit neceffitas amandi DuEUM tam noſtri aman- tem, noſtræ Salutis adeo fitientem, ut Virgineo Se Utero abdere, & homo pro nobis fieri non dedignaretur. Quam ar- cto nexu conſociatos, quam indiſſolubili fœdere veluti conglutinatos eſſe nos opor- tet cum Filio, cumque Matre, cum Js- sU, & MARIA! quoniam Ille pber Hanc ſeſe nobis dedit; Hæc autem IIlum no- bis edidit Salvatorem. At vero, vide rem grandem, & nul- l1o metu ſatis pro condigno expaveſcen- dam. Factus eſt Filius DEI Salvator tuus; concepit MARIA JESUM, hoc eſt, Domina Salvatorem: Salus tamen tua per M 2 hoc 180⁰ (SERMO) hoc neutiquam lin vado eſt. Salus, in- quam, tua æterna, ſicut exoptanda eſt unice, ita perdi poteſt longe facillime. Atque ſic tua nunc opus eſt vigilantiſſima cura, aſſidua attentione, maxima ſollici- tudine, ut ne gratiam DEI reſpuas, ut Salvatori tuo Salutem tuam curanti coo- pereris. Qui enim ereavit te ſine te, non Jalvabit te ſine te, ut recte dixit S. Augu- ſtinus. Noli errare, noli temet decipe- re. Verum eſt equidem, fſitit ſalutem tuam Optimus Salvator Jäsus, & cum Filio Suo Benigniſſima Mater MARIA: cupiunt Hi animam tuam poſt mortalem hanc vitam ad Cœleſtem illam Jeruſalem introducere, ubi quanta Omnipotens DEUS Eledtis Suis paraverit gaudia, nec oculus vidit, nee auris audivit, nec in cor hominis mortalis aſcendit: Huc ut tandem pervenias, orat nunc pro te Vir⸗ ginea Mater: interpellat pro te apud Pa- trem Divinus Filius; Pater gratias ube- res tibi largitur, & media ſubminiſtrat omnia ad fugiendum peccatum, ad vitam ſancte inſtituendam, atque ita ad evi- tandam æternam mortem, Cœleſtem ve- ro Gloriam obtinendam. Sed non ſal⸗ vabit te ſine te. Tuum eſt Divinis obſe- qui Gratiis, vitam pie, ſancteque inſti⸗ tuere: animum adamantina quadam du- ri⸗ kltie dec pro⸗ uen lute trar be ip en Anm cog gui Vikl e in lis Tun Ns⸗ Vis tol e tat i nil in⸗ 1e ime. fima liei⸗ t coo⸗ Nt Ugl⸗ cie⸗ Utetn culn 8IA! alem lem Otens nee e in e N. eVir⸗ 4Pa- Ube⸗ Hiſtrat Vitann eni- n Ve⸗ ſal⸗ oble⸗ ( XVI) 181 ritie obfirmare contra omne peccatum, occaſiones péccatorum evitare: DEI, & proximi amorem colere; libenter, fre- quenter, ardenter orare: verbo, de ſa- lute tua ſemper eſſe ſollicitum, huic con- traria reſpuere, proficua conſectari. Ha- be (id, quod nunquam ſatis commenda- ri poteſt) habe cum Regio Propheta in mente tua, & ante oculos tuos ſemper annos æternos: tuam nimirum quotidie cogita æternitatem, cui de die in diem, quin & omni momento fis propior. No- viſſimorum tuorum recordare quam fre- quentiſſime, unde Scriptura teſte fiat, ut in ternum non pecces. Felicem te, atque craſtinæ MARITA- NÆ lætitiæ ex merito participem, ſi ta- lis eſt, futurusque eſt vitæ tuæ tenor. Tum enim vere tua quoque Mater eſt MARIA, & Salvator tuus IEss eſt. Quod ſi autem mundi hujus Syrenes ſua- vis ſui cantus illecebra plus in animum tuum poſſunt, quam voce Sua DEUS: ſi cupiditates tuas frænare non vis: fſi ten- tationibus reſiſtere, pravas conſuetudines abrumpere, & ahdicare arduum nimis vi⸗ detur: ſi denique ſalutis tuæ vivis incu- rius, quis te vivit infelicior? Adeo enim nihil tibi profuturum eſt, quidquid nune M 3 ab ₰△ 182 (SERMO „ ab Optimo Salvatore, Ejusque Matre Sanctiſſima tibi impenditur curæ, & gra- tiæ, ut inde potius horribilius buum fu- turum ſit judicium, exitium deterius. Tum enim audies terrificam illam Chriſti, non jam Salvatoris, ſed Judicis, non A- gni, ſed Leonis exprobrationem: quid ultra debui facere tibi vineæ mezg, & non feci? propter te homo factus, Pal- ſus, mortuus ſum, ut tu fimilis DEo fie- res, non patereris, æternum viveres. Conſule tibi ergo nune, dum res eſt integra, dum es in via. Elige adhære- re DEoO, & Beatiſſimz Matri tuæ. Per- mitte infelicem mundum; pereat ille, quando ita obſtinate vult, cum ſua mul- titudine. Non te illius neque promiſſa ineſcent, neque exempla abripiant, ne- que axiomata pervertant; nullæ denique illius machinæ, artes, technæ, violen- tiæ in transverſum te agant. Tempora- neum enim, & nimis quam breve eſt, quidquid mundus dat, promittit, aut comminatur, & ideo nihili faciendum.- Si ſapies, ea ſola curabis, quæ ſunt .- terna. Accipe igitur confilium, arripe juſtitiam, amplectere Sapientiam, cujus initium Timor eſt Domini; quæ deride- tur quidem, & fatuitas reputatur a mun- da- dani⸗ A tte D us. iſti, 4. id al⸗ lle⸗ . ent ere: bet⸗ le, lul- ue len⸗ 0ra⸗ eſt . At lun. ripe jus ide⸗ hun⸗ (XVII ) 183 danis, ſed denique perducit ad vifonem, & amplexum DEI. DE PASSIONE DOMINI S E R M O I. Oe amantillimi noſtri Salvatoris Palſ- ſione locuturus, non vos ad gaudia, non ad ſanctam quandam, ut alias, invito hilaritatem: ad lamenta, ad lacrymas, ad ſeiſſionem cordis, ad doloris, qui animam tranſeat, gladium evocamur. Quis enim locus lætitiæ, aut quæ abeſſe poteſt triſtitia, ubi ſpe- cioſus forma præ fllis hominum, Domi- mnus Virtutum, & Rex gloriæ, DEOs idem & homo, factus eſt Vir dolorum, oppro- prium hominum, & abjectio plebis: ſa⸗ turatus injuriis; expletus cruciatibus; coo- pertus Vulneribus, livore, ſanguine; a planta pedis ad verticem capitis non ha- bens ſanitatem? Ignoti quamlibet homi- nis cruciatum aſpicere, ejulatus audire non ſolemus, non poſſumus? „ in aliquam doloris ſocietatem quin veniamus; quo igitur affectu mens noſtra intuebitur tri- ſtiffimam ſpeciem hominis illius, qui ſi- M 4 mul 184 (SERnMO) mul DäEs eſt, quo, ſi ex veræ Fidei præſcripto judicamus, nemo nobis pro- pinquior, nemo omnium in honore, aut amore potior habendus? Grande Myſte- rium! DäUs homo, Sanctus Sanctorum, acerbiſſima quæque ab hominibus pro ho- minibus patitur. Rem profecto non ſolum noſtris imbecillibus, ſed ſublimiſſimis etiam Angelorum mentibus obſtupeſcendam! Memor ſum, ſermonem mihi eſſe ad Theologiæ Alumnos, quorum familiaris labor eſt, & quotidiana oceupatio, ab⸗ ditiſſima Fidei myſteria, duce Verbo DEI, cogitare, ſerutari, ediſcere: qui pro- pterea non tam docendi fint, quos ſenſus habere oporteat in Dominicæ Paſſionis contemplatione, quam commonendi ſo- lum, & ſi opus, etiam orandi, ut quod ille pro amore noſtri ſuſcipere, & ſuſti⸗ nere non grave duxit, id meminiſſe, at- tentius recogitare, & pia mentis appli- catione recolere ne grave duxerint, aut tædioſum. Etenim quam turpe, cumque ipſo adeo humanitatis ſenſu pugnans foret, gratæ memoriæ officium Ei nolle repen- dere, qui tibi vitam ipſam ſuam, ſangui- nem omnem ſuum dignatus eſt impende- re? Salvatori autem noſtro non dubite- mus quin acceptiffimum ſit, ſiquem vi- deat doloribus ſuis indolentem, de mor- te te ſr ge! que- guli⸗ Haa dus die⸗ ræ; Vvini ſtitl nem Dor CC imn Net. da dine mor ri 1 d tan kis grü T ta, ver co Fey ei Pro⸗ At Fſte⸗ fum, ho⸗ Olum Ktjam ſe ad liaris 4⸗ Del, pto⸗ enſus ſionis ſo⸗ vodh W⸗ 9 4t mhi⸗ , At mqre ſoret, epen⸗ ngu⸗ ende⸗ bite⸗ en N. te ( XVII) 185 te ſua, de præcipuis quinque vulneribus, de flagellis, de ſpinez corona, de aliis, quæ perpeſſus eſt, ſeu univerſis, ſeu ſin⸗ gulis, devoto cum affectu cogitantem. Hanc certe ut perennem faceret in omni- bus Chriſtianis memoriam, non ſolum præ- dicari ſuam Paſſionem juſſit omni creatu- ræ; ſed Divinorum quoque omnium Di- viniſſimum Euchariſtiæ Sacramentum in- ſtituit, ut quotiescunque manducamus Pa- nem hunc, & calicem bibimus, mortem Domini annunciemus, juxta quod dicitur 1. Cor. II. V. 26. Ut ne denique in ipſo Coœlo vel ad momentum tantæ rei eſſemus immemores, SS. V. Vulnerum ſtigmata reti= net. Stigmata quanto a nobis ibi aſpicien- da gaudio! quantam nobis allatura dulce- dinem finceriſſimæ voluptatis! Si enim mortales noſtros oculos rapiunt gemmarum, auri, argenti ornatus, quibus radiant mor- talium Principum corpora: profecto quan- to cœleſtis vita huic terrenæ vitæ præſtat, tanto plus delectabit glorioſi noſtri corpo- ris oculos, intueri illos in Salvatore noſtro quinque veluti ſoles, illa quinque pulcher- rima Gloriofſiſſimi illius Corporis ornamen- ta, noſtræ pretia redemptionis. Nunc vero, quod præſenti noſtro viæ ſtatui eſt congruum, faciamus, ac ſœpe in mentem revocemus, debitoque affectu proſequa- M 5 mur 186 (SERMO) mur illa ſaeratiſſima Vulnera, & quidquid aliud pro nobis perpeſſum Dominum Evan- gelica docet narratio. Id amoris, id gra- ti animi an non meretur, an non etiam obtinebit a nobis, qui pro nobis inter acerbiſſimos dolores mortuus eſt Dulcifi- mus noſter Redemptor, ut aliquam tem- porum noſtrorum particulam Ei ſacremus, quà remotis curis, & rebus aliis omnibus, illud ipſum amoris prodigium unice con- templemur, & veneremur? Tranſeamus igitur, qua licet, mente noſtra ad nefaſtum illud theatrum, in quo editum eſt ſpectaculum adeo lugubre, & àa ſæculis inauditum. Singula attente, cum- que mora conſideremus: incipientes inde ab horto Gethſemani, comitemur cogita- tione noſtra, quacunque DEI Filius (0 Cœli obſtupeſcite!) Filius, inquam, DEr quacunque rapitur, trahitur, truditur per vias, Per Jeroſolimæ plateas, per tribunalia ſacra, & profana, per domos Annæ, Cai- Phæ, Pilati, Herodis: ubi accuſatur, percu- titur, conſpuitur, deridetur, illuditur, Hagellatur, ſpinis coronatur, Barabbeæ homicidæ poſtponitur, ad mortem incon- dito clamore poſtulatur, ac etiam conde- mnatur: comitemur onuſtum cruce, usque dum tandem in Calvariæ monte videamus Pendentemi in cruce, exſpirantem in cruce. Hæe- Velut Hecci do n. fviſſe motann 41, V t a da ho enim dit tan aonmmin (cvein tudo num Univer Moru s . Pta 5 Mona guſto nis, Mana TUN Gi tenti triſter rbin omni⸗ etiam Dhr did van gra. iam inter leiſſ. tem- mus, ldus, nente 1quo , C cuI- inde gita⸗ 8 ( Der 1 Per nalia Cai erel⸗ itur, abbe neon⸗ uce⸗ qe Ons ruce, el⸗ ( XVII ) 1987 Hæccine DEr Filium pati! Nihil profe- cto mirum, conturbatam, & commotam fuiſſe naturam, obſcuratum ſolem, terram motam, ſeiſſas petras, aperta monumen- ta, velum templi laceratum. Hoc mul- to magis fuerit mirandum, ſi noſtra cor- da hoc intuitu non emoveantur. A mundo enim condito non aliud quidquam acci- dit tanta dignum admiratione, dolore, & omnium conſternatione. Funeſtiflima quæ- que in comparationem afferamus. Multi- tudo Angelorum cum Lucifero in ter⸗ num ignem projecta: Humanum genus univerſum primi peccati vi perditum: Pri- morum Parentum e Paradiſo ejectio: mun- dus deletus diluvio: igne cœleſti abſum-⸗ pta Sodoma: exciſa Regna potentiſſima: Monarchiæ everſæ: Jeroſolyma cum Au- guſto illo Templo, cum Palatiis Salomo- nis, omnique ornatu ſuo qquata ſolo: Manaſſes, Joachim, Sedecias, aliique alia- rum gentium Reges cum populis ſuis vin- Cti, in captivitatem abſtracti, carcere de- tenti, oculis orbati, aut neci dati, quam triſtes ſunt vel ad tam ſeram memoriam ruinæ, & eventus deplorandi! At hæc omnia, & quidquid his accumulari, aut etiam triſtius poteſt addi, ſepeliuntur, ac velut in nihilum rediguntur, quia Filius DEI patitur, Filius DEI flagellis cæ di- tur 5 188 (SERMO) tur, in cruce moritur. Ibi enim, utut magnorum, aut multorum, aut milerrimi ſint caſus, attamen creatæ rei ſunt caſus, & vel peccata ſunt, vel juſtæ peccatorum ponzæ. Hic autem, cui tam indigna, tam acerba ſunt irrogata, Altiſſimus eſt Altiſſi- mi Filius, DEUs eſt, innocens eſt, ſegre- gatus a peccatoribus, excelſior cœlis fa- Gus, Sanctus Sanctorum eſt. Hujus rei Contemplatione attonita hæreat, penitus- que deficiat, neceſſe eſt, creata mens quælibet. Ergo DEUM hominem, poſt plurima, diriſſimaque ſupplicia, cruci de- mique ſuffizum, eoque probroſo mortis genere extingui vidit, quæ per illum con- dita eſt, natura? Quanto nune alia re- rum facies in Monte Golgotha, quam prius in Monte Thabor! Hic Chriſtus D. inter Moyſen, & Eliam: illic inter duos latrones. ILbi filius dilectus, hic filius de- relictus. In uno monte Dilebtus meus, ut nix Candidus: & rubicundus in altero, quia proprio purpuratus ſanguine. Petrus, Ja. cobus, Joannes laudant, benedicunt, ve- nerantur in Thabor, at in Golgotha Scri- bæ, Phariſæi, Sacerdotes, plebs, nobi- les, ſtantes, prætereuntes, derident, ex- ſibilant, blaſphozmant. Denique ibi nu- bes lucida, hic tenebræ ab hora ſexta ad nonam. Sic- inp di noRraa ine⸗ tris Fi & pro Git in noN! Oam go via e e o, gdi i Dner⸗ Mina ſdo e retrib tetrkibe (id cipia Slu calie quot gens Ut in VINA cifi , Atllt errini calus, toruin 4, tamn Altill⸗ ſegre lis ſr⸗ us rei enitus⸗ mens . poſt nei de⸗ mortis m con⸗ a te: J e sD. t duos is ge⸗ , U , quia ls, ſa⸗ nt, ve⸗ ha deri⸗ nobi⸗ lt, . ibi ul. 4 ſext gie⸗ (XVII) 189 Sicut autem propter nos, & propter noſtram ſalutem prius deſcendit de cœlo, & incarnatus eſt Unigenitus 5Æterni Pa- tris Filius, ita nunc propter eosdem nos, & propter eandem noſtram ſalutem aſcen- dit in crucem, & mortuus eſt. Qui enim non habuit ex ſemetipſ'o vel minimam, quam lueret, culpam, habuit in humano, quod condidit, genere & multa, & gra- via crimina, quæ ſuſciperet, portaret, & expiaret in Corpore ſuo. Patitur er- go, qui nihil deliquit, ne paterer ego;, qui in multis deliqui. Meis ſemetipfum oneravit debitis, ut quorum ego nec mi- nima parte liberare me potui, ea Ipſe de ſuo cumulatiſſime diſſolveret. Quid ergo retribuam Domino pro his omnibus, quæ retribuit mihi, quæque pertulit pro me? Quid aliud, quam Calicem Salutaris ac- cipiam? Paſſionis Calicem, quem bibit Salutaris meus, Redemptor meus; hunc calicem accipiam, meum illum faciam, quotidiana tenens memoria, piiſſimo ſtrin- gens affectu, tenera bibens devotione: ut inebriatus vivam ego, jam non ego, vivat vero in me Chriſtus Amor meus cru- Ccifixus. . Mirandum, deplorandum etiam, qui in potiore Chriſtianorum parte cernitur, lan- 19⁰ (SERMO) languorem! Ineffabile hoc Fidei noſtræ myſterium edocti ſunt, & ſe profitentur credere: forſitan & quotidie Apoſtolo- rum Symbolum recitant, ajuntque: Paſ- Jus ſub Pontio Pilato, crucifixus, mortuus, & Jepultus éſt. Audiunt perſæpe commemo- rari, explanari, quæ, & cur paſſus ſit Chriſtus: effigiem Crucifixi, aut flagella- ti, aut ſpinis coronati, quoties intuen- tur? His tamen omnibus quid proficitur? Manent frigidi, ſine ſenſu, fine affectu, tanquam aut leve aliquid ſit, talia pPaſ- fum eſſe Filium DEär: aut ad eos nihil hujus tantæ rei pertineat. Non ergo be- neficii tanguntur magnitudine? Paſlio enim Domini Redemptio noſtra eſt. Mors Ejus vita noſtra. Sine hoc ſi fuiſſet, creari quid nobis profuiflet? Captivum hominem, aut vita periclitantem ſi in libertatem aſſerat homo ſola precum ſuarum efficacia, nun- quam deponitur grata Patroni memoria. Quid ſi ære, præſertim graviore, nume- rato liberavit? Si autem id effeciſſet pro- priam fubſtituendo perſonam, ſe in car- cerem, aut tormenta dando, huiec omni- bus gratiſſimi animi officiis exhibitis, ni- hil exhibitum putaretur. Sic æſtimamus humana, torpemus in Divinis. Gib ope ſuatea At in tien que noſt cog 29. Men Hic ghi tam ſort Mor ſeon de Po am ia Ne ſun 18 Vat ræ tentor bſtolo⸗ Py. lr, 6 nemo⸗ lus ſit gella⸗ ltuen⸗ itur? kectu, 4 pal⸗ nihil 60 be. Henimn 5Ejs uid AUt Alerat , u⸗ moria. Nuc⸗ t pro. 1 car⸗ oOlnni- 65, I- manaus ( XVII ) 191 Ad hunc ex aliorum animis excutien- dum torporem, ad corda vero piis affe- ctibus erga Patientem Chriſtum imbuenda, operam noſtram addicamus, cum occaſio ſuaſerit, cum officii ratio poſtulaverit. At initium jam nunc a nobis ducamus, & in Domini Paſlione amorem quidem Pa- tientis æſtimemus, & mutuo, quoad us- que fas eſt, amore conſequi ſtudeamus: noſtram vero ſalutem inde profectam re- cogitemus. Monet Ecclefſiaſticus c. 7. v. 29. gemitus Matris tuæ ne obliviſcaris. Me- mento, quoniam niſi per illos natus non fuiſſes, Hic eſt, qui non gemitus edidit, ſed San- guinem effudit, Vulnera ſuſcepit, Vi- tam prodegit, ut nos æterna morte liberati, veræ, Cœleſtis Vitæ con- ſortes fieremus. Rurſum c. 29. v. 20. monemur: gratiam fidejuſſoris ne oblidi- Naris: dedit enim pro te animam ſuam. An non fidejuſſor? an non animam ſuam pro nobis Poſuit Chriſtus? Denique: non obliviſearis amici tui in animo iuo. c. 37. v. 6. Quo- niam re, & opere comprobatur amicitia, neminem æque amicum nobis cogitare poſ- ſumus, quam qui nos ad acerbiſſimam usque mortem dilexit, Chriſtus D. Sal⸗ vator noſter. Hunc ergo in mente, Hune habeamus in corde jugiter. Et quo nos Sibi emit, pretiofiſſimus, Sanctiflimus ille San- 192 (SERMO) Sanguis ita nos Chriſto noſtro agglutinet, ut nihil ſit neque in Cœlo, neque in ter- ra, quod nos a Charitate Ejus unquam Poſſit ſeparare. — DE EADEM SERMO II. Noara ſic nos inſtituente, ſie impel- lente natura, in rerum cauſas inquirimus, earum cumprimis, quæ præter morem. evenerunt, & plus habent admirationis. Inter omnes eventus, quos vidimus, quos audivimns, vel legimus, magis inſolitus, aut, niſi Divina lege ad credendum ad- ſtringeremur, menti noſtræ minus credi- bilis alter nullus erat, quam DEM efſſe P Crucifixum, mortuum eſſe Immortalem, paſſum Impaſlibilem. Factum iſtud, &; O quomodo factum! quanta Sacerdotum, Scribarum, Phariſæorum rabie; quanta Judicum iniquitate; lictorum, ac militum immanitate; quam paucorum compaſſio- ne; tormentorum qua copia, & dirita- te! Cogitare de hoc mente aliquantum col- ta⸗ int, lter nun npel⸗ imus, Otem nis guos ütus, kedi⸗ ee Alenm, otum, Cants ilitum vallo⸗ Qinita⸗ antum eol⸗ ( XVII ) 193 collecta non poſſumus, quin ſtupeamus, & cohorreſcamus. Atque utinam juxta, ac rei meritum, & gravitas poſtulat, ſæ-⸗ pe, debitaque cum attentione cogite- mus! Hic ergo noſtra cauſas cognoſcendi cupiditas pie, & fructuoſe exſpatietur; hic rimetur, quidnam usque adeo potens fuerit, ut DEUM ipfſum ad hos dolores, ad crucis opprobrium, mortisque per- peſlionem adegerit. Sed nempe eadem Fides, quæ de rei geſtæ veritate dubi- tare non finit, etiam cur geſta ſit, aperit. Iſaias cap. §S3. iterum id, ac ſæœpius edo- cet. Non eſt ſpecies Ei, neque decor: & vidimus Eum .. deſpectum, noviſſimum virorum, Virum dolorum nos putavimus Eum quaſi leproſum, & percuſſum a DEO... Toſe autem vulneratus eſt propter iniquitates noſtras, at- tritus eſt propter ſcelera noſtra: diſciplina pa- cis noſtræ ſuper eum... Qmnes nos, quaſi oves erravimus. . & dpoſuit Dominus in Eo iniqui- tatem omnium noſtrum.. Propter ſcelus populi mei percuſi Eum .. G& iniquitates eorum 1ſe portabit... & Ile peccata multorum tulit. It olim ad loquentis Domini pedes tacita, & auſcultans conſidebat Magdale- na, ita tu nunc, qui hæc zudis, ad Cru- cifixi Domini pedes, in Illum ſuſpiciens, tacitaque defixus cogitatione, conſide. L Pro- 194 (SERMO) Propter iniquitates noſtras! Propter ſcelera no- Kra! Siccine? Quidquid ergo pertulit Jnss noſter Amantiſſimus, totum id a noſtris profectum eſt, a noſtris cauſatum eſt peccatis? Homo peccavit; pœnam peccati Filius DEI ſuſtinet. Peccavit ſubdi- tus, & Dominus plectitur. Quis hoc ſatis intelligat, aut utcunque intellectum quis ſa- tis demiretur? Propter ſcelus populi mei pereuſſi eum: Pars quotacunque hujus populi & ego ſum. Poſuit Dominus in Eo iniquitatem om- nium noſtrum: omnium unus & ego ſum. Igitur propter me, propter ſcelus meum, iniquitatem meam percuſſus, cru- cifixus, mortuus eſt EsUs imeus. Mors ergo Tua, Chriſte, opus meum eſt. Ju- ſtiſſima hæc cauſa eſt perpetui ruboris: fons eſt nunquam finiendi doloris. Si enim Dominicæ hujus Paſſionis nulla om- nino penes nos cauſa reſideret, nec quid- quam de tota illa erudelitatis ſerie ad nos pertineret, tamen mœrorem afferret, lu- ctum imperaret, quia nihil tale comme- ritus, quia Filius DgI, quia tot, tam- que atrocia patitur. Quid nunc, ubi in ſolos nos hæc omnia recidunt? ubi non aliud, quam noſtrorum pondus peccato- rum ab Eo portari ſcimus? ubi nobis oc- cinitur; ſi homo non cecidiſſet, DEUS Paffus (XvVII) 195 paſſus non fuiſſet: ſi caro noſtra non pro- laberetur, JEsus in cruce non exaltare- tur: ſervares, homo, juſtitiam, neſciret Chriſtus triſtitiam. Indignamur ſceleratiſſimo Judæ, quod XXX. argenteis vendiderit, & oſculo tra- diderit Magiſtrum ſuum; illum Magiſtrum, cujus Divinitatem ipſis quaſi manibus con- tredabat: a quo nihil, niſi bona, ſan- cta, prodigioſa audivit, viditque: a quo Apoſtolatus honore auctus, mira etiam pPatrandi virtutem acceperat. Immites etiam nos commovent ſatellites, qui tan- quam ad latronem exierunt cum gladiis, & lignis comprehendere IlIlum. Annam, & Caipham, & omne illud iniquitatis voncilium execramur, quia mortis reum pronunciarunt, blaſphœmiæ arguerunt. Herodem quoque illuſorem impietatis ar- guimus. Pilatum autem omni malo di⸗- gnum deputamus, qui probe cognitam non vindicavit innocentiam, ſed ut eme- ret Cæſaris amicitiam, enormem non ex- horruit injuſtitiam, & injuſtiſſimam deni- que probroſæ mortis tulit ſententiam. Abominamur fœdum illud ſatellitum vul- gus, qui conſpuere, velare, colaphis cæ- dere, arundine percutere, omnique con- tumelia onerare non exhorruerunt. Per- N g⸗z Cel= 196 (SERMO) cellimur, & ad juſtam iram concitamur illius amentia clamoris, Crucifige, crucifi⸗ ge: tolle hunc, & dimitte nobis Barabbam. In Romanos milites impetus nobis eſſet irruere, qui flagellare, coccino indutum ſpinis coronare, cruci denique affigere ſuſtinuerunt. Eorum denique nullum non averſamur, qui conſilio, auxilio, autho- ritate, vel qualiquali opera quidpiam contulerunt ad affligendum, & interimen- dum Filium DEI Unigenitum. Nec in- juria hoc ſumus adverſum illos animo. En tamen, qui ante omnes illos noſtram mereatur indignationem, quia præ om- nibus ſuas Divini Sanguinis effuſione ma- nus contaminavit. Quisnam vero ille? Nos ſumus. Noſtro enim crimine reus mortis factus eſt Filius DEI. Quidquid in Hunc per quoscunque canales proma- navit injuriæ, ignominiæ, atrocitatis, ſævitie, id omne ex primo noſtri crimi- nis fonte ſcaturivit. Poſuit enim Dominus in Eo iniquitatem omnium noſtrum. Et Eum, qui peccatum non noverat, pro nobis peccatum fſecit. 2. Cor. 5. v. 21. Qua ergo libet, circumferamus ocu- los; eorum, quæ paſſus eſt Dominus, partem quamque cogitemus; eam non tam Romano ſeu Præſidi, ſeu militi: nec tam leift⸗ hann. eſſet tuln gere non tho⸗ iam Wen⸗ ine imo, Krarm Oll⸗ Ma- ille? reus Gid Oma- tatls⸗ tinni⸗ ninns Zun, tunn Oel . linus; 1 1OH ⸗nec⸗ ann (XVIII) 197 tam inveterato illi Judaicæ gentis odio, quam nobis, & noſtro crimini noveri mus attribuendam. Caput ſi intueor Salvato- ris mei, o quænam hæc ſpecies! terribi- libus contectum, & compunctum eſt ſpi- nis, contuſæ genæ, livore, ſputis, ſan⸗ guine fœdatus vultus. Mihi, meoque crimini hæc debes, Salvator Dulciſſime! Manum ſi aſpicio, ſeu Dexteram, ſeu Si-= niſtram; cruentas plagarum notas, tenſa violente brachia, palmarum medium eru⸗ deli clavo perfoſſum, & cruci affixum vi- deo. Et iſtud mihi debes, Chriſte! meo- que crimini. Corpus reliquum ad imos usque, eosque clavis affixos pedes, ſi perluſtro, unum fere continuum ſe obji- cit vulnus. Sic a me, Chriſte! deforma- tus es, meoque crimine. Perieram enim, totumque una humanum genus. Omni- bus nobis originalis damnatio inde a prin- cipio incubuerat, cujus removendæ uni- cam viam Divinæ Juſtitiæ lex fecit reli- quam, ſi DSUS-homo fieret pro nobis ma- ledictum. (Gal. 3. 13.) Avt nos igitur uni- verſos perdi neceſſum erat, aut Chriſtum Peccata noſtra perferre in corpore ſuo ſu⸗ per lignum, ut livore ejus ſanaremur; (1. Pet. 2. 24.) & ſemel pro peccatis noſtris mori, juſtum pro injuſtis, ut nos offerret DEo mortificatus carne. (c. 3. V. 18) N 3 Quid 198 (SERMO) Quid autem? an non guttam unam Sanctiſſimt Sangu'nis ſat fuerat profunde- re? Infinitum Ejus eſt pretium, quia Sanguis Filii DugI. Quare minima quan- tumlibet ſtilla amplius proficit ad DEUM honorandum, & placandum, quam ad lædendum, & irritandum valeat humani generis peccatum. Sed enim eſſet, cur iſtud quæramus, ſi terræ ſat fuiſſet unico illo, quod in Paradiſo commiſſum eſt, pPeccato inquinari. Nunc vero quo non peccati genere terra infebta eſt ab habitato- ribus ſuis? (Iſa. 24. 5.) Igitur non tenuit Salvator in patiendo modum, ſicut gens hominum non tenet in peccando modum. Sine menſura peccatur, itaque ſine men- ſura paſſus & Ille eſt. Copia utrobique multiplicium, ibi tormentorum, hic pec- catorum. Quanam animi facultate, aut quo corporis ſenſu non abutuntur homi- nes ad ſcelera? Quænam itidem facultas animi, quis corporis ſenſus in Chriſto ca- ruit ſuo proprio cruciatu? Derideri opor- tuit Illum, contemni, illudi, pro fatuo haberi, homicidæ poſtponi, cum latro- nibus deputari, quia exaltatum eſt cor fi- liorum hominum, & elati ſint oculi eorum, ambulaverunt in magnis, & in mirabi libus ſuper ſe: & non humiliter ſentiebant, ſed exaltaverunt animam ſuam (e Pſ. 130.) Omnis iniquitas accuſatorum, teſtium, Ju⸗ id die 1t .or. nus 10 ſacl quo d omn 6.) qu ext Ped cer⸗ hom ſihen ces date 6.8 Uin diny dula⸗ cone (I A tem vii gli . 1n de. i an⸗ 0M ani eur jco eſ, non h⸗ huit ens Um. en- Ue mi⸗ tas 10r⸗ to tro⸗ 9 Um, ius lut, ) IINI, (XVIII) 199 judicum ſuſtinenda illi fuit; nam & tota die inyuſtitiam cogitavit lincug hominum, ſie- ut novacula acuta fecit dolum (Pf. 51.) In corde iniquitates operati ſunt, & injuſtitias ma- nus eéorum concinnant. (Pfſ. 57.) Spinea co- rona, ad inauditæ crudelitatis exemplum, ſacratiſſimum illud caput compunctum eſt, quod hominum cundta cogitatio intenta eſſet ad malum omni tempore (Gen. 6. v. 5.) &£ omnes cogitationes éorum in malum. (Pfſ. 55. V. 6.) Foderunt manus Kjus, & pedes Ejus, quia in hominum manibus iniquitates ſunt, dextera eorum repleta eſt muneribus (Pfſ. 25.) Pedes autem illorum in malum currunt. (Prov. I. v. 16.) Corpus nudatum, flagellis dila- ceratum, affixum cruci; propter carnem hominis, quæ omnis corruperat viam fuam Juper terram. (Gen. 6.) Os, lingua, fau- ces ſiti torquebantur; quia homo gradie- batur ore perverſo, & bilingui, (Prov. 6. & 8.) quia non erat, qui non deliquerit in lingua ſua, (Eccl. 19. v. 17.) & quia gau- dium ejus, & laætitia occidere vitulos, & ju- gulare arietes, comedere carnes, & bibere vinum: comedamus, & bihamus, eras enim moriemur: (Iſa. 22. V. 13.) Propter hæc, atque pluri- ma alia, in quorum aliquam ſaltem par- tem venimus ſinguli, nos plecti merebamur. Dixit olim David ad Dominum, cum vidiſſet Angelum ecœdentem populum: Ego ſum, qui peccavi, ego inique egi: ſti, qui oves ſunt, N 4 quid 200 (SERMO ) quid fecerunt? Vertatur, obſecro te, manus tua contra me. (2. Reg. 24. I7.) Multo etiam * quius eſt, nos ita dicere: Nos homines ſumus, qui peccavimus, nos inique egimus: Iſte, qui Agnus D Er eſt, quid fecit? Vertatur, obſecro Te, manus Tua contra nos. Nam nos, qui peccavimus, etiam puniri con- venit. Quamquam ſumus, & ſane quam acerbe ſumus puniti in Te, Salvator dul- ciſſime! quidquid enim pœnarum Tu ſuſ- cepiſti, ejus acerrimus in nobis ſenſus eſt. Si enim ſecundum amoris magnitudinem vis eſt doloris, qui ex amati incommo- dis, aut ſuppliciis trahitur, Te infinitum Bonum præ nobis longiſſime amamus (ama- re quidem certe debemus) Tibique irro- gata mala animo, neceſſum eſt, fera- mus multo mœſtiore, quam ſi nobismet eadem forent irrogata. In animum ergo noſtrum ſævit, hunc diſeruciat, & ama- ritudinibus implet, quidquid dolorum vel animam Chriſti premebat, vel Cor- pus perimebat: illæ ſpinæ, illi clavi, ver- bera, crux, fel, mors; illa triſtitia, ille, nimia agonis vehementia expreſſus, ſan- gyineus ſudor. Atque ita, quæſo, fiat. Jugiter ſit Salvator noſter, vita noſtra quaſ pendens ante nos. Ejus ſanctiſſimam Paſſionem, & per per Wor Tei per torv San dol⸗ tis I pote noc Vate mIs enin ſtra Ger 2 se etian mines imus: tator, Nam con⸗ quam dul⸗ N u⸗ is eſt. dinenn mmo⸗ nitum (ama: ir⸗ fera-⸗ istnet A etee anN- Nlorum 1 Cor⸗ (KXIX ) 201 per tot, tamque diros cruciatus obitam mortem, quam poſſumus, in memoriam reducamus creberrime. IIlud vero ſem- per una meminerimus; noſtrorum pecca- torum merito hæc eveniſſe Innocentiſſimo, Sanctiſſimo Filio DaI. Impleamur etiam dolore, quem tanta propter nos Patien- tis Domini aſpectus vel in ſaxeis cordibus potens ſit excitare. Sit denique affectus noſter erga Patientem, & crucifixum Sal- vatorem noſtrum devotiſſimus, intenſiſſi- mus, tenerrimus, perpetuus. Per Eum enim vivimus, a peccatis ſimul, & igni- bus æternis liberati ſumus, & nomina no- ſtra ſcripta eſſe in Cœlo ſperantes, gau- demus. DE EADEM SERMO III. Pobis, poſtquam peccato eramus per- L. N diti. reparandis impenſum eſſe à Fi- lio DEI proprium ſanguinem, Vitam in- ter acerbos cruciatus poſitam, ſicut mens noſtra obſtupeſcit, neque intelligendo pot- eſt aſſequi; ita omni cum ſubmiſſione er- ga DEUMid teſtantem, corde credimus, N S5 ore 1 202 (SERMO) ore confitemur. At enim quæ hæc eſt nun quam ſatis miranda rerum conſecutio, ut quoniam lapſus eſt homo, pati oportue- rit Filium hominis eundem & DEI? UWt quid enim Chriſtus pro impiis mortuus eſt? Vix enim pro juſto quis moritur. (Ad Rom. 5.) Non utique id neceſſitate ali qua inelucta- bili vel decretum eſt a Patre, vel ſuſce- ptum àa Chriſto. Abſit, ut hoe exiſtimet ſana ratio, aut pium aliquod cor. IIlud ergo eſt, quod ait Paulus (ib. v. 8.) Com- mendat autem charitatem ſuum DEUs in no- bis, quoniam cum adhuc peccatores eſſemus — Chriſtus pro nobis mortuus éſt. Ineffabile Divini amoris prodigium, ac vere a Pau- lIo (Epheſ. 2.) dictam nimiam charitatem, Jqua dilexit nos: eam enim neque Pater ma- jJore ullo pignore teſtari potuit, quam dando pro nobis Filium ſuum Unigenitum: neque Filius, quam pro nobis ponendo animam ſuam. Inhereamus tantiſper huic Divinzæ Majeſtatis erga vile ſuum plasma charitati, in eaque principalem recogno- ſcamus rationem, quæ Unigenitum æter- ni Patris Filium in tot cruciatus conjecit, in crucem egit, morte affecit. In Patris erga nos iſto amore, fſi ad omnia, quæ poſſent, quæque merentur conſiderari, vellemus ſingilatim animum re- refer⸗ Sola a 9. Prer nirun ſemn illen s Ppium les, Vidis rEe N prils Pron CUS te ſi Vit: non! ſolon Qlan tià Vit? tinc ipſe⸗ Plor⸗ t m dini⸗ in 0 pere tam Wn⸗- , tue⸗ U Nr lce. lee⸗ net Hud Con⸗ no⸗ Dar. n, Wa⸗ uam um. ado huie 1Sm gno⸗ eit, ( XIX) 203 referre, infinita forſan obrueremur copia. Sola igitur duo excerpamus: quales nos, ac quomodo nos dilexerit optimus ille Pater noſter DEUS. Quales ergo? Heu nimium triſte nomen: cum adhuc peccatores eſſemus. Pro impiis. Quisquis peccator eſt, ille dereliquit, ſprevit DgꝑUM, hoſtis fa- ctus eſt Dai, ſervus peccati, & manci- pium dæmonis. Tales igitur nos perduel- les, averſos a ſe, dilexit tamen. De Da- vidis amore, quin admiremur, recogita- re nunquam poſſumus, tum quo Saulem prius, tum quo poſterius Abſolonem fuit proſecutus. Sic enim cogitamus. Inimi- cus Davidi fuit Saul omnibus diebus vi- tæ ſuæ, necem inferre multoties quæſi- vit: & tamen ut eum plangit mortuum! non minus, ac e familiariſſimis unum. Ab- ſoloni vero quam ſcelerata impietas? quantos Patri luctus attulit? quot flagi- tia parricidali denique bello confſumma- vit? Extinétum tamen cum audit (ni ex- tinctum audiret, extinguendus forfitan ipſe) quam lugubres edit mitiſſimus David Ploratus! Abſolon, fili mi! quis mihi tribuat, ut moriar pro te? ltaque in raris manſuetu- dinis exemplis David eſt; amor hic ejus in omnium ſæculorum admiratione eit, perenni præconio celebratur. Homines tamen homo, alterum Regem ſuum, al- terum 204 (SERMO) terum filium ſuum in hoſtibus ſuis amavit. Quam diſpar DErI ad homines ratio! jun- Gtum enim eſt inimicitiæ infinitum in na- turis, & dignitate diſcrimen. Quales porro nos amavit DRUs? Sibi non ſolum ad nullam rem necefſarios, ſed ne utiles quidem. Nam quis tibi imputabit, ſi perierint nationes, quas tu feciſti? Sap. 12. Sicut enim ex hominum beatitudine non creſcit ulla ſui parte, quæ in DEo eſt; bea- titas, felicitas, gloria; ita detrimenti ce- piſſet nihil, ſi aut conditi nunquam, aut illico a conditu in æternos ignes conjecti fuiſſemus univerſi. Tam remotus ab omni ex nobis capiendo emolumento cum fit DEUS, quid eſt, quod amorem Ei erga nos imperavit? Nullus eſt quæſtioni lo- cus; quid enim foret aliud, quam infini- ta, qua præditus eſt, Bonitas? Hæc enim Vero abſolutiflima eſt charitas, quam non aliqua amati, ſed mera amantis bonitas conciliat. Sic autem comparata Dal noſtri erga nos charitas, ſuo nos quaſi opprimit pondere, ut quantum quantum eam æſti- maverimus, aut gratiis referendis, amori reddendo ſtuduerimus, pulvere uno exi- liora futura ſint omnia. Rur⸗ 108 Vili ſeo, cern geli tus: triſt eſt! depen tarun tabi Dy Pe (H Ale Vel Nat ill E Ner t⸗ ( XIX) 205 Rurſum quæſtionem itero: Quales nos amavit DEUS? Angelicis inferiores, viliores Spiritibus. Hic equidem adhære- ſco, nec, quid exiſtimem, ſatis queo diſ- cernere. Primi in peccando fuerunt An- geli, ſublimes, excelſi, nobiliſſimi Spiri- tus; ad hæc ingenti multitudine. Quam triſtis caſus! ingens ruina! Num miſertus eſt Dominus? DEUs Angelis peccantibusnon pepercit, ſed rudentibus inferni detractos in tar- tarum tradidit cruciandos. (2. Pet. 2.) Inſcru- tabilia DEI judicia! Cecidit Angelus, DEUs tamen nusquam Angelos apprehendit. Peccavit cum ſuo parente poſteritas Adæ, & Filius DEI ſemen Abrahæ apprehendit. (Heb. 2. 16.) Hujus diſcriminis cogitent, allegent, quam volunt rationem alii. Vel quia Angelicæ naturæ ſublimitas, & naturæ par cognitionis claritas peccatum illud multo reddidit, ut atrocius, ita in- dignius venia: vel quia ſolum pars, non omnes corruerunt: vel quia non in uno cæteri, ſed ſuæ quisque voluntati“ pro- pria deliquit pravitate: vel denique ge- nere ipſo peccati, ſuperbia, arrogantia ſenſus, cordis elatione implacabilius irri- tari Dominum Majeſtatis. Meo autem animo illud inſidet de duobus dictum ho- minibus: Jacob dilexi, Eſau autem odio ha- bui. (ad Rom. 9. v. 13.) cur vero iſtud? non 206 (SERMO) non ex operibus, ſed ex votante dicdtum eſt. (Ib. v. 12.) Itaque & Angelum prævari- catorem, utut majorem natu, odio ha- buit; hominem autem, utut minorem, dilexit, non alia ſc diſcernendi cauſa, quam quia nos diligere voluit, & digna- tus eſt, Angelum non voluit, non digna- tus eſt liberrimus, ut in operando, ita in operibus ſuis amandis Dominus. Ait enim: Miſerehor, cujus miſerebor (Ib. v. 1 5.) Tales ergo nos miſellos, nihili homines dilexit Infinita DEI Majeſtas. Multo autem magis, obſtupeſeite, Cœ⸗ li, ſuper hoc, quod ſie dilexerit. Gic enim DEs dilexit mundum, ut Filium ſuum unige- nitum daret. (Joan. 3. v. 16.) Ouousque au- tem dedit? Proprio Filio ſuo non pepercit, Jed pro nobis omnibus tradidit illum. (Rom 8. 32.) Tradidit in opprobria, in flagella, in crucem, in mortem. Ergo Filium de- dit, Unigenitum ſuum dedit, Proprium ſuum, cum que Unum eſt, quem non divi- lo, non diſereto, quique numerum faciat, ſed uno eodem, quo Semetipſum, amore &τterno, infinito, neceſſario amat. Majus da- re nihil potuit: igitur nec magis amare po- tuit. QuandonamAbraham in DEOamando apicem ipſum viſus eſt tenuiſſe? Haud dubie dum in vertice ſtetit montis DoMINUsS VvI DET,alligatum ante ſe habens, Poſitum in . al⸗ . Vari- ha- tem, ula, ena⸗ gna⸗ ita Nit 1) ines (. eninn niot⸗ u⸗ reit, 9. lla » nde⸗ Fium Giwi⸗ tat, nore d⸗ epo⸗ ndo⸗ ubie 8 VI- m in l ( XxIXx) 207 altari ſuper ſtrue lignorum, filium Suum Uni- genitum, quem diligebat, Iſaac; dum ex- tendit manum, & arripuit gladium, ut immo- laret ſilium ſuum. (Gen. 22.) Hic fuit ſplen- didiſſimus Amoris triumphus: tantumque facto hoc plus, quam alias, amavit A- Praham DEUM, quantum mons ſupra val- les ſuevit affurgere. Dum enim de terra, & Cognatione ſua exiit, a rebus avulſus eſt ſibi non magnopere cohærentibus, quasque ipſi adeo gentiles Philoſophi in non curandis habebant. Dum Hoſtias immolabat, quid tandem dabat? Dum Circumciſionis legem in ſe adimplevit, dolorem quidem, at ex modico vulnere, & exigui, Sanguinis effuſione ſenſit. Dum au- tem Filium, quantum in ſe erat, dabat, San- guinem ſuum, partem ſui tenerrime ama- tam, alterum veluti ſeſe dabat. Sed ſi, Cui dabat? ſimul cogitemus, tanti facti minui videtur admiratio: five quia pro ſuprema Sua poteſtate jubenti dabat: ſive quia DEUM prz ſe, præ filio, præ re- bus omnibus & amandum intellexit, & amavit vehementiſſime. At vero Pa- ter DEUs dat Filium DEUM tum perfe- cta cum electionis libertate; tum pro no- bis, qui præ utroque ut nihilum reputa- mur. Sic 208 (SERMO) Sic nos amandi illa fortaſſe cauſa ſuberat: voluit nos lapſos erigere, nee erigi potuimus, niſi Filius DEI caderet Hoſtia. Haud ita reſtrictam arbitremur DEI potentiam. An non enim vel ſola voluntate liberare nos potuit, & libera- lem facere delicti gratiam? An non dare hominem quempiam Sanctum, vel Ange- lum Mediatorem? An non ab unoquo- libet noſtrum quantascunque placationes expoſcere? An non denique & alias in-⸗ eundæ concordiæ vias apparare? Quid ergo dicemus, niſi quod DEUs, qui dives ſt in miſericordia, propter nimiam charitatem, gqua dilexit nos (Ephe. 2.) eam potiſlſimum noſtiræ reconciliationis inierit rationem, quæ omnium optima, pleniſſima, & abun⸗ dantiori ſuæ miſericordiz maxime fuit accommodata: qua & Juſtitiæ rigori fie- ret ſatis, & Benignitas exhiberetur, & nos ex debito non condonato, ſed expuncto, conſolationis multo plus caperemus? Huic tot nominibus inæſtimabili DEI er- ga nos amori, cum rependere amorem; qui par ſit, non poſſimus, quem poſſu- mus, reépendamus, atque ex toto corde; ex tota anima, ex omnibus viribus Opti⸗ mum hunc Patrem noſtrum diligamus. Quid fis n NSs omm lit Dod nera Relar na Sand land tem retl bis, reto lnd ibi impe Ptis Amc Ne au⸗ quo⸗ geli ſpee dub ſa , lee deret remur Hſola ibera⸗ 1 dare Ange⸗ uo. fiones 45 ind⸗ Quid bives totent⸗ Hmum nen, abu⸗ fuit i fie⸗ K uncto, ennus? EI el⸗ Orem, poſi⸗ colde, Opti⸗ l, id ( XIX) 209 Quid jam dicam de Filii, Salvato- ris noſtri, profuſo illo, quo nos comple- Xus eſt, affectu charitatis ?2 Cujus per omnem quidem vitam locupletiſſima edi= dit ſpecimina, dum ſemper Mediatorem, Doctorem, Ducem ſe noſtrum & memi⸗- nerat, & exhibebat, ſalutem noſtram an- helando, pro nobis orando, ſaluberri- ma nos Doctrina inſtituendo, exemplis Sanctiſſimis informando ſimul, & exſtimu- lando. Ubi tamen præfinitum a Patre tempus advenit, ut Filius hominis trade- retur principibus Sacerdotum, & Scri- bis, & condemnaretur morte, & trade- retur gentibus ad illudendum, & flagel- landum, & crucifigendum: (Math. 20.) ibi ſeſe incredibilis ille Ejus amor toto impetu effudit, uti ſolet, ſiquando ru- ptis aggeribus violentus erumpit torrens. Amoris hujus magnitudinem dimetiri ex- acte non poſſumus, immenſus eſt etenim; qua tamen licet, accedemus geminæ du- ctu conſiderationis: quæ paſſus ſit; & quomodo paſſus ſit. . Quæzæ? Unumquemlibet e IV. Evan- geliſtis adire potes, & totam funeſtiſflimi ſpectaculi ſeriem exhibebit. Mens haud dubie ſtupebit, horrebit animus: nec ſciet graviorane fuerint opprobria, an crucia- 0 tus 210 (SERMO) tus acerbiores? Animi, an Corporis ma- jores dolores? Flagellorum ſervilis Poena fuit: hac crudelem in modum dilaniatus eſt. Spinis caput coronari, quam bar- bara illuſio! hujus ſæœævitiæ nusquam, pu- to, exemplum antea editum; ingenioſa impiorum rabies nunc reperit hoc, & ignominiæ, & doloris plenum tormentum. Exhauſtô viribus Corpori Crucis pondus injicere, ad bajulandum compellere, qua- lis iterum inclementia! Cruci Corpus injicere, clavis affigere, atque ſic de me- dio tollere, omnes tranſcendit immani- tatis limites: nihil enim erat, ait Auguſti- nus (I1. 83. qq. q. 25.) inter onmia genera mortis illo genere execrabilius, & formidabi- lius. Hæc omnia, quæque præterea paſ- ſum novimus, cum & multa fuerint, & ipſo ſuo genere horrifica, tum Chriſto D. dolorem attulerunt, quolibet hujus vitæ dolore majorem. Id, quod ſua cum ra- tione ex Angelico Doctore audire juve- rit. (3. P. J. 46. a. 6.) Ii. Chriſto patiente fuit verus dolor, & ſenſibilis, qui cauſatur ex corporali nocivo; & dolor interior, qui cauſa- zur ex apprehenſione Micujus nocumenti, qui triſtitia dicitur. Uterque autem dolor in Chri- ſto fuit maximus inter dolores præſentis vi- t& . .. Poteſt magnitudo doloris Ejus conſide- rari ex perceptihilitate patientis ſecundum ani- mam, & ſecundum Corpus.. .Corpus eras opti⸗ (all pti rac n Ne vire gu quit perl fumm ſiden ſope lns. com glie Prim 1 p. neceé Gat Cert Mlig, Meam, kafl NoN 1 mihi lon dum D Penle Nondhi M Celd latus bar⸗ O⸗ iola & ntomn. OVds ,qoe⸗ orpls le me⸗ mami⸗ ngoſti⸗ beeyn nilahi⸗ 4 al- t, & Kod. 5 Vite m fa⸗ jure⸗ ſotete ſturen iede. in COri⸗ ltis ul⸗ anſ. um nl us erat ( XIX 9 211 optimæ complexionis, cum fuerit formatum' mi- raculoſe operatione Spiritus J.. .. E ideo in eou maxime viguit ſenſus tactus, ex cujus percepti- one Jequitur dolor. Anima etiam ſecundum vires interiores eficaciſſime apprehendit omnes cauſas triſtitie. Tanta pro nobis pati, quantus fuit noſtri amor! Cogitando in- quirere poſſumus, ſtupere poſſumus; ſatis perſpicere, aut congrue edicere non poſ- ſumus. Multo autem minus poterimus, ſi con- ſiderationis aciem intendamus ad illum in- ſuper modum, quo hæc tanta eſt perpeſ- ſus. Qui modus illis mihi Iſaiæ verbis comprehenſus videtur (c. 53.) oblatus eſt, quia Zoſe voluit, & non aperuit ös Juum. Prima enim ultro incurrit in oculos libe- ra patiendi voluntas; delectus ab omni necefſitate depuratiſſimus; omnes illi cru⸗ ciatus, & eorum pars quælibet conſilio, certoque animi decreto ſuſcepta. Animam méam pono pro ovibus meis. . égo pono animam meam... nemo tollit eam a me: ſed ego pono eam a meipſo. (Joan. 10.) An putas, quia non poſſam rogare Patrem meum, & exhihehit mihi mnodo plus quam XII. Leegiones Angelo- lorum? (Math. 26.) Ideo, quando non- dum volentem pati, quærebant Eum appre- hendere, & nemo miſit in Illum manus, quia nondum venit hora * (Joan. 7.) 212 (SERMO ) . cohors, & miniſtri, qui venerant cum Juda, prius abierunt retrorſum, S& cecide- runt in terram; deinde primo, tanquam facta ab ipſomet poteſtate, comprehende- runt JESUM, & ligaverunt Eum. (Joan. 18.) Quod porro momentum fuit in ipſo Paſlionis decurſu, quo ſe non, quacun- que libuiſſet ratione, in libertatem aſſe⸗ rere potuerit? Niſi ſorſan putamus, uti Samſon olim poſt detonſos crines ſuo pri- vatus eſt robore, ita Chriſtum Divinita- te, Virtuteque ſua excidiſſe, poſteaquam eſt vinéctus. In ſuos nunc verum amorem gradus diſpeſcamus; primumque dicamus, dum amato bene, quod poteſt, fit: al- tior erit, fi præterea ejus cauſa ultro ve- nientia adverſa æquo ferantur animo- Etiam hunc excedet amans, qui & facit bene, & ſponte quæſitis, ſuſceptisqueſe afflictat malis, ejus, quem amat, gra- tia. Quis gradus reſtat ſublimior? Nul- lus. Quapropter Chriſti quoque amor, quo ultra progrederetur, nihil habuit. Illud vero alterum: & non aperuit 05 fuum, ad mirificam illam ſpectat manſue- tudinem, & taciturnitatem, quam vel ipfe miratus eſt Præſes, nosque mirari ſatis non poſſumus. Tanquam ovis ad occi- ſionem dubtus eſt: & ſicut agnus coram tonden- . 16 (A etſi clan pro dee u Catl ore noc Cui⸗ tann eort guic iſtu ſ un ſinan cin eeil⸗ quam elende⸗ (poan. 0 iplo Oacun⸗ n Alle- , Uti nopti⸗ Vinita⸗ aquäran morem camUs, ſt: A. tto Ve⸗ Min.. kaeit gvele (XIX) 213 te ſe, ſine voce, ſic non aperuit os Suum. (Act. 8.) Nusquam indignationis ſignum, etſi indigniſſima improperari ſibi, & ac- clamari audiret; indigniſſime ſecum agi proprii etiam corporis ſenſu experiretur. Sed nempe Agni more omnia pertulit, quia erat Agnus DEI, qui tolleret pec- catum mundi; & tanti eſſe arbitratus eſt, ovem redimere, quæ perierat. Atque ita omnem in nobis amandis modum exhauſiſti, Salvator Dulciſſime! Quis Te ſic amantem non redamet? Et tamen e ſic amatis infinitus, proh dolor! eorum eſt numerus, qui ne aliquantulam quidem amoris vicem rependunt. Unde iſtud? Non eſt, qui recogitet in corde ſuo. Iſa. 57.) Nos igitur Chriſtum D. Cruci- xum non deſinamus recogitare, ne de- ſinamus redamare. — DE EADEM SERMO IV. g vitterram noſtram Sanguis „ quem ad guttam usque ultimam oblatum profu- O 3 dit 214 (SERMO ) dit Salvator noſter, Dominus JEsUs. Si roris eœleſtis ea eſt virtus, ut terram fœ- cundet, ad herbam, florem, fructum pro- gignendum: a Cœleſtis Illius Agni ſan- guine an exiſtimabimus nihil extitiſſe uber- tatis? Ad Cain olim dictum fuerat: Vox ſanguinis fratris tui olamat ad me de terra — quæ aperuit os ſuum, & ſuſcepit ſanguinem fra- tris tui (Gen. 4.) En iterum: vox ſangui- nis frutris noſtri, & quidem Primogeniti, quem nos; quia peccavimus, occidimus, vox ſanguinis fratris hujus noſtri clamat de terra, — quæ aperuit os ſuum, & ſuſcepit ſan- guinem Ejus. Clamat igitur uterque ſan- guis, ſed pugnantia: Abelis enim, Vin- dictam! ultionem! juſtitiam! Chriſti au- tem, Gratiam! Miſericordiam! Salutem! Ideo propter primum dicitur: maledibétus eris ſuper terram — cum operatus fueris eam, non dahit tibi fruétus. Alter effecit, ut di- catur: Benedixiſti Domine terram tuam (Pſ. 34.) &, populus dutem tuus juſtus, — germen plantationis meæ. (Iſa. 60.) Jacuit enim uni- verſa hominum generatio, tanquam latiſſi- me diffuſa terra, ſub maledicto, nec quid- quam præter tribulos, ſpinas, & vene- natiſſima quæque ex ſe potuit proferre- At Benedictus DEUSs, qui nos reconciliavit ſibi per Chriſtum — dum Eum, qui non no- verat peccatum, pro nobis peccatum fecit, ut 205 ( XX 9) 215 nos efſtoeremur Juſtitia DT in Toſo. (2. Cor. 5.) Chriſti ergo Sanguine renovata hæc terra pro maledictione ſuſcepit benedi- ctionem, fructusque jam germinat juſtitiæ, & ſanctitatis. Atque hæc reconciliatio, quæ tanto labore, & ſudore, tanto dolore, & ſangui- ne Salvatori noſtro ſtetit; hæc humani ge- neris in DEl amicitiam reductio, eſt omnis noſtræ felicitatis origo, & ſubſtantia. Abs- que illa enim ſi foret, quid nos juvarent cætera, licet omnia? Si DEUM nobis, non Patrem noſtrum, eumque noſtri aman- tiſſimum, compellare, & amplecti liceret: ſed nonnifi offenſum Dominum cogitare, iratum judicem tremere, terribilem Vin- dicem ſuſtinere daretur: ex quanam alia re ullam poſſemus ſinceri gaudii partem pPerſentiſcere? Si fixa, rata, certa ſtetiſ- ſet cœli jactura, pœnarum æternitas; quid niſi luctus, & lamenta noſter noviſſet ani- mus? Reum ſiquando vidimus addictum morti, & ultimo perendie afficiendum ſupplicio, nihil eum quæcunque dapes, quicunque hauſtus, quorumlibet officia, conſolandi, exhilarandique ulla ſtudia ju- Vant, vel delectant. Mors propinqua, dedecus, dolor imminens, menti ſemper obverſatur, & omnem conſolationi præ- 0 4 elu⸗ 216 (SERMO) cludit aditum. Nos, niſi Divini Sangui⸗ nis pretio liberaremur, quid aliud eſfſe- mus, quam rei damnati capite, certam, eamque æternam, in momenta mortem opperientes? Nunc vero poſtquam talem charitatem dedit nobis Pater, ut Rilii DErI nominemur, & ſimus, (I. Joa. 3.) hæc eſt omni alia gloria excelſior, omni volupta- te dulcior, noſtri, Divinique Sermonis viciſſitudo, ut nos, poſtquam Dgo hu- militer diximus: ervus tuus ſum ego (Plſ.- 118.) mox cum amore dicamus: Domine! Pater noſter es tu. (Iſa. 64.) DEUs autem non ſolum dicat: Ego Dominus (Exo. 6.) ſed etiam: Tu Filius Altiſſimi (Eccl. 4.) Amamus ergo DEUM, & amamur a DEo. Loquitur Ille ad cor noſtrum, vocat, al- licit, familiares ut eſſe, inhærere IIli ut velimus. Nos, ut Filii, quoties libet ad. imus Patrem, ſtringimus amplexibus, uni- mur affectibus: exſpeétantes beatam ſpem, & adventum gloriæ magni DEI, (ad Tit. 2.) ubi Eum videbimus facie ad faciem (1I. Cor. 13.) & ſimiles Ei erimus, quoniam videbimus Eum, ſicuti eſt. (1. Joa. 3.) At vero per quem habemus auceſſum — in gratiam iſtam, in qua ſtamus, & gioriamur? (ad Rom. §5.) Per Dominum Noſtrum JEsüuM Chriſtum. (Ib. v. I.) Hujus enim morte hæc nobis Vita parta eſt. Victoria noſtra Crux r⸗ 1— adi⸗ eſle. m, ttenni lenn Der en Pta⸗ Onis hu- ltenm 0.6) 20. , 41. N etad⸗ , uni. n, e 2.) Cor. lehinns 10 Nr , 16 nn 5. r, un⸗ nobis vChr. ſi. (xx) 217 ſti eſt, in qua expiatum eſt delictum no- ſtrum, laceratum chirographum, quod contra nos ſcriptum erat, reſeratum cœ- lum, & ad usque DEäEI noſtri Paternum ſinum accefſſus nobis patefactus. Cogita- te, quæſo vos, & ſæpe, & attente, quam beata hæc ſit rerum noſtrarum converſio: & eam nobis non obveniſſe, niſi benefi- cio illius mortis, quam Chriſtus in Cruce oppetivit. Inde exſurget gaudium: hinc grati animi ſtudium excitabitur. Id quidem verum eſt, eſſe aliquod læ- titiæ temperamentum in gratia reconciliata. Inoffenſus amor, uti defocatius, ita li- quidius afficit. Quapropter Sanctorum An- gelorum felicitatem eo nomine multum extollunt Sancti Patres (V. Vasqu. de An- gelis.) quia nunquam, ut illi ajunt, pere- grinati ſunt a Domino per peccatum. No- bis præciſa eſt hæc ſolatii portio. At vi- dete bonitatem DEr, & Chriſti Ejus. Quod hac parte ad gaudii plenitudinem defice- re videbatur, cumulatiflime explevit alia. Neque enim Divina Miſericordia ſat ha- buit, Paſſionem Domini remunerari ſola priſtinæ ſuæ gratiæ reſtitutione, ſed eam multimodis auctam, & multiplicatam red- hibuit. Ego veni, ut vitam habeant, & abun- dantius habeant, ait Salvator (Joa. 10.) 0% 5 Ube- 218 (SERMO) Uberior Divinarum rerum per revelatio- nem cognitio; omnis generis Divinarum gratiarum copia pene redundans; lſalutis noſtræ hoſtes, nosque adeo ipfſos, cum merito Vincendi poteſtas; in DEI amici- tia non ſolum per bona opera, ſed etiam per Sacramentorum multiplicitatem, aſſi- due proficiendi, eademque opera cœle- ſtem coronam immenſum augendi facultas: horum, & quorumcunque aliorum bono- rum omnibus theſauris crux Chriſti nos ditavit. IIla etiam neutiquam nos lateat ſola- tii cauſa, quod ſic magis benefieum ſen- ſerimus DEUM, magisque mirandum, & deprædicandum experti ſimus Benigniſit- mi DEI amorem. Nam & robuſto homi- ni, recta utenti valetudine, ſi ad eam con- fervandam apta det præcepta Medicus, non magnopere ſuam manifeſtat, quanta- cunque ſit, artis peritiam: ſed ſi proſtra- to, & animam jamjam exhalanti, vitam quaſi reſtituat, morbum depellat, vires priſtinis etiam ärmiores reddat; tum ve- ro ejus manifeſta fit ars, tum peregregii . excellentiſſimi Archiatri agnomine cele- bratur. Simile quiddam in re noſtra eve- nit. Si enim a DEo nunquam per pecca- tum excidiſſemus, ab Eo nos amari, & fo⸗ ſover BIS. Vo Oam it na . nam ne De ciliat grati dum Ulla ſt, ſto. noſtra nihil NaI r n, . ſeu e kit, becc⸗ trici Nera † 1E lee ſu, 0 exhor C Xxx) 119 ariu ſnis. Nunc vero datum nobis ab Eo Sal- d vatorem, & per Hunc redditam nobis, e cn quam perdideramus, gratiam, tantum eſt, Ae ut nos reddat prorſus attonitos. etlamm , alr Noſtrum autem etiam cogitemus, quod- Ele. nam ſit officium, poſtquam hunc e Paſſio- t: ne Domini habemus fructum, ut recon- bon. ciliati ſimus Dgo, tanta cum felicitatis, h gratiarum, & gloriæ abundantia. Caven- dum nempe omni ſtudio, ne unioni huic ulla unquam interveniat disjunctio. Firma ſo. üit, æterna ſit pax, ſancita ſponſore Chri- n ſen. ſto. Fuit quædam DEI figura David; at n, & noſtra, avertat Cœlum, ut fuerit figura gniſt. Abſolom. IIIe enim vere, ac ex animo, homi. nihilque fingens, perditum filium in pater- ncon. nam reſtituit gratiam: vocatusque eſt Abſo⸗ eg, lom, & intravit ad Regem — oſculutusque eſt Jnarta. Rex Abſolom. (2. Reg. 14.) At hic impius, ptoſtra⸗ ſeu cum ſimulatione jam tum omnia ege- Vitan rit, ſeu in veritate non ſteterit, veterum „Vrs Peccatorum nondum bene obductæ cica⸗ um ve. trici multo acerbiorum ſuperinduxit vul- gtegii, nera peccatorum, dum proculcatis natu- e cele. rZ legibus, abdicatoque humanitatis ſen- a ere. ſu, Optimum Patrem bello perſequi non pecer exhorruit. Etiam Adoniæ ſapiamus exem- ui, & plo, ne talem denique & nos ſentiamus ſo⸗ Chri- W 2 . . . . g foveri, multo minus habuiſſet admiratio- 220⁰ (SERMO) Chriſtum, qualem ille ſenſit Fratrem Re- gem Salomonem. Nam facilem hunc il- le habuit, dum primam petiit affectati Regni veniam, audivitque: ſi Juerit vir bonus, non cadet ne unus quidem capillus ejus in terram. (3. Reg. I.) Aſt ubi eodem cœ- pit reſpicere, unde tanto cum capitis ſui diſcrimine ſalvus vix evaſerat; ubi moli- tus circumvenire Salomonis ſapientiam, per Abiſag Sunamitidem fraterno throno imminebat, ibi factum eſt judicium, pro- nunciata ſententia: Vivit Dominus — ho- die occidetur Adonias. (Ib. 3.) Severe; at juſtiſſime. Poſterius enim delictum creſcit e prioris Benignitatis contemptu, & qua- dam deriſione., In eandem pronum eſt nos quoque ſortem incurrere. Si enim, quam per Chriſti acerbiſſimos cruciatus, San- guinem, & Mortem recuperavimus, gra- tiam Dal vilipenderimus; ſi per pecca- tum rurſum, quod ait Paulus (Hebr. 6.) crucifixerimus nobismet ipfis Filium DuEr, & oſtentui habuerimus, tanto profecto gravior incumbet ira DEI, & pœna erit luenda terribilior. Grati ſimus igitur Dulciſſimo noſtrosal- vatori, qui ut Patrem nobis redderet placa- tum, & tolleret magnum chaos, quo ab invi- cem ſeparabamur, tanta pati, ſanguinem pro; drol luit. pori Adh quer dia edͦN tione move ſerat cob; Nie infer Vi. nee t Phay 1105 cOrd relat er i dith In N une d lectati ert vir ut eus em &o.. jtis ſui moli⸗ ntiam, throno n, o: — o- ete; at crelcit qun⸗ Al no Uam S 8, ga⸗ peeca⸗ edt. b. ) unDul, tofecho Enu erit olrosal⸗ etplacd⸗ ab invi. plo. XXI 2n7 profundere, mortem Crucifixus obire vo- luit. Vere Bonus Paſtor, qui proprii cor- poris impendio ſuas reparavit oviculas! Adhæreamus Ei nexu indiſſolubili, per quem tanto ſumus affecti beneficio, gran- di adeo redempti pretio. DE EADEM SERM OV. Habent cum triſtes, tum læti caſus eam in animum noſtrum vim, ut cogita- tionem defigant, ſimul & affectum com- moveant. Filium Joſeph dilectum ſibi ami- ſerat, & in occiſis numeraverat Pater Ja- cob; neque memoriam potuit, neque lu- ctum ponere. Moluit conſolationem accipere, Jed ait, deſcendum ad Filium meum lugens in infernum. Et perſeveravit in fletu. (Gen. 37. v. 35.) Dies autem, quo de Holofer- ne Judith, quove de Aman Eſther trium- Phavit, Hebræis per omnes deinceps an- nos fuit dies ſanctæ, & jucundiſſime re- cordationis. Dies autem viftoriæ (a Judith relatæ) Mjus feſtivitatis — colitur a Judæis ex illo tempore usque in praſentem diem. (Ju- dith 16.) Mi ſunt diss, quos nulla unquam dele- 222 (SgRMO) delebit oblivio — ſeripſeruntque Eſther Regina filia Abihail, & Mardochaus Judæus etiam ſe- cundam epiſtolam, ut omni ſtudio dies iſta ſo- lennis ſanciretur in poſterum. Et miſerunt ad omnes Judæos — ut haberent pacem — obſer- vantes dies ſortium, & ſuo tempore cum gau- dio celebrurent. Eſth. 9. Si locum, ſi diem cogitemus, quo acerbiſſima paſſus, in-cruce tandem mor- tuus eſt DEUs Salvator noſter, cor no- ſtrum inter extremum mœerorem, & ſum- mam lætitiam anceps diſtrahitur. Dolor e Chriſto; e nobis gaudium. IIle enim mortuus, nos vivi. Heu, quanta ſuſtinuit, idque a fratribus ſuis, verus hic Joſeph, hic delicium Patris ſui, fratrum ſuorum decus, humani gloria generis! Quam in- humane raptatus, quam crudeliter fHagel- latus, quam inique condemnatus, quali- bus affectus contumeliis, quali redimitus corona, quali ad extremum ſublatus mor- tis genere! Quis non, heec ex animo re- cogitans, multo quam Jacob & lugubrius Heat, & conſtantius? A Crucifixo autem ſi ad nosmet Hlectamus oculos, ſalvos nos videmus: ab Holofernis robore, ab Ama- ni artibus liberatos nos intuemur. Quam juſta heæc eſt nunquam non exultandi cau- ſa! Utriusque autem hujus rei, unius tam tri⸗ iſtis qoar conj Loltr. Ejus An tores Ouen 2 V quoc etti Veſt racke Preſt tine quod Ltiam (an Nade⸗ Male eſt y nern nON ne! bis 6 nune viſa os ete n e kf. Ut ad Nher⸗ 1 gan quo mol⸗ t 10⸗ ſum⸗ Dolor eninn tinuit. Neph . HorAEH n in⸗ lagel⸗ Jud limmitus 5 Mor- lio 1e⸗ gubris Autem 108 005 D Ala- Quann dican⸗ ls tan tri⸗ ( XXI ) 2243 triſtis, alterius tam lætæ, Dominicæ in- quam Paſſionis, & noſtræ Redemptionis conjunctio an non totos nos Dulciſſimo noſtro Crucifigo JEs addicet? An non Ejus nos nunquam eſſe immemores finet? An non Ejus nos ſemper ardentiflimos ama- tores efficiet? Gujus unquam fuit ad quemquam æquior petitio, quam mea ſit ad Vos hodie, ut in omni vita eximio quodam amore, ſingulari devotione, te- nerrimo affectu complectamini Crucifigum Veſtrum Salvatorem? ut indelebili cha⸗ ractere, & profunde inſculptis notis im- Preſſam fibi mens veſtra, cor veſtrum re- tineat Paſſionem, & mortem Domini? Hoc niſi facimus, ingrati ſumus; quod unum eſt e turpifſimis, & minime etiam inter homines ferri ſolitis vitiis. Quamvis autem longe plus abominationis habeat, ſi quis pro benefacto rependat malefactum: tamen illius quoque turpis eſt vecordia, qui Patroni ſui, Præſertim ſingulariter meriti, non colit memoriam, non tenetur amore. Patronus noſter eſt- ne? an non eſt Chriſtus Dominus? De no- bis eſtne? an non eſt fingulari prorſus, & nunquam ante audita, nunquam poſterius viſa ratione meritus? In cruciatus maxi- mos ſemetipſum propter nos obtulit, & VO=⸗ 224 (SERMO) volens conjecit: mortem peracerham pro- pter nos ſua voluntate, ſuo delectu op- tiit; ita ſalutem, qua excideramus, nobis reddidit; ita nos inde ex inferni Hammis reduxit. Plusne aut IIle facere, aut nos accipere poteramus? Age vero, temet unusquisque ſeorſum vide. Poſt- quam natus es, renatus es ex aqua, & Spiritu Sancto: filiis DEI, hæredibus cœ;- li annumeratus es: finu etiam Catholicæ Eccleſiæ, ut Noe quondam Arca, ex- ceptus es. Accrevit ætas, ſalutis tuæ te circumſteterunt hoſtes; eos tu hactenus qua deluſſti, qua debellaſti feliciter: ita lethalis noxæ puros, qui præteriverunt, egiſti dies: vivis ut filius Altiſſimi, in ſinu, in protectione DEI Cœli, in beata illa ſpe, & expestatione gloriæ filiorum Dur; mortemque adeo non times, ut potius optandam exiſtimes, ſperans, quoniam ſi terreſtris domus tua hujus habitationis diſſol- vatur, quod ædificationem ex Deo habes, do- mum non manufadtam æternam in cælis. (2. Cor. 5.v. 1.) Quoôd ſi cecidiſti, & innocentiæ inæſtimabili ornamento ſpoliatus es, tum vel poënitentiæ remedio jam conſanatus, beatam Electorum ſortem cum fiducia Præſtolaris: vel certe ut reſurgas, te vo- cat, exſtimulat Dominus, Pprævenit auxi- liis, vitam offert cum venia. Atque ita, mo- Laud mnde tebi cit⸗ tter vere bab⸗ quà 4d e lang jus ta p Pote Merit dexvin C an quamm aman in h etiun Pplum mihi mini, enimn N 10r. — nſo⸗ 0 m, Aerni eete, veto, Pol- na, s ce⸗ olieæe 1, ex. Ee te Ctenus er: ita erunt, n ſinn, a Ua Del; Ddeͤd Nlonin aſe⸗ l, ,o⸗ Ncent 3, tum ſanato, ſdcia teno. it aunr⸗ gbeitch o. ( XXI 9 225 modo ne renuas, tibi quoque Cœli pa- tebit janua. Grandia ſunt hæc veræ feli- citatis momenta. Ea in acceptis cui habes referenda? Ei utique, qui ut tu beate vi- veres, rumnoſe mori voluit. Per Hunc habes, quidquid bonum, & felix habes: quacunque cares miſeria, cares per eundem. Attende nunc, cujusnam ſit, oculos ad eum non attollere, per quem vivis, & gaudes? nunquam, aut raro, nec niſi cum languore in memoria habere IIlum, cu⸗ jus maximis beneficiis in ſingula momen- ta perfrueris? Profecto, ſicut nunquam Poterimus conſequi vel minimam partem meritorum, quibus nos ſibi Chriſtus habet devinctos, quantiscunque demum pietatis, & amoris officiis Eum coluerimus: ita, quam alte poſſumus, debemus eniti in red- amando. Urgeat nos gemina hec, ſæ- Pius iteranda cogitatio: quid eſſem ſine Chri- Nto? & quid ſum per Chriſtumn? Urgeat nos etiam nobiliſfſimum Apoſtoli Pauli exem- plum, qui de ſe profiteri non dubitavit: mihi autem ahſit gloriari, niſi in Cruce Do- mini noſiri Ins Chriſti. (Gal. 6.) Et. non enim judicavi me ſcire al⸗guid inter vos, miſt IxsüM Chriſtum, & hunc crucifixum. (I. Cor. 2.) Rurſum: Clriſto confixus ſum eru= ci — in ſide vivo Filii DEI, qui dilexit me, tradidit ſemetipfum pro me. (Gal. 2.) En! P ut 226 (SERMO) ut tota gloriatio, ſcientia, vita Pauli in Chriſto, Ejusque cruce abſumeba- tur. Qui hujus fuit, ſit & noſter affectus erga patientem Salvatorem. Mutuemur ab Ignatio Martyre, & noſtrum faciamus au- reum illud dictum: AMoR MEUS CRUCI-⸗ FIXUS EST. Hoc mens revolvat, cor re- ſonet, vita referat. Et vita, inquam, referat. Nam in Crucifixi etiam amore illa nobis Dilecti diſcipuli ſervanda eſt Præceptio: Filioli mei, non diligamus verbo, neque lingua, ſed opere, & veritate. (I. Joa. 3.) Nam neque Chriſtus nos verbo dilexit, & lingua, ſed opere, & veritate. Quo autem opere, dqua veritate diligemus? Chriſtum ſuus erga nos amor impulit, ut peccata noſtra tolleret; ad quod efficiendum, quæ exhauſerit, quanta perpeſſus ſit, novimus. Noſter item erga Crucifixum amor inde ordiatur. Illud ante omnia fizum habeat, ut tollat peccatum, ſeu de aliquo jam commiſſo, & nondum expiato agatur, ſeu de aliquo committendo fit unquam agendum. Verus amator omnes potius acerbitates experiri, commori etiam Crucifixo Amori fuo prius eliget, quam in peccatum conſentire. In memoriam redeo effati longe pulcherrimi, quo S. Polycarpus, e Joannis Apoſtoli .Y Di⸗ Diſe ſuar trun O ct Chi Ch. hi Pho fenn n tur. Vun dlin⸗ qud 10 Ain glar Te Nis We AN 1ehe Ut ( tet Dree tion InO n. ebe⸗ eus r 1 EBal UCl⸗ ore⸗ * ered; letrit, Noßer Gdiatur. tollat nmiſo aliquo Verus gperi, o Pfins re. In hening gpotoli u 1 ( XXI) 227 Diſcipulo Smyrnenſis Epiſcopus, vitam ſuam tantum non concluſit. In Amphithea- trum perducto, Pro-Conſul, cui Statius Quadratus nomen, ſuadet, ſenili ſuæ par. cat ætati, Per Cæſarum fortunam juret, Chriſtum ejuret. Ibi ille: LxXxXVI. annis Chriſto ſervio, mali nunquam ab Eo mi- hi quidquam factum, quomodo ergo blas- Phœmare poſſim Regem meum, Salvato- rem meum? Non multo poſt, ubi a flam- ma non læditur, a confectore transfodi- tur. Dæmon, propria concupiſeentia, pra- vum aliorum exemplum, ſeu quisquis alius ad peccatum incitat, quid aliud agit, quam ſuadet, linque, ejura Chriſtum? Ve- ro, ſincero præditus Chriſti amore, quid aliud reponat, quam: quid enim mali un- quam mihi fackum a Dulciſſimo Salvato- re meo? an quia flagellatus pro me, ſpi-⸗ nis coronatus, crucifixus, mortuus pro me, ut redimeret me? H HBoec jacto fundamento puri a gravi no- Xa cordis, cætera procedent facile: ut ſæpe libeat de Domini Paſſione cogitare; ut cogitationem affectuum dulcedo comi- tetur; ut cum Paſſo Domino verſari, Eum Precibus, & variarum Virtutum exercita- tione venerari in deliciis habeatur. Adiit modo animus, & ſe obfirmet propoſſto; . PD 2 Paſ- 228 (SERMO) Paſſum, & Crucifixum Dominum peculiari cultu, & fingulari amore proſequendi: DEI neutiquam deerit gratia, Ipſeque Amantiſſimus Salvator in talem ultro, ac familiariter ſeſe inſinuabit animum. Ibi autem illud ſuum haud dubie inclamabit: tolle erucem tuum, & ſequere me. Nam pa- tiens Dominus ſui pro cujusque menſura ſimiles quærit amatores: nec ſpinoſo ca- Piti eum delicatis membris convenit. Cum- que duo ſint rerum nos affli ttantium genera, unum aliunde oblatarum, aliud ultro quæ- ſitarum: ad voluntarias cruces provectior deducit charitas; eorum vero, in quæ incurris, tolerantia vel incipientium eſt. Crucifixi enim, & Crucis amor una pro- cedunt. Et vero in vita quotidie forfſi- tan occurrunt, quæ, velis, nolis, ferenda funt tamen: aliquid morbi, quoddam ab aere incommodum, fruſtratio quæpiam, ſi- niſtri caſus, inviſi mores alterius, verbo- rum aculeus; quis enumeret omnia? Hæc iniquo ſi feras animo, feres nihilo ſecius, ſed nullo tuo merito: & ita ſi pergas, fa- cile in illud incides: væ his, qui perdide- runt ſuſtinentiam. (Eccl. 2. V., 16.) At ſi co- gites: plura pro me, multoque atrocio- ra perpefſſus eſt Chriſtus; cur non ego hoc tantillum Ejus amore perpetiar? tum fiet, tuus ut dolor cum Chriſti dolore in unum quo- do gen Wlian enci Meque 10, ac bi nabit: n Pe. enluta o ⸗ Cum- enerd, 0 Jue⸗ Vectior n UN eſt. 12 Mo. . erendi am 5 an. Verbo⸗ a Hee Oſecius, 19435, ſr rlir At ſco⸗ Atrocio⸗ negoho⸗ tun fet⸗ in UmuH lo. ( xXAN) 229 quodam modo coaleſcat, quidni cum in- genti Divinæ Gratiæ, & Gloriæ acceſſio- ne? Atque hoc eſt, ad quod illa nos Pe- tri (1, c. 2. V. 21.) verba inſtituunt: Chri- ſtus paſſus eſt pro nohis, vohis relinquens exem- plum, ut ſequamini veſtigia Eus; ad quod urget ſuo Paulus exemplo: Ego enim ſti- gmata D. JEsu in corpore meo porto (Gal. 6.) Quæ enim hæc ſtigmata? non alia puto, quam ex plagis ob Chriſtum prædicatum inflictis, & ob Chriſti amorem cum gau- dio ſuſceptis. Urgent exempla Bernardi, Bonaventuræ, Franciſci tum Seraphici, tum Borgiæ, Thereſiæ, Aloyſii, & ſine numero aliorum, qui uti Crucifixum ama- runt tenerrime, ita in ſe afflictandis pene modum exceſſerunt, nedum ut advenien- tibus adverſis ſe ſiverint commoveri. Incipe & tu, quod amantium eit, cre- bro in memoria habere Chriſtum Crucifi⸗ Xum; Ei aliqua ſaltem parte aſſimilari ap- petens, quidquid pateris, primum tran- quillo, tum & hilari patere animo; for- ſan in eum tandem evades, qui cum Pau- lo dicas: per quem (Chriſtum nempe Ceuci- ſixum) mihi mundus crucifixus eſt, & ego mundo (Gal. 6.) Mira enim eſt ſancti hu- jus erga Crucifixgum amoris virtus, ma- gna efficacia ad hominem non ſolum a ma- “r P 3 10 230 (SERMO loe avocandum, ſed etiam ad optima quæ- que provehendum. Sed & vix alia re va- lidius ſalutis noſtræ hoſtes reprimuntur. Julianum Apoſtatam, Ethnicorum myſte- riis initiari volentem, in templi adyta perduxerat Sacerdos, moxque dæmones ſuis carminibus evocaverat. Adſunt ter- ribiles viſu formas induti. Subito terrore ſibi ereptus Julianus, & ad priſcam revo- lutus conſuetudinem, crucis ſignum effor- mat, & illico diffugiſſe ſpectra videns, ait, magnam Crucis virtutem ſe admirari: quem tamen impie deluſit alter, dicens, ſigni hujus non timore, ſed abominatio- ne fugatos ſpiritus; ac tum ſacrilegia ſua redintegravit, atque etiam conſummavit. Ejusdem Crucis ſignum contra omnes præ- ſtigias, pravasque artes quam plurimum walere, experimur. Fugit nempe dæmon, ubi ejus rei ſignum conſpicit, qua debel- latum ſe & meminit, & dolet ſemper. Quid ergo, ſi ipſi animæ ob frequentem memoriam, ardentem amorem, ſincerum, tenerum affectum, quaſi impreſſus, & in- ſculptus fuerit Crucifixus Salvator? quis tam audax erit dezmon, ut vel accedere audeat? Inde porro fiet, ut per quem datum eſt nobis, poſſe ſalvari, detur & ſalvari; ſitque amor hic arrhaboni pro æterna, quæ conſecutura eſt, beatitudine. Qua- Qiſſim Uru ccid tes, ſimo adin cedi tuin Uni cO omm dem Ccukx Crne qua tem, ſeritis duleee ke 101 ds dn e 5 quod lanee, II u tamen GCalde duo qoe⸗ le VA- untur. Rte. adyta mones nt ter⸗ tertore 1reyo⸗ n eftor⸗ Fidens, mirari: dicens, inatio⸗ nmavit. es plck⸗ C dæmon, debel⸗ ſenhet⸗ guentenn neerbln, 3, E i. ( XXI ) 23 1 OQuapropter ite, imo currite, ut ad Crucifixi Domini Sacratiſſimos Pedes pro- cidatis; ibi corda veſtra donate, ſupplican- tes, ut ea Sui quam ferventiſſimo, ſinceriſ- ſimo, & nunquam extinguendo amore adimpleat. Certi eſtote, Cœleſtis Dul- cedinis plenus hic eſt amor. Ac ſi ve- rum eſt, quod dixerunt Sancti Patres, uni pœnitentis lacrymæ plus ineſſe veræ conſolationis, quam mundanis gaudiis omnibus: experiemini profecto, eſſe iti- dem veriſſimum, vel unum obtutum, quem cum amore, cum pio cordis affectu in Crucifixi effigiem defixeritis, mirabili quadam ſuavitate cor afficere. Quid au- tem, ſi in effigie ſua Chriſto, Ejusque San- Ctiſſimis Vulneribus flagrantiſſima appreſ- ſeritis oſcula? illius certe conſolationis dulcedinem ſentietis quidem, at explica- re non poteritis. In his ergo foramini- Bus hujus Petræ, in hac caverna maceriæ frequentes eſtote, imo Domicilium figi- te, habitate. Ingrediamur præcipue; quod patet, quod Amore magis, quam lancea, eſt apertum Sacratiſſimum Latus; in quo etſi non poſſimus corpore, animo tamen, ſpiritu, affectu poſſumus habitare. Gaudebit noſtri Amantiſſimus Salvator, ſi habitationem in Sacro-Sancto Corde Suo præbere nobis per nos potuerit. P 4 Vt 232 (SERMO) Ut denique finiam: Commendo, trado, conſigno Vos Crucifixo, Vobis Cruci- fixum. D E DOLORIBUS B. V. M. “ SERMO A Filio patiente non ſejungamus Ma- trem compatientem. IIIe appenſus in Cruce; Hæc corpore ſtans juxta Crucem, oculis defixa in Crucem, animo tota in Cruce, quia tota magis in Filio Crueifi⸗ Xo, quam in Seipſa. In Illius & Corpo- re, & anima acerbiſſimis doloribus plena omnia; in Hujus animo acutiſſimus ſenſus omnium, quæ patiebatur Filius. IIlius ergo dolor omnium dolorum maximus, videte, ſi eſt dolor, ſicut dolor meus. (Thren. 1.) Hujus dolore nullus major infra do- lorem Eilii. Matrem Mœſtiſſimam! Hoc illud eſt tempus, de quo vaticinans olim ajebat Simeon: Zuam ipfius animam per- trans- adͤ rucl Ma- ſus in Ucem, in rnen⸗ vorpo⸗ plena ſenlus Ulis Ninns, Thren. fra do⸗ nl Hoc- en M. rAN⸗ ( XXII ) 233 tranſibit gladius. (Luc. 2.) Dolor MARIA quaſi pingi, & ipfis oculis fubjici non potuit re ulla melius, quam gladio Ani- mam pertranſeunte. Si enim corpori immer- ſus mucro non ferendum, lethalem dolo- rem affert; quanta illius erit vis doloris, qui animam ipſam transverberans gladius dici mereatur? QOuidquid nobis dolet, animæ dolet, in qua ſola omnium dolo- rum eſt perceptio, eorum etiam, quo- rum cauſa, & origo eſt in corpore. Quan- to igitur, quod cruciat, propius accedit ad animam, magis cruciet, eſt neceſſum: omnium autem maxime, ſi ipſam contin- gat, & in ipſam vires ſuas exerat ani- mam. Gladius ergo, non quidem Cor- pori Sanctiſſimæz Matris inflixit plagam (quod Ei toleratu multo fuiſſet levius) ſed Animam ſauciavit, Animam ineffa- bilibus affecit vulneribus, obruit dolo- ribus. Quis autem hic eſt, qui in Animam Dulciffimeæ Matris ita ſæviit, gladius? IIle, ille, qui e Filii Morientis intuitu, e Filii Patientis tot, & tam diris dolo- ribus in Materno Corde natus eſt dolor. Quæ Sancti Martyres paſſi ſunt tormen- ta, dum legimus, cohorreſcimus. Ca- taſtas, rotas, beſtias, pectines, picem, L F ignem ignem, qui ſuſtinere potuerint, mira-⸗ mur, & in eo Divinæ Gratiæ Omnipo- tentiam veneramur. Et hujusmodi ta- men cruciatibus major fuit cruciatus Vir- gineæ Matris, quantumvis illæſo corpo- re in ſolis Animæ receſſibus fuerit con- cluſus. Quapropter Martyrum Reginam ex more, & ex merito ſalutamus, ac præ- dicamus: quin cum S. Bernardo, plus- quam Martyrem non immerito prædicemus, in qua nimirum corporeæ ſenſum paſſionis ex- ceſſerit compaſſionis aſſfedtus. Ser. de XII. Stel. cui vetuſtior Hieronymus conſonat: MARIA, quia mente paſſa eſt, plusquam Mar- tyr fuit; nimirum & Ejus dilectio amplius Jortis, quam mors. Credo eſſe, quibus mirum hoc videatur, nec ſatis poſſe in- telligi, quomodo ex alieni ſupplicii vi- ſu enata condolentis animi triſtitia plus affligere potuerit, quam quidquid ſæ- viſſima tyrannorum erudelitas ad tor- quendos Martyres, vel auditu horridum, excogitavit. At nempe nobis ita res vi- deatur oportet, qui corpori noſtro, ne- ſcio quo pacto, ſeu natura, ſeu conſue- tudine maxime videmur affici, ideoque vix alio malo vividius percellimur, quam quo corpus paulo atrocius excruciatur, velut igne, aut gladio, Sed ſi rem hanc omnem ad majoris accurationis trutinam revo- 160 t8. qui junck Corp hum Sed Abeſe terun cong Culur fertun Unionn toto non! dong facit Ppauen habui Venire Aume Cum ptæſe eidi QNand tri leler⸗ 5 ei n⸗ nipo⸗ i ta⸗ Vir⸗ orpo⸗ col⸗ tinun epre⸗ zus⸗ entus, is er⸗ AXII. ſonat: Mr- Cntptus guibus ſe in⸗ ei Vi- plus d le⸗ d tor⸗ ttidum, res V⸗ 10, ne⸗ conſue⸗ deoge t, qvam lejatut, enn hane trutinarn leo· — ( NII) 235 revocemus, non difficulter patefiet veri⸗ tas. Dolet omnium, credo, maxime, qui uritur. Duo, quæ in hoc dolore juncta ſunt, probe diſcernamus oportet. Corporis partes vehementiſſime concerpi, humoresque conturbari, hoc primum eſt. Sed hoc ſolum nondum eſt dolor; fi enim abeſſet anima, nihil doleret. Igitur al- terum eſt: anima in ſuum corpus, velut congenitum ſibi, uniceque notum habita- culum, congenito, ac neceſſario amore fertur: unitam ſe gaudet, disjungi timet: unionem pro viribus tuetur, disjunctioni toto niſu reſiſtit: quodque non poteſt non ſequi, triſtitiam ſubit acerbiſſimam, dum percipit illam, quam ignis violentia facit in corpore dilacerationem. Hæc paucula mutuari e Philoſophia neceſſum habui, ut eo, quo conſtitui, facilius per- venirem. Nunc enim ita pergo: ſiquæ anima præ ſe, præ ſuo corpore, præ ſua eum hoc conjunctione aliud quiddam, Præſertim multo ardentius amet, an non ejus item incommodo triſtius afficietur, quam proprio? Is quidem certe amoris, & triſtitieæ nexus eſt, ut iſta ad Prioris fele rationes accommodet. Quaſi e diverticulo ad afflictiffimam Patientis DEI Matrem revertamur. No- titia 236 (SERMO) titia Filii Sui prædita fuit, quanta mor- talium nullus, quanta Matrem addecuit. Ejus Divinitatem, Sanctitatem, Sapien- tiam, & quidquid Eum amabiliſſimum reddit, ſingulari prorſus DEI lumine col- luſtrata probiſſime perſpiciebat; præfe- rendum igitur, & quidem infinito inter- vallo, rebus omnibus, quæ DEUs non ſunt, non ignorabat. In charitate au- tem quin rectiffimum tenuerit ordinem, nefas eſt utique addubitare. Quod con- ſequi neceſſum eſt, Filium Suum DEUM inexplicabili ardore dilexit, & vehemen- tiore multo, quam Animam Suam, Cor- pus Suum, vitamque Suam: multo etiam vehementiore, quam quo ullius Marty- ris anima vel ſemetipſam, vel domicilium Corporis ſui eſt proſecuta. Sic autem in Filii Sui amore quaſi penitus demerſæ, ſic per unum Filii Sui amorem viventi, immenſus profecto, & mari jure coæ- quandus dolor eſſe debuit, videre illud Unicum Suum Bonum in tantis poſitum tormentis: videre ſpinis coronatum, ſan- guine coopertum, ceruci appenſum IIlum ipſum Dulciſſimum Ssuum Natum, quem Conceptum geſtavit olim in Utero, quem editum millies amplexata, oſculis vene- rata, quem in Sinu fovere, brachio in- ſidentem tenere ſolita, cujus conſuetudo mera Iher ergo afhe⸗ DIo men Sanè niten TI di u Tit A diedr enim tuin le, grand Lemp Piant dua. ANE la q vit. crinin ue: amim conte 60 Anim Sum Int⸗ eculit Pien⸗ Cmum e col⸗ Nrefe⸗ jatet⸗ 10n e au⸗ inem, H con⸗ DEUM emen⸗ Cor⸗ etiam Marty⸗ bilium end merſe, wenti, e (cO⸗ e illud vohtum n, ſan-⸗ IIlum (ven 4 quenn 6 Vene⸗ hio in⸗ Ovetudo metaà⸗ (XXII ) 237 mera illi fuerat Cœleſtis beatitudo. Hic ergo aſpectus eo debuit animum dolore afficere, qui licet ex nullo naſceretur proprii corporis cruciatu, maximo ta- men exceſſu eos vinceret dolores, quos Sancti Martyres, quantumeunque imma- niter habiti, exantlarunt Nimium exiles ſunt mentium noſtra- rum vires, neque intelligentia comple- cti unquam poſſumus, quam lugubris fue- rit Afflictiſſimæ Hujus Matris conditio in diebus afflictionis Suæ. Inter homines enim umbram forſan aliquantulam ſimili- tudinis reperire poſſumus, at nihil æqua- le. Occumbat tenere dilectus amicus, grandi ſuperſtes Achates luctu conficitur. Semper concordem ſponſum ſi fata eri- Ppiant, mœroris vi pene ſibi eripitur vi- dua. Omnes autem luctus vincit mater, quæ unicum filiolum præ oculi fui pupil- la dilexit, & perdidit, etulit, tumula- vit. Ibi ejulatus, ſingultus, lacrymæ, crinium evulſio, genarum laceratio, & quæ alia edit extremo dolore proſtracus animus. Hæc tamen omnia in nullam contentionis partem venire poſſimt cum eo gladio, qui Sanctiſſimam MARI, Animam pertranſivit, dum Unigenitum Suum Filium, & qualem Filium! & qua- 3. 238 C SERMO) quali amore dilectum! affligi, tam indi- gne, ac barbare haberi, mori, mortuum aſpiciebat. Sicut inter hunc Filium, & allios filios, inter hanc Matrem, & alias matres, inter hunc denique amorem, & amores alios immenſum intereſt, haud ali= ter Dolori Virgineæ Matris nullus eſt, qui poſſit æ&qquiparari. Nullæ quidem ad memoriam proditæ ſunt lacrymæ, non deliquia, non lamenta: ſed, ſi aberant, ipfum hoc non alio pertinuit, quam ad dugendum, qui intus abdebatur, moœro- rem. Nam ſi erumpat, & vocis, vel ocu- lorum via egeratur dolor, tum allevari nonnihil fibi videtur animos: multo au- tem fit gravius, cum amaritudinis totum pondus collectum intus retinetur. IIIa er- go tempeſtas, illa abyſſus triſtitiæ omni ſua vi Moœſtiflimæ Matris cor premebat, ut mirum ſit, non etiam opprefſiſſe. Quot autem putamus vulneribus Ani- mam Illam confixit prædictus a Simeone gladius? Non enim ut unus gladius, ita vulnus unicum; ſed totidem, quot erant Vulnera Filii. Non recedebant a Nato Matris oculi, atque ita univerſa ſub uno habebant obtutu, ut tamen unumquodque etiam fingilatim acutiſſime diſcernerent. Singulas ſanctiffimo Capiti innxas ſpinas aſpi- Apir erant ciebet 1orib⸗ ternun cerat fel? Git, ad ac Oluid Dis P ni X iis v⸗ liquo TIIEN loye Fins et ſeipul tone, illum cdrdi Vere lius 7 Te 0 C no ſieut Tham dium ita et ſentim Mi öttuun In, G & alias em, & Nud ali- us eſt, em d ,MonN erant, am 2d nero⸗ el oc . Allevati lto au- totuIHE Illaer⸗ Wi emebat, ſe. s Ali- Sineone ius, 1ta ot erant 4 Nito ſub unO vodqve Tneren. 8 ſinas alol⸗ ( XXNII) 239 aſpiciebat: ſpinæ illæ ſingulæ totidem erant Materno Cordi infixi aculei. Aſpi- ciebat innumeris, qua majoribus, qua mi- noribus plagis dilaceratum Corpus: Ma- ternum Animum plage illæ ſingulæ dila- cerabant. Quid clavi? quid lancea? quid fel? quid cætera? quidquid enim vel vi- dit, vel audiit, ſuum unaquæque res, ad acerbiſlimum ſenſum, vulnus attulit. Quid ſfi & illud attendamus, quandonam his Filii ſui cruciatibus cœperit excrucia- ri? Neque enim dubito, Illam e Simeo- nis vaticinio, ex Iſaia, e Pſalmis, e re- liquo ſacro codice in notitiam veniſſe ama- riffimi illius Calicis: Filium autem, ubi loquelæ aſſumpſit uſum, Matri ſuæ ube- rius etiam, & eclarius, quam deinde Di- ſcipulis, locutum fuiſſe de futura ſua Paſ- ſione. Si ita, quam multis annis gladium illum, etiam ex diuturnitate acutiſſimum, cordi ſuo infizum geſtabat, & ſentiebat? Vere, O Mater! replevit Te Dominus Fi- lius Tuus Patiens amaritudinibus, inebriavit Te abſynthio. (Thren. 3. 15.) Simul autem & nos ſervulos Tuos, Filios Tuos, qui ſicut amore Tui ardemus, & Gloriam Tuam noſtram putamus gloriam, & Gau- dium Tuum noſtrum exiſtimamus gaudiume ita etiam Tuos ſummos Dolores noſtros ſentimus, ſemperque ſentiemus eſſe dolo- 1es 240 (SERMO) res. Quis enim Filius dolorum Matris ſuæ fine dolore meminerit? Eſt & aliud ſuper, quod hoſce San- ctiſſimæ noſtræ Matris acerbiſſimos Dolo- res ad perennem memoriam, & cultum no- bis commendat: quoniam per Eos pecu- liari quadam ratione ſibi nos filios gene- ravit. Equidem jam tum Maternitatis ju- re, etiam quantum ad nos, donata eſt, quando Salvatorem noſtrum concepit, por- tavit, & peperit. Hæc enim officia dum exhibuit, modo ſibi conveniente coope- rata eſt Filio ad nos reparandos: multo tamen magis eſt cooperata, dum illa, per quæ nos redimebamur, Filii Sui Vulne- ra, & mortem animo ſuo recepit, & pro noſtra Redemptione Divinæ Juſtitieæ offe- rebat. Tunc ergo Illa Mater amantifſlima nos animo ſuo parturiens gemebat; tunc vitam nobis cum Filii Sui Sanguine da- bat. Quapropter ex vero ad nos quoque verba illa referuntur, quibus jamjam mo- riturus Dominus Matrem compellavit: Ec- ce Filius Tuus, tum Diſcipulum: Ecce Mater Tua. Ibi Joannes noſtrum omnium perſonas referebat; ibi cum Joanne nos quoque in Beatam, ac feliciſſimam MA- RIÆ flliorum ſortem tranfivimus, ſic ſuprema voluntate fua decernente Domi- no ſtan Hio Ean hab Mii Ktiſſi Ej dccj nobi Dria tem. citu Cat. Pilin ui Noye Lemu — Kho⸗ lielx ( XXII) 241 no Salvatore, & per quoddam veluti te- ſtamentum IIlam nobis Matrem, nos illi filios conſignante, tanquam ſuo erga nos amori hoc etiam addere vellet auctarium, Eandem cum IIIo deinceps ut Matrem haberemuüs. Amplectamur ergo ſub Cruceé geniti filii Dulciſſimam noſtram, at ſimul Mo- ſtiſſimam Matrem. Jungamus corda noſtra Ejus mœrore mœrentia, & cum Joanne accipiamus Eam in noſtra ita, ut ſimul nobiſcum omnia, quæ noſtra ſunt, pro= Pria ſint Poſt DEUM MARI. LIIud au- tem ante omnia per omnem vitam fſolli- citudine maxima caveamus, nequo pec- cato rurſum nobismet ipfis crucifigamus Filium DEr, eademque opera, quantum quidem in nobis, Matris DEI Dolores re- novemus, Animam gladio transverbe- remus. . 1 POST PASCHALES FERIAS E R M O. erminavimus aliquanto productiores ferias, & ad conſuetas revertimur ſcholarum exercitationes. Non dubito, 00 quin . 242 (SERMO) quin tempus hoc adeo ſacratum, hoſce tantæ ſolemnitatis dies unusquisque ege- rit cum vero affectu, & ſacro ſpiritus ar- dore tum propterea, quod cum Sancta Matre Eccleſia recoluerit Auguſtiſſima Re- ligionis Catholicæ Myſteria, pei noſtræ fundamentum, ſalutis noſtræ pignus, ni- mirum acerbiſſimam Paſſionem, & Glo⸗ rioſiflimam Reſurrectionem Domini, & Salvatoris Noſtri JaEso Chriſti; tum vel maxime propterea, quod hæc myſteria recoluerit animo per ſacram triduanam Aſceſim antea rite præparato. Multa enim ſunt, quæ optimam mihi ſpem faciant, nullum eſſe meorum, qui ſpiritualibus il- lis Exercitiis non vacaverit cum omni ap- plicatione in Domino, cum animi fervo- re maximo, & cum fructu etiam uberri- mo ad vitam reliquam pie in ſancto DErI timore, & amore agendam. Nunc porro tam bene comparatis rebus, quid reſtat? Reſponſum e Doctore Gentium audiamus (Eph. 2. 12.) Multo magis nunc- — cum me- tu, & tremore veſtram ſalutem operamini. Cum metu? imo cum tremore? Quæ enim ad- eſt metuendi, aut tremendi cauſa? Juſtiſ⸗ ſima, graviſſima. Verendum enim ſummo- pere, ne conceptum melioris vitæ pro- poſitum deſeratur, neve ita ob ipſa hæc Exercitia terribilior hominem maneat dae (dan per Uine Vive lumme beo anin lum cogit facil Perp 13 e tur e eyen tionis ſeque De di licent ſolet d0? Urel Tlcul Ptoen ampli cepi baa 1 Corum Dürte C XXII) 243 damnatio. Quanto horrore poteſt animum percellere hæc veriflima cogitatio: facil- lime fiet, ut longe aliter vivam, quam vivendum mihi eſſe agnoverim; ut hoc lumen, quo in præſens colluſtratam ha- beo mentem, diſpareat; ut evaneſcat hæc animi mei affectio, qua nunc omne ma⸗ lum averſor, ſolum DEUM, & Cœlum in cogitatione, in deſiderio, & curis habeo: facillime fiet, ut revertar ad vomitum, perpetrem iterum ſcelera, quorum ſarci= na nunc admodum me expedivi: aut ſi abs- que gravi peccato vixi hactenus, ut poſt⸗ hac decidam, obſcuretur aurum, mute- tur color optimus. Horum autem ſiquid eveniat, tum enimvero uti minus excuſa- tionis habitura eſt mea perverſitas, ita ſequetur terribilior æternitas. Sed nem- pe dici hæe ſolent cum pia exaggerandi licentia? ſub lingua, vel calamo creſcere ſolet periculorum numerus, & magnitu- do? Utinam humani ſermonis ea eſſet Præſtantia, ut ubi de Cœli amittendi pe- riculo agit, ſat diſertus eſſe poſſet! adeo procul eſt, ut addere quidpiam, & cum amplificatione loqui poſſit. Utinam, quod copi dicere de periculo deficiendi a Ppro- ba vita, & in æternum pereundi, id in eorum, qui me audiunt, majore ſaltem Parte non veri ficetur! 2 2 Quan- 244 (SERMO) Quando Ifraeliticus populus in ſolitu- dine vocem loquentis DEI audiit, con- territus in ſanctiſſimam Ejus Voluntatem totus conceſſit, & ajebat: Ecce oſtendit no- bis D. DEUS Noſter Majeſtatem, & Masgnitu- dinem ſuam, Vocem Ejus audivimus — cuntcta, quæ dixerit D. DEus noſter — audientes fa- ciemus ea. (Deut. 5.) O quam pulchrum! quam ſalubre! ac etiam neceſſarium Ppropoſitum! Quid autem de hoc futuro- rum non ignarus DEUS? Quis det talem eos nabere mentem, ut timeant me, E& cuſtodiant univerſa mandata mea in omni tempore? (Ib.) Nec multo fuit opus tempore, ut pPate- ret pulcherrimi illius propoſiti turpiflima inconſtantia. In fimili cauſa verſamini. Fuiſtis in ſolitudine Aſcetica; DEUM lo- quentem audiſtis; ſtatuiſtis: cundta, quæ dixerit D. DuUs noſter – faciemus. San- QAiſſime ſtatutum; modo firmum ſit etiam. Innumeri alii erant olim veſtri fimiles ſtu- dioſi; nihilo vobis inferiora audierunt; 1» eura foran etiam majore ſunt inſtituti; nihilo Parcius, fortaſſe magis etiam, ſeu illuminati, ſeu inflammati, ajebant ingen- ti cum affectu: cuncta, quæ dixerit D. DkUs noſter — fuciemus: ſed non diu, certe non ſemper duravit hic animus; tandem enim elegerunt portam latam, & ſpatioſam vi am, quæ ducit ad perditionem, & a multis te- (XxXII) 245 ritur. (Math. 7.) Ita eſt: animus, vita hominis citifſime convertitur, non quidem a malo ad bonum, quod perraro evenit, ſed a bono ad malum, quod fit frequen- tiſſime. Libet ex innumeris pauciſſima exempla in memoriam revocare. Saul pri- mus Ifraelitarum Rex quam probus, in- nocens ſub Regni principium erat, cha- rus DEO, dilectus Viro DEI Samueli, ad omnes affabilis, bonus! Eilius unius anni erat Saul, eum regnare cæpiſſet, duobus autem annis regnavit ſuper Iſruel. (I. Reg. 13.) Nempe, ut quorumdam eſt Interpretum expoſitio, Regnum adiit, & biennio te- nuit tam innocuus, tam remotus a malo, quam eſſe ſolet unius anni filius. Quis non ſperaret conſtantiam? ſed uſurpatum Sa- muelis jus, & rurſum vecordia in DETI mandato explendo hominem funditus ever- terunt. Davidem ſanctiſſimum, Virum ſe- cundum cor DEI, pomeridianum otium, & una oculorum licentia egerunt in Ppræ⸗ ceps. Salomonem cœleſti donatum ſapien- tia, honoratum DExr colloquio, repletum S. Spiritu, in Divinis rebus magnificentiſſi- mum quis in recto tramite perſtiturum du- bitaſſet? fœminarum conſortio ad Idola us- que eſt detractus, ita, ut peccaſſe eum legamus, pœnituiſſe non legamus. Ju- dam ex Apoſtolo quorſum propulit ava- . 3 ritia? 246 (SERMO) ritia? quo Tertullianum, vel nobis vi⸗ ciniorem Lutherum ſuperbia? Ex his, quorum ſimilia ſunt ſine numero, quisque diſcit, prorſus fallacem eſſe hunc cogi- tandi modum: nunc bonus ſum, verita- tes Cœleſtes clare perſpectas habeo, ju- ravi, & ſtatui cuſtodire judicia Juſtitiæ Divinæ; jam non igitur movebor am- plius, DEI amicitia nunquam excidam. Nemo ita ſibi blandiatur, ſed mente re- volvat Parabolam de Semine, ae metuat, ne Verbi Divini ſemen, quod ſibi rece- piſſe videtur, eeciderit ſupra petram, aut in ſpinas. Mam qui ſupra petram, hi ſunt, qui cum audierint, cum gaudio ſuſe ipiunt verbum: & hi radices non hubent: qui ad tem- pus credunt, & in tempore tentationis rece- dunt. Quod autem in ſpinas cecidit, hi Junt, qui audierunt, & a ſollicitudinibus, & divitiis, & voluptatibus vitæ euntes ſuſfocantur, & non referunt frubtum. (Luc. 8.) Quis non jure metuat, ne ſecum eveniat, quod cum agro, qui pulcherrimam promittit meſſem, ſed citius, aut ſerius devaſtatur a gran- dine? vel quod cum Cæli facie, quæ non raro mane fuit nitidiffima, tum fœ- dis, tempeſtuoſis nubibus plena. In his, & hujusmodi aliis eventis noſtram nobis inconſtantiam, labilem noſtram, incer- tam indolem, tanquam in imagine exhi- bet natura, & naturæ Author DEs. Ocu- iud rin ſi ip Pu t5 net 10 lli mit il au (to. Ppay Lib⸗ PrO in- dre vid Nis int en d nul: ) Vr lis, que ogi⸗ ita⸗ ju⸗ itice am⸗ . fe⸗ tbat, tece⸗ ram, , hi ipüunt Iten- reel⸗ ſont, vitiis, tn ue cun eſeln, grarr. n fe⸗ In lis, . nobi ineel. exhi⸗ er⸗ ( XXIII) 247 Oculos etiam oportet attollere, aa circumſpicere, quot, & quam formidan- di hoſtes adverſus virtutem quaſi perpe- tuo in armis ſtent. Valde enim neceſfſa- rium eſt, perſæpe meminiſſe, quid ho- ſtium habeas? quæve bellandi ratio? In ipſo ergo homine, membrorum lex re- pugnans legi mentis; congenita proclivi- tas ad malum, quæ, dum vita hæc ma- net, reprimi quidem cum labore poteſt, non item penitus eradicari, & vigorem illico refſumit, ubi habenas paululum re- mittere cœperis. Alter, qui aſſiduo ex- cubat, & infeſtare non ceſſlat, dæmon eſt, audaciæ tantæ, ut ipſum Sanctum San- ctorum trina aggreſſione impetere non ex- paverit; tanti roboris, ut ipſas Cedros Libani radicitus evulſerit, turres excelſas pProſtraverit, dum homines, utut eximios, in peccatum, aut in ipfum usque infernum Præcipitavit. Primorum Parentum, Da- vidis, Salomonis, Judæ, Petri, Orige- nis, & non tot, quin plura, decantata ſunt exempla. Mundum ſi aſpicias, quid eſt, quod ad bonum? quid eſt, quod non ad malum trahat? QOuoniam omne, quod eſt in mundò, concupiſcentia carnis eſt, concu- Diſcentia oculorum, & ſuperbia vite, jam de ſui ævi mundo dixit Joannes: (ep. r. c. 2.) hodiernus mundus, ut quid mitiſſime 4 di⸗ 248 (SEaRMO) dicam, non eſt melior. Vel veſtram ap- pello experientiam, hodierni qui ſolent eſſe in mundo ſermones? Fides, Reli- gionis res, Sacra Poteſtas, Sacerdotium, Status, & Perſonæ Deo dicatorum homi- num vix jam ferenda libertate vellican- tur, proſcinduntur, exſibilantur; explo- ditur, quod recte fit; prava collaudan- tur. Nempe invaluit perverſorum lectio librorum: ex hac ſentina non poteſt niſi cœnum fluere. Jam de exemplis nihil dico. In mundo ſic comparato, non dico ſancte, ſed non male vivere, hoc opus, hic la- bor eſt, & ideo paucorum eſt. Si enim & verba movent, & exempla trahunt, id mala efficiunt multo facilius, quam bona: & , contra torrentem niti valde eſt diffi- cile, & rarus audet: denique in medio ignis non æſtuari, in prodigiis ſemper fuit numeratum. Hæc omnia collige, & vide, quantum de conſtantia in bene cœptis poſſis præſumere. Deficere autem ab his bene cœptis nihil aliud foret, quam pene certam, & multo terribiliorem efficere ſuam damna- tionem. Nam quod ad certitudinem at- tinet: uti corporum, ita & animi mor- bi difficilius curantur, ſi redierunt: & quemadmodum ædis alicujus; ita & pro- bita- Mmira tor? bitat q0 Chri tor! ma tand Nis (d! Dile faci Nu rifie lr feren on, II t quo deſin facie ibit , de bar nes, brlo⸗ diche coin! 1 Nent Reli⸗ lun, on⸗ ican- blo. ldan- ecio t uſl dico. nce, c la. eniIm bon. Giſ- ed0 fit Tide, Eeptis (XXIII ) 249 bitatis eo gravior, & triſtior eſt caſus, quo fuit altius educta, & majore pul- chritudine perpolita. Tum vero Salva- tor teſtatur (Math. 12.) ſi in hominis ani- mam mundatam, & ornatam, dæmon tandem revertatur, fieri noviſſima homi- nis illius pejora prioribus. Paulus vero (ad Hebr. 6.) poſtquam dixerat, impoſſi- bile eſſe, illos renovari, qui participes facti ſunt Spiritus S. & guſtaverunt bo- num Verbum DEr, & prolapfſi ſunt: ter- rificam ſubjicit ſmilitudinem: terra enim Næpe venientem ſuper Jeé bibens imbrem... pro- ferens autem ſpinas, a tribulos, reproba eſt, & maledicto proxima, ecujus conſummatio in combuſtionem. Immorare, & expende: ſa- lus tua hic agitur. Terra hæc certe tu quoque es: imber, gratiæ ſunt miſſæ deſuper, & ad ſalutem quoquo modo facientes. Sæpe hadtenus hunc imbrem bibiſti, dum domi, in templis, in ſcho- lis, in Cœtibus MARIAnis ad ſalutaria diverſiſſimis modis inſtituebaris, excita- baris. Hæ iterum Sacræ Commentatio- nes, quibus nunc excultus es, triduanus miræ efficaciæ imber erant. Quid ſequi- tur? Si proferes ſpinas peccatorum, tri- bulos iniquitatis. reprobus es, & male- dicto proximus, cujus conſummatio in combuſtionem. Nec mirum: nam berver- Q 5 250 (SERMO) autem ſunt haud dubie, quibus cor du- rum eſt, de quo dicitur (Eccli. 3. 27.) cor durum habebit male in noviſimo. Cor autem durum efflcitur Divinarum con- temptu Gratiarum, ita, ut quanto plu- res, aut illuſtriores gratiæ abjiciuntur, hoc duritia cordis creſcat, homo fiat ob- ſtinatior. Quod ſi igitur repuleris, quas tibi hactenus tam & copioſas, & magnas DEUs dedit gratias, vix dubium erit, quin duritiam indueris, tanquam ſi pel- lem callo permutaveris, quin & factus ſis maledicto proximus. D“ Eſſe autem hujusmodi hominis dam- nationem etiam terribiliorem, nihil pla- ne dubitandum eſt. Cui enim plus da- tum eſt, ab eodem omni jure tum plus exigitur, tum majores pœnzæ expoſcun- tur, ſi eſt prævaricatus. Inde ajebat Do- minus: (Luc. 12.) ſervus, Aui cognovit vo- luntatem Domini ſui... & non fecit. vapula- bit multis; qui autem non cognovit, & fecit di- gna plagis, vapulabit paucis. Inde & vineam ſuam, quibus gradibus antea communie- rat, iisdem poſtea devaſtavit: (Iſa. 5.) Vinea fabdta eſt dilecto meo.. & ſepivit eam.. & plantavit eam elettam, & ædificavit turrim in medio ejus, & torcular extruxit in ea: X- . diffcil corriguntur: (Ecele. 1.) perverſi ine Cult, uor iitet. repti erpe Nun AWin Hn leria nant depe üitet que Der ſenſ. Varie tornn Pla, ſalute libet tia, t8 P E plae. horr miſen 148 tfeld du- 27) Cor col⸗ Plu⸗ tur , t ob⸗ as agas erit, pel⸗ factus dam- pla⸗ 18 da⸗ 1 Plus olcun⸗ at Do⸗ Nvit ⸗ Allle⸗ “ ſeet li⸗ Vineald mumie⸗ lla. 5) eun. Urri 41. . . (XXIII) 251 expetavit, ut faceret uvas, & fecit labruſeas. Nunc ergo, hahitatores Jeruſalem... oſtendam vohis, guid ego Fuciam vineæ meæ: auferam Jepem jus, ο erit in direptionem: diruam ma- ceriam ejus, & erit in conculcationem: & po- nam eam deſertam.. & aſcendent vepres, & Dinæ. In hac vinea, tanquam in ſpecu- lo, ſemet quisque poteſt contemplari. Sepem, turrim, torcular Gratias eſſe co- gitet, tum quas in ipſa intus anima, ejus- que intellectu,; & voluntate operatus eſt DEUs; tum quas exterius per corporéos ſenſus immittebat & ſæpiſlſime, & mira Varietate: quales ſunt; Conciones, mul- torum multæ piæ adhortationes, Divini Cultus officia, bona quorundam exem- pla, & quidquid ad procurandam ejus ſalutem, ſve per homines, ſive alia qua- libet via eſt exhibitum. Ex vinea ſic plan- tata, ſic electa, uvas expectat DEUs gra- tas palato, dulces guſtui. Ve tibi! ſi labruſcas dederis, quarum acerbitate ir- ritetur os Domini; tum enim ſequetur di- reptio, conculcatio, deſertio, vepres, & ſpinæ: puta, averſio Divina tanto im- placabilior, & ira vehementior, & ultio horribilior, quanto Ppræceſſit benignior miſericordia, cura impenſior, major uber- tas gratiarum. Cave 252² (SERMO) Cave igitur. In tam grandi negotio ſimul, & diſcrimine nullam exiſtimes cau- telam nimiam. Supervenient tibi non multo poſt anni, quos ſterilitatis poteris dicere, quia tuæ animæ cura quaſi uni tibimet erit relicta. Non erunt, qui te identidem exſtimulent, commoneant, eru- diant, increpent, obſecrent. Ita in me- dio maligni mundi poſitus quomodo eva- des, niſi timidus, circumſpectus, ac ſem- per velut uno ſaltem oculo in animam, & ſalutem tuam fueris intentus? Non pu- ſillanimem te volo. Abfit iſtud. Sed ti- midum volo, idque ita, ut fimul velim magnanimum. Non pugnant iſta? Neu- tiquam. Et poſſumus, & debemus utrum- que jungere. Itaque fit nobis timor ex nobis, magnanimitas ex Do. PRO DoMINICA SSS. TRINITATIS SER MO] I. Ceieberrimms, & Sanctiſſimus dies cra- ſtinus, dies eſt Myſterii, dies Veneratio- nis * Eun is, MiuS dens lio⸗ DEC Gud Num 14, Peri. lium Alin Sa dic danc tum tum! coon Unig R, ſteri tion⸗ tie Qban Jua natie otn Mera Cath epdie S I non doteris l uni gvi te t, ern⸗ in me. 0 eva- eſem⸗ limam, on pu⸗ Secl ti⸗ velinn Nev⸗ Utru/AN. lor ex dies cra⸗ heratl 0 Ils ( XXIV ) 253 his, dies Solatii. Myſterii: :quid enim ſubli- mius, quid magis captum noſtrum exce- dens, quid denique admirabilius Sancta Re- ligionis noſtræ Fides nos docet, quam D. DEUM noſtrum, IIlum Creatorem, ac Gubernatorem noſtrum, Illud unicum Bo- num noſtrum eſſe Unum quidem in Natu- ra, & Eſlentia, ſed fimul eſſe Trinum in Perſonis? Idem eſſe Patrem, & Filium, & Spiritum Sanctum; non tamen eſſe Eundem? Alium eſſe Batrem, alium Fi- lium, alium Spiritum Sanctum; ſed non aliud? (V. S. Athan. in Symb.) Grande, & Sacratiſſimum hoc Arcanum, Veterum quidem ſperpaucis exquifitiore preæditis Sanctitate, ut Abrahæ, Davidi, indica- tum fuiſſe videtur: de cætero abſeondi- tum fuit a ſæculis, & generationibus; in- cognitum fuit Synagogæ; revelatum ab Unigenito DEI Filio Dilectæ Suæ Spon- Ite, Matri noſtræ Eccleſiæ. Idem My- ſterium tranſcendit omnem humanzæ ra- tionis vim, omnemque mundanæ ſapien- tiæ celſitudinem; quapropter nulli un- quam e Philoſophis, ſaltem per tenuem quandam ſuſpicionem „ aut incertam opi- nationem venire in mentem quidquam potuit de numerandis Perſonis in non nu- meranda DEI Natura. In ſolius nempe Catholicæ noſtræ Eccleſiæ Sacrario pri- mum 254 (SERMO) mum depoſita fuit Sacerrima hæc Veritas. Hic humana mens, niſi captivetur in ob- ſequium Fidei, niſi humili ſubmiſſione, & piiſſimo affectu credat, manet in cæ- citate, inque graviſſimos errores, & ipſum adeo æternum exitium ſeducit. Triſtia hoc docent exempla Arii, Eunomii, Sa- belii, aliorumque hæreticorum, qui dum ſuperbia inflati humiliter credere detre- Garunt, cæco humanæ rationis duétu in errorum, ac demum etiam tormentorum ternam abyſſum ceciderunt. Credamus igitur, & tum firmiſſima animi noſtri ad- hæſione, tum quam poſſumus creberrime repetito actu confiteamur, & nobismet ipfſis intra nos quaſi prædicantes inclame- mus: Unum D. DEUM noſtrum eſſe Pa- trem, & eſſe Filium, & eſle Sanctum Spiritum. Eſt autem Sanctiſſimus hic dies etiam Venerationis dies. Angelicæ illeæ Men- tes, quæ Divinæ Triados Majeſtatem in Propinquo intuentur, inſinita illa clarita- te, magnitudine, pulchritudine, veluti quodam oceano abſorptæ, extra ſe ra- Ptæ, aut ſupra ſe ſublatæ, velant facies Tuas Præ reverentia, præ confufone, & quadam veluti exinanitione ſui, quoniam, ſeſe vident nihili adinftar eſſe in conſpe- Ctu Qute Enut hene nant (lus! Ve ſona vent. Oher Angel Ane Sand (tus e in ha krop quoni poßun Minun ꝰ Ppuleh Dur Certe beam Poſſun Murſ liem tls, 6 Do Vi D noſtrnn erids. 1 0 lone, e⸗ iphum Tridin , Na⸗ i duim detre⸗ uu in torune damus tii ad. erritne bistlet elame⸗ Pr 1umm etiamm Men⸗ tenn in Clarita⸗ veluti ſe 14. 3 ſacies ne, vonial conſpe⸗ E Qutantæ lucis, tantique Domini. E ma- hementia erumpunt in clamorem, ingemi- äne intermiſlione vociferantium ,„ Sanctus, in hac lacrymarum valle a D. Dko no- mur ſaltem, quantum poſſumus. Humi- ( XXIV) 255 gnitudine ſuæ venerationis, & affectus ve- nant ſuum illud: Sandtus, Sanktus, San- Sus! (Iſa. 6.) nec requiem inveniunt, ſi- ve die, ſive nocte. Cœli Cœlorum re- ſonant, & ſuperliminaria cardinum commo- ventur a voce clamantium Seraphinorum, Cherubinorum, Thronorum, omnium Angelicorum Ordinum, & Chororum, Sanctus, Sanctus D. DEs noſter! San- ctus Pater! Sanctus Filius! Sanctus Utrius- que Spiritus! Nobis milſeris mortalibus, ſtro peregrinantibus, quis hoc tribuat, ut quoniam facie ad faciem videre nondum poſſumus Illum Regem Gloriæ, & Do- minum Majeſtatis, Ulum foôntem ommis pulchritudinis, & amabilitatis, Tri-Unum DEUM noſtrum; ſaltem perpetuo, aut certe quam ſæpiſlime in mente noſtra ha- beamus: & quoniam venerari Eum non Poſſumus, quantum dignus eſt, venere- liemus nos in Conſpectu tantæ Majeſta- tis, & magnificemus, quantum datzæ ab Eo vires noſtræ ferunt, Dominum DaoNM noſtrum. Huie Uni vivamus, Huic & moriamur. Omni quidem die, at præ- Pri- 250 (SERMO) primis Beatiſlimo eraſtino die, imitemur Ppro tenuitatis noſtræ modulo Beatos An- gelos, & quam ſæpiſſime, ſi non o e, & lingua, certe in corde, & animo ad DEUM clamemus: Sanctus, Sanctus, Sanctus es, Domine DaEVs noſter! Tibi honor, glo- ria, imperium; nobis autem Gratia, Mi- ſericordia, Benignitas Tua: ut Te agno- ſcamus, Tibi ſerviamus, Te perfruamur! Sequamur Matrem noſtram Eceleſiam, quæe non craſtino ſolum, ſed omni die quam creberrime glorificationis homagium Sa- cro-Sanctæz TRINITATI Perſolvit dicens: Gloria Patri, & Filio, & Spiritui San- cto. Deſeramus die craſtino, quoad poſ- ſumus, mundum; excedamus e terrena noſtra habitatione, & in Cœlo, id eſt; in DEI Patris, DEI Filii, & DErI Spi- ritus Sancti jugi contemplatione, pia re- cordatione, & Charitate quam fagran- tiſſima, cum humillima veneratione ver- ſemur. . Eſt denique & ſolatii dies. O qua- le gaudium! Exilit præ magnitudine ſo- latii anima mea, & ſoæ exilitatis, vilita- tis, indignitatis obliviſcitur, dum cogi- tat in ſpe, quod ſit fruitura Te, DEUS meus, omne Bonum meum! Quis non in- gemiſcat, cupiens, quaſi alter Faulus, diſ- dil cur ine dun We Hud dalu erig term ſegn Moe borz Wen Viril hoſte moVe on Miral toorn cllun Col 2. Pelat tus R nune toum ten. In Den boo, quu⸗ ne ſo⸗ Vilite⸗ coi⸗ DEUS on in⸗ aulus, Gil⸗ . (NIV ) 27 diſſolvi, & eſſe cum Chriſto ? Quis non cum Regio Pſalte ſuſpiret: hei mihi, quia incolatus meus prolongatus eſt! Hei mi- hi, quia terram etiamnum incolo, & non- dum video, nondum poſſideo DEUM meum! Hei mihi, quia procul nunc etiam a Patria in triſti moror exilio! & inter Huctus ſæculi hujus maligni, inter mille Salutis amittendæ pericula verſor! Sed eri ge te, anima fidelis; ſuſtenta, ſolare temet. Nunc enim tempus eſt laborum, lequetur æternitas quietis, & gaudiorum. Modicum eſt omne tempus, quo hic la- borabis: & illic in Cœlo ſine fine in im- menſa gloria triumphabis. Certa nunc vViriliter, & conſtanter; repelle, vince hoſtes Salutis tuæ; peccatum omne re- move quam longiſſime a te: veniet, & non tardabit, qui te coronabit. Tunc miraberis, & afflues, & dilatabitur cor tuum, quando Eum, quem nunc per ſpe- culum, & in .nigmate, tanquam pro- cul adhue a te poſitum contemplaris, re- Velata facie aſpicies, & in claritate Vul- tus Ejus deliciaberis: quando Eum, quem nunc credis, & fuſpiras, tunc tanquam tuum proprium bonum, tuam hæredita- tem, tuam Coronam poſſidebis D. DEUM in Perſonis Trinum. Solum nunc fidelis eſto, audi vocantem D. Daw. Nune R gan * 258 (SERMO) gaudium tuum in Ejus memoria, amore, ſervitio repoſitum habe: nunc in Deo, & cum DEo tuo deliciare, non autem in, & cum mundo, dæmonibusque. O ni- mium cæcas mortalium mentes, qui ma- lunt cum filio prodigo de porcorum ñli- quis famis ſuæ levamentum quærere, quam apud Patrem Optimum optimo pPa- ne abundare! Malunt nempe hominum pars multo maxima quærere, & Ppoſſide- re gaudia, quæ mundus oſtentat in con- cupiſcentia oculorum, in concupiſcentia carnis, & ſuperbia vitæ, quæ irritare quidem poſſunt, ſedare autem non polſ- ſunt eſurientis, & non alia re, quam DkEoO, explebilis animæ deſideria: no- lunt vero illud ſinceriſſimum, & inexpli- cabile gaudium, quod pofſſidetur a puro corde, quo fruitur anima peccati expers, DEoO conjuncta, & quotidiana Cœli, ac DEI ſui expectatione ſeſe ſuſtentans. PRO EADEM DOMINICA SE R M O II. B. Sanck TRINITATIS Myſterium, cui craſtina dies ſpecialiter eſt conſecrata, eſt Myſterium cogitatu longe Auguſtiſſimum æternitate ua antiquifſimum, Majeſtate Al- iſ os? Eyx 1et ton oſt tum tam ni0 Ilyl mei mnol ver aſye conte Portar ur! 108 Ma illin guc lam que eum wdi Spir glori dam ſant I, c XXV) 259 tiſſimum: eſt Myſteriorum aliorum omnium, quæ credimus, & adoramus, fons, & origo. Exurgant igitur humiles noſtræ, exiles noſtræ mentes ad hujus DEäI noſtri unius in effentia, Trini in Perſonis contempla- tionem. In Solem hunc immenſi luminis noſtros, utut debiles, & terrenarum re- rum inquinatione caligantes oculos conver- tamus, & quantum cum Ipfiusmet adjuto- rio poſſumus, defigamus. Invitat nos ad hoc Ipſamet Hæc Majeſtas pro ſua infinita cle- mentia: dat robur, vires inſpirat: & quemad- modum aquila pullos nuper genitos ſolem verſus portat, ut fulgori illi teneros eorum aſvefaciat oculos, ita DEUs nos ad ſuimet contemplationem, agnitionemque invitat, portat, ſublevat. Obſequamur, ingredia- mur hanc immenſam lucem. Elevemus nos ſupra nosmet ipſos: obliviſcamur te- nuitatis noſiræ, & de conſortio ſummæ illius Majeſtatis in excelſitatem quandam, quæ terminos neſciat, excreſcamus. Avel- lamus tantiſper animum a terrenis quibus- que nimium quam vilibus hiſce rebus, ut eum ad illum usque Thronum deducamus, ubi SSS. Divina Trias, Pater, Filius, Spiritus Sanctus æterna ſua fulget infinitæ eſun, gloria Majeſtatis. Corda noſtra ſacro quo- ecrati, dam flagrantiſtimi amoris incendio exarde- omm ſcant, nihil ut nobis, niſi Däus noſter, e A . R 2 Tri- 260 (SERMO) Trinitas Sanctiſſima, ſit in deſiderio, & a- more. Præ magnitudine hujus ardoris pe- Gtora noſtra &ſtuent; anhelemus; & vel cum S. Auguſtino clamemus: Domine nove- rim Te! vel cum S. Ignatio ſuſpiremus: DaRus, ſi Te homines noſſent! Vere nullis ſat lacrymis deplorandam hominum infe- licitatem, qui oculos ſuos pertinaciter hu- mi, in rebus nihili, in ſordibus defigunt, ad Cælum nunquam attollunt! qui fodiunt fibi ciſternas, quæ non valent continere aquam, relinquunt autem venam aquarum viventium: qui fatuis oculos paſcunt igni- bus, verum ſolem aſpicere contemnunt: qui denique a fallaci hoc mundo vanorum ſolatiorum fœtentes guttulas emendicant, & inſana aviditate, hydropicorum inſtar, captant, cum poſſent torrente potari lim- pidiſſimæ Divinzæ voluptatis! Nos cum DEr noſtri gratia ſaniora eligamus, & ſecte- mur: ac omnes quidem vitæ noſtræ dies in jugi ſervitio DEr agamus; cras tamen, peculiari ſtudio, & exquiſitiore quadam cum ſolo DEO noſtro, cum Sanctiſſima Tri- nitate converſemur. Ibi noſtra fixa ſit mens, ibi ſvaviter hereat voluntas; && duleiter quieſcant affectus noſtri omnes. Ut autem erga Inſcrutabilem hanc Majeſta- tem amori noſtro pabulum quoddam ſubmi- niſtre- nüſr tem Vla e Ear per Aut e min imo dih Ei veln nitat quid &S ſx U. Hie ſoſ⸗ Religione, continuo, quoad fieri poteſt, Llon Lau non M 30 (que Per⸗ C⸗ pe⸗ vel ſobk⸗ ins: nullis inte⸗ r hu- gunt, diunt tinere arbm Ligni⸗ nunt. MOruiſn icant, nltar, eilim-⸗ 6 CNR ſecte⸗ * Gies tamen, vadam oe, na Tel- ion t t45, 4 OMes lieſe⸗ hlbmm. Ure⸗ ( XXV) 261 niſtremus, Eam ſub triplici ratione con- templemur: ut Authorem noſtrum, ut viam noſtram, ut terminum noſtrum: nam- que a SSS. Trinitate ſumus conditi, per Eam nobis tendendum, ad Eandem eſt & perveniendum. Conditi ſumus ab Ea, idque non ita, ut ſolum effe haberemus cum lapidibus, aut ſolum vegetaremur cum plantis, ne- que ut ſentiremus modo cum brutis; ſed minoravit nos paulo minus ab Angelis; imo ad propriam ſuam nos imaginem con- didit, nobilifſimum inſufflando ſpiritum, & intelligentiam, voluntatem, libertatem, vVeluti quandam ejusdem animæ noſtræ tri- nitatem nobis largiendo. Sed ne hoc quidem ſatis fuit: per gratiam enim ſuam, & Sanctiſſimi Spiritus communicationem ad ſuæ usque Naturæ conſortionem nos etu- lit. DEUs igitur verus noſter pater eſt. Hic ſiſtamus: ingens enim quidam campus ſeſe nobis aperuit rerum ad veram noſtram gloriam maximarum, ad ſummum noſtrum gaudium pulcherrimarum. DEUsS Pater noſter eſt. Ita prorſus. Illam, utut infinitam Majeſtatem, tamen Patrem noſtrum vere, ac ex merito, & debito compellamus, id- que jure multo majore, & modo longe Perfectiore, quam carnales noſtros, e qui- R 3 bus 262 (SERMO?) bus corporaliter geniti ſumus, Parentes- Quoniam ſi iſtis acceptum quoquo modo referimus, quod exiſtimus; ſine comparatio- ne magis referimus IIli, qui voluntarie genuit n205 verbo (Jac. I. v. 18.) Ne autem ulla nos in eo angeret dubitatio, per plures teſtes ad cre- dendum nos confirmat, ad audendum eri- git Benigniſſimus Dominus. Per Moyſem ajebat (Deut. 32. v. 6.) nunquid non ipſe eſſt Pater tuus, qui poſſedit te, & fecit, & crea- vit te? (v. 18.) DEUM, qui te genuit. Per Iſaiam (c. I.) Filios enutrivi. Et (c. 63.) Tu enim Pater noſter: Tu Domine Pater no- ſter. Per Jeremiam (c. 3.) amodo voca me: PEater meus. Per Malachiam (c. I. v. 6.) di ergo Pater ego ſum. Sed quando noviſſi- me locutus eſt nobis in Filio, quem conſtituit heredem univerſorum: (ad Hebr. I.) tum nos per Eum ita docuit: ſic ergo orabitis: Pa- ter noſter, qui es in &&lis. (Mat. 6.) Non ait: Domine noſter, non: KRex noſter, neque: Judex noſter, quamquam hæc ſit omnia, ſed Pater noſter. Quid autem illud, & quanti faciendum, quod apud Mathæum (c. 23. v. 9.) Chriſtus ait? Patrem nolite vocure vo⸗ bis ſuper terram: unus eſt enim Pater veſter, gqui in cœlis eſt. Non vocemus nobis ſuper terram Patrem? An ergo, per quos in mundum venimus, Patres noſtri non ſunt? Sint ſane, ubi ſeorſim cogifantur. At ubi ſimul cogitamus, quomodo proceſſerimus ab 69.) ter to⸗ l Me. V.6) oiſi⸗ Wut D 903 Pl- dn Ait: eque: ſe gvanti (e Ure eſer, ſuper guos “ ſuut⸗ At ubi erimus 4 b ( xxxy) 263 ab Eo, ex quo omnis uternitas in Celis ,α in terra nominatur: (Eph. 3.) ubi attendi- mus præterea: genus, alimentum, edu- cationis cura, & quidquid demum in nos a terreſtribus collatum eſt Patribus, quan- tillum id omne ſit, ſi contendatur cum iis, quæ a cœleſti noſtro Patre jam accepi- mus , indeſinenter accipimus, ſumus denique accepturi: puta, univerſa na- turæ noſtræ bona, natura ſuperiorem gratiam, cœleſtem gloriam : ibipro- fecto alia omnis Paternitas diſparet, unus- que apparet Pater noſter, qui eſt in Co lis. Hæc ergo noſtra vera eſt, inde e ſum- mo Cœlo deduéta nobilitas, quam terrenzæ nativitatis neque ima vilitas imminuit, Vel obſcurat; neque ſummus ſplendor illuſtrat, vel auget. Hæc tamen noſtra nobilitas ea ſimul eſt, quam perpauci cogitant, ne- dum æſtimant. Quibus mundi opinione paulo illuſtrior per venas it ſanguis, eo- rum permulti five inſtitutione, ſive conge- nita quadam animi elatione, alios exiſtimant infra ſe poſitos, præ ſe deſpiciunt, habere in amicitia, vel convictu dedignantur. At perpaucos reperias, qui eodem Patre DEO nos omnes efle genitos meminerint, ideo- que nullum dici poſſe vilem natu, ſed om- nes in fratribus numerandos, & eſſe frater- no, ut fratres, amore complectendos. No- R 4 ſtris 264 ( SERMO ſtris ex animis hos natales nulla deineeps deleri inamus oblivione. Ergone vere Pater noſter DEs eſt? At etiam quomodo ſit, vide. Terreno ſuo Patri, quantumcunque dilecto, ſem- per tamen adhærere non poteſt filius: ſe- paratur loco, nequit frui aſpectu, gaude- re alloquio; vi denique mortis a ſe omni- no avulſum gemit. Hic autem verus no- ſter cœleſtis Pater inſeparabili nobis cohæ- ret ſocietate. Quoniam cœlum, & terram, nosque adeo ipfos implet: quo nos cun- que moveamus, Eum nobiſcum veluti por- tamus, ubicunque manemus, nobiscum una conſiſtit; quo noscunque vertamus, Eum nobis obverſum habemus. Itaque, quo- tiescunque lubet, licet nobis EKum, per Fidei quidem velum, at tamen præſen- tem aſpicere; licet alloqui; in intimo no- ſtri nobis loquentem audire. Quoties af- fectus impellit, poſſumus cum ſubmiſſione adorare, cum dulcedine amare, cum fidu- cia invocare: poſſumus h'rere in amplexi- bus. Rurſus in terrenis Patribus ſünt, qui filium, quamvis amantem, non amant, aut qui etiam charo filio bene, qued cu- Pund, facere non poſſunt. Quis vero à larre Deo ſe non amari, queri poteſt? Ipfos adeo ingratos, rebelles filios ad a- — mici Dond ten, nem Qo ac i giſſi pule litat ido Aa n1 noſt Ut h tam Derg doer Dec here Anus Pail Jund vo⸗ Rua tris erue IIs bus hom R 1? N⸗ ſe⸗ le⸗ ni⸗ E⸗ xi⸗ nt, nt, ell⸗ 9 4 ſt? C xXxxy) 2565 micitiam invitans revocat. Tota die ex- pandi manus meas, ait, ad populum non creden- tem, & contradicentem, (Rom. 10.) paratus nempe excipere amplexibus revertentem. Quot modis blanditur homini grato æque, ac ingratiſſimo! Ut enim ſupernas gratias diſſimulemus, quidquid in creatis rebus pulchritudine ſua, vel vavitate, vel uti- litate, vel quoquo alio modo delecçtat, id omne non utique aliunde, quam ab hoc amantiſſimo Patre habemus. Quid autem? an non fingulis momentis unum quemlibet noſtrum gignere dicendus eſt? Non enim, ut hominum, ita DET Paternitas, ubi vi- tam largita eſt, ceſſat; ſed vitam largiri pergit ſemper, in nihilum abituris, quan- docunquc deſiſteret. Filius autem, qui DEo per vitæ probitatem, & amorem ad- hæret, qualem in Eo Patrem habeat, ne- mo pro dignitate ediſſeret. Cum DEuo unus piritus efficitur: (I. Cor- 6.) quibus paucis verbis & felicitas ejus filii, & con- Junctionis arctiſſimus nexus, & bonum quodvis impetrandi facilitas ſignificatur. Ruamus in Sacro-Sanctæ Trinitatis, Pa- tris noſtri, Sinum, inde nulla re unquam eruendi. Veram, quam ex Dgo habe- mus, nobilitatem perpetuo retinere omni- bus viribus enitamur. Sane pudeat nos homines cæcitatis, aut duritiæ noſtræ. R 5è5 Ho- 266 (SERMO) Homini Patri, homini benefactori gratum ſe præſtare quisque conatur, obſequi, placere ſtudet. Quid? an non ipſa bru- ta ſuis ſeſe benefactoribus grata exhibent? DEo autem nos quam rependimus gra- tiam?, Vere: Klios enutrivi, & exaltavi: ipſi autem ſpreverunt me. Cognovit bos poſ- Jeſſorem ſuum, & dſinus præſepe Domini ſui, Irael autem me non cognovit. (Iſ. 1.) A DEo, dum conderemur, ſumus egreſſi, ut per Eum, dum vivimus, ten- damus. Neque enim incongrue intelli- gimus, a tota id Sanctiſfſima Trinitate di- ci, quod ajebat Salvator, Ego ſum via, quoniam omnia, quæ Filii ſunt, habet àa Patre, quæque Uterque habet, Spiri- tus Sancti ſunt itidem. Quænam autem eſt hœæc noſtra per DEUM tendendi rar tio? Ea, quam nobis millies, & qua unice, Novum æque, ac Vetus Teſta- mentum commendat, præcipit, incul- cat, Cuſtodia mandatorum cum dile- Gione DEBI. Hæaæc una eſſe debet totius noſtræ viteæ occupatio, ut ſer⸗ viamus DEo in omnem intenti Sanctiſſi- mam Ejus voluntatem. Gicut oculi ſervo- rum in manibus Dominorum ſuorum, ſicut ocu- li ancillæ in manibus Dominæ ſuæ: ita oculi noſtri ad D. DEUM noſtrum. (Pf. 122) I=⸗ — S ⏑,ß — — — — – ( XXV ) 267 Induſtrii, prudentis, & herum ſuum aman- tis ſervi exemplum nobis ad imitandum proponitur. Ille enim quaſi perpetuo defixos habet oculos in Domino, ut om nem ejus nutum illico noverit, & agni- tum ſine mora expleat. Quanto magis hæc nos & vigilantia, & promptitudo de- cet, qui vere quidem ſervi ſumus Altiſ- ſimi D. DI, fimul autem glorioſa Filio- rum appellatione, & conditione honora- mur? Nos nimirum oportet filialis amo- ris finceritate impelli ad Domini, & Pa- tris noſtri omne Beneplacitum alaeriter adimplendum. Qui autem ad hujuſce lumen Solis greſſus ſuos non dirigit, quid aliud dicemus, quam in triſtiſſimis tene- bris eum non ambulare, ſed errare, ſed quolibet paſſu prolabi? Qui protervo ore dicunt DEo: recede a nobis, viam man- datorum tuorum nolumus; quas alias ha- bent vias, quam infames, perverſas, ad exitium preæcipitantes? Fugiamus omni ſtudio has aberrationes: in viis Domini ambulemus. Ductorem quærimus? IIle eſt, ad quem David (Pl, 85. V. 11.) Delus me, Domine, in via Toa. Ipſe enim dat, un- de per Ipfum tendamus. Gratia Ejus no- bis neceflaria eſt; lumine mentis, animi ro-⸗ 268 (SERMO) robore opus habemus. Horum IIIle nobis deeſſe nihil patitur, ſed miris, & multi- plicibus modis ad ſe invitat, vocat, tra- hit. Dat illuminatos oculos cordis no- ſtri; confortat nos, ut, modo velimus, omnia poſſimus in Eo: & niſi nosmet ob- ſtemus, ſeſe ipſum nobis totum infundit, ſuaque nobiſcum Bona communicat. Qua- propter inexcuſabiles ſunt, quicunque ab Eo deviant; neque ignorantiam ob- tendere poſſunt, quoniam Lux vera DEUS illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum: neque caufari nimiam Di- vinæ viæ aſperitatem; nam mandata Ejus gravia non ſunt, ſed jugum Ejus ſuave eſt, & onus leve; gratiæ autem Suæ qua- ſi quibusdam brachiis ſimul portat, quid- quid a nobis ſeu jubet, ſeu cupit porta- ri. At vero, ſapientes illæ, & vere fe- lices animæ, quæ ſe Factori ſuoe docen- das, & ducendas relinquunt, totoque Eum ſinu ſuo recipiunt! Gradiuntur in lu- mine Vultus Ejus cum ſecuritate, & jugi lætitia: eorum ſemita, quaſi lux ſplendens, trocedit, & creſcit usque ad perfettam diem. (Prov. 4.) fibi denique laudem illam vin- dicant, qua (Gen. 6.) Noe celebratur, cum DaoO ambulavit. Grande in tam pau- cis verbis Elogium! Quid enim eſt am- bulare cum DEo, ſi non inhabitantem in ſe d O lti⸗ tra⸗ nus, ob⸗ dit, Nua⸗ gde ES mn in Di⸗ Ejus ave qua- lic⸗ Ott⸗ e ke⸗ cen⸗ oqe inlu⸗ jugi lens, Gien. n Vin⸗ Aturt, pal⸗ t am- ten in ſe ( XXVY ) 269 ſe habere, & ſentire DEUM: plenum Eo eſſe: ſemper in conſpectu mentis, in affectu cordis Eum habere: magis deni- que in DäEo, quam in ſemetipſo vivere, moveri, & eſſe? Iſto nihil majus, nihil optabilius habet vita hæc noſtra morta- lis. Corporeis oculis nihil jucundius ſo- lis lumine; triſtius nihil, quam lumen il- lud videre non poſſe: menti nihil fune- ſtius, quam DEI conſpectum adimens cæ;= citas; nihil beatius, quam DEUM afli= due contueri. Per nos ſtat, ſummæ hu- jus felicitatis ut fiamus compotes. Suam enim ad id Divina Bonitas ultro porri- git gratiam: & noſtrum cuique, quod Abrahæ quondam, inclamat: Ambula co- ram me. Obſequamur; utque præſentem re ipſa ſemper habemus, ita, quoad fieri poteſt, in memoria quoque ſemper ha- beamus D. DEUM noſtrum. Hujus recor- dationibus noſtrarum vincamus numerum reſpirationum. Quidquid agimus, vel toquimur, vel cogitamus; ab Eo nos vi- deri, audiri, & penitifſime introſpici me- minerimus. Ita viventibus nobis, tandem & ter- minus noſter erit, qui nunc eſt via, Tri- nus in Perſonis DäUs. O Beatitudo, quibus te ſuſpiramus deſideriis! aut qui- . bus 270 ( SERMO ) bus te verbis eloqui poſſimus,“ quando ille in tertium Cœlum raptus ait: (1. Cor. 2.) 0culus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis aſcendit, quæ DEUsS præpara- vit iis, qut diligunt Illum. Neque mirum iſtud. Quod enim poſſeſſuri ſumus Bo- num, infinitum eſt, omni noſtro cogita-⸗ tu, & eloquio infinitis gradibus eſt ex- celſius. Hic enim ipſe DEUs, de quo nunc loquimur, in quo incomprehenſum Trium in Unica Natura Perſonarum My⸗- ſterium nunc laudamus, benedicimus, ad- oramus: Hic ipſe noſtrum erit illic Bo- num, theſaurus noſter, & res noſtra pro- pria. Quod nunc cogitantes obſtupeſci- mus, ibi revelata facie clare intuebimur. Tum vero mirabitur, & immenſum dila- tabitur cor noſtrum. Audiamus Dilectum Domini Diſcipulum, qui miro compen- dio pene omnia complexus eſt. Ocimus, quoniam, cum apparuerit, ſimiles Ei erimus, quoniam videbimus Eum, ſicuti eſt (Joan. 3.) Auditis? DEo fimiles erimus. Non ergo quales nunc ſumus, miſeri, innumeris circumdati, vel obnoxii ærumnis; in corpore ſuſtinentes famem, ſitim, frigus, *ſtum, morbos: in anima errores, tenée- bras mentis nullo ſat ſtudio depellendas, incertas providentias, affectuum pugnas, varios timores, & quæ alia ſine numero, intre Tias, dem in il ſeqo Pug Bon in i tes, ſeria d en mor dum feck Dnc que kelie fnit⸗ MO ſati teſt leſt nob Cum gno gui ae do o⸗ ſei⸗ nur. la⸗ V en⸗ s, ls, 3.) 160. eris in glss, ene⸗ d6, nds, 610, l⸗ ( XXVyY) 271 intra, vel extra hominem adverſa repe- rias, quæ omnia effugere ne ſummis qui- dem terrarum Dominis datur. Non ita in illa, quam expectamus, quam & con- ſequemur, ſi tamen ſtrenue pro ea de- pugnaverimus, Beata requie, ſummique Boni poſſeſſione. Omnem enim veritatem in ipſo Divini Verbi fonte contemplan- tes, ab omni errore, omnique mentis mi- ſeria erimus remotiſſimi: prorſus incogni- ti erunt quicunque, etiam minimi ſeu ti- mores, ſeu dolores: corporis incommo- dum omnino nullum. Sola ſummæ, per- fectiſſimæ, & ſecuriſſimæ ex Optimo DEoO hauſtæ felicitatis Eternitas. At- que ita fimiles erimus DEo, qui ex ſe feliciſſimus, Sua imo Sibimet ipfi eſt in- finita Beatitudo. Multum iſta excedunt hominis in hac mortali vita peregrinantis captum, nec ſatis e terrenarum rerum medio ſeſe po- teſt expedire mens, ut libero obtutu Cœ- leſtia illa perſpiciat. Sed ſicut evenire nobis optamus, ut Cœlo recipiamur, cum e terra demigraverimus, ita nunc ex hiſce ipſis infimis ad ſumma illa co- gnoſcenda diſcamus aſſurgere. Nam quid- quid in hoc mundo bonum, pulchrum, magnuſicum, ſplendidum videmus; quid- quid 272 (SERMO 9 quid in aliis ſuſpicimus, aut nobis ineſſe vel optamus, vel gaudemus; quidquid denique exiſtimatione noſtra, vel amore dignum eſt, id omne non aliud dicere Poſſumus, quam Divinæ perfectionis mo- dicam quampiam participationem, tan- quam ſi perexigua guttula ex immenſo egreſſa ſit oceano. Ex quo, quisquis re- cto utitur ſenſu, ita cogitationem infor- mabit: hice felicitatis guttula una tanti ſit, mare ipſum Beatitudinis illic habere, quantum erit? Eſt alius, qui animum gerit omnibus hujus mundi rebus altio- rem, & quantum præſens vita patitur, ſoli addictum DEo: is dum audit Re- gium Pfſaltem ita canentem (Pſ. 76.) Renuit conſolari anima mea: memor fui DEI, & delectatus ſum; ſimilem in modum haud dubie cogitabit: ſi ærumnoſa hac in vi- ta DEI meminiſſe pellit mœſtitiam, af- fert Idelectationem: quid erit non jam quaſi abſentem, nunquam viſum, procul remetum in qualiquali memoria habere, ſed præſentis Faciem ipſam aſpicere, arctiſima conjunctione potiri? Si nunc obſcura fides non caret voluptate, clara viſio quanto potabit torrente liquidiſſimæ vVoluptatis? Nunc, dum in ænigmate con- templamur Tuarum, o DEUsS! Perſona⸗ tum Trinitatem, anguſtum eſt cor noſtrum .. illi ili dign Patr umn HMuIN tium dimmu Iam tate Te cſſe & U tü re dium Dos nune mimus Mas Lanck RN Vitio incſe Dd mOorer liere ismo⸗ tu menſo Uisre⸗ infor⸗ tanti dere, limum altio⸗ titur, t Re 76) DEZI,. Hand V. n, n jam erl bere, jcere, une clars iſüme te con⸗ tſond oſtrun 11 c xxx) 25753 illi gaudio excipiendo, quo nos beare dignaris: quid erit coram aſpicere Te Patrem, Te Filium, Te Spiritum San- ctum, Unum DEUM, Eundem Domi- num, Indiviſam Majeſtatem? Non jam Te miramur, Doctor Gen- tium S. Paule, dum Tua illa verba au- dimus: cupio diſolvi, & eſſe cum Chriſto; nam & noſtra, quamvis & luminis clari- tate, & Numinis charitate immenſum a Te diſſitorum corda cupiunt diſſolvi, & eſſe cum Chriſto, cumque Patre Ejus, & Utriusque Spiritu. Huc noſtrum om- ni reliqua vita tendat deſiderium, & ſtu- dium. Faceſſant mundana omnia; ſolus DEus uti Author noſter eſt, ita ſolus via nunc noſtra ſit, tandem futurus etiam ter- minus. At Tu, Adoranda Trinitas! ani- mas noſtras, omniumque adeo hominum Sanctiſſimo Tuo adimple Numine, Tibi ut ſoli ſint deditæ amore, deſiderio, ſer- Vitio. . 1 4 SERMO ) PRO EADEM DOMINICA SE R M O III. ☛ craſtinæ diei celebritas, &, cui hæc dicata eſt, Myſterii incom- prehenſa Altitudo ad loquendum excitat quidem, aſt ſimul loquendi adimit facul- tatem. Ut enim ad Sacro-Sanctæ, & In- dividuzæ Trinitatis, DErI noſtri Patris, & Filii, & Spiritus Sancti (qualem Ejus- dem DuI munere homo in hac vita pot- eſt habere) aſpectum, & contemplatio- nem vos invitem, ut corda veſtra Hujus unici Boni noſtri amore quam inten- ſiſſmo inflamem, ut vos denique to- tos in hoc Deitatis oceano quaſi demer- gam, vult DEUs, deſiderat animus meus, ſalus veſtra efflagitat. Sed os ad loquen- dum ſi aperio, & ſermonem ordiri medi- tor, hæret lingua, vox deficit, oppri- mor a gloria, & in Supremæ Hujus Ma- jeſtatis tacito obtutu defixus obmuteſco. Dum autem ſic attonitus ipſum quoque mentis viſum hebeſcere ſentio, & non ſo- lum eloquendi, ſed intelligendi quoque vi longe ſublimiorem eſſe experior Sanctiſ- fimam an coenn enimn Po! penes dem facje Kiün e, S quon Eer, intuer Itaqu ret N. cogit⸗ Gde) tus, 10 3 fruck jecta dand eo jehe⸗ 4 om itat kell EIn⸗ Nttig,; Eins. pot. latio⸗ Hjus nten⸗ t0⸗ eIner⸗ meus, uen. nedr. oppri⸗ 5 Ma- teſeo. uoque onſo⸗ uoque aneti⸗ Dam ( XXVI ) 275 ſimam Divinarum Perſonarum Triadem, id pene mihi evenit, quod deſe (Apoc. 5§5..) teſtatur Joannes: nemo poterat neque in- Cælo, neque in terra, neque ſuhbtus terram ape- rire librum, nequt reſpicere illum. Et ego fle- vam multum, quoniam nemo dignus inventus éſt aperire librum, nec videre Eum. Immenſum enim Hoc Ens, Hunc infinitæ Bonitatis, & pulchritudinis DEUM credere quidem, penes ſe, intra ſe, circum ſe habere qui- dem, nec tamen poſſe cognoſcere, non facie ad faciem videre poſſe, cui non ju- ſtiſſima flendi cauſa videretur, niſi gaude- re, & exultare magis deceret ob hoc ipſum, quoniam talis, ac tantus eſt D. Däus no- ſter, ut nemo Poſſit Eum neque in terris intueri, neque in cœlis comprehendere? Itaque dum nihil, quod tanta dignum fo- ret Majeſtate, poſſumus ſeu proloqui, ſeu cogitare, audeamus, quod poſſumus; quod- que Ipfſe de ſe nobis inſpirare fuerit digna- tus, id tota aviditate ſuſcipiamus, ſedu- lo foveamus, & ad fſuaviſſimos usque fructus promoveamus, uti terra optima in- jectam ſibi ſementem aſſolet. Magnifica funt verba, quibus ad lau- dandum DEUM feſe quondam in ſuo canti- co excitabat Victrix Debbora. durge ajebat, ſurge Dadde,3; ſurge, Jürge, & lo- que- 276 (SERMO) quere Camicum. (Judic. S5.) Hæc noſtranune fint uniuscujusque in ſemetipſo ad ſemet- ipfum verba: iurge, ſurge, anima mea, furge, ſurge, & contemplare gloriam, magnitudinem, Majeſtatem DETI Patris, Filii, Spiritus Sancti: admirare, glorifi- ca, adora SSS. Trinitatem: loquere Can- ticum DEo Altiſſimo. Surge anima, quid hæres in terra? quid mundi jaces oppreſ- ſa pondere? quid carnis, opum, aut ſu- perbiæ manes irretita laqueis? excute hæc, & procul a te rejice. Non poteſt his infimis, & tranſitoriis hujus ſæculi re- bus affixa anima videre altitudinem divi- tiarum ſapientiæ, ſcientiæ, omnisque pul- chritudinis DEI: non poteſt veras in æ;= terna illa, & infinita Majeſtate delicias invenire. Cor mundo impletum non intrat Divinus Spiritus. Pura ſint, oportet, in- teriora noſtra, ut intelligere incipiamus, quam Magnus fſit DäEUs noſter, quam mi- rabilis, excelſus, laudabilis, amandus, & adorandus Dominus, cujus gloriæ, ſa- pientiæ, Bonitatis non eſt numerus, non menfura, non terminus ullus. A caduca- rum rerum amore, omnique pravo affectu liberi ſimus, oportet, ut poſſimus. guſtare, & videre, quoniam ſuavis eſt Dominus, quamque beatus ſit vir, qui ſperat in Eo, qui verſatur cum Eo die, ac nocte, qui In in ill mus mos 1ONI elav dus nolte ds ſec exiti iN Hun Wol co gue⸗ expe ſus, meen Plun AV0 vid⸗ in! alir irre tanm dun no. an „ (XKXXVI ) 277 in illo ſolo deliciatur. O igitur inſpicia- mus nosmetipſos, ac ſincero judicio inti- mos animi noſtri finus perſcrutemur, an non vinculo aliquo illigatos, vel forſan clavis etia hixos fibi nos detineat mun- dus ille, pro quo ſe non orare Servator noſter (Joan. 17. v. 9.) eſt conteſtatus: mun- dus ille, qui nunc blanditur ut Syren, ſed extrema ejus præcipitant in æternum exitium. Quidquid tale in nobis reperi- mus, invocato DEo abrumpamus, & ad Eum, qui ſolus omne noſtrum bonum eſt, avolemus, arctiſſimo, æternoque nexu conjungendi. Vidiſti forſan aviculam, quæ filo, aut cavea, vel viſco ſeſe tandem expediit, quam hilaris, inter quot plau- ſus, & cantus in ſylvarum libertatem, a- moœnitatemque revolarit? Hoc tu exem- plum ſequere, mundum deſere, ad DEUM avola.- Sed durus hic eſt ſermo. Triſte tibi videtur, affectus omnes a mundo avulſos in Dao defigere ita, ut vivere tuum non aliud ſit, quam DEUM glorificare, amare, irrequietis deſideriis ſuſpirare, ut adeo vi- tam hanc ipſam miſeram putes, quoniam dum es in corpore, peregrinaris a Domi- no. Hæc, inquam, dum audis, eo es animo, quo Evangelicus ille adoleſcens, S 3 de 278 (SERMo) de quo (Mat. 19.) ſic legimus: ait Mi Js- sUS, ſi vis perfeltus eſſe, vade, vende, quæ pabes, & da pauperibus, & habehbis theſaurum in Cælo, & vemi, ſequere me. Nn audiſſet autem adoleſiens verbum, ahiit triſtis, erat enim habens multas poſſeſſiones. Non abſimili ro- tione vitam tu, quæ ex mundi legibus, & confuetudine, in oblivione Deur, in- que vanitate, aut voluptate ducitur, ut abdices, impetrare a te non potes, ma- gisque tuam diligis captivitatem, quam filiorum DEr libertatem. Aſt appage hanc puſillanimitatem, & ignaviam turpem adeo. Surge, furge anima, & in DEoO transgre- dere murum, quisquis tibi obſtat: omnia enim potes in eo, qui te confortat, qui te vocat, & ad Divinos Suos amplexus invitat. Finge tibi, ruſticam puellam a potentiſſino, optimo, pulcherrimoque Rege invitari ad urbis, & Aulæ ſplendo- res, omnesque divitias, delicias ei offer- ri: illam vero his omnibus præhabere a- gelli ſui anguſtias, ſuæ caſæ luteos, fu- moſos parietes, rudiſſimamque ſupellecti- lem, ſqualorem, pedorem, nec poſſe per- movwveri, ut his abdicatis ad Regios feſti- net thalamos. Quo tantam vecordiam aſpiceres animo? Hanc, hanc ipſam rem, vide, ne tu agas. Rex gloriæ, Dominus Majeſtatis te, qui DEo comparatus, ut Kühul mili⸗ Vitat char Ater Eins tuum ſed: totur tuæ gray dele durd Lita Pprol 07 min men in e im Bor , gle uruni llſet At tin li ra. gibi, I, in⸗ 1, ut , Ma- quam ehane adeo. insgre⸗ Omni t, gli lexs 21 moque lendo- lofer⸗ bele ⸗ 95, f⸗ elleci⸗ lleper⸗ 95 ſeſti⸗ ordiam fem; ominI tus, t ni⸗ ( XXVI) 279 nihilum evaneſcis, te nihilominus ad fa- miliare conſortium, ad mutuos amores in- vitat: vult, ut in hac vita per fidem, ſpem, Charitatem Ei ex totis viribus inhæreas, in altera vero plena, ſecura, beatiſlimaque Ejus poſſeſſione æternum perfruaris. Cor tuum hic petit, ſed purum, ſed totum, ſed amore fervens, ut ibi Se ipſum, Se totum, Se omnis gloriæ, & beatitudinis tuæ fontem tibi retribuat. Tibi tamen grave, aut nimium videatur, in Domino delectari potius, quam in mundi rebus: durum tibi ſit, DEꝑUM quam ſæpiſſime co- gitare, cordis affectu, deſiderio, amore proſequi? At quem DgUM? O DEus! 0 Trinitas! Si Te noſſent homines! Do- mine, fac, ut noverimus Te! Si enim in mente lux cognitionis Tuæ fulſerit, etiam in corde erumpet amoris flamma: non e- nim potes cognoſci, & non amari, quia Bonum, & ſolum, ac infinitum Bonum es. Omnem ergo, quam poſſumus, de- mus operam, ut magis ſemper, ac magis in DEI agnitione proficiamus: nec un- quam in hoc tam grandi, tamque neceſ- ſario ſtudio languorem ullum admittamus. At quæ proficiendi media? qui libri, vel Authores? Nihil attinet hic veros libros memorare. Unus eſt antiquiſſimus, & in 8 4 omnium 280 (SERMO) omnium conſpectu perpetuo poſitus ingens liber, de quo Pfalmiſta ait: Cali ennar- rant gloriam DEI, & Sapiens (c. 13.) ℳ magnitudine enim ſpeciei, & creatura, ooρ= ſeibiliter poterit Creator horum videri. Et Pau- lus (ad Rom. I.) Inviſibilia DEI... per ea, quæ facta ſunt, intelletta conſpiciuntur, empi- terna quoque éjus virtus, & Divinitas. De- nique & Auguſtinus (10. Confeſ. 6.) Cæ- lum & terra, & omnia, quæ in eis ſunt, eécce undique mihi dicunt, ut Te amem; nec ceſſant dicere omnibus, ut ſint inexcuſabiles. Igitur Cœli, terra, creata univerſa omnem re- cti cordis hominem ad notitiam DEI inſti- tuunt, ſuasque habent linguas, quibus Factorem ſuum annunciant, laudant, ac nobis pro modulo ſuo veluti depingunt. Quem nunc admodum audivimus, idem Sapiens docet nos, ex his, quæ viden- tur bona, eum poſſe intelligi, qui eſt; quaſi diceret: eum, qui non tantum vide- tur eſſe, verum reipſa eſt bonus. Addit, ex operibus agnoſci poſſe artificem. I- gnis, venti, ſtellarum, maris, Solis, Lunæ ſiquis ſpecie delectatur, ei ſciendum, quanto horum Dominator ſpecioſior ſit: Siquis virtutem, aut opera eorum mira- ctur, intelligendum ab illis, quoniam qui hæc fecit, fortior eſt illis. (Sap. 13.) En, Sciptura duce, viam, qua ad præ⸗- ſtan. Kan tion ſtiez lcer pule lect ep! ciei ſeam d keen CrG in 4. lecd mira Altitl innun fulgo tus 6 lxe Npe⸗ CCG Cij⸗ Ped Lacr⸗ Miur qid ta ibi at gens nar- 2 ll⸗ . Dal. el, c XxXVI) 2851 ftantiorem in dies ſummi DEr exiſtima- tionem certo enitemur, veluti ſi per my- ſticam illam Jacobi ſcalam continenter aſcendamus. Quidquid in creatis rebus pulchrum, magnificum, ſplendidum, de- lectabile ubi ubi, & quocunque ſenſu per- c'p mus, non ibi hæreamus, neque ſpe- cie illa capi nos ſinamus, ut in ea acquie- ſeamus, ſed ſurſum corda, ſurſum mentes ad DEI Creatoris pulchritudinem, magni- ficentiam, amabilitatem attollamus; ſitque crêatura tantum in ufu, eoque licito, at in deſiderio, & amore ſit Creator. De- lectat te ſereno veſpere aſpectus Cœli; miraris immenſam ejus amplitudinem, & altitudinem: Stellarum autem numerum innumerabilem, varietatem, ordinem, fulgorem; argenteum Lunæ nitorem, mo- tus Cœleſtium Corporum ordinatiſlimos. Hæc ſi altius referas, quantam hic tibi aſpectus ingenerabit notitiam iflius, qui Cœlum, & terram immenſitate ſua implet, Cujus ſedes cœlum, terra autem ſcabellum pedum ejus! Rurfum vides in terris vel Sacrarum, vel profanarum rerum exi- mium aliquem apparatum, ſplendidum quiddam, aut omnino Regium: hic gra- ta quæpiam muſica ad aures accidit: ibi paſcit oculos rara horti amœnitas, aut quidquid te ullo pacto oblectat: noli S 5. hie 282 ( SERMO ) hic ſiſtere, ſed memento, quanto his ma- jor, amabilior fſit Dgüs, & quanto ſin- ceriora, plenioraque gaudia in Cœlis DEI poſſeſſio ſit allatura. Sicujus terre- ni Regis videamus fortiffimos exercitus; populum plurimum, & lætos viventem dies; aulicos numeroſiſſimos, ſplendidifli- mos, optimeque diſtributos; urbes mul- tas, amplas, exornatiſſimas, & præcla- riſſime adminiſtratas; opera alia multa magnifica, divitiarum abundantiam; om- nia denique in Aula, in Urbibus, in Re- gno illuſtria, opulenta, ordinata, uti Regina Saba vidit apud Salomonem; fie- ri non poteſt, ut ad ſummas Regis illius virtutes animus noſter non advertat, aut grandem ejus opinionem ſimul; & amo- rem non concipiat. Imago hec eſt Regis Regum, cujus potentiam, providentiam, bonitatem, ſapientiam, juſtitiam, cæte- rasque perfectiones, omnes infinitas, in- comprehenſibiles, omnis creatura aſſiduo clamore nobis atteſtatur, ſi modo adver- tere, & audire velimus. Tali ergo aſ- ſueſcamus creaturarum uſui, ne ſecus, quod apud Sapientem (c. I4. V. II.) eſt, nobis quoque fiant creaturæ DEI in o- dium, & in tentationem, & in muſcipu- lam pedibus. Quod in B ſubm dexe Mun res 6) nhtca. Vite ſtina ma te, uſun Omit l feut Hiu teed tem isme o fir Celis terre⸗ eitos; entemm. ſidiſti⸗ mul⸗ tecla⸗ Multa 3 Oll⸗ inhe⸗ Nti 1; fie⸗ illins , At amo⸗ Ners ntiam, exte s, in⸗ AAlduo⸗ drer⸗ 90 . ſecs 1.) elt, in o⸗ lſcipu⸗ od ( R 3 Quod reſtat: Dgo in Efſentia Uni, in Perſonis Trino, ex toto corde, cum ſubmifſiſſima reverentia, ſincéeritate, & devotione maxima nos conſecremus. Mundo abrenunciemus ex toto, memo- res illius, quod terna Veritas (Math. 6.) dixit: non poteſtis Dao ſervire, & mam- monæg. Cantemus Domino, cum omnibus vitæ noſtræ diebus, tum potiſſimum cra- ſtina ob tanti Myſterii memoriam lætilſſi- ma die. Pfſallamus ore, plallamus men- te, & ſpiritu; illudque Regii Prophetæ uſurpemus: (Pfſ. 33.) Benedicam Dominum in omni tempore, ſemper laus Ejius in ore meo. In Domino laudabitur anima mea — Magni- eate Dominum mecum, & exaltemus Nomen Eyus in id ipfum. Vitæ hujus pio quodam tædio affecti, Sanctiſſimamque Trinita- tem DEUM noſtrum videndi deſiderio ſue- cenſi, initium Pſalmi 41. pronunciemus: Quemadmodum deſiderat cervus ad fontes aqua- rum, ita deſiderat anima mea ad Te, DEUsS! ſitivit anima mea ad DEUM fortem, vivum: quando veniam, & apparebo ante faciem DEi12 Jfuerunt mihi lacrymæ meæ panes die, ac no- te, dum dicitur mihi quotidie: ubi eſt Daus tuus? Cum Matre autem noſtra Eccleſia, & nunc, & cras, & alias quam ſæpiſſime dica- X 284 (SERMO )) dicamus: GrosrA PATRI, & FrLIO, & SpPIRITUI SANCTO. = PRO FESTO SS. CORPORIS CHRISTI SERMO I. Pe, aam nuper Solennitatem ineffa- bilis illius Myſterii, quo nobis maxime mirabilis eſt DEs noſter, nimirum San- ctiſſimæ Perſonarum Trinitatis in Eſſen- tiæ Unitate, alia nunc conſequitur So- lennitas, itidem digniſſima omni admira- tione, cordis noſtri affectu, jubilo, de- votione. Solennitas hæc eſt Sanctifſimi Corporis, id eſt, Juso Chriſti Salvato- ris noſtri vere, ac realiter ſub Speciebus Euchariſticis ineflfabili prorſus modo exi- ſtentis, apud nos manentis, nobiſcum ver- ſantis; imo (obſtupeſcite Cœli, & An- gelicæ Mentes hoc ſpectaculum attonitæ intueamini!) nos ſemetipſo cibantis, nu- trientis, ſaginantis. Tanta Incarnati DEr charitate, & gratia toto quidem anno perl luti⸗ eil Tem Ut erg 3e Mun fum vela te, M. exte Ppen ren dacl Vita Nati Mu ter ter ali⸗ a at Ir 1 innl 110 Il inefla⸗ AXie 1 Lan⸗ Een- 1 S0⸗ Ara⸗ 7 alrato⸗ eciebls d0 exl⸗ nin vel⸗ E Ar ttonitk⸗ is, ll⸗ atiDel n auno per⸗ „ ( XXVI) 285 perfruimur; ideoque, ſi ſſapimus, ſi ſa- lutis propriæ ſtudioſi ſumus, aut æqquum exiſtimamus, ut ſic amanti reddamus amo- rem, dignum, ac etiam neceflarium eſt, ut nulla anni pars fingulari noſtra vacet erga Euchariſticum Numen Religione, ac pietate. Craſtinum tamen glorioſiſſi- mum, & ipſo octiduo celebrandum Fe- ſtum, quod inſtitutum eſt Däo per Re- velationes ſanctis hominibus factas juben- te, ab Urbano autem IV. P. M. Anno M. Cc. LxX. III. Per totam late Eccleſiam extenſum, multo ſtudioſius decet nos im- pendere ad agnitionem, cultum, amo- rem, venerationemque hujus Auguſtiſſimi Sacramenti. Duos enim fines, ad quos hæc feſti⸗ vitas refertur, nobis indicat nunc nomi- nati Pont. Max. Bulla Tranſiturus de hoc mundo. Prior eſt: ad confundendam ſpeciali- ter hæreticorum perfildiam, & inſaniam. Al- ter, quoniam per anni decurſum facile aliquis tepor, aut defectus in Miſſarum officiis, cultuque Euchariſtiæ intervenit, ut devota diligentia (ſunt Bullæ verba) ſup- Dleatur, & fideles (feſtivitate ipſa inſtante) in- tra ſe præterita memorantes, id quod in ipfis Miſſarum ſolenniis, ſæcularibus forſan agendis impliciti, aut alias ex negligentia, vel Fragi- litate 286 (SERMO) litate humana minus plene geſſerunt, tunc at- tente in humilitate Spiritus, & animi puritate reſtiaurent. Ad hanc ergo vindicandam contra hæreticos, augendamque Sanctiſ- ſimæ Euchariſtiæ gloriam, fimulque ad Fidelium animos quam maximo amore inflammandos ſpectant publicæ illæ, ſplen- didiflimæque ſupplicationes, ac ſub pa- nis involucro latentis Chriſti circumgeſta- tiones; Ejusdem Vivifici Panis in Tem- plis crebriores expoſitiones; Miſſarum, Officiorum Divinorum, comprecationum frequentior uſus, & univerſus, quem vi- demus, Sacrarum rerum illuſtrior appa- ratus. Hæc omnia recte inſtitutam, DEI non incuriam, deque ſua ſalute ſæpius re- cogitantem animam admonent officii, ex- citant ad pietatem, Sacro quodam ardo- Ie incendunt. Iſtum & in Vobis effe- ctum, ac non quacunque tenui menſura, ſed præſtanti quadam ratione Theopho- rica hæc Solennitas ut producat, curate- Neque vero id fuerit difficile, habita, quam D. DEUs nulli denegaturus eſt, gra- tia. Id modo, dum geſtari videtis, vel ad publicam adorationem in Ara propo- ſitum aſpicitis Sanctiſſmum Sacramentum, cogitate, ſed tota mentis in ſeipſam col- lectæ applicatione cogitate: Quis ſt iſte? Iterate quæſtionem, urgete vos ipfſos: Qais Olit Virt ulin GF n remm. nota Chr mens tig, nolv we, turds dicq Nis Alin, Lanf contue tur. attine ſimun N is, ſum eſt h Poſſi Cfen vini e ritate ndam nctiſ⸗ ſe 30 mmore Plen- b pa- geltä⸗ Temm- Arum, omunm Vi⸗ pa⸗ „DEI 1516⸗ i, eX⸗ rdo⸗ ele: nfura, pho⸗ eurate: abita;, is, Ve Propo. entucn, n c i iplos: (XXVII ) 287 Quis eſt iſte? Rex Gloriæ eſt, Dominus Gertucm eſt: JksUs Ciriſtus præſens ſuh alia quidem forma, in propria vero ſubſtantia eſt nobiſoum. (cit. Bul.) O rem miram! O rem ſoli humilis, ac devoti animi fidei notam! Panis videtur, ſed panis non eſt; Chriſtus eſt, DEUsSs-homo eſt; Salvater meus, idem ipſe, qui olim e Virgine na- tus, in Cruce pro me mortuus, nunc glo- rioſus ad Patris Dexteram conſidet, qui me, & univerſum humanum genus ven- turus eſt judicare, idem ipſe in hac mo- dica ſpatii quantitate totus, ſub hac pa- nis figura verus ipfus præſens exiſtit: ſab alia forma, in propria ſuhſtantia. Vel, ut Lanfrancus de Sacr. Euch. c. 20. aite contuentium oculis, cum caro ſit, panis vide- tur. Oculus hoe non videt, ſenſus non attingit, mens non capit; attamen veriſ- ſimum eſt, quoniam veriſtimus eſt ille, qui dixit: Hoc eſt Corpas meum. Et: Pa- nis, quem ego dubo, Caro mea eſt. Ac rur- ſum: Caro mea vere eſt cibus. Miraculum hoc eſt grande. Opus eſt hoc Omnipotentis DEI. Aſſequi non Poſſumus homines: ſed toto corde crfedo, & firmiſſimo annutu complector. O Di- vini Amoris immenſitas! (exclamat in cit. Bul. 4 288 (SERMO) Bul. Urbanus) Divinæ pietatis ſuper abundan- tia! Divinæ afftuentia largitatis! Poſtquam omnia ſubjecit homini, ac etiam Ange- 1os deſtinavit: cum tam copioſa fuerit erga nos Ejus munificentia, volens adkhuc ipſe in nobis ſuam exuberantem charitatem præcipua li- beralitate monſtrare, Nemetipfum nobis exhibuit, & tranſcendens omnem plenitudinem largitatis, omnem modum diletionis exçedens, attribuit ſe in cibum. O ſingularis, & admiranda li- beralitas, ubi donator venit in donum, & da- tum eſt idem penitus cum datore! — Hic eſt cibus, qui plene refieit, vere nutrit, JZumme- que impinguat, non corpus, ſed cor — qui in edentem minime transformatur, Jed ſi digne recipitur, recipientem ſihi conformat. O. Ex- cellentiſſimum acramentum (ita pergit in Piis luis affectibus Laudatus Pontifex) O adorandum, venerandum, colendum, glori- ficandum, præcipuis magnificandum laudibus, dignis præconiis exaltandum, cunbtis honoran- dum ſtudiis, devotis proſequendum ohſequiis & ſinceris mentibus retinendum! Superius au- tem dixerat: Haæc eſt commemoratio glorio- Ja, quœ Fidelium animos replet gaudio ſalu⸗ tari, & „ cum infufione lætitieæ, devotionis lacrymas ſuhminiſtrat — adſunt nobis (SS. hoc Sacramentum videntibus, adorantibus, ſumentibus) ſua vitatis gaudium ſimul, & la- ery. 7 ery/ lac⸗ n ar. ilt cer Nis hoe relia tur pui den tia e anum 00gl ns, ſum Dtia in tl ſ ſed Veri Ut i den. tils nimi ris: ln quun nge⸗ ſu N in nuak⸗ Pikuit, totis, ffihuit lu li 6la⸗ Hie lunne⸗ li 1n igne it in lter) dDori⸗ likus, Onor . ii⸗ HW Fins A . rio⸗ ſ⸗ tionts 65, hoc Utibls 3 . Glu⸗ cy⸗ (CXXVII ) 289 erymæ, quia & congaudemus lacrymantes, & lacrymamur devote gaudentes, lætas habendo lacrymas, & lætitiam lacrymantem: nam & ccr ingenti per füſum gaudio dulces per oculos Nillat guttas. En, quos & in te certo certius produci videbis effectus, ſi ſerio, & attente cogitaveris, quidnam illis pa- nis ſpeciebus veletur: quis ille ſit, qui hoc veluti amictu veſtitus, in Templo reſidens a te aſpieitur, qui ore tuo ſumi-⸗ tur, qui, Sacerdotis manu portatus, po- pulum ſolenni cum ſupplicatione proce- dentem comitatur. — „ Atque, utinam, quoties in præſen- tia eris Sanctiſſimi Hujus Sacramenti, ex animo tuo Saluberrima, ac Cœleſtis hæc cogitatio nunquam effluat: Vivit Domi- nus, Salvator meus, in Cujus conſpectu ſum, qui mihi vere, ac in ſubſtantia pro- Pria adeſt, licet panis velamine obtectus, ne in propria fua forma videatur, velu- ti fi Rex ſubditis ſuis præſens quidem, ſed cortina tectus adſtet. Si enim hujus Veriſtatis viva fide fueris animatus, fiet, ut in futuris ſupplicationibus illum Re- gem Regum Angelica cum modeſtia, to- tius corporis decentiſſima compoſtione, animi autem ardore Seraphico proſequa- ris: fiet, ut in Templo etiam ſæpius, ac 290 (SERMO) ac longiore tempore verſari gaudeas, & ſoli orationi quam attentiflime vaces: fiet quoque, ut ad Divinum illud Epulum fre- quenter, ſemper vero cum ferventiſſima Præparatione accedas. Unde enim ſeu in te, ſeu in allis hominibus ille Templum adeundi quaſi horror, deſerendi autem feſtinatio? Unde illa in Templo, ſub tremendo Miſſæ Sacrificio, aliove Divino Officio irreverentia? illa oculorum liber- tas? linguæ licentia? in toto corpore nul- la Chriſtianæ demiflionis ſpecies? Unde pPorro illa in ſumendo Pane hoc Angeli- co infrequentia, tepor, mentis ariditas, devotionis deféectus? Unde cætera deli- Cta adverſus debitam Euchariſtico Numi- ni pietatem, & dilectionem, reverentiam, niſi quia non recogitatur corde, quid rei ſit hoc tremendum Sacramentum, quisve in eo prælens adſit? Pone tibi ex mundi rebus ob oculos, fſiquando vidiſti, vel audiſti terrenum Regem fſive accepta Co- rona, five poſt deviétos hoſtes, aut in nuptiis, aut alia qualibet de cauſa in glo- riæ ſuæ plenitudine fulgentem procedere. Immenſus undequaque ſplendor eſt, orna- tuum varietas, & pretium perſtringit ocu- los, ammum tenet attonitum. Sed Au- licos, qulque alli triumphalem illum pro- cellum noilitant, vae, quanto utudio, quan- Sed fde E 4 mine inttin ſolar Pote Olhn mar Lurn Ete Zu Ton. cept Prof fe 18, & : flet fre⸗ tinhna Nleuin plum Autemm , ſub Divino⸗ lbetr. hre nul- Unde Angeli riditas, 1a Geli⸗ Numi⸗ Ntjam, vid tei De nGndi. ſi, del epta Co· in 5 At inglo⸗ Ocedere. 1, ofna- ngit 0el⸗ Zecd Al. Humpro- 0 iucl0, uan. re (XXVII ) 291 quanta opum profuſione ſeſe toto corpo- re exornent; omnis macula, minimum quodque indecorum cavetur ſumma ſolli- citudine; inceſfus, paſſus omnis, motus- que propriam debet exquiſitam habere elegantiam: hoc ad Regis honorem per- tinere putatur, ad Regis gratiam conci- liandam, approbationem obtinendam re- fertur. Sicui autem ſtandum coram Rege, ſi loquendum; in moribus, & motibus omnia ſumme compofita, in verbis atten- tio maxima adhibetur. O Chriſtiane! ubi eſt, aut qualis eſt fides tua? Terrenum Regem tanta cura, & attentione reſpiciunt, reverentur ho⸗ mines, hominem in natura, omnibusque intrinſecis ſui fimillmum, fibi æqualem, ſola præcedentem externa dignitate, & potentia, eaque finienda per mortem omnium aliorum hominum morti fimilli- mam. Tu autem Chriſtum D. Regem Re- gum, DEUM fimul hominemque, cujus ternum eſt imperium, a quo, tanquam Juſtiſſimo Judice, vel æternam gloriæ co- ronam, vel æterna ignis tormenta es per- cepturus: Hunc tu reverentia tam exigua proſequeris, tam frigido cultu afficis? Sed age in futurum aliter: hæc ſacratiffi- ma feſtivitas ſit tibi principium pecialis T 2 er- (SERMO) erga SS. Euchariſtiam affectus, & devo- tionis, quæ de anno in annum, de men- ſe in menſem, quin etiam de die in diem ereſcat. Sæpe cogita, & mente tua iden- tidem volve, revolve (nunquam enim ad ſufficientiam intelliges) quantum theſau- rum habeamus in hoc SS. Sacramento, quantam felicitatem repoſitam, quam im- menſas divitias: habemus enim ipſum DEUM, Salvatorem noſtrum JESUM Chri- ſtum. Accede ſæpe, age cum IIlIo devo- te, & amanter, age confidenter, & dul- citer. Nam magnus quidem eſt Dominus, ſed non eſt, ſicut vulgo ſolent homines, qui ſi paulum emineant, faſtidiunt paupe- res, humilis conditionis hominem dedi- gnantur, aſpernantur. Non ita dulciſſimus noſter Salvator. Nam licet ſit infinitæ Ma- jeſtatis Dominus, & cœlis ipfis, omnibus- que Angelis excelſior, nos tamen viles homines adeo non ſpernit, aut averſatur, ut quo poſſet nobiſcum ſemper eſſe, hoc tam mirabile Sacramentum inſtituerit, ut manducari a nobis velit, ut nos ultro ad ſe vocet dicens, Venite ad me omnes, qui laboratis, & onerati eſtis, & ego refictam vos. Item: ſiquis ſitit, veniat ad me, & bibat. Ut denique conteſtetur: deliciæ meæ eſſe Gum ſi- lis hommnum. O vere inexplicabilem Divi- ni erga nos amoris immenſitatem! Dolen- dum Aur hom ctia repe bs0 Viv⸗ Vivi cata dat Fel t tien rla Unt iua Zhilet ide ſden Ditin i Nun ero⸗ nen⸗ liem den⸗ INAd eſau⸗ ento, mimn⸗ ofumm Chri⸗ gero⸗ dul- inus, Uines, aupe⸗ dedi⸗ ſſimus e Ma⸗ mo⸗ 1 Viles ratur, e, hoc elt, u lero 1 nes, ln IWMl⸗ lt Diwvl⸗ Doler- dum „ (XXVII ) 293 dum vero, & dignum lacrymis, quod homines, ac Chriſtiani quidem, atque illi etiam, quibus talia ſœæpius commendata, repetita, inculeata ſunt, nihilominus fere absque omni affectu, ſenſuque pietatis vivant erga adorandum hoc, amabiliſſimum, Vivificum Sacrantentum! Finio ad ea exhortans, quæ ſæœpius ci- tata Urbani IV. Bulla pulchre commen- dat ſequentibus verbis: ut — devotæ furbæ Fdelium — ad Eccleſias affebtuoſe concurrant, S& tam Clerici, quam populi gaudentes in can- tica laudum ſurgant. Tunec enim omnium corda, & vota, ora, & labia kymnos perſol- vant lætitiæ ſalutaris: tunc pfällat fides, Jpes tripudiet, exultet charitas, devotio plaudat, Jubilet Chorus, puritas jucundetur: tunc ſingu- li alacri animo, pronaque voluntate conveniant, Jua ſtudia laudabiliter exequendo, tanti feſti Jolennia celebrantes. Et utinam ad Chriſti ſer- vitium ſie Ejus fideles ardor inflammet, ut — qui ſeſe dedit pro eis in pretium, tribuitque ſe ipſis in pabulum, tandem poſt hujus vitæ decur- Jum eis ſe in præmium largiatur. T 3 PRäS-= 294 (SERMO) PRIDIE EJUSDEM SOLENNITLATIS SERMO II. ponſa Eceleſa Sponſo ſuo Chriſto triumphum apparat, agendum die craſtino, quanta poteſt externi ſplendoris magnificentia, internæ autem charitatis, pietatis, lætitiæ exuberantia multo ma- Jore. Palam ritu ſolenniflimo, Religione mazxima circumgeſtabit velatum panis ſpe- ciebus Salvatorem noſtrum, ut ab omni- bus adorationis homagium accipiat, & omnibus multiplicem ſuam Benedictionem elargiatur. Invitat ergo nos filios ſuos pia Mater illis Pſalmi XCIV. verbis: Ve- nite, exultemus Domino: jubilemus DEO Qalu- tari noſtro. Prœoceupemus faciem Ejus in Cou- feſſione, & in Pſalmis jubilemus Ei. Quin &- transfugas ſuos, hæreticos ſincero affectu revocat, errorem illorum ita volens per hanc celebritatem confundere, ut animos ad veritatis amplexum cupiat permove- re. Obſequamur Maternæ huie voci: ve- niamus, exultemus, jubilemus D. DEo noſtro in Auguſtiſſimo Euchariſtiæ Sacra- mento vere prælſenti, nobiſcum verſanti, Cet ver⸗ ue⸗ eſle Chr ſpee nos proe Omn Omn Veat 0 Dul Ius plur ta: Mann in G Alie june Nih cire non titl mihi n I riſto mn dle ndoris itatis, t0 ma⸗ gione us ſpe⸗ omni⸗ t, & jonem s: Ve- 0 u⸗ it C: in & ARectu b het A0inns rON6; ci! Ve⸗ ). D0 acta⸗ etlantt, 5 (XXVIII) 295 & cras manibus quidem Sacerdotis, omnium vero noſtrum affectibus, & cordibus circum- ducendo. Quis non dicat aliquem hunc eſſe Cœleſtis felicitatis præguſtum, frui Chriſto D. Eumque, licet non in propria ſpecie, in propria tàmen ſubſtantia, inter nos eſſe, nobiſcum manere, nobiſcum & procedere ? Nemo igitur noſtrum ſive omnino abſit, ſive cum languore adſit. Omnis facultas animarum noſtrarum fer- veat, ardeat, tripudiet ob præſentidm, ob gloriam, ob immenſam Benignitatem Dulciſlimi noſtri in Euchariſtia latentis Jus. Quam quidem SS. Euchariſtiam cum plura præceſſerint Prophetica ſigna, pu- ta: Agnus Paſchæ, Sanguis Teſtamenti, Manna Patrum, Panes propoſitionis: tum in una Fœderis Arca plura fuerunt colle- cta, quæ Pprænunciabant vel Chriſtum in aliena ſpecie, vel in Chriſto duarum con- junctionem naturarum. In hac igitur Arca nihil erat, quoed Myſterio vacaret, non circuli, non vectes, non corona aurea, non certa longitudinis, latitudinis, & al- titudinis dimenſio, non denique cætera: nihil enim fortuito, aut ſuperflue, aut non ſummo conſilio præceptum eſlſe a Do- mino, quælibet pia mens intelligit, & 4 con- 296 ( SERMO ) confitetur. Sed, quod ad noſtram præ- ſentem rem attinet: dum fabrefadtam eam audimus ex auro mundiſſimo, & ligno Setim, quod incorruptibile fertur; an non pronum eſt cogitare Eandem Perſonam in Chriſto & ſummæ Divinitatis, & incorru⸗- ptæ Humanitatis? In Arca erant duæ Ta- bulæ lapideæ, Tab læ Teſtimonii, inſcri- Ptæ Digito DEI. Jam hic & ipſe Tabula- rum numerus, & quod una de DEo, al- tera de hominibus præciperet, ad duas Chriſti Naturas cui non videatur pertine- re? Si autem attendimus, Verbum DEI inſcriptum fuiſſe Digito, id eſt, poten- tia DEI, tabulis lapideis; in eo ſane con- templari poſſumus Verbum illud, quod erat in principio apud DgUM, Digito, id eſt, Virtute Altiſſimi inſertum, ac in- ſeparabili nexu conſociatum Humanitati. Porro hæ Tabulæ in Arca reconditæ Chri- ſtum D. aliena panis ſpecie tectum, non inconvenienter nobis indicant. Sed binos Cherubim, qui alas ſuas ad obtegendum expandunt, quid eſſe dicemus, niſi quod exiſtimo, obſcuram quidem, Hed firmiſſi- mam fidem, qua ſola & Incarnationis, & Euchariſtiæ myſterium tenemus? Nam & Cherub ſapientiam ſignificat, & fides uti⸗ que Cœleſtis Sapientia elſt. Ut hie gnie in 0 ipſa ibi ſtra Aiq⸗ in S ſente Ali red V ferer Mor Oi gla tum ſs h gant ea, ten müfl iun ban Ccyarn Veni⸗ prel tur 0 Pre⸗ edlN lano Inon min orrl⸗ Ta. nleri⸗ bula⸗ , Al- duas ttine⸗ DEI Otell⸗ col⸗ vol gito, e in⸗ itati⸗ Chri- nOH binOs doen Jvocl tmiſi⸗ nis, s Utl ( XXVII ) 297 Ut vero plures applicationes, quas hie pie cogitare liceret, miſſas faciamus: quid ſanctius, quidve auguſtius Synagoga in omni ſuo apparatu habuit, quam eam ipſam Domini Arcam? Ibi Propitiatorium, ibi Oraculum, inde Reſponſa Divina. No- ſtra item Eceleſia habetne ali quid ſanctius, aliquid majore colendum Religione, quam in SS. Euchariſtiæ Sacramento vere præ- ſentem Chriſtum Dominum? vel per quid aliud vque propitium nobis DEUM reddimus, & ad quascunque gratias con- ferendas inclinamus? Ibi perpetuum fuit Moyſis refugium, & nunquam irritum. Quidcunque premat, quonam aptius, quam ad SS. Euchariſtiam, confugiamus tum nos univerſi, tum qui adinſtar Moy- ſis habent populum, quem ducant, re- gant, paſeant? Stabat in medio alvei Ar- ca, & utrinque ſuſpenſos Jordanis fuctus tenuit, dum ſine noxa tranſiret, ac Pro⸗ miſſionis terram intraret Ifrael. Jordanes junctas vehebat, quæ prius diviſæ flue- bant Jor, & Danis undas: in quibus ſi carhis, & ſpiritus vitia cogitemus, ne ho- rum fluctibus hauriamur, ſed ad Cœlum veniamus, optimum eſſe ab Euchariſtia Præſidium inſinuatur. Sed & morte puni- tur Oza ob Arcæ contactum; cæditur a Philiſiæis Ifrael, cadentibus una Ophni, T 5 298 (SEnRMO 9 & Phinees, nec flagellum hoe Arcæ præ- ſentia cohibuit: nam & erga Euchariſtiam irreverentia gravem habet pœnam, & pra- vam tuam vitam ſi nolis eorrigere, peri- bis, etſi exquiſitam devotionem prætefe- ras erga Numen Euchariſticum. Sufficiunt hæc: poſſemus enim eſſe prolixiſſimi. Nunc e II. Regum, cap. 6. aliquam nobis rerum cras gerendarum imaginem efformemus. Sic ergo ibi legimus: Abiit ergo Duvid, & adduxit Arcam DE de domo Obededom in civitatem David cum gaudio: & erant cum David ſeptem chori, & victima vi- tuli. Cumque tranſcendiſſent, qui portabant Ar- cam Domini, ſex paſſus, immolahat bovem, & arietem; & David ſaltabat totis viribus ante Dominum. Porro David erat accindtus ephod lineo. Et David, & omnis Domus Iſrael duce- hant Arcam Teſiamenti Domini in jubilo, & in clangore buccinæ. In immenſa illa qua præ- cedentis, qua ſequentis populi multitudine eminet pulcherrima Regis Davidis pietas. Hanc qua parte, quave ratione noſtrum Pro ſe quisque poſlit cras imitari, quaſi percurrendo videamus. Veſtis ei ephod lineum: non ergo illud, quod ſolius erat Summi Sacerdotis; ſed nec quale ec&εtero- rum fuit Sacerdotum, & Levitarum; ve- rum aliud fimplex, candidum; unde & mox brr⸗ liam Pra⸗ eri⸗ tefe⸗ eiuat . tun nem Gomo 1: 6 u wi⸗ 1A. n, At ePtol duce⸗ Gin prr. Udine jetas. NtrnDan aſi * tæ in ſola Euchariſtici Numinis Majeſta- 1 erat Eteto⸗ 1 Ve⸗ de 10X Ait (XXVIII) 299 rox, tanquam diſcoopertus fuerit, ac nudatus, ab uxore arguitur. Quid nos? quali utemur amictu? an candido, & fim- plici in teſtimonium ingenui noſtri erga DaEUM, & aperti, nihil fucati candoris? An purpureo, quo teſtemur ſummum amo- rem, paratum ad proprii, ſi opus ſit, ſanguinis effuſonem? An violaceo pro- pter humilitatem? Forſan aureus potior erit, ob animæ in Deo ſuo prorfſus abſor- ptæ fulgorem? Vel argenteus ob innocen- tiæ nitorem? vel denique lugubris, ob deploranda peccata five propria, five alienae Sed optimum fuerit, horum omnium ornamentorum collectione ani- mam noſtram ſi perpoliverimus. Omnem in nobis conſpiciat venuſtatem is, cujus honori ornabimur, Salvator noſtér. Da- vid ſaltahat totis viribus ante Dominum. huc- usque Sanctus quidam vehementiſſimæ læ- titiæ impetus illum egit. Et noſtræ animæ non vulgari aliqua incedant lætitia, qua- lem mundana ſolent afferre gaudia: ſed præz cœleſtis dulcedinis ſenſu quietem nullam inveniant, exiliant, & tanquam Divini amoris hauſtu inebriatæ ſeſe neſciant, to- te, & amabilitate defiæxæ. Hanc tantam Spiritus noſtri exultationem arguat dein- de, ut lubuerit, Michol quæpiam, mun- di 300 (SERMO) di nempe vanitas, pios deſpiciens, & omne id nimium putans, quod Dgo da- tur, & pietati. Nos, ut prior illa Michol punita eſt ſterilitate, hujus etiam intem- periem plectamus eo, ne fructus illi ex nobis ullus naſcatur in ſempiternum. Sed boum, & arietum toties iteratas immolationes quonam pacto imitabimur? Non enim talibus hoſtiis nunc honoratur Dominus, ſed unica illa, de qua prædi- ctum eſt per Malachiam (c. TI. V. LII.) in omni loco ſacrificatur, & offertur Nomini meo oblatio munda: quæque ipfſa eſt, ad quam omnis hic noſter, de quo agimus, cultus referetur. Sed nempe reſtant ſacrificiaà laudis, orationis, & ſanctæ jubilationis, quæ indeſinenter offerre poſſumus. Quid?: quod nec ſuperbi, & pugnaces nobis de- ſunt boves, nec petulci arietes? variæ ſeilicet hæreſes, quæ ſeu adverſa fronte, ſeu ex obliquo Auguſtiſſimum hoc Sacra- mentum, & in eo exiſtentem Chriſtum D. impetiverunt. An non bos Cerinthus, Ebion, Paulus Samoſat. Theodotus, & confimiles plures, qui Divinam Chriſto naturam ibant ereptum? An non aries A- rius, contra Verbi Divinitatem auſus inſur- gere? Quid Neſtorius unius Perſonæ, vel Eutyches naturæ in Chriſto geminæ im- Pu- 4 (XXVIII) 301t „I pugnator? Tum Wicleffus, Lutherus, d. Zwinglius, Calvinus, & quidquid talium ſchol monſtrorum eſt, qui Orthodoxum de Eu- tem chariſtia Dogma, miris errorum formis lex qua evertere volebant, negando realem AKAhiriſti præſentiam: qua depravare, cum panis ſubſtantia Chriſtum quoquo modo componentes. Denique ut cæ&teros reti- 1atas nue ceam: an non bos, & aries, Sancyranus arirr Egrex, qui cum nondum auſit palam, & rd. aberte Chriſtum, & Sacramentum hoc 1) inficiari, id ipſum jam agit per cuniculos, Fideles ab hoc Angelorum Pane variis ob- i tentibus avocando, arcendo, ut demum duun penitus avertat. An non hi omnes aptiſſi- elts me ſunt victimæ, quas Divinæ noſtræ Ar- Teu cæ, non ad ſenos, ſed ad ſingulos quos- ond, que paſſus immolemus? Credamus corde, Duch & identidem confiteamur veram Chriſti D. ge noſtri tum Divinitatem, tum Humanitatem Vati? in Perſonæ unitate; credamus, quidquid fone, de admirabili KEuchariſtiæ Sacramento Ca- SAed. cholica docet Eccleſia; execremur toto umnb. corde impias Sancyrani gregis technas Nth, Perverſiſſimæ junctas doctrinæ; & hoc fi- , C dei noſtræ veluti cultro jugulatæ cadent io boum, & arietum illæ vidtimæ. Forütan ies A ſi vitæ neſtræ cconomiam perluſtremus, indt. aliud etiam inveniemus victimæ genus, e, el cujus occiſione valde gratum Chriſto D. Uee im 8- 302 (SERMO) Sacrificium exhibebimus; vitia nempe no- ſtra, pravasque animi propenſiones. Cadat nobis immolantibus, atque ex toto enecetur ſuperbia noſtra attollens in altum cornua, deſpiciens alios, faſtidiens humiles, ſe- met erigens: cadat & invidia: tum ira- cundia, tum per ordinem vitium quodli- bet. En, ut multæ nobis fuppetunt vi- ctimæ , quarum immolatione Diei cra- ſtinæ celebritatem immenſum augebimus. Atque iſtud in votis etiam eſt Matri noſtræ Eccleſiæ, quæ per rituum ſuorum gravitatem, per auri, argentique fulgo- rem, per concentus decorem, perque omnis externi apparatus exquiſitum ſplen- dorem duas res cupit effectas dare. Qua- rum una eſt, ut Sponſo ſuo DEo cultum exhibeat, qualem poteſt, earum etiam rerum impendio, quas ab Ipſo creatas Ipäus munere habemus: alteram vero; ut hominem non ſolo ſpiritu conſtantem, ſed & corpore, perque hæc viſibilia tan- quam Pædagogi manu duci ad invifbilia ſolitum tanto magis in magnificam quan- dam DEI cognitionem, & ardentem amo- rem provehat, quanto majorem adhibet in Divinis rebus magnificentiam. DEI qui- dem infinitam Majeſtatem ſi attendimus, nihil utique amplum, & magnificum in Ejus Er run in clin. e ⸗ Cadat etIt Ina, ,ſ. n ira-⸗ nocli⸗ nt Vi⸗ cra⸗ ilnus, Matri Uorm fulgo. ere⸗ ſplen⸗ (ua. Wrom Etlaln reatas VeI0, Antenn;, liatan⸗ ibilia ar⸗ Mamo- dhibet 8I ul⸗ dimus, u in is (XXVIII) 302 Ejus cultu nos facere exiſtimamus: & ho- rum quidquid facimus, genua etiam ſi fle- ctimus, ſi auro etiam fulgentia capita in- clinamus, corpora tota ſi curvamus, aut humi ſternimus, pectora tundentes ſi fu- ſpiramus, aut lacrymamur, quocunque demum ſigno teſtamur noſtram erga D. DEUM ſubmiſlionem, vel ardentiſſimam dilectionem; hos omnes hominum, quo Poſſunt, facientium conatus non alliter, credo, Sanctæ illæ Cœlitum mentes aſpi- ciunt, quam nos ſolemus formicarum, ſua onera ingenti conatu trahentium, agmen aſpicere. Num autem propterea ſentie- mus cum illis hodiernis, qui ex Iſaiæ cap. 25. Vv. 4. Opiritus robuſtorum ſe ferunt? ac dicemus: auro, argento, gemmis, par- pura, hyacintho, quæque alia pretioſa ſunt, vel pulchra, ilis exornanda eſſe ho- minum corpora, imo & equorum, homi- num habitacula, vehicula, ſedilia, men- ſas; ſervire ea debere humano uſui, & lIuxui; eſſe denique illa impendenda ho- minum neceflitati, utilitati, voluptati: DEo ſatis eſſe debere internam noſtram Religionem? Aures tantæ impietati occlu- damus, ac Salomonem potius, quocum fuit Sapientia, intueamur infinitis ſumpti- bus Templum Domino exuruentem, etſi Probe fciret, Lnmenltatem OWinam nul- 4 304 (SERMO) la æde ſeu egere, ſeu concludi; unde ajebat (2. Reg. 8.) Ergone putandum eſt, quod vere DEUsS habitet ſuper terram? Oi enim Cœlum, & Cæli Culorum te capere non poſſunt, quanto magis domus læc, quam ædifi- cavi? Hoc & nos Sapientiæ ſenſu imbuti, D. DEo noſtro ſervitutem ſerviamus non ſolum intus in animo devotiſſimam, ſed exterius quoque in omnibus, quoad poſ- ſumus, ſplendidiſſimam, magnificentiſfſi= mam. Accedamus ergo inflammatiſſimis cor- dibus ad ſacram diei craſtinæ ſupplicatio- nem, omnemque Theophoricam ſolenni- tatem ſumma pietate in jugi ſpiritus exul- tatione decurramus. Sed hæc erga SS. Euchariſtiæ Sacramentum pietas, hic no- ſter erga Clementiflimum Salvatorem, apud nos ſub panis ſpecie manentem, devotionis affectus perduret ſemper, imo quot diebus augeatur. Adeamus, quam poſſumus, frequentifſime. Hæ ſint noſtræ in hac lacrymarum valle deliciæ & quotidianæ, & maximæ, eſſe cum Chri- ſto, in quo habemus omnia. Hujus Aman- tiſſimi Salvatoris noſtri ſunt verba illa (Prov. 8. 31.) Deliciæ meæ eſſe cum fihis hominum: reſpondeat mutuus noſter amor, ac ſæpe repetat, Deliciæ meæ eſſe cum filio homi⸗ komn gn — — ſing qu. Cont conl Ius h bom VO0 de dan- rael es eſſie duci, Drov En⸗ 708 Unde 1 G eſt O nbul, GS HoH , ſedl pol. entille⸗ is eor⸗ lcatio⸗ olenni⸗ 8eXll 4 §F. je no⸗ Olell, enten, emper, alnus, He ſnt gelieie Adl i Nis am, , lun li omt⸗ — R XXIX) z835 hominis, quem Se Dominus ſæpiſſime di⸗ gnatus eſt compellare. — DIE S.JOANNIS NEPOMUCENI SE RM O, Mnter Sanctos, e quorum recordatione ſingulari me ſentio affici delectatione; &; quorum potenti apud DEUM patrocinio; eonfido eorüm me gavifurum in Coelis conſortio, eximius eſt locus Sancti, cu- jus hodie feſtivitate lætamur; Joannis Ne- pPpomuceni. Exquiſita vitæ Sanctitas no- vo denique Martyrii genere coronata? de Cœleſti Illius, idque præcellente qua- dam Gloria, multiplicium teſtimonia mi- faculorum: Ejus erga cultores, & clien- tes Suos benighitas tum paratifſima, tum efficaciſſima amorem, venerationem, fi⸗ duciam in animo meo excitant, fovent, provehuntque. Inde fit, quod ſincere, & majorem in modum deſiderem, ut & vos diem hunc in Magno hoc Thaumatur- 20° quam religioſiſſime colendo ponatis, utque 306 (SERMO) utque illis vos adjungatis Ejusdem eclien- tibus, qui per omnem vitam Sanctas per- ſentiſcunt delicias in cogitando, in aman- do, in colendo, laudando, ac invocan- do S. Joanne Nepomuceno. Agite Dile- Ctiſſimi! fi nondum id à vobis factum eſt hactenus, Magnum hunc, Amabiliſſimum hunc Sanctum in peculiarem vobis Patro- num eligite, quem per omne deinceps vitæ veſtræ tempus pio cultu, ſtabili de- votlone, amore tenero proſequamini. Hoc ut velitis, cauſas, quæ perſuadeant, ecommemorabo: qui poſſitis, modum præ- monſtrabo. Dum Signis & copioſis, & perſpi- cuis Servi hujus, & Amici Sui Sanctita- tem DaUs mundo manifeſtavit, totidem veluti vocibus teſtatus eſt nobis, hunc eſſe unum e Sibi chariſſimis, quem Sibi arctiſſima conjunctione adſtrinxerit: toti- dem nos quaſi nutibus provocavit, ut Sancti hujus amore inflammemur, ut Eum omnibus pietatis officiis nobis colendum, ut ſub Ejus tutela noſtram nobis vitam agendam conſtituamus. Si lucem illam memoria repetamus, qua Joannem no- ſtrum parientis Matris domus colluſtraba- tur: ſi faculas illas, quæ, exanimatum Jam Joannis noſtri Corpus obſequioſo fa- mulatu DrI mul tum bet Guim ipo⸗ tem cent erye Qumm irrer tonn teni⸗ fam⸗ cala tam. DEr de, Mart hono Diand Cert an Patr tur, Uus el Rexis diledd MuI! faleq len⸗ per⸗ lall- dan⸗ Mle⸗ el DuI O9 to. eps de⸗ mimi. eant, ( XXIX 3 307 MWulatu ceomitantes, per Moldavæ fluen- tum diſcurrebant: f linguam illam ter- beatam, facundam olim dum loquen- dum, mutam dum tacendum erat, poſt ipios trecentos annos corruptionis exper- tem, vividam Poſtque inciſionem re- centi ſtillantem ſanguine: ii ſepulchrum pro- tervo cujuspiam pede calcatum, vel di- ctum aliquod ſive contumelioſum, ſive irreverens Cœleſti mox vindicta caſtiga- tum: fi ad Ejus invocationem vincétos ca- tenis ſolutos, *gris, oppreſſis, egenis, fama periclitantibus, aut in qualibet alia calamitate pofitis præſentem opem alla- tam: intelligimus profecto, in his fignis DEf vocem contineri dieentis, amari a Se, honorari, & glorificari Sanctun hune HW Marty rem: a nobis itidem amandum efſe, honorandum, & glorificandum. Hanc DEI noſtri vocem obediente aure fuſci- Piamus, fideli promptitudine expleamus. Certe ſiquem terreno Regi in przæcipuis amoribus eſſe innotuit,; eum omnes ſibi Patronum exoptant, colunt, veneran-⸗ tur. Qui Patri, idem & probo filio cha- rus eſt. Valeat etiam apud nos Summi Regis noſtri, ejusdemque Patris noſtri dilectiſſimi erga S. Joannem Nepomuce- num nobis tam perſpicue deelaratus amor: valeat, qua nos quoque ad Ejus amo- U2 rem, 308 (SERMO) rem, & venerationem haud obſcure evo- cat, cohortatio. Præſertim cum opti- me noverimus, id, uti ſolum, ita &om- ne a nobis amari oportere, quod DaEUs, cujus tam mens, quam & voluntas ab om- ni errore eſt remotiſſima, & amat ipſe, & nobis proponit ad amandum. Rem igitur præſtabimus DEo magnopere pla- cituram, ſi peculiari devotione adeo cha- rum Illi Sanctum fuerimus venerati: ea- demque opera illud etiam efficiemus, ut Sanctum hunc indubitatum habeamus apud Divinam Majeſtatem Patronum. Tum enim vero nos multo feliciſſi⸗ mos! Siquidem noſtrum ad se recurren- tium voces ille pronus exaudiet: illius autem pro nobis deprecantis voces DEUsS cum clementia ſuſcipiet: ita fiet, ut in quibuslibet neceſſitatum, diſcriminum, deſideriorum veluti fluctibus fidam præ- ſto habeamus anchoram. Obpitulatus eſt innumeris. Teſtes appello Pragenſis Me- tropolitanæ Eccleſiæ, quæ pretiofiſſimo Sancti illius Corporis theſauro gaudet, & gloriatur; Eccleſiæ inquam illius pa- rietes appello, quorum nullam pene pPar- tem eſt aſpicere, ita votivis qua tabel- lis, qua donis obtecti ſunt univerſi. Te- ſtes appello civitates alias, regiones alias: quæ 1 qu⸗ hn col mor null que Sui Cus Vene cept fd tur 0 UI t eſhe Inte opiti liſſim Deo glor Fran tige . ſtuai in d ribis ni ha teris ſit En e opt; Kom⸗ Ds, Ab o⸗ igle, Ren 0 Cha- ti: ea⸗ jemus, bearhus m. felieiſ⸗ utren- illius DEOS , N in WinuN, mn Pi atus l nis Me⸗ oiſino gaudet, lins Pe. ele Pal- „ 7 ( XXIX) 30⁰9⁹ quæ enim civitas, aut regio Sanctum hunc non novit, vel non peculiari ſtudio colit? ubique acceptorum beneficiorum monumenta reperias. Quid illud? quod nulla ſciatur Catholici nominis natio, quæ Joannem Nepomucenum præcipuis Suis Patronis inſertum præcipuo & aflfe- Ctus fervore, & apparatus ſplendore non veneretur? an non Beneficiorum tum ac- ceptorum memoriam, tum accipiendorum fiduciam ſatis indicat? Confidamus igi- tur, etiam nos experturos, quam facile cultorum ſuorum precibus flectatur, quam efficax ſit pro clientibus ſuis apud DEUM interceſſor. Sed, quibusnam in rebus præprimis opituletur, videamus. Nam Sancti uti- liſſime ejus rei cauſa invocantur, qua il- lud eorum meritum continebatur, quo Dxo przæcipue placuerunt, ſuæque ſibi gloriæ gradum promeruerunt. Ita S. Kranciſcus humilitatis, Aloyſius innocen- tiæ: Thomas Theologici, Ivo Juridici ſtudii: Lucia in oculorum, Appollonia in dentium, Peregrinus in pedum dolo- ribus, Rochus in epidemiæ malo Patro- ni habentur. Noſter Sanctus, cum in cæ- teris ſanctæ vitæ rationibus plurimos alios ſit æmulatus, tum vero illud habet no- U 34 Vum⸗ 310 (SERMO) vum, illud ſibi proprium, quod, quæ a Joanna Regina in arcano Pœnitentiæ tri⸗ bunali audiit, ea impio Wenceslao Re- gi prodere recuſans, cruciatus pertule- rit, mortemque demum in Moldavam præcipitatus Martyr obiverit. Hanc ob rem vim quamdam fibi propriam eſt con- ſecutus, qua auxiliatur tam recipientibus, quam adminiſtrantibus Sacramentum Pœ- nitentiæ: famæ item periculo laboranti- bus. Quis non igitur hunc ſibi Patronum exoptet, per quem ſe in gravis adeo mo- menti rebus ſperet adjuvandum? Secun- dam (uti Pœnitentiam vocant Tridentini Patres) naufragii tabulam rite apprehen- dere, eaque ſie uti, ad redintegratio- ⸗ 630 ⸗ g nem Divinzæ Gratiæ, tanquam ad por- tum, ut ſubveharis, res eſt magnæ non ra- r difficultatis, vel quod noxia verecun- dia retrahat aà ſineera, integra delictorum enarratione: vel quod ad debitum dolo- rem torpeat animus: vel quod efficaci pro- poſito ſemet obfirmare mens perhorre- ſcat. Cui tale quidpiam evenerit (eve- nire autem poteſt cuilibet) devoto corde ad S. Joannem Nepomucenum recurrat, & opem conſequetur. Utilem pœniten- fHibus operam impendere, & Confeſſarii munere exacte defungi, res eſt in ardan pohta. Ad formidolofſum hoc munus & 7 VOS (XXIX) 311 e vos accedetis. Experiemini, quam gra- . ve humeris veſtris onus impoſitum habea-⸗ Re- tis. Tum vero ad illud feliciter portan- ele- dum ſit refugium veſtrum, lit Tutelaris lavem veſter S. Joannes Nepomucenus. De bo- end no nomine Sapiens ait Prov. 22. v. I. coI. WMWelius eſt nomen bonum, quam divitiæ mul- tibs, tæ. & Eccl v. v. 2. melius eſt nomen bonum; De. quam unguenta pretioſa. Pro tam magni, Dtünt. & nulli non exoptati boni conſervatione, tonmum aut defenfione ad Hunc vos recipite, one. cui, ob invictam Sacramentalis filentii Seei. cuſtodiam, damna famæ præpedire datum lentii eſt Divinitus. tehen⸗ ntio⸗ Illud etiam non penitus prætermitta- por: mus amoris, & venerationis incitamen- onf tum, quod ex Eccleſiaſtico Statu, & Sa- gee cerdotali Ordine, ideoque domeſticus torum nobis, & e noſtra veluti familia Sanctus dolo. ſit. Hungaris Stephanum, Ladislaum, ibo. Emericum, Martinum: Auſtriacis Leo- horte:. poldum, Gallis Ludovicum, alios aliis, (ere. vel ipſa Patriæ communio ad cultum com- corle mendat. Familia quælibet, quos habet uttit, indigenas Sanctos, eos ultroneo, & ma- eniten. Jore affectu proſequitur. Vos item, quo- leſari niam Eccleſiaſtici, & Sacerdotio aliqui arda jam inſigniti, alii inſigmiendi eſtis, decet aurs G hunc ejusdem & Status, & Ordinis San- 105 U 4 tum 3212 C SERMO) Ctum ſingulari devotione complecti. At⸗ que ita habetis complura, nec ſane le- vis ponderis momenta, quibus permo- veamini, ut Sancti hujus amatores, cul- tores, & clientes eſſe velitis, ſtudeatis. Nuünc etiam quanam ratione is vobis colendus ſit, accipite. Duo præſtanda habetis: obſequium, imitationem. Obſe⸗ quium dum dico, illa pietatis officia com- plector, per quæ animus veſter cum illo verſetur, & quaſi cujusdam neceſſitudi- nis vinculo conſocietur. In quo genere ſunt pii affectus, nunc amoris: nunc gra- tulationis ob ſanctitatem mortalis antea in terris vitæ, gloriam modernæ vitæ in Cœlo immortalis: deſiderii item conſor- tio illius æternum perfruendi: ſuimet com- mendationis: gratiarum Dao agendarum, qui Sanctum hunc tot antea gratiis præ- ventum, & donis cumulatum, tam illu- ſtri demum gloria coronavit. Huc acce- dat precum, quas vocales dicimus, quo- tidianum, utut exiguum, penſum: vel certe ſingulis feriis quartis, in illius feriæ quartæ memoriam, qua glorioſum pro DEo agonem ſuum terminavit, & Cœlo re- ceptus eſt. Cultui autem Sancti hujus dicata dies quot annis magna Religione, piaque ſpiritus hilaritate agatur: caſtigetur cor⸗ . pus; Pus, lorun tatio Imag perti Cpr 5 tio, Tune Witamn guem ligit, dinen farian comp. dignit licis darum Cani dat moce de ne Pro poßti N e le⸗ ImOo⸗ cul⸗ eatßs. vobis ſanda Oble⸗ com⸗ n illo⸗ ſtudi⸗ enere egra⸗ Ntez in te in lſot⸗ ccoln⸗ darutn, 3 Pre⸗ n Uu⸗ e aece⸗ 4 ( XXIXA) 313 pus, mundetur conſcientia, Panis Ange- lorum ſumatur, oretur prolixius, cogi- tatio, lectio, ſermocinatio ſit de Sancto. Imaginis Eum referentis veneratio eodem pertinet, uti & cultum in aliis excitandi, & promovendi conatus, vel deſiderium. Sed principem locum obtinet imita- tio, dicente Auguſtino Ser. 47. de SS. Tunc veraciter Sanbtos colimus, cum eorum vitam converſando imitamur, & natura ipſa quemque ſic inſtituente, ut illius, quem di- ligit, & a quo diligi cupit, morum ſimilitu- dinem conſectetur. Sancti noſtri vitam bi= fariam partiri poſſumus. Priore parte ſe comparabat ad illam terreſtribus majorem dignitatem Sacerdotis, & ad illud Ange- licis humeris reformidandum onus curan- darum animarum. Poſteriore Sacerdos erat, & animarum moderator. In illa refulge- bat nitidiſſimus innocentiæ candor, non modo cujuscunque gravis delicti omnimo- de neſcius, verum leviores etiam nævos pro viribus devitans. Animi optime com- Ppoſiti index erat illa oculorum, illa vul- tus, totiusque adeo corporis: illa in ver- bis, omnique motu, & actione modeſtia. Quid pietas? quot ille horas qua domi, qua in templis cum Duo pientiſſime, ſua- Viſſimeque verſari: cumque litare Dso U 5 non-⸗ (SERIO) nondum ipſe poſſet, litantibus quam cu- pide miniſtrare ſolitus? Pœnitentiæ, & 88. Euchariſtiæ Sacramentorum creberrimus illi, ſemperque devotiſſimus uſus. Erga Sanctos Cœli indigetes, Virgineam cum- primis Matrem amor, & devotio ſingula- ris. At ſtudia, ſeu politioribus literis Za- tecii, ſeu ſublimioribus ſcientiis Pragæ operam navaret, maxima percolebat in- duſtria, non aliam ejus æ qque laboris, ac omnium cæterarum actionum metam fſibi ſtatuens, quam ut ſerviret, pPlacçeret DEo, hujusque (e obſequiis redderet idoneum. Ita omnigena virtute egregie excultus, & ſcientiis perpolitus Miniſtris Chriſti, & Diſpenſatoribus Myſteriorum DEr adlegi- tur. Hicé enimvero videre fuit, quæ ſit vis veri erga DEUM, & proximum amo- ris, ſicubi virum DaI nactus eſt, cujus cor inſederit, & irrequieto ardore exagi- tet. Non enim ſibi, ſed DEo, et proximo ſe vivere arbitratus, in peragendis Divi- ni cultus officiis, in prædicando Verbo DEr, in parvulis, & rudibus inſtruendis, ſalutaribus monitis impertiendis, pœni- tentibus DEo reconciliandis, ſolandis zgris, moribundis in cœlum transmitten- dis, cæterisque id genus ſanctis exerei- tationibus, omne tempus ſumma charita- te, Zelo flagrantiſſuno, alacritate mirifi⸗ ca: 4, que ſteag Meru tum! Ere! bi 01 tatihil tos ac tern . chari exern quan Vitan- tem Mim. Aucdie Ut 8. tidos dati ns Eur lron n el. mus cN. ügulr. fisZa. Pragee t in⸗ 33, à0 n ſbi⸗ D 50, neum. ultus, iſti, & Alegi⸗ ee ſit 1⸗ exagl⸗ Oino Verbo bencls, peeni⸗ Olandis exerer. chaitr. Milife (4 ( XXIX) 315 ca, ſedulitate infatigabili abſumebat. Ne- que deſtitit, imo ne remiſit quidem, po- ſteaquam in Pragenſium Canonicorum nu- merum eſt cooptatus: auxit potius virtu-⸗ tum ſuarum ſplendorem, egenis largiore re ſubveniens, dignitates etiam ultro ſi= bi oblatas refugiens, Wenceslai impie- tatibus intrepide ſeſe opponens, cerucia- tus adeo, ſanctamque per Martyrium mor- tem ſibi conſciſcens. Habetis pulcherrima, quæ æmulemini, charismata. Ac in prioribus quidem illis exemplar vobis conſtituite, cui hanc, quam nunc literarios inter labores ducitis, vitam conformare adlaboretis. Quæ au- tem IIIius fuerunt ulteriora, ea vobis, ubi animabus regendis fueritis admoti, omni ſtudio conſectanda decernite. Ex quo flat, ut S. Joannis Nepomuceni nunc in virtu- tibus, poſtea in æternis gaudiis ſocii eva- datis. Quod per interceſſionem Magni hu- Jus Sancti Ipſe vobis largiri dignetur, qui Eum prius in exemplar, deinceps in Pa- tronum dedit, Clementiflimus DEUs. DIE (SERMO) DIE S. ALOYSII GONZAGE SERMO. Mart. locuturus, ita ſermonem in- choat: Quoniam hodie natalis eſt Virginis, invitat nunc integritatis amor, ut aliquid de Virginitate dicamus. . quæ principalis eſt vir- tus. Ad Sancti hujus Dodctoris imitationem lubet hac die dicere: Quoniam hodie natalis eſt integerrimi, innocentiſimi Aloyfti, inwitat S Ambrofius de S. Agnete Virg. D nunc innocentiæ amor, ut de ea aliquid dica- mus: nempe de illius pulchritudine, ac Præſtantia; de ſtudio, & mediis ejus con- fervandæ, aut ſicui jam id unum ſupereſt, qua licet reparandæ. S. Aloyſium Bene- dicdus XIII. Pont. Max. adoleſcentibus præ- Jertim venerandum, atque imitandum propoſuit. Ejusdem vero nominis Pontifex XIV. pe- culiarem, ac proprium dedit Patronum Studioſæ Juventuti. Quid autem videmus? Hanc quidem ſcholarum Juventutem ſin- gulari devotione, & tenero quodam affe- Gu ferri erga Sanctum hunc ſuum Tutela- rem: ſed præterea videmus, omne etiam aliud hominum genus, quod non penitus à pie- Ver odt Vin dn 1 1. à min- inis, di le ulr. onemn utulis witat Iliet- 5 1e con⸗ erelt, Bene⸗ ⸗ Noſe. V. pe⸗ tonm emos n in. n ? Ultela⸗ etiamn ehiitus pie⸗ (XXX) 317 aàa pietate abhorret, aliquid ſingularis affe- tus, cultus, & amoris erga Divum hunc habere. Nobiles, & ignobiles; illuſtres, & plebeji; viri, fœminæ, ſenes, juve- nes, innocentes, peccatores, verbo: omnis conditio, ſexus, &tas rapitur, con- currit, & in Aloyſium ſuum ardet. Quid cauſæ? homines quid ita trahit? Non IIle cum Apoſtolis orbem peragravit, gentes- que convertit: non ille cum Eccleſiæ Do- Ctoribus ſublimia D Itatis Myſteria humano captui attemperatum ivit, ſcriptisve libris Eccleſiam ditavit: non ille cum Marty- ribus vitam pro Fide inter acerba tormenta pPoſuit. Quid ergo eſt, quo ſibi omnium noſtrum amorem tam inſolitum conciliat? imo quid illud, quod ei tantam in Cœlo peperit gloriam, quantam concipere men- te non potuit S. Magdalena de Pazzis, cui Divinitus oſtenſa fuit triumphantis in Cœlo Aloyſii gloria? Innocentia, non com- munis aliqua;, ſed extraordinaria, & ad ſummum quodammodo perfectionis ſuæ gradum exaltata innocentia. Hæc eſt, hæc, quæ & Ppuriſffimum illum Divinita- tis oculum, qui munditie Paſcitur, omni vero minima labe offenditur, in Aloyſi obtutu defixit; quæ, inquam, ſicut e Di- vinæ gtatiæ ſinu profluxit, ita in Dur amorem Aloyſium adduxit. Hæc eſt ,quæ omne 318 (SERMO ) omne Cœlum in Ejus adhucdum in terris verſati quandam admirationem convertit, nunc autem Ejus conſortio ſuaviſſime affi- cit. Hæc denique, qua noſtra mortalium corda ad Eum attolluntur, & veluti ra- Piuntur. Quis mihi det, ut ſummæ hujus felicita- tis, doni hujus Divini maximi, exquiſitiflimi hujus animarum ornamenti, innocentiæ in- quam, pretium, magnitudinem, omnium oculis, & animis pro merito poſſim expone- re? Pulchritudinem ejus ſi noſtris poſſemus intueri oculis, nil dubitantes erumperemus, nil cunctantes exclamaremus: nil in mun- do fimile! quascunque mundus jactat pul- chritudines, nihil ſunt omnes collatæ cum innocentia! Quantum gauderent innocen- tes animæ, ſuzæ innocentiæ fibi conſciæ! quantas DEo agerent gratias pro conſer- Vato tanto dono! quam fſollicitæ redde- rentur, nequa ratione unquam theſaurum hunc ſuum amittgrent! Illæ autem miſeræ animæ, quæ potiorem habuerunt momen- taneam aliquam voluptatem, aut quod- cunque aliud peccati ſui objectum, quâm animum illimem, cor mundum, quantum ob amiſſam innocentiam dolerent, cru- ciarentur, lamentarentur! omnibus ſane viribus laborarent, ut cordis ſui vulnera curarent, & quoniam in Baptiſmo obten- teE tee neq dan, Tent, bus Pern tibus terre ri; adlju quan rera inqn corpe Pollit Nime gle exO rode dunt umn dide Tum vis . amor gue A ( RXN) 319 t primæ Innocentiæ compotes eſſe jam nequeunt, huic ſaltem proximam, ſecun- dam, quam Pœnitentia generat, obtine- rent, fitam in corde a quibuslibet gravi- bus peccatis expurgato, commiſſorum Pænitente. 1 Sed quia non poteſt corporeis obtu- tibus hæc non corporis, ſed ſpiritus, non terreſtris, ſed Cœleſtis pulchritudo vide- ri mentis noſtræ oculo, quantum DEo adjuvante poſſumus, conemur perſpicere, quantum ſit Innocentiæ pretium, quam vera felicitas animæ nullo gravi peccato inquinatæ. Quidnam eſt igitur, quod in corpore mortis hujus poſito homini eſſe Pollit optimum, ideoque optandum ma- xime? Iterata quæſtione ſe ipſum quis- que urgeat: quam mihi poſſum felicitatem exoptare maximam? An aliquam ex iis rebus, quas dare mundus poteſt, & ſolet? Sunt autem hæc: divitiarum cumuli; re- rum, quibus hæc vita commode, & ſplen- dide ducituèr, abundantia; latifundiorum amplitudo; omnigenæ fupelleétilis luxus. Tum honorum culmina, poteſtatis in alios vis, & ſublimitas; aliorum exiſtimatio, amor, veneratio. Denique quarumeun- que corporearum deledtationum affluentia. At vel geneues Philoſophi recte tradide- Xunt, 320 (SERMO) runt, in his rebus minime ſitam eſſe veram hominis beatitudinem proptereà, quod tranſitoriæ, fuxzæ fint, & conjunctæ cum ſollicitudine, tædiis, curis. Scio probe, reclamare in hoc omnem mundanis imbu- tum placitis, nec perſvaderi facile poſſe, longe aliis rebus felicitatem noſtram con- tineri. Prorſus tamen ita eſt. Nam tres nobis ob oculos ponamus homines: unum qualem in S. Scriptura Job legimus, cujus intaminata, pia vita ſit, & fimul illis mundi bonis abundet: alterum, quales in omni Hiſtoria multos eſt legere, qui expers DEI, &, quod I. Tim. 4. dicitur, cauteriatam habens ſuam conſcientiam, mundanis innatat bonis: tertium, qui his bonis carens vivit conjunctus DEo, niti- dam, innocuam habens ſuam conſcientiam- uæro, horum trium quis felicior? Ni- hil dubito, quin illi, quem primum po- fui, primas delaturi ſint ſi non omnes;, certe plerique: & in eo diſceptare abſti⸗ neo, quamvis pPerpaucos ſolum tales re- peérias, & animæ felicitati ſemper eſſe periculum a mundi felieitate tum Chriſtus D. ſat docuerit Math. 19. v. 24. Mar. 10. v. 25. tum Salomonis, ipſiusque adeo Da- vidis funeſta oſtenderit experientia. Sed reliquorum duorum quis felicior? an cui ſola Præſto eſt innocentia? an cui ſola o-⸗ Pulen- pole ſunt glun niſi Lan. fate habt eſſe quan hil lins juer ul ſeen bet. 901 u eNll Wdi cur. tia iS inn hil (XXX) 321 pulentia? Sunt, proh dolor! nec pauci funt Chriſtiani, majore præditi opum, quam animæ cura, & amore. Sed quis, niſi dementiſſimus, Epulonis conditionem Lazari conditioni præhabeat? Qui ſapit, fatebitur, cor innocuum, cor a DEo in- habitatum fine comparatione meliorem eſſe Theſaurum, quam tranſitoria omnia, quantumcunque accumulata. Sie eſt: totus mundus nihil fimile, ni- hil dare poteſt æquale Innocentiæ. Nul- lius hominis tam fincera eſt, & perfecta Jucunditas, quam innocentis. Secura mens quaſi juge Oonvivium. (Prov. 15.) Nulla mens ſecura eſt, niſi innocens, quæ nullum ha- bet, ex quo angatur, pecceatum. Hanc er- 90 mentem fimilem ait Veritas convivio;, quod præcipuum eſt inter homines mutuzæ exhilarationis inſtrumentum, ac vinculum, ubi fermone, paſiu, bauſtu sepeliuntur curæ, ſeponuntur ſeria, ſegregatur triſti= tia. Vis ita ſoluto ſemper eſſe animo? vis jugiter convivari? Securam, hoc eſt, innocuam ſemper mentem retine; tum ni- hil tale fupervenire tibi poterit, quo ve- re infelix reddare. Quid enim de ſtatu felicitatis dejicere; ac omnino miſerum efficere poſiit hominem in ſua perſeve- rantem innocentia? Paucis dico, nihil X eſt 322 (SERMO) eſt tale in orbe univerſo. Jobi omnibus nudati, peſlimo etiam percuffi ulcere, ſtatus quam fuit calamitoſus? Ait tamene Credo, quod Redemptor meus vivit.. videbo DEUM Qalvatorem meum. . Repoſita eſt hæc Nes mea in ſinu meo. Viden, ut inter acer- biſſimos corporis dolores, virum in cordis intimo erigebat, ſolabatur conſcientia recti cum æternorum bonorum fiduciali expectatione? Si ergo miſerum licet Jo- bum dicerg, minore ſui, & viliore parte fuit; at majore, & nobiliore parte etiam tum terfelix eſſe pergebat. Martyres, & alli Sancti plerique graves ſane perpeſſi ſunt tribulationes, nemo tamen eos recte dixerit infelices fuiſſeé, quoniam id, in quo eſt primum, & maximum ad veram felicitatem momentum, ſemper retinue- runt, purum peccati, & Duo unitum ani- mum. Ipfius enim adeo mortis, cujus quidem maxime connaturalis, & innatus homini videtur eſſe horror, tamen ne ejus quidem periculum, vel præſentia eum efficit miſerum, qui per mortem ad DguM le ſperat proficiſei. Hominum odia etiam ridere poteſt, cujus ſpiritui teſtimonium reddit Spiritus, quod ſit filius Dur, quod- que ſequitur, hæres DEI, & cohæres Chriſti. (ad Rom. 8.) Inopia, morbi;, alia incommoda ſi adiint, in ommbus tranquil- litatem iita net or. Eſti intt Patt Mun gna ret ue dum inS illas, fua Sie fame lieo tin Xane Pha Pum Ylan 15 Paby terten lide is ere, mene ileho⸗ Aler Leer⸗ Ordis entia Gciali et ſo⸗ Parte etiain es, & Apeſi, fecte d, in eram finne⸗ 0n ani⸗ eujus nnatus ne ejls 4 eum DEUM. etialdl nopium ,quoch⸗ olyeres bi, Alil Fan guil⸗ aten C. XXxX) 223 litatem, vel etiam hilaritatem facile reti- net probus animus, cumque Davide me- mor eſt DEI, & delectatur. Hanc veram felicitatem pro merito æſtimare teneris jam ſuis annis, docente intus Dko, didicit noſter Aloyſius; qui Patre Principe, atque adeo ad ſumma mundi natus, cum quæ ſplendida, ma- gna, pulchra putantur, ad manum habe- ret omnia, aſpernatus eſt omnia, ſervan- dæ Innocentiæ, DRo amando, Sanctis- que rebus unice intentus, & deditus; dum denique mundum ex toto effugiens in Sanctioris Status ſefſe latebras abdidit, illasque latebras inſtar habens Paradiſi, in ſua ſe abjectione credidit beatiſſimum. Sic latenti, humili, inopi, famulanti, famenti, oranti, ſemet diſcrucianti Ange- lico Aloyſio ſtatuamus ex adverlſo poten- tiſſimos Monarchas, & Reges, ut: Ale- Xandrum, Julium Cæſarem, Auguſtum, Pharaones. Hos gloriæ, potentiæ „ o- Pum, deliciarum eauſa feliciores dicere, quam Aloyſium, audebitne quisquam? Is forſitan audebit, qui de aureo poculo Babylonis (Apoc. 17.) inebriatus ſola terrena ſapit, & Cælum vult relictum Cœ- li Domino: nam alter omnis exhorreſcet. X⸗2 igi- 3224 SERMO ) O igitur hoc tanquam ſumme necefſf- farium, fimulque ſolidiſfſimum fundamen- tum vere prudentis, vereque felicis vitæ in corde veſtro conſtruite, ut ſemper ha- beatis quam perſuaſifmum: veram homi- nis felicitatem ſitam eſſe in ſtatu Divinæ Gratiæ: cum ſtatu autem peccati non ma- gis poſſe veram aliquam felicitatem com- poni, ac lucem cum denſflimis tenebris. Hac indubitata veritate rite imbuti, om- nem curam eo convertite, ut animam prima innocentia, vel ſi huj us jacturam feciſtis, ea ſaltem, quam ſecundam no- minavi, exornatam ſemper conſervetis. Vivite memores illius, quod Chriſtus (Math. 19.) ait: niſi effciumini ſicut parvu= li (qui utique nihil de ulla malitia norunt) non intrabitis in Kegnum Colorum. Simul autem & illud ex mentis oculis nunquam dimittite: rem eſſe difficillimam, inte- grum ſervare hunc inæſtimabilem Inno- centiæ theſaurum. Audiſtis fortaſſe nar- rari, quot modis, quam variis artibus, & miris inuentis fures in magnis urbibus u- tantur, ut homines ſuppilent: quamque ſcite in Templis, in foris, vicis, domi- bus argento fſuo multi fint emuncti. Tum autem cogitate aliquem, qui in medio nationis pravæ, in latronum turba theſau- rum portet: profecto fi despoliatus non fuerit er I Feſtr inſid trur. gel⸗ tran tuckin tes mo diS nas. quo 605 dile dom Inta tia l e ſng Ubi diea ratio Kuit uun dien catie Ut d nece- Anen Vit* et ha⸗ honi⸗ Divine On ma- N cOI. nebti⸗ l, Oln⸗ nimam uram uI no⸗ ervetls⸗ Chriſtus perl⸗ orunt) Simhul Unquatke inte⸗ mn Inno- ANe NnarH tius, 6 bibes d mgi doml Tum 1 nedio 1the Cn⸗ tus non fuerit ( XX) 225 fuerit, magnopere mirabimur. Theſau- rus veſter, argentum veſtrum Innocentia veſtra eſt. Hanc fertis in medio furum elam inſidiantium, & latronum aperte irruen- tium. Innumerabiles compilati sunt, vel deſpoliati: indemnes non valde multi transierunt. Qnod auget periculi magni- tudinem, eſt, hos Innocentiæ imminen- tes hoſtes eſſe inviſibiles; ſunt enim dæ- monles; tum autem & homines, in qui- büs pravos a bonis ſæpe ægerrime diſcer- nas. lIidem hoſtes ſunt etiam inevitabiles; quo te cunque vertas, vel conferas, in eos incurris. Dantur denique & hoſtes dilectiffſimi, quisque nempe fibimetipfi, domeſtici item hominis, & intimi ejijus. In tantis periculis ne homo pereat, Gra- tia DEI & neceſſaria, & præſto eſt cui-⸗ que volenti. Quonam ergo pacto, quæritis, hanc ſingularem a DäEo Gratiam obtinebimus? Ubi Aloyſius veſtigia poſuerit, paucis in- dicabo. Igitur Angelicus hic Sanctus O⸗ rationi, Divinis, ſacrisque rebus deditus fuit prope incredibiliter, certe ad om- nium admirationem. Magna noctium, dierum maxima pars in ferventiſſima pre- catione IIli abiit; eoque demum evafit, ut diſtractionibus careret etiam non volun- X 3 tariis 3²6 (SEHERMO) tariis, & difficilius a Dko cogitationes ad temporalia devocaret, quam vulgo ho- mines ſuas in Duo defigant. Singulari autem cultu proſequebatur SS. Trinita⸗ tem; Chriſtum D. tum Paſſum, tum in Eu- chariſtiæ Sacramento abditum; poſt Hunc Sanctiffimam quoque Illius Matrem. Ac- ceſſit creberrimus, ac ſemper devotiffi- mus SS. Sacramentorum ufus. Vel tali pietate quam tutum Eum eſſe oportuit ab omni non ſolum caſu, ſed vel caden- di periculo, & dæmonum infeſtatione? Sed plura adjunxit : quam S. Seriptura ſvadet, frequentem memoriam noviſſimo- rum; unde ſolenne illud ejus dictum per- crebuit, Quid hoc ad æternitatem? Addidit etia m, periculorum, utut nen propinquo- rum, fugam: in ſenſibus, prælertim oculis, refrænandis vigilantiam: corporis autem tam pertinacem, tam immitem caſtigatio- nem, veluti non de præcavendis, ſed de expiandis, & vindicandis atrociſſimis pPeccatis ageret. Unde Eccleſia in Aloy- ſo miram vitzæ Innocentiam pari cum Poœnitentia depr ædicat. Qualibus propugnaoulis ſuam Caſtilio⸗ næus Angelus Innocentiam munierit vide- tis: veſtram quibus munire velitis, eligite, conſtituite. At Clementiflimus D. DEOUsS, C ujus Cju quen s, latos ceſe — — guæx no mor duer & I n ſaf riſi au tur, Ree Nti Piel ſtat tta llesa 0 ho. ollari tinita⸗ in B E Er. HuR n. Ac⸗ Votiſti⸗ el tali vortuit ciden- lone? ptura iſhmo⸗ m per⸗ ddidit inO. . OUis, Autell igatio 8, ſed ci Uinis 1Aloy⸗ .i cum Catilio⸗ eligite eujs (C XXXI) 3 27 cuſus delicizæ ſunt innoçentes animæ; quemque in Aloyſio mirabilem agnoſci- mus, & glorificamus, faciat vos immacu- latos ad Angelorum conſortium, & immar- ceſcibilem coronam pervenire. DE CURA INNOCENTILE SERMO. XDernauß alias conſuevi verbis, paulo pluribus libet hodie ſcholaſtieæ quæſtionis diſcuſſioni aliquid intermiſcere, quod ad vitæ pertineat rationem. Ser- monis materiam præbéeét ipſum hoc nomen Sacramentum Illuminationis, quo Baptiſmum, & Illuminati, quo Baptizatos a Scriptura, & Patribus deſignari, nunc admodum au- diviſtis. Cujus quidem appellationis cau- ſa fuit feliciſſima rerum converſio, & mi- rificus ille cujusdam ineffabilis lætitiæ effe- tus, quæ per hoc Sacramentum obtine- tur, atque ab adultis, quales in primæva Ecelefa copioſi Baptizabantur, ſæpe ipſo, ut ita dicam, ſenſus experimento perci- Piebatur. Quid enim facit Baptiſma? E ſtatu peccati, adeoque e triſtiſſima nocte transfert in ſtatum Divinæ gratiæ, qui X 4 ſtatus (SERMO) ſtatus eſt lumen illud DEr admirabile (1I. Pet. 2. v. 9.) in quo vivunt, & ambulant, qui regeneératione facti funt filii Dar. Porro ſicut corporea lux efficit, ut oculis ad videndum uti poſſimus, fimul autem totam naturam, ipſumque adeo hominem excitat., vegetat, exhilarat: ſic Baptiſ⸗ mus non ſolum mentis oculos per Fidei Habitum illuminat, ſed animam quoque totam renovat, & candida illa, ſincera, vereque Cœleſti lætitia adimplet. Sic in Auguſtino, per Baptiſmum diſſipatis prio- ribus angoris, & triſtitiæ nebulis, me- ram lucem, & lætitiam ſucceſſiſſe legimus. Clodovæum Francorum Regem Bapti- zZzandum ad Eccleſiam ſua manu deduce- bat S. Remigius Archiepiſcopus Rhemen- ſis. Vias ornabant utrinque poſitæ frondes, Proceres comitati, & populus maximo numero. Nequid ad ſacrum ſplendorem, qualem illa ferebat ætas, deſideraretur, curawerat S. Epiſcopus. Regem ergo ſic Procedentem imminens Regeneratio tan- to replevit gaudio, ut inter dulces lacry-⸗ mas ita ex Sancto illo Epiſcopo quæreret: Pater mi! an non hec eſt illa beatitudo animi, quam mihi Baptizando polliceba- re? Cui ille, initium hoc eſſe, ajebat, & præguſtum quendam veræ illius beati= tudinis, cujus poſterius in Cœlo compos futu⸗ forur ribus ſenſ tem eſt, latur⸗ lim, toX gata ciſſi rat obti⸗ Xim⸗ Ue t §. roce cilin tent Ppcen raor glir que Niten Cun (La en run Api ant, ler. lis lten em btil⸗ idei e era, jein hrio⸗ nus. pti⸗ nek⸗ nen⸗ des, imno em, tür, ſie tan. ety. cret: tuho eh. bat, eatl⸗ 105 ll⸗ ( XXXI) 329 füturus efſet. Nee minus in aliis complu- ribus adultis ſacra id genus lætitia in ipſos ſenfus legitur redundaſſe. Perdurare au- tem hanc veram lætitiam tamdiu neceſſe eſt, donec per mortale peccatum expel- latur. Hic jam primum ad vosmet ipſos, ve- lim, oculos reflectatis. Regenerati eſtis: nox peccati per Divinæ Gratiæ diem fu- gata eſt. Si in ea perſtitiſtis adhuc, feli⸗= ciſſimi! Ideoque indeſinentes agite D. DEo gratias, cujus munere tantum donum & obtinuiſtis, & retinuiſtis. Tum vero ma- Ximam, & perpetuam curam in eo ponite, ne tam felici ſtatu unquam excidatis, In SS. Patribus me legere memini, via in- nocentiæ multo plures ſalvari, multo fa- cilius ſalutem obtineri, quam via Pœni⸗ tentiæ,. Nam peccatorum magna pars Poœnitentiam ex toto averſatur cum Pha- raone: non pauci cum Henrico VIII. An- gliæ Rege, & aliis, qui reparare abnuunt, quæ deſtruxerunt, ſimulacrum habent po⸗ nitentiæ, non veram poœnitentiam: alii cum Antiocho (2. Machab. 5.) & Galerio (Lactant. de mort. perſec. c. 33. & ſedq.) agunt intenſiſſimam, ſi externum verbo- rum, lacrymarum, pPromiſſorum corticem aſpicias, ſed deeſt medulla ſinceritatis, 330⁰ (SERMO) & veræ converſionis. Pauei cum Davide, cum Magdalena, & Pelagia vere, atque eX toto corde ad DEUMrevertuntur. Ma- nete igitur in ſecuriore, & faciliore ſalu- tis via. Siqui autem in Baptiſmo acceptam gratiam peccando amiſerunt, iis reſtat lu- gere, DEI miſericordiam inceſſanter ex- orare, & carni quidem injucundam, ſpi- ritui tamen ſuavem ſinceræ poœnitentiæ viam tenere. Neque eſt, cur huic capiti diutius immorer, de quo nec raro, nec pauca me jam locutum commemini. Alterum vero, quod dicere habeo, utinam æque, ac meretur, gravibus ver- bis, æque nervoſa oratione poſſem com- mendare! Res enim eſt, ſi penitius conſi- deretur, in omnem veræ felicitatis Par⸗ tem momenti longe maximi. Ergo quam poſſum vehementiſſime, per & aſperſionem danguinis RSU Chriſti (r. Pet. 1.) oro, dum animarum curam ſuſceperitis, debitam ha- bete parvorum curam, ut, qua in Baptiſ- mo indati ſunt, candida ſtola nunquam exſpoliéêntur. Ubi enim inter bonum, & malum diſcernere cœperunt, quaſi in bi= vio conſiſtunt: dextram tenebunt, ubi ſunt viæ Domini, viæ ſalutis, ſi adſit, qui dirigat, ducat, vel compellat; ſibi autem relicti, fere ad fſiniſtram declinant, quo q10 Ma. inno illor guit 2a tige lieet prim Verl Pro. Verl Viti ado ti, mul⸗ ketu Vitek rien⸗ te v Pro etie 10 rere ci Viſt lon fun fam guo vice, Atque Ma. ſalu⸗ eptam ex. 1, ſpi⸗ tenti capiti , nec ubeo, ls ver⸗ 1con- conſi ar⸗ quann. ſionen 0, dum tam ba- Bapti . Inquam un, in bi⸗ t, bi adlit, elinant, o tat l. E ( XNNI „ 331 quo femper omnem invitant quam pluri- ma. Quot manſiſſent Per omnem vitam innocui, & ſalvi facti fuiſſent, ſi ætatis illorum flos debite curatus fuiſſet ab iis, quibus curare incumbebat! Nam ut male acta juventus adultæ ætatis probitate cor- riger etur, paucis cum Manaſſe obtigit, lieet non paucis cum Joa obtigerit, ut poſt primæ &tatis innocentiam acti fint in trans- verſum, cum a bono ad malum multo ſit Pproclivior, quam à malo ad bonum con- verſio. Ut ergo unum ſolum ex omnibus vitiis exempli cauſa memorem: incipiat . adoleſcens ore ſuo ad maledicendum abu- ti, nec tempeſtive corrigatur, ſed diſſi- mulatione, vel etiam exemplo corrobo- retur; jam perditus eſt, nulla deinceps vitæ ſuæ parte corrigetur: nam & expe- rientia ſatis comprobat, creſeere cum æta-⸗ te vitia, nec illud fallit (Prov. 22. 6.) Preverbium eſt: adoleſcens juxta viam ſuam, etiam cum ſenuerit, non recedet ab ea. Si ve- ro quam primum poteſt, doceatur quæ- rere DEUM, orationi, & piis rebus affi⸗ i, honeſta ſectari, peccatum ducere gra- viſſimum malum, exhorreſcere, vel de longinquo fugere: pulcherrimum hoc erit fundamentum vitæ reliquæ ad omnem ve- ram laudem educendæ. Hinc factum, quod Eccleſiaſticam Hiſtoriam lecturis vo- bis 332 (SERMO bis ſæpiſſime occurret, ut pii Parentes ſuos, etiam quinquennes, filios ſancto ali= cui viro, aut Monaſterio conſignaverint educandos ante omnia in timore DEI, tum & in literarum cultu: e quibus dein- de non ſolum Eccleſia ſanctiſſimos Epi- ſeopos, & Apoſtolicos Viros adepta eſt, ſed profana etiam Respubl. verzæ felicita⸗ tis Columina. . Qui Veſtrum in optandis Eecleſiaſti⸗ cis Ordinibus, & animarum regimine prius intuentur officium, deinde beneficium, eos credo audire velle, quamnam potiſſi- mum culturam teneræ huic ætati poſſint adhibere? Primum illud exiſtimo, quod omnibus in commune ſuis ovibus debet Pa- ſtor officium, ut quam ſæpiſlime, & in⸗ ſtantifſime pro iis Divinæ ſupplicet Maje- ſtati. Non enim tam fib', quam ſuis vive- re debet, qui apud Paſtorum Principem non mercenarius, ſed Paſtor cupit audi- re. Ergo diurna, & nocturna ſollicitudi- ne pulſatus, nequa ex ovibus pereat, per Orationem identidem confugiat ad Eum, a quo omne & conſilium rectum, & au- Xilium efficax; atque ita vinculi ad in- ſtar ſuos, & DkEUM ſatagat connectere. Videte Moyſen Ductorem Populi DEI, Veteris Mediatorem Teſtamenti: in omni dubio Qub Iit 3 Teſt lium Dl bus ich culas C in illar han tud ente 0 4li-. erint Du, ein⸗ Epr- 4 elt, lieita⸗ eſaſti⸗ pribs eium, otiſ⸗ voſlint gooch et Pæ in⸗ Maje⸗ Viye⸗ Neipen Audi- citucl t, per Eum, E au 30 in⸗ eCters. Dyl, nomni Ubio CXXXI ) 333 dubio, vel periculo, vel neceſſitate cur- rit ad Dominum. Videte & ipſum Novi Teſtamenti Mediatorem Chriſtum Dur Fi- lium: poſtquam dies annunciando Verbo DEI impendit, erat pernoétans in Oratione DEI. Et alii, quotquot deinceps anima- bus utiliter præfuerunt, oratiomi erant ad- dictiſſimi. Itaque parvas etiam ſuas ovi- culas paſtor ſtudeat commendare Domino, & inſpirari ſibi petat modos, ſtabiliendæ illarum innocentiæ profuturos. Aderit haud dubie DEUsS, ut piam hanc ſollici- tudinem idoneis confiliis inſtruat. Tum autem non inutile videtur fore, ſi Jam per occaſionem Catecheſeos omnes in univer- ſum, jam ſeorſim paucos, aut etiam ſin= gulos ſermone illorum ætati accommoda- to conetur permovere ad ſummum odium omnis peccati, ad orationis ſtudium, de- votionem in Templo, DEI,⸗Patientis Do- mini, Beatiſſimæ Matris amorem, & cul- tum: quæ vero infeſta perſpexerit eorum probitati, qualis præſertim eſt otioſitas, heæc ab illis propulſandi vias reperiat. Rurſum parentes nec raro, nec ſegniter edoceat tum graviilimam eis incumbere prolium in DEI timore educandarum ob- ligationem, tum quibus modis hanc ſint expleturi. L Eſt 334 (SERMO ) E forſitan, qui dubitet, num officd ſui futura ſit hœæe pars, ut péeculiari cura innocuam ætatem complectatur? Nulla prorſus dubitandi ratio. Cui enim grex aliquis totus committitur, is certe quam- vis gregis illius partem convenienti debet curare induſtria, & de quavis parte ra- tionem eſt redditurus ei, cujus grex ille Proprius eſt. Jacob dum oves, capras, arie- tes ſoceri ſui Laban annis XX. paſceret; damnum omne reddebat (Gen. 31.) ſeu maghum quid, ſeu parvum, captum a be- ſtia, Vel furto periit. Neque ſolum cor- roboratis jam ovibus, ſed tenellis etiam agnellis infeſtus imminet lupus, & avidi- tate forſan majore, quia in bolum ex ipſa teneritudine magis delicatum: Paſtoris ergo munus quomodo non ſit excubare; tenellum pecus pro viribus defendere, ar- cere lupum? * Hane meam admonitionem memori mente recondite, &, quam commendavi; juventutis curam, ubi tempus advenerit, ſtudiofifſime gerite. Ita valde multa bona efficietis, & opinione plures animas ſal- vabitis: ſecus gravem coram Supremo Ju-⸗ dice reatum incurſuri. PRO oficl CNI Nulla 1gex Qmm debet tte tl. X ille ,arie⸗ reret; *) ſen n àbe⸗ n eor⸗ etian Widi⸗ Xi ſtoris dbare, te, A⸗ nemori ndaͤvi; enerit, 1bona 38 ſal⸗ no u⸗ PEO ( XXXII) 235 PRO FESTO 1 VISITATIONIS B. V. M. . S E R M O I. U0 t ne unquam Divinæ, & Noſtræ Matris obliviſceremur, neve MARIE amor in cordibus noſtris unquam intepe- ſceret, Providere volens Eccleſia, plures Per annum inſtituit hujus Sanctiſſimæ Do- minæ cultui ſacratos dies, quorum recur- ſu excitaremur ſervuli, & clientes ad pie- tatem, ad ſpiritus gaudium, ad ſacras MaARANI amoris delicias. Feſti enim hi dies nobis velut imperant, ut obſe- quia multiplicemus, animi noſtri flammas augelmus, pietatis opera geminemus, & quaſi aſſiduo in Matre noſtra cogitandla . coleuda, amanda perſiſtamus. In horum dierum humero & craſtinus eſt, dicatus memoriæ Beatiſſimæ Matris S. Eliſabe- tham viſitantis. Mater igitur noſtra feſtinat in Hebron, cognatam ingreditur domum, ut obſe⸗ quia 336 (SERMO) quia offerat, ſolatia impertiat, benedu tionem adferat. Quis hoc animi ſui ocu⸗ lis intuens non exclamet: o inter omnes domos beatiſſima domus, quam DuI Ma-⸗ ter, Cœli, terræque Regina adventu ſuo, ingreſſu, commoratione ſua digna- tur! Terbeata Eliſabeth! Terfelix Zacha- rias, inque materno adhucdum utero clauſus Joannes, ac tota denique Fami- lia, quibus inæſtimabilis ſors obtigit, ſe- cum habendi plenam Divina Prole MA- RIAM, qua infra DEUM nihil majus; vel ſanctiust Ita eſt, Magnæ Matris Cliens! major hæc fuit domus illius, familiæ il⸗ lius felicitas, & gloria, quam ut vel tu eam coneipere, vel quisquam digne poſ- ſit deprædicare. Quantum enim puta- retur, ſi in domum cujuspiam omnes to- tius mundi Reges convenirent? At nihil hoc eſt, ſi cum illa gloriag, & felicitate conferatur, quam MARI adventus Eli- ſabethae domui attulit. Potes & tu hanc tantam felicitatem tibi propriam facere. Non enim a ſuis clientibus abeſt Virgo Sanctiſſima; quamvis corporeis oculis non videatur àb eis, adeſt tamen Materna ſua cura, adeſt Patroeinio, & favore. Eſto igitur cliens; ſed re, vita, moribus eſto, non ſolo nomine cliens: ac tum ſenties; quam propinqua tibi adſtet, quam te ubi- que Sel tate Im ſpe tln 0 San⸗ fbe qui Ppoſ Cor ſot i der⸗ omnes Ma⸗ rentu digna- Zacha⸗ Utero Fathi⸗ it, ſe⸗ e MAX-⸗ Majus, Cliens! lir il⸗ Vel ti e pol⸗ Puta⸗ ges 10. elieitate s El⸗ tu hane ſaceré⸗ Virgo Ulis no erhaſua bieſo, ſegties ntelbt⸗ qle (XXXII) 337 que comitetur Sanctiſſima tua Patrona. Senties præſentiam Illius in omni neceſſi- tate, in omni periculo, triſtitia, dubio. Ihnvocabis enim Illam, & ipſo effectu re- ſpondebit tibi: ecce adſum. Nunc igi- tur ante omnia ardentiſſimo deſiderio opta, ut clientibus annumereris hujus Sanctiſſimæ Matris. Hoc enim in te ſi fuerit deſiderium, ultro eris ſollicitus, quibus moribus, quanam vitæ ratione id poſſis conſequi. Ac deſiderium quidem iſtud facile aut concipies, aut jam dudum conceptum confirmabis, & augebis, ſi paulo atten- tius apud te expenderis, quam beata fſit ſors veri id genus clientis. Quid enim eſt clientem eſſe MARIE? niſi Hanc ha- bere Patronam peculiarem, ab Eaque amari, protegi, curari? Hæc autem quis- quis habet, eo ipſo DEUM quoque ha- bet amicum benevolentiflmum, Patrem amantiflimum. Non enim poteſt illum non amare DEUs, quem amat MARIA: neque odio habebit Filius eum, quem Matri Suæ charum videt. Hoc autem DeEI amore quid poteſt homini in hac vita evenire beatius? Omnino nihil. To- tus te mundus oderit, & vilipendat, ſi DaEus te amat, triumpha, exulta, bea= Y tus — 338 (SERMoO) tus es. Ab oppoſito, amet, colat, ſummique te faciat totus mundus: ſi Dko uteris inimico, infeliciſſimus es, condi- tio tua eſt miſerrima. Talis enim quis- dque eſt, qualis non cæci, & vani mundi hujus judicio putatur, & dicitur, ſed qualis infallibili Summi DEr judicio eſt. En primam e felicitatibus Clientum Ma- gnæ Matris. Nunc vide alteram. Ejus eſſe clientem, atque adeo ſub Ejus protectione, & tutela vivere, quid ahud eſt, quam certo itinere ad opta- tiſſimam Coœli Patriam contendere, & quandam propemodum certitudinem æter- . næ felicitatis obtinendæ habere? Non enim faciet unquam Pientiſſima illa Do- mina, ut e Suis finceris ſervis aliquem ſinat interire. Pro obſequiis fibi præſti- tis, pro cultu exhibito, pro amore, & fiducia erga ſe habita, Cœlum a Cœli Domino, eodemque Filio Suo impetra- bit. Sic Illa clientum Suorum grefſus dirigit, ut nunquam gravi aliquo pecca- to corruant: aut eorum ſiquis forte cor- ruit, non quieſcit ante, quam eum, tan- quam prodigum filium ad Paternam Pa- tris miſericordiarum domum reducat fin- cere Ppœnitentem. Non certiorem, non tutiorem habemus ullum modum in Mun⸗ Ind di ne gu⸗ pee fel ſpi⸗ lam fum al Lin den hoc Dii ine⸗ des mun peer trem niſ ger qlie dam tur: tris quit eſſe RIA iitn lat, 10 i⸗ Modi c XXXII) 339 di hujus procelloſo pelago evadendi om- nes ſcopulos, omnes Ilyrtes, omne deni- que exitium: id eſt, effugiendi omne Peccatum grave, & pretioſiſſimum Inno- centiæ theſaurum ad Mternitatis portum feliciter devehendi, quam ſi aſſidue re- ſpiciamus hanc fulgidiſſimam maris Stel- lam, & ad Ejus radios itineris noſtri cur- ſum dirigamus. Rurſum, ſi jam peccato aliquo perivimus, & Innocentiæ naufra- gium fecimus: ſi jam in abyſſi profundum demergi cœpimus, non emergemus ex hoc tam triſti diſcrimine, niſi Ejusdem Piiſſimæ Stellæ lumen requiramus, opem inclamemus. O! animarum quot myria- des nunc in Cœlo exultant, quibus ani- mum a gravi noxa immunem conſervavit pPeculiaris devotio erga Beatiſſimam Ma- trem, quæ ternum incurrifſent exitium, niſi in Ejus ſeſe clientelam abdidiſent. Inde fieri fere aſſolet, ut quamdiu inte- ger alicui manet flos innocentiæ, vitam- que ducit cum probitate, ultroneo quo-= dam motu incitatus, ad teneriorem fera- tur amorem, & ferventiorem cultum Ma- tris Virgineæ. Inde porro & illud ſe- quitur, tamdiu exiguam ſpem ſalutis ad- eſſe homini, quamdiu nullas in ſe MaA- RIANI amoris ſcintillas perſentiſlcit. O igitur quisquis deſideras (quis autem non 1I 2 deſi- 340⁰ (SERMO) deſideret?) poſt hanc temporalem vitam aternam vivere vitam, poſt hujus mundi miſerias incomprehenſbilibus Cœli gau- diis perfrui, MARIAM ſtudioſe, ferven- ter, conſtanter cole. Huc curre, hic ver- ſare: nihil hic nocere poterit; non mun- dus pervertet, non care ſeducet, non univerla dæmonum poteſtas expugnabit, ſ MARIAM tenes, ſi non deſeris. Hæe eft omnium hoſtium victrix, terror, fu⸗ gatrix, eſt Caſtrorum acies ordinata, eſt murus, Civitas, arx inexpugnabilis. Rurſus aliam Clientum Beatiſſimæ Matris felicitatem eam poſſumus afferre, quod in hujus vitæ Ccurriculo Paratum ſemper habeant ſecuriſimum refugium in quibuscunque ſuis necefi tatibus, delſi- deriis, pPericulis. Quamdiu terram hanc colimus, animus noſter varios inter affe⸗ Gus fuduat, & ſortis noſiæ varius eſt babitus. Vivimus non Cmnino abſimiles mari, quod alternis agitatum ventis huc illuc impellitur. Nunc triſte nobis eve- nit aliquid: jam malum quodpiam vél animæ, vel corpori impendens terret: mox rei cujuspiam indigentia Premimur: alias boni cujuspiam deſiderio affhcimur. In his omnibus opus uobis eſt alicujus ope, & favore, qui e malis eripiat, Pe- ricu- eſt ſtn tri te ben tam indi al⸗ ell⸗ pun⸗ non bit, Hee ſ⸗ ata, l. lun eite, 1tun jum . Ged⸗ Hanc Ae⸗ s d miles 8 e exve⸗ rel ertet: Innur . eilnur. lcujis t, Pe- lel⸗ ( XXXI) 341 ricula propulſet, deſiderata largiatur, vel procuret. Hominum ſ[æpe fruſtra in- clames opem: non poſſunt, aut non vo- lunt ſuccurrere. Cliens Divinæ Matris habet, quo ſumma cum fiducia recurrat; Dominam ſuam, Matrem ſuam. Imitari ille poteſt, ac etiam ſolet, mundi hujus filios, qui ad Matrem ſuam, ubi ubi opus eſt, recurrunt illico. Denique univer- ſam felicitatem MaRIANI clientis etiam in imagine, e temporalibus rebus deſum- pta, utcunque licet intueri. Habeat quispiam ſibi peculiari affectu deditum, Poôtentem in Aula, & Regi chariſfimum Miniſtrum, in hujus clientela vivat: quam ille & fibi, & aliis videtur fortunatus? Nihil' omnium eſt, quod ab ipf'o Rege hujus Patroni ſui interventu ſive non au- ſit petere, ſive non ſperet ſe obtentu- rum. In Æterni Regis Aula nemo Ma- jor, nemo potentior ipſa Regis Matre. Quidni ergo multo fortunatiſſimus ſit, quem IIla in Suis numerat clientibus? Hujusmodi conſiderationibus excite- mus nos, & corda noſtra inflammemus ad ſtudium emerendi nobis Patrocinium Ma- tris Sanctiſſimæ, nosque IIlius veros clien- tes per omnem vitam magno ſtudio exhi- bendi. Finio ſæpe jam auditis Melliflui X 3 Do- . 342 (SERMO) Doctoris, & ardentiſſimi MARIX culto- ris S. Bernardi illis verbis: Totis medul- lis cordium, totis præcordiorum affecti- bus MARIAM Hanc veneremür, quia ſic eſt Voluntas Ejus, qui nos omnia habe- re voluit per MARIAM. Ita profecto eſt: per Hanc omnia, ipſum ergo etiam Cœlum, nos habere, quidni ergo & pe- tere? voluit DEUsS. Neque iſtud aut mi- rum nobis videatur, aut dubium. Si enim DgUs e Cœlo in terram non niſi per MARIAM venit, an putabimus, nos e terra in Cœlum, niſi per Eandem, poſſe venire? Non ergo memoria MARIE animo noſtro unquam excidat: non laus Ejus unquam ceſſet ab ore noſtro: non amor IIlius in Corde noſtro unquam ex- tinguatur, velintepeſcat. Alte hæc men- tibus veſtris inſeulpite. Conabitur enim dæmon, & mundus in animos oblivio- nem MARI inducere, amorem vero e cordibus evellere: at felix ille, qui fir- mus, & conſtans perſtiterit. B, Eli Alte mi diea Di ſum lam cen u 60 10 ( XXXIII ) 343 PRO EODEM FESTO SERMO II. Mr Creatoris feſtinat ad Matrem JNEL. Creaturæ. MARIA Viſitat, viſitatur Eliſabeth; fœta Utraque, DEo Salvatore altera, altera Salvatoris Præcurſore. Hæc Mater fœcunda, IIla ſimul Virgo inta- minata. O qui amplexus! quæ gau- dia! officia! voces! Cognatam Suam, & Hoſpitam ut videt, ut audit Eliſabeth, Divino irradiata lumine intelligit adeſſe ſummi Parentem Numinis, Hanc eſſe il- lam Prophetarum deſignatam oraculis, in- cenſis Patrum votis ſuſpiratam Virgineam DErIparam. Intelligit etiam, coram intue- ri ſe ſuam, Conjugis, filii, ac totius ſue domus, imo terræ, & Cœli Dominam, ac Reginam. Quibus, putamus, motibus cor ejus geſtierit? ut ſtupuerit? ut læti- tia, & veneratione defixa, ac incertæ ſi- milis hæſerit? Quis illum amoris ardo- rem ediſſerat, quo ad primum Divinæ Matris intuitum exarſit? ſubinde autem, ubi cum Eadem ipfſum prope trimeſtre ver- ſatur, quæ cura venerandi, ſollicitudo ſerviendi, in nutus quoslibet quam vigil V 4 atten- 344 (SäBRMO) attentio, quæ officiorum accumulatio, ob- ſequiorum frequentatio? Imitemur, qua nobis licet ratione, ſanctam hanc Præcurſoris Matrem in aman- da, & colenda Salvatoris Matre. Non equidem Hæc noſtris ſeſe ſpectandam ocu- lis exhibet: non Uterum Divina reple- tum Prole geſtans noſtris ſe Hoſpes infert *dibus: ſed ad Regnantis Filii Dexteram Regina ipſa conſidens, ſuper Cœlos omnes exaltata, nos in clientibus, & filiis ſuis numerat, ſi tamen clientes, & filios ex- hibere nos ſatagimus Non enim nos fal- lamus, ut exiſtimemus, omnem, qui aman- tem ſe, vel clientem ore ſuo profitetur, in ſuorum cœtu haberi continuo a Matre Virginea. Nam nec olim quamvis promi- ſcue domum adiit: ſed domum Eliſabeth, quæ & ſancta erat, erant enim juſti ambo E* DEUM, incedentes in omnibus mandatis, & juſtificationibus Domini ſine querela: (Lu. I. V. 6.) & cognata. Tales & hodie amat, atque adit MARIA. Summæ igitur hujus felicitatis ſi te compotem exoptas, juſtum te eſſe ante omnia neceſſum eſt; tum ani- mi, affectusque conjunctio accedat. Sed, ais, an non peccatorum refu- gium eſt; , an non in ſtenebris, & umbra mor- idi Mor Dir 31 tem llis dole cem man ſpiei auch (0 ] Refft Aiite ſbis gerte guie bonn 1o, iſthi⸗ felic⸗ eſſen elis tame don din inu Eis USqn Obar tor, tre mi⸗ eth, nhe Ctis, L. mmat, ujs ſtom aAi⸗ ( XXXIII ) 345 mortis ſedentibus luna eſt, & acceptos a Divino ſole radios gratiarum communicat? an non eſt Aurora conſürgens, quæ no- ctem fuget, diem revehat? Eſt ſane, ſed illis peccatoribus, qui compuncti, tacti dolore cordis, ſuas oderunt tenebras, lu- cem ſuſpirant, ad ſurgendum auxiliarem manum efflagitant. Talem ubi ad ſe re- ſpicientem videt, vel ad ſe clamantem audit Benigniſſima Domina, commotis illi- co Miſericordiæ Viſceribus accurrit, & Refugium, Lunam, Auroram ſe exhibet. Aliter cenſendum de illo, qui peccatis ſuis infiſtit pertinax, vitam abnuit corri- gere: qui ad Cœlum venire vellet, non quidem declinando a malo, & faciendo bonum; ſed e converſo, declinando a bo- no, & faciendo malum: qui denique vult iſthic deliciari cum mundo, ſuæ interim felicis mortis curam omnem MARI vuͦlIt eſſe relictam, non ſecus, ac e mundi afſe- clis non nullos reperias?, volentes in cu- piditatum ſuarum obſequio vivere, ſimul tamen Sacerdotum precibus ſalvari. Hoc non cultorum, ſed deriſorum genus, quam- diu in hac voluntate perſiſtunt, absque injuria Sanctiſſimæ Virginis non poſſunt Ejus ſibi polliceri Patrocinium. Nemo eo- usque deſipiat, ut putet ſe placere IIli poſſe, quamdiu ſibi placere ſentit peccata: con- 5 tami- 346 (SERMO) taminatis enim jungi nequit intaminata. Quisquis ergo Eam tibi cupis propitiam, & Ejus perfrui exoptas Viſitatione, fac Eliſabethæ juſtitiam imiteris, & ad juſti- tiam adjunge Virgineæ Matris amorem, & venerationem. Tum vero omnia tibi licet ab Ea opta- re, rogare, expectare: tum illius felici- tatis participem te fore ne dubita, quam in Eliſabethæ domum ſua contulit Viſita- tione. Quam beatam domum vel ad pau- ca momenta mentis noſtræ aditu ſubea- mus, ut profectos in eam a Divina Ma- tre favores intueamur. Animus enim ne- que a natura, neque a virtute æ& que com- pParatus unquam fuit, aut tam clemens, tam ad ſublevandos miſeros, ad benefa- ciendum quibuslibet propenſus, quam Hu- jus, de qua loquimur, Sanctiſſimæ Vir- ginis: idque jam tum, cum Divini Spi- ritus munere nondum fuerat ſortita fœcun- ditatem. At poſtquam Uteri Sui Sacrario DEI Filium excepit, fimul utique accre- vit benignitas, clementia, miſeratio, & prorſus tranſierunt in affectum charitatis MARIE Viſcera, dum in IIIis ipſa, quæ ex DEo eſt, charitas requievit. Ex quo non difficile eſt intelligere, quam ubere fonte, & quam illuſtria beneficia diffude- rit rit don crqt gan char rali ſegn lia, nes! illin⸗ amo titia rum ment deri Els, vOX! Mate uum I Vtor Prius tur . Mung longi⸗ ampli t Per Velut eve ſin üpet hos nat. iam, fac jſti⸗ dten, opta⸗ felicl. uatkt Vilta A pan- ſobea- Ma- mn ne⸗ econ. mnens , enefa⸗ n Hl⸗ ni Ppi⸗ ſcecun- acratl gecte⸗ . tio, (xXXXII) 347 rit in totam Cognatæ Suæ familiam, & domum. Nam & huc tendentis confilium erat, primum ob conceptam prolem con- gaudere; gaudet enim de proximi bono charitas: tum ſervire Cognatæ, corpo- ralibus quidem etiam, ut pie creditur, ob- ſequiis juvando; præcipue tamen ſpirituu- lia, Cœleſtia dona impertiendo. Sermo- nes Ejus quam Sancti! quantus ex his piæ illius familiæ profectus in cognitione, & amore DI, in Cœleſtium Arcanorum no- titia, ſupernarum rerum deſiderio, vitio- rum denique horrore, & virtutum incre- mento! Vel illi duo quanti ſunt, quos S. Scriptura mêmorat, illius Viſitationis fru- ctus, dum ut primum Salutantis MARIE vox inſonuit, exultavit infans in utero, Mater vero S. Spiritu eſt repleta? Nimi- rum Præcurfori ſuo ſalutem afferente Sal- vatore, originariæ culpæ triſtiſſimo jugo prius, quam maternæ alvi tenebris eximi- tur Joannes, DEI amicis inſeritur, ſanctitate nunquam deperdenda cumulatur, perque longiorem Salvatoris præſentiam creſcit amplius in gratia, qua futurus hic Athle- ta perungitur. Eliſabethæ autem animus, veluti ſupra humanæ conditionis anguſtias evectus, Cœloque jam receptus, gaudet, ſtupet, divinat etiam. Nec dubitavero, in hos æque, ac Zachariam, & quotquot una 7 348 (SERMO) una incolebant, totidem a Virgine San- cCtiſſima profecta fuiſſe beneficia, quot il- lic momenta decurſa. Ipfi quin etiam pa- rietes, ipſa Virgineis pedibus calcata ter- ra, neſeio quid inſolitum, ſanctum, læ- tumque mihi videntur ſpirare. Ex his quæ noſtra eſſe debeat ſpes, & expectatio, videamus. Aurato Illa jam nune in Cœlis ſolio conſidet: meritis, & dignitate ſua non inferiore gloria, præ- mio, beatitate fruitur. Diadema Filii ma- nibus ſuo impoſitum vertici dum accepit, potentia quoque nullis pene limitibus cir- cumſcripta, quanta ſeilicet omnipotentis Matrem decuit, aucta eſt. Bonitas autem, & miſericordia, qua in terris eminebat, haudquaquam eſt imminuta. Non, inquam. Mortalium fiquidem hæc eſt labes, pote- ſtati clementiam aut neſeire, aut nolle ſo⸗ ciare: quoque altius collocantur, hoc in- fra ſe poſitos minus reſpicere. Haud ita MaARIA; quz cum a Dko ſumma ſit, a nullo homine Benignitatis ſuæ oculos aver- tit, nulli aures obſerat, nullum aſperna- tur. Idem IIli gratiarum, & clementiæ, qui gloriæ, & Majeſtatis thronus: cumque altiſſimo conſiſtat loco, inde, velut e ſpe- cula, pio nos, noſtraque perluſtrat lumi- ne; cujusvis verſos ad ſe oculos videt; miſſas ul aue Cia t? BI. Mi mit teit onmn mu ct del ſtra term Pr. ſaln San⸗ t il⸗ pa- lter⸗ lE. ſpes, Ajam 8, & Pre⸗ ima- epit, s eir⸗ tentis tem, ebat „ Nvamn. pote⸗ Ile ſo⸗ oe in⸗ ud ita ſt, awel⸗ pern- entlce, Um ue lummi⸗ Tider, iſis ( XXXIII) 349 miſſas unde unde preces, jacta ſuſpiria ex- audit; neminem confuſum, aut caſſa fidu- cia, irritis votis dolentem a ſe dimittit; ut adeo illum, qui invocatam a ſe MA- RIAM, nec tamen fexam meminerit, de miſericordia miſericordiſimæ hujus Do- minæ filere jubeat Bernardus. Materna igitur hac nos charitate complectens, id omnium primum nobis exoptat, quod pri- mum noſtrum eſt bonum, ſine quo uno cætera nihil proſunt omnia, æternam vi- delicet ſalutem noſtram: deſiderat, no- ſtram ut vitam corrigamus, peccata evi- temus, minuamus defectus, in virtutibus Proficiamus: demum omnia, quæ nobis ſalutaria cognoſcit, exoptat itidem. Si ita: agamus, quod hæc tanta ſuadet Benignitas, & in omnibus noſtris necefita- tibus, pPericulis, ſollicitudinibus, mœro- ribus ad Hanc, tanquam ad Aram confu- giamus; hic anchoram jaciamus. In men- tem mihi venit, quod de cœca priſcorum gentilitate memoriæ proditum eſt, quem- admodum ſuum quæque domus ſibi Deum Larem ſacraverit. Damnanda quidem re- ligio, cœcitas vero etiam lugenda; pie- tatis tamen ratio ad imitationem inſignis. Nam fi annum, diem, vel operis aliquid ordiebantur, prima cura ſuit, Laris af- fun- 350 (SERMO) fundi ſimulaero, auſpicium efflagitare: ſi periculum, vel exitium alicunde per- ſonis, rebusve domeſticis imminebat, Laris tutela illigo eſt exquiſita: ſi con- Rlii, ſolaminis, vel auxilii inopia labo- ratum eſt, nulla mora, familiaris ille Deus aditus, inclamatus eſt. Hanc no- bis, Religione multo ſaniore, & utilio- re in colenda Virginea Matre legem di- camus. Non ſurdum aliquod, cœcum, inops, denique fictum Numen orabimus, ſed pronifſlimam ſimul, & potentiſſimam veri Numinis Parentem, quæ cauſam noſtram majore longe promptitudine, & efficacitate apud Natum eſt actura, quam pro Urbe Roma egerit ſua apud Corio- lanum Mater. Atque jta ſpes noſtra poſt immen- ſam Optimi DEI noſtri bonitatem, poſt- que Chrifti Redemptoris noſtri Sangui- nem, & infinita merita, maxime nitatur Beatiflimæ Matris noſtræ interceflione, Tutela, Patrocinio. I Dr. den tant iunt Phi kter grel Fili ta lum con pud nos kre. per⸗ hat, lado⸗ ille 10. tilio⸗ Gi⸗ cum, imos, lmam lam e, & quam rio⸗ nmen⸗ polt⸗ Ingvi⸗ litatut lone, (0l „ (XXXIV) 351 IN VIGILIA ASSUMPTIONIS B. M. V. SERMO. nmnptan in Cœlos venerabimur Dulciſſimam noſtram Matrem. Congau- dentes, & ſinceris animorum jubilis exul- tantes recolemus, & quaſi e longinquo intuebimur illum inauditæ gloriæ trium- pPhum, quo in Cœleſtem Hieruſalem, in Eterna illa Eterni Regis Tabernacula in- greditur Filia DEI Patris, Mater DEr Filii, Sponſa Spiritus S. DäEI. O quan- ta hæc gloria, quam incomprehenfibilis ſplendor, ineffabilis magnificentia! Cœ- lum omne plauſibus perſonat, inſolito corruſcat fulgore, & quibusdam quaſi tri- pudiis exagitatur. Ab ima terra ad Sum- mos Cœlos omnia complentur Beatorum Spirituum, per ſuos choros diviſis, & ju- cundiflimum melos concinentibus agmini- bus; comitantur famulantium ritu Patriar- chæ, Prophetæ, Sanctique eæteri, Re- gia 3562 * (SERMO) gio quisque inſgnis decore. Propior adhæret, cujus & præcipua eminet læti- tia, dilectiffimus Sponſus S. Joſephus. At Virginea Parens, inæſtimabilibus in Anima æque, ac Corpore Suo Sanctiſſi- mo circumdata ornamentis, Sole fulgi- dior, omni decore ſpeciofior progredi- tur: progredientem deducit amantiſſimus Pilius; Salutat Pater; Spiritus S. ample- Gitur: Tota mox SS. TRINITAS gloriæ corona exornat, & ad Dexteram Suam in Majeſtatis ſolio facit conſidere. O ve- re Beatiflimam, hac etiam fingulariter de cauſa, quod non, ut cæ&teri Beati, ex- pectandam habeat univerſalem omnium corporum reſurrectionem, ſed jam nunc Ammzæ illi Sanctifſimæ Suum redditum ſit Intaminatum /Corpus, atque ita con- ſummata jam nunc perfruatur gloria, &£— felicitate! Et vero decebat, ut in hac quoque fſingulari Prærogativa fimilis eſſet Filio Suo, cui in terris vitæ ſuæ confor- matione facta eſt, quantum creaturæ li- cet, ſimillima. Decebat, ut Corpus Il⸗ lud Cœlo inferretur, quod IX. Menſi- bus DEUM geſtando Cœlum factum fue- rat. Decebat, ut Corpori illi vita quan- tocyus redderetur, e quo Vita ipfa, Vi- tæque Author eſt generatus; utque a . Tem- 1e ſtr⸗ pri de 9l0 gen n xiol Pti⸗ I ere mur Met Nimmn Reg Pho re ſang runt 16 Aguen egri IIE iu. p læti. Dhus. in Gulli⸗ folgi⸗ redhi- limus ople⸗ loriee Suamn 0 ve⸗ et le „eX-. INiun nune. litum con⸗ 19 & bae elet ontor 1E li⸗ s l. Menl. n fe- ( XXXIIV) 355 Templi Domino Templum non ſejunge- retur. Nos ergo, dum hanc Matris no- ſtræ ſummam beatitudinem recolimus, primum quidem totis præcordiis gaudea- mus; tum vero Sanctum in nobis exar- deſcat deſiderium ad Ejus conſortium, & gloriæ communionem perveniendi. Hi gemini affectus hac Feſtivitate animum noſtrum occupent, ut gaudeamus ob glo- rioſifſimam Matris noſtræ in Cœlos Affum- ptionem: ut eodem Matrem noſtram con- ſequi exoptemus. Ei, quem amamus, quidquid cerni⸗ mus glorioſe, vel feliciter, & proſpere eveniſſe, ipſo naturæ impulſu gratula- mur, & quaſi boni ejus facti eſſemus ipfſi- met participes, ita in gaudii partem ve- nimus. Sacra, & profana Hiſtoria, dum Regum, ac Ducum victorias, & trium- phos enarrat, eos producit in gratulatio- ne primoôs, in plauſibus præcipuos, qui ſanguinis, vel amoris conjunctione fue- runt proximi. Hunc ſi attendimus natu- rZ ductum, ultro intelligimus, in pium quemdam ſacri gaudii exceſſum nos evo- cari, dum Afflumptæ in Coelos Sanctiſſi- mæ Noſtræ Matris feſtiva recurrit memo- ria. Quid enim poſt DEUM habemus vVvel 354 (SERMO) vel certe habere debemus magis charum, aut in majoribus, & ſincerioribus deliciis, quam Summam, Pulcherrimam, Specio- ſiſſimam, Optimam, Amabiliflimam Vir- ginem, DEI fimul, & noſtram Matrem MARIAM ? Quid? Sanctorum fortaſſe quempiam? Se enim, vel mundum, vel ea, quæ ſunt mundi, velle præferre, non utique foret hominis. Ergo San- torum quempiam? At omnes Sanctos ſeu diviſos, ſeu conjunctos, hæc Sanctifli- ma, tum Dignitate, tum omni alio ex- cellentiæ genere, multo excellit amplius, quam ſtellis tum fingulis, tum univerſis Aſtrorum princeps Sol emineat. Videri poteſt D. Duus in perficienda hac Vir- gine id egiſſe, quod homines afſolent in aliquo e nobilioribus artificiis Præcellen- tes. Nam hi etſi complura elaborent perquam egregie, unum tamen in ope- rum ſuorum caput evehunt, in quo pe- culiari cura, ſummaque induſtria conten- dunt, ſæpe iterata illud manu elimant, dum tandem omnibus abſolutum numeris, & ad omnes apices perpolitum ad publi- cam emittunt admirationem. Quadam ſi- mili ratione Omnipotens DEUs, etſi non pPaucas rationales creaturas ad præcelſos evexerit Sanctitatis montes, MARIAM tamen ir. tem ale Vel me, Sal⸗ ſeu ili⸗ ex⸗ Nilg;, elſis igeri Vir- t in llen⸗ orent 0pe⸗ pe⸗ nten⸗ nant;, geris, hlbl⸗ Aun non cellos RIAN nen ( XXIV ) 355 tamen rerum omnium, quæ mere crea- tæ ſunt, principem, & caput volens effi⸗ cere, longiſſime ſuper omnia etulit, præ omnibus exornavit, &, collatis omnibus Gratiæ Suæ theſauris, abſolutiſſimum crea- tæ Sanctitatis ſpecimen efformavit. Forſan & iſtud erat, quod e longin- quo intuebatur Iſaias, cum ajebat (c. 2. v. 2.) Et erit.: præparatus mons Domus Do- mini in vertice montium, & elevabitur ſuper colles. Mons enim majori, quam vulgi eſſe ſolet, Sanctitati nec incongrue, nece infrequenter accommodatur; Domus au- tem Domini an non perſpicue MARIA eſt, quæ & corporaliter IX. menſibus Eum geſtavit in Utero, in Spiritu au- tem Suo nunquam non, ex quo extitit; habuit inhabitantem? Ergo in vertice alio- rum montium hic mons eſt: nempe ubi aliorum montium vertex, & finis, & ſum- mum eſt, ibi hujus montis fundamenta ſunt, initium, & ima pars eſt. Ut re- cte dictum ſit a Damaſceno, Matris DEI, & ſervorum DEI (puta Sanctorum) infini- tum eſſe diſcrimen: recte & ab aliis Pa- tribus, piiſſimis Divinæ Matris Cultori- bus, communi ſententia edictum, cum de laudanda DEIPARA agitur, deficere Z 2 hu- 356 (SERMO) hhani vim ingenii, nec verba, nec ſen- us affluere, eloquentiæ fontes exareſce- re: atque ubi laudationum, & præconio- rum finem feceris, illic vix initium ſumi poſſe cum dignitate. Ea igitur es, 0 Virgo Mater! & eam eſle Te totis ani- mi viribus gratulamur, de qua ut nihil proloqui nefas: ita dignum quidpiam profari, nobis mortalibus non eſt con- ceſſum. Quis jam (ſi vel e perditifſimis mun- di filiis unus aliquis ſit) audebit dicere, non eſſe poſt DgM primam omnium, & inflammatifſimo corde amandam MA- RIAM? Atque Hæc ita nobis amanda, vel etiam amata, in Cœlo jam plena, conſummataque tum Corporis, tum Ani- mi gloria perfruitur: quo IIIi nihil ne- que ad gloriam ſplendidius, neque ad felicitatem excelſius quidquam potuit ul- tra evenire: nihi Ei, quod amplius optet, quodve uberius præſtoletur, fu- pereſt. Inhæret beatiſſima quiete infinito Bono ſuo: perfectiſſima perfruitur poſſeſ- fione Amoris Sui, DEI Sui, ex Eoque torrentem haurit immenſæ jucunditatis, incomprehenſæ beatitudinis, dum men- tis oculum facie Divinitatis, corporis ocu- der ine ex in! tis gl er min li⸗ ihil jaln ⸗ nun⸗ ere, m, M-⸗ da, d, Ani⸗ ge⸗ e 4 t bl⸗ WZ hmnito oſel⸗ oque tatis, Men⸗ pori el⸗ (XXXIV) 357 oeulum facie Dilecti ſui, Unigeniti ſui inexplebili paſcit voluptate, duleiſſima explet ſatietate. Utinam nobis miſeris in hac lacrymarum valle etiamnum poſi- tis daretur, ut ſicut ingentes ſtellarum globos ſub vix apparente quantitate vi⸗ demus, ita Matris noſtræ, Sola Divina minorem gloriam, & Beatitudinem intue- ri poſſemus vel diminute! corda noſtra duam raperentur! Nunc pars noſtra eſt, ad gaudendum, & exultandum vela om- nia expandere: magnificare Dominum, qui tam magna fecit, gratulari MARIE, cui tam magna fecit Dominus. Gaudeamus? ais. Nonne lugendi potius cauſa nobis relicta eſt, dum Pi- gnus Pratioſiſſimum a nobis abiit? Quan- ta eſſet terræ noſtræ tum gloria, tum felicitas, ſi Corpus illud Sanctiſſimum re- tineremus? Quanti fierent ad videndum, ad venerandum concurſus? Si Nazaretha- na Domus in tanto habetur honore, quid illa fieret Domo Domini multo Sanctiore? Si Sanctorum Reliquiis beari nos exiſti- mamus: IIIis Sacerrimis exuviis multo nos beatiores putaremus. Age vero, fi- quis ita ſentis, num tuum, quo frui poſ- ſes, ſolatium potiore loco ducis, quam Sum⸗ 358 (SERMO) Summam gloriam, & conſummatam bea- titudinem, quam conſecuta eſt Virgo San- ctiſſima? Corpus enim IIlius penes nos ſi foret, Ejus aſpectus, vel Saeræ munus Particulæ noſtra eſſet, eaqne permagna felicitas: at nunc Suæ Domicilium illud redditum eſſe Animæ, ad maximam Ejus- dem Virginis pertinet dignitatem, & fe- licitatem. Tanto igitur nunc gaudendum nobis magis eſt, quanto Hæc præ nobis & Major eſt, & nobis charior eſſe debet. Sed neque privatos tam pretioſo pignore nos queri poſſumus. Corpus quidem in Cœlum abiit: at Ipſa tota nos inter ho- diedum manet ſuo amore, ſua potentia, & benignitate. An non ubique tota præ- ſens adeſt, quæ ubi ubi vocata audit, & exaudit? An non majori etiam ratione in totidem terrarum locis tota præſens eſt, in quot Thaumaturgæ celebrantur Ejus⸗ dem Icones? Feliciſſimam profecto poſ- fumus dicere terram, quando in pleris- que Provinciis, & Regnis id genus thro- nos ſibi Divina Mater collocavit, ubi quaſi aſſidue reſidens gratias ſupplicanti- bus elargiretur. Sed nec illud præter⸗ eundum, ad noſtram quoque maximam Proficere utilitatem, quod, fſicut Filius Tterno Patri Corpus, in quo Paſius eſ 5 0l⸗ lig⸗ ro⸗ bi ti⸗ ter⸗ lius elt 5 (C XXXIV) 359 Vulnerumque veſtigia exhibet; ita Bea- tum Ventrem, quo portatus, & ubera queis lactatus, Nato Mater oſtendat, dum nos illi commendat. Unde ait Ececleſia (in hodiernæ Miſſæ Orat. Secr.) Ideo translatam de hoc ſæculo, ut fiducialiter pro peccatis noñtris intercedat. Gaudea- mus ergo in Domino, diem feſtum cele- brantes ſub honore B. MARI Virginis, de cujus Aſſumptione gaudent Angeli, & collaudant Filium DgI. Ahrlterum ajebam animi noſtri affectum eſſe debere ardens Patriæ Ccxleſtis deſi- derium, in quam ſi & nos fuerimus afſum- pti, una ex præcipuis bartibus Illius Bea- titudinis, quam Theologi accidentalem vocamus, erit hanc noſtram Matrem, quam nunc ſola cogitatione, amore, de- ſiderii quadam inquietudine, ſuſpiriis no- ſtris adire abſentem poſſumus, tunc præ- ſentem intueri, venerari, etiam ample- Xari, alloqui, & loquentem audire, Ejus denique perfrui dulci conſortio, nunquam dirimendo. Avellamus, per DEUM! cor noſtrum, deſideria noſtra ab omnibus mundi hujus rebus nimium parvis, tranſi- toriis interituris, & ideo corde noſtro maximorum, æternorum capaci nimium indignis. Niſi pecoris potius, quam ho- 3 minis J3609 ( SERMO 2 minis vitam vivere velimus, quid aliud W que poſſumus, aut debemus nobis exo- ptaàre, quam id, quod niſi obtinuerimus, ſatius eſſet nunquam nos creatos fuiſſe, quia in æterna, inexplicabili miſeria, velimus, nolimus, certiſlime demerge- mur. Fruſtra enim tunc erunt ſcioli ho- dierni, & ſcituli tum Magiſtri, tum alu- mni, Voltairiani, Febroniani, Harrenber- giani, aut quocunque nomine dicti, de- riſores DgI, perturbatores Eccleſiæ, Pietatis exſtirpatores, exitialium doctri- narum, perverſæ libertatis, pravorum morum ſatores, qui omnia miſcent, pru- riunt auribus, ſtygii ſatellites. Nihil nec eos ipſos, nec quos deceperunt, juvabit dicere: non credidi DkUM; negavi in-⸗ fernum; Verum Hierarchiæ ordinem non agnovi; hæc mihi placuere de moribus placita. Idunt enim in, & cum adinven- tionibus ſuis ad eum, cui ſedulam hic na- varunt opéram, Principem tenebrarum Luciferum. Veſtra, ad quos mihi ſermo, pro- Pior ſaluti fit ſentiendi, & vivendi ratio. Omnibus diebus vitæ Veſtræ Cœlum anhe- late, quodque a Dgo precatur Eccleſia, ihi noſt ra fixa ſint deſideria, ubi vera ſunt —æ Saudia die Cn Gin Phr IUI Cup In eſt en lind 0; hus, 4 ia, Ige⸗ ho. Alu⸗ bet. de- ſice, Ntri⸗ Orimn pru⸗ ilnee Wabit i in nnon ribus Wen⸗ iena- arum 1atio⸗ anhe⸗ cleha, 4 nt — ( XXXIV) 361 gaudia. Nolite, per veſtram vos oro ſa- lutem! nolite impios illos hodiernos audi- reé, qui ex corde mundi fæcibus pleno Gc eructant: Tales cogitationes Eremitis, Monachis, Religioſis conveniunt, vitam efficiunt ſcrupuloſam, publico minus a- ptam, impediunt gravium negotiorum de- bitam adminiſtrationem, muniorum exe- cutionem , non denique decent hodierni mundi elegantiam. Qui ſic loquentes, ſ id dicere volunt, non eſſe omni om- nino homini curandam ante omnia alia propriam æternam ſalutem, id mihi di- cere videntur: Cœlum eſt pro Eremitis, Monachis, Religioſis: non pro iis, qui publico eſſe debent idonei, gravia nego- tia adminiſtrare, munia exequi, in ho- dierno mundo culte vivere. Quaſi vero cum Davide, Ezechia, S. Henrico, Fer- dinando II. eſſe non poſſint, aut com- plures non fuerint, ſintve, primas curas Cœlo conſecrantes, & fimul graviſſimo- rum muniorum przæclariſſimi executores. Sed, habetis & alium, qui efficere vos cupit tepidos in deſiderio „ negligentes in cura Cœléſtis Patrigæ. Propria hæc eſt in cujusque animo latitans ad res ter- renas, & ſenfibiles major, quam ad Spiri- Z FS tuales 362 (SERMOo) tuales, & Cœleſtes propenſio. Duo fſunt, quæ hanc animi aàa Cœlo, tanquam ma- gnetis a polo, declinationem efficiunt. Quia neque cogitatur, neque ſcitur, Beatæ illius Patriæ quanta ſint futura gaudia. Si quando auditur, vel egitur quidpiam, quo informari ea de re poſſet animus, ſiquis etiam non omnino contemnit, ta- men non inhæretur, non reditur ad re- cogitandum, non ſubigitur, non exco- quitur ad maturitatem: in ſpinas ſæcula⸗ rium curarum, in viam diſſipatæ mentis, in petram duri cordis ſemen cecidit. Ita- que pergit amari mundus: res hujus flu- XX, incertæ viteæ manent in amore, & ſollicitudine; res æternæ vitæ non ſunt in cura, & deſiderio. Alterum eſt: quam alte a nobis remotum eſt Cœlum, tam procul nos ab ejus cenſemus ingreſſu, vitamque præſentem ſomniamus neſcio quam diutinam, & venturi ſœæculi curam differimus. Non expendam, quam in- conſulta hæc ſit perſuaſo, cum ne unum quidem reſiduum vitæ diem certum habe- re quisquam poſtit. Demus autem, non paucos ſupereſſe præſentis vitæ annos: num propterea minus accelerata cura co- gitandum, & enitendum eſt illius &ternæ, beatiſſimæ vitæ gratia, quæ nos, mado ipſi ioſ Vie 30 que 100 1 lum Gil ſuſ⸗ On u⸗ in tur ii mo tia lis tee in. (XXXIV) 363 ipfi vere, ac ſerio velimus, certo manet? Vide, quæſo te, Legulejos. Qui enim ad Forum aſpirat, mature incipit, jam- que fere cum Philoſophiæ ſtudio aliquid de Jure conſociat, Inſtitutiones, vel Ty- rocinia delibans. Deinceps autem quan- ta induſtria, quot annorum tractu vel ſo- lum diſcit, vel & cauſas agit, & pergit diſcere? Quære: cur? quorfſum tam cito ſuſcepta, tamdiu produéta induſtria? Quoniam ſic, inquiet, honoratis reci piar Judicum, ac Præſidum ſubſelliis. Eadem in Medieis, eadem in Militibus fere da- tur videre. Sic, ſic pro temporalibus, modicis, nec ſat certis. Pro Cœlo, æter- nis, ſummisque rebus ſat fore deputamus momenta vitæ ultima. Ne, oro, veſtrum quisquam tanta unquam deſipiat inſipien- tia: ſed quamdiu vivetis, theſaurizate vo- bis theſauros in Cœlo, Math. 6. 20. Tu vero jam in Cælis triumphans Ma- ter noſtra, & Domina, benignos Tuos a nobis ne avertas oculos! Inde e ſum- mo Cœlorum, tanquam e portu felicita- tis, vides nos ſævis aſſidue jactatos flu- ctibus: quodque peſſimum, magnam par- tem fluctus ſuos, pericula ſua, exitium ſuum amantes., Succurre; & extrahe. Ne 364 (SERMO Z Ne fatigeris orare pro nobis, qui con- tinuis fatigamur miſeriis. Oſtende Filio, quæ ſuxit, ubera; Gremium, quo ſedit, exhibe. Ubi Tu es, fac, ſervuli Tui ſi- mus. Przæcefſiſti Glorioſa! Trahe nos Poſt Te! I N FINESCHOLA RUM SE R M O. . ſaias, qui Regno Judæ, & Urbi Jeru. ſalem Propheta datus eſt a DEo in diehus Ozieæ, Joathan, Achaz, & Ezechiæ Regum Juda, poſtquam, in muneris fui ratione adimplenda, ſecuturas ariarum gentium triſtifſimas clades prænunciaffet, ait (c. 21. v. 10.) Tritura mea, & filii areæ meæ, quæ audivi a Domino Exercituum, DEo HWrael annunciavi vobis. Populum ſuum, cui Verbum Domini annunciandi provin- ciam ſuſtinuit, trituram fuam appellat, filios areæ ſuæ. Ea, opinor, de cauſa: quoniam ſficut qui triturat, laborat in la⸗- titudine arex, inque manipulos agit, ut pr0. inm Oa eſt ſi⸗ A io, lit, iſt⸗ nos eru⸗ in hié fui ruun et, Aret D80 zu, Vin⸗ llat, guſa. n la⸗ C XxXxV) 36 Proba tritici grana, reponenda in Patris familias horreum, ſeparet a ſtramine, mittendo denique in caminum ignis: ita Iſaias in illo latiſſime diffuſo populo la- borabat, enitebatur, ut in eo purum tri= ticum veræ fidei, & probitatis, ad Cœ- leſtis Patris familias conſolationem exhi- beret; ſegregaret vero ſtramen idolola- triæ, errorum, omnisque improbitatis, ne, quod factum eſt tandem, ſi ſtramen efſe obſtinate pergeret, gens infelix ab irato DEo abjiceretur. In poſtremo hoc meo, illoque perbrevi ſermone, memo- ratis Prophetæ verbis, ut ſpero, non improbante Domino, pro meis uti poſſum: quæ audivi à Domino.. .annunciavi vohis. Sic eſt: quæ audivi àa Domino. Neque enim in tradenda Theologiæ Doctrina id ve- ſtigavi, aut ſecutus ſum, quod novitatée alliceret, quod libertate, vel potius au- dacia arrigeret, quod pruriret, mulce- ret, plauſusve concitaret. DaEUM meum, cui uni fervio, quo frui unice percupio, hunc attendi: quodque Hunc intuens exi- ſtimabam Orthodoxæ Fidei conſonum; quod Scriptura, & Traditione contentum, aut certe indigitatum, quod Eccleſiæ, ac vo- bis magis proficuum, id tenui, id docui, memor & fidelem hac quoque parte ſer- vu 366 (SRRMO) vum auditurum a Domino ſuo; Euge Ger- vé boné: & illum, non ſervum, ſed ini- micum hominem, qui in agro Dominico ſuperſeminat Zizania, portionem ſuam habiturum cum illis, qui terribilem illam, ſed jam nihil profuturam palinodiam ca- nent: ergo erravimus a via veritatis? .. Et Nel intelligentiæ non eſt ortus nobis (Sap. S. v. 6.) quorum fetus, & ſtridor dentium æter- num perdurabit. Quod nunc reſtat: moneo, hortor. obſecro, ſtate in Doctrina ſana; in ea Doctrina, quæ eſt mentium de ſalute ſua, & aliorum vere, ac ſerio ſollicitarum; mentium D. DEo, ut probos ſervos decet, ſubjectarum; Matri Eccleſiæ, ut ingenuis filiis convenit, addictarum. Miſeri! in quantos ævi hujus fluctus vos emitto! C&- tera taceo: ſi vel librorum, qui nunc cir- cumvolant, ingentem copiam, exitialem peſtem, fſubtiliſſimas artes cogito; non poſlum, quin magnæ Veſtrum parti me- tuam interitum. Hunc effugere qui vo- let, qu ad ſalutis curam, ad vitæ probi- tatem ſpectantia ſæpius, non humano ali- quo impulſu, commendavi, ea in memo- riæ ſuæ thefauro recondita opere ipſo Perficiat. In Creatoris, & Redemptoris noſtri exi obt V0 tot, e3 ſa; n; eet, nis in (æ eit⸗ lem nonl 1V0 o⸗ ( XXV) 367 noſtri manus vos conſigno; ſub Sanctiſſi- mæ DEI, & noſtræ Matris pallio vos colloco: in illis, & ſub hoc vitam omnem exigite. Ita fiet id, quod ardentiſſime opto, ut in extremo Judieio ad Suam vos Dexteram Judex habeat collocatos. O. A. M. D. G. 2 . *△ 3 —5 . 4 △ . E „ ● 7 12 4 a ero H oloſosqeε uiooS&αρααο Hꝗ e eseAXA 666 / BLAdoA 1 2 A e1 11 01 6 8 2 9 8 „ e 2 1 A aooueſeg snooꝗ N