Gi155_qt
author: Penzinger, Sebastian Heinrich

TTNRSCIT AMAR

in Marialt

Bernardin⸗ de B uſte

R. D. SEBASTIANI HENRICI
PENZINGERI,

CGonſiſtorialis Paſſavienſis, Decani, & Parochi
in Trauttmanſtorff ad Laitam

BONIS ORDO

TRIPLICIS FORMATX
CONCIGNIS MORALIS

OMNIA FESTA
SANCTORUM

In Ampliſſima DIOECESI PASSAVIENSI
celebria per totum Annum.

In ExORDIO Thema aſſumptum, SS. Patrum

nervoſis verbis, ac Dictis, ut inconcuſſis Veritatis columnis
fulcitur; In CONFIRMATIONE Conceptus elegantiſſimi adfe-

runtur; EPI . OGU 8 „aut Sacræ erip: ura „aut alicujus
.Patri i3 ditur. 4
Mona 5it utckenieotii cohcludtur Wein qaafen:
ENCOMIA B. MARIZ VIRGINIS

. Diſcurſibus quadraginta quatuor
. 7 conſtantia. E 2
Cum licentia & approbatione Superiorum. H
In bonum uſum eorum vel maximè, qui copiâ librorum carè
vel multa legendi otium non habent. D
(Cum Indice locupletiſimo 7Thematum rerumque memorabilium.
NORIBERGA,
Sumptibus JOHANNIS LEONHARDI BuGGELII. 1716.

CENSURA
IMprimatur ‚ ex conſenſu Venerabilis
Conſiſtorii Paſſavienſis. Viennæ 22.

Martii 1697.

JoANNES JOACHIMUS IGNATIUS,
Comes ab Aham, Canonicus & Offi-
cialis Paſſavienſis.

F„ : m227 Sre. 18l.

Seegereegeeegenge
SEEEe8ES

CESISSIME a& KEVEREN-
DISSJIME

PRINCEPS,

DOMINE DOMINE CLE-
MENTISSIME.

Urora, omnium primo montes inaurat,
montes reſpicit, montibus benedicit.
MARIAM, intimi Virginis cultores,

ſtram, an non Montem Agni orbis honorat? Aurora
MARIA utique hoc anni curſu Montem Aeni undique
inauravit, clementiſſimè reſpexit, abundè benedixit,
dum ccœleſtis hæc Aurora, Celſitudini Veſtræ ter fuit
) 2 Aurea

Auroram intitulant; Celſitudinem Ve.

Aurea Hora. Aurea Hora, quâ Celſitudo Veſtra,
in intimum Cæſareæ Majeſtatis conclave, ad ſecre-
tiſſima Conſilia adſciſcitur. Aurea Hora, in quâ
Celſitudinis Veſtræ dexteritas, mille millium in pla-
cita vota conciliavit animos, Legatus Jdapientia,
& Fortuna floridiſſimus; POLONIÆ deſide-
ratiſſimum procuravit, firmavit, ſtabilivit K E-
GEM. Aurea Hora, in quâ Celſitudinis Veſtræ inde-
feſſa Paſtoralis Cura, Eccleſia P AöbAl IENöIy M
optatam obtinuit Pacem. Pro tot Aureis Horis Cel-
ſitudini Veſtræ largiter impertitis, coœleſti Auroræ,
Auſtriæ Thavmaturgæ MARE PASSAVIEN-
SIUM AUXILIATRICI, (utpotè Reginæa dancto-
rum Omnium) Feſtivale hoc, in teneram gratitudi-
nis teſſeram, ſupplex ſacrifico; in vota perennis;
MARIA, cœleſtis Aurora, Montem Agni, Celſitudi-
nem Veſtram, cum inclyta Domo Lambergicà, ultrèò
inauret, benedicat, foveat, tueatur: Detque Veſtræ

Celſitudini centum Aurea Cra, & innumeras Aurcas
Horas.

CELSITUDINIS VESTE Z
infimus Capellanus

SEBASTIANUS HENRICUS PENZINGER,
Conſiſtorialis, Decanus & Parochus in Trautt⸗
manſtorff.

Augu-

DEDICATIO

Auguſt iſſimæ Calorum
REGINE,
minentiſſimaæ WMWundi
DO MINE,
Clementiſſimaæ WMortalium
PATRONE,
dine Macula conceptaæ
VIRGINI,
Piiſſima, ac Sanct iſſimæ
DEI GENETKICI,

PASSAVIENSIUM AUXILIATRICI,
AUSTRIACORUM THAUMATURGE,

Ad Sacratiſſimorum pedum veſtigia, has, in Feſta dan-
Gorum Conciones morales in Honoris, Amoris, Pie-
tatis, & Servitutis teſeram, Hyperduliæ cultu, Gaffe-
* RBu, Venerabundus dedicat

æternum devotiſſimus Servulus

SEBASTIANUS HENRICUS PENZINGER,
Conſiſtorialis Paſſavienſis, Decanus & Paro-
chus in Trauttmanſtorff.

32 Biblio-

Bibliopola Leltori & P. D.

On ex vano rumore percepimus, dari nonnullos,
qui, prava lucri cupiditate inducti, hæc atque
alia Penzingeri Scripta, magnis ſumptibus ab Au-
thore comparata, ſibi propria reddere, atque denuo
injuſto ſubjicere prelo, annituntur. Hos igitur pu-
blice admonemus, ut ab inhoneſto hoc deſiſtant pro-
poſito, atque hanc ſui nominis ignominiam, falces
in alienam meſſem mittendo, effugiant; ſiquidem
ſemper juſto paratoque pretio hæc Penzingeri Opera
in meo Bibliopolio proſtabunt, neque ego unquam
committam, ut de eorum, nec aliorum librorum meis
impenſis impreſſorum, penuria benevoli Lectores
conquerantur. Si tamen citra omnem Expectatio-
nem eveniret, ut quidam hocce noſtrum invaderent
peculium, uſuros nos eſſe jure Talionis, palam decla-
ramus, ut veritatem illius, à recta ratione prolati, di-
cti, ſuo cum damno & contumelia uſurpatores illi
intelligant:

RNEMENTO

QroD TIBI NON VIS FIERI,
ALTEFI NVE FECEKIS.

INDEX

N P E X

THEMATUMI ASSUMPTO-
RUM.

In Feſta SA NCTORIUM, totius anni, hoc

Opere contentorum.

DECEMBER.
In Feſto Sancti Nicolai Epiſceobi.
Concio Prima.
Textus Evangelii: Euge ſerve bone. Matth. cap. I.

Thema- Eleemoſynam dare qui ſuperflua habent, tenentur
titulo Juſtitiæ.

Concio Secunda.
Textus: Domine quinque talenta tradidiſti mibi, ecce alia, &r.

Thbema: Eleemoſynam cuivis obvio pauperi data, à Deo proæ-
miatur.

Concio Tertia.

Textus: Ecce alia quinque ſuperlucratus ſum.
Thema: Eleemoſyna pauperibus domeſticis, ac extremè
egentibus; maxima eſt eleemoſyna.

NNMNXN n

INDEX

In Feſto Immaculata Conceptionis B. E.
Concio Prima.

Textus Evangelii: De qua natus eſt EsUIS. Matth. cap. 1.
Thema⸗ B. V. Mariam ſine macula conceptam eſſe proba-

tur.

Concio Secunda.

Textus: De qua natus eſt IEſus.
Thema: Sine macula eſt MARIA, quia ſingulariter præ-

venta. .
Concio Tertia.
Textus: De qua natus eſt. .
Thema- B. V. Mariam ſine macul conceptam eſſe, con-
gruentiis probatur.

In Feſto Sancti Thoma.

Concio Prima.

Textus: Non erat cum eis. Toann. cap. 20.
Thema Abſentare ſe à piorum conſortio: nocet.

Concio Secunda.
Textus: Et Thomas cum eis. Toann, cap. 20.
Thema: Societas cum bonis, plurimum prodeſt.
Concio Tertia.

Textus: Dominus meus, &; Deus meus.
Thema: Errores commiſſi, virtute oppoſitâ, reſateiantur.

Feſtum Natiwvitatis Domini.

Concio Prima.
Textus Evangel. Pannis eum in volvit &or. Luc. cap. 2.
Thema: Vileſcit in pannis, ut nos fulgeamus in coœlis.

Coneio

THEMATUM ASSUMPTORUM.

Concio Secunda.

Textus: MWatus eſt vobis.
Thema: Omnibus natus eſt Chriſtus in Solatium.

Concio Tertia.

Textus: Gaudium magnum.
Thema:; Gaudioſa hæc eſt dies, quia omnibus fructuoſa.

In Feſto Sancti dtephani.

Concio Prima.
Textus: Video cœlos apertos, & Eſum ſtantem, Aflorum c. ..
Thema- Proœmium ſequens, animat in arduis.
Concio Secunda.
Textus: Et IEſum ſtantem.
Thema: In extremis, vel maximè juvat Deus.
Concio Tertia.
Textus: Video cœlos apertos, &; / Efum ſtantem.
Thema Quos Deus aſperius tractat, tandem remunerat.
In Feſto & Joannis Evangeliſta.
Concio Prima.
Textus: Diſcipulus ille non moritur. Joannis cap. 21.
Thema: Virginitas, ac caſtitas, facit immortales.
Concio Secunda.
Textus: Hic eſt diſcipulus, quem diligebat / Eſus.
Thema: Deus his eſt addictior; qui ſunt virtuoſiores.
Concio Tertia.

Textus: Hie autem quid.
Thema In mundo mera eſt rerum viciſſitudo.

2 lA-

IND EX

JANIARIIIS.

In Feſto Circumciſionis Domini.
Concio Prima.

Textus Evangelii; Vocatum eſt Nomen ejus EslIS. Tuc. cap. 2.
Thema: Sammus cultus convenit Nomini JESU.

Concio Secunda.
Textus: Vocatum eſt Women ejus EslUIS.
Thema- Nomen IEſu devotè pronunciare, eſt utiliſſimum.
Concio lertia.

Textus: Vocatum eſt Women ejus 1ESIS.
Thema: Nomen Eſu abutentes, graviter puniuntur.

In Feſto Trium Regum, ſeu Epiphania.

Concio Prima.
Textus: Vidimus, & venimus adorare. Matth. cap. 2.
Thema: In pietate fervendum, & feſtinandum eſt.
Concio Secunda.
Textus: Procidentes adorawerunt.
/ bema: Pietas ad Dei benedictiones manudacit.
Concio ertia.
Textus: Per aliam Viam reverſi z ſunt.
Thema? Recidiva, eſt maximè nociva.

In Feſto Converſionis ö. Pauli.

Concio Prima.
Textus: Cadens in terram. Añor. cap. 9.
Thema? Peccata, ſunt hominum ruina.
Concio Secunda.
Textus? Circumfulſit eum lux de cœlo, &; cadens in terram.

Thema⸗ Deus diſſimulans peceata, tandem graviſſimè
punit.

Concio

THEMATUM ASSUMPTORUM.

Concio Tertia.

Textus: Vade, vas elellionis eſt mihi iſte.
Thema⸗ Pœnitentia Deum reconciliat.

In Feſto Purifcationis B. V. M.

Concio Prima.
Textus 1. Poſiquam impleti ſunt diez Purificationis Marig.
c. 2.
Thema . Legi ſe ſubjicit, ut nos ſalvaremur.
Concio Secunda.
Textus: Accipiens Eſum in ulnas ſuas. Lucæ 2.
Thema. Maria omni homini clemens eſt.
Concio lertia.
Textus: Munc dimittis ſer vum tuum in pace.
Thema: Conſolatè morietur, cui adſtat V. Maria.

In Feſto Sancti Matthiæ.
Concio Prima.
Textus: Reveldſti ea parvulis: Matth. cap. 16.
Thema- Humiles Spiritu tangit bona ſors.

Concio Secunda. V
Textus: Jugum meum ſua ve eſt, & onus meum leve.
Thema: Servire Deo, regnare eſt.
Concio Tertia.
Textus: Cecidit ſors ſupra Matthiam. —
Thema: Statui ſuo competenter vivens, ſalvabitur.
M 3 MAR-

—

IND EX

MARTIUS.
In Feſto & ſoſephi.
Concio Prima.
Textus Evangelii: Joſeph. Matth. cap. 1.
Thema- S. Joſephus Patronus eſt Univerſis in univerſis.
Concio Secunda.
Textus: Gloria, honore coronaſti eum, Pfalm. 8.
Thema- Quàm glorioſus, & honoratus ſit S. Joſeph.
Concio Iertia.
Textus: Conſtituiſti eum ſuper opera manuum tuarum. Pſ. 8.
Thema Potentiſſimus eſt S. Joſeph.
Inn Feſto Annuntiationis B. V.

Concio Prima.
Textus Evangelii: Avt Maria. Luc. I.
Thema: Precatio Angelica, quàâm ſit meritoria.
Concio Secunda.
Textus: Gratia plena.
Thema Mariæ prædicatum eſt, de gratiis.
Concio lertia.
Textus: Ave. Lucæ I.
Thema: Ave, quaſi, à, væœæ: omne væ tollit Maria.

APRILIS.

Feria Sdecunda Paſchatis.

Concio Prima. =
Textus: Loquebantur ad in vicem de his, quæ acciderant. Luc. 24.
Thema: Pii diſcurſus Deo placent, & meritorii ſunt.

Conciĩo

—

THEMATUM ASSUMPTORUM.

Concio Secunda.
Textus: Confabulabanturr.
Thema- Honeſta recreatio licĩta eſt.
Concio Tertia.
Textus: Et coëgerunt eum, dicentes: mane nobiscum.
Thema⸗ Hoſpitalitas virtus eſt proficua.
Feria Tertia Paſchatis.
Concio Prima.

Textus: PaN vobis. Lucæ 24.
Thema- Pax, & concordia, beatum efficiunt.

Concio Secunda.
Textus: Pax obis. S
Thema. Discordiæ, exitium parant.
Concio Tertia.
xtus: Mirantibus præ gaudio.
Thema: Paſſionem Domini meditari, gaudium, & ingens
meritum cauſat.
In Feſto Sanctorum Philippi & Iacobi.
Concio Prima.
Textus: Mon turbetur cor veſtrum. ſoan. 14. cap.
Thema. Triſtitia animi, nocet animæ.
Concio Secunda.
Textus: Creditis in Deum, & in me credite.
Thema: Fiducia in Deum habenda eſt.
Concio Tertia.
Textus: In domo Patris mei manſiones multæ ſunt.
Thema- Spes Prœmii æterni, ſolatur in ærumnis.

In Fe-

INDEX

In Feſto Aſcenſioni Domini.
Concio Prima.
Textus Evangelii: Exwprobavit incredulitaem eorum. Aar-
ci 16. ”
Thema. Correctio proximi, maximi eſt meriti.
Concio Secunda.
Textus: Elevatus eſt in cœlum. .
Thema: Virtuti indubitatum venit Proemium.
Concio Tertia.

Textus: Elevatus eſt in cœlum.
Thema: Poſt laborem, ſequitur dulcis requies.

JIINIIS.
In Feria öecunda Lentecoſtes.

Concio Prima.
Textus: Sic Deus dilexit mundum. Joan. cap. 2.
Thems: Deus ſuper omnem creaturam diligit hominem.
Concio Secunda.
Textus: Sic Deus dilexit mundum. Joan. cap. 2.
Thema: Per exceſſum, amore immenſo, diligit nos Deus.
Concio Tertia.
Textus: Sic Deus dilexit mundum.
Thema. Subtilis eſt divinus amor, non patitur corrivalem.

Feria Tertia Pentecoſtes.
Concio Prima.

Textus . Ego ſum janua, per me ſi quis intra verit, paſcua inveniet.
Oan. 10.

Thema. S. Spiritus janua eſt divinarum gratiarum.

Concio

THEMATUM ASSUMPTORUM.

Concio Secunda.
Textus: Veni ut witamhabeant, & abundantius habeant.
X bena Caſtis ſe communicat S. Spiritus.
Concio Tertia.

Textus: Paſeua in venient.
Thema. Verbum Dei cibus eſt animæ.

In Feſto Corporis Chriſti.
NB. Legat, Dominicam ſecundam Pentecoſtes in meo
Dominicali, & inveniet ſequentia Themata.
Concio Prima.
Ab omni homine, omni posſibili honorewenerabile Sacramen-
tum venerandum eſt. .
Concio Secunda.
Venerabile devotè colentibus, fit omne genus gratiarum.
Concio Tertia.
Venerabile, qui irre verenter vel ſumunt, vel tractant gravis-
ſimas luunt peænas.
NB. Item in Dominicali meo Dominica 4. Quadrageſimæ
leget in ſequentia themata materias elegantes.
Concio Prima.
rexus: Panis Euchariſticus: omnia deſiderabilia in ſe continet.
Concio Secunda.
Per mare e Poœnitcntix Euchariſtiam ſumpturus, ſe paret.
PFro Feſto §. §. §. Trinitatis.
NB. Legat Dominicale meum fuper hoc feſtum.
Concio Prima.
Ab hoc trino, myſterio SSS. Trinitatis, venit omne bonum.
Concio Secunda.
Præſentia Dei, quàm ſit proficua.
Concio Tertia.

88S. Trinitatem venerari, ſummi eſt meriti.
MKNNK In Fe-

7 IIXND E X

In Feſto ” Joannis Bapihe

Concio Prima.
Textus Evangelii: Toannes vocabitur. Luc 1.
Thema. Etas tenera ſollicitè in bonis moribus curanda eſt.
Concio Secunda.

Textus: Quis pulas puer iſte erit.
Thema: Bonus juvenis, optimus vir.

Concio Tertia.

Textus: Quis putas puer iſte erit.
Thema: Malus puer, peſſimus vir.

In Feſto &8. Petri & FPauli.

Concio Prima.

Textus: Quem dicunt homines eſſe filium hominis, Matth. 16.
Thema: Superiores habeant bonam famam.

Concio Secunda.

Textus: een dicunt homines eſſe ſilium bominie, Gr. alij Eli-
am
Thema: Superior ſi bonam habuerit fämam, ſubditos ſibi,
placidè ad virtutes perſuadebit.

Concio Tertia.

Textus: Vos dutem quem me eſſe dicitis. L
Thema: Superior hallucinatur, errabit populus.

JuLIISs.
In Feſto Viſitationis B. 1.

Concio Prima.

Textus: Exurgens AMaria abiit cum feſtinatione. Luc. 1.
Thema: Omnes Viſitat, „omnibus benigna Mater eſt Maria.

Concio

THEMATUM ASSUMPTORUMM.

Concio Secunda.
Textus: Abiit in montana cum feſtinatione.
Thema: Velociſſimè juvat, & ſuccurrit Maria.
Concio Tertia.

Textus: Exultawvit infans in ufero meo.
Thbhema. Ubi Maria eſt, eſt & omnis felicitas.

In Feſto . Madalenæ.
Concio Prima.
Textus Evangelii: Mulier in civitate peccatrix. Luc. 7.
Thema- Mulier laſciva, maximum eſt urbis, & orbis malum.
Concio Secunda.
Textus: Aulier in civitate peccatrix.
Thema: In ſcelerum primicerios, & capita, vel maximè ex-
candeſcit Dei Juſtitia. .
Concio Tertia.
Textus: Remittuntur ei peccata multa, quia dilewit multum.
Thema- Contritio ſuper peccata, invenit gratiam.

In Feſto . ſacobi Apoſtoli.
Cooncio Prima.

Textus: Die, ut ſedeant hi duo filij mei, unus ad dexteram, alter
ad ſiniſtram in regno tuo. Matth. 20.
Thema- Honores, & dignitates, curæ ſunt & onera.
Concio Secunda
Textus: Dic, ut ſedeant, &t. P
Thema. Cupiditas, & deſiderium rerum terrenarum, vinculat.
Concio Tertia.
Textus: Dic, ut ſedeant, &oc.
Thema, Nimius amor, matrum, exitium eſt liberorum. .
NK)K)C 2 AUGU-

INDEX

AUGUSTUS.
In Feſto ”. Laurentii.
Concio Prima.
Textus Evang. Miſi granum frumenti cadens in terram mortu-
um fuerit. oannis. 12. .
Thema: Mortificatio corporis, vivificatio eſt mentis.
Concio Secunda.
Textus: Mortificatum, multum frultum adfert. Joan. 12..
Thema: Patientia ſemper eſt utilisſima.
Concio Tertia.
Textus: Qui amat animam ſuam, perdit eam.
Thema- Amor ſui: impedit ſalutem animæ.
In Feſto Aſumptionis B. V.
Concio Prima.
Textus: Excepit eum in domum ſuam. Luc: 102.
Thema: Convenit ſacrum corpus B. V. aſſumi in cœlum.
Concio Secunda.
Textus: Optimam partem elegit. Luc. 10.
Thema- Super omnes creaturas exaltata eſt B. V. Maria.
Concio Tertia.
Textus: Die ut me dcjuvel. MUw
Thema⸗ Aſſumitur Maria, ut nos magis juvare valeat.
In Feſto ” Bartholomai.
Concio Prima.
Textus: Aſcendit in montem orare. Luc. c. 6.

Thbemae dolitudo exquiſita eſt ad colum via-
CLConcio

THEMATUM ASSUMPTORUM.
Concio Secunda.
Textus Evangelii: Aſcendit in montem orare. H
Thema- Oratio præcedat opera, & erunt proſpera.
Concio Tertia.

Textus: Erat pernoctans in oratione.
Thema: In oratione ſi perſeveramus, impetramus.

SEPTEMBER.
⸗ In Feſto Nata Virginis.
Concio Prima.
Textus: Quæ eſt iſta, quæ progreditur quaſi auroræ. Cantic. 6.
TJhema- Nativitas B. Virginis, ſalus eſt mundi.
Concio Secunda.
Textus: De qua natus eſi Eſus, qui vocatur Chriſtus. Matt. 1.
Thbema:- Maria Suavisſimum reddidit Chriſtum.
Concio Iertia.
Textus: Liber generationis.
Thema Liber eſt Maria, in quo ſcribitur peccator, ut ſalvetur.
In Feſto & Matthia.
Concio Prima.
Textus: Vidit hominem Matth. 9.
Thema Quos Deus reſpicit, hos erigit.
Concio Secunda.
Textus: Sedentem in telonio, &.
Thema: Divitiæ communiter damnant.
RZ Concio lertia.
Textus: Miſericordiam volo.
Thema-. Miſericordiæ operibus, fit Deus propitius.

X 3 In

„

INDEX

In Feſto S. Michaelis.
Concio Prima.
Textus: Angeli eorum ſemper vident faciem Patris mei. Aatth. 18.
Thema: S. Archangelus Michael, Chriſtianorum Specialis eſt
Patronus.
Concio Secunda.
Textus: Angelis ſuis Deus mandavit de te, ut cuſtodiant te, &r.
Thema: Angeli ſunt optimi amici, in neceſſitate juvantes.
Concio Tertia.
Textus: Angeli eorum 6yc.
Thema Summo zelo S. Angeli, nobis patrocinantur.

OCTOBER.
In Feſto &§. dimonis & Jude.
Concio Prima.
Textus: Hæc mando wobis, ut diligatis invicem. Joan. I7.
Thema. Charitas ad invicem, ſemen eſt benedictionum.

Concio Secunda.
Textus: Hæc mando vobis, ut diligatis invicem, &c.
Thema- Amor zeloty pus inter conjuges, ſummum eſt malum.
Concio Tertia.

Textus . odit vos mundus, ſcitote quia me priorem wobis odio
abuit.

Thema- Odium ducit ad interitum.
NOVEMBER.
In Feſto Omnium Sanctorum.
Concio Prima.

Textus: Gaudete, &; ewultate quoniam merces vt ra copioſat
in cœlis. Matth. 5. Ura copioſa eſi

Thema Sanctorum cultus, utilisſimus eſt.

Concio

THEMATUM ASSUMPTORUM.

Concio Secunda.

Textus: Beati pauperes Spiritu.
Thema Paupertas, virtutum eſt magiſtra

Concio Tertia.

Textus: Beati qui lugent.
Thema. Lugere ob Deum offenſum, ſanctificat.

In Feſto ö Martini.

Concio Prima.

Textus: Lucerna corporis tui, eſt oculus tuus. Luc. cap. 11.
Thema- Intentio bona, dat formam operi.

Concio Secunda.
Textus: Ut qui ingrediuntur lumen videant.
Thema. Exemplum bonum ſuperiorum, trahit ad ſequclacn.
Concio Tertia.

Textus: Vide, ne lumen, quod in te eſt, tenebræ ſint.
Thema. Examen conſcientiæ quotidianum, vtilifſimum.

In Feſto J. Leopoldi.

Concio Prima.
Textus Evang. Homo quidam MNobilis. Lucæ cap. 19.
7 bema: Timor Domini nobilitat.
Concio Secunda.

Textus: Dedit ei Secen mnas.
Thema. Liberalitas, facit felicem.

Concio Tertia.

Textus: Eris poteſtatem habens ſupra decem crvikater.
Thema: Manſuetis, favet Deus.

In

INDEX THEMATUM ASSUMPTORUM.

In Feſto b Catharina.

Concio Prima.
Textus: Simile eſt regnum cœlorum decem Virginibus. Matt. I5.
Thema: Virginitas, ac caſtitas, Colo digna eſt.
Concio Secunda.
Textus: Simile eſt regnum cœlorum decem Virginibus.
Thema: Caſtis ſpecialiter favet Deus.
* Concio Tertia.
Textus: Ornaverunt lampades ſuas. .
Thema: Mulier compta, nocet ſibi, & aliis.

In Feſto J. Andreaæ.

QConcio Prima.
Textus: Mittentes rete in mare. Marci cap. A.
Thema- Labor honeſtus beat.

Concio Secunda.
Textus: Secuti ſunt eum.
Thema. Vocantem Deum ſequi, ſalvat animam.
. Concio Tertia.
Textus: Venite poſt me.
Thema⸗ Crux, & tribulatio, eſt Chriſtianis fruétuoſisſima.

Benevolo Lebtorà Salutem!
Reverendiſſimè Authoris Dominicale Seoundum, ſive Addstamen-
tum, non ſolum Conceptibus, ſed & Hiſtoriis utiliſſims, re-
fertum exhibet etiam Bibliopola in emolumentuw vergens
mavimum.

DECEM.

—

630 † 83 1
2ð

„

IN FESILO S. NICOLAI,
Euge ſerve hone; Matth. Cap. 175. Thema.
Eleemoſynam dare „ quia ſuperflua habent, te- Tertus.

Ominum communis opinio eſt, elee-Exordium.
moſynam dare, pauperibus ſubvenire, eſſe
4 liberæ ſuæ voluntatis ac diſpoſitionis; ſi
pauperi aliquid elargiuntur, non dubitant,
NA ſe bonum opus facere, & promereri, ſi ve-
VArd non dant, etiam non peccare, aut de-
K= mereri: quod utiquè erroneum valde eſt ju-
dicium; conabor ergo hâc Concione demonſtrare; divites, ab-
ungdantes, de ſuperfluis teneri eleemoſynam dare, ac indigen-
tibus ſubvenire; adeoque non eſſe liberæ ſuæ voluntatis, dare,
vel non dare, ſed teneri ex præcepto, conſequenter eleemoſy-
nam dare, omittentes peccare, & demereri. Probam inci- Textus Sa-
pio Sacræ Scripturæ textibus: Divitibus hujus ſæculi præcipe, facile cræ Scri-
tribuere; hortatur Paulus Timoth. ep. I. cap. 6. & iterum 2. ad bpturæ.
Corinth. cap. 8. ſcribit ad divites, & ſuperflua poſſidentes: Ab-
unndantia veſtra ilorum inopiam ſuppleat, ut & abundantia veſtræ ino-
pie ſit ſupplementum. Eccleſiaſticus pariter hortatur cap. 4. De-
clina ſine triſtitia aurem tuam pauperi, & redde debitum; debiti no-
mine S. Hieronymus eleemoſynam intelligit: Verba S. Pauli ad
Romanos 13. ſic interpretantis: Reddite ergo omnibus debita: Po-
teſt etiam eleemoſynam debitum appellari. Audiamus deſuper plu-
res SS. Patres: Ad juſtitiam pertinet illud, quod ſupereſt, diſtribuere Patres.
indigentibus. Concionatur S. Thomas de Villanov. Dom. 4. poſt S. Thomas
Paſcha. Admonendi ſunt, qui jam, quæ poſſident: miſericorditer tri- deVillan.
Feſtivale. . A buant,

2 – NEESTC S§ NICOLAd1A.
bhuant, ut à cœleſti Domino diſpenſatores ſe poſitos ſubſidiorum temporali-

um agnoſcant, & tantò humiliter præbeant, quantò aliena eſſe intelligunt,
*. Erexo- quæ dispenſant. S. Gregorius parte 2. paſtor. admonit 2r. Diſpen-
. ſutorem conſervorum te ex Dominicis facultatibus eſſe cognoſce, nec
exiſtimes, quod omniq ventri & deliciis tuis terra producat? quæ in ma-
nibus habes, commiſſa tibi magis, quàm conceſſa cognoſce. Perorat
8. Ambro- S. Ambroſius in c. 4. Eccleſiaſtici. Opes cum ſint ad ſolam neceſſi-
AKus. tatem date, ſi &tera non impertiuntur pauperibus cum iniquitate te-
8. Bernardi- nentur. Scribit S. Bernardinus fuper mammonam iniquitatis:
nus, tom. 2. ſerm. in Dom. I. poſt Pentecoſt. Concludo cum Vincen-
Vincentius tio Bellovacenſe in ſpeculo morali: lib. 3. d. 19. part. O. ſic de
Bellonac, danda eleemoſyna ſcribente: Jub præcepto legis naturæ, Slegis
divinæ, & etiam legis poſitivæ; lex enim naturalis Præcipit proximum
diligere, nectantummodo affatu, ſed effettu. Divina gratia S. Spiri-
tus implorata, deſuper Conceptus pandam.
CONCEPTUS I.
Neymmo negat, ad proximum diligendum quemvis ex præcepto obligari,
ſic Salvatore præcipiente: Diliges proximum tuum ſicut teipſum. Dilectio ve-
rò ut vera ſit, opus requirit: ſic docente S. Joan. Ep. 2. c. 3. Non diligamus
verbo & lingua, ſed opere, & veritate. Si ergo dilectio proximi in re, & ope-
re eſt præceptum, ergo proximo indigenti de ſuperfluis eleemoſynam
dare, eſt præceptum, eſt obligatio, eit debitum. Ita docet S. Thomas
2. J. 71. cap. I. Hæcin præcepto ſunt, (de eleemoſyna loquitur) quatenas di-
ledtio proximi, eſt in præcepto. .
CONCEPTUS II.
Hugo Cardin. in Pf. III. obſervat; Eleemoſynam, & opera Charitatis
in Scriptura, idem, quam juſtitiam ſonare: ſic Matth. cap. 6. Chriſtus hor-
tatur: Attendite, ne juſtitiam faciatis coram hominibus: fſcilicet, eleemoſynam;
unde Verba Pſ. 33. Accipiet miſericordiam, 70. legunt: Juſtitiim, Hebræus:
Eleemoſynam, quaſi eleemoſyna idem fonat, ac datio ex Juſtitia. Aſt datio
ex Juſtitia, non eſt datio liberi arbitrii, fed eſt datio ex debito „ & præce-
pto, ergo eleemoſynam dare de ſuperfluis, eſt Ppræceptum; Indicant hoc

verba Eecleſ. cap. 4. êò
“Hr coNτW— ν II L
Eleemoſ)nam pauperis ne defraudes: Quæ verba ita explicat Dionyſius
Carthuſ. Injuſtè de imale⸗ pauperibis ſuperhuit, E ipſi dett:
Nunc autem fraus & dolus, actus eſt contra Juſtitiam. Audiatur S. Augu-
ſtinus: Aiena rapere convincitur, qui ſuperfinua Pauperibis non elargitur. Et
S. Chryſoſtom. tom. 2. Conc. 2, de Lazaro habet: Non ſolum rapere aliena,
verum etiam tua non impertiri cæteris, & rapina eſt, && fraudatio, & ſpoliatio. Ergo

degu-

GCONCIO PRIMA. . 3
de juſtitia eſt, debitum eſt, de ſuperfluis dare eleemoſynam. Eleganter in
hunc finem perorat S. Ambroſius: Indigentium panis eſt, quem detines, nudo-
rum veſtimentum eſt, quod recludis; pretium captivorum eſt pecunia, quam ab-
ſcondis; ideò tot indigentibus injuriarés, quot ſubvenire potes, nec ſubvenis, nanm
ideò Deus conceſſit uni multa, ut onæ erogationis præmia conſequatur.
. C&ONCEPTUS IV.
S. Joannes Chryſoſtomus hom. 37. ad Populum: Superſiua habentes,
Procuratores & diſpenſatores Pauperum intitulat: Zuarum rerum 6 homo es
diſpenſator, non minus quam qui Eccleſiæ Bona diépenſat: Nonad hæc recepiſti, ut
in delicias abſumeres, ſed ut in eleemoſynas erogares: nunquid non tua poſſides? res
ſunt tibi oreditæ ſive ex labore, ſive ex hereditate poſſideas. Naturali enim Jure,
ut obſervat S. Thomas de Villanov. in Dom. 4. poſt Paſcha: Bona mundi
omnibus hominibus ſunt communia, & ſolum jure Gentium Dominium
hujus vel illius rei in Petrum & Paulum tranſit, non quidem in integrum,
ſed ſolam ad ſtatus decentiam & indigentiam; quod ſuperfluum eſt., ad
pauperes ſpectat, titulo Juris Naturalis, cum & pauperes ſint creaturæ
ad imaginem Dei, Deus verò indifferenter ad uſum & ſuſtentationem
imaginis ſuæ, hominis inquam, qua providus Pater omnia creaverit. Er-
go ſuperflua divitis, non ſunt ſua, ſed eſt portio pauperum titulo Juris
Naturalis, & ex præcepto SS. Pp. deſuper audiantur: Non de tuo largiris
pauperi, ſed de ſuo reddis, quod enim commune eſt, in omnium uſum dutui, 72
Jolus non uſurpas, omnium eſt terra, non divitum. Ita S. Ambroſius lib. de Na-
buchod. cap. 12. Quam bellè ſcribit S. Thomas à Villanova de S. Martino
Confeſſore: Et unde obſecro illa tua ſunt? feciſtine tu illa? Ideo tua, quia ufur-
paſti ea tibi, nam omnibus communia creavit altiſſimus. An tibi ſoli terra germi-
nat herbas? arbores ferunt fruttus, bruta generant fœtus! Probter oce⸗ meum
tuum lege permittuntur, hdc conditione, ut qui abundaverit, in igentium pe-
nuriam ſuppleat, ſi non ſupplet, raptor & homicida eſt, quia, quem non paviſti, Oc=
eidiſti, quæ non dediſti, rapuiſti.
CONCEPTUS V.
S. Baſilius hom. 6. in deteſt. Divites ſuperflua poſſidentes, pauperum ac
indigentium cœlum nominat: explico hanc S. Docétoris aſſimilationem ex
cap. I. lib. Geneſ. hic legitur, Deum creâſſe cœlum & terram, cœlum di-
tiſſimum, ſole, luna, ſtellis fulgens, econtra terram pauperem, Yerra eras
inanis & vacua. Iterum: Locum unum in terra fecit Deus aquis abundare;
centum alias partes terræ ex penuria aquæ areſcere: Congregentur aquæ
quæ ſub œlo ſunt, in locum unum, & appareat arila. O Deus optime! ad quid
Ccœlum tam dives eſt? partem unam terræ abundare feciſti aquis? fors
coœlum ſibi ſoluùm dives ſit, ſibi ſolum luceat, illuſtret, calefaciat? fors
mare, aquarum copia pro ſe tantum abundet? illam ſolam partem terræ
D A 2 hume-

4 IN FESTO S. NICOLAI,
humeétet? minimè ſic: Deus Cœlum fecit dives, ſole, luna, ſtellis, re-
giones ſupernas illuminet, ſed & in pauperem terram indeſinenti influat
operatione; illam, jam ſolis radiis ac calore fovendo, jam refrigeranti-
bus roris, ac pluviæ guttulis recreando. Fecit Deus mare abundare
aquis, ſibi abundet, ſed penes per occultos meatus, & canales reliquis
aAridæ terræ partibus ſe infundat;, per fontes rivos ſe communicet, prata,
ſylvas, hortos humectet;, adaquet. Sic pariter ſe habet cum divitibus, &
pauperibus, Dei bonitas fecit divitem & pauperem, dives abundet ad ſta-
tůs ſui excellentiam, & decentiam; ſuperflua verò divitiarum in paupe-
res; indigentes profundat; de iis, quæ ſuperſunt, pauperibus commu-
nicet, tribuat, elargiatur: Quam præclaré S. Auguſt. ſerm. de eleemoſ.-
Quidquid vobis Deus plus, quàm opus eſt, dedit, non vobis ſpecialiter dedit, ſed per
vos aliis erogandum transmiſit.
CONCEPTUS VI.
LucæIz. de Divite abundante adeò, ut horrea augere, dilatare cogere-
tur, obſervat S. Auguſtinus, quòd repentè contra eum fatalis ſententia pro-
ſcripta ſit: Stulte, hac nocte repetent ù te animam tuam: morieris, ad Dei tri-
bunal ſiſteris, quis dubitat,; æternum condemnandus. Quid putatis hic
dives peccavit? an fors abuſus eſt divitiis; aut injuſtè rapinis, furtis, frau-
dibus divitias congregavit? alterius facti meminit Scriptura: Habebat mul-
ta hona repoſita in annos plurimos; deſuper S. Auguſtinus: Non aliena rapere
diſponebat, non de cujusquam vicini agris accipere, non limites perturbare, non
pauperes exſpoliare; ſed uberes tantum fruttus ſuos conſervare ſtudebat, eur ergo
à divina, & nunquam errante juſtitia condemnatus eſt? reſpondet cita-
tus Sanctus: Quia divitiis abundabat; & tenaciter conſervabat;, audit:
Stulte, hac zodte repetent animam tuam. Ergo eleemoſynam dare non ſu-
pererogationis, ſed præcepti actus eſt, de ſuperfluis dare indigentibus divi-
tes tenentur; cum ſuperflua ſteriliter recondere, æternum damnet.
LEpilogu.] Hortor ergo cum S. Paulo 2. ad Corinth. c. 8. Abundantia
veſtra illorum inopiam ſuppleat, ut & abundantia veſiræ inopiæ fit ſupplematum.

IN PESTOQ S. NICOLAI,
CONCIO SECUNDA.
rexu. Domine! quinque talenta tradidiſti mihi, ecce
alia quinque ſuperlucratus ſum. Matth. 25.
rma. Eleemoſyna cuivis obvio pauperi data, placet
Deo, illamque largiter prœmiat.

The-

CONGCIO SECUNDA.

—

NsQeadA; Hema meum allegatum ipfc unigenitus Dei Filius Exordium-
S teſtare voluit; Matth. cap 12. Qulcunque potum de-
S

derit uni ex minimis iſtis calicem aquæ frigidæ tantum in
nomine diſcipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem
ſuam. Sæpius etiam eleemoſynæ meritum in Scri- Textus Sa-
ptura deprædicatur. Fiducia magna erit coram Deo cræ Scri-
eleemoſgna, omnibus facientibis eÄam: Tobiæ c. 4 Fneratur Domino, Pturæ.
qui miſeretur pauperis, & viciſſitudinem ſuam reddet: inquit Salomon
Prov. c. 19. & iterum cap. 22. Benedicetur, de panibus enim ſuis de-
dit pauperi. Et iterum, 28. cap. Qui dat pauperi, non indigebit. Da-
te, inquit æterna Veritas, & dabitur vobis, menſuram bonam, & con-
fertam, & coagitatam, & ſupereffuentem dabunt in ſinum veſtrum. Luc. Sanéti Pa-
c. 6. Patres audiamus: Fœcundus eſt ager pauperum, cito reddit do- tres.
nantibus frudtum, via cœli eſt pauper, Eek quam venitur qd Patrem, in-
cipe ergo erogare, ſi non vis errare. Hortatur, & ſcribit S Auguſt. S. Augaſti-
ſerm. 25. de verb. Domini. Et iterum in epiſtola: Si vis eſe bonus us.
mercator, fœnerator egregius, da, qund non potes retinere, ut accipins,
quod non potes amittere, da modicum, ut recipias centublum, da tempo-
alem poſſeſſionem, ut conſequaris æternam hæreditatem. Confultè
S. Gregor. in Reg. Quidquid tribuitur pauperi, ſi ſubtili conſideratione S. Gregorius
penſatur, non eſt donum, ſed mutuum, quia, quod datur, multiplicato Papa.
Frudtu ſine dubio percipitur. Egregiè S. Chryſoſtomus ſerm. ſuper 8. Chryſlo-
illud: Nolite theſ. Melius ſervatur pecunia, quæ in dextera pauperis mnus
collocatur, anc calumniator non extorquet, invidus non criminatur, a
non aufert, fur nodturnus non diripit, ſervus fugam meditans non inva-
dit, ſed ſemper eſt tua, ſemper integra, ſemper ſalva. Et hom. de je-
jun. & eleemoſ. Manus pauperis eſt Abrabhaæ ſinus, ubi quidquid pauper
accipit, mo& reponit, &œli theſaurus eſt manus pauperis, quod ſuſeipit,
ne in terra pereat, reponit in cœlum, &c. da ergo pauperi, ut des tibi,
quia quidquid pauperi dederis, tu habebie. S. Antonius Paduanus in S§. Antonius
eap. jejunium ſcribit: Meemoſgna non ſolum animæ confert medici- Paduanus.
nam, verum etiam temporale lucrum procurat. Perpulchrè S. Am- S. Ambro-
broſius ſerm. 67. c. 5§. Eleemofßynam faciens, ipſe Pigficit, qui largi- ſius.
tur; Aurea ſunt verba Petri Chryſologi ſerm. 14. Quod Abel paz- S. Petrus
us ſit, quod ſervaverit mundum Noë, quod Abrabam fidem ſuſcepit, Chryſolo-
quod Modſes legem tulit, quod Petrus crucem reſupinus aſcendit, Deus Sus.
tacet, & hoc clamat ſolum: Quod comedit pauper, in cœlo prima eſt
eſurientis annona, prima ſtipendia pauperis trattantur, erogatio paupe-
ris prima divinis ſoribitur in diurnis. Perpulchra eſt ſententia S. Bo- S. Bonaven-
naventuræ tom. 6. in diæt. ſalut. tit. II. Eleemoſynæ ramis arbo- tura.
rum ſimiles ſunt, ſicut enimarbor, ramis ſuperfiuis præciſis, melius frulti-
4d 3 KRKcat,

6 IN FESTO S. NICOLAI,

FRicat, ſi qui de proprio eleemoſgnam facit, Dominus reſiduum multi-
plicat magis. Implorata S. Spiritůs gratia deſuper Conceptus

pandam.
CONCEPTUS I.
Levitici cap. 25. præcipiebat Dominus Deus terræ cultoribus, agrorum
ac ſatorum Dominis, ut ſex annis fructus colligerent, ſeptimo verè
anno nil de terræ proventibus, & agrorum fructibus perciperent, ſed
omnia ſata, & fructus pauperibus relinquerent; ita textus: Sex annis ſe-
res agrum tuum, C ſex annis putabis vineam tuam, colligesque frudtus ejus, ſepti-
mo autem anno Sabbathum erit terræ requietionis Domini. Agrum non ſeres, G&&
vineam non putabis; quæ épontè gignet humus, non metes; & uvas primitia-
rum tuarum non colliges, ſed erunt vobis in cibum, & advenæ, qui peregrinan-
tur apud te. Notare libeat verba textũs: Et advenæ, qui peregrinantur apud
te. Præcipitur Oeconomis, ut ſeptimo anno nil de fruétibus colligant,
& tamen promittit Deus: Erunt vobis in cibum, tibi, C ſervo tuo, & an-
cillæ, & mercenario tuo, jumentis tuis, & pecoribus. Septimo anno de fructi-
bus nil colligere licuit, ſed omnes pauperum uſui relinquere præceptum
erat, & tamen larga ſuoſtentatio domũs à Deo promittitur, & ſubminiſtra-
batur, ut noſcamus, eleemofſynariis, miſericordibus erga pauperes nil un-
quam de mediis neceſſariis defuturum, Deum mirabiliter iis proviſurum.
Si panem das, hunc habes ſolum, inquit S. Chryſologus: Frumenta paupe-
ribus erogata in propria horrea ſecuriſſimè reponuntur; quæ pauperibus
offeruntur, indeficienter permanent, & rehabentur cum ingenti lucro.
Quod David Pſal. III. indicat.
CONCEPTUS II.
Diſperſit, dedit pauperibus, juſtitia eus manet in ſeculum ſeculi. Optimè
dicit David, eleemoſynarium dando pauperibus diſpergere: cur diſper-
gere? explico me praxi agriculturæ: Bonus œconomus in agrum granum
diſpergit, & ecce pro uno grano diſperſo colligit 10. & plura: Videmus
puteum vel fontem aquas largiſſimé diſpergere, & quò plus aquarum
diſpergit fons, eò copioſiores, limpidiores aquæ affluunt; puteus magis
hauſtus, magis abundat. Dicendo ergo regius Pſaltes, eleemoſynarium,
quæ pauperi dat, diſpe Pere, alludit ad naturam ſeminantis grana, & pu-
tei aquas largè profundentis; ut ſicut granum in agrum ſparſum in de-
cuplo redditur, aquæ hauſtæ redeunt abundantiores, ita quod pauperi da-
tur, Deus decuplo abundantius reddit, atque refundit; eft hic Conceptus
Sancti Chryſoſtomi ita concludentis: Diſperguntur, quæ non manent, & ac-
quiruntur manentia. Accommodè quoque S. Clemens Alexandrinus lib. 3.
lade. c. 7. in cap. 4. Cantic. Quemadmodum quicunque putei ſcaturiunt, éx-
bauſti in priſtinam menſuram revertuntur, ita etiam elargitio, quæ eſt bonus fons
beni⸗

CONCIO SECUNDA. „
benigmitati⸗ Potum ſitientibus communicans, rurſus augetur, & repletur. Nun-
quam enim fſine ſpeciali incremento donata egentibus bona non revertun-
tur: Pietatis promptuarium, Locupletum eſt ærarium; inquit Nazianz, orat.

pro S. Baſilio.
CONCEPTUS III.
David Pſalmo' 80. teſtatur, quomodo DEUS Hebræes divitiarum co-
Ppiis nobilitaverit, frumenti adipe, mellis ac lactis ſuavitate nutriverit:
Cibavit eos ex adipe frumenti, O& de petra mellis ſatiavit eogs, cauſalem tan-
tæ abundantiæ adicribit Philo Hebræus lib. de charitate; nempè eleemoſy-
næ, ac benignitati Judæorum erga pauperes: patet ex lib. Levit. cap. 19.
Ubi DEUS hoc præceptum Judæis dedit: Cum meſſueris ſegetes terræ tuæ,
uon tondebis asque ad ſolum ſuperficiem terræ, nec remanentes Picas colliges, ne-
que in Vinea tua iacemos, & grana decidentia congregabis, ſed pauperibus G
Peregrinis carpenda dinittes. Ex hoc præcepto eleemoſynæ, & benignitatis
erga pauperes à Judæis ſideliter impleto, inquit Philo, crevit Judæis tanta
benedictio, & divitiarum copiæ, ut eos DEUS adipe frumenti, ſuavitate
mel is paſceret, audiatur Philo: Vetat colligi ſpicas ex manipulis prolapſas, ſimul
divitibus conſulens, ut aſſueſcant, ſua communicare libheraliter: Notare lbeat
verba: Divitibus conſulens: quaſi opportunior ſit ad' inerementandas divi-
tias exhibita pauperibus eleemoſyna, quàm grana fundis aratro proſciſſis
commiſſa: granum namque terræ commendatum multis indiget, ut in
culmum ſurgat, & ſerenti tributum ſolvat, ſcilicet tempeſtivis ventorum
flatibus, benignis ſtellarum influxibus, opportunis pluviarum imbribus,
& temperatis ſolis ardoribus; at eleemoſyna, cum DEUM ſibi debito-
rem habeat, omnem intemperiem fruſtratur, & miſericordia miſeri-
cordiam nanciſcitur. Perorat perdoctè Naxera commendatio in Judic.

Cap. I7. S. 55. —G
CONCEPTUS IY.
Sequentem ſe turmam hominum Chriſtus deſiderat ſaturare: Apo-
ſtoli 7. Panes offerunt, quos per Apoſtolos mandat populo diſtribui. A-
eepit ſeptem panes, gratias agens Jregit, O& dabat diſcipulis ſuis, ut apponerent,
E appoſuerunt Turbeæé. Marci cap. S8. Notat hic S. Chryſoſtomus in Catena, hos
ſeptem panes penu Apoſtolorum fuiſſe: Verba Sancti ſic ſonant; Diſcamus
autem hic, qui voluptati attendimum, qua comedebant mirabiles iſi viri, magni.
Panes ergo proprios, & ſuos, Apoſtoli, Turbæ eſurienti benignè ceſſerunt,
ac maribus pPropriis elargiti ſunt: Appoſuerunt Turbæ. Populo nunc nu-
mero. millium ſatiato vadunt Apoſtoli fragmenta colligere 3 Et ſiſta-
lerunt quod ſuperaverat de fragmentis . ſportas: Notate: iidem Apoſtoli, qui
7. ſuos panes pauperibus largiti ſunt, ſeptem ſportas, ſepties plus, quam
de pane appoſuerunt, collegerunt; ut videas, quantis incrementis redeat

ͤ ꝗWQQ. IN FESTO S. NICOLAI,

— —

ad dilargientem, indigenti præſtitum, & miſericorditer dilargitum: per-
pulchrè deſuper Naxera in Excurſus morales lib. I. Regum cap. 25.
Part. II. § 19. Supereſſe tantam reliquiarum copiam non ſolum fuit ad
evidens potentiæ Dominicæ teſtimonium, ſed ad reddendum eleemoſy-
næ debitum, non elemoſyna elt ingenium, incrementandi divitias, &
compendium promerendi benedictiones copioſas. Concludit Conce-
Ptum hunc S. Auguſtinus Epiſt. 122. Offcium impertiendi, meritum erit acci-
Piendi. Hoc indicant Verba Abigail, I. Regum cap. 25.

CONCEPTUS V.
David miſit nuncios ad Nabal, ut dignaretur ſibi, ac ſuis viétualia ad-
miniſtrare, quodcunque invenerit manus tua, da ſervis tuis. Conjunx Nabal,
Abigail, poſtulata à Davide intelligens, ait: Ecce David miſit nuncios de de-
ſerto, ut benedicerent Domino noſtro. Abigail petitionem Davidis, vocat
benedictionem: petitio Davidis erit eleemoſynæ; Abigail, eleemoſynam
dicit benedictionem; quaſi fortunam optimam, rerum copiam, & abun-
dantiam, penes pacem, ſanitatem, incolumitatem Abigail eleemoſynario
Prædicis: Ita concludit Abulenſis quæſt. 6. Dicuntur Ri benedicere, quia
Juando petunt, imprecantur bona, ſit fratribus meis & tibi pax, & domui tuæ Pax
vomnibus, quæcungquebabes, ſit pax. S
. CONCEPTUS VI.
Eccleſ. cap. II. monet: Da partem ſeptem, nec non & octo, quia ignoras,
quid futurum fit mali ſuper terram. Quia ignorat homo, quid mali ſuper
terram eventurum ſit, hortatur Salomon, largiter dare: contrarium ſua-
det mundus, quia ignorat homo quid mali, quæ penuria, caritas annonæ,
quæ miſeriæ, infortunia ingruere poſſint, opes congreget, nummos re-
ſervet, ſubſtantiam augeat unde in malo ingruenti vivat, & in adverſa
fortuna ſe tueatur. Aliter Salomon præcipit: Nempè hominem ſibi opti-
mè conſulere, ut ei non deſint media in neceſſitate, liberaliter quæ habet,
quæ poſſidet, elargiatur, diſtribuat. Da zartem 7. nec non ρRW. concludit
Lyranus: Quia ignoras quid futurum ſit malum, & abillo liberari poſſis per opera
Pietatis impenſa indigentibus. Vis, ne unquam media tibi deſint, da pau-
peri, vis cenſum augere, & in futura calamitate tibi optimè providere,

pauperum miſerêre.
CONCEPTUS VII.
Canticorum cap. 4. Dilectus variè deſcribit Sponſam ſuam, dicit il-
lam fontem ſignatum, ſeu clauſum, & ut fons clauſus eſt, nihil ei elogii
ubertatis adſeéribit: iterum dicit, Sponſam eſſe fontem apertum, fontem
hortorum, puteum aquarum falientium, & continuò miram abundantiam
ac ubertatem ei adnectit: Fons hortorum, puteus aquarum viventium, quæ
Huunt impetu de Libans: deſuper S. Gregorius: Copioſus diteſcit puteus, dum
imper-

.
bal,
e de.
vocat
nan
Abun⸗
nario
lin
ehur

Norls
ſupet
1 C⸗
nonz,
05 ke⸗
Ayenſ
opti⸗
labet,
cludit
pal
dere,

til.

ogii

tem
lam

.
H

er⸗

impertit. Quo noveris eſſe ingenium ad augendas divitias, laudabili lar-

CONCIO SECUNDA. 9

gitate impertire, & indigentiæ pauperum miniſtrare, qui egentis levat mi-
ſeriam, ſalutis, & temporalium bonorum ſibi audauget copiam.
CONCEPTUS VIII.
Pſalmiſta Regius ſignatè liberalitatem DEl erga corvos deprædicat.
Pfſal. 145. Qui dat jumentis eſcamipſorum, & pullis corvorum invocantibus eum.
Naxera commentatur: Illa invocatio non tam videtur petere, quam ſibi
debita alimenta juxe quodam exigere. Unde corvus jus ad Dei largita-
tem acquiſivit? Cànſalem allegat Euthymius: Dicunt aliqui, quod cum ille,
qui ſummæ bonitatis eſt fons, juſtam Eliæ Brophetæ in Juiæos indignationem mollire
cuperet, famem induxit, ut ſatietatis frudtus caſtigaret, & illum præparavitnutrire
corvo. Scriptura teſte: I. Regum 17. Corvi quoque deferebant ei panem α
carnes manè, ſimiliter panem, & carnes veſperi. Corvi alebant pauperem Eliam
in deſerto, hoc eſt Jus quæſitum ad DEl largitatem, cum Elias à corvis
fuerit alitus, corvus præ cœteris volucribus exegit, quæ Dei famulo præ
cOteris alimenta impertivit. Solvere namquè DEUStenetur, quod pau-
peribus impertitur.
Haortor ergo omnes cum Tobia: c. 4. Quomodo poteris, ſic eto miſeri-
cors, ſi multum tibi fuerit, abundanter tribue, i exiguum, libenter impertiri ſude;
præmium enim bonum tibi theſaurizas in die neceſſitatis, quoniam eéleemoſyna ab

ommni peccato, & morte liberat, & non patietur animam ire in tenebias. Fiqucia

magna erit coram ſummo DEOeleemoſyna omnibus facientibus eam. Amen.

IN FESTO S. NICOLAI,

Ecce alia quinque ſuperlucratus ſum, Matth. 25. Terus.

Eleemoſyna pauperibus domeſticis, acextremè Trhema.
egentibus elargita, maximum eſt opus miſeri-
cordiæ, omnibus gratiis divinis remuneratur.
Leemoſyna, cuivis obvio pauperi data, placet DEO, Exordium.

. B .
Een mercedem certam habet, & prœmium, eleemoſy-
2π na vero pauperibus extremè & occultè egentibus,
quales ſunt pauperes domeſtici, qui ignis ſævitia,

aquarum violentia, belli injuria, aut alio quovis
infortunio ad extremam inopiam redacti ſunt, præ-

fiita, quam maximè DEO placet, ſumme, & omni genere gratia-
B

Feſtivale. rum

10 IN FESTO S. NICOLAI,
Textus Sa-rum remuneratur. Audiamus S. Scripturam: Cum effuderis ani-
cræ Scri- . zZonti . j
pturæ. mam tuam ſurienti, E animam afßittam repleveris 5 (quæ autem
anima magis afflicta, paupere domeſtico?) orietur in tenebris lux
tua, & tenebræ tuæ erunt ſicut meridies, & requiem dabit tibi Dominus
Deus tuus ſemper, & ſplendoribus implebit animam tuam, &oſſa tua li-
beravit, & eris quaſi hortus irriguus, & ſicut fons aquarum, oujus non de-
ficient quæ. Iſaiæ cap. 58. Salomon hortatur Proverb. 24. Qui
trahuntur adinteritum, liberare non ceſſes. Et iterum Eccleſ. cap. 12.
Benefac juſto, & invenies retributionem magnam, Eſi non ab ipſo, oertè
à Domino. S. jacobus habet c. I. Religio munda, & immaculata abud
Deum, && Patrem hac eſt, viſitare c Ms & viduas in tribulatione eo-
S8S, Patres. Tum. Audiamus etiam: Beati illi, qui ſubveniunt miſeris, quoniam
eis rependitur, ut per miſericordem egenum, de miſeria liberentur.
S. Auguſti- S. Auguſtinus de Serm. Domini. Beatus quibus intelligit ſuper ege-
8. eo, num canit David Pfſal. 40.: deſuper Leo Papa Serm. 4. de colleétis.
Quid ſibi vult hoc intelligere? ad intelligendum ſuper egenum && pau-
perem ſollicita benignitate eſt vigilandum, ut quem modeſtia tegit, Gα
verecundia præbedit invenire poſſimus: ſunt enim qui palam poſcere, qui-
bus indigent, erubeſcunt, & malunt miſeria tacitæ egeſtatis affigi, quàm
publica petitione confundi: Intelligendi ergo ili ſunt „ & ab ocoulta ne-
ceſitate reſervandi, ut hoc ipſo amplius gaudeant, cum & paupertati eo-
rum conſultum fuerit, & pudori; liberandi propter hoc à damnatione
S. Ambro- perpetua, nam in die mala liberabit eos Dominus. Egregie S. Ambro-
ſus. Qius lib. 2. de Officiis c. 26. Videndus eſt tibi pauper, qui te non videt,
requirendus ille, qui videri erubeſcit?; clauſus in carcere occurrat tibi,
ægrotus mentem tuam perſonet, qui aures non habet perſonare. Opti-
Caſſiodo- è Caſſiodorus in Pſal. 40. Intelligeſuper egenum, qui petenti tri-
rus, buit, honum opus effcit, qui verò tacentem intelligit, beatitudinem ſine
ulla dubitatione conquirit. Implorata S. Spiritus gratia deſuper Con-
ceptus tribuam.
CoONCEPTUS I..
Confrmatio.] Indubiè ſibi Michas promittit Judicum cap. 17. lar-
gam DEl benedictionem, & omnia proſpera: Wunc ſtio, quod benefaciet mihi
Dominus. Unde ſcit? quæ merita, quæ bona opera allegat, vi quorum
DEI benedictionem, tam ſecurè ſibi promittit? adeò meritorum opus
Michæ fuit eleemoſyna, charitas, quam pauperi Levitæ, ſponte ſua exhi-
buid: hiſtoria ſacra ſic habet, Levites egreſus de civitate Bethleem Juda, peregri-
natus eſt in montem Ephraim, ibi in domum Michæ bparumber divertit, quem Mi-
Chas ſdaviſſim ſuſcepit hoſpitio, & licet pauper indigens Levita eleemo-

Ob aanc, pauperi domellico, (qualis Levita erat) liberalem eleemo-

ſvaa n non peteret, Michas tamen ultrò tribuit: Implevit manu ejus.

.

CONCIO TERTIA. II

ſynam præſtitam, ſecurè ſibi promittit Michas: Wunc ſeio, quod henefaciet

mihi Dominus. Eleemoſynam etiam obvio pauperi præititam præmiat
DEUS, eleemoſynam verò pauperi domeſtico exhibitam, omnium maxi-
mè, ac ſecuriſtimè DEUS remuneratur mirè benedicendo, ac benefacien-
do. Sic ſubſcribit S. Ambroſius 2. Offic. cap. 16. Nio enim, qui plus contu-
Jerunt, plus abundſſe; Pauperi autem domeſtico, & extremè egenti dare,
conſideratis circumſtantiis, plus eſt dare, major eſt eleemoſyna, ergo plus

Aabundabunt, majus præmium referent, pauperum domeſticorum qui miſe-
rentur, ac benefaciunt illis. Teſtis ſit David.

CONCEPTUS II.
Summoperè DEUS benefecit, David, dum tantum animum ei præ-
ſtitit, ut adhuc puer paſtoricius proſtraverit magnum illum gigantem
Goliath: Tanta fortuna non viribus David, ſed ſpeciali gratiæ & adjuto-
rio divino adſcribenda eſt, quæ merita habet David? Allegat meritum Sa-
cra Scriptura I. Regum cap. 17. Dixit NHai ad David filium ſuum: Accipe fra-
tribus tuis Ephi polentæ, & decem panes iſtos, & curre in caſtra ad fratres tuos, &c.

Surrexit itaque David mane, 0. & onuſtus abiit, ſicut præceperat ei. Iai r. Da-

vid, ut ex textu liquet, non obviis mendicis, ſed fratribus hic & nunc in
caſtris (ut ſæpius contingit) egentibus, ac domeſticis pauperibus opem
tulit, panes eis attulit, famem conſolatus eſt, exinde ſpecialem benedictio-
nem meruit, tantam fortunam, & victoriam conſecutus eſt. Hic Conceptus
eſt Rabbani in gloſſam citatum caput. David Ephi polentæ, id eſt, trium mo-
diorum menſuram fratribus detulit, Goliath in fronte percuſſus ruit. Ergo beni-
gnitas, miſericordia, eleemoſyna, pauperibus domeſticis exhibita ſingulari-
ter ac ſummè à DEO præmiatur. Uherius hoc eſt expertus David.

CONCEPTUS III.
Non ſemel, ſed ſæpius quàm clementiſſimè à ſe perſequente Rege
Saul, conſervatus eſt David, incolumis evaſit, mirabiliter ſe protegentem,
achuvantem manum, & opem divinam expertus eſt, cauſalem meritorum
David dictat ſacer textus 2 Regum 22. Convenerunt ad eum omnes, Jui erant
in anguſtiis conſtituti, && oppreſſi eære alieno, & amaro animo, & fadtus eſt eorum
Princeps. Manifeſtè hic indicatur David pauperum Domeſticorum fa-
ctum eſſe Patronum, fautorem, & defenſorem, & talem ſpecialiter fovet,
tuetur Deus, protegit, juvat, defendit. Non potuit invidia Regis Saul
iniqua exſpectatione non fruſtrari, dum conſtat David ſublevatis paupe-
ribus communiri. Saul prædator injuſtus, montes aréta circuit indagi-
ne, luſtrat curioſis oculis Sylvas, verum David pauperum patrocinio pro-
tectus, omnes clauſit iniquitatis conatus, & perverſitatis adſultus. Con-
ceptum hunc dictat Angelomus apud Gloſſam: Convenerunt ad eum omnes.
qui erant in anguſtia, &. Zunc ille ſecurus, quaſi auxilium ei fuiſſet adjettum,
B 2 venit

12 IN FESTO S. NICOLAI,

venit ad Regem Moabitarum. Grande David adjiciebatur auxilium, dum
pauperes foti, inopes alti, ejus circumeingebant latera, & abigebant peri-
cula. Eleemoſyna ergo pauperibus domeſticis exhibita pro impenetrabili
ſcuto & contra adverſitatum fluctus: Qui ſic alienam redimit calamitatem, ob-
Miſtit ſuæ: concludit Naxera §. II.
CONCEPTUS IV.
Prudentiſſima Abigail per nuncios David penuriam, quam in deſerto
pateretur, intelligens, eſtinavit tulit ducentos panes, & duos utres vini, G&
quinque arietes codtos, & quinque fata polentæ, & centum ligaturas uvæ paſſæ, .
I. Regum cap. 25. Hæc obtulit David inquiens: Suſeipe benedittionem hanc,
uam attulit ancilla tua tibi Domino meo. Notate: Munera indigenti David
oblata, benedictionem vocat; cur benedictionem? Benedictio eſt omnis
boni ditatio, munera indigenti oblata Abigail benedictionem vocat, id
eſt, omne bonum, ſpeciales divitias, honores, ac proſperitates datori affe-
rens. Habet eleemoſyna pauperibus domeſticis largita, locupletiſſimum
Zrarium unde ſolvat, quidquid egentibus charitas ſubminiſtrat. Teſtes
produco Berzellai, ſenem Tobiam, & viduam Sarephtanam-
CONCEPTUS V.
Deſcribit lib. 2. Regum cap. I7. quomodo Berzellai David à facie
Abfolon in deſertum fugienti obviam proceſſerit, & adjutorium præſti-
terit, Regi nunc extremè indigenti neceſſaria ſubminiſtraverit. Et Ber-
zellai Galaadites de Rogeli, obtulerunt ei ſtratoria, tapetia, & vaſa fictilia,
frumentum, & hordeum, & farinam, S0. Suspicati enim ſunt populum fame &&
ſiti fatigari in deſerto. In hoc Capite nulla fit mentio, quod tanta urba-
nitas, benignitas, mifericordia indigenti Regi exhibita, Berzellai re-
munerata ſit, an larga D El benedictio emanſit? minimè, ſummoperè,
omni modo,- & genere DEUS prœmiavit, & benedixit: Legatur cap. 19.
lib. 2. Regum, hic videre eſt, quod Scriptura extollat Berzellai grandæ-
vam canitiem, deprædicet divitias, enarret gratias, & favores à Rege
David collatos. Berzellai quoque Galaadites ſeneæ valdè, id eſt, octogena-
rius, G&c. fuit quoque vir dives nimis, G&o. dixit itaque Rex ad Berzellai, veni me-
cum, ut requieſcas in Jeruſalem. Senem Berzellai Aulam faſtidientem,
aſſumit David Berzellat filium. Mecum tranſeat Camaam, & ego faciam
ei quidquid tibi placuerit, & omne, quod petieris, à me impetrabis. Provecta
ſenectus, theſauri & divitiæ, favor & gratia Regum ac Principum, per-
magna ſunt Dei dona ac uberes benedictiones; omni modo, in omni
genere Berzellai ſubſidium indigenti Regi præſtitum, DEUS prœmia-
Sit: Ita ſubſcribit doctiſſimus Sanctius in hunc locum: Fuit hic homo dives,
Juia Davidi, dum eſſet in caſtris, ad militum ſubſidium magno uſui fuit. Sic enim
textus 2. Regum cap. 19. Ipſe (Berzellai) præbuit alimonia Regi, dum mora-
retur

=e— à —

1 àW

☛ —

.

CONCIO TERTIAA 13
retur in caſtris. Eleemoſyna ergo indigentibus pauperibus domeſticis præ-=
ſtita, eſt tellus illa fertilis, fructus in centuplo benedictionem afferens.
CONCEPTUS VI.
Quantas non Dei benedictiones ſenſit ſenex Tobias: Ipſe longiſſima
vita fruitur; completis annis centum duobus ſépultas eſt honorificè in Ninive.
Tob. M. Rex Salmanaſar Tobiæ favebat: Dedit illi Deus gratiam in conépe-
&u Regis, Salmanaſar, & dedit poteſtatem quocunque vellet ire, habens libertatem
quaæcunque facere voluiſſet. Tobiæ C. I. Filius Tobiæ Angeli conſortio ho-
noratur, cenſus augetur &c. Ingreſſa eſt etiam poſt ſeptem dies dara uxor filii
Ejus, Sene familia ſana, & pecora, && cameli, & pecunia multa uxoris, ſed &&
ila pecunia, quam receperat à Gabelo. Tobiæ II. Omnes has Dei largas benedi-
Riones Archangelus Raphael eleemioſynis Tobiæ adſcribit: Eleemoſyna
morte liberat, & facit invenire miſericordiam, & vitam æternam. Eleemoſynæ
autem Tobiæ erant ad pauperes domeſticos, ad cives in captivitate Babylo-
nica, qui ſua aliquando optimè habuerunt, nunc autem injuria hoftium

indigebant. Omnia; quæ habere poterat, quotidiè concaptivis fratribus Go. im-

Pertiret. Tob. Cap. I-& iterum: Yobias quotidiè pergebat ad omnem cognatio-
nem ſuam & conſolabatur eos, dividebatque unicuique, prout poterat, de faculta-
tibus ſuis, eſurientes alebat, nudizque veſtimenta præbebat; & mortuis atque occi-
ſis ſepulturans ſollicitus exhibebat. Eleemoſyna ergo pauperibus domeſticis
exibita, eſt omnium felicitatum copioſa vena, eſt favorum Principum,
honorum, divitiarum, ac longæ vitæ aurifodina.
CONCEPTUS VII.
Orbis ſtupet ingentem benedictionem, quam liberaliſſimè DEUs in-
dulſit mulieri illi, de qua Sacra Hiſtoria lib. 4. Reg. c. 4. modicas guttas

olei, quas reſiduas habuit, ita DEUS ei multiplicavit, ut multa vaſa, ac

urnas repleverit, quo oleo divendito, exſolvit debita contraéta, ac im-
poſterum ſe, ac filios ſuos decenter enutrivit: Audiamus Scripturam:
Propheta ait ad mulierem: Dic mibi, quid habes in domo tua? at illa, non

habeo ancilla tua quidquam in domo mea, niſi parum olei, quo ungar, cui ait:

vade, pete mutuo ab omnibis vicinis tuis vaſa vacua non pauca, && ingrediens
claude oſtium tuum ſuper te & ſuper filios tuos &&. Tvit itaque mulier, claufit oſti-
um ſuum ſuper ſe, & ſuper filios ſuos, illi offerebant vaſa, G& illa infundebat; cum-
que plena fuiſſent vaſa, dixit ad filium, affer mihi adbuc vas, & illa infundit, non
babeo, ſtetitque oleum. Unde hæc mulieri, ac familiæ, tam larga benedictio?
Secundum Doctores Hebraicos & Latinos inquit Lyra: Mta mulier, fuit
uoOr Abdiæ: De Abdia autem legitur 3. Regum cap. 18. Cum interfice-
ret Jezabel Prophetas Domini, ille tulit centuin Prophetas, & abfoondit eos
quinquagenos, & quinquagenos in ſpeluncis, & pavit eos pane & aqua.

Tempore Regis Achab & eazabel, magna perſecutio orta eſt in

B 3 Prophe-

144 IN PESTO IMMACULATE CONCEPT. B. V.

Prophetas Domini, qui expulſi Regno exilium patiebantur, verè facti pau-

peres domeſtici, hos Abdias cum uxore ſua benigne fovit, quantum fa-

cultates ejus admittebant, aluit; & hæc eleemoſyna exulibus his paupe-
ribus prætita meritum ſunt, tam largæ benedictionis, divitis olei afflu-
xus. Sandti in neceſſitate paſti, mulieri, filiisque vaſa ampliſſima mutuarunt, ut
opportuna ſortiretur auxwilia ab is, quibus miſericorditer præſtiterat alimema.
LEpülogus.] Concludit Tilmannus. Jeremias quandam ſpeciem pau-
pertatis; abſinthium & fel amariſſimum nominat: Recordare paupertatiss
D. transgreſſionis meæ, abſinthii && fellis. Jerem. cap. 3. Hæc amariſſima pau-
pertas, eſt domeſtica paupertas, longè acerbior, amarior, quam mendico-
rum obviorum, longè enim magis dolet, quod mordet intrinſeeè, quam
quod affligit extrinſecè, aſt paupertas domeſtica eſt dolor & afflictio non
tam extrinſeca, quàm intrinfeca, rectè ergo paupertas abſinthii & fellis.
miſeria maxima, & acerbiſſima; hujus, hortor cum Jeremia Threnorum 3.
Recordare, præ mendicis obviis, horum miſerere, & benedictio pinguis, ac
copioſa, temporaliter, & æternum ſequetur. Lui inteligit ſuper egenum
&οpauperem, canit David Pſ. 40. Beatus, qui intelligit: inquit Caſſiodorus
hic. Qui eleemoſynam tacenti, & ſolùm ſuſpiriis poſtulanti (qualiter ſo-
lent pauperes domelſtici) elargitur, occultè egentibus miſericorditer ſuc-
currit, beatus eſt, felix inquam in terris, beatus in cœlis. Lui petenti tri-

buit, honum opus effcit, qui verò tacentem intelligit, beatitudinem ſine ulla dubi-

tatione conquirit. Concludit Caſſiodorus.
IN FESTO IMMACIILATAX
CONCEPTIONIS B. V.
CONCIO PRIMA.
rexu. De qua natus eſt OESUS. Matth. cap. 1.
Thema. Beatam MARIAM Virginem, ſine macula con-
ceptam eſſe probatur.

s N inſigni templo Saronenſi, Mariam Virginem
ſine labe conceptam, & lili ſymbolo dignoſce-
2 re licet, quod ſpinis circumdatum epigraphen
refert: Augent, indecora, decorem. Spinæ in-

Exordium.

quam candorem lilii: Lilium Virgo Maria à

Sponſo Cantic. 2. intitulatur: Sicut lilium in-

ter Pinas, ſic amica mea inter flias Adæ. Lilium

Maria,

3

IS

e⸗
fi⸗
bi⸗

em
le⸗

in⸗
1

U-

CONCIO PRIMA. 15

Maria, ob nimium candoris decorem, undeS. Epiphanius lib. de S. Epiphe
laud. Mariæ: Virgo eſt lilium immaculatum, ſublimior Angelis fadta
eſt, Juperior ipſis Cherubim, & Seraphim placens Chriſto Regi, à Deo
in honore eſt habita, tanquam ancilla digna, & ſantta Mater, Materim-
maculata. Perpulchrèé Serlogus: in Cantic. Veſtigio 18. §. I. n. 8. Serlogus:
Nam ſicut mirabile eſt inter ſenticoſa, ferruginea, lilium undequaque for
moſum, & blandulum, & candidum prodire, ſic ſtupendum fuit, corrupta
generis humana mſſa, cuntctisque ſpinæ originalis delicti transverbera-
tis, Mariam absque nævo' concipi. Eleganter ſcribit Adam à S. Vi- Adamà
tore de Immaculata Concept. Virg. in aſſumptione: Flos de ſpinis, S. Victore.
ſina carens, ſios ſpineti gloria. Petrus Damiani de laud. Virg. in- petrus,
quit: Germinavit Virga Jeſe, ac de tortuoſa radice generis humani in Dam.
rettitudinem erumpens, omnem ignorat nodoſitatem. Mater eſt imma-
6eulata: Verba ſunt Origenis, hom. I. in diverſ. Mater incorru-
pta, mater intatta, quæ neque perſuafione ſerpentis decepta et, neque
ejus affatibus venoſis infetta eſt. De hac (ſacritiſſima inquam Vir-
Sine Maria) propter honorem Dei, nullam prorſus, cum de peccatis agi-
tur, habere volo quæſtionem, perorat S. Auguſtinus. Audiamus & 6, Auguſti⸗
8. Thomam in ſententiis diſt. 44. quæſ. unica, ar. 3. ad tertium: nus,
Boteſt aliquid increatum inveniri, quo nibil purius eſſe poteſt in rebus core-
atis, i nulla contagione peccati iniquinatum ſit, & talis fuit B. Virginis
Puritas, quæ à peccato originali, & actuali immunis fuit. Concludo
cum Idiota de contemplat. B. V. c. 2. Ei A e es in tua con-

Origenes.

ceptione, ad id ſolum effetta, ut templum Dei eſſes Atiſſimi: tota pul-

chra es generatione VZerbi Divini, qui eſt ſplendor paternæ gloriæ, qui eſt
candor lucis æternæ, & ſpeculum ſine macula &ρ. Zota igitur pulchra es

Virgo glorioſſima, non in parte, ſed in toto, & macula peccati ive mor-

talis, ſive venialis, ſive originalis non eſt inte, nec unquam fuit, nec erit;

Jed adeſt tibi omnis gratia naturalium bonorum, ſpiritualium chariſma-

tum, & Cœleſtium donorum. Implorata S. Spiritus gratia, Concepti-
bus perpulchris Mariam Virginem ſine labe conceptam probabo.

CONCEPTUS I.
[Oonfrmatio] S. Joannes Evangeliſta narrat: cap. 19. Sabat juata

crucem Jköll, mater eſju. Myſterio plenum eſt, quod Virginem ſub cruce

Stare dicat: Concutitur cœlum, devolvitur terra, & dum arbor crucis
erigitur, cadit lux ſolis, obnubilatur dies, cunéta fatentur caſum, &
quaſſata jacent, ſola Mater ſtat immota, Stabat juxta crucem Jkötl Mater eius.

Cur ſtat ſub cruce, cum pietatis officium, & maternus amor expoſceret,

dolore concuti, contriſtatam, & dolentem gemitus pondere ſterni, &
quaſſari? Aſtobruant licet immenſi dolores materna viſeera , transver-
berent

16 IN FESTO IMMACULATE. CONCEPT. B. V.

berent medullas, non cadit mater, concuſſo mundo ſtat ſub cruce imme⸗
bilis: cur ſtat adeo firma, & fixa? dicam cauſam ex S. Anſelmo: hic San-
ctus docet in Cant. 8. Crucem, in quam affixus fuit Chriſtus Dominus,
ex illo ligno arboris illius, de qua Adam & Eva fructum vetitum come-
dentes ceciderunt, in peccatum originale totum genus humanum præci-
pitarunt, compactam, ac fabricatam fuiſſe: Verba S. Anſelmi ſic ſonant:
Legitur in libris Græcorum, quod de eademarbore, in qua peccavit Alam, ramus
quidam allatus fuerit Jeroſol)mam, & ihi plantatus excreverit in magnan arbo-
rem, de qua poſtea ſit crux Domini, ut eX quo mors venerat „eodem vita
reparetur. Sub cruce, ſubilla arbore ſtat Maria, ſub qua totum genus hu-
manum concidit; indicando; communis caſus ruinam ſe non ſentire,
ſub arbore ubi omnes homines conciderünt ob culpam, Mariam ſtare
immobilem per gratiam. Stat B. Virgo ſub crucis umbra, ut lethale um-
braculum, quod omnes profligavit, Ipſi Virgini minimè nocuiſſe colli-
gatur, & immaculata, immunis à peccato Adæ intelligatur.

CONCEPTUS II.
Dilectus in Canticis Sponſam: B. V. Mariam ſæpius Amicam vocat⸗
Amica mea, formoſa mea, Cantic. 2. & cap. 5§. Cur ſignatè Amicam vocat ²
Amicitia, ab amore, conjunctione cordium, derivatur, amicitia omne
odium ac rancorem excludit; Amica ergo vocatur Maria, ut quam Deus
ſemper amavit, dilexit, ei conjunctus fuit, quam culpæ expertem mum-
quam odit, nunquam aſpernabatur, hinc immaculata, quæ primordialem
gratiam, quam reliqui homines perdiderunt, feliciter ſemper retinuit,
conſervavit. Quæ enim ſanttificata in utero, ac ab omni labe originali fuerat
liberata, gratiæ plenitudinem, quam mente perceperat, portendebat exteriui. I-
lam profettò adhuc in matris utero decubantem adamavit Verbum, ſibique in
Genetricem elegit, Atpotè ſuperabundanti jam beneditctione præventam, jamque
§. Spiritus magiſterio deputatum. Perorat S. Laurentius Juſtinianus, ſerm.

de Nativ. B. Virginis.
CONCEPTUS III.
Angelus ad Mariam inquit: Luc. cap. I. Ave Maria plena: Et ite-
rum : Spiritus Sandtus ſuperveniet in te: & ſuperaddit : Inveniſti enim gra-
tiam apud Deum. Omnia hæc verba ſunt myſteriis plena: Ave, dicit
Angelus ad Mariam, hoc verbum AVE, S. Bonaventura in ſpeculo, &
S. Thomas de ſalutatione Angelica ſic explicant: AVE: nempe, A, eſſe
particulam negativam, & VE, idem eſſe ac VE., quaſi Angelus dicat per
AVE, 6 Maria, A, te, eſt omne V.Æ; V.τ autem ex peccato oritur, ita
Albertus Magnus lib. de laud. Virg. Ex peccato ſecutum eſt triplex væ; væ
&næ, væignorantiæ, G& væ Culpeæ; V culpæ triplex, originalis, actualis, & venia-
;; ſine iſto triplici væ fuit B. Virgo Maria. Dicendo ergo Angelus ad Ma-
riam

ita

UII⸗

ll⸗

eat,
at
mne
Deus
Wn⸗
lemn
llit,
leret
I.
lein
nee
lenn.

ite⸗
gyr.
dicit
A
per
Itd
1
-
1a⸗
An

ab originali præſervando.

CONCIO P?RIMA. v

riam AVE, & ſimul dixit: A Te Maria, omne VÆ. peccati eſt, tam origi-
nalis, quàm actualis: ita Fulbertus Carnotenſis relatus à gloſſa, AVEMa-
ria eletta, & inſignis inter flias, quæ immaculata ſemper exſtitiſti, ab exordio tuæ
ereationis. Poſt Ave, dicit Angelus Mariam gratia plenam. Quæſtio eſt:
quæ eſt illa gratia, quæ plenam eſſe Mariam Angelus aſſerit: S. Fulgentius
reſpondet: eſſe gratiam primæ innocentiæ, quæ in Maria ſemper perman-
ſit: Cum Angelus dicit; gratia plena oſtendit ex integro iram excluſam primæ ſen-
tentiæ, & plena benedidtionis gratiam reſtitutam. Ita Fulgentius: deſuper excla-
mat S. Anſelmus, lib. de Concept. V. cap. I12. O beneditta inter mulieres, quæ

Angelos vincis puritate; propterea Angelus dicit ad Mariam; Inveniſti enim
gratiam: non dixit accepiſti, ſed inveniſti: Ult ſignificaret equidem, quod ſola
Maria fuit, quæ illam gratiam invenit, quam perdiderat protoplaſtes, quæ origina-
lis fuit, inquit Biel ſerm. I. de Concept. Addit quoque Angelus: Speritus
Sandtus ſuperveniet in te: deſuper Lyranus: Bene dixit ſuperveniet in te, quia

Prius venerat spiritus Santtus ſuper Virginem adbuc in utero Matris exiſtentem, illam

CONCEPTUS IV.

Ezechiel mirabilem ſuam viſionem deſcribit cap I. Quaſ Aſpectus la-

picdis ſapphiri fimilitudo Zhroni, & ſuper fimilitudinem Thronl ſimilitudo qua
WeA Adcſer. Thronus hic B. Virgo eſt, aſpeéctus hominis E

throno, eſt Verbum incarnatum Chriſtus Jeſus; thronus Maria V. ſimilis
lapidi ſapphiro dicitur, cui ſapphiro? Sapphirus diàaphanus eſt, undiquè

clarus, & fulgens, Mariam undique claram, fulgentem, nitidam, albeſcen-
tem, immaculatam deſignat: ita Galatinus lib. 7. cap. 18. Similitudo Thro-

ni, vel ſolii, ſive ſedes, eſt glorioſa Mater Meſſiæ, ſuper hunc ſimilitudo hominis,

Jui eſt Dei filius incarnatis, ſeu Meſſias. Dicit aſpetctum ſimilem ſapphiro, ut in-

nuat intemeratam Virginis puritatem, ut enim ſapphirus eſt diaphanus, & clarus,

ita Virgo ſemper fuit immaculata, & clariſſima absque originali peccato.

CONCEPTUS V.
S. Joannes Apocalyp. 12. narrat, ſe vidiſſe quid portentoſum & mi-
rabile: Signum magnum apparuit in œlo, Mulier amicta ſole, & luna ſub pedi-
bus ejus, O in capite ejus corona ſtellarum duodecim. Viſionem hanc Joannes
vocat ſignum, ſignum inquam Aſtrologicum, id eſt; unum ex 12. plane-
tis, quæ Zodiacum componunt; quas planetas ſol de menſe in menſem
verſat atque inviſit: & vocat S. Joar s Viſionem illam: Signum ma-
gnum, id eſt, mirabilem ſiderum cor rentiam ac conſtellationem, ſed
in quo ſita eſt hæc mirabilis ſiderum cencurrentia? indicat eam S. Joan-
nes: nempe in concurſu ſolis & lunæ, ſol & luna, in ſplendore, & ortu
ſuo ſimul comparent. Obſervant nunc Aſtrologi, quando ſol cum luna
convenit, ſimul ſtant & oriuntur, tunc lunam neque eclipſim neque um-
Feſtivale. bram

1f8 MN FESTO MMACULTATE CONCHPTIONIS, B. V.

bram pati. Luna ſæpius comparatur B V. Maria, pulchra ut LEuna, ut pri-
mum hæc Luna orta eſt, in inſtanti Conceptionis Virginis vidit S. Joan-
nes ſolem gratiæ divin cum Virgine Maria concurriſſe, in quo concurſu
Eclipſis & tenebræ non conincidunt, ac ſignificatur, Mariam Virginem in
inſtanti, & momento conceptionis ſuæ, eclipſim, ac defectum noxæ ali⸗
eujus paſſam non Fuiſſe „umbras peccati non ſuſtinuiſſe; ſieque ſine Ori⸗
ginali peccato conceptam eſſe.
CONCEPTUS VI.
Advertit quoque Sanctus Bernardus ſerm. in ſignum magnum:
S. Joannem ſignatè deſcribere ſub pedibus Mulieris viſ?, lunam poſitam,
Luna ſuh pedibus ejs: Cur ſub pedibus eſt Luna? Lunam noſcimus men-
ſtruè deficere, ſunt & qui maculas in Luna notant : Luna ergo ſub pe-
dibus Virginis Mariæ, defectus, & maculæ, non ſunt in, ſed infra Mari-
am, amiéta eſt ſole & ſtellis, tota eſt luminoſa, tota elara, tota lucida,
fine peccato, ſine macula originalis delicti. Ita Bernardus eitatus: De-
fedtus omnis ſub ea, & quicquid aatte ſeu corruptionis eſt, excellentiſſima
quadam ſ. ublimitate præ cœ&eris omnibus excedit, &G Nupergreditur creaturis.
CONCEPTUS VII.
Dilectus Cantic. . Dilectam ſuam: quæ MARIA eſt, dicit cubare
in meridie: Ubicubes in meridie. Cur rectè Meridiem Virgini aſſignat, cur
non mane, vel veſperum, quod aptius eſt ad quietem? Doctiſſimus Velas-
quez advertit : In meridie, ſolis lucem eſſe clariſſimam, & calidiſſimam,
meridiem ergo aſſignat Sponſæ, omnimodam ejus claritatem, purita-
tem, ac luminis gratiarum ſplendoréem indicando : Ita S. Bernardus in
cap. I. Cantic. Candidiſſimus ſanè && altigimus hujus mulieris amidtus, cujus
omnia tam excellenter irradiata noſcuntur, at nibil in ea, uon dico tenebroſum,
ſed obſeurum ſaltem, vel minns lucidum, ſed ne tepidum qiidem aliquid, aut non
ferventiſſimam liceat ſuſpicari. Quippe cum in meridiana luce nulleæ umbræ,
nulla omnino caliginis veſtigia conſpiciuntur, perfectz, & omnimodæ
puritatis, meridiei imago eſt; ac proindè ad primævam illam munditi-
am & pulchritudinem, in qua five cœleſtes Spiritus, ſive primi parentes
creati ſunt, MARIA opportunè refertur, uti ad Adami innocentiam Ma-
riam retulit Petrus Damiani in Serm. de Aſſumpt. In meridiana lumine ille
brimus Parens Creatus éſt, factus ad imaginem conditoris. Sine macula ergo
concepta eſt B. V. Maria, uti concludit Regius Pſaltes, Pſal. 45.
CONCEPTUS VIII. .
Adjiuvabit eam, mane, diluculo. Quod eſt illud Mane & dilueulum?
Reſpondet S. Hieronymus: Ortus eſt matutinus, inſtans conceptionis
B. Virginis, tunc jam patrocinatus eſt Deus, ſuppetias tulit, præelectam
ſuam matrem à peccato Originali præſervando-.

[Epi-

. CONCIO SECUNDA.R. 15
LEpilogis.] MARIAM ergo virginem ſine macula conceptam devo-

⸗ . . . .
”M tiſſimè non tam hodiè quam indies, tota vita noſtra colamus, veneremur.
i ut ipfſius Patrocinio à maculis peccatorum, vera contritione abluti, mun-
l di, ac puri, coram tremendo tribunali ſtricti DEl Judicis aliquando com-
Ni. Pareamus.

le⸗ De qua natus eſt EUb. Matth. Cap. I. ATerti.

n, Sine macula eſt Maria, quia ſingulariter præ- Thema.
venta.
A. Ebpiphanius Serm. de Laud. B. V. variis honorum Exordium.
titulis Mariam Virginem deprædicat: Vocat il-
lat lam Lampadem u⅝e lucem geſtans inextinguibilem,
Cur D, ole ſplendidiorem; UIrnam auream, continens in ſe
til & Manna cœleſte. MWare Spirituale, habens in ſe gem-
s m Chriſtum. Splendidum cœlum, imprebenſibilem portans
mach Deum. Mariam vocat Richardus à S. Victore cap. 23. in Cantic. Pa-
ha⸗ radiſum, de qua fons egreditur gratiarum. Hugo de S. Victore Serm.34.
ün de Inſtitut. monaſtica, maximis encomiis Mariam deprædicat:
s Maria Virgo verè eſt aurora clariſima, quo ſuo magnifico ſjubare præce-
lin, dentem Patrum claritatem innovavit. Et ergo aurora veræ lucis præ-
In ventione, fios pulcbritudine, favus dulcedine, viola humilitate, roſæ
dbre, charitate, lilium ſuavitate, vitis fructificatione, quodvis aroma, bona
nod opinione; Caſtrum in ſecuritate; muris && turris in fortitudine; pro-
hafi pugnaculum defenſione; columna rettitudine; Sponſa fidei; amica di-
entes ledtione; Mater fœcunditate; Virgo integritate; Domina dignitates
Mr Regina Majeſtate; Ovis innocentia; Agna mundicie; Columba ſimpli-
ui citate; Turtur caſtitate; Wubes protetione; Luna augmentatione;
eo Sol conſummatione; Paradiſus plenitudine; egregiè Idiota de con-
templ. B. V. c. 2. Quodcunque donorum alicui ſandtorum unquam
datum fuit, tibi non fuit uegatum, ſed Sandtorum omnium privilegia,
mn! omnia habes in te congeſta, nemo æ&ualis eſt tibi, nemo major niſi DElIS.
onis Hæc eſt incorrupta illa terra, loquitur de B. Virgine S. Bruno in
lan Pſalm. 101. Cui benedixit Dominus, & ab omni propterea peccati con-
tamine libera, per quam vitæ viam agnovimus, G enigim verita-
. 2 tem

2⸗ IN FESTO IMMACULATXZ CONCETIONIS B. V.

tem accipimus. Unde S. Gregorius Neocæſ. Or. 2. meritò ſimula-
orum immaculatum Puritatis, G integritatis Mariam dicit. Divina
S8. Spirits gratia implorata Conceptibus probabo.

CONCEPTUS I.
Arcam illam, quæ naufragante mundo Noëmo portum attulit: B. Vir-
ginem Mariam ſine macula conceptam figurâſſe, nemo ambigit: Ita Heſi-
chius hom. de Deip. B. Virgo et Arca, Arca Noë latior, longior, luſtrior; WMa
erat animalium Arca, hæc autem Arca vitæ; Ma corruptibilium animalium, hæc
incorruptibilis vitæ, Ila Noë, hæc verò ipſius Noë factorem portavit; Ma duas,
&& tres cognationes, & manſiones habebat, hæc dutem univerſum Trinitatis com-
lementum. De Arca Noë nunc varia obſervanda veniunt. Primòo: Ex
ignis talibus compacta fuit, quæ minimè per aquas corrumpuntur, ut
ſunt ligna cedrina. Secundò: Ab infra, tam ab extra Arca linita fuit;
Item non in modum navis, ſed in modum Domus undique tecta, & clau-

ſa fuit, ut neque inferius, neque ſuperius gutta, quæ Arcam penetraret,

madefaceret, vel tangeret. Tertid: Quèò magis aquæ multiplicarentur,
& excreſcerent, eò magis Arcam in ſublime elevaverunt. Hæc omnia
congruunt Virgini Mariæ; Ex incorruptibilibus lignis fabricata eſt Arca
hæc: Quaſi cedrus exaltata ſum in libano. Eccleſ. 24. Quaſi cedrus corru-
ptioni minimè ſubjacens: Undique clauſa eſt hæc Arca, Virgo Maria;
Hortus concluſus, fons ſignatus. Cant. 4. Unde nec gutta diluvii peccati ori-
ginalis intravit, teſte Sponſo Cantic. 4. Zota pulchra es amica mea, & macula
non eſt in te. Nocuerunt aliis aquæ diluvii peccati originalis, ac planè
obruerunt, Maria Virgo his procellis ſemper exſtitit ſuperior, in apice
divinarum gratiarum collocata; Ab æterno ordinata ſum, inquit, ex antiquis.
Maria ergo immaculata eſt.

CONCEPTUS II.

Dilectus in Cantic. Mariam Columbam nominat: Ina eſt columba
mea. Cant. 6. Columba utique Noëtica, uti eam compellat S. Bonaventu-
ra in ſpec. lect. 9. Zu es illa fideliſſima columba Noë, quæ inter ſummum Deum &&
mundum diluvio ſpirituali ſubmerſum mediatrix fideliſſima exſtitiſti. De colum-
ba Noëtica legitur, quod extra Arcam pes ejus non quieverit, quod ſuper
nullam arborum, ac frondium reſederit: Cum non inveniſſet pes ejus, ubi re-
quieſceret, reverſa eſt ad eum in Arcam, Geneſ. cap. 8. Et cur columba illa
non ſedit, non quievit ſuper unum ramuſculum, vel frondem, ut aliàs
hoc genus avium aſſolet? Advertit Lyranus, quod omnes arbores, & fron-
des, à generali diluvio, ſordibus, luto, ac fœcibus infecti, inquinati fue-
rint; non reſedit ergo ſuper ramum ſordibus infectum, ne inquinaretur,
ſed immaculata maneret; Verba Lyrani ſic ſonant: Dicendum, quod ex
diuturna mora aquarum ſuper terram, non erat deſiccata adbuc, ſed erat quaßi lu-
I.

W

la.
n

Wr.
lel
M
bet
us,
om.

,Ut
futt;
clal.
let,
ntut,
Dmnn
Atca
oru.
aria;
1ori⸗
ſarle
U
ice
ur.

ende
entu⸗
1
lum⸗
ſher
ire⸗
r
dis
fon⸗
fue⸗
turt,
er

laud. V. Mundæ à peccato.

CONCIO SECUNDA. 2
tum, in quo non libenter quieſcit columba. Columba Noëtica eſt Maria, pro-
pterea, quod ſuper lutum peccati ne momento quidem reſederit, ſola, &
unica à peccato originali, àſordibus Adæ, immunis, & puriſſima perman-
ſerit, immaculata ſemper. Hoc indicare intendit Sponſus adeò dilectæ ſuæ,
quæ Maria eſt, pedum pulchritudinem laudando.
CONCEPIUS III.
LQuum pulebri ſunt greſſus tui in calceamentis, filia Principum, Cantic. 7.
Cur quæſo à pedibus, à greſſu ſponſa deprædicatur? Notare libeat; per
pedes, & greſſus, PP. intelligere peccatum origmale, quod malos affe-
tus, ac inordinatos appetitus poſt ſe trahit, ac omnes homines malè or-
dinatis paſſionibus inquinavit, juxta Pfalm. 48. Iniquitas calcanei mei circum-
dabit me. Hinc Chriſtus diſcipulorum ſuorum lavit pedes, non verò legi-
tur lavifſe pedes Mariæ Virginis; cur hæc à lotione pedum exchuditur?
Aucdiamus, quid Chriſtus dicat Petro: Qui lotus eſt, non indiget, niſi ut lavet
pedes: defuper S. Ambroſius: Plantam lavare debebat, habebat enim primi ho-
minis de ſucceſſione peccatum, quando enim ſupplantavit ſerpens, & perſuaſit erro-
rem, ideò planta eus abluitur, ut hæreditaria peccata tollantun. Maria ergo à
lotione pedum excluditur, imò à greſſu, à pedibus laudatur: ad innuen-
dum; à peccato Mariam immunem eſſe, primum inſtans conceptionis,
rimus ingreſſus Mariæ in hunc mundum, jam pulcher fuit, ac mundus
à ſordibus peccati originalis, ita conchudit Conceptum hunc Simmachus:
ita ex Hebræo, textum: Quam pulchri ſunt greſus G&c. vertendo: Quam pulů-
chri ſunt primi greſſus tui. Salomon. teſte Prov. c. 7. Viæ ejns viæ pulchræ, G&
omnes ſemitæ illius pacificæ, id eſt: inquit Richardus à S. Laurentio: de

CONCEPTUS I.
In Univerſali diluvio omnes creaturæ interierunt, præter Olivæ ra-
mum, Geneſ. c. S. At illa, columba nempè: Yenit ad illum ad veſperam, por-
tans ramum Olivæ virentibus foliis in ore ſuu. Deſuper S. Ambroſius lib. de
Noë & Arca: Gaviſus eſt vir juſtus videns fruttum de veteri ſemine aliquem re-
ſervatum, & inde collegit miſericordiæ divinæ inſigne, quod fruttum demonkraſſet,
cui non potuiſent noceré diluvia. Spiritus S. Eccleſ-24. de Maria inquit: Quaſi
Oliva Specioſa in campis. Specioſa dicit, ſemper munda, ſemper candida,
pura absque maculi. Quemadmodum igitur in Univerſali diluvio omnes
reliquæ arbores perditæ ſunt, excepta Oliva; ita omnes creaturæ rationa-
biles, in diluvio peccati Originalis interierunt, ſola Maria, myſtica Oliva
excepta, quam omnipotens Deus ab inſtanti conceptionis ſuæ præſerva-
vit; patet ulterius ex Prophetiãâ Danielis cap. 4.

C 3 CON-

22 IN FESTO IMMACULATXE CONCEPT. B. V.
CONCEPTIUS V.
Imperatum eſt à Divina Juſtitia: Succidite arborem, & præcidite ramos
jus, & ecutite folia ejus, & dièbergite fruttus, c. Verumtamen germen radicum
&jus in terra ſinite: Arbor hæc humanum genus eſt, rami, folila, & fructus,
ſunt Dei dona & grati?. Has, & hæc omnia perdidit Adam ob pecca-
tum, ſucciſa eſt arbor, concidit humanum genus peccato originali; Ra-
dix tamen & germen humani generis illæſum manſit, huic parcitum eſt.
Sed quis dicet, quæ eſt illa radix, & germen, quod in excidio univerſalis
diluvii, Originalis peccati, conſervatum eſt? dicit & nominat germen
hoc Iſaias cap. II. & eſt ſacratiſſima Virgo Maria: Egredietur Virgo de ra-
dice Jeſe, & flos de radice ejus aſcendet, & requieſcet ſuper eum Spiritus Do-
mini. Germen, radix humani generis Virgo MARIA ab interitu, ab ex-
cidio conſervata eſt, Adæ peccatum non incurrit, immaculata permanſit,

2c illæſa.
CONCEPTUS VI.
Miraculum audite Numerorum cap. 7. Virga Aaron floruit, ac amyg-
dalas fruétificavit: Invenit germindſſe virgam Aaron in domo Levi, & turgen-
tibus gemmis eruperant flores, qui foliis ditatatis, in amggdalas deformati ſunt.
S. Cyrillus Jeroſ. Ephrem. de laud. B. V. Item Bernardus ſuper miſſas.
In illa Virga Aaron, Mariam Meſſiæ Matrem intelligunt, & obſervant.
quod Virga Virginem deſignans debuerit eſſe ex amygdalo: Cur ex amyg-
dalo? Amygdala volunt Naturalitæ, ante omnes alias arbores floret, dum
reliquæ arbores adhuc nudæ, & aridæ, ab hyeme afflictæ conſiſtunt,
amygdala albedine florum compta, & candida reſplendet, ſicque omnes
alias arbores virore, & flore præcedit. Pariter B. V. primo Conceptionis
ſuæ inſtanti effloruit, venuſtaque, ac florens apparuit, eo tempore, quo
Cœteri Adæ poſteri, nudi & aridi exſtiterunt. Maria ergo ſine macula.

CONCEPIUS VII.
Quærit Jeremias cap. 18. Nunquid deficiet niæ de Petrd Libani? Libanus
Mons, idem ſignificat, inquit S. Hieronymus, quod Candidatio. Nix à
natura alba, & candida eſt, per nivem ergo, & montem Libani, Mariæ im-
maculatam conceptionem, candorem, & puritatem intelligendam eſſe.
vult Hieronymus in cap. 4. Cantic. ita Serm. de aſſumpt. Mibil eſt Candoris.
nihil eſt ſplendoris, quod non reſplendeat in Virgine glorioſa. Erat enim candida-
ta multis meritorum virtutibus, & dealbata nive candidior, Spiritus S. muneribus
ſimplicitatem columbæ in omnibus repræſentans. Aſt, cur puritas, albedo, can-
dor, ac innocentia Virginis, non aliis rebus candidis, ut byſſo, papiro, ſed
rectè nivi, ac Libano ſemper albo à nivibus comparatur? Candor byſſi,
papiri, non eſt candor innatus, aſt candor nivis à natura eſt talis, nix can-
dida concipitur, generatur, candida ſpargitur, candida in terram deſcen-

Qit.

7

—

nos
n
is,
.
N.
elt
ſals
men
⸗
Do⸗
.
nlit

ny⸗
er.
unt.
giſins.
Vant,
mnp⸗
„Qord
ſtunt,
mnes
tionis
qu

Ats

N
eim⸗
elle.
doni⸗

Gte-

̃ ᷑ ᷑LCLCLCXNCIQ0C IEKIIXEI 23
dit. Candori ergo nivis, non byſſi, aut papiri congrué MARIA com-

paratur, quia nunquam ſub tetro, & fuſco Originalis culpæ colore fuit, ſed

candidiſſimum colorem innocentiæ ſemper habuit, ab origine candida,
pura, immaculata fuit: Ita Bernardinus de Buſto in Mariali: Part. 9.

Serm. 29. in feſto nivis: Per albedinem Nivis Iriu innocentia, & puri-

tas immaculata Virginis, quæ nunquam fuit macu
catum. ßM
Epilogus.] Imploremus ergo B. Virginem, ut Abraham olim Saram:
Novi quod pulchra fis, pulchra, immaculata; dic ergo coram tremendo Ju-
dice quod ſoror mea ſis, ut mihi peccatori benè ſit propter Te immacu-
latam. Amen. — .

IN FESTO IMMACULATAX
CONCELPILIONIS,
CONCIO TERTIA.
De qua natus eſt E&NlS. Matth. Cap. 1. Tann
B. V. MARIAM, ſine macula conceptam eſſe, Thema-
ex congruentiis probatur,

ta, vel denigrata per pec-

MArgaritæ, ſen gemmæ, ac Unioni in concha ſuper orqium,
mare conſtitutæ, Academicus hanc epigraphen in-
ſcripſit: Intra uterum jam pura: S. Cyrillus Alexand.
'hom. contra Neſtorium, B. V. Mariam intitulat:
„RX— 8 Gemmam ac margaritam pretioſam orbis terrarum. Epi-
graphen quadrat: Intra Uterum jam pura. Immaculata; Audia-
mus PP. Ab originali delicto nullus excipitur, prater illam, quæ genuit Patres-
mundi Salvatorem, Laurentius Juſtinianus cap. de gradu perfe- Laurentius-
tionis. Macula non eſt in te, O MARIA, nec viciſſitudinis oöbum- Juſtiman.
bratio, tradit ſic Ambrofius Ansbertus ſuper Cantic. MARIAAmbrofius
nunquam fuit in tenebris, ſed ſemper in Lumine, habet S. Hierony- Ansbertus,
mus, in Pf. 77. Hoc inprimis adſtruere fas eſt, quod anima ipfius & ca- Hierony=
70, in qua elegit ſibi habitaculum Sapientia Dei Patris, ab omni mali- mMus
tia, & immunditia puriſſima Juerit, inquit Fulbertus Carnot. Serm. pulbertus
de Nativ. Virg. Statim at dqnima B. Virginis fuit creata, fuit ſanttifi- Carnot.
cata, & Angeli in œlis celebrarunt feſtum Conceptionis, perorat S. Vin- S. Vincen-
centius Ferrerius Serm. Z., de Nativ. Virginis. Sanè DEIlS e n ee.
ter- *

„

24 IN FESTO IMMACULATE CONCEPT. B. V.

ternus, ſicut mira ſua Sapientia creavit omnia, ſic illam benedictam
Matrem ſuam talem condidit, & ſandtificavit in tempore, qualem eam
Jandtam elegit in ſua æternitate: & talem tam nobilitate naturæ, quam
refettione gratiæ ondidit Matrem, qualem eam decebat habere ſuam glo-
rioſiſimam majeſtatem, quia in ea, & de ea, debebat ſumere, gquodin ater-
num ſihbi erat unitum unitate perſonæ, de quo exiret pretium totius libera-
S. Bernardi- tionis, juſtificationis, & beatitudinis humanæe. Concludit S. Bernar-
nus Senen- dinus Senenſ. tom. A. de Concept. B. V. art. I. cap. I. Implorata
s. S. Spiritus gratia, audiamus deſuper Conceptus.

CONCEPTUS I.
S. Bernardus in Signum magnum Chriſtam dicit eſſe novum Adam,
Mariam V. novam Evam: t nobis novum Adam reformaret, ex veteri, & Üvam
transfunderet in Mariam. Utiquè novus Adam Chriſtus, & nova Eva Ma-
ria, non minoris, ſed melioris conditionis fuerunt, quàm vetus Adam, ve-
tus Eva? Aſtvetus Adam & Eva, ſine peccato, ſine nævo, & macula creati
ſunt, ergo ſine peccato, ſine macula nova Eva: Virgo Maria. Sic ſubſcri-
bente S. Bernardino Senenſe tom 3. ſerm. 49. part. Certum eſt, quod Deus
ereavit Adam ſine peccato Originali ex limo terræ, dein de coſta ejus creavit Evam
Ene peccato: && certum eſt, quod Chriſtus incarnatus fuerit Dens && homo, & fuit
major quàm Adam & Eva, & majoris dignitatis, & tantum intereſt inter eos, quan-
tuminter Creatorem, && Creaturam: modò non eſt credendum, quod ipſe filius Dei
voluerit naſci ex Virgine ,&S ſumere ejus carnem, quæ eſſet maculata ex aliquo pec-
cato originali, imò credendum eſt, quod voluit ſumere carnem ex carne puriſima,
quod ejus mater fuerit plus quàm Adam & Eva, qui creati ſunt ſine peccato origi-
nali. S. Andreas Apoſtolus, in vita aſſerit. Sicut primus Adam, formatus
fuit de terra, antequam eſſet maledicta, ita ſecundus Adam formatus fuit de terra
Pirgine, nunquam maleditta.
Doctiſſimus Idiota in contempl. Virg. de Maria inquit: Ad hoc te fecit,
ut quod de primo opifice fuerat deformatum, per te reformaretur. Ideò Chriſtus
humanam naturam aſſumpſit, ut per Adami peccatum depravatum, defor-
matam, inquinatam, ſaueiam, infirmam naturam iterum reformaret, ſa-
naret, curaret, reſtitueret; ergo illa natura, ex qua Chriſtus carnem as-
ſumpſit, non debuit fuiſſe per peccatum Adæ infecta, corrupta, infirma,
(per ſanam enim medicinam infirmitates curantur, per ſalubria medica-
menta foventur venenata vulnera) Chriſtus autem per peccatum Adæ ve-
neno infectam naturam humanam curaturus aſſumpſit humanam carnem,
de carne, ſanguine, & lacte B. H ergo humana natura B. Virginis
peccato Adæ non debuit fuiſſe infeéta, ac venenata, ſed tota munda, ſana,

Wmaculata. Probo ulterius verbis S. Pauli,

CON-

CONCIO TERTIA. 2

n . CONCEPTUS III.
n Ad Hebræos c. 7. inquit Magnus Apoſtolus de Chriſe Domino: ZYalis
enim decebat ut nobis eſet Pontifex, ſanttus, innocens, ſegregata wveccatoribus:
l Notate: Segregatus à peccatorihus. Si fuiſſet B. V. per momentum tantum,
N. in originali, Chriſtus à peccatoribus non fuiſſet ſegregatus, ergo. Maria
h nunquam fuit in peccato, ſed ſine macula noxæ originalis concepta eſt:
nr Audiamus S. Thomam 3. part. quæſt. 4. art. 6. ad Zdum. Oportuit eum, gui
N peccata venerat tollere, eAà peccatoribus ſegregatum, quantum ad culpam, cut
Adam ſubjacuit. H
CONCEPITUS IV. J
Hun,;, David Pſalmo 44. Chriſtum dicit: Specioſum præ fiüs hominum, cauſa-
Cuun lem adneétit: Atitit Regina à dextris tuis, in veſtitu deaurato. Præ filiis ho-
Mr. minum ſpecioſus eſt Chriſtus: in quo conſiftit illud Præ: Fors quia à piis-
ne. ſima ſantiſſima matre natus eſt? aſt & à piiſſimis parentibus progenitus
Gen eſt S. Joannes Baptiſta, alia ergo qualitas in Matre Maria invenienda eſt,
lblet. ob quam filius ejus Chriſtus eſt ſpecioſus. Præ filiis hominum: & quæ
Des illa qualitas? eſt immunitas à peccato Adæ: ita Menæa Græca die 5. Ja-
nuarii ode 5. Architeltus, & Dominator omnium Deis, ut ex incorrupto utero tuo
Gi sarnem ſuſciperet, humani generis 1E PRIIATEI creavit, 6 Domina, nulli un-
nr. quam repræhenſioni obnoxia. Immaculata ſine labe concepta Virgo, illud
i Dif Præ Chriſto præſtitit, unde ſpecioſus Præ filis hominum; quod David
oet. edocere voluit quaſi cauſalem adnectende: Aſtitit Regina à dextris tuis in
, G veſtitu deaurato. A dextris ſtare, juſtorum, immaculatorum eſt, juxta
. Matth. cap. 25. Statuet oves à dextris. Aſtitit à dextris Maria, aſtitit, ergo
mnafus nunquam cecidit, nunquam jacuit in peccato originali, ſed in prima gra-
tent tia, innocentia, ſemper firma, tuta, integra permanſit. Aſtitit inſuper:

in veſtitu deaurato: Aurum mixtura caret, aurum purum eſt; loquitur Grego-
rius Niſlenus in Catena: deaurata veſtis argumentum ſit: Maria omni

feit mixtura, ac ſcoria caret peccati originalis: omnimodè pura, munda, im-
hnlkus maculata eſt.
betor⸗ CONCEPTUS V.
4,l Water unigeniti filii Dei electa eſttalis, quæ Virgo eſſet Corpore, ita
en . Eſaias: cap. I. Ecce Virgo concipiet, & pariet filium. Virum non cognoſco:
rnn. Luc. I. Corpus B. V. Virgo debuit eſſe inviolata, intemerata; quantò ma-
cNA. gis decuit, ut anima B. Virginis, Virgo eſſet inviolata intemerata, imma-
- Ve⸗ culata, à peccato originali immunis. Eſt hæc concluſio S. Bonav. in

3. ſentent. diſp. 3. art. 2. quæſt. I. Congruum fuit, ut illa, quæ placuit Altiſſimo,

giis adeò ut fieret ejm oponſa, & Mater filii Dei unigeniti, ſic eſſet immaculata mente,
nr ſicut erat intemerata carne. Quoniam ergo B. V. Maria, advocata peccatorum,

gloria & corona juſtorum, Dei ponſa, & totius Trinitatis riclinium, && ſpeciofiſi-
0N. Feſtivale. D waum

2,6 IN FESTO MMACULATXE CONCEPT. B. V.

mum filii reclinatorium; binc eſt, quod ſpeciali gratia Dei nullum in ea pecca-
tum habuit r= Exindè hortum his clauſum B. Virginem Sponfus de-

rædicat.
B * CoꝭONCEPTUS VI.

Hortus conoluſus ſoror mea ſponſa, hortus concluſus: Cantic. 4. cur hortum
dicit B. Virginem? Rupertus in hunc locum reſpondet: Nominatur hortus,
quod ſemper ibi aliquid oriatur, quia cum alia terra ſemel in anno aliquid ereet,
bortus nunquam ſine fructu eſt. Ulnde ergo hortus es Tll, G diletta dilelti? niſi quia
in te natum eſt aliquid, quod nunquam deſinit, & frultus tuus nunquam mar-
ceſcit. Flores & fruétus, qui in hortis creſcunt, communiter præſtantio-
res, excellentiores ſunt, quam qui creſcunt obviè in campis, & pratis:
item in horto ſpecialiter cuſtodiuntur, obſervamur, excoluntur; ubi in
pratis nulla horum cura eſt, imèò ordinariè à beſtiis conculcantur, infi-
ciuntur. Hortus ergò dicitur V. Maria, ad innuendum: florem inno-
centiæ, integritatis, puritatis B. Virginis præſtantiſſimum, excellentiſſi-
mum fuiſſe, ſpecialiter à Dei providentia excultum, cuſtoditum, conſer-
vatum. Nullum inſtans reperiri, in quo non fructus gratiæ, ac innocen-
tiæ fragrantia ſuaviſſimum odorem ſparſerit. Quando reliqui arbores,
ac flores in originalis culpæ hyeme, fructu & flore viduabantur, tunc
B. Virgo florida amœnitate vernabat : & gratiæ fructibus redundabat.
Hortus etiam bis claufus deſcribitur: cur bis clauſus? Ut non ſolum de in-
tegritate corporis, quam & in conceptione & nativitate Vyerbi, iibatam ſervavit,
locutum fuiſſe ſponſum arbitreris, ſed etiam de animæ integritate, quam nunquam
ſerpentis antiqui temeravit aſpettus: ita Rupertus: Et mens tua nulli ſpirituali
nequitiæ fuit unquam penetrabilis: Videlicet in nullo temporis momento ſer-
pentis peſtifero veneno proſtrata fuit, virginea mens, ſed ſemper, & pro
omni tempore, omnis culpa ab hoc horto bis concluſo exulavit; concluſo
bis, propter geminum cuſtodiæ munimentum, quo Mariæ corpus & ani-
ma ſervabatur, ne halitus tartarei draconis florem puritatis tangeret, in-
ter arefactas filiorum Adæ mentes hæc ſingularis Virgo ſemper floreret.
Concludit Sophronius Serm. de Annunt. Verè bortus concluſus, bortus
deliciarum, in quo conſita ſunt univerſa foruni genera, & odoramenta vir-
tutum, ficque concluſus, ut neſciret violari, neque corrumpi ullis infidiarum

fraudibus. S= .
CONCEPTUS VII.
Fulbertus Carnotenſis Serm. 2. de Nativ. obſervat. B. V. natam eſſe
in Septembri inquè Vico Nazareth. Cur rectè in Nazareth, & menſe
Septembri? Reſpondet Autor: Nazareth interpretatur Flos. Naſcitur
Maria in Nazareth: Flos innocentig. Nazarena eſt: ab origine florida,
candida, immaculata. Naſcitur in Septembri. In hoc menſe verni flores
mar-

um
g,
eet,
Olin
ltio.
Nig:
dbiin
inki
nno.
Nniſl
nler⸗
Ocel⸗
0les,
tunc
labat.
dein.
wavi,
guin
ai
0 ſer⸗
Apro
elulo
anl⸗
t, in⸗
reret,
ojt
U-

ig

eſſe
enſe
itur
id,
ores
al⸗

CONCIO TERTIA. 27
marceſcunt; ubi cœteri flores decidunt, marceſcunt, nata eſt, & prodiit;
florere, virere incipit, flos innocentiæ: Virgo Maria: ut quæ marcedinem
neſcit, ſemper florida, immaculata.
CONCEPTUS VIII.
Corpus mortuum Salvatoris ESU involvendum erat in ſyndonem
mundam: ita Marcus cap. I5. Involvit illud in gndonemunda., Sic in mun-
da Sydone involutum corpus, ſepultum, & repoſitum eſt in monumento
Corporis adhuc ullius experto. Ita Lucas c. 23. Poſuit eum in monumento
exciſo, in quo nondum quisquam poſitus fuerat. Notandum eſt, ſyndonem pro
Chriſti corpore mortuo involvendo mundam, id eſt novam debuiſſe eſſe,
& ut nunquam candorem & puritatem amiſerit, ac dein lota, vel mundata

fuerit. Item ſepulchrum non ſolùm purum ſimpliciter, ſed ita purum eſſe

debuit, ut etiam nunquam fuerit impurum, & purificatum; exinde ſie ar-

gumentari licet: Quod ſi talem ac tantam puritatem Deus requiſivit

in illa ſyndone, in illo ſepulchro, in quo mortuum corpus ESU per

40. hofas involvendum, reponendum erat, quomodo DEUS non magie

conſulerit honori, puritati, & innocentiæ Mariæ, in cujus uterum in-
volvendum, reponendum, erat vivum corpus ESU: Omnia circa Corpus
JESIl munda ſunt, & nova, && omnia mugna valdeé, inquit Origenes in cap.
27. Matth. Quomodo non tota pura, ac munda, immaculata fuerit illa, de
qua natus eſt jESUS, concludit S. Thomas de Villan. Serm. 2. de Nativ.
Dr aui de Virgine ſcire cupis aut intelligere, totum in boc clauditur breviloquioe
e qua natus eſt ESlIS, inde intelligas, nil gratiæ: aut perfedtionis, aut gloriæ,
quam animus in pura creatura concinere poſſit, defuiſſe. Ergò ſine macula con-

cepta eſt B. V. Maria.

[Epilogus.] Hortor ergo omnes cum Godofredo Cardinale Serm. 8.
Nibil in hujus Virginis laudibus hæſitemus: honorat ſiquidevi filium, qui laudat
Matrem, ſine cujus laude placere Deo, impoſſibile eſt, & cum laude ejus, nemo ei
displicere poteſt. Hanc igitur ſandtiſſimam, & admirabilem Vy irginem laudemus:;
quis Virginis filio, ſine Virginis Matris laude placere non poſſumus. Diligamus
eam ficut chariſſimam Domini Matrem, quam ipſe diligit, ut propriam carnem.
Quippe Virgo de cœlo prospiciens, univerſorum Regina, ſuarum laudum decan-
tatores benedictionibus coronat. Scribit Sophronius in 30. Januarii in Ve-
ſperis S. Baſilii & Joſephus Confeſſor. Ode 9. de 70. diſcipulis:
Worum omnium eſt ſalus, quotquot aſſiduis tibi gratulantur
vocibus, Ular ent. Amen.

3:(0): S8
L D 2 N

28 IN FESTO S. THOMX APOSTOLI,

232 8 2 3 22 82 2 38 28 888 683 33 888 82 88 63 38 8 362 288 268

IN PESIO S. IHO MX
APOSTOLI,
CONCIO PRIMA.
rexms. Non erat cum eis. Joan. 20. cap.
Tkema. Abſentare ſe à Piorum conſortio, ſaluti quam-
plurimum obeſt, ac nocet.

Exordium, 0d, JSsAD Ah, Juſtorum collegio, & cœtu optimis moribus
inſtitute recedendum non eſt: abſentare ſe
à viris timoratis, eſt ſalutem ſuam periculo
exponere; evitare diſciplinam, eſt caſum quæ-
rere, eſt perire; ipſe recefſus, ingerit pravita-
.6 N tis exemplum. Audiamus Sacræ Scripturæ
eG & textus: Væ Soli, quia cum ceciderit, non habet ſub-
Scriptura le Brenaihi, extendi manum meam,

vantem ſe. Eccleſ. cap. 4. Vocavi,
Saera. &&non fuit qui aébiceret, deſpexiſtis omne conſilium meum, && increpatio-
nes meas neglexiſtis, ego quoque in interitu veſtro ridebo. Prov. Cap. I.
Nemo mittens manum ſuam ad aratrum, & reſpiciens retrò, aptus eſt
kaces. regno Dei. Lucæ cap. 9. Et S8. Patres libeat pereipere: Facilé 4
ſuperna Jeruſalem excluditur, qui à juſtorum congregatione fuerit ſe-
gregatus, ideoque cum omni circumſpetctione, & animi maturitate ſtudeat
romovere, quisquis in hæc ſantta collegia Deo dicatæ vocatus eſt, ne dia-
Laurentius Holi fallacia, aut ſui negligentia, amoveatur ab illo, hortatur S. Lau-
Juſtinianus, rentius Juſtinianus de diſciplina Monaſtica: cap. 7. Multos in
diſcrimen animi ſolitudo dejecit, erraverunt quidam in ſolitudine, & à
retrus Bleſ. ſerpentibus perierunt. Petrus Bleſſenſ. cap. 9. Ubi non timetur repre-
henſor, ſecurus accedit tentator; licentius perpetratur iniquitas, docet
S§. Bernard. S. Bernardus apud Niſſenum lib. 4. cap. 1. Dicam, quod ſentio, in-
Cantiprata-quit Cantipratanus apud Lohnerum in Bibliothecàâ: Verbo, So-
u. cietas: Credo, ſolis, & ſine ſocis foris ambulantibus, mille infortunia,
& plura, quàùm credi poteſt, ſæpius occurriſſe, in quibus nec opere, nec ſal-
8, Bernar- tem animo offendiſſent, ſi juſtus fratris ſocius affuiſſet. Unde S. Bernar-
dus. dus Serm. I. de Spiritu Sanéto, in hodiernum feſtum S. Thomam
alloquitur: Fulleris Thoma Sandte, falleris, ſi videre Dominum ſperas
ab Apoſtolorum collegio ſeparatus; non amat veritas angulos, non ei
diverſoria placent. Dei gratia deſuper Conceptus proferam.

CON-

W f

⸗

lbus
eſe
eulo
gur⸗
Vlta

Nture

tſib.
emmn,
tio⸗
Mel.
e 4
neiſe

Pulet
ecir
Lar.
tos i
,G
epre-
gocel
,in⸗
. 80.

i.
mar-
ham
eres
nei

N.

titi.

CONCIO PRIMA. 2
CoNCEPTUS I.
[Confirmatio.] Miſerandos ruinarum caſus, duce & origine, à bono-
rum receſſu numeramus: Eva prima Mater in inobedientiæ prolapſum

ruit, contra divinam inhibitionem de fructu prohibito comedit; ſors la-

pſus cauſam ineuſabitis ſerpentem? non tentãſſet ſerpens, non ſeduxiſſet,
niſi Eva acceſſiſſet; Quia ergo Eva, à juſto viro ſuo Adam ſe abſentavit,
vaga, & incuria, ſola ſine Adam in Paradiſo diſcurrit, ecce in pericu-
lum tentationis devenit, ac lapſum: eſt hic Conceptus Ruperti Abbatis
ſic concludentis: Lib. 3. in Geneſ. cap. 2. Mulier corpore, && oculis va-
4, dum incontinenter deambulat rte Lieectae ,qualis extra Paradiſum mun-
dus huberetur, & ferpens utpote aſtutus dulcedini terræ propius, vel ambitioſius in-
nititur, locus diabolo datus eſt. Si à latere juſti non receſſiſſet, ſerpens inſidias
prætendere non valuiſſet, invenit tamen fallendi occaſionem, dum à viro &

juſto ſeparatam invenit.
CONCEPTUS II.
Uxor Loth, Angelico adjutorio ab incendio Sodomæ ſalvata tandem
in via, in itinere perlit. Verfa eſt in ſtatuam ſalis, Gen. cap. 19. Quæ elt
cauſa tam lugendi interits, ac tam horrendi ſupplicii? cauſam allegat
Sacra Scriptura citato capite: Reſpiciensq, Ior eius poſt ſe: id eſt, ex-
planat Dionyſ. Carthuſ. Mente &ρα vekore retrotpiciens, faciem ſuam verſus So-
domam dirigendo, cum inordinato affettu ad ea, quæ reliquit, verſa eſt in Statu-
am ſalis. (Quamdiu illa fœmina amavit ſocietatem juſti ſui mariti, quam-
vis non eſſet adeò virtuoſa, tamen cum ſancto meruit ſancta reputari, &
à communi ſupplicio liberari, verim dum Maritum deſerit, a viro ſuo

juſto ſe avertit, Sodomam verſus ſe convertit, cum perverfſis fuit repu-

tata, & tam graviter punita: Audiamus S. Auguſtinum lib. 2. de mirah.
Sacræ Script. Quamvis mulier propter contubernium juſti eruta ſit de incendio,
pepercit que incendium illi, ubi conjugis gaudebat conſortio, dedit tamen pœnas cri-
minum, quando oculos avertit à juſto marito.
CONCEPTUS III.
Judas, qui diu Collegio Apoſtolico aſſociatus, inter Apoſtolos con-
numeratus, Vxit: tandem ſceleratiſſimus à dæmone obſeſſus, deſperans;
Laqueo ſe ſuſpendit, æternæ damnationis ſe reum fecit, quomodo virtute
Chriſti ſocietati adjunctus, à Chriſto tot virtutibus inſtructus, tot chari-
tatum actibus, ut communione in ultima cœna, pedum lotione, ſpiritua-
li exhortatione fotus, ac excultus, tam perfricatæ mentis, ac (celeratus
effetus eſt, cauſalem ruinæ Judæ adſcribit S. Evangeliſta joannes cap. 13
quia ſocietatem optimam Chriſti, & Apoſtolorum deſernit, ab hi
ſubduxit, abſentavit. Cum ergo accepiſſet ille buccellam, exivit continnè

ſuper Chryſoſt. Certè niſi ille exiſet, proditor non juiſſet: & 8.

N

30 IN FESTO S. THOMXE APOSTOLI,

hom. de prodit. habet: Quia à diſcipulorum conſortio ſegregatus, ad Prin-
pes Phariſæorum ſe contulit, & poſtea ad desperationem, & laqueum devenit.
Tantum nocet, à proborum conſortio, ac ſodalitio ſe ſubducere, ab-
P .

ſentare.
. CONCEPTUS IV.

S. Vincentius Ferrerius conſortium bonorum multis carbonibus vivis
in unum congregatis comparat; hac de cauſa: Carbones vivi, quamdiu
in unum congregati manent, unus alterum inflammat, ignitum facit; ſe-
paratur autem carbo à carbone; brevi exſtinguitur, emoritur; ſic qui bo-⸗
nis adhæret, optimis eorum moribus & ahis inflammatur in virtutibus,
in pietate, modeſtia, caſtitate proficit, ac confirmatur; ſi ſegregatur à conſor-
tio bono, tepeſcere incipit in actibus virtuoſis, ſenſim corrumpitur, per-
dit fidem, nauſeat pietatem, fit diſſolutus, peccaminoſus. Hoc experti
ſunt Sancti quoque; in hunc finem libeat perpendere, quod narrat S. Mat-
thæus c. 17.
CONCEPTUS V.
Quidam affli tus Pater in abſentia piiſſimi Magiſtri, & Diſcipulorum
Petri, Jacobi, & Joannis, ad reliquos Apoſtolos, filium ſuum à Dæmone ob-
ſeſſum deduxit, rogans: ut ab hoc nefando inquilino filium ſuum libera-
rent: dicit nunc S. Matthæus: Non poterant curare eum. Cur non pote-
rant? reſpondet Chriſtus: Propter incredulitatem veſtram. Ecce, una ab-
ſentes die à Chriſti conſortio, ac reliquorum diſcipulorum ſocietate, tepe-
ſcunt in fide: Infirmati ſunt diſcipuli, ſed non omnes: inquit in citatum ca-
put Matthæi Hugo Cardinalis; & Ferus de S. Thoma ſcribit: Semel ſeſe à
diſcipulorum conſortio ſegregaverat ſuo id damno maximo, exſpoliavit enim ſe con-
templationis DEI dono. Tantum nocet ſe à juſtis abſentare.

CONCEPTIUS VI.
Saul Rex fatctus eſt inter Prophetas: I. Regum cap. 19. de quibus Pro-
phetis gloſſa: Viri religioſi erant: hoc eſt, dono Prophetiæ clari viri mi-
tes, manſueti, modeſti, timorati erant, & talis factus eſt Saul, cum tali-
bus: Abiit in Najoth, in Ramath, & factus eſt etiam ſuper eum Spiritus Domini.

Propheta, Spiritu Domini repletus, non manſit Rex Saul; imo in crude-

lem Tyrannum mutatus; eum Spiritus malus in nefanda ſcelera, in ho-
micidia innocentium, in negromanticas ſuperititiones concitavit, tan-
dem in deſperationem, & propriam carnificinam induxit: Arripuit ita-

que Saul gladium ſuum, && irruit ſuper eum: I. Regum c. 31. Cauſalis, quod
Rex Saul tam perverſus factus ſi, hæc eſt: Cum Prophetis, Lum viri⸗

juſtis non permanſit, ab his ſe ſeparando, ſegregando, tam iniquus, ſce-

leratus, deſperatus effectus eſt; Juſtorum ennſortium deſerendo, ſen-

ſim tepeſcimus, depravamur. Optimè in hanc rem Seneca: ep. 5. HBoc
Primum

—,, —

bdus,
nlor⸗
Per⸗
Perti
Mx⸗

loruns
le 0⸗
libera⸗
pote
D.
, tepe.
n 1
e

ſe l⸗

8s Mo⸗
In m.
n tll⸗
niri
cde⸗
in ho⸗
tan⸗
ii-
guoch
Viris

l V CONCIO PRIMA 31
Primum Philoſophia promitrit, ſenſum communem, humanitatem, & congregatio-
nem; d qua profeſſione diſſimilitudo ſeparobit. P
CONCEPTUS VII.
In Lais apud Danitas, primo omnium inter Judæos Idololatriæ flo-
ruit: Poſuerunt ſibi ſeulptile: Judicum cap. 18. Quomodo Danitæ in
Lais facti ſunt Idololatræ, cum flilii Iſraël verum Numen ac Deum undi-
que colerent? An non tribus Dan mirabilia, ac magnalia Dei in deſerto
vidit, & experta eſt? nunquid non, ut cœteræ tribus: aà Moyſe, ad cul-
tum Veri Dei edocti ſunt Danitæz? quomodo ergo omnium primo defi-
ciunt, ſcelerati facti ſunt Idololatræ? Abulenſis quæſt. F. in cap. I17. Ju-
dicum reſpondet: & aſſignat errori Danitarum, fſeparationem à cœte-
ris filiis Ifraël: Licet cœteri Wraslitæ colerent Deum, iſti colebant Idola, quia
erant ſeparati. Lais civitas, & Regio, quam Danitæ inhabitabant, à ce-

terorum habitatione plurimum diſtabat, unde ut loco, ita & à cœtero-

rum moribus diſſidebant, & Idololatriæ vacabant: Separatio patroci-
nabatur criminibus, ut quantum ſeparati ab exemplo bonorum, tantum
appropinquarent peccatis : Eſt ergo ingens detrimentum à juſtorum
convicti & conſortio recedere, ſegregare, ſe abſentare. V
Epilogus.] Ergò Juſti conſortium, ſocietatem nolite deſerere, à vi-
ris juſtis, bonis, nolite ſeparari, ſed firmiter & conſtanter conjuncti per-
manentes ſimus, ut ſine Sancétis non miſerè pervertamur.

IN FESIO S. IHOMX
APOSTOLI,
CONCIO SECUNDA.
Et Thomas cum eis. Joan. 20. Temus
Societas cum bonis, ac timoratis, plurimum Theme.
prodeſt.
Nicam cauſalem quod nunc S. Thomas firmiter cre-
Mky dat, in affectus amoroſos prorumpat: Dominus meus
Deus meus, ponit S. Evangeliſta: Zhomas erat cum

eis. Cum Apoſtolis inquam: Diſcimus hinc, ut
nociva eſt converſatio cum improbis, ſic juſtorum

Exordium.

ſocietas invenitur profieua: Omnium ſocietatum nulla præſtantior,
rzulla firmior eſt, quam cum viri boni moribus ſimiles ſunt familiariter

conjundi, inquit Seneca ep. II. Sacra Scriptura confirmat: CQum Textus Sa-
Santto Sandtus eris, & cum viro innocente innocens eris. Pſ. I7. Qui crz Scri-
” cum pturæ.

32 IHN FESTO S. THOMX APOSTOLI,

cum ſapientibus graditur ſapiens eris. Prov. 13. Et Chriſtus Mat-
thæi c. I8. inquit: Ubi duo vel tres congregati ſunt in nomine meo,
Patres, in medio eorum ſum. Audiamus SS. Patres: Ad inſtruttionem jungi
3, Ambre-Honis plurimum deficit, & ad probitatis Teſtimonium, docet S. Am-
ſius. broſ. lib. I. offic. 45. Amabilis ſacins eſt omnibus ofcioſus, && nulli
oueroſus, quia devotus ad Deum, benignus ad proximum, obrius ad mun-
S. Chryſo- dum, ſcribit S. Chryſoſtomus ſuper Matth. Et iterum in Pſal. 4.
Romus. Gi malos fugias, bonos equaris, utrimque && virtus augeſoet, & decreſcet
8. Bernardi-Vitium. Societas bonorum duplex affert lucrum, ſeribit S. Bernardi-
nus Senenſ. nus Senenſ. art. I. cap. . Primum eſt cognitio malorum ad evitan-
dum, nam ubi plures vintuoſi ſimul congregati ſunt, habentes plures
Spirituales oculos, plura vident, perſpicatioresque ſunt, atque amplius
8. Grego- oculati ad evitandum mala. Perpulchtè S. Gregorius hom. y. in
u. Ezech. Qui Jandto Viro adhæret, ex ejus aſiduitate viſionis, uſu lo-
cutionis, exëmplo operis, accipit ut accendatur in amorem veritatis, pee-
catorum ſuorum tenebras fugat, in deſiderio lucis exardeſcit. Optimè
3. Auguſti §. Auguſtinus de amicitia: c. 3. In rebus humanis nihil ſanttius
Appetitur, nihil extere dulcius, nihil frutctuoſius tenetur juſti amici-
tia, habet enim frudtus vitæ præſentis & futuræ. Concludo cum S. Ba-
§S. Balius. ſilio in Pſalm. 13 2. Quemadmodum ſuavia aromatum odoramenta
proprium per a?ra, && continentem emittunt odorem, quo præſentes re-
creantur, ita viri juſti ſocietas, fibi commorantium contubernio ſalutaris
eſt, ac jucunda. Implorataà S. Spiritûs gratià deſuper Conceptus

pandam.
QCONCEPTUS I.
Duo ingentia beneficia collata Patriarcha Loth Sacra Scriptura memo-
rat: Primo, quod vir pius, timoratus, fuerit. Secundò, quod à Deo tem-
poralibus bonis mirum benedictus, abundaverit: ita Geneſ. cap. 13. Sed
&& Loth fuerunt greges ovium, & armenta, & tabernacula, non poterat eos capere
terra, ut habitarent ſimul, erat quippe ſubſtantia eorum multa. Unde Loth tot
dona, & benedictiones? Sacra Scriptura adicribit conſortio juſti A BRAFIRE.,
Loth, erat cum Abraham; Cum Abraham, viro juſto, ac Deum timente: Ex
hac ſocietate cum viro juſto, ac Deum timente, tantarum benedictionum
Scaturigo: ita Lippomanus in hunc locum: Benedixerat Dominus ipſi Loth,
ex conſortio fidei cum ſandto ipſumque divitiis auxit, & morum ſandtimonia eum de-
coravit, cum Sancto enim Sanctus eris. Hoc ipſum expertus fatetur Laban.

CONCEPTUS II.

Jacob pius ac optimæ vitæ adoleſcens, devenerat ad Laban, apud
quem ſervivit multis annis quàm diligentiſſimè ; pariter timoratus Juve-
nis Joſeph Phutifari in ſervum divenditus, domui ejus præfuit fidfſi-
mé:

Nt⸗
to,
mi
n.
nll
nue⸗
l4.
ge
di.
itan.
Muer
pliu
. in
ſule.
eer.
Mprne
ſafik

inii.

16, ⸗
Omenta
ites re⸗
ſlutmi
nceßtls

nemo⸗
0 tenn⸗
. A
Ctzen
th tot
c,
ter
lonvnm
Loße
mntl-
.

Pod
ure⸗
glli
ue:

CONCIO SECUNDA. 3

mè: fatetur nunc Laban, à quo tempore Jacob ei ſervit, manifeſtè auge-

ri ſubſtantiam ſuam; fatetur & Phutifar, àa quo Joſeph adeſt in domo ſua,

ſe incrementum rerum ſuarum ſentire. Unde hoc argumentum, ac incre-
mentum: Fors induſtrio labori, ſidori ſervientium adicribunt ?à non
ſie labori, quàm pietati, ac vitæ integritati ſecum commorantium opti-
morum juvenum. Avdiamus textus: Experimentum didici, (inquit La-
ban) quod benedixerit mihi Deus propter Te: Geneſ. 30. Simili modo ob
conſortium integerrimi Joſeph, benediéta eſt tota domus Ægyptii: Be-
nedixitque Dominus Domui AZo)btüä, && multiplicavit tam in ædibus, quàm in
agris cunclam eJus ſubſtantiam. Geneſ. 39. deſuper S. Ambroſius: lib. 2. de
Jacob: Vide quanta virtus, cui ſocietas lucrumi dabat, non irrogabat diſpendium.
CONCEPTUS III.
Saul Rex totus perverſus, ac offenſus Davidi, mittit lictores, ut com-
Ppræhenderent David, & vinéctum tenerent: Miſit lictores, ut raperent David.
I. Regum cap. 19. Quid accidit: Lictores, iniquum, ac crudele genus ho-
minum, manſuetiſſimt, religioſiſſimi, modeſtiſſimi facti ſunt: Fadctus eſt
Spiritus Domini in ilis, & prophetare cœperunt. Primus adeò mirabiliter con-
vVerſis, manſuetis effectis mittuntur alii, prioribus ferociores, quibus ſimi-
liter contigit; Prophetarunt & ili: Ergo ipſe Rex Saul, totus furiens, in

perſona propria, David inſequitur, aſcendit David compræhendere; &

ecce: Et fadtus eſt etiam Spiritus Domini ſuper illum, & prophetabat. Ipſe Saul
manſueſcit, ira depoſita, totus mitis, Deo devotus, timoratus efficitur:
Unde hic mirabilis effectus? Effectus erat ſocietatis timoratæ, atque ſan-
tæ; morabatur pius David cum virtuoſiſſimo Samuele, his piis, virtuo-
ſis, juſtis, ſe adjungentes lictores, & poſtea ſocians ipſemet Rex Saul:
omnes pii, devoti, virtuoſi, juſti efficiuntur. Ita Tertullianus lib. de ani-
ma: Cum in ſocietate erat Deum laudantium dono Prophetiæ replebatur, qui, poſt-
quam ab eis ſegregatus ſt, à Dæmone vexabatur.
CQONCEPTIUS IV.
Joſue militem ſtrenuum fuiſſe liber ejusdem teſtatur; tritum nunc
eſt: milites rarò pios, ac timoratos eſſe: Nulla pietas, fidesque viris, qui
caſtra ſequuntur. Joſue autem, licet à juventute miles, vir tamen Deo
addictiſſimus, timoratiſſimus fuit, probant hoc inaudita miracula, cum
ad Joſue verbum, ſtent ſol & luna obedientes; unde militi tanta fides,
ietasque? dicit Scriptura: ex conſortio cum Moyſe ſervo Dei „juſto.
Ita liber Exodi 24. cap. Surrexerunt Moyſes Joſue: Subintrat hic S. Am-
broſius: lib. 2. officiorum: cap 20. Tantus PSlIS NAVLE, quod eum non tam
erudivit ad legis ſcientiam Moyſi ſocietas, verum etiam ſandtificavit ad gratiam,
unde fadtum eſt, ut qui fuerat ſocius converſationis, Juerat etiam ſucceſſor po-
teſtatis.
Feſtivale. E CON-

—

34 IN FESTO S. THOME APOSTOLI,
CONCEPTUS V. .
Muſca foœtida, ac putrida, à natura appetit vana, & vaga, circumvo⸗
lIat; factum eſt, & muſcam naturam ſuam correxiſſe, munda, ſuaviter
olentia, dulcia quæſiviſſe, & ſolitudinem adamaſſe. a Propheta lſaias
cap. 7. Silabit Dominus Muſcæ, quæ eſt in extremo fluminum 1oybti, Gc. & ve-
nient, & requieſcent omnes in torrentibus vallium, & in caverms petrarum, & in
omnibus frutetiz, & in univerſis foraminibus. Unde vana & vaga, immunda,
ac turpia appetens muſca, facta eſt ſolitaria & cauta, caſta ac munda?
Non jam fœtida, ſed odorifera, ac dulcia quærens? dicit Propheta; Socie-
tatem Muſcæ cum Ape eſſe cauſalem: Sibilabit Dominus Muſcæ G Api, quc
eſt in terra Aſur, & venient, requieſcent, Gc. Apis, Virgo eſt, munda ac pu-
ra, Apis eſt, quæ fugit oculos hominum, fragrantes amat favos, cœleſti
rore, & dulcedine paſcitur. Ergo dum Muſca Api conjungitur, de ejus
conſortio didicit immunda fugere, dulcia, fragrantia, inquirere. Aptè
Drago Hoſtienſis: de Sacram. Dominicæ baſſionis: Sibilante ergo gratia,
muſca & apis conveniunt, & requieſcunt, apis virgo eſt. Quaſi diceret: Con-
ſortio Apis virginis, muſca virgineos mores induit; miræ utilitates muſeæ

promanarunt. è
CONCEPTUS VL
Job. cap. 39. Aquilam inducit prædis inhiantem, & cadavera depa-
ſcentem: In pertris manet, & in præruptis ſilicibus commoratur, atque inacceſſis
rupibuis: Inde contemplatur eſcam, & de longè oculi ejs proſpiciunt: pulli ewus
lambunt ſanguinem, & ubicunque cadaver fuerit, Natim adeſt. Ezechiel de
Aquila contrarium enarrat, non amplius deorſum, terram verſus proſpi-
cere, eſcas contemplari, cadaveribus inhiare, ſed ex integro meliorem,
furſum oculos, cœlum verſus levare, nonniſi cœleſtia intueri, & divina
anhelare; Facies Aquilæ deſuper ipſorum quatuor. Ezech. I. Unde Aquila, ex
prædatrice, facta eſt abſtemla, ex carnivora, jejunans? ex inhiante terre-
nis, nunc cœleſtia appetens? motivum indicat ſacer textus: Duæ pennæ
ſingulorum jungebantur. Inter facies, quas Ezechiel conſpexit, erat & Che=-
rub alatus: Cherub eſt zeloſiſſimus, ferventibus ſpiritus, cœleſtium, ac
æternorum: Duæz penna ſingulorum jungebantur, ergo & jungebantur pennæ
Aquilæ, cum pennis Cherub. Sic conjuncta, ſic ſociata Aquila cœleſti
Spiritui, in aliam mutatur, ad prædas dedidicit involare, non jam cadave-
ra, ſed cœli ſolatia, non ea, quæ deorſum, ſed quæ ſurſum ſunt, æter-
na reſpicit, anhelat, expectat. Auſim hic allegare verba S. Hilarii: Utilis eſt
Præſentia juſti, quia neceſſe eſt profettum aliquem ex ſocietate, & contemplatione
UWinms conſeguamur.:

CON-

Wo.
iter
lis
e⸗
unce
Unde!
Ccie.
, gue
Aepo.
l
e eo
ANe
ratig,
Coh.
ler

Gepe
occeſit
olige
hiel
oß⸗
ſorem,
Adivin

lla, ec.

te ten
, penm
3c.
Um/,a
Penne
cCklelti
adare⸗
,Alet⸗
lotion

0N⸗

Super hoc plangam, & ululabo: vadam ſpoliatus, & nudim, faciam plan-

CONCIO TERTIA. 3
CONCEPTUS VII.
De filio prodigo inquit Lucas cap. I15. In ſe autem reverſus dixü:
uanti mercenarii in domo Patris mei abundant panibus. Deſuper quàm opti-
méè S. Petrus Chryſologus: In ſe ante redüGt, ut rediret ad Patrem. Quomo-
do in ſe rediit? rediit conſiderando modum, quo iterum melior fieri, ſicque
emendatus gratiam Patris mereri poſſit: & qualem excogitet modum audi-
te: Parenti enixè ſupplicat: Fac me ſicut unum de mercenariis tuis. Cur non
potihs ſupplicat, Pius Pater condonet ei delicta, ac pœnas promeritas, ſic-
que iterum in gratiam recipiat: nihil horum rogat, unicum ſupplicat: Fac
me Kcut unum de mercenariis tuis. Rogat: in ſocietatem Famulantium bPatri
ſuo ſuſcipi; cur ſocietati famulantium tam ſignatè conjungi petit? Nove-
rat in domo bPatris ſui nonniſi timoratos, pios, modeſtos, caſtos, juſtos ali,
& foveri? vitia, ſcelera, longè hac à domo exulare, & meram florere virtu-
tehn. Rogat ergo prodigus: Fac me &. Suſcipe me in ſocietatem prohbè

tibi famulantium, ab his meliora edoctus, eorum bono exemplo correétus,
& gratiam Parentis recuperare, ſuper ſcelera ſua veniam, & remiſſionem
impetrare confidit; ſicque teſtatur, proborum conſortium ad corporis &
animæ incrementum eſſe quam utiliſſimum.

LEpilogis.] Hortor ergo cum Sapiente Prov. 13. Cum Viro ſandto aſſt-

duus eſto, quemcunq; cognoveris obſervantem timorem Dei. Amen.

APOSTOLI,
CONCIO IERTIA.
Dominus meus & Deus meus. Joan. 20.
Errores virtute oppoſita reſarciendi ſunt. Thema.
Andctus Thomas incredulus erat, Non credam. Incre- Exordium.
dulitatem ſuam zeloſiſſima fidei confeſſione com-
penſat: Dominus meus, Dens meus. Diſcamus
G exhinc omnes errores, & peccata, in quæ lapſi
& ſumus, pœnitentia abrogare, ſed & virtute op-

poſita reſarcire. Ita hortatur Sacra Scriptura Textus

S Sacræ
Deut. 25. Pro menſura peccati, ſit & plagarum modus. Et Michæ I. Seriptura.

Textus.

Rum velut Draconum, & luttum quaſi ſtruthionum. Et Pſalmo 6. in-
quit David: Laboravi in gemitu meo, lavabo per ſingulas noltes lectum
E 2 meum

36 IN FESTO S. THOME APOSTOLI,

katres. meum lachrymis meis ſtratum meum rigabo. Audiamus Patres: Se er-
raſſe à Deo conſiderantes, damna præcedentia, lucris ſequentibus re-
5. Grego- Compenſent. Docet nos S. Greg. hom. 31. in Evang. Zantò magis
3. Thomas. 915 debet vincere operibus bonis, quantò prius inſtitit malis. S. Tho-
mas in epiſtola ad Epheſ. NWeceſſaria eſt pœnitentia, aut quæ æ&uet
S. Hierony-crimina, aut excedat, docet S. Hieronymus in Jeremiam. Grandis
mus. ſqualor, & immunditia non levi purgatur dolore inquit S. Ambroſius
8. Ambro- Iib. de pœnit. Qualis præceſſit offenſio, talis debet ſequi ſatisfactio.
5 d, Hortatur 5. Chryloſtomus in Matth. Qui te multum Peccſſe con-
Romus. Aderas, neceſſe eſt, ut nec in magnitudine, nec in diuturnitate tibi par-
Richardus Cℳ. Suadet Kichardus à S. Victore in cap. 2. Thren. Non ſuſfcit
àS. Vidt., pravitatem fugere, ſed oportet quoque virtutem operari, loquitur Eu-
Eurhymius. thymius in cap. 3. Lucæ. Eleganter Anaſtaſius Nyſſenus quæſt. 4.
Aataln. in Script. ex 8. Maximo: Rapuiſti aliena, de cœtero da etiam tua,
Nlienus⸗ ſcortatus es, caſtitatem exerce, S continentium. In deliciis vitam
egiſti, & te inebridſti, is ſobrius, & bibe aquam. Conceptibus grati?
Dei adjuvante ſtabiliam.
CONCEPTUS I.
[Confirmatio] Demandaverat Deus Jonæ Prophetæ: Vade in Niniven
QOvitatem grandem, & prædica in ea cap. I. inobediens Jonas: Surrexit, ut fu-
geret in Tharſis à facie Domini, & deſcendit Joppen, & invenit navem, euntem in
Tharſis, & dedit naulum ejus, & deſcendit in eam, ut iret cum eis in Tharſis à fa-
cie Domini. Quid contigit? vix in altum mare navis defluxerat; Dominus
miſit ventum magnum in mare, . facta eſt tempeſtaz magna in mari, & nævis
periclitabatur conteri. cap. I. Nautæ, ne omnes unà perirent, Jonam deji-
ciunt in mare? Et præparavit Dominus piſcem grandem, ut deglutiret Jonam,
egc. && dixit Dominus piſei, & evomuit Jonam in aridam. cap. 2. Vix piſcis
Jonam evaomuerat: Surrexit Jonas, && abüt in Niniven juxta verbum Domini,
&& Winive erat civitas magna, itinere trium dierum, & cœpit Jonas introire civi-
tatem itinere diei uniu. Cap. 3. S. Hieronymus hic: textum hunc: Cpit Jo-
nas introire civitatem itinere diei unius: ſic intelligendum eſſe docet: viam
trium dierum, unius diei feſtinatione complevit. Cur Jonas tam celer & velox
eſt, cur adeò feſtinat, iter trium dierum una die perficit? Reſpondet Hie-
ronymus: Peccavit Jonas negligentia, inobedientia; deſuper nunc pœ-
nitet, inobedientiam, obedientia promptiſſima, negligentiam ſumma dili-
gentia, velocitate, celeritate recompenſat: Ita Hieronymus in Jonam:
UMe præcepti, G& ſuperioris naufragii memor, viam trium dierum, unins diei feſti-
natione complevit, Sita mirabhiliter, damna Ppracedentia , lucris ſequentibus re-
compenſavit. In noſtrum documentum: inquit S. Gregorius hom. 31.
in Evang. Se errſſe conſiderantes, damna præcedentia, lucris ſequentibis re-
compenſent.

CON-

eer.
l.
Nogi
N
Allet
funlis
koſias

faſi.

.
ihor.
uffeit
ur u-
valt,.
anntu,
viin
greii

Hiuiven
it fi-
untenn ir
fſa nf

DeNimn

Gur
Ann deji⸗
Jovann
Xpiſe⸗
Domini
ire i.
Npit /⸗.
. dn
velox
et Hie-

ne pl .

na Al⸗
vonam:
li fali⸗
us e
m. 31.
ist

0N.

CoNCIO TERTIA. 37
CONCEPIUS II.

Job. 37. ſcriptum eſt: Ab Aquilone aurum venit. Aquilo pars eſt mundi
frigidiſſima: Aurum effecétus eſt regionis & operationis calidiſſimæ: Quid
ergo myſterii latet, quod S. Spiritus Aquiloni, regioni frigidiſſimæ; o-
perationem calidiſſimam auri tribuat: Ab Aquilone aurum venit. Non
erravero, ſi per Aquilonem, Regionem frigidiſſimam, peccatum intel-
lexero: ita me informante Jeremia cap. I. Ab Aquilone pandetur omne ma-
lum: Per aurum verò intenſionem, & gradum virtutum, ut caſtitatis,
temperantiæ, amoris DEI, fervoris in ſervitio Divino. Ab Aquilone au-
rum: Sit ſenſus: fuit quis Aquilo peccando, malum operando: Fuit fri-
gidus in amore DEl, frigidus in ſervitio Divino, ab Aquilone aurum. Au-
rum præſtet pœnitens peccator, nempè intenſionem operationum vir-
tuoſarum; non ſimpliciter, ſed ut duo, ut tria, ſtudeat amare DEUM, ac
in ſervitio Divino fervefſcere. Duplici amore, duplici ſervitio neglectum
cultum DEI, intermiſſum divinum ſervitium, recompenſare. Repeto

—

verba S. Gregorii hom. 31. in Evang. Se errdſe à DEO conſiderantes, damna

præcedentia, lucris ſequentibus recompenſent.
CONCEPTUS III.
Magdalena in civitate peccatrix. Lucæ 7. ſincerè deſuper pœnitet: t
cognovit, quog JES1 & accubuiſſet in domo Phariſæi, attulit alabaſtrum unguen-
ti, & ſtans retrò ſecus pedes ejus, lachr)mis cœpit rigare pedes ejzs, & capillis capi-
tis ſui tergebat. Placuit hæc inſignis pœnitentia miſericordi Domino, ſuper
peccata commiſſa liheraliter Magdalenam abiolvit: Remittuntur tibi pecca-
ta. Abſoluta à peccatis Magdalena, quid facit? Humillima ſæpius, &
iteratò ad pedes ]ESU proſtrata, dejecta jacet, inceſſanter madent oculi
lachrymas doloris, ut ipſe Dominus interponere moram, piè Magdale-
nam affatus ſit: Mulier quid ploras? Joann. cap. 20. Tandem triginta an-
nis rigidiſſimam in folitudine duxit vitam, jejuniis, & caſtigationibus
corpus effligendo. Cur, 6 Magdalena, à peccatis cum abſoluta ſis, in
tantum te, ut canis, ad pedes ESU humilias? cur fletui non imponis mo-

ram, cur tot annis auſierè pœnites? Reſpondet S. Gregorius hom. 34. in

Evang. Conſideraverat Magdalena quid fecerit, & noluit moderari quid faceret.,
Conſideravit ſuam ſuperbiam, noluit moderari profundiſſima humilitate,
ad pedes ESU ſe ut canem objiciendo, recompenſare; conſideravit Mag-
dalena ſuam laſciviam; noluit moderari, Iætitias fletibus, riſum ſingulti-

bus,„ voluptates carnis triginta annorum jejunio, ſilentio, maceratione,

aſperitate nimia, reſarcire.
CONCEPTUS IV.
Ter Dominus Petrum interrogat: Simon Joannis diligis me plus hie?
Joann. 21. Cur JESUS Petrum ter interrogat; Eodem capite narrat
E 3 §. Joan-

38 IN FESTO S. THOMX APOSTOLI, CONCIO TERTIA.

S. JToannes: Petro piſcanti CHRASTUS in littore apparuit; & licet alii di-
ſcipuli navigio ad littus venirent, ſolus Petrus de navi exiliit in mare, per
undas ad ſuum charum Magiſtrum pervenire properat Zunica ſe ſuccinxit,
miſit ſe in mare. Cur ſe betrus mittit in mare, cur non ut ceœteri di-
ſcipuli navigio venit: ad utramque quæſtionem reſpondet S. Auguſtinus:
Tract. 103. in oannem: Tertiò, utrum Petrus eum diligat; Dominus interro-
gat; redditur enim trinæ negationi, trina confeſio. Ter negaverat CHRI-
STUM Petrus in atrio Pontificis, ter ſtimulatur, trina CHRISTI con-
feſſione, & amoris ſponſione, perfidiam recompenſare. Diſcamus hinc
inquit S. Chryſoſt. in Matth. Qualis præcefit offenſa, talis debet ſequi ſatis-
Jactio. Hinc Petrus ſe miſit in mari, fſcribit S. Petrus Chryſologus
Serm. 78. Ut mare ablueret, quòd peccatum taliber ſordidaverat. Omnium
maximè ſe lavat, ut omnium maximè peccato ſe inquinaverat: Documen-
tum nobis relinquens, notat Rabanus in 2. Paralipom. Grande peccatum,
grandi indiget pœitentia.

CONCEPTIUS V.

David fatetur Pſalmo 6. Lavabo per fingulas nolttes lettuin meum, lachr)-
mis meis ſtratum meum rigabo. Cur rectè lectum, ac ſtratum, cur non thro-⸗
num regium, aut menſam lachrymis rigat? Lectum, ſtratum inquinavit
David foœdo adulterio; Lachrymis lavat lectum, quem adulterio inqui-
naverat, voluptatem, quam ſenſerat, mentis triſtitiã, gaudium luctu, ri-
ſum fletu compenſat: Optimè S. Chryſoſtomus hom. 22. ad Populum:
di magnus eſt lapſu, grandi indiget pœnitentia.

CONCEPTUS VI.

Jeremias lapſum Judæorum deſcribens ait: Peccatum peccavit Jeruſa-
lem. Threnorum cap. 8. Subdit idem Propheta Judæorum actam pœni-
tentiam, inquiens: Plorans ploravit in nodte: duplicat peccatum, ſed & du-
plicat pœnitentiam; duplex illicitum gaudium, duplici deleatur dolore,
& animi contritione.

Epilogus.] Ergo cum Sancto Thoma Apoſtolo errores commiſſos
virtute oppoſita compenſemus. Quoniam ille ſalvus in futurum erit, qui
in hoc ſeculo plus fleverit, quam peccaverit; concludo cum
S. Ambroſio lib. 2. de Pœnit. c. 6.
Amen.

CON-

—
ci⸗
Der
ihrit,
di.
kiang:
terto⸗
HRI.
Lc.
8 hine
ai⸗
Ologi
fwmniunn
uhen⸗
Ccatuin,

Ucn.
on thi⸗
GGinavt
inghl⸗
, 1
opolun.

teſt
n peen⸗
ed Ec⸗
dolore

Gmifis
it, gi
I

in oaſtris.

Sc 1 ),Ss õ
B Ee ee Se Ze Fe Se Se Se Ve SSe 3: Fe 5s Fe Je 5e Se B. Be: Be. he Se Be B 99r Fe Fe Fe
CONCIONES
IN FESTUM NATIVITATIS
F CHRISTI DOMINI,
CONCIO PRIMA
Punnis eum involvit, 6; reclinavit eum in Prz nap.
ſepio, Lucæ 2. Cap.
Cur Chriſtus Dei filius, in ſignis tam vilibus, & Thema.
eyvxiguis in mundum advenerit? nempè vi-
leſcit, ut miſericors ſit,

HY. N Veteri Teſtamento legimus ſæpius, Deumg ergtumg,
WS, ſuam præſentiam hominibus manifeſtaſſe,
S. ſed ſemper in majeſtate, & magnificentia; ſic
Exod. cap. 19. apparuit DEUS in monte Si-
☛ nai filiis Irael, & ſe eis manifeſtavit, ſed in
SW tonitru & fulgure: C&œperunt audiri tonitrud Textus Sas
& a0 micare fulgura, G. & timuit bobulus, qui erat cræ Scri-
Item 2. Paralipom. c. 7. in Dedicatione Templi Salo- pturæ.
monis Deus ſe præſentem exhibuit, ſed in magnâ majeſtate:
Ignis deſcendit de œlo, & decoravit holocauſta, & vittimas, & Majeſtas
Domini implevit domum, nec poterant Sacerdotes ingredi templum Domi-
ni, eò quod impleſſet Majeſtas Domini templum Domini. Et hodiè ſe
DEUS exhibuit mundo præſentem, aſt in viliſſimis ſignis; in
forma infantis, laceris linteolis involuti, in ſtabulo ſuper ſtra-
men in medio pecorum jacentis, & flentis. Audiantur in hanc-
materiam conſolatiſſimè ſeribentes Patres: Suſcipitur à Maje- Patres.
Kate bumilitas, à virtute infirmitas, ab æternitate moralitas ; ita S. Leo.
S. Leo Papa ſerm. I. de Nativ. Domini. In ſtabulo ponitur qui con-
tinet mundum, jacet in præſepio, && ſuper ipfum, mugiunt animalia,
Qqui in nubibus tonat, ita Albertus Magnus. Wunquid enim Thronus Albertus
Præſepium, Aula regia ſtabulum, panni confuſi, & veteres, regalis purpu- Magnus:

ra, nodi colligationis & involutionis fihula, curiæ regalis Frequentia,

Joſeph & Maria: ita S. Ambroſius apud Manſi in promptuario S. Ambro-
diſc. 3, num. 4. Vide ipſam ſapientiam Patris obmuteſcentem, for- ſius.
tiſſi⸗

4⁰ IN FESTO NATIVITATIS CHRISTI,

tiſſimum imbecille. Magnum hbumilem && abjettui, impaſſibilem paſſ-
Didacus bilem, divitem pauperem, infinitum finitum: ita Didacus Stella in hae
drella. Mater'a, &c. Adimpletum eſt ergo hodiè, quod in ſole materia-
li olim evenit, ut legitur Iſaiæ cap. 18. Sol 10. gradibus retro-
greſſus eſt. Sic hodi& Sol juſtitiæ Chriſtus Jeſus retrogreditur,
DEUS immortalis, mortalis homo naſcitur. Et verbum Caro fa-
Rtum eſt, & habitavit in nobis, Joan cap. I. DOMINUS omnium
ſervus factus eſt; Formam ſervi accipiens in ſimilitudinem hominum
factus, & habitu inventus ut homo: ad Philipp. 2. Deus ditiſſimus,
pauper & inops plorat & lachrymatur; Deus potentiſſimus ſu-
per paleas inter beſtias jacet in ſtabulo, quid hoc mei Audito-
res? quid tàm vilia indicia ſignificant? Dicit ſignificationem
Oaericus Guericus Abbas ſerm. 3. de Nativitate : Vileſcit, quia miſericors
Abbas. eſſe voluit, tenerior in affeltu, quo minor & in aſpelclu. Mellifluè per-
s8. Ambro- Orat S. Ambroſius lib. 2. in Lucam cap. 2. Me parvulus, ile infan-
ſius. tulus, ut tu vir poſſis eſſe perfettæ, ille involulus pannis, ut tumortis la-
queis ſis abſolutus; Ille in praſebibus, ut tu in altaribus; ille in terris, ut
tu in cœlis, ille locum in diverſoriv non habebat; ut tu plures haberes in
S8, Thomas eſtibus manſiones. Conſola iſſimè S Thomas à Villan. ſerm. de
Villan. Nativ. Domini : Felices lachrymæ, quiliz noſtræ abluuntur crimina,
felices plorutus, quibus éterna gaudia poſſidemus, felices panni, quibis
noſtra nuditas operitur, felix arctitudo præſepi, qua nobis amplitudo

c&li donatur.
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] DEUS immortalis, mortalis naſcitur homo, noſtram
mortalem, & corruptibilem carnem induit, cur hoc? explico me faéto,
quod Sacra Scriptura defſcribit. Geneſ. cap. 27. ſedula mater Rebecca
ſtuduit Jacobo chariſſimo filio, à ſene Iſaaco paternam benedictionem
impetrare, audite, qualem aſtum maternus amor excogitaverit: à na-
tura Jacob glaber, & lenis erat, Eſau autem hiſpidus, mater ergo pellibus
hœdinis, & hiſpidis, tegit nuda Jacobi, quæ hiſpida ſentiens Iſaac, ad be-
nedicendum Jacob inducitur, & movetur: Det tibi DEllo de rore cœli, de
pinguedine terræ abundantiam frumenti, & V ini, & Olei, &c. Auditores! Per
peccatum Adæ humanum genus incurrit indignationem, & maledictio-
nem Patris æterni CHRISTUS JESUS, ut amans mater, deſiderat tollere
hanc maledictionem, & loco ejus omnem benedictionem Patris æterni,
generi humano impetrare; ad hoc exequendum eccè quem aſtum in-
venerit amor: JESUS undiquè lenis, glaber; liber ab hiſpidis peccato-
rum aculeis, hirſutam humanam naturam induit, & hac naturam divi-
nam contexit: quod ſentiens Pater æternus, largam coœli, terræque be-

nedi-

—
ſ.
n hue
Nerin.
fetfo⸗
ditur,
o ſr⸗
mnium
omipm
Himus,
us ſo.
Audito⸗
tionenn
Biſeriont
lueer⸗
leinfn.
otölr
ferrit
hereh
ſerm. de
Ctinina,
üguili
Cnhli

,nolten
ne nh

Rebec!d

ſckoonen
. N⸗
peliib
AA be
el,
1es! e
Hecicto⸗
r tolen
Zierni/
lum in.
ec(at0⸗
n ⸗
vehe
Nedl⸗

CONCIO PRIMA. 41

nedictionem Jacobo, homini , impertitus eſt. In hoc ſe alterum Sampſo-
nem demonſtrans, Judic. cap. 14.

4
CONCEPTUS II.

Sampſon, ex mortui & abjeéti Leonis ore, dulcem favum mellis exe-

mit, & illos ſuos recreavit. Favus mellis divina eſt gratia & benignitas:
humana natura abjectus erat Leo, abjecta inquam natura ob prolatam
in eam maledictionem: hodiè Chriſtus Jeſus ex hac abjecta natura huma-
na illam aſſumendo dulcem favum mellis, recuperatæ gratiæ Dei Patris
exemit, & omnibus hominibus deguſtandum attulit, humanum genus
exhilaravit: Sic ſubſcribente Apoſtolo ad Titum cap. 3. Apparuit heni-
gnitas, & humanitas Salvatoris noſtri DEI, non ex operibus juſtitiæ, quæ fecimus
nos, ſed ſecundum miſericordiam fuam, ſalvos nos fecit.
CONCEPTUS III.

Nemo dubitat, quin non Chriſtus ocyus perfectus vir in mundum
advenire potuifſet, cur ergo infans parvus natus eſt? iterum me explico

pulchra figura Veteris Teſtamenti 4. Regum cap. 4. filius Sunamitis mor-
tuus eſt; mœſta mater ad Eliſezum Prophetam currit, rogat, & ſuppli-⸗

cat; vitam det puero defuncto; quid agit Eliſæus? Incurvavit ſe ſuper
eum; incurvavit inſtar parvi pueri membra ſua, & grandem ſtaturam
contraxit: os, ad ospueri, pedes, ad pedes, manus, ad manus defuncéti

poſuit, & ita defunctum vivum reddidit. Per maledictionem æterni Pa-

tris, mortua, ſine gratia, jacuit humana natura; Mater Synagoga quàm
intenſè per multa annorum millia rogat, & obſecrat, veniat Propheta
magnus, vitam, id eſt, gratiam præbeat emortuæ naturæ humanæ; Rora-
te cœli deſuper o nubes pluant uſtum, aperiatur Terra, 8& germinet Salvatorem.
Nſaiæ 45. cap. Venit hodiè ad preces toties, & tam longo tempore itera-
tas, Propheta magnus CHRISTUS ESUS, & revera: incurvavit ſe ſuper
nos, contraxit, ſuuam magnam & immenſim Deitatem, omnipoten-
tiam, majeſtatem: infans parvus natus eſt: exinde homo mortuus ma-

ledictione, revixit in gratia: ut iterum Paulus ad Titum 32. Ut juſtifi-

cati gratia ipfim, hæredes ſimn ſecundum ſpem vitæ æternæ. Similis in hoc pio Sa-
maritano Lucæ cap. 10.

CONCEPTUS IV.
Homo viator cecidit inter Latrones; qui plagis confestum, ſe-
mivivum deſeruerunt; pertranſit Levita, Sacerdos, &c. Tandem ecce
Samaritanus adveniens, miſeretur pauperis, duos denarios in curam &
ſalutem ejus elargitur. Homo eſt hic viator, qui inter latrones, pecca-

tum inquam Adæ, cecidit; pertranſierunt hunc miſerum Angelé, & San-

cti omnes, multis annorum millibus, abjectum reliquerunt: ESUS piis-
Feſtivale: F umis

42 IN FESTO NATIVITATIS CHRISTI,

fimis Samaritanus, hodie hujus ſaucii miſertus, divinam, & humanam
naturam, in curam, & ſalutem, miſeri hominis, ut ita dicam prodegit.
CONCEPTUS V.
Et nudus venit Jeſus in hunc mundum, cur nudus? explico me de-
nuo figura Veteris Teſtamenti: I. Regum 20. Saul, David ad necem per-
fequebatur, Jonathas, ut perſecutum ſalvaret David, exuit ſe veſtibus Re-
gis, ac iis David induit; quibus indutus David feliciter ſalvatus eſt. Hie
perſecutus David eſt homo maledictus, & undique ad interitum perſecu-
tus. Jonathas divinus- Chriſtus Jeſus intimè adamavit perſecutum ho-
minem, teſte Scriptura Sap. cap. 8. Deliciæ meæ eſſe cum filits bhominum. Ut
hunc perſecutum ſalvaret, ne æternum periret, ecce hodie veſtes, & re-
ium ornatum meritorum ſuorum detrahit, & exuit Chriſtus, iisdem ho-
minem veſtit, & induit, quo aſtu hemo iram Dei, & interitum evaſit;
gratiam invenit, ita eanente Eccleſia: Qui propter nos homines, & propter
noſtram ſalutem deſcendit de cœlo, & incarnatus eſt, &c. in hoc ſe optimum
paſtorem exhibens, de quo Matth. cap. 4.
CONCEPTUS VI.
Bonus Paſtor reliquit nonaginta novem oves, & unieam depercdi-
tam quærit. Sic Chriſtus hodie 99. juſtos, Angelos inquam ac Sanctos
omnes, cum omnibus coœli deliciis reliquit, deſeruit; unum perditum ho-
minem quærens, & humeris ſuis, medio crucis, ad ovile cœli deportavit.
[Epilogz.] Turcarum Imperator Solimanus brutali ira impulſus, filio=
lam in cunis jacentem Bajacetem occidere cogitat; crudelis Janitzarus,
Barbarus Maurus, ablegatur, ut necem puſioni inſerat; is præſtò eſt,
jam collo pueri laqueum adaptat innocentem interempturus; dum hæc
molitur, ecce infans ſuaviſſimè Barbarum arridet, ſua brachia extendit,
ergo inimicum ſuum, quaſi eum oſculaturus ; hæc humanitas infan-
tis adeò vicit Barbarum, ut à pefſima ſua intentione deſtiterit, innocen-
tem non tantum non læſerit, ſed abhinc intimè foverit, & coluerit. O
Chriſtiane, tu es ille Barbarus Turca, crudelis Maurus, qui blando & ſua-
viſſimo puero Jeſu, peccatis tuis ſæpius laqueum adaptaſti, &c. Audivi-
ſti quam hic infans humanus ſit erga te etiam maximum peccatorem,
quomodo te gratiis & donis cumulaverit: homo natus eſt, ut tu DEI
conſors fieres: ad tantam inopiam ſe redegit, ut tu æternum dives, &
opulentus fieres; omnia cœli gaudia tui cauſa dereliquit, ut te horum
participem redderet, &c. O non ſis Turca deterior! conterere in corde,
quod tam humanam offenderis, propone non facere amplius, recom-
penſa errata bonis operibus, ut in æternum infantis Jeſu hu-
mMWanitatem & benignitatem in coœlis
experiaris.

—

PRO

— —

—- COXGIO SECUND A. 4
e PRO NATALI DOMINI,
HW CONGIO SECUNDA.

mne de⸗ , .
n. Natus eſt volis. Lucæ cap. 7. Tarhur
Ibs . * 5— * 1*‧τ& . .„
Omni homini: etiam viliſſimo, pauperrimo, na- Them.
lr tus eſt Chriſtus in ſolatium.
“ 1 WETod in bonum omnium hominum, etiam minimi, Exordium.
„Ar⸗ etiam viliſſimi, natus nobis ſit Chriſtus: teſtatur
emn do⸗ nuncius de coœlo Angelus: Watus e vobis Salvator:
deſt E Annuncio vobis gaudium magnum, quod erit omni po-

nrn ulo Sc. Luc. caàp. 2. Iſaias Cap. 9. confirmat: Par-Textus Sa-
Ohimn vulus natus eſt nohis, & filius datus eſt nobis, & S. Apoſtolus ad Titum cr⸗ Scri-
cap. 3. Apparuit humanitas, & benignitas Salvatoris noſtri Dei non ex Pfuræ.
operibus juſtitiæ, quæ fecimus nos, ſed ſecundum miſericordiam ſuam,
Eenerk ſalvos nos fecit, &. Audiamus & P'. Propter nos homines, G& pro- Patres
deſeed Ppter noſtram ſalutem deſcendit de cœlis: & incarnatus eſt: Orat. Eccle- Ecclel.

Sen Hia: Deſuper Guericus Abbas: Puer natus eſt nobis; non ſibi, non An-
dtumko. gelis, ſibi inquam natus non eſt, ut ſcilicet hac nativitate, eſſe, aut vielins
tar, ele inciperet, &. Angelis natus non eſt, quia Angelus ille, qui in verita-
Nns,da te ſabat, reparatione non indigebat, nec illius, qui ceciderat, caſus re-
lmitunt, parabilis erat, &c. Hinc inquit S. Maximus: hom. T. de Nativit. S. Maximus
Nelh. In Nativitate ejus, noſtra omnium habet vita natalem: Item Gueri- Guericus
aum hr cus Abbas: Serm. 2. de Nativ. Verè tu miſericors puer natus es Abbas.
egenhit nobis, non tibi: lucra noſtra, non augmenta tua noſcens, de nobis quza-
n n ſti, qui ad hoc ſolum naſci dignatus es, ut nos minoratione tui provehe-
imlen res. Nohbis ergo puer natus eſt, nobis filius Dei datus eſt, meus és, 6 bo-
lent 0 ne FJeſu, & undequaque meus es, mihi natus à matre, mibi donatus à Pa-
nair tre. Exclamat S. Thomas à Villanov. Conc. 4. de Nativit. utiSs. Thomss
. Auclri⸗ probabo. à Villan.
muma CoONCEPTUS I. .
i Extra urbem in ſtabulo natus eſt Chriſtus: Ita Luc. 2. Invenietis
r eum poſitum in præſepio, quia non erat ei locus in diverſorio, c. Duplex oritur
e quæſtio? cur Chriſtus extra urbem naſci voluit: & cujus erat illud ſta-
nc bulum, in quo natus eſt: Ad primam propoſitionem reſpondeo, & me
ſee ſecuti moralitate explico; civitatis fores patent quidem omni hora no-
- bilibus; non ita pauperibus; ac exiguis ruſticis; item in civitatibus

qui naſcuntur, morantur, cives ſuos civitas nuncupat, & numerat: Non
ergo naſcitur in civitate, ne jure ſuo Bethlehemitæ, Chriſtum ſuum dice-
F 2 rent;

N

44 PRO NATALI DOMINI,

rent; non naſcitur in civitate; nè nobilibus tantùm aditus ad Chriſtum
ateret. Naſcitur ergo extra civitatem in ſtabulo, quod nullius erat; in
Fundo communi; Ut noſcamus Chriſtum communem, & natum eſſe o-
mnibus; in ſtabulo, ubi & viliſſimo licet intrare, noſcamus etiam viliſſimis
hominibus patere acceſſum ad jeſum: qui ut pecora vivunt irrationabilia,
& hos non ſpernere Chriſtum, ſed illos ad præſepe ſuum tolerare, fovere &c.

Omnibus natus eſt.
CONCEPTIUS II.

David dum Arcam Domini & domo Abinadab in civitatem regiam
transfert, ad hare translationem omnes tribus & populos totius Regni
ſui convocat, & cite: I. Paralip. cap. 13. Cur David omnes homines ad
translationem Arcæ convocat? utique cum aulicis ſuis, ac Sacerdotibus,
ſat honorificè Arcam transportaâſſet, cur etiam ruſticos, & infimæ ſortis
homines, vult adeſſe; Abulenſis reſpondet: ut crederent, quod ad omnes Ar-
ca Dei pertineat. Si ſolum Rex David, & magni Proceres regni adfuiſſent,

pauperes, viles homines, dubitare potuifſent, num ad ipſos Arca Dei per-

tineat; num & ipſi in Arca Dei partem habeant: ut ſciant ergo Arcam
Dei ad omnes;, etiam viliſſimos, pertinere; omnes homines, viliſſimos
uosque, David ad translationem convocat. Arca Novi Teſtamenti eſt
Chriſtus jeſus, omnibus hominibus apparuit; inquit S. Paulus, & An-
gelus, omui populo communicat; ut diſcamus Jeſum ad omnes homines
pertinere, æquè eſſe pauperum, ac divitum, Regum ac Ruſticorum. Omni-

bus natus eſt.
CONCEPTUS III.

Ad Cœnam magnam Lucæ I4. non tam divites, & magni Domini,
uàm etiam viliſſimi mendici vocati ſunt: Exi citò in plateaz & vicos ci-
vitatis, & pauperes ac debiles, & cœcos & claudos introduc huc. Quid hoc, quod
& mendici ad Cœnam magnam vocentur? Coœna magna eit jeſus incar-
natus, ad hanc cœnam, non tam divites, & potentes, etiam infimi homi-
nes, & pauperes, vocantur, ut noſcas, mi Chriſtiane, Jeſum incarnatum
non ſpectare ad Reges, ad divites, & potentes tantum; etiam cuivis obvie
mendico Jeſus eſt totus & proprius.

CONCEPTUS IV.

Exodi cap. 30. mandat DEUS, Annum 20. ſi homo acceſſerit, is in-
diſtinét& pro gratia vitz conceſlæ Domino Deo medium ſiclum offerat
Dives non addet ad medium ſicli, pauper nihil minuet. Cur vult Deus tam pau-
perem quam divitem æquale pretium perſolvere Reſpondeo: ex X quali
pretio, æqualis merces judicatur; æquale pretium, medium ficli pro vita
ſua ſolvit tam dives, quani pauper noſcamus, omnes homines coram Deo
æquales efſe, æqu Deum æltimare pauperem quam divitem, Jeſum na-

tum

w
in
0.
nnis
bila,
ede.

giam
Reggi
eS 14
otibu,
elonts
eA.
willen,
Deiher⸗
Menn
lſfſimos
enti el
& An.
rdine

„Or.

homin,,
nics i⸗
e, Cvol
1s inen⸗
ihomi⸗
matumn
obvie

t, bir
offertt,
im pa.
zqull
pro Vi
m Deo
ſmn ha⸗
tuIn

CoNCIO SECUNDA. 45

tum, pro medio ſiclo æquè totum eſſe pauperis quam divitis; omni homini

natus eſt Chriſtus. Patet hoc ex cap. 4. Marci. .
CONCEPTUS V.

S. Marcus narrat magnam turbam concurrifſe ad Jeſum, ut audirent
illum. Congregata eſt ad eum turba multa, ita, ut navim aſcendens ſederet in
vavi, && omnis turba circa mare ſuper terram erat. Navim pro Cathedra
CHRISTUS elegit, cur hoc? Cur non in terra ſtans ſuper monticulum,
populo concionatus eſt? Reſpondeo: ſtetiſſet ]ES US ſuper monticulum
in terra, populus, & turma cinxiſſet ESUM, hoc eſt, circa circum JESUM
ſtetiſſet; in medio ſtans IESUS neceſſariò aliquibus ex auditoribus, iis nem-
pe, qui ante ipſum ſtabant, faciem ſuam, iis autem, qui retrò & poſt tergum

ſtabant, dorſum vertiſſet, & monſtrſſet; in politia mundi alicui faciem

monſtrare, idem eſt ac magni æſtimare; dorſum verò oſtendere, eſt vili-
pendere; non ergo monticulum, ſed navim conſcendit CHRIS TUS po-
pulo concionaturus, in navi ſedit, & omnis populus ſtetit in littore, ſicque
optimus JEsUS omnibus faciem ſuam, nulli dorſum monſtrat: ut videa-
mus, DEUM Salvatorem neitrum, CHRISTUM JESUM, non plus
divitem quàm pauperem, ſed omnes æquè æſtimare; æquè aſpicere, æquè

fovere. Omnibus natus eſt.

CONCEPTUS VI.
Salvator noſter, qui in communi ſtabulo natus eſt, tandem Jeroſoly-
mis crucifixus eſt. Cur rectè Jeroſolymis? dicunt docti, Jeroſolymam
eſſe medium totius mundi. Deſuper me moralitate ſequenti explico: Po-
namus caſum, in media via duorum fundorum creſcit arbor; ex hac arbore
fructus, ſunt fructus communes; ſpectant tam ad eum, qui ad dexteram,
quàm qui ad levam manum, cum ſuo fundo huic arbori adjacet: in medio
mundi, Jeroſolymæ, mortuus eſt ESUS, ut noſcamus fructum arboris Cru-
cis, qui ESUS eſt, eſſe omnibus hominibus communem, tam eorum „qui

ad levam, quam qui ad dexteram, tàm à fronte, quam à tergo in quatuor

mundi partibus morantur, & habitant.
Epilogus.] O Chriſtiane, ſi nunc naturaliter homo rem ſuam amat,

Fater pauper, pauperes ſiios filios magis amat, quam alterius liberos licet

ditiſſimos, licet pulcherrimos, ruſticus magis exiguam ſuam caſam „quam
regale Principis palatium diligat. O ecce mi homo etiam pauperrime,
viliſſime, E.S USö æquè tuus eſt, ac eſt Principis potentiſſimi: Ergo JE-
SMtuum ama, dilige, amplectere puſionem ulnis, oſculare centies., In-
dole, quod tuum ESUM non ſemper dilexeris, cum propoſito, impoſte-
rum omnibus viribus tuum ESUM amare, diligere, millies
potius mori, quàm offendere.

46⁶ 1 PRO NXTAII DOMIXNI,
PRO NATALI DOMINI,
CONCIO TERTIA.

Texau. Causdium magnum. Lucæ cap. 2.

Tuana. Gaudioſa eſt dies Natalis Chriſti, quia omni ho-

mini eſt fructuoſa, ac utilis, &c.

Erordium, GN , N Die Natali magnorum Dominorum, ac Regum
feſta gaudioſa celebrata ſunt, ſic legimus Geneſis
cap. 40. quod Regis Pharaonis Dies Natalis quotan-
nis magno gaudio, & feſtivo tripudio celebratus
ſit. Idem Marcus cap. 6. de Die Natali Regis He-
rodis memorat; aſt hæc gaudia & Feſta Natalitia non erant ſine
luctu, ſine læſione proximi, in natali gaudio Pharaonis periit
peccator, piſtor ſuſpenditur; in natali gaudio Herodis Regis,
Joannes, qui reus cenſebatur, interficitur, decapitatur; dein
gaudium hoc natale ſolum erat uni genti, gaudium & tripudium
tantum pro nobilioribus, plebs excluſa erat. Natalis eſt hodie

dies Chriſti Jeſu, Regis Regum, Domini Dominantium, gaudio-

ſa dies, ſine luctu; non enim periit vel condemnatur, ſed in gra-
tiam aſſumitur perditiſſimus quivis peccator; gaudioſa dies,
atires. Dies Natalis Chriſti; non uni genti, ſed univerſo orbi; gaudio-
ſa dies, Dies Natalis Chriſti; non tam probis, quam reprobis,
non tam juſtis, quàm etiam peccatoribus, non tam Primoribus, ut
Regibus, Principibus, quàm etiam viliſſimis, pauperibus homun-

5.Leo. cionibus. Audiatur Leo Papa: Serm. I. Non enim fas eſt, ut ſié
locus triſtitizæ, ubi natalis eſt vite. Et iterum eodem ſermone de

Natali Domini: Exultet ſanttus, quia propinquat ad palmam, gaudeat
peccator, quia invitatur ad veniam; animetur gentilis, quia vocatur

6. Augufti-ad vitam. Aureè ſcribit S. Auguſtinus: Dens factus eſt homo, ut

nus,· homo fieret Deus; Deus fattus eſt ſervus, ut homo fieret Dominis; Deus
deſcendit ad terram, ut homo aſcendat ad œlum. Conformiter
S. Bernard. S. Bernardus hom. 4. ſuper miſſus eſt: Magnus Dominhus, quos ut fa-
S. Maxi- ceret magnos, fattus eſt parvulus. S. Maximus Epiſcopus ita into-
mus, nat: Juſtiſſimè fratres ſeſtivitate præſentis diei in omne ſe gaudium to-
tis uhbique ſuſcitat mundus, quid hodiè promiſſus à ſæculis, univerſo orbi
Judex natus eſt, & Redemptor; Concludit S. Gregorius: Cæli
. Rex,

.
znd

Wr
ſert
Vn
Ie
Gun
Mu
n
Mnn
Eent
ti

Aan

De
aee
ſti,
at,
it Ag
mm

Imo

Chrito
ſint,

ei te

gli ſo
eimmon
taotdk
Vigtor

NV.
orſ⸗
obel

Nt 4

le h
Euus

CONCIO TERTIA. 4 7
Rex, terram noſtræ carnis aſſumpfit, infirmitatem noſtram illa jam Ange-
lica celſitude non deſpicit. Hom. ſuper hoc feſtum. Delſuper Conceptus

pandam.
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] Longo tempore preſſi erant Jjudæi ſub dura ſervitute
Pharaonis (deſcribe per lIongum ex libro Exodi cap. I.) tandem Deus mi-
ho. ſertus afflictorum, miſit ad populum Judæorum Moyſen, qui ex dura ſer-
. vitute eos liberaret, & ad patriam, terram inquam promifſam induceret:
ut legere eſt lib. Exodi cap. 3. Quis ſatis explicare poterit, quantum gau-
dium inter Judæos fuerit, cum Moyſen Salvatorem adeſſe intellexerint:

egun Ob peccatum Adæ in ſervitutem Dæmonis, Pharaonis, conjectum eſt ge-
ene nus humanum; omnes homines ſclavi & mancipia dæmonis effecti ſunt,
notan⸗ ac ſub durâ hac ſervitute nimium ingemuit humanum genus; hodie mit-
bratus titur à Deo Patre Moyſes Novi Teſtamenti, Chriſtus jeſus, qui genus hu-
se⸗ manum ⁸ ;ſervitute dzæmonis liberet, & per mare rubrum ſanguinis ſui, in
nt ſne terram promiſſam, & electam, gaudia inquam cœli inducat. Gaudet nunc
e captivus, ſi in libertatem ſe reſtitui inteligir; ac patriam fuam reviſere
Regs, aſſecuratur, gaudium ergo magnum hodie hominibus &c-
3 din CONCEPTUS IIL.
icn De Agar narrat Scriptura, Geneſis cap. 16. ob malitiam ex domo Ab-
di rahæ expullam, in deſerto vagam erraſſe, ac de vita periclitaſſe; adſtat tri-
abdlo⸗ ſti, & fummopere periclitanti ſpecioſus puer, qui viam, qua periculo eva-
dingt. dat, monſtrat, ad ſemitam, & tutam viam deducit; quantum gaviſa fu-
4 Glei⸗ erit Agar, viſo hoc viæ duce, & indice! Ob malitiam noſtram expulſi
giucie. ſfumus & Paradiſo, ac jam aliquot millenis annis in deſerto hujus mundi
robis, fummo animarum periculo erravimus; hodie natus eſt ſpecioſus Jjuvenis
lbus, Chriſtus Jeſus, qui nobis iter tritum, viam tutam ad paradiſum demon-
homun. ſtrat, meritis ſuæ nativitatis in gratiam Dei Patris dirigit; ac in domum
, u / Dei iterum pervenire, fidus comes deducit; gaudet nunc peregrinus,
none de qui fors in ſylva deviat, dum viator obviat, qui viam tutam, & rectam
,glllen ei monſtrat, gaudeat hodie omnis homo, quoniam hodie obviavit nobis
41ani errantibus, & periclitantibus peregrinis in hoc mundo Chriſtus Jeſus 3
honn, viator & ductor noſter fidiſſimus, & expertiſſimus. S
* CONCEPTUS III.

Narrat Joannes cap. 5J. hominem 38. annis ad piſcinam languidum

jaeuiſſe, & pauper non poterat co valeſcere, cauſam indicans: bominem
iin t⸗ non haheo. Advenit tandem aliquando homo, qui hunc languidum juvit,

N ut ad aquas perveniret, & ſanitatem reciperet ; 6 quantum gaviſus ſit
rl ille languidus, hominem adjutorem dum acquiſivit ! Hic languidus eſt
: “ genushumanum, jacnit ad 4000. annorum deſtitutum genus humanum.
H neme

48 PRO NATALI DOMINI, CONCIO TERTIA.

nemo nec è cœlo nec è terra adjuvit; aſt hodie venit homo adjutor Chri-
ſtus jeſus, qui meritis ſuis lethaliter infirmum genus humanum, ad aquas
baptismatis adjuvit; media, qua aqua, ſanitatem animæ recuperat, cul-
pam Adæ abolet. Gaudet nunc qui longa infirmitate, aut alio morbe
afflictus jacet, dum quis homo advenit, qui eum ſanat, & reſtituit.
Gaudeat ergo humanum genus, quoniam à lethali febri æternæ mortis,
per Jeſum hodie hominem factum, liberatum, & ſanitati integræ reſti-

tutum eſt.
CONCEPTUS IVv.
Dum Saul de Tribu Cis in Regem à Propheta Samuele proclamatus
eſt, quis dubitat, quin non omnes de tribu & familia Cis lærati ſint; cer-

tò gaudent parentes, gaudent conſanguinei, quando eis venit nuncium,

filium, vel hunc de ſtemmate eorum conſanguineum, in magnum Domi-
num evaſiſſe: Sic inquit Jacob audito nuncio filium ſuum Joſeph regna-
re in £Ægypto: Jam lætus moriar: Geneſ. cap 46. (hriſtus Jeſus Dei filius
ſecunduùm carnem nobis Frater factus eſt, dum hodiè& carnem humanam
induit, &Homo factisg eſt. Doan. cap. I. Hichomo Chriſtus, frater noſter,
quantum exaltatus eſt! Data eſt mibi omnis poteſtas, inquit Matth. 28 gau-
deat ergo natura humana, quæ, quia divinitati conjunca eſt, non poteſt
nobis non prodeſſe, & fructificare.
CONCEPTUS V.
Refert cap. 5. libri Eſther: Signum gratiæ Aſſyriis fuiſſe, ſi Rex vir-
gam auream erga aliquem hominum extendiſſet, ut experta eſt Eſther.
quæ, quia virgam ſuam auream Aſsverus erga eam extendit, gratiam cum
omni populo judæorum invenit, libertati reſtituta, vita donata eſt. Di-
citur Chriſtus Jeſus Virga de radice Jeſe: Iaiæ II. hanc Virgam, filiom
ſuum inquam, hodie Rex Regum, Pater æternus, erga omnes h mines ex-
tendit, natus & vobis Luc. 2. Gaudet nunc reus, ſi gratiam, ſi miſericor-
diam accipit, ergo gaudeat omnis homo, cum omnis homo hadiè gratiam
Dei, & miſericordiam invenerit, per Jeſum Chnuſſtum, gratiâ, & vita æternâ
donatus ſit.
[Epilogus.] Gaudium ſuum homo demonſtrat voce, & opere, voce
jubilando, canendo, pſallendo, &c. opere, donaria, miſſilia ſpargendo:
gaudium noſtrum demonſtrando, vocem mittamus: precando & pfallendo
crebrius, & copioſius ad præſepe Chriſti. Spargamus & miſſilia; largas
inquam eleemoſynas in pauperes; convivium inſtituamus, devotè Eu-
7 chariſtiam ſumendo, ut gaium noſtrum fiat plenum
in æternam vitam. Amen.

—
Chri.
laen
t, l.
morde
elitatt.
mons,

rE leſl⸗

ami
int; er.
ncium,
n Dom.
Dhregne.
Deiſlius
numanem
r nolter,

2⁰ g.

n porl

ſt Rermi

eſt MMher

gtium conn—

1elt. D.
n, flum
mineser.
mnſerico-
egralen
ita tem

re, We
algendo:
llendo
25 hugus
X
votel⸗

1R0

22 † e 5ʒ 49
656283862 22 8 268 f 2 2 8 6863
PRO FESI O S. STEPHANI,
CONCIO PRIMA.
Video cœlos apertos, & IEſumſtantem, Acto- Textus
rum cap. 7.
Proemium ſequens, animatin arduis, confortat Thema.
in adverſis, & ærumnis.
Anctus Levita Stephanus dum traheretur ad Eaordium-
De fupplicium, jamjam imbre lapidum obruen-
à& dus, non eſt puſillanimis, ſed conſolatiſſimus
4. imbrem lapidum excipit, adeò ut de eo canat
Eccleſia: Lapides torrentis illi dulces fuerunt.
., Quid dulcoravit lapides? quid S. Stephanum
g mediis in anguſtiis confortat, conſolatur? di-
cit cauſalem motivam invictus Levita: Ecce video oœlum aper-
tum, prœmium intuitus eſt, & hoc confortavit, ſolabatur con-
ſtantem, intrepidum, patientiſſimum fecit. Benè ſcripſit Mar-
cus Seneca Epit. Controv. lib. . Controv. I. Se⸗ eſt ultimum ad-
verſarum rerum ſolatium: ſic videmus intrepide pugnare mili-
tem, mille vulneribus corpus, & vitam extremis exponere peri-
culis: interrogas quare? reſpondeo propter ſpem promotionis,
& ſpoliorum. Experimur colonum, ruſticum, vinitorem por-
tare cum patientia pondus diei & æſtus, ob præmium fructuum,

meſſis, vindemiæ, &c. Te nunc alloquor, O Chriſtiane! Militia
eſt vita hominis, inquit Job. c. 7. ad labores, miſerias nati ſumus:

in ſudore vultas veſceris pane tuo⸗- Genelſ. c. 3. In his quotidianis mi-

ſeriis, ut cum S. Stephano conſolatus, conſortatus vivas, & per-
ſeveres, cœlum aſpice, promium, mercedem conſidera, & te mmi-
ſerum mirè confortabit, conſolabitur: fortem, indefeſſum, invi- Textu
Qum reddet. Audiatur Scriptura: Non verearis usque ud mortems, Zeriptt.

juſtificari, quoniam mercs Dei manet in æternum, prædicat Salomon rz.

Eccleſ. c. 18. & iterum c, 36. Da mercedem ſuſtinentibus te, ut Prophe-
. . . . 5 ,Scriptoret
tæ tui fideles inveniantur. Scriptores au diantur & Patres: Honor alit & puires
artes, ſuadet inacceſſa tentare, &S pericula honeſtè ſpernere: perorat Emanuel
Emanuel de Naxera Commentario in Judices cap. S. V. I. S. 9. .Wi⸗ de Naxera-

Feſtivale. G6 B mutuat

50 PRO EESTO S. STEPHANI,

tuat præſens calamitas à futura felicitate ſaporem, & jucundum eſt ad
mercedis intuitum, diſerimini ſe objicere: propoſito enim prœmio omnia
Aldephonſus fortiter ſuſtinentur. Ita habet Ildephonſus de Padilla in Habacue
de Fadilla. Annotat. 12. Cc. 3. discurſu 8. MWatriunt prœmiorum exempla virtutes,
nec quisquam eſe, qui non ad morum ſummam nitatur aſcendere, quando
irremuneratum non relinquitur, quod conſcientia teſte laudatur. Ita
Theodore- Theodoretus apud Caſſiodorum 2. Var. 16. Perpulchrè ſcribit S. Ba-
tus, ſilius homilia de Barlaam? Pericula non reſpicit Martor, coronas aſpi-
3. Bafilius, cit: plagas non horret, ſed prœmia numerat; non videt littoræ infernè
KRagellantes, ſed Angelos lætis omnibus acclamantes imaginatur, non ſpe-
Gat ad temporalia pericula, ſed ad præmiorum æternitatem. Concludit
8. Hierony-S. Hieronymus ad Demetriadem. Omne opus leve fieri ſolet, cum
mus. ejus pretium cogitatur, & ſpes prœmii ſolatium eſt laboris, ut Dei implo-
rata ope Conceptibus deducam.

CONCEPTUS I.

David in Pſalmis ſuis ſæpius hunc adſcribit titulum: In Finemn: Cur

rectè adneétit tirulum in finem; & non potius titulum talem: In initio,

in principio? Finem conſiderare nos David hortatur; cur finem? expli-
coô me praxi morali: Vadit quis ruſticus ad meſſem, demetere ſegetes,
alius in vineam, eam fodere, & excolere meſſor initium longi Agri in-
tuendo, Vinitor initium amplæ vineæ: Secator lignorum, initium ſpatii
lignorum videndo, concutitur animo, repetitis ſuſpirat vicibus, videbis
ergo anguſtiatum mercenarium, erecto vultu finem Agri, finem Sylvæ,
finem Vineæ fixis oculis luſtrare, & intueri; quæris cur tam attenté ac
fixè fſæpius finem, terminum aſpiciat laborioſus colonus 3 Reſpondebit,
ad animi ſolamen, ad mentis levamen, intuendo enim finem agri, finem
vinexæ, creſcit ſpes, brevi mercedem, prœmium ſe ſumpturum, requiem,
ac refectionem ſe accepturum: Verba Davidis, in finem, textus Græcus
legit: in victoriam: Finis, mi Chriſtiane, virtutis tuæ, abſtinentiæ, ſobrie-
tatis, caſtitatis, patientiæ in adverſis, humilitatis in proſperis, eſt certa
victoria, corona, merces, prœmium, requies, retributio; hunc finem, vi-
Roriam, coronam, proœmium, &c. toties in Pſalmis ſuis hortatur David
intueri, meditari, & mirum ſolamen animi, levamen mentis „robur, con-
ſtantia, patientia inde excreſcet; pacato animo, hilari mente mundi ad-
verſa, & hominum injurias, ac tyrannides perferendi. Teſtes tot invicti
martyres, de quibus S. Baſilius homilia ad Barlaam : Pericula non reſpicit
Mariyr, eoronas qſpicit; plagas non horret, ſed Prœmia numerat, S&c. ut ſupra

in Exordio.
CONCEPTUS II.
Infelix Epulo mediis in flammis inferni obſecrat Abra

an hamum: Mit
LEazarum, at intingat extremum digiti ſui in aquam, & refriger Mütte

et linguaum meam,
Luc. 16.

₰
U
te
int
ſel

in
ſi
he
alie
t
W
N4
et
6
Pro
mi

E

Cont
clo
Nes
mn
tCn
Gor.
chr
lr⸗
nd.

Deun

Uec

—
ad
mnin
Ae
tuter,
Aando

i.
nfemd
ße⸗
W
t, in

iml.

(t
initi,
eygl.
egetet,
gri in
Hari
Videhis
Ghe,
te, a
adebit,
nem
egolen,
Grꝛeus
ſobtke
certa
W, V⸗
David
, Cn⸗
ciad⸗
inricti
feßzici
ſupti

Mne
tum,
el.

.

CONCIO PRIMA. 11

—
Luc. 16. mirandum, quod infelix hic, non plenum ſeyphum, ſed unam
tantum guttulam petat? quid per hanc guttam intelligendum eſt? dicit
intelligentiam S. Gregorius Nyſſenus diſcurſu de reſurrectione animæ;
nempe per unam guttam minimum quid coœleſtis gloriæ, mercedis, prœ-
mii, & dulcedinis divitem Epulonem anhelaſſe: quaſi certus, daretur
ei ſpes obtinere & guttam unam cœleſtis pro'mii, &c. & inexplicabiles
inferni cruciatus ei dulces redderet: ſi nunc minima ſpes præmii cœle-
ſtis, & damnatum redderet in inferni tormentis conſolatum: quomodo
ſpes prœmii, mercedis, gloriæ æternæ, quam repromiſit DEUS omnibus
diligentibus ſe, non coniolabitur hominem viatorem mediis in miſeriis,
& tribulationibus hujus mundi bPfſalmiſta atteſtante in æternitate felici
non una gutta gloriæ, ſed torrente felicitatum ſaturandos. ebriabun-

tur ab ubertate domus tuæ, G&& torrente voluptatis tuæ potabis eos, Pſal. 25. Deſu-

per dulciter ſcribit S. Auguſtinus in Soliloquiis cap. 32. Tua dulcedo Ste-

pbano lapides torrentis dulcoravit: Beato Lauentio craticulam dulcem fecit:

Pro hac emenda Bartholomæus pellem dedit: Hanc verò ut guſtavit Petrus, omni-

uam inferiorum öblitu, clamavit quaſi ebrius, dicens: Domine, bonum eſt bic nos

Ae!
CONCEPTUS III.

pilii Iſraél Pſalmo 126. canunt, & fatentur: JSuper fumina Bab] lonis
ſedimus. Sedere juxta fluvios in viridi gramine, uſus habet, & perjucun-
dum eſt; aſt ſuper fluxas fluvii alicujus undas ſedere, vix practicabile, imò
impoſſibile videtur: quid ergo myſiterii indicare voluit David, dicendo:
Filios Iſral ſuper flumina Babylonis ſediſſe? quid per flumen, & quid per
li ſedere intelligendum? Nyſſenus per flumen intelligit mundi inconſtan-
tiam, & graves mundi miſerias, ac onera; ſedere, communi adagio eſt,
contentum vivere: bene ſedet; id eſt: conſolatus, contentus vivit. Quod
ergo David dicat, filios Iſrael ſuper flumina ſediſſe, indicare voluit, in mun-

di mitſeriis, ſervitute Babylonica, conſolatos vixiſſe, æquo animo tribulatio-

nes à gentilibus toleraſſe. Quæſtio nunc eſt, quid Judæos in ſumma re-
rum mutatione: ſervitute tyrannica, conſolabatur? Dicunt ipſimet in con-
textu bſalmi citati: Super fumina Babylonis ſedimas; dum recordaremur tui
Sion. Sion, idem quod cœli Patria, æternæ felicitatis gaudia. Perpul-
Chrè ad ſcopum Caſſianus Abbas in citatum Pſalmum: Wimis dulcis eſt re-
cordatio Patriæ, quæ in hoſtili terra probatur: nam quantò hæc amara ſentitur,

tantèò fit illa ſuavior. Indicavit hoc Ter Optimus DEUS Ezechieli.

CONCEPTUS IV.

Duriſſima quæque perpeſſi ſunt Ifraélitæ, miſertus eorum Ezechiel
Deum precatur, conſolari afflictos dignaretur; ecce tibi ocius rapitur

Ezechiel in montem altum: Coelum inſtar elegantiſſimæ Urbis, cujus pa-
G 2 vimen-

52 IN FESTO S. STEPHANI,
vimentum auro ſtratum, portz gemmis exornatæ erant, videndum Eze-
chieli exhibetur, hoc imperio adjecto: Oſtende domui Vrazl domum, & viſio-
nem illius, & diſpofitionem ejus. Ezech. c. 43., & quid inde eveniet, ſi Prophe-
ta Iiraéli populo cœli elegantiam, gaudiorum abundantiam deſcripſerit?
eveniet mira cordis conſolatio, quâ perfuſi, duriſſima quæque pacatè pa-
tientur: Et ipſi ſuſtinebunt tormentum ſuum. Conſolatiſſimè Auguſtinus
in Plal. 39. St vis ſuſtinere laborem, attende mercedem, nam operarius in via
deficeret, niſi attenderet, quid accepturus eſſet: & S. Chryſoſtomus in Pfal. 21.
Nihil eorum, quæ gravia ſunt, grave aliquid exiſtimas, qui cœleſtia recogitat-
Teſtis natu minimus Machabæorum Martycum. 7
CONCEPTIUS V.
Viderat natu junior Machabæus: ſex fratres ſuos crudeli morte in⸗
terimi; non terretur; Antiochus Rex ipſemet ſuaviſſimis verbis, & the-
ſauros, & honores promittit, non movetur, ad unguem à Patriis legibus
diſcedere, conſtantiſſimè impavidè ferro collum, corpus totum tormen-
tis, heroica hac voce offert: Quem uſtinetis? non obedio præcebto Regis, ſed
præcepto legis, Juæ data eſt nobis per Moyſen,. 2. Mchab. 7. Quæro ego, quid
uerum inermem, tam generoſum conſtantem fecit, ut tormenta non
horrens, mortem minime expaveſcens, intrepidé membra ſua torquen-
da carnifici tradiderit? fecit vivida cœleſtis Patriæ recordatio, ut patet
ex hortatoriis Matris: Petonate, ut afpicias ad cœlum, G& ita fiet, ut non timeas
carnificem iſtun. Secutus piam matris doctrinam, cœlum aſpexit, coœle-
ſtia cogitavit, & horrida Tyranni tormenta non timuit, non expavit; ſed
ut candidus cignus, hilari voce; canendo, inter tempeſtuoſos adverſi-
tatum, ac cruciatuum ventos, ſuaviter exſpiravit. Veriſſimè Sanéctus Chry-
ſoſtomus: Nibil eorum, quæ gravia ſunt, grave aliquid exiſtimat, qui cœleſtig

recoglta CONCEPTUS VI.

De Joſepho ab Arimathia teſtatur Joannes cap. 19. Erat diſcipulus Jk. Srr. .

occultus autem propter metum Judæorum. Marcus cap. I5. inquit: Joſeph ab
Arimathin nobilis decurio, qudacter introivit ad Pilatum, & petiit corpis JEslI:
uid fecit, quod omnis Judæorum Tyrannis ac perſecutio, non curetur,
non horreatur amphius à Toſepho, qui olim occultus, nunc apertus diſci-
pulus Chriſti, in arenam prodeat, & bona mundi perdere, & Vitam prodi-
ere? cauſalem ſubnectit S. Evangeliſta Marcus: Et ipſe erat exſpeltans Re-
gnum DEI. Eleganter deſuper S. Hieronymus: Certe nullas labor eſt durus,
quo gloria æternitatis acqui itur. .
CONCEPTUS VII.
In glorioſa Transfiguratione narrat Matthæus Evang. Chriſti veſtes
candorem niveum induiſſe: Veſtimenta autem ejus facta ſunt alba ſicut nix:

juxta

M

n
i
on
).
Det
m,
Fan
nen

e⸗
ſo⸗

t
Ne⸗
lous
1di
1.
tot.

im.
the.
Zibus
tmen.
ipſl
gid
1 NonN
Gben-
Pute
timecs
,cCele⸗
it,; ſed
lverſi⸗
Chyy.
Eltſis

o,
Spl
JN .
Uretut,
8 llei⸗
prolli⸗
s N-
durus

veſtes
:
juxs

CONCIO PRIMA. 52

juxta mentem S. Chryſoſtomi, Hilarii, Euthymii facta eſt hæc Chriſti Trans-
figuratio ad ſolatium Apoſtolorum, ut memores ejusdem viſæ gloriæ, in-
trepidé cruces & tormenta carnificum ſuſtinerent: conformiter verbis S.
Pauli ad Hebr. cap. 6. Fortiſſimum ſolatium habemuns, quo confugimus ad te-
n ndam propoſitam ſpem, quam ſicut anchoram habemns animæ tutam, ac fir-
mam, G incedentem nsque ad interiora velaminis: admitto lubens mentem,
& intelligentiam Patrum, unum eſt eujus miror, cur veſtimenta Chriſti fa-
Eta ſint ſicut nix alba; cur rectè& ftigidæ nivis fit mentio, & comparatio;
cum & flos arborum, narciſſus & hlium, candorem præ ſe ferant eximi-
um; Non flori, narciſſo aut lilio, ſed Nivi candidæ in transfiguratione
veſtis Chriſti ſimilis facta eſt, indubiè hanc ob rationem: nix ad ſolis
radies liqueſcit, deperdiätur: ita ad radios ſolis, æternæ gloriæ conſide-
rationem, omnis nix, & frigus temporalium miſeriarum, & tribulatio-
num & corde nidelis Chriſtiani deperditur, evaneſcit, ut cuncta adverſa,
ſapida; imè ipfa horribilis mors placida, ac ſuavis fiat. Teſtem produ-
co ipſum Chriſtum Salvatorem noſtrum; ac magnum mundi Apoſtolum

9, Paulum.
CONCEPTUS VIII.
Venerant ad Philippum Gentiles ſupplici hàc: Domine volumm Jeſum
videre: Philippus dicit Andrex: ambo verò dixerunt Jeſu: intellectò hoc
nuncio quod gentes veniant ſuaviſſimum IEſum videre, inquit Chriſtus:
Wunc anima mea turhata eſt: Turbari, pati eſt: quod gentes veniant Jeſum

videre; Jeſus non turbari, triſtari, angi, aut pati, ſed lætari, & gaudere

anſam habet; cur ergo turbatur; quaſi pati aſpirat, mori, deſiderat; adver-
tit doctiſfimus Cardinalis Toletus, inde quod gentes jamſam in Chriſtum
credituræ advenerant, gloriæ cœleſtis fructus Chriſto creviſſe; hos ergo ſua-
viſſimos fructus gloriæ Chriſtus præguſtans; in verba aſpirantia prorupit:
Nunc anima mea turbata eſt citius, ante præfinitum rempus, crucem & mor-
tem exoptans ſuſtinere: conformiter verbis magni Pauli ad Hebræos cap. 12,
Propoſiti ſibi gandio ſuſtinuit crucem, confuſione condempta.—
CONCEPTUS IX.
S. Paulus 2. ad Corinth. cap. I. & cap. II. miſerias & tribulationes,
quas perpeſſus eſt, magnas & ſupra modum fuiſſe dicit: Non enim volumus
vos ignorare fratres de Tribulatione noſtra, quæ fadta eſt in Aſa, quoniam ſitpra
modum gravati ſumus ſuper virtutem, ita ut tæderet nos etian: vivere. Et iterum
cap. II. in laboribus plurimis, in carceribus abundantiu, & ſupra modum .
Dicit nunc S. Paulus 2. ad Cor. c. 4. Id enim quod in præſenti eſt momentane-
zm, & leve, tribulationis noſtræ; notare libeat: quod luperius dicit Paulus,
grave, ſupra modum; nunc dicit momentaneum, & leve, quid quæſio momenta-
neum, leve, & exiguum fecit? Subdit immediatée Sanétus: Non comem-
02 Plau-

54

IN FESTO S. STEPHANI,

Plantibus nobis quæ videntur; ſed ea, quæ non videntun. Coœli gaudia imagi-
natus eſt ſibi S. Paulus, hæc intuita oculo mentis: omnia gravia fecit le-
via; & momentanea. Probatum cum ergo ſit prœmium ſequens mirè, ani=
mare, ſolari in adverſis, hinc
[Epilogus.] Hortor cum S. Cypriano libro de mortalitate; Noſtram Pa-
riam Paradiſum computamus: Quid non properamus, ac currimus, ut Patriam

noſtran videre poſſimus; illio Märtgrum innumerabilis populus ob certaminis 6
paſſionis viltoriam coronatas; ad hæ fratres chariſſimi avida cupiditate propere-

mis, ut cum his citò eſſe, & citò ad Chriſtum venire contingat, optemus. Amen.

IN FESTO S. STEPHANIh—k.,

Textus.

Thema,

Concionis
Exordium.

Textus Sa-
Erxæx Sc. ri-
turæ.
Patres.

CONCIO SECUNDA.
Et ESUM ſtantem, Actor. cap. 7.

In arduis, & ſummis neceſſitatibus, vel maximè
adeſt, & juvat DEIS.

& Ancctus Levita Stephanus vidit Eſum ſtantem; in
SB Symbolo profitemur ESUM ſedere ad dexteram
Ie batris in cœleſti gloria; Stephanus in coœli gloria
Dy non ſedentem, ſed itantem Eſum intuetur: Et
Ium ſtantem. Quid myſterii nobis indicatur, quod
JEſum ſtantem Stephanus viderit? S. Auguſtinus nos inſtruit,
in Pſalmum 109. ſcribens: Stare officium Advocati, & adjuvantis
eſt. Et S. Gregorius hom. 9. in Evang. Sedere judicanti eſt: ſtare

verò adjuvantis. In Summo conflictu in extrema neceſſitate

poſitus erat Stephanus, ab omni homine deſertus; à Synagoga,
ad mortem usque perſecutus, in extremis, ſtantem Eſum Ste-

phanus intuetur. Stantem dico: id eſt adjuvantem: Diſcamus

pro conſolatione noſtra: in arduis, in ſummis neceſſitatibus 3
Vel maxime adeſt, adſtat, adjuvat Ter Optimus Deus. Patet as-
ſumptum Thematis, tum S. Scripturæ textibus, ac SS. Patrum
teſtimoniis. Audiantur: Juxta eſt Dominus his, qui tribulato ſunt
corde. Pſalm. 33. Ji moram fecerit, extpetta eum, quia veniens ve-
niet, & non tardabit. Habacuc. cap 2. Cum ſerò eſet, venit. Joann.
cap. 20. Li præſto eſt Dei auxilium, ubi ſummum aderit periculum.

Fernander, Fernandez: Imminentibus periculis eſt DElIIS propugnator ſervis ſuis.

Origanes.

Origenes hom. 9. in lib. Num. Cum humana poſſeſio deficit, poſeſſio
ivink

—

ui

pin
nnl
e
40
De⸗

N

ſert
In
ie⸗
kul
Got
A,
WN

je

41t 6
Guiu
e
ſane
tu
immit
thec
Mon
tin)
Neze
ſertu
annex
,
llte
irefe
is VI

gi⸗
le.
ni⸗

1e.
ien

here.
l.

cme

a; in
Xtetann
goin
Ur: V
guoc
ſtruit 1
wunti
e ſun
eſlitue
Agogi
n ee⸗
camus
tibus;
et 45.
atrum
toſunt
is e⸗
Oann.
Culun.

ine

CONGIO SEGUNDA. QMDD
divinæ potentiæ adeſt. Padilla in Habac. cap. 3. diſc. 1ö˙. Hoc- pro- Padilla.

Pprium divinitatis eſt, ſuccurrere in caſibus deſperatis. S. Cyprianus 3. Cypria-
in Pl. 26. Famulos ſuos tunc magis reſpicit Dens, cum injuſtè eos nequitia Nus.
Perſequentis affigit. S. Gregorius lib. 2. moralium cap. 21. Quan- §. Grego-
7o apud homines deſperatum eſt, tunc potentiam && ſapientiam Juam ius.

Deus declarat. S. Chryſoſtomus in cap. 12. Geneſis. Et iterum S. Chryſo⸗

in epiſt. ad Cyriacum: Habet hanc conſuetudinem Dem, ut ſuccur- ſtomus,

rat, quando res eſt ad ultimum redutta. Divina ope implorata deſu-
per Conceptus pandam.

CONCEPTUS I.

Exodi cap. 4. jubet Deus Moyſi, Virgam ſuam prodigioſam in ter-
ram projiceret, quæ Virga in terram projeéta, quia in terrificum ſerpen-
tem mutata eſſet, horrens Moyles fugere cogitat: aſt jubet Deus perſi-
ſteret, & ſerpentem caudâ apprehenderet. Extende manum tuam ap-
prebende caudam eus. Cur jubet Deus apprehendere caudam, & non po-
tius caput: Baeza lib. 2. de David, per caudam ſerpentis intelligit finem,
ſeu ultimum fatalem terminum, cujusdam caſus miſeri, & deſperati; non
caput, ſed caudam ſerpentis Deus jubet Moyſen apprehendere, indicans:

ad finem, ad terminum ultimum, & fatalem, dum res noſtræ deducun-

tur, honor, fama, & vita periclitatur, caſus perditi, deſperati habentur,
tunc vel maximè juvare, patrocinari, aſſiſtere ter optimum Deum. Ex-
pertus eſt Moyſes hoc ſæpius.
CONCEPTUS II.
Exodi cap. 14 legitur demandaſſe Deum Moyſi, filios Ifraël edu-
cat ex ſervitute .gypti in terram promiſſionis: egreſſos Judæos inſe-
quitur Rex Pharao cum ingenti exercitu, & caſtra Judæorurmn offendit ad
mare rubrum inter Magdalum & Beelſephon; ſi nunc omnia benè per-
ſcruter, invenio Judæos in ſummo bericulo, & extrema neceſſitate to-
tius interitus conſtriétos fuiſſe: à fronte ſtat mare rubrum z in hoc ſe
immittere, eſtſe ſubmergere; à tergo armatus inſequitur hoſtis: hunc
expectare & cum hoc confligere, manifeſtus eſt Iraëlitarum interitus
mors & exitium; ad dextram rupes Beelſephon, ad lævam, arida mon-
tana Magdalum proſtant; ad hæc fugere, ſe ſalvare idem eſt, ac velle fa-
me ac ſiti ſe interficere; undique ergo filiis Iſrael patet interitus, caſus de-
ſperatus, extrema neceſſitas: Annè è& tam manifeſto mortis periculo, in
tam extrema neceſſitate, filios Iſrael Deus juvit, liberavit: juvit, libera-
vit, omnino; ſacro textu teſtante: Jam advenerat vigilia matutina, quan-
do ecce reſpiciens Dominus ſupra caſtra Pobptiorum per columnam ignis & nubis
interfecit exercitum eorum. Per vigiliam matutinam Tirinus quartam no-
&tis vigiliam intelligit, notare libeat: in quartam noctem Deus Judæos

in ex-

IN FESTO S. STEPHANI- —

in extrema neceſſitate conſtrictos reliquit: ex qua mora factum eſt, ut
ex continuo itinere, & cita fuga wires corporum ad deliquium defice-
rent, animit, ex terrore panico, ad mortem conſternerentur: Sicque ne-
ceſſitas de momento in momentum cumularetur, & accreſceret; & tune
Primò in vigilia matutina, in quarta vigilia noctis, cum quaſi jamjam Ju-

dæorum res deſperata videretur, adjuvit eos Deus, mittens nubem, quæx

verſus Ægyptios tenebras facetet, quo minus ab Egyptiis Judæi videri,
& comprehendi poſſent, verſus Iſraëlitas verò lumen & ſplendorem ede-
ret, quo expeditius per medium maris rubri, quod mare, Deus una no-

Ge vento urente exliccavit, Judæi tranſirent, & ſe ſalvarent: Et ingreſe

Junt filii Irazl per medium ſicci maris. Deſuper Lippomanus: Docemur JPe-
rare in Dominum, veniens veniet Dominus liberabitque ſuos: Et Origenes
hom. 9, in Num. Imminentibus periculis fit ipe propugnator ſervis ſuis. Te-

ſtis ſit jacob & Daniel.
CONCEPTUS III.
Jacobo obviam venit iratus frater Eſau, hoſtiliter Viris armatis ſti-
patus, Jacob nonniſi paſtoritium numerabat famulitium; in tam manife-
ſto periculo pius Jacob ad preces confugit, auxilium & cœlo flagitat; ad-

eſt precanti divinis genius, opem promittit: &t contra Deum fortis fugeis

quantò magis contra homines prævalebis, CS&ρ. & benedixit ei in eogdem loco. Geneſ.
cap. 32. in ſignum: Zetigit nervum femoris ejus, S ſtatim emarcuit. Deſu-
per quis non miretur: Angelus promittens lacob opem divinam præſti-=
turum, Jacobum claudum facit? ſi claudus fuiſſet jacob, ſperabam quia
Angelus eum rectum, ac validum efficeret, ſic enim aptior foret Jacob ad
pugnam, & reſiſtendum, vel in caſum ad fugiendum: claudus Jacob cer-
t& ineptus ad fugam, invalidus ad pugnam factus eſt: Quomodo ergèò
verificabuntur verba, & promiſſa Angeli: Si contra Deum fortis fuiſti, quan-
t magis contra bomines prævalebis. Libeat advertere: Jacob claudus effe-
ctus in majori periculo, in majori neceſſitate conſtrictus erat: promit-
tens Deus juvare Jacob contra Eſau; eò devenire permittit. Ut agno-
ſcamus, tunc vel maximè Deumbenedicere, adjuvare, patrocinari, quan-
do res noſtræ ad ultimum ſunt redactæ; quandèò humanitus eſt deſpera-
tum; tum divinum quàm celerrimè, & clementiſſimè refloreſcit auxili-
um: ita vult gloſſa: Claudus effettus eſt, ne fortis timeat fratrem, quia habet
banc conſuetudinem Deus, ut ſuccurrat in caſibus deſperatis.
CONCEPTUS IV.
Daniel Propheta 6. diebus incibatus inter Leones ſedet famelicus:
Miſerunt eum in lacum Leonum, && erat ibi diebus ſev. Danielis cap. 14. Se-
ptimo primum die miſit Deus per Habacuc Danieli cibum: Cur demum
ſexto, vel ſeptimo die pavit famelicum? Et cur non ſuccurrit tertia vel
quarta

Cr
(bo
In
eti
ſepr
he
ſb

I

Gen
iſte
C
li
ll
in
MW
Cn

liel

ine
Ert⸗
doe
ten
cen

C

gerir
Co
Mop
Etre
tenp
Ular
e
rede

—
1, N
fiee.
e he⸗
Ltune
m..
„(e
Nede.
nano-
inpreſi
de
igener

ntsſt.
manle.
tatz E
6 füal

Gened

Delſt
n elt⸗
An gti

cob

cob cer⸗.
lo ergd
1, Iunr.
us elte⸗
Prom⸗
t agno⸗
,,gvan⸗
elbern⸗
t auli⸗
linlale

elicus:

14. E⸗
demumn
ttin e
atta

CONCIO SECUNDA.

quarta ſtatim die? ex Philoſophia Valleſii diſco : Sex diebus ſine omni
cibo & potu vivere, hominem in ſummum vitæ periculum exponi;
uti Rex ipſe impaſtum ſex diebus Danielem quaſi jam mortuum lugebat:
Scriptura teſte: Venit ergo Rex die ſeptimo, ut lugeret Daniel. Sexto, vel
ſeptimo ergo die, die inquam extremo, & fatali, & jamjam de vita de-
ſperato, cibo Danieli Deus ſuccurrit; agnoſcamus; in neceſſitate, in ca-
ſibus deſperatis vel maximè Deum adjuvare, & ſuccurrere.
CONCEPTUS V.
Mitiſſimus ESUS miraculosè ſuccurrit diſcipulis navigantibus, dum
maris procellas imperio ſuo ſedat, & tranquillat. Imperavit ventis & mari,
facta eſt tranquillitas magna. Matth. cap. 8. Petro ſuper maris undas gra-
dienti adeſt inſperatò Chriſtus, & amicabilem porrigit dexteram. Jeſus
extendens manum apprebendit eum: Matth. cap. 14. Quæritis in quali ſtatu
conſtituti fuerint Apoſtoli in navicula congregati: dum Chriſti impe-
rium, in ventos, & undas experti ſunt: Item qualiter ſe Petrus habuerit,
dum dextera Chriſti mulcetur? Reſpondeo quæſtioni: Apoſtoli in navi,
in extremis vitæ periculis verſabantur: Et ecce motus magnus fadtus eſt in
mari: ita ut navicula operiretur fludtibus, &c. Domine ſalva nos, perimus. Tunc
ſurgens imperavit ventis & mari &c. natare libeat, Zunc, in extremis pe-
riculis, tunc, quando res cum homine eſt ad ultimum redacta; tunc, quan-
do impetuoſi fluctus tentationum, perſecutionum, tribulationum & mi-
ſeriarum hominem quaſi operire videntur, tunc vel maximè Deus impe-
rat, ſuccurrit, adjuvat, tranquillum facit. Petrus ſuper undas gradiens
in extrema neceſſitate poſitus erat: cum cœbiſſet mergi &o&c. continuò Jeſus ex-
tendens manum apprebendit eum. Iterum notare libeat verbum continuò,
quod idem eſt ac ſtatim, celeriter, ſine morã interpoſitàâ; diſcamus iterum:
tempore extremæ neceſſitatis & periculi, continuòè & Deum auxiliatri-
cem extendere manum; opem ferre, quod Chriſtus indicavit in Cana
Galilæa. .
CONCEPTUS VI.
Patrocinanti almæ Virgini: Vinum non habent: Joan. cap. 2. reſpon-
det inclytus Mariæ filius: Quid mihi & tibi mulier? nondum venit hora mea.
Quomoôdo? an non omnis hora & tempus intua eſtpoteſtate? quæ ergò
propriè hora Dei eſt? reſpondet Garſias in Evangel. diſt. 132. eſt hora
extremæ neceſſitatis, ſummi periculi & indigentiæ; hora neceſſitatis,
tempus eſt divino auxilio, & ſuccurſui convenientiſſimum; dum ex-
ulat humanum auxilium, in promptu eſt divinum adjutorium. Ha-
ber ant conſuetudinem Deus, ut ſuccurrat, quando res eſt ad ultimum
redacta.

Feſtivale. H I[Epi-

“ PRO FESTO S. STEPHANI,

[Epilogms.] Hortor ergo cum S. Joanne quemvis Chriſfianum: Cha-
riſſimi, ſi cor noſtrum non reprehenderit nos, fiduciam habeamus dd Deum, 6 quid-
quid petierimus, accipiemus: cap. y. teſtante, & ſubſcribente Pſalmiſta Ke-
gio: Ciamaverunt juſti, & Dominus exaudivit eos, & de omnibus tribulationibus
corum liberavit eos. Pſalmo 33. Amen.

PRGO FESTO S &T EPHANI.
CONCIO TERTIA.

rem. Pideo cœlos apertos, & Eſumſtantem, Acto-

rrum cap. 7.
rhem:. Quos DElS aſperius tractat, ſubſequente gra-
tia remunerat. .R
WLinius de Trajano Imperatore ſcribit: quod hujus

R Imperatoris ſeverior vultus, verba aſperiora, imo
S AQ planè verbera, prognoſticum, & indicium erant fu-
E turi beneficii, & gratiæ; unde famulantes, Trajani
vultum aſperum, verba rauca exoptabant, quaſi jam
certi de gratia ſubſequente: Ita cum Deo ſe res habet; quos ri-=

gidius tractat, lenius habebit impoſterum; aſper ſubmittit mi-

Iſaiæ 46. tiora: Audiamus deſuper Scripturam: Iſa. 46. inquit Deus: Pro-

Scripturæ— pe feci juſtitiam meam, non elongabitur, & ſalus mea non morabitur.
Texim Deus cum iratus fueris, miſericordiæ recordaberis. Pſ. 59. Quos amo;
arguo, inquit E.terna Veritas Apocal. cap. 3. & Prov. cap. 3. Quem

Srriptores diligit Dominus, corripit. Audiantur Scriptores: Prudentis or-

reptio, legitima amoris progenies eſt: Ulceri medicamentum adbibere,
præcipitio obſtaculum correptionis opponere, ejus eſt, qui lenevolè odit,
Naxera. & amanter affigit. Scribit Emanuel de Naxera Gommentario in
Judices cap. 15. n. I. S. 5. Verba ſeveritate plena, & quæ minacem ju-
ſtitiam præſagiunt, præambula ſunt clementiæ ſigna; quæ vindicis iræ
inſtrumenta putantur, profufionis clementiæ ogheta Junt. Ita elegan-
De Tadilla, ter Ildephonſus de Padilla Annot. in Habacuc. cap. 3. num. 2.
diſc. 12. Perverſitas quam putazs, ratio eſt, quod ſævitiam exiſtimas,
T ertullia- gratiq eſt. Ita Tertullianus in ſcorp. cap. 4. Durè objurgat Domi-
n. nug, 4105 er e ſcias correptionem Domini, ſignum eſſe
appropinquantis gratia, Oleaſter. in cap. 3. onæ. Divina im-
Oleaſter. 10 rata deſuper Conceptus dabo. P. 3. J Dvin ope im
CON-

Gur
Cent
leit

Ut
iin
Mn
tun
lir
Lon
lme
in!
loſa
jetnn

uie

(he.
guig.
Re.
Mibe

—

,
Go.
gra⸗

A huju
3, imne
rantku.
Trajni
aſiſaan
vos I⸗
lttit ni⸗
5 -
abitut.
P amno;
tis Col-
Pbibere,
Aio in
len ir⸗
lcis e
elegen⸗
numn.2
Domi.
un iſ.
e U⸗

N.

.

CoONCIO TERTIA. „

CONCEPTUS I.
[Confirmatio] Geneſis cap. 42. 43. & 44. Joſeph Prorex .gypti ad
fratres ſuos, quaſi ad alienos, durius loquebatur: Exorta magna fame, miſit Ja-
cob filios ſuos in Egyptum frumentum coëmere: primo intuitu agnovit
Joſeph, hos viros eſſe fratres ſuos; & commota ſunt viſcera Joſeph ſuper
fratres, ut eis benefaceret: priusquam autem benefeciſſet, & eos gratiis
affeciſſet, duriſſimè habuit tam verbo, quàm opere, & in re, eos vexando,
& mortificando. Audiamus verba aſpera, dura, & ignominioſa: Exrplo-
ratores eſtis: ut videatis infirmiora terræ veniſtis, &o. Eritis in vinculis donec pro-
bentur quæ dixiſtis, utrum vera, an falſa ſint: Geneſ. 42. Verbis his duriſſimis
ſubſecuta eſt incarceratio. Tradidit ergo ilos cuſtodiæ tribus diebus. Abeun-
tibus fratribus, & & cuſtodia, ac carcere dimiſſis, ultrò vexat, & mortificat
illos oſeph: pecuniam pro frumento, & ſciphum, ex quo Joſeph bibere
c hlueverat, ſaccis illorum clam imponi demandat; ac ut fures, & ne-
quam in itinere eos detineri, ac reduci facit. Hisque mortificationibus,
vexationibus, amaras ex oculis ſuorum fratrum elicuit lachrymas; con-
triſtavit cor, & mentes eorum. Cur quæſo adeò exercet, vexat, morti-
ficat fratres ſuos Joſephus? benefacere intendit, præmittit ergo tenta-
tiones, & mortificationes; exhilarare cupit eos, præmittit anxietates,
triſtitias; ad ita tribulatos, mortificatos durè, & aſperè habitos, tandem
inquit: Ego ſum Joſeph frater veſter, Gc. venite ad me, & ego dabo vobis omnia
bona Eg)pti, ut comedatis medullam terræ, Geneſ. 45. uti Joſeph cum fra-
tribus ſuis fecit; ſic DEUS facit nobiscum hominibus: Verba amara,
dura, & aſpera quandoque eructat, ſeveritatem demonſtrat, & munifi-
centiam profuſiorem præſtat, triſtia lætis compenſat. Amara dulcibus
lenit; tangit adverſis, & proſperis ſubitè demulcet: Videamus hoc

in Agar.
CONCEPTUS II.
Fugerat à Dominà ſuàâ Sara, petulans ancilla Agar: proficiſcenti ob-
viat Angelus Domini, & Agar imperat: Revertere ad Dominam tuam, && bu-
miliare ſub manu illius: Geneſ. cap. 16. protervæ, ſuperbæ, ac inſultanti fœ-
minæ Agar, vix aliquid magis odioſum, contrarium, ac ſibi minus placi-
tum, dici potuit; quam: Revertere ad Dominam tuam, & bumiliare ſub manu
illius. Nullus dubito, Agar reverti ad Dominam, ſervitutem maximam,
& onus importabile exiſtimaverit, hinc triſtis, ac dolens, in lachrymas &
lamenta erupuerit. Quid Angelus ad tam triſtem ac conſternatam? ſo-
cius læta, ac jucunda, placita, & proſpera intimat: Multiplicans multiplica-
bo ſemen tuum, & non numeralitur præ multitudine. Eleganter deſuper 8. Ca-
jetanus: Hoc enim offcium DEl eſt, & in perſona DEI Angelus dixit: Adjunxit
iquidem triſtibus læta, adjunxit concupita, multiplicabo ſemen tuum. Adverſa

ſunt: infirmitas, perſecutio, &c. humiliare, patere, mi Chriſtiane, ſe=
H 2 quen-

.

60 PRO FESTO S. STEPHANI,

quentur à miſericordiſſima manu DEl tandem meliora, proſpera, & conſo-
latoria. Figuram habemus Iſaiæ cap. 10. -

CONCEPTUS III.
Hic comminatur DEUS judæis iratum Væ: Væ Aſur Virga furoris mei!
per Aſſur figurabatur Rex Aſſyriorum, qui venit armatà manu, Judæos &
deliciis patriæ, in ſervitutem duriſſimam, & captivitatem Babyloniæ trans-

vexit. Vix hæc comminatoria protulit Propheia, iteratò demandatur à be-

nigniſſimo DEO, nunciet Jjudæis: Egredietur Virga de radice Jeſſe, && flos de
radice ejus aſcendet. Iſaiæ cap. II. Per Virgam Jeſſe expoſitores Beatiſimam
Virginem MARIAM, per florem, filium DEf unigenitum FSUM CHRI-

STUM intelligunt: Quid eſt Virga Jeſe MARIA, niſi oommunis omnium crea-

turarum Mater Miſericordiæg. Quid eſt foos hujus Virginis CHRISTIIS JTESlIS,
niſi fons omnis gratiæ? Furori itæ indignationi, ſeveritati eptimus DEUS
immediatè ſubjungit Miſericordiam, & gratiam. Diſcamus hinc,
hortatur concinnè doctiſſimus de Padilla ſuperius citatus: Dei verba
minas ſpirantia & quæ ſeveritatem erultant, Propheta ſunt pietatis, & qu0
plus ira inardeſcit, eò magis redundat clementia. Teitis ſit mulier Cananæa

Matth. cap. I5.
CONCEPTUS IV.

Inſtanter ſalutem filiæ à Dæmone vexatæ, poſtulabat mulier illa Ca-
nanæa, quam Chriſtus acerbè excipit, & virulentis verbis repellit: Non eſt
bonum ſumere panem filiorum, & mittere canibus. Quid ad hæc mulier, an
fors confuſa recedit? minimè, conſolata, confiſa perſiſtit: Etiam Domine:
inquiens, etiam: bonæ ſpei, impetrationis, acquiſitionis, remunerationis
conſequentia eſt, ut ſcribit Sanctus Chryſologus Serm. 53. ſperat ergo
mulier, ſe, quod petit, accepturam, unde quæſo concludit hæc mulier, ſe,
quod petit, impetraturam gratia donaturam fore? etiam Domine, &c. Baſi-
lius de Seleucia Orat. 20. in perſona Cananeæ reſpondet: contumeliam,
teneo curationis pignus. Aſperè me tractat Chriſtus, ergo dignabitur cu-
rare filiam meam, durè me habet, ergo exaudiet, ergo medebitur Deus,
optima in ſchola Chriſtiana eſt conſequentia; placet deſuper exemplaria

intueri.
CONCEPTUS V.
Durè habuit Deus Jobum: permittendo fieri mendicabulum in fime-
to, teſta ſaniem radebat, Jedens in ſterquilino. Job. cap. 2. Aſperè tractavit
Deus Tobiam cœcitate percutiendo: Ex nido hirundinum dormienti ilji ca-
lida ſtercora inciderunt ſuper oculos ejus fieretque cœc-us. Tobix 2. Rigidè tracta-
vit Deus Suſannam, permittendo, ut adultera ad rogum

ceretur. Condemnaverunt eam ad mortem. Danielis cap. 13. Chriſtus in no-

va Lege torvo vultu increpat Petrum: yade poſt me batbanaz, ſcandalum es

mihi.
,

cremanda dedu-

iit
St
Niti
Inn
kere
linn

non
4
I
f

ſ
M

Exi,

—

meil
08 8
rans.
be.
los .
mam
HRI-
cren.
W
DE
hine,
vee
G

Anan.

la Ca.
Non
ner, 1
Domne:
etations
Nat elgo⸗
lier . 1
e. Nil
Melon,
tur co⸗

t Dao

mmpli.

n ſme

Clavit
IMi .
trach⸗

dedu.

in 1o⸗
Nn
ſtibi⸗

lo.

CoNCLO TERTIAA. gr

mihi. Matth. cap. 16. Iratè objicit diſcipulis euntibus in Emaus: O ſKalti
&tardi corde. Lucæ 24. His duris, arduis, aſperis, ſubmiſit Deus blanda
mitia, ſuavia Jobum mendicum fecit duplo ditiorem: Addidit Dominus
omnia, quæcunqué fuerant Job, duplicia. Job. 42. Tobiam cœcum, fecit vi-
dere filium amantiſfſimum, ac feliciſſimum. Ecce ego video filiun meum 70.-
biam: cap. 9. Suſannam reſtituit in integrum. Salvatus eſt ſanguis innoxius
non eſt inventa in ea res turpis. cap. 13. In Proximo dignus fit Petrus in car

ne mortali videre clarificatum Dei filium. Carificatus eſt qante eos. Matth

cap. I7. IIluminatiſſimi, & in charitate flagrantiſſimi facti ſunt diſcipuli
illi. Aperti ſunt Oculi eorum, & cognoverunt eum. Nonne cor noſtrum ardens
erat in nobis, &. Sic ludit æterna bonitas cum filiis hominum; aſperis
ſubmittit blanda, duris delicata; noverat hoc eximiè pientiſſima Virgo

Mater.
CONCEPTUS VI.
Pientiſſima Virgo MARIA in nuptiis Canæ in Galilæa advertens pe-
nuriam Vini; ſuaviſſimè interpellat ſuum dileétum filium ; Vinum non ha-

bent: Joan. cap. 2. an fors filius gratioſo vultu, blando ſermone annuit?

aſperè reſpondet: Quid mibi & tibi mulier? plus denegat, quàm annuit? &
tamen Virgo Deipara, quaſi jam certa de gratia impetrata, mandat famulan-
tibus domũs: Dicit miniſtris, quodcunc, dixerit vobie, facite: Confidit indubia
de miraculo: Unde confidit? audivit pia Mater verbum illud aſperum, Mu-
lier; exinde concludit, faciet, annuet, dignabitur.
[Epilogus.] DEI enim inſuavia verba, miſerentis portant Myſteri-
um; præſens verborum acerbitas, Propheta eſt ſubſequendæ pietatis; nam
ſupplicia ſemper clementiã compenſat; & reciprocat cum juſtitiã miſericor-
diam. Amen.

PRO FESTO S. JOANNIS
EVANGELIST,

CONCIO PRIMA.

Exiit ſermo iſte inter fratres, quod diſeipulus 1ens.

ille non moritur. Joan. cap. 21.

Virginitas, & Caſtitas, eſt immortalis. Virgines Them⸗
non moriuntur.

H 3 Vovam

PRO FESTO S TOANNIS EFVANGELISTE,

an vit geneſim puritas efformat, O& infœcunda
E ad prolem caſtitas, ad vitam generandam fœc-un-
K diima eſt. Supra mortem ſe erigit pudicitia, G
immortalis à funere evadit: perorat de Padilla
E annot. II. in Habacuc cap. 3. V. 15. diſc. 6.
NvVirgo Joannes Evangeliſta fuit: teſte S. Tho-
Ama, qui in cap. r3. JOannis ſcribit: Mundi-
tiam à puero habuit; & Eccleſia ſubnectit: Ougo eſt electus à Deo:
& Virginem Virgo commendavit. Audiamus de Virginitate S. Jo-
annis Lvangeliſtæ diſſerentem S. Damaſcenum Serm. I. de S. Joan-
ne: Beatus Joannes tantèò reliquas Virgines ſuperat, quantò Virginitati
beatæ Mariæ per ſedulitatis, ac perpetuæ cuſtodiæ meritum appropinquet,
à qua ſola videlicet præceditur; ita ut ſicut veneranda Matris Domini
virginitas, beati Joannis ? irginitatem excedit; ſic ipſe pro glorioſo ejus
contubernio cœteras à mundi primordio Virgines antecellit. Noſcen-
tes ergo cœteri Apoſtoli Joannem caſtiſſimam eſſe virginem, in-
. ferunt: Diſeipulus ille non moritur: immortalis enim eſt Virgini-
Seriptura. tas: Audiamus deſuper DEl Verbum: Felix eſt ſterilis, & incoin-
quinata, &&c. habebit fruttum in reipettione animarum ſanttarum. Ita
Salomon Sapientiæ cap. 3. & cap. 4. O quam pulchra eſt caſta gene-
ratio, &c. immortalis eſt enim memoria illius. Angelus Joanni pro-
fitetur: Apocal. cap. .4. Hi ſunt, qui cum mulieribus non ſunt coin-
quinati, Virgines enim ſunt, hi ſequuntur Agnum quocunque ierit. Qui
jJeminant in ſpiritu, de ſpiritu && metent vitam æternam, ad Galatas
Patres. Ccap. 6. Audiantur & Patres: Virginitas corona et, quæ nunquam
8. Aulana. marceſcit, mortem deſtruens, poſidens verò immortalitatem, S. Athana-
us. ſius lib. de Virg. Vivendi ſibi uſum quæſivit à œlo, quæ oponſum ſibi in
cœlo invenit. Hæc nubes, aëra, Angelos, ſideraque transgrediens, Ver-
bum Dei in ipſo ſinu Patris invenit, & toto hauſit pectore, ita eleganter
8. Ambro- de Virginitatis laurea perorat S. Ambroſius lib. I. de Virg. Sola et
ſus. caſtitas, quæ in hoc mortalitatis loco, & tempore, ſtatum quendam im-
mortalis gloriæ repræſentat. Sola inter nuptiarum ſolemnia morem
beatæ illius vendicat regionis, in qua nec nubent, neque nubentur, præ-
bens quodammodo in terris, cœleſtis illius converſationis experientiam,
8., Bernar- ita mellifluè S. Bernardus epiſt. 42. Nulla virtute tam propriè car-
dus. mnales homines Spiritualibus Angelis imitatione converſationis æquantur,
Redn merito, & gratid caſtitatz; per quam adbuc in terra degentes ha-
vent, ſecundum Apoſtolum, municipium in cœlis, quod depoſita corrupteld
carnali babituros Sanctos promittitur in futurum, bic jam in carne fra-
8. Caſſanus gili poſſidentes, ſcribit S. Caſſianus lib. 6. cap. 6. Quod futuri ſumus,

Per

vos jam eſſe cœpiſtis, vos reſurrettionis gloriam in hoc ſæculo jam tenetis,

ten.
dit,
Mta
ſete e
l,
el
gii
t
len f.
Tnpin
itene
1t n
Heri
u ⸗

ulkat

nre
loguen
ſretun
Vivere
Nem
Adhne
tbihe
Non e
immun
Redue

ntos

—
unda
Neun-

,G

adill

llc.6.
Hundi.
Deo:
8. o⸗
oan⸗
ginitti
inguet,
Domiti
ei

oſcen.

emn, in⸗
Virgin⸗
incoir.
m. In
4 gete
i Po⸗
nt coir.
eit
1Cdh
unuen
Athan-
nſinn
s, M.
egantet

laOH

im in-
moren
Ir, P.
jentinn
ris ⸗
untut,
us hu.
rupteli
ne fir.
ſumnun
foteti,

CONCIO PRIMA.
per ſeculum Qne ſeculi cogitatione tranſitis, Cum caſtæ perſeveratis — 62
gines, Angeli: Bei tis uales. Ita S. Cyprianus de habitu Virg lib n.8. cype
Wonne lres Pueii Virginitatem colentes ignea bejores evaſerunt 2. 1. I. S. Cypria-
nitatem corporibus ab Sgne Sueapugabiem zi,, Nonne 41 E E- Zuc
pori Virginitate ſolidato „ferarum dentes infigi ron potuerunt dries S„ cor-
Perorat 8. Damaſcenus lib. 4. Orth. fid. cap. 25. Concludo . ei
Virginitas immortalis: uti invocata Dei gratia, Con ceptibu o Dimr-
6 - s.

1dert ASONCGEI IUS I.
cruentum faétum rabidi Cain, infli inqi
tem Abelis, adeſt præ foribus juſtus dendietann nanain ecen e mor⸗
drat⸗ indicanda :Vox ſanguinis fratris tui clamat ad me de terra expro-
otare libeat verbum: Clamat: Ponamus nunc caſum: Fatali el 4.
nere cruentatus cadit, quamdiu, licet pallentibus labiis adluic l vul-
zur⸗ monuus non cenſetur, ſed vivus, & ſuperſtes eit; Nunc . ai.
Abeu ge brdlkra u jacet; ſed, teſte DEO, clamat . loquitur ur⸗
ot anlle ſæcula hae Abel mortuus non eſt, clamat ſanguis ergo oſt
õä uc usque vivit, ſuperſtes eſt; Quid Abel imm P
Vupiiias: Qu⸗ Abeli tribuit vitam ſine fine duraturam? Tribuit nune
“ H H Abel caſtus, impollutus, Virgo eſt; Virginitas
ut neſciat interitum ank herlen dayoraut, Caitas Py- iwilegio audet
perbibetur, & virt orirdreonen immunis à morte, adbuc Sa aoss .
Ba , rii, Do utis undtiones neque ipſa mors finit, quia Virginum præ2
va eſt, mino non ſubjici. Ita perorat doctiſſimus de BPadi MrA ogati-
in Habacuc. cap. 3. v. 15. dilcurſu 6. e Padilla Annot. II.
Herodes audi cNACELI U5 11
ler. iudiens mirabilia opera Chriſti, inquit: .
aner ges Propterea Greke H is Mo N Netexe- 6 Wdd
atnar Niero es? utique in diſeo Joannis caput, cadaver eanmc Qnd
Uretit er Zarimentum conſpexiſti; Unde ergo Joannem Ba niſtann
men 8 lerer Vi concludere potes? Virtutes operantur in illo dan.
ndhue iumt Regi urer SEalimis Prepugnatorem noverat Herogdes,
ures ert erritæ v Mon ,
namunis 3 » ſ adhuc vivit, virtutes operantur in illo; Vir Ptiita
morte adhuc poſt mortem perhibetur, & virtutis funcllones .

neque ipſa mors finit.
CONCEPTUS III.

Joſue magni Ducis populi Judaici nullus factus eſt funeris appa

ratus, nullus Iuctus, nullus planétus, cum tamen Jacob fletu 70. Aaron

& Moy-

c4 PRO FESTO S. IOANNIS EVANGELISTE:

& Moyſes 30. dierum, Samuel quoque planctu magno ſepultus ſit; cur
ſimilis luctus, planctus, in funere Joſue non eſt inſtitutus, & celebra-
tus? annon ultimum funeris honorem, & communem planctum OSUE
meritus eſt, qui tot cruentis prœliis, pro incremento populi Iraeéliti-
ci, vitam generosè proſtituit, gloriosè hoſtes proſtravit, Reges & impe-
ria, Dominio, & Imperio Judæorum ſubjecit? cur ergo ultimum fune-
ris honorem, & planétum non exhibent? num fors mortuum non exi-
ſtimant? hinc funebri apparatu, ac luctu non indigeat, qui adhuc vivit

& perennat? Ita ſubſcribit S. Hieronymus lib. I. adverſus Jovianum:

Moſes moriens plangitur à populo Nraælis: Joſue autem quaſi vitturus non plan-
itur; nuptiæ enim finiuntur in morte, Virginitas poſt mortem incipit coronari,
immortalis eſt enim memoria illius. Ex his Verbis Sancti Hieronymi erui-
tur, Joſue vixiſſe caſtum, vixiſſe Virginem; caſtam Virginem non p'an-

gunt mortuam Judæi, cum hæc poſt funera vivat: Auguſta immortali-

tatis corona redimite Virgines perhibentur, injurias mortis non ſentiunt.
CONCEPTUS IV.

Intellecta morte Lazari fratris Marthæ & Magdalenæ, dicit ſuaviſſi-

ma Dominus ad diſcipulos ſuos: Lazarus amicus noſter dormit. Joan. II.

Idem dicit Salvator noſter de Filia Principis, Matth. 9. Non eſt mortua
puella, ſed dormit. Dormire actus viventis eſt, ac in vita exiſtentis, ex
mente Theophylacti loquor: Vide, quomodo Dominus quamvis mortuo La-
zaro dixerit quaſi ad viventem. Revera, Lazarus, & Filia Principis occubue-
runt, exſpirarunt, mortui ſunt; ſi revera mortui, quomodo ſalvatur
Verbum Chriſti, qui & Lazarum & puellam dormire dicit, dormire in-
quam, quod eſt vivere; Reſpondet de Lazaro Theophylactus: Etiam
vivebat Chriſto: de Filia Principis ſcribit oſephus Manſi, in .rario Evan-
gelico, Dominica 23. poſt Pentecoſt. cap. 9. Matth. v. 24. Numer. 12.
Filia hæc, etiamnum ætutem agebat innocentem: Duo hæc Doctorum aſſumo
aſſerta: Lazarus vivebat Chriſto: Filia Principis innocentem agebat æta-
tem, ergo ambo caſti, ambo Virgines, Virgines, caſtos dormire dicit
Chriſtus, dormire, id eſt: Vivere, immortalis eſi enim corona illius. .
CONCEPTUS V.
De Matribus innocentium Puſionum ab Herode crudeli ferro in-
teremptorum ſcribit S. Matth. cap. 2. Woluit conſolari, eo quod non ſint;
Interrogo ego, quid non ſunt? an non occiſi & interempti Filii ?à an
non ſunt mortui chari Puſiones? non ſunt mortui; vivunt & curſitant
lætabundi cum Duce Jeſulo in cœli atrio gratioſi parvuli: ita ſubſcri-
bente S. Chryſoſtomo hom. 3. Woluit conſolari, quia non erant mortui, qui
mortui reputabantur, conſolatio, autem rei amiſæ, & non auttæ erat, praæſtanda.
Quid Puſiones delicatulos fecit immortales? digito indicat S. Joannes
. in

io
lol⸗
rit,
Pri
Clun
ſind
Ace
ſbe
Gi⸗
Uitan

; Cut
lebra⸗
W
raeliti
Lumpe⸗
fone⸗
on er⸗
uc Vivi
anum:
Ner.
Oronqti,
ni ervi⸗
n Pa⸗
mortal-

ſentit.

ſuapilli
loan- II.
mortui
ntis, el
Ortuo Le.
ccubue.
0 ſalyatut

rmire In.

8: Ninn
rio Evan-
uther. 12
n MWuN
ebat Au⸗
mite Cit

ferro Iir.

nor t
Iü! a
curſitant
tui,
rAant
ounnes
in

” CELONCIO PRIMA. 65
in Apocalypſi cap. 14. i ſunt, qui cum mulieribus non ſunt coinguinali, Vir-
gincs, enun ſunt. Immortalitas Virginitatis eſt aureola.
CONCEPTUS VI.
Prohibuit DEUS Levitici cap. 2. Ad omnem mortuum non ingredie-
ris omnind. Moyſes egrediens ex Egypto in terram promiſſionis, oſſa
Joſeph ſecum exportavit: Zulit oſa Joſepb ſecum. Exodi cap. 13. Quæſtio
oritur, an Moylies Legem Dei non fuerit transgreſſus? ad omnem mortuum
non ingredieris omnind, cum demortui oſſa Joſeph ante numeroſum exer-
citum deportari inſtituerit? S. Iidorus Peluſiota reſpondet, Moyſen mi-
nimè Legem Dei violaſſe, licet mortui ofſa Joſeph in publico ſtatuerit,

S& deportari fecerit; cauſalem addit citatus Iſidorus: Lib. A. ep. 177.

ſcribens: Eum, qui Cuſtitatem coluit, pro mortuo non haberi. Convenienter
dictis Divi Apoſtoli ad Galatas 6. Qui ſeminat in ſpiritu, de piritu & metet

vitam æternam.
CoONCEPTUS VII.
De Elia Propheta ſacer textus habet: Tulit eum Dominus; curru
igneo raptus ad Paradiſum, lege lib. 4. Regum cap. 2. ubi tot mille ſæcu-
la vivit incorruptus; cauſalem diuturnæ vitæ dicit S. Ambroſius: Vügi-
vitatem ſemper coluit. Unde de Virginitate perorat citatus Pater: LQuid

eſt Caſtitas Virginalis? niſi expers contagionis integritas. Lib. 2. de Virgini-

tate. Perclare Sanctus Baſilius lib. de vera Virginitate: Magnum quid-
dam, & præclarum Virginitas eſt, quæ, ut totum ſimul explicem, bominem incor-
ruptibili Deo ſimillimum facit: hæc autem profæctò non à corporibus ad animas
manat; ſed cum incorporalis anima propria, & præcipua ſit, eus pretioſiſima in-
tegritate corpora quoque incorrupta ſervantur. Teſtimonium fert Gerundæ
corpus S. Narciſſi jam ultra 13. ſæcula incorruptum. Corpus Sancti Al-
degaris jam ab annis quingentis; Franciſci Seraphici Affiſii tot pariter
ſæculis illibatum corpus: Corpus B. Catharinæ Bononienſis jam tribus
ſæculis incorruptum reſidens, cui capilli & ungues ſectiles ſuccreſcunt:
ut in Petra Sancta refertur.
[Epilogus.] Hortor ergo cum S. Paulo ad Timoth. cap. 2. Vitam
egamus in omni Pietate && Caſtitate, L oc enim bonum eſt, acceptum coram
Salvatore noſiro DEO, qui omnes homines vult ſalvos feri, G ad
. agnitionem veritatis venire.

66 IN FESTO S. OANNIS EFVANGELIST,

Textus.

Thema.

Batres,

IN FESTO S. JOANNIS

EVANGELISTE,
CONCIO SECUNDA.

Hic eſt Diſcipulus, quem diligebat †T ES US.

Joan. cap. 21.
DEUS erga hos, gratiis, & donis eſt munificen-
tior, qui in virtutibus ſunt perfectiores.
NN, E S. Joanne Evangeliſta inquit S. Petrus Damianus
W Eerm. 2. de S. Joanne Evang. Privilegio amoris præ-

S Cipui, oæteris altius à Domino meruit honorari. Alti-
tudinem honorum deſcribit Doctor eximius S.

los, omnes gratias & honores, quos per alios domus ſuæ famulos, C
Offciales ſparſim divifit, in hoc uno plenius accumulavit, & acervavit.
Hic Apoſtolus, Propheta, Avangeliſta, Martgr, Confeſſor, Virgo, Dodtor,
Cognatus, Amicus. Et ſi quid aliud in Eocleſia dignitatis & gratiæ eſt,
totum perfettiſſime poſſidet. Quæris fors cauſam, cur præ cæteris,
Apoſtolus Joannes honoratus, & gratiis cumulatus ſit? Re-
ſpondet Damianus ſerm. 2r. Quid in Virtutibus, quid in meritis,
Seabeatiatee Joannes incomparabiliter non excellat: Apoſtolus ſiqui-
em in Epiſtolis, Evangeliſta in Evangelio, Propheta in Apoca-
lypſi, α:. Audiamus Patres de Joannis virtutibus diſſerentes:
Nanner innooentiſſimus, ſimpliciſſimus omnium erat, & ideò dilige-
atur. Ita Theophylactus, fuper illa Verba: quem diligebat

IESUS. Diledtior à Deo ob plenitudinem apientia cœleſtis, ita

S. Bonaventura. Diligebat, ſpecialia ei dilectionis ſRigna oſtendendo
õäs Virginalem, ita Lyranus : Moyfis di-
ettus Propter munditiam puritatis, quia virgo eſt electus à Domino,
ita S. Thomas. Meritò dilettus à Deo, ob integritatem Sacræ Virgi-
nitatis. Ita S. Bonaventura; omnes in illa verba: quem dilige-
bat Jeſus: & aliarum virtutum perfectionem, S. Joannis, audia-
tur Albertus Magnus, cap. 13. Joannis : Diſciplinam charitatis
manſuetudinis, & humilitatis Chriſti perfedtè fuerat imitatus. Ommers.

Nlenſus moderatur, Oc. tali utendo alimenti ratione, ut ſumma parfi-
monia vivere duntaxat poſſet acrumque corpus ut ſubfſiſfteret c nler-

Tare z5

ES. Thomas à Villa Nova: Omnium dignitatum tita-

Me
nis
ne
t, 1
ini
hinc⸗:

onis

Fitun
Mci
1s
in
lui

I.

lcen.
minnne
iee.
. MI
mius 5,

mn tite .

las, G
Cervavit,
Dotton
gatiet,
2 crtei,

ſt! N.

i,nenite,
u e.
4 Hoer
ſerentes:
E Al⸗
doligen
Oiadtmn
ſi⸗
Donti⸗
fe iſ⸗
n Aler
, auckt
Harituri,
. Onnnd
nu ⸗
t allt⸗
M

M CONCIO SECUNDA.

vare; ita de jejunio & abſtinentia Joannis, Surius in vita S. Jo-
annis: Igneam charitatem deprædicat Damianns fſer. I. de S. Jo-
anne: Zantd cor e;us etiam circa fratres ohuritatis gratid repletum e-
rat, ut Sacroſandtum pectoris ejus templum, velut cuminus quidam divi-
ni videretur incendü, Cc. Perfectus ergo in omni virtute Joannes,
hinc à Deo dilectior, ſuper cœteros omnes Apoſtolos, gratiis, &
donis cumulatior. Exhinc hoc Thema eruo: Qui homo eſt in
Virtute perfeétior, erga eum eſt Deus gratiis & donis cumulatior.

Audiamus Scripturam: Spirituum ponderator eſt Dominus. Prov. Textus

c. 16. Etenim benedidtionem dabit legislator, ibunt de virtute in virtu- Sacræ
Scripturam.

tem, videbitur Deus Deorum in Sion. Canit David bial. 83. Mul-r
tam gloriam fecit Dominus Magnificentia ſua à ſæculo, Ec. bomines
divites in virtute, &. iſti in generationibus gentis ſuæ gloriam adebti
ſunt, Gc. De perfecto in virtutibus inquit Salomon Prov. cap. 3.
LTongitudo dierum in dextera ejus &o in ſiniſtra illius divitiæ && gloria.

Percipiamus & Patres: Virtus gradus eſt ad gloriam, virtus Mater Patres
gloriæ eſt, ſcribit S. Bernardus ſerm. de Natal. S. Vict. Merces ſua, . Bernar-

Virtuti non deerit, Caſſiodorus in Ep. Qui major honor potuit ho-
Mini &ſſe, guam ut ad ſimilitudinem ſui fadctoris conderetur, &S üisdem
Virtutum veſtimentis ornaretur, quibus conditor, de quo legitur: Domi-
nus regnavit, decorem indutus eſt, id eſt: omnium virtutum ſplendore,

us.

Caſſiodorue

CS totius honitatis decore, ornatus, S. Ambroſ. de dignitate hum. S. Am bro-
condit. Non afpicitur, ex quo quis vocatus eſt, ſed quantum operatus ſius.
eſt. Origenes hom. 10. in Matthæum. Divinâ gratiâ in materiam Origenes.

hanc Conceptus dabo.

CONCEPTUS I.

Poſt S. Petrum omnibus Apoſtolis præfertur S. Paulus, donis,

& gra-

tiis ditatur: Raptus in tertium Cirlum audivit arcana verba, S&6. 2. ad Co-

rinth. cap. 12. De S. Joanne Baptiita inquit æterna Veritas, Matth

. C. II.

Von ſurrexit major Jqoanne Baptiſta, G&c. Major hic Patriarchis, & Prophe-
tis eſt, quem honoratiffimo Angeli titulo Chriſtus veneratur: Ecce ege
mitto Angelum meum ante cten tuam, qui præparabat viam tuam ante te,

eodem S. Andreas prior eſt vocatus in Apoſtolum, quàm S. Petrus

„Ut li-

quet ex verbis Joannis cap. I. Invenit hic primum fratrem ſuum Simonem,
dicit ei, invenimus Meſſiam, &g adduxit eum ad Jkfſum. Et tamen ordine
S. Andreas factus eſt ſecundus: Ut eleganter deſuper S. Damianus ſcribit:
Quid magis ſtupeas, in fide primus Andreas, factus eſt ordinis dignitate ſecundus.
Cyur quælo, Deus Paulum poſt Divum Petrum ſuper omnes evexit Apoſto-
los? innumeris, & extraordinariis donis, ac gratiis cumulavit? Dico
ideò, ob virtutum profectum: audiatur ipſemet SANCTUS: Ego enim

ſum minimus Apoſtolorum, qui non ſum dignus Tocer: Apoſtolus: I.

ad Co-
rinth.

68 IN FESTO S. IOANNIS EVANGEHSTE, .
rinth. cap. 15. O profunda humilitas Pauli! quem Deus vas electionis
intitulat; ipſe ſe minimum, indignum deprædicat! & iterum inquit:
Gratia DEin me vacua non fuit, ſed abundantius omnibus illis laboravi. Ecce
Virtus ferventis & indefeſſi Lelus: intuere & patientiam: In laboribus plu-
rimis, in carceribus abundantius: in plagis ſupra modum : in mortibus fre-
quenter; A Judeis quinquies quadragenas ana minus accepi, ter virgis ſus
ſum; ſemel lapidatus ſum, ter naufragium feci, nocte & die in profundo maris fai,
in itineribus ſæpe, periculis fluminum, periculis latronum, periculis ex genere, Peri-
eulis ex gentibus, periculis in civitate, periculis in ſolitudine, periculis in mari, pe-
riculis in falſis fratribus; in labore 6 ærumna, in vigiliis multis, in frigore Mna-
gitate; praler illa, quæ intrinſecus ſunt inſtantia, mea quotidiana ſollicitudo omni-
um Eccleſiarum. 2. ad Cor. II. Quid Joannem Juvenem grandiorem effe-
cit Patriarchis, & Prophetis? effecit virtutum perfectio: vide ſummam ab-
ſtinentiam: Venit Joannes nequeé manducans, neque bibens. Matth. II. vide
rane n humilitatem: Non ſum dignus ſolvere corrigiam calceamenti,

oan. cap. I. Quid tandem prætulit Petrum fratre Andrea? prætulit
Virtutum perfectio; unam vivaciſſimam fidem, teſtem produco: Zu és
Chriſtius Filius DE vivi, Matth. c. 16. diſcamais hinc, qui in virtutibus
ſunt perfectiores, & ditiores, hi ſunt etiam donis & gratiis DEl cumu-

latiores.
CONCEPTUS II.
Joannes cap. 5. ſcribit, quod ad Piſcinam illam prodigioſam maltita-
tudo magna languentium, cœcorum, claudorum, aridorum jacuerit eipedtantes
gquæ motum, Angelus autem Domini deſcendebat ſecundum tempus in piſcinam,
G movebatur aqua. Quæſtio eſt: Quis primus ſanabatur? an fortè is, qui
Primus advenerat, qui diutius ad pifcinam jacuit? minimè; Qui prior de-
endiſſet in piſcinam, ſanus fibat. Qui ferventior, diligentior, attentior, ob-
ſervantior, celerior erat, hic gratia curationis fruebatur. Piſcina hæc figu-
ra eſt inexhauſti fontis divinarum gratiarum, qui morum integritate, Vir-
tutum perfectione, intenſione, opulentior eſt, in pietate ferventior, in cha-
ritate ardentior, in operibus miſericordiæ intenſior, in humilitate profundi-
dedmus exemplum Matth. cap. 9.
CoONCEPTUS III.
Aeceſſit CHRISTUM Princeps quidam, rogans, ut ſervaret filiam,
quam deſperarunt Medici. Exorari ſe paſſus ESUS domum ejus petere
coœpit, ſed cum per viam incidiſſet in hæmorrhoiflam, primum ejus ſan-
uinem ſtitit; in hoc rerum eventu tale quid obſervat S. Joannes Chry-
oſtomus: CQum ultima veniſſet, prima curata receſit; Mulier fluxum
Ganguinis palla licet tardior Principe IESUMacceſſiflet; Principi tamen

or, in vitæ innocentia integrior, erga hunc divina gratia eſt profuſior. Vi-

Præpoz

7

1e
i

ni

1
lo
Nen
65
ſtor

Nli
Lop
uni
Ude
W
ti
Yn
gele
Nedl
Kbol
tide
fbix
An,
hu
Oni.
tete
Mos he
n m,
Mopr
tuſint
r,d
le enn
Umer

Deun

—
Clionis
inquit:
ece
Puspll.
bus ſie
i, elſe
nunig n
Ere, deri.
tari, he.
fe Gnu.
o ommi-
tem eke⸗
mmamab.
II. Vide
Teanerti,
Pretult
0: T1 4
virtutiban
cuf.

Am mni.
exßpeknta
it Minan,

otd ,

irior .
1.
fentionb⸗
aher ſee⸗
itate,
lokinchy
ptofn

tetſlam
1s petete
ejus ſan⸗
es Chyy-
uxumn
bi tamnen

rehd.

CONGCIO SECUNDA. S

præponitur, prior curatur, prior gratiâ ſanitatis donatur, luãâ causa? N.-
tate Auditores: Princeps Jayras dictus eſt, quod idem H Juamn 110-
dus, cert& languida fides, quæ putabat non poſſe ſanare Ghriftum aliein,
niſi ubi præſens eſſet corpore, ac propterea dicebat: Zeni! At mulier ſolo
tactu curare poſſe Chriſtum credebat, viva, & fervens erat ſides tmulie-
ris: Dicebat intra ſe, ſi tetigero tantunz veſtimentum e;us, Jalva ero. Bulchre
S. Chryſoſt. deſuper: Etſi ægritudiue tardabatur, fide tamen & voluntate vo-
labat. In fide ergo quia virtuoſa magis erat mulier, perfectior viva-
cior; fuit & erga eam Chriſtus promptior, gratificandi paratior W docu.
mentum, quo quis perfectior virtute, moribus integrior, innocentior,
edò largius, citius, Promptius, cumulatius Deus erga ſimilem gratiarum
dona diffundet. Vivum rei exemplum produco Joſephum .gypti ſer-

vatorem.
W CONCEPTIUS IV.
Joſephum, bonus ſenex Jacob, filium accreſcentem intitulat: Jaſeph

Filius accreſcens, Geneſ. 49. cap. creſcens inquam, ac proficiens in virtutibus
& optimis moribus; creſcens in admiranda obedientia, qui etiam cum Vitas

manifeſto periculo, ad juſſa Patris reſpondet: Praſto ſum, Geneſ. 37. Ob in-

vidiam fratrum ſe non excuſans „& victimam ſe immolans; creſcens in vi
tæ innocentia, & integritate: qui, relido in manibus ejas (Ppellicis inquam)

pallio, fugit, egreſſus et foras. Geneſ. cap. 39. creſcens in pietate & juſti-

tia: quia 80. fermè annis cum laude toti .Ægypto præfui
phum, obedientiſſimum, caſtifflimum, zufüflemuum an Ratng t
creſcentem exinde vocabat; Augmentum intitulat quidam ſacer Scri ton⸗
Ne dubites augmentum interpretari. Quaſi ſit hæc infallibilis Conſe vemti in
Schola Chriſti; creſcit, proficit quis in virtutibus; augebitur & ein er
tiis, ac donis; crevit in obedientia Joſeph: & meruit Patrem habete in
ſibi addictiſſimum Deſcendit cum eo in foveum, G in vincalis non Derglicnar
lum; donec afferret illi ſceptrum Regni. Sap. 10. Crevit in fidelitate Joſe Re .
Za Phutifar Et invenit gratiam Joſeph coram Domino ſuo, à quo äl ins
omnibus gubernabat creditam ſibi domum: Crevit Joſephin patientia res
carceres & vincula innocentiſſimè perferendo: & augmentatus eſt zäſum⸗

mos honores: Diwit ergo ad Joſeph; Rex inquam Phargo: Zu eris ſuper do-

mum meam: O& ad tui oris imperium cundtus pobulus obedi
N 07 . iet. Uno tant.
ſolio præcedam te. Dixitque rurſum Pharao ad Joſeph; ecce conſtitui te ſaper dat

verſam terram Fto)pti. Yulitque annulum de manu ſua, G dedit eum in manum

ejus, veſtivitque eum told Goſſind, & colo torquem auream circumpoſuit. Fecit

que eum aſcendere ſuper currum ſuum ſecundum; clamunte præcone: ut omnes co.

nam eo genu fledterent. Argumentum, qui creſcit in virtutibus, creſcit apud

Deum in gratia, proficit donorum cœleſtium magnitudine.

13 CON.

70 IN EESTO S. JOANNIS EVANGELIST,
CONCEPTUS V.

Lucas cap. 2. de Salvatore noſtro ſcribit: Proficiebat, quomodo pro-⸗

fecerit, dicit Suarez 3. part. quæſt. 7. Exercebat majores actus modeſtiæ,
maturitatis, prudentiæ, caſtitatis, pietatis, & aliarum virtutum: & ſequitur:

Gratia apud Deum, O& apud homines: diſcamus iterum: virtutum profectus,
eſt copioſæ gratiæ certus effectus.

CONCEPTUS VI.

Chriſtus in ultima Cona corpus ſuum ſacratiſſimum inter cœtera

fercula, & cœnam communem, diſcipulis ſuis manducandum tradidit:

ita Matth. cap. 27. C*nantibus ilis accepit Jeſus panem, && benedixit ac fregit,
deditque diſcipulis Juis, & ait: accipite & comedite; Hoc eſt corpus meum. San-
guinem vero ſuum pretioſiſſimum, Chriſtus Apoſtolis ſuis bibendum de-
dit poſt cœnam: ita Lucas cap. 22. Similiter && calicem poſtquam cœnavit.
Quod Chriſtus carnem ſuam eſculentis cœteris conzæ communis miſcu-
erit, ſanguinem verò ſegregirit, & ſervaverit, ut poſt cœnam propinare-
tur, indicio eſſe videtur, quod majori honore, & precio ſanguinem habu-

erit, quàm carnem; quæ hujus ratio eſt? Attendite quæ dicam: Dum

Chriſtus ad paſſionem iret, ipſemet fatetur, Matth. 26. Spiritus guidens
Promptus, Caro autem infirma: Hoc eſt: Caro pati fugiebat, declinabat, de-
trectabat, tormenta inſtantia, carni adverſabantur; econtra ſanguis uber-
tim magnâ vi & copia ex ſacratiſſimis venis erumpebat: Fatctus eſt ſudor
ejus, ſicut guttæ ſanguinis, decurrentis in terram. Erumpebat ſanguis, quaſi

quod caroô fugiebat, ille cupidiſſime anhelabat, pati ultrò quærebat, zela-
bat; ſanguis ergo, qui præ carne Chriſti voluntatem Patris cœleſtis adim-

plere fervebat, præ carne Chriſti, Pati fugiente in ultima cœna honoratur,
ac colitur, majori in reverentia habetur, obſervatur. Iterum documen-

tum; perfectioni, ac rei virtuoſæ intenſioni, certa eſt ac ſpecialis donorum,

& gratiarum divinarum remuneratio.

CONCEPTUS VII.
Heli ſummus Sacerdos, divino monitu Samuelem adhuc qua puerum
Ephod veſtivit. Ita I. Reg cap. 8 Samuel autem miniſtrabat ante Jaciem Do-
mini, Puer, dccinctus Ephod lineo. Theodoretus ſcribit, Ephod veſtem fuiſſe
Sacerdotis, & non Levitæ, qualis tunc Samuel erat: quæſtio exinde ori-
tur, cur Samuel adhue Levita, imò puer, jam ſacerdotali veſte, & amictu
Ephod, donatur; citatus Doctor quælſt. 8. reſpondet: Eſt veriſßimile, quod
Heli, cum in Samuele florentem divinam gratiam vidiſſet, etiam admodum juve-
nem eo honore impetit. Samuel adhuc puer, & initians Levita, tamen in
Spiritualibus, & Eccleſiaſticis functionibus perfectiſſimis jam erat; time-
bat Deum ſummoperè; colebat intenſiſſinè, vivebat innocentiſſimè.
Hunc ergo tam virtuoſum juvenem, Heli jam veſtit ſacerdotali indi

—
ns:
vinor.
M
hus, e
helfehi
tiarum
innocen
b et

umus

—

tur,
ic⸗
es
nortti
ſ ⸗
nrch

—

o Er
ddeltr,
gbitur:

olelins

ctett
tnadidit:
fiegt,
. dan.
dum ce.
enni.
S miſer.

ropinal .

enn habr.
n: Dum
glilen
Abat, de⸗
dis Wer⸗
8 et ,un
is, (ul
bat, lr
llis adinn
onoratu
locumer⸗
lonorun

1,ueru
Lien Do-
emn fuſ
inde of
aiici
le, Al
Nun ut⸗
tamen
tz tine⸗
OtiMMe.
r; N⸗

bus, eas largiter ſuper roſam centifoliorum effundens:

CONCIO TERTIA. 77
cans: virtutum, & morum gradus, ſummo quoque gradu gratiarum, &
divinorum copiis prœmiare Deum.
Epilogs.] Matthæus Baldanus eques Lucenſis, ut refert Hieronymus
Ruſcellius lib. ſymbol. Symboli loco pinxit ſibi cornicopium dives opi-
hac inſcriptione:
Perfettis abunde. Cornicopium hoc, divina eſt bonitas, inexhauſtus Lra-
tiarum Oceanus, Roſa centifoliorum, ſunt in virtute proficientes, in vitæ

innocentia gradientes, ſuper hos cornicopium gratiarum largiter, & prodi-

giosè effundit divina Bonitas. Ut & nos exinde theſauros gratiarum ca-
piamus, perfectioni virtutum, & vitæ innocentiæ ſtudeamus. Amen.

PRO FESTO S. JOANNIS
EVANGELISTE,
Hic autem quid à Joan. 21. Texans
Viciſſitudo rerum continua in mundo eſt: qui rhema
in humili loco jacet, in altum honorum ex-
furgere poteſt, & qui in ſublimi ſedet, ruinæ .
& caſus periculo, expoſitus eſt.
Uæſtio orta eſt inter Proceres Magni Darii Regis,

W dquis eorum apud Regem maximée in gratia eſſet?
. ☛ Dum intenſiſſimè reſponſioni aures præbent, ecce
EZ
SZS

7 Clodius unus ex Aulicis inter amplexus regios con-
. ſpicitur, concludunt ergo. Codius omnium miajor eſt,
auia Ceſarem tangit; S. Joannes Evangeliſta in Col-
legio Chrilti, ille eſt, quem præ omnibus Apoſtolis complecti-
tur, ſtringit, diligit Eſus: Hic eſ diſcipulus, quem diligebat Jhſus;
qui & in œna recubuit ſuper pectus jis. Joan. 21. Concludo ego, Jo-
annes Evangeliſta ergo JEiu inter omnes Apoſtolos chariſſimus,
in gratia Chiriſti radicatus, ſtabilitus eſt. Sic Chriſtus annuente:
Sic eum volo manere. Chariſſimum, gratioſiſſimum inquam : de
tam charo, dilecto, gratioſo, tamenS. Petrus interrogat: Mic qu⸗
tem quid: quaſi ſtabilitatem diſputat ; poſſibilem ſortis mutatio-
nem annuit;, omni homini tacitè indicando: Nemo in hac vita:

nimium

72 PRO FESTO S. 70 A N NIS EVANGELIST,

nimium fidat gratiæ, qua apud Magnates valet, deſinere enim
facilè poteſt. Econtra, animo non deſiciat, qui adverſa patitur,

extrema enim pauperies, in ſupremum felicitatis cacumen con-

Textus ſcendere valet: Ubique, in omni ſtatu, experitur inconſtantia,
8. Scriptu- & mutabilis rei viciſſitudo. Audiamus 88. Scripturam : Nuz-

rz. quam in eodem ſtatu permanet. Job. cap. 13. Pauperem facit, ditate

deducit ad inferos E& reducit. I. Regum 2. Ad veſperum demorabitur
Zeren H Pſal. 72. Audiantur Patres & veteres Sapientes: Sgbe honor ſæculi
pientes. dhiit antequam venit, quid enim Jæculi poteſt Me diurnum, cum ipſa
diurna non fint ſæcula; Ita perorat S. Ambroſius in caput 4. Lucæ.
Qui heri in tribunali ſedebat ſuhlimis, qui præcones habebat voce ma-
nifica clamantes, & multos præcurſores, & in foro ſe ſequen es: hodiè
. curyl. vilis abjeltus, & his omnibis ſpoliatus, nudus, inſtar bulveris excuſſi,
Romes. unde proftuentis ſe habet, nervosè ſcripſit Sanctus Ch ryſoſtomus
mus. Romil.7. Coloſ. unde homilia 8. in Matth. confirmat: Deus mœ-
Niis rebis quædam jucunda permiſcuit, quod certè in Sandtis omnibus fa-
d(cit, quos neque tribulation?s, neque jucunditates ſinit habere continuas,
S. Gregor. Eleganter (cribit S. Gregorius Nazian. Oratione 43. Unicum tem-
Nazian. poris momentum, multas temporum mutationes vehit. Et iterum lib. 2.
de Theol. Hæc eſt lex univerſi; naſci, mori, ſurgere, languere, Sc. ſuc-
ceſſtone iſta æterna. Peraccommodè ſcribit Procopius lib. de bello
Van. Fortunæ commitatio, res etiam deſtruit benè conſtitutas. Verè
Lucanur. cecinit Lucanus, ad Piſonem: Vicesnatura ſubit, variataqué curſu or-
Flautus. dinat. Bellè Plautus in Amphitrione : In hominum ztate multa
eveniunt; hujusmodi capiunt voluptates, mox iterum miſeriæ: Optimè
Seneca. concludit Seneca in Thyeſte actu 3. è
Quem dies vidit veniens ſuperbum,
Hunc dies vidit fugiens jacentem,
Wemo confidat nimium ſecundis,
Nemo deſperet meliora, lapſuu.
Miſcet bæac illis, prohibetque Chloto
Stare fortunam, rotat omne fatum. .
zni Et Plinius monet, lib. 4. ep. 24. Nulli rei filendum, nihil item de-

Us.
ſperandum. Viciſſitudinis omnis ſtatus ſubjacet, ut Conceptibus

deducam.
CONCEPIUS I.
Confermatio.] S. Auguſtinus lib. 5§. de Civitate Dei cap. II. ſcribit,
Romanos duo delubra ædificaſſe; quorum unum Volupiam, id eſt, bonæ
foxtu⸗

Procopius.

Rfetus, & ad matutinam lætitia. Pl. 29. Hunc bumiliat, hunc exaltat,

kope
nedl
ff

—
Enien
Ntitur,
1 Con.
ſuntin
. Nu.
gitt⸗
hrabitr
eraltt,
Nr ecli
Anr in
Loce,
ce inr.
,hote
erc
ſtomns
eu M.
ihus fr.
tinuas,
um ten.
mlIt.2.
We
gebelo⸗
6. ete
EClſir⸗
te ml

ONan

tncd.
eptibus

ſetibit
3 bonz
ſotn⸗

CONCIO TERTIA. 73

fortunæ, conſolationis, proſperitatis; Alterum Angaronam, id eſt, adver-
ſitatis, triſtitiæ, luctus templum vocabant; arctiilimè hæc duo templa
conjunxerunt, ut qui uno pede contingeret fanum Volupiæ, bonæ fortu-
næ, proſperitatis „altero pede jam calcaret templum Angaronæ, adverſi-
tatis, triſtitiæ, & luctus; per hanc Angaronæ, & Volupiæ nimiam con-
junétionem, rerum humanarum inevitabilem viciſſitudinem, indicantes;
nempe bonam fortunam ad calcem ſequi adverſa; & hæc meliora, in praxi
hoc videre eſt in vitæ curſu Salvatoris noſtri. Vilipenditur, inquietatur
ab ipſo Sathana: Zulit eum Diabolus, Matth. cap. 4. ſubſequitur huic vili-

penſioni honor & gloria: Clarificatis eſt: Matth. I7. honori ſubſequitur

nova contumelia; dicebant; In Principe Daæmoniorum ejicit Damonid. Luc.
cap. 1I. Ad hanc contumeliam inſignis offertur honor: Ut Facerent eum
Regem Joan. cap. 6. mox iterum ignominia afficitur, Eevantes lapides, ut

jacerent in eum. Joann. cap. 8. clamant Judæi, glorificantes Jeſum: Oſanna

filio David, enedidlass, qui venit, &. Lucæ 2I. Quinta die deſuper uno ore
condemnant, infami ligno adjudicant: Crucifige, orucifige eum. Matth. 27.
Ecce viciſſitudo; vix uno pede Chriſtus tangit Volupiam, benè habet; al-
tero pede premit Angaronam, malè ſentit; ergo lætis triſtia, triſtibus Iæ-
ta ſubſequuntur: Veriſſimè Chryſoſtomus: Zum ex adverſis, tum ex proſpe-

riis juſtorum vita, O&c. Ezechieli hoc myſticè indicatum eſt.

CONCEPTUS II.
Ezechiel cap. 2. enarrat: Vidi, & ecce manus miſſa et ad me, in qua erat
involutus liber, & expandit illum coramme, & Scripra erant in eo lamentationls,
carmen, & væ; . comede volumen iſtud. Quid ſignificat, quod Propheta
juſſus ſit comedere librum, in quo ſcripta erant lamentationes, & carmen?
S. Hieronymus in hunc locum per lamentationes intelligit triſtitia, adver-
ſa; per carmen, jucunda, proſpera, per væ ex ipſo nomine, fatalia ſignan-
tur; volumen mixtum viciſſitudine, jam triſtium, jam proſperorum
eventuum, Propheta comedere juſſus eſt, ut noſcamus, curſum vitæ hu-
manæ, rerum viciſſitudine, varietate miſceri, lætis proſperis, triſtia, his
iterum favorabiliora ſuccedere Ex Geneſi cap. I. patet Veritas.
CONCEPTUS III.
Hic inquit Sacer Textus: Et fatctum eſt veſpere & mane dies unm. S. Gre-
gorius Magnus, lib. de natura, per mane intelligit vitæ humanæ proſpera,
per veſperum verò infortunata: ſciamus; ab æterno jam ordinaſſe DEUM.
ut vitæ hominis curſus, in mane & veſpere, in veſpere & mane revolvatur,
proſperis adverſa, adverſis proſpera ſuccedant : Audiamus verba Magni
Doctoris: Hæcenim duo ad invicem ſibi contexta, & ſibi perpetuò coæterna ſunt,
ut læta triſtibus, infelicibus proſpera ſuccedere ſolennt, & felicium, atque infeli-
eium mixtura ſemper quædam ſit. Huc intendit Job, dum prædicit:
Feſtivale. — K CON-

„4 PRO FESTO S. JOANNISEVANGELIST £,

CONCEPTUS IV. .
Militia eſt vita hominis ſuper terram. Job. cap. 7. quare militia? Liber
ſecundus Regum cap. II. reſpondet: Varius eſt eventus belli, nunc huno, nunc
ilum conſumit gladius. Nunc victores, brevi victos, atque iterum vincen-
tes legimus Romanos; Milites nunc abundare, nunc quod maximè indi-
gere; nunc dominos imperare, brevi ſclavos inſervire, fortuna iterum
liberos, experientia novimus; militia ergo vita hominis eſt ſuper terram:
nempè qui abundat, indigere poteſt, & qui indiget abundare. Dominos
ſervire, & ſervos dominare, viciſſitudo docet, quod veſtis Jofeph indicat.

CONCEPTUS V.

Jacob Joſeph filio ſuo veſtem polymitam curavit, Dedit ei veſtem pol)-
mitam, id et varian; Gen. 37. cur veſtem varii coloris? an varii colores
ſortis viciſſitudinem, & mutationem præfigurabant? ita docet S. Chryſo-
ſtomus hom. 8. in Matth. cap. 2. Dedit ei tunicam polymitam, id eſt varii co-
loris, lætis triſtia permiſcentur. Colorem album profperitatis, fecutus eſt co-
lor niger adverſitatis, & vice verſa; ut copiosè liber Geneſis plurimis ca-
pitulis enarrat: Joſeph ocellus Patris, qui domi vixit in deliciis, odio fra-
trum, ſclavus, & exul, victitat in miſeriis. Favor Phutifaris lenit morem,
mex malitia mulieris duplicat dolorem. Infamis nunc trahitur in plus
quam ruſticam caulam; ex hac honoratus Princeps, afcitur in Aulam.
Perpulchtè deſuper Rupertus Abbas lib. S8. in Gen. cap. 40. Pro compedibus,
in quibus humiliaverunt, pedes ejus, torquem auream ſuſcepit; pro pallio, qu0 in
manu adulteræ nudus effugit, ſtolayſſina Deo duce indutus eſt; pro ſervili nomine,
regium geſtat annulum, & pro carceris humilitate ſuper altum ſedit imperii cur-
rum. Lætis triftia, his æta permiſcentur.
CONCEPTUS VI.
Apocalypſeos cap. 1. DEUS Joanni apparuit in tali forma : Capili
ejus candidi tanquam lana alba, & tanquam nix; quæ comparatio lanæ & ni-
vis? nix, & lana non conveniunt, lana enim calefacit, frigus nix cauſat,
quid ergo myſterii latet ſub hac metaphora? Capilli ejus candidi tanquam
lana alba, & tanquam nix: Myſterium detegit Abbas Joachim in locum
hunc, per capillos in capite DEl, divinam providentiam, & gubernatio-
nem univerſi deſignans, in divina Providentia ſimul ſtant, & cohærent,
lana & nix, calor & frigus, calefacit te hodiè DEUS lana proſperitatis,
noli extolli, cras poteſt te frigefacere nix miſeriarum, & econtra; frige⸗
facit te DEUS hodie nive mileriæ, noli deſperare, cras poteſt calefacere
te DEUS lana proſperitatis, apud Deum enim, & in ejus Providentia, Si-
mul in unum dives & pauper, canit Regius Pſalmiſta Pſalmo 48. Academicus
ingeniosè id ipſum ſymbolicè expreſſit.

CON-

Eleen
(Fncti
ri N
nolos
natur.
ſnnt, .
Acurlu
7ecn

Mn

rut

Henen
epo i
alet
Nel
e
Dond
Gike

M
glodi
npne
lltea
iddo
I,

—

Lber
Ulnr
Incenr
ind⸗
ſterumn
etram
ins
indien,

COlores
Chryho.
arii .
8 eſteo⸗
Ims ca.
morenn
in plun
Nla.
eniy
o, gin
Ii unin,
Perüiau.

: (
næ &KN

CaRt

Iunen
cum
Herhatio⸗
Oherent,
pentis,
4; ſiige⸗

Zjekacee

ntil,
demiens

(N.

CONCIO TERTIA
CONCEPTUS VII.

Subtilis Academicus vitæ humanæ curſum, & ſortem, ſi ſurſum, cœ-
lum ſpectes, lunæ; Si deorſum cœlum aſpicias, horologio ſolari compa-

ravit, cur lunæ, & horologio? Lunæ S. Iſidorus libro de mundo cap. TI.

hoc fſymbolum ſubfſcribit: Creſcit ut definat, deſinit ut creſcat. Luna per-
agit curſum ſuum, jam accreſcendo, & eſt tota luminoſa, jam decreſcen-
do, & eſt tota tenebroſa: ſic evenit cum ſorte, ſtatu, & conditione homi-
num, creſcendo deſinunt, deſinendo creſcunt. Superviximus homines
totos in lumine; totos fortunatos: apud Principes in gratia, maximos,
& primos in Aula, brevi vidimus totos nigros, & tenebroſos; exutos
fortunâ; dejectos gradu honoris, expulſos Aulis; aſt iterum & tenebris
perſecutionum , creverunt in lumen melioris fortunæ, & proſper'atis:
& Sanctis, teſtis eſt Euſtachius: Erat hic ſupremus belli Dux, mox dejectus
rüri villicus; Iterum ad gubernacula aſſumitur, manè Triumphator glo-
rioſus honoratur, veſperi, ut perduellis crematur, modò æzternum coro-
natur. O variabilis rerum immutatio ac viciſſitudo; creſcit homo ut de-
ſinat, deſinit ut creſcat. Hinc & horologio noſter Academicus ſortem
& curſum vitæ hominis comparat, & peraccommodè: ſunt enim in homi-
ne quinque ſenſus quaſi ordinatiſſimæ rotæ, eit mordax conſcientia, infal-
libilis index, qui in Davide Adultero quartam: Zu es ille vir, demon-
ſRtravit, horologio doctiffimus Certanus hoc ſubſeribit ſymbolum: In JSole,
&& Umbra: Horologium Solis lumine, & Umbræ radio dirigitur. Annon
benè mundi proſpera, Solis lumen, adverſa verò Umbram dixero: curſus
ergo vitæ hominis ut horologium in Sole & umbra conſfiſtit; per proſpera
& adverſa, per adverſa & proſpera homo ad ultimum ſuum centrum, quod
DEUS eſt, deducitur, devolvitur. S. Paulus teſtis ſit 2. ad Corinth. cap. 6.
Per gloriam, o ignobilitatem, per infamiam &&ρ bonam famam, id eſt, uti ex-
ponit S. Hieronymus in Ezech. per laudes && vituperationes, per properitates
d& tribulationes.
CONCEPTUS VIII.

Communi Doctorum conſenſu, Mundus eſt rotundus; in rôta vide-
mus, quod modè ſuperius ſtat, in ictu oculi inferius jacet; & iterum
quod inferius jacuit, ſtat ſuperius; ſi rotundus eſt mundus, ergo homo

in mundo quali in rota exiſtit; ſi in rota, ergò continuæ mutationi ſortis,

viciſſitudini permiræ ſubjacet;, jam ſuperior, jam inferior, jam Dominus,
paulèò poſt ſervus homo factus eſt, & fieri eſt poſſibile; cauſam dat Anſel-
mus, ut nec proſperis elevemur, nec turPbemur adverſis, aut deiperemus: Chriſtus

Salvator noſter deſuper eximiè nos inſtruit.

76 PRO FEESTO S. JOANNIS EVANG. CONC. TERTIA.

CONCEPTUS IX.
CHRISTUS JESUS homo mortalis, paſſibilis, pauper, vilipenſus;
tamen in monte Thabor clarificatus, glorioſus apparuit, Matth. 17. Qarifi-
catus eſt ante eos, retplenduit facies ejus ſicut Sol, &c. Poſt devictam mortem,
CHRISTUS æternum glorioſus, impaſſibilis, apparet Magdalenæ in forma
laborioſi hortulani Matth. cap. 20. Item tribus diſcipulis peregrinantibus
in Emaus, apparet in figura indigentis peregrini, Lucæ 24. finxit ſe longius
ire. Cur CHRISTUS in vita hac mortali clarificatus, glorioſus; poſt mor-
tem in æternum nunc clarificatus glorioſus; indigens peregrinus, laborio-
ſus hortulanus apparere voluit? Gregorius inquit: CHRISTI actio eſt no-
ſtra inſtructio: hæc ergo CHRISTUS per recitatas apparitiones nos inſtruit:
In vita vilipenſus, flocci habitus, apparet glorioſus, clarificatus; pauper &
miſer homo, in adverſis ne deſperet, eſt enim poſſibile, ut abjectiſſimus
clarificetur, felix fortunatus fiat; econtra feliciſſimus nunc æternum
CHRISTUS apparet miſer, indigens, laborioſus; felix tu mundi Alumne
ne ſuperbias, eſt enim etiam poſſibile, ut feliciſſimus ad incitas redigatur,
olitorem agere, exul Patria, peregrinari cogatur: ad mqjorem Eau dictum
eſt, ſerviet minori, Geneſ. cap. 25. item Pſal. 108. Et Epiſcopatum ejus accipiet
alter; Saul contra minimus inaudit: Caput in tribubus Iſraäl factus eſt. I. Re-
um I5.
2 LEpilogus.] Hanc certam rerum viciſſitudinem, ſtatus, & ſortis hu-
manæ mutationem continuam, O utinam vivaciter Chriſtianus compræ-
hendat! Fortunatus qui eſt, caſum poſſibilem cogitaret, fieret enim, ne
tumidus inſaniret ſuperbia; econtra infortunatus qui vivit, poſt nubila
adhuc ſemper Phœbum luxiſſe recogitaret; fieret inde, ne abjecto animo
aturpiter deſperaret, ſed in DEUM intentus meliora ſperaret. Cum
ſcriptum legamus; Lyſe eſ qui deducit ad inferos & reducit; I. Reg. cap. 2.
exaltat & humiliat Pſal. 112. ſuſcitans de pulvere egenum:
GS ge ſtercore erigens bauperem.
Amen.

N

Decuk

mle
lfen
Muſtie. 6

iunc lo.

n koni
in n
ot, G
Dnlne.
nin S
inh
hns
ling

Cantorb

Funp

elen
ſrbten

Crgen
ten, S

—

niie;
laniſ⸗
Ortem,
forma
dtde
ongi
tborio⸗
eſt no⸗
ſtruit:
er &
lin
ernum
Wrone
Gdigatu
dickun.
Alipte
I. Re-

tus duo.

cotme.
nimn, ſe
ſt nutin

0 apinne

Cuun
49.2.

88: († ): 2 * 77
2 5 e e te e is te e ete e E 1e 1 0 T 15 6 S e

IN CIRCVMCISIONE DOMINI
CONCIO PRIMA.

*

Locatum eſt Nomen ESIUS& Luc. cap. 7. Taaus.
De cultu & reverentia, quæ convenit Sacratis- Thema.

mo nomine IESI.

Egius Pfſalmiſta Pſalmo 148. excellentiam Sa- Exordium.
Ccratiſſimi Nominis ESU decantat: Reges ter-
ræ, & omnes populi, Principes, & omnes Judices
W terræ, laudent nomen Domini, quia exaltatum eſt
X nomen ejus ſolius, Idem in nova lege deprædi-
Acat S Paulus ad Philipp. cap. 2. Dedit ei nomen,
RN quod eſt ſuper omne nomen, ut in nomine TESlU
omne genu fiettatur, Cœleſtiun, terreſtrium, inferorum, & ommis lingua
confitéatur: quoniam Dominus JESll S CHRISTZIIS in gloria eſt DEI
Patris. Citatum textum explicant Cornelius à Lapide, & Tirinus in
hunc locum: Cœleſtium; id eſt eorum, qui in cœlis ſunt, puta Angelo-
rum hominumque beatorum, terreſtrium, id eſt, bominum, qui in
terra degunt, & inferorumim, puta eorum, qui expiantur in Par-
gatorio, & eorum, qui damnati ſunt in inferno, ſive homines ſint, ſive
Dæmones. Ita Cornelius: Omnes ei exhibeunt reverentiam Angeli,
bomines, & Dæmones, ita Tirenus. Hinc S. Paulus epiftola I. ad
Corinth. cap. 12. fatetur: Nemo poteſt dicere Dominus JEöllS, niſi
in Spiritu Sandto: id eſt: invocare uti oportet, ſen proficué ad ſalutem,
niſi per gratiam Spiritis Santdti, inquit Tirinus in huné locum. Au-
diantur Eccleſiæ Scriptores: Zalis Reverentia congruit Nomini TEöll, Patret.
ut nemo poſſit hoc nomen dicere, id eſt, invocare uti oportet, ſeu proficuè
ad ſalutem, niſi in Spiritu Sandto, id eſt, per gratiam spiritus Sandti,
ſcribit doctiſſimus Lyranus in I. epiſtolam ad Corinth. cap. I2. Lyranut.
Vocubulum JESll glorioſui, omni adoratu, & cultu appellari debet.
Origenes hom. I4. in cap. 2. Lucæ. Won eſt nomen, quod cœleſtia, Origenes.
terrena, & inferna venerentur cornua; niſi nomen JEölls, adeò 4 Jſi
. K 32£ eri

X

78 IN CIRCUMCISIONE DOMINI,

Paulus de fieri poſſit, Deus ipſe veneraretur nomen ejus. Ita Paulus de Palatio
Eeralar Gel. in cap. I. Matthæi. O pondus nominis TSlI! quis appendere, Juis
lenſis. dinumerare, quis æſtimare valeat hoc nomen in pondere, nunquam ſine
pondere nominandus eſt JMus, exclamat Petrus Cellenſis lib. 2. c. 4.
40d Paulus dixit de pane divino, probet autem ſe ipſum homo, && ſic
e pane illo edit; &de calice hibat, hoc idem videtur ſentire Paulus
cum ab aliquo ſumitur proferendum hoc nomen Feſus, & antequam pro-
ferat pro re aliqua impetranda, quæ vires naturæ excedat, probet ſe
ipſum, hoc eſt: probabiliter credat, ſe eſe in gratid. Sileucus lib. de
nomine JEſu. Expreſſius ſcribit Epiſcopus Monopol. Tom. 4.
Epit. Sanct. ſerm. ordinatum à ſummis bPontificibus eſt: Aumen-
dum eſt nomen DEl eâ reverentia, qu ſacra communio. Deſuper Con-

ceptus dabo.
CONCEPTUS I.

Qui primus inter creaturas hoc ſacratiſſimum Nomen JESUS nomina-
Vit, fult Archangelus Gabriel; creatura, quæ omnium primo hoc Nomen

JESUS audivit nominari, eſt B. V. MARIA: Ita Lucæ cap. I. invenire
eſt: Et ait Angelus ei; Ecce concipies in utero, && baries ſilium, & vocabis Nomen

ejus JESIM. Notate hoc: E cœlis ſummus DEI miniſter Archangelus

Gabriel eſt, qui primo hoc Nomen IESUS locutus eſt; eſt in terra inter
mortales eleétiſſima & Princeps, quæ Nomen JESUS vocari audivit; ſicut

aſſeruit & Petrus Damiani ſerm. de Nativit. Omnes quippe Prophetæ aut ne-

Nierunt, aut penitus tacuerunt, & reſervata eſt prærogativa dignitatis Angelo
Gabrieli, qui Sandto ore ſuo Sandiſſinme Virgini illud primo evolvit. Cur Deus
voluit, ut omnium primo nomen JESU àb Angelo pronunciaretur, à B. V.
MARIA audiretur? non erravero, ſi dixero ob reverentiam, ob honorem,
qui huic Nomini JESUconvenit, quem honorem, ac reverentiam, & cœleſti
curia Archangelus quam maximè novit, Virgo ſacratiſſima Spiritu Sanéto
plena, optimè didicit. Pro Angelica natura perorat Origenes, & Gerſon:
Vocabulum Jköl! glorioſum, omni adorawu, Cultuque dignum, ob hominibus appel-
lari non debuit, ſed ab excellentiori quadam, mqjorig, natura, ita Origenes hom 14.

in Lucam. Et hoc non fortuitò, ſed ex Nupremæ Trinitatis conſilio, ita Ger-

ſon A. parte de Circumciſ. Pro intemerata Virgine perorat Philippus Ab-

bas, Bonæ ſpei: lib. I. in Cantic. cap. 9. Et duis hoc nomen vel intellexit ve-
rius, vel amavit ſincerius, vel oonvenientius Pprædicavit, guam ipſa Virgo Mater,
cui primò Angelus nunciavit?
CONCEPTUS II.
S. Joannes cap. 18. refert, ſuper caput Salvatoris in cruce Judæos
titulum affixiſſe: JESIIS Nazarenz, &c. Signanter Joannes notat: Er
erat ſeriptum Hebraicè, Grace & Latinè, Luc. cap. 23. habet: Erat autem, &

Jſuper-

lunan
i.
Eluin
Dels .
1s ſel
dis, l
(umn

1
it erg
Ubo
dr
Wo
MWE
M
lcen
De no
iln
ns,)
ton 8
e
Cunp

elen
unce
A
ſutin
Vünide
INdn
ub
hg

dmhing⸗

fommen

wenire
Woner
gelus
inter
N
alt .
A
urDes
4.V.
noten,
ccrlelil
Sancte
elon:

Alel.

m..
1Ger⸗
US Ab⸗
exitbe⸗
Maten

D
1:

,
e.

—

CONCIO PRIMA.

79

Nuperſcriptio ſeripta ſuper eum, litterisgræcis, G latinis, & hebraicis. Cur ordi-
navit Deus, ut rectè his tribus linguis ſacrum nomen fſcriberetur: No-

tate: In terra dari linguas notum eſt, ex S. Paulo diſco, & in cœlo da-
ri linguam: I. ad Corinth. c. 13. Si linguis hominum loquar, aut Angelo-
rum. Illa lingua Angelorum quis dubitat quin ſancta ſit; qualis ergo eſt

illa lingua cœli, & Angelorum?: Reſpondet quidam Auth

or, gemma ani-

mæ lib. 3. cap. 45. Per Hebræam Linguam Angelorum exprimimms. Græcam &
latinam linguam, linguas hominum, ſacras eſſe linguas Eccleſia defini-

vit. Lingua cœli, Angelica hebraica, & ſancta, lingua hu

mana græca

& latina, etiam ſancta, ſacratiſſimum nomen Jeſus ſcribi ſuper Crucem

Deus ordinavit, in reverentiam, cultum, & reſpeéctum ſancétiſſimi nomi-

nis Jeſu, nobisque in documentum, nomen Jeſu nonniſi ſanctiſſimis la-
bus, ſancta lingua, & voce pronunciandum eſſe, ſummè nempè veneran-

dum, & colendum; quod & Moyſen docuit Deus.

CONCEPIUS III.

Exodi cap. 6. viderat Moyſes

xXit ergo; vadam, & videbo viſionem hanc, cum jam pro

Rubum ardentem non conſumi z di-
xXimior ardenti

rubo fieret, audivit vocem de rubo: Solve calceamenta de bedibus tuis.
Cur quæſo Moyſes denudet pedes? ſcitote apud bPopulos Orientis „ſol-
vere calceamenta de pedibus, reverentiam ſignare, ſic Turcæ intrantes

Moſcheam calceamenta de pedibus
ibique conſiſtunt, Reverentiam ergo tacité Deus Moyſen edocet, dum

deponunt, nudipedes ingrediuntur,

calceamenta de pedibus ſolvere jubet. Sed ad quem finem ea reverentia?
De nomine Dei oritura erat quæſtio, Zu quis e? Nomen Dei, quod Al-

tiſſimus Moyſi promulgaverat, nominandum erat Moyſi;
Deus, Moyſes prius ſolvat calceamenta de pedibus, ad reverentiam, cul-
tum, & venerationem ſe præparet,

jubet ergo

corpus & animum adaptet. Diſca-

mus ex hinc nomen Dei Jeſus, non tam candida mente, voce ſanéta, ſed
& corpore undequaque ad reverentiam compoſito, caput inclinando,
corpus curvando, genu flectendo; vocare, & nominare.

CONCEPTUS IV.

Paulum in mortali carne cœlum ſurſum divina virtute raptum
eſſe ipſe teſtatur 2. ad Corinth. cap. 12. Nio bominem raptum usque ad ter-
tium &lum, 0. & audivit arcana verba, quæ non licet homini loqui, deſuper
S. Ambroſius ſerm. It. Adbuc Paulus in terris boſitus jam in regni &[ſtis ſub-
Rantiam transformabatur. Majora addit S. Bruno de laudibus Eccl. c. 24.

Vis videre Cherubim, reſpice Paulum.

uis dicet cauſam, cur Paulus adhuc

mortali carne circumdatus, corpore in cœlum raptus, in Angelum, Che-

rub quendam transformatus eſt?

cauſa patebit ex Actis Apoſtolorum

cap. 9. Elegit Deus Paulum, qui nomen Jeſus gentibus deprædicaret:

Vas

*

30 IN CIRCUMCISIONEDOMINI,

Vas elettionis eſt mihi iſte, ut portet nomen meum coram gentibus, &&οRegibus, α
iliis Iſraël. Paulus ergo, utpotè vas electionis futurus, in quo nomen
Jeſus per totum terrarum orbem deportaretur, prius cœli civis. Angelus
Juidamn ſferr debuit: in reſpectum, reverentiam, cultum & honorem ſan-
ctiſſimi nominis Jeſu, quod glorioſum nomen, nonniſi in glorioſo vaſe erat
collocandum, & deportandum. . ⸗
CONCEPTIUS V. L
Nato divino infantulo in ſtabulo Bethlemitico, vigilantes Paſtores
de hoc certiores factum, ad illum celeri curſu venerumt: Paſtores logueban-
tur ad invicem, tranſeamus usque Bethlehem, && videamus hoc Verbum, quod fa-
Rum eſt, quod fecit Dominus, G& oſtendit nobis, & venerunt feſtinantes, 8o invene-
runt Mariam, && Joſeph, & infantem poſitum in praſepio, c. Lucæ cap. 2. Non
legitur, quod nato infantulo reverentiam fecerint, aut inſigniter honora-
verint; econtra tres Reges Orientis, ubiad ſtabulum pervenerunt, fubi-
tò in genua coram infante proſtrati, adoraverunt, mente, & corpore ho-
norarunt. Procidentes, adoraverunt eum, Matth. cap. 2. Quid Myſterii hic
latet? quod Magi ex Oriente, potentes licet ſint Reges, & Principes, ni⸗
hilominus ſumma reverentia, cultu & honore inſigni, puerulum in ſta-
bulo reverentur? Paſtores econtra licet viles homunciones, ſpeciali
reverentia Chriſtum honoraſſe non notentur? obſervate; dum Paſtores
advenerant ad præſepe & ſtabulum, nondum puerulus ſanctiſſimo nomi-
ne Jeſus inſignitus erat, dum verò tres Reges adveniſſent, puerulus jam
circumciſus, vocatum eſt nomen us Jkſus. Procidentes ergo adoraverunt,
honorarunt jeſum, Doctrina: JESUS hoc nomen, ſuper regias dignita-
tes omni modo, omni cultu, venerandum, colendum, honorandum,
nominandum eſſe. Ita conceptum confirmat mellifluus Doctor: o
acclamante nomine JESl1procidentes adoraverunt, veneranturut Deum, Regem
ſimul agnoſcunt, ex nomine, S corona.
CONCEPTUS VI.
Poſtquam Salvator noſter in crucem affixus agonizans exſpiraret
coœli firmamentum, & terræ elementa, ad reverentiam, ad cultum, ad ho-
norem ſpecialem ſe accingunt, & præparant, ſol obſcuratur, quaſi ex re-
Verentia luctum induit, terra tremit, petræ ſcinduntur, ex metu reve-
rentiali, infernus honorat, dum animas in illis tenebris recluſas, luci re-
ſtituit, ut ad corpora ſua redeuntes honorificum deferant famulatum, &
obſequia: ita textus: Multa corpora Sandorum, quæ dormierant, ſurrexe-
runt ; Latro honorat in cruce agonizantem, Regem & Dominum Para-
diſi agnoſcens & invocans: Domine memento mei, dum veneris in Regnum
tuum. Centurio miles honorat Dei Filium clara voce deprædicans Te-
rè Filius Dei erat iſte: Plebs antea injurioſa, nunc reveretur, & honorat:
Rever-

—
nre
n te
het
len
Ohele
uln
n
i
yen
at
MMu
Ctedid
Dolhin
nomin

—

, G
omen
gelos
nſn.
Aleetat

aſtores
ueban.
od ft.
invene.
2. Non
1onora⸗
„ ſobi⸗
Ote ho⸗
erii hie

es ai.

in ſtx.
ſpeciali
DaRores

Dol.

Tölusſan
kayenuot,
Eignitn
orandun
or: M

1, N

(piraret,

,10 ho⸗ .

Aſt exte
tu reye⸗
luci te⸗
, 8
Next:
n Parr
Regnun
8 5 N-
horat:
Molk-

circumci

promittit ipia æterna Veritas. Ix nomine tuo ſpernemus inſurgen-

P
CONCIO PRIMA 81
evenebantur percmtientes pectora ſua. Quxro ergo, cœli ſi mamentum,
terræ elementa, ac creaturas quid commovet, quid rapit ad tam ſubi-
tam reverentiam, cultum & honorem? advertite: Nomen Jeſus tunc
ſuper caput morientis affixum erat: & ad nomen JESUS eclipfatur ſol,
ſolem juſtitiæ ESUMreveretur; ad hoc lucidum nomen ſe tenebras eſſe
opere profitetur. Tremit terra, nomini⸗ Jeſu homagium præſtat. Infer-
ni ſinus aperitur, nomini JESU ſupremum Dominium deſignat. Latro
in cruce, Centurio miles, numeroſa plebs, excellentiæ & honoris titu-
los deprædicant, Divinitatem, & Majeſtatem ſuper univerſa Regna, &
Imperia nomini JESU adſcribunt nobis, in documentum; omni hono-
Ie, cultu, & reverentia nomen Jeſus ab omni creatura nominandum, co-
lendum, venerandum eſſe.
[Epilogs.] Hortor ergo omnes cum S. Thoma Aquinate ſerm. de
honoremus omni reverentia hoc ſacrum nomen Jeſus, dum
nominamus caput denudando, corpus curvando, genua flectendo: ut
nos peccatores juſtificet, juſtos lætificet, tentatos adjuvet, omnes nos
nomini Jeſu devotos æternum ſalvet. Amen.

N CIRCIIMCRIONE DOMINI,
CONGCIO SECUNDA.
Et vocatum eſt nomen ejus ESUS, Lucæ ecte
Cap. 2.

Nomen IESI devotè, ac reverenter pronunci- rhen⸗.

antibus, invocantibus, colentibus; ad tem-
poralem felictatem, ac æternam ſalutem
utiliſſimum eſt.
NgE Alomon Proverbiorum cap. 16. affirmat: Eruditus in xordium
(EB verbo, reperiet honum. Illud verbum, eſt dulciſſumnum .
& nomen JKSUS, uti omnes Sacræ Scripturæ Patres

, interpretantur. Erudité, devoté, reverenter qui
WE hoc nomen JESUprofert, inclamat, invocat, repe-

riet bonum temporalis felicitatis, & æternæ beatitudinis : Pro-

bemus aſfſumptum Sacræ Scripturæ textibus: Amen, Amen dico Textus Sa-

vobis, quid petieritis Patrem in nomine meo; dabit vobis. JOan. W. cræ Scriptu-
ra.

Feſtivale. L tes

82 IN CIRCUMCISIONEDOMINI,
tes in nobis: canit David Plal. 43. Zurris fortiſſima nomen Domini,
Prov. I8. id eſt: Nomen TüölI: inquit Cornelius à Lapide in hunc
locum. Won eſt aliud Nomen datum ſub cœlo, in quo oporteat nos
ſalvos fieri. Scriptum eſt Actor. cap. 4. Omnis enim, quicunque
invocaverit nomen Domini, ſalvus erit. Concludit S. Paulus ad
Patres. Rom. cap. IO. Audiantur & Patres: Omnia, quæcunque Deus pro
ſalute humana ordinavit, in nomine JEöl!l ogefrcMeshaiic inquit
8. Bernar- S. Bernardus in Cantica, & iterum in annem: NWomen JESII
dus. imploratum, nubilum omne difugit, & reddit ſerenum, & iterum, neque
tantum lux eſt nomen JElIS, ſed eſt cibus : an non toties confortaris,
quoties recordaris?! quid æqué mentem cogitantis impinguat ? quid ita
exercitatos reparat ſenſus, virtutes roborat, vegetat mores honos, atque
honeſtos, caſtas fovet affettiones? Nomen Jköll owne malum propellit,
3. Chryſo- && omne bonum invehit, ſcribit S. Chryſoſtomus, unde fubdit in

ſtomus. Pſal. 1I10. Per nomen Jäöllsconverſus eſt orbis, Tyrannis devitta,

Diabolus conculeatus, &li aperti, & nos regenerati ſumus: Mlüud no-
men ſi habuerimus ſplendidi erimus. Mlud Martgres facit, & Confeſ-
Origenes. ſorcs. Perpulchrè Origenes, præf. in oannem : Non ſolum unum
bonum Jhſus, ſed omnia honæ: vita bonum eſt, Tkſus eſt vita: Joan.
cap. II. Reſurrettio bonum eſt, Tkſus eſt reſurrettio; lux mundi bo-
num eſt, Jkſus eſt lux Mundi. Joan. cap. rI. Concludit tandem Ori-
genes: NWomen Jkſu omnium benedidtionum fons eſt & omnium cauſa
3.Bernardi. gratiarum. Conſolatiſſimè feribit S. Bernardinus Senenfis:
nus Senenſ. Tom. 1. ſerm. 41. in Lucam: Quicunque ſceleſtiſſimus peccator de-
bitè invocaverit in ultimo vitæ nomen TEſu, Jalvabitur, juxta ilud Joë-
lis 2. quicunque invocaverit nomen Domini ſalvis erit. Unde horta-
tur prædictus Sanctus: Qui enim Cœlum aſcendere deſiderat, hoc no-
men Jhſu invocet. Divina gratia invocata, deſuper Conceptus
pandam- “

CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Propheta Habacuc. cap. 3. prædicit, quam miſera-

bile tempus venturum ſit, in quo Judæi rerum omnium penuriam ſum-
mam patientur: Ficus non florebit, & non erit germen in vineis. Mentietur
opas Olivæ; G arva non afferent cibum. Abſeindetur de Ovili pecus, & non
erit armentum in præſepibus. Propheta miſertus calamitatem, remedium præ-
ſcribit, quo rerum penuria avertatur, fructuum ubertas, & abundantia
verbo, omnis de cœlo benedictio, & proſperitatis inducatur; quale pu-
tatis præſcribit medium? fors fedulam agrorum & vinearum culturam,

indeſinentes ruri labores? non hæc tantuùm, ſed ferventem ac devotam

S. Nominis Eſu invocationem: Ewultabo in DEO, Tlhſu meo; quaſi dice-
cet: ad devotam, ac reverentem nominis Eſu invocationem, venit fru-

Ktuum

M
Mmi
ene
unn
a
n
n ſe
idem
lem,
in
ett:
ſeute
on
5M
un/
n/

gue

1
nne
Clt lon

Mucn

ner
n 4
boties
Nr
ln
tenr
M
Nert
ne

in,
Ne
no
le
E
SN
nqut
ESII
negle
turi⸗
idita
atue
pehit
dit in

ica ,

ud ro-
Cnfe.
iutun
oan.
ldi o.

mn O-.

n Gl
enenli:
Cgtorte.

lft

e hof..
or .
ocehun

1mler⸗
n -
Meitiem
,Gmm
bumnhre⸗
Nnth,
le pu⸗
turamn,
evotam
lſi ie⸗
hitu⸗
Gum

CONCIO SECUNDA. 82

Stuum uhertas, rerum temporalium abundantia, proſperitas, & Dei bene-
dictio; dives meſſis, & vindemia: Confirmat S. Chryſoſtomus hom. 9.
epiſt. ad Coloſſ UWicunque fuerit nomen JkölI, ibi omnia ſunt proſpera, & pro-
ſperè omnia ſuccedunt, ubicunque additum fuerit hoc nomen, cundta erunt ſecunda;
I Dæmones eſicit, ſi mortes abigit, multò magis rerum proſperitatis effoit. Diſcur=
ſu fors charitati ſuæ placito Conceptum confirmo.
CONCEPTUS II.
Elegit DEUS Moyſen Ducem Iſraélitici populi, qui eæx Ægypto nume-
zoſam eduxit cohortem, eique multis annis in deſerta eremo præfuit, aſt
planè in terram illam electam, fructibus, abundantem, opibus divitem,
fluentem lacte, & melle, non introduxit, ſed ordinavit providentia divina
alium virum, Ducem Joſue, qui filios Iſraël in illas deliciarum terras, Ju-
dæos victorioſa manu introduceret, cur rectè Ducem Joſue: S. Ambro-
ſius in librum Joſue ſcribit: S&I M. Nave, nominis ſacri TESII ßmilitudi-
nem ſervavit. Litteras enim, Joſue nominis, ſi transponas, invenies Joſue
idem ſonare quàm: O JESU! Joſue O JESU! ordinavit ergo DEUS du-
cem, qui populum Iſraëlem in terram illam electam introduceret, qui

aſpirando, invocando nomen JESU, Joſue O ESU, ſignaret, & expri-

meret: in documentum: pia, devota nominis ESU invocatio, agros & vi-
neas reddit fertiles, patriam felicem, familias proſperitatibus, & DEl bene-
dictionibus abundantes, ladte & melle ſuavitatum, affluentes. Audiatur
S. Baſilius Seleucienſis, Oratione 43. Stetiſti quondam ſol vittoriam Hebræ-
orum præſtolatus, JMum Ducem impetrantem veritus c: Domini nomen in con-
ſervo tuo honordſti. Gratiori fors auribus veſtris, discurſu argumentum

proſequor.
CONCEPTVUS III.
Angelus DEI nuncius, monet Chriſti nutricium, S. Joſephum.
Matth. cap. 2. Accipe puerum O. & fuge in Egybtum. O Angele Dei,
cur non pariter mones Joſephum, ut ad longum iter, vitæ neceſſarium com-
meatum provideat, ac deferat; de annona non monet Angelus, ſed uni-
c& præcipit: Accipe puerum, quem gratioſum puerum, Angelus antea
jam, & prius juſſit vocari Eſum, Vocabis nomen ejus Jkſum, Matth I. O
quoties blando vultu, corpore undequaque ad reverentiam compoſito,
Eſum Joſephus nominando invocaverit, invocando duplicaverit! O IE-
SU mi! O Iſfule mi! Joſephum ergo, quem præviderat Angelus, quia ſæ-
pius devotè ac reverenter ESU nomen citabit, repetet, invocabit; non
monet Angelus ad longam deſerti viam, de annona proſpieiat; wictus
neceſſaria ſecum deſerat, cum nomen JESU ſacratiſſimum, devotè ac re-
verenter toties nominando, invocando, per conſequens aderit omnis
terræ fertilitas, proſperitas, abundantia, benediétio. Perpulchrè erk
L 2 It

IN CIRCUMCISIONE DOMINI,

84

Quid ſignifiat: me non rogabitis: reſpondet Sanctus: Voluit dicere; non indi-
chitis me advocuto, ſed nominis mei invocatio ſatis erit ad omnia conſequendae
Oſtendit nominis Jeſu poteſtatem, ſiquidem neque viſus, neque rogatus, ſed appel-
latus tantùm, apud Patrem mirabiles reddit. Hoc indicare voluit ſponſa in
Canticis de ſponſo animarum noſtrarum Chriſto IESU dicens:
CONCEPTUS IV.
Oleum effuſum nomen tuum: Cant. cap. r. id eſt gloſſatur S. Bernardus
ſerm. I5. in Cantica, Nomen TESlIS, nomen Eſus, cur quæſo oleo compa-
rat? Oleo lemmatis loco ſubſcribo: impinguat, & alit: oleum effuſum No-
men JESU, nempè hoc Sacratiſſimum Nomen piè nominantibus, invocan-
tibus, pinguedo eſt temporalium bonorum, nutrimentum, affluentia ne-
ceſſariorum ad victum & amiétum, perpulchrè deſuper Origenes præfatio-
ne in oannem: Nomen Jäsll omnium benedictionum fons eſt, & omnium cauſa
gratiarum. Epigrammate ornatiſſimo Nomen IESU, & temporaliter pro=
ſperrimum decantat Damaſus Papa.
Jure pari regnat, communis conditor uI,
Et cum Patre pid regnat ſublimis in avk,
Sidereo Sandtis inſidit Numine regnis,
Unde mare, & terras ſola videt omnia nut U
Suggerit humanis, & donat munera rebus.
Concludit conceptum Pſalmiſta Regius: Pſal. 30. Propter nomen tuum enu-
tries me. Prodeſt ergo ad felicitatem terreſtrem Nomen ESU devotè invo-
eatum; prodeſt ad ſalutem æternam.
CONCEPTUS V.
Oleum effuſum eſt Nomen IESU: Oleum, bPlinio teſte lib. 2. c. 102.
dura mollefacit; obſcura clarefacit, unde ſymboli loco ſubſcribo: Miti.
at && illuminat. Præter experientiam naturalem, urinatores maris teſtes
produco, hi dum mare durum, inquietum, ſævum, ac furens eſt, furen-
ti maris guttas olei infundunt, ac ſic ſpumantes procellas mitigant; tur-

pidas depellunt nubes, lucis radios procurant. Oleo comparatur no-

men ESU, quia mitigat, & iuminat: mitigat furentem contra Deum ani-
mum; gratiæ ſupernæ lumine illuſtrat; exemplum ſit S. Paulus, & S. Au-

LZuſtinus.
CONCEPTUS VI.
Ex Actis Apoſtolorum novimus cap. 9. Quanta ferocia ſpirans
minarum, Saulus acceſſerit Principes Synagogæ, poteſtatem Uren
confirmarent, ut Chriſtianos perimere, interficere ſibi liceret. In Vi
totus mutatus ab illo deponit ſævitiam animi, ferociam mentis exult;
9

jam

bit S. Chryſoſtomus hom. 78. in Epiſtolam S. oannis cap. 16. ubi interrogat:

—

me
Neti
Uol
nute
e
gon
Een
nint
u
ni
Eel
Ven
Sen
U

bn

4
Unn
Go

iu

Non!
M
henfe

nde

it
INit,
Wn
Pundk
uug

e

Sat .
nldi.
na:

e.

in

Ardue
dmpe.
n No.
ocan-
la ne⸗
latio⸗
1cauſa
er pro⸗

um enr.
t inno⸗

,(c. 10,
Mii.
ͤ teſtes
furen-
t; tur⸗
tur no⸗
Um ani-
16. Au⸗

ſpirans
litteni⸗
In wi
exuit
jm

CONCIO SECUNDA. 85
jam non nocere, ſed prodeſſe, non exſtirpare, ſed ædificare fidem in Chri-
ſtum deſiderat: Domine, quidme vis facere. Brevi illuminatiſſimus Doctor
prædicat Chriſtum per omnes Synagogas; verificatum hic eſt ſymbolum
noſtrum: Mitigat & illuminat. Quid adeò mitigavit, illuminavit cœcè er-
rantem? mitigavit, illuminavit toties pièe repetitum Nomen JESUS. Legi-
te epiſtolas S. Pauli, & ut Genebrardus lib. 3. Chronicorum numerat,
quingenties piè repetitum Nomen JESUS invenietis. Deſuper Bernardus
ſerm. 18. in Cantica: Portabat Apoſtolus nomen Tköll tanquam lumen, & illu-
minabat mundum, & monſtrabat ommibus lucernam ſuper candelabrum annuncians
omni loco Nomen TESIS. Auguſtinum legerimus, quàm immundum &
turbidum mare fuerit, perverſus Manichæus, errans hæreticus, factus eſt fi-
deliſſimus veræ Eccleſiæ defenſor, illuminatiſſimus Doctor Doctorum, cau-
ſilem reconciliationis, & illuminationis ipſe Sanctus lib. 3. Confeſſ. cap. 4.
aſſerit: Hoc nomen Salvatoris mei Tkhſu tenerum cor meum piè biberat, & altè
retinebut, & quidquid ſine hoc nomine fuiſſet, quamvis litteratum & expolitum,
veridicum, non me totum rapiebat.
CONCEPTUS VII
Audivimus Saulum, & Auguſtinum induratos, licet peccatores, tamen
iluminatos tandem Divinâ gratiâ Eccleſiæ Dockores, & fideles Chriſti ami-
Cos evaſiſſe: hinc mirum, quod Judas Iſcariotes in malitiâ ſuâ induratus
finaliter permanſerit, & ſic æternum perierit. Quæ eſt cauſa, quod Judas
non fuerit ad poœnitentiam deduétus, ac commotus? cauſam eruit Euthy-
mMius ex cap. 26. Matthæi: Hic legere eſt, ſceleratum Judam magiſtrum ſuum
perfidis Judæis triginta argenteis vendidiſſe: Quid vultis mibi dare, & ego
eum vobis tradam; in horto obviam procedit Salvatori, eum ſalutans: Ave

Rahbi! Notate, Sacratiſſimo nomine ESUS, Magiſtrum non intitulat, di-
xiſſet, pronunciaſſet nomen JESUS, Ego IESUMvobis tradam; Ave JE-

SU, nemo dubitat, ut olim Saulus! ut Auguſtinus, illuminatus, com-

pyunctus factus fuiſſet ad veram contritionem, ad ſmnceram emendationem,

juxta promiſſa, verbis Joëlis Prophetæ, omnis qui invocaverit Nomen Domini
lvus erit. c. 2. Confirmo aſſertum Parabolâ Matth. c. 25.
CONCEPTUS VIII.
Inaudierunt Virgines fatuæ: Amen amen dico vobis neſcio vos. Cur ne-
ſcit? cur excludit à regno cœlorum? cauſalem dicit ſacer textus: Non ha-
buerunt oleum ſeum. Nomen JESUS oleum effuſum eſt, didici ex
Bernardo ſerm. 15. in Cantic. non habuerunt oleum ſecum, idem, quod
JESU Nomen non invoearunt: dixerunt; Domine Domine, & non miti-
garunt Sponſum, clamaſſent; ESU! ESUI! aperi nobis, commoviſſent,
ut illuminate ad pœnitentiam, portam, & introitum ad regnum cœleſte

aperuiflet. Ita docent mulieres illæ Iſaiæ cap. 4. Tantummodò invocetur

L 2 nomen

86 VN CIRCUMCISIONE DOMINI,

nomen tuum ſuper nos, id eſt 7ESlIö, inquit gloſſa interlinearis, quia, ut con-

cludit Bernardus hoc nomen JES imploratum lucet. Lucet inquam, & illu-

luminat ad ſalutem ſpiritualem. Agnoverat hoc pius Jacobus, de quo liber

Geneſ. cap. 47.
CONCEPTUS IX. ,
Ad agonem perveniens Patriarcha Jacob, à filio Prorege Ægypti.
Joſepho, inviſitur, ac blandè conſolatur advertens bonus ſenecio præſen-
tiam Joſeph filii ſui, inquit ſacer textus: Adoravit Iſra'l ſummitatem FPirge
ejz, virgæ nempè, ſeu ſceptri quod Joſeph, quâ Prorex, manu tenebat.
Cur adoravit ſummitatem Virgæ? ſciendum Ægypti Reges in ſummi-
tate ſceptri, quale oſeph in manu fua tulerat, exaratum & ſculptum de-
portabant nomen ehova, nomen Dei, unde S. Joannes Damaſcenus lib. 4.
fid. c. 4. per virgam Joſephi intelligit crucem Chriſti, in cujus ſummitate
ſcriptum eſt dulciſſimum nomen JESUS: Adoravit ergo Iiraël ſummita-
tem Virgæ, piè invocavit, honoravit Dei nomen, nomen JESUS; edocens
omnem Chriſtianum, Nomen JESUS piè invocare, nominare in agone
mortis, maximè mitigare Deum ad miſericordiam, illuminare hominem
ad contritionem, & dolorem, ſicquè diſponere felicem horam mortis,
& poſt hanc patentem introitum ad regnum æternum; ita Bernardus:
Neque tantuùm lux eſt nomen JäslIS, ſed eſt cibus, an non toties confortaris,
quoties recordaris, quid æquèò mentem cogitantis impinguat, quid ita excitatos re-
parat ſenſus, virtutes roborat, vegetat bonos mores atgue boneſtos, caſtas fovet

Aßedtiones.
CONCEPIUS XKX..
Moriens in cruce CHRISTUS, ſuper caput ſuum affixum volebat pen-
dere titulum nominis JESU. JESlIS& Wazarenus, SSc. Joan. cap 19. Cur

rectè ſupra caput? Caput ſcuto tegitur, fic totum corpus, omnia membra

muniuntur, cuſtodiuntur; Caput noſtrum Chriſtus eſt, nos membra in
Chriſto, Nomen JESUS ſcutum eſt inexpugnabile, hoc ſcutum ſuper ca-
put ſuum affixum voluit Chriſtus: ſignificans nutu, inclinato inquam ca-
pite, quod moriens nequit amplius verbis eloqui: ſub nomine ESU piè
invocato, nominato, nos membra, fideles Chriſtianos, maximè in hora
mortis, ut ſcuto, quàm optimè contra hoſtes viſibiles, & inviſibiles mu-
niri, cuſtodiri, ut cum Capite noſtro JESU morientes, æternitatem feli-
cem conſequamur: ita peroratos aureum in catena: Sicut in trophæo litte-
reæ ponuntur, vittoriam oſtendentes: & iterum hom. 5. in Lucam: Nomen Jköllö
Aper crucis ſummitatem fulgurans, lumen ac ſalutem morituro impertiatur, ad
boc enim nomen JäolIl contremiſcunt & horreſcunt Dæmones. S. Petrus Actorum
cap. 4. concludit: Nec enim aliud Nomen datum eſt ſub œlo, in quo opontet nos
Alvos fieri.
. LEpi-

co

mde

i
t.

utn
beit
,
Dencon
inem
unmi
gin nn
Pinln
üinne
Mani
MNycß,
Uubrie
n
iſten
le n
un

llu.
lber

VD .

Xlen⸗
Vipe
lebat.
mmi⸗

lib. 4.
wütae
minine.

docenn

aone
minern
mortis,
Ardus:
Uttoris,

tos t .

as ſinn

ebatpe⸗
19. Cu
enbn
nbra nn
Uper er.
nam Ca⸗
8 bie
in hon
les mu⸗
em ſeli
o Uitte
ON
r, 4
Korum
htet us

la.

[Epilogus.] Hortor ergo omnes fideles Chriſtianos, cum S. Apoſtolo
Paulo ad Coloſ. cap. 3. Omne, quodcunque facitis in verbo aut opere, ommniq in
nie Domini noſtri Jlölt CHKISZYL, gratias agentes DEO, & Patzi ber ipſumt.
men.
HN C IRCUMCISIONE DOMINI,
CONCIO TERTIA.
Vocatum eſt nomen ejus EdISö, Luc. cap. 2. Textus
Nomen IESIS, irreverenter, frivolè in va- Themæ.
num nominare; à DEO graviter punitur.
N E Alexandro Magno legitur, militem indignè no-
men Alexandri ferentem, acerbius habuiſſe, & ex-Exordium,
piſſe; quis explicet, quam rigidè Deus illos habeat,
qui ſacrum nomen JEſus, in vanum, frivolè, irre-
S verenter habent, nominant, & abutuntur? audia-
mus comminantem Sacram Scripturam: Won afumes Nomen Do- Textus Saz
mini Dei tui in vanum „non enim inſontem habebit Deus eum, qui qſſum- eradenrf n
erit Nomen Dei ſui fruſtra; Exodi cap. 20. Non uſurpubis Nomen Dei 1e.
Jruſtra, quia non erit impunitus, Baigie Te vana nomen ejus aſum-
Perit. Deuter. cap. 5. Si homo maledixerit Deum, Peccatum accipiet,
Riautem nominat nomen Domini, morte morietur. Levit. cap. 24. ex
his textibus apparet, eſſe peccatum, nomen Domini, quod eſt
JEſus, vanè, & frivolè nominare, cum graves propterea poœas
Deus comminetur. Audiamus & Patres: Maſus peccatum eſt aua
eipere nomen JEſas in vanmm, quam nomen iſtud Deus, quia Eccleſieæ Patrer,
communis, && laudabilis conſuetudo, magis honorat iſtud nomen JMſi;
quàùm nomine Deus, unde audito nomine JMus, devoti fidelez, dut ca-

Put inclinant, aut genu ſettunt, quod non faciunt audito nomine Deus,
qui ergo contra hoc offendit, dehonorando nomen Jkjſus, magis peccat,

Tuum ſi dehonoraret nomen Deus: Ita Abulenſis in cap. 20. Exodi.

Von eſt, hoc peccato deterius, ſæd neque par, nam in eo acceſſto- omnium bulenbe,
malorum eſt, omnisque confuſio, inexpiabile ſuppliciumn, intolerabilis

œna. Scribit S. Chryfoſtomus tom. I. & 2. de fato, & diving

Providentia. Wihil eſ: quod animam noſtrum magis exulceret, & con-9. Chryſo-
Jodiat, quàùm quod ſanttiſſimum Dei, & Jkſu Chriſti Domini noſiri no- Aomur.
men: quod ſuper omne nomen cœleſtia venerantur, rerreſtria adorant,
inferna contremiſcunt, paſſim pravorum, efferatorumque hominum vo-
. Cibis

88 IN CIRCUMCISIONE DOMINI, =
cibis ſcindi; ut minimè mirandum ſit, ſi à Chriſtianis populis in tantis
calamitatibus conſtitutis, divinæ iracundiæ fiagella non amoveantur. Ita
Julius Ter- perorat Julius Tertius, bulla 23. Implorata Spiritus Sancti auxilio
tiu. deſuper Conceptus producam. .
CoONCEPTUS I.
Exodi 23. præcipit Deus; Angelum non eſſe vilipendendum: Non con-
temnendum putes: cauſalem addit ſacer textus: Eſt nomen meum in illo; de-
ſuper diſcurſum formo: Si Angeli non ſunt contemnendi, quia in illis eſt
invenire nomen Dei: Michael enim dicitur ; Quis ut Deus? Gabriel: for-
titudo Dei; Raphaél, medicina Dei; quantò minus ipſum in ſpecie ſa-
cratiſſimum Nomen JESUS eſt vilipendendum, aut contemnendum?: Aſt
quando Nomen JESUS vanè, frivolè, irreverenter ad rem non conve-
nientem nominatur, pronunciatur, Nomen JESU vilipenditur, con-
temnitur, ergomon ita vanè, frivole, irreverenter ad cachinnos, ad jo-
cum, & res ludricas, ſacratiſſimum hoc nomen IESUS eſt aſſumendum,
pronunciandum.
CONCEPTUS II.
Lucas cap. 4. narrat, Demonem ex homine obſeſſo clamaſſe: Quid
nobis && tibi JäSll Nazarene, ſcio quis ſis, Sandtus Dei, Iratus deſuper allas
manſuetiſſimus Dominus, Dæmonem tacere juſſit: obmuteſce! Videtur Sa-
than extollere, magnificare nomen ſanctiſſimum JESUS, JüSlI Nazare-
ne! ſcio quis ſis, Santtus Dei: & tamen iraſcitur, indignatur humilis Salva-
tor, prohibet, ne ultrò proferat, pronunciet Sacratiſſimum Nomen JEſus ;
Obmuteſce! cur hoc? Advertite: Sathan irreverenter habuit Nomen JE-
8U: Quid nobis & tibi? FEöSlI, inquit, ſe ipſum prius, quam ſacratiſſimum
Nomen JESU nominat, ſe abjeét ftimum creaturarum altiſſimo nomini
Præfert, præponit; irreverenter ergo, quia nomen JESU pronunciavitz
Chriſtus redarguit: Obmuteſce. Irreverenter ergo vanè, frivolè, No-
men JEſus ad quamvis rem ludicram nominare, peccatum eſt, mate-
ria Deum offendens, ad iram & pœnam provocans: agnoverunt hoc gen-

tiles Poëtæ.
CONCEPIUS III.
Fingunt Poëtæ, etiam Diis, ſi alios Condeos, vanè, frivolè, & viliter
habuiſſent, in pnam, ad tempus neétare abſlinendum fuiſſe: Indicare
voluit gentilitas: Jovem, ſupremum Numen, ſummè advertere in irreve-
rentiam Diis factam, illos vanè & viliter vocitando : Si in Diis punitur
irreverentia, Condiis illata, quantò magis punietur in hominibus irreve-
rentia, vero, ac unico Deo illata? aſt nomen Dei, quod JEſus dicitur 5
vanè irreverenter pronunciare, eſt Deum vilipendere, contemnere, ergo
vane nomen JESUS ad res planè ludicras nominare graviter punie-

tur.:

—
e: 5

ſentt

Gn
1,
r
la
ſ2
Gn
Senn
en
Ehen
nu
lhn
Mortel
lenc⸗

tns
epe
War
ſoſen
(lren
lle
lelsk
en:
Mlnio
Merkn
e.
Mn
Camne
S
gentl

A
Rönin
Cnun
dobe
lel

mn
f. Ilt
Wwilie

Woncer.
1, e.
illis dd
1: ſo.
ecle ſi.
Im! M
cone.
1, (l⸗

,4l ſ.

nendun,

e: M

per Ais

detut A

Maute.
N Dhe
en Ein;
lonen ſt⸗

tatikun

1O No
nachet;

1, Mie
hoc ger

„Avllten
lodicare
in intere⸗
puniu
us inere⸗
dicitut,
re, eig
Punfe-

tN

CONCIO TERTIA. 89
tur: Si autem nominat Nomen Domini, morte moriatur. Levitici cap. 24. No-=

verat hoc uxor Jobi.
CONCEPITUS IV.
Ad Jobum undique afflicdiffimum inquit Mulier uxor: Benedic Deo,
&ο morere: cap. 2. Viderat uxor, à planta pedis, usque ad verticem capi-
tis, Jobum maritum ſuum ſanie infectum, leproſo ſimilem, ſibi & proximis
intolerabilem, credit ergo mulier mortem Jobo beneficium futuram, quà
miſeriæ cumulatæz finem dabunt, hinc benè quaſi precatur Marito ſuo:
morere! ut nempè deſinant hæ temporales miferiæ, & ſic ex affliétionibus
iſtis abripiatur. Jam auſcultate, quo medio utatur aſtuta muller, ut Job
citò moriatur; improviſo malo abripiatur? Benedic, inquit Deo, morere,
Septuaginta interpretes legunt: Dic aliquod verbum contra Deum, & morere,

nomen Dei, Jehova, ESUS, vanè, irreverenter nomina, & morere, mors

repentina, caſus fatalis, non emaneb't. Credebant ergo Veteres timo-
rati Dei cultores, quod etiam verbum contra Deum dicere, nomen ſacra-
tiſſimum Jehova, JESUS, vanè irreverenter nominare, ad ſubitaneam
mortem, ad poœnam graviſſimam infligendam, ad caſum quendam exitialem
luendam ſufficiat, in praxi videamus.
CONCEPTIUS V.
Narrat S. Joannes cap. 18. Miniſtros Judæorum, cum facibus, & la-
ternis in horum adveniſſe, ut manſuetum Agnum, Chriſtum Dominum,
caperent, & ligatum ad ſupplicium deducerent, ac crucifigerent. Dum
Salvatori jamjam proximi adſtarent, quaſi eum manu tangere, abripere
poſſent, quaſi fulmine tacti, omnes in terram proſternuntur, ut mortua
cadavera, in terram concidunt: quæ cauſa tam fatalis caſus? dico cauſam
fuiſſe irreverentem nominis Jeſu pronunciationem: Interrogat eos man-
ſuetus Agnus: Quem quæritis? Reſpondet præſens turma? TäölI M Naza-
renum: Nomen lſacrum ſine honore debito, & reverentia, ſine capitis de-
nudatione, ſine corporis curvatione, ſine genu flexione, vanè, frivolè,
petulanter pronunciant, & ceciderunt in terram, corruunt quaſi exani-
mes. Documentum nobis ſit: irreverenter, vanè, petulanter nomen
Jeſu nominare, certum poſt ſe caſum temporalis pœnæ, utinam non etiam
damnationis æternæ, polt ſe trahit. S. Chryſoſtomus in caput 18. Joannis ſcri-
bit: Scit Dæmon concedi ei alciſci illos, quos nominis Jkfu iluſores fecerat. Audite

eventum.
CONCEPTUS VI.

Audierant filii Scevæ Principis Sacerdotum, Petrum Apoſtolum, in

nomine jeſu, claudum illum, ad portam Templi Salomonis, rectum, &

ſanum feciſſe, viderunt cœteros Apoſtolos ſolo nominis Jeſu invocatione
ab obſeſſis, immundos Spiritus ejiciſſe; hi filii Scevæ offendunt unum
Feſtivale, M miſe-

90 IN FESTO TRIUM REGUM,
miſerum à Dæmone obfeſſum, utuntur ergo modo exorcizandi Apoſto-
lico; ut Apoſtolos viderat, & audierant facere, & ipſi faciunt, in nomine
JEſu diabolum egre di corpore obſeſſi jubent: Adjuro vos per Jeſum, quem
Paulus pradicavit, inquirunt, Act. cap. I9. Audite quid contigerit: Contra
uos invaluit Dæmon, ita ut nudi, & vulnerati effugerent de domo illa. . Dæmon
ex obſeſſo in illos exorcizantes irruit, veſtes de corpore dilaceravit, planè
vulnerabat, dilaniabat; Quæ eſt cauſa, quod invocatio nominis Jeſu adeò
malè cedat his Scevæ filiis? cauſa eſt; quia irreverenter, vané, petulan-
ter, hoc nomen Jeſus nominabant, quod ex ſubſequenti textu colligi-
tur: Magnificabutur nomen Domini Jeſu: poſt hunc actum magn'ficaba-

tur, ergo antea petulanter, contemptim, ſine honore, ſine reverentia,

habitum eſt Nomen jeſus; Cavete Chriſtiani; ſi ultus eſt Deus irreve-
rentiam nominis IESU etiam à non credentibus illatam, quantò magis
ulciſcetur in Chriſtianos, ſi lingua minus modeſta reverenti, hoc ſacratiſſi-
Lomen nominant.
mi Pilogus Hortor ergo omnes Chriſtianos cum Moyſe Exodi 20.
Non aſume nomen Domini in vanum, uon enim inſontem habebit Deus eum, qui
aſumpſerit nomen Dei Jui fruſtra. Amen.

61) 8. St to Gto Glo eio Cio Stn Eie Gio 6:

IN FESTO TRIUM REGIIM,
CcoNCIO PRIMAA.
rextim. Pidemus, & venimus adorare. =
rnema. In pietate, devotione, & cultu divino, ac ſpi-

rituali exercitio, fervendum & feſtinandum J
eſt.

N. efſe prædicat: Manns ejus tornatiles. Can. cap. 5.
GE Cur tornatiles? Richardus à S. Laurentio lib. ß.
EE de laudibus Virg. obſervat, quod ars tornan-
. di, ſeu tornatilis velocior, & promptior ſit
aliis artibus, Symbolum ſit: Fervet in opere.
Manus, pars corporis humani, opus, & opera-
tionem deſignant; Anima hominis Dei Spon-
ſa chariſſima eſt; in anima, manus tornatiles, in operibus pieta-
tis, ferventes, promptas actiones Deus expoſcit, atque deſide-

rat,

1
foen
Mi
Miur.
Eſino
un Nlr
lument,
det,dn
Geſion
llun, n
ngt&
Clſten
eRin
Cnein
, ti
Acan 1
erto l
ule /
RlN

ken
eAn

—
ollo⸗
mine
len
Contra
Nemon
Dlad

I aded

etolan.
olligi.
fcaba.
rentia,
irtere⸗
magis
cratill⸗

Locdi 20
Ann, gli

N,

chi
ncnn

Cornatles
nC
tio lbſ.
tolnul
nptiorkt
, Ol
opere
e Spon⸗
18 piett.
delte-
lah

CONCIO PRIMA.

rat, laudat, & deprædicat. Teſte Scriptura: Fili mi, in operibus Textus
eſto velox. Eccleſ. cap. 32. & cap. 7. Fili, ex tota anima tua time Sacte
Deum: & Chriſtus Lucæ IO. Diliges Dominum Deum tuum ex toto ribturæ.
corde tuo, & ex tota anima tua, & ex omnibus viribus tuis. S. Paulus
quoque hortatur: I. ad Corinth cap. 9. Currite, ut comprehendatis.
Audiantur & Patres: Spiritualia negotia fervidum animum requirunt, Patres:
inquit Julius Clarus in Matth. Non ſatis eſt rettè facere, niſi etiam Julius Cla-
maturare quid faciti, ſcribit S. Ambroſius lib. de Cain, cap. §. De rus.
S. Apoſtolis & Martyribus ſcribit S. Gregorius Nazianz. Orat. 34.3. Anbro.
Ad pietatem acriores, & animoſiores exſtiterunt. S. Leo Papa ait:g Gregor.
ſerm. de jejunio octavi menſis; Quantum libet quisque jußzificatus Nazian.
ſit, habet tamen, dum in huc vita eſt, quod probatior eſſe poſſit, atques Lee Papa.
perfettior. Oportet, inquit Theophilactus in cap. 7. Matth. Sem- Theophi-
per proßicere, ab uno gradu virtutis, ad alium tranſire. Qui Cbriſtum lactus.
ſequuntur, eos nunquam fas eſt deſcendere, ſed aſcendere. Prædicat
S. Chryſoſtomus hom. in Matth. S. Spiritûs gratià invocatà Con- H

ceptus pandam. mus.
CONCEPTUS I.

[LConfirmatio] Liber Geneſ. cap. 2. narrat; Deum creâſſe hominem
hoc modo: Iuſpiravit in eum ſpiraculum vitæ, &oc. tulit ergo Deus hominem, &&
poſuit eum in Puradiſum voluptatis, ut operaretur. Duo hic admiranda ſunt:
Primum, cur Deus vitam homini talem dederit, quæ in mero ſpiritu, &
reſpiratione conſiſtat? Secundum: cum ex mente doctiſſimorum viro-
rum Paradiſus primo inſtanti creationis, in ſummâ perfectione excultus
floruerit, nulloque cultu indiguerit, quid Adam in Paradiſo operari de-

21

beat, cum Deus eum in Paradiſum poſuerit, ut operaretur? Ad utramque

quæſtionem reſpondeo, Spiraculum, experientiâ teſte, eſt fervoris indi-
cium, hinc quo quis in opere aliquo eſt ferventior, zeloſior, intenſior, ed
magis, & vehementius, copioſius reſpirat; vitam ergo Deus dedit homini
conſiſtentem in mero ſpiraculo, & reſpiratione; ſpiret, ferveat, homo in-
tensè in operibus pietatis & devotionis; ita ſubſcribit Philo Hebræus, in
Geneſim: Inſpiravit in faciem ejus ſpiraculum vitæ, quia quoties ſpiritum trabi-
mus, toties debemus Deo gratias agere. Opus, quod præſtet, & exequatur

Adam in bParadiſo, eſt Pietatis zelus, fervor devotionis, ſic annuente Ru-

rto Abbate lib. 4. in Geneſ. cap. 27. at operatur: ut inquam creatori ſuo in
aude, fidelem animum gereret. Subtili Conceptu materiam hanc deducit au-

reus Niſſenus.
J CONCEPTUS II.
Iterum ex L'bro Geneſis patet, Deum feciſſe lucidam Diem & veſpe-
re, & mane: Factumque eſt veipere && mane Dies unus: Gen. c. I. Notate verba:
M. 2 Veſpere

92 IN FESTO TRIUM REGUM,
Veſpere & mane. Quæro ego quid eſt veſper? niſi finis Diei; quid eſt ma-
ne:? niſi initium Diei; jam, rerum ſeriem inchoando, à principio, initio,
& fine, non à fine inchoando, ad initium, principium, vel originem dedu-
cimus; in ſerie lucidi diei, Deo finis eſt pro exordio, quod poſtremum eſt,
primo loco ponitur, non dicit Scriptura: factus eſt mane & veſpere dies
unus, ſed, factus eſt vepere & mane die unus. Quid myſterii hic latet?
quid Sanctus Spiritus hoc loquendi modo nos vult inſtruere? vult nos edo-
cere fervorem, zZelum, in operibus pietatis, ac devotionis cultusque divini,
nempè: finis alicujus peris pietatis, devotionis, puta precum, ſit pro exor-
dio; devotio, pietas veſpertina, jam matutinam anhelet, hodiernus Deo

prælktitus cultus, craſtinum medietur, & ſuſpiret, opus aliquod bonum fi-

nitum, jam cogitet novum, aliud, ac recens, ita habet doctiſſimus Niſſenus
Sabbato poſt ?. Dominicam Quadrag. & 1.
CONCEPIUS III.
Ardua intellectu ſunt verba Spiritus Sancti in Eccleſiaſte cap. 1I. Da
bpartem ſeptem, nec non & octo: Quid quæſo his verbis S. Spiritus non vult
edocere? Iſidorus Clarius reſpondet, per hæc Verba nos S. Spiritum edo-
cere fervorem pietatis, devotionis, & cults divini; da partem ſeptem ſen-
ſus eſt: per ſeptem dies in ſeptimana, in hebdomada ferveat Chriſtianus
in operibus piis, in orando, meditando, legendo, &c. finitis his ſeptem
diebus in hebdomade, da nec non, & octo, id eſt, octavo die incipiente, ita
actus devotionis & pietatis reiteret, repetat, ac ſi ſeptem elapfis diebus, per-
que totam hebdomadem nihil feciſſet: octavo quaſi primum inciperet, de-
votionis opera inchoaret. Huc quadrant verba Scripturæ, qui juſtus eſt, ju-
kificetur adhuc. .
CONCEPTUS IV.
Exodi cap. 28. præſcribit Deus veſtimenta, quibus Aaron ſacerdos,
ejusque filii, & poſteri induantur: Indues Aaron veſtimentis ſuis, id eſt, linea,
&ρ tunica, & ſuperhumerali, & rationali, quod conſtringes baltheo, & pones Thia-

ram in capite eim: Benè advertite: præſcribit Deus veſtes, & ornamentum,

quo Aaronis caput, & corpus tegatur, præter calceos, vel pedum operi-
mentum: calceorum nulla fit mentio, an igitur Aaron nudipes incedat?

cur nudipes incedat? priusquam idem reſponſum, quid cum Moyſe ad

montem Horeb contigerit narrabo. Viderat Moyſes à longè ſuper mon-
tem, conſitum rubum, undequaque ardere, ab igne autem rubum non mi-
nui, aut conſumi. Vadit ergo Moyſes, montem propius accedit, ecce vi-
cinior monti, è& flamma ignis, ac rubi, inaudit vocem: Solve calceamenta
de pedibus tuis: Calceos induere, pedes ab offendiculo munire corrigiis,
peregrinantes & itinerantes affolent maximé dum montes ſcandunt,
Moyſes montem conſcenſurus jubetur pedes denudare, calceos exuere,
quid

lle
legnt
orh
Mne
cae
ſole
Vent
ſe i⸗

Men
ein
an,
Aon
Phu

n he
flenn

N

Uim ſ
Chritl
Uentate
nls hu
Lenen
Umigs
lank
Ihber

ülgenn

ſtenta
We
Gynt
Mpennn

UI

tinmn

U
Men an

—
eſt me.
Initio,
n dedu.
momett,
Pere cies
Nle et!
nos edo-
de Cirini
Pro exot.
mmus Deo
OnuIn f
Nillem

II. Dr

nON Ne

tum etb
bten ſer
riſtianns
8 ſeptem
ENae, I

Sdose.

pennce
Sis chſ⸗

ſacercot⸗
Ge,ls
onet hir.
mentum
3 Operl
incedat!

loyle d

er Mor
non m-
ecce vi.
Cumen
oriigiis
Indunt,
exlelt⸗

uid

CONCIO PRIMA. 92
quid myſterii hic latet? quale documentum inde capimus? nunc ad utrum-
que reſpondeo; Sacerdos eſt legatus Dei. Ita l'aulus z. ad Corinth. cap. 5.
Legatione fangimur, tanquam Deo exhortante per nos. Sacerdos eſt diſpenſa-
tor myſteriorum Dei, iterum Paulus I. ad Corinth. cap. 4. Sic nos wiſtimet
bomo ut miniſtros Chriſti, & diſpenſatores miſteriorum Dei. Sacerdoti Aaron
calcei non prælcribuntur, ſed omittuntur. Moyſes Legatus DEl caleeos
ſolvere, pedes nudare jubetur, quo magis in officio, & cultu divino, fer-
ventes, & veloces, celeres, expediti ſint, & maneant. De Aaron Sacerdo-
te ita concludit Niſſenus lib. de vita Moyſis: Sacerdoti nullum calceamentum
imponitur, ne tardior ad currendum ſit. Pro Moyſe perorat Philo Hebræus lib.
de Cain. Incundtanter, & cum omni feſtinatione, quod bonum Aſt, agat. Diſci-
mus ergo Deum velle, ut bona opera ſummo fervore, zelo, pietaie, ac devo-
tione indefelſsè peragantur, perficiantur, uti concliucdit S. Ambroſius lib. de
Cain, cap. 5. Non ſatis eſt rette facere, niſi etiam maturare Juod facitis. Ex hinc
diſco ſecretum latens in Imperio Eliæ ad Giezi, in weteri lege, Chriſti ad di-
feipulos ſuos in Novo Teſtamento.
CONCEPIUS V.
Elias dum ablegaſſet ſervum ſuum Giezi ad reſuſcitandum filium vi-
duxæ, hoc ei demandat: Vade, etſt ſalutaverit he quispiam, non repondeaz ilji
4. Regum cap. 4. Chriſtus Dominus diſcipulos mittens in mundum uni-
verſum prædicare Evangelium, eis imperat: Lucæ cap. 10. Neminem per
vicgn ſalutaveris. Salutare, & reſalutare, an non actus ſunt honeſtatis
Chriſtianæ Charitatis? & hi actus inhibentur Diſcipulis, cur hoc? expe-
rientia teſte, ſalutando, reſalutando, facil& quis in negotio, quod præ ma-
nibus habet, turbatur, impeditur, retardatur; In commiſſis haber ſervus
Giezi, mandatum Eliæ exequi, Apoſtoli in commiſſis habent, cultum divini
numinis prædicare; opera pietatis exercere; omnem ergo aliam actionem,
licet in ſe honeſtiſſimam, ut eſt ſalutare „ & reſalutare, prohibet Elias,
inhibet Chriſtus, ad edocendum nos, quanto fervore „ zelo, ſtudio,
diligentia, opera pietatis, & cults divini exequenda, adimplenda, per-
ficienda ſint, ut nullo alio negotio interpoſito, ſed poſtpoſito omni
proprio commodo, unicé in operibus pietatis, devotionis, religionis
divinis intenti ſinus, opus bonum, pium, fanctum „DEO dicatum
imperturbatè, interruptè, perficiamus. Audiatur S. Ambroſius lib. in Lu-
cam: Pulchra eſt ſalutatio, ſed ea pulchribr eſt Præceptorum maturatio, executio

divinorum.
CONCEPTUS VI.
Exodi cap. 12. præſcribit DEUS populo eſum Agni Paſchalis: Sze
autem comedetis illum: Renes veſtros accingetis, & calceamenta habebitis in
Dedibus, tenentes baculos in manibus. Alias ad edendum moris eſt federe,
M 3 & quie-

94 IN FESTO TRIUM REGUM,
& quieſcere, ad eſum Agni Paſchalis non ſedere, non quieſcere indulget

DEUS, ſed normam proficiſcentium præſcribit, quid hâc præſcriptione edo-

cemur? fors docet nos Spiritus Sanctus, in operibus pietatis, devotionis,
cultũs divini, non eſſe confidendum, quieſcendum; fervori nullam me-
tam, vel finem imponendum, ſed ad ulteriora, ampliora, accinctos, ferven-
tes, Zeloſos, de uno bono opere, ad aliud, de una devorione, ad aliam Chri-
ſtiano progrediendum eſſe; ita intendit Philo Hebræus de migratione Abra-
hæ: Ait textus, renes veſtros ſuccingetis, Gρ. immolate Paſcha cum feſtinatione,
quod interpretatur, tranſitus, quia cum ſumma alacritate transmigrare debemus ad
ratiarum attionem.
Epilogus.] Diſcamus ergd à S. Tribus Regibus Orientis ad Domini
præſepe fervorem & devotienem, ad quam nos hortatur S. Paulus ad Rom.
cap. 13. JSollicituline non pigri, Spiritu ferventes, Domino lervientes.
Amen.

TIN FESITO TRIVM REGIIM,
CONAO½ SECUNDA. “
rexui. Providentes adoraverunt. Matth. Ccap. 2.

Thema. Devotio, Pietas, ad ſpecialem DEl gratiam, &
benedictionem conducit.
Wletatem, devotionem erga Deum, & cultum divi-
N

A

Exordium.

y narum rerum S. Auguſtinus adeò extollit, ut
⸗ A ſerm. 15. ad populum Antiochenum, bPietatem Im-
BD periorum, & Regnorum fulcrum, civitatum or-
namentum, hominum ac civium dignitatem, &
ſummum honorum gradum intitulet, tandem Epiſt. 52. Pieta-
tem, ommnia rettè vivendi offzcia compellat. Euſebius de præparat.
Evangel. lib. 8. ſcribit: Omnes virtutes eſſe velut partes pietatis.
S. Chryſoſtomus citatus à Cornelio à Lapide, Coemmentario in

I. Epiſt. S. Pauli ad Tim. c. 4. de Pietate inquit: Pietazs rectiſimæ

vitæ norma eſt, & converſationis optimæ diſcipling. Nicephorus
lib. I32. cap. I. hiſtor arum de Imperatore Theodoſio memo-
rat, eum dixiſſe: Omnem Chriſtiani bominis felicitatem in Pietate
conſiſtere. Unde moriens filio hæredi unicè pietatem recom-
Textus sa- mendabat. S. Scripturam deſuper audiamus: Quorum pietates
Ei non defuerunt, cum ſemine ecorum permanent bona, hæreditas ſankka
nehotes

—

e
44
y,
lin
Dotis
Coonen
Aninm
Mlnu
hth.
t
gn!

lr

enm

1
06
upte

eI
F
Uin

een
ela

Mle,

Knme
Uuteſt
fhen
Kn n
ſunbhe
W
6ne
n,
ſunen
nher⸗
eſist

—
bil

Alget
ede.
onis,
me⸗
Ven⸗
Chr.
tioſe,
s dd

omini
Rom.
hientet.

——

,

n

tun d⸗
CIt, u
atenln.
Atlunn ⸗
Ntem, 8
prepetat
eti
entarlo
reciint
cephon
menmo⸗
, Piet
recol
1 pittm
4 at
thole

— N

CONCIO SECUNDA.

vepotes eorum: Eccleſ. cap. 44. Pietas per omnia utilis eſt, Pro-
miſtonem habens Vitæ, quæ nunc eſt. & æternæ: Pauls I. ad Timoth.
cap. 4. & iterum Epiit. I. cap. O. Eſt autem qudſtus magni pie-
tas, cum ſißfteientig. Quæſtas, id eſt, magnum lucrum eſt Pietas, af-

fert enim, ſecum quidquid homini ſutis eſt', inquit Maldonatus in
notis manuſcriptis. Novit Dens pios de tentatione eripere. Con-
cionatur S. Petrus ep. 2. cap. 2. Perpulchrè perorant S. Patres patrz cr.
Semina zternitatis ſunt, guſtus operum Chriſti. Inquit Laurentius S. Lauren-
Juſtinianus lib. de obedientia cap. 26. Aberes fructus hubet ac- tius Juſli.
celeratio devotionis, ſcribit S. Ambroſius: lib. in Cain. cap. F. tuianus.
Ipoſſbile et ei, qui, quæ Dei ſunt, quærit, non etiam quæ humana d. nbto⸗
nt, Aequi. Promittente Deo Matth. cap. 6. Quarite primum 8. Chryſe-
Regnum Dei ,&& hæc omnia adjicientur vobis. S. Chryſoſt hom. 8. Romus.
in epiſt. ad Hebræos. Cum Deo fint omnia, nihil illi deerit, ſ Deo
ipſe non deſit, eleganter S. Cyprianus tractatu de oratione divi- S§. Cypria-
na. Mens pradeſtinati, divina C& ſacra eupiqè anhelat. Conclà- nus.
dit S. Auguſtinus in Pſalm. I18. Dei ope invocata deſuper Conce-

ptus dabo.
CONCEPTUS I.
S. Lucas cap. F. narrat, quondam turbam irruiſſe in ESUM, qui-
vis præ affectu, & pietate, JESU volebat Proximus in ⸗ aallrereren

S. Augu-
ſtinus.

Fadtum eſt ut turbæ irruerunt in eum. hid ait bonus JESUS; fors incre-

pat, reprehendit infolentiam? minimè, ſeæd aſcendens in unam navim, ,Vedens
docebat de navicula turbas. Cur quæſo in naviculam aſcendit? & ex ea
gratiosè, ac placidè turbam affatur? Poterat utiquè in terra conſiſtens
& in medio turbæ ſtans ut ſic omnis homo commodius eum audiret,

turbæ prædicare; & concionari 3 cur ergo in navim conſcendit? ex ea

turbam ſuaviſſimo verbo conſolatur? Advertite : ſtetiſſet )ESUS in
terra in medio turbæ neceſſario aliquibus dorſum, aliis verè tantum
ſuam faciem vertiſſet. Dorſum alicui vertere, disgratiam, contemptum
vilipenſionem, ac abjectionem ſignat; econtra faciem monſtrare alicui,

ſignificat favorem, gratiam, &c. Navim ergo JESUS conſcendit, & ex

ea piæ, devotæ cultui divino addictæ piebi, & turbæ univerſæ ,nulli dor-
ſum, ſed omnibus faciem ſuam, id eſt, gratiam, favorem, amorem, affe-
um exhibet, ac demonftrat, in fignum, & documentum: Piis, devotis
ſemper etiam Chriſtus faciem ſi lam demonſtrat, eos benignè aſpicit Piis
devotis favet, gratia ſiia eos donat, ac ditat. ?M
CONCEPTUS II.
Utiquè ſingularis Dei favor eſt, hominem long vita & ſenecta ve.
nerabili, beare: Longitudine dierum adimplebo eum. Plal. 90. Quis aul-

9⁵ IN FESTO TRIUM REGUM;

—
tem diutius unquam vixit, quam pii, devoti, cultui Divino addicti. In
veteri teſtamento, exemp'is Biblia plena ſunt; in nova lege de Sa Ctis
Zacharia & Eliſabeth ſignanter notat S. Luc. cap. 1. Proceſſerunt ambo
in diebus ſuis, cauſalem addit pietatem; Erant autem juſti ambo ante De-
um, incedentes in juſtificationibus Domini ſine querela. An non ſenex fuit

S. Simeon: ſenex Anna filia Phanuelis, de qua Scriptura: Proceſſerat in
diebus multis. Lucæ cap. 2. ſenectutem tantam adſcribit Spiritus Sanctus
Pietati & devotioni, de Simeone inquiens: Homo ille juſtus && timoratu z

id eſt, pius ac devotus. De Anna verò: Non diſcedebat de templo, ſerviens
die ac nodte. Veriſſimè ergo S. Paulus ſeripſit I. ad Limoth. c. 4. Pietas
ad omnia utilis, promiſſtonem habens vitæ, quæ nunc eſt, S ternæ. Magnus fa-
vor, & gratia Dei, ſunt bonæ proles, ac ſancti filii, tales vero plerumque
genuerunt pii, devoti, ac Dwwino cultui addicti Parentes: Iſaac optimum

heredem, pius Abraham & Sara genuêére; in ſumma ſenectute, optimum

Samuelem, pia ac devota precatrix Anna genuit Joannem Baptiſtam
omni titulodanum, & inſignem filium, pu, devoti Parentes Zacharias
& Eliſabeth genuerunt. Tandem ſanctiſſimam filiam Virginem Mariam
piiſſimi Dei cultores oachim & Anna divinitus obtinuerunt: etiam ve-
riſſimum eſt dictum Kccleſ. cap. 44. Quorum pietates non defuerunt, cum ſe-
mine eorum permanent hona. Piis, devotis favet Deus, faciem eis monſtrat
gratiarum. Patet ulterius ex prophetia Ezechielis cap. 1.

CONCEPTUS III.

Vidit Ezechiel animalia rotas trahentia, ac ſic deſcribit: Zotum

corpus oculis plenum, in circuitu ipfarum quatuor, cumque ambularent animalia,

ambulahant pariter && rotæ, jux u ea, & cum elevarentur unimalia de terra, ele-

vabuntur ſimiliter & rotæ; quocunque ibhat ſpiritus, illuc & rotæ pariter eleva-
bantur ſequentes eum, ſpiritis enim vitæ erat in rotis, cum euntibus ibant, & cum
ſtantibus ſtabant. S. Gregorius Papa in hunc locum, per rotas, & currum,
Deum intelligit, per animalia currum trahentis intelligit hommes pios, de-
votos, Deo addictos: Deus ſequitur hominem pium, conjunctus ubi-
que devoto adeſt, eum aſpicit, intuetur, ſua gratia fovet, eique in omnibus
providet, Davide canente: Ecce oculi Domini ſuper metuentes eam, Græca
verſio legit, ſuper pios; ut eruat à morte animas eorum, Oalat eos. Videa-

mus probam, & praxin.
CONCEPTUS I.
Ad Abraham in uit Deus Geneſis cap. 22. Per memetipſum juravi,
. benedicam tibi, notate; Deus jurat Abrahæ benedictionem, ut S. Chry-
ſoſtomus hom. 25. aſſerit, ex debito ſe Abrahæ obligat. De Job inquit
ſacer textus cap. 42. Addidit Dominus omnia, quæcunque fuerant Job, dupli-
cia: Quid operis adeo meritorii, adeo grati, ac accepti, ambo perfi-
* clunt

—
tont, 1
lci
ull
un nu

Mine

Uare
Clen
lenot
ict,
ſihen
Mne
Al
num:
Ped
Denern
Kien.
ls)
Unec
n
tnnſ
noſnni
ennan
mne,
Ur con
Minegs
Ulen
Allinne

n

iA
lufi
hun
unte
bel

I In
ndis
amnbo
ite De.
ex fuit
ert it
Sanddus
noratus
ſerlient
h Pieto
ghustr.
rünmdot
ptirmum
Pptimun
aptiſtaan
acharas

Maran

tiam ve⸗
unſe
nonſtrat

t Mr
inin
terfa, .
iter thur.
,Gen
Curtu,

lus .

nomnbu
, CrEcd

,„——

nm
Ch.
b inguſ
1, l.
0 het⸗
cluat,

CONCIO SECUNDA. 97
ciunt, ut ſe Deus Abrahæ cum juramento, & ex debito obliget, Jobum non
ſimpliciter, ſed non duplo remuneret, & benedicat? Actum Deo adeò
gratum intelligo fuiſſe pietatem, & zeloſum Numinis cultum, de Abra-
ham narrat Scriptura citato capite: Cum alligaſet Haac filium ſuum, poſuit

eum in altari ſuper ſtruem lignorum, extenditque manum ſuum. Deſuper Deus:

Quia feciſti hano rem, &non peperciſti ſilio tuo unigenito propter me; per memet-

ipſum juravi, benedicam tibi. De Jobo affirmat pariter Scriptura: cap. I.

Conſurgensque diluculo offerebat holocauſta, ſic faciebat Job cundtis diebus. Piis,
devotis ſpecialiter favet Deus, eos reſpicit, eos benedicit, Dominos con-
ſtituit, Reges coronat ; ut non immeritò Pietati, Docétiſſimi quique ſub-
ſcripſerunt dictum Prov. 8. Per me Reges regnant, Principes imperant, ac
Potentes decernunt. Docet hoc Auguſtiſſima Domus Auſtriaca, cujus ra-
dix eſt bietas cum ſymbolo : Exinde in altum Coronarum, & Impe-
riorum: cui Auguſtifſimæ Domui, Pietas usque modo Anchora eſt; cum

ſymbolo: Firmat, & tuetur contra impetus hoſtilium procellarum. Nu-
meremus elapſa ſæecula; nominetur Plus, qui non & felix, fortunatusque

fuerit. Tres adducam ex mille teſtibus, omni exceptione majores: Ca-
rolus Magaus, Pius ac devotus Deo bPrinceps, de quo Crantzius lib. 1I. Me-
trop. cap. 18. Curolus Magnus incredibili ſtudio divinum in Eccleſia procuravit
offcium, ejus hortatu per omnes penè provincias depoſitum eſt Ambroſianum off-
cium, & Gregorianum ſuſceptum. Patrum ſermones banttorum vitas, juſſit ex ſide
tranſcribi. Eccleſiam mane & veſperi, niſi magnæ vauſæ intercederent, item
nodcturnis horis, & ſacrifici tempore, quoad valetudo permitteret, impigrè fre-
quentavit. Quam felix, fortunatus, ac benedictus Princeps exſtitit? Hi-

ipaniæ, Franciæ, Germaniæ Rex, ac Romanorum Imperator coronatus, in

tot conflictibus ſemper victorioſus. Conſtantinus Magnus piiſſimus
Princeps, de quo Euſebius Cæſar: lib. 9. Eccleſ. hiſtoriæx: Qui primus
Eecleſiam defendit, eo ferè modo Maxentium vicit, quo Moyxſes Pharaonem S. Au-
guſtinus ait: Conſtantinum verum Deum colentem, Deus tantis terrenis im-
plevit muneribus, quanta optare nullus auderet. Alniverſum orbem Romanum,
unus Auguſtus tenuit, & defendit, in adminiſtrandis & gerendis bellis vittoriofiſſi-

mus fuit, in tyrannis opprimendis per omnia proſperutus eſt: Theodoſio ſeniori,

eò quod verè pius Catholicus eſſet, adeò omnia proſperè ſucceſſerunt, ut in prædiis ho-
Rium tela in audtores, ODeo agente, retorquerentur. Ita ſcribit S. Auguſtinus
lib. de Civit. cap. 26. De Honorio piſſimo Principe irerum S. Auguſti-
nus de Civit. cap. 23. ſcribit: Ita Deus pugnavit pro eo, ut uno prælio multò
amplius quàm centum millia Gothorum proſternerentur. Optime perorat
S8. Cyrillus Alex. lib de recta ad Chriſtum fide: Quicunque ſe pios in De-
um declararunt, quæque illi placitura oredebant, omni ope Præfare elaboraverunt
citra ſudorem, ac pulverem, hoſte devicto, debellatoque, trumphum cecinerunt.

Peſtivale. NN CON.

98 IN FRSTO TRIUM REGUM.,
CONCEPIUS V.

S. Chryſoſtomus hom. 79. in Joannem ſcribit: Quantò paucioribus

indigemus, tantò magis Angelis approbinquam. Afſt pietas, & devotio, ex
Apoſtoli verbis, & quæſtus magnus cum ſuſſcientia, cum ſufficientia, gloffa-
tur Cornelius à Lapide, commentario in epiſtolam primam ad Limoth.
cap. 6. Ordinariè Deus piis providet, de ſuffcientia, id eſt, de ſuſſcienti viltu, &&
veſtitu, aliisque rebus ad vitam neceſſarüs. Pietas ergo felices reddit homi-
nes, Angelis appropiat, quia indigere non permittit, ſed undique ſuccur-
fum ſubmittit, cœlum & terram in adjutorium, homines & Angelos in

auxilium ſubmittit, cum deſtinat Deus. Gratioſis diſcurſibus ulterius de-

duco.
CONCEPTUS VI.
Eliæ in deſerto Carith divino imperio Corvi alimenta deferunt:
Corvi deferebant ei panem, & carnes mane, imiliter panem & carnes veſperi

3. Regum 17. Iterum ad montem Horeb Eliæ planè Angeli inſerviunt,

& alimentum deferunt. Et ecce Angelus Domini tetigit eaum, & dixitilli, ſur-
ge, comede, eſpexit, & ecce ad caput ejus ſubcinericeus panis. 3. Regum. cap. 19.
Cur primò Corvus, ſecundò Angelus Eliæ miniſtrat, & famulatur? Elias
zZelotes dictus eſt, pius, devotus Dei cultor erat, zeloti, pio, primò Corvi,

ſecundè Angelus famulatur, noſcamus; pios nunquam deſtitui, piis jam

terram, jam cœlum fuccurrere, & famulari. Querentibus Deum, ſio omnis
creatura miniſtrat. Concludit S. Chryſoſt. hom. 2. in Matth.

CONCEPTUS VII.

Danieli in laeum leonum ſubſidium mittit optimus Deus, nempè

Angelum, qui Prophetam Habacuc, cum cibo, quem meſſoribus parave-
rat, usque in Babylonem ad lacum Leonum deportat. Angelus Domini
apprebendit eum in vertice ejus, && portavit eum capillo capitis ſui, Poſuitque eum

in Babylone ſuper lacum: Danielis cap. .4. Quis dubitat Angelum ſolum,

cibum Danieli deportare potuiſſe, ſicut panes portavit Eliæ, cur ergo
Deus diſpoſuit, ut non tantum Angelus, ſed & Habaeuc, ac meſſores, Da-
nielem cibarent? quis eſt Daniel, magnus Dei cultor eſt, pius, devotus
Numini exſtitit. Teſtem audiamus Regem: Deus tuus, quem colis ſemper
ipſe liberabit te, inquit Rex David ad Danielem: cap. 6. De Daniele in⸗
quit ſacer T extus: 6. ribus temporibus in die flettebat genua ſua, ac adorabat, eo-
dem. Pio Danieli ſubmittit Deus non hominem ſolum; non Ange-
lum ſolum, ſimul Angelus & homo ſerviant pio Danieli; diſcamus dio
Pnulari mule cœlum erram, & totum univerſum. Ita Prudenäus
mno «4. us nuncius advolare terris, qui pa
“ deſilit, ictene mundo- e4 4 Qunfan Eac⸗ Miobat tg-

CON.

—

D
1. 0
Ut el
fiſten
Renun
tol,
on
ſeni
Me
Ni
Allti
ſo

ien

—

iribis
tio,er
Aoſſr.
Bimoth.
, G
hom.
ſuecut.

Belosn

tius de.

ferunt:
veſpeii
ervwlunt,

Mi, iu.

cap. 109,

r) Llin
Corvi,
Dis

ſoe Na

1
emg
paraye⸗
Domit

itgne ain

n Tolunm,
cur eigo

ſor es, De.

,derotus
aniele in⸗
ubor, eb⸗
on Ange⸗
AN 1o
rudentis
Outo .

00.

CoNCIO TERTIA-. 22
CONCEPTUS VIII.

Tribus Magis hodiernis Stella mittitur, dux viæ ad præſepe Domi-
ni. Cauſam ſubſcribit S. Chryſoſtomus hom. 2. in Matth. Stella præcede-
bat eos, ut oſtendat, quod hominibus quærentibus Deum, ſic omnia eiementa mi-
niſtrent. In ſtabulo ſummo cultu incarnatum Verbum, Deum verum ve-
nerantur: Procidentes adoraverunt. Devotis ac piiſſimis Regibus redeunti-
bus non legitur Stella amplius præluxiſſe, ſed majori favore dignan-
tur, gratia ampliori beantur; Redponſo accepto, reverſi ſunt. Quis eſt, qui
reſpondet? An fors eſt Dei Angelus, & cœli civis, aut homo quidam, &
terræ incola? & hujus & illius DEUS ac Dominus ipſe ESUS, Deus verus,
Numen ſupremum, inquit S. Paſchaſius lib. 2. Tanto pii, devoti ditantur
Dei favore, ut non tantum Angelos, & creaturas omnes iis ſubmittat in fa-
mulitium, & ſervitium, Ipſa DElI Majeſtas piorum agit ductorem, & di-

rectorem.

([Epilogus.] Hortor ergo cum S. Paulo I. ad Timoth. cap. 6. Seltare
pietatem.

TIN FPESTO TRIVM REGIIM,

CONCIO TERTIA.

Reſponſo accepto ne redirent ad Herodem, per Texmus.

aliam viam reverſi ſunt in regionem ſuam.
Matth. 2.
Recidiva in priſtina peccata, quàm maximè ob- Them=.
eſt, & à Deo punitur.

Anéctus Bruno hom. 2. in Epiphanium inquit: Re-Exordium,
greſſio per aliam viam morum correctionem indicat, cum
KRegibus hortamur, non regredi, non relabi in pri-
N ſtinos errores, & peccata, relabi enim, & ſcelera rei-
terare, quàm maximè nocet, graviſſimè à Deo pu-
nitur. Audiamus Sacram Scripturam: Vilis facta es nimis, ite-Textus Sa-
rans vias tuaz. Jeremiæ cap. 2. Fili peccaſti, non adjicias iterum, cra Scri-
ſed de priſtinis deprecare, ut tibi dimittantur. Eccl. 21. Cum immun- Pturz.
dus ſpiritus exierit ab homine, Eoc. dicit, revertar in domum meam,
unde exivi Coc. tunc vadit, aſſumit ſeptem alios ſpiritus ſecum nequio-
res ſe, & ingrehi babitant ibi, && fiunt ontligs hominis illius Fien
2 Prio⸗

100 IN FESTO TRIUM KEGUM,

prioribus. Luc. cap. II. Impolſibile eſt eos, qui ſemel illuminati ſunt,
guſtaverunt domum cœleſte, & participes fatti, ſunt Spiritus Sankti, &
Prolapſi ſunt, rurſus renovari dd pœnitentiam. Prædicat S. Paulus
Patres. ad Hebr. cap. 6. Deſuper pereipiamus Patres! Cbriſtus mortuis

eſt ſemel, cave, ne cum mortuus fueris ſemel, moriaris iterum, jam non

8. Ambro- peccato morieris, ſed gratiæ,. S. Ambroſius in Pſal. 118. Duplo
ſius. Deo diſplicet fiagitium iteratum. S. Bonavent. in vita S. Franciſci
S. Bonaven- cap. LI. Recidere pejus eſt, quàm cadere. S. Bernardinus in c. 28.
8. Bernardæ Proverb. Zulnera repetita ſunt periculoſiora tam in corpore, quum
nus. in animdâ; Dionyſius Carthuf. in cap. II. Lucæ: Peccator reci-
Dionyſius divis ad peccatum, ſiout qui abluit laterem. S. Thomas à Villa Nova
Carthuſ. Feria 6, poſt 4. Dom. Quadrag. Rurſus peccatis inſiegus ſuperatis,
§ Tkang: Jadta ſunt tibi poſteriora, pejora prioribms. S. Auguſtinus in Pſal 80.
8. Anguſti- Wihil contuliſſe videtur adhibita ſatisfactionis lavatio, quem maculavit
nus. inhoneſtius iterata facinoris turpitudo. S. Gregorius im Pſalm. 4. Po-
8. Gregori- nitentiæ. Qui veluti deludens Dei bonitatem exceſſerit, expers gratiæ,
5 a⸗. nullo padto Välebit effugere vindittam. S. Chryſoſtomus in Acta.
Roms. TYimendam eſſe, && graviter formitandam viam Dei, ſi iterum atque ite-
8. Cyrillus Pum, endem perpetramus flagitia. S. Cyrillus Alex. lib-5. in cap. 17.
Alexand. JTOannis. Quisquis poſt acceptam remiſſionem ad vomitum redierit, tan-
tò gravius punietur, quantò enignitate Dei abuſus ſingulorum remiſſio-
Gratianus, ni ingratus exſtiterit. Gratianus de pœnit. diſt. 4. invocata S. Spi=
ritůs gratia deſuper Conceptus dabo.
CONCEPTUS .
[Confirmatio.] Exodi 4. cap. legitur, quod' DEUS demandaverit
Moyſi, eat in Æfgyptum ad Regem Pharaonem, & ab eo pro populo Ju-
daico libertatem follicitet, Moyſes dum Ægyptum verſus proficiſcitur,
habuit ſibi occurrentem Angelum, ſtriéto enſe illi mortem comminan-
tem: Cum eſſet in itinere in diverſorio, ocourrit ei Dominus & volebat occidere
sum. Occiſio, capitale crimen, delictum grande ſupponit, an ergo Moy-
ſes ſcelus aliquod mortis ſupplicio dignum perpetravit? advertit do-
Etiſſimus Manſi in ſigura hoc contigiſſe, & myſterium ſignificare; Ægy-
ptus regio eſt iniquitatis, ſolitudo econtra regio eſt pietatis: ex ¶Ægypto
regione iniquitatis, egreſſus Moyſes in ſolitudinem, ſignat hominem,
qui per pœnitentiam exiit ex Ægypto, ex regione peceati, & ſolitudi-
nem ſanctæ vitæ emendationis ingreditur, Moyſes nunc qui ex Tgypto
iniquitatis ingreſſus eſt ſolitudinem pietatis, vitæ emendationis, iterum
in £Ægyptum regionem iniquitatis revertitun, ſignat hominem conver-
ſum per pœnitentiam, ſed brevi iterum in peccata priſtina revertentem,
relabentem, mortis ſupplicium Moyſi in EÆgyptum revertenti commi-
natur Dominus, ad innuendum; relabentes in priſtina peccata per pœni-

tentiam

—
legtia

tg

X ken
Giert;
tune
ſar/
An. I

Pe

Prhil
Mer
ntnti
Nteuun

Ulhice
r funo
Remee

Monen

leront
onmie
ir Ere
Pert.

ch
Muhn
ernnn
Wennee
Wn
nndr
nl
Cetan
Ertemnid
Uben, 4

nlne

Nin

ie

tiſunt,
ncki, G
Daulus
Mortuss
jannor
i
Pranclci
in c. .
e, Olin
Atoreci.
llla Non
ſiperaft,
1l go.
narllnit
n,-
s gytie,
ae
Oleit.
rca. in.
erit, ton-
remiſe.
ad⸗

landanent
opoloi
ſciſcitun,
mtinan.
t ocriget

o Moy⸗

jettit lo⸗

j.
eyN
otminen,
ſolitud⸗
Agyyio
iterum
conver⸗
entenn,
vomi-
poni⸗
W/

caſtigare. Amos cap. I. patet.

videamus.

CONCIO TERTIA. I0.
tentiam abolita, Deum graviſſimè ſuppliciis horrendis & fatalibus punire, 3c

Super Sion rugiet, inquit Amos; rugire leonis eſt, animalis iratiſſimi,
ac ferociſſimi, per hunc rugitum, quem DEUS per Amos comminatur, in-
dicat; ſe quàm graviſſimè iraſci, ad puniendum exagitari- Quale pecca-
tum eſt, cui DEUS tam graviter iraſeitur, & ſuccenditur? peccatum ſpeci-
ficat Amos: Jupen tribi ſceleribus Damaſci, & fuper quatuor non convertam
eum. Denotatur peecatum relapſus, & recidivæ, nempe peccatis, quæ
poſt pœnitentiam, poſt confeſtionem ſtatim iterum perpetrantur „ im-
placabiliter iraſcitur DEUS, punir, & caſtigat ſeveriſſimè Audiamus
S. Hieronymum in hunc locum in perſona DEI loquentis: Quia tertio,
ꝗuarto eadem ſaciunt, cogor plagis corrigere delinquentes, in praxi verificatum

HS CONCEPIUS III.
Abjectam undique experimur judaicam gentem, reprobationis ſignum
in facie portare, quæ cauſa eſt, quod DEUS hunc populum, quem olim
tot favoribus dignatus eſt, nunc temporaliter, & æternum abjecerit? Cau-
ſalem deſcribit Severus Sulpicius lib: I. Hiſtoriarum: Reputare animo Noleo,
populum tot beneficiis obligatum, tot cladibus, dum Percdſet, coërcitum, eα
Pertumque miſericordiam Dei, nequaqunm emendatum, ſed cum ſemper veniam
wiœroris acciperet, ſemper peccſſe poſt venian-. Idololatrias, quas in Egypto
commiſerant, egreſſi in terram promiſſam, ibidem reiterarunt; recidiva
hæc & relapſus adeò DEUIM exacerbaverunt, ut Iudæos reprobaverit, ade.

CONCEPTUS IV.
Achab Regi propter Naboth innocenter perditum, ex ore DEI, Elias:
Propheta poœnam denunciat: Ecce inducam uper te malum. 3. Regum cap. 21.
Super nuncium hoe Achab cum lachrymis veniam exorat, & placatus Deus

per eundem Eliam denunciat: Quia igitur Achab humiliatus eſt mei cauſa, non

inducam malum in diebus ejus. Polt paucos annos tamen malum commina-
tum induxit Dominus, ipſe Achab ſagitta tactus miſerè exſpiravit, tota fa-

milia regia crudeliten enecata, inſepulta derelicta, à canibus devorata eſt.

Qux cauſa? cauſa eſt recidiva, relapſus in priſtina ſcelera ſemel miſericordi-

ter remiſſa. Ita aſſentitur S. Ambroſius lib. de Naboth c. vy. Jezabel habuit
axorem, cuſis ducebatur arbitrio, quæ avertit cor ejs, E& nimiis Jacrilegiis exe-
crabilem fecit, & hinc ejns pœnitentiæ revocavit affedtum.
CONCEPTUS V.
Ninive Civitati minatur DEUS, Jonæ cap. 3. adbuc quadraginta dies, &
Ninive ſubvertetur. Pœnitentiam egerunt Ninivitæ & DE US placatus in-
N 3 dulget:

102 HNN FESTO TRIINM RECGIM, CONCIO TERTIA.

dulget: Et vidit Deus opera eorum, quod converſi ſint de via ſua mala, & miſertus
eſt ſiper malitiam, quam locutas eſt, ut faceret eis, & non fecit, poſt aliquot an-
nos prædicit Tobias: Propé eſt interitas Ninive: hinc monet filium ſuum:
Wunc ergo filii audite me, & nolite manere bic, Sα⁵◻. ſed dirigite greſſus vtſtros, ut
exeatis hinc, video enim quia iniquitas ejus finem dabit. Unde evenit Ninive
fatalis interitus? finis exitialis? dicit Lyranus propter ſcelera poſt pœniten-
tiam reiterata: Ninivitæ converfi ſunt ad vitia conſueta, ideè propter boc deſtru-
Kionem dixit Dominus per Nabum Prophetam, vaſtata eſt Ninive cap. 3. Quam
devaſtationem appropinquantem prædixit hic Tobias.

CONCEPTUS VI.

Tandem Pharao cum numeroſo ſuo exercitu, in profundo maris rubri
ſubmerſus, interiit. Iratus Deus Pharaonem Regno ac Imperio, vita, &
fama privavit. Cauſam noſcimus ex lib. Exodi, decies converſus Pharao,
decies relapſus eſt, Immutatum eſt cor Pharaonis & ſervorum ejus, Exodi cap. I4.
Ad horam tantuùm pœnitentiam finxit, non ſervavit, nam perſecutus eſt filios Nracl.
Concludit Lippomannus in c. 14. Exodi.
CONCEPTUS VII.

Uxor Loth Geneſ. 19. à vindicta divina rigidè caſtigatur, Converſa
eſt in ſtatuam ſalis, cauſam præmittit Scriptura: Regiciensque uxor ejus
Poſt ſe: Egreſſa ex iniquitatum loco, quia hunc iteratò reſpexit, in loco
punita eſt. Perpulchrè deſuper S. Cyrillus Alexand. in cap. 17. Lucæ:
Uxor Loth converſa retrò ad Sodomam, à qua diſceſſerat, in ſtatuam ſalis mu-
tata eſt, && indè ſumendum eſſe nobis exemplum, ne ad deploratas revertamur
peccatorum iljecebras admonuit Dominus: Memores, inquit, eſtote uxoris

Loth.
CONCEPTUS VIII.

Ad piſeinam probaticam narrat S. Johannes jacuiſſe hominem infir-
mum 38. annis, CHRISTUS eò adveniens miſertus infirmi, ſanavit eum,

hac monitione data, ſibi caveat impoſterum, ne quid deterius ſibi aliquid

contingat. Ergone etiam infirmitate tam prolixa 38. annorum quid de-
terius contingere poteſt, majori pœna homo à DEO caſtigandus venit?

quid committet homo criminis? recidiva, reiteratio peccati, per pœni-

tentiam aboliti, ſufficiet, libet ex verbis CHRISTI: Ecce jam ſanus fa-
Kus es, noli peccare amplius, ne gei deterius tibi contingat. Joannis cap. y.
Recidiva maxima tormenta poſt ſe trahit: ita Theophilactus: in cap. 5.

Joannis: Qui priori ſupplicio non eſt emendatus, ad majora tormenta du-

cetur.
CONCEPTUS IX.
2. Regum 18. Abſolon à Joab tribus lanceis transfoſſus eſt. Zulit ergo

tras lanceas, in manu ſua, G infixit eas, in corde Abſolox. Una lancea cordi
infixa

—
Gna
Gugtn
Mceos
n!
Negs
lus A
Adol
uoru

Nonen,

Aun

rn

Laltg

6

—
mniſertig
Cot 1n.
1ſuum:
Atros t
t Ninive
eniten
t eſte.
3. glan

aris rubtl

vita, &

Phatao,
dicap. g.
Uor Nial

Cnm
r ein

K, WO

.17. Luan
n ſin.
Pelefmn
Gote onn

nem in
navit eon,

ſbild
n gid d.

dus venil

Per d

n ſalg f
is C,
in c
mrti

cantium ruina, ac præcipitium, ipſa Peecata ſunt virgæ,

Textibus. iquitates ſuæ capiunt Impium, inquit Salomon Pro-

WE: 1† ): 2 10 ½
infixa jam vitam ademit Abſoloni, ad quid ergo ſecunda, & tertia lancea
infigitur? Reſpondet Abulenſis quæſt. 13. Joab ad vindictam infixit ei tres
lanceas in corde, quum una Nußeciſſet. Sed ob quale delictum illa vindicta,
Pœna in triplo? delictum eſt recidiva, iteratio criminis læiæ Majeſtatis
Regis David: graviter offendit & contriſtavit Patrem ſuum Davidem, fi-
lius Abſolon, ut legere eſt 3, Regum cap. 13. Per mulierem Thecuitem
Abſolon ſupplex, facilè impetrat veniam. 3. Regum cap. 14. Intra ſpacium
duorum annorum peccatum & crimen læſæ Majeſtatis Abſolon reiterat,
noviter, denuò, ſecundèò Patrem offendit, 3. Regum IS. Exinde vindi-
cta graviſſima, Joab non unam, ſed tres lanceas in corde recidivi infigit;
emplum, quam graviſſimè Deus peccatum iteratum vindicet, puniat,
& caſtiget.
ieg. Hortor ergo cum Eccleſiaſtico cap. 21. Fili peccaſti, non
adjicias iterum, ſed de priſtinis deprecare, ut tibi dimittantur- Amen.

,
IN FESTO CONVERSIONIS
S. PAIIIL.I
CONCIO PRIMA.

Cadens in Terram. Actor. ca p. 9. Texim.

Peccata ipfa ſunt Hominum KRuina, & Præci
pitium.
Remnnd E Cce Saulus cadens in Terram, præcipitatus, hu-.
Fmiliatus, confuſus jacet. Quid dejecit, præ- Exordium.
Lcipitavit, humiliavit, atque confudit:? Pproſtra-
6 vit atque confudit ipſum peccatum, Sauli cor-
N dis durities, crudeliter Eccleſiam Chriſti per-
6 K ſequentis. Audiamus Scripturam, Act. 9. Wu⸗=
2PEK -Sh lus autem adbuc Wirans minaĩum && ceædis in Diſei-
Pulos Domini, acceſſit ad Principem oacerdotum & Petiit ab eo Epiſfiolam
in Damaſeum ad nagogas, ut ſi quos inveniſſet bujus Vic viros qc mu-
lieres, vinttos perduceret in Jeruſalem. Ipſa ergo Peccata ſunt pec-
probemus Sacræ Sceripturæ

4

Themz,

& fuſtes, quibus peccator cæditur;

Textus
Scripsurzæ,
Verb, Penen,

404 IN FESTO CONVERSIO NIS S. P A ULI,

verb. cap. J. & lib. Sap. cap. y. Funibus Peccatorum conſtringetur.
David in Pſal. 35. canit: Diwit injuſtus, ut delinquar in ſemelipſo,
non eſt Timor DElI. Peccatum, dicit Moyſes Devt. 29. Radix eſt
germinans fel, & amaritudines. Et Eſaias 57. Impii quaſi mare, quod qui-
eſcere non poteſt. Tandem S. Jacobus cap. 1. Peccatum, cum con-
patres. Jummatum fuerit, generat mortem. Percipiamus Patres. Malorum
omnium cauſa, conſtat eſſe Peccatum; ex Peccato triſtitia, e Peccato
tumultas, éæ Peccato bella, morbi, atque amnes, quotquot nos premunt,
8. Chryſo- Paſtoncs. 8. Chryſoſtomus, Hom. ad Pop. 5. Noſtris peccatis bar-
Romus. Pari fortes ſunt, noſtris peccatis Romanus ſuperatur Exercitus. S. Hie-
S. Hierony- ronymus Ep. 2. Hoc ſunt peccata lapſis, quod grando frugibus, quod
mus. turbidum fidus arboribus, uod armentis peſtilens vaſtitas, quod navigiis

ſæva tempeſtas, Omnes ſcilicet Vonorum operum SAe deſtruit, animi

S. Cypria- facultates oorrumpit, totum bominem ad interitum ducit. S. Cypria-
nui. nus Serm. 5. de lapſis: Ipſe ſeſe alligat peccator quisque cuùm peccat,
ipſe ſibi parat peccator, Quisquis quid patitur, nos calamitatum no-

alvianus. ſtrarum auclores ſumus, nos adverſum nos omnia facimus: ſcribit Sal-

vwianus lib. S. de divina Providentia. Divina Dei Gratia invocata,
deſuper Conceptus dabo.
LConfirmatio ſeu Dedutctio.] I. Reg. cap. 2. promittit DEUS: Quicunque
glorificaverit me, glorificabo eum, & addit: Qui autem contemnent me, erunt
Tacduc. Benè advertit Doctiſſimus S. Cajetanus, in forma contextum
ic ſonare debuiſſe: quia autem contemnunt me, contemnam eos: qui glo-
rificant Deum, promittit Divina Bonitas, quia reciproeè glorificabit; qui
autem contemnunt, non dicit, quia reciprocè contemnet, ſed inquit, erunt

ignobiles, quia Peccator peccando ſeipſum confundit, ſeipfum proſtituit,

cum offendit. L
CONCEPTUS II.
Annis 38. Infirmis ad piſcinam probaticam miſer decubuit, advenit
Salvator etiam illius miſertus, eum ſanat, hac admonitione addita: Jam
noli peccare amplius, ne quid deterius tibi contingat. Joan. y. S. Joannes Chry-
ſoſtomus optimè advertit, Chriſtum non dixiſſe ad miſerum illum, jam
noli peccare amplius, ne deterius aliquid tibi faciam, vel infligam, non
enim ipſe DEUS, ſed nos peccandonobis grandia mala, ruinam, & interi-
tum procuramus, ita concludit S. Joannes Chryſoſtomus in Joannem:
Peccator ipſe ſibi generat vulnera. ipſe ſe confodit.
CONCEPTUS III.

Expendebat Origenes hom. 24. in Matth. aliter Deum protuliſſe ſen-

tentiam in juſtos, ac in malos & damnandos, ajebat: Diſcedite à me male-

—
NGni⸗
ande
zunore
ttune
larsh
tot. 5
(,
Nell,,
Genmer,
nepe⸗
laien

i

e
uſoeen
Lhntue
in.
nlert
ſherh

tmirvin

endo

N
Go, ſer
1 end

sp

Aiee
ſerult
Cenel,
unn
Uklanat:
Anli⸗
Ilrenis
Cntene
4 .
enncd
rbi
in

N

ingetur.
netipſo
n
ud i.
Cumn con.
Malonn
V Peccto
Premunt,
Catisar.
5. He.
1m, glul

Muaniit

it, AMne

Cyprir.
n Peccgt,
tutumn 1,.
cibit N⸗
invocan,

Qlome

e,
coVkextun

8euiglo. “WB
1it; i

bit, eiunf
roſtiuit

t, Wrehit
Ata: m
nes Chr-
llum, in

Zann 3 Nold

„Ainct
oannen

liſe l
me nue.

ſf

CONCIO PRIMA. 105

ditcti in ignem æternum, qui paratus eſt Diabolo, Angelis ejus. Ad bonos &
ſalvandos ait: Venite beneditti Patris mei, poſſidete paratum vobis regnum à con-
ſtitutione mundi. Notare libeat, Chriſtum ſalvandos nominare benedictos
Patris nempè in Patre cœleſt hanc gratiam acquirunt, ut filii æternæ hære-
ditatis ſint, & æternum permaneant, gaudiis cœleſtibus ſine fine fruan-
tur. E contra damnandos, reprobandos, in ignem æternum conjicien-

dos, non dicit Chriſtus damnandos, reprobandos à Patre, quaſimali, per-

verſi, peccatores, ipſi ſibi locum tormentorum præparent, ipſi ſe con-
demnent, abjiciant, reprobent, in ruinam & interitum inducant. Sic
Conceptum ſubſcribit Origenes: Beneditctionis quidem miniſtrator t Pater,
malediltionis autem unusquisque eſt peccator, qui maledidtione digna opera-

tu eſt. 8

CONCEPTUS IV.
Herodes Rex miſerè periit, & beſtiæ inſtar crepuit, ut deſcribit Fla-
vius Joſephus Antiquit. Judaic. cap. 17. Ipſa quoque verenda putrefatta ſca-
tebant vermibus, accedente fæda, nec minus moleſta tentigine, non ſine fœtore gra-
viſſimo. Quid Herodem in funeſtum ſtatum redegit? Matthæus cap. 14.
indicat Cauſalem: Herodes tenuit Joannem, & alligavit eum. Pulchré de-
ſuper S. Petrus Chryſologus Serm. 94. Qui vincula ſolverat peccatorum, pec-
catoris vinculis alligatur, & vincta venia, veniæ locum non religuit. Vincula
injiciendo Joanni, vincula ipſemet ſibi injecit veniæ: Joannem ligan-
do, ipſemet ſe miſerrima ſorte vinculavit: Joannem medicum occiden-
do, ſeipſum Herodes æternum interemit. O beccator! Peccatis tuis
tu ipſe tibi gladium fabricas, quo perfoderis: Venenum paras, quo occi-

deris, & peris.

CONCEPTIUS V.

Adam peccavit, fructum inhibitum comedendo: vix peccatum per-

petravit Adam, exilium quærit. Abſcondit ſe Adam & Uxorejus, à facie Dei.

Geneſ. 3. Quis in exilium detrudit Adam peccatorem? An ſevera Dei ju-
ſtitia? minimè miſericors Deus in paradiſum poſt raptum Adæ devenit, &
inclamat: Adam ubi es? Notat S. Auguſtinus tom. 3. de Geneſi. verba DEl:
Adam ubi es? Non indignantis, ſed quærentis & hortantis verba fuiſſe;
quærentis, ne erraret miſer exul, hortantis, & monentis, ut revertatur, &
convertatur, Pœnitens gratiis novis fruatur: ipſemet ergo Adam peccato
ſe detrudit in exilium, ipſe ſe ruinavit & præcipitavit. Conceptum hunc

ſubſcribit Baſilius Seleucienſis in Geneſ. Mi terrore percuſſi, ſe ipſos trans-

greſionis accuſatores, in teſtes exhihentes, eilio ſuo ſuffragantur.
CONCEPTUS VI.
David Pſal. 36. canit: Gladium evaginauerunt peccatores: & mox ſub-
dit: Gladius eorum intret in corda ipſorum. Euthymius hic per gladium
Feſtivale. pecca-

106 IN FESTO CONVERSIONIS S. PA ULI,

peccata intelligit: Inſidiæ in ipſos peccatores convertentur: gladiis, cultris, &
armis innumeri ſunt, qui ſibi ipſis nocuerunt, carnifices proprü fuerunt;
ſic ut gladio, ut enſe, ut cultro, peccator fibi ipſemet nocet, ſe interimit
peccator. Exemplum adducit Sacra Scriptura Judith. 13. cap. Holofernes
interiit, exanime cadaver proſtratum jacet; quis interitum, ruinam
cauſavit, procuravit? Reſpondet S. Chryſologus Serm. 17. Zota membra
Hominis hoſti ſuo, ſaam militant in ruinam. Ipſe Holofernes peccando en-
ſem fabricavit, interitum, ruinam peccando ſibi cauſavit, tota Holofernis
membra ad fuam pröpriam ruinam laborarunt: Ipſemet Judith ad ſe invi-
tat, & vires, quibus eum trucidavit, mutuat, ipſe nimia ebrietate locum
præbuit gladio, ipſe libidine ardens, ferrum præbuit jugulo, ſopor pavorem
excuſſit, ebrietas tempus conceſſit, vinum lautius in luxuriæ obſequium

hauſtum impedivit ſenſum, fœminæ erexit animum temulentia, & morti

opportunam occaſionem conciliavit Ignavia.
CONCEPTUS VII.

Judæi Chrifto Domino noſtro dederunt in manus arundinem. De-

derunt arundinem in dextera ejus, Matth. 2o. Ad quid dat arundinem in ma-

nus? præmittit Evangeliſta: Wudebant ei, & exuentes eum, Chlamydem Cocci-
neam circumdederunt ei, & plectentes coronam de ſpinis poſuerunt ſuper Caput ejus.
Poſt tam atrocia facta, & peccata grandia, dant Chriſto arundinem in ma-
nus: Arundo dupliei rei deſervit; pro calamo ſcriptorio, etiam pro ba-
eulo, & fuſtè, arundinem, calamum dant in manus Chriſto, quem adeo
offendunt. Quaſi calamum, inquit S. Chryſoſtomus in Matth. dederunt
in manus, ut peo6uta eorum conſeriberentur. Quaſi baculum peccatores Judæi
dant Chriſto in manus, quo oh ſcelera percutiantur;, pleétantur. Sic pee-
catores peccando calamum porrigunt, ad protocollum inſcribuntur ad
pœnam, baculum in manus porrigunt, Dei Judicis, qui rei plectantur,
puniantur peccata, peccatores ponunt.

CONEEPTUS VIII.

Murmuravit Maria contrà Moyſen fratrem ſuum, propter mulierem
thiopiſſam, quam duxerat Axorem, murmure hoc completo, inquit

Textus: Nubes quoque receſit, quæ erat ſuper Tabernaculum. Num. cap. 12.
vix nubes ſubmota fuit: Ecce Maria apparuit candens lepra, quaſi nix. Quid

Myſterii latet, quod nubes evanuit tunc, cum futurum erat, ut Maria

leprâ, quaſi nix candens appareret; Philoſophi Conimbricenſes Tract. 7.
in lib. Meteor. cap. 7. de nivis generatione docent: Cum nubes in media
asris regione, ob vebementem R datene⸗ antequam in aquam ſolvantur, con-
gelaſcunt, nix eſſicitur. Quando ergo Maria lepra quaſi nix candens appa-
ruit, tunc nubes receſſit, ut indicio eſſet, quod nix ſupplici Mariæ, quod

lepra deformabat, non è nube diei, ſed ex atro & obſcuro vapore injuſtæ

mur-

—
lif

4

alan

uzſ
tore
ire⸗
roxe
clele
Pthol
Cone 5
on
an
Reend
Peun
Neno
Dumen
armn
ele
16,
ichs
N
eehre
oennt

—

Nlokernes

. Tiam

neſtr e

Ando en.
olofenie
ſe inyi.
te locum
pavoten
ſeqiun
Kmort

emn. .
nem inme.
Nln i.
Cit ein.
emn in m⸗
n pro be.
GWemn den
h. Ndnm
Nores otei
1. Aee⸗
tibunnt

Pleckung

rmMblieren

leto, inguit
n dah n
ir. i
, ut Ma
Ta,
G, i, niln
Itur, A.
ens aprr.
jæ, goo⸗
reinulr
Nor⸗

CONCIO PRIMA. 107

murmurationis ejus deſcendit, & ortum habeat: Sic peccator ipſe ſui ſup-

plicii fit arbiter, & architectus.
H CONCEPTUS IX.

Apud Iſaiam cap. 50. ad Peccatores inquit DFUS: Ecce vos ommes ac-

cedentes ignem, accindti fammis, ambulate in lumine ignis veſtri, G in flaammis,

quas ſuccendiſtis. Notate, non ait: In lumine ignis mei, ſed ignis veſtri. Pec-
catores enim ipſi ſibi ignem conſttuunt, quo conflagrant. Teſtes Sodo-
mitæ: DElIS pluit ſulphur ignem. Geneſ. 19. Notate verbum Pluit. Plu-
via unde ositur? eſt vapor & terrâ aſcendens, qui ſæpius condenſatur, quo
usque reſolutus in aquam, recidat eò, unde aſcenderat. Quid peccatum

fuit Sodomitarum? ardens & fœtens ignis libidinis, iſte ignis cœlum petiit;

Clamor Sodomæ venit coram me. Pluviam ſulphuris & ignis, quàm ſuper
Sodomam pluit, ipſi Sodomitæ causârunt, ignem luxuriæ ſurſum mitten-
do, qui edò, unde aſcendit, recidit, auctores ſuos Sodomitas incineravit:
Peccator ergo ipfſi ſibi carnifex, ipſi ſibi cudit jacula, quibus confoditur,
perimitur. . . V
[Epilogus.] Semper fuit, eritque veriſſima Aurei Oratoris parœmia:
Nemo Iæditur niſi à ſe ipfo. Cui vel inter Ethnicos Romanæ Eloquentiæ
Princeps Cicero ſubſcribit. Lib. I. Epiſt. ad Meſſinium. Præter culbam &&
peccatum, accidere homini nihil potet, quod ſit terribile aut pertimeſcendum.
Quæ ſi veritas cordi noſtro altè inſideret, amoœnos lætosque duceremus
dies, & paradiſum in lachrymarum valle inveniremus: Sapientiſſima illa
Siracidis vox mentibus noſtris inhæreat: Fili, quaſi à facie colubri fuge pec-

cata. Peccatum enim, quod in Protoparentes ſerpfit per colubrum, tibi

dulce propinabit venenam, morfſu infelici pervertet in Saulum, ut caſu gra-
viore, in terram horroris, & vaſtæ ſolitudinis præceps ruas. Amen.

IN FESTO CONVERSIONIS
S. PA ULI,
CONCIO SECUNDA.

1

Circumfulſit eum lux de cælo, & cadens in ter- Tertu.

ram, audivit vocem dicentem ſibi: Jaule,
daule! quid me perſequeris? durum eſt tibi
contra ſtimulum calcitrare. ACtor. c. 9.
Peccatores, cum quibus Deus longè diſſimulat, Them=.
tandem ſeverisſimè punit.
O⏑ n 2 Per-

18 IN FESTO CONVERSIONIS S. PAUI.

rrtinaciter in malitia ſuâ, ac crudelitate contra
Chriſtianos perſeveravit Saulus, clementer Altiſſi-

7 A mus aliquamdiu indulſit, tandem induratum, ful-

Racamus hinc, Peccatores, cum quibus Deus aliquam-
diu diſſimulat, tandem ſeveriſſimè puniri. Conſtat Scripturæ
Textus Textibus. Mequitiæ in Habitaculis eorum, veniet mors ſuper ilos, &
sacræz deſtendent in infernum viventes Pſal. “4. Dominus juſtus concidit cervi-
Seripturæ. cos peccatorum Pſ. 128. Ne dixeris, peccavi, && quid mihi triſte accidit?
Altiſſimus eſt patiens redditor, vindicans vindicabit. Ezechiel. cap. 5.
Ducunt in honis dies ſuos, & in puntto ad inferna deſcendunt. Job. 21.
Patres. Audiantur Patres: Altiſſimus eſt patiens redditor, patiens dicitur,
quia peccata bominum & patitur, & reddit, nam quos diu, ut conver-
§. Gregor. tantur, tolerat, inconverſos gravius damnat; Scribit S. Gregorius
l'apa hom. 13. in Evangelia. Zempus, quod ad parcendum piè diſßo-

ſuit; eò ſtrictius ad feriendum vertit. Idem hom. II. ſuper Eze-

chielem. Numquid prolixa miſericordia poteſt Deo auferre juſtitiam?
uantò enim diutins expectat, tantò gravius vindicat. Inquit S. Augu-
§. Augu- ſtinus Serm. 101. de Tempore. Et iterum in Pſal. 9. Nemo gratu-
ſtinus, letur homini, qui prosperatur, cujus peccatis deeſt ultor, major hac ira
Dei eſt, Grandis dilatio Juſtis facit eſſe Judicium Dei, & digniorum
Peccutorum interitum. Imperfect. hom. 19. in Matth. Deus, quibus

indulgere videtur, quibus parcere, molles venturis malis ſervat. Scribit

Seneea de Provid. cap. 2. Divinæ enim vindictæ oculis, non perpetuò
dormitat. Concludit Nicephorus hiſt. lib. 6. Imploratâ DEl ope
deſuper Conceptus pandam.

CONCEPTUS I.

David Pſal. 5. ſeveriſſimum Judicium prædicit induratis Peccatoribus
In corde iniquitates operamini in terrd, injuſtitias manus veſtræ concinnant, erra-
verunt ab utero, locuti ſunt falſa: in Ira alſorbet eos. Notare libeat Prophe-
tam Dei iram aquæ ſtanti, lacui, piſeinæ comparafe. Cur aquæ ſtanti? Ex-
perientiâ teſte, aquæ ſtantes, ut funt lacus, piſcinæ, Varios impetus ſuſti⸗
nent, à ventis vehementibus, à validis procellis concuſſæ, exagitatæ ſte-
terunt, in fuâ ſphærãâ ſe continuarunt, non ſe effuderunt; contingit autem,
ut ſtagna vel pifcinæ aliquæ erumpant, agrum effringant, proh quæ damna
faciunt, crasſfiſſimas arbores & radice eruunt; ſic Deus, qui longo tempo-
re indulſit, malitiis connivebat, tandem excandeſcet: In ird abſorbet eos.
Peccatorem induratum ſeveriſſimè obruet, proſternet, annihilabit. In ird
abſorbet eos.

CON.

ESES mine de coœælo in terram ſeveriſſimè proſtravit. Dis-

De
Mln.
nugite
Kion
Wnden
ſsteho⸗
es⸗
lear—
Ciunt,

iley

Dumne
Centus;

Aerinet

Ubetede

lget
fübmne
Eatt
oni,
1&
Mtot
Ul, u
Crbbe
Afualte
nſiren

—
contrz
Muichi.
im, fol.
lt. Dis⸗

Miun.

tiptur

iloe, G

Git ceri.

4cit !

l. ca.
„Job. 1.
dhitur,
t conver-
egorius

pie ciſde.

per e.

eſikitiun!
15. Aupo.
n gintr.
or hac ird
Eigniorun
eus, Iiti
Nt. Lerl
or epen
tibl

ccatoribos
unt, eif-
t Nophe.
nti? Ex.
etus ſuſtt⸗
Bitate ſte
git ateln
Ue Gamn
0 tempo⸗
Grbet .,
. In 4

CX

excuſſorum.

CONCIO SECUNDA. 109
CONCEPTUS II. HW
Doctiſſimus le Blenck in Pfal. 9. inquit: Malatia ſummum A in Mari

Malum. Colum, quò magis pacatum ac ſerenum ſuaviter illuxit, eò com-

muniter validius excandefcit, intenfiores, graviores tempeſtates, fulgi a,
& tonitrua terræ fructus conquaſſantia, & devaſtantia iratum dejicit. PFir-
mamentum quò magis quietum & pacatum conſiſtit, eò vehementius ven-
tis reboat, & murmurat, impetuoſo flatu quaſi furente ſpiritu, duriſſimas
quercus confringit, ſternit, navigia vertit, & ſubmergit. Mundus mare eſt,
ſunt, qui in hoc mundo longis annis peſſimè agunt, ſcelera atroeia com-
mittunt, nullum ventum contrarium ſentiunt, tempeſtatem adverſitatum,
& juſtæ punitionis non patiuntur, malacia hæc conniventiæ divinæ, ſum-

mum malum comminatur, veniet Deus ultor, ut horrida tempeſtas vehe-

mentius; gravius, validius excandeſcet, fi peccatorem puniet, & percutiet,

interimet, annihilabit; ſubſcribit Conceptum hunc patientiſſimus job. cap. 4.

Flante Deo peribunt. .
CONCEPTUS III.
Vindicta Divina arcui & ſagittæz comparatur: Dedit eis ſignum, ut fu-
iant à facie arcus. Pſal. 69. Sagittæ tuæ infivæ ſunt mihi. Pſal. 37. Cur arcui,
aut ſagittæ? Arcui doéctifſimus Symboliſta hoc Lemma ſubfcribit: Reten-
tus vehementior. Arcus, quò diutius non eſt attractus, expanſus, dum tan-

dem attrahitur, eò vehementius repercutit, & evibrat: Sagitta à mann
fortiori, & longo tempore ferratà, dum ejaculatur, validius ejicitur, tan-

git, & ferit lethaliter. Ad ſcelera tua, Homo! arcus Divinæ vin-

dictæ tot annis remiſſus conſiſtit, manus Dei non eſt extenſa, ut pu-

niat, ut feriat; ſi tandem DFUS arcum vindictæ extendet, ſagittas iræ
fuæ evibrabit, proh! vehementiffimè evibrabit, tanget & feriet lethaliter
& fataliter. Teſte David bPſal. 126. Sicut ſagittæ in manu potentis, ita flü

CONCEPTUS IV.
Jonathas Davidi ſignum prædicit, aut gratiæ, aut iræ permaximæ
Saulis; I. Regum 20. Sedebis ad fontem in agro, && ego jaciam Jagittas tres, quaſi

me ad ſignum probarem, ſi dixero, Jagittæ intra te ſunt, veni, pax eſt, & nihil mali,

Aautem locutus fuero puero, ſagittæ ultra te ſunt, vade in bace, quoniam di-

miſit te Dominus. Mirabile, ſagittæ intra David bonum ſignificabant, &
gratiam Regis; ſagittæ ultra David, peſſimum ſignificabant, implacabi-
lem iram Regis, ruinam & interitum Davidis. Ira Dei comparatur ſagit-
tis, quibus peccata hominum ferit, ac punit, peccaſti, & ſagittæ Divinæ
punitionis intra te ſentis manum Dei punientem & caſtigantem bonum
ſignum: percutit DEUS, ut ſanet, corrigit, ut ſalvet; aft peccas, & ſagit-
tæ vindictæ Divinæ ultra te ſunt, Deus connivet, diſſimulat „non ferit, non
3 punit;

10 IN FESTO CONVERSIONIS S. PAULI,
punit; hoc ſignum eſt peſſumum, puniet tandem graviſlimè & fataliter. Ex-

pertus Abſolon.
CONCEPTUS V. 1.

Abſolon tribus lanceis confoſſus periit; 2. Regum 18. una ſuffeciſſet:
Cur ergo tribus lanceis confoditur? graviſſimè, longo tempore peccavit
Abſolon, ſuperbiſſimè vixit, fratrem uterinum occidit, contra parentem
proprium rebellavit: non legimus, infirmitate aliquâ, aut infortunio Abſo-
lonem Deum caſtigaſſe, longo tempore ſceleribus conniverat Deus, moram
indulſit: tandem exarſit in iram juſtus ultor, ferit, punit Abſolonem, aſt
non ſimpliciter, ſed in quadruplo, non unâ, ſed tribus lanceis transfoditur,
infamis patibularius pendet in quercu, ſepulturâ aſini ſepelitur, lapidibus
nempè obruitur cadaver exanime, anima ad tartara detruditur; Deus quibus
indulget, molles venturis malis ſervat.

CONCEPTUS VI.

Iſaias cap. 6. narrat, ignito carbone linguam ſuam mundiſſe vindicem
genium, cauſa: remiſſus erat Propheta in corripiendo, arguendo ſceleratos,
ſine morâ punit Deus errantem, delinquentem. Dives epulo gravius lin=
guâ ſua deliquit: Epulabatur quotidie. Lucæ I5. Statim Deus helluonem
non punivit, longo indulſit tempore; exarſit tandem Dei vind &cta, punit
ſceleratum, ſed quomodo? quam ſeveriſſimè, absque miſericordiã: Mor-
tuus eſt dives, & ſepultus eſt in inferno: & una gutta refrigerii denegatur in æ-
ternum. CGrandis dilatio juſtius facit eſſe judicium Dei, & digniorem peccatorum

interitum.
CONCEPTUS VII.
De irato Numine canit David: Erxacerbavit Dominum peccator, ſecun-
dim multitudinem iræ ſuæ non quæret. Ergonè & in hoc, contra peccatorem,
cui longo tempore patienter connivebat mitis DEUS, ſpecialem ac fata-

lem iram tandem demonſtrabit, quia eum non curabit ampliùs? omninò,

in hoc, quia non quæret, non curabit amplius, maximè iratum ſe DEUS
exhibebit. Explico me ſimilitudinibus: Si paſtor ovem errantem non
amphus quærit, nec voce, nec minis adducere conatur, ovis hujus errantis
caſus fatalis eſt, ruina & interitus præ foribus, eſt. Si Paterfamilias fi-
lium protervum amplius non corripit, caſtigat, ſed vias ſuas perverſas
ambulare ſinit, ſignum eſt, quod exhæreditabit eum, abjiciet illum, filium

ſuum eſſe negabit. Si Medicus infirmum patientem amplius non curat,

vulnera ejus, nec urit, nec ſecat amplius, deſperatum eſt cum tali,
mortuo habetur. Peccator obſtinatus, longo tempore in mal
ſeverans, eſt ovis errans, paſtor bonus eſt mitisſimus DEUS; ovem erran-
tem peccatorem in malo longè perſeverantem, paſtor hic optimus DEUS,
amplius non quærit, poznis & tribulationibus reducere ad meliorem fru-

nt, pro
itiã ſuâ per-

—
ſenmin
ls,
nusat

ning
D.

0ls; P
u puni
uhern
lllen
nhete
Alhen
Nt Lin
Ernden
ſar
Fei

N

Penten
Nd
me
on

—
et. Ex.

ffeciget,
Peccavit
arenten
li0 Ablo.
„moramn
nem,

Sfoditul,

lapidibu

lin

Vindlicen
ſcelenntos
rawius I⸗
neluonen
Gha, Nunt
a: M.
tor ne
1 Deuutuß

tor, .
peccgtolen

lem ac ie.

ommnno,

ſe DeN

intem non
jns errantß
atnilissf
s hellellu
lumn, lium
non cuntt,
tali,
ji ſui er
einn elalh-
US 5,
oen fin.
gen

CONCIO SECUNDA: ”UMU
gem minimè conatur, ſed ſinit in malitia ſua errantem ovem, error hic eſt
fatalis, ſicut ovis, quæ perlit. Peccator eſt filius Pprodigus, Deus ter Opti-

mus Pater amplius pœnitentiis ac miſeriis non corrigit, ſed in perverſitate

ſua impunitum tolerat; Signum eſt, quod tandem abjiciet, & exhæredi-
tabit. Peceator eſt infirmus patiens, tot vulneribus, quot ſceleribus ſau-
sius; peritiſſimus Medicus Deus, non punit, non urit, non ſecat, tandem
ut putridum membrum finaliter abjiciet.
Lkpilognm.] Anatomicus oculum luſciniæ in partes ſecabat, reétè
tuna pervolabat Corvus, cui adſtantes inclamaverunt; Cavete Corvi: Si
ita delicatum tractas luſciniæ oculum, quomodo non ſecabit longo vitæ
tempore rapacem corvum: hic anatomicus Deus eſt, provocatus tandem
ad juſtam vindictam, corvum peccatorem induratum, quam durè tracta-
bit. Ergo dum tempus habemus, recedamus à malo, Poonitentiis malum
retractemus. Concludo cum S. Petro Damiano lib. 4, Epiſt. I15. Oui ſemet-
Pum perfedtè dijudicat, judicium non expellat, Perfeltè autem ſe judicare ſt, & de-
prehbendenda non agere, & quæ econtra ſunt, timide retra are.

IN FESTO CONVERSIONIS
SF..PAIILI,

C)ONCIO TERTIA.
Vade, vas Electionis eſt mihi iſte. Act. 9. Textus

Penitentia Deum ſummè propitium, & amo- Thems-

roſum.

Vgnus Chiriſti adverſarius, Eccleſiæ perſecutor Sau- Exordium
A Z lus fuit, & tamen faétus eſt charus Dei amicus, Ec- D
A(leſiæ magnus Apoſtolus & veritatis Catholicæ ſin-
E) gularis Doctor. Vade, vas Elecionis eſt mihi iſte, ut
vortet nomen menm coram gentibus, && Regibus. ACt. 9.

Quid quæſo inter charos Filios Dei, inter dilectos Diſe'pulos,

inter electos Apoſtolos, conſtituit Saulum? conſtituit nobilis

Pœnitentia, ſincera ad Deum converſio. Domine, quid me vis fa-

cere? diſcimus ex hince: Pœnitentia reddit Deum ſummè pro-

pitium, amoroſum, & affectuoſum. Patet ex Sacra Scriptura.
HMic peccatores recipit, & manducat cum illis. Luc. I. Sacrificium Deo:;,;
Wiritus contribulatus, cor contritum && bumiliatum, Deus non deſpiciæ. vereur a.
PI. . Pœnitentibus autem dedit viam juſtitie && confirmavit defici:. rr.
sntes

N . . 4

2

1Inz IN FESTO CONVERSIONIS S. PA ULI,

entes ſuſtinere, 6o deſtinavit illis ſortem veritatis Eccleſ. cap 17. Cum-
que quæfierisibi DHominum, Deumtuum, invenies eum, ſi tamen toto
corde quæſfieris, & tota tribulatione animæ tucé. Deuteron. cap. 4.
Convertimini ad me, ait Dominus Exercituum, convertarad vos.
Patres. Zach. cap. I. Audiamus 88. Patres. Juſtitia de cœlo proſpexit, tam-
quam Dei dicentis, parcamus huic homini, quia ipſe agnoſcit, oonverſus
eſt, ad puniendum peccatum ſuum, convertar && ego ad liberandumeum.
8. Auguſti- S. Auguſtinus ſuper Pſ. 84. MWe, gui nos malos tolerat, non dubium eſt,
5 Aanbro. AAconne clementer ignoſcat. S. Ambroſius de Summo Bono, &
. luper Lucam ſcribit. Novit Deus mutare Jententiam, ſi tu noveris mu-
8. Grego- Lare delictum. Aurea ſunt verba S. Gregorii cap. 52. Paſtor. Eit
nus. plerumque gratior Deo, amore ardens nita poſt culpam, quum in ſecu-
§. Cypria- Yitate torpens innocentia. Unde exclamat S. Cyprianus de Laud.
nus. Poœnit. O Pœnitentia! quid de te novi referam, omnia tu ligata ſolvis,
omnia clauſa tu reſeras, omnia adverſa tu mitigas, omnia contrita tu
ſanas, omnia confuſa tu lucilas, ommia deſperata tu animas. O Pœ-
8. Chryſo- nitentia! exclamat S. Chryſoſtomus, Serm. de Pœnit. Miſericor-
ſtomus. diæ Mater, perte ſubitò rapuit latronem Chriſtus ad Regnum, perte Da-
8. Anſel vid poſt Magitium felix iterum recepit Spirituim Sandtumin. Concludo
. aus. cum S. Anlelmo, in Epiſt. I. ad Corinth. cap. II. Certat vinditta
divina, ſi converſio præcurrat humana. Implorata S. Spiritus gratia
deſuper Conceptus deducam.

CONCEPTUS I.

[Confirmatio ſeu Dedudtio.] S. Joannes Baptiſta, ad Chriſtum & gra-

tiam divinam Judæos deducere laborans, concionem & exhortationem
ſuam orditur à Ppœnitentia: Pœnitentiam agite, Marci cap. 3. Cur à Pœni-
tentia incipit? utique & operibus miſericordiæ, & juſtitiæ, ut eleemoſy⸗
nis, oratione, & jejunio, Chriſti gratia impetratur, & acquiritur; Cur
ergo non incipit Orationem ſuam ob operibus charitatis, pietatis, vel mi-=
ſericordiæ, ſed à ſacra pœnitentia? Pœnitentiam agite. Ad captum melio-
rem, moralitate ſequenti me explico, ac declaro: Qui cohortem militum
antecedit, Dux & Generalis omnium ſupremus agnoſcitur: Joannes
Baptiſta judæos ad Chriſti gratiam deducere volens, omnium primò in-
cipit à ſacra pœnitentia, pœnitentiam omnibus aliis virtutibus & bonis
operibus præponit; intelligamus exinde, Peœnitentiam inter virtutes ma-
ximam, ducem & generalem eſſe, quæ ad Chriſti gratiam acquirendam, ad
Dei amorem & affectum perfruendum, hominem deducit.
CONCEPTUS II.
Lege veteri, leproſum tangere prohibitum erat. Num. 5. Præcipe filiis
Vral, ut ſeparent de caſtris hominem leproſum. Chriſtus Matth. c. 8. leproſum
in

Ua, 1
eglus:
lid e
nthea
NMon,
lacin
miane
nlent
1 ſece
ltett
Danhe
Urhen
Pert.

No
Mnis,
Pochonn
hrat⸗
Grioe
Cnt
Hinn

eit
keueru⸗
Cnn⸗
Un den
Kmun
l
Ennn

N
MMn
lln⸗
in
Wnr
lin⸗

Rin

—
(ln.
len toto
640. 4.
rad vos.
t, tan.
ndedie
Aumeun.
iumc,
Bono,8
erie mi.

tor. H

n in ſe⸗

de Lwd.

ta ſolt,
Lontrita u
4. 0 M.
Mierior.
Perte .
Concludo
At vindhitt
Pa

iſton e⸗
hormtohen
Cur à ben.
t eleen⸗
ritur;
tis, e .
Stumn telo⸗
e Mitumn
oanne
Pund n⸗
irtutes i.
endanm,

yerhe i
leyinl
1

CONCIO TERTIA. II3
in via, non tantum tangit, imò manu extentâ, amicabiliter ſuſcipit: ſic
Textus: Extendens Jeſazs Manum, tetigit eum. Quid deſignat leproſus, &
quid deſignat, quod Jeſus eum manu extenta ſuſcipiat? Leproſus de-
ſignat hominem peccatorem. Ita Paſchaſius, Lib. in Matth. Apertiſimè per
unum, lepræ maculis conſperſum, unitas credentium oſtenditur, peccatorum Macu-
lis coinquinatorum. Extendere ad aliquem benevolè manum, ſignum eſt
amicitiæ, & affectus, converſio leproſi ad Chriſtum, figura peccatoris,
pœnitentiæ lamentis, ad Chriſtum ſe convertentis: Leproſum ad Chri-
ſtum ſe convertentem, Chriſti opem, & auxilium implorantem, miſeri-
corditer tangit, benignè manum ſuam gratioſam extendit, in ſignum,
Deum ſpecialem amicum fieri, gratiis & favoribus addictum reddi, ſi
per Pœnitentiam ſinceram, ad Deum ſe converterit, opem divinam implo=-
raverit. Teſtis filius prodigus. . .

CONCEPTUS III.

Prodigum filium ſuum exoſculatur Pater: Accurrens cecidit ſuper Col-
lum ejus, & oſculatus eſt eum. Luc. x1y. Sufficit, quod in domum receperit
prodigum; quod & deoſculatus ſit ipſum piiſſimus pater, exceſſum amo-
ris, gratiæ & favoris deſignat. Prodigus reverſus, figura eſt pœnitentis,
contrito corde ad Deum ſe convertentis peccatoris; talem non modò re-
cipit, ſed & deoſculatur piſſſimus Deus, exceſſivè amat, diligit, ac fovet.
Hoc inſinuat Textus Eccleſiaſtici cap. 32.

CONCEPTUS IV.

Dicit Salomon, Eccleſiaſtici cap. 32. vYerecundia præibit gratiæ, & pro
reverentia accedet magna gratia. Per verecundiam, pœnitentia intelligitur,
Cor inquam ſuper Peccata contritum „ & humiliatum ſincerè conver-
ſum, Poœnitentem accedet bona gratia, bona, id eſt, duplex gratia, ſpecia-

lis inquam Dei favor & affectus: id efficacibus verbis exprimit S. Lucas

c. I5. Majus gaudium erit in cœlo, ſuper peccatore pœnitentiam agente, quam ſu-
per nonaginta novem juſtis, qui pœnitentia non indigent.

CONCEPIUS V.

Sponſa perdidit Dilectum ſuum, iterum invenit. Inveni, quem diligit
anima mea. Cant. 3. Quo medio invenit? dicit Cant. cap. S. Manus mea

diſtillaverunt myrrbam. Myrrha amara, ſymbolum eſt pœnitentiæ, poœni-

tentia invenitur Chriſtus per peccata perditus; ſignanter notandum, in-
venitur per pœnitentiam Chriſtus ut Sponſus, ut Sponſus dico, totus affe-
Ruoſus, amoroſus, addictus.

Feſtivale. 2- CON.

II4 IN FESTO CONVERSIONIS S. PAULI, CONCIO TERTIA.
CONCEPTUS VI.

Ovem perditam bonus paſtorut invenit, in humeros levavit, & de-
portavit: ante ſe deducere fuffeciſſet, quod planè in humeros levet, & de-
portet, nimium eſt. Quid hæc fſollicita bajulatio ſignificat? Explico me
Moralitate: Mater prollaffecta, ut affectum & amorem ſuum exprimat,
demonſtret, parvulum non tantum manuducit, ſed etiam in humeros le-
vat, & cautè deportat; Ovis errans ſymbolum eſt peccatoris, Erravi ficus
ovis, quæ perüt. Pſ. 118. Erravit peccator, per varios lapſus, invenitur
per pœnitentiam & converfionem, inventam ovem humeris deportat paſtor,
ad innuendum, ſincerè converſum Pœnitentem quam maximè amat Deus,
humeris deportat, per exceſſum diligit, & affectus eſt.
CONCEPTUS VII.
[Epilogmz.] David Regno expulſum, iterum Regno reſtitutum, per

tribum Juda, legimus 2. Reg. cap. 19. Quid Regno expulit? Peccatum
adulterii, & homicidii, reſtituit tribus juda. Juda idem ſignificat, quod
confeſſio, peœnitentia: diſcamus hinc: Per peccatum, qui excidimus
regno gratiæ, convertamur, pœniteamus cum Paulo, & gratiæ
Priſtinæ reſtituemur, amorem & favorem Dei poznitentes
inveniemus. Amen.

S

—
S=.
☛SS

☛

Mnm
Püllte
Ne
ns,
hobin

r. — eE rrz

t er gs ge e S e er et es Ek ge Eer Ee G⁹ fs Gts gls Gro c, cea Gts Ges gie cio cie cie
8 SSSEEESeSeeeeeeeeeSee S Se eeEee
de e ee

F FHBRUARIIIS.

in IN FESTO PURIFICATIONIS

invenitur

1t paſton B B. M , V .
t Deus,
CONCIO PRIMA.
um, k FPeuſtquam impleti ſunt Dies Purgationis Maria Teum.
zen ſecundum Legem Moyßi ‚Luc. 2. cap.
acdm Innocens & puriſſima Virgo, ſe legi ſubjicit, ut Theme.
ak nocens homo à peccati pœnà purgaretur.

EVy)— Enerabilis Beda in catenâ aureâ S. Thomæ ait: gxordium-
Si Legis ipſius Verba diligentius indbexeris, pro-
fettò reperies, quòd ipſa DEI Genitriæ, ficut à
commixtione virili, ſic à Lege fuit june inimunis,
Dnon enim ommis mulier pariens, ſed ea, quæ ſu-
Ncepto ſemine peperit, deſignatur immunda, & ritu
Alegis docetur eſe mundanda, ad diſtinttionem ſci-
Iicet illin, quæ Vurgo concepit, & peperit. Puriſſima fuit Virgo Ma-
ria. Audiantur Patres: Decens erat, ut ea puritate, qua major ſub Patren
Deo nequit intelligi, virgo illa niteret, cui Deus Pater unicum Filium
ſuum, quem de corde ſuo æqualem ſibi genitum, tamquam ſeipſum dilige-
bat, ita dare diſponebat, ut naturaliter eſſet unus idemque communis
Dei Patris & Virginis Filius, quam ipſe Filius ſubſtantialiter facere
ſbi Matrem eligehat, & de qua Spiritus Santtus volebat, & operaturis
erat, ut conciperetur & naſceretur ille, de quo procedebat. Ita S. An- g. Anſelmus
ſelmus, de Concept. B. M. V. cap. I8. Virgo in puritate ipſos
Cherubinos & Seraphinos tranſcendit. S. Bernardus, Serm. de s. Bernar-
Laud. B. M. V. S. Bernardinus puritatem B. Virginis Mariæ ſi- dus.
mili argumento defendit. Tom. 3. Serm. 6. Art. 2. cap. 3. Cùm Bernardi-
DEUS ſit ſummaz puritas, ſequitur, quod ille homo purior ſit, nue-
uam omnis alius, qui ad DEUMaltius conſcendit, Deo vicinis-
4- & ſe conjungit, S. Virgo Maria autem tàam alte ad Deum con-
P 2 ſcen-

116 IN FESTO PURIFICATIONIS B. M. V.

ſcendit, adeò proximè Deo amicitiâ juncta eſt, ut conjunctior eſſe
non poſſit, quam Mater Dei, ergo inter homines puriſtima eſt: Si
vener. Driſſima eſt, cur ergo hodie legem purificationis ſubiit, cui ad-
Beda. itricta non erat? Reſpondet Beda in Catenâ: Ut nos ſolveremur,
eandem legem ſubiit. Ut nos ſolveremur ab irà DEl, ut nos ſolve-
remur àa pœnis, à ſuppliciis. Quod Divinâ Sancéti Spirits gratiâ,
figuris deducam.

CONCEPTUS I.

Confirmatio ſeu Deduttio.) Columbam cum ramo viridi olivæ, cum
Noë adventantem vidiſſet, intellexit, quod DEUs mitigatus fuiſſet, & re-
conciliatus. Dimiſit columbam ex ared, at illa venit ad eum ad veſperam, por-
tans ramum olivæ virentilus foliis in ore ſuo: Intellexit ergo Noë, quòd ceſſaſſent
aquæ ſuper terram. Geneſ. 8. Columbam ſuam Dilectus in Canticis, Ma-
riam Virginem nominat. Yeni Columba mea. Ramus olivæ eſt Chriſtus
Jeſus. Hos de radice Jeſſ. Hunc ramum olivæ virentem hodiernâ die
columba Virgo Maria offert Patri æterno, ceſſet diluvium aquarum mul-
tarum vindictâ Dei in genus humanum, nubila iræ Divinæ depellantur,
ſerenitas gratiarum inducatur, radii miſericordiarum humano generi
ſplendeant, & luceant. Ziu es illa fideliſima columba Noë, quæ inter ſummum
DEIIM, G& mundum ſpirituali diluvio ſubmerſum mediatrix dulciſſima extitiſti.
S. Bonaventura, in Speculo B. V. cap. 9. Effectum conſecutum confir-
mat Esdras Lib. 4. Mulier portentum pariet, & in dulces aquas amaritado con-

tetur.
venten, CONCEPTUS II.

De Rhinocerote ſcribunt Naturaliſtæ, dum excandeſcit, & iraſcitur,
hoc aſtu mitigari, ut iram & ferociam deponens manſueſcat; virgo ſe
ante Rhinocerotem ſiſtit, virgo feroci Khinoceroti obviam procedit, hac
intuitâ, hac visâ, omnem ferocitatem deponit totus mitis, manſuetus vir-
gini blanditur, à virgine ſe ſinit deduci, virginem ut agnus ſequitur.
Nonne Deus in Veteri Lege erga genus humanum adeò iratus excanduit,
ut non immeritò de DEO Patre irato verba Textus Numerorum cap. 24.
allegare liceat. Cijus Fortitudo ſimilis Rhinocerotis. Iram, ferociam Divini
Numinis experti ſunt tempore Noë viventes homines, quos ad octo us-
que animas generali diluvio implacabiliter ſubmerſit, & delevit. Geneſ.
cap. 6. Regio Sodomitarum, quam ſulphureo de cœlo igne incineravit,
extinxit. Huic irato Numini, æterno Patri, ſe hodie Virgo immaculata
Maria coram ſtitit, ut iram placaret, Deum iratum reconciliaret, feroci-
ter punientem, Deum miſericorditer indulgentem, mitem, ſuavem, beni-
gnum, Patrem effecit. Ita Lucas: Inveniſii gratiam apud Deum. Tenui eum,

inquit Maria in Camticis: ne ſcilicet percuterei peccatores, nec dimittam: ſod

con-

cin
enne
ſetba
No
“
s

vC
e⸗
ecu⸗
r.
faure
t Den
nt,

lei
iei,
I/9
e 8
N,e
Uigint
er tatun
Mieke⸗
nis N
gen,

üenn,

tlcket
Peit
li 8
udk
lint
iis,e
n.
En
Venn!
o
lide

—
Moreſſe
elt: S
C d.
Vefenur,
0 ſolye.
is gratii,

vE, mn

et, En.
tam, por.
1ceNalen
is, Ma-
Ceiſu
Cierni d
irum mu.

Ppellant,
10 genei

, ſimmun
na extitßi
Ocn cobft.

ritic, daN.

V italcit
vVirgo
cecit, hir
ſuetus t.
5 ſeguitut
exCanduit,
n ca.. 21
jam Diun
d oo u.
it. Ceni
Ninerall,
nmacohi
t, ferdt⸗
em, bent⸗
enuienn,
on: 1
⸗

verum DEI Filium, hodie Patri æterno, in templo ſiſtit, &

CONCIO PRIMA 117
continud precum inſtantid ferociam ejs retinebo. Loquitur in perſonâ Mariæ
Richardus à S. Laurentio Lib. 2. part. I. de Laud. B. V. Perpulchra ſunt
verba S. Thomæ de Villà Nova Secét. 4. de Nativ. Domini. Quid Dei

Filio ſimilius, quam Filius unicorniun, qui amore virginis captas, ſaz ma-

jeſtatis oblitas, Vinculis carnalibus irretitu, ex irato totus mitis, & ſuavis effe-

Aus eſt. äsl
CoONCEPTUS III.
Faſciculus myrrbæ dilettus meus mihi, inter ubera commorabitur, inquit .
ria, Cant. I. Myrrha, herba eſt amarisſima, deſignat, quimh emacn ling
DEUS contra genus humanum fuerit: fatetur nunc Maria, hunc amarum
dilectum, factum eſſe perdulcem, ſuavem, & mitem: Quo medio? Imter
uberd. Virgine ſe interponente, Virgine Mariâ, ſe coram ſiſtente. Au.
ann deſuper Richardus à S. Laurentio Lib. 4., de Laud. B. V. Faſciculis
uit Deus in Veteri Lege, dquia terribilis, ſed inter ubera Mariæ factuz eſt q
Juavis, & miti. D 1. , gienke⸗
CONCEPTUS IV.
Leo animal calidifſimum, iratiſſimum, ferociſſimum eſt, Symb
„ „ .—— . . „ 2. . . In
irati Dei, & ſeveriſſimi Numinis, in Lege Veteri 3 Leo rugiet, S bolum
mehit? Bilanx, ſignum eſt accuratæ juſtitiæ; ad pœnam, ad vindictam, in
bilance & trutindâ, ſeveriſſimis olim DEUS, fragilitates hominum ponde-

rabat, nunc in medio ſtellarum cœli, leonis & bilancis, poſitum eſt ſignum

virginis: Cur virginis? fors, ad innuendum, ope Virginis Mariæ, quæ in-
ter iratum Deum & ſeveram ejus juſtitiam, ſe hodie mediam poſuit, iram

Dei eſſe placatam, Juſtitiam ſeveram eſſe mitigatam, Ita concludit §. An-

tonius Part. 4. Tit. I5. cap. 22. Sol jiuſtiti? Deus noſter, in Veteri Lege erat leo
rugiens, peccatores ſeverè puniens, in uterum Virginis ingreſſus, fadtus eſt Dem, to
37 —

ts ſuavis, & clemens.
CONCEPTUS V.

Provida mater Rebecca, ut filio ſuo lacobo, partem Iſaac clementem
redderet, & ad benedicendum ei commoveret, audite, quem aſtum exco
gitaverit. Veſtibus Hſau induit eun, Geneſ. 27. Sic induturn coram patre
ſiſtit, qui Jacob addictifſimus effectus, liberalisſimè benedicit, Dek tili
Deusz de rore œli, && depinguedine terræ abundantiam Frumenti, vini, & olei S
ſerviant tibi populi, & adorent te Tribus: Maria Filium Dei, veſtibus humani
tatis, carne & ſanguine veſtivit, & induit; Et Verbum Caro fadlum .
Joan. 1I Non aliunde, quàùm de ſemine && latte virginis, inquit S. Leo Papa.
Serm. de Nativ. Domini. Sic humanâ carne veftitum fratrem noltrum,
quo adeò ſibi pater æternus complacuit: Hic eſt Filiu, mezz enta⸗ 10
mibi bene complacui. Exinde toti humano generi largisſimè benedix't, Lic
P 3

el egan-

7

118 IN FESTO PURIFICATIONIS B. M. V.

eleganter perorat S. Bernardus Serm 26. in Cant. Non ſic Rebecca Jacob induit,
ſed Maria tantò digniorem, qui enedictionem acciperet, quantò ſanctior, qua pepe-
rit, & benè in meo habitu, quia mihi benedictio vendicatur.

CONCEPTUS VI.
Num. 28. præcipit DEUS Moyſi, ad ſe propitiandum, reconciliandum
agnum offerant judæi. Hæc ſunt ſacrificia, quæ offerre debitis, agnos anniculos
immaculatos. Joannes ESUM agnum compellat, dicens: Ecce agnus Dei,
ce, qui tollit peccata mundi. Joan. cap. . Hunc agnum immaculatum of-
fert provida Virgo Maria, & patrem reconciliat, reddit propitium genere
humano. Eſt hic Conceptus Paulini Cluniacenſis Serm. I. in Die Purifi-
cationis. Hæc enim, quæ totins mundi reparationem obtinuit, ſaluteni omniun

impetravit.
CONCEPTUS VII.

Nimium iratus erat Kſau, & armatus occurrit Jacobo, ut ſe vindica-

ret. Geneſ. 22. Iram omnem Eſau compeſcuit pulchra Rachel, & amicum
effecit. Et ſuſpiciens amplexatus eſt eum, Proeuzaben: que ſuper collum ejus, G
oſculans flevit, & ait: gradiamur ſimul, & ero ſocius itineris veſtri. Geneſ. 33.
Similiter offenſus Nabali David, illatam injuriam pergit uiciſci: Prudens
Abigail offenſum Davidem reconciliat, & jenit. Qui dixit ad Abigail: va-
de pacificè in domum tuam, ecce audivi vocem tuum, & bhonoravi faciem tuam.
Avetis ſcire, quâ dexteritate iratum Eſau placaverit Rebecca, & amicum
effecit; Abigail David offenſum reconciliavit? Dicam dexteritatem: Ra-
chel filiolum habuit Joſephum, hoc filiolo ſuo pulchra Rachel obviat irato
Eſau, ſe & filium in perſonâ ſiſtit, & offert. Poſuit Rachel & Joſeph noviſſi-
mos. Intuens tàm pretioſum offertorium, matrem pulchram Rachel, &
filium tenerrimum Joſeph: Ecce, viſcera commoventur Eſau, immutatur
ex integro, ex hoſte fit amicus ſinceriſſimus. Amplexatus eſt Jacob &. Abi-
gail panes recentiſſimos ſumit, & Davidi dedicat. FEeſtinavit igitur Abi-
ail, & tulit panes ducentos, quos ſuſcepit David de manu ejus, & placatus dixit
ini: Vade pacifick. Non minͦs DEUS Pater, iratus & indignatus fuit hu-
mano generi, quàm Eſau fratri Jacob, quàm David Nabali, pulchra Rachel
Maria, hodie noviſſimè, cum Filio ſuo ESU, oculis irati DEl ſe præſentat.
Zulerunt eum in Jerujalem, ut ſiſtterent Domino. Prudens Abigail Maria, au-
guſto pane Angelorum, Chriſto Jeſulo obviat irato Deo, & hoc delicato,
Fliolo placavit iratum Patrem, hoc gratiſſimo munuſculo, mitigavit
offenſum Dominum. In terrd pax hominibus. Luc. 2. Audiamus Bernar-
dum Serm. 3. in Purificatione B. V. Mariæ, ſtimulantem B. Virginem.
Offer Filium tuum, Virgo ſacratiſſima, & benedictum Fruttum Ventris tui, Domino
repræſenta, ofer ad noſtrüm omnium reconciliationem, hoſtiam ſauttam, DEO pla-

tentem.
CON-

legen
Nent
n, 4
een,
Cun
onunne

neon
umupua
funkn
um ore
Uehnma
linxe
Polucke
Cen
Gachm
Kimenl
Uleote
D
iten
unenae
lachnun
Uunnr ,I
Miri
Nunt
Conehn
Mneni
un A
lhi
W
Umnenn

pci

—
Pindhi,

hupehe

ilinndun
anyicni
nis De

atum n

n genen
le Purif
Nn oMviun

Vin.
Aicen

Geneſg
1: Hucen
Gignder.
frien tum.
Kae

itnem: N.

Cbit int
ſgbſonie
Rh, 8
,immmunt
.Ge. Ah.
igiur4
liutu

17

us foit hAH

hra Rache
ePreſentt

Maria, A.

he delcto⸗
„ Mitgrc
1us Bem
Vitginen.
i, Doniu

050 %

N

CONCIO PRIMA. 119
CONCEPTUS VIII.
Lucas 19. memorat: Nobilem illum, in regiones abeuntem, ſervis
fuis talenta concredidiſſe, ut iisdem lucrum facerent, reverſus nobilis
eos, qui utiliter negotiati funt, largiter præmiavit, eum autem, qui ta⸗
lentum concreditum, in ſudario involvit, abſcondit, & abuſus eſt, mul-
tum ſuccenſus, abjecit, & condemnavit. Hic ſervus inutilis, piger & prodi-
gus eſt humanum genus, qui talento, Dei gratia, nimium abuſus eſt; un-
de graviter humano generi iratus Deus, ad pœnas temporales & Tterfnas
condemnavit: Ecce hodie Virgo, talentum, quàm optimè elocatum
Jeſum, theſaurum indeficientem, cum uſura in quadruplo, batri æterno
defert, reſtituit, reponit, ſicque humani generis abuſunz, pigritiam
commiſſam offenſam, reſarcit, gratiam impetrat, obtinet, ſalutem omni

homini negotia eſt.
CoOXNCEPTUS IX.
Feſtum hoc Purificationis, Feſtum Luminum dicitur; & videns
Simeon venerabilis ſenex Mariam Jeſulum in ulnis deportantem exclamat.
PLumen ad revelationem gentium, & gloriam plebis tuæ Iſral. Cur, quæſo Fe-

ſtum Luminum dicitur ʒ quo motivo Simeon lumen ad revelationem gen-

tium prædicat? Explico me Parabola Lucæ I5. cap. Mulier erat uæ
drachmam perdiderat, quid agit bona oconoma, ut drachmam Derdi⸗
tam inveniat? aecendit lucernam, diligentiſſimè lumine accenſo, omnes
perluſtrat domus angulos, & felix drachmam deperditam iterum invenit
Congratulamini, quia inveni drachmam meam, quam perdideram. Quæ eſt illa
drachma? quam mulier perdidit, & quæ eſt mulier, quæ lumen accendit
& invenit? Drachma eſt primus homo, hunc mulier Eva perdidit, &
eum eo totum humanum genus. Sic eleganter commentatur S. Chryſo-
ſtomus in Lucam: Redde virum mulier, quem in paradiſo perdidiſti, reqqe de-
aſeun Dei, redde exte, quod perdidiſti per te. Maria eſt illa felix mulier quæ
umen accendit, Chriſtum Jeſum peperit, hodie, Hoc lumine mediante
drachmam, hominem, perditum, gratiæ reſtituendo iterum invenit. Au-
diatur Alcuinus. O Virgo, lampas lucidiſſima, quantos lætificaſti, quanto Plen-
dore gloriæ Dei illuſtrata, tot ſuſpiriis, ac votis, deſideratum illud nomen (quoin-
venta eſt dracbma decima) ſedentibus in tenebris, & umbra mortis protuliſti
Concludo cum Joanne Rusbrochio, de ornatu ſpirituali nuptiarum c. 77.

Iutemerata Dei Genetrix Maria, quam nos vitalem dicim paradiſum, gratian
2

quam Adam perdidit, etiam cumulatiorem multò Maria invenit.
LEpilogri.] Reus naturaliter amat & honorat patronum & advoca-

tum, qui à ſupplieio evemit; infirmus amat medicum, qui euravit; miſer

amat eum, & honorat, qui opem tulit. Audivimus B. V. Maria
e. AudiVimes B. V. m nos reos
fuppliciis exemiſſe æternis, nobis Deum reconciliaſſe; B. V. Maria, infir-
mos

120⁰ IN FESTO PURIFICATIONIS B. M. V.

mos nos, ſanitati reſtituit, & vitæ æternæ B. V. Maria, miſeris nobis opem
tulit, gratiam deperditam adinvenit. Ergo hanc amemus tota vita no-
ſtra, hanc honoremus, verbo & opere, & ſubmiſſe invocemus, ut in ſpe-
cie, quisque noſtrum, purus à peccatis ante Dei tribunal inveniatur, lumen
gratiæ in ccœlis luceat & ſplendeat, in æternum.

IN FESIO PIIRIFICATIONIS
B; Ml. V.
CONCIO SECUNDA.

er. Accipiens EsUIMinulnas ſuas. Luc. 2. cap.

Them. Maria clemens & miſericors eſt erga homines.

Imeon accepit Eſum in ulnas ſuas: à quo accepit?
à puriſſima Virgine Maria. Diſcamus hinc: Maria
clemens Virgo, miſericors mater eſt, erga omnem
hominem: Ego Mater pulchræ dilettionis, &timoris,
.agnitionis & ſanttæ ſpei. Eccleſiaſt. 34. Teſtimonia
m aud mus: Ver Domina Regina es miſericordiæ, quia non eſt

in hac vita ſic deſperatus, ſic miſer, cui non impetres miſericordiam ſa-

§. Bonaven lutqrem. S. Bonaventura in ſtimulo Amoris part. 3. cap. 19. Quis
tura. miſericordiæ tuæ, 6 Beneditta, longitudinem & latitudinem, ſublimita-
tem & profundum queat inveſtigare? nam longitudo ejus, usque in diem
noviſſimum, invocantibis eam adveniet univerſis: Latitudo ejus replet
orbem terrarum, ut tua quoque miſericordia plena ſit omnis terra: ſic GG
Jublimitas ejus, civitatis ſupernæ invenit reſtaurationem, & profundum
ejus, ſedentibus in tenebris, G& in umbra mortis obtinuit redemptionem:
He te enim cœlum repletum, infernus evacuatus eſt, inſtauratæ ruinæ cœ-
eſtis Jeruſalem, expelctantibus miſeris vita perdita data: Sic potentiſſ-
ma & piiſſima charitas, & affettu compatiendi, & ſubveniendi abundat
S. Bernar-éffettu. S. Bernardus Serm. 4. de Aſſumpt. B. M. V. Omnibus omnia
dus. Jatta eſt, ſapientibus & inſipientibus copioſiſſima charitate debitricem ſe
fJecit, omnibus miſericordiæ ſinum aperuit, ut de plenitudine ejus acci-
Ppiant univerſi, captivus redemptionem, æger curationem, triſtis conſola-

tionem, peccator veniam, juſtus gratiam, Angelus lætitiam, deniqueé tota

Trinitas gloriam. Seno. Serm. ſuper ſinnum magnum. Deſuper
S. Spiritus invocata gratia Conceptus dabo,

CON.

—

—

ſon
V. Ma
ſigtumn
ſlede
Pogren
lle, gul⸗
Uiagen
Achne
Mnanſ⸗
Permee
Penaru
Tmhhenen
1,Gſn
feidn
erthinn
elltui

o⸗

eue

(ArCO
copoi,
tersne
ErChri
lituben
aty,
je
Cechm⸗
Nlertſ
hig,

Uecl
llmen
ſich
Eetus)
keſti

—
bis openn
A Wita no.
lin le.
Ur, Nonnen

N

cap.
nines,

vo accept
Uine: Mara

tga onmnen

Gtinmi,
Teſtimohr
guignone
elioictan /
dah.lg.
S
,legleittin
l,eis e
tenn: ſ
Gpwinin
elenhtionn
n
Aeotani ⸗
Gurtt
nikxom
Nllfnim/
e in N
Col
igue
Deſupe

coNcIO SECUNDA r

CONCEPTUS I.
TConfirmatio ſeu Dedultio.] Legatus Gabriel Archangelus inquit ad

B. V. Mariam: Inveniſti gratiam. Luc. I. Qui quærit, invenit. Joan. c. 2.

feriptum legimus. Cum ergo B. V. Maria gratiam invenerit, gratiam quæ-
ſiviſſe debuit; aſt pro ſe ipſamet quærere gratiam neceſſe non habuit, quia
absque hoc jam erat gratia plena, quæſivit ergo pro alio nempè pro homi-
ne, qui gratiam Dei, per transgreſſionem in paradiſo perdidit, ita inteme-
rata genitrix Maria. Rusbrochius ut ſupra. S. Bernardus conſiderat, &
Archangelum prædixiſſe. Luc. I. Spiritus &. ſuperveniet in te. Antea dixit
Mariam jam eſſe gra ia plenam. Quid ergo dator gratiarum Spiritus S. ſu-
Per jam gratia plenam Mariam veniens acturus eſt? Melliflue reſpondet S.
Bernardus ſerm. 2. in Aſſumpt. B. M. V. Ad quid Juperimpleat eam, niſi

ut adveniente jam ſpiritu, plena ſibi, eodem ſuperveniente, nobis quoque ſuperple-

na, & ſupereſſuens fiat: ipſa némpe mediatrix noſtra, ipfa eſt, per quam ſuſcipimus
miſericordiam tuam, Deus, ipfa, per quam & nos, Dominum Jeſum,in domos noſtras
excipimus. Eccleſ. cap. 24. ipſa Virgo Maria affirmat? In me ſpes omnis vitæ,
as virtutis, qui me invenerit, inveniet vitam, & hauriet ſalutem à Domino.
CONCEPTUS II.
Sbponſus in Canticis extollit collum B. V. Mariæ ; Collum tuum ſicut
tuwmis Datid: Mülle cypei pendent ex en: omnis armatura fortium. Cant. 4.
Cur collum Mariæ adeo extollit dileéctus? Collum omnia bona præſtat
corpori, communicat alimenta reſpirationem, connectit caput cum cœ-
teris membris ejus; ſic Maria miſericordiæ & clementiæ Mater, conne-
&tit Chriſtum, caput omnium fidelium, cum Eccleſia, & fidelibus. Au-
diatur Gerſon. tract. 9, ſuper Magnificat. Zu Collum firmiſſimum Eccleſiæ, ta

Juſtentas, tu vitales hauſtus prima ſuſcipis, & reftuis, tu ſuſpiras, O& reſpirus, in Ec--

cleſiæ Corpus univerſum. Conformiter loquitur Albertus Magnus ſerm. 2.
de Aſſumpt. B. M. V. Collum intelligitur B. Virgo, per ipſam enim, quaſi ex-
cellentiſſimam, totum Corpus Eocleſiæ unitur capiti Chriſto: Hæc eſt, ſicut turis Da-
vid, id eſt, manu fortis, quia fideles in ea forte refugium inveniunt, dificata eſt cum

pdrobugna ulie, id eſft, adiutorium habet, à Patre, G& Filio, & Spiritu §&. mille

etiam chpei, id eſt, omnium Angelorum Præſidium, pendent ex ea, omnis etiam arma-
tura fortium, quia omnes eletti, eum, quem ipſa adjuvare voluerit, adjuvabunt. Sic

Auguſtinus lib. 20. de Civit. Deit cap. 7. per mille clypeos intelligit innu-

merabiles modos, & media, nos juvandi, nobis prodeſſe.
CONCEPTUS III.
Eccleſiaſticus cap. 24. B. V. Mariam variis arboribus comparat. Quaſi
Cedrus exaltata in Libano, quaſi Oppreſus in monte Sion, quaſi Palma in Ciders,
quaſi Oliva in Campis. Cur his arboribus comparatur? de Cedro ſcribit Al-
bertus Magnus in Bibl. Mari. lib. Eccleſiaſt. num. 6. Cedrus ſerpentes fu-
Feſtivale. gat,

122 IN FESTO PURIFICATIONIS B. M. V.

gat, & omne venenatum depellit: Sic B. V. clemens, omnes diaboli aſtus,
à nobis avertit, ne noceant æternum. Cypreſſus non cedit oneribus:
Sic Virgo clementiſſima nulli parcit labori, & oneri ad nos ſupportandos.
In palma hoc advertitur, quod folia habeat, in modum manus hominis, &
hæc non ſurſum, ſed deorſum, terram verſus extendat, quaſi mille manibus
adjutorium latura, & fructus donatura: Palma Maria, quæ mille & mille
modis opem fert, ſemper manus ad nos extendit deorſum, fructum ſua-
viſſimum Jeſulum ſuum cum gratiarum copiis donare cupiens. Oliva
oleum fert, ſignum miſericordiæ: Oliva mater clementiæ Maria, mater
miſericordiæ, ſignanter dicitur Oliva in Campis, non in hortis, qui clauſi
ſunt, ad quos non omni aditus patet, ſed Oliva in campis apertis, aditum
ad foœcundam matris clementiam, omnibus patere, fores miſericordiæ, nul-
li clauſas eſſe. In praxi rem videamus.
CONCEPTUS IV.
Zachariæ nunciat Angelus: Eliſaheth pariet tibi filium. LucæI. Etiam
B. Virgini Angelus nunciat, quia pariet Filium. Paries Filium. Luc. I. Non

addit tibi, paries tibi Filium, tibi omittit, ſolum nuntiat. Paries Filium.

Cur Angelus non addit tibi? An fors Jeſus non eſt Mariæ Filius? fructus,
earo, & ſanguis? Eſt Jeſus veriſſimus Mariæ Filius, non aliunde, quàm de
ſemine, lacte, & ſanguine Virginis natus: Cur ergo Angelus non addit?
Paries tili Filium, tibi omittit? ad indicandam clementiam, & miſericor-
diam B. V. Mariæ, quæ adeò clemens & miſericors eſt, erga nos homines,
ut hoc, quod plenè ſuum erat, & quod ſibi chariſſimum, pretioſiſſimum

erat, nempè jeſum Filium ſuum, cordis ſui delitias adhuc non natum, ad-

huc in ventre ſuo clauſam, nobis ceſſerit, dederit, donaverit.
CONCEPIUS V. .V
Narrat &. Lucas ſuper hodiernam feſtivitatem, quod puriſſima Virgo
Jeſum ad templum in Jeruſalem deportaverit. Poſtquam impleti ſunt dies

burgationis Mariæ, ſecundum LEegem Mo)ſi, tulerunt illum in Feruſalem, ut ſiſterent

eum Domino. Lucæ cap. 2. Optimè factum eſt, quod in jeruſalem in tem-
plum deportatur jeſus, hæc enim conveniens eſt domus, & manſio Ma-
jeſtatis ejus ; non ſtabulum, ſed civitas, & in ea magnificum templum,
convenit unigenito Dei Filio. Hinc mirum, quod Maria Jeſum in civi-
tate eruſalem, in templo, non reliquerit, ſed iterum ſecum, in Bethlehem,
in ſtabulum deportaverit. Cur è& Jeruſalem, è templo in Bethlehem re-
portat, in ſtabulo denuo reclinat? Cur & Jeruſalem è& templo deportavit?
Reſpondeo: Jeruſalem Metropolis, ſedes judicii ſanguinis erat: in tem-
plo Salomonis, noſcimus ex lib. 2. Paralipomenon. cap. 7. Deum ſeveriſſi-
mum ſe exhibuiſſe: Egnis deſcendit de cœlo, & devoravit holocauſta, & vi-
imas, & Majeſtas Domini implevit domum, 2. Paralip. 7. & templo Salo-
. monis,

—
Mnis
gel

iöe

Coum:
iudie⸗
Zeclini
Meon
Uute Eu
Phen
(Nr Ne
gt
Niol
, ſe
Merun
tontan
Tule,

4
tcheitl
eilnn d
os
Muchie
ſcho i
l gni
Moeh
Coet
dende
D
Unchi
Uunn
1h

RI

Miaſtu,.

neribus:
rtancdos,
Ninis, &
andbos
mil
Kum ſor.
. Olin
1, Mater
qui chau
, Aditun
rdie, nul.

EI. Ltinm
Gc.1. M

Grier Hen.

Ufuctue,
,n &

o 10e

milericor

Sdine .

tioßtlunne
natum,

Ema Uig

ti ſiunt d
,tenn
inn ten⸗

anſo N.

templun,
m in N.
Bethleem
hlehenn

geporunt

t: in ler-
. ſererli

1a, G
lo So⸗

monis

CONCIO SECUNDA. 123

monis, flagellis de funiculis, vendentes, & ementes Deus expulit, iratum
ſeveriſſimum judicem, ſe demonſtravit: Jeruſalem, à loco judicii ſangui-
nis, & templo, in quo ſe DEUSſeveriſſimum judicem exhibuit, Maria eſum
ſuum abſtulit, nolens, ullum mortalium, Filium ſuum, ſeverum judicem,
vindicantem, & plectemtem experiri; reportavit ergo in Bethlehem, &

reclinavit iterum in ſtabulo. Cur in Bethlehem? cur in ſtabulum? Ex-

plico me facto, quod de S. Apoſtolo Paulo, Acta Apoſtolorum c. I5. nar-
rant: Paulo datur optio, à Feſto Præſide, pro ſententid audiendâ, eligeret

ſbi Jeruſalem, aut Romam, Paulus poſtponit Jeruſalem, eligit Romam.

Cur Romam? Reſpondeo: Roma legatur retrò & ſonat Amor; Romam
eligit, locum amoris, ſciens, ubi amor, ibi clementia eſt, in Bethlehem er-
go, in locum amoris, Virgo Maria ESUM reportat, volens, ut omnis ho-
mo, JESUM ſuavem, clementem, mitem, benignum, miſericordem, Patrem
experiatur; in ſtabulum reponit, ut omni homini, etiam viliſſimo, pecca-
tori maximo, qui ut brutum vixit, ad JESUM, ad gratiam divinam, liber-
zimus, latè patens introitus, & acceſſus ſit.

CONCEPTUS VI.
Ab illà horã, quâ ESUM ſuum, Mater clementiſſima inter Doctores,

reperit Luc. 2. illum amplius à ſe non dimiſit: Catholica Mater Eccleſia.

etiam effigies B. Virginis Jeſulum in brachiis ſuis tenentem, honorandas
nobis depingit, & proponit. Quid myſterii ſubeſt, quòd tam arctè in
brachiis ſuis Virgo Maria jeſum conſtringat, retineat? explico me iterum
facto illo, quod legitur Exodi cap. 3. Viderat Moyſes ignem in rubo.

qui ignis ardebat, lucebat quidem, aſt ne minimum quid comburebat.
Notate hoc, jam capite Myſterium: Eccleſia Mater, in officio Immaculatæ

Conceptionis, B. Virginem Mariam rubum intitulat: Eſum Filium Mariæ

ignem compellat Lucas: Igeem veni mittere in terram, & quid volo, niſi ut

accendatur. Luc. 12. Ignem JEſum, rubus Maria, tam arctè ſtringit, tenet
brachiis; illuminet, illuſtret, homines, ad gratiam, non verò ardeat, com-
burat ad pœnam.
Epilogus.] O clemens Virgo, Mater miſericordiæ, te invoco, te ro-
go, ut mihi tradas ESUM in ulnas meas, qui me illuminet, in hac vitâ,
ut in timore, & tremore operer ſalutem æternam.
Amen.

Q2⸗ N

124 IN FESTO PURIFICATIONIS. B. M. V.

IN FESTO PURIFICATIONIS

B. M. V. H
CONCIO TERTIA. “Yl

e. Nunc dimittis ſervum tuum in pace. Lucæ 2.

Thema. Conſolatè 2,20 piè morietur Cui B. V. Mar ia ad-
ſtat.

Nxordium

. nis, ob filialem pietatem, eò quòd matrem impo-
tentem, jumentorum inſtar, curru vexerint, Jovem
precatum eſſe, ut proæmii loco, quòd filiis tam
piis in parentem, utiliſſimum foret, clementior
elargiretur. IIla nocte, optimè de matre meriti filii, placid4
morte expirarunt: Indicium, pacatam mortem, maximum Deo-
rum donum eſſe. Sacer Textus confirmat: Beati, qui in Domino
moriuntur. Apocal. 14. & Pfſalmiſta canit Pfal. 126. Cum dede-
rit diledtus ſuis ſomnum, ecce hereditas Domini. Placidè verò, & piè
morientur, quaſi dulcem ſomnum dormient, quibus in agone ad-
§. Bernar- eſt ſacratiſſima Virgo Maria. Ita Bernardus ſerm. 26. in Cant.
usi. Mors jam non eſt ſtimulus, ſed jubiliz, jam cantando moritur homo B
moriendo cantat. Teſtes adduco, D. Antonium de Padua, D. Ni.
colaum Tolentinum, quibus morientibus, B. V. Maria cum Je-
fulo adfuit. Conſolatè Bernardus ſerm. I. de Nativit. ec pec-
cutorum ſcala, hæc mea mavima fiducia eſt, hæc totq fiducia ſpei meæ. Et
8. Angufti- S. Auguſtinus ſerm. 18. de Sanctis. Maria, tu & HPes unica peccato-
nu, rum, per te ſperamus veniam delittorum, && in te beatiſſimä, noſtrorum
eſt expe tatio præmiorum. In Agone aſſiſtenti Virgini, ſubſcribo
ſymbolum: H duce feliæ egreſſus. Divinâ ope imploratâ Con-
ceptibus deducam.
CONCEPTUS I.
L'Confrrmatio ſeu Dedutctio.] Barac Judicum cap. 4. promittit ſibi vi-
toriam contra Siſaram, ſi Deboram bProphetiſſam ſecum, ſibi præſentem,
adſtantem, habuerit. Prophetiſſa eſt Maria, Siſara, excluſio gaudii inter-
pretatur, & benè Diabolum ſignat, qui à gaudio cœleſti excluſus, etiam
alios excludere feſtinat: Benedicta V. Maria virtutem Sathanæ extinxit.
Luod Maria prophetiſſa Juerit, proximè acceſſit aias, Per prænotionem Spiritus,

ne-

AAbulantur Poëtæ, Argiam, Matrem Cleobis & Bito-

o
mtint
iun
Nefehon
S Mi
ume⸗
tiin
li.

Ti
damir
Heelol
lie, ine
ullie
ick
ni g
tolen

ſer he

Uotguil
lelhi
lez (re
Uadett
ENmer

N
Nnu
1ihrnd
lodet
N

in,it

N

1
1

nce!.
Nria ad.

is & No.
reminpo.⸗
int, pven
flistun
clemmentiet
1, Phaidt
num Der.
i, Domin

Cn dede.

eid, NN

agonek.

A.n C
Ftur ne
da, D N.
Mia cumſ
t. Mrke
Peimee
hicl ttan.
4, noſeunmn
,ſubletbo
votati Con⸗

ttit ſl i⸗
hrklenten,
ucdi inter
ſus, etinal
extinx.
G.

CONCIO TERTIA. 12 5
& nemo contradixerit. Ita S. Baſilius im cap. 8. Iſaiæ Prophetæ. Siſara dæ-
mon eſt, inimicus generis humani, qui in ultimo mortis agone moriturum quäam ma-
æimè infeſtat, & oppugnat, qui fidelis Chriſtianus, in agone mortis, prophetiſam
Mariam virginem, ſibi aſſiſtentem præſentem habuerit, victoriam de Siſard demo-
ne reportabit. Audiatur Bonaventura, in ſpeculo B. V. lect. 15. (1. 2 Part. I.
Si Maria pro nobie, quis contra nos? & ſi ipfa eſt, quæ juſtificat, Juis eſt, qui con-

demnet? Mellifluè perorat S. Bernardus fupermufſus eſt. Wam ſequens, non

devias, ipſam rogans, non deéperas, ipſam cogitans, non erras, ipſa tenente, non

corruis, ipsd protegente, non metuis, ipsd duce, non Jatigaris, ipsd propitid ber-

venis.
Filii Iſrael ſecurè per deſertum Sinai tranſiverunt, & feliciter in terram
eleétam introierunt, duce columnâ nubis de die, columnà ignis in nocte.
Exodi 14. cap. Maria eſt columna nubis & ignis. Ita S. Bonaventura, in
ſpeculo B. V. lect. 3. Maria eſt illuminatrix, Per beneficia lucidiſſimæ miſericop-
diæ, ſive, per quam multi, in nodte hujus ſæculi, illuminati Nunt ſpiritualiter, ſicut
guandoque Filii Iſrasl, per columnam ignis, illuminati fuerunt corporaliter. Ma-
ria eſt nobis columna nubis, quia tamquam nubes Pprotegit ab æſtu divinæ indigna-
tionis, protegit etiam ab æſtu diabolicæ tentationis. O columna vivifica, non,

dus extorrem, carnalem Iraëlem illuminat, ſed quæ ſpiritualem illum, cen accen-

Jo, ex ſpecula igne, divinitus prælucens, ad ſcientiæ veritatem deducat. O nubes
tota lucida, non, quæ Nagnobie: itgruruvsue Judaicum Populum obumbres, ſed
quæ electio illi populo, genii illi ſandtæ, maternis tuis prælatis facibus illucezs. An-
dreas Cretenſis Serm. 2. de dormit. B. V. cui adeſt in mortis Articulo, cui
prælucet B. V. Maria, feliciter tranſiens deſertum hujus mundi, in patriam
electam æternæ gloriæ introibit.
CONCEPTUS III.
Balaam prophetizat Filiis Ifraél, quia DEUM videbunt. Videlo eum,
Num. 24. Unde deſumit, ac colligit Balaam, filios Iſraël tam felices, DEUM
viſuros, dicit citato Cap. Orietur ſtella ex Jacob, virga e Hraël. Stella ex
Jacob, eſt ſacratiſſima Virgo Maria, cui hæc oritur in asgone, in mortis arti-
culo, DEUM videbit, ſalvabitur. Per ſtellam, navigantes diriguntur ad por-
tum, ita Chriſtiani diriguntur per Mariam ad gloriam. S. Thomas opuſc. 8. Vir-
ga ex Iſraël, eſt B. V. Maria, hanc qui præſentem habet moriens, ſuaviter
expirabit. Teſtis David, qui Pſal. 21. confolatiſſimè canit: S& ambulavero
in medio umbræ mortiz, non timebo mala. Cauſam addit: Virga tua, & baculus
tuus, ipſa me conſolata ſunt. Deſuper Petrus Damianus: In Virgine virga
miſeri ſpes ejus, & conſolatio. Hinc S. Antoninus, part. 4. tit. I5. cap. 24. . 4.
B. V. Mariam, virgam Joſeph nominat, cujus faſtigium adoravit Jacob mo-
riens: hanc virgam, moriens præſentem, ſi quis habuerit, honoraverit in-

3 Vvoca-

126 IN FESTO PURIFI CATIONIS B. M. V.

vocaverit, feliciter morietur. Confirmat citatus S. Mariam reverentut
moriens, ut ab ea tueatur, Maria eſt virga, de qua Haias cecinit: Pavebit Aſſur,
id ſt, Diabolus, virga percuſſus, ſuffragii ſcilicet virginalis; Maria eſt Virga Re-
gis Acueri, qati interpreiatur, eatitudo, qua extenſa ſuper illum, ingrediebatur ad
cum, ſalvus erat, & qui non tangebatur abea, occidendus ejiciebatur. Acceden-
tes enim ad Deum, per Orationem in morte, tot ſunt demerita noſtra, quot, niſi
interveniunt preces virginis, reprobantur, ut præſumptuoſæ, Orationes noſtræ, &
Rei mortis judicamur, nifi ipſa ſubveniat. Mandavit quoque Dominus Jtſus di-

Lipulis ſuis portare virgam, ſcilicet ſpem ſuffragii Virginis glorioſæ, ita perorat

Thomas citatus.
CONCEPTUS IV.
Narrat Joannes Gritſchius Serm. 16. Davidem Salomoni filio ſuo pro-
poſuiſſe ſolvenda hæc ænigmata, quid in hac vità, homini optimum, ac
utiliſſimum ſit? Quod nutrimentum mortali convenientius, & ad nu-

triendum conducibilius ſit? Quis locus ſit omnium ſecuriſſimus? Inge-

nioſo patri, filius acutiſſimè reipondit: nihil melius & utilus homini,
bonâ conſcientiã?. Nullum cibum convenientiorem lacte. Locum non
eſſe ſecuriorem ſinu materno. Mater noſtra, eſt ſacratiſſima Virge Ma-
ria. Audiamus Guilielmum, apud Martinum Delrio in Cap. 4. Cant.
Sect. 1. In uno Salvatore omnium gkSll, plurimos Maria peperit ad ſalutem, par-
cendo vitam, multos peperit ed vitam: eo ipſo, quòd Mater eſt Capitis, multorum
membrorum Mater eſt, Mater Chriſti, Mater eſt membrorum Chriſti. Sinus hu-

jus Matris, tutiſſimus morientium locus eſt: in præſentiâ, aſiſtentiâ, prote-

ctione, Matris Mariæ mori, eſt beatè emori, eſt mori ad vitam. Exemplum

habemus.
CONCEPTUS V.
Mulieris apud Sunas dilectus filius mortuus eſt, 4. Reg. 4. quam-
primùr Eliſæus certior hujus factus, mittit ſervum ſuum Giezi, puerum
reſuſcitet, tandem & ipſemet vadit, omnem laborem adhibet, donec de-
funétum reſuſcitaverit. Cur Eliſæus ipſemet deſcendit, & quid movit
eum ad puerum ſuſcitandum; Fliſæus, Auditores, figura Chrifti eſt, Eli-
ſæus enim ſignificat Deus ſalvans, & quis DFUS ſalvans, quam Chriſtus Sal-
vator noſter? Mulier Sunamitis, figura B. V. Mariæ; ſi enim illa conſtru-
xit cœnaculum, ſi victum præbuit Eliſæo: B. Virgo corpus ſuum in cu-
bile, lac virginum, in cibum & alimoniam, Chriſto Eſu Salvatori præbuit.
Jam narrat Scriptura, quod Filius in ſinu Matris ſuæ mortuus ſit. Puer ait
Patri ſuo; caput meum doleo, caput meum doleo! at ille dixit puero: tolle, E& duc
eum ad Matrem ſuam, qui cuùm tuliſſet, && duxiſſet eum ad Matrem ſuam, poſuit

eum illa ſuper genua ſua, usque ad meridiem, && mortuus eſt. Quia in ſinu Ma-

tris, filius mortuus eſt, hinc Eliſæus tantum properat, nec intermittit, us-
que

—
Eu
fone
yin
hrere
un,
lsmer,
unue
ſ, i
Pens⸗
cle
AAn
n

C
C ſon.
ſe N⸗
Doczurn
? 40
n, o
MVM
Ctonen
Camhin
Aliſten
Pmmns.
Hlo
Aonn
Dnenrki
Nentuen

an

—
Tederent
ebit Air,
Vge Re⸗
Aiebgtiral
Areler.
, guot, N
enaſfte
us Tlul.
ita peron

i0 ſuopt⸗
imum, 4
A ad n
nus? Inge
s hommit,
Locum mN
Virge M.
5. 4. Can
alutem, .
tis multwn
4. Linnoh
ſtenti not⸗
eonn

9 4 Gnn

leri, Pueſun

et, Cote⸗
guicd ol
hrktiet,ll⸗
Chrttusdl
illacolln⸗
ſuum in d⸗

tori eui.
it. M

1ſon
4 ſn

CONCIO TERTIA. .
que dum puerum vita donaverit. Figura, qui Chriſtianus in ſinu in pro-
tectione, in patrocinio B. V. Mariæ moritur, eum Deus ſal vans, Chriſtus
Jeſus, in judicii die, ad vitam æternam reſuſcitabit: Etenim Deus ſalvans
ad preces hujus Matris, ſollicitè aget, ut mors iſta, non ſit aliud, quam ja.
nua, & ingreſſus ad veram felicemque vitam: quomodo enim Deus ſalu-
tis meæ, deſeret eum, in mortis ergaſtulo, qui obiit ſub Matris patrocinio
nam patrocinium Virginis, ſinum Matris intelligo, velut enim ſinus paren-
tis, ab infante propulſat adverſa, arcet pericula, protegit, & calæfacit, fri-
geſcentis artus, & alia amoris ſigna prodlit, ita planè Marianum ſuffra-

gium, clientes, in afflictione mortis tuetur, contra hoſtiles etiam & occul-

tos aſſultus defendit, frigus impietatis diſpellit, ardorem virtutum red-
dit, & plura divinæ charitatis, ac veri ſolatii argumenta detegit.
CONCEPTUS VI.
Chriſtus, dum Lazarum reſuſcitaré voluiſſet ad vitam, Mariam VO-=
cat. Joan. II. Ipſe Salvator Chriſtus Jefus, dum hora mortis ejus advenis-
ſet, Virgini Mariæ caput inclinat. Joan. 1I9. Cur quæſo Lazarum ad vitam
vocaturus, citat Mariam; cur ipfe moriens, ad Mariam Virginem ſe incli-

nat? Ad prinlam quæſtionem fit reſponfio: Lazarum ad vitam reſuſcita-

turus, vocat Mariam, in documentum, morienti, agonizanti, cui adſtat

B. V. Maria, is à Chriſto ad vitam reſuſcitabitur ætermum: Ad ſecundam

quæſtionem reſpondeo: Inclinat Chriſtus moriens caput virgini, quod lo-
qui amplius nequit, nutu indicans: Beatus morietur, qui Præſentem ſibi;

ac. aſſiſtentem habet Mariam. Eò collimant verba Hugonis Card. in cap. 19.
Joannis. Inclinato capite tradidit ſpiritum, quaſßi diceret, per ipſam veniam peti-

te, ipſa eſt oraculum miſericordiæ.
. pilogi.] Invocate ergo Mariam, & rogate, cum S. Bonaventura
in Pfal. Virg. In Die mortis meæ, & Domina, conforta animam meam deducme
ad portum ſalutis, & ſpiritum meum redde fadtori ſuo. Gratiofus vultus turs mihi
appareut in extremis, formoſitas faciei tuæ lætificet ſpiritum meum egredientem
Iu exitu animæ meæ, de hoc mundo, occurreilli Domina, & ſuſcipe eam conſolare
cam vultu ſancto tauo, aſpedtus demonis non conturbet, eſto ili ſcala ag
regnum cœlorum, & iter rettum ad paragi.
Jum Dei. Amen.

: (D:

IN

12 8 IN FESTO S. MATTHIE APDOSTOLI, —
F E Ee Ss ge Pe ge eBe F: Be Fe B Ee e B e F: Ne Be F e F SSe Re e Re e Se 3.
IN FESTO S. MATTHIYX 2
APOSTOLI, 1
CONCIO PRIMA. =
Gi.
rextu. Recvelaſti & parvulis. Matth. 16. Cap.
rhem. Humiles ſpiritu, tangit bona ſors. Rͦ”è”ð
Exordium., 8 e- Eα Octiſſimus Joſephus Manſius in Promptuario in
aſacro, ſuper feſtum S. Matthæi diſc. 3. aſſe- ſn
rit, quod nomen Matthias ſignificat Parvus, e⸗
gloſſa verò vult, parvum, ſonare bumilem pi- e
ritu, adeoque Matthias, idem ſit, ac parvus, Nung
A humilis ſpiritu. Teſtantur nunc Acta Apo-
SE ſtolorum cap. I. ſuper Matthiam, ſuper par-
vum, humilem ſpiritu, cecidiſſe ſortem, ſortem ter optimam, di- iuS
gnitatis Apoſtolats. Audiatur S. Ambroſius, ſuper Pfal. 112. lere
Etenim, quia neceſſe habebat, perire filium perditionis, oportebat inlo- Cn
cum ipſins ſubrogari filium ſalutis. Super Matthiam, parvum, hu- Ke
milem ſpiritu, cecidit optima ſors, Dei gratiæ, ſingularis ſanctita- ten⸗
tis, & vitæ innmocentiæ, de qua Dionyſius Carthuſianus ſerm. cnp⸗
in lect. Fuit vir, valdè præcipuæ perfettionis, approbatæque ſanttita. nn
tis, tam ooram Deo, guam coram hominibus. Super Matthiam, par- Phon
vum, humilem ſpiritu, cecidit ſors eximiæ doctrinæ, & intelli- ſrr
gentiæ, teſte S. Antonino, citato ab Hugone in cap. II. Matth. Ckn
Matthias inlege Dei, fuit doctiſimus, in ſolvendis quaæſtionibus Sacræ crd!
Scripturæ acutus, in Conſilio providus, in ſermocinatione expeditus. Ca- nponn
piamus inde hoc documentum; parvulos, humiles ſpiritu, id eſt, tesl
qui ſua ſponte, & voluntariè humiles ſunt, manet bona ſors di- en
Textus vinarum gratiarum. Probo Scripturæ Textibus: Olorietur au- one
Scripturx. tem frater, in exaltatione ſua, dives autem in humilitate ſua. Jacobi lisſe
cap I. Humiles ſpirituſalvabit, canit David, Pſ. 33. Humilem ſpi- Kin⸗
ritu ſuſcipiet gloria. Prov. 29. In ſandto babitans cum contrito G “
humili ſpiritu, ut vivificet ſpiritum humilium. Iſaiæ 7 Super quem rer. “
Patres. quieſcam? inquit Deus, nißi ſuper humilem. Iſaiæ 66. Audiamus Pa- i
8. Auguſti tres. Altis eſt Deus, humilias te, && deſcendit ad te, humilia de proxi-
Lulli. no reſpicit, ut attollat, ut bonis repleat. S. Auguſtinus in Pialmos. en

wptuete
lc. 3. ale.

at arn

untilem in
Acparvlt,
AAAo
pſoperyur
timam, (-
r Dhl. m.
tebat in⸗

WONN,

is ſnct.
Alums em
iſeſnctr.
lhaener⸗
1e,Kinel.
I. Mlh
oikuhn
heltu r
iin iel

ou N d

GOrern tr.

un lt

Mniß
, mttn
Mrrlunt
Gdiamnbel⸗
iliu ennn⸗
1 Plalvos

ardus Serm. z. de aſſumpt. & iterum Serm. 4. in vigilia nativit.

CONCIO PRIMA. 129
Bona humilitas, quæ nibil appetendo, otum, quod contemmit, adipiſcitur.

S. Ambrofius lib. 7. ſuper Lucam. Hum’litati ſe Facile inclinat di- S. Ambre-

vina Majeſtas, hæc eſt, quæ ewaltat, hæc eſt, quæ ducit ad vitam. S. Bern- 5 Bin.
Oe E —

Quid humilitate ditius? Quid pretioſius invenitur? Aua nimirum Re-
gnum Cœlorum emitur, & divina gratia acquiritur. S. Hieronymus S. Hierony-

Epiſt. ad Lactantium ſcribit: Nil æque eſt, quodnos ita, & homini- nus.

bus gratos, & Deo facit, quam ſi vitæ merito magni humilitute infimi
ſumus. Audiatur pro coronide Thomas Kempenſis, lib. 4. cap. 2. Thomas à
g. 2. Humilem Deus protegit, & liberat, humilem diligit, & ſolatur, hu- Kempie.

mili bomini ſe inclinat, bumili largitur gratiam magpnam, poſt ejus

depreſſionem, levut ad gloriam, humili ſua ſecreta revelat, & ad ſe dul-
citer trabit, && invitat. Eodem lib. 2. cap. S. J. 3-hortatur 2 Eto bu-
milis, & erit tecum Jeſus. Materiam hanc;, invocata Spiritus S.
gratia, Conceptibus ſtabiliam.
CONCEPTUS I.
Confrmatio ſeu Deductio.] Joannes cap. 4. narrat, Chriſtum Domi-
num Salvatorem noſtrum, ad Mulierem Samaritanam dixiſſe; Qui autem
biberit ex aqua, quam ego dabo ei, iet in eo fons vitæ, Jalientis in vitam æternam.
Quid putatis, perhanc aquam vivam intelligi? Reſpondet S. Bernardinus
Senenſis, tom. 2. ſerm. 31. Art. 2. Cap. 2. Ber talem aquam, gratia gratum fa-
ciens deſignatur, hoc eſt, donum Dei. Ergo Chriſtus gratiam divinam aquæ
comparat: Curaquæ? explico me: Aquas fontes limpidos, experimur in
terræ profundo ſcaturire, & ebullire, torrentes & fluvios cernimus ſolum
in humilibus vallibus, grato murmure fluere, & permeare: Inclinat ſe nunc
Viator vaſe vacuo, quò magis ſe inclinat, quò vas magis vacuum adfert,
ed flumen & rivus, aquam copioſius & liberalius elargitur, & affundit.
Gratia Dei aquæ nunc comparatur, ad nos, inſtruendum, quod ſicut aqua
in profundas valles, ſic gratia Dei in humiles mentes & corda copioſiſſimè
ſeſe diffundit; ſicut fons & rivus liberalius aquas elargitur, quò vas ma-
gis vacuum & capacius quis attulerit, ita quò mens & cor hominis magis
humile, ab exiſtimatione ſui magis vacuum fuerit, eò gratia Dei libera-
lius ſe ei infundit, elargitur. Sic Conceptum ſubſcribit S. Bonaventura
Serm.2 de uno Confeſſore. Cum humilitas rectè Deo ſubjiciat, ad majus au-
xilium divinum mentes purat, unde Deus bumilibus dat gratiam, & tantò majo-
rem, quantò invenerit mentem bumiliorem. Perpulchrè ſcribit S. Laurentius

Juſtmnianus, de ligno vitæ cap. 3. Sicut non patitur natura vacuum, quin illud

repleat, ſic nec gratia humilem, quin ſe illi infundat. Humiliure ergo, bomo
evacua cor tumore elationis, quiatantò perfunderis abundantiori gratia, quantò
mundior fueris a fœce præſumptionis. L
Peſtivale. R CON-

130 IN FESTO S. MATTHIE APOSTOLI,
CONCEPTUS II.

Fatetur dilectus, Cantic. 2. Deſcendi in hortummeum, ut viderem pomæ
convallium. Ergo fibi dilectus ſpecialiter in fructibus vallium complacet:
Cur in fruétibus vallium? Experientiâ teſte, convalles fertiliſſima loco-
rum campeſtrium paſcua, agros pingues exhibent: fructus convallium
ſunt ordinariò ditiores, pinguiores, abundantiores, quaſi naturæ Domi-
nus, liberaliſſimus, & profuſiſſimus ſit erga valles. Quid per valles ſpiri-
tualiter intelligitur? dicit Climacus gradu 25. de ſcala Paradiſi, Num. 8.
Vallis enim anima eſt, quæ inter monte laborum & virtutum ſemper depreſa, bu-
milis & immobilis manet. Sicut nunc naturæ Dominus, liberaliſſimus, pro-
fuſiſſimus eſt erga valles terræ, dona naturæ copioſius elargiendo: ſic gra-
tiæ Dominus, Deus inquam, liberaliſſimus, profuſiſſimus eſt, erga humi-
les mentes, maximas gratias, & dona copioſiſſima communicando: Perci-
pere libeat S. Gregorium. in cap. 6. Cantic. Quid eſt, quòd non poma montie,
ſed poma convallis, ut videat, deſcendit, niſi quod illis reſpettum ſuæ miſerationis
tribuit, quos in humilitate perſiſtere cognoſcit.
CONCEPTUS III.
Poſtquam fratres Joſephi, Benjaminum adduxiſſent, ſe eis revelat, &
liberaliſſima dona profundit: Imple ſaccos eorum frumeno, quantum poſſunt
capere. Geneſ. 42. cap. Cur Joſeph amoroſus, liberalis ſit ad præſentiam
Benjamini, percipite. Benjaminus minimus erat. Fratrem veſtrum mini-
mum ad me adducite. Per hunc fratrem minimum, inquit S. Antonius de Padua,
de Apoſtolis Serm. 4. intelligitur humilitas. Hæc eſt Dei Benjaminus; par-
vum, humilem, abjectum, demiſſum, qui ſe Deo exhibuerit, ei ſe Je-
ſus revelat, erga eum gratiis liberalis eſt; imò quantum humilior quis fue-
rit, tantò ei Deus gratias confert ampliores. Patet Matth. 5. cap.
CONCEPTUS IV.
Juſtiſſimus præmiorum elargitor enumerat. Matth. y. cap. qualiter
bona opera ſit certius remuneraturus. Beati pauperes Spiritu, quoniam ipſo-
rum eſt regnum o&lorum: Beati mites, gquoniam ipfi polſidebunt terram: Beati, qui
lugent, quoniam conſolabuntur; Beati mundo corde, quoniam ipſi Deum videbunt.
Beati miſericordes, quoniam miſericordiam conſequentur. Optimè nérat S. Lau-
rentius Juſtinianus lib. de humilitate cap. 8. Remunerationem incipere
Apauperibus ſpiritu? dein ubi aliis preemium in futuro promittit, paupe-
ribus ſpiritu, in præſenti prœmium jam elargitur; non enim dicit, horum
exit, ſed horum eſt regnum cœlorum : primos enumerat in prœmio pau-
peres ſpiritu, & non in futurum, ſed in præſenti, & actualiter remunera-
tur. Iporum eſt regnum cœlorum. Qui funt illi pauperes Spiritu? Sunt corde
bumiles, animo ſubmiſ, inquit citatus Sanctus: Humiles corde, ſpiritu pau-
peres, primunt locum obtinent, in gratia divina, hi ſunt, quos divina bo-
nitas

——

—

un

ult,

6
uwur
r i
iioc
ſithin
i
lalo
Ahr
Anhe
mumu
telst
Uun
Dre
Alegunu
Eumnn
ilnel.
uen,e
tui
uet,
uun.
Corus l
nlerih,

h.

IN
ten
umer.
E
M
ue
Urinmin
bolier
n. H
ſuinl
eleln
Atitt
ſn ſin
lua

CoONCIO PRINA. 131

nitas in præſenti remuneratur Hamiles corde priusquam de corpore mi=-
eten honiu grant, jam Deum poſſident, cœleſtibus abundant.
dmnlicet CONCEPIUS Vv.
Ina loco⸗ Geneſ. 18. cap. legimus, SS. Trinitatem digniſſimâ præſenti4 Abra-
Onwillum hamum beàâſſe, & relevaſſe, quod ſit futurus in gentem magnam && henedicendæ
uz Don. ſint in ipſo omnes gentes. Locum, in quo Abrahæ, hæc clementiſſima Appa-
lesii. nitio, & promiſſio facta eſt, ſpecificat ſacer Textus: Apparuit autem ei Ho-
Num 9. minus, in Convalle Mambre. Modum, quo ſe Abraham erga Deum exhibuit.
Mreſa he pariter Scriptura recitat. Loquar ad Dominum, cum ſim pulvis & cinis. Satis
nus, io⸗ fuiſſet locus deſignatus, dicendo, apparuit ei Dominus in Mambre; cur
ſie gr additur: In Convalle Mambre? Cur convallis additur? Cur tam ſignanter
rgahum Abrahæ locutio notatur? Loquar ad Dominum, cum ſim pulvis G cinis? Ad
0: Perc- utrumque reſpondeo: Per convallem, gloſſa interlinearis, humilitatem
mamoſti, intelligit, in convalle Mambre habitavit Abraham, in humilitate conſtitu-
Wiſenntin tus tantum benedicitur & concludit: Per hoc deſignatur, quod revelationes
Divinæ fiant illis, qui ſunt in bumilitatis convalle. Signanter verba Abrahæ
allegantur, Loquar ad Dominum, cum ſim pulvis & cinis, quæ profundam cor-
reyelet, dis humilitatem notant. Pulchrè deſuper Alcuinus, interrogatione 108.
tun zln in Geneſ. Apertè enim intelligitur, in quo loco ſe poſwerat, qui pulverem ſe, ac
prelentin einerem, etiam cùm Deo loqueretar, ſtimabat, ſublimitatem promiſſionem, hu-
Ainmm nin wiilitatis temperavit ſubjettione. Hdc humilitate Abrabam pater fidei nuncupa-
8s debadun tus eſt, qui cum Divino participaretur colloquio, ſervum ſe eſe dicebat, ac
minez⸗ limum. Concludit Ambroſius in Pſal. 1I8. & omnes nos hortatur 8S. Iſi-
ti e Qorus lib. 2 cap. y. Quamvis ſummus ſis, humiilitatem tene, ſi humilitatem
. gus tenueris, habebis gloriam, quantò enim humilior fueris, tantèò te ſequetur gloriæ
altitudo.
CONCEPTUS VI.
uale In Monte Tabor, Matth. 17. cap. clarificatus eſt ESUS: Trangigamra-
h 9 H tus eſt ante eos, & reſplenduit facies ejus ſicut ſol: Vox Patris intonuit: Hic eſt Fi-
ni lius meus dilettus, in quo mihi henè complacui. Quid adeò dilectum fecit;
elel Quid gratiis cœleſtibus Filium cumulavit? duo teſtes, ut patet Lucæ
d lec Cap. Moyſes & Elias dicebant exceſum ejus. Quis hic exceſſus? exces-
dasla⸗ fus profundiſſimæ humilitatis. Audiatur S. Paulus ad Philippenſes cap. 2.
en nh Exinanivit ſemetipſum, formam ſervi accipiens, in ſimilitudinem hominum factus,
t, ule && habitu inventus ut homo: Humiliavit ſemetipſumi, factus obediens usque ad mor-
D tem. Exceſſum profundiſſimæ humilitatis, eleganter deſcribit 8 Ambro-
no d. ſius in Pſ. 118. Omnium Dominus fattus eſt miniſter, && aultor omnium vapulavit,
fellnnen pedes lavit, erucifixus eſt, mortuus eſt, ſed in omnibus detrimentum nullum video
ane divinitatis ejus, profettum operationis agnoſco; qui nihil bahebat, quod ad poteſta-
i n te Juam adderet, habuit, quod ad culium ſuæ Majeſtatis adiungeret: Nibil humi-
ſaud litas agfert diſpendii: ille, qui ſe bumiliavit, plenus eſt; ille, non rapinam arbi-
R- 2 tratus

132 IN FESTO S. MATTHLE APOSTOLII
tratus eſt, eſſe ſe æqualem Deo, formam ſervi accipiens, in glorid eſt Dei Patris. Si

putas, quòd Chriſto profuit humilitas ſua, cui ergo non proderit? ſi illum exaltavit,

quem non augebit ?
CONCEPTUS VII.
ESin cruce pendenti, Pilatus affigit titulum regium: Rex Judæorum.
Vix emiſit ſpiritum, ter mitis ESUS, & ipſum centurio, Dei Filium depræ-
dicat: Verè Filius Dei erat iſte. Matth. 27. cap. Quod Argumentum habuit
Pilatus, Chriſtum Regio honorandi titulo? Quid convicit centurionem,
ut Chriſtum in cruce exanimem DEI Filium deprædicaret? Argumentum
convincens erat, mors Chriſti humillima. Humilibus ſpiritu, ſed omni
genere gratiarum, & prærogativarum effundit DEUS.
[Epilogas.] Hortatur nos æterna Sapientia. Matth. 10. cap. Mote
prudentes, ſicut ſerpentes. Prudentia ſerpentis in hoc conſiſtit, ut in altum
ſe erigere, & in aêra proſilire valeat, omnibus viribus ſe in terram depri-
mit, & quo magis ſe ad terram deprimit, tantò ſecuriori ſaltu in altum
aſſurgit. Vis, & Chriſtiane, in altum gratiarum divinarum afſurgere, pro-
fundè deprime pectus cognitionis tuæ, voluntariè te in omnibus humi-
lia, parvus fias cum Matthiâ, & bona ſors gratiarum tibi obviabit, ſic con-
cludente Eccleſiaſtico cap. 3. Quantò major es, humilia te in omnibis, & coram
DEO invenies gratium. 1

APOsSTOLcI,I,,.,
CONCIO SsECUNDA.

ren. Zugiam meum ſuave eſt, & onns meum leve.
Matth. 16. cap.

rhems. Jugum ſuave, & onus leve, eſt ſervire Deo,

juxta vulgatum dicterium: Servire Deo re-
gnare eſt.

Exordium.

e Erta merces & prœmium, jugum ſuave, onus leve
reddit; certa & bona merces ſalarii, mercenario
laborem diurnum facilem reddit, merces certæ pro-
motionis, conflictum cum hoſte, etiam periculoſis-
ſimum, tamen jucundum facit: Merces copioſa
duriſſima quæque
onera.

mDeſſis, vel vindemiæ, agricolæ & vinitori,

0e 8
Potibo
tedn

atk 16,

latunn
faurlie
ulue
Ptie⸗
idz Ee

Glewe

teſt

un, M

ſeDoninn,
n ſenhten
iktumhon
enltuge
iei ſn

rs:

en, i
Mhne
ien n

E Cherub

tem
Uuntynni
Mnie ent
Ec⸗

fn
o⸗ „ 8 Cn
tmemilan
Eihituen
Lint, i
Klenlf
Kunmns
ütm,
1.
D
Hon⸗ dn
unne

—
gtrie. J
exaltmnit

Zudeorn.
um deyn.
Gm hubutt
turionen,
ummentum
ſecd onli

ap. Mt
t im altun
kallr deyt⸗
d in Altun
Igere, n⸗
ilbus hun.
bit, ſon.

, Gan

E

un eve

re Do,

Deon

, Oonnlit
mercennio
certe
periellit
es cohil
na qee
ern

CONCIO SECUNDA. 123
onera, & centum difficultates indulcorant; Æterna Veritas, ſibi
ſervientibus, 6 quantam mercedem, & promium promittit!
Eenite ad me, omnes, qui laboratis, & onerati eſtis, & egoreficiam vos. Textus
Matth. 16. cap. Qui ſecuti eſtis me: centuplum accipietis, & vitam Saeræz
aternam poſſidebitis. Matth. 19. cap. Euge ſerve hone, quia in modico Scripturs.
Hfuiſti fdelis, eris poteſtatem habens ſupra decem civitates. Luc. 19. cap.
m non dicam vos ſervos, ſed amicos. Joan. II. cap. Præcinget ſe, G&
faciet ilos discumbere, & tranſiens miniſtrabit illis. Lucxæ 12. cap. Er-
go ſervire Deo facile, jucundum, & ſuave eſt; ſervire Deo, epu-
lari eſt; ſervire Deo, theſaurizare eſt; ſervire Deo, jucundari
eſt; ſervire Deo, dominari eſt. Audiamus Patres: HMæc ſervitus non
obligat, ſed abſalvit: non onerat:, ſed honorat; abſtergit ſervitutis ma-
culam, non incutit; impleta eſt Cbriſti ſententia, qua dixit: Qui vult
eſe Dominm, ſit ſervus: Beata eſt hæc ſervitus, quæ dominationem gene-
rat ſempiternam. S. Tannes Chryſoſtomus kom. 22. in Matth. & §. Joannes
iterumhom 1I2. in epiſt. ad Philipp. Magna revera eſt hæc dignitas, Chryſoſto=
ammiumq, bonorumz caput, ſervum eſſe Tkſu Chriſti; ſiquidem qui Chri- mus,
Ki verus ſervus eſt, nulli alteri ſervus eſt. Et iterum in cap. 9. ad
Hebræos: &enim ex unn parte ſervos Dei, ex alia verò totum mundum
mparem, illos invenio virtutis pondere meliores. Eleganter ſcribit
& Ambroſius de Paradiſo lib. 4. Servitus Dei, donum eſt, inter bene-
dictiones numeratur Bujus ſervitutis obſequium. Philo Hebræus lib.
de Cherubim inquit: Gervire Deo, maxima gloriatio eſt, non moqò
liertate major, ſed divitüs & principatu, && omnibas rehus, quas mor-
tales mirantur, pretioſior. S. Gregorii Papæ, in homil. effatum eſt :8. Gregor:
Jervire Deo regnare eſt. Imploratà S. Spirits gratia, deſu per Con-

ceptus dabo-
ccooIoxNcEPTUS .
(onfimatio ſeu Dedudtio.] Fluvio Jordane, à Filiis Iſraël feliciter tran-
ſito, & omni terrâ trans Jordanem expugnatâ, Joſue duodecim tribubus
terram illam diſtribuit, cuivis tribui partem aſſignans, exceptâ tribu Levi.
Tribui autem Levi non dedit poſſeſſtonem. Joſue 13. & 14. cap. Nec acceperunt
Levitæ, aliam in terra partem, niſi urbes ad habitaculum, C ſuburbana earum
ad alenda jumenta, & pecora eorum. Tribus Levi, ſunt Levitæ, miniſtri Dei,
& altaris in Veteri Teſtamento: Ita liquet ex lib. Numer. cap. 16. Audite
Filii Levi, numquid parum vobis eſt, quod ſepuraverit vos Deus Maæl ab omni po-
pulo, & junwit libi, ut ſerviretis ei, in cultutabernaculi. Et ex lib. Devterono-
mii cap. 10. Separavi Tribum Levi, ut portaret Arcam Feœderis Domini Sſtaret
coram eo in Miniſterio. Tribus Levi, & Levitæ, ſervi & miniſtri Domini,
non acceperunt partem in terræ diſtributione ; Quid hoc? An Deus ſer-
vorum ſuorum in diſtributione oblitus eſt? Servi & miniſtri non habeant
R

3 partem,

Patres:

S. Ambre-
ſius.

134 IN FESTO S. MATTHIE APOSTOLI,

partem, unde alantur, unde ſuſtententur? Servi & miniſtri Dei, non ha-

beant certam hæreditatem, & portionem? Minimè: antequam terram illam
expugnaſſent Filii Ifraẽl, omnium primò ante omnes alias Tribus, jam recor-
datus eſt DEUS Tribus Levi, optimâ portione & hæreditate ſervos donave-
rat, majora meliora, dretiolore præordinaverat. Audiatur Scriptura:
aamobrem non hahbuit Levi partem, neque poſſeſionem, cum fratribus ſuis, quo-
niam ipſe Dominus poſſeſſio ejus eſt, ſicut promiſit ei Dominus Deus tuug. Devter.
cap. IO. Et Joſue cap. r3. Sacrificia & victimæ Domini Dei Hrael, ipſa eſt ejus
bæreditas, ſicut locutas eſt illi. Servos ſuos, & miniſtros, non vulgariter &
obviè, ſed extraordinariè, ſpecialiter præmiat, nempè de aulâ ſuâ reg à, &
mensâ ſuâ magnificâ, de portione Sacrificiorum Deo ſacrorum, eos per-
quam honorificè prandere, cœnare, victitare ſtatuit. In Novo Teſtamen-
co ſtatutum veteris Legis, Chriſtus clementiſſimè confirmat. Lucæ 12. cap.
Præcinget ſe, & faciet illos discumbere, & tranſiens miniſtrabit illis. Et cap. 22.
Vos autem eſtis, qui permanſiſtis mecum, in tentationibus meis, ego diſpono vo-
bis, ſicut diſpoſuit mihi Pater meus r’egnum, ut edatis & bibatis ſuper menſam meam,
in regno meo, & ſedeatis ſuper thronos, judicantes duodecim tribus Iſraël. Quàm
verè dixit Gregorius: Servire Deo, regnare eſt.

CONCEPTUS II. *
Narrat ſacer Textus in libro Job. cap. 42. Addidit Deus omnia, quæcunque
fuerant Job duplicia. Quis eſt Job: & cur rectè duplicia ei Deus addidit?
Quis Jobus fuerit, ipſa æterna Veritas aſſerit libro Job cap. 2. & 42. Servum
ſuum gratiosè intitulando, nominando: Conſiderdſti ſervum meum Job. cap 2.
Ite ad ſervum meum Job. Audiatur Tertullianus: Non abalti greges, non illæ
in pecore divitiæ, non filii uno ruinæ impetu adempti, non ipſius denique a
in vulnere cruciatus, à patientid, file Domino dedicatdà excluſit, quem diabolms
totis viribus fruſtra cecidit, nec enim a rethettu Dei, tot doloribus avocatus ille t.
Servo igitur Job addidit DEUS duplicia; non ſimplicia, ſed duplicia: Ser-
vis ſuis Deus, duplex apponit, dupliciter, temporaliter & æternùm bene ha-
bet, qui Deo ſervit. Servire Deo, regnare eſt.
CONCEPTIUS III.
Ad Moyſen inquit Ter Optimus DEUS. Conſtitui te Deum Pharaonis.
Exodi 3. cap. Moyſes magnus DEI ſervus. Audiamus Baſilium Seleucien-
ſem Orat. 9. Cam ſuccreviſſet infans, ad ſuos transfugit, & Regiæ dignitatis ſpes
excutiens, Abrahami cognationem affettavit, impiüsqe divitiis, piam pauperta-
tem duxit potiorem. Moyſen ergo Altiſſimus ideò DEUM conſtituit, quia
ſervire Deo à puero anhelavit. Ita concludit S. Ambroſius lib. 3. de par.
cap. 23. Etenim vitctor paſſionum omnium, nec ullis captus ſæculi illecebris, men-
tem regens, carnem ſubjiciens, Regid quddam audtoritate caſtigans, Nomine Dei

vocatus eſt.
CON-

.—

der
worere
poorn
Cdpe⸗
Ne:
er y⸗
otteſn
umei
niſbe
chnmnn
ſeil H
Mno,
Gufe

C
MutinrB.
it limn
Pemtoge
Uiiffkten
S
ſun, n
lſmn
n erel⸗
h A
Uneinole
lſetr ,r
lehen

Klone
kl, S
Nolte.
le⸗ Cot
Ggenn
Mpecibr
nbintn
nfaromtr
ſiung

—
non hA.
tamillam
mrecor.
donare.
Serigteta
uis, all.
. Denter,
ſa eſ eje
garitet &
Uregi
e0
Teſtamen

KEW

N n.

o digono⸗
enſan nem,

fdil. (n

, guscunnt
eNS Adddidl!
42. Ferll
1 Mc
ere, iun i⸗
ige
enn dilen
cturileg.
uplice:
lnbenett

Npnnis
m Seleucel⸗
nmmi. 6
In hni⸗
ſitut,dit

b. 3. det

celtin,
Fonine

(0N

CoNCIO SECUND A. 1
CONCEPTUS IV.

Servos Dei profitentur ſe Seniores illi, Apocal. cap. F. Viginti quatuor
geniores ceciderunt coram Agno, habentes finguli citharaz, & phialas aurtas, ple-
nas odoramentorum, quæ ſunt orationes Sandtorum, &“ cantabant canticum novum.
Quid prœmii pro ſervitio agnus elargitus eſt eis? dicunt Seniores citato ca-
pite: Feciſti nos Deo noſtro regnum, Oc. G regnabimus ſuper terram. Deſu-
per Rupertus: Super terram, quia Dei ſervi, conditione in terra ſunt, ſed vita &&
converſatione ſuper terram, & uper terrena membra ſua tenent Principatum.
Optimè ingenioſus Academicus ſervitutem Dei expreflit, pinguendo ju-
gum à loco lignorum, in apice jugi prominentium, duo fſceptra cancella-
ta efformans: cum fubſeriptione: Serviendo regnat. Servire Deo, regna-
re eſt. Hortatur S. Ambrofius in cap. 17. Lucæ: Qui Reæ eſſe vult, ſit ſervs
in Domino, ea enim parte, qua participamur ſervitute, participamur & Regno,
G non ſimus tantum ſulſervientes, ſed & regnantes.
CONCEPIUS V.
Quid ſublimius maternitate Virginis? Audiatur Bernardus Serm. de
Nativit. B M. V. Magnum eſt, Angelo ut Miniſter ſit Domini, ſed Maria ſubli-
mius quidam meruit, ut ſit Mater; fœcunditas itaque Virginis ſupereminens gloria
eſt, tantoque excellentior Angelis fatta, munere ſingulari, quantoò differentius præ
miniſtris nomen accepit. Nervosè loquitur Petrus Cellenſis, lib. de panibus,
cap. 21. &i Cœli Reginam, ſi Angelorum Dominam, vel quodlibet aliud excellentis-
ſimum, tam ab humano corde, quam ore excogitatum protuleris, non aſſurget ad
bunc ſaperindicibilem bonorem, quo prædicatur Dei genitrixv. Quando in tan-
tam excellentiam, ac fublimitatem ſurrexit Maria? tunc, dum Lucæ
2. cap. Aneillam Domini ſe nominat, Mater Dei effecta eſt. Sic ſubſeri-
bente Arnoldo Carnotenſi lib. de laudibus Mariæ. Maria, Domina licet, ſe
profitetur Ancillam, hoc ſervitutis genus, omni Regno ſublimius eſſe intelligit. Ser-
vire Deo ergo, regnare eſt.
CONCEPTUS VI.
Salomon Eccleſiaſt. cap. 6. quemvis erucdit: Audi fili, accipe conſilium in-
teheltus, G ze abjicias conſilium meum, injice pedem tuum, in combedes illins, &&
intorques. Mirabilis locutio, injice pedem tuum in compedes, & in tor-
ues. Compedes ſerviles funt, ſclavum, mancipium denotant: Torques
egem, & Principem honoratiſſimum ſignant: Quæ connexio ſervilibus

compedibus, cum torque regio? An fors compedes ſervitutis Dei, Altis-

ſimus in torques aureos honorum, dignitatum, benedictionum, & afflu⸗
entiarum transformat? ſic aſſerente Philone Hebræo: dervire Deo, maxima

loriatio eſt, Sc, ut ſupra in Exordio⸗

CON-

136 IN FESTO S. MATTHIE APDOSTOLILI,.

CONCEPTUS VII. .
De ſervis ſuis, inquit Chriſtus Joan. 17. cap. Claritatem, quam dediſti
mihi, dedi eis. Deſuper quærit D. Chryſoſtomus. Numquid erit æqualis

claritas, Domini & Servorum? & verò erit. Probo, ſcena illa illuſttii.
Matth. 17. cap. Ubi de clarificato, & transfigurato Domino, inquit

S. Evangeliſta: Reſplenduit facies ejus, ſicut ſol. Quid nunc aſſerit, de ſplen-
dore ſervorum, terna Veritas? Audiamus Jiſti fulgeburt, ſicul Sol, in re-
gno Patris eorum. Matth. I3. cap. O dignitas ſervitutis Dei! claritate Do-
mini donantur, & ſervi; ergo ſervire Deo, regnare eſt.
CONCEPTUS VIII.

Lignum Crucis quam honorificum eſt nunc omni credenti; S. Pau-

lus ad Galat. 6. inquit: Abſit mihi gloriari, niſi in cruce Domini noſtri JReſa

Chriſti. Gloriam ligni Crucis, extollit S. Auguſtinus traét. 66. in Joan.
Nihil eſt nunc Cruce in fronte glorioſius. Crucis lignum, quid tam glorio-
ſum, honorificum fecit? feci, quia Chriſto ſervivit, ad opus Redemptio-
nis generis humani. Argumentatur nunc eleganter Laurentius Juſtinia-
nus. Quid ſervat fideli ſuo, ſi talem hbonorem dedit ſupplicio ſuo ?à exinde nos
hortatur.
LEpilogus.] Hæcquanta ſint, cogitemis, hæc in ſtatera cordis noſtri auppenda-
mus, & totus nobis figatur in corde, qui totus nobis fixus fuit in cruce Concludo

cum S. Auguſtino in Pſ. n8. Servustuus ſum ego, inquit David, && ſubnettit 5

ſalvum me fac: ſimus &nos ſervi, ut cum Propheta dicere poſſimus: Zui ſumuse
ſalvos nos fac.

IN FESTO S. MATTHIESI

APOSTOLI,
CONCIO TERTIA.
T&. Cecidit ſors ſuper Matthiam. Act. 1. cap.
rhema. In omni ſtatu homo ſalvari poteſt, modò ſtatui,
ſorti, conditioni, vocationi ſuæ competenter

vivat, exinde dependet omnis, tàm tempo-

ralis, quàm æterna felicitas.

Sanctus

Gmen n
Uenz ten
ronlen
unckulrei
hrmnrnn
onrtone
Runzen
lahos 8
Unen ſo
Um: C
ſacluen
sMauk
ſerdenre

ulli, gu⸗

neinit
goomni
Cbunr
uVVN.
Aumnle:
ont Den
lulnt.
Hugun
1unn
lomm
ſften

I Nnn

Oumn deſad

erit aciult
lli Ulti,
no, inghin

t, deſſſen.

laritate Do

nü; 9 Nur
ni roi i
66. in n
d tam goie

SRedenmpte.
tius ſultnn
exinden

oßri wpen

Conclli

1, Wſobu

: Nin,

—

IA.

de ſern,
npetene
mtempo⸗

brn

—

.—

CONCGIO TERTIA.

137

AAQAà Anctus Evangeliſta Matthæus cap. 17. narrat, Chri-
W ſtum Dominum noſtrum, in montem Thabor, ad
S, transfigurationem & clarificationem ſuam, as-
ſumpfſiſſe betrum, Jacobum, Joannem, Moyſen,
& Eliam. Per hanc transfigurationem, præguſtum
zæternæ felicitatis & ſalutis denotari, nemo dubitat. Ad hanc,
cur quæſo Petrum, Jacobum, Joannem, Moyſen, & Eliam

ſumpfſit? Motivum edocet Ludolphus Carthuſianus inquiens,
per hos viros, ad intuendam Chriſti clarificationem, intelligi

omnem in mundo excogitabilem ſtatum, ſortem, ac conditio-

nem; nempè per Petrum & Jacobum, Statum Eccleſiaſticum &

Sacerdotalem: Per Joannem, ſtatum virginitatis: Per Eliam, ſta-
tum clauſtralem, monaſticum, & eremiticum: Per Moyſen, ſta-
tum matrimonii. Aſſumpſit ergo Chriſtus Dominus, ad trans-
figurationemſuam, & claritatem cœleſtem intuendam, prægu-
ſtum æternæ ſalutis fruendum, zeloſiſſimos Eccleſiaſticos, KEpi-
ſcopos, & Præpoſitos, Petrum & Jjacobum : Integerrimam vir-
ginem Joannem: Religioſiffimum monachum & eremitam.
Eliam: Curis matrimonii & negotiis ſæculi implicatum virum
ſæcularem Moyſen: Oſtendens, in omni ſtatu, ad montem viſio-
nis beatificæ, æternæ ſalutis, hominem pervenire poſſe, ſic ſub-
ſcribente S. Chryſoſtomo hom. 4. in Iſaiam: Yolo igitur declarare
vobis, quod neque nuptiæ, neque pueri, neque negotiatio, neque divitiæ,

neque inopia, neque aliud quidquam, à regno oœlorum impediant. Si

ergo omni ſtatui, ſorti, ac conditioni favet Deus, & viſione ſua
dignatur; hinc quisque ſua forte, ſtatu, & conditione conten-

tus vivat. Hortatur nos Sacra Scriptura: Unmquisque Proprium Texturd.
donum habet à Deo, alius ſic, alius verò ſic; unusquisque vero, ſicut enim btürze

vocavit Deus, ita ambulet, & in en vocatione vocatus, in ea permaneat.
S. Paulus I. ad Corinth. cap. 7. & iterum: IUInusquisque in vocatio-

iviſit jecundum menſuram fidei. Lucas in Actôrum cap. 10. ſcri-
bit: In veritate comperi, quia non eſt perſonarum acceptor Deus, ſed in
omnigente, qui timet eum, & operatur juſtitiam, acceptus eſt ei. Unde
ſcriptum eſt Danielis cap I0. Sta in gradu tuo, & Fcecleſ. cap 3.
monet: Altiora te, ne quæſieris Audiamus bPatres: In quo vocatus

ne, in qua vocatus eſt, in ea permaneat, & ſorte ſua ontentus vivat.
2. ad Corinth. cap. 7. & ad Rom. cap. 12. inquit: Won plus ſapere,
ee oportet ſapere, ſed ſapere ad ſobrietatem, && ſicut unicuique Deus,

Parres.

es opere, fima anchoras, & funes. Ephrem Syrus in I Epiſt Paulis. Ephrem.

ad Corinth. Maximè adnitendum eſt, ut unusquisque offcia ſua curet;
Oleaſter. in cap. 22. Deuteron. Certum eſt, ex recta electione ſtatũs
Feſtivale. G § voCJ

138 IN FESTO S. MATTHIX APOSTOLI,

vocationisque ſuæ impletione, magna ex parte dependere, letitiam cor-

dis noſtri, Conſcientiæ pacem, profetctum in ſpiritu, bonam vitæ noſtræ di:

rettionem, in virtute perſeverantiam, & ipſam noſtram ſalvationem,
perorat Anonymus: Solitarii & Urbani regulares, mercenarü, in
ſingulis fieri boteſt, ut Deo placeamus, qui poſuit leges, Con ruentes illi
vitæ, quam unus quisqué fligitt. Theodoretus, citatus 4 G oſa: Vicut
Nala, per quam aſcenditur in altum, & varüs compoſita- conſtrudla
eſt gradibus, ita fideles, redemptionis G meritorum Chriſti participes,
ber varios gradus vocationum, profeſſionum, & ſtatuum, aſcendunt in œ-
um. Apud Lohnerum, Verbo Vocatio. Similitudine I. divi-
no Dei auxilio, deſuper Conceptus deducam.

CONCEPTUS I.

Confirmatio ſeu Dedudtio.] De Salvatore noſtro Jeſu Chriſto, inquit

Haias cap. 7. Vocabitur nomen ejus Emmanuel, butqrum && mel comedet, ut ſciat
reprobare malum, 86 eligere bonum. Lucas etiam cap. 2. memorat, duoden-
nem puerum Jeſum, chariſſimos parentes inveniſſe, in medio Doctorum,
audientes & interrogantes eos. Doctiſſimus Nyſſenus notat particulam
ut non denotare tempus futurum, quaſi primum ſciat, diſcat, ſed verba
tempus præſens indicant, jam ſcit, jam plenè inſtruétus eſt, reprobare
malum, & eligere bonum: Si ſcit, cur ergo utpuer parvulus, butyro enu-
triri, cur ut tyro & diſcipulus inſtrui, & doceri voluit? ad primum mem-

brum reſpondet Ramirez de Prado: Puer hic, quia naſciturus oſt, Deus eſt,

quamwvis ipſe ſit perfectus, nec in dabeegtehel creſoere, more puerorum educabi-
tur, hutqro ſcilicot &S melle, ut parvuli infantuli ſolent educari; Ut doceat, ſta-
tui, conditioni ſe quivis accommodet, & ſecundùm ſtatum ſuum ſe ge-
rat: Puer natus, licet Deus fuerit perfectiſſumus, ut puer, ut parvulus tracta-
ri voluit. Pari forma reſpondet, ad ſecundum membrum, venerabilis
Bedain Cat. D. Tho. fol. I62. & S. Bonaventura, apud Joannem Sylveiram.

Tom. I. Lib. 2. Cap. . Quæſt. I6. Num. FI. fol. 34 8. Ad oſtendendum, Ju04

bomo erat, homines mugiſtros humiliter audiebat; Sunt verba Bedæ: In hoc ſpi-

ritualiter eſt intelligendunz, quod Chriſtus docet nos, quòd ante debeamus diſcere,

quàùm docere. Sic Bonaventura: Ita ergo in gradu tuo, unusquisque in vocatio-
ne, in qua vocatus eſt, in ea permaneat, 1Torte ſua contentus vivat. Sorte nimi-
rum, quæ ſuper quemque cecidit.
CONCEPTUS II.
Narrat S. Evangeliſta Lucas cap. 22. Chriſtum in ultima cœna, ſer-
monem ad diſcipulos habuiſſe: Quinon habet, vendat tunicam, & emat gla-
dium. Tunc extempl& diſcipuli: Ece duo gladii bic. Et Dominus reſpon-
det. Satis eſt. Gladium ergo affumit Petrus, eoque defendit in horto
charum Magiſtrum ſuum. Stmon ergo habens gladium, eduxit eum, & percuſſit
Pon-

—
ifn
ruun
leſtr
!A
Cos d
ndigre
Chr
4
tinodl
Ptnul
lent 4
Nent n
tmn, nin
Cunae
ir, u
Cunadn
entone
ihlcere
ſer
lelmm:
ti ,ut

Neen

od
lete
l Uel

WCen

rvsi
Citor
l
Unne
ahin
Ne 0
Intonen
henl
Vepmn
dln
os Dr
Utibue

—
in eor⸗
Okreck⸗
tionen,
narii, in
enter ili
Ia: S
conpride
Aftieſe,
untince.
e l N.

9, inqe

t, ut ſeit
duoder.
voctorum,
partiellan
ſec veihe
reprobat
btyro enn⸗

r e .

1, Deug,
tun elnitt
gocet, t
ſuumk
Pulubtti⸗
Venencbi
lyelen
n, N
I Moe ⸗
lstte,
tintocati
ote nin

cNHA, ſr
Geng p
us tehor⸗
t in hortto

Emmiß

or⸗

CONCIO TERTIA. 139
Pontificis ſervum, & abſcidit auriculam ejus dexteram. Joann. I8. cap. Putabitis,
Petrum actum generoſum, DEO placitum exercuiſſe, minimè: ut facinus
deteſtabile, Chriſtus reprehendit. Mitte glaqium tuum in vaginam. Quid
hoc? An non gladium Chriſtus comparare juſſit? Nunquid, cum duos gla-
dios diſcipuli præſentant, eos approbat. JQatis eſt. Cur ergo nunc bPetro
indignatur, Petrum reprehendit, cum gladio, & ſincerâ intentione contra
Chriſti inimicos utitur? Quid judicatis, per duos gladios, quos Chriſtus
approbat, intelligi? intelliguntur duæ poteſtates, prima ſacerdotum, &
ſpiritualis, altera regum , & illa ſæcularis, ac terreſtris: Reges ferro ma-
teriato dimicent, reos plectant, hoſtes expugnent. Sacerdotes gladio
ſpirituali verbi Dei, peccatores oppugnent, ſceleratos verbo Dei coër-
ceant, ad meliorem frugem deducant. Sic aſſerente S. Anſelmo ex Com-
ment. in Matth. cap. 26. Datur ergo materialis gladius carnalibus, ſpiritualis
autem, miniſtris ſpiritualibus. Letrus nunc à Chriſto ſacerdos creatus, gla-
dium acquiſivit, ſed ſpiritualem, verbi DElI, & non materialem, iræ, vin-
dictæ, ſanguinis: reprehenditur ergo Petrus à Chriſto, materialem gla-
dium aſſumens, perque hoc inſtruitur, gradum, ſortem, conditionem,
vocationem obſervandam eſſe, ſacerdotem placere DEO concionantem,
diſplicere digladiantem; ſtandum ergò cuique in gradu ſuo, in vocatio-
ne, quàâ vocatus eſt, permanendum eſſe. Sic concludit Conceptum An-
ſelmus: Sicut non convenit regibus, quod ad ſtolam pertinet, ſic nec Epiſcopus, quæ
regis ſunt, exercere debet, quæ quia Petrus quodanimodo exercuit, à Domino in-

crepare meruit.
CONCEPTIUS III.
Jacobus ex Meſopotamiâ redux, dùm in Bethel veniſſet, ab uxoribus,
liberis, ac re domeſticâ ſe abſentans, totâ nocte cum Angelo luctatur, au-
rorà illuceſcente Angelus Jacob hortatur. Dimitte me, jam enim aſcendit
aurora. Genel. 32. cap. S. Thomas Aquinas explicat, quæ fuerit hæc lucta,

&R quis luéctans fuerit Angelus: Luctam dicit fuiſſe ferventes preces, &

Orationem, cui totâà nocte Jacob inſtabat: Angelum luétantem, gloſſa
dicit, fuiſſe Chriſtum, Verbum incarnatum. Si lucta Jacob, fervens ora-
tio ad DEUM fuit, Chriſtus verò, Verbum incarnatum, preces, orationes,
continuare præcipiat: Petite, & accipietis: pulſate, & aperietur vohis. Lucz
2. cap. hinc valdè mirandum eſt, quòd orationem & preces, Jacobum ab-=
rumpere, ceſſare, & finire hortetur. Quid cauſæ ſubeſt, quod preces, &
orationem Jacob ceſſare velit? Gloſſa interlinearis cauſam advertit: Ja-
cob ſæcularis, maritatus erat, uxores, liberos, copioſam familiam, turmas
gregum numerabat: talem ceſſare, & finem imponere precibus jubet, &
ad domeſticas curas, labores, onera, ſollicitudines reverti imperat; ſta-
tus, profeſſio, ſors, conditio, non erat monachus, quorum ſtatus exigit,
noctibus pſallendo, orando, meditando conſomere „ Jacob œconomus,
2 Pater-

IN FESTO S. MATTHIE APOSTOLI:

Paterfamilias erat, quibus incumbit, conſolari uxores, liberis, & famula-
tui, ac rebus domeſticis proſpicere, menſæ neceflaria providere, labores
quotidianos exercendos imperare, an hi ritè peracti ſint, inſpicere: ju-
bendo, ut ceſſet lacobus ab oratione, jubet ſtare in gradu ſuo, vocationi,
quàâ vocatus erat, convenienter vivere conomum, Patremfamilias, non
magis chorum, quam agrum excolere debere, quisque in vocatione ſuâ,
quâ vocatus eſt, permaneat, vult Deus, exigit Deus, placet Deo. Videa-

mus hoc ulterius.
. CONCEPTUS IV.
CHRISTO Salvatore noitro ſepulto, ſummo mane, adhuc in tenebris,
excurrunt mulieres ad ſepulchrum, videre defunctum corpus ESU. Cum
tranſiſent Sabbathum, Maria Magdalena, &Maria Jacobi, & Satome, emerunt
aromata, ut venientes ungerent Ium, & validè mane, una Sabbathorum, veniunt
ad monumentum. Marci 16. cap. S. Paulus præſcribit mulieribus, doms, G&
domeſticorum curam haheant: in plateis & foro diſcurrere, minimè appro-
bat; hæ mulieres, domo ſe abſentant, extra procurrunt, Dominus ESUS
tamen eas non increpat, minimè exprobrat, imo approbat actum harum
mulierum, ſibi gratum, acceptum demonſtrat. Qui de cauſa? Cauſa pa-

140

tet, ex citato cap. 16. Marci. Cim tranfiſet, &&c. Notate: It venientes unge-

rent TEölIM. Lavare, mundare, ungere, & inungere, officium, munus,
& ſtiatũs, & ſortis fœminex; non ergo increpat pias fœminas Chriſtus, li-
cet excurrentes, quia ſtatus, & ſortis ſuæ munus egerunt: adeò placet
DEO. ſtatui ſuo vivere competenter, convenienter. Bellè deſcribit Con-
ceptum iſtum S. Petrus Chryſologus Serm. 82. Fœminæ Chriſti obſequium
uſcipiunt, Apoſtoli paſſiones: illæ portant aromata, iſti fagella, illæ ad obſequium

feſtinant, iſti ad carceres properaut. Hinc capio illam Chriſti parabolam

Matth. cap. 13.
CONCEPTUS V.
Smile eſt regnum cœlorum grano ſinapis, quod acceptum bomo, miſit in hortum
ſaum. Et iterum: Simile eſt regnum cœlorum fermento, quod acceptum, mulier
abſcondit in farinæ ſata tria. Lucæ I5. cap. Aliam Chriſtus narrat parabo-
lam, nempé: Quæ foris ſunt oves, curare, & quærere virum, ac Patrem-
familias. Mulierem & Matremfamilias, quæ domi ſunt, curare, & drach-
mam deperditam quærere. Quid doéëtrinæ per has parabolas Chriſtus
nobis præbere voluit? Reſpondet S. Petrus Chryſologus Serm. 99. Res de
uſu geritur, vir in agro granum ſinapis ſerit, domi mulier fermentum procurat, B
panes præaparat alinionizæ, quia virum Joris expectat labor, intus mulierem dome-
Hica eura conſtringit. Docet ergo Chriſtus, quam bellè fibi placeat ſtatũs,
ſortis, conditionis obſervantia: ubi, ubi, ſtatus, officium, in quod Deus
hominem poſuit accuratè obſervatur, ut ſi vir agrum colat, mulier dome-
. ſtica

—

anege
eryan
eiach
K

ben
upnun
ill
Gucen
A
lecem
i ſ
Cunonnos
nn lge
i nep,
Alnnit,
: Aue
jilt,
rio, mn

Konkns,

⸗

o Neler

Popon.

Unn tinen
Nmnt
Ilyug⸗e
Cllenile
Untang,S
entro,
Dhenucre

R

nnine
finnen
Petentes
Ulernto⸗
ellckcon
e krehr

CONCIO TERTIA. r
fammolz. ſtica negotia, peragat, ibi cœli ſimilitudinem aliquam eſſe, tales ſtats ſini
labores obſervantes, jam cœli benedictionibus, in terris perfrui: nihil perdere, ſed
e n. Dei adjutorio, plura indies invenire, & lucrari. Exemplar ſit Domus Abra-
OCatioil , hæ, & Arca Noë. r 2
tionelli, Geneſis 18. cap. legitur, majeſtatem divinam dignatam fuiſſe, Abra-
„Vider hamum inviſere, & apud eum divertere: O felix & benedicta domus in

quâ DEUS divertit! quid movit Altiſſimum, apud Abrahamum divertere?
& ſuâ clementiſſimà præſentiã domum Abrahæ beare, & benedicere; non
fallar, ſi dixero, adetantas gratias, & favores Deum commotum eſſe, pro-

Enchig pter optimam domus ordinationem, & ordinatiſſimam rei domeſticæ, ſta-
W. Cn tus, ac ſortis adminiſtrationem ; Abraham providus Paterfamilias, &
ne,nan conomus, foris ad armenta, ad greges, ad agros, ad campos agebat:
m deiis Sara diligentiſſima œconoma, & materfamilias domi degebat, ac do=-
amſe, mũs negotia tractabat. Audiamus Scripturam: Ipſe verò ad armentum
e A. cucurrit, & tulit vitulum tenerrimum & optimum. Sara, ut imperatum
mnns EN eſt: Accelera, tria ſata ſimilæ commiſece, & fac ſubcineritios panes. Panes
tunbun pinſit, & coxit. Statũs, fortis, & conditionis cujusvis accurata obſer-
cauer vatio, ſummè placet DEO, facit DEUM divertere ſuis gratiis & benedi-
Ee o. Qionibus. .
m,mun CONCEPTUS VII.
U
Ohrſtui, . Quis non miretur, quod Arca Noë, in tantis tempeſtatibus à ngaufra-
AKd N gio prælervata ſit? omnis generis animalia, congregata in arcâ erant, in-
elidt gens pondus, & moles; ſpumantes fluctus, niſu inde in arcam impegerunt,
ſi lien Arca tamen fuaviſſime & ſecuriſſimè deducebatur. Quis cauſalem dicet,
4d ein arcam in tantis procellis illæſam conſervatam eſſe? S. Gregorius Hom. 28.
fied n Evangelia aſſerit, reétam & convenientem ſtatũs obſervationem, arcam
conſervâſſe: Verba Gregorii ſic ſonant: Mam arcam, inferius beſtias, ſuperins
verdò aves, & homines habuiſſe. Beſtiæ, ut mole corporis graves, inferius in
niſtinhum centro, quæ ſors & ſtatus „ Omne grave concernit, habitabant: homines
Cjtm,ni ubernatores arcæ, mediam contignationem, ut tam illa, quæ infimâ,
Irti ri- quàm ſupremà contignatione fiunt »ordinaté inſpiciant, habitabant: in ter-
nn ti, ſupremi, & altiffim contignatione, aves, à naturã & conditione, alta
ge, Aickc appetentes morabantur. Pulcherrima ſtatus, ſortis, & ſpeciei cujusque
las Chilis obſervatio: & mediâ hac elegante, ſtatũs, ſortis obſervatione, arca ſine pe-
n, Ne riculos concuſſione, quietè ac ſuaviter ſuper undas, Deo rectore, Deo du-
znoant, ce deferebatur. Sic, ubi in domo aliquà, ac familiâ, eſt ordinata ſtatũs
iaen. obſervatio, quivis ſorte ſuã, munere ſuo, conditione, in quꝗ eum DEUS
eat nd poſuit, contentus ac pacatus vivit, talis domus, familia, feliciter conſerva-
H“WM dhu ur, ſecurè ad portum felicitatis deducitur.
l eran⸗ LEpilogus.] Ergo quivis ſuàâ ſorte contentus ſit, & felix erit, ac heatus.
e §5 3 MAR-

142 IN FESTO S. J0 SFPHI,
S1 te 6to 610 69 . 6 53 Lae J e) (21 6 .
èòòl
Be 2 . e 1 e ie te i. eie e eie e e Es ie 619 S39 65 C 5 e

MARTIUS8S8.
CONCIO PRIMA.
Tertu, Yoſeph. Matth. I. cap. “
Thema Patrocinatur S. Joſeph univerſis, in univerſis.

Exordium, NS . Anct. Joſephum omni homini, in omnibus ne-
, 2 α gotiis agere patronum, experta S. Thereſia te-
) . ſtatur in Revelat. lib. 6. In Patronum && Domi-
Ws num elegi glorioſum virum, &. Joſeph, ejusque pa-
trocinio unicè me recommendavi, liquido deinde per-
. ſpexi, §. hunc Patrem, & Dominum meum, tum a5
Aas) hac neceſſtate, aliisc, majoribus, in quibus de ani-
ma mea, & honore, & perditione agebatur, liberiſſe, nec memini, me ali-
quid ab eo petiiſſe, cujns me koe non fecerit; ego experta ſum, in
qualibet neceſſitate adjuvare,
velle videatur, quod, quemadmodum illi in terra viventi Jubditus fuit,
ſic ei exiſtenti in œlo, ni eorum, quæ petierit, denegat. S. Joſeph noxn
impetrat, ſed imperat, non orat, ſed ordinat. Joannes Gerſon part. 3.
Tractatu in Magnificat. Qui aliquid vult à Deo obtinere, accipiat
8. Bernardi- S. Joſeph pro Advocato, & omnia impetrabit. Bernardinus de Buſte
nus. Part. 4. ſerm 12. Panem vivum ſervandum, accepit g. Joſepb, tàm ſibi,

quàm toti mundo; Joſeph conſtituit Deus, ſuæ Matris ſolatium, ſuæ car-

nis nutritium, conſtiruit denique ſolum in terris, magni Conſilii coadju-
8. Bernar- torem fidiſſimum. S. Bernardus hom. 2. fuper mifſus eſt. Quibus-
dus. qdam ſandtis datum eſt, in aliquibus ſpecialibus cauſis præcipuè patrocina-
ri, at Sanctiſſimo Joſepb, in omni neceſſitate, & negotio conceſſum eſt opi-
tulari, & omnes ad ſe piè confugientes fovere, & affettu pio proſequi.
6. Themas S. Thomas Aquinas. O beatos, && fehces eos, quos &. Joſeph dilexerit,
Aquinas, quos ſub ſua protettione ſuſcepit, non dubium, quin innumera beneficia,
ob illius merita, à Deo ſint habituri. Archiepiic. à Capite Fontium,
hom. de laud. virg. Materiam hanc Conceptibus deducam, im-
Plorata divinâ gratid. 2-ð
CON-

adeſſe, adeò, ut Dominus nobis indicare

—

⸗
unne⸗
macor
verene
Ponin.
lümm
unedn
Muunns.
eegu
gei⸗
. Huen
en

ſer
isnolt,
n, Ch
Monarings
onnncan

eoiori

nr
uſtnel.
Ungenus,

eninb

Eriueſu,
Mniluns 4

mhltr N

lauch
nmnare
Neind
h
Peg, n⸗
Uen . 1e
1nunte

werſi.

Smnibus de⸗
Thereſatt .
n GDoni
gefkl
ldeindezt

eunm faſ

libu ge ai
lemniti,ne⸗
tiſun,d
geni
ſiblitun fii
ehn
rlon pan,
tere, A
us gehh
tiunn, ſect⸗
viſlicate
K. G
egan
eeſimgi
po i

en Glertk

nenkentet
ite oniim
Cucm,

(.

CONCIO PRIMA.

. CONCEPTUS
Confirmatio ſen Dedudctio.] Evangeliſta 1 cap. 2. na B
quam tres Reges Orientis in Bethlehem advenerant Rlgumn Chriſt N-

—

fum adorare; Sacratiſſimam famili
re; 8 amiliam, hoc ordine locatam i
2 Or OcCatam neri
Invenerunt Mariam, & Joſeph, & Infantem. Joſeph in medio Mariæ &e jen 1
ElNR

onitur. An non convenienti 1
P An non convenientius fuiſſet, in medio Ponere Jeſum delica-

tiſſimum infantem? non Jeſus, ſed Joſeph in medio ponitur. Cur hoc?
. hoc?

An medius inter Jeſum & Mariam poni
“ m ponitur Joſeph, medi
Ri ronns⸗ Adrorad univerſalis apud rde Dbe heclut Mal Mecliator,
ðð
. phi diſc. 8. &. Evangeliſta Joſebhum in utri 1, 0 Iin Feito
tum: . Asdlé medio propo
nvenerunt Mariam, & Joſeph, & Infantem, velut Mrcharetem E hen

ccſſorem.
MWMBM CONCEPTUS II.
Joſeph ÆJgyptiacus figur jarchæ
. ſ. Syptiacus figura erat S. Patriarchæ Joſeph itii .
dis noſini iſtrur enhim hic panem ſervavit uni Nenao, i zemen Marara⸗
»Chriſtum Eſum, ſervavit univerſo mundo. Ita degaue aloyſ zus
ius

Novarinus in umbrà virgæ J. . Quod nunc de Joſepho Ægypti Pharao

pronunciavit, vocavit eum lingua A.gypti . ,/
ronunciavie 5 gyptiaca, Jalvator
e n ſuf de S. logend pronuntio, & voco. Mund, i 6
ihas: Ta- 2,2 Auod orbem a famis evxcidio liberaſſet: juſtius hunc Sa
Frrr Pſius mundi Salvatorem ſalvavit ab Herodis manib Qe
EgyPti dixit ad fratres. Genel. 45. cap. Wolite Pavere roſal A
Te, pro ſalute ve-

NRra miſit me Deus hoc de S. Joſe 1 oteſt, non h
S. Joſeph reétius dici potef P um
num genus, pro ſalute omnium eſtS. Poſeph. obo vebis moldi Car.
I. E

notenſis in Bibl. vet. Securum acceſſum
. Gum jam habet homo ad „ ubi iato-
par ee a en talc ante Patrem, . ante filiam H HH
Monſaaat Mater filio lac KElrra⸗ & morvet nurem drir lerearur uu⸗
a eit aler , Hium, ut indu 1
Srd eel . ri⸗ daren Glium & matrem, ut filius H dali
Mariæ & Jeſu nentrr: eil & Joſeph „ ab Evangeliſta Lucaz. ca in . d
Marie eie Bes & filii ponitur. Iavenenunt Mariam, && Jaſeph, do, uf 1
era, W dde larar . monſtrat matri & filio, S. oſeph ſabore Man-
. . „ Ut monſtret filio lac & ubera; flli tur.
i monlket agrilamu & uinera Sa homo par 5 Nlerd ardein pee⸗
miun vni ehla lts coneinmar anne: Genon, in olephinn: Ouat
ec, Rgae SS , Huia dum Bater orat uxorem, && Aarron, vete
oumclan 7 AHoc educere voluit pia Mater Eccleſia, in ſe vel
10 *. Pfſephum invocare nos inſtruens: Santtiſimæ Genuricgs tas
*

Sponſi

144 IN FESTO S. 1OSEPHI,

Sponſi, quæſumus Domine, precibus adjuvemur, ut quod poſſibilitas noſtra non ob-
tinet, ejus nobis interceſione donetur. ,
CONCEPTUS III.
Angelus S. Joſephum Lucæ 2. cap. ita compellat: Joſeph Fili David
Cur quæio Filium David nomine compellat, & non rectè Filium Abrahæ
vocat? Gloſſa citata verba habet: Ex nomine vocat, quaſi notum, familiarem,
beæc autem familiaritas, gratiarum faciliter obtinendarumeſt indicativa. Inquit
Manſius ſupraà citatus, probat, & confirmat. Exodi cap. 33. Moylſes
Deum precatur, pro remiſſione peccatorum populi ſui: Placatus Domi-
nus, reſpondet Moyſi. Novi te ex nomine: Deſuper Rupertus Abbas: Dicit
Deus ad Moyſen, novi te ex nomine, quaſi conſequens ſit, ut quod ipſe notus eſt
Deo, boc alios, qui in Dei notitia non ſunt digni, commendare poſſit. Quis quæſo
magis Filio notus, quàm Pater? Quis Spenſæ magis notus, quam Spon-
ſus? Joſeph Pater nutritius erat Dei Filii? Sponſus & verus maritus Virgi-
nis Mariæ: Joſeph, te nomine vocat Angelus, Patri notiſumum, & fami-
liariſſimum; ſi nunc ex mente Ruperti conſequens ſit, ut qui ipſe notus
ſit Deo, hic alios commendare poſſit; Joſeph Deo & virgini intimus, &
notiſſimus; ergo per hoc Generalis Patronus, Advocatus, & Interceſſor.
Cur Filium David vocat? Cur non Filium Abrahæ? David ſe obſtrictiſſi-
mum memorat: conſtat ex Pſalmo 131. Memento Domine David, & omnis
manſuetudinis ejus, ſicut juravit Domino, votum vovit Deo Jacob; propter Danid
Jervum tuum, non avertas Ffaciem Chriſti tui; juravit Dominus David veritatem,
&& non fruſtrabiturcam. Filium ergo David, Angelus 8. Joſephum vocat.
ad indicandum, Deum S. Joſepho eſſe obſtrictiſimum, addictiſſimum;
S. Joſephum generalem eſſe humani generis Conſervatorem, Advocatum,
Patronum, Salvatorem; propter Joſephum non avertere, ſed faciem ſuam
ad nos convertere Chriſtum Eſum.
CONCEPTUS IV.
Duce S. Joſepho, Dei F lius introire voluit in hunc mundum. Ita
Lucas cap. 2. Aſcendit autem & Joſeph, à Calilæa de civitate Nazareth, in Ju-
dæam civitatem David, quæ vocatur Bethlebem, eò quòd & ipſe erat de familia
David, at profiteretur cum Maria, deſponſatn ſibi uxore prægnante: factum eſt au-
tem, cuùm eſſent ibi, impleti ſunt dies, ut pareret, & peperit Filium ſuum primogeni-
tum. Duce Joſepho ab Arimathæi, iterum exire voluit de hoc mundo.
Sic Marcus teſtatur cap. I5. oſepheum invol vit ſindone, 95 poſuit eum in mo-
numento: deſuper Cornelius à Lapide in cap. 7. Matth. Notandum eſt, Cbri-
Num introiſſe in mundum per Joſeph: Sponſum Virginis, exiiſſe è mundo, ac ſepul-
tum eſſe, per Joſeph ab Arimathæa. Notandum eſt: hortatur Cornelius;
Quid in hoc notandum eſt, quod Jeſus per Joſeph in mundum introire, &
iterum per Joſeph exire & mundo voluerit? Apocal. cap. I. Chriſta⸗ E
Alpha

—
4
6und
neipio
Eni
ehhum
et ſle
ſehhm
olin

eis
Cchwame
pbornen
Kem den
Donloe
Müawur
dench
uleet,
Rbemard
utlhrt
10 ſde
do Ninen
chum
Eehehiun
ueym.
Enness
Cnlbnne
funtu.
Mnon.B.
lincndeo
tenhlon!
Nen,
Genonh
ſeccrtorn
e:
ſng
ln
tiarund
Pprepn
leltn

—

Anono).

P Dovil
n Abrihe
amiligren,
4. Ingot
Moyle;
tus Dom.
das: Dii
Me notnut
squr⸗
uum on⸗
ritas Vug..
n, Akun.
inſe men
intimmos, 4
Interceltt
obſtriclii
il, Gonm
1opter Dnn
vid veritnn
hum voc
ckitmun
Advocatu
kaciem lun

Undum. 1
at defmn
ſmnifi
In inge
hoc mund
it Aſrinne.
unc, n
10 1 1ſr
Cortelii
introite,
sl
Crln

CONCIO eERIMA. 14 5

Alpha α Omega, Principium & Finem, intitulat; duce Joſeph, initium ſumit
in mundum, duce Joſeph, & finem ſumit ex hoc mundo; cum jJoſeph à
principio usque in finem eſt Jeſus: Joſeph ſortes noſtras. à principio us-
que in finem confiſas habet, generalis eſt Patronus & Advocatus; per Jo-
ſephum ſtat felix egrefſus ex hoc mundo, & beatus ingreſſus in cœlum;
per Joſephum ſtat felix via in hac Patria, & beata vita in æternitate; per Jo-
ſephum venit felix vitæ initium, & felicior finis vitæ, paratæ mortis, &
poſt ipſam, æternæ beatitudinis.
CONCEPTIUS V.
Variis rebus comparantur Jeſus, Maria, & Joſeph. Maria ab Angelis
dicitur aurora. Quæ iſta, quæ progreditur quaſi aurora? Cant. 6. Aurora
eſt heatiſſima Virgo Marin, quæ inter nottem & ſolem, inter hominem & Deum, in-
ter hominem injuſtum, Deum juſtum eſt optima mediatri. S. Bonaventura,
Serm. de Nat. B. V. Aurora Maria, quæ ſolem gratiæ, Chriſtum jeſum,
mundo peperit, & produxit. Orietur vobis Sol juſtitix. Malachiæ cap. 4. Si
Maria aurora, Jeſus Sol; Si Joſeph eſt Angelus, qui ſemper in ſuo curſu
ſolem Chriſtum regit, & dirigit, ut radiis gratiarum ſuarum, nos homines
Üluſtret, ac illuminet. Mariam paradiſum, Cbriſtum arborem vitæ, intitulat
S. Bernardus in Deprecat. ad B. V. Yeré paradiſus Dei tu es, quia lignum vitæ
mundo protuliſti. Si Maria paradiſus, Jeſus fruétus ventris arbor vitæ; er-
Zo S. Joſeph eſt Cherubinus ad januam paradiſi, exulantium in hoc mun-
do Patrenus, ut ad paradiſum, unde exularunt, iterum perveniant;, ut
fruéctum perditum, Dei gratiam, recipiant. Arcam Noë Mariam inſinuat
Heſy chius Hom. de Deipara. Arcam, quæ univerſum Trinitatis portavit com-
plementum. Si Maria arca, Chriſtus Jeſus columba eſt, quæ ramum viri-
dem pacis & reconciliationis attulit: S. Joſeph. Noë eſt, omnium miſeri-
cordiſſimus patronus, & fautor, ut ab interitu conſerventur, pace æterna
fruantur. Mariam templum Dei intitulat S. Andreas Cretenſis Orat. de
Annunt. B. V. Salve magnificum divinæ gloriæ templum. In boc templo San-
Rum Sanctorum eſt Cbriſtus Jeſus. Ita Vincentius in Vigil. Nativ. Si Maria
templum Dei, Chriſtus Sanétum Sanctorum; ergo S. Joſeph eſt ſummus
Sacerdos, cum ſit juſtus, qui Sanéctum Sanctorum Chriſtum Jeſum, in ſuis
deportabat manibus, ut omni homini benedictionem Dei, & remiſſienem
peccatorum, clementiſſimus Patronus impertiatur. Theſaurus eſt Je-
ſus: In quo omnes theſauri ſapientiæ ſunt abſconditi, ut Paulus docet 2. ad Cor.
cap. 3. Mariam vaz divinitatis Bernardinus Senenſis nominat tom. 2.
ſerm. 36. tertia part. Si theſaurus Jeſus, Maria vas, in qued hic theſaurus
repoſitus: Ergo S. Joſeph eſt theſaurarius liberaliſſimus, de theſauro gra-
tiarum Dei, nobis egenis & indigentibus, milliones elargiri, cmni tem-
pore paratiſſimus.
Feſtivale. T LEpilo-

*

145 IN FESTO S. 0 SEPHI,

Epilogus.] Hortor ergo: Ete ad Joſephum. Gen. Ar. cap. Indigentes ite
ad Joſephum, ad theſaurarium Dei liberaliſſimum; Peccatores, ite, con-
fugite ad Joſephum, ad Noë miſericordiſſimum, ſalvationem & conſer-
vationem impetraturi: Omnes tandem mortales, ite ad oſephum, Sacer-
dotem benigniſſimum, benedictionem temporalem, & æternam conſe-

cuturi.
IN FESTO S. JOSEPHI,
CONCIO SECUNDA.
vevs. Cloria & honore coronaſti eum. Pſalm. g.

1bem. Quàm glorioſus, & honoratus ſit Sanctus Jo⸗
ſeph.

Enex & virtuoſus Patriarcha jacob, à Spiritu Sanéto
illuminatus, & nominibus Filiis ſuis futuram felici-
, tatem, aut infortunium prædixit ; Filio ſuo Joſe-
Q Pho prophetizat: Joſephus Filius accreſcens. Geneſ.
49. cap. Meritò nutritio Chriſti, à providentia di-
vina, datum eſt nomen Joſeph: Joſeph Filius accreſcens: Siquidem

KExorchum,

poſt B. V. Mariam, nulla creatura in gloria & honore adeò altz

aſſurrexit, quàm S. Joſephus Pater nutritius Chriſti. Audiamus
Fatre.. deſuper Patres. In comparatione gratiæ && gloriæ &. Joſeph, cum gra-
tia & gloria aliorum Sanctorum, exiſtimo pium veriſimile, Gan in
bunc reliquos omnes, etiam Apoſtolos, in gratia & beatitudine antecel.
gSuarez, lere. Ita Suarez. tom. 2. in 2. part. D. Thomæ q. 22. art. I. diſp. 8.
ſect. 2. Joſeph vir ſuſtus, juſtitia ſua, meritorum gratiarumque cul-
Dionyſius mine, œteros excellit Sandtus. Dionyſius Carthuſianus in cap. 2.
Carthul. Matth. In tantum eſt exaltatus dignitate S. Joſeph, ut Matris Dei, cui
inter puras creaturas, ſandtitate & dignitate nihil eſt æquale, meruit ve-
rus 2 Sponſus, & verè unigeniti Filii Dei Pater nuncupari, quibus quo-
bus titulis, & prodigiis, factus eſt ſuper omnes Patriarchas, Prophetaz,
g&. Hierony-Jui ante eum fuerunt. S. Hieronymus in cap. 48. Geneſ. S. aſeph,
mus. poſt B. Virginem, cenſetur inter primos Sandtos. S. Gregorius lib. 10.
8. Grego- moral. Nullus Sandtus in cœlo major eſt, &. Joſepho, poſt Virginem hene-
innes dictam. Joannes Gerſon. de Nativ. B. V. Nemo mihi Sec adſcri-
Terlon. lers Joſeph perfedtiſſimim omnium Sanctorum und B. Virgine except,
Cartagena. Prædt

inaſti-

cem. Cartagena tom. I. de B. V. lib. 4. hom. 8. taut ſRuljdio

(
u
Nolen
tnd
Puhns,
fut

nuits N

n Nn
Iſuehn
ſeph. 0
rlir ai.
Uord .
mn fumn,
hhelan

efe
itisſur,

Uinis fil
lenli, te

funt i

uuinre,

Aurt At
Ils
Cyriimn
1est al

ud
ingenon
uninnir
Nun
.
Dinte
Inng I
Pen)

—
entes ite
te, con-
Conlet.
m, dacer⸗
Aun conle-

—

s ſo

iritu dnch⸗
turam telee
ſuo ſol⸗
ens. Gen’
Widentin
1: Diguicen
ore Ced d
„ Mdanm
b, ang
le, nir
Mdineanted
tt 1. Bin
Nrumngue
usin e:
utris Dia
le, eriitn.
,Cittl
GNs
rius lbeln
itenken.
G n.
ineenhſn
Cutſigeti
etr

CONCIO SECUNDA. “

inæſtimabilem humilitatem notat in Cbriſto, ita Aignitatem incompara-
bilem ſignat in Joſepho. Joannes Gerſon de Nativ. B. V. In anima
& corpore, S§. Joſeph in &lis glorioſus eſt. Bernardinus de Buſto, de 8. Bernard-

Deſponſat. Mariæ. Invocatâ Dei gratiã, deſuper Conceptus esadte.

formabo.
CONCEPTUS I.

LConfirmatio ſeu Dedulctio.] Quæſtio orta eſt in Collegio Apoſtolico:
uis putas major eſt in regno cœlorum. Matth. 18. cap. Quæſtioni reſpondet
lagiſter Chriſtus: Quicunque ſe bumiliaverit, ſicut parvulus iſte, hic major eſt
in regno cœlorumi. Qaſi diceret: Humillimus, demiſſiſſimus in terra, erit
maximus, honoratiſſimus, glorioſiſſimus in cœlo: humillimus, demiſſis-
ſimus fuit Joſephus in terris: Probo aſſumptum; S. Joſeph veriſſimus fuit
maritus Mariæ, teſte Scripturâ: Joſeph noli timere accipere Mariam conjugem
tuam. Matth. cap. I. Si verus maritus Mariæ, ergo omnibus dotibus uxo-
ri ſuæ particeps; ſic concludente S. Bernardino Senenſi, tom. 3. de S. Jo-
ſeph. Oim omnia, quæ ſunt uxoris, ſint viri, credo, quòd B. . totum theſaurum
cordis ſui, quem Eeed recipere poterat, ei libentiſſimè exhibebat. Maria verò
uxor S. Joſeph fuit humillima: Ecce ancilla Domini, fiat mihi ſecundum ver-
bum tuum, Lucæ 2. cap. & reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ. Si nunc cordis
ſui theſaurum exhibuit B. Virgo Joſeph, & ſi in uno matrimonio, certè in
hoc fuerit alter alterius adjutorium ſimile illi, Maria theſaurum humili-
tatis ſuæ, liberaliſſimè S. Joſeph communicaverit, Joſeph humillimæ vir-
ginis factus fuerit humillimus maritus. Unde iterum Bernardinus Se-
nenſis, tom. 3. de S. Joſeph. Credo, Joſeph fuiſſe mundiſſimum in virginitate,
profundiſtimum in humilitate, ardentiſſimum in charitate, altiſimum in contem-
platione, ut eſſet adjutorium ſimile illi. Uti nunc humilitas B. Virginem ex-
altavit, & fecit inter omnes mulieres digniſſimam, glorioſiſſimam, ita hu-
militas S. Joſeph, inter viros fecit in cœlo maximum, honoratiſſimum,
digniſſimum, & glorioſiſſimum. Hoc ulterius demonſtro, cum prodi-=

giosâ ſcalã Jacob.
CONCEPTUS II.

Jacob. Geneſ. 28. cap. vidit ſcalam ſtantem ſuper terram, & cacumen illius,
tangens cœlum, Angelos quoque Dei, aſcendentes & deſcendentes per eam, 6& Domi-
num innixum ſcalæ. Ille gradus in ſcalã, ſuper quem innixus erat Dominus
DEUS, utique gradus primus, ſupremus, & altiſſimus erat. Rupertus, per
gradus & ſcalam Jacob intelligit Reges & Principes, de quorum ſanguine
Chiiſtus progreſſus & ortus eſt; Quis jam inter hos Patres, Reges, &
Principes, de quorum tribu, & ſanguine, Chriſtus naſci dignatus eſt, pri-
mus, maximus, digniſſimus, altiſſimus, ſupremus eſt? utique is, ſuper
quem Dominus innixus eit; hic autem gradus eſt S. Joſeph, teite Matth.
T 2 cap. I.

148 IN FESTO S. OSEPHI,

cap. I. Jaucob autem genuit Joſeph, virum Mariæ, de qud natus eſt ITMus. Deſuper
Rupertus: Supremis autem ſcalæ gradus eſt B. Joſeph, cui Dominus innixius eſt,
tumquam tutori pupilus. In cap. I. Matth. lib. 2. O quoties Deus, Cbriſtus ii
ſuper Joſeph innixis ſuaviſſimè recubuit, in ſinu quievit? O quotie, quantd dulcedi-
ne audiebat Joſeph, halbutientem puerum, ſe Patrem vocare? exclamat Bernardi-
nus Senenſis art. 2. cap. 2. Si nunc Joſeph, primus, proximus gradus eſt, in
ſcalâ generationis Chriſti, Pater nutritius Filii Dei; ergo & primus & pro-
ximus poſt virginem, ad thronum DEF, in cœlis, omnium honoratiſſimus,
dign'ſimus, maximus, glorioſiſfimus eſt S. Joſeph- Joſeph dies iMe Sabbathi
eſt, in quo glorioſus Dominus requievit ab omni opere, requievit corporaliter in gre-
mio, in hrachiis, in collo, in humeris. Iſidorus Iſolanus part. 3. cap. I. Confir⸗=
mo verbis Chriſti Matth. 20. cap.

CONCEPTUS III.

Comparuit coram JESU, Mater Filiorum Zebedæi, cum fupplici: Dic;

ut ſeqeant, Bi duo Filii mei, unus ad dexteram, & unus ad ſiniſtram, in Regno tuo.

Matth. 20. cap. Reſpondet ſuaviſſimus Dominus: Sedere ad dexteram, vel
finiſtram non eſi meum dare vobis, ſed quibus paratum eſt, à Putre meo. Quaſi
diceret: Hæc præcedentia, & ſeſſio ad dexteram & ſiniſtram, jam à Patre
meo cœleſti, ab æterno duabus perſonis præordinata eſt: Deſideratis ſcire,
quæ ſint illæ feliciſſimæ, digniſſimæ perſonæ, quibus præcedentia, & ſeſſio
ad dexteram & ſiniſtram Dei in cœlis ordinata ſit? Dicit Rupertus. Et qui-
bus paratæ ſunt ſeſſiones illæ? niſi glorioſæ Matri, quæ ſtabit à dextris; & Patri
S. Joſeph, qui præierit Rat. Proximus ergo Joſeph, ad latus Esin cœ-
Iovergo primus, dignifſimus, honoratiſſimus, altiſſimus, glonioſiſſimus in

eClis.
CONCEPTUS IV.
Experientia docet, quo propinquior, vicinior arbor aquis, fonti, aut
rivo plantata conſiſtit, eò arbor illa altior excreſcit, eò magis ſe dilatat.
Chriſtus ESUS à oanne cap. 4. Fons aquarum viventium intitulatur. Spon-
ſus in Canticis cap. 4. Mariam Fontem ſignatum dicit: proximus, viciniſſi-
mus, apud, cum, & penes JESUM & Mariam, has aquas gratiarum, triginta
annis conſiſtit S. Joſephus; proximus dico: quis enim Filio proximior,
quàm Pater? Quis ſponſæ proximior, quam ſponſus & maritus? Paten,
nutritius Chriſti Joſeph. Mi æternus Pater, primaius ſui militudinem, ſuper
incarnatum Verbum, && Filium, libentiſimè condonuvit, ſcribit S. Bernardinus
Senenſis Serm. de S. Joſeph. Verus maritus Mariæ eſt Joſeph, Dei ver-
bo. Noli timere accipere Mariam oonjugem tuam. Matth. . cap. Concludo:
ergo S. Joſeph proximus, viciniſſimus in hâc vitã, aquis gratiarum Eſu &
Mariæ, altiſſimus in honore, in dignitate ſummus, in gloria ſupremus,
Præ

täton
ni tu
l,gun
rtain
n, ni
Stmnie
aurwe
orun

Del
Anr.
c.
e
Gen dn
delcog
onorun
unt Ar
Contetn
EPep
s,
onraz
DANE
Mni
60 AS
Gliinen
nmene,
res: M
lonen e
Chni
ng
aen
atn

—

Deſper

irig et

u Nis

dlt.

Bermatli
Es eſt, in
& Dro⸗
taiſſim,
ali
k ingre.
a.

li: N.

Regnone,
Nteronn,
o. (
mn àlan:
ratis ſeire,

1, A ſ

. N .

i; GN
56in
offlimnen

fonti,an
8 ſe Clkun
tur, Yor.
S, Weitli
Um, tighe

Proxini⸗

tus! Lirß

Bermardhns

Concholn
m Eg
ſu prems 1
0r

Ronoratus, glorioſus.

CONCIO SECUNDA. 149
præ coœteris Sanctis in cœlis excrevit. Zamquam lignum, quod plantatum
ſecæ decurſis aquarum.
CONCEPTUS V.
Crux aridum lignum, in quo Chriſtus IESUS pependit, inter reliquias
Sanctorum eſt honoratiſſimum, digniſſimum, glorioſisſimum: Cauſa eſt
tanti honoris, dignitatis, & gloriæ, quia Chriſtus in eà pependit: & quàm

diu? tribus circiter horis. Si nunc lignum tàm honorificum effectum
eſt, quia in eo Chriſtus tribus horis pependit y omninò digniſſimus, ho-

noratisſimus, glorioſiſſimus eſt S. Joſeph, cum ESUM, quaſi ſibi acclava-
tum, millies brachiis deportavit, cum ESUM, non tribus horis, ſed tri-

ginta annis, fideliſſimus nutritius ſtudiosè tulerit, providè aluerit „ſolli⸗

citè curaverit; meritò in coœlis, S. Joſeph, ſuper omnes Sanckos exaltatus,

CONCEPTUS VI

De ſe fatetur ætertia veritas. Matth. 5. cap. Non veni ſolvere legem, ſed

adimplere. Legem honorandi parentes, non tantùm in veteri lege: Exo-

di 20. cap. DEUS Pater præcepit, ſed & in novàâ lege. Matth. 7. cap. Chri-
ſtus Eſus confirmavit: Honora Patrem & Matrem. Veni, inquit, Chriſtus,
legem adimplere, ergo Joſephum parentem Chriſtus in cœlis honorabit;

Bed quo gradu? juxta merita honorat DFUS Sanctos, eos in certo gradu

honorum, in cœlis conſtituens: Exempli cauſa; altiori gradu conſtituti
ſunt Archangeli, quàm Angeli; ahtiori gradu locati ſunt Apoſtoli, præ
Confeſſoribus; propterea diſparitatem faciendi, inter reliquos Sanckos,
& S. Joſeph quâ parentem, quâ nutritium Chriſti, ſine dubio, in gradu ho-

noris, dignitatis, & gloriæ in cœlis, ſuper Angelos, ſuper Apoſtolos, ſuper

Confeſſores, exceptàâ virgine, ſuper Sanctos collocaverit. Magna quidem
dignitas Angelorum, quia intimi miniſtri DEI: excechit gradum S. Joſeph,
DEUM habet ſubditum, & miniſtrum. Lucæ 2. cap. Et erat ſubditus illis,
Magna dignitas Apoſtolorum: Non dicam vos ſervos, ſed amicos. Lucæ 15.
cap: Aſt S. Joſephum DEUS dicit parentem. Magna dignitas Martyrum 3
quia in corpore pro Chriſto paſſi: S. Joſeph pro Ehriſto Daſſor, in anim,

in mente, parte ſubtiliori; ergo digniſſimus, honoratifſimus, ſuper Mar-

tyres: Magna dignitas Confefſorum 5/ S. Joſeph digniſſimus, qui primus
nomen JES Uconfeſſus eſt. Vocabis nomen ejus JEöIIWM. Matth.. can⸗ Ma-
gna dignitas Virginum: Sequnntur agnum, quocunque ierit. Apocal. 14. cap.

Superat S. Joſeph, digniſſimus eſt inter virgines, non enim ſequitur agnum,

ſed præcedir. Erat ſubditis illi. Lucæ 2. cap. Joſeph ergo ſuper omnes San=

Cos honoratiſſimus, glorioſiſſimus in cæœlo-

1 3 CON-

100 —,— INXN FESTO S. 10 S PHI,
CONCEPTUS VII.

Etiam Barbari fidele ſervitium maximè prœmiarunt ; ſic Aſſverus

Mardochæum, quia & vitæ periculo liberavit, maxim dignitate, & ho-

nore, ac gloria condonavit: Zulit Aman ſtolam, & equum, indutumque Mar-
dochæum, in platea civitatis, & impoſitum equo, præcedebat, & clamabat; hoc ho-
nore condignus eſt, quemcunque voluerit Rexæ honorare. Eſiher 6. cap. Quis poſt
Mariam, Chriſto Eſu fideliora ſervitia præſtitit, quam S. Joſeph? S. Joſeph
Chriſtum fugâ à facie Herodis ſalvavit: S. Joſeph labore manuum ſuarum
nutrivit IESUM, & educavit: tàm fidele ſervitium, quis explicet, quan-

tum Chriſtus Joſepho remuneratus ſit? Zantus exiſtimandus eſt juſtus Joſepp

in gloria, qui talis, & tantus in terris eſt in miſeria inventus, inquit Gerſon
ſerm. de S. Joſeph. quot vigilias ſuſtinuit, quot aſperas vias ambulavit,
quot pericula ſubivit, quos non duros labores confecit, amore JESU ho-
noratiſſimus, glorioſiſſimus eſt S. Joſe h in cœlis. David teſtatur: Gloria
F Porote coronaſti eum Domine, & conſtituiſti eum ſuper opera manuum tuarum.
al. 8.
IEpilogus.] Tàm honoratiſſimum, glorioſiſſimum virum S. Joſeph,
honoremus & nos hodiernâ die, & acclamemus, quod olim Judith ceci-
nêre Cives Bethuliæ. Zu gloria Jeruſalem; tu lætitia Nraæl; tu honorificentia
populi noſtri. Te imploramus, & ſuppliciter invocamus, memento naſtri.
in Regno tuo, & gloriâ; fove parens nos miſeros; paſce nutritie nos pu-
pillos; dirige nos, ac rege, O tutor, orphanos; ſubveni nobis exulibus,
O S. Joſeph! Patrone clementiſſime, & maxime! Amen. .

IN FESTO S. JOSEPHI,
CONCIO TERTIA.

en. Conſtituiſti eum ſuper opera manuum tuarum.
Pſalm. 8.

rbema. Potentisſimus eſt S. Joſeph.
Exordium, J Uam potens apud DEUM ſit S. Joſeph, ſeriptis do-

☛ tiſſimorum virorum adſtruamus: Qui in regiæ fa-

ſunt, & dicere, quibus pauperum neceſſitates ſublevantur.
Scribit Petrus Bleſenſis, Epiſt. I. cap. 102. O quanta
fducia, quanta vis impetrandi? quia dum vir, dum Pater orat uxorem
Patrs. G natum, velut Imperium reputant. Joannes Gerſon in Joſephinàâ.

A.

5 miliaritatis ſacrarium admittuntur, multa facere pos-

menat
mnit
i Mlui⸗
en l
önn
ſgo,n
in
Hr
Cſtorn
esen
ſoelt
hnorto

lon
Dens Ae⸗
ponere
n, a
ttonſuun
ehl
Garet Ni
liniren
in. 5
ſnrnom
fnelt,

Mnn

tnelne
Auwoar

Dore
edhn,
edon
npropri
Unl, inh
, 8
Ml
arn

ſer Pun

ln, 4

Aſyeras
ho.
Oue Na.
bocho.
Qbisolk
8. ſolenn
Twaru

et, Ivan.

1s h
it Gellon
mbulavit,
r: Con
uon tuorn

n ſote
ludith eti⸗
oluriſenti

to Noe.

de Ds
dss exlb⸗

—

fiCr

iin e
1fe N
illeum.
2. 0 ini
orut ili

olhiit

CONCIO TERTIA. 15t
OQuibusdam Wndtis datum eſt, in aliquibus ſpecialibus cauſis præcipué
trocinari, at Sandtiſſimo Joſepho 5 1 e Mecae MT Sg.
cæſum eſt opitulari, & omues ad ſe piè confugientes fovere, & pio affe-
du proſequi. Ita docet S. Thomas Aquinas. Cum Chriſtus habeat cla- 8 Thom
ves Paradiſi, & unam dedit Matri ſuæ, & aliam Patri ſuo Joſeph; qui 4 dinene⸗
autem habet clavem, etiam & ea, quæ continentur ſub clavi: Ita Bern- Bermardinus
ardinus de Buſto, part. 4. ſerm. 12. Omucs creaturæ obediunt Jo- deBuſto.
ſepho, cum ipſe Cbriſtus obediens extiterit Joſepho. Joannes Gerfon, Joannes
in Joſephina. Mortales inter Patronos abud Deum S&. Joſeph ſicacio- Ger
rem, & poſt virginem priſtantiorem arbitror. Ita Iſolanus: Sicut Iſolanus.
Cbriſtus vivens in hoc mundo, voluit ſabditus eſſe Joſeph ,„ita etiam in
cœlis exiſtens, nibil ei pro nobis interpellanti negat, S. Thereſia lib. S. Thereſia
Revelat. cap. 6. Potentiam S. Joſephi divina ope Conceptibus

demonſtro.
· CONCEPTUS I.
LConfirmatio ſeu Deductio.] Cornelius à Lapide aſſerit, ex eo; quòd

Deus Adam poteſtatem dederit, omnibus ereaturis & animalibus nomen

imponere, acquiſiverit Dominum, & Imperium, ſuper omnes mundi cre
turas, & animantia, factus ſit Imperator totius mundi; cum rem ad 1.
citum ſuum vocare, ſignet, rem illam pleno jure ad vocantem Pertinets
S. Joſeph Deus Pater clementiſſimè indulſit, ut Filio ſuo unigenito nomen
daret. Matth. cap. I. Joſeph, noli timere accipere Mariam conjugem tuam, quod
enim in ea natum eſt, de Spiritu &. eſt, pariet autem Filium, & vocabis oms ſus
Jeſum. Si nunc Adam ideò, quia poteſtatem à Deò acquiſi vit aatut
terræ nomine compellare, creaturarum omnium Dominus, & Im Rratt
factus eſt, omnes creaturas ſibi ſubjectas, voluntati ſuæ obedientes habuit;
S. Joſeph in cœlum, ac terram Dominium & Imperium tenet quia cœli
terræque Domino nomen impoſuit, Dei omnmipotentis Filium, nomine

Jeſu vocavit. Vocabis nomen eſus Teſum.

Drocent Juriſtæ: Fructws cedunt ſolo, Arbor & frudtus, ad illum jure
ſpe Rant „in cujus ſolo & fundo fructus erevit, & hoc ſine e um un⸗
ſive Dominus fundi, aut ipſe fruétum ſeminaverit, arborem plantaverit,
in propria perſona, vel alius per errorem, aut data opera laborem & 0
ram, in illo fundo impenderit. Maria vera uxor S. Joſephi, quoad cr-
pus, S. Joſepho ſubjecta eſt, corpus B. V. proprius fundus eſt S. Joſe hè c
S. Pauli aſſerto 1. ad Corinth. c. 7. Mulier ſui corporis poteſtatem zon haße⸗
ſed vir. Fructus ergo, qui in utero Mariæ Virginis, licet ſupernaturali-
ter plantatus eſt, verè in fundo proprio S. Joſephi crevit, jure ad ſoſe
phum, qua fundi, uteri B. Virginis proprietarium ſpectat, & periinet;
S ſic

152 IN FESTO S. JOSEPHI,
ſic Jeſus Dei Filius, proprius fructus eſt, & S. Joſephi, dicit nunc S., Paulus,
ad Rom. cap. S. quod Deus cum Filio Jeſu, etiam omnia nobis donaverit.
Cum illo omnia nolis donavit: Maximè revera donavit omnia cœli terræque,
cum Jeſu S. ſoſeph., qua fundi Domino, & proprietario. Si nunc jJeſus
eſt mare gratiarum, aquis gratiarum abundat, & ſuperfluit, fruétus hic
proprietarius S. Joſeph: Si Jeſu data eſt omnis poteſtas, in cœlo, & in terra,
Matth. 28. cap. Cum fruétu Jeſu, in cœlo, & in terra, omnem poteſta-
tem, cœli terræque Dominium acquiſivit S. Joſeph; ſicut poſt B. Virgi-
nem eſt honoratiſſimus, glorioſiſſimus, ita etiam in cœlo & in terra poten-
tiſſimus. Aureè concludit hunc Conceptum Bernardinus de Buſto part.
4. ſerm. 12. Cum Chriſtus haberet claves Paradiſi unam dedit Matri ſuæg, G
aliam Patri ſuo Joſeph, qui autem habet clavem, babet ea, quæ continentur Jub
clavi: Nempè omnem potentiam ac Dominium. Conſtituiſti eum ſuper ope-

ra manuum tuarum.
CONCEPTIUS III.
Paulus ad Galatas ſcripfit cap. 4. Quanto tempore heæres parvulus eſt,
nihil differt à ſervo. Ergo Jeſus parvulus, & Filius & ſervus eſt Joſephi.
Erat ſubditus iſlis, Lucæ 2. cap. Jura habent: Servus lucratur Domino jus.
O quantas divitias gratiarum lucratus eſt Jeſus, per humillimam Gbe-
dientiam, per ignitam charitatem, per ſummam patientiam, in paſſione,
& cruce: has divitias gratiarum, cui lucratus eſt? omnmum primò Domi-
no ſuo, S. Joſeph: ſequitur inde, S. Joſeph poſt Mariam eſt potentiſſimus,
in cœlum terramque Dominium habet generale: Job. cap. 42. teſtatur:
Non eſt poteſtas, quæ comparetur ei. Meritò ergo S. Joſeph ſibi gratulatur,
quod olim de ſe ajebat phicrates.
Gratulabatur ſibi Iphicrates. Hocmeum eſt Imperium, quo imperio is,
qui imperant omnibus. Rectius hoc dicitS. Joſeph; nam jJeſus fatetur Matth.
28. cap. Data eſt mihi omnis poteſtas, in Cœ, G interra. Huic potentiſſimo
imperat S. Joſeph, qua Pater Filio, qua ſuperior ſuo ſubdito, imperat Jeſu
S. Joſeph: Ergo & imperat omnibus, quæ Jeſu ſunt; Cœlum Jeſiu domus
eſt, ergo coœloimperat oſeph: Angeli Jeſu miniſtri ſunt, Joſeph imperat
Jeſu, ergo & Angelis miniſtris: Univeriæ creaturæ, ſol, luna, ſtellæ, ignis,
aqua, aër, terra, homo, & animantia, Jeſu ſuppellex ſunt, Joſeph imperat
Jeſu, ergo & imperat omni creaturæ. Non eſt poteſtas, quæ comparetur ei.
CONCEPTUS V.
S. Thomas docet part. 3. quæſt. 27. art. ð. Qaantum aliquid appropin-
quat Principio, in aliquo genere, tantò magis participat eſfettum eju. Sic docet
S. Dionyſius Areopagita in cœleſti Hierarch. part. 4. quod Angeli, qui
Proximiores ad thronum Dei adſtant, copioſius à radiis gratiarum diten-
tur:

—
Toas
Scn
meg
Gonn
Qbn
H
ise
Ghrtien
opes
Eigiune
e. A
Almherd
Tmno
ti mde
lis, el
ortsr
b, l
Puntion⸗

Flliumes
Mur e

tumae
tllernrt
lohrele
Kiing. 1.
Fünni i
Plongorn
lefle,
lehite

leſt⸗

Paulus,
tonaverit,
tetreque,
Mune ſeſis
ruckushe
in ten
n potelt.
t . Vg.
enoten.
Budoet
tiiſie, G
inentr ,

n ſiderer⸗

Pnolhrih

Nd

Domino
mam N
inalton
tndDn
Otentihimg
42 klni
l grudun

Atetur
polentlin

inpent ei

el Conn
lchhinhen
1 ſteleiend
Nletcre⸗

lagnl⸗

0Oe

An geli 4 I1
rumd⸗
⸗

tur: Jeſus & Maria, origo ſunt omnis gratiæ & donorum: De Jeſe ſcribit
Thomas part. 3. quæſt. 27. art. I. Jeſus eſt Principium gratiæ, ſecundum qivi-
nitatem authoritativè, ſecundum humanitatem verò inſirumentaliter. De hoc
fonte gratiarum & donorum inquit S. oannes: De plenitudine eius, accipie-
mus omnes, de B. V. Maria ſcribit S. Bernardus ſuper miſſus eſt. Plena eſt
E ſuperplena, de cujus plenitudinis exundantid, reſperſa reviviſcit omnis creatuna.
Quis nunc vicinior, proximior aſſiſtit Jeſu & Mariæ, quàm S. Joieph? Quis
ſæpius Eſum amplexus eſt, Mariam conſolatus eſt, quam S. Joſeph? copio-
ſius ergo omni creatura, Plusquam flores rore, quam gramine imbre, §.Jo-
ſeph fluentis gratiarum, donorum, ſuperfuſus, donatus, ditatus eſt, ple-
nus gratiis, Dominio, ac poteſtate in univerſa.
[Epilogas.] Cum in Ægypto caritas, & indigentia rerum exorta eſſet,
refugium generale erat, ad Vice-Regem Joſephum. Ite ad Joſephum. Ge-
neſ. 41. cap. Nullus eſt ſtatus in hoc mundo, qui non indigeat: Reges
& Imperatores, hoſtkiliter à Barbaris infeſtantur; Ite ad Joſephum, hic à Ty-
ranno Herode ſalvavit jeſum; omnes Reges terræ ſalvare poteſt: Uxo-
rati indigent pace & concordia: Ke ad Joſephum, hic eſt, qui triginta an-

nis, pacificè uxori ſuæ Mariæ cohabitavit, potens pacifixum matrimonium

uxoratis procurare, indigent prolibus: Iead Joſebbhbum; hic eſt felix pa-
rens, qui cum Filio jeſu dotatus eſt, & vos ſteriles dotare valet: Aflli-

gunt fors parentes, Filii immorigeri; Ite ad Joſephum, hic eſt, qui optimum
Filium educavit, in educatione optima prolium vobis aſſiſtet. Anguſti-
antur Matres in partu; Ite ad Joſephum, hic eſt, cui Mater gravida, parien-
tium adjutori confiſa eſt. Soluti, Virginitatis coronam immarceſcibilem

conſervare deſideratis; Ite ad Zegen: hic caſtus Sponſus & Virgo, vo-

bis prælucet. Pauperes, ite ad Joſephum, hic eſt univerſalis pauperum nu-
tritins. Triſtes & afflCti, ite adg Joſephum, hic eſt afflictorum conſolator.
Infirmi, ite ad Joſephum, hic eſt, qui medicinam præparatam, omni lan-
guori curando, Jeſum portat in manibus. Môrientes, ite ad Joſephum,
hic valet, ut in ultima hora, Jeſus & Maria, aſſi tant præſentes. Peccato-
res, ite ad oſephum, hic eſt, qui beſtias, bovem & aſinum dignatus
eſt, & vos curabit ad Dei gratiam perdu-
cere. Amen.

35 *

„

7R

Feſtivale. II IN

4 IN FESTO ANNUNTIATIONIS B. M. V.
IN FESTO ANNUNTIATIONIS

CONCIO PRIMA.
Temm. Awe Maria. Luc. 1I. cap.
Ave Maria, ſeu ſalutationem Angelicam orare

H
devotè, quàm ſit proficuum, utile, & impe-
tratorium. .
Re & Nvita S. Gertrudis legitur, cum hodierna die
Exzordium,

S. Gertrudis, in choro ſalutationem Angeli-
cam, Ave Maria, canere audiviſſet „ in ſpiritu
rapta vidit, quomodo à SS. Trinitate, tres ri⸗
°vi in cor Mariæ defluerent, & iterum adori-
ginem ſuam reverterentur; penes audivit ſibi

infuſæ ſint; à Patre, quod B. V. ſit potentiſſima; à Filio, quod
ſit ſapientiſſima; à Spiritu S. quod ſit clementiſſima 3 vidit pe-
nes S. Gertrudis, quod de his rivis, Maria largiſſimè aquas pro-
fuderit, ſe Ave Maria ſalutantibus :Per quam viſionem, mundo
innoteſcere voluit, quam meritorium, utile, ac proficuum ſit,
Ave Maria, ſalutatione Angelica Mariam honorare. Maria in
Ave ſe honorantes, potentiæ, fapientiæ, clementiæ, ac gratiarum
Fatrer- Aquas liberaliſſimè effundat. Audiamus Patres: Sandtiſſima Tri-
nitas, acd Tlaage mundi Nezntigg , ecn ar nz
ai elicam ſalutationem elegit. P. Ppart. I. cap. 9. Q
4 i ſe rdooα Wrndncn ia obtulit, &toties ſalutaverit, N-
Michael naliter non peribit. Michael Iſolanus „ lib. de Confrater. Roſarii.
Hſolanus. Certè Mariq nos ſalutat beneficio, conſolatione, Rnos eam frequenter
Alutamus oratione; libenter nos ſalutat cum gratia, ſi libenter eam ſalu-
3. Bonaven- tamus cum Ave Maäaria. S. Bonaventura, in ſpec. Virg. cap. 4. Salu-
ura. tate Mariam, ſalutatione Angelica Frequenter guia banc audit libenter.
S. Thomas Thomas Kempenſis, Serm. 2r. O& mirabile, & Iuperadmirabile Ave,
Kempenſis, Cujus frubtu renovantur creaturæ, bomines redimuntur Angeli reparan-
tur; quo damones efugantur, peccatoresliberantur, Angelus gratulatur,

dici, quod his tribus rivis, Mariæ tres gratiæ

Verbumn

lun
hini
Ne,
ſu
AMotum
min
Men

len
s he
Uefin
Mrtnt
Utlebe
Porlan
Wu
meni,:
elege
mucde
Deimslk
Ullinee
nnſcn
tiamn, m
Mher,
hyin.
Cloß. D
Eemnt,
Mhl,No
un
Mrim
Clr
Nunten
0 Min .
Manp,
it n
ll

W.
Dendle
dler ente
cen

R

morate

Kimpe

hocſem
nem Ad
llet, inhirt
itnte, teg⸗
tenmn MWor
8s ulittec⸗
iettes grn
APo, gul
ma; Nid
1e AOus
nem, min
Mofchuun

. Matin

1 gkatiant
ntt inaft
mamanmtt
ca).g
ſalutntfe⸗

Feltet NAhn

emn fteſlini
terenntr.

uittletn.

Snirnbil,
oeliftynn.
u mm
MMum

CONGCIO PRIMA. 155

verbum incarnatur, virgo gravidatur. S. Bonaventura, in ſtimulo S. Bonaven-
divini Amoris part. 3. Cap. 16. & iterum part. 3. cap. 4. O mirum fura.
Ave, quod quadam lleſti dulcedine inebriat cor devotum. Spes de

glorid paradiſi, in corde ipfius, qui devoto animo Ave honorifcaverit

Mariam. Habentibus devotionem ad ſalutationem angelicam, ſignum
eſt ordinationis, & prædeſtinationis magnum ad gloriam. Alano de Alanus de
Rupe, ipſa B. V. revelavit. Ope DEl imploratâ, deſuper Con- Rupe.

ceptus pandam.
CONCEPTUS I.

[Confirmatio ſeu Dedudtio. aAnte oculos Auditorum meorum, duas po-

tentes Reginas ſtatuo, Bethſabeam unam, alteram Eſther. Bethſabea

ante filium ſuum Salomonem comparet, & obſecrat. Petitionem ergo unam
parvulam deprecor à te, ne confundas faciem meam. 3. Regum cap. 2. Petitio
Bethſabeæ non eſt exaudita; Bethſabea triſtis recedit. Eſther Regina, &
ſponſa magni Aſsveri, coram rege & ſponſo ſuo comparet ſupplex, & ad
votum omnia impetrat; hilaris recedit. Etſ dimidiam partem Regni mei

Petieris, impetrabis. Eſther cap. ⁰. Quæ cauſa ſubeſt, quod Eſther tam fa-

cilè Regem Aſsverum mitigaverit, omnia ad nutum impetraverit? Cauſa-
lem indicat Textus. Eſther 17. cap. a autem roſeo colore, vultum perfuſa.
Lierius lib. 5j. Hieroglyph. ſcribit: Poparum olim ſuperſtitio obtinuerat, quod
nihil negare princeps poſſet, ſi petitor oleo roſaceo, Prius idolis è ritu oblato delibu-

tus, ſupplex adeſſet. Koſeus color, roſeus odor in Eſther, commovit ad gra-

tiam, mitigavit Aſsverum. Eſther figura Virginis beatiſſimæ: Ut olim
Eſther, ante faciem Aſsveri, ſic nunc Maria, ante faciem Dei adſtat. Ati-
tit Regina à dextris tuis, Pſal. 44. patrocinatura, ita S. Bonaventura, in ſpe-
culo V. cap. . Mher noſtra heata Maria, tantam gratiam coram rege æterno im-

betravit, quod per hanc non ſolum ipſa ad coronam pervenit, ſed etiam generi hu-
mwano, morti addicto ſubvenit. Roſeo colore vultum perfuſa eſt B. V. Maria,

cùm devotâ ſalutatione Angelicà honoratur, ita Methodius: Coronemus
Mariam roſis, ſalutemus Virginem hanc benedidtam, & dicamus ei, Ave. Roſeus
hic color; Roſeus hic odor Ave, ſalutationis Angelicæ, qu ineffabiliter
Maria decoratur, commovet DEUMad miſericordiam, mitigat ad gratiam.
O mirum Ave, cujus frudtu renovantur creaturæ, bomines redimumtur, Angeli re-
Parantur, ſpes de glorid paradißi, in corde ipſius, qui devoto animo, Ave honora-
erit Mariam. S. Bonaventura. Indicare hoc voluit DEUS primo parenti
noſtro Adæ, Geneſ cap. 2. ð JM
GONCEPTUS II.
Wix Adam peccavit, & gratiam DEl perdidit, adeſt optimus DEUS, in
pParadiſo obambulat, errantem Adam vocat: Adam ubi es? Obſtupeſco

duærentem omniſeium; bPaulus enim ad Hebræos cap 4. ſcribit: Non eſt

ATeatura inviſibilis, in conſpettu Dei, omnia autem nuda aperta ſunt oculis

56 IN FESTO ANNUNTIATIONIS B. V. M.
ejus, nempè Dei: Cur igitur omniſcius DEUS, ſuper Adam inquirit, & quaſi

neſeius petit: Adam, ubi es? Illuminatiſſimus Docétor §S. Auguſtinus præ-

ſentem explicat difficulcatem, cùm dicit: Tò Adam, ubi es? increpantis vox
eſt, non ignorantis, Tom. 3 de Geneſ. ad lit. lib. II. cap. 34. col. 671. S. Am-
broſius conſentit lib. de Paradiſo Tom. 24. cap. 14. Quaß increpans inquit:
Adam, ubi es? ut conſideret, de quâ beatitudine, de qud gratid, miſerè receſſit.

Ilbi es? non in quo loco, quæro, ſed in quo ſtatu? quoò te duxerunt peccata tua?

S. Joannes Chryſoſtomus tom. I. hom. 17. in Geneſ. Ccap. 3. ſcribit Verba
Dei, Adam, ubi es? non increpantis, ſed miſerentis fuiſſe: habet miſericordiæ vim,
cum comitate conjunctam, ſignificat enim, quaſi ita diceret ad illum: Quid fadtum
eſt? in alio ſtatu te reliqui, nunc in nuditate te invenio: Ubi es? unde tibi hoc
accidit? Quis te in tantam adduxit alterationem? quis latro, vel parietum pos-
ſeſſor, ſic ſimul ommnes divitiarum copias auferens, in tantam te inopiam induxit?
vidiſti judicis miſericordiam, manſuetudinem, & tolerantiam Domini? vidiſtis ver-
borum attemperationem, omni ſermone, & cogitatione ſuperiorem? vidiſtis, quo-

modo januas defenſionis aperire velit, ut miſericordiam ſuam declaret. Sed tud

venid, auree Orator! quod illud eſt remedium, quo januæ miſericordiæ

divinæ, denuò Adæ aperientur? quo miſerias iterum evadere licebit? Re-

medium latet in verbis DElI, ad Adam dictis. Adam, ubi es? ab his deme
primas litteras, nempe A, ab Adam, V, ab ubi, & E, ab es; has tres voca-
les compone, & ſonant Ave: Docet ergo DEUS, primum hominem com-
pellando: Adam, ubi es? qui peccavimus, miſeri mortales, iterum & ruinâ
ad veniam, ab irâ ad gratiam pervenire, DEUM, quem peccatis offendi-
mus, mitigare: ſæpius Ave oremus, ſalutatione Evangelicã Mariam invo-
cemus, imploremus, & facilè veniam obtinebimus, miſericordiam impetra-

bimus. Eſt hic Conceptus Joannis Pauli Berlend. ſuper Litanias Laureta-

nas fol. 89. Verba ejus ſic ſonant: Cum Deus proto-parentem noſtrum, in cri-
men infelix prolapſum, ad comparendum, cauſamque ſuam dicendam accerſiſet,
nec alia fuit ad id, verborum, ac ſententiarum formä uſus, qum brevi ild trilogi-
c: Adam, ubi es? quaſi eminus illi dixiſſet, Ave, indeque provocationis ſuæ rige-
rem, ſalutationis virgineæ prætenſione attemperdſſet.

CONCEPIUS III.

Experientia docet, infantes recenter natos plorare. Primam vocem
emiſi plorans. Sap. 7. Cauſam ſubſcribit magnus Auguſtinus tom. y. de Ci-
vit. Dei cap. I5. col. 12,85. Non à riſu, ſed à ſletu orditur hanc lucem, quid
malorum ingreſſa fit, neſciens quodammodò prophetat. S. Antonius 4. part.
Summæ. Tit. I5. cap. 13. F. 3 obſervat, plorantes naſci infantes, häc tamen
d'ſferentiâ, ut maſculi O A, fœmellæ autem O E, plorent, ad illud tritum
Hexametron:
Omnes dicunt E & A, quotquot naſcuntur ab Evd.

Quaſi

—
Cd
ſeint,
Pn l
md ern
lcd ele,
ero⸗
etin
gün
Snxrd
ſein
unnla
tle

Drn
ſenmn
Veien
Ueinntur
CMNte
Enckn
Gnnen
fim m,
Perninn.
iniſn
lylinſn
Eiſcftl
nul i
Fienni)
inun
hytkete
Gin
Utre ⸗
4Da.

Duic
t he
mntgt
en nantne
ſnad,
I 10
1 Din

——
„Agnan
nns Pre⸗
onti vox
1.9. Mn-
ns ingut:
ere feleſie
Ata ta
it: Verba
ordis vin,

uid faſtun

ſde tibi ha⸗

rietum zo⸗

ann inclun,!
ticiſn.

licſſig .
kt. Ked tun
miſericorch
licebit? N.
b his dem
Rtres voc.
Ngenn C0
erorn d tull
cais ollend⸗
Mariamine

Giaminhe.

nias ang.
Oſrnn,
lum mreſt
eviiliiß
tionisſerh⸗

Drimnmn td
onn , El
ueen, ſ
nius ,

5, hie mml
illud tind.

rit. Dirupiſti vincula miea. Pſal. 115. Quo medio diu quæſitam gratiam
U

CONCIO PRIMA. 157
Quaſi Adam & Evam accuſantes, quèd in tantas miſerias hominem po-
ſuerint, plorantes autem, primam vocem emittunt, ſuffragium flagitantes,
quò in hac lachrymarum valle, in miſeriis adjuventur, confortentur, aut
planè eruantur. Quis nominabit illud præpotens ſuffragium? nomino, &
dico eſſe, unicam vocalem, V, quæ inter A & E poſita, ſonat Ave. Ave,
ſalutatione Angelicd, inquit Bonaventura, in Stimulo Amoris. Part. 3. Cap. 16.
Terreſtria lætantur, cœleſtia jucundantur. Sponſus Cant. 2. aſſentitur, & lo-

quitur ad Mariam: Soner voX„ tua in auribus meis, vox tua dulcis. Quæ eſt

illa vox dulcis Mariæ? eſt vox Ave, hæc vox refocillat corda: Ave redire
facit animi vigorem, Ave facit reſurgere ſenſuum exercitia, Ave dulcorat
amara miſeriarum, ſic concludente Divo Bonaventura, ut ſupra. Ave qu-
dam dulcedine inebriat cor devotum, &c.

CONCEPTUS IV.

Divus Thomas in expoſitione ſalutationis Angelicæ. Item Bona-
ventura in ſpeculo lect. 12. Ave ſic disjungunt, A, væ; per Ave omne
væ miſeriarum proſcribitur, unde Eva, retrò ſi legatur, ſonat Ave, per Ave
redimatur, quod per Evam eſt peccatum. Eleganter in hanc materiam
Chryſoſtomus hom., de interdicto Arboris: Evam ſerpens ſeduxit, Maria
Gabrieli conſenſit, ſed ſeduttio Evæ attulit mortem, conſenſus Mariæ, ſæculo pepe-
rit, Salvatorem, reſtauratur per Mariam, quod ber Evam perierat, redditur per Ma-

riam vila, quæ per Evam fuerat interempta. S. Bernardus mellifluè dicit ſu-

per miſſus. Eva ſpina vulnerando, Maria roſa, omnium affedtus mulcendo: Evq

bina, infigens omnibus mortem, Maria roſa, reddens ſalutiferam omnibis ſortems

Eva Miniſra fuit ſedudtionis, Maria propitiationis; illa ſuggeſſt prævaricationem,
bac injecit redemptionem. Præclarè S. Auguſtinus: Eva Mater, œnam intulit
mundo; genitrixæ Domini noſtri, ſalutem attulit mundo: Aubkria peccati Eva; Au-
Rrix meriti Maria: illa occidendo obfuit; iſta vivificando profuit: percuſſit illa;
aſt iſta ſanavit. Conformiter ſcribit Albertus Magnus in cap. I. Lucæ cap. 54.
Virgo beata, Evæ in effettu contraria fuit: Evæ damnavit; Maria ſalvavit:
unde & iſta nomen Evæ mutavit, non voce quidem, ſed re; Nomen Eva ‚in
ſalutare Ave permutatur: per Ave omne væ tollitur, & abſolvitur. Teſtis

eſt David.
CONCEPTUS V.

David graviſſimum crimen adulterii & homicidii commiſit, pœni-

.

tuit deſuper: Lavabo per fingulas nodtes lettum meum; Lachrqmis meis ſtratum

meum rigabo. Pſal. 26. Itein Plal. 101. inquit David: Cinerem tamquàm pa-

tem manducabam; & potum meum cum fletu miſcebam. Super hos pœniten-
tiæ actus, non ſtatim in gratiam David recipitur, remiſſionem peccato-

rum, ocius non impetravit; tandem verò veniam obtinet, gratiam acqui-

Dei

168 IN FESTO ANNUNTIATIONIS B. M. V.

Dei obtinet? dicit in Pſalmo citato: Ego ſervus taus, & Filius anciliæ tuæ.
Ancillam Domini B. V. ſe nominat, dum Ave ab Angelo ei dictum eſt.
Ecce ancilla Domini, fiat mihi ſecundam verbum tuum. Filium ancillæ ſe no-
minando, innuit David, ob filialem amorem, honorem, ſervitium erga
Virginem Mariam, ſe exauditum eſſe, gratiam impetrâſſe, veniam acqui-
ſiviſſe. Quo nunc ſervitiorum, honorum, ac amoris genere, ſe quis di-
lectum, acceptum, & charum Filium Mariæ exhibet? dicit ipſa ſacratiſſi-
ma Virgo. Cant. 2. Oſculetur me oſculo oris ſui. Oſculum omninò ſignum
eſt, intenſi amoris, ac cultus: dicit nunc S. Bernardus ſuper miſſus eſt.
Zoties oſcularis, quoties Ave ſalutdris. Ergo Ave V. B devotè dicendo, ma-
ximè honorat, maximè Virginem amat, optimè Mariæ ſervit, hocque cul-
tu facillimè veniam meretur ſibi, gratiam impetrat ac favorem. Impoſſi-
bile, eſt, hanc devotionem (Ave dicendo) manere in homine, ſine mutatione dex-
teræ ecelſi. Concludit Joannes Andreas cap. I0. unde hortatur Bernar-
dus, ſuper miſſus eſt. Si eſt tibi væ, dic ad Mariam Ave. Et iterum: Non
recedat ab ore, non recedat aà corde, toto vitæ meæ tempore illa ſalutatio Ange-
lica Ave.
Epilogus.] Concludo cum S. Bonaventura in ſpeculo cap. 4. Liben-
ter nos Maria ſalutat cum gratid, N libenter eam ſalutamus cum Ave Maria. Er-
20 ſalutemus eam cum S. Ephrem. ſerm. I. de Laud. V. cap. 13. Ave præ-
ſtantiſſimum univerſi orbis terræ miraculum: Ave terrigenarum omnium obletta-

mentum: Ave paradiſe deliciarum, totiusque amœnitatis, & immortalitatis. Ape

lignum vitæ, gaudium, & voluptas: Ave lilium convallium, fidelium undique ſalus:
Ave portus tranquilliſſime, & a fudtibus, procellisque agitationum liberatrix deſi-
deratiſſima: Ave Filia Dei Patris, Mater Dei Fili, Ave Sponſa Spiritus Sandti,
Ave gaudium totius &S§. YTrinitatis. Amen.

IN FESTO ANNIINTIATIONIS

B. M. V. H

CONCIO SECUNDA.

*. Cratid plena. Luc. I. cap.

rpem. Mariæ prædicatum ſit: Degratiis. Quoniam
gratia omnibus copiosè elargitur.

en he
Eenius
in
in
Mumt
1, e
Cenle!
nubon
1 Olna
Pruntr.
nnosm
Muogum
rd
itnrt
granti

Apilete

umt.

lmnh
Uinian,
lenvi⸗
ſſit j

10Mriz
ſe Vim
Ninbunnk
Menefire
Mnne
inhtor
inlon
ſtitrz
Auſti
6ad

ncile tue,
Rumn en
lle le no.
ſtium eng
Mamn Aq.
ſe use
ſa ſacraiſt.
indſegnun
1 miſlus e.
lcendo, tn.
hocquecl.
n. MMl.
lutationete,
1tor Hem.
iterunn Nu
tatio 4

10,4. M
Matin H.
e Pr!

Minnn Oblige

ttoltatie ℳ
nhine
Wnmirt
rii

N

Qorin

CONCIO SECUND A. 159

Um Mardochæus Judæus, pulchram Eſther in ſum. Fordium,
Z ma gratia, apud Regem Aſsverum, intelligeret, con-
fidenter. In domo Regis, præ cunttis Judæis es, quis no-
vit, utrum idcircò ad Regnum veneris, ut in tali tempo-
F**AA Te paraveris. Eſther. cap. 4. Idem de B. V. diceré li-
cet: In domo Regis præ cunctis es, gratia plena. Audiatur Lau- 3. Lauren-
rentius Juſtinianus lib. de Laud. Wullus mortalium, quamvis donorum tius Juſti-
leſtium numeroſitate ſit præditus, Virgini valet coæquari: Patriarcha. Manus.
rum utique, Prophetarum, Apoſtoiorum, Mart)rum, omniumque Sandto-
Tum merita, B. Maria tranſcendit. Hinc S. Epiphanius lib. de Laud. S. Epipha-
B. V. ſolo Deo excepto, cunctis ſuperior exiſtit B. Virgo. Et Andreas nius.,
Cretenſis Tract. de aſſumpt. Solo Deo excepto, omnibus es altior. Et Caees⸗
divus Bonaventura, ſuper illud: Omnia flumina intrant in ma- S Bonaven-
re. Omnes gratiæ quorumque Sanctorum & Angelorum in B. Virgine re- tura.
Periuntur. Sed non tam ſibi gratia plena, quàm ut gratias fuas,
in nos miſeros diſtribuat. Audiamus Bernardum, ſuper ſignum S. Bernar.
magnum: Ommnibus omnia facta eſt, Sapientibus && infipientibus copio- dus.
MWima oharitate debitricem ſe fecit, omnibus miſericordiæ ſinum ape-
ruit, ut de plenitudine ipſius accipiant univerſi, captivus redemptionem,
æger curationem, triſtis conſolationem, Peccator veniam, juſtus gratiam,
Angelus lætitiam. Aurea ſunt verba S. Hieronymi Serm. de af- S. Hierony-
ſumpt. Dei genitrix verè ſalutatur ab Angelo, gratia plena, per quam mus.
largo opiritus Sancti imbre, ſuperfuſa eſt omnis creltura: hæc edit &œlis
gratiam, terris Deum, Pacemque refudit, fidem gentibus, finem vitiis,
ordinem vitæ, ac moribus diſciplinam: tam in c&o, quàm in terra, ejus
plenitudo ſuper omnem creaturam, de cujus plenitudine omnis natura vi-
reſcit. Maria, inquit Petrus Chryſologus ſerm. I40. dedit bpacem Fetrus
berris, C&lis gloriam, ſalutem Pperditis, vitam mortuis. Beatiſſima Vir- Chryſolo.

Patres,

H go0 Maria, ſcribit Guilielmus in cap. 4. Cant. continet ſibi abgyſſos vi- Bus

tæ, &immortalium gaudiorum, ſed non ita comtinet hbi, ut non effundat elmun.

alüs: effundit Angelis, & hominibus; Angelis torrentem voluptatis, ho-

minibus in hac peregrinatione, torrentem Jandtitatis, & ſanitatis, fio ta-

men efundit, ut non minus contineat. Certè gratia Maria „ inquit
S. Bonaventura in ſpec. non ſolum fuit utiliſſimid ſibi ipſi, ſed etiam no-
bis, im toti bumano generi. Achuvas Maria! Verba funt doctis-
fimi Idiotæ, in Contempl. B. V. cap. 6. Num. 3. in hac vita præ- Idiota,

Venti tàm bonos, quàm malos; bonos in gratia conſervando, malos,
ad miſericordiam reducendo. Divino auxilio deſuper Conceptus

dabo.

CON-

I60o IN FESTO ANNUNTIATIONIS B. V. M.

CONCEPTIUS I.
[Confermatio ſeu Deduttio.] Liber Geneſis cap. 2. narrat, paradiſum
Deum creaſſe, inque eo fuiſſe fluvium, qui totum irrigabat. Et fluvius
egrediebatur de loco voluptatis, ad irrigandum paradiſum. Mariam intitulat
S. Bernardus in deprecatione ad B. V. Paradiſum. Vereé paradiſus tu es Dei.
quia lignum vitæ mundo protuliſti, de quo, qui manducaverit, vivet in æteruum.
Et fluvium paradiſi, B. V. Mariam nominat Cardinalis Pazmany Con-
cione de immaculata Concept. O dulcisaquæ dultus, canalis, & fluvius hene-
dictionum! cur fluvium: fluvius à fluendo dicitur, quia aquæ indeſinenter
in fluvio fluunt, & refluunt; & ideò fluvius paradiſi eſt Maria, quo-
niam aquæ gratiarum, indeſinente- & fluvio, fonte, & rivo Maria, nobis
fluunt, & refluunt: ita Patres: O quanta mundo contuliſti, quæ tam ſalubris
aquæ dutctus eſſe meruiſti. Bernardus, ut ſuprà, Meritò dici poteſt gratia plena,
à qua omnes gratiæ manant in Eccleſiam militantem; Fgurata in fonte ilo, de quo
Geneſ. 2. qui de terra aſcendens, irrigabat univerſam ſuper faciem terræ. Ita S.
Bernardinus Senenſis Serm. de Annuntiat. B. V. art. I. Cap. 2. convenien-
ter Pſalmo : Fluminis impetus lætificat civitatem Dei. Et Eſaiæ cap. 18. Fons

—

aquarum, cujus non deficient aquæ, Per Mariam, Auaſi canalem quendam, divi-

na gratia, ad univerſitatem humani generis redundavit. KRichardus à S. Lau-
rentio de Laud. B V. lib. I. cap. 4. Flumini ingenioſus Symboliſta, hoc
Symbolum inſcripſit: Quò plenius, utilius magis. Sic experimur, quò ma-
jor eſt Danubius, ed utilior ad navigandum, ed citius, velocius, & ſecu-
rius navigantes, ad exoptatum portum decurrunt: eò copioſius ne-
ceſſaria vitæ advehuntur, ad commune beneficium, & ſolatium inhabi-
tantium. Virginem beatiſſimam, Mumen Dei, repletum aquis grutiarum, fla-
men multiftuum gratiarum. Richardus à S. Laurentio lib. 9. pag. §16. intitu-
lat. Subſcribo ergo Symbolum: Què plenius, utilius mapts: pleniſſima
eſt aquis gratiarum B. V. gratia plena: utiliſſima nobis; ut Maſenius canit
Pag. 137.
Credimus, en plenis Eirgo benè convenit undi,

Non mergit, placide provehit illaratim.

CONCEPIUS II.
Gratioſiſſimum nomen Mariæ interpretatur Dionyſius Carthuſianus
lib. 3. de Laud. V. cap. 6. quòd Mare ſignificet; ex hac cauſali, omnia enim
flumina intrant & fluunt in mare, ſic omnes gratiæ confluxerunt in Ma-
riam. Audiamus S. Antonium Part. 4. Lit. 15 cap 4. J. 2. Congregalis igi-
tur omnibus gratiis, in unum locum, ſcilicet in animam Virginis, appellavit eam
Mariam, quaſi mare gratiarum, omnia enim ſlumina intrant in mare, id eſt,
omnes gratiæ in Mariam, copioſius deſcribit S. Bonaventura in ſpec. leét 3.
Maria dicitur mare, propter affuentiam & copiam gratiarum, unde ſcriptum eſt in
G Eccle-

unm n

un
Mo
Aufn

n;

(incben

Uati N
Cnfſin
Micn
tkrdl
in6.
Hanpos
Knclt,
Gonmnbe
Anug
Dermardt
Iit it
Uninetx
Uirbern
lire
te
inn

Kor
Curſeuti
nnehe
enns

Io

amapp
Gaunn
Unag
g
nn
Nrnz,
61
CN.
Uer, An
Peſti

—.—

Netacilun
Etuvin
n intnhet
Stu &Dii,
in Lterun.
many Cn⸗

funiu beye

Indeſinentel

ſtia, Juo.
lana, nobi

ttan Nld

gotiuple,
elo, e
tefre. Iud
2 Conenſe,
C4). 18. M
Nenlim, in⸗
lusi 5 La
boliha,
u, (d
Neils, Al
cohioſll 8
tium imm
Mutinnn,/
. 916. unt
. Pleni
lalenius 4

Cumhuimd
Omnnienn
erunt i 1
roregeti
Me/ 4,
1ſyee⸗

trirug
h

CONCIO SEGCUNDA. 167

Eocleſiaſte: Omnia flumina intrant in mare: fumina ſunt charismata Spiritus S.

unde Joannes dicit: Qui credit in me, ſicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus
Rluent qquæ vivæ, hoc dutem dixit de ſpiritu, quem accepturi erant crellentes: omnia
ergo flumina intrant in mare, dum omnia charismata Sandtorum intrant in Ma-

fiam; Rumen enim gratiæ &8. Angelorum intrat in Mariam, & fumen gratiæ Pa-

triarcharum, & Prophetarum, intrat in Mariam, & flumen gratiæ Apoſtolorum in-
trat in Mariam, & fumen gratiæ martgrum intrat in Mariam, && fiumen gratiz
Confeſſorum intrat in Mariam, flumen gratiæ Virginum intrat in Mariam, omnia
NRumina intrant in mare, id eſt, omnes gratiæ intrant in Mariam, gratia plenam.
Mari aquis redundanti Symbolum hoc ſubſcribit Academicus: Et ſibi, &&
omnibus dat, dum redundant. Quò altius eſt mare, quò magis redundat
aquis, eò magis per occultos terræ meatus, & canales, in omnes regiones.
in campos, & prata, in agros & ſylvas, & in montes, & valles, aquas ſuas
effundit, ipſum tamen mare, aquis adhuc abundat. Sic mare Maria, & ſibi,
omnibus, plenam eſt aquis gratiarum; dat; dum redundat; gratia plena,
aquas gratiarum, in nos miſeros, indigentes, copiosè profundit; audite
Bernardinum Senenſem, & Richardum à S. Laurentio, ac S. Anſelmum: hic
Orat. I. ita ad Mariam perorat: O œmina plena & ſuper plena, de cujus plenitu-
dinis redundantia, reſperſa fic reviviſcit omnis creatura. Non timeo Dcek „ in-
quit Bernardinus Senenſis Serm. GX. in Fer. 4. poſt Paſcha art. I. cap. 8.
uod in omnium gratiarum eſfuxu, quandam jurisdidtionem babuerit hæc virgo, de

cuſus utero, quaſi de quodam divinitatis oceano, rivi, & fuumina emanant, omnium

gratiarum. Richardus lib. I. cap. 4. perorat. Beneditcta &, gratia plena, & in

tantum plena, ut ex tuo redundante, totus hauriat mundus,

. CONCEPTUS III.
Sponſus inquit de B. V. Maria Cant. 7. Oculi tui, ſicut Piſcinæ in Heſebon.
Cur ſicut in Heſebon? an non etiam oculi Mariæ, ſicut piſcina in Bethſai-
da? de hac Joannes cap. 15. Movebatur aqua, & ſanabatur unus. Cui em-
blematis loco, ingenioſus Academicus ſubſcribit: Zurbata ſalutem. Sic
B. V. ab Angelo ſalutata, referente S. Luca cap. I. Zurbata eſt. In quem
locum appoſite Richardus à S. Laurentio lib. 9. de Laud. B. V. Maria eſt pi-
ſeinaprobatica Joannis, in quam Angelus Domini, ſecundum tempus deſcendebat,
& movebaturaqua, && ſanabatur unus; tempore enim incarnationis, deſcendit An-
gelus magni, Conſilii in Mariam, mota eſt aqua, quando ad no vam revelationem
turbata eſt Maria, && ſanatus eſt unm, id eſt, quotquot crediderunt, in Deum tri-
num & unum. Reciè ergo, & piſcina in Bethſaida, & probatica, dici poteſt
Maria; aſt ponſus Chriſtus, in canticis, Mariam, non piſcinæ in Bethſai-
da, ſed piſcinæ in Heſebon comparat: Oculi tui, ſicut piſcina in Heſebon.
Cant. 7. Cur piſcinæ in Heſebon: Piſcina in Heſebon movebatur ſem-
per, & non uni, ſed omnibus, aquas ſuas ſalubres propinabat, omnes ſana-
Feſtivale. X⸗ bat,

162 IN FESTO ANNUNTIATIONIS B. V. M.

pat, unde dicta eſt piſcina in Heſebon: In porta Filiæ multitudinis, Cant. 7.
Piſcinæ ergo in Heſebon comparatur B. V. Maria, ut quæ non erga unum,
ſed erga omnes homines commovetur, congregationes aquarum, gratia-
rum inquam, non uni, ſed omnibus ſe invocantibus propinat, elargitur:
rofundit, omnes ſanat, omnibus medetur. Ita Conceptum coneludit
S. Joannes Damaſcenus. Orat. I. de Nat. B. M. V. Ma enim eſt, afferens uni-
verſo orbi medicinam; eſt, fons, qui omnem naturam morbo laborantem in ſanita-

tem reſtituit.
CONCEPTUS IV.
Joannes Apocal. 12. cap. deſcribit B. V. Signum magnum apparuit in
cœlo, mmlier amitta ſole, luna ſub pedibus ejus, G in capite ejus corona ſtellarum
Jquodecim. Angeli quoque mirantes inquiunt. Cant. 6. Quæ eſt iſta, quæ pro=
reditur, quaſi durora conſurgens, pulchra ut luna, electa ut ſol. Quæſtio eſt,
cur Mar am oannes & Angeli, emnibus cœli luminaribus, ſole, luna, ſtel-
lis adornatam, veſtitam, dotatam deſcribant. Quæſtio hæc, ex libri Gene-
fis cap. I. ſolvitur: hie narrat Textus; Tenebræ erant ſuper faciem abſſt.
Has tenebras difſipare, & terram illuminare, placuit Deo ceœli, luminaria,
folem, lunam, ftellas creare, & hac providentia ordinare, ut ſi unum occi⸗
dat, alterum oriatur, ſicque indeſinenter de ſuo lumine, mundo aliquid
tribuant, elargiantur: Sic ſummo mane progreditur aurora;, ſubſequitur

fol radians; Sol dum occidit, ſplendet luna, hac obtenebrata, fulgent ſtellæ,

progreditur iterum aurora, ficque indeſinenter, hæc pulchra ceœli lumi-
naria, de luce ſua, pauperi & inopi terræ, aliquid donant, elargiuntur:
& hac de cauſa Joannes omnibus cœli luminaribus, auroræ, ſoli, lunæ,
Rtellis, radiantem, deſcribit, & Angeli comparant B. V. Mariam, ad indi-
candum, Mariam luce gratiarum, qua plena eſt: Gratia plena: Nobis gra-
tia inopibus, ac indigentibus hominibus, omni tempore, in omni loco, &
occaſione, manè & veſperè, diu noctuque, elargiri, ac diſtribuere, ita ſa-
Iutat B. V. Chryſippus Orat. de laud. Ave fons lucis, omnem hominem illumi-
nantis. Symbolum, luminaribus cœli, ſole, luna, & ſtellis radianti Virgi-
ni, ſubſeribit Academicus: Acceptum communicat orbi: nempè ſicut ſol, lu-
na, ſtellæ de ſua luce, ſic B. V. de ſua gratia, toti orbi, omni homini parti=
zur. Maſenius ſubſcribit Verſu:
Virgo piis animi, triſtis qua Onthia mundo eſt,
Omnia donat, oöopum nil habet inde minns.
CONCEPTUS V.
Archangelus Gabriel ad Mariam ait: Luc. T. cap. Inveniſti enim gra-
tiam apud Deum. Invenire, eſt rem perditam iterum recuperare, iterum
acquirere; Sic Lucæ I5. cap. Congratulamini mibi, quia inveni ovem, quam
perdideram. Item, ut de aliquo dici pofſſit, ſi rem inveniſſe, rem illam
debuit

—
ute
DDer
llit,
et
ſm.
lon,
DN
Aun
eman
Althe
n
n, in

Nr
hrity.
hlttn
nce
Pruu

derm
Alhins
Eeluc.

li⸗
kotſun
oums,

Nn
Gnünmn

—

N

Nn

Mn

—
„Cant. 7.
a unum,
I, Pati⸗
celargtut,
h concjudtt
aferens in.
en iß ſantt

1 Cpperutti
fona ſtelonn

ia, guen .

Qlloot,
e, na, N.
ey Ubnien.
, ſuten e
EI,Humioa
iunumon
Hundo aligu
, Phlegditi
,falgent eh⸗
n cGli
t, ehugiumm
iim, 4
1: Mobis
omniloco,
bnele, iu

omminenin?

ſadinbtiſi
ſicut ſol,

hominid

erare, Nel⸗
i0e 4
le, em
² Eadi

CONCIO SECUNDA. 16

debuit quærere, juxta Chriſti verba Lucæ T1. cap. Quærite, invenietis.
Ad Mariam dicit Archangelus, Iuveniſti enim gratiam apud Deum. Si in-
venit, ergo quæſivit gratiam; pro ſe quærere, opus non habuit, ipſa enim
eſt gratiã plena; pro quo ergo gratiam quæſivit? utique pro illo, qui gra-
tiam Dei perdidit, nempe pro univerſo humano genere; ita doctiffimus
Idiota, de Contemplat. de B. V. cap. 6. Num. I. & 2. Inveniſti gratiam apud
DEIIM, 6 dulciſſima Virgo Maria! hanc autem, non tantuùm propter te habuiſti,
ſed etiam propter nos, ut multipliciter nos adiuvares. Theologi docent, rem
alienam inventam, proprietario reſtituendam eſſe; gratiam, quam per-
didit homo, invenit Maria: Si invenit, ergo reſtituit nobis. Eleganter
Hugo Cardinalis, ſuper cap. 1. Lucæ: Currant ergo peccatores, ad Vir-
ginem Mariam, qui gratiem amiſerunt peccando, S eam invenient apud
gam, illam ſalutando, & ſecurè dicant: Redde nobis rem noſtram, quam iu-

veniſti.
Non ſufficiebat dicere, Archangelo Gabrieli: Ave gratia plena, addit:
Spiritus S. ſuperveniet in te. Lucæ I. cap. Si jam gratiâ plena eſt, quid

8. Spiritus, dator gratiarum, faciet ſuper Mariam? S. Bernardus reſpondet

Serm. de Nat. B. M V. &. Spiritus venit fuper Mariam, Virgini non ſufficiebat
propria plenitudo, petit fupereffuentiam, ad ſalutem univerſorum; nempè, ut
Serm. in ſignum magnum loquitur. At de plenitudine accipiant univerſi,
captivus redemptionem, S.ο. ut ſupra.
I[HEpilogus.] Hortor ergo cum Richardo à S. Laurentio lib. I. cap. 4.
de laud. Si igitur, 6 fdelis anima, gratia tibi defuerit, ad ipſam plenitudinem
gratiæ, Mariam inquam, confuge. Chriſtus moriens caput ſuum inclinat
eorſum, verſus Mariam; cauſam inſinuat Hugo Cardinalis in cap. 19.
Joannis, nempè Chriſtus nutu capitis indicare vult, quod ore non am-
plius poteſt eloqui: Per Mariam petite gratiam, quia ipſa eſt theſauraria
gratiarum.

IN FESTO ANNHINTIATIONIS.
E M. v.
CONCIO TERTIA.
Tenm. Aue. Lucæ I. cap. RWKl
Them. Ave: disjunctivè ſi legatur ſonat, A Væ; omne
væ miſeriarum, à nobis E. V. Maria repelir.
2 n

164 IN FESTO ANNUNTIATIONIS B. V. M.

On ſine myſterio, Archangelus B. V. Mariam gratio-
ſo hoc verbo Ave, ſalutat: Si enim Ave retrò lega-
B) tur ſonat, Eva; Eva infelix Mater eſt, quæ væ mi-
Nſeriarum, in mundum invexit; Maria felix Mater,
Larres. Nquæ omne væ, à nobis avertit. Hæc Maria inquam,
primæ Matris damna reſolvit, hæc perdito homini, vedemptionem addu-
8. Auguſti- git. Perorat S. Anguftinus Serm. 33. de Sanctis. Reſtauratur per
nu. Mariam, vita, quæ per Evam fuerat interempta, quod per Evam peri-
§. Chryſo- erqt, redditur per Mariam. Seribit S. Chryſoſtomus hom. de in-
Penr. terdiéto arboris. Audiamus Bernardum: Eva ſpina fuit, Maria
dur, roſa extitit: Eva ſpina, vulnerando, Maria roſa, omnium affedtus mul-
cendo; Eva ſpina, infigens omnibus mortem, Maria roſa, reddens omni-
bus ſalutiferam ſortem. Et iterum: Crudelis nimis Eva, per quam
ſerpens antiquus peſtiferum, etiam ipſi viro, virus infudit; ſed ſidelis
Maria, quæ ſalutis antidotum, & viris & mulieribus propinavit: Ma
miniſtra fuit ſenuttionis, hæc propitiationis, illa ſuggeſſit prævaricatio-
Albertus nem, haæc injecit redemptionem. Audiamus Albertum Magnum in
Magnus. Cap. I. Lucæ. Miſſus eſt ”4. Virgo beata, Evæ in effettu contraria fuit;
Eva enim damnavit, Maria ſalvavit, unde & iſta nomen Evæ mutavit,
non voce quidem, ſed re; illa quidem omnes generavit in mundum, iſta
in cœlum; illa Mater carnalie, iſta Mater miſericordiæ; illa princi-
pium mortalitatis, iſta principium vilæ ; illa nos tranſire fecit, de
gratid ad culpam, iſta de culpd ad gratiam Plenitudinem gratiæ, po-
Juit Deus in Maria, ſciamus, ſi quid épei in nobis eſt, de Marid pro-
fuat. Inquit S. Bernardus Serm. 3, in Nativ. virg. Zu e Mater mi-

Exordium.

ſericordiæ, quia nemo in hoc mundo tàm miſer, cui non miſericordiam

& Bonaven- Oſtendis, ſcribit S. Bonaventura in Stimulo Amoris tom. 3. cap. 19.
aura. In quacunque neceſſitate quis fuerit, ſi invocaverit beatam virginem, li-
berabitur. S. Brigitta lib. Revelat. cap. 31. implorato Dei auxilio,
deſuper dabo Conceptus.
CONCEPTUS k.
[Confirmatio ſeu Dedutlio.] S. Virginem, Archangelus Gabriel Mariam
compellat. Et nomen Virginis Maria. Maria, quaſi mare: Cauſam dixi con-
cione præcedenti, Conceptu ſecundo; Mare inter alias qualitates, & hac
prærogativâ gaudet, naves, quæ horrida tempeſtate, in neſcio, quale re-
motum, ac diſſitum exilium ejectæ ſunt, iterum molli viãâ reducit ad pla-
cidum portum, ad exoptatum littus, & Patriam; exinde ingenioſus Aca-
demicus Mari hoc Symbolum applicat: Errantes reducit, diſſociata ſociat,
disperſa congregat. Erravit humanum genus, à viâ veritatis, unde ab hor-
ridâ tempeitate Iræ Dei, in longè diſſitum exilium dejectum eſt, usque
modò

Mu
eels
Sen.
fmafft

Po
l bie
Kaen
itenentn
tes nore
Clls, Et
ns, )
Plrbis
i
Eupnelix
inhen

I

lrt:.

lenn
rnen
un e
unr etk

Pne
Pnnt
Mninne
n
Remi

Uingiee

—
m gratio.
rettd legr⸗
Juæ ve mi.

elix Men.
rla incen.

tionem adde.

Nounct gn

oan dei
hom Gin.
fuit, Mri
1felhnl.
Pelden mni.
, her iin
ſt; d i
Opinavit:
reuurtnt.
n Mapnunnt
ummmniu fin

1EVe üt,H

1tundunn,
ie; Aa i.

unfre ke,q 4

nenn t,r
de Mnife
ues Mur.

7 niericlllu

tomn 30, C
n vitginen
1o Del aunde

Gbrie Nin
blam cie⸗
Ijtates Ati
eſeio ulet⸗
elucitlſt
enioſis
oir ſt
Undeab.

eſt . ugu

latitudinem, ſublimitatem & profundum, quis Aueat inveſtigare? nam longitudo

H CONCIO TERTIA. 16

modò gemens degit, in hac lachrymarum valle: Per peccata, & ſcelera,
à Deo ſe homo diſſociat, exul eſt gratiæ: B. V. Maria mare eſt, quæ ſuâ
ope & patrocinio, errantes peccatores ſuaviter reducit; à gratid Dei ex-
ules, diſſociatos iterum gratiæ ſociat, & conjungit. Audiamus S. Bern-
ardum Serm. I. ſuper Salve Regina. Virgo Maria, divinz Pietatis aboyſſum, cui
vult, & quandovult, & quomodo vult, creditur aperire, ut quivis enormis beccator,
non pereat, cui Sanda Sanctorum, patrocinii ſui ſuffragia præſtat. Et aliud be-
neficium humano generi mare exhibet, nempe omnis generis herbas, &
germina, etiam in profundo abyſſi radicatas, fovet, & conſervat; iterum
Academicus, eleganti lemmate exprimit: Germinans de Profundo: Ita ſanè
Maria Virgo, humanas mentes, ceu totidem plantulas, inter calamitatum
procellas tuetur, atque ſingulari ſtudio fovet, ut adeò à §. Bonaventura
Opuſcul. 25˙. veriſſimè cognominetur: Zutiſſimum affittorum omnium refu-
gium, & à B. Alberto Magno; ſuper miſſus eit. Quies laborantium, & ſola-

tium affidtorum.
CONCEPTUS II.
Sponſus in Canticis de Maria Virgine inquit: Collum taum, ſicut moni-
lia. Gregorius Nyſſenus legit: Collumtuum, ſicut portus. Portus Maria re-
tè dicitur, ita Ephrem Syrus, Serm. de Laud. Virg. Zu noſter es Pontm, Virgo
intemerata!, Sed cur littori, & portui, Maria Virgo aſſimilatur? Navigan-
tes noverint, quid ſit portus, nempè in tempeſtatibus, & periculis, unica
ſalus, refugium, & protectio: unde Bernardinus noſter, littori, & portui
maris, hoc inſcribit Sdmbolum: Hic optata quies. Sic B. V. Maria, in tem-
peſtat bus, & periculis hujus amari maris miſeriarum, optata quies eſt,
væ afflictionum milſericorditer avertens, in ſecuritatem gratiæ 1 E I, &
reconciliationis nos conſtituens: Sic perorat S. Amadæus hom. 8, de Laud.
Virg. Maria quippe, præſentis ſæculi navigantes, ſeque plena file inyocantes,
ab impetu procellæ, & ventorum rabie erult „ eos que ad littus Teliciſſimæ Patriæ

Pperducit.
CONCEPTUS III.
Iterum Sponſus Mariam Virginem deprædicat. Cant. 7. Venter tuus,
ſer er† ⁹⁷uss ritici, vallatus liliss. Cur tritico comparatur? Cur liliis val-
tam aſſerit; Ad utrumque reſpondeo: Triticum communiſſima vitæ hu-
manæ eit ſuſtentatio, & conſervatio; ſic B. V. Maria, vitæ Tpiritualis, nem-
pè gratiæ Dei, univerſalis eſt conſervatrix: Acas emicus Symbologicè ex-
primit: Satiat univerſos: concludit S. Epiphanius Orat. de Laud. Deiparæ:
Maria menſa ſidei intellettualis eſt, panem vitæ, mundo ſuphpeditans. Buleon.
Hym. p 133. ait: Maria menſa eſt, Portans copiam propitiationum. Mellifluè
Bernardus ſerm. 4. de affumpt. Miſericordiæ tuæ, benedica longitudinem &

jus,

166 IN FESTO ANNUNT. B. V. M. CONCIO TERIIA.

ejus, usque in diem noviſſimum, invocantibus eum, ſubvenit univerſis: Latitudo
ejus, replet orbem terrarum, ut tud quoque miſericordid, plena ſit ommnis terra: Sic
E&& ſublimitas ejus, civitatis ſupernæ invenit reſtaurationem: Et profundum eius,
ſedentibzs in tenebris, & in umbra mortis, obtinuit redemptionem. Audivimus
nunc, cur ſponſus B. V. Mariam, acervum tritici dixerit: nunc cur valla-
tum lilüs? Lilium invertatur, anchoram figurat, anchora navim, ne in-
tereat, firmat: Job vitam hominis, navi comparat; ut vita animæ, repen-
tinè non interat, Maria firmat. Audiamus deſuper Buteum, in Florile-
gio: Maria ſtabilis anchora iis, qui tempeſtate jactantur, praſidium vexatorunm,
ſes deſolatorum. Eruditè canit in hanc materiam P. Maſenius:
Corpore mens ægro, dubio ratis «quore nutat,

Firmat Virgo animos, anchora ſixa ratet.

CONCEPTUS IV.

S. Mater Eccleſia, Mariam honorat titulo: Zurris eburnea; didicit ex
Canticis cap. 7. Collum tuum, ſicut turris eburnen. Cur eburneum vocat?
inter diverſas qualitates, quibus ebur ditatum candet, placet Doctrina
Philippi Abbatis, in cap. 7. Cant. ita ſcribentis: Ebur- tàùm admirabilis virtu-
tis eſt, ut ſi pannis lineus, ſuper ipſum ebur mittatur, & ipſi panno lineo, Carbo vi-
vus deſuper imponatur, ſua virtute ebur pannum, qui illi adhæret, illæſum cuſto-
dit. Deſuper concludit Author: Ita B. Virgo peccatorum protegit, ne à
carbone iræ deſuper concremari poſſit; voluit ergo Spiritum 8. verbis
citatis: Collum tuum, ſicut turris eburnea, nobis innuere, potentem poten-
tiſſimæ cœlorum Reginæ curam, & protectionem, in omnes homines;
quod nimirùm ab æſtu indignationis divinæ, eos illæſos conſervet, & in-
tactos, præſervetque etiam incolumes, ab ignis infernalis incendio, affir⸗
mante Methodio, ſerm. de laud. B. V. Quid de te dicam, 6 Benedicta! ignoro,
nam ab inferis peccatores eruens, oſtendis, per tua merita, in inferno dari re-
demptionem: baæc ſunt arcana, quæ nec mens, nec ratio valet percipere. Verba
Methodii, Nicephorus de Laud. B. V. ſubſcribit: Maria iram de cœllo depellit,
E de Dei juſtitia, obſeſſos ex inferis eripit. Ave, quod dicitur Mariæ, omne

Væ, à nobis depellit.
CONCEPTUS V.

Exodi cap. 12. legitur, Angelum percutientem, non potuiſſe nocere
is, quorum ſuperliminaria domorum, ſanguine Agni Paſchalis, tincta
erant; Agnus Paſchalis Eſus eſt, poſtis hoc Agno ſignatus, uterus eſt bea-
tæ Virginis; in Mariæ corpore, accepit IEſus carnem, & ſanguinem; in
Mariæ corpore accepit Eſus vitam, & animam, corpus ergo, & uterus
Beatæ Virginis, Agno JEſu notatus, poſtis eſt, & æternum memoriale: Si
ergo Judæis profuit, ubi ſignum, etiam guttæ unius, Agni occiſi patebat;
quantò

—
on
te
zmonn
ceith,
Neilar
ſonle
ſeyen⸗

⸗
M.

bbunte
1 ſemo
Cunmte
V
a
mſn

AX.

—

8: Latitudh
iitetra⸗ G
fundum eie,
Audivim
1c cur vl,.
Wwim, dein
imæ, tee
1, in Florl.

n Yerig

4

neus Cldete
Utneutn fd
lacet Dolin
Mmirabilt une
uroanlo!
,eſun
totepit,
“ Nein
tenten zuen
nnes honin
pſernet, 1
n 0 endio, 1
MMelidta 3
infenno
rhere. ie
1el
r Matie

alchils: d
nenkeſi
ſinguinenit
memored
occli in

— 8:f NINE 167
quantò magis proderit nobis, clementia Matris noſtræ, Virginis Mariæ,
ſignati poſtis, non una gutta, ſed integro Agno, non Agno oceiſo, ſed in
zternum vivo; Maria ergo, arcet percutientem Angelum „ ut nos juxta
demerita, vindex Dei Angelus, non pereutiat, ſed propter magna Matris

merita, nobis ſuaviter tutelaris cuſtos præluceat, avertit Maria à nobis
væz, mille digniſſima Ave.

LEpilogus.] Urt ergo B. V. Maria, omne væ temporalis miſeriæ, & æter-
næ pœRæ, à nobis avertat, clementiffimam cœli Reginam, cum S. Baſilio,
de Incarnato Verbo, imploremus. O Mater, & Sandta Virgo! aſpice nos de
c&oο, oculo propitio, & nunc quidem edue nos binc, cum pace, ad judicis dutem thro-
num ron ſogeleree non ſſte, & ſtationis tandem ad dexteram participes nos
eſyice, ut inde ad cœlum abrepti, und cum Angelis, increatam, bomouſiamque Trini-
tatem laudemus. Amen.

3888 8 2 8 28 2 8 8 28 8628688342822262

IN FERIA II. PASCHATIS,
CONCIO PRIMA.

Loquebantur ad invicem, debis, qua accide- Texiu.

rant. Lucæ 24.
Pii Diſcurſus DEO placent, & valdè meritoril Them=
ſunt.

qualitatibus ovium, præclarum arcanum tra-
S cht, nempè, quòd fi aliquis curioſitate motus
ſcire vellet „qualis coloris, ovis gravida, in lu-
WN cem editura fit agniculum, luſtret venam, fi-

tarn ſub lingua ejus; fi vena alba fuerit; al⸗
☛ bum pariet agniculum: Prognoſticare poſſum,
an animæ noſtræ, in die judicii, albi, ac eandidi agniculi, cœle-
ftis Patriæ hæredes gaudioſi, futuræ fint; nempè, ſi linguæ ve-
na, ſermones, discurſus inquam, pii, & ſpirituales fuerint. Au-

KRinceps Philoſophorum Ariſtoteles, agens de Exerdiuss,

diamus deſuper Sacræ Scripturæ Textus, & Patrum aſſerta. Ho- Textus

vor, & gloria, in ore ſenſati, de frudtu oris ſui, unusquisqué replebitur Scripturs-
bonis. Prov. cap. 12. Quis eſt homo, qui vult vitam, prohibet lin-
guam ſuam à malo, canit David, Pſalm. 33. Lingua ejus, loquetur
ludr-

1

168 IN FERIA II. PDASCHATIS,

Pattes. judicium, & non ſupplantabuntur greſus eju. Pſ. 36. Patres conſo-
latè in hanc materiam ſcribunt: Omni ſtudio, & cura conemur, at
Dominum, lingua noſtra diſcat initari, ſecuri ante tribunal Chriſti,
S. Chryſo-magna cum fiducia ſtabimus. S. Chryſoſtomus Hom. 79. in Matth.
8 omne⸗ Fili mi! certò ſcias, quod divina dicendo, divinus fiazs. S. Ephrem de
Kichardus DPaſſione animi. Solet gratiam cumulare his, qui de ipſo loquuntur:
4 8. Vi-Scribit Richardus à S. Victore in cap. .. Canticorum. Wibil ma-
coore. gis habere poteſt homo, ſermone præſertim de rebus divinis, neque admi-
niculum ad felicitatem majus habet. Lib. de Iſadech. divina S. Spiri-
tus ope, deſuper Conceptus pandam.
CONCEPTUS I.
Confirmatio ſeu Deductio.] Sapientiſſimus Salomon cap. 20. ſcribit:
Vas pretioſum, labia ſcientie. Labia inquam pia, ac ſanctè loquentia. Quæ-
ſtio fit, cur labia ſcientiæ, labia pia, ſancta loquentia, competat vaſi
pretioſo? Experientia noſcimus, in vas pretioſum, nonniſfi pretioſa,
nempè gemmas, margaritas, adamantes, & clenodias reponi, vaſi ergo
pretioſo ſapientiſſimus Salomon, labia pia, ac ſancta loquentia compa-
rat, ad indicandum, Altiſſimum in eos, qui pia, ſancta loquuntur, gem-
mas gratiarum, ac donorum reponere, mirum in terris felicitare, & bea-
re, videamus hoc ex Cant. cap. X. .
CONCEPTIUS II.„
De Dilecto inquit Sponſa: Emiſſiones tuæ, ſicut paradiſus. Per emiſſio-
nes, de quibus Sponſa loquitur, S. Gregorius Nyſſenus Hom. 49. in Cant.
& S. Ambroſius, lib. de bono mortis cap. 5. intelligunt pios diſcurſus, ac
bonos ſermones: ita Gregorius: Sermo tuus, qui per os tuum mittitur, eſt pa-
radiſus. Conformiter loquitur S. Ambroſius: Emiſſiones, Jermones honi ſunt.
Ergo ſermo bonus, & pius, paradiſo comparatur; ſed cur paradiſo? Para-
diſus locus eſt, & compendium omnium gratiarum, & benediétionum;
ſermones, & discurſus pii, devoti, ſpirituales comparantur paradiſo,
nempè fruétum copioſiſſimum gratiarum, ac benedictionum divinarum
producentes: Hinc capio verba Davidis, Pfſ. 100. ubi linguam, piè, de-
Votè, ſpiritualiter diſcurrentem, cœ lum vocat. .
CONCEPTUS III.
Cœli enarrant gloriamn Dei. Cur Dei laudes, ac gloriam enarrantem
linguam, cœlum vocat? De cœlo experimur, omnia bona, Q& utilia nobis
adveniunt, & cœlo venit calor & lumen, & cœlo veniunt profi uæ pluviæ;
cœlum ergò vocat David, linguam piè loquentem, ut ſicut è cœlo, omnis
benedictio terræ advenit, ſic homini piè, devotè loquenti, ſermocinanti
evenit omnis proſperitatis, felicitas, copia benedictionum. Exemplum
habemus, in hodiernis diſcipulis, euntibus in Emmaus; hipia; devota,
ſpiri-

—
Him
Ehun
i ſe
0er
Ul, 0

llne

MI
tute:
nunſe
Dce
ſonde
Uir li
ſucins
levorin
ſtin,
ſegui⸗

on

lti
orlen
Sre)
fnce⸗
Kino
nle
Uen
n
uI
lin
E

—
ttes conſo⸗

nenur, i
Anal Cnfi,

9. in Mahe

Ephrent
0 lognunhr

n. Nibil o.

,negle atni.
vina 5 i⸗

.,20. leli⸗
entia. E⸗
Colnpett
mili Preill,
oni, Mlen
bentia con,⸗
Ouuntut r

lare, & OH

D
nn 49 nr
5Clcurlu:
iittitur 4
mmones bottr

atadlo lH.

hedition

ntur Pa

urm divinan
„
an, Pee, 4

„Cutliamdt
of veiin

celo, N

. ſam⸗
. Exenmg “

„„. geottn
Pu;

2

CONCIO PRIMA. 169

ſpiritualia ad invicem loquebantur, nempè de morte doloroſiſſima Chriſti,
de gaudiosâ reſurrectione; & quantis fruuntur donis, & gratiis! Chri-
ſtus ſe eis comitem aſſociat, ſenſum Scripturæ exponit, pane benedicto,
corpore inquam ſuo eos ſatiat, & reficit, mentem illuminat, cor inflam-
mat, omnibus ſenſibus benedicit.
CONCEPTUS IV.
Piè, devotè ſermocinari, præſagium eſt, æternæ beatitudinis fore
participem, liquet ex verbis Davidicis, Pſal. I4. quærentibus: Domine, Juis
asisadi in tabernaculo tuo? uut quis requieſcet; in monte ſancto tuo? Reſpon-
det Pſalmiſta Regius: Qui loquitur veritatem in corde ſuo, & non egit dolum

inlingua ſud. Ecce linguæ, pi&, devotè loquenti, David cœlorum regnum,

ingreffum in vitam æternam promittit; piè, devotè ſermocinari, præſa-
gium eſt, beatitudinis, temporalis, & æternæ, ita concludit S. Chryſoſto-
mus, Hom. 9. in Cant. Sicut noti fiunt ex ſermone, Barbari & Soytheæ, ita &α
nos cognoſcibiles fiemus, ſi loquamur, ſicut Aboſtoli, & ſticut Angeli.
CONCEPTUS V.
Mortuo Salvatore noſtro, profitetur Longinus, coram turba ſpe-
ante: Verè Eilius Dei erat iſte. Matth. 27. cap. Saucium undique mitiſſi-
mum jeſum, deſcribit David, Pſal. 2r. Opprobrium hominum, & abjettio plebis.
Unde ergo centurio advertit divinam pulchritudinem in Chriſto? Re-
ſpondet S. Bernardus Serm. 29. in Cant. Certè non ex facie, ſed ex voce cogno-
vit Filium Dei, videns ſcilicet, quod ſic clamans expiraſét. Toto licet corpore
ſaucius, undique derelictus, & afflictus; tamen in modeſtiſſima, piſſſima,
devotiſſima verba prorupit jeſus: Pater, ignoſce illis, non enim ſciunt, quid

faciunt, Pater, in manus tuas commendo piritum meum. Piè, devotè, mode-

ſtè qui loquitur, probat ſe Filium Dei, monſtrat ſignum evidens prædeſti-
nationis, quia futurus electus, Filius Dei.
CONCEPTUS VI.
Chriſtus quondam telonium tranſire volens, ut naulum ſolveret,
juſſit piſcari betrum: Vade ad mare, & mitte hamum, & piſcem, qui primus
aſcenderit, tolle, & aperto ore ejus, invenies ſtaterem, inhum ſumens dabis pro me,
Sοte. Matth. 17. cap. Ex natura ſua, piſces in ore nihil retinent, ſed ſta-
tim deglutiunt: Cur ergo ſtater non potius in ventre, & inteſtinis, ſed re-
&è in ore inventus eſt? S. Ambroſius, in cap. 30. Exodi, per ſtaterem in
ore piſcis, ſermones pios, devotos in ore hominis intelligit, quaſi ille, qui
pia loquitur, nummos aureos in ore portet, quibus mirè tributum, & de-
bitum, Deo, & mundo ſolvit; Deo, qui piis ſermonibus, devotis, & ſpi-
ritualibus discurſibus ſummè laudatur: Mundo, quoniam proximus, mi-
rum in modum, ſpirituali discurſu, pia loquela ædificatur, & ad Dei lau-
des inducitur. Concludit S. Ambroſius: Stater in ore illius invenitur, qui
Feſtivale. T ſtatera

1970 IN FERIA II. PASCHATIS,

ſtatera ponderat ſermones ſuos, ut igne examinatos proferat. Sicut ergo ſtatere

ræſtito, liber paſſus viatori conceditur, in urbes ingredi, ſic qui piè loqui-

tur, diſcurſus ſpirituales profert, ſtaterem ſolvit, quo liber paſſus, & in-

itus in Regnum cœlorum indulgetur.
ES CONCEPTUS VII.
Narrat liber Geneſ. cap. 8. Tempore diluvi, Noë ex Arca Colum-
bam emiſiſſe, ad indagandum, num aquæ diluvii minuantur, reverſa eſt
Columba, auſpicato omine ramum Olivæ in ore deportans: Ita ſacer Tex-
tus: Dimiſit Columbam ex Arca, at illa venit ad eum ad veſperam, portans ra-
mum Olivæ virentibus foliis in ore ſuu. Inde Nos intellixit, quod aquæ ces-
ſaſſent; duo obſervanda hic veniunt, auſpicatum omen Noë inde deſu-
mere, quia ramum Olivæ, & non Cypreſſi, & hunc ramum, non unguibus,
fed ore deportat: Quid Myſterii latet, quod rectè ramum Olivæ, in ore
deportans Columba, proſpera, fortunata nuntiet; nempe Denm placatum,
iram mitigatam, gratiam, & veniam repertam. S. Ambroſius lib. de Nozë
cap. 19. Per Olivæ ramum, quem Columba in ore deportavit, intelligit
ios ſermones, ac discurſus hominis Chriſtiani; Olei enim qualitas eſt,

Huod impinguet, dura & ſpiſſa, mollia & blanda reddat, infirma ſanet, &

curet, tenebroſa illuminet: Meritò igitur oleo, pii ſermones, discurſus

ſpirituales comparantur; per hos enim impinguantur animi, peccatores

obſtinati emolliuntur, infirmitates animæ curantur, mentes obſcœno-
rum illuminantur. Audiatur S. Ambroſius: Non fruſtra in ore Columbe,
ramus Olivæ videtur eſſe delatus, eò quòd virtus, & Sapientia, in ſermone ſui, ha-
bent charitatem, && ipſa lumen ejns efulgeat. Sicut ergo Columba, cum ra-
mo Olivæ in ore, fuit prænuntia gratiarum divinarum; fic qui Chriſtia-

nus, Columbam Noéëticam imitatur, ramum Olivæ in ore, pios inquam

diſcurſus, ſermones ſpirituales, ad proximi ædificationem profert,
eloquitur, ſibi gratiarum divinarum innumera dona prænuntiat, &
rælſagit. .— .
* Seogns Hortor ergo cum S. Petro, Epiſt. I. cap. 4. Si quis lo-
quitur, quaſi ſermones Dei; Et cum S. Chryſoſtomo Hom. 9. in Acta. Si-

mus dilecti, Olivæ fruttifera, & Opibus, & fruttibus, && foliis ornati: Fo-

ilia autem noſtra ſunt ſermones, fruttus autem vita; ſit igitur boneſtus Jemo, 8
bonæ frugis vita. Sic & nobis, in vita, & morte afſociabit
Jeſus, & illuminabit in via, recreabit in Patria-
Amene ⸗

uns,
oalon
on
Perlet
lerumn
len, e
te be n
Auttehle
Ninae ,
ihfmmin
urnj
ni,
Mr,
ot hnn-
Ent,
Klinte,

ſrlbe

ienſ

⸗
lca

Pmnent

lugn

Mni

Cnile

—
10 ſtaten
ibidloqei
lius, E in.

Urca COlun.

revetla ec

ſacet ler⸗
1, portani,,⸗
Aun
inde deſ⸗
n unguibt
livæ, in
nDlaun

18 W. de N

Wit, intelig
goalitu el,
mmaſanet,
les, Cigculf
1, Decca
ges Odlceen
1 ore Chlent,
eemmortſüi⸗
Inba, Cuns
pios ingle
ſem prote,
enuntiat,

Sau
144
Niromti h
Otusu ſnl,
Kociabt

4

4

Le
Pu

L CONCIO SECUND A.
JTIN FERIA II. PASCHATIS,
CONCIO SECUINDA.
Confabulabantur. Lucæ 24. Texdur.

Honeſta recreatio licita eſt, & Deo placens. Thema.

Odiernus peregrini confabulabantur, honeſto dis-
E curſu, in itinere ſe recreabant, & Chriſtus ſe eis Exordium.
afſociat, & conjungit, ergo confabulatio, honeſta
g recreatio, Deo non diſplicet, imò placet, & appro-
EEE bat; ad honeſtam recreationem, exhilarationem
mentis, quemvis pium, ac ſedulum Chriſtianum, exhortatur
Apoſtolus ad Philipp. cap. 3. Gaudete in Domino, fratres, iterum di- Textus
co, gaudete, c. & cap. 4. Gaudete in Domino ſemper, Regius Pfſaltes Scriptura,.
pariter admonet. Pſal. 3. Lætamini in Domino, & exultate juſti; &
iterum Pſal. 104. Lætetur cor, quærentium Dominum. Recreatio-
nem, exhilarationem mentis, & 8S. Patres approbant, & elegan-
ter de hac veteres Sapientes ſcripſere: Audiamus eorum dicta.
Sunt oblectamenta viri prudentis gratiora, & utiliora valdè, quia di-
vina: Veruntamen arttiori diſciplina, ſtudiisque ſpiritualibus, animus
infirmior ſæpius bis relevatur, ac reſpirat; Arcus enim, i qſſiduè ſit ten-
ſus, remiſſior eſt, && minus ad offcia aptus, S. Bruno Epiſt. I. Sitis cha- S. Brune.
riſimi, quod corruptibile corpus, inter continuas anxietates, non poteſt
ubſiſtere, niſi quandoque recreationis remedium intercedat. Verba
ſunt Innocentii tertii, Pontificis Maximi. Infirmior animus eſt, Innocen-
ꝗquàùm ut ſtudia continua ſuſtinere queat: deſiderant labores paulò con- tius 3 Pont.
tentiores, ut curis gravioribus, atque moleſtiis paulisper relaxatis, in
voluptates remittantur: Scribit Lucianus, in Dialogo tom. 4. con- Lucianus,

171

Patres.

ſentit Seneca Lib. de tranquillitate animi. cap. I5. inquiens:

Danda eſ remiſſio animis, meliores, acrioresque requieti ſurgent. Ilt
Jertilibus agris, non eſt imperandum, citò enim exhauriet illos, nunquam
intermiſa fœcunditas; ita animorum impetus, aſſiduus labor frangit.
um Conditorer, feſtos inſtituunt dies, ut ad bilaritatem, homines
His cogerentur, tamquam neceſſarium, laboribus interponentes tem-
peramentum. Et iterum, in procemio lib. Controv. Omnibus qui-
dem prodeſt, ſubinde animum relaxare, excitatur enim otio vigor, &
omnis triſtitia, quæ continuatione pertinacis ſtudii adducitur, Jeriarum
hilaritate diſcutitur. Appoſitè ſcribit Caſſiodorus lib. 8. cap. 9. Cahode-
Conſultè relaxumus ætatis voſtræ Kercj dies, ut ſuis incrementis devota, rus.
2

poſte-

2 IN FERIA II. PASCHATIS,

oſterius robuſtior, ad Imperii Pondera ſubeunda conſurgat. Imploratà Dei gra-
tia deſuper Conceptus audiamus
CONCEPTUS I.
[Confirmatio ſeu Deductio] S. Ambroſius obſervat, Chriſtum Matth.
cap. 7. aſlerere, viam ad cœlum eſſe arékam „portam anguſtam: ita Tex-
tus: Quam anguſta eſt porta, & artta eſt via, quæ ducit ad vitam, Hæc arcta
vVia ad cœlum, eſt obiervatio mandatorum DEl, convenienter verbis Chri-
ſti, Matth. cap. 19. Si vis ad vitam ingredi, ſerva mandata. Hanc viam
mandatorum, quam Chriſtus aréctam dicit, David latam dicit: Latum man-
datum tuum nimis. Plſal. II8. Quærit deſuper S. Ambroſius: uomodo Pro-
peta dicit latum mandatuim? Cum Cheiſtus aſſerat, ſuum mandatum eſſe
viam ardtam; reſpondet S. Ambroſius: UWeò, quia anguſta, & arda eſt via,

latum Mandatum neceſarium eſt. Quaſi diceret: Stricta ſemita, & anguſta

diſciplina, & rigidum vitæ aſperioris inſtitutum „habet etiam ſuas latitudi-
nes, & animi relaxationes, & honeſtas recreationes, ne in viàâ, qui eam te-
nent, deficiant, & abſolvere curriculum, finemque aſſequi optatum non
poſſint :Hinc pulchrum eſt, quod tradit Theophraſtes.
CONCEPTUS II.
Theophraſtes lib. 9. de cauſis plantarum eap. 17. habet: Quippe omnia
Spiritum deſiderant aliquem, vel Nolutionem, vel meatuum relaxationem. Sic
videmus, ignis incluſus quærit, quò erumpat, in aẽre ludit: Ventus in
terræ cavernis coarctatus, montes cum tremore concutit, donec evadat,
prata, & campos, ſylvas & nemora, jucundè perflat: Aqua objecta agge-
rum impedita intumeſcit, & efferveſcit adverſus obicem inſurgit, quous-
que illo rupto, effundere ſeſe, & liberè per avia, & devia decurrere queat:
Terra, agri, & prata hyemem quietam ambiunt, ut vegetæ diteſcant,
quieſcunt enim ſub denſiſſimis nivibus: Arbores levari cortice, & aliis
quibusdam ponderibus, quibus prægravantur, exonerari debent, ut vi-
Vant: Animalibus noſtris, datur & ſua feria, ac quies, ut ad onera du-
rent: Volatilibus cicuris, & caveis datur indies liber exitus, ut domum
redeant, ac nobiscum perſiſtant: Si nunc bruta, ſi plantæ: Si elementa na-
turaliter appetunt ſuam quietem, ſolutionem, remiſſionem, libertatem,
an homines non quærant, honeſtum aliquod allevamentum, conces-
ſamque recreationem, ut poſſint ferre, & officii ſui labores, & ſtatůs mo-

leſtias.
CONCEPTUS III.
Sæpius hortatur David fideles: Canite Domino Canticum novum, can-
tate, pſallite. Pſal. 97. Per Canticum hoc, de quo David loquitur, intelligit
Rainerius fidele, & DEO conſtans ſervitium: Sed quâ de causa, ſervire
Deo, cantui, & muſicæ comparatur; in cantu obſervaveritis, non ſemper
unam

—
nuner
e; 8
ſacunt
wih

indri

nß
enoe
iode
n

efeeflen
Naltes:
Crlibul

cpensco

Srehve
ie u
lphy
orteri,
llunt l
1a.l0.

Me
Uharot
Ufentbn
Imniin
Murt wo
ſnti, 0
Ueyeenn
Mnimi
Aimn
Dechtt
lere,e
bi
Er 1 V
Küne

—
Aeigne⸗

n Matt.

I: in er.
Hec n
Vetbis Chr,.
Hinc von

LAtuntn.

Lono, N.
datum el⸗
arſtace i
1, & no
luas luitui⸗
,bi eant
Optätumn mm

Cuipe onrit

tionem. J

K: Neotet

donec eſinlt
n objecnigg⸗
Nrgit, n⸗
ecultere t

gete Ctelal,
rtice, Al

lebent, Ul
1ad onen d
us, Vt omun
elemnenan.
n, Wenaten
ttum, cN
& ſalen⸗

,n
itr, net
ca0ei, d

8, no NNN

lun

voce, & tono canere, interdàům & pault

gitantes: Erant enim, qui veniebant, & redibant multi »&ne ſpatium manqu-
candi habebant. Videns hoc Salvator noſter, an fors ad labor-

Alludit DEUS, ad praxim auri

CONCIO SECUND 4.
unam eandemque vocem Muſicum obſervare, ſed nunc alt4

173

—
unc alta, nunc remiſś
1 um tenere; ſervitus Dei ergo mu-
ſicæ cantui aſſimilatur, ut ſicut mulicus, quandoque ab altâ voce in remis-

fam, à la in re, deſcendit, Parumper etiam tacet, & pauſat, ita in fervitio
divino, in ſtudio, in deprecatione, in meditatione, licet, & convenit, quan-
doque pauſare, ad horulam recreationi indulgere, locari, & avertere ab
intento opere animum, rura peragrare, hortum perambulare, hâc enim
ratione fiet, ut diutius inſiſtere in via ſpirits, & Dominicorum officio-
rum;, ac cultus divini poſſmgs
CONCEPTUS IV.
Marci cap. 6. convenientes Apoſtoli ad ESUM: Renunciaverunt as
ommnia, quæ egerunt, & docuerunt: Adhuc Apoſtolis narrantibus Chriſto ‚quæ
effeciſſent, præ foribus aditant ſequentes populi, opera Apoſtolorum fla-

.

orandum, &
recreationem, men-
»& demandat: Ve-

Operis continuationem Apoſtolos impellit: Minimè:
tis relaxationem, requiem aliquam Apoſtolis indulget

vite ſeorſim in deſertum locum, && requieſcite puſillum. Marci 6. cap. deſuper

PTheophylaétus: Quieſcere facit Chriſtus diſcipulos ſuos, ut ſciant Prælati, la-
borantes in verboò, & dotctrind dignos, quibus detur ſua quies, && noòn ſemper in-
tendant laboribus. Ulterius hoc Percipere libet ex Oſeæx cap. II. & Lucæ

cap. IO.
. CONCEPTUS V.
Fro eis, inquit DEUS, quaſi exaltans jugum, ſuper maxillas eorum. Oſex II⸗
V garum, vel colonorum; hi Pecoribus ſtivam
trahentibus, vel onera portantibus, licet jugum planè non deponant, ta-
men aliqualiter laxant, remittunt, ut feſſa jumenta reſpirent, vires reſu-
mant, robuſtiora ſint ad onera; ſic Majeſtas Divina indulget, ut jugum
ſervitii, oneris, laboris, & officii, quandoque ad dies, & horas laxemius
alleviemus. Perpaulchrè Dio in œconomicis apud Stobæum, Serm. 62.
Dominari Porter moderate & recreari cupientibus id permittere, remiſiones enint,
ad novos labores præparant, && arcas, Iyra, & homo, quietè vigent. I dedè
præcipit Salvator noſter, Diſcipulis ſuis Lucæ 10. cap. In eddem autem domo
manete, edentes, & bibentes, quæ apud ilos ſunt, dignus eſt enim mercenarius, mer-
cede ſud. Quibus verbis præcipit elementiflimus Dominus, & corpori indul-
gere, vires reſtaurare, animum & mentem honeſtè

6£ & di
exhilarare. Perpulchr Ovichus Epiſt 3. Krtterecreare, &
Quod caret alternd requie, durabile non eſt,
Hac reparat vires, feſaque membra levat.
Arcus & arma tuæ, tibi lint imitanda Dianæ 2
Si nunquam ceſſes tendere, mollis eris.

3 Ban.

174 IN FERIA II. PASCHATIS,

Sanéta Mater Eccleſia, mediâ in Quadrageſimà Dominicam vocat, Lætare⸗
Lætare Jeruſalem, gaudete cum lætitid. Cur Dominus eam, mediã in Qua-
drageſimà vocat Lætare? An fors pia Mater Eccleſia, in mediâ Quadrage-
ſim, Lætari, recreare ſe indulget? Ita ſubſeribit Innocentius Papa, in
Serm. Dom. 4. in Quadrageſimã: Ye fidelis populus, propter asperitatem qua-
drageſimalis abſtinentiæ, Jub continuo labore deficeret, in huc mediand Dominic,
quoddam recreationis ſolatium interponit, ut anaietas temperata levius ſufferatur.
Eleganter Plutarchus in Moralibus: L)ram &ο arcum remittimus, quo melius
poſſint tendi; ita recreandus otio animus, ut ad labores reddatar vegetior. Con-
cludit Statius, lib. 4. Sylv.
Vires inſtigat, alitque
Tempeſtiva quies, major poſt otia virtus.
Et Chriſtum in nuptiis Canæ Galilææ adfuiſſe, & ex aquâ vinum confecis-
ſe, narrat Evangeliſta Joannes cap. 2. Nuptiale convivium, exhilaratio eſt

animi; Vinum lætificat cor hominis; ivit ergo ad convivium nuptiale
Chriſtus, vinum lætificans cor confecit generoſiſſimum approbans utique,

honeſtam recreationem, mentis, ac cordis exhilarationem licere, & dece-
re: Item Chriſtus ex itinere & labore feſſus, ſedit ſupra fontem, quietem
capit, & otium, corporis, aquæ potu, petit refrigerationem; ergo licet, &
& decet corpori quietem indulgere, cibo, ac potu diſcreto recreare. Sacer

etiam Textus ſignanter enarrat, Iſaac cum Rebecca jocatum fuiſſe; Proſbi-

ciens Abimelech Rex Palæſtinorum per feneſtram, vidit Maac jocantem, cum Rebeccd
uxore ſud. Geneſ. 26. cap. Nicolaus Lyranus interpretatur, Iaac eſſe ima-

ginem ſpiritũs, Rebeccam verò carnis: Concludit Didacus Nyfſenus, Part. I.

Iib. 7. cap. 7. Politici Chriſtiani: Docemur hbäc re, quod ſuas carni Relaxationes
permittere Spiritus debeat. =
Aogee⸗ Hortor ergo cum Divo Paulo: Gaudete, iterùm dico, gau-
dete, ſed modeſtia veſra nota ſit omnibus pominibus. I. ad Philipp. 4. cap. nempè
modeſtia Chriſtianâ, in omnibus ſervetur illæſa; ſint riſus absque diſſo-
lutione, ſine dentibus verba, non ſint mordaces joci, non contumelioſi le-
pores, opera fiant talia, ut ad benè agendum excitent ſpectatores, in
omnibus conjunctam habeat gratia modeſtiam, oblectatio honeſtatem,
zelaxatio ædificationem, converſatio diſcretionem, relaxatio tempera-
mentum, confabulatio incitamentum, quo ſe Chriſtus Salvator
noſter, diſcretè ac modeſtè confabulantibus conſociet,
ac recreet. Amen.

Donrche
luudcnui
Mwtuenj
s Wn
ennit.
tenae
cbo, bn
Orbne
homoes
Nerun
ntolre⸗
igtz, on
Pplkh:
fie
ygren
Gannr&
Clemn
illte⸗
liii;
fia
RKl
lel
ene⸗

— . CONCIO TERTIA. ryy
n TIN FERIA II. PASCHATIS.
as CONCIO TERTIA.
tau Et coëgerunt eum, dicentes. Mane nobiscum Temus.

Donincg . .
*R quoniamadveſperaſcit. Lucz 24. Cap.

gin miu Hoſpitalitas, quàm ſit proficua, & Deo grata. Thema.

ür. CoN.
ordium,
calamitatum exilia: Inter virtutes, non infimo lo-
co ponenda eſt hoſpitalitas, quæ nobiliſſimam agno-
&. ſeit progeniem, nempè charitatem; hinc hoſpitali-

un eoniei. Ntatem, veteres Sapientes permagni æzſtimarunt.
eExhilmioc Plutarchus lib. de Conviv. Periandri ſic verba refert: Equidem
Tlum muptd laudo civitates, earumque retctore, qui hoſpitibus primum, deinde civi-
robans ute, bus vacant. Cleodemus apud Plutarchum, menſam, quæ hoſpi-
ele, A ⸗ tes admittebat, hoſpitiique præſidium, aram Deorum amicitiæ
tem, Ouleiet vocavit. Minimè, Cleodemi verba ſunt, mihi videtur, ſi ex animi

etgo leetl Jententia eſt loquendum, præſertim ad menſam, quam ſuſtollunt, erepto

ſenle. It cibo, cum Deorum amicitiæ, & hoſpitüi præſidium ara ſit. Convivium
ides urbanè peregrinis & indigentibus exhibitum, veluti ara eſt, qua
emn Nn N homines Dei benevolentiam elucrantur. Audiamus Sacram Texeus
,lInc chem Scripturam: Charitas fraternitatis, maneat in vobis, & hoſpitalita- Scripturæ.
flenwkn tem nolite obliviſci, per hanc enim placuerunt quidam Angelis hoſpitio ex-
iRelutin ceptis, concionatur Paulus ad Hebræos cap. 13. & iterum eadem
Epiſtola: Beneficentiæ autem, & Communionis nolite obliviſci, talihiz
tenm du exim boſtiis promeretur Peus. Viri miſericordiæ ſunt, guorum pietates
. a on defuerunt, cum ſemine eorum permanent bona, hæreditas ſandia
8 Aege d Vepotes eorum, & gloria eorum non derelinquetur. Ecclef. cap. 45. Au- Pate
vontunhelklk diantur & Patres Hoſpitalitatis offcio, ad Chriſti cognit ionem perve g Augu
Gectnee nimzs: Scribit S. Auguſtinus in quæft. Evang. & iterum Serm. 104. nus,

o honelin de Temp. TZene poſpitem, ſi vis EEr Neze Salvatorem; quod tulerat
xatio tenher infidelitas, reddidit boſpitalitas; & iterum contra hæreies: Diſcite
s Slle Cbriſtiani, e Aiſeretione hoſpites ſuſcipere, ne fortè, cui domum clau-
ie, ſeritis ,cui humanitatem negaveritis, ipſe it Cbriſtus. Cum hoſpitem
Nuſcipis, Deum ſuſcipis, ſic enim ſcriptum eſt in Evangelio, dicente Domi-
2o Jeſu; hoſpes eram, & colegiſtis me? perorat S. Ambrofius hib §. S§. Ambro-
de Abraham cap. 5y. Fieri non poteſt, ut ea domm, quæ pauperum miſe- fſiuss
ratione fundata eſt, mali quidpiam patiatur, imèò ſi quid forte perpeſſa
. Juerit,
3

1976 IN FERIA II. PASCHATIS,

fuerit melior eam eventus excipiet, idque erit familiæ, & domui, pro Aly-
S. Chryſo- peo, & haſtq, ſcribit S. Chryſoſtomus, Hom. 7. in Epiſt. ad Titum:
Rtomus. Oleum pietatis, && miſerationis unguentum, quantò copioſiuzs in frater-
nas neceſſitates effunditur, tantò donis potioribus augmentatur. Sic
Caſſiodorus; Inexhauſtæ ſunt heneficentiæ opes, nam largiendo acqui-
runtur, & diſpenſando colliguntur, inquit Agapitus Epiſtola Paræne-
tica. Num. 44. concludo Martialis Carmine, lib. 5.
Extra fortunam eſt, quidquid donatur amicis,
Quas dederis, ſolus ſemper habebis opus.
Dei gratia Conceptus pandam.
CONCEPTIUS I.
[Confirmatio ſeu Deductio.] Manſuetiſſimus Salvator noſter, pro tri-
ginta argenteis, pro quibus venditus eſt, voluit, ut illo pretio ſepultura,
& requies peregrinis fieret, ita S. Matthæus 27. cap. Emerunt ex illo, agrum
kguli, in ſepulturam peregrinorum. Ad peregrinorum & indigentium ſe-
pulturam, Chriſtus omne pretium, pretioſiſſimi ſui ſanguinis elargitur;
cur tàm carò emit? utique ut noſcamus, hoſpitalitatis pretium, & me-
ritum; quò carius enim res emitur, tantò pluris æſtimatur, valet & con-
ſtat: Omne pretium ſanguinis ſui, Chriſtusdedit, impendit in opus ho-
ſpitalitatis, in quietem, & ſepulturam peregrinorum; hinc deſumere li-
cet, hoſpitalitas à Deo quanti æſtimetur, hofpitales pauperes, peregrinos,
indigentes benignè ſuſeipientes, quantum mereantur, & lucrentur, pau-
cis: Hoſpitalitatis meritum, expreſſerunt fratres Proregis Joſephi.

CONCEPTUS II.

Tempore magnæ annonæ penuriæ, filii Jacob, fratres Joſephi, in

—

gyptum peregrinantur, ibidem frumentum, pro domũuũs neceſſitate
P Pereg P

empturi; primo intuitu Prorex Joſephus agnoſcit, fratres ſuos eſſe, non
cogitat vindictam, ſed humaniſſimè ſub tectum ſuum eos recipit, fameli-
cos alit, & paſcit, indigentibus ſaccos frumento repleri, ac pecuniam clam
imponi imperat: Juſſit miniſtris, ut implerent eorum ſaccos tritico, Sreponerent
pecunias ſingulorum, in ſacculis ſuis, datis ſupra cibarüs in via, qui fecerunt ita,

Geneſ. 42. cap. In via unus ſaccum ſuum aperuit, & pecuniam, ac pretium

cum inveniſſet, reliquis fratribus retulit; ita Textus: Apertoque unis ſac-
co, ut daret jumento pabulum in diverſorio, contemplatus pecuniam in ore ſacculi,
dixit fratribus ſuis: reddita eſt mihi pecunia, & obſtupefatti, turbatique mutud di-
xerunt: quidnam eſt hoc, quod fecit nobis Deus? Quid loquimini, vos viri?
An non prudenter vobis imaginari poteſtas, Proregem Æägypti Joſephum,

in veſtros ſaccos, pecuniam imponere juſſiſſe? Cur ergo admirantes, non

potius dicitis, quid eſt hoc, quod fecit nobis Joſephus à advertite: Jo-
ſephus magnam hoſpitalitatem erga viros hos peregrinos exercuit, non
tantuùm

“
ſerce
tal

Vis

omnit

4
Uekr
Mock
Aer ce
ol
Mrmn
ſel:
ie tn
terant
ruln
tci on
dleo be
iat
eln
Cns ne
n. (
ſcenti
iin
Cann:
ſlaltu
Uutin,
Lonnel

u, och.
l.dTiwum
min ficte.

ntqtur. de

Nietgat.
Kolaburane.

oſtet, ginn

„

ctio ſepann.

teriſone
digentunn
binns elngtu
etium, n
valet Acon
it in opuun
C delucher
es, Perepnin
luctentur,

ſephi.

nus necel⸗

ſuos elen

tecihit m⸗
pecuniamd

gi ſwnnt

n, Ahe

Atone me
Amine

atſenii

inl, W 1
Niſit⸗
Pirantes, 1
dvertite
xelclit, 1
tnn

CONCIO TERTIA. 177

tantum frumentum, & pretium pro eo, ſed & inſuper cibaria in via libera-

liter dedit, ac donavit; virum tam benignum, hoſpitalem admirantes,
non Proregem, non Joſephum, ſed Deum vocant; Quideſt hoc, quod fecit!
nobis Deus“ Indicantes, hoſpitalitatis virtus, hoſpitalem divinum reddit,
omnibus beatiſſimum, ac feliciſſimum.

CONCEPTUS III.

Omni virtuti favet Deus: Audeo dicere; hoſpitalitati quam maxi-
mè favet: libeat veritatem eruere ex Parabola Lucæ 16. cap. conſcripta;
Duo debitores erant cuidam Domino, unus centum debebat cados olei,
alter centum coros tritici: Procurator domus hos debitores citat, debi-
tori olei quinquaginta donat, tritiei viginti; Audiamus Textum: Dice-
bat primò, quantum debes Domino meo? at ille dixit; Ventum cados Olei: diwit-
que ili: accipe cautionem tuam, & ſede citò, ſoribe quinquaginta: deinde alüi di-
Xit: tu verò quantàm debes? qui ait: centum coros tritico; ait illi: accipe lit-
teras taas, && ſcribe octoginta: & laudavit Dominus villicum iniquitatis, quia
Pprudenter egiſet. Quæſtio oritur, cur debitori olei plus, quam debitori tri-
tici donatür? & cur recte quinquaginta donantur? Nullus ignorat, in
oleo benignitatem, charitatem, & hoſpitalitatem ſignari; ergo habenti
hoſpitalitatem, charitatem, benignitatem, miſericordiam, plus, & major
gratia, quinquaginta, numerus jubilæus, jubilæum gratiarum donatur,
omnis nempè Dei gratia, & benedictio, quam Deus liberaliſſimè imper-
titur. Conceptus hic eſt Divi Chryſologi Serm. 126. ſic aureo ſtylo
ſcribentis: Sribere jubet I nauzgige Quinquageſimum numerum ad mi-
ſericordiam pertinere, David pandit, cum Bſalmum quinquageſimum cantat,
clamans: Miſerere mei Deus, ſecundum magnam miſericordiam tuum: Ho-
ſpitalitas ergo, benignitas, miſericordia erga peregrinos, ad omnes Dei
gratias, & miſericordias impetrandas, potentiſſimius advocatus „ & pa-

tronus eſt. .
CONCEPTUS IV.

De Bethlehem civitate, licet parvula ſcribit Michæas, cap. 5§. Et ta
Bethlehem Ephrata, parvula es, in millibus Juda. S. Matthæus cap. 2. etiam

habet: Er tu Bethlehem, terra Juda, nequaquam minima es, in Principibus Juda,

ex te enim exiet Dux, qui regat populum meum Iſraël. Bethlehem interpreta-
tur S. Gregorius lib. 8. in Evangelia, vocari domum panis. Cur domus pa-
nis? Nomine panis, in Scripturis, hæc omnia ſabintelliguntur, quæ ad ani-
mam, & corpus expediunt, & prudenter deſiderari poſſunt: Sic Jacob
orat: Si dederit mihi Dominus panem ad veſcendum. Geneſ. 23. cap. Nom'ne
panis ergo, ſubintelliguntur omnis generis dona, & Dei omnipotentis be-
nedictiones: Ut animæ innocentia, conſcientiæ candor, corporis ſanitas,
Principum favor, rerum temporalium fſufficientia; Bethlehem ergo vo-
Feſtivale. 2 cando

17 8 IN FERIA II. PASCHATIS, CONGCIO TERTIA.

cando domum panis, uno verbo omnia dona, gratias, & benedictiones,
& liberali Dei manu elargiuntur, ut ducatum in populo, abundantiam in
terræ frugibus, &c. Jam quis cauſalem dicet, ob quam adeo benedicta,
gratiis, & donis Dei cumulata fuerit Bethlehem? Cauſalem aliam non
invenio, niſi minutam quandam hoſpitalitatem, quod Chriſtum Dei Fi-
lium ſub tectum receperit, in ſtabulo manere indullſerit: Minuta hæc ho-
ſpitalitas, ampliſſimè à Deo prœmiata eſt, Bethlehem domus panis; Ho-
ſpitalitatis virtus copioſiſſimè prœmiatur, hofpitales dicat, & benedictione
coeli, & terræ replet. Teitem produco Abrahamum.
CONCEPIUS V.
Abrahamo Geneſ. cap. 18. promiſſio fit fili, in quo benedicendæ ſint
omnes gentes. Habhebit Filiun Sara uxortua. Hic filius eſt Iſaac, de cu-
zus ſtemmate, & ſanguine natus eſt Chriſtus Jeſus, qui totius mundi uni-
ca eſt ſalus; maximam benedictionem! Abrahæ Deus cum filio Iiaac elar-
gitur: Quale meritum, ad tàm pinguem benedictionem, habet Abraham?

Meritum eſt hoſpitalitas: Apparuerunt ei tres viri ſtantes propé eum, quos cum

vidiſſet, cucurrit in occurſum eorum, de oſtio tabernaculi ſui, & adoravit in ter-
ram, && dixit: Domine! ſi inveni gratiam; in oculis tuis, ne tranſeas ſervum tuum,
ſed afferam pauxillum aquæ, & laventur pedes veſtri, requieſcite ſub arhore,
onamque buccellam panis, ρconfortetur cor veſtrum, poſteà tranſibitis, &. Feſti-
navit Abrahbam in tabernaculum, ad Sacram, dixitque ei, accelera, tria ſata ſimilæ

commiſce, & fac ſubcinericios panes; ipſe verò ad armentum cucurrit, & tulit inde

vitulum tenerrimum, & optimum. Deſuper eleganter S. Chryſoſtomus, in
Geneſ. Currit, & volat ſenex, vidit enim prædam, quam venabatur. Non vocaret

famulos, quaſi diceret: Magnus theſaurus eſt, magna negotiatio, per meipſum, banc

mercem inferre debeo, ne elabatur tantum lucrum. Hoſpitalitas ars eſt quæſtuo-

ſiſſima.
CONCEPTUS VI.

Jobo inquit ſacer Textus cap. 42. Addidit Deus omnia, quæcunque fuerant

ob, duplicia. Pius Samaritanus protulit duos denarios. Quæ merita cauſæ,

cur Job dentur duplicia? Meritum allegat Sacra Scriptura, lib. Job. cap. 31.
Foris non manſit peregrinus, oſtium meum viatori patuit. Hoſpitalitatem non

in ſimplo, ſed in duplo liberaliſſimus Deus proœmiat: Hoſpitalitatem ma-

zximam, pius Samaritanus, erga peregrinum, qui incidit inter latrones,
exercuit: Iinponens illum in jumentum ſuum, duxit in ſtabulum. Lucæ 10. cap-
Non unum ergo, ſed duos denarios profert, duplex prœmium, monſtrat,
quo prœmianda ſunt hoſpitalitatis, ſectatores, eonfirmat S. Auguſtinus:
Duo denarii, ſunt repromiſſio, vitæque nunc eſt, & æternæ, vult dicere, tempora-
liter, & æternùm, hofſpitalitatem Deus remuneratur. Percurrite Biblia;
hoſpitalitatem indubiè temporaliter remuneratum inyenietis: Loth hoſpi-
. . talis,

uel.
Pern
lwat
letno
nunen
loc
ſulen
ol
Crilu
hitin
uanm
ſ
en
Dao
iio,
unt

IA.
—
dlckiones,
dantiamn in
denebiche,
Aluum non
tum Deik,.
autahacho-
Panis; H-.
benecickione

dicende ſil
K, de d
8 mundi .
Uio Haac en⸗
Wet Abriund
elmn, glor n
oravit ip r.
ſerumtn
e ſih onku

ini, G. EE

tlin ſn in.

it, tirt u.

oſtonm,1
6. rnsn
lreiginndn
el url

onnliefina
menticle,
b eb
pitlitten
bitaltatem n.
inter rone⸗
Luc 10 h
lum, Nolſn

cle, telli
runte Pbin
Loth

8

— SBe:CI eeeS 175
talis, Angelos recepit ſub tectum, ab incendio, & fatali interitu, præſerva-
tus eſt, Geneſ. 19. cabp. Exploratores Joſue, ſuſcepit hoſpitio Raab meretrix

liberaliter cuſtodivit fideliter, dimiſit cautè, & domus ejus tota ab koſte

ſervata eſt. Joſue 2. cap. prompta ad hoſpitalitatem fuit Rebecca, dicens
ſervo Abrahæ: Palearum, & fœni plurimum eſt apud nos, & locus patioſus ad
manendum. Geneſ. cap. 24. Et ideò in Sponſam Iſaaco eligitur: Recçepit
hoſpitio Sunamitis Eliſæum, qui & filium impetrat, & eundem mortuum
ſuſcitat 4. Regum 4. hoſpitio recipit Zachæus Dominum, & filius fit Abra-

hbæ, Luc. 19. cap. Sed in æternum hoſpitalitatem DEUM præmiare, teſtatur

Chriſtus, Matth. 25 cap. Zunc, in die judicii inquam, dicet Rex bis, quid dex-
tris ejus erunt; venite Benedicti Patris wei, poſſidete paratum vobis Regnum: Ho-
Hes eram, & collegiſis me.
Epilogus.] Hortor ergo omnes, cum S. Petro Apoſtolo, Epiſt. I. cap. 4.
Mtote hospitales invicem ſine murmuratione. Et cum S. Gregorio Papa, lib. 3.
Dialog. cap. II. Præbeté fratres modò, peregrino Chriſto hodbitium, ut vos in ju-
dicio, non quaſi peregrinos neſciat, ſed ut proprios recipiat, in Regnum, ipſo adju-
vante, qui vivit DElls in ſæcula. Amen.

F E. F N G: E B E W G F. P P. Se B. E . Be8. S
IN FERIA III. PASCHATIS,
CONCIO PRIMA.
Fax vobis. Lucxæ 24. cap. Texnn.
Pax, & Concordia; monſtrant verum Chriſtia- Them=.
num, eumque beatum efficiunt.

E Ominum nobilitas, à natalibus deſumitur, à Exerdium.
WChriſto, Chriſtiani nominamur, & dicimur,
natalitia, ac gentilitia autem teſſera Chriſti,
bax eſt, & concordia, ita Apoſtolus Paulus ad
Rom. 13. cap. Deus pacis; & iterum 2 ad Co-
Vyᷓrinth. 13. cap. Deus pacis, && dilettionis. Qun er-
E& go paci, & concordiæ ſtudent, veros ſe Chri-

ſtianos demonſtrant: cum pacificis, concordibus DEUS eſt, eos

æternum prœmiaturus. Audiamus Sacram Scripturam: In tri- Textus Sa=
hus heneplacitum eſt ſpiritui meo, quæ ſunt probata, coram DEO, & ho- ere err
minibus: Concordia fratrum, & amor proximorum, 6& vir do mulier be- ?**
nè conſentientes, Eccleſ. cap. 28. Ubi o⸗ vel tres congregati ſunt, in
2 nomii⸗

180 IN FERIA III. PASCHATIS,

nomine meo, in medio eorum ſum: inquit æterna Veritas, Matth.
cap. S. & Matth. cap. 5 Pacificos, concordes, beatos pronunciat.
Patres. Beati paciſfici, quoniam Filii DEl vocabuntur. Patres percipiamus:
Pax Spiritum DEI ſpecialiter promeretur; Pax dilectionis Mater eſt;
Pax indicium eſt Santtitatis; binc pax, præ omnibus virtutibus, eſt cu-
ſtodienda, quia ſemper in Deo manet, qui in pace manet, & cum Sandlis
8. Auguſti- Dei, ſocietatem habet. Scribit S. Auguſtinus Serm. 116. de Tem-
nus, pore, & iterum Serm. 87. in Appendice. Cuſtodienda omnibus viri-
bus pax eſt, quoniam Deus ſemper in pace eſt. Ponderoſa ſunt verba
§. Bernardi-S. Bernardini Senenſis, Tom. 3. Serm. 9. Art. I. ad tertium. Sicat
nus. Chriſtus, inier Santctos in cœlis habitat, per charitatis gloriam, ita inter
Senenſis. concordes, & unanimes habitat per cbaritatis gratiam. Qui pacem
Baſlius Ma- dgrit, Chriſtum inquirit, quoniam ipſe eſt pax noſtra. Verba ſunt
gnus. Magni Baſilii, Hom. in Pſal. 33. hinc hortatur S. Iſidorus Pe-
8. Ridorus. Ius. lib. I. Epiſt. 85. Mordicus pacem retine, cœleſtis enim eſt, G&
§. Joannes HEO vicina. Concludit Damaſcenus lib. I. Paralip. cap. 18.
Damage⸗ DEO, ac divinis propinqui ſunt, quicunque pacis onum amplexari
vigentur. Implorata S. Spiritůs gratis, deſuper Conceptus

dabo.
CONCEPTUsS I.

[Confirmatio ſeu Deduttio.] S. Antonius 4. Part. Tit. 6. cap. SZ. §. I. inge⸗
niosè obſervat, quòd Pax, hoc nomen tres ſoluùm numeret litteras, P. A. X.
per P. repræſentatur Pater æternus: Deus pacis. 2. ad Corinth. cap. 13. Ante
alia nomina, quibus Deus appellari gaudet, hæc prærogativa nuncupatur. Nempè
Deus pacis: Pax enim, O& charitas, atque id genus nominibus appellatur, quo vi-
delicet, per ipſa vocabula nos admoneat, ut has virtutes, tamquam Deum conſequi
ſtudeamus. Per litteram A. Amor indicatur, S. Spiritus, cujus frucétus enu-
merans S. Paulus ad Galatas 4. ait: Fructus autem Spiritus, Pax. Per litte-
ram X. Chriſtus DEl Filius repræſentatur, de quo S. Paulus ad Coloſſenſes
cap. I. In ipſo complacuit, omnem plenitudinem inbabitare, & per eum conciliare

omnia in ipſum, pacificans per ſanguinem crucis ejus, ſive quæ in Terris, five quæ in

Cœlis. Tanta fuit Pax, Filio DEl apparente in carne, ut omnes ſecundum Haiæ
vaticinium, contunderent gladios in aratra, & lanceas ſuas in falces; ideò verò
Filius DEI Author pacis, tempore pacis naſcitur, ut omnes ſequaces ſuos, pacem
umare doceret. S. Ambroſius Serm. in Nativ. Pax hoc nomen ergo, totam
SS. Trinitatem, in ſe includit, quaſi nomen Pax, litteris demonſtret, ſibi
addictum habere, Patrem, & Filium, & Spiritum Sanéctum: Pacificis, con-
cordibus, ſpeciali gratià favere, totam Sanctiſſimam Trinitatem. Acade-
micus ingenioſo Symbolo hoc expreſſit.

—

un
ſenon
ſeent
Me
Unr
Puman
Gn
Iunyt
0 tl
n be
DEO n
ndon

ND
Amiei
obntat
ici nei
le tiin
Uurer e
lle paci
ißi
li nne,
Doaini
Dlhen-
nhaſt
thnen

unns

—

Ulhe
Ctente
id
etioc

whe,

—

S, Matthe .

Prononciat
etcipiamns⸗
nie Mncc,
tufibig,eha.
Gaom dnch
IIb. de en.
a Onntibuuti,.
Ola lunt ſetr
ertium. Rer
oimm,rirn
In. (in

1 Verhn in

, HidonN.

i in g,6
Paralp,
Donuenpen
pet Coneehn

10.5 Kr i⸗
litere A1
Ih en, A
Hmm. Nemn
Pelien,gnon
i Denumoek
usfuctutn
r. Perlid
1d Collet
, eun ln
nifeut
ſecunlinli
lues; Mdn
Cerſiop
en ego, Clalt
monkkret,
Pacifes, .
ten Nhe

N

CONCIO PRIMA. r
CCNCEPIUS II.

Super mare pinxit concham, quæ ſe ultrò aperiens, nobiliſſimam gem-
mam præleltat: häc inſcriptione adjecta: Hanc cœlo pacato: Dum elum
ſerenum eſt, aſtra quicta, & pacata invicem, tunc concha ſuper maris undas
ſe extollit, & candidam unionem, pretioſam Margaritam offert, exhibet,
præſentat; DEl gratiam, non immeritò pretioſiſſimæ gemmæ, nobiliſſimæ
margaritæ comparavero: audiatur Thomas à Kempis, lib. 3. S. 5. O bea-
tiſima gratia! quæxæ pauperes Spiritu, virtutibus divites facis. Hanc pretioſam

gemmam, gratiam divinam, vel maximè DEUS offert, exhibet, elargitur,

cœlo pacato, atque ſereno, duùm inquam corda, mentes, & animi morta-
lium, pacifici ſunt, quieti, & concordes; ita promittit æterna Veritas: Mbi
duo, vel tres congregati ſunt, in nomine meo, in medio eorum Vum, Matth. 8.

cap. Crede mihi, docet S. Bernardus Serm. 4AI. de modo benè vivendi: Quia

DEO non tantam placent noſtra jejunia, noſtræ orationes, noſtra ſacrificia, quan-

tum concordia.
CONCEPTUS III.

Magna eſt gratia DEl, eſſe ſervum Dei; Major eſt gratia DEl, eſſe ami-
cum DEl, maxima gratia, eſſe Filium Dei, hæredem Regni cœleſtis: Servi,
& amici DEl fimus, per accuratam mandatorum DEl obſervationem ,„ &
voluntatis DEl adimpletionem; ſic ſcriptum legimus, Joan. 1I5. cap. Vos
amici mei eſtis, ſi feceritis, quæ ege præcipio vobis. Et Matth. 12. cap. Quicun-
que enim fecerit voluntatem Patris mei, qui in Cœlis eſt, ipſe meuns frater, ſoror, C
mater eſt. Filii autem DEl efficimur, maximâ DEI gratià donamur, vir-
tute pacis, & concordiæ; ſic aſſerente æternâ Veritate, Matth. 5. cap. Beati
Pacifci, quoniam Filii DEl vocabuntur. Pax eſt, guæ ſpoliat hominem ſervitute,
dat nomen ingenuum, mutat apuqd Deum cum conditione Perſonam, ex famulo fi-

lium, liberum facit ex ſervo. Scribit S. Auguſtinus Tom. 4. Lib. I. de Serm.

Domini in monte cap. 2. & iterum Serm. 5. in Append. Pax eſt, quæ Deum
Patrem vocat, filium facit ex ſerdo; quanta eſt hujus Pacis retributio! hæredita-
tem poſſidere cum Cbriſto, ſubſtantiam Patris haheré cuzn Rlio, cœleſte regnum par-
ticipare cum Domino, & in conſortium Perpetuitatis admitti cum Domino. Au-
diamus Joannem in ſuꝗ Apocalypfſi. “

CONCEPTUS IV.

Ad ſupremam illam Jeroſolymam elevatus, ſuos in illam defigens
oculos oannes Apocal. cap. 21. notat, duodecim portis ornatam eſſe: Ab
Oriente portæ tres, & ab aquilone portæ tres, & ab duſtro portæ tres, & ab oc-
caſu portæ tres. Tot portas cœlefſtis civitatis, narrat Joannes, ex gemmis, &
pretioſis margaritis fabricatas lucere. Sed duodecim portæ, duodecim mar-
Caritæ ſint per ſingulas, & ſingulæ portæ, erant . lingulis margaritis. Aid
2 3 Myſte-

182 IN FERIA III. PASCHATIS,

myſterii latet, quod tot portæ, introitus, & ingreſſus in cœleſtem Jeruſalem,
ex ma garitis fabricatæ ſint? Myſterium detegit Docétiſſimus Manſius
Tract. 70. de pace & concordiâ diſc. 6. ſcribens : Margarita, idem ſonat,
quod unio, vel uniones; meritò igitur margaritæ, illas paradiſi portas ve-
nuſtant, & locupletant, ut per hoc donetur, quod unio, Pax, & concordia,
quæ nos ad invicem ſtringit in terris, & conjungit, aditum nobis, & ingres-

ſum præſtet in cœlum, ubi aliæz non ſunt animæ, quam illæ, quæ per ſuu-

mam unionem, & charitatem inter ſe conjunctæ, in illa cœleſti Hieroſoly-
m, pacis unione fruuntur. Confirmant hoc ipſum, ſequentia B. Petri Da-
miani verba lib. 7. Epiſt. ultimà: ic omnium mentes, in mutui amoris unione
confiate, nulld invicem varietate diſſentiunt, ſed in communi voluntatis ſtudio⸗
omnes unanimiter fœderantur.
CONCEPTIUS V.
S§. Bernardinus obſervat, quod poſt beatitudinem mundi cordis, po=
natur beatitudo pacificorum, ita ut, ſi beati mundo corde, ſexto loco po-
nuntur, beati pacifici, ſeptimo loco conſtituantur; ita Matthæus cap. F.
Beati mundo corde, quoniam ipfi DElI videbunt: Beati pacifci, quoniam filii
DEI vocabuntur. Cur quælo rectè ſeptimo loco in ordine ponuntur paci-
ſci? & cur rectè poſt beatos mundo corde? ad utrumque reſpondeo:
Dies ſeptimus, dies eſt quietis: Die ſeptimo requievit DEUS ab omni
opere: Dies ſeptimus, dies eſt Dominica, dies feriæ, & requietio-
nis. Septimo loco ergo, ponitur beatitudo pacificorum, ad innuen-
dum, pacificos certam obtenturos quietem, & feriam, in æternitate:
Sic volunt verba S. Bernardini, Tom. 3. Serm. 8. de multiplici bono pa-
cis: Won ſine mſterio, ſecundum gloſſam, hæc ſeptima beatitudo, ponitur in
ſeptimo loco, quia in Sabbatho veræ requiei, dabitur vera Pax. Poſt mundos
corde, ponuntur pacifici, ut non minus: quam hi, de viſione DEl certi
ſint; mundi corde videbunt DEUM, videbunt & pacifici, quia Filii Dei
vocabuntur. . V
Lkpilogus.] Hortor ergo omnes, cum S. Laurentio Juſtiniano in

Faſc. Amoris cap. 7. Pacem diligite, tamquam futuræ Beatitudinis cautionem

tenete. Plura in hanc materiam, legat Lector Dominicale
eum, Dom. in Albis Conc.

2: h: EeE

IN

fode
n rl
iß, 2
Uinrle,
gillta

ultoſ⸗

16.

vonn,

Ukuit

ore

Conforn
Vinre
ferbad.
lunn

Dedlan
ſearii
line
litin,
aßt,
en 4
en
Uckreit
hnnh)

CoNCIO SECUNDA.

KE TIN FEKIA IIIL PASCHATIS,

68 Manku

leninn CONCIO SECHNDA.
1 portd e⸗

nh Tax vobis. Lucxæ 24. cap.

igg Sicut Pax, & Concordia, homines pacificos feli. Them,
gur per ſane

lhem., Ces reddunt, ſic diſcordia diſcordes damnat,

Textus.

u kekh SE& in exitium trahit.
eue In d. E, Iſcordiam eſſe odii matrem „cCalamitatum nutricem, „ .
Auutnis ft . . eil 15 Exordiunmz
Pacis venenum, & infortuniorum exilium, genti-
. les agnoverunt; Diſcordia nihil non concutit,
dlicuſſa evertit; unde dictum Pythagoræ: Ymnitas
di cordt, E eſt omnium rerum vita, G Perpetuitas; dualitas, deſtru-
ſexto oon Rio & interitus. Bruſonius lib. 2. cap. 24. habet: Diſcordia exiti-
luthen en⸗ um prabet. Audiamus Sacram Scripturam: Quòd i invicem mor- Textus
i, AAonin getis, videte, ne ab invicem conſumamini. Paulus ad Galatas cap. 5F. Scripturæ,
ponuntue Lhi zelus, & Contentio, ihi omne Opus pravum. Jacobi cap. 3. Sex ſunt;
ne teſponle guæ odit anima mea, dicit Dominus, D. ſeptimum, Jubod deteſtatur; vi-
EUS on gelicet eum, qui ſeminat diſcordiam inter fratres, Buic extemplò veniet
eleh verditio ſua, ubitèô onteretur, qui ſeminat diſcordia; inter Fratres.
m, d I mu Sap. 6. Ipſe Chriſtus Pprædicit Matth. 12. cap. Omne regnum divi-
enm ſum contra ſe, deſolabitur, & omnis civitaæs, vel domus, diviſa contraſe,
Niplcinon non ſtabit. Audiamus & Patres: Triumphus demoniorum, N diſſen- Patree,
iucb, M ſio Chriſtianorum, ſcribit S. Auguſtinus Serm. 156. de tempore. ⁸. Augufti-
Poſt mul Conformiter S. Hieronymus „ Tom. 9. in Regiam Monarchiam 18. eron .
Kone Dbles Quidquid dividit inter Jratres, infernus dicendus ſt. Horribilia funt muct.
ia verba S. Bernardi, ſerm. 41. de modo benè vivendi. Maledidtus 5. Bernar=
bomo, qui diſcordias ſeminat, dui pacem, & concordiam abrumpit, ad- dus,
10 ſtnmi verſus Deum facit, Chriſto Jacit injuriam. Et iterum ſerm. 3. in

tudtni ufin Dedicatione Eccleſiæ: Sicut in pace, fattus eſt locus Domini ſic in
minicl diſcordia, locum Kieri Diabolo, manifeſtum eſt. Unde S. Laurentius 8. Lauren-
A Juſtinianus, de Diſciplina Converſationis Monaſticæ. Mt con- tius Juſti-
tentio, ignita Diaboli Jagitta, ad perdendas animas » gui contenſioſus Nianus.
exiſtit, antiqui hoſtis in ſe immiſſiones admittit, diaboli miniſterium ope-
ratur, diſcordia gratiæ lumen repellit. S. Bonaventura 3it, ſerm. x.
de Epiphan. Non poterit habere concordiam cum Obriſto, qui diſcors tua.
voluerit eſſe cum Chriſtiano. Et Origenes Tract. 6. in cap. 18. J
Matth. habet: Conſumit diſſenſus, Kcut congregat conſenſus, && N⸗da- Setlesg
5 tat Jeſum, qui in medio conſentientium invenitur. Concluds Gn
SIEe⸗

Bonaven-⸗

184 IN FERIA II. ?ASCHATIS,

S. Grego- S. Gregorio Papa 3. Part. poſt Admon. 24. Audiant jurgiorum ſe-
rius Papa. minatores, quod ſcriptum eſt, beati pacifici, quoniam Filii Dei vocr-
buntur, atque è diverſo colligunt, quia ſi Filii Dei vocantur, qui pacem
faciunt; procul dubio Sathanæ ſunt Filii, qui pacem confundent; onnes
autem, qui per diſcordiam ſeparantur, a viriditate dilettionis aref unt.
Quam nociva ſit discordia, implorata Dei gratia, Conceptibus

deducam.
CONCEPTUS I.
[Confirmatio ſeu Deductio.] Judicum cap. 9. narrat ſacer Textus: Miſit
Deus spiritum peſſimum, inter Abimelech, & habitatores Sichem. Notate: Spi-
ritum peſſimum. Dæmon communiter malus Spiritus dicitur; peſſimus
Spiritus ergo, quaſ: demone pejornotatur: Quis ergo ille Spiritus peſſi-
mus? S. Cajetanus in hunc locum, per hunc Spiritum peſſimum, discor-
diam, ſive rixam, malum affeétum, diſſenſionem inter Abimelech, & Si-
chemitas intelligit: Discordia non dicitur ſimpliciter, Spiritus malus,
ſed peſſimus. Cur peſſimus? Experientia teſte, quo pejor eſt res aliqua,
eò magis nocet; peſſimns ergo dicitur Spiritus discordiæ, ad indican-
dum, discordiam quàm maximè nocere; nocere animæ, & corpori.
S. Ambroſius in cap. 5. ad Galatas, ſubſceribit: Diſſenſio fratrum, inimica eſt
dilectionis, contentiones enim generant jurgium, cujus frudtus t vitæ conſumptio.

Noverat hoc David.
CONCEPTUS II.

Invaſerat Spiritus malus Regem Saul: David gener & domeſticus Re-
gis Saul, quid facit? An fors obſeſſum fugit? minimè: obſeſſo adſtat in-
trepidè, citharâ ſuãâ refocillat Saul, ita Textus I. Regum cap. 16. Wan-
docunque Spiritus Domini malus arripiebat Saul, David tollehat citharam, G
percutiebat manu ſua, & refocillabatur Saul, & levius habebat, recedebat enim
ab eo Piritus malus. Dum Spiritus malus à Saul receſſiſſet, fugit David,
atque à Saul declinat: ita Textus I. Regum. 18. Declinavit David à facie
Saul. Mirabile hoc, obſeſſo à Spiritu malo Saul, David intrepidus adſtat;
à Spiritu hoc malo Saul liberato, David declinat, & fugit: Cur hoc: an
quid pejus Spiritu malo? David fugit atque declinat? & quid illud malo
Spiritu pejus & deterius eſſe poteſt? eſt hoc peſſima discordia, malus af-
fectus, rancor, & livor, quem Saul adverſus David in corde geſſit. Non
rettis ergo oculis, Saul Aſpiciebat David. I. Regum cap. I8. Discordiam, li⸗
vorem, rancorem, malumaffectum, David diabolo pejorem judicat, fu=
git, atque declinat: ſiquidem à Spiritu malo agitatus Saul, David noce-
re non tentavit : à discordia, livore, & rancore cordis verò ſtimulatus
Saul, lancea David transfigere, iteratò tentat. Præclarè Baſilius Seleu-
cienſis, Orat. 16. Paululum à Dæmonis exitu levats Saul & adverſorum detersd
ealigine, in David, quem præſentem cognoverat, haſtam ejaculatus, medicinæ pre-
tium, cædem obtulit. CON-

nier
0
tnun
Ace
v,
uin
Caee
u
Cee

.
D
Pelae
ur, e.
eranel.
lelcen
rliyn

e
Cettion
I E
ir
Umamen
Clent⸗
enti
Uhlg ſer
Mtente
fonlen
Kions.
lllag,
cvod
Deng
Mohe
le
S
bi
liltd
iñ

—
keſnmn,
lli ei vorn
r, Auidtren
dnt one
kioni teſn
Concepth

Textu: N
Noue: G
tur; ehlan
e Sirtis del
lmum, (N
imelech, G
Piritus mnne.
oreſttesalen
, 20 inli
1e, & conn
rum, iiniet
Vite in

Adomneſtauh..
bleſſo Alnd
c4,. 16. V
t Citanmn,
t, lellid
, Pogit Di
Vit Denig,
.Cor toet
id d e
hlezelt
Drordin,
vem ihent
l, Drtttor
erd fünli
Baſlis
Pnmn
7 (

CONCIO SECUNDA. 18
CONCEPTUS III.
Signanter adnecgtit Scriptura, I. Reg. W. cap. Goliath anteceſſiſſe ar-
migerum, appropinquans adverſum David & armiger ejus ante eum. Rupertus
Abbas lib. 2. de Trinit. cap. gF. per Goliath, intelligit discordiam: Quid
enim Goliath, niſi homo contentioius, qui provocat Ifrael ad pugnam, &
ad certamen? (Qis ejus armiger? Reſpondet Rupertus: Armiger ejus ege-
Kas, quaſi diceret, & doceret citatus Doctor, discordiam peſſimum elle
Spiritum, qui ad egeſtatem, ac interitum temporalem & æternum, dis-
Cordes deducit, ac præcipitat; uti inſinuat S. Paulus, ad Galatas cap. F.
Quod iinvicem mordetis, videte, ne ab invicem conſumamini. Hinc capio verba

Oleæ cap. 10.
Tranſire fecit amaria Regem ſuum, quß ſpumam ſuper faciem aquck, Dis-
cordiæ erant in Samaria; Pars populi idola adoravit in excelſis, pars in

Jeruſalem verum cultum ſequebatur? Spumæ aquæ, diſcordes comparan-

tur, cur ſpumæ? Quid magis caducum, ac tranſitorium ſpuma: ſubitèò
Evaneſcit, & in nihilum educitur: Sic diſcordes interibunt, in nihilum
reducentur. Optimè Saluſtius: Diſcordia res maximæ dilabuntur. 1l'bi dis-
cordia, non eſt protettor Deus. S. Hieronymus in Pſal. 75.
Geneſis cap. 1. legitur, quod Deus omnipotens, mundi incipiens
creationem, prima die creaverit lucem, lucemque ut bonam approbave-
rit: Et factum eſt veſpere & mane dies unus, & vidit Deus lucem, quod eſſet hona.
Idem hoc ait de tertio, quarto, & reliquis diebus; ſecundo die verò creat
firmamentum, & deſuper non replicat verba, quæ in Principio creationis
dixerat: nempè quòd eſſet bonum: An non opus hoc ſecundæ diei, omni-
potentiæ divinæ attributum eſt, uti reliquorum dierum opera? Cur erge
opus ſecundæ diei, ut bonum non laudat? non benedicit? S. Hieronymus
indicat cauſam, ob quam Deus operi ſecundæ diei non benedixerit, illud
non laudaverit? obſervans, quod ſit opus ſeparationis, diviſionis, disjun-
Gtionis, opusſecundæ diei: ita Textus: Fecit Deus firmamentum, C diiſit
aquas, quæ erant ſub firmamento, ab his, quæerant ſuper firmamentum. Operi,
quod ſeparationem, diviſionem, disjunctionem notat, non benedicit
Deus? ad innuendum-, diſcordias, diſſenſiones, diviſiones animorum,
odio habere Deum: Similiter loco, cœtui, familiæ, ubi diſſenſiones, dis-
cordiæ ſunt, non benedicere, ſed benediétionem ſubtrahere, unde perni-
cies, & interitus certus ſubſequitur. Audiamus verba S. Hieronymi ad
Jovinianum. In die ſecundo, non additum eſt, ſicut in primo, & tertio & reliquis:
vidit Deus, quia bonum eſt: ſtatimque ſubjeceram, intelligentiam nolis relinquo,
gon eſſe bonum, duplicem numerum, qui ab unione dividit.
Aà CON-

18 G IN FERIA III. PA SCHA TIS, .
CONCEPTUS VI.

Obſervat citatus magnus S. Hieronymus: Animalia omnis generis
in Arcam Nos intrâſſe: inträrunt aliqua animalia bina & bina, alia fola
& ſola; illa, quæ ſola & ſola intrant in arcam, animalia munda dicuntur:
illa verdè, quæ bina & bina procedunt, animalia immunda pronuntiantur:
immundum à Deo cenſeri, eſt Deo diſplicere; immunda ab ard & ſacri-
ficio rejecit Deus: immundæ pronuntiantur, quæ bina & bina, in Arcam
ingrediebantur animalia; ergo Deo diſplicentia, à Deo abjecta. Sed cur

rectè immunda habentur animalia, quæ bina gradiuntur in Arcam? An
fors, quia binarius numerus dualitatem, diviſionem ſigniſicat? Sic con-

cludit S. Hieronymus. IInde & in Arca Noë, omnia animalia, quacunque bina
ingrediuntur, immunda ſunt, impar numerus eſt mundus, numero Deus impare
gaudet. In unitate ſibi Deus complacet, numerum unum acceptum ha-

bet, mundum gratum ſibi reputat; econtrà dualitatem, numerum bina-

rium, qui diviſionem, disjunctionem deſignat, immundum, ingratum
reprobat, & rejicit: Diſcordes ergo Deus reprobat, diſſentientes re-

icit.
. CONCEPTIUS VII.
Duas res obſervatu digniſſimas, Ildephonſus de Padilla Annot. 3. in
Habac. cap. I. diſ. 6. acut ponderat: nempè Chriſtum aſcendentem in
coœlum, tardè per Aéra ſurium elevatum eſſe: Videntibus illis elevatus eſt;

Act. r. Quamprimum Chriſtus cœlum primum, empyreum, & ſtellarum

attigit, velociſſimo volatu, & rapidiſſimo motu pertranſuit. Raptus eſt Fi-
lius Dei, ad Deum, & thronum ejus. Apocal. cap. 12. Cur tam properanter,
citò, velociter, cœlum empyreum pertranſit? Filios Iſraél decrevit Dei
bonitas, manna & coturnicibus paſcere, & exhilarare, haâc tamen diver-
ſitate; coturnices in ipſa caſtra, in copia immiſit, manna verò Deus, non
intra, ſed extra caſtra depluit: Ita Textus Exodi 16. cap. Factum eſt ergo
veſpere, B Acendens coturnixæ cooperuit caſtra, manè quoque ros jacuit per circui-
tum caſtrorum. Cur quæſo non etiam manna uti coturnices, intra ipſa ca-
ſtra depluit? cur rectè manna extra caſtra bonus Deus præbuit? ad uttam-
que quæſtionem reſpondeo: Primò, cur tam properanter, citò, velociter,
Chriſtus cœlum empyreum pertranſüt? notum eſt, in cœlo primo, em-
Pyreo inter luminaria continua eſt diſcordia, pugna, & diſſenſio; Sol con-
trariatur Lunæ, hæc Soli, unde eclypſes oriuntur, ſidera motibus oppoſi:
tis, continuò ſibi ipfis contrariantur; unum verſus Occidentem, alte-
rum verſus Orientem movetur, nec ſolùm unum alteri contradicit, ſed
ſibi ipſi quodlibet opponitur, & contrariatur, nam eo tempore, quo natu-
rali motu, de Occidente ad Orientem movetur, rapto motu, de Oriente
ad Occidentem trahitur. Hæc ergo cœlorum contrarietas, & oppoſitio,
cauſa fuit, ob quam Chriſtus velociſſimè cœlum empyreum præteriret, ad

in -

—
iicund
Nerzdin
Mr etii
Mana,
ubitcul
Cuan, grn
lienn,
Iiucn.
er, Ge
iten, G
iae
e Gen

—

N

Myans

Palhont

emum,
Ueritucn e⸗
00. Nann
onutue,
Auntnr)
tofun
Gnnerne
odeni
Uenta
Celng
1

—

is geners
1, Aa ſoh
n dicunnr.
Nuntiantor.
A1i & lei.
1, in Arenn
dn. Klen
Arcam? A
at! Se con
Oecungnelen
0 Den inhn
Acceptun I
Umerum biur
n, inguenn
flentientest

4 Annot.91
cendenten!
His Alevatu’
, Kelnn
t. Mytußt
Aln properne
el eceent
ic tunend
er Del,
Eyttum e,
jucuitenci
intri un
Uit?

cito, Nelen

Gloptind,d

lenſo; e

motibos
eidenten,1
pole, aloltt
U, ui
o⸗
„& l
ræteriten-
Pe.

.

CONCIO SECUNDA. 187

indicandum, diſcordes Deum omninè vitare, Ppræterire, cum diſcordibus,
nec ad inſtans Deum manere, ſed omninò eos deſerere, abjicere, reprobare;
Hine etiam Manna, non intra caſtrat ut coturnices, ſed extra caſtra depluit:
Manna, typus gratiæ Dei eſt, caſtra, belligerantium, diſcordantium ſunt
habitacula: Manna gratiæ typum, non intra, ſed extra depluit; ad innuen-
dum, gratiam ſuam minimè DEUM diſcordibus communicare, ſed in per-

niciem, & exitium, diſcordes à divinâ gratià exulare. Audiamus Bercho-

rium. Verbo Pax. DElIS viros pacificos viſitat, & oum eis ſpiritualiter ha-
bitat, & eorum conſortium diligit, & frequentat. quando enim abpes invicem ſtre-
pitant, & clamorem, & diſcordiam faciunt, ſignum eſt, quod Rex vult alveare di-
mittere, & ad locum alium ſe transferre; ſic etiam Rex noſter DElS, alveare cor-

dis, & ſocietatis dimittit, ubi lites, & diſcordias eſſe ſentit.

Epilogas.] Hortor ergò cum S. Paulo ad Rom. 13. cap. Non in conten-
tione, & æmulatione, ſed induimini Dominum Jkſum Chriſtum. Amen.

IN FERIA III. PASCHATIS,
CONCIO TERTIA.
Mirantibus pra gaudio. Lucæ 24. cap. Tertus.
Paſſionem Chriſti meditari, gaudium internum, Them.
& quàm maximum meritum cauſat.

Hriſtum paſſum, in manibus & pedibus, Cicatrices Exordium
Vulnerum geſtientem, intuiti ſunt Apoſtoli, & ad-
mirantes gaudebant. Mirantibus præ Gaudio. Exin-
de hoc Documentum capimus, Paſſionem, Vulnera,
. & Cicatrices Chriſti meditari, ſingulare Gaudium
internum, conſolationem mentis, & animæ quam maximum
meritum cauſat. Probo Scripturæ Textu, & SS. Virorum afſer. Textus Sa-

to. Secundùm multitudinem dolorum meorum in corde meo, conſola. cræ Scri-

tiones tuæ, Iætificaverunt animam meam. Canit David Pſal. 93. Sicut Pcurg.

abundant paſſiones Chriſti in nobis, ita & per paſſionem abundat conſo-
latio noſtra. Inquit Paulus I. ad Corinth. 4. cap. Audiamus Patres. Patres.
Certa atque ſecura eſt expectatio promiſſæ Beatitudinis, ubi eſt partici-
patio Dominicæ paſſionis. Scribit S. Leo Papa Serm 9. de Quadrag. S. Leo Papa.
Elegantia ſunt verba Rabani de laudibus Crucis. Paßio Chriſti Rabanus.
Cœlum ſuſtentat, mundum regit, tartarum perfodit, in esâ confirmantur
Angeli, redimuntur populi, rveltant⸗ inimici, ſtabiliuntur ſen-
a 2 ia,

188 IIN FERIA III PASCHATIS,

tia, animantur viventia, conſentiunt ſententia, iluſtrantur intelligen-
8. Auguſti- tid. Emphatica ſunt verba Magni Auguſtini. Lib. 5. contra hære-
nus. ſes. Fuſus eſt ſanguis medici, & falctus eſt medicamentum Pbrenetici.
Paſſio tua, Domine JESlI! ultimum eſt refugium, ſingulare remedium:
Per has rimas (Vulnera Chriſti intelligit?) licet, mibi fugere mel de
petrd, oleum de ſaxo, & videre, & guſtare, quàm ſuavis eſt Dominus.

§. Bernar- Loquitur S. Bernardus Serm. 22. ſuper Cantica. Peroptimè

dus. S. Laurentius Juſtinianus de Paſſ. Domini. Nulla ſalubrior, ad
S. Lauren- 7 . , , Chriſti
gius uſtinia- mentis babitaculum cogitatio reperitur W Paſſionis Cbriſti per
nus, ipſam quippè, bumanæ ſalutis reſtauratio, ineffabilis Dei ad Homines,
agnoſcitur ſumma dilettio-⸗ Nemo aliunde divinæ Charitatis æaternum
fontem deguſtat melius, qudm in hujusmodi attentä, ſedulaque medita-
B. Albertus tione. Nervosè B. Albertus Magnus Tract. de Miſ. Simplex recor-
Magnus, qatio, vel meditatio Paſſionis Chriſti, plus valet, quum ſi quis per annum,
jejunaret in Pane, & Aqud, qulihet ſextd ferià, vel diſciplinaret ſe,
gqudlihet hebdomade, wque ad effuſionem Janguinis, vel quotidie legeret
Bernardinus Pſalterium. Bernardinus de Buſto Serm. I5. inquit: Magis mere-
Thomas * tur, vel unam ſolum lachrymam emittens, ob memoriam Paſſionis Chri-
Kempis. Iti, quàùm ſi ad Z. erram promiſſionis peregrinaretur. Thom. Kemp. ha-
bet l. I. C. 25. S. 6. de Imitatione Chriſti. Qui ſe intentè, & devotè
in paſſione Domini exercet, omnia utilia, & neceſſaria ſibi, abundanter
ibi inveniet. Et iterum lib. 2. cap. I. J. 4. Requieſce in paſſione Do-
mini, && in ſacris ejus vulneribus libenter habita, ſi enim al vulnera, B
pretioſa ſtixmata Jkoll devoteé oonfugis, magnam in Tribulatione confor-
& Gertru- tationem ſenties. S. Gertrudis ait lib. 3. cap. 41⸗ Sicut impoſfbile
dii. eſt, ut aliquis farinam trattet, ut inde pulverem non contrahat; ſic fieri
von poteſi, ut aliquis cum devotione, etiam parvd, Dominicæ intendat
Ludovicus paſſioni, & nullum inde frultum percipiat. Concludo cum Ludovico

Bloſus. Bloſio in Sacell. anim. cap. 2r. Inæſtimabilis planè 7, beſaurus inve-
nitur in paſſione Chriſti, cui ſi te convenienter adjunxeris, mirum in mo-

dum locupletaberis: quotiescunque piè aliquid meditaris, aut legis, de
paſſione Domini JESlI, ſanttificais inde, S& ingentem frudtum reportas,
etiamſi parvo admodum affectu, & ſine ulo ſapore ſenſibili mediteris, ac
legas: fieri nulla ratione poteſt, ut vel aébicias, tautum piis oculis, ima-
ginem crucifixi, ſine grandi utilitate. DEl auxilio implorato, deſu-
per Conceptus dicam.
CoONCEPTUS I.
[Confirmatio ſeu Deductio.] Nomine totius Apoſtolici Collegii, con-
ſolatifſim ſcribit S. Paulus 2. ad Cor. cap. 4. Tribulationem patimur, && non
anguſtiamur; Perſecutionem patimur, ſed non derelinquimur. O Magne Paule!
in tot adverſis, quid adeò ſolidè Apoſtolos, in fame, in ſiti, in frigore, &

Xſtu,

—
Alis
ns C
Prholene
Nz Gors⸗
Potes nol
Mecittio
iprut

Nd
Uere äler
gic aer
Sldkeſin
emannk
Imfgiln
geniuge
s ace
ortfc
Rrelom,
Mara
unt llil
ca. I
e iuner/
uon ioſer
Murkäme,
wmncne
ug aan
10, kice
Ctisgen
lolre, lte
Uites aric
brehont,
elgaCn
Duminun
iones,

Cnreſtn
D

ſihmf

Minmn
Fuluet

—

inteligen.
ntra here-
1 Phrereti.
e renelium:
gere neli
eſt Doning.

Deropüm

ſolubrior, dd
2 Chiit,
eiad konie;
itatis oternen
linenelit
Sntpler an
s Per annn
lſeihlinmeß
Goticielget

. Mi ſtet.

1Piiorsc
dn Kenph
ute, Gan
ti, anter

lſul

A ulnen;
uleioneate

Gett iNOSOH

Coſttnnet ,e
Nitee ual

Ocum-NOn

Teſurki
6, Minmn i
, alr gin
6Immtefon
Pli nelteti
lhis Cellix ij
mplorn⸗

Nigneli
,in fuh

CONCIO TERTIA. 189
aſtu „ in vinculis, & carceribus, in preſſuris, & tormentis, in ipſis mortis
anguſtiis confortavit, conſolabatur? dicit S. Paulus citatà Epiſtola. Sem-
per mortifcationem JkKII Obriſti, in corde noſtro circumferentes. Meditatio Pas-
ſionis Chriſti, gaudium internum adfert, tribulationes ſuaves reddit.
Perpulchrä ſimilituchne, hoc exprimit S. Catharina Senenſis: Sicut pa-
nis durus, ſi aquàâ molliatur, facil?, & cum voluptate ſumitur; ita do-
lores noſtri, & labores, licet duri ſint, leves & ſuaves efficiuntur, ſi per
meditationem, ſanguin, & paſſioni Chriſti immergantur. Figuris ex

criptura pate CONCEPTUS II.

Exodi I5. cap. Filii Hraël ad amariſſimas aquas pervenerunt, quas bi=

bere nauſeabant. Venerunt in Marath, neque poterant bibere aquas de Marath,

eò quod eſſent amaræg. Mirabiliter tamen à Moyſe; amariſſimæ hæ aquæ dul-
ces factæ ſunt, ita ut cum guſtu, Filii Iſraël eas biberint, & ſe recreaverint.
Item narrat Scriptura. Num. cap. I7. aridum lignum, & baculum, dulcia
amygdala protulifle. Iavenit germinſe virgam Aaron, in domo Levi, & tur-
gentibus gemmis eruperant ftores, qui foliis dilatatis, in amggdalas deformati ſunt.
Quis dicet, quo remedio, aquæ amaræ, à Moyſe dulces ſunt redditæ? &

qao artificio, arida virga refloruit, & dulciſſimos fructus protulit? dicit

remedium, & aſtum, citatis locis, ſacer Textus: Moyſes certum lignum
in amaras aquas immiſit, & dulces factæ ſunt. Camavit ad Dominum, qui
oſtendit illi lignum, quod cum miſiſet in aquas, in dulcem verſæ ſunt. Exodi
I5. cap. Iterum Moyſes, in virgas tribuum inſcripſit nomina. Et unicui-

gue nomen ſuperſeribens Virgæ ſiccæ. Virga „ cui nomen ſummi Sacerdotis

Aaron inſcriptum fuit, floruit, fructus ſuaves protulit. Aquæ Marath
amariſſimæ, ſunt mundi tribulationes, & miſeriæ; in has, ſi quis miſerit
lignum crucis, conſideravit in cruce pendentem, & patientem JESUM,
aquas amariſſimas tribulationum, compatiens Chriſto crucifixo medita-
tio, reddet dulces & ſuaves, cauſabit in mille adverſitatibus, internum
cordis gaudium, omnes adverſitates reddet leves, & faciles: ſint animæ
noſtræ, neſcio quomodo aridæ, ſteriles, deſolatæ, triſtes; inſcribatur his
virgis aridis, nomen ſummi Sacerdotis ESU Chriſti, in cruce patientis;
florebunt, fructus dulces proferent, amoris erga ESUM, compaſſionis
erga Chriſtum, contritionis, & doloris ſuper peccata, quod tàm amoroſum
Dominum offenderimus: ſapient exhinc pœnalitates, corporis mortifi-
cationes, in aliquam offenſarum commiſſarum compenſationum. Ita
Conceptum iſtum ſubſcribit zeloſiſſimus S. Franciſcus de Sales Lib. II. de
Amore. Sicut Virga Aaron, prias tota arida, ubi ſummi Sacerdotis nomen ei in-
Rriptum fuit, ſoreré, & germinare cœpit: ita & anima noſtra, ex ſe ſterilis, quam-
Pprimum ſummi Sacerdotis Chriſti nomen, ac paſſio inſeripta fuerit, uberes ruttus

producet.
Aa 3 CON-

490 IN FERIA III. PASCHATIS, —
CONCEPIUS III. Cuite⸗
Narrat S. Evangeliſta Marcus cap. 16. Cum tranſiiſſet Sabbathum, Ma- lingr
ria Magdalena, & Maria Jacobi, & Salome, emerunt aromata, ut venientes un-
gerent Tkſum: && introéuntes in monumenium, viderunt juvenem ſedentem in dex- ue
frig, qui dixit illis: nolite expaveſcere, JäöSâM quæritis Nazarenum craciſixum. ebscon
Plura hic oblervanda veniunt: dicit Angelus Mulieribus, ne timeant: No- Ess whet
lite expaveſcere. Viri milites timent, & trepidant: Exterriti ſunt Cuſtodes, liin, e
& facti ſunt, vtlut mortui. Matth. 28. cap. Viri timent, expaveſcunt, & mu- Honlun,
lieres non timeant? Nolite expaveſcere. Cur non timeant? dicit cauſam 1t eltl
Angelus: TPESIIAM quæritis Nazarenum corucifixum. Timor, anxietas mentis (I.
eſt, timor triſtitiam adfert, timor hominem inquietum, inconſolatum ollent
reddit; omnem anxietatem, triſtitiam, inquietudinem, abeſſe jubet An- ir;
gelus, a mulieribas. Wolite expaveſcere. Indicans, per compatientem me- ſeurcl
ditationem paſſionis Chriſti, omne id, quod animæ adverlum eſt, grav0ee (WN
eſt, tolli, ac menti quietem, animæ conſolationem, internum cordi tribui Clllie
gaudium, jubilum, ac dulcedinem. Non caret myſterio, quòd Angelus Mnn, Di
dicat mulieribus: OZſum quæritis Nazarenum crucifixum. Cur addit: Naza-
renum? an non ſuffeciſſet dicere; IESUM quæritis crucifizvum? Cur addit, I
& præmittit Nazarenum? docet Hugo Cardinalis, in S. Marcum ſcribens: Ziuneß⸗
Nazarenum, hoc nomen interpretari FHoridum. PFlores recreant, exhila- els. Bynn
rant, conſolantur, imò medentur: idem ergò floridus, quod recreans, ex. umnunhl
hilarans, conſolans, adjuvans; crucifixo apponit, & adnectit Angelus no. (Exrlics
men, & titulum Nazareni, inſtruens, per piam crucifixi ESU conſideratio- bllo per
nem, recordationem, effici, ut ESUS erga tales ſit floridus, internis conſo- Domini d
lationibus eos recreet, exhilaret: In faéto, ſunt expertæ hoc ipſum tre ((clk
allegatæ mulieres, omnium primò iis, à mortuis gloriosè reſurgens Eſlus (lusnin
apparuit, & ſuâ gaudiosâ reſurreéctione, mirum in modum exhilaravit; ſonethri
cur omnium primò iis? Reſpondet Paulus de Palatio: Quæ duraverunt ſur. io, n
ta crucem, videntes morientem, nunc priores meruerunt videre reſurgentem. Dbereuri
Conformiter Didacus Stella, in Lucam: Mariæ iſtæ, primò de reſurrettione (immtie
Chriſti exultant, quia maximè in paſſione ejus doluerant. Diſcipulis euntibus nnzl
in Emmaus, ſe ESUS aſſociat. Ipſe Jlſus aphropians, ibat cum illis. Lucæ 24. Ant
cap. eos dulciter recreat, & conſolatur. Wonne cor noſtrum ardens erat in
nobis, dum loqueretur in vid, & aperiret nobis ſeripturam. Lucxæ 24. cap. Quid 1
Chriſtum movet, quod ſe ſuaviter eis aſſociet, dulciter recreet, & conio- “
letur? Motivam cauſam allegat Textus: ILpſi loquebantur ad invicem, de in 4
omnibus his, quæ acciderant: de JkEſu Nazareno, quomodo eum tradiderunt ſummi D
Sacerdotes, & Principes noſtri, in damnationem mortis. Deſuper Dionyſius H
Carthuſianus in Lucam: Quia de Chriſti paſſione contulerunt, & ei piè com- M
patiebantur, apti fuére, ab eo viſitari, & conſolari; ſpecialiter enim complacet Gilin
Salvatori noſtro, collatio de ſuâ paſſione. Paſſionem ergo Domini meditari, Ctard
. con⸗

—

Athun, ,
venientesn.
leitenit ,
Cmneant: M.
Mur Ctt,
eſcunt, Ann.
Gicit cauln
Weias ment,
Uücorloliun
belle betin
patientenne
lum elt, gan
tn cordhd
,quod Arpdl

ur Adit: NAͤc.

N? Curnt
Ircumn ſcriben
creant, exnl-
od tecteande

Dit Augeclee.

80 conſicenie
8,internsc⸗
e hoc iglunts
relllgens
Bom exhiund
Qurcvenute
ilene olilani
5 e inſi
pulis euatis

nili Luce;

n arlens ei
2244. Ch.
cteet, Aali

Ad inien,14

nalihutin
ſuper Donſt

pie
, 6 li q
, enin une
mnini melin

— 5
2

CONCIO TERTIAA. 191
conſiderare, gaudium internum cordi creat, homini uberrimos ftuctus
divinæ gratiæ cauſat. Teſtem allego Sponſam.

CONCEPIUS IV.

Fatetur hæc, Sponſum ſibi adeò addictum promeruiſſe, ut inter ubera

ejus commorari placuerit. Inter ubera mea commorabitur. Cant. cap. I. In-

ter ubera commorari, intenſiſſimum amorem, & affectum ſignificat, de-
litiae, conſolationes ſummas indicat. Quibus medliis uſa eſt Sponſa, ut
Sponſum ſuum, adeò fibi devicerit, tam amoroſum ſibi affectum reddide-
rit, delitiis, & conſolationibus eam repleverit? ind cat cauſam motivam
Cant. cap. I. Faſciculus myrrbæ dilettus meus mihi. Myrrhæ amaræ faſciculus,
conſiderationem, meditationem, numerum amaræ paſſionis Chriſti, de-
notat; qui conſiderat, meditatur ſæpius, paſſionem Chriſti facit, & cau⸗
ſat, ut dileétus animarum noſtrarum Chriſtus Jeſus, amantiſſimum, affe-
Etiſſimum ſe ei exhibeat, intimè illi commoretur, delitiis internis, ac
conſolationibus animam repleat. Confirmat discurſum hunc doctiffimus
Manſi, Diſc. 8. Num. II. annotans.
CONCEPTUS V.
Innn Monte Thabor, trans figuratus eſt Jeſus, adfuit Petrus, qui inquit:
Bonum eſt, nos hic eſe. Adſtant Moyſes & Elias, qui loquebantur de exceſſia
ejus. Erant autem Mo)ſes & Eliaz viſi in majeſtate, & dicebant exceſſum ejus,
quem completurus erat in Jeruſalem. Lucæ9. cap. Benè notare libeat: dum
Chriſtus clarificatus, præſentium corda, & animos, ineffabili gaudio, &
jubilo perfunderet, Moyſes & Elias de exceſſu, de amorosâ paſſione Chriſti
Domini diſſerunt; An conveniens erat, de præſenti materia, de glo-
ria Coœleſti, de immensâ Electorum beatitudine diſſerere? de his Moyſes
& Elias nihil conferunt, unicè loquuntur de excefſu, de amantiſſima pas-
ſione Chriſti, Hieroſolymis complenda: ad hoc reſpondet Paulus de Pa-
latio, id hoc præcipuè factum eſſe myſterio, ut omnibus fidelibus, hoc per-
hiberetur documentum, ſcilicet: quod qui loquuntur, meditantur, con-
ſiderant devotê, amariſſimam Chriſti paſſionem, iis Deus communicet do-
num gaudii intrinſeci, conſolationis, præguſtulum æternæ beatitudinis, hic
adhuc in terris exhibeat.
CONCEPTUS VI.
Narrat 8 Lucas cap. 24. Apoſtolus Chriſto prandium paraviſſe. Ob-
tulerunt ei Partem Piſcis afi, & favum mellie. Cur primò Piſcem, dein ta-
vum mellis? Reſpondet Hugo Cardinalis in Lucam, per Piſcem aſſum 2
Chriſtum crucifixum, per favum mellis, Chriſtum gaudiose reſurgentem

intelligens. Piſcis aſ, fuit Chriſtus in paſſione, favus mellie, in relurrettione.

Poſt Piicem offerunt favum, paſſionis Chriſti devotam recordationem ſe-
quitur dulcis favus mellis, interni gaudii, & conſolationis. Concludo,
. .— cum

192 I N FESTO SS. APOSTOL. PHILIPPI ET JA CO BI,

cum S. Bernardo Serm. I. de Reſurrectione. Non minus reverentiæ, Teſurre-

Rionis tempus exigit, quàm paſſtonis, icompateremini, & conregnaretis, ſi com-

moreremini, & conſurgeretis.

LEpilogus.] Hortor ergo omnes, deſiderent cum S. Paulo, nihil aliud

ſcire, niſi eſum crucifixum: & promittit: Si compatimur „Oonglorificabi-
mur, ad Romanos cap. 8. Amen.

2 „ „ „ „ 67 6. 6 6* „ „ „ 18. 67 67 2. 640 6 . 0
3888 3 2 28 8 262 3 2 862 8 8 83 83 32 8 68 28 8 8 88 888

PHIEIPPI Er JACOBl,
CONCIO PRIMA.

rexm. Non turbetur tor veſtrum. Joan I4. cap.

Tuema. Nimia triſtitia, animi turbatio, melancholia,

quàm maximè nocet corpori & animæ, &
graviſſima Dei pœna eſt.

Bxordium. I Leantes wir ſapiens, interrogatus, quid eſſet
. triſtitia? Reſpondit, eſſe animæ reſolutionem
ita Stobæus Serm. 16. optimè dixit triſtitiam
eſſe animæ reſolutionem 3 Cauſam inquam
immaturæ mortis, & plerumque & animæ

Textus S ram: Sicut tinea veſtimento, ιvermis ligno, ita
Seripturæ. triſtitia viri nocetcordi. Prov. cap. 25. & Eccleſiaſticus c. 25. ha-
bet: Omnis plaga, triſtitia cordis eſt. Etiterum cap. 30. Melior eſ

mors, quam vita amara. Unde hortatur eodem cap. Longè pelle

à te, multos enim occidittriſtitia, & non eſt utilitas in ea. Conſentit
S. Paulus 2. ad Cor. cap. 7. Sæculi triſtitia mortem operatur. Au-
Tatres. diamus SS. Patres, & Eccleſiæ Scriptores: Triſtitia, animarum ora-

dele tormentum eſt, judicium omni judicio vindictaque deterius. Seri-

chro. bit S. Chryſoſtomus Epiſt. 7. ad Olymp. Cauſam addit Hom. ad
Populum: Won ſinit in triſtitia facilem eſſe rationis curſum, ſed ſufo-
8. Grego- cat, & cum multq neceſſitate intus reprimit. E triſtitia, ſcribit S. Gre-
rius Papa. gorius Papa lib. 3. Moralium cap. 177. Malitia, rancor, buſillani-
3 Thoma Tds, deſperatio, torpor circa præcepta, vagatio mentis erga Micita.
Aquinas, Tandem ipſa deſperatio, ut docet S. Thomas, ſecunda ſecundæ.

æterni interitus. Audiamus Sacram Scriptu-

lacen ⸗
minn
Kaume.
Pora⸗

Gnn
liolige⸗
Eiternul
AEne, n
Caſodei

honum

Calltl, M
lrs Mo
frnlni,
ont,zrll

WVrs lutt

Geoppr
ulum,
ithls adl
n 8 C
Pun bocun
1
Indent; 6
AKtenen:
Ues henten
tons eli
En poſkt
in titie
tete int

cuikt.

ln
famin.
Uenpi
llum non
Nkicine
Peli

on,

ntie, eſune.
ett,ſegn.

, Nilil tod
tongbiſt

c.
Alancholi
Animeæ,)

, Jd
ne TOolutinn
Girt nitin
(aulamn inne
Imdue Aan
aclann hont
Gvemniln
ſticus e. 20
10,50,. N
cap. Lli
,en. CNN
nopentr N
i, Alinnmnd-
elttiu N
addt Hon

1 ſenbit l

unar, M
ti eht i

Galeant
ancie 6

CONGIO PRIMA. 193

Quæſt. 20. Art. 4. Deſperatio procedit exnimia dejettione. Unde ſcri-
bit S. Gregorius Nazianzenus, in cap. 30. Eccleſ. Animi mœrores, S. Grego-
præcocem Jenettutem, mortalibus bariunt. Et Tertullianus habet lib. ius Na-
de anima cap. 52. Magna triſtitig ſemper nocet. Nocet corpori, entaiu.

1 — — . . ² Tertullia-
& animæ, ut Conceptibus deducam, Dei adjutorio prius im- nu.

plorato. D
CONCEPIUS I.
IConfirmatio ſeu Dedultio.] Vocat Deus Moyſen e Rubo, ac demandat:
Vade, congrega Seniores Mrail H G dices ad eos: Dominus Deus Patrum veſtrorum,
apparuit mibi, Deus Abruham, O& Deus Maac, &&Deus Jacohy dicens: viſitans viſi-
tavi vos, && vidi omnia, quæ acciderunt vobis in Xggpfo, && dixi, ut educam vos.
Exodi 43. cap. Ad hanc Dei propoſitionem, reſpondet Moyſes: Won credent
mihi, nec audient vocem meam. cap. 4. Verbis Dei non credere, vocem Dei non
audire, manifeſtus, ſignum reprobationis eſt; Moyſes ergo affirmando,
quia Judæi, non crederent Prophetiæ, non audient verbum Dei, de ſalute
Judzorum valdè dubitat, Judæos reprobatos prommtiat: unde, ex qua
cauſali, Moyſes hoc judicat? Cauſa movens deſumitur ex verbis Dei, &
Judæis Moyli indicantis: Vidi affittionem populi mei in Apgbto, & clamorem
ejus audivi, propter duritatem eorum, qui præſunt obibus, &Tiens dolorem ejus,
deſcendi, ut liberem eum. Fxodi 3 cap. Audiens Moyſes, Judæos in dolore,
angore, luétu, & triſtitia, vivere in EÆgypto, ſubinfert, non credent mihi,
dolore oppreſſos, luctu, triſtitia obrutos, incapaces judicat Moyſes Spi-
ritualium, indiſpoſitos, qui vix oculos, minus animum ad cœlum levent,
ineptos ad Dei verbum audiendum, ac recipiendum. Inſigni ſimilitu-
dine S. Chryſoſtomus hunc Conceptum elucidat: Sicut cœlum ſene-
num, locum permittit radiis ſolaribus, ut totum mundum illuſtrent, &
irradient; dum verò ſol nubibus obfuſcatur, nubes lucem impediunt,
& tenebras adferunt: ita quoque dolor, luctus, triſtitia, eſt quædam nu-
bes mentem obfuſcans, & lucem cujuslibet veræ, & neceſſariæ cogni-
tionis pellit, ut qui ea oppreſſus eſt, nec alios erudire, nec ab aliis eru-
diri poſſit: Concludit citatus Sanctus Hom. ad Populum: Won Finit
enim triſtitia, facilem eſſe rationis curſum, ſed ſuffocat, & cum multa ne-
ceſſitate intus reprimit, & boc, non dicentibus tantum, ſed & audientibus

accidit. .
CONCEPTUS II.
Joann. cap. 13. inquit Jeſus ad Diſcipulos ſuos: Adbuc modicum vo-
biscum ſum. Zeloſè interrogat Petrus: Domine! quò vadis? Laudo zelum:
Interrogatio hæc Petri, magnam curam ſalutis animæ, ſequelæ deſide-
rium notat; hinc mirum, quòd Chriſto Apoſtolis manifeſtè abitum ſuum
indicante: Joann. 16. cap. Nunc vado ad eum, qui miſit me, tamen ne unus
Feltivale. . Bb Aphpo-

194 IN FESTO SS. APOSTOL. PHILIPPI FT ACOBI.

Apoſtolorum interrogaverit: Domine! quò vadis? nullam curam ſalutis
animæ, deſiderium, Chriſtum quò vadit ſequi, nullum exprimunt, adeò,
ut indignabundè eis hoc exprobret Chriſtus: Nemo e vobis interrogat me,
quò vadis; Quomodo factum, ut Apoſtoli hic, quò vadat Chriſtus, non
interrogent? nullum zelum, ac deſiderium ſequendi Chriſtum demon-
ſtrent? Cauſam indicat ſacer Textus: Triſtitia implevit cor veſtrum, Joann.
16. cap. Triſtitia omnem zelum, ac deſiderium, ſenſus, mentem, ac ratio-

nem Apoſtolorum obfuſcavit, ut confuſi, perplexi hæreant, atque con-

ſiſtant. Audiatur S. Chryſoſtomus, Epiſtola ad Olympiam: Apoſtoli trienniy
cum fuiſſent cum Jeſu, && ſemper eum interrogarent, quò vadis? ita extindti ſunt
triſtitia Tyrannide, & toti mœrore confetti ſunt, ut ab eo ultra non quærerent, &

ob hoc increpavit eos Chriſtus. Et iterum Hom. I. ad Populum: Zriſtitia futu-

rorum, preſſum tunc ipſum cor, poſt ac Rupidum manſit.
CONCEPTUS III.
Venerat ad Chriſtum Salvatorem noſtrum, adoleſcens quidam, quæ-
rens media, ut ſalvus fieri queat: Magiſter bone! quid boni faciam, ut habeam
vitam æternam? Reſpondet magiſter: Serva mandata. Replicat adoleſcens:

Omnia hæc cuſtodivi à juventute mea. Quid adhuc mihi deeſt? Ait illi Jeſu:

Si vis perfectus eſſe, vade, & vende omnia, quæ babes, & da pauperibus. Matth.

19. Ccap. hac ſalubri doctrina percepta, abiit adoleſcens: illo abeunte, in.

quit Chriſtus ad Diſcipulos ſuos: Amen dico vobis, quod dives diffcilè intra-
bit in Regnum cœlorum; & iterum dico vobis: Eacilius eft, camelum per fora-
men acus tranſire, quàm divitem intrare in Regnum cœlorum. Matth. 19. cap.
Quòd hic ſermo Chriſti, & adoleſcentem abeuntem tangat, colligitur ex
verbis antecedentibus ſacri Textus, qui de hoc adoleſcente affirmat:
Erant enim habens multas poſeſſiones. Ergonè ex ore Salvatoris, adoleſcen-
tis hujus ſalus periclitatur, qui mandata Dei, à juventute ſua cuſtodiebat:
Quæ cauſa periculi? Cauſam inſinuat Sacra Scriptura citato capite. Abiit
triſtis. Deſuper S. Hieronymus in Catena: Abiit triſtis: hæc eſt illa triſtitia,
quæ ducit ad mortem. Addo dictum Hermetis, qui Diſcipulus fuit S. Pauli
Hib. 2. Mandat. 10. Triſtitia, omnium spirituum nequiſſima t, & omnium Spi-
e⸗ rtermainat , & cruciat Spiritum S. Agnovit hoc Aaron Sacerdos, & pius
acob. òôMU

CONCEPTUS IV.

Aaron fatetur. Quomodo potui placere Deo, mente lugubri, Le-

vit. I0. Et Jacobad filios ait, Geneſ 42. cap. Deducetis canos meos, cum tri-
Ritia in infernum. Nimia triſtitia, nimia animi perturbatio; & conſter-
natio, periculoſiſſima eſt ſaluti animæ, Dux eſt ad deſperationem, ac æter-
nam damnationem. .

7

CON.

—

o
Chodor⸗
onaven
idut⸗
Guarz
Gnn &
Prle
nnus
Cochstt
166
Ilshben
ſemein
Nonehen
ſunvioren
torinento
iloſhie
nleud
Miitpen
eltan
Mtochus

De
en behe
Unnelth
Nool dont
Fiolenusn
tomzli,e
Rinlenn
Tunpel
nn derc
l el
7 lln, 4
ſun, S
Mtäſali
Klita:
Dilon
em
Cumd.
ED
ſihui

COh,

—
Curaln faluig
fhum, Aced⸗
intennngt n,
Chriltus no
ſtum denon.
vefmun ſoni

elteln, annin.
t, Agecn

in eiſti
ngnerezer,5
n iſtiinf

6s Cvidimn
Acimn, ithate
lcat adoleſea
Ar d N

genis. M.

o adeudke,
s Ciftelein
comelun d
Mah
Nt, Coligtue
ſcente Tfnn
tonS, Woeit
ſun cuſdk

to cpte. 4

Ae Unti
lus fuit l
„Gomunhe
celdos, n

te lglbi,l
,ni, lf
9; & Clt

onem, NN

00

CONCIO PRIMA 195
CONCEPTUS V.

Jonas inobediens DEO fugit, navim Tharſis petituram inſcendit,
nondum navis ſecat æquor, cum ſæva illam adoritur tempeſtas, & horri-
ſona ventorum immanitas, navim exagitat, nautæ, navigantesque omnem
induſtriam, ac laborem, ne à ſævientibus fluctibus ſubmergantur, impen-
dunt; ſolus jonas ſopore gravi irretitus dormiebat, quem excitatum hor-
tantur, & ipſe manus adhibeat, ad DEUMſuum preces fundat. Quid tu ſa-
pore deperimeris? ſurge, invoca Deum tuum, fortè Deus recogitet de nobis, & non
pereamus. Quid ait Jonas? utique & ipſe laborabit? orabit? nihil horum:
undis tradi petit: Tollite me, & mittite me in mare. Jonæ cap. I. Quid pe-
tis? Jona! in mare ſi ejectus fueris, ſubmergeris, morieris, peribis; vi-
vus ſubmergi, horrenda mors eſt: cur ſibi Jonas eligit; tollite me, & mit-
tite me in mare? An ergo Jonas quid majus, gravius, horribilius crudeli
morte patitur? quia etiam mortem violentam, licet horrendam, ſibi tamen
ſuaviorem, faciliorem exoptat, & eligit? Quid eſt nunc illud immane
tormentum, quo affligitur Ionas, quod etiam violentam mortem, præ
illo ſibi eligat, præopter? eſt animæ triſtitia, mentis extrema turbatio, &

inquietudo: Audiatur Hugo Cardinalis in onam; Fugit ex timore, &SOM dor-

mivit præ nimia triſtitia. Turbatio cordis, nimia animæ triſtitia, periculofis-
ſima eſt animæ & certus interitus. Exemplar ſit perditus Judas, Achitophel.
Antiochus.

CONCEPTUS VI.

Deſperatio, damnatorum ſupplicium eſt: SecundumSs. Thomam au-

tem, deſperatio prôcedit ex nimiâ dejectione, triſtitia, ac puſillanimitate,
ut non æſtimet, aliquod bonum ſibi poſſibile adipiſci, nec ex malo ad ali-

quod bonum poſſe relevari, nimiùm triſtes communiter deſperarunt,

violentas manus ſibi injecerunt, ut Achitophel, Judas Iſcariotes, & cen-

tum alii, ergo nimia triſtitia, animi dejectio, & conturbatio, tormentum
eſt infernale; agnovit hoc Judas, qui vendidit, & ad necem tradidit Chri-
ſtum DEl Filium; vix horrendum hoc ſcelus, Judas adimplevit, ſe damna-
tum, perditum agnoſcit: ita Matth. cap. 27. Videns autem Judas, qui tradi-

dit eum, quòd damnatus eſſet. Deſuper Origenes: Quod ſeriptum eſt: Videns

Judas, quòd condemnatus eſt, ad Judam ipſum refertur, tunc enim ſenſit malum
Juum, & intellexit ſe condemnatum. Judas vivus adhuc infernum, in hac

vità ſuſtinuit, ſenſit. Quæritis unde? Reſpondet Origenes citatus: Ex

triſtitia: Von ſapienter triſtatus eſt, ſed ſuſcepit abundantiorem triſtitiam, à
Diabolo ſubmiſam, && ideò abiens laqueo ſe ſuſpendit. Triſtitia mentis cru-
dele tormentum eſt, pœnæ inferni, adhuc in hac vitaà prælibatio, ſuppli-
cium Dei ſeveriſſimum. Regem Antiochum, ob innumera ſcelera, vin-
dex DEUS plectere ſtatuit; quo genere putatis? fors terra ſceleratum ab-
ſorbuit:? aut fulmen de cœlo contrivit; gravius ſupplicium requiſivit
B b z divina

„

196 IN FESTO 88. APOSTOL. PHILIPPI EFT JACOBI,

divina Sapientia, triſtitiam, & animi perplexitatem: ita I. Machabæorum.

apite ſexto: Expavit, & commotus eſt valdè, & incidit in languorem die tri-
ina ,ecce pereo triſtitia magna in terra aliena. Triſtitia, tormentum eſt ma-

Dei vindictæ, quo execrandos plectere ſolet, in cor-
ſeveriſſimæ Dei vindiéctæ, q s plettere iolet, in cor-
Pore, ledfrügt uti concludit S. Chryſoſtomus Epiſt. 7. ad Olimp. Yriſtitia,
2

or qui dicium omni judicio:
animarum crudele tormentum, dolor Juidam inexplicabiks, S judiciu ommni judicio
vindictaque deterius: Teſtem allego Cainum.

CONCEPTUS VII.

Cain occidit fratrem ſuum Abel, Geneſ 4. cap. Cum eſſent in agro, con.

urrexit Cain adverſus fratrem ſuum Abel, interfecit eum. Horrendum ſta-
. icidium: Quali pœna putatis vindicat DEUS? An fors 1080 „ aut rfota,
el crudeliſuno mortis genere, DEUS Cainum adjudicat? Tormentum

ani licio crudelius, deterius, DEUS in Cain decernit: &
ohod ld ei Pangiura citato capite: Poſuitque Deus Cuin Ronum. Et.
do fuit hoc ſignum: Reſpondet Eucherius in Geneſ. cap. 4. nempè tri.
Uitiam . Ipſum. videlicet ſignum, quod tremens S gemens, vagus, O& rolege, R
per viveret. Omni morte horribilior, atrocior eſt animæ triſtitia. Mi,

triſtes nempè, inquit Philo Hebræus, de confuſione linguarum icut ſem-
per morientes, & nunquam emortuæ ſunt miſeriæ, ut poſteritas illius, qui Cain no-
minatur.

LEpilogus.] Hortor ergo cum Eccleſiaſt: Ne dederis in triſtitiam cor

imone à Caſſia, Tract. r.
uum, ſed repelle eam à te. Cap. 38. Concludo cum Simone 4 1,
Tan a n6 aliud plangendum ab hominibis, qum peccatum, ſolum enim pecca-
hee bhabhet materiam deplorandi. Vult DECIS. Retum fieri, pro Spiri-
tualibus malis, non autem pro corporalibus
mnis.

Uin, lic
EIhen.
ltiih
Ma al
nit, G

nons

l, Auon
Uolunketen
Unes: 4
Opnlir
Ptanm,
Uinden,
Uod Kern
M, tmnt
Uil,
Clſtnter,
ſolnnr
MMrexrgt
Menis,
t
Sckr
en,
cehn

Obl,

—
Achabzorun

oren drei.

Rtumel nn.
lolet, non.
Mimp. Nit
inm omniſlcn

ſat ir agho,on
§ 1
Hortendunn te
1ogo, W,

t! Tormente

din Geretit 6

Ckin ſgun. 1

0. 4, nene i

Grefigeſ⸗

w triſtita. F
rum: Naut e

, AiCun

in tiſtüinr
ACaln Tud

,ſalun eninſe

T,

CoONCIO SECUNDA. ry
IN FESTO SS. APOSTOLORIIM
PHILIPPI Er IACOBI,
Creditis in DEUIM, & in me credite. Joantl. Textus
22. Cap.
iducia in Deum, eſt utiliſſima. Thema:

= BRecta fiducia, & prudens in Domino confidentia, Exordium.
coœæleſtia pro' ſe ſortitur auxilia, quibus & hoſtis
perit, & victoria arridet. Sacra Scripturd, & Pa- Textus
Otrum elegantibus dictis aſſertum probo: Non eſt on- Sacræ
D' fuſio, confinentibus in DEII M. Marci I6. cap. Benedictas cripturæ,
vin, qui confiit in Domino, & erit Dominus fiducia ejus., Jerem. I7. cap.
& Thren. 3. cap. Bonus eſt Dominus, ſperantibus in illum, animæ quæ-
renti illum. Sperantem in Domino, miſericordia circumdabit. Canit
David Pſal. 3t. unde ſe conſolatur Pſal. 79. Mibi adbærere Dreo bo-
num eſt, & ponere in Domino ſpem meam. Qui confidunt in Domino,
Rcut mons Ston, non commovebitur in æternum, Pfal. 124. Hæc eſt filu-
cia, quam habemus ad DEII M, quia quodeunque petierimus ſetundum
voluntatem eins, audit nos. S. Joann. Epiſt. I. cap. 5. Audiamus & Patres?.
Patres: Aterno promiſit Deus; ſi credidero, ex mortali fim æternus. S. Augu-
3. Auguſtinus Serm. 29. cap. 6,. de Verbo Dom. Et iterum: Spes fſtinus.
ſt tecum, & erit tecum DEll, in tribulatione. YTantum per nos opera-
bitur Deus, quautum ſe noſtra in eum fiducia extendit: inquit S. Bern- S. Bernar-
ardus Serne 9. in Pſal. Qui habitat. Quantum fidei capacis afferi- dus.
mus » tantum gratiæ inundantius haurimus: Scribit S. Cyprianus, S. Cypria-
Epiſt. 2. Cui contingit, omnin corpora de ſublimi deſpicere, & ſoli Deo nus.
conſtanten inniti ſumma fiducid, is verè felix G& beatus cenſendus eſt
ſecundum prœmium nativam virtutem ſectanti, & ſine pulveris jattui
palmam auferenti, contingit gaudium, perbrat Philo Hebræus, de Philo Hebr.
Proœmiis. Egregié S. Ambroſius in Pfal. 61. In iſtius vitæ' tramite S. Ambro-
conſtitutus non deficit, qui ſperat in Domino, atque ei intimo confitetur Uus.
Teltu. Conſojanter S. Hieronymus in Plal. O7. MWon ſolliciti K §. Hierony⸗
mus, ſi erit tribulatio, vel perſecutio, in Domino ſperantes faciemus vir- mu.
tutem, quia ipſe pro nobis. Imploratâ S. Spiritus gratiâ, deſuper
Conceptus proferam.

Bb z CON-

198 IN FESTO 8S. APOSTOL. PHILIPPI ET JACOl,
CONCEPTUS I.

[Confirmatio ſeu Deduttio.] Samſon fortiſſimus virorum, qui Leonem

dilaceravit, mille viros mandibulâ aſini occidit, portas urbis munitiſſimas
confregit, funes craſſisſimos ut filum unicum rupit; tandem vires omnes
deperdidit, ligatus captivus in carcerem deducitur: iterum verò vires
perditas recuperavit, ut olim fortis evaſit. Quis cauſam dicat, ob quam
vires deperdidit, deperditas denuò acquiſivit? Non nego, Samſonem vi-
res ſuas in ſeptem crinibus habuiſſe, dicitis ergo, his abſciſſis perdidit for-
tes ſuas vires: Capillis recreſcentibus, unà cum his vires & fortitudo rediit.

Aliam cauſam allegat Sacer Textus: Judic. 16. cap. Dixit in animo ſuo, egre-

diar ſicut ante feci, & me excutiam. Obſervat hic S. Cajetanus. Samſonem
non in Deo, ſed in proprüs viribus, ac robore, plus nimium confidiſſe, ex-
inde à Deo derelictus vincitur, ligatur, incarceratur; captivus Samſon, in
totum ſuam immutat mentem, non amplius in crinibus, in robore, ac for-
titudine corporis ſui confidit, ſed omnem ſpem ſuam, ac fiduciam, in
DEUM collocat, & denudò fortiſſimus Samſon effectus, vincit Philiſtæos;
ita Textus: Invocato Domino, ait: Domine Deus meus! memento mei, & redde

mihi nunc fortitudinem priſtinam, Deus meus! ut ulciſcar me de poſtibus meis, G

pro amiſſione duorum luminum, unam ultionem recipiam. Deſuper Cajetanus:
Fontem eſſendi, && Deum gubernatorem, judicem univerſorum invocat, nec con-

fidit in auttis capillis, qui orat ſupplex pro robore hac vice. Triumphos attu-
lit religioſa fiducia: licet jam crinibus auctus, quia ad DEUM cucurrit,

DEUM invocat, in DEUM omnem ſuam ſpem, & fiduciam collocavit
Samſon; Fortitudinem priſtinam impetrat, vires recipit: erecta ergo in

DEUMfiducia, prudens in Domino confidentia, pro ſe cœleſtia ſortitur

auxilia. Videamus eventum in David.
CONCEPTUS II.
David puer paſtoritius, intrepidè congreditur cum gigante Goliath;
hanc belluam proſtravit, atque devicit, totum Iſraélem ſalvavit: Quis di-

cat, quo aſtu, quibus armis, David cum Goliath congreditur? atque devi-
cit? Arma, & ſtratagema exquiſitiſſimum, erat firmiſſima in DFEUM fidu-

cia: Percipiamus Sacræ Scripturæ verba I. Regum cap. 7. Ego autem venio
ad te, in nomine Domini exercituum, Dei agminum Irakl, quibus exprobraſti ho-
die, & dabit te Dominus in manu mea. Deluper Baſilius Seleucienſis Orat. I.

nomine Davidis loquitur: Ego Deum tibi adverſarium oppono, non enim viri-

dus meis fretus, ſed gratia in aciem prodeo. David ergo, qui in aciem, gratiæ
viribus fretus, fiducia in Deum armatus prodiit, quas vires, confidentia in
DEUM miniſtret, oſtendit; ſola in DEUM fiducia vicit, atque proſtravit.
Exinde inſtructus David, omnes Saul Regis, contra ipſum inſidias feliciter

declinavit. X
. CON-

—

Caci
Nigomſ
l in R
Orfiztal
nunuann
Pfinn,1
d po
incklenet
ſaitaunliun
Eeillie
ümkuin

iun.

TMälre
Perſegoture
aleos, ſen
uet, Eult
r ns
Dedlun divi
ncdumm wan
lumes ttanſt
ereitumn Pha
1c.
Raſoceiod
kenimn
ihten, Exi
11 o

Uim, gu

Cainperat
bidlun.

Deitus
Poogrelitur
e
un
Nlhlinon
eun, Node

1

Medervor

her Nus

,

—

1 Glleonen
8 monltltine
n vitkkorn
dcn verd in
licat, od n
nloneng
Pertictin
eforttucorelie
anind ſhen
S. Dinnlonen
nconficile e
us Kalnſoni

IODOre, AH

1c fucian,
Fincit bhülllre
Ito nei, G
olbus nei,l
per Cxem.
Hinvocct, Neren
Tnocnphosm
DEUMan
Cuciamn lden
t: erechegi

Cleſtuſin

gigante l
Avavit: Cii
itur) atgeth
in DIU 61
. Eyo ontn
us auigßt⸗
encienls0/
o, NNerirone
iin Auelbgul
8, Cohlilatl
atque h
inſidas ſlatt

eipiunt.

E

cCoxcIo SEcüUNDDYDI.. 9;
CONCEPTUS III.

Undique Saul Davidem perſequitur; in dura hac perſecutione, David
refugium ſuum unicum ad Jonathan accepit: Fugit autem David de Najoth,
quæ eſt in Ramatha, veniensque locutus eſt coram Jonatha. I. Regum 20. cap.
Cur fugit ad Jonathan? Gloſſa moralis docet: Per Jonathan, gui columhbæ,
donum interpretatur piritas . qui in Columbæ ſpecie apparuit in Baptismo Chriſti,
ſignificatur, ad cujus duxilium, O Conſilium debemus recurrere in anguſtiis. Fuga
David ad Jonathan, Davidis in Deum, magnam fiduciam, ac confiden-
tiam deſignat, qua media, ſpeciale in omnibus perſecutionibus, David
ſenſit auxilium, ac Dei adjutorium, omnes Saulis technas eluſit, inſidias,
& pericula declinavit: Cujus exemplo, inquit Hugo Cardinalis hic : Viri
juſti, in tribulationibus ſuis confugere debent ad Chriſtum, ut in eo conſolationem re-
CoNCEPTUS IVv..
Filii Hraël, ad ripam maris rubri, quanta auxilia divina obtinuerunt!
perſequitur eos Pharao Rex, mittit Deus nubem, quæ à tergo, & retrèò
Judæos, tenebroſa erat, ſicque impediebat, quo minus Pharao Judæos vi-
deret, & ultrò perſequeretur: à facie, & à parte anteriore, hæc nubes in-
ſtar ignis lucebat, viam, & iter Jjudæis demonſtrabat; ipſum mare ſe in

medium dividit, ac tranſitum Judæis præbet; ventus calidus una nocte
. 8 . . X . .
fundum maris adeò induravit, ut altero manè, ſiceo pede, ſalvi & inco-

lumes tranſirent: His in tuto collocatis, fluctus maris in adverſarios, ex-

ercitum Pharaonis irruunt, omnes ÆTgyptios miſerè ſubmergunt. Exodi

14. cap. Quo medio tanta miracula, tantas gratias, & favores, tanta ſub-
ſidia Judæi obtinent? Medium dicit Scriptura, fuiſſe firmam in Deum con-
fidentiam, & fiduciam: Eortitudo mea, & laus mea Dominus, G& fattus eſt mihi
in ſalutem. Exodi I5. cap. Deſuper Kupertus Abbas lib. 2. in Exodum

cap. 37. Fortitudo mea, && laus mea Dominus?! Qid deinde? & factus eſt mihi in

Malutem, planè fortitudo mea; nam fortitudo capitis mei, fortitudo mea eſt. Fidu-
cia impetravit Dei fortitudinem, miraculofum adjutorium, cœli terræque

fubſidium. .

CONCEPTIUS V.

Petrus Apoſtolus, ſuper mare, inſtar ſolidi pontis deambulat, atque

progreditur: Et deſcendens Petrus de navicula, ambulabat ſuper mdre. Matth.
20. cap. Quid Petrum, ne mergatur, tenuit? Quid in manifeſto periculo

tutum conſervat? tenuit? conſervavit firma in Deum fiducia: hoc inſinuat
magiſtri monitum: Habete fiduciam; ita fubferibit S. Hieronymus in hunc
locum: Eodem fidei ardore, quo ſemper, nunc quoque cœteris tacentibus, credit ſe
poſſe per voluntatem magiſtri, quod ile poterat per naturam: jubeè me venire ad

ièe ſuperaquas: Zu præcipe; & illicèò ſolidantur undæ, leve fiet corpus, quod per ſe

200 IN FESTO SS. Al OSTOL. PHILIPPI FT JACOBI,
grave eſt. Fiducia in Deum, conſervat mirabiliter in periculis, adjuvat in
neceſſitatibus. Teſtis Suſanna, Danielis cap. 12.

CONCEPTUS VI.

Suſanna ut adultera ad rogum educitur comburenda, in extremo ver-

ſatur famæ & vitæ periculo? Quid contingit: Ecce Daniel Propheta ad-
volat, Innocentiam Suſannæ defendit, ſcelus Judicum ſenum manifeſtat;
cum Jubilo ergo ad lares proprios innocens reducitur, honori priſtino
reſtituitur, illæſa in extremis conſervata eſt Suſanna. Avetis ſcire, quo

meritò? quâ prærogativa? indicat meritum, prærogativam Sacra Scriptu-

ra, citato capite: Juſpexit in œlum, erat enim cor ejus, fiduciam habens in Do-
mino. PFiducia ad Deum defendit, protexit in periculis adjuvit in neceſſi-
tatibus. Paulus ad Hebr. cap. T. promittit fiduciæ in Deum certam remu-
nerationem: Wolite amittere confidentiam, quæ magnam habet remunerationemn.
Remunerationem allegat Pſalmiſta Pſal. 36. djuvabit eos Dominus, &
Uiberabit eos, && eruet eos à peccatoribus, quia ſperaverunt in eo. Et iterum
Pſal. 9o. Quoniam in me ſperavit, liberabo eum, protegam eum.

CONCEPIUS VII.

S. Paulus nos hortatur cap. 4. Adleumus oum fiducia, ad thronum gratiæ,

ut miſericordiam conſequamur, 1 gratiam inveniamus, in tempore opportuno.
Franciſcus Labata, verbo: Spes, obſervat, S. Paulum, thronum Dei non
nominare, thronum majeſtatis divinæ, ſeu juſtitiæ, vel omnipotentiæ, ſed
thronum gratiæ, & miſericordiæ. Cur-hoc? majeſtas, juſtitia, omnipo-
tentia Dei terret hominem, & conſcientiæ etiam mundiſſimæ timorem
incutit, aſt gratia Dei, miſericordia Dei, omnem etiam ſceleratiſſimum
peccatorem conſolatur, ædificat, recreat, animos addit; confidenter ac-
cedentes ad thranum Dei, ad thronum gratiæ, ad thronum miſericordiæ,
S. Paulus accedere dicit, ad innuendum, confidentiam erectam, & pruden-

tem, qui habet ad Deum, indubiè gratiam, miſericordiam, conſolationem,

auxilium, & adjutorium Dei ſentiet, experietur. Confirmat Conceptums
mirabilis illa viſio Joannis, Apocal. 4. cap. S=èð
CONCEPTUS VIII.
Füui in Spiritu, & ecce ſedes poſita erat, 8 ſuper ſedem ſedens ,E qui ſedebat,
Iimilis erat aſpectui lapidis jaſpidis &ſardinis, &iris erat in circuitu ſedis, fimilis
viſioni ſmaragdinæ. Deus eſt ille ſedens, ſimilis lapidi jaſpidi, ſardini, &
fmaragdo: Cur rectè his pretioſis gemmis ſimilis deſcribitur? S. Iſidorus

docet lib. 16. Ethymol. cap. 7. Jaſpis viridis gemma eſt. Viridis autem co-

lor, bonæ ſpei ſymbolum eſt; lapidem ſardinem verò docet Iſidorus, cita-
to libro cap. 9. rubeam eſſe gemmam: Colorrubeus autem, charitatis eſt
ſymbolum, ut docet S. Gregorius in lib. I. Regum cap. I16. Rubor duten
fervens, eſt charitatis Amor. Smaragdum pariter viridem eſſe, aſſerit Plinius

—

Iieſtera
in ior
Nuumn ſpen
le det S
Neln, Ile
Ahen
nunrit
mmli
llmn il
Pbrnumn.

bran
Funeinter
un, venn
tr, Mand
lae, dune
t: Nnn
Ion ſneere
Ni eno
tun nncoh
renlr.
mn: Den
Ulaten ir
Ulble⸗
eled lein
el.

jumſot
Futmnrhonn
Kacharecn,
ioekt n
u! Anche
d eicnlo
Gllt
Dlenn
Illezien
Cenlen en
Hlpo vi
lllinge

CO!,
Wukarn

1exttentore.
Drophnt z.
Ummunlfelu,
honon prüinn
Eeis ſeile, gl
n daengdeth
n halenind
Im certamten
tremunerafien
0s Dominut
1eo. iltan
1]

IAwuungt

noe Ophent RHür

hronum Dein
Omnnipotentut
tita, onn
nciſſinz inon
n Keletullun
conſiolat
Nun Mleront
lechum, re

„.

n, conſoltnne

mat CoNH

lens, G Gidl

ifcuiti.
Midi, lii
bitu! 5 lis

huvit in necel

CoNCIO SECUNDA. dor

lib. 37. c. . Nullus, inquit: Coloris aſpetctus ſucundior eſt, nam herbas quoque
virentes avidè ſpettamus, ſmaragdum, tantum libentius aſpicimus, quando nihil vi-
ridius illo viret. Inter binas virides gemmas, jaſpidem & ſmaragdum, bo-
narum ſperantiarum ſymbolum, media gemma ſardine, charitate & amo-
re rubet Deus: in documentum: fiducia in Deum, bis dupliciter, amo-
rem, miſericordiam, gratiam, & benignitatem de cœlis hauriet, guſtabit,
& fruetur. Audiamus citatum Labatam: Eccethronum Dei, ſedet in eo Deus,
charitate infinita fulgens; viridi colore hic ſimilis eſt, propter ſpem, quam excitat
in nobis, & rubro, propter nimiam ſuam charitatem, quæ etiam inducit nos ad ſpe-
randum, quod ex hoc throno, non vacuis manibus diſcedemus. Noverat hoc

Abraham.
CONCEPTUS IX.
Abrahæ præcipit Deus? TYolle filium õ” quem diligis Naac
Dade in terram vifionis, atque ibi offeres eum in holocauſtum, ſuper unum mon-
tium, quem monſtravero tibi. Geneſ. 22. cap. Abraham obediens proficiſci-
tur, mandatum Dei exequi, filium in holocauſtum occidere, & immo-
lare, dumque jam monti viciniſſimus eſſet, inquit ad pueros famulan-

tes: Expeltate hic: Gc. revertemuradvos. Quid loqueris Abraham? An

non ſincere cogitas offerre filium in holocauſtum? Sinceriſſimè: Quo-
modo ergo cum veritate dicis: Revertennr? Quomodo ſalutem certam,
vitam incolumem, divinum auxilium, & adjutorium compromittis? Re-
vertemur. Audite, quid Scriptura teſtetur de Abraham: Dixit autem Abra-
bam : Deus providebit libi vidtinam holocauſti. Confidit, ſperavit in bo-

nitatem divinam, exindè tacitè ſibi ſalutem certam, incolumitatem filio:

infallibile Dei adjutorium, & auxilium compromittit. Revertemur. Pul-
Chrè& 8. Eligius Hom. II. In Deum ſpes eſt ditta, quod ſit pes, & progrediendi

Jacultas.
CONCEPTUS X.
. S. Paulus ad Hebr. c. 6. fiduciam in Deum anchoram vocat: For-
tiſſimum ſolatium habemus, qui confugimus ad tenendam propoſitam ſpem, quam
ſicut anchoram habemus animæ tutam, ac firmam. Cur fiduciam in Deum,

Anchoræ comparat? Anchora, navigantium auxilium, ſalus & conſerva-

tio eſt; exurgunt horribiles fluéctus, periclitatur navis: Quid facit naucle-
rus? Anchoram in mare demittit, hæc navim tenet, quo minus à ven-
tis periculosè jactetur, à procellis non concutiatur, ſed firma ac fixa
conſiſtat: Unde Ferrus anchoræ hoc lemma ſubſcripſit: Ex jactu ſalutem.
Uti ergo navigantes, per anchoram jactam, ſalvi conſervantur; ſic in
mille adverſitatibus, erecta & prudens fiducia, hominem in Deum conft-
dentem conſervat, protegit, tuetur, ſalutem ei procurat; ita ſubſcribit
Hugo Viétorinus Inſtit. Monaſt. Serm. 4. Spes eſt anchora animæ, eam ſer-
Feſtivale. co— vans,

202 IN FESTO SS. A?'OSTOL. PHILIPPI r ACOBI,

vans, ne procellis tentationum irrumpatur; igitur ſi te videris fluttuari in mari

iſto, noli divelli ab bac anchora, antequam intres portum. Pulchrè ſcribit
3. Chryſoſtomus Hom. I5. ad populum Antioch. Sicut nauclerus, mari pro-
cellis agitato, nubibus transcurrentibus, & omnibus ad miniſteria tumultuantibus,
ſedet 45 gubernacula ſine trepidatione; Sic illi ſacram fiduciæ capientes anchoram in
Deum, permanent inconcuſſi. .
se: Epilogus.] Hortor cum S. Paulo ad Hebr. 10. cap. Wolite amittere con-
fqentiam, quæ magnam habet remunerationem. Amen.

IN FESTO SS. APOSTOLORUM
PHILIPPI Er JACOBI,
CONCIO TERTIA.
Texu. In domo Patris mei, manſiones multæ ſunt.
Joann. 22. Cap.
Thema. Spes prœmii æterni, conſolatur in Xrumnis.

WWV. Aturaliſtæ ajunt: Si quis viator viticis baculum te-
Y neat manibus, nunquam exitinere fatigandum eſſe,
N cui ingenioſus Symboliſta, hoc lemma inſcribit:
RN N Laßſſitudinem arcet: Præclarum hic viticis baculus,
KN (ſpei prœmii cœleſtis, ſymbolum eſt, nobis viatori-
bus, inter præſentis vitæ anfractus, aſſiduum robur tribuens, ne
Spiritu, ac viribus deficiamus, ſed in mille tribulationibus, &
Textus adverſitatibus mundi, conſolati vivamus. Audiamus Sacram
geripturæ. Scripturam & SS. Patres: Fortiſſimum ſolatium babemus, qui confu-
imus ad tenendum propofitam ſpem; Spem, inquam, cœleſtis man-
fonis, inquit Paulus ad Hebr. cap. 6. In ſilentio, &&ſpe, erit fortitudo
veſtra, beati omnes, qui expectant Dominum. Iſai. cap. 30. Lætentur
omnes, qui ſperant in te, in æternum exultabunt, & habitabis in eie,
Ppfſal. ö5. Gaudete, & exultate, quoniam merces veſtra copioſa eſt in (œ-
lis, Matth. 5. Iterum videbo vos, & gaudebit cor veſtrum, && gaudium
veſtrum nemo tollet à vobis. Joann. 16. cap. Satiabor, cum apparu-
erit gloria tua. Pſal 16. Patres percipiamus. Si conſideremus, quaſi

Patres . . . . . . . .
„ nobis promittuntur in cœlis, vileſcunt omnia, quæ habentur in terris.
8. Grego- S. Gregorius in hom. Et iterum lib. 6. Moralium. Spes in æterni-

rins, tatem, animum erigit, SIdeò nulla mala, quæ exterius tolerat, ſentit.
. . 2 Tantè

*

—
mnin⸗
olte.
nſeii li
ſibit. H
Ietun ce
Tertulianu
iencfte d
1lutn
fe tencere
1 Ue he
lis elgi
Alegle ni
Aunn itgte
Cfmdtonmn
er rtetth

Dynn

lfrnit, /o
Uti celpe

Cynf
U,Ommnium
Noyſes Gen
topenn cre
ldmi.
Enlen chu
Amium:
tertun, terrn
lenche, n
lot ſdores
n Meie
Ahunagn
Deiscelen
lt, glor
minyeni
lenten int
n ele te⸗
feſhan mn
n oclin⸗
lann

Obl,
——
lari in mai
lchtd ſoribi
s, Mmih,t
ultumtbu,
anchoran i

e nifte,e clt.

0NN

nultt ,

Prummnd

eis Daclvnt
figuncun
lemmmn mdnt
Vities huolnt
eſt, nobsNu
hurtnbuens,
bolationibig
diatnus N
ng, Alidi
n, cCrelien
Gſpe, ertfnn
10. 30.
Gholitiis
aupiſetfin
Afrun, Se
Gor. . n/
Nuhentwr en
n. er ietmn

s alt
ſole

CONGCIO TERTIA. 203

Zantò animus à laboris affictione ſubtrabitur, quantò per épem ad ſumnla
ſuſtollitur. Et iterum ſuper Ezech. Ille benè novit, in exterioribus
miſerüis ſubſiſtere, qui ſcit de ſpe interna ſemper gaudere. Perpulchrè

ſcribit S. Hieronymus in Epiſt. Omne opus leve fieri ſolet, cum ejus S. Hierony-

pretium cogitatur, & ſpes præmii, ſolatium fit laboris. Egregiè habet mus.
Tertullianus apud Lyr. in Apopht. S. Ignatii: Hoc tantùm agite, Tortullia-
conſcendite cogitationibus veſtris in palmam, conſiderate pulchritudi- nus.
nem, & ſuavitatem cœleſtis gloriæ, vagamini per pulcherrimas manſio-
nes, quas Chriſtus ait eſſe in &œlis; quoties eas Spiritu ambulaveritis, to-
ties in carcere non eritis, nihil crus ſentit in nervo, cujus animus eſt in cœ-
lo. Aureè perorat S. Chryſoſtomus Hom. 24. in Matth. Si nautis S. Chryſo-
minaces pelagi fuctuz, ſi tempeſtates, atque emes agricolis, ſi vulnera, ſtomus.
cædesque militibus, i graviſſimi illi ittus, plagæqué pugilibus leves vi-
dentur, atque tolerabiles propter em temporalium, ac pereuntium
commodorum; multo magis cum oœlum proponatur in prœæmium, nihil
ex præſentibus adverſitatibus ſentietur. Et iteràùm Hom. 79. in Geneſ.
Spes bona, hujus vitæ labores, ſemper imminuit, deinde vire roborat, G&
confirmat, non ſolum animam, ſed & corpus. Imploratâ Spiritus S.
gratiaâ, deſuper Conceptus audiamus.

CONCEPTUS I.
[Confirmatio ſeu Deductio.] Creationem mundi DEUS à deliciis ordi-

tur, omnium primò creat cœlum, quèòd omnem creaturam exhilarat; ita

Moyſes Geneſ. cap. I. In principio creavit Deus oœlum. Optimus Deus clau-
dit opera creationis, delitiosâ requie: Requievit de ſeptimo, ab omni opere,
quod patrdrat. Geneſ. cap. 2. Cur à delitiis, creationem DEUS orditur &
eandem claudit delitiosà requie? Inter finem & initium creationis, quale
eſt medium: Medium moleſtum, tædioſum, laborioſum; creavit DEUS
terram, terra autem erat inanis & vacua, & tenebræ erant ſuper faciem abaſſt.
Tenebræ, non niſi terrores, angores, homini incutiunt: inanis terra, 6
quot ſudores, labores, tædia, triſtitias, moleſtias, miſerias homini cau-
ſant: Medio huic moleſtiſſimo, præmiſit providentia divina, initium,
& principium delitioſum, ac gaudioſum; Medium hoc laborioſum finiit
Deus delicatâ, & placidâ quiete, ut homo, in medio ærumnoſi mundi po-
ſitus, quocunque ſe vertat, ſive ad dextram, ſive ad ſiniſtram, conſolatio-
nem inveniat: Orientem verſus aſpiciens, cœli delitiis ſe conſoletur, Oc-
cidentem intuens, poſt hanc diem vitæ, requiem ſuaviſſimam, ſibi para-
tam eſſe recordetur: His undique conſolationibus circumdatus, fortiter
devincat mundi ærumnas, labores, ſudores, angores conſtanter perferat.
Huc collimant verba S. Ambroſii, Enarrat. I. in Geneſ. Nonnè meritò poſtre-
mus homo, ingreſus eſt ſtadium, cui parabatur corona, ut eum præcederet cœlum,
Ce 2 quaſi

204 IN FESTO SS. APOSTOL. PHILDIPPI Er JACOBI,

quaſi ſui œlum, ſurſum enim vocant animam initia ſua, inquit Seneca Epiſt. 80.

Patet in acob. CONCEPTUS II.

Jacob in Meſopotamiam profecturus, mirabilem habet nonand
vidit ſcalam, cujus ſummitas œlos tangebat, && Dominum en vin ſcalæ. enel
Per hanc viſionem, quaſi patentem aditum in cœlum, in g
e rnen DEUS monſtravit. Cur hæc contingit jacobo gratia? reſtabant
Ttcob multa erferenda; longa ſervitus, in quà vigiliis, æſtu, & gelu ni-
nann vexatus „à duritiâ patrui ſui nimium mortificatus, labore neceſſario

laſſatus, durè & miſerè habuit: ne ergo in tantis miſeriis animo deficeret,
alla »

Viribus ſuccumberet Jacob, DEUS in gloriã ſe ei videndum præbuit, paten-

nſtravit, quâ gloriã cœleſti, quo patente aditu
te dirum r iangs, & dur ſcrtut conſolaretur, fortis, invictus in
1 rm, D afflictionibus permaneret; eſt hæc piiſſima mens S. Hierony-
mboris d Julianum. Scalæ innixæus eſt DElIS&, ut laſſis manum porrigeret . Nuo
ne E laborem provocaret. Sicut nunc DEUS, Jacob delitiis cœli, ita
Woyſon fine delicato ſubſequente, ad fortia ſtimulat.

CONCEPTUS III.

Virga Moyſis, quæ projecta in terram, verſa eſt in colubrum, ita ex-

terruit Moyſen, ut fugeret, Exodi 4. cap. exterritum fugientem N
ut animum reaſſumeret, inclamat DEUS, ac jubet: Extende manum tuam,

apprehende caudam eus: extendit, & tenuit, verſaque eſt in virgam. Cur

quæſo mandat DEUS, ſerpentem in caudâ apprehendat 5 kerpens⸗ ut ſci⸗
mus, maximè homini inſidioſum, moleſtum eſt animal? gnat mo-
leſtiſſimas mundi ærumnas, & miſerias, inquit Bacëza nie⸗ au 1 Kehen⸗
tis, finem denotat, caput initium: Cauda, ſeu finis mi eriarum: do orum,
laborum mundi, eſt æterna requies, indicante Salvatore Matth. e
venite ad me omnes, qui laboratis, G onerati eſtis, Eego ecie e oli⸗
jugum meum ſuper vos, invenietis requiem animabus ee udan ctge
ſerpentis, jubet DEUS Moyſi, & omni homini, apprehen ere⸗ fme⸗
quam laborum, qui eſt dulcis requies, intueri, & ſerpens mi en uma-
næ, vertetur in baculum, in ſuſtentaculum, in conſolationem. Huc cito

S. Franciſcum Seraphicum, qui inter infirmitates corporis, perſtitit con-
ſolatiſſimus, interrogantibus fratribus, qui eum adeò afflictum, tantum

conſoletur? Reſpondit: Zantum eſt bonum, quod expecto, ut omnis ærumna

me delettet. CONCEPTUS IV.

Mirabilia ſunt verba Jacobi, benedicentis filium ſuum Iſſachar. Ma-

ehar aſinus Jortis. Geneſ. 43. cap. Quid indicare intendit bonus robr

—

Umn ſuun
umdaf
t: M
in; &
ſentem;
niz
Nevnco, 1
Aelinbe
ihmmm
ten, C
Aumn henk
nin, Nin
45, G
lannt.

Uuchi
i ltvin
tuts en
Ponnus eco

eſins, len

Tbeſt, u
hees ali⸗
lailh,
lbant, &
r conter
mei.
nebt; ie
ebein Ke⸗
cin,
url, ut ert
Du mnterte
tt, in i
ian condln
Mhnite
Sge 8
Unnltti
fman

Gi.

—

eead

det Wlinen,
mn ſcnle, Cene
wm, ingonn
tata! relnken
Atu, Kgelnti
lbore necelite
Aliino Ceſeene
n Prrbultur
gvo atenteadt

fortis, iniemde.

nens . Heng
un porignt1
delitis ol,1

volnbrumn, int
gjentem Mo

ldemanumntun

in uigem
t) lepens,l
l? Jeſignat h
. (aucda
riarum, Col:
te Matthu
efcian Goe
. (audntz

endere, MdH.

ens milertnuu
ſonemn. Hud

rss, Peſſitle

icun,ad

m “M 1
. 05 1,
it bon i0

flium ſuum Iſſachar aſinum compellando? Noſcimus, aſinum ad oner.

CONCIO TERTIA. 20

1 com a
portanda fortiſſimum, & patientiſſimum eſſe, unde lemma ei inſcriptum

gerit: Wihil onera curat, vel geſtat ſine murmure pondus, vel ſuſtinet, haud cal-
citrat; & figurat hominem, in tribulationibus, miſeriis hujus mundi pa-
tientem; conſolatum? inquit Abſolon Abbas, Serm. 38. Quia patientes in
injurüs, ſuſtinent omnia pro eo, cui ſe probaverunt. Aſinum ergo Iſſachar com-
pellando, indicare voluit Jacob ipſum fortem, invictum, patientem, in
adverſitatibus, ac ærumnis futurum, ut verba Textus explicant: Suppo-

ſuit humerum ſuum ad portandum. Et quid tàm fortem, invictum, patien-

tem, conſolatum in mundi ærumnis facit Iſſachar? fecit cœli gloria
quam ſperabat, requies æterna, in quam confidebat; ſic Textus: ideps
requiem, quòd eſſet ona. Deſuper Richardus à S. Victore lib. de Geneſ.
cap. 39. Quia WMachar multam concupivit requiem, ad omnem laborem, fortis

perduravit.
CONCEPTUS V.
Ezechiel cap. I. vidit quatuor animalia: Planta pedis eorum, quaſi plan-
ta pedis vituli, alii legunt: Pedes eorum pedes pennati. Pedes vituli „graves
ac tardos experimur, quibus Rex Siculus inſcripſit lemma: Lento gradu,

Pennata econtrà, leviter & velociter, per aëra ferri conſpicimus, quibus

Areſius, lemmatis loco adnectit: Serpere neſciunt. Quid Myſterii nunc

ſubeſt, quod pedes vituli, ut vidit Ezechiel, transmutatos quaſi, in pennati

pedes, alii aſſerant? An fors per hanc mutationem indicatur, quod anima-
lia illa, quæ tarda uti boves procedebant, tandem velociſſimè ut aves vo-
labant, & deferebantur? Sed quid adeò veloces, promptos effecit? indi-
cat contextus Prophetiæ Ezechielis, cap. I. Juper capita animalium ſimilitudo
Firmamenti. Effigies quædam cœli, æternæ requiei, capitibus eorum im-
minebat; hæc effigies cœli, effecit, illa animalia, olim tarda, inepta, nunc
velocia, & exprompta; ad ſignificandum, illum qui ſibi ob oculos ponit
cœlum, cogitat gloriam, mercedem, & quietem, ita exinde animari, & in-
citari, ut ex tardo, pigro flat velox, zZeloſus, in laboribus, ærumnis, in qui-

bus antea tædium, nauſeam habuit, gloriâ cœli, mercede, quiete recogi-

tatà, in iisdem miſeriis, & calamitatibus, poſteà ſentiat gaudium, deli-
tias, conſolationem. Audiamus S. Gregorium, in Moralibus lib. 10. cap 12
Mala vita præſentis, tantò durius animus ſentit, quantò penſare bonum quod ſer
quitur, negligit; & quia non vult prœmia conſiderare, quæ reſtant, gravia æſtimat
eſe, quæ tolerat; at ſi ſemel quisque ad æterna ſe erigat, atque in his, guæ in-
commutabiliter permanent, oculum cordis figat, propèé nihil, eſſe hoc conſpicit, quid
ad finem currit. 2

Cc 3 CON.

206 IN PE §STO 8SS. APOSTOL. &c. CONCIO TERTIA.
CONCEPTUS VI.

Liber quartus Regum cap. 2. narrat; ſtiterat ad Eliam currus igneus,
flammeique equi, qui ſcintillas emittebant: Ecce currus igneus, & equi ignei;
vix currum Sanctus vidit, & imperterritus intrat: Et aſcendit Elias. s
non admiretur factum Prophetæ? Ignem, & belluæ timent; Ignem leo &
lupus fugit: ignitum currum, ignitos equos non horret, non timet Elias,
intrepidus aſcendit. Quid animos addit? Quid metum tollit? Quid Eliæ
horrendas ignis flammas ſuaves, delitioſas, jucundas reddit? Reſpondet
Baſilius in lib. 4. Regum: Elias currus equosque minimè expavit, veruùm itineris
ſuperni deſiderio incenſus contra formidoloſa eſt auſus, ac hilaris gaudensque, Nam-
mantes aſcendit currus. Notate verba: Itineris ſuperni deſiderio: Spe gaudii
cœleſtis, in mediis flammis, vivit conſolatus, & horridas flammas prœmium
æternæ gloriæ ſuaves reddit.

CONCEPTUS VII.

Maximè reverà fuerunt adverſitates, quæ obruerunt caſtiſſimum Jo-
ſeph, dùm à propriis fratribus venditus, paternis laribus exul, mancipi-
um vile in Egypto eſt factus, & falsò accuſatus, & in vincula conjectus,
reus mortis eſt judicatus, & profeéctò miſer adoleſcens, tot anguſtiis eſt
confectus, ut anima, & cor ejus, clavo ſummi doloris, quaſi transfoſſum
videretur, juxta vaticinium David. Pfſal. 10 4. Ferrum pertranſiit animam
ejus; in his omnibus miſeriis hilaris, conſolatus degit Joſeph; Quid con-
ſolatur eum? Quid in his ærumnis confortavit? dicam in ſequenti narra-
tione: ſomniaverat Joſeph, quaſi ſol & luna, & undecim ſtellæ eum ado-
rarent; quod ſomnium candidus, juvenibus, Patri ſuo guſtosè enarrat:
Vidi per ſomnium, ſolem & lunam, & ſtellas undecim adorare me. Notaverat
ſibi hanc Prophetiam Joſeph, gloriam, felicitatem futuram, quæ eum ex-
peétat, præ oculis habuit, quæ eum in tantis adverſitatibus inconcuſſum
conſervavit, roboravit, confortavit, animavit. S. Cyrillus Alexandrinus
ponderat hoc factum, & argumentatur: quod ſi ſolum regnum tempora-
le, in ſomno viſum & oſtenſum, ita potuit conſolari, & animare Joſe-
phum, inter tot adverſitates, ærumnas, & anguſtias; Quid non faciet
regnum cœli, regnum æternum, quod DEUS non tam oſtendit, quàm cer-
tifſimè promittit? certè dulcorabit omnia mundi amara, ſuavia reddet
omnia mundi aſpera, facilia faciet omnia mundi dura & difficilia, læta
omnia mundi triſtia. Concludit Tertullianus, ut ſuprà: Quoties cœli ſpa-
tia deambulaveris, toties in carcere non eris, etſi in carcere. Reſpice, quod pro-
miſſum eſt, omne opus leve ſolet fieri, quando ejus pretium cogitatur. Inquit
S. Hieronymus, ad Demetriadem. Concludit S. Chryloſtomus: Mihil
enim eorum, quæ gravia ſunt, grave aliquid exiſtimat, qui cœleſtia recogitat. Ita
de ſe Auguſtinus in Manuali: Infietur ſtomachus, infirmetur totum corhus,

deßiciat

S
liutri
uuſtinus
l⸗
Eliſime
Eeinhdbe⸗

ltinecss

N

Borchn.

con

Murtor,
Utuene
DIuinomnm
nmnen,
Rheomet
Unn ften
unſrentn
Dopent
Iu. NMn
minane,
n ſbee

Kütd

Uln.

—

ürtosignen

Gelliiget
Mio⸗.

lonem keod

on fünet l.

riuidn

ft! Nepok
it, derun ifin

Cutenne in
Hio: Ve gell
mmmns renie

caſtiſinun,
exul, mu,
inculaconet
totanpulit
uuſtunefit
deſtrarſit nn
en; Cn
in ſegveni nn
mn ſelzem
o gulenn

e me. N

m, Qren
bus incondk
Aus Aennti

egnumn unmn

& mnimmn
Qd Nonhi⸗

. . n:
ſtencit unc⸗

ſvava
afh,;
: Yuig i
Nßir, 4
ogitt.
oſtomn. N
in ellgii
Iur tunnd,

6

E8: († 1: 88 202
defciat in dolore vita mea, & anni mei in gemitibus, ingrediatur putredo in ofſibus
meis, & ſuper me ſcateat; in his omnibus ſe conſolatum futurum, confidit
Auguſtinus: Cauſam ſubjungit; Acendam ad populum accinttum noſtrum, re-
quieſcam. Unde .
LEpilogres.) Hortatur nos dictus magnus Auguſtinus, in Soliloq. 39.
Si vis ſuſtinere laborem, attende mercedem. Inclamo ergo omnibus, cum ma-
tre Machabæorum. 2. Machab. cap. 7. Peto nate, ut œlum aſpicias, ita fiet, ut
non timeas; in mille ærumnis vivas conſolatiſſimus. Amen.

IN FESTO ASCENSIONIS
D. N. J. C.
CONCIO PRIMA.

Exprobrawit incredulitatem eorum. Marci 16. Textu.
cap.
Qui corrigit Proximum, multum ſibi meretur. Thema.

W Ngelicus Doctor docet, Part. 2. Quæſt. 113. .
Bonum gratiæ unius animæ, majus eſt, quàm honum Exordium,
naturæ totius univerſi. Cauſam annectit S. Bern-
ardus, Conſiderat. 3. Zotus iſte mundus, ad unius
animæ pretium æſtimari non poteſt, non enim pro
toto mundo Deus, animam ſuam dare voluit, quam
£ pro anima hominis dedit. Atque gratia animæ
uiritur, procuratur, ſedula correctione, & correptione; ergo
qui fraternè proximum corrigit, ad emendationem perducit,
plurimum meretur. Audiamus Sacram Scripturam: Qui corri- Textus

1.

pit hominem, gratiam poſtea inveniet: inquit Salomon Prov. cap. 28. Scripturæ,

Si peccaverit in te frater tuus, vade, & corripe eum, inter te & ipſum ſo-
lum, ſi te audierit, lucratus es fratrem tuum, Matth. 18. cap. Qui con-
verti fecerit peccatorem, ab errore viæ ſuæ, ſalvabit animam ejus a mor-
te, & operit multitudinem peccatorum, Jacobi cap. F. Audiamus Pa- Patres.
tres: Magnæ mercedis eſt, inquit S. Gregorius Hom. 26. eripere car- S. Grego-
nem à morte, quamquam morituram, quanti eſt meriti, à morte ani- rius.
mam liberare, in cœleſti Patria, ſine fine vitturam. Conformiter
feribit S. Chryſoſtomus, Tom. 6. Hom. 6, de correptione: Ma- S. Chryſo-
gnum ſtomus,

208⁸ IN FESTO ASCENSIONIS D. N. J. C.

gnum bonum eſt, inopia preſſorum miſereri, ſed nihil tale tamen, quale
eſt, ab errore alios avocare; nihil enim cum anima conferendum, ne

mundus quidem univerſus: quamvis immenſam pecuniæ vim, pauperi
bus elargiaris, nibil tamen tale praæſtabis, quale, R vel unam animam

convertaz. Et iterum Hom. 7. in Geneſ. Ut anima corpore melior

eſt, ita iis, qui indigentibus pecunias, & facultates ſuppeditant, majo-

iiiibus prœmiüs digni ſunt i, qui admonendo in viam rectam deſides ducunt.
men 1 Præclare ſcribit Simon à Caſſia, lib. 9. cap. 44. Corripiens in ma-
8. Diony- AWMa negotiatio, qum auri argenti, primi & puriſſimi. Unde inquit
ſius Arco-S. Dionyſius Areopagita, in Axlomate: Omnium divinarum divi-
pagita. niſſima extat perfectio, Dei cooperatorem eſſe in ſalute animarum, ad
Albertus ſuum Creatorem. Et Albertus Magnus, in Lucæ cap. 17. ſcribit:
5 Peniaf Wullum opus ita placet Deo, ſiout fraterna reductio, quæ ex charitate
e, producitur. Conſolatè loquitur S. Bernardinus Tom. 4. Serm. 22.
. Si dares omnia pro Deo, non tantum lucrareris, quantum corrigendo pro-
8. ieron) ximum. S. Hieronymus habet citatus à S. Thoma, in Catenâ au-
re: Per ſalutem alterius, nobis quoque acquiritur ſalus. Concludit
gloſſa interlinearis, in Epiſtolam S. jacobi. Qui errantem corrigit,
per hoc ampliora gaudia vitæ cœleſtis lbi conquirit. S. Spiritus gratia,
deſuper Conceptus pandam.
CONCEPTUS I.
LConfrmatio ſeu Deductio.] Chriſtus Magiſter noſter, Joann. 17. cap.
quaſi ex Juſtitia, prœmium & mercedem, à Patre ſuo æterno petit & po-
ſtulat: Opus conſummavi, quod dediſti mihi, ut faciam; clarifica me Pater, clari-

tate, quam habui, priusquam mundus eſſet, apud te. Infinita ſunt Chriſti meri-

ta, ob quæ à Patre ſuo claritatem cœleſtis gloriæ expetit, ſed in ſpecie,
quale illud eſt opus, quod Chriſtus allegat: Opus conſummavi, quo dediſti
mihi, ut faciam: Fors eſt crudeliſſima paſſio, & mors in cruce perpefſſa?
ante hanc verba citata protulit Chriſtus, ergo opus, propter quod clarita-
tem cœleſtem, ut prœmium, ut mercedem expetit, opus ab ipſa paſſione,
& morse crucis diſtinétum eſt: Quod nunc illud? nominat Rupertus Ab-
bas, correctionem fraternam, inſtructionem proximi ad bonum, & animæ
ſalutem intelligens; hanc autem quam zeloſiſſimè conſummavit Chri-
ſtus, ut videre eſt oann. 3. cap. Nicodemus palàm fidem ſuam in Chriſtum
profiteri timuit; hinc ſemper noctu, Magiſtrum Chriſtum acceſſit; Cor-

rectione deſuper indigebat, quam ei ſuaviſſimè Salvator impertitur: Niſf
quis renatus fuerit ex aqua Spiritu & non poteſt intrare in Regnum Dei; Juod

natum eſt ex carne, caro et, & quod natum eſt ex piritu, Spiritus eſt: non mire-
ris, quoniam dixi tibi, oportet vos naſci denuò, Spiritus ubi vult ſpirat. Correxit
hiſce

gnis lucris effcitur: nulla majora lucra, quam animarum, pretioſior ℳ

—
ie imo⸗
l, inſtt
prlſieuni
Pimsi
er conexlt
ſenlate
Mkoſusſ
Ucocoen
in gut
Csagam
HeDosill

ſimandiut:

oll
Ulsrerbis:
1es Chrltu
Chuntatsin
WMiautema
Cnneptores,

eHunund

lnpmni en
Aüscum,
Unamemd
entonne
lndores
humdeoo

und Nenn

Aumemg

liynt
Utmme f
ſihene, ſ
gel
penteosee
dtur 7
Un vltn
Inl, tacj
Eſtnen,
unritute
re, n
hi

—
etam, g
Onferendimt,n
in, pulif
mun gnnn
na cotporeneln
Phelten,ni⸗
On eſtesinen
Cortiieninn.
un, Meiilir
Ii. Unde ingt
n Auinmnnntt
te Aninnnnin,
? a,. .he
gle er chmi
Loin 4, den
Unncortigenln
a; in Caenit
ſlu. Condl
erranfen onf
8. Ppiricusge

ker, ſoumnt
Aterno peitl

fague NHe
ſunt Chriion

t, ſed in ſet
mmavi, t
cuce hee⸗
pter gvol
n2Dihlil
nat Rupenbl
bonumn, l
nlummnnt
nſumin
n arcelt;0
inpeninn
gum Ni
we: W.

,
u. t⸗

CONCIO PRIMA. 209

hiſce timorem Nicodemi, majorem animoſiorem Spiritum reaſſumendum

eſſe, inſtruxit. Sic correxit, & inſtruxit dormientes Apoſtolos: Sic, non
potuiſtis una hora vigilare mecum? Vigilate && orate, ut non intretis intentationem,;
Spiritus quidem promptus eſt, caro autem infirma, Matth. 26. cap. Quàm ſuavi-
ter correxit Samaritanam illam, Joann. 4. Quinqueviros habuiſti, G nunc
quem habes, non eſt tuus. Correétio fraterna, inſtructio diſcreta, eſt ergo
illud opus ſpeciale, quòd gloria cœleſti proemiandum filius Dei poſtulat:
in documentum nobis, quam Deo gratum, & acceptum, meritorium opus
faciat, qui fratrem errantem diſcretè corrigit, monet, hortatur, inſtruit;
opus inquam adeòmeritorium, ut claritate æterna, gloria cœleſti, indu-
biè Deus illud prœmiet, ut ſcriptum legimus Danielis cap. 12. Qui ad juſti-

tiam erudiunt multos, fulgebunt ficut ſtellæ, in perpetuas æternitates.

CQONCEPIUS IIL.
Apoſtolos ſuos, Chriſtus in ultimà Coœnâ, in Sacerdotesconſecravit,
illis verbis: Hoc facite in meam commemorationem. Quantùàm nunc Sacerdo-
tes Chriſtus diligat, foveat, eis addictus ſit, demanſtravit illo opere
charitatisinſigni, ubi ſacerdotum pedes lavit, ut legere eſt Joann. 13. cap.
Ubi autem deventum eſt, ut Apoſtolos ſuos Chriſtus, ut Correctores,
Correptores, Doctores, Inſtructores errantium, malè operantium, in uni-
verſum mundum ablegaret: Ee in univerſum mundum, & prædicate Evange-
lium omni creaturæ. Matth. 26 cap. Chriſtus non unum, ſed omnem chari-
tatis actum, eis exhibet; non unamcorporis partem, ſed totum corpus,
omnia membra charitate profundit, donis de cœlo ditat, & promiat z Re-
Pletiſunt omnes Spiritu & Act. 2. cap. Correctores, Correptores, Doctores,

Inſtruétores donis Spiritus cumulat: ad innuendum, quàm gratum, ac-

ceptum Deo opus ſit, correctio, ac proximorum diſcreta inſtructio. Veris-
ſimè S. Bernardinus, ut ſuprà: Si dares omnia pro Deo, non tantum lucraris;
Auantum corrigendo proximum. B
CONCEPTUS III.
Triginta argenteis divenditus eſt Chriſtaus Salvator noſter. Con-
Nituerunt ei triginta argenteos, Matth. 26. cap. Curæectè triginta? volunt in-

terpretes, per triginta argenteos denotari annos, Auibus vixit, & conwer-

ſatus eſt Chriſtus in terra; ſi ſic, quæ cauſa ſubeſt, quod ſolum triginta
argenteos conſtituant, cum tamen Chriſtus triginta tribus annis vixiſſe
tradatur? Pro ultimis tribus annis vitæ Chriſti, nullum pretium conſti-
tuunt, ultimos tres annos converſationis inæſtimabiles, nullo pretio ta-
xandos, tacitè fæatentur. Quare? ultimis tribus annis Correctorem, Cor-
reptorem, Doctorem, Inſtructorem egit jeſus; corrigere proximum, ad

viam virtutis reducere, in bonis actibus & moribus, ad ſalutem benè in-

ſtruere, tanti meriti actio eſt, nullo pretio temporali taxanda, meritoria
Feſtivale. D d omni-

210 IN FESTO ASCENSIONIS D. N. J. C.

omnibus donis & gratis divinis. Audiamus S. Bernardinum Tom. 2.
Serm. 28. Art. 2. cap. I. Conſiderandus eſt frudtus fraternæ correlctionis, qui tri-
plex eſt; primus eſt lucrum animæ unius 3 ſecundus infuſio grutiæ; tertius adeptio
gloriæ. Conſolat ſcribit S. Chryſoſtomus, Tom. 6. Hom. de Correctione:
uod neque jejunium; neque humi dormitio, neque aliud quoddam opus bonum,
Preæſtare poteſt, hoc ourata fratris ſalus effcere poteſt
CONCEPTUS IV.
Claudius in Paneg. Olibrii refert, Romanos plurimas & varias paraſſe
coronas, quibus heroës prœmiabant: erat primò corona triumphalis, quæ
dabatur Imperatoribus, de hoſtibus ſuis triumphantibus. Corona obſi-
dionalis, quam offerebant iis, qui locum aliquem ab obſidione hlberabant;
Muralis, quam Reges concedebant iis, qui primi hoſtium aſcendebant mu-
roSs, & in eis ſigna ſua collocabant; Caſtrenſis, quæ donabatur ei, qui in
prœlio primus in hoſtium irruebat caſtra; Navalis, quamilli dabant, qui
primus hoſtium invadebat naves; Civica, qua coronabatur ille, qui civem
aliquem & mortis eripiebat periculis: Omnes enumeratæ coronæ, ex au-
ro, & argento pretioſæ erant, præter civicam, quæ fimpliciter ex ligno
conſtruéta fuit. Ita Plinius lib. 16. cap. y. Cur reliquas coronas auro com-
mendarent, ſalutem civium in pretio eſſe noluerunt. Sed cur coronam civicam
non pari modo pretioſam, ex auro & gemmis divitem conſtruxerunt?
indicare voluerunt Romani, omnia heroica facta, & geſta, ut triumphos
obtentos, obſidionemfolutam, mœnia conſcenſa, caſtra expugnata &c.
dignè auro, gemmis, & theſauris ſolvi, compenſari poſſe; ſed par, &
dignum prœmium reperiri in mundo non poſſe, quo honorarent, prœ-
miarent eum, qui proximi ſaluti, operam navaret, qui civem ſalvum con-
ſervaret: In cœleſti, & opulento cœlorum ærario, pro ejusmodi homine;
ſolum dignampoſſe reperiri coronam, juſtum pretium, & prœmium, fibi
perſuadebant. Qui proximum diſcretè corrigit, civem ccœli lucratur &
conſervat: Qui converti fecerit peocatorem ab errore viæ ſuæ, ſalvabit animam
ejusa morte. Racobi j. cap. Proœmium condignum pro eo non eſt in hoe

mundo, immarcefcibilis corona gloriæ, expectat eum in ceœlis. Audia-

tur S. Chryſoſt. Hom. 3. in Gen. Sipro pecuniarum ſumptibus, largitione,
tot coronæ, tantæ merces, tanta fiat retributio; quomodo non plurima bona, proal-
lato animabus auxilio nobis reddentur? Patet hoc ex jeremia c. 15.

CONCEPTUS V.

Si ſeparaveris pretioſum à vili, quaſßi os meum eris, inquit Deus ad Jere-

miam I. cap. Separare pretioſum à vili, inquit S. Chryſoſtomus modèò ci-

tatus, eſt per diſcretam correctionem, proximum ab errore ad virtutem, V

quaſi manuducere: qui ſie utiliter corrigit, quaſi os meum erit, promnittit
Deus. Quid eſt hoc? Quaſi os meum eris? ſunt Doctores, e per os
Dei,

—
D,omnt
nr ei
tonn]
ium,aun
Colient
wotenn,
orecon
jealo⸗
iin konn
DZUNM
Oyim
tmami
(Hhin
utnnt in
e on
Dieirimm

—

Re

leu⸗
ünuti

—
dum Nom,
tejtius tet
eCorredione
nobis henm,

X Vvarins n
iImphals, aa.

COtona .

ione Hbenda

Acendebanten.
lbature, gii
nillidebunr, 4
br ile, glicſe
coronz, elt

npliciter ena.

Corones ao
coronam cli
1 CCkltroet
eln, uttrum
dea expogu!
volle; l ,
honornelt,
civem ſilu
ejusmocdian
& prœmn)
m ccxli huuen

e, ſAost n

eo Non &
in (Cls. 10
tihus, GMel
Oiuimutuuft
30 H.

guihun⸗
Aſoms ni
umretl iini
mn at, MI.

CONCIO PRIMAaæAs A

Dei, omnem cœli gratiam, favorem, clementiam, omne bonum intelligunt:
juxta verba Pſal. 44. Eructavit cor meum verbum honum. Tirinus Commen-

tario in Jeremiam, per os DEl intelligit DEI paternam undique affiſten-

tiam, auxilium, adjutorium; quaſi DEUS promitteret, diſcretè proximum
corrigenti, & errantem ad viam veritatis reducenti, omnem cœli gratiam,
favorem, & clementiam, paternam ſemper aſſiſtentiam & auxilium. Ner-
vosè concludit S. Chryſoſtomus, ut ſuperiorti Conceptu finiit: Qui ab er-
rore ad veritatem, proximum velut manu ducit, aut à peocato ad virtutem, quan-
tùm bomo valet, viam illi monſtrat, ille me (DEUM inquam) imitatur. Si
DEUM imitatur, quantùm gratiis cœleſtibus ditabitur, remunerabitur;
optimè S. Bernardinus: Si dares omnia pro DEO, noz tantum lucrareris, quan-
tum corrigendo proximum.
LTEbilogus.] Hortor ergo omnes cum S. Paulo 2. ad Tim. c. 4. Inſta op-
portunè, importunè, argue, obſecra, increpa, in omni patientia, & dodtrina. Ex-
inde promittit S. Petrus I. Epiſt. c. 5. Et cum apparuerit Princeps Paſtorum, ac-
Pietis immarceſcibilem gloriæ coronam. Amen. .

PRO FESTO ASCENSIONIS
DO MINI,
CONGCGIO SECUNDA,.

Elevatus eſt in cælum. Marci 16. cap. Textus.

Virtuti indubitatum manet prœmium. frbema-

Irtuoſæ ac bonæ vitæ Academicus attribuit Emble-Exordium.

ma Cornucopiam pretioſiſſimis refertam, cum
lemmate: Zandem præmiabitur virtus: eleganter
de certo prœmio virtutis, in Amphitrione ſcribit
Plautus:

Virtus præmium eſt optimum, virtus omnibus
Rebus anteit profectò; libertas, ſalus, Vita,
Res, Parentes, Patria, & prognatè tutantur, ſer-
vantu,
Virtus omnia in ſe habets omnia adſunt bona, quem
ð penes eſt virtus.

Ddaza Pro-

212 IN FESTO ASCENSIONIS DOMINL,
TextusSa- Probemus Sacrâ Scripturi, ac S8. Patribus: Ibunt de virtute, in vir-

cræ Scri- tutem; videbitur Deus in Sion. Canit Pſal. 83. In quacund, die invo-

pturzx. aavero- te, exaudies me; multiplicabis in anima meq virtutem. De
virtuoſo inquit Eccleſ. cap. 6. Quaſi is, qui darat, qui ſeminat, ac-

cede ad illam, (virtutem nempè) & ſuſtine, (id eſt, exſpecta) bonos

fructus illius, in opere enim illius exiguum laboris, & citò edes de genera-
tionibus ilius. De virtute loquitur Salomon in Prov. cap. 3. Lon-

gitudo dierum in dextera ejus, in ſiniſtra illius divitiæ && gloria. Et

ſterum Eccleſ. cap. 4. Qui tenuerit illam (virtutem inquam vi-
tam hæreditabunt, && quo introibit, benedicet Deus. Unde Sapien-
tiæ 7. teſtatur: Venerunt autem mihi omnia bona pariter cum illa, G
innumerabilis honeſtas, per manum illius. Hinc concludit Eccleſ.
cap. 6. In noviſſimis invenies requien: in ed, & convertetur tibi in ob-
Patress lectationem. Audiamus Patres: Qui deficit ſibi, ut virtuti adhæreat;
& Ambro- gccipit, quod æternum eſt. S. Ambroſius ſuper Pſalmum beati imma-

§. Augu- culati. UWbi virtus eſt, ibi E& felicitas. S. Auguſtinus lib: 4. de Civ. Dei

ſtinus. Virtus gradus eſt ad gloriam, virtus mater eſt gloriæ, ſola eſt cui gloria
& Bernar- jure deébetur, && ſecurè impenditur. S. Bernardus Serm. I. de Natali
dus. 6,. Vickoris, & iterum in Serm. Veræ dinitiæ non ſunt- obes, ſed virtu-
& Chrylo- tes, quas ſecum conſcientia portat, ut in perpetuunm dives fit. S. Chry-
ſtomus. ſoſtomus ait in Pſal. 48. MWil facit nomen ita immortale, ut natura
virtutis. Et in Pſal. 134. Extremus virtutis finis eſt, quod facit ad
ſummum bonorum faſtgium pertingere, &DEO e ſimiles, quantum

Cafhode- conceditur. Coneludit Cafſodorus in Epiſtola: Si bene merenti-
us. hus aliena gratia non refondet, merces tamen ſua virtuti non deerit.

Implorata Dei gratia deſuper Conceptus dictabo.
CONCEPTUS. E.
Confirmatio. ] De Abel occiſo inquit Sacra Geneſis cap.A. Vox ſangui-
nis frutris tui Abel⸗. clamat ad me de terra-. Vox & clamor non mortui, ſed-
viventis ſunt indicia, clamat vox ſanguinis oceiſi Abel, ergò Abel occiſus
etiam poſt funera vivit, immortalis exiſtit? ita aſſerente Baſilio Seleuci-

enſe Orat. 4. Vitam ſuſtuliſti, ſed non & vocem abſtuliſti. Sanguinem contra te

accuſutorem armaſi, cæde adverſarium oonciviſti tibi immortalem. Immorta-
lem quid. fecit Abelem? fecit virtus, fecit innocentia; temporanea fuit
Abelis ſacrificii hoſtia, ſech vox reſonabit Abelis æterna; inquit Nazera:

lib. I. Regum cap. 14. S. 73. Præclarè S. Auguſtinus lib. de vita beata: M

aliquid ſi manet, ſi conſiſtat, i ſempen tale eſt, uts eſt virtus. Eleganter canit
Anonymus: „
Diſeite virtutem juvener, nam ſola beatos:
Nosx facit, & diræ non timet arma necäu . V
Melius

Misde

ns, nee

ln
eig (
ut exe

Huma. Du

bepere
Tenannfe
Muenco,
E Mtentian
MMentaunxr
Alelitnt
EAVVit.

6,0n
iedo nel
id, Cht

Mamn .

Eliinenn
Merum d

lnr 7 6 un

Enpors
Ionadät
Mlum, e
Ukenet
Uiltnnn

Muen
Mrent n

—
Viltute, in dn.
ennigeinn.
Dirtuten. De
i enintt .
elheck)tone
thelerlegan.
0V. (4). 3.
ieGgonn l
emn ingvam).
Unde Nnen
riter un e,6
oncludt odt
Verteturthiſie
t vißtuti altert
num beatinn
be4. er
e,ſola ctauge
Senmn. L. E N
ſint open ,lni
lvesſt. 5 0.
Wortale, Mt in
eſt, gtacd ,t
e ſnnlet n
a: Kbene m
n Uirtuti mn
bo⸗

8cn uſg

Or non hotli’

, ergd belete

nte aſlo en
Gulguinnan
Utlln In
; tenhohnle
. nlit Me
4 ½ ingu

de vitibe

Hgms

CONCIO SECUNDA. 21

Meliùs Senera in Hercul.
Nunquam Stygias fertur ad umbras
Inelyta virtus, vivite forter3
Nec lethæos ſæva per amuet
V'os fata trahent.,
Virtus, neque tempore perit, neque morte. Geneſis 35. adumbratur.
CONCEPTUS II.
Debora, nutrix Rebeccæ, ſepulta eſt ad radices Bethel ſubter quercum: Ge=
neſ. 35‧. Cur rectè ſubter quercum? Quercus æternitatis eſt Symbolum,
inquit Naxera in cap. I8. libri 2. Regum, Academicus inſcribit quercui hoc
lemma: Durando ſecula vincit. Teſte Virgilio lib. 2. Georg.
Inmota manet “ maltorque per annos
Malta virum volvens, durando ſacula, vincite.
Sub quercu ſepelitur Debora, perennatura in æternitatem: quid Deboram
æternamy fecit? dicit Scriptura: Debora nutrix Rebeccæ, Philo de congreſſu
quærendo, interpretatur: Rebecca hoc nomem hebraicum, latinè ſignifica-
re Patientiam: Debora ergo nutrix Rebeccæ, id'eſt, Patientiæ: Debora quia
Patientiam virtutum optimam, & maximam cuſtodivit, & aluit, ſub quer-
eu ſepelitur, in Symbolo deprædieatur, æternum vivens;, Virtus poſt fu=

nera. vivit. V
CONCEPTUS III.
8. Chryſologus Serm 24. obſervat; Chriſtum virtutes Apoſtolorum
adjecto calculo numerare, & terminis, ac fine deſcribere; proœmio verè
virtutis, Chriſtus nullum calculum, numerum, ſeu terminum apponit:
Audiamus Textum: 1venerit in ſecunda vigilia, & ſi in tertia vigilia venerit,
G ita invenerit, eati ſunt ſervi illi. Luc. 13 Audiſtis virtutis calculum, nu-
merum, ut duo, ut tria: Percipiamus nunc premium:: Faciet illos discum-
bere, & tranſiens miniſtnabit illis. Quamdiu discumbere faciet? quantum
temporis miniſtrabit iilis? fors mille annis, centum mille annis? numerus
non additur, æternum, ſine fine intelligitur: Virtutes æternum habent proœ-
mium, mercedem nunquam terminaturam. Ita Philo, lib. de Sacrif Vir-
tutes carent tempore, non ſolum quia tempus omne poteſt virtuti famulari, ſed
quiq virtutum prœmia neſciunt terminis circumſeribi. ⸗

Numerorum cap: r7. Miraculum grande narratur: Arida & ſicca

virga Aaronis viruit, flores protulit, ac perdulces fructus; ita Textus:

Invenit germinaſſe virgam Aaron in domo Levi; && turgentibus gemmis eruperant

Dd 3 Nores,

21 IN FESTO ASCENSIONIS DOMINI,

hores, qui foliis dilatatis, in amgdalas deformati ſunt. Quid DEUS hoc mi-
raculo edocere voluit? Documentum indicat S. Gregorius lib. 14. Mo-
ral. cap. 28. Ecce virga Levi viruit, quid virtutis in munere Auron baberet oſten-
dit. Ex mente ergo S. Gregorii, viredo, flos, & fructus virgæ Aaron, vir-
tutem ejus deſignant. Virga viret: viredo, vitæ certam ſignum eſt; Sic

virtuoſi æternum vivent: ſubſeribente David Pſal. 3. In memoria æterna

erit juſtu. De Virtuoſo ſcribit S. Gregorius, lib. II. Moral. cap. 54. Eo
ipſo enim, quod fatcta ſua ſolius Dei oculis inhrimit, nomen ſuæ memoriæ in æterni-
tate figit: Conformiter verbis Eccleſ. cap. 44. Corpora ipſorum in pace ſepulta
ſunt, & nomen eorum vivit in generationem, οgeuerationem; Virga floret; flos
coronam efformat, quaſi virtuoſi certò coronandi ſint: Pfſalmiſta teſte:

Gloria & bonore coronuſti eum, & conſtituiſti eum ſuper opera manuum tuarum.

Virga, etiam fruétus dulces protulit: Virtuoſi copioſos fruétus mercedis
temporalis, & æternum prœmium reportabunt. Huc faciunt verba 2. Re-
gum cap. 23. ,
CONCEPIUS VvY.
Sicut lux auroræ, Oriente ſole manè absque nubibus rutilat, && ſicut pluvis
germinat herba de terra, hæc verba Doctiſſimus Sanctius virtuoſo, virtutum
ſtudioſo, inſcribit; talis nempe erit ſicut lux auroræ, cui Academicus ſub-
jungit lemma: Cum luce ſalutem Sic ſplendor virtutum ſalutem perennem
corpori, animæque una adfert: Auroræ infcribitur lemma: Omnia inaurat;

ſic virtus omnia opera aurea, id eſt, pretioſa, ſummi valoris, & pretii efficit, 4

& ſicut mediante fſole ac pluvia tellus undiquè germinat, fruétus copioſis-
ſimos portat; Sic mediante virtute, virtuoſus innumerabiles fructus felici-

tatum, honorum, dignitatum procurat. Audiamus verba Sanctii: ſicut lux

auroræ &c. Hæc de juſto, virtuoſo, intelliguntur, cui Dominus Deus eſt, cujus Vi-
ta, ut ſplendet animi donis, atque ornamentis, ſic etiam aliis fortunæ bonis, & orna-

mentis cumulatur.
. CONCEPTUS VI.

Conſiderate mecum Ter-mitem IESUM, Magdalenam in domo Si-
monis, ſolum vocare mulierem, vides hanc mulierem. Lucæ 7. In horto au-
tem IESUS in forma hortulani Magdalenæ apparens, cam gratioſo nomi-
ne MARIAM compellare; Dicit ei JESlIS, MARIA, Joannis 20. Cur hic
Magdalenam gratioſiſſimo nomine MARIAM, compellat? Et quid hoc
nomen M ARIA ſignificat? ad utramque quæſtionem reſpondeo: MA-
RIAM, hoc gratioſum nomen, idem ſignificare quod Dominam, interpre-
tatur Richardus à S. Laurentio lib. I. de jaudibus B. V. In hortum venit
Magdalena, non amplius ſordida peccatis, ſed virtuoſa pœnitens, & pec-

catorum generoſa debellatrix, & virtuoſam pœnitentem CHRISTUS,

MARIAM, id eſt, Dominam, compellat, intelligas; virtutem imperare, VIr-
5 L tutem

—

Gen do
le inar
leteel

Eli
b: M
ſeltee, e
Wbotna
Pldante
onitrs
is l n
Clms:
u ſu
Mutann
inhu.

Vit
benelecp

Kconſern

W. Virn
gaun ſe

umſci,l

Uittute ca
Am, . Ui
unngincz
Untfun
Uent; nne
e, dor
„
Vapt

I1

—.
Wen.

8ld , Mo.

nbaebetteter
8e AMaron, Wr.
lgnumet; S
mennorin tenn
Al. cant. G
ſenorieinetn.
umn in ſareſet
Virafloretili
Dlalaicatee
Waruunn tunm.
fructus mnenet
unt vein 1

lu, Gen

ttuofo, Wiin
Academicus!
Alutem peren
a: Onnnig ink
s, S rüͤck
t, kulins n⸗
Piles fuliut
nctrſel

ne bonis 0

ſenamn nd

c27. I nonnt
in gettcli
anlis40, e
Helat: li i
telhonlen
Momimamd N
In hotu
itens, A
hiil
tenn inheu

CONCIO SECUNDA 215
tutem dominare, virtutem ad regale ſolium, & ſceptrum, ad coronas ele-
vare, mnaugurare, promovere. Virtus perpetuum comitem habet fortanam.
Videre eit in filio prodigo. S
CONCEPTIUS VII.
Filium revertentem ad lares paternos inſignit ter optimus Pater an-
nulo: Date annulum in manu ejus, Lucæ Is, Famelicum paſcere, nudum
veſtire, paterna charitas exigebat, & filii dura neceſſitas poſtulabat, an-
nulo ornare, videtur otioſum. Cur ergo bPater annulo nobilitat dexteram
paulò ante ſordeſcentem? filius reverſus ad Patris pedes ſupplex proſtra-
tus virtutis pœnitentiæ inſigne exemplar eſt, annulus, honoris, dignita-
tis eſt inſigne; virtuosè pœnitentem annulo exornat benevolus Pater,
diſcamus: Virtutem nobilitare, vixtutem honorum titulos, cum his opti-
ma quæiue terræ ac cœli bona communicare. Ita Chryſologus Serm. 5.
Poſuit annulum in manu ejus, annulum honoris, titulum libertatis, infgne pignus

Spiritus.
CONCEPTUS VIII.

Virtuoſus valde fuit Noë: Vir juſtus atque perfettus in generationibus ſuis:

Geneſ. cap. 6. Virtute comite, invenit gratiam coram Domino, clemen-

ter conſervatus à diluvio univerſali, Dominus mundi totius conſtitui-
tur. Virtute, manſuetudine nitet David, virtus hæc Davidem ad Re-
gnum & ſceptrum promovit. Teſte Saul Rege, I. Regum 24. Et nunc Tu0-
viam ſcio, quòd centiſſimè regnaturus ſis, & habiturus in manu tua Regnum Irazl.
Virtute caſtitatis fulget Joſeph, hac Duce Pharaonem Regem habet ami-
cum, qui eum pro Regem creavit EÆgypti. Concludit nunc Arias Mon-
tanus in cap. II. lib. judicum: Iadicatur nullam egregiam virtutem eſſe, quam
tametſi vulgaris opinio atque temeritas inimica invidia loco ſuo aliquando dimo-
veat; tamen hbeatior ocoaſio, multo cum fœnore demum nonreſtituat, imò augu-
Kiore, boneſtioreque amplificet. SGðð
LEpilogus.] Hortor ergo cum Sponſa cap. 7. Aſcendamus in Palmam,
apprehendamus fruttus ejus. Palma eſt virtutis Symbolum, cum Chriſto.
virtutem amplectemur, ut in terris beati, ac benedicti,
& triumphantes colos conſcendamus.
Amen.

3: (T)ieS

2¹⁶ IN FESTO ASCENSIONIS DOMINI,

IN FESTO ASCENSIONIS
DO MINI 2
CONCIO TERTIA.
Texu. Elevatus eſt in oœælum. Marci 16.
rhema. Poſt laborem, venit dulcis requies.

N“N Salvatore noſtro cernimus thema aſſumptum „ ad-
D. impletum, poſt labores & ſudores captat hodie

Exordium.

ra W dulcem requiem ‚mercedem, prœmium, coronam,
S triumphum, Elevatwseſt in &œlum: Hæc Spes manet
e omnitimorato Chriſtiano; Caput ſuum Chriſtum

ſequetur membrum, fidelis Dei cultor, poſt labores, bonorum

operum, poſt ſudores fortiter perpeſſarum ærumnarum, guſta-
5 bit requiem, recipiet mercedem , & prœmium, coronam &
Textus Sa-triumphum: ita Scriptura Sacra: Madicum laboravi, & inveni mul-
cræsScriptu- , . SS
e.tam requiem. Eccl. c. 5. Manus fortium, divitias portat. Prov. 16.
& iterum cap. 12. Manus fortium dominabitur. Et Sape 3. inquit

Salomon: Bonorum laborum glorioſus eſt fruttus. Chriſtus ait Apoc.

Patres. cap. 2. Qui vicerit, dabo eiedere de ligno vite. Audiamus & Pa-
tres: Eſt hic quod advertus, non eſſe ſcilicet quieſcendum, niſi prius ſa-
Oleaſter. tis lahoraveris, quemadmodum && creutor tuung. Oleaſter ſuper ca-
put 2. Geneſ. Prius in campo adctionis probari, & contra paſſones ra-
. tionem turbantes Fortiter prævalere debemus, & tunc ad contemplatio-
Lippoman. is Dei arcem conſcendere. Lippomanus in cap. 32. Geneſ. Unde

caro in infimis diutius laborat, inde mens ad ſumma evolat. Scribit

5. Grego- S. Gregorius lib. 7. Moraliumcap 6. &iterum: Viri Santli quot
. jabores nunc veritati exbibent, tot remunerationis pignora, intra ſpei

ſuæ cubiculæ, olauſa tenent. Invocata S. Spiritus gratia, deſuper

Conceptus audiamus.

CONCEPTUS I.

I Confrmatio] Patientiſſimus Job, viatorem hominem mercenario

Comparat: Sicut mercenurü dies ejz, Cap. 7. Cur mercenario? Mercenarii
in hoc mundo poſt labores, certas quietis habent horas, & paratam mer-
cedem, ſic Deus optimus hominibus benè operantibus ac meritis, cer-

tam promittit quietis, ac refrigerii horam: VYenite ad me omnes, qui labo-

ratis, && onerati eſtis, & ego reficiam vos. Matth. cap. 16. Faciet ios discumbere,
. Stran-

—
Gnm
un keg
zun fi
fetictem

or
t, Aal
ineligt
timn, ſ
lot hbe
contuc
Nelcamo⸗
Cropere
Cimunge
erit, e
Gaueri
Iium, &
Dnt, n
Dymmrum

ehuum

Uenſeuin,

Ue
ſCN: Nn
luſnertn
Ulionem&
n. Ladn
Mncalt,
littnnk

(uIenn.

len Gu

Leiit
Homiquo
enals,
Ulgent.
Nlun
Goinon
de Donon-
Portaveni

Uelir

AWnpun, 4.
Dres Captgr ol⸗
einivm, corone,
Hac ohes ni
1 ſauum Cni
bores, boronm
umnaron,,l
Im, (oONNI
ni, Ginenin
portat. Drov
Er Nee 3. I
Chriltosaitin
Audunnug
ilun, Mi

Oleaſter pee

untn MMin

tunr alotnA
,. 2 Cn. A

maerolr.
Dm: VMigni
piotora, n
Pt⸗ ce
s gralia,

ninem Denn
nario? Mea
.
„& pennnt
4c Meriis,
, AN
iriosda⸗

CONCIO TERTIA. 217

tranſiens miniſtrabit illis. Lucæ 13. Deſuper & mercedem, denarium diur-
num regni cœleſtis largiſſimè exſolvet: Euge ſerve bone & fidelis, quia in
pauca fuiſti fidelis, ſupra multate conftituam, intra in gaudium Domini tui. Hanc
veritatem docet parabola. Matth. 20
CONCEPTUS II.
Providus Paterfamilias vocat operarios, alios hora tertia, alios ſex-
ta, & alios nona hora; S. Hieronymus per providum œconomum, Deum
intelligit, per operarios verò, homines in terris viatores; per horas; ter-
tiam, ſextam, & nonam, ac undecimam; ætates vitæ hominum deſignan-

tur; laberes & opera, ad quæ optimus Deus, omneshomines, omnis æta-

tis conducit, ſunt pia, ac bona opera, ſic ſeriptum legimus de primo homi-
ne Adamo: Poſuit eum Deus in Paradiſum voluptatis, ut operaretur, Geneſ. 2.
Ut operaretur; id eſt, ut in laude, & gratiarum attione creatori ſuo fidelem
animum gereret. Inquit Rupertus Abbas: Pié ac benè ergo qui operatus
fuerit, eum ſequetur merces & quies. Yoca operarios, && redde eis mercedem,
&1acceperunt ſingulos denarios * Qui hora tertia venerunt, acceperunt dena-
rium, & qui hora undecima inchoarunt, & denario diurno remunerati
ſunt, nullus vacuus, ſine prœmio diſceſſit: diſcamus hinc: poſt labores
bonorum operum quemvis fruiturum optata requie beatitudinis, ac-
cepturum denarium, mercedem, & prœmium, gloriæ æternæ. Poſt labo-

rem ſequitur requie, concludit S. Bernardus.

CONCEPTUS III.
Et Deum. requieviſſe conſtat Geneſ. cap. 2. aſt opere & labore per-
fecto: Requievit Dominus die ſeptimo ab omni opere, quòd patrarat: Et Chri-
ſtus ſuper fontem ſedebat, & requieſcebat, Jann. A. aſt nonniſi poſt fati-
gationem & laborem: JESSergo fatigatus ex itinere, ſedebat ſic ſuper fon-
tem. Laſſitudo, defatigatio, ob quam requies neceſſaria eſt, in Deum
non cadit, cur ergo DEUS, quaſi laſſus, defatigatus ab opere quieſcere vo-
luit? ad noſtrum ſolatium inquit Oleaſter in Geneſim, & S. Chryſoſtomus
in Catena. Ut ſi & nos in benè operando deſudaverimus, optimam ac
dulcem quietem capiamus æterni refrigerii.
CONCEPIUS IV.
Levitici cap. 25. cautum erat: Septimo unno Sabbathum erit terræ. Oeco-
nomi quoque agris ſuis, quos duobus annis ſeminarunt, poſt fructus tam
hyemales, quam æſtivales latos, tertio anno ferias dant, Sabbathum in-
dulgent. Terra & Ager Deihomo eſt: juxta verba Chriſti Lucæ cap. 8.
uod autem cecidit in terram bonam hbi ſunt, qui audientes verbum in corde bono,
G optimo retinent, & fruttus afferunt in Patientig. Fructus inquam pietatis,

ac bonorum operum: Tales fructus ſi nunc Ager cordis tui, mi homo,

portaverit, Sabbathum & ferias requiei indubiè recipies.
Feſtivale. Ee CON.

218 IN FESTO ASCENSIONISDOMINI,
CONCEPIUS V.

Genefſ. cap. 32. Deus, Jacob immutat nomen, & vocat eum Iſraël:
Wequaquam inquit Jacob vocabitur nomen tuum, ſed Nraël. Cur hoc? quid
hæc nomina Jacob, & Iſrael ſignificant? S. Athanaſius Serm. 4. contra Aria-
nos interpretatur; quod Jacob idem ſignificet quam luttator, ſapplantator,
Iſraëlautem: Eidens Deum. Immutando ergo nomen; Jacob, in Iſrael, lu-
Qatorem, in videntem Deum, Deus nos inſtruit: Qui ſtrenuè luétatus fa-
erit in benè operando; qui vitia, & propenſiones animi exſtirpaverit, vir-
tutes verò implantaverit, is fiet Iſrael, videbit Deum, requie æterna frue-
tur. Perpulchrè Hugo Cardin. in hunc locum: Non fiet raslita, qui non
prius fuerx Jacobita. Poſt labores ergo datur requies.
CONCEPTUS VI.
yietem, delicias, gaudia, concupiſeit Sponſa in Cant. cap. I. Lecta-
is noſter fioridus: Lectulus, locus quietis, reſpirationis eſt, quieſcere ergo
vult Sponſa: quid reſpondet ſponſus? Ego ſtos campi, & lilium convallium.
Cant. 2. ad deſiderium quietis, ſed ſponfus florem eampi nominat: Quid
hic myſterii latet? Campus, locus eſt laboris, & ſudoris: In ſudore vultis
tui, veſeeris pane, in campo, inter aſperos labores cernimus deſudare, defa-
tigari colonos; ad petitionem ergo quietis reſpondet ſponſæ, dilectus:
Ego flos campi: quaſi inſtrnens: Quietem deſideras, ᷓ anima, omninò
hæc præparata eit, aſt non niſi deſudantibus, laborantibus in operibus bo-
nis. Audiatur Lippomannus: Prius in campo actionis probari, & contra pas-
ſiones rationem perturbuntes fortiter prævalere debemus, tunc ad ipfins Dei con-
templationis arcem conſcendere.
CONCEPTUS VII.
De Divite narrat Lucas: Induebatun purpura & byſo, & ſepultus ef inin-
fJerno. cap. 16. Sapiens econtra Prov. 31. de juſto inquit: Byſus & purpura
indumentum eins. Ambo iis dem veſtibus induti ſunt, & tamen unus ſolùm
quietem obtinuit æternam, ſalvus eſt; Cur hæc quies & diviti non ob-
tigit? Cum pariter isdem veſtibus ornatus deſcribatur? Quid per purpu-
ram, & quid per byſſum intelligitur? Purpura, otium, felicitatem, deli-
cias, & Voluptates deſignat: Byſſus econtra, multam operationem, ac in-
tenſos labores. Ita Hugo Carnotenſis ſerm. de ſignis indumentorum ſa-
cerdotalium: Bſſis ſeulinum, multis aſtigationibus redditur candidum. Pur-
pura primum indutus eſt dives, in otio, in deliciis, in voluptatibus vixit;
inde reprobus. Juſtus verò omnium primo byſſo veftitus deſcribitur, in
caſtigationibus, in multa, & pia operatione, labore optimo, vitam tradu-
Xit, inde beatus, hæres quietis æternæ: Concludit nunc Doctiſſimus de
Padilla Annot. 12. in Habac. cap. 3. V. 16. diſcurſu 8. Qai ergo prius in hac
vita purpura induitur, in altera bMo laboris, & miſeriæ induetur, qui verò la-
bores

—

—
imytun
Mh
Guimn

Mo⸗
es, X*
Mrh,
(S, ineu,
oorele
Cnle! N
,Cu
OKcinamn
gieis
eis) edo
norum o
. Cllced

Uradree

ſi
yple mi
ſgoriol,

(exercer

u Chril
d⸗

il

—
t einn In
Cur e gil
4,. contta i
r, ſaplunte,
cob, inlit,
enuèluctaans
Nlüirparett i
quie atennn fi
et Nalin, gin

Ant. cab. . 1
eſt, guleſteten
Sliliun onmnl
Di nomingt: G
8: y ſulnn n
ls Celuchue,
Ponle, (llit
danitm, n
s in Cherbu⸗
hani, Gaumm
tuncadipin

Gſpnluſt

i Gm

tamen wnuuli
& diviti m
Qid heri
ſelieitaten,4
enationel 1
indumentmm’

turontitn.

voluptithliſil
fus deſcubin
imo, Wtunni
e Doctiinn
ni ege i in
etu, e

CONCIO TERTIA. 219
bores kardaen linum Se dar vita ine Poſtea in gloria perpetua aternæ felicitatis
purpura indutus corruſcabit5 quia in domo Dei nonniſi poſt labores dat- .
& otium, poſt fatigationem. oß uonc dai geauten
CONCEPTUS VIII.
Moris eſt in mundo, elogia, & honorum titulos in lapides ſepu
les, ac mauſolea inſculpi. Judæi Salvatori noſtro ſummaman bulchra⸗
gium, & honoris titulum JESIIS NAZARENIIS, REX JlIDAORIIM.
Matth. 27. Aſt non lapidi ſepulchrali, ſed duriſſimo, ac infami ligno cru-
cis, inſculpunt. Cur non potius hunc titulum ſepulchro appendunt? cur
doloroſæ ac laborioſæ cruci? quid eſt ſepulchrum, & quid eſt doloroſa
crux? Jepulchrum reſpondet 5§. Hieronymus ep. ad Gerunt: Locus guietis
eſt: Crux econtra, officina laborum, & dolorum eſt, ad crucem ergo, ad
officinam laborum, & dolorum Chriſtus regalem titulum, titulum æter-
næ quietis affigi ordinavit, & non ad ſepulchrum, ad locum Otii „& qui-
etis; edocens: Non per otium, ſed per indefeſſos ſudores, labores bo-
norum operum, perveniri ad regalem titulum, ad habitaculum, guſtum
ac dulcedinem æternæ quietis, & felicitatis. Poſt labores ergo perveni-
tur ad requiem. Hr
[Epilogus.] Imperator Severus, militibus ſuis ſæpius Teſſeræ, ſeu
Parollæ militaris loco verbum dediſſe fertur: Laborandum eſt. Innuens3
ſi glorioſi, ſi victorioſi eſſe, ſi pace, & quiete frui velint, indefeſsè deſudent,
ſe exerceant, laborent; Eandem Teſſeram CHRISTI militibus, omni-

bus Chriſtianis ſcripto relinquo. Laborandum eſt. Bonis operibus conti-

nuò deſudandum eſt; & viétorioſi cum CHRISTO cœlum con-
ſcendemus, æterna requie, ac pace perfruemur. H
Amen.

Ee 2 III-

FERIA SECUNDA PENTECOSTES,
e e e
JUNIUS.
COSTIES.
CONCIO PRIMM.
Textu. Qic D EUS dilexit mundum. Joan. cap. 3.

P

per Sanctos Apoſtolos venit: Et apparuerunt
Z,: OQ iis diépertitæ linguæ tanquam ignis. Actor. c. 2.
992% Scio S. Spiritum eſſe divinum amorem, & ut
patefieret omni homini, quantus ſit divinus
amor in igne apparuit. Aſt cur in igne?
&α igni Academicus lemma adferipſit: Agit,

R£

igne ergò repræſentatur Divinus Amor, agnoſcamus: DECUM
vel maximè activum eſſe in nos homines, nobis benefacien-
do: Amori Divino non ſufficit beneficium præftitum homi-
ni, adhuc agit hic ignis, Divinus inquam Amor: Sic Deus di-
Textus lexit mundum, ut Filium ſuum unigenitum daret. Joan. 3. ut omnie,
Sacræ qui credit in ipſum, non pereat- ſed habeat vitam æternam. Chri-

Seripturæz, ſtus ait: Joh. 16. Lyſe enim Pater amat vos. Unde S. Paulus
ad Romanos * Commendat charitatem ſuam, quoniam cum dd

buc peccutores eſſemus, Chriſtus pro nöobis mortuuns eſt. Audiamus
perorantes Patres: Apud Deum viſibilium, nihil homini par, nam
& cœlum, & terram, & mare, propter eum fecit, & in eo magis,
3. Chrylo- quàm in cœlo delectatur inbabitans. Perorat 8. Chryloſtomus

Fatres-

ſtomus, hom. 36. ad populum; & iterum hom. 26. in Joan. Nemo un-

quum pro filio tantam præ ſe tulit charitatem, quantam pro ſervis,
8. Bonaven- ingratis ſervis, Den. Eleganter S. Bonaventura ſcribit: Ser-
zura. * jY . mon.

8,. Anéctus Spiritus in forma ignis apparuit, & ſu-

Jum vivit. Et Salomon Prov. 30. Nunquam dicit ſuffcit. In

„ —
on Yi
el
11
In eten
AMlo er
unun
yunron
Onird⸗
noM
ilszcu

Slnn on
,1.
Uennt a
luil, n
(lun

Homuinis:

in
Dtnionenm
rere pln
Nifeen h

un iug
iDei, ,

in Amore

iyumine

Mun
6blrrarve
(hergri,a

uegſe!

Kopsſe
dlaur
Dur ein
Inqvam
hconi
Cninſin

n ca
dilgt hn

s apparuit, G
it: Opeme
igri, Adtor
en anotenn,
Cgtas ſit nn
Aſ cur in
lengſt 9
n iit ,ri.
nolcan:
nobi Henenes

Preſttn im.

Ammor: N
1. ſoan, Nen
meatenin (
Une 5lin

Olonim m⸗

e. Auti

t, Giru

G. Chyytoſnn
oan. Nn’.

Cptam l i

tura ſenbit.

— CONCIO PRIMA.
mon. L. in Feria 2. Pentee. DElIS dilexi⸗ — 221
uis, vel Hom rn. 8 dilekxit te, antequam tu, .
Zilas . Ped bel augekg vel c&œlum, aut terra Ureie d. &.
Deo. eternus rcre . unt . profettèò amor hominum una Frih.
. 2. clara ſunt verba Philippi Piaiſtuee » cuüum
Audio ſeripturam ſemper Deum prædi nilippi Solitarii lib. 3. hilippus
ſe Punyzr-, BRinnbe Deum prædicanten:, & hominum S ahe lhpu:
orinmz nomizar: 4 rcne rdkem audivi ab aliquo mahtrs se
. 45 7. onc uU 0 cum G. Gre Ori * Ai. . nge-
ia don t he , Gregorio hom. 19. in Ezech. S§. Gregori
He, a era oe donum, ut Deus Baeinen vocer ium Ezec h. S. Gregorius
omiinet Patrem. In materiam hanc, divino Priu⸗ a⸗
Spi=

ritůs adjutorio invocato, Conceptus audiamus.

Tcnireerio. CONCEPIUS f.
radiſum H ri §. Hieronymus in quæſt. in Geneſ. vult, D- .j
Eap. 2. lantaerat auten etiam antc cœlum feciſſe; ita texti Ge na-
erat e Prineiie egten R DEIIS Paradiſum voluptatis en Seal.
quèd, priusquam D de . Hieronymus: Ex hoc magiſeſe Jorna-
Coœlum ſedes DE I eſt el n ſecit. 1 Par. adiſum i ,Noeren⸗
Aorminis: Eiantapttat arenn n ges eg DES, ut eiſer habitati.
ue ſi tre n t, gignin tggnt. d RactGoe woigeinra yMufi
bitationem homini 4*0 averat. Nunc advertite: J:g 2
cere placuit » cur HoG? eſpondet S. Cajeta T habitationem DEO
Dei fecit hoc, tanto enim bon „Cajetanus in G 12
5ce ag en ur egiigne
tem Dei, non dum S 6 atur. Conformiter Ferus: de 5 cu⸗
9 8α am Deus ei , Vige bonita-
rius Amorem Dei erga homi Jam Deus ei providit, & præordinavit.
Dei erga hominem ingeniosè deducit 6. Anaſtaſus 5e⸗
Dal tali aita

in Examine,
Plantaverat CONCEPTUS IIL.
obſervat verbum een Dorhki Deus paradiſum veluptati:: 8. Anaſtaſt
operarii, ac hortulani: Ggone Memg ſleſignar opus ſervile laborent
num egit? ita eſt; pla⸗ . '5 pro homine operarium, ac ho r
ac orrie aktader 1 ece Dominus Deus Ser quis Ronnhb⸗
audiatur Sinaita: Ouss Dei induxit? induxit amor H »*
ndiatur Sinaita: Quis Dei amorem tàm eximium nor erga hominem;
Deus etiam fuit h em tàm eximium non mir- S 3
fuit hortulanus, O& ſuæ creuturæ adminiſter. Sis devaetar:
eſt amor-

nunquam dicit ſuffici e.
4 t ſufficit, non ſufficit amori Divino pro homine hortul
rtulanum

fieri, copioſ 1
ioſius, magis ac magi
demonſtrat in hominis creatione, creatura amare hominem, DEUS

ke 3 CoN.

22² FF RIA SECUNDA PENTECOSTES

CONCEPTUS III.
Noſcimus ex libro Geneſis: Uno verbo Fiat, DEUM cœlum & ter-
ram creâſſe, dixit, fiat, & facta ſunt. Dixit, fiat, & facta ſunt luminaria
magna cœli, Sol, Luna, & Stellæ; dixit fiat, & facta ſunt innumera ani-
mantia in hoc vaſtiſſimo terræ ſpacio; cum nunc deventum eſt ad for-
mationem hominis, DEUS non amplius verbo fiat uſus eſt, non dixit:

fiat homo: ſed; faciamus hominem ad imaginem, && ſimiitudinem noſtram.

Geneſ. cap. I. cur non creat DEUS hominem verbo ſiat? cur inquit: fa-
ciamus? Reſpondet Oleaſter in Geneſ. Poterat dicere Deus, fat bomo in
animam viventem, ſed hoc non contentus, dixit: faciamus: quaſi ex præcordiis
vitam produxit. Theodoretus in Pfſal. I18. vult per verbum: faciamus⸗
DEIIIA plurimum affettum erga creaturam bominem oſtendit. Sic DEUS dile-

Xit &c.
CONCEPTUS IV.
Orat S. Mater Eccleſia: Gratias agimus tibi propter magnam glorian
tuam. Mira precatio? propter gloriam ſuam, proximum extollere, ma-
gni pendere, honorare, deprædicare, laudare ſolemus, econtra propter
gloriam, & honorem nobis collatum, Collatori gratias agimus; mira
ergò precatio, quod mater Eccleſia propter gloriam DEI, DEO gratias
agat; Gratias agimus tibi, propter magnam gloriam tuum: quæ eſt illa magna
gloria DEI? Explico me parabola Lucæ 15. allegata: Erat bonus Paſtor,
qui 99. oves reliquit, unam perditam ovem anxiè quærens; Secundùm

mentem S. Ambrofii lib. 7. in Lucam: Bonus hic Paſtor, eſt unicus DEI
filius, Chriſtus ESUS; 99. oves, ſunt novem chori SS. Angelorum; An-

gelorum choros deſerit DEl filius, de cœlo deſcendit, ovem perditam,
humanam inquam naturam, tamdiu quærens, donec eam amariſſima mor-
te ſua, in cruce invenerit, hac inventâ inquit: Congratulamini mihi c.

perditam naturam humanam inveniſſe, magna eſt DEI gloria; ac ſuper

novem Angelorum choros æſtimatio, ſummus amor. Eſt hic Conceptus
Magni Sancti, Antonii Paduani ſermone in Dom. 3. poſt l'entecoſt. Quam-
vis ſocietatem habere Angelorum; quia deliciæ ſuæ, ut ita dicam, ipſius gloria eſ,
eſſe cum filiis hominum. Concordat S. Chryſoſtomus hom. 36. ad pop.
Apud DEIUM. viſibilium nibil homini par, nam & lum, & terram, G£
mare propter eum fecit, & in eo magis quàm in cœlo delettatur inhabitans.
Amorem hunc DEl immenſum erga hominem ultro extollit S. Paulus ad

Hebræos cap. 2.
CONCEPTUS V.
Nusquam enim Angelus apprehendit, ſed ſemen Abrabæ apprebendit, in-
Auit Paulus citatus: Horum verborum interpres eſt 8. Aupufunmi
3.

9
6

b
nerf
NuA,
jelba P
Felteun
l N al
Pentt,
ninen,
nimnini
uu tur
ufni,
8onen
fomm
um ſer
heteles;
t hoe4
Nen.

Uod
ſtt, goi
ng cel
ontentan
Utliber (
imum
ber 4
erhar
ebe, in
s gne
nntes
Ennſoote
lierns
Verd iare
Centmum
Onnipon
1ene
Hono⸗ e
d e,
Hexm
it ttnan

Cnt luminr
n innumen
ntum eſtadt
elk, non ii
litudinen fn
nt iniit,
Deut, ſct ann

Iufi er reni

etbum: enim
. Lie DrS

ter Iluynun Her
umn entolere,
8, econtna gon
tis Pinns;
reliu
nt bonms Ei
Uareng; Fenmk
ltor, en mind.
8S. Angelennml
t, wen eit
aln amulimn
Grntlinin ſiti
El goruzrl
t he C
ltpenteral
lum, iginſii
Hom 66 1
len, Gnm
lelettotu ie
gtollit 5 ulnd

eapnkak

lib. 2. de Trinitate cap. I8. Poterat Dei filiu eſſe homo non accipiendo can-
nem ex filis hominum ; amoris actus eſt, quod relicta Angelorum Præſtantiſſima
natura, naturam humanam de homine aſſumpſerit. Elegantia deſuper ſunt
verba Philippi Solitarii lib. 3. cap. 5. Audio plane ſoripturam ſemper Deum
prædicantem, & bominium, && bauperum animarum amatorem, nunquam audi-
vi ab aliquo amantem Angelorum nominari. Wusuam enim Angelos appre-
bendit, ſed ſemen Abrabæ apprebendit. Ergò ſuper Angelos Deus amat ho-=
minem, magnus quidem amor Dei erga Angelos, quòd Dei ſint inti=
mi miniſtri. Pfalmo 103. teſte: Qui facis Angelos tuos Piritu, 8& mini-

ros tuos ignem urentem. At de hominibus ſcriptum eſt IIſa. 5§. Filios

enutrivi, & exaltavi; & Exodi 4. Filius meus es tu, Primogenitus Hraäsl.
& Joan. r. Dedit eis poteſtatem fitios DElfieri. Major ergo eit Dei amor
erga hominem, quàm erga Angelum, cum plus & majus ſit eſſe filium,

quam ſervum; Angelos dedit eſſe miniſtros, homines planè filios &

hæredes; præclare S. Gregorius hom. 19 in Ezech. Omnia dona exce-
dit hoc donum, ut DEllS bominem vocet flium, G& homo DElIM nominet

Patrem.
CONCEPTUS VI.

Mlud centrum amoris Dei dixero, quod Deum contentat, & ſa-

tiat, quid eſt nunc illud, quod Deum ſatiat & contentat? fors ele-

gans cCli fabrica, rutilantia illa luminaria „ſol, ſtellæ ac luna Deum
contentant, amoris centrum ſunt, in quo DEUS quiefſcit? aliud aſſe⸗
rit libe? Geneſ. cap. I. nempe cœlo, ac bellis luminaribus perfectis,
divinum Spiritum adhuc inquietum exſtitiſſe : Spiritaus Domini fereba-
tur ſuper aquas. Fors vaſta terrz moles, inquè ea viridia prata, & ſn-

per hæc laſcivientia quadrupedia cor Dei contentant? fors florentés

herbæ „ fruétificantes arbores, & ſuper illas ſuaviter modulantes aves?
fors grato murmure ſuſurrantes rivi, & flumina , inque illis jucund
natantes piſces ſummum Deum ſatiant? fecit hæc, & illa, divina
omnipotentia, aſt non lego, inveniſſe in illis omnibus requiem, adhuc
inquietus currit amor: Spiritus Domini ferebatur ſuper aquas. Tandem
verò invenio Deum feciſſe opus, quo facto contentatus ſubſtitit, quaſi
centrum attigiſſet, quieſcit : quale nunc illud opus eſt, quod ſatiavit
Omnipotentem, in quo divinus amor centrum invenit? dicit Scriptu-
ra? Genef. cap. . Cyeavit Deus hominem, & ſubdit; cap. 2. 6 requievit.
Homo ergò eſt illa felix creatura: in qua unica DEUS quievit, ho-
mo eſt, quem fuper omnia amat Deus. Perpulchrè S. Ambroſius 6.
Hexam. cap. ultimo : Fecit DEIIS œlum, non lego, quod requiverit, fe-
cit terram, non lego, quòd requieverit, fecit ſolem, lunam, & ſellas, non ibi

lego⸗

224

FERIA SECUNDAPENTECOSTES,

lego, quòd requieverit, ſed lego, quoòd fecerit hominem, Pic requievit. Sic Deus
dilexit Mundum.
Epilogz.] Hortor ergò omnem Chriſtianum cum S. Leone Papa
Serm. I. de Nativ. Domini: Agnoſce, O Cbritiane! Aignitatem tuam,
ve conſors fattus naturæ, noli in veterem vilitatem, degeneri converſatione
redire.

FERIA SECUNDA PENTE-

Textus.

COSTES
CONCIO SECUNDA.

Sic DEUS dilexit mundum. Joan. cap. 3.
rhema. Sic: per exceſſum, modo immenſo, Deus diligit

hominem.

niſſe: Et apparuerunt illis diſpertitæ linguæ tanquam
WVignis, ſeditque Juper ſingulos eorum. Cur in igne ap-
SA paruerit S. Spiritus rationem ſcio; nempè factum
eſſe ad amorem divinum indicandum: aſt quæſtio eſt, cur re-
&& hic ignis formam flammeæ linguæ expreſſit? quæſtionem
ſimilitudine declaro : E.ſtuat aliquis intenſiſſimo calore, &
exinde nalſcente ſiti torquetur: ſic calorem patiens, deſiderat
medico, aut ſuis intimis amicis intenſum calorem, quo æſtuat,
indicare, verbis dum nequit explicare, ſigno demonſtrat, ari⸗
dam ſuam linguam extendit, ex hac intelligant, quam im-
menſo calore æſtuet, flagret : Ab æterno ſanctiſſima Trini-
tas, Pater, & Filius, & Spiritus Sanctus ſummo erga nos ho-
mines æſtuabat amore, explicare hunc caloris, amoris inquam,

æſtum, cum ſit impoſſibile, in forma ignitarum liguarum ap-

Paret S. Spiritus ſigno declarans, quod verbis eloqui impos-
ſibile eſt, nimirum quantus ſit divinus amor erga homines,

Textus Sa-Mempè ; immenſus, ſummus, infinitus. Sic ſcriptum eſt: Jo-
eræsScriptu- an. cap. 3. Charitate perpetua dilexi te. Et ad Epheſ. cap. 2.

Tg.

Paulus habet: Propter nimiam charilatem, qua dilexit nos. Au-

Paues., diamus & Patres de immenſo Dei amore ſcribentes. O chari-

tatem

E Cta Apoſtolorum narrant cap. 2. S. Spiritum in
Vforma ignitarum linguarum ſuper Apoſtolos ve-

—

mn ve
ſellt
neſaffe
el
Nſtn
Unlb.
nen
nt,
Meutn
cmngnori
pee.
Wunot
zonlee,
erſnn
Cbo,

Cn
dle wiun
ii Ciise
Il mey
brum,
n gvoe
leloſcri,
Relus non
grl, d.
lurn in
1s,
menin
le Rirn
em ol
Renn, 1
Eeternin
1Cant

Rie⸗ . in
diyincs

Peſti

3, CONCIO SECUNDA. 225

uiedit, Fie Den tatem vere nimiam, quæ Omnem menſuram excedit, modum tran-
ſcendit, && ſupereminet univerſis. Exclamat S. Bernardus in ep. . Bernar-
1 & Lemnek ſecunda S. Pauli ad Epheſ. Sic Deus dilexit, ſic: ut neque mens ca- u
itaten tun, pere ſuſtcit, neque ſermo valeat enumerare, nam quantum plus dixe- .
eneniconneſfi ro, multum plus prætereo; ait S. Chryſoſtomus hom. 27. in Geneſ S. Chrylo⸗

Deus faltus eſt particeps noſtræmortalitatis, ut homo fieret particeps ſuæ ſtomus.
— Deitatis, ſcribit S. Auguſtinus Tract. 49. in Joannem. Et ite-S8. Auguſti-
rum lib. 3. confeſſ. cap. 11I. O tu bone omnipotens, qui ſic curas nus.
ENI. unumquemque noſtrui, quaſi ſolum cures, ſic omnes, quaſi ſingulos
curares, & diligeres. Audiatur & S. Hieronymus in Pſal. 26. In §. Hierony-
poc contemplar licet ingentem Dei amorem erga homines, quod paren- mus.
8 tum amor in filios in morte Jaltem Mitur , Dei autem amor creſcit in
tempore. Aureè ſcribit S. Thomas à Villa Nova Dom. 2. Adv. S. Thomas
Supra modum, ſine modo me Domine dilexiſti, & qui omnia in numero, Villa Ne-

l.4)3. pondere, & menſura feciſti, in me diligendo, numerum, pondu, 9 .
,Deud menſuram excelſiſti. S. Spiritu pro gratia invocato Conceptus
dabo.

CONCEPTUS I.
[[Confirmatio.] Ezechiel cap. 40. deſcribit ſe in Spiritu raptum vi-

. . Spirin
Re “ diſſe virum, qui in templo Dei omnia ad amuſſim menſurabat: Et ecœ
liite lngre in vir, cujus erat ſpecies quaſi ſpecies æris, & funiculus lineus in manu ejus, S ca-
mn. Cup lamus menſurk. Hic Vir menſurabat, ad caleem deducebat, portarum,
ſco; nenſen atriorum, altarium, latitudinem, longitudinem, altitudinem, unicum
gurlive, erat, quod wir ille non menſurabat, & quid illud? erat ignis, ignem,
reſſt? gllin de quo ſcriptum legimus, ignis Juper altare ſemper ardebit. Levit. 6. An-
lchn gelus non eſt menſus: cur & ignem non metitur? fateor elementum
n inis, quod jam ſurſum, jam deorſum fertur, difficile, imo corporeæ

n Palien, G

Iaten, Alt⸗ naturæ impoſſibile fore, Spiritui autem qualis erat vir ille ab Ezechiele
.

viſus, & poſſibile, cur ergo vir ille, Spiritus qui erat, & ignem non

no Canmn eſt menſus? Theodoretus vult, per ignem, indicari Dei amorem, vir
len inle Spiritus licet, ignem intermittit metiri, ut Dei amoris immenſi-
10 lnaliu⸗ tatem oſtendat, ac demonſtret, amorem Dei erga homines, altitudi-
lummo ein neum, longitudinem, latitudinem, terminum, calculum, aut gradum
is, nn determinatum non habere, finem neſcire. Hoc indicare voluit Spon-
nun ſa, Cantic. cap. 8.
etbi eic DZ CONCEPTUS II.
nor elgt Arnmorem divina ſponſa igni infernali comparat? Fortis et ut mors di-
elaiſmmn lectio, dura ſicut infernus æmulatio. Inepta videtur fimilitudo, quia amor
20 Hyerdh divinus inferno comparatur; Amorem amantes non inferni ignem, ſed
, Aleit m Feſtivale. F f Para.

226 FERIA SECUND A PENTECOSTES,

paradiſi præguſtum exiſtimant; quid ergo myſterii indicare vult S. Spi-
ritus, Amorem divinum igni infernali comparando ? Advertite my-
ſterium: ignis inferni diuturnus, iterminabilis eſt, femper ardet, &
ardebit in æternum. Ita Ilſaias prædicat c. 66. Ignis eorum non exſtin-
guetur. Ignis inferni ardet & non conſumitur, vivaciffima illa flamma
immortalis eſt, nunquam deficit, nunquam exſtinguitur. Huic ergo
indeficienti, immortali igni, igni infernali, ſponſa amorem divinum
comparat, ad indicandum: quod immenſus ſit Dei amor erga hominem;
interminabilis, inconſumptibilis, immenſus, immortalis, quod & ipſe
Deus indicare voluit Oſeæ cap. 2. .
CONCEPTUS III.
Deſponſabo te mihi in ſembiternum, ad hominem inquit Deus. Nota-
te verbum: deſponſabo: quo verbo immenfum ſuum amorem erga ho-
minem, divina bonitas exprimit ; deduco hoc ſequenti diſcurſu: Si
quis Princeps pauperem puellam adoptaret in filiam, ac hæredem, ma-

gnum monſtraret amorem, ſi ultrò aſſumeret & in ſponſam; amorem

maximum exhiberet, cum amore conjugali major amor non detur, te-

ſte Scriptura: Geneſ. 2. Relinquet homo patrem & matrem, & adbærebit

uxori ſuæ, & erunt duo in carne unn. Deſponſabo te mihbi in ſempiternum, di-
cit Deus; deſponſabo: non ſimplici, ſed maximo, maritali inquam

amore, diligit Deus hominem, amore immenſo, exceſſivo, quod ulte-

rius deduco ex verbis Thematis.

CONCEPTUS IV.

Jit Deus dilexit mundum, ut Filium ſuum unigenitum daret. Dedit
Filium ſuum unigenitum Deus Pater, ut hominem tueretur, cuſtodi-

ret: jam ſi poſſibile eſt menſurare Dei amorem erga hominem quam ſit

exceſſivus, immenſus: Filium ſuum unigenitum Deus Pater dedit in cu-

ſtodiam, curam, ac tutelam Angelorum, Matth. cap. 4. Angelis ſuis
Deus mandavit de te, ut cuſtodiant te, in omnibus viis tuis. Angelus ens eſt
finitum; ens eſt creatum, ac limitatum, ad pondus, & menſuram,
divinæ potentiæ produétum? Filius Dei, Deitas efſt infinita: Filius Dei
eſſentia, & exiſtentia, ſine pondere, ſine numero, ſine menſura eſt.
Non Angelum, non ens finitum, & limitatum, non creaturam in nu-
mero, pondere, menſura productam, ſed ipſum Dei Filium, in eſſentia,
in exiſtentia infinitum, immenſum, inſcrutabilem, Deus Pater hominis
cuſtodem, curatorem, redemptorem poſuit; quis exinde non agnoſcit,
amorem Dei erga hominem eſſe infinitum, ſine menſura, verè exces-
ſivum. Profundius veritatem perſcrutemur.

CON-

t
honce
los ter
b tehhe
Andek
Rihor,
Henſbil
NMninen
ir gvod
Clbls
lellise
6, deeyn
nded
Geeth⸗
butens

s Ni,

All in
Rin.

n
mDl

ehlcib
honle ce
ſini
Anglien
Priſuome
tbls.
Gun.

leec
Dns:

Ain

Ne,

cor el

on

i Denl
Utiones
cs N
bn

8;
——
e volt S. S
Advertie g.
etlper adet, 4
etun inn eiſn.
lm il fnn
lint. Hun en
Amoremn diunnn
dr ergn homne
lis, uod Eif

Git Deus. N
AmnOremn eig:
lenti diſcorl.
AC hereden, s.
Pomtam; mn
mot non demnt,
utfen, Gadlal
itſenpitenm

9, Muritäl ing .

Celid, golt

eninn Ants N
1 tueretur, d
1 hominen
1s Piter Cltin
cap. 4. 4li
. Angelu eg
lus, & Meni
infinita: Hu!
o, ſne nelinn
on cteatulin ,
Filium, inchit
Deus te ni
xinde Non D
nlura, fen dG

CONCIO SECUNDA. 227
CONCEPTIUS V.

Sit mihi creaturarum infimo licitum inveſtigare: quid eſt DEUS?
geſpondet divinus genius: DE UsS eft perfectiſſima eſſentia, reſpectu
cujus terræ fertilitas mera umbra eſt. DE US eft inperſcrutabilis boni-
tas, reſpectu cujus vaſtum mare vix unica aquæ gutta cenſenda eſt. DEUS
eſt indeficiens amor, reſpectu cujus omnes conflagrationes, & incendia
AKthnæ, Veſuvii, vix unica flammula apparent. DEUS eſt incompre-
henſibilis Charitas, reſpeéctu cujus ſol, luna & ſtellæ, lucis radius, vi
nominentur. DEUS eit indeſcriptibilis Majeſtas, refpectu cujus ceœlum
vX pundtum, terra, arenæ granum dicendum eſt. DEUS eſt inexphi-
cabilis Sapientia, reſpeétu cujus etiam angelicus intellectus, vix pul-
viſculus elt. DEUS eſt ſumma poteſtas, reſpectu cujus vis totius mun-
di, crepundia dicenda. Quæro nunc & contrario, quid eſt homo? Re-
ſpondeo: homo eſt vilis terræ gleba, vas plenum imperfectionibus, ac
defectibus, humilis origine, pauper qualitatibus, idiota in ſcibili, bal-
butiens in loquendo, ruſticus in moribus, diſtractus cogitatione, va-
nus actione. Quid eſt homo? eſt ſcopus infirmitatum, vas fragile-
exul in hac valle lachrymarum, rebellis DElI, ſclavus mortis, eſca ver-
mium. Jam agnoſce immenſum DEl amorem erga hominem: DEUS

perfectiſſima eſſentia, DE US inſcrutabilis bonitas, DEUS immenſus

amor, DEUS incomprehenſibilis claritas, DEUS indicibilis Majeſtas, DEUS
inexplicabilis ſapientia, DEUS ſumma poteſtas, in homine quieſcit, in
homine contentatur, ita Geneſ. cap. 2. Creavit DEIls bominem, & re-
quievit. Quietem præcedit labor & fatigatio; creavit DEUS hominem,
& requievit, O amor! ſuper hominem, hoc nihilum defatigatur DEUS
fortiſſimus, laſſatur DEUS potentiſſimus, quietem capit DEUS immu-
ubli Sic, ſic, per immenſum, per exceſſum, DEUS dilexit mun-
dum. 1
CONCEPTUS VI.
Peccavit Adam, & ſtatim deambulavit DEUS in Paradiſo, incla-
mans: Adam ubi es? Geneſ. 3. Defſuper Sanctus Auguſtinus: Loxæ Dei,
Adam ubi es, non increpantis, ſed miſerentis, & quærentis ett. Videamus
nunc, quis factus ſit Adam peccando: quid eit homo peccator? pec-
cator eſt illud monſtrum, cujus malitia Univerſum implet; in cœlo hu-
jus monſtri, peccatoris, inquam, ſummus eſt contemptus, in terra
ejus perſecutio, in igne videtur ejus via, in mari audiuntur ejus præ-
dationes, in aëre perſtrepunt ejus blasphemiæ, in terra cerhuntur
ejus rixæ, in civitatibus ejus regnat ſuperbia, in templis ejus ſacrile-
gia, in tribunalibus ejus injuſtitia, in alatiis ejus fraus & fallacia, n
2 cubi-

228 FERIA SECUNDA PENTECOSTES,

biculis ejus nequitia, in foro ejus malitia, in plateis us laſeiris. aO
lt ne r Eſt hoſtis DEI, ſclavus Dæmonis, fœtens ca bKer,
becateli beſtiis horror; tale monſtrum, atque proſtibulum fa-
Mus. e un, & per Adam univerſum humanum genus; talis ac nantus
tin⸗ . 4 diwinam Majeſtatem ſupplex accedere debebat, cum in omni fo-
reus læ a ffenſor læſum, offenſum ſequi, convenire, tean rotare 1.
ne⸗ nie at 6 Amor Dei immenſus, DEUS offenſus, aſsliat el xeſa,
Rquitubteum convenit Bifenſorem tuuun⸗ Sratiam n ter a oretn
ffert, indulgentiam ollicetur, Adam ubi es? An n
Dr NdKentiaci- exceſſivum, immenſum, infinitum.
3 CONCEPTUS VII.

Ex inhauſto amoris divini fonte concluſum eſt in SS. Trinitatis Con-

vominem i Predimere, idoneum reddere ſalutis, ca-
fſtorio, perditum hominem iterum redimere,

pacem VItæ& æterN 5 inirum E. 8 5 9 tings §. jricus, qui r es
humani F ilius, ſecunda Perſona, & non pot — . tertia i Pri it. te per-
1 titulatur peregerit 5 cur Amor divinus „» §. Spiritus, ertia in Trinitate e
IN. 2 P

rede- ionis aſſ e, mortem ſubire debere, non ergoS.
opus redemptionis aſſumeret, 0 . ere, non .
Aas, Jui amoor Kicitur, redemptiomis opus aſſumpſit, noſcamus Am P
Fem De erga hominem immortalem eſſe, nunquam exſpirare, nunquam
rem

deficere, aut interire; ſed per exceſſum, ſine modo, numero, ac menſura

Permanere. cum S. Ambroſio lib. 6. in cap 7. Lucæ: Wihil eß,
Phi „]Hortor cum S. Ambrofio lib. 6. 7
l r Palgzer Gac ie zHeme to ſaleenus cerne ri⸗
T, J pra verheribus, quid pro cruce? væ mihi ſi gen ara Sie .
„J zi aritaben, bro nere, gratiam pro
amorem pro debito, charitatem pro muneré, g. .
ergoò amorem p Pretio Aunen-

ugtenn,
ſohad der
le peeten
itin, c
lMotinnen.
mun
Uin Crt
ka
Elne fre
Folhnick
ngigere
Otſianint
lebgened
toni Gin
i, G
llon lb
Rmoren t,
Po in
Hetis gue
intne gn

l

—
Aeif
dayer, 3don
Droltidrlunm t
5 tlis r tintn
Cum inonmnik
eniatatogaet
lajeltus Deie

eniam ſn hon

hie aetanare

. Triniuts.
reddere ſtlnita

edemtionisgetn

tus, Iul amotd
ia in Ttininek
fuiſte, Nuanen
e,non elgdd
1 noſcamus A

Chirare, nwng

Glmend, de neli⸗

Leer l
Meeht,nn
Aleretn, Mln
n pjo ngii

CoNCIO TERTIgSæ 229
COSIES.
CONCIO TERTIA.
Se DEIIS dilexit mundum. Joan. Cap. 13. Trte
Sic amans Deus, reciprocè amandus eſt, non li- Them=.
mitatè, ſed abſolutè; ſubtilis eſt enim divi-
nus amor, non patitur corrivalem.

NTVUalis amor noſter erga DEUM ſic nos amantem es- Exordium.
Oſe debeat, S. ac doctiſſimus Iſidorus lib. 16. .
Ethym. cap. A. erudito ſymbolo concepit: nem-
PPppe ümilis ſit lapidhi Asbeſto, qui ſemel accenſus
nunquam amplius exſtinguitur: ſubſcribit lem-
ma Academicus: MMhicé, &o ſemper: DEUM fic excesſivé nos
zmantem, unicè, & ſemper redamemus. Ita S. Hieronymus Epi- S. Hierony-
ſtola ad Demetri: Feliæ ila conſcientia, & B. Virginitas, in oujus Hus.
eorde præter amorem Chriſti, qui eſt ſapientia, Caſtitas, pPatientia
juſtitia, cæteræque virtutes, nullus alius verſatur amor, nec ad re-
cordationem homiinis aliquando ſuſpirat. Ad hunc amorem unicum
hortatur Paulus k. ad Cor. cap. I5. Si quis non amat. Dominum
Tkſum Chriſtum, anathema' it. Et David Pſal. 18. Non eſt, qui
Je abſcondat à calore ejus. Audiamus Patres: Modus diligendi Deum, Pawes.
eſt diligere ſine modo, ſine modo te dilexit, ſine modo eum diligere debes,
modum dilettionis expreſſit te diligendo, pro te moriendo, tu quantum
eum diligere debes, non potes. Dilige eum ergo ex totꝗ mente, && ex
omni animd, & ex omnibus Viribus iuis, hortatur S. Auguſtinus lib. 5. Auguſti-
de diligendo DEO. Diligi debes Domine ex toto- corde ratione crea- nus,
tionis & redemptioni, qui enim hominem feciſti, debet ſeipſum umo-
ri tuo, 1g quia eum redemiſti, debet ſe amori tuo, ſcribit doctifſimus
Idiota lib: de contempl. cap. 12. Qui creavit te, ipſe redemit te, Idiota.
ne amorem tuum divideres, partem Creatori, & partem tribuens Re-
demptori, inquit S. Anſelmus lib cur homo Deus. Optimè Theo: §. Anſelmus
doretus quæſt. I. in Levit. Deum ex toto corde diligentes, non Theodore-
partiuntur animum, oollocantes illum tum in terrenis, tum in cœleſti- tus.
Aus, ſed totum ſurſum ferunt. Conformiter Lippomannus in Lippoman=-

23⁰ FERIA SECUNDA PENTECOSTES,
cap. 7. Geneſ. Solus vult Dominus amari, && ut ſolus Dominis noher

8. Bernar- eſt, ſic totos nos exigit eſſe ſuos. Errat omninò, indquit S. Bernar-

duu. dus Serm. 3. de Aſcenſ. Si quis cœleſtem illam dulcedinem buic ci-

neri, divinum illud balſamum buic veneno, chariſmata illa Spiritis mi-

8S.Lauren- ſceri poſſe bujusmodi illecebris arbitratur. Concludo cum S. Lau-

cius uſtinia-rentio Juſtiniano: Delicata ſt divina oonſolatio, (amoris DEI in-

nus. quam) & zon datur admittentibus alienam. S. Spirits gratia in-
vocatàâ, deſuper Conceptus dabo. . .
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] Sponſam in Canticis dilectus comparat fumo: Quæ et
iſta, quæ aſcendit ſicut virgula fumi. Cantic. 3. Item vocat eam columbam:
Columbæ in foraminibus petræ. Cantic. 2. Cur comparat fumo, cur colum-
bam vocat? Fumo Sapiens inſcripſit lemma: Redta ſurſum & Hugo Car-
dinal. habet: Fumus, dum oritur, moritur. Amor inter Sponſos maximus

eſt, ſponſam ergò fumo comparando inſtruit dileétus, qualis amor erga

ipſum eſſe debeat, nempè ſimilis fumo, ut ſicut fumus à terra recta ſur-
ſum aſcendat; ſicut fumus vix ortus terræ diſparet, & emoritur, ita amor
erga Deum, Sponſum animarum noſtrarum, recta ſurſum, à terrenis & ca-
ducis ad cœleſtia & divina aſcendat; amor erga DEUMin corde noſtro
ortus; continuò mundanis omnibus rebus ſimul emoriatur. Vocat Spon-
ſam columbam, de qua Richardus à S. Victore lib. 4. de contempl. Conſor-
tem amat, ſocium non admittit, quaſi ſponſam per nomen columbæ horte-
tur: Conſortem, dileétum ſuum, DEUM, amet; ſocium mundum & car-
nem non admittat. Ita concludit Idiota lib. I. de amore divino cap. 4.
Amor erga DElI M neque dividi debet, neque ſcindi. Et S. Anſelmus habet lib.
de menfura: Sic totum cor noſtrum tuo debemus amori, ut quidquid de eo alteri

damus, tibi ſubtrabamus. .
CONCEPTUS II.
David Pſal. 77. de DEO inquit: Adificavit ſicut unicornium ſandtifcium
Juum in terra. Terra homo eſt, ædificium in hac terra, eſt cor hominis,
in hoc ædificio in corde hominis, DEUS vult habitare more unicornii:

quid quæſo unicornis in domicilio ſuo laudabile, ac DFO beneplacens, ob-⸗

ſervat? dicit Incognitus: Secundum naturales, unicornis eſt talis naturæ, guod

nullum animal permittat ad ſuum cubile accedere. Ut unicornis in corde ho-

minis inhabitare vult DEUS; unicè inquam vult amari, nullum alium amo-

rem, & affectum ad creaturas, penes DEI amorem admittere debemus,

ſed omnimodè excludere, ac repellere. Delicatus eſt divinus amor, con-
ſortem non admittit.

. CON.

2

—

(hritu
Delummne .
ſi ral
MCng
Pnemen
oel⸗
Mulnr⸗

Delvrt
l. Herfert
henonpo
Mnſhbdo
Netſonenh
ſrdt Gool⸗

eke: Din

Mines hone
Mor nim
Ctd noltnn
ſoz ceſt, d

iteliclas

Een habeam
Adivinusa

n c
fin, Cur
lenincſet
ndſinlee
len, Unic
Onmiinorin
ſeinhn
ſer. 0

h
Uun,
lnigemn
ent,
de

.
—.—

Doninureſe

lbit 8. Penn.

Celliten hir
ila Gittn.

0 cunn lun

arnors Dllt
bititüs getis

t fumno: guf

eamn columbun

Imo, cUtcun.

& Hogol

ponſos un

Aoalis Andte
4 terra kecht
noritur, iaa
,à tetreni &
in corde ni

Ur. VOCNN

Ootemupl
n Colulbrhe

n munduda

lore divim 9
nlelnus l

ihni Aud

mim ſalf⸗
elt corhan.
e More cnt
Nbeneſlicp

tllis utni,4

dtnis in c
llum dnnnd
mitee lii⸗
inus Ml,

l

CONCIO TERTIA. 241
CONCEPTUS IIIL.

Chriſtus Joannis cap. 8. ſe lumen Mundi vocat: Ego fſum lux mundti.
De lumine obſervat S. Bernardus: Lumen exſtindtum lumini lucenti, & ar-
denti, ſine aliquo medio conjungitur. Amanti Deo decet reciproco amore
nos conjungi, aſt non alter quam lumen ardens exſtinéto conjungitur;
nempe immeckiatè, creatura media, omni affectu terreno, intermedio peni-
tus excluſo. Omnis creatura vileſcat, aut oreator in corde dulcecat, docet S.
Auguſtinus trackt. 2. in oannem.
CONCEPTUS IV.
De Salvatore noſtro inquit S. Lucas cap. 2. Non erat ei locus in diverſo-
rio. Hæc verba non funt intelligenda, quaſi Chriſtus locum in diverforio
habere non potuiſfet, modo voluiſſet, ſed noluit locari in diverſorio, ma-
luit in ſtabulo naſci, quam in diverſorio morari. Cur Chriſtus tantam
averſionem habet à diverſorio, illud fugit, ac dechlinat? diverſorium de-
ſcribit Gloſſa Ordinaria:? Diverſorium eſi domus inter duos muros, duas januas
babens: Diverſorium duas portas, & introitus habet; diverſorium & ho-
mines honeſtos, etiam inhoneſtos ſuſcipit, ac alit. Et ideo Deus homo,
amor divinus, diverſorium averſatur, atque declinat, ut exhinc diſcamus;
corda noſtra divinus amor ut inhabitet, ea non debere eſſe ſimilia hoſpi-

tio; id eſt, non obviè pateant cuivis amori profano, non ſuſcipiant mun-

di delicias & vanitates, ſed unicam ſolum januam, amori divino paten-
tem habeant, præter divinum amorem, alium non ſufipiant. Subtilis
eſt divinus amor; conſortem non admittit.
CONCEPTIUS V.
Poan. cap. 13. Abigit divinus Amor Jjudam Iſcariotem; quod facis, fae
eitis. Cur Judam rejicit, qui dicit Matth. c. 9. Veni vocare peccatores. Cau-
ſalem indicat S. Joannes: Cum introiſſet in eum Sathanas. Cor Judæ diver-
ſorio ſimile erat, introitus terreno affectu latè patuit. Fur erat, & loculos
babens, unicè amari vult Deus, corrivalem non admittit, ſi clauſum eſt coer
omni inordinato, ac terreno affectui, Salvator ſubintrat, amor divinus de-
lieiesè inhabitat, rejicitur vero amor divinus, ſi & mundo, ac carni obviè
pateat. Omnis Creatura vileſcat, ut Creator in corde dulceſcat.
. CONCEPTUS VI.
8S. Paulus hortatur 2. Corinth. cap. 4. Non contemplantibus nobis quæ
videntur, ſed quæ non videntur. Mira hæc S. Pauli eſt exhortatio: Inviſibi-
lia videamus, viſibilia non videamus: Contrarium in hoc naturæ curſu
evenit, videmus patentia, non apparentia, ac invinbilia non videmus,
quid ergo myſterii latet ſub hac paterna S. Pauli exhortatione: viſibilia
D non

32 FERIA TERTIA PENTECOSTES, —

non videamus, ſed inviſibilia? explico myſterium: Inviſibilis eſt amor di- nſri
vinus, viſibilis autem eſt omnis guſtus, amor & affectus in creaturas, ſu hah
S. Paulus ergo hortatur, ſenſib les creaturas, ac mundi vanitates, non eſſe ni 4
affectandas, ut inviſibilis dulcedo amoris divini in corde noſtro perſeve- 4⸗
ret. Ita concludit S. Chryſoſtomus hom. 52. in Acta: Nulus quippe viſibi- giu⸗
lia videns, inviſibilia videt, nullus inviſibilia videns, viſihilia videt. Subtilis eſt nu
divinus amor, conſortem non admittit. . ſin
[Epilogu.] Hortor ergo imitari ſponſam Cantic. 2. Dileltus meus mihi, mman
E& ego illi: Unicè ò homo te Deus amavit: ſolum ergo & unicum Deumre- None)
dames. Quod ut fiat, ſupplico cum S. Auguſtino lib. medit. cap. 35. Dul- Ciluan
tuæ, ut te ſolum in corde habeam, ſeribe digito tuo in pectoremeo dulcem tui me- n
Alulente

moriam, nulla unquam oblivione delendam. Amen.
S E d E F F G E ⸗B E⸗F. Ee E F E E PeE S F ehſS, hnl
FERIA TERTIA PENTE- l
COSTES. ur
Textut. Ego ſum janua, per me ſi quis intraverit, Paſcus umtmtabe

. weneris i
inveniet. Joann. cap. 10. ke. bech
rThema. S. Spiritus janua eſt ad gratias divinas, ad paſcua Keak
conſolationum. uuuut⸗
Kxerdiumg N lA=acAAE. TJ Maria Anna, Regina Hiſpaniarum, oriun- uggt
N da de Domo Auſtriaca, magnifico apparatu l e
Mediolanum ingreſſa fuiſſet, à civibus Me- Gnd
diolanenſis honorificentiſſimè excepta eſtz i nne
inter cætera emblemata excipiebat eam - ir
AEA&ε tus, qui undique odoriferis floribus i I
ES mis fructibus repletus, epigraphen tulit; Api- M
rante Auſtro: Mens einblematis erat, Reginam illam, ex Domo
Auftriaca oriundam, plurimum ſolatii ac felicitatis Mediolanen- Cn
ſibus afferre. Rectiſſime emblemate hoc S. Spiritus decoratur, enu:
Aſpirante Auſtro: nempè quos S. Spiritus, ſuaviſſimus hic Auſter ukubln
aſpirat, ac perflat, innumeros gratiarum divinarum ac virtutum lenenut
flores una ſimul germinare, copioſiſſimos donorum cœleſtium, mütt
aE enner
eſtan

Ulirr

— CONCIO PRIMA. 233
is elmar ac proſperitatum fructus adferre, ſuaviſſima conſolationum pa-
8 in genten ſcua perguſtare faciet. Huc faciunt verba ſuſpirantis animæ,
ltates, none Cantic. 4. Veni Auſter, berfla bortum meum, & fluant aromata. Adſis
noltto geler⸗ cum Auſtro, id eſt, S. Spirita, && illius aâpiratione per omnigena dona
Aunquieiß &ο gratiaz: Interpretatur Tirinus in citatum caput. Confirmo
let. SRdin S8. Scripturæ textibus: Emittes Spiritum tuum, & creabuntur, && reno- Textus Sa-
vabis faciem terræ, canit Regius Pſaltes, Pſal. 103. Ipſe Spiritus teſti- cræ Scri-
Dilifuntur monium reddit ſpiritui noſtro, quod ſimu filii Dei, prædicat S. Paulus ad bturæ.
nicumbeumn Rom c. 8& & 2. ad Corinth. cap. 2. Ubi Spiritus Domini, ibi libertas,
it n. n Chriſtus quoque promittit Joan. 14. Spiritus Santtus docebit vos
titulinen hnti omnia, & ſuggeret vobis omnia. SS. Patres confirmant: Neſcit turda Patres.
Meodlcentin molimina Spiritus Sandti gratia, ſcribit S. Ambroſ. in cap. I. Lucæ. . Rundro⸗

Adveniente S§. ahe, cor, quod prius torpuerat, ad nberarleng ex-
NS . Litat, mox ſandtæ operationis opiniones, per proximos quosque ſuaviter
– diſcurrunt 1. ut geige uclrgfer ad eadem ſe accendant, S& d, Rante,
NTE. eſt, Spiritu Santto ſe infundente, virtutum odores emittant, ut ubique
S. bortus floreat, & poſt ſiorem frudtus redolentes & reficientes producat
ſcribit S. Greg. Papa in cap. 4. Canticorum. Spiritus Paracletus dat 8. Gregor.
pignus ſalutis, robur vitæ, ut quod per naturam tibi imboſſibile eſt, per
. glratiam ejus, non ſolum poſſibile, ſed etiam facileè fiat, lumen ſcientiæ ,uAt
Verit, cum omnia bene feceris ke ſervum inutilem putes, quidquid honi in te
V444 inveneris, illi tribuas, à quo omne bonum eſt, ſcribit S. Bernardus in S8. Bernar-
Fer. 2. Pentecoſtes. Perpulchrè S. Auguſtinus Serm. 2. in Fer. 2. 8 qaun⸗
V Pentecoſtes. Quod eſt anima corpori bominis, hoc eſt Spiritus Santtus Ag
nus,Ad⸗ corpori prie, quod e Kechek⸗ zbocage Spiritus Santdtus in tota Eccle-
ia, quod agit anima in omnibus membris unius corporis. Et iterum
. e 9. a bented. Beneficia, quæ Salvator noſter achogvit, peculiari
ſpenimnn d virtute Spiritus Sandkus perfecit, quod ille redemit, iſte ſanttificavit, quod
agnifeo⸗nt ille acquiſivit, iſte cuſtodit. Conſolatiſſimè ſcribit S. Thomas à Vil- 8 Thoms
Et, Clnu la Nova Conc. 2. in die Pentec. Adjuvat infirmitatem noſtram, inter- Nov.
Pme eNen“ pellat pro nobis, ſi in peccatis ſumus, ipſe arguit nos, ſi in ſervitute, ipſe
epiebet . nos liberat; eſt Paracletus, Patronus, Dotdtor, Cuſtos, Advocatus eſt Du-

ſtinus.

lutu Gor. Imploratâ S. Spirits gratiã deſuper Conceptus pandam.
raphentllii, CONCEPTUS I.
ilim, al [Confirmatio.] S. Spiritus venit ſuper Apoſtolos, ac orbem terrarum,
tis Meile ut ventus: Fadtus eſt impetus Spiritis vebementis, Act. 2. Cur venit ut ven-
iitus enii tus? ut blanda & ſubtilis aura? advertit doctiſſimus Niſſenus, cætera
imus iin⸗ elementa, ut terra, aqua, ignis poſſe ad unius, in ſpecie, ac individuo,
nmn ac Vi hominis dominium, ſpectare & pertinere, ut dicere valeat, mea hæc eſt
tum aliu terra, mea hæc aqua, meus eſt hic ignis, aſt verè nemo dicere poteſt, mea

hæc eſt aura, hic ventulus meus eſt; ventus, aer & aura omnibus commu-
Feſtivale. Gg nis

4

23⁴ FERIA TERTIA PENTECOSTES,

nis eſt, ad omnem æque ſpectat hominem, eumque recreat. Venit ergo
Spiritus Sanctus ſuper Apoſtolos, & in hunc mundum, ut ventus, ut ſua-
vis aẽr, & aura, ut noſcamus, ſicut aẽr communis eſt omnibus homini-
bus, ita dona S. Spiritus ſunt omnibus communia, S. Spiritus ſuis gratiis &
conſolationibus, omnem ſe diſponentem, recreat, omnibus ſe infundit.
Optimè Petrus Damianus Serm. de S. Spiritu: Sicut anima eſt vita corporis,
ita vita animæ noſtræ S. Spiritus eſt. S. Spiritus ventus eſt: Cui quadrat lem-
ma: Fugat &S Jovet. Fugat inquam nubes nocivas iræ Dei, fovet nos ra-
diis gratiæ divinæ. S. Spiritus ventus eft, qui deducit ad portum æter-

næ felicitatis. Perpulchrè hoc expreſſit S. Cyrillus Alexandrinus lib. 2.

contra Julianum: Eivificat omnia Dei Spiritus, omnia etiam illo opus habent,
non aliter potuerunt firmè quæ ſunt, in ſua eſſentia perſiſtere. Conformiter
S. Auguſtinus lib. 5. de Civit. Dei cap. 9. Spiritus vitæ, qui vivificat omnia,
creatorque omnis creati Spiritus, ipſe eſt Deus, Spiritus utique non creatus, in ejus
voluntate ſumma poteſtas eſt, qui creatorum ſpirituum bonas voluntates adjuvat,
Figuris ex ſacris Bibliis confirmemus.

CONCEPTUS II.

Geneſ. cap. I. legitur; Terram omnimodè vacuam, inanem ac ſteri-

lem fuiſſe: Terra autem erat inanis & vacua. Factum eſt autem; Et pro-
tulit terra herbam virentem, & facientem ſemen, juxta genus fuum, lignumque fa-
ciens frultum, cap. eodem. Non amplius deſolata eſt terra, tenebris obſcu-

ra, ſed lucidis radiis ſolis illuſtrata, conſolatiſſuna eſt, non amplius vacua

& pauper, ſed dives qua drupedibus in pratis, altilibus in are, piſcibus in
Huminibus abundat, illo nimirum felicifſimo inſtanti, quando Spiritus Do-
mini aquis incubuit, Spiritus Domini ferebatur ſuper aquas. Terra eſt homo
inanis & vacua, pauper & deſolata terra ſine Spiritus Sancéti gratia, aſt
S. Spiritus gratia & favore dignata, dives eſt hæc terra, homo inquam,

abundans divinis confſolationibus ac donis. Audiamus S. Thomam à

Villa Nova Conc. 2. de Spiritu Sancto: Kerilis & arida, hyſpidoque deſerto ſi-
milis eſt omnis antna, quam tuuns Domine non rorat Spiritus, nullos virtutum ger-
minat affettus, nullos bonorum operum producit frultus, cæleſtium gaudiorum œ-
cunditate non viret. At anima S. Spiritus gratia dignata, non Jolum in futuro
perfectam, ſed & in præſentimaximam quietem tribuit, cum mentes cœleſtes igne
charitatis accendit, inquit Beda Venerab. in Pentec. Et concludit S. Tho-
mas Serm. 2. in Pentec. Adjuvat infirmitatem noſtram, interpellat pro nobis, ſi
in peccato ſumus, nos arguit; ſiin ſervitute, ipſe nos liberat, eſt Paracletus, Pa-
tronus, Dottor, Cuſtos, Advocatus &Dudtor.
CONCEPTUS III.

. 2
Infelix dives & rogo flammarum inclamat Abraham unicam guttam,

aquæ ſubminiſtret in refrigerium: Mute Lazarum, ut intingat extremum

digiti

—

tiru
Atlll 10
Noh D
itus, C0
oe gutent⸗
ürichng
in ponn
tlſus ce
lelnin
yreboni
dtbens

AN
imso
tole, he
netſue a
u, Gc
Uirento
Ovenn na
Uuteta
Et, dgire
Utiqde,
neclo dan
Ules exten
iüwsdo

Unde
Phlilesn
Er Ne
Kun grn
Cocld
ediaore
G: nn
lbupern
Meteot.
Ennee
,
lor

Venit enn
ventus, r ⸗
hnibushonmt
us ſuisgenieg
bus ſe niini
, vinn Cohei

ui quudttln

ei, fovetnosn

4d portumze.
andrinus l,

ihoehueto n.

7e. Confommi
i divifent n
n Creatis, un
lutt ts ahn

inanemnia

autem; E
n, iyumngt
1, Eedri
On Amnpin n
aete, gilku

UandlosiumnO

„Jern elhe
Ancli gan
1, homo Nl
s §. IHann
titogte gen
lhostitnnm⸗
kümgnuan
n /un irſin
eites elf
oneludt
nellt ,
Emu

Unicin git⸗
zingot eunie,
r en

CONCIO PRIMA. 225

digiti in aquam, &. refrigerei linguam meam. Lucæ 16. Exigua res eſt, una
guùttula aquæ, & hæc negatur prodigo; quid erga per unam guttulam aquæ,
ro qua Dives ſupplicat, intelligendum eſt? S. Auguſtinus de quæſt. Evan-

gel. Iib. 2. C. 38. Per illam guttam aquæ intelligit minimam gratiam S. Spi-

ritus, conformiter verbis S. Joannis cap. 7. Flamina de ventre ejus bibent,
poc autem dicebat de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum. Gutta aquæ
minima gratiæ operatio S. Spiritus negatur Diviti, quia cum hâc guttâ gra-
tiæ non amplius infelix, ſed feliciſſimus, non amplius damnatus, ſed bea-
tiſſimus cenſendus fuiſſet. Habet digitus hac cœleſti aqua intindtus vim ad
conſolandum maximam, ſiquidem una & minima S. Spiritus gratia, ad theſaurum
divinæ bonitatis C gratiarum facit januas apertas, undique patentes. Con-

cludit Baradius Tom. 4. lib. 4. C. 7.

CONCEPTUS IV.
Ad DElI miſericordias obtinendas, & gratias impetrandas, ſtatuit Al-
tiſſimus occidi vitulum, qui nunc ex occiſi vituli ſanguine, digito meda-
tore, aſperſus fuerit, hic certus fuit de miſericordia, de DEI gratia. Su-

metque Sacerdos de ſanguine ejus digito ſuo . rogabitque pro eo, &pro peccatis

ejus, && dimittentur ei. Hic vitulus occiſus eft Chriſtus Jeſus, digitus ma-
gni Sacerdotis, & Altiſſimi, eſt Spiritus Sanctus: Digitus paternæ dexteræ;
quem nunc hic digitus tangit, ſua gratia beat ac felicitat, ſanguine Chriſti
pariter aſpergit, ſicque gratiis divinis, ac donis cœleſtibus participem red-
dit, digitus dicitur: Spiritus Sanctus paternæ dexteræ, cur digitus? ideò
utique, uti manus digitis adaptatis largitur, ac diſtribuit dona, ita DEUS
medio Sanéto Spiritu, quaſi digito, manus gratiarum ſuarum ad nos mor-
tales extendit, gratias elargitur ac diſtribuit. Ergò oſtium & janua eſt S.
Spiritus donorum ac gratiarum cœleſtium. L

CONCEPTUS V.
Tandem Judæis Arca Domini, quàm infelici prælio perdiderunt, à
Philiſtæis reddita eſt: Et plauſtrum venit in agrum Joſue Bethſamitæ, && ſtetit
ibi. I. Regum cap. 6. Arca Domini Judæis ſummum donum, compen-
dium gratiarum erat, Arca Domini ergo iterum felicitati judæi, pariter
donis ac gratiis divinis ditati ſunt. Quis nunc dicet, quo tempore, quo
mediatore, Arca Domini Judæis reddita eſt? Tempus aſſignat ſacer tex-
tus: Porrò Bethſamitæ metebant triticum in vale, meſſis tempus in orienta-
libus partibus eſt ad finem Maji, vel initium Junii, in quod tempus Feſtum

Pentecoſtes, Feſtum S. Spiritus incidit, ac ab Eccleſia celebratur. Ergo

tempore Pentecoſtes, diebus S. Spiritui ſacris reddita eſt Arca Domini
Judæis, ſub Feſtum Pentecoſtes . interjecti ſunt menſes, inquit doctiſſimus San-
us, ut noſcamus S. Spiritum, reſtitutionem Arcæ procuraſſe; S. Spiritus
mediator eſt, oitium eſt, ac janua, per quam largſſimæ DEI gratiæ nobis
Gg 2 ungdi-

236 FERIA TERTIA PENTECOSTES,

undique proveniunt. Confirmat hoc S. Paulus ad Rom. cap. 8. Spiritus
adjuvat infirmitatem noſtram; nam quid oremus ſicut oportet neſcimus, ſed ipſe
Spiritus poſtulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus. Ad quæ verba S. Anſel-
mus: Adjutorium Spiritus Sandti ſic r in eſt. Veriſſimè S. Thomas à
Villa Nova Conc. 2. in die Ponteco
terpellat pro nobis, ſi in peccato ſumus, ipſe nos arguit: ſi in ſervitute, ipſe nos libe-
rat, eſt Paracletus, Patronus, Dodtor, Cuſtos, Advocatu, Ductor.

CONCEPTUS VI.

Fatigatus ESUS ſederat ſuper fontem, Joan. c. 4. Ad fontem ſola-
tium, refrigerium quærit; quis hic fons, quæ illa eſt aqua? Aquam, quam

Chriſtus affectavit, non fuiſſe materialem aquam, ſed S. Spiritus gratiam,
contextus indicat: Si ſcires donum Dei, & quis eſt, qui dicit tibi, da mihi bibe-

re, tu forſan petiiſſs ab eo, & dediſſet tibi agQuam vivam &&c. Qui biberit ex hac
aqua, quam ego dabo ei, non ſitiet in æternum: aqua, quam ego dabo, fiet in eo

fons aquæ ſalientis in vitam æternam. Sicut nunc aqua, quam Chriſtus affe-

Gavit, non fuit materialis, ſed ſpiritualis, ita quoque fons ille, ad quem
quieverat Chriſtus, ſcaturiginem refrigerii, & auxilii cœleſtis, S. Spiritus
gratias ſignabat. Feſſus ergo IESUS ad fontem ſedet; docens: ut fati-
gati, laſſati variis tribulationibus, ad aquam vivam, ad fontem gratia-

rum, S. inquam Spiritum confugiamus, hine fluit ſtabile ſolatium, cer-

tum adjutorium, firmiſſimum refrigerium. S. Paulus fubſcribit ad Ga-

latas cap. S§. Frudtus autem Spiritus eſt charitas, gaudium, bax, patientia. Opti-

mè S. Leo Papa Serm. I. Pentec. Ab hoc imbres charismatum, flumina bene-
dictionum.

ILEpilogus.] Cum Sponſa ergòè Cantic. cap. 4. S. Spiritum invocemus:

Veni Auſter, perfa hortum, & fluent aromata: gratiarum
inquam, ac donorum Altifſimi.
Amen. ⸗

es: Adjuvat infirmitatem noſtram; in-

E

1 l,
e

(dut⸗

ON

len ſllint:
or muir
ſis gealbat⸗
Plpemc; 5

nemaur
1 cor Mie

UAd. den

ebitanti
lmiinune

ſe lunt,

lanbg:

3tuhbſinn
fu nigt
Cnic An
Ner en
uin cn

ſn, ihnn

Km
ebe len
nh,
bentſie
nlin Denr
rmm:
Giſgen

—
14P. d Ciih
Kimm, ſl i
Vverba d. inſi

tem roſran, i
tute, idetnle

Ad fontenſi⸗
¹ Adbum, t
Spiritos gaten
tibi, domkitt

Mibiberit ak

go dnbo, ſt n

am Chriſtusce
ille, W.
eſtis, . Nii

docens: nk

c fontem ge⸗

le ſolactam 4

obſctbit Adl
Dhtienin 0
n, nintte

ieituminvocent

ratiuumn

— OQNCIQ SECs
C‚ COSIES.
CONGCIO sSECUNDA.

VYeni, ut vitam habeant, & abundantius hu Tertus.

beant. Joann. 10.
Caſtis ſe communicat S. Spiritus Thema.

E columbis tradit Columella lib. 2, cap. S. mundis Exordiunz,
ſolum in locis inhabitare: Verba Columellæ ſic ſo-
) nant: Zotis autem locus, & ipſæ columbarum ſellæ poli-
ti debent, albo tectorin, quonidm eo colore præcipuè dele-
S K(Katur hoc genus aviun. Et paulò inferits: Locas au-
tenm ſubinde converri & emundari debet, nam quanto eſt cultior, tantò
lætior avis consbicitur. Unde Academicus columbam pingit ver-

fus dealbatam turrim volantem, cum inſcriptione: Ad camiqa

properat; S. Spiritus columbæ ſpecie apparens hoc lemmate re-
præſentatur, quippè qui in candidum, ac purum, eaſtum homi-
nis cor avidiſſimè illabitur; inſcriptio ſit: Ad candida properat

corda. Scripturæ textibus ſtabilio: Qui diligit cordis mundiciam 2 Texeus

habebit amicum Regem. Proverb. cap. 22. Et Matth. 5. ait Chriſtus: Sacræ

Beati mundo corde, quoniam ipſi Deum videbunt. Et cap. 22. Qui ne- Seripturæ.
ꝗque nubunt, neque nubentur, erunt ſicut Angeli Dei in Cœlo. LPatrès au- Patres.
diamus: Mundiſſino Domino mundiſima debetur habitatio, inquit
5⁸ Auguſtinus lib. medit. c. 37. Wibilo Deus, Sponſas cœleſtis, , Spi- S. Auguſti-
ritus magis delettatur cordis mundicie, ſcribit Soto Major in cap. 2. 5 Qur.
Cantic. Anima quantò mundior corde eſft, tantò capacior Chrifti ſ, Maj.
docet S. Pahlinus Epiſtola 35. Similitudine exponit Theophyla- S. Paulinus
tus in cap. F. Matth. Sicut ſpeculum, ſi fuerit mundum, recipit ima- Theophila-
gines, illa anima pura faciem Dei. Hinc S Leo S. Spiritum intitu-. Gtus.
lat Serm. I. de Pentec. Signaculum Caſtitatis. erpulchra ſunt: Leo.
verba Tertulliani de cultu fœmin. cap. . (um omnes ſimus tem- Tertullia.
plum Dei, illato in nos & conſecrato Spiritu Sancto, ejus templi editua nus.
& antiſtes eſt, pudicitig. Unde S. Agatha ad S. Luciam inquit: Ju- S Agath
cundum Deo in tua virginitate habitaculum præparaſti. Et S. Lucia tha⸗
affirmat: Caſtè vivenies, templum ſunt Spiritus Santti. Glorioſum
inſignem inter cœteras virtutes, caſtitas C& mundiciq locum te-
net, quia ipſa ſola eſt, quæ mundas mientes hominum, praſtat videre
g 2 DEIIN,

238 FERIA TERTIA PENTECOSTES

DEIIII, prædicat S. Auguſtinus in 25. poſt Trinitatem. Finio
S. Iſidorus. cum S. Iſidoro lib. 2. Syn. Cap. I. Continentia hominem Deo proximum
Sie , && ubi iſta manet, Deus manet. S. Spirits gratia Conceptus
dabo.
—R CONCEPIUS I. L
In forma ignis ſe ſuper Apoſtolos præſentavit S. Spiritus ac inſtar venti,
fuper eos venit, ut patet Actorum cap. 2. Fatctus eſt repentè de cœlo ſonus
tanquam advenientis spiritis vehementis, & replevit totàm domum, ubi erant ſe-
dentes: && apparuerunt illis dichertitæ linguæ tanguam ignis, ſeditque ſupra ſingu-
los eorum. Cur in forma ignis, & initar venti S. Spiritus ſuper Apoſtolos
venerit, dicam cauſalem: Ignis & ventus mundiciam & puritatem anhe-
lant: ſic ignis purificat aurum; ventus aẽrem purum, mundumque reddit.
Venit ergo S. Spiritus in forma ignis & venti ad indicandum: puritatem &
munditiam ſe deſiderare, in puris ac caſtis mentibus reſidere, ac manſionem
facere. Ludovicus Sotomajor hujus Conceptus in cap. 2. Actorum in-
ventor eſt: Wibilo enim DElls Sponſus o&œ‿loſtis magis delettatur, quum cordis

mundiciæ.
CONCEPTUsS II.
S§. Spiritum non immeritò unioni ſeu gemmæ precioſæ comparavero:
Unioni; quoniam unus eſt cum Patre & Filio; Unioni, quia S. Spiritus
unit corda noſtra in charitate cum DEO & proximo. Unioni, ſeu gem-
mæ Academicus ſubſternit aurum purisſimum, cum Lemmate: Puriſi-
mum ſit hujus habitaculum. Tradunt quoque Naturaliſtzæ gemmæ quali=
tatem probari plumbo; genuina quæ eſt, plumbi nigredine non macula-
tur, ſed candore illæſo albedinem ſervat, Academicus adnecétit ſubſcri-
ptionem: Non inficitur: Unio ſeu gemma precioſa ergò eſt Spiritus 8.
aurea, cujus mens, & cor fuerit, purum ac mundum, ab omni ſcoria
immundiciei, aptum fit ejus habitaculum; albedinem diligit, caſtos eli-

git in domicilium: ita concludit Sapientiſſimus lib. Sapientiæ cap. I. Spi-

ritus enim Santtus diſciplinæ effugiet iltum, && auferet ſe à cogitationibus, qut

ſunt ſine intellettu.
CONCEPTUS III.

S. Spiritus Sapientia eſt, ac lumen cordium: dicit nunc Salomon

de hac Sapientia Prov. cap. 9. Sapientia ædificavit ſibi domum; quæ eſt
illa domus, ac dignum habitaculum S. Spiritůs? Sunt, qui S. Eccle-
ſiam hanc domum dicant, S. Bonaventura in Speculo cap. 6. Domum &
habitaculum S. Spiritäs, B. V. Mariam eſſe adſtruxit: &. Spiritus Ma-
riam per Domum convenientiſimè ſignavit, quia ſibi Supientia inoreata, cum
7. Columnis, ſeptem donorum Spiritus Santti excellentiſimè dificavit. Verba

ſunt

—
Gyrctti
jer Comun
Mun ele
(alt 6 4
Dyyuno on
gle
elegn
Ils,
lonn, 0
shiacun
ſonns Don
gn fnen
un enh
ns D

Mben
nel,e, l
WUr? cr4
Mircus⸗

in nln

lucpc

hhritum

Nuſionem
t, brinc⸗
ſen, mun
nr wi
Eeſencente
ad. Nt
Conicktum
l Donin
d, We
uITap
lele,i

o
in
Wrkgn
N

HHS

Atatem fin,

1 Deoprorinn
latie Conren

s c igluret
ente ge i
nun, MMiemnt⸗

Etgne nn

ſuper Apoftl
L poritaten h
Dndumqvent
um: purfara
ere, aemmin
2. Alaun
tiy, ginen

ſe comparin
1, gon . N
Vioni, lal
Lemmate: M
ſte genn g
ine non n
llnekit
ed elt Shin
, ib Oofmni
ligit, As
lentiz ci)1
ugimine/

it nune
dnun Nl
40.6 Dint.
6 Hetu,
iu imnut/

jfcauſ.

caſtitate, innititur S. Spiritus.

funt citati Patris. Lubens has opiniones ſufeipio: concedo Fecleſiarti
per domum Spiritus Sancti poſſe intelligi, concedo & B. V. Mariam do-
mum eſſe S. Spiritus, aſt, quid de Virgine Maria dicat, dilectus in
Cant. c. 4. audiamus: Zota puichra es amica mea, & macula non eft in te:
Divino oraculo Maria Virgo caſtiſſima pronunciatur, Lucæ c. I. Miſſis
eſt Angelus Gabriel ad Virginem deſponſatam Joſeph: & nomen Virginis Maria.
Ipſa etiam candidè faſſa eſt: Virum non cognoſco. Fccleſiam domumS. Spi-
ritus, S. Paulus ad Epheſ. c. 5”. deprædicat: Mon babentem maculam , aut

1

rugam, aut aliquid bujusmodi, ſed ut t ſantta, & immaculata. Domus, &

habitaculum S Spiritus eſt uterus B. V. Mariæ, ſed immaeulatus, caſtis-

—

ſimus. Domus & palatium S. Spiritus eſt S. Mater Eccleſia, ſed ſine

ruga, fine macula, unde diſeimus; caſta ac pura, ſolum inhabitare Spi-
ritum Sanéctum, caſtæ, ac puræ, virgineæque mentes, ac corda, accepta
funt S. Spiritus habitacua. “
CONCEPTUS IV.

Ab exordio mund', jam piritus Domini ferebatur ſuper aquas, Ge-

neſ. c. I. Aderat lucidiſſimus ſol, huna & ſtellæ „ cur his non inniti

zsur? cur aquas præ Sole eligit, ac diligis? penes obſervare libeat, quid
S. Marcus cap. I. de Servatore noſtro ſcribat: Pidit cœlos apertos, G Spi-

ritum Sundtum tanquam columbam deſcendentem, & manentem in ipo, & vοαX

Jacta eſt de cœlis, tu es Filius mens dilettas, in te complacui. Quid quæſo mo=⸗
vit Spiritum Sanéctum, quod fuper Chriſtum deſcenderit, & in Chriſtᷣ
manſionem acceperit? motivum ex textu antecedente deſumo: Bapti-
zatus eſt à Joanne in Jordane. Baptizare: idem ſonat, ac mundare, ablue-
fe, purificaxe. Chriſtus baptizatus à Joanne in Jordano, hominem ca-
ſtum, mundum, purum deſignat, vix baptizatus eſt à Joanne Chri-

ſftus: & övidit cælos apertos, & Spiritum Sanctum tanquam columbam

deſcendentem & manentem in ipſe: diſcamus: caſtos, mundos, inha-
bitat S. Spiritus; caſti, mundi funt S. Spiritůs permanens, ac ſtabile
domicilium. Hinc ab exordio mundi aquis incubuit: S. Spiritus, Spiri-
tus Domini ferebatur ſuper aquas, ſuper aquas, quarum natura eſt limpi-
tudo, albedo ac claritas, quarum qualitas eſt mundare; purificare. te-
rum argumentum: caſtis, puris, & albis virginitate, claris ac candidis

CONCEPIUS v.„
Columbam Noéëticam S. Spiritus ſymbolum efſe extra dubium
eſt, hinc & in columbæ forma apparuit ſæpius. De columba Noéëtica
nunc legitur Geneſ. cap. 8. eam nonniſi in loco ab omni ſpurcitia mun-
do, ac puro in Arca inquam, ad quam aquæ diluvii non pertingebant.
reſediſſe: ita S. textus: Cum non inveniſſet, ubi requieſceret bes ejus, re-
verſits

. .

240 FERIA TERTIA PENTECOSTES,

verſus eſt ad eum in Arcam. Doctrina ſit: S. Spiritum nonniſi caſtas inhabi-
tare mentes, caſtis cordibus inſidere, repeto ſymbolum initio thematis ci-
tatum. Ad candida properat: nervosè in hunc finem S. Auguſtinus lib me-
ditat. cap. 35. Mundiſſimo Domino mundißima debetur habitatio. Noverat hoc

devotiſſimus David.
CONCEPTUS VI.

Precatur zZeloſiſſimus bſaltes Pfſal. 18. Quis dabit mihi pennas ſicut colum-
bæ? Et Pſalmo 50. ſuſpirat: Cor mundum crea in me Deus: faxit DEUS, de-
tur Davidi cor mundum, mentis caſtitas, & puritas; dentur David pennæ
columbæ, quid inde emolumenti hauriet? indubiè inhabitatorem cordis,
& viſcerum ſuorum S. Spiritum futurum ſibi compromittit: Spiritum re-
Kum innova in viſceribus meis. Appoſitè hic Sanétus Bernardus Serm. 3.
de hoc Feſto: SNcias vas tuum poſſi’dere in ſanttißcatione, & bonore, G
non paſſione deſiderii, &. Spiritum accepiſti. (Aus dabit mihi pennas ſicut
columbæ, & requieſcam; columbæ alas, cogitationes ſanctas, puras,
mundas, cœleſtia meditantes ſi quis habuerit, de incola cordis S. Spiritu
quaſi certus ſit: requieſcet, DEUM videbit, divinis gratiis perftuetur.
Sic ſubſcribente S. Evangeliſta Matthæo cap. 5. Beati mundo corde, quoniam
ipſi Heum videbunt. 3
LRpilogus.] Hortor ergò cum S. Auguſtino Serm. 18 7. Anniverſariam
diem celebramus de adventu Spiritüs Sandti, ſed nos ita agamus, ut quotidiè eum ad
nos caſtis operibus, & caſtis pettoribus invitemus. Amen, . .

FERIA TERTIA PENTE-
CONCIO TERTIA.
rer. Paſeua invenient. Joan. cap. 10.
rhem. Verbum Dei cibus eſt animæ, quo anima Vir-
tutibus proficit. . S=

. Irtutibus, ac donis Spiritůs Sancti repletiſſimum in-
venio fuiſſe S. Joannem Baptiſtam: ſummæ auſte-
ritatis, & mortificationis; Zona pellicea circa lum-
bos ejus, locuſtas, & mel ſilveſtre edebat. Matth. c. 3.

Exordium. &

NKCRR Summæ humilitatis: Non ſum dignus procumbens ſol-
vere corrigiam calceamentorum ejus. Summi zelus: qui con-
ſtan⸗

—
ſtanel, 6

urole
Ein d,

Unde tan
ſeluuri?
Donii i
ſoln, S
Gind
tl enlden
inellim.
ui aln
nlhi,
Mliu
(eret:
golt tſe
kiirtan
nutſekeni

llir are

oobus

unas eſt
tenn aui
Aternum.
lun Deii
l, iſian
lt, Gmtin
lu,
8 Toms
ln, Uibo
mninn,
Doſus n
llbelne
iur Chif
hermſ
onin,
libtg
unck n
Tnm
n
lenen

Eellen

5

ſicalti ichi,

itio dhenntse⸗
Lulſtinelbn,
9. Noyenuhe

enſet e.

faxit DE,
Ntur Davider
Wirztoremcon.
ttit: Dirimg,
Zerhurdos denn
, G Ponnn,
mihl pennus ſg
e lanches,
h cords
granis petkien
lo cortt,
86. Amivene
t guotilenn

omiml

tepetlinm⸗
n: ſnnti

4
pelict ati

hut. MN

lus: Alin
2 ,

Sanécti. Audiamus deſuper Sacram Scripturam. Beatus,

CONCIO TERTIA. 241

ſtanter, etiam cum vitæ periculo repetebat: Non licet tibi ha- —
bere uxorem fratris tui. Marc. Cap. 6. Summæ fidei, & conſtan-
tiæ in adverſis, qui etiam in vinculis manſit, Joannes in eodem.
Unde tantæ vittutum divitiæ, ac copioſi donorum S. Spiritus
theſauri? dicat originem S. Lucas cap. 3. Fadtum eſt Verbum
Domini ſuper Joannem Zachariæ Klium: Verbum Dei ergo pa-

ſcua, & cibus ſunt animæ, gratiarum; ac donorum Spiritus
guem Textus Sa-
P ſal- CcræsScriptu-
XX.

tu erudieris Domine, & de lege tua docueris eum, canit David
mo 93. & Pſal. 118. Declaratio ſermonum tuorum ülluminat,
intellettum dat parvulis; & iterum bPfal. 185. Lucerna pedibis
meis verhum tuum, & lumen ſemitis meis. Verba, quæ ego locutus
ſum vobis, Spiritus & vita unt, inquit Chriſtus Joannis cap. 6.
Fruttus paſcunt bomines, ſed ſermo tuus hos, qui in te erediderunt,
conſervat: prædicat Salom. Sapientiæ 16. Et Iſaias habet c. F.
Sicut deſcendit imber, & nixæ de cœlo, &S& illuc non revertitur, ſedin-
ebriat terram, & infundit am, & germinare eam facit, Sdat ſe-
men ſerenti, & hanem comedenti; ſic erit verbum meum, quod egre-
ditur de ore meo, non revertetur ad me vucuum. Unde hortatur
S. Jacobus cap. I. Suſcipite inſitum verbum, quod poteſt ſalvare
uanimas veſtras. Et Chriſtus ait Joan. cap. 70. Oves meæ vocem
meam audiunt, & ego vitam æternam do eis, & non peribunt in
æternum. Audiamus & Patres : Innumeras utilitates facit ver- S.S. batres.
bum Dei in anima, nam frænat eam à peccatis, vivificat, illumi-
nat, infammat, mundat, paſcit, confirmat, Janat, fœcundat, emol-

lit, & totius boni capacem facit, etenim verbum Dei eſt frenum, vi-
ta, lux, ignis, cibus, medicina, virtus purificutio cordium. Ita

S. Thomas à Villa Nov. Serm. in Sexag. Li bonum eſt conſi- S. Thomas
lium, ubi bonum eſt verbum Dei, miſit Deus verbum ſuum, ut ſanaret à Villa No-
bhominem, non ut perderet, bæc verbum medicina et, docet S. Am- g Am hro
broſius in Pſal. 45. Verbum Dei ſunt paſcua vitæ, Tefettio anime, ſius.
dulcedinis poculo dilettorum CObriſti lætificantia corda chariora diligen-
tihus Chriſtum ſuper aurum & lapidem pretioſummultum, & dulciora
ſuper mel & favum. Verba ſunt S. Bernardi Serm. 10 in Coena Bernar-
Domini. Sicut caro paſcitur cibo, ſic reficitur anima verbo Dei, s Agulti
ſcribit S. Auguſtinus Serm. 16. de Temp. Sicut veibum Dei eter- inns
num eſt pabulum Angelorum in cœlo, ita verbum Dei eſt pabulum ſan-
Carum animarum in terra. Bellovacenſis lib. 3. ſpec. part. I.
diſt. 10. Sicut Solis natura eſt eis, qui in hoc mundo ſunt, ordinan-
te Deo corporaliter dare vitam, illam conſervare, inſuper augmen-
tare, ſic etiam verbum Dei in anima bæc tria ſpecialiter operatur.
Feſtivale. Hh Ita

Bellovacen-
Ki

242 FERIA TERTIA PEN TECOSTES,

8. Bernardi- Ita S. Bernardinus Sermon. 9. in Dom. I. Quadrageſ. Conclu-
nus Senenſ. do cum S. Chryſoſt. Hom. 32. Sicut corporalis cibi appetitus

Chrd- indicium eſt bonæ valetudinis, ita deſiderium ſpiritualis doctrinæ, ma-

invocata Conceptus pandam.

CONCEPTUS L.

[Confirmatio.] Exodi 32. Moyſes verbum Dei comparat rori: Fluas

at ros eloquium tuum. Rori campos ſecundanti ſubſcribit Academicus
Lemma: Inde ſalus & pretium. Salus, cum languidæ ſegetes rore ſal-
vifico erectæ ſalvantur, quot roris guttis, tot pretioſis gemmis divites
creſcunt, & matureſcunt: Rori ergò comparatur verbum Dei, quia
verbo Dei animz hominum ſalvantur, virtutibus exornantur, donis
ac gratiis S. Spiritus ditantur: tam ex lege veteri, quàm nova proba pa-
tet: Divina bonitas ſalutem hominum ordinavit, quis dicet quo me-
dio? medio verbi Dei: Sſcitabo ſuper vos verbum meum bonum, ut redu-
cam vos ad locum iſtum. Jerem. 29. Et erit in noviſſimis diebus præparatus
mons domus Domini in vertice montium, & elevabitur ſuper omnes colles, GG&
huent ad eum omnes gentes, & ibunt populi multi && dicent: Venite qſcenda-
mus ad montem Domini, & ad domum Dei Jacob, prophetat Iſaias cap. 2.
Et quomodo fient hæc omnia? medium ſubnectit: & eſt verbum Dei:
Docebit nos vias ſuæs, O ambulabimus in ſemitis ejus, quia de Sion exibit lex,

& verbum de Jeruſalem. In nova lege ad ſalutem præmittitur præcurſor

§. Eaannu Bapt. Luc. cap. 3. Prædicans haptiſmum pœnitentiæ: egre-
die
perierat, & incipit à verbo Dei. Cæpit Jeſus in Oagoga docere. Marci
cap. 6. Ante glorioſam ſuam aſcenſionem, & Apoitolis imperat in

mundum univerſum ſe dividant, eumque ad ſalutem reducant medio

verbi Dei: Ite in mundum univerſum, & docete omnes gentes. Matth. 28.
Verbum Dei ergo paſcua dico, per quæ anima proficit, in virtutibus dite-
ſcit, ac donis S. Spiritus. .
CONCEPTUS II.
Exodi cap. 28. ord'navit Deus, ut ſummus Sacerdos ad oram ve-
flimenti ſacra mala punica, & tintinnabula affixa haberet: Deorſum ve-
rò ad pedes ejusdem tunicæ per cironitum quaſi mala punica facies Go&o. mix-
tis in medio tintinnabulis. Quid myſterii hic latet, quod mala punica
cum tintinnabulis ad oram veſtimenti ſacri Deus immixta, & adcjun-
Ga ordinaverit? myſterium ex qualitatibus mali punici, & ſigno tin-
tinnabuli eruuam. Malum punicum, duriſſimam & amariffimam habet
corticem, intus verò fovet ſuceum ſuaviſſimum, ac pretioſiſſimum;
ſym-

nifeſtiſſimum argumentum eſt, animæ benè habentis. Divina gratia

Jatur ad eum omnis Judaææc Regio. Advenit ipſe Salvator quærere, quod

—
ntolum
1s, Hoen
Awort
Mna cot
Videamus
Utonis d
Muth 5.
Itkitur
Dklfo
ra
el, KuA
Mli⸗
e tatinm⸗
1s tek
Veibunn D
quodadm
donorum,
Nolig.

ſtto
rn, 2
Ds etiam
, Cer
nni al
ng ll,
I N0e 3
1 odn
ſoka,
nneh⸗
(henbins
4,Aro
NX
in, Ne
lunn, gu
Ctr⸗

on

Bang

*

—
gel Conels
cbi ghei

6 dolhine n.
Diringan

Arat tor:
tbit Aendeni
legetes idne ih
8 gennmmis in
tbunn Dei, gi
ornantut E
n nova Dnn
dicet guo n
zbonmm, N
Ciehus grhnnn
r ommner ole,
ire gnl
hetat Haias
eſt vetdom
inle teritt
Anittitur Neen

itentie: O=O

vor Iuetete,
, docen. N
Mohs imnen
reducant n
ertes. Mad
in vittutbus

rdot d onn
ret: Deomn!
fuuit G1
nod al M
nixta, N
urKoun
muduth

CONCIO TERTIA. 243

ſymbolum præſeferens virtutum, ut caſtitatis, humilitatis, devotio-
nis, pœnitentiæ &c. caſtè vivere, humiliter de ſe ſentire, abſtinentia
& mortificatione corpus ſuum affligere, ac pœnitere, an non dura, &
amara cortex eſt, aſt intus fructus fovet dulciſſimos ac pretioſisſimos;
videamus precium, guſtemus ſuavitatem: caſtis promiſſus eſt fructus
viſionis beatificæ: Beati mundo corde, quoniam ipſi DEUI M videbunt,
Matth. F. Humiles exſpectat gloria, & gloriatio. Qui Je humiliat ex-
altabitur. Lucæ 18. Pœnitentes ac ſe mortificantes numerabuntur inter
DEI filios, & hæredes: teſte Paulo ad Hebræos II. Anguſtiati && affi-
Ri &. acceperunt repromiſionem. Tintinnabulum, ſeu campana ſignum
eſt, ſeu admonitio, adhortatio ad bonum opus, ut ad orandum, ad
DEO ſerviendum; figura Verbi Divini, concionis, exhortationis; pe-
nes tintinnabula, ſeu campanulas, DEUS ordinavit in veſte ſacra affi-
xas patére debere mala punica; indicans, & edocens; tintinnabulum,
verbum DEl, pias conciones, lectiones, meditationes, eſſe medium,
quod ad mala punica, ad virtutum gradus pervenitur, ac dulcis fruétus
donorum, ac gratiarum S. Spiritůs, deguſtantur. Indicatur ulterius

Exodi 37.
=W CONCEPTUS III.

Citato libro præcipit Omnipotens, Arca fœderis, ſeu propitia-
torium, a Cherubinis cuſtodiatur, tegatur, circumdetur, adornetur.
Duos etiam Cherubin ex auro ductili, quos poſuit ex utrdque parte Propitia-
tori, Cherub unum in ſummitate unius partis, & Cherub alterum in ſunmita-
te partis alterius, duos Cherubin in ſingulis ſummitatibus Propitiatorii, exten-
dentes alas, & tegentes Propitiatorium. Cur arcam DElI, ac Propitiatori-
um rectè à Cherubinis, & non etiam Seraphinis Angelis, obſervari,
ac cuſtodiri DEUS præcepit? notare libeat; Cherub, hoc nomen, idem
ſignificare, quàm ſcientiam DEI, inquit S. Gregorius. Verbum Dei, lex,

ac præcepta divina, animæ, ac Spiritus ſunt arca, & propitiatorium, à

Cherubinis, id eſt, ſcientia Dei, Verbo DEI, ordinavit Altiſſimus, Ar-
ca, & Propitiatorium cuſtodiatur, tegatur, adornetur, indicans: Ani-
mam ac ſpiritum hominis; quàm optimè, à malis, à peccatis cuſto-
diri, per verbum Dei; per ſcientiam legis, ac præceptorum divino-
rum, pulcherrimis virtutibus adornari, pretioſiſſimis donis S. Spirits

ditari. D
CONCEPTUS IV.
Jobo, inquit ſacer textus lib. Job. cap. 42. poſt ruinam fratres ac
ſorores condolentes, tuliſſe munera: Ovem, & inaurem: Et dederunt
unus quisque ovem unam, & inaurem auream unam. Quid myſterii latet,
Hh 2 quèd

—

quèòd ovem cum inaure obtulerint? Ovis eſt ſymbolum hominis præ-
deſtinati, ac virtutibus ornati, & ditati donis ac gratiis S. Spiritus:
Statuet oves à dextris. Matth. 24. Inauris, auriculæ eſt ornamentum,

myſticeque denotat facilitatem, optimamque diſpoſitionem, ad audi-=

endum; Ovi ergo fratres Job, adjungunt inzurem auream, ad deno.
tandum: Audiendo ferventer Verbum DEE, fieri hominem Ovem

Chriſti; ornatum Virtutibus, dotatum donis S. Spirits, ac ad gloriam

Pprædeſtinatum. Sic concludit Didacus Stella in cap. rI. Lucæ: Habent
divina verba, neſcio quid divini, .α paterni amoris, quod audientes filii DEI,
qiii ad æternam beatitudinem deſtinati ſunt, in ipſis agnoſcuntur, gaudent, G

CONCEPTUS. V.
S. Paulus à chariſſimis ſuis Vale accipiens, ſic finit Sermonem
Act. 20. Et nunc commendo vos DEO, verbo gratiæ ipſius: ſuffeciſſet di-
xiſſe, commendo vos DEO: quid fignificat ergò hæc additio: Et verbo gratieæ

ipſius; quid eſt intelligendum per illud verbum gratiæ? S. Cajetanus

fuper citatum caput 2. Actorum textum: Verbo gratiæ ipfius, ſic ex-
2 . . — . . ₰ . 7 . .
plicat: Sermoni Dei affettivo grutiæ, qud ſalvi ſimus. Commendat igitur

nos Apoſtolus DEO, cupit nos virtutibus repleri, donis ac gratiis Spi-

rits Sancti ditari: ad hæc medium præſcribit; nempè Verbum DEI,
nimirum ſi diligenter, avidè, attentè, audiverimus Verbum DEI, illud-

que corde retinuerimus, fiemus commendati DElI, grati, accepti, vir-

tutibus ornati, donis S. Spirits divites, electi, ac prædeſtinati. Mellifluè
S. Bernardus Serm. I. in Sept. Data ſunt ſigna quædum && indicia ſälutis, in-
terea de Fiduciam præſiant, & materiam ſpei, unum illud maximum eſt, Verba
Dei audit.
CONCEPTUS VI.

Eterna ac infallibilis Veritas Tan. c. 5, inquit: Amen, Amen dico vo-

bis, qui. Verbum meum audit, habet vitam æternam. S. Bonaventura hic mi-

ratur modum dictionis: Qui audit Verbum, meum, hahet vitum gternam;
aptius dixiſſet: Babebit vitam æternam. Aſt de præienti loquitur, jam ha-
bet vitam æternam, qui Verbum DEl audit: & quomodo in Ppræſenti, jam
& ackualiter vitam æternam habet, qui audit Verbum DEI: reſpondet S.
Bonavent. Qui verbum Dei audiunt, in præſenti vivunt vita gratiæ: gratiæ
inquam donorum Spirits S. mediantibus quibus donis jam præguſtamt
dulcedinem, ac ſuavitatem vitæ æternæ: Quia ex auditu Verbi Dei, inquit
S. Thomas Aquinas Serm. 2 de Paſſ. vitatur omne malum, ſecundo aoquiritur
omne bonum. Verbum Dei paſcua ergo merito dico, in quibus ſaginatur
anima gratiis Spiritis Sancti.

IAX⸗

(A
mynmmini
olufate
Eemone⸗
Men.

8

le⸗

blwe

Oln
Perkent
ſten
uei

)

homins r
tiis 8. Pintin
Ormanenun
em, 10 .
team, ad Enn
nomminem 0Oe
, A A gloi
I. Lucæ: Mi
tuckenta flil
tur, ulet

finit Semnn
ug: ſofeelkee
0: E olngi
tiæ? § Cgett
tit iig, et
el “
onis ac gratib,
0e Venbum
erdorm Dl,
i, Acegliy
leſtinati. Meit
Güdianſilti
uximun e,

aventurah
et vituſt
loquitur, n
in prreni
I! ehnen
is gmne li⸗
sjin nngli

ſicnti Numn.

guibus Gn

— SQONCIQ LERIMA4=ꝰç2? 445

voluntate. Medium adnectit: Zerbum vitæ continentes, id eſt: Verbum Dei,
Sermones, ac Conciones zelosè audientes, hæc vitam æternam conxiliant.

.M

5SEHeeSESeEESEEESSESEeee W0 GSSS

Legal bene volus Lebtor Dominicale meum ſitpen hoc Feſtum.

Ab hoc Trino, ſanctisſima inquam Frinitate, provenit

omni creaturæ omne bonum.
CONCIO II,
Præſentia D EI quam ſit proficua, felix ille, cum quo
DEUS eſt. ZL
Sanctisſimæ Trinitatis myſterium probatur, hoc my⸗
ſterium devotè venerari, ſummi eſſe meriti de-
ducitur.

PRO FESTO CORPORIS
Legat Dominicam ſecundam Pentecoſte
CONCIO L.
Abomni homine, venerabile Sacramentum, omni pos-
ſibili honore, venerandum eſt.

Hh 3 coN.

. Epüogus. ]Hortor ergo cum S. Pauio ad Philipp. 2 Veſram ſalutem
operamini, Dems eſt enim, qui operatur in vobis, & velle & perficere, pro bona

—–

CONCIO II.

genus gratiarum.
CoONCIO III.
Qui venerabile Sacramentum irreverenter vel tractant
vel ſumunt, gravisſimè puniuntur.

tam Quadrageſimaæ, E& inveniet Themata ſequentia.
CONCIO I.

in ſe continet.
CONCIO II.
Per mare Pœnitentiæ quisque ſe præparet, qui panem
Evchariſticum, cum fructu ſumere intendit.

*

Venerabile Sacramentum devotè colentibus, fit omme

Tegat etiam benevolus Lebtor in Dominicali meo ſuper Dominicam Aat⸗

Panis Evchariſticus, omnia mirabilia, & deſiderabilia

che
lLurne
el,
A

,eitn

Uülietis

Genen⸗

Hocindien
Emn cimn
Nkates,
in are

(ucen

Siacnn

A IN FES TG S. 1QANNIS
Ken BAPTIS I .
CONCIO PRIMA.
Veltnet Vocabant eum nomine Patris ſui Zaächaäriam, 65' Teamis.
reſpondens Water ejus dixit. nequaquam,
ſed vocabitur ſoannes. Lucæ I.
minicaſt gls⸗ . . . . *
Tenera ætas, ac juventus, optime inſtituenda rieme
eſt, hæc enim facilè curatur, difficulter ætas
hn sdulrag.
. . hitor in via conſpicit teneram arbuſtam ,„ ctl. Exordium,

. jus recenti cortrici inſculpta legerat verba
6F. S. Thomæ, affectu divino plena, oan. 20. Do-

—

minus meus, & Deus meus. Quibus literatus
,ga u RViator ſymboli loco ſubſcripſit: Creſcent, dum
. Nereſcet. Creſcent inquam hæ litteræz, dum

nrenet

. H(rcreſeit arbor, inveteraſcent unà cum arbore
annoOsi. Indicare voluit, cum tenera juventute, eidem inſcul-
ptos, ac inſitos mores, ac dotes creſcere, augmentari, perennare:
uti Laertius canit lib. 3.
— ... Ligni pariter cum corpore, & una
Creſcere ſentimus, pariterque ſeneſcere wientem
Teſte Poëta altero:
Muo ſemel eſt imbuta recene, ſervabit odorem
eſta diu.
Hoc indicavit Sapientiſſimus Prov. cap. 22. Adoleſcens juxta viam
ſuam, etiam cum ſenuerit, non recedet ab' ea. Deſuper elegantiſſi-
mè Patres, ac præcipui Scriptores: t aquain areola ſequitur digi- Patren.
tum præcedentem, ita ætas mollis & tenera, in utramque partem flexi-
bilis eſt, & quocunque traveris, trabitur, ſcribit S. Hieronymus ep. g. Hierong-
240 Gaudentium. Audiatur Seneca epiſt. 116. Wulli non initium mus.
eſt verecundum, & exorabile, ſed ob hoc latius funditur, non ooregelherr⸗ Senecr,
. eſinat,

1

geſinat, ſi incipere permiſeris: Imbecillis et primò omnis affettus, deinde
ipſe ſe Concitat, cS vires, dum procedit, parat; excluditur facilius, gqum
bilo He. éxpellitur. Dilertè Philo Hebræus lib. de Decalogo: More Jerpi-
bræus. ginoſi ulceris, quod in ſetctionibas, cuuterüsque reprimatur, totum cir-
cumquague corpus occupat, nec ultam partem intactam præterit, ad eun-

248 IN FESTO S. 5OANNIS BAPTISTE,

dem modum, niſi ratio philoſophica, ſeu bonus medicus cohibeat ſe dif-
fundentem concupiſcentiam ,totam vitam perturbabit neceſſario, cunda
enim ſine exceptione ſubjiciuntur huic vitæ; Jed nunguam magis inſa-
nit, quum dum natta eſt licentiam. Diſcant ergo Rtatim pueri manus
à furtivis lucris abſtinere, minimis etiam: quia giuturna conſuetudo.
potentior quam natura fit, & ni malum naſcens inhibeas, creſcit in im-
Caſſiodo- menſam magnitsdinein Optimè Cafſiod. y. Vari. 3,8. Quæ une
,. virgulta ſunt; erunt, I. negligentur, & robora iſta enim, e mod fa-
cili avulſione diruuntur, Poſtea vix ſecuribus iſta ſuccumbunt, atque
ideò ſoctata debet properatione contendere, ut Præſenti diligentia fu-
turi laboris evadatis incommoda. Dei gratia deſuper Conceptus

CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] Strenuus Dux Gedeon, dum cum Amorrhæis confli-
Kum iniret, Deo dante triumphus ex parte Iſraëlis ſtare incipit, hic ut
amplior, ac diuturnior ſit, cum jam Sol ad occaſum tenderet, Numini ſup-
plicat: Sol contra Gabaon ne movearis, & Luna contra Vallem Ajalon. Joſue
cap. 10. Et ecce miraculum! Steteruntgue Sol & Luna, donec ulciſceretur ſe
gens de inimicis ſuis. Et rurſum ait Scriptura: etit itaque Sol in medio cœ-
li, &non feſtinavit ocoumbere ſpatio unius diei Coc. non fuit ante S& poſt tam lon-
a dies, Magnum hic latet myſterium, quod ſtetiſſe Solem ad precęs Jo-
lue Scriptura enarret, Lunam verò ſtetiſſe, ſemel tantum, & absque en-

comio inſinuet, cum tamen ad utrumque luminare ſupplices à Joſuæ latæ
ſint, utrumque luminare ſuppetias joſue præſtiterint ; quid myſterii la-

tet, quod Scriptura tàm acchratè, Solem ad preces Joſue, ſtetiſſe, bis &
iteratò, repetitis vicibus, narret? Lunam verò ſtetiſſe, obiter tantum
quaſi inſinuet? capite myſterium; Dum Joſue Deo ſupplicat, ut ſidera ſi-
ſtant curſum ſuum; tunc Sol ad occaſum tendebat, adultus Sol, & ſenex,

reſplendebat; Luna verò tunc nova, vel in primo quadrante, exiguis cor-

nibus apparere, incipiebat, ita Lyranus de luminaribus: Erant in tali dis-

poſitione, quod uterquè apparebat Juper terram. Incipientem, novam Lunam,

ſtetiſſe; ſemel tantum ſacer teyxtus refert, quaſi minus operoſum; aſt
adultum, declinantem Solem , ſtetiſſe, bis, & iteratò repetit, ut rem ope-

roſiſſimum; Luna incipiens, ac nova ſigura ſit teneræ juventutis, Sol in-
vVeteratus, adultæ ætatis; flectere, corrigere- ad nutum habere, ad opti-

mam frugem perducere teneram juventutem, non adeo operoſum eſt,
. ceræ

—
cere a

hyne

o cot
Mredlen

lnne
dent nun
Mlue
ulm,
enasm
icensk.
cllile, e⸗
ſynſunn
lene, vi
unllue
ſin cann
n, ſlin
fmeſle
u. In
e hcl
ptiofe
ns, aut
Et, hut
lin iun.
eles, eal
lahrmet,
, Del ſ
Eſeleekt
Nle utly

Kb
Donmin
gi, enn
Uelere,
alundun
enin
he Nien
künke
Pelkr

a,

0: Mon ſn
utur, fnne.
1 Pretenit dles
lscohiber ,
eceſatig an
tan nuget,
atm lifinn
turnn ongtt
as, (eſcte!

ni. 380 Aun

enin, (le i
Ncunshlſt, 4

enti dlgen

eluper Cine

Amortheßscn
e lneigit,
Etet, Numni:
Nen nr ,
Aer Miint

G
Ne Alirit

ct Gnn.
lennal ren

m, A⸗
plces 4ole:

ir, lete,d
ſe, Oblet
plet, I ſn
Unndl d⸗
mte, Agli
,nofuni,
35 openn 3
tit, Ulneni
entutiss, Ni⸗
niher

CONGCIO PRIMA. 249

ceræ hæc ſimilis eſt, levi modo formam bonam ſuſcipit; virgulæ eſt ſimi-
lis, in rectitudinem facilè flectitur, & erigitur. Aſt adultum jam, ab uſi-
tato curſu detinere, flectere, miraculum eſt; faéctum, bino eloquio de-

CONCEPIUS II.

Prædicandum.
Narrat Salomon Prov. cap. 9. Sapientia immolavit vittimas ſuas: Ter-

tullianus adverſus Gnoſticos cap. 7. legit: Sophia jugulavit filios ſuos. Li-

beat nunc legere cap. 22. Geneſ. Hic pariter Abraham vadit immolare,
jugulare filium ſuum Iſaac in victimam: Extenditque manum, & arripuit
ladium, ut immolaret filium ſuum. Sapientia non legitur victimis ſuis vio-
Tentas manus injeciſſe; ligaſſé, aut vinculâſſe, ſine vinculis, liberrimè
wictimas ſuas ad aras deduxit, econtra Abraham victimam ſuam ligàſſe, vin-
culaſſe, coërcuiſſe, deſcribitur. Cum alligiſſet Naac filium ſuum, poſuit eum
ſuper ſrruem lignorum. QAuid arcani latet, quod Sapientia victimas ſuas

ligare, vinculare, neceſſe non habuerit; Abraham vero victimam ſuam,

ſilium Iſaac, vinculare, pedes, manusque ejus ligare, ſtringere, compulſus
ſit? arcanum latens eſt: Victimæ Sapientiæ, tenera erat prolium, filio-
rum, filiarumque ætas, ac infantia; ita textus: Immolavit vitctimas ſuas, mi-
Fit ancillas ſuas, ut vocarent ad arcem, & ad mœnia civitatis, ſi quis éſt parvu-

Jus. Infantiam, teneram ætatem, non ligavit Sapientia, ad indicandum;

Manc facilè deduci ad cultum divinum, ad optima quæque; hanc levi ne-
gotio flecti poſſe, ne recalcitret. Aſt victima Abrahæ, non fuit filius fi-
fans, aut puer parvulus, Iſaacjam maturus, oneri ferendo fortis, adultus
erat, patet ex textu: Zulit quoque ligna bolocauſti, & impoſuit ſuper Iaac fi-
lium ſuum: Maturo, adulto, opus habuit Abraham ligare manus, vinculare
pedes, cauſam addit Zeno Serm. I. de Abraham: We in exitu mortis, victima
cCalcitraret, hoc eſt; ne adultus jam, jugum abjiceret, fieri victima recuſa-
ret, DEl ſervitium, & obſequium protervus fugeret, & contemneret. Tàam
difficile eſt, bonitatem, pietatem, zelum, ac virtutem, in adulto jam quæ-
rere, aut ſperare, quas puer, aut infans non aſſuevit, imbibit.

CONCEPTUS III.
Scribit Ezechiel cap. 77. Aquila grandis magnarum alarum longo mem-
brorum dudtu, plena plumis, && varietatis venit ad Lihbanum, && tulit medullam ce-
dri, ſummitatem frondium avulſit. Cert, ſummitatem frondis alicujus
avellere, decerpere, grandi Aquila opusnon erat, cum legamus imbellem
columbulam, Geneſ. cap. 8. frondem olivæ, debili ſuo roſtriolo, avulſiſſe,
ac in Arcam transportaſſe. la venit ad eum, ad veſperam portans ramum
olivæ virentibus foliis in ore ſuo. Quomodo frondem olivæ, debilis colum-
ba tam facilè potuit avellere, ex oppoſito verò, ad Cedri frondes avel-
lendas, grandis corpore, fortiſſima viribus, acutiſſima roſtro, & unguibus
Feſtivale. Ii Aquila,

2⁵0 IN FESTO S. IOANNIS BAPTISTE,

Aquila, adhiberi debuit? Advertere libeat; ramum olivæ, quem decerpſit
columba, fuiſſe tenellum, recentem, germen ſolum aliquot dierum, poſt
diminutas aquas diluvii protruſum, ita hunc olivæ ramum nominat S. Ca-
jetanus in Geneſ. Ad accipendum hunc ramuſculum tenelluimi. Aſt ramus Ce-
dri, ut ipſa Cedrus, annoſus, pervetuſtus erat. Ad tenellum, recentem
olivæ ramuſculum flectendum, decerpendum, transportandum, molle co-
lumbæ roſtrum ſuffkiciebat; ad annoſam verò Cedri frondem flectendam,
avellendam, transportandam, fortis exigebatur virium Aquila, roſtrum, &
ungues acutiſſimæ, quaſi arma, & inſtrumenta validifſima, requirebantur.
Non erravero, ſi tenellum olivæ ramum, recenti juventuti, & contra an-
noſæ Cedri frondes, adultæ jam ætati comparavero, recentem, & tene-
ram juventutem, aut optimos mores fleéctere, dirigere, in ſancétitatis opti-
morum morum formas deducere, columbinum efficit ingenium, ſimplex,
ac ſuavis magiſtri modus: aſt annos pubertatis egredientem, jam majo-
rennem, & nondum edomitum, nondum bonis moribus inſtruéctum,
nondum pium, caſtum, ſobrium, à ludicris voluptatibus, Epicuri ſchola;
Veneris ſpurcitiis avellere, in meliorem vivendi, agendi modum,
vel formam deducere, non paterna vis, & correétio ſufficit am-
plius, Aquilæ grandis vires, ungues, ac roſtrum; dicere volo: juſtitiæ ſæ-
cularis fortiſſimæ vires, tormentorum, ac ſuppliciorum acerbitas, gravi-
tas, immanitas, vix tales corrigere, & ad meliora reducere valet; ab ipſis
ergo incunabulis vitia ſunt interſtringenda alioquin ſi adoleverint, cor-
rectionem reſpuunt, nec medicinam jam accipiunt. Optimè Caſſiodo-
rus 5. Var. Iö. Diſfcultatem nobis querela ſubmovemus, dum in ipſis cunabulis,
ſcelera commiſſa, reſecantur.

CONCEPTUS IV.

Philiſtæi vineas ſuas devaſtatas indoluerunt: Vineas quoque & oliveta

Kamma combuſſit. Judic I5. E contra Sponſus gaudet de vineæ ſuæ conſer-

vatione, ac ubertate: Vinea noſtra floruit. Cantic. 2. Quomodo factum eſt,
quod Sponſi vinea manſerit virens, & fructificans; vinea verò Philiſtino-
rum exaruerit, & tota ſterilis facta ſit? diverſus hic effectus venit, quod
Sponſus vineam in primordio curaverit, à principio Cbſtacula vineæ cu-
raverit, abegerit; Philiſtæi verò recentem vineam non curarunt, obſta-
cula, nocumenta vinearum, ſegniter adoleſcere, inveteraſcere, indulſe-
runt; & quæ illa vinearum noxia? vulpes erant, doloſum hoc animal
vineis inſidiatur, botros maturiſſimos devorat, palmites recentes detu-
lit, ſcqque vineam depaſcit, devaſtat. Vulpes nunc parvulas, juvenes,
Sponſus capere, abigere inſtituit, capite nobis vulpes parvulas; ſic parvulas
vulpes capiendo, abigendo, vineam ſuam conſervavit illæſam; uberem,
fructiferam retinuit. Econtra Vulpes vinearum deſtructrices, gran-
deſcere,

.

—
Cecae,

ANrs
teren
Gnhi
Utgfen
Venl
Peehui
cnil
Uthe l
centi in
Onogere
4Cul,
(lisi
Unitwott
Scenle
Myenun
noli in
Imn dral
lum e
lhreh

Mb
Auus in
limrio⸗
Meataur
ual ⸗n
erhas
Curnmnns
Ium r⸗
Eat bon
ndns in
güc h
l,
ventu
elne
dent
Etonh
Cun
¹ lec

tin

— „
uenn detenhſt
tdierun,l
omimnt 8 .
AN nms
Um, recenten
lum, molec-
em feckendn
lla, toſtun
„equirebunt.
ti,connn

ntem, N eH

Lunckimun
eniom, inde
tem, ſam n
bus inttwen,
, Lpicunſin
Penci note
Gio lutket
Volo: ulttei
erbltas, gi
ealet; D
doleverigt ,i
Opiine C
min ietguni

gollebe⸗
Vvinez ſr
modo Lcr
verd Dll
Cus veni,
ſtacul nnt
CUIrNt,
eraleete, N
loſum hon
e8 1ettlts li
ruin, bet
Iu; ſeſni,
lrtem; M
Crices,
G

CONCIO PRIMA. 251

deſcere, adoleſcere, magnas adultas fieri, Philiſtæi indulierunt, quibus
emptis Samſon ad caudas earum igne alligato in vineas immiſit, quæ
perrexerunt in ſegetes Philiſtinorum, quibus ccenſis, C comportatæ jam Iruges,
& adhuc ſtantes in ſtipula concrematæ ſunt, in tantum, ut vineas quogue, G oli-
veta flamma conſumeret. Judicum Ij. Animæ fideles quid aliud ſunt, quam
Vinea Domini DEl Sabbaotch. Ego plantavi te vineam. Jeremiæ 2. Vual-
pes hanc DEl vineam depaſcentes, devaſtantes, ſunt mali mores, ac pec-
candi licentia, ſi nunc quibus intereſt, ut parentibus, magiſtris, curæ eſt,
ut hæ vulpes dum parvulæ ſunt, morum inquam diſſolutio, peccandi li-
centia, in concreditis pignoribus adhuc pueris, & infantibus, corrigatur,
abrogetur, manebit vinea hæc, anima fidelis, illæſa, ad maturitatem vir-
tutum, ac fructuum honoris, & gloriæ, perveniet. Si verò vulpes, ini-
quitas in filiis, adoleſcere indulgetur, illicita iis usque in virilem ætatem
admittuntur; talis vinea, anima inquam, à flamma iniquitatis aſſuetæ
ſuccendetur, cremabitur, devaſtabitur, deſolabitur. Audiamus magnum
Rupertum lib. 2. in Cantic. Vulpes parvulas quæ demoliuntur vineas capite
nobis, inquit, id eſt, recidantur citò, moriantur, & diépereant; obſervetur, &&
tm diu Vinea noſtra defendatur à vulpibus, à peccatis inquam, donec flos ejus fiat
botrus præmaturus ex ſuo ſapore cognoſcendus, & terræ viventium experimentum

modo præbiturus.
CONCEPTUS V.

Habitatores Jericho veniunt ad Eliſeum Prophetam ſupplicantes:
Aquas in regione eorum peſſimas, curare, & meliorare, dignaretur: Ecce
habitatio civitatis hujus optima eſt &. ſed aquæ peſſimæ ſunt. 4. Regum cap. 2.
Placatur facilè Vir ſanctus, aquas curare, ac meliorare incumbit: Egres-
Jus ad fontem aquarum, miſit in illum ſal, & ait: Hæc dicit Dominus, ſanavi
aquas has, & non erit eis ultra mors, neque ſterilitas. Notare libeat, aquas
curaturus Propheta, non undas in pleno curſu, minus finem, vel ex-
itum aquarum, ſed fontem, originem, ſale reſpergit, ac emendat. Cur
rectè fontem; aquarum originem, ac principium fallit? & cur non
undas in pleno curſu, vel finem, aut effluxum aquarum? quæro ergo,
quid eſt fons? niſi origo, initium, principium, & nativitas alicujus
rivi, vel fluvii; hominum, qui ſicut aquæ dilabuntur, teneram ætatem,
juventutem, ac innocentiam figurans: Fluctus in fluvio decurrentes,
vel planè in mare ſe præcipitantes, virilem ætatem, ac ſenium vitæ in-
dicant. Fontem, originem, initium, principium aquæ curat, ac corri-
git Propheta, & ex fonte totum emendat fluvium, omnes fluctus, & me-
dium, ac finem aquarum ſanat, indicans: Etas prima „tenera juventus
ſi ſale condiatur, benè informetur, inſtruatur, ſalva erit & adoleſcen-
tia, & maturitas virilis, & decrepita ſenectus. Secus eveniet, thiapem
Ii 2 ava-

252. IN FESTO S. IOANNIS BAPTIS TE,

lavabit, qui condire cogitat medium ætatis, adultos viri dies „Vel ſenis
ultimas horas. Eſt hic Conceptus melliflui Doctoris S. Ambroſii Serm. 2.

de Eliſæo: Dum fontem benedicit undarum, fontem quendam indulſit anima-
rum: Non enim ſola tantum fiuenta benedixit Hliſæus, quæ fontium jam gre-
mio tenebantur; ſed & illa, quæ humido terræ ſolo, adbuc indiſereta baulatim
erant impoſterum defuxura. Unde ait Seriptura, ad exitus aquarum benedixiſſe
Eliſæum, ut ſtillantem aquam prius ſantctificatio ſuſciperet, quàm ſinus fontis in-

cluderet.

LEpilogus. 1 Hortor ergò omnes Parentes, Magiſtros &c. verbis Men-

dozæ in I. Regum cap. I. Annot. 32. Sect. I. Parentes aculeatis præ-
ceptionibus, debent filios erudire, ne à vitüs obruantur. Hæc enim præcepta,
ſineta quidem ſint, quibus incluſßi fores non lacerantur, Jed muniantur.
Concludo cum S. Ambroſio Serm. 22. in Pſalm. II8. Ma ſtimulantia
compungunt, (de acri juventutis correctione loquitur) non vulnerant.
Amen. .

IN FESTO S. IOANNIS
eru. Quis putas puer iſte erit. Lucæ cap. I.
rhema., Bonus Juvenis, optimus Vir.

SSEEſte Plinio: Uniones, & margaritæ generatæ Sole
oriente, & in aurora, valdè excellunt in cando-
V. re, magnitudine, rotunditate, ac pondere. Aca-
☛ demicus ſubfſcripſit Symbolum: Omnis ejns qua-
= .“litas, ab ortu- S. Chryſoſtomus hoc Symbolum
ad juventutem applicat: nempè Juventus, quæ manè, oriente
Sole, & aurora, uſus rationis, ad optimos mores, & virtutes
applicatur, facilè ad apicem qua itatum, ac perfectionum per-
tinget; perfecka permanebit, in qualitatibus ſemper excellet.

X

Textus Ss- Aſſerit hoc irreftagabile DEI Verbum: Adoleſcens juxta viam

eræ Scri- ſuam, etiam cum ſenuerit, non reedet ab ed. Prov. 22. & cap. 20.
btr. E ſtudiis ſuis intelligitur puer, ſi munda && retta ſunt opera enss. Bo-
num eſt viro, cum portaverit jugum ab adoleſeentia ſua, ſedebit ſoli-

tarius, & tacebit, levabit ſuper ſe. Jerem. Thren. cap. 3. Ecce puer

mens elettus, quem elegi, intelliget, elevabitur, & ſublimis erit valde

Iſaiæ—

—
lir cu
iſntir,
Nicey .
ſani in
6
Mns
ntinis
ſotg a
ien
Otnibr.
forcum
iſcr
rtunt vi
igt:
r, aucht
Elteſell
t. N.
Mortem.
ſpitfin
ir koru.
Witenen
r oen
labo.

lln
Pnanolt
nan filc
Ponnern
Ienelum,
apl
6Prunrin
s et
Geiſenti
tenim,
U hnace
lil nin
emp,
en:

„

—
Gies, a

nbroſigem
n inchtiit nn.
fortiun in
Aſretg uit⸗
Larunnbenni
n ſinuſfiin

Kc. verdse
, Aclletie
lec eſinr ug
„ ſel nlint
) vos Mllnn

—

1. l.
ptegenen,

cellont incad
Ponce⸗ 1

Crme
s hoc le

Ue ne, e
noes, En

erkeckionnne.

ſenper k
Hiens lt

7

7 22 KchI

SS

ſu, iliH

114

Nni ct

10,3 Mul

gNCIO SECUNDAI 2&
lIſaiæ cap. J. Audiantur Patres: Aurea cenſetur virtu, quz ab Patres
Mettus DEl indies creſcat in virtutibus, creſcet autem, dum ab in
fantia incipit, docet Abbas Pannonius in cap. 7. Apocalypf. Pannonius.

Sundtorum ſibi vita non diſſonat, ſecd' qualis fuerit ſuperioris ætatis,

ſit &. ſequentis. §. Ambroſius lib: 3. de Virg. Et iterum in
Pfſal. 1I1 8 Qui a juventute jugum portarerik, G& habenis maturi mo-
deraminis teneriora volens, olla ſubdiderit, ſeqebit ſingulariter re-
motis à Erepitu interpellantium permotionum, quietus ſilebit, cui
neceſſe jam non eſt, jurgari cum corpore, decertare cum variis upi-
ditatibus. Hugo à S. Victore libi de clauſtro animæ deſeribit Hugo à S.
floridam juventutem: In illa ætate inquit crines fiaveſeunt, cas Vicore.
zo niteſet eburnen, oculorum gemmis facies roſea decoratur, valetudo
vorporis vires ſubminiſtrat, & atas juvenilis longioris vitæ ſpacium re-
promittit. quando viget ratio vigent etiam corporis ſenſas, Viſus dcu-
tior, auditus promtior, inceſus rettior, vultus Jueundior; qui in haec
ætate ſe domant, & DEO ſociaut, prœmium Joannis Baptiſftæ ex’pe-
dant. Nempe Joannes in eodem, ſemper boni, virtuoſi ad
mortem. Optimè concludit S. Auguſtinus in Pſal. 18. ZantôS. Augufti-
magis eſſicitur quisque Flius onns, quantò largins datur ei à patre ſi- nur. .
ritis bonu. Concludo cum Theodorico 5. Var. cap. 15ß. Diff- Theodori-
cultatem enim nobis querelæ ſubmovemus, dum in ipſis cunabulis ſce- us
lera reſecamus. S. Spiritus gratia invocata, deſuper Conceptus

dabo-
CONCEPTUS I.
Confrmatio.] Propheta Iſaias Spiritu S. illiminatus, Chriſftum Salva-
torem noſtrum, amariſſima quæque patientem, Agnum vocat Sicut Agnus
coram tondente ſe obmutuit. cap. 53. Adultus tunc jam erat JEſus, 33. æta-
tis numeravit annos, & tamen adhue Agnum, Chriſtum Iſaias vocat.
Tenellum, recens, ac juvene dum hoc genus animalium eſt „agni dicun-
tur, dum adoleſcunt, non jam Agni, ſed oves vocantur qua de cau-
ſa ergo Iſaias, Chriſtum jam adultum, Virum 33. annorum „ adhuc
agnum intitulat? Sicut Agnus Oo. Inſpiciamus agni qualitates; Candi-
dus eſt intus & foris: innocentiam ſignat; Agnus ducenn ſequitur,
obedientiam notat; Agnus percufſſus non recakitrat, læſus tacet, pa-
tientiam, & manſuetudinem indicat; de puero JESU teſtatur Evange-
liſta innocentiam: Profitiebat æctate, && Japientia, C& gatia apud Deum, C&
apud homines. Lucæ c. 2. Item & obedientiam: Beſtenlens cum oi; in
Nazareth, erat ſubditas eis. Summam pariter patientiam, & manſueru-

dinem: Reclinavit eum in præſepio, quia non erat eis locus in diverſorio.

Ii 3 Ca-

2 4 IN FESTO S. OOANNIS BAPTISTE.:
Capite eodem. Vir effectus, qualis eſt JEſus? talis, qualis puer parvulus;

innocentiſſimus: Quis ex vobis arguet me de peccato? Joan. S8. Obedientiſſi-

mus: Fadtus eſt obedieus usque ad mortem, mortem autem crucis. Paulus ad Phi-
lipp. 2. Patientiſſimus: Qui cum malediceretur, non maledicebat, cum pate-
retur, non comminabatur. I. Petri 2. Chriſtum ergo jam adultum licet, &
virum 33. annorum, tamen Agnum Iſaias vocat: ideò Agnum, ad indi-
candum: Bonus juvenis, bonus erit Vir; Agnus eſt Chriſtus, juvenis
& puer, innocens, obediens, patiens; talis eſt & vir, innocentiſſi-
mus, obedientisſimus, patientisſimus moritur, & exſpirat: audiamus
S. Leonem Serm. 7. de Epiph. Diſpoſitus dies JES US. ſub perſecutione in-
choavit, && ſub perſecutione finivit, neo puero tolerantia paſionis, neo paſſuro

defuit manſuetudo puerilis. Non fallit adagium, bonus puer, & juvenis,

optimus erit vir, ac ſenecio. Teſtem poſt Chriſtum produco 58. Joannem

Baptiſtam.
CONCEPTUS II.

S. Joannes Baptifta jam adultus factus; mittitur ab Herode Rege
in carcerem, & in vincula conjicitur. Joannes in vinculis. Matth. II.
In carcere ligatus quid agit Joannes? fors ſpeculatur, quomodo è vin-
culis ſe l'beret? unde Patronos evadendi conquirat? nihil ſimile: uni-
cè& occupatur, quomodo ſatis decenter, & reverenter Chriſtum hono-
rare valeat; hinc quod ipſe in perſona præſtare nequit, per legatos exe-
quitur, ſuos diſcipulos ablegat, honorent, venerentur Chriſtum: Om
audiiſſet Joannes in vinculis opera Chriſti, mittens duos ex diſcipulis ſuis. Eo-
dem: Unde in viro, & adulto, hic zelus divinus, ut poſtpoſita vita,
& commoditate propria, unice Joannes cultum, & honorem Chriſti

quærat, ac intendat? cauſa eſt: Joannes adhuc infans, in utero ma-

tris, Chriſtum honorare, colere ituduit; patet Lucæ cap. I. Exulta-
vit infans in utero meo: Joannes in utero matris ſuæ Eliſabethæ, ſentiens

præſentiam Chriſti JESU, exultavit; Jaltum edebat; inquit S. Baſilius

Orat. 38. qualis hic ſaltus fuerit, explico: Ariſtoteles docet: infantem
in utero matris hoc ſitu ſedere; faciem intrè, & matrem verſus; dor-
ſum verò extra, & verſus adſtantes vertendo: dum ergò præſentiam
JESU Joannes ſenſiſſet, exultavit, exiliit; vertit ſe in utero matris ſuæ,
faciem verſus ESUM, & Mariam vertendo, & inclinando, quaſi reve-
rentiam Mesſiæ faciens; adhuc in utero matris, infans, Chriſtum Joan-
nes coluit, & honoravit. Hanc pietatem, quam Joannes puerulus ex-

ercuit, devotionem, cultum, quem Chriſto Joannes adhuc infans detu-
lit, jam vir, & adultus, iterato repetit, ſtudet, & incumbit Chriſtum

Mesſiam, Dominum, & Salvatorem, honorare ac colere: Mittens duos-
Eſt hic Conceptus melliflui Ambroſii Hom. 1. in JIoannem: Mirari non
debemus,

—
Wenk,
iriman
Hnchoc
heaſer

41
lt: Con
ſtetb. u
nuln ſen,
U, Iul
lntſe
ut, ien
Mua
ilinnor
te, Kit
Ilumrens
Mbelem
IMenonum
Uins hbe
Is, Dern
none
liter W

ſe, al

Dr. R
n⸗
Nenn l
K n
Chnun!
rvel, nn
Anoelen

ite ſe:

Enn, wn
Is, Nr.
Nen, de

6
iz,
genno

Lennele

.

CONGCIO SECUNDA.

2
— — — =
uer rlle debemus, quòd ab Herode miſſas in carcerem Joannes, clauſus Chriſtum fuis diſe pu-
Obedientil lis intimaret, cum etiam clauſus in utero eundem Dominum geſtibus prædicarit.
Halluk Hinc hoc documentum ſtabilio: bonus puer optimus erit Vir, ac Senecio.
ehct, ng Hoc aſſerere voluit Anna, Mater Samuelis. S
Kid Annæ Angelus Domini, hoc felix, ac gaudioſum nuncium detu-
5 4

lit: Concipies, & paries filium, & erit NazJaræus, ab infantig, && ex matris

. 1 . . .
t, Innorent gtero. Judicum 13. Mulier læta accedit maritum fuum, narrat divi-

dirat: wdan

Nuſanig: nam repromiſfliegnem, quia Angelo teſte conceptura ſit, & paritura fili-
heſeutin um, qui N zaræus Domimi futurus ſit. Ex utero matris, ſed usque in diem
, mortis ſuz. Si ſacer textus, & verba Angeli ad Annam dicta, inſpician-
net, F ilel tur, invenitur Angelum ſolum dixiſſe: Concipies, & paries filium, &&& erit
luco dim Nazaræus DEl ab infantia, & ex utero matris ſuxg. Verba ſequentia, ſeq &&
in diem mortis ſuæ, Angelus non dicit, ſed mater adjecit. Quâ nunc veri-
tate, & infallibilitate, ſancta mulier dictis Angeli hæc addere potuit:
1 Herocel Nazaræus erit in diem mortis ſuæ. Nazaræum, id eſt, Sanctum DEI, Sa-
enlfe Murh muelem nafſciturum fore, Angelus promittit- ſed talem fore, & per-
ronocot manſurum, dum adoleverit, Angelus non affirmat: Samuel etiam ad-
Dl Enle ultus hberam habebit voluntatem, & arbitrium, Nazaræus, Dei fer-
1 Chritumne vus, permanere usque in diem mortis ſi non libuerit „ pPermanere coa-
er legtee us non eſt: quomodo ergo pia mater tam certò, infallibiliter, & ve-
d n raciter afferere potuit: Nazaræus erit ab infantia ſuu, && ex utero matris
Cril ſuæ, ſed in diem mortis ſuæ ? Notare libeat, quòd S. Chryſoſtomus in
n lib. I. Regum cap. I. obſervat: Nempè matrem Samuelis verbis his:
tl d Sed & in diem mortis ſué: tatim adnexiſſe ſequentia: Et ego commenda-
hanel bo eum Domino, ut ſerviat Domino cundtis diebus vitæ ſuk. Spopondit ma-
e⸗ ter ſe à puero Samuelem ad fervitium divinum inſtructurum, & aſfſue-
e (40. I. 1

1 facturum fore; ut opere adimplevit; vix enim pregredi incœperat Sa-
ſbeihe muel, jam mater ſua eum Ephot, veſte Levitica, induit, infantem adhuc
Samuelem, jam ad divinum obſequium, Heli Sacerdoti confſidit, ac tra-
didit: ſic à puero ad divinum obſequium inſtructum, edoctum Samue-
lem, non dubitat mater aſferere, quia fervus Dei, cultor divini Numi-

inquit 5
docet:
en Nenis⸗

n engd et nis, Nazaræus in diem mortis ſuæ permanebit. Non enim fallit; bonus Ju-
bne venis, bonus erit Vir. Probo ulterius-
ACco, An
. Crmkn R*M CON CEPTUS. IV.
i Salomon in magnificum templum, quod conſtruxerat, poſuit leo-
ndeiens nes, & leunculos, hac diverfitate; leones, five adultos, fecit ex ar-
nn G gento, leunculos, id eſt juvenes, ac parvulos leones, fecit ex zuro:
en itn Leunculos aureos pro qualitate menſutæ, pondus diſtribuit in leunculum, & leun.-
. Mn culum,

2 6ebs IN FESTO s. J0OANNIS BAPTIST.
culum, Fmiliter ES in leones argenteos diverſum argenti pondus deſignavit. JI. Pa-

ralipom. c. 28. Quid myſterii Jatet, quèd leunculos parvulos, & ju-
vwenes fecerit ex auro? doctiſſimus Fernandez vult: per leunculos in-

telligi teneram juventutem, per leones vero „adultos jam viros, & matu-

ram ætatem, & concludit: Mie aurum offert: qui aà puero Deo praæſtat ob-
Nequium in cap. 25. Geneſ. cap. 8. Aurum noſcimus nihil perdere de ſua

ſubſtantia, aurum ſeneſcat mille annos, manet incorruptum bonum,
nobile ac pretioaſum. Leunculos ergo, teneram juventutem figuran-
tes, fecit Salomon ex auro, indicans; allrea ſi juventus fuerit, ſi pro-
ba, caſta, timorata, innocens, talis aureus juvenis, in virum excre-
ſcens, nihil perdet de ſua wirtute, aureus vir, aureus ſenex, probus, in-
quam, pius, caſtus, timoratus morietur. Sic concludit citatus Author,
Aurea cenſetur virtus, guæ abinfantia ſuſcipitur. In opere veritatem conſpicia-
mus in Tobia, & Eleazaro.
CONCEPIUS V.
De Tobia inquit liber Tobiæ cap. 2. Non ſt contriſtatus contra Deum,
quod plaga cœcitatis evenerit ei, ged immobilis in DEI amore permanfit, agens
gratias omnibus diebus vita ſuc. Quid virum adeò conſtantem in Dei amo-
re, timoratum in mandatis DEl fecit? dicat cauſalem S. textus: Cum
ab infantia ſemper DElIM. timuerit, mandata ejus cuſtodierit. A pueritia

Tobias timuit Deum, à juventute fortem, & generoſum ſe exhibuit

Tobias in DEl ſervitio, DEUM timens, mandata DElI obſervans, per-
manet in canam ſenedtam. Non ergo fallit: bonus Juvenis optimus
Vir. Eleazarus 2. Machab. c. 6. ad Tribunal deducitur eique datur optio:
ut aut comedat carnes porcinas, aut morte crudeliſſima pereat; quid
Eleazarus? mortem crudeliſſimam mavult ſuſtinere „ quàm vel latum un-
guem à patriis legibus diſcedere: Reſhondit citò dicens, Pramitti ſe velle in
infernum. Ergo annorum ſenex jugulo præbet collum, ferro, & igni

venerandam canitiem, & frigidam ſenectam holocauſtum defert. UIͦn-

dè quæſo annoſo hoc wiro, tantus Spiritus ac zelus, ardor & obſervan-
tia in leges divinas? dicit Scriptura citato textu: Cogitare &pit ætatis ac

ſenectutis ſuæ canitiem, atque a puero optimæ converſationis altus. Notate:

Abuero optimæ converſationis attu: à puero generoſus, fortis animi, con-
ſtans in fide, & patriis legibus, talis etiam annorum ſenex comproba-

tur.
CONCEPTIUS VI.

Sæpius S. Angeli DEI, ut formoſi juvenes, teneræ ætatis adole-
ſcentes, apparuerunt; ita Tobiæ 5. ſcriptum legimus: Invenit Juve-
nem ſplendidum. Erat is S. Archangelus Raphaél. S. Marcus cap. 16.

narrat de devotis mulieribus ad ſepulchrum: Invenerunt Juvenem ſeden-
tem,
1

len,
cuN n
in don
Inolus
Ane n
en,
12, iI
Uher
Gll u,
Murt

—

cinn 1
1 r
ſeſcree

19

2 M CONCIO SECUNDA. 2 57

eſgnanit, —
Rlc tem, coopertum ſtola candida. Cur Angeli in forma juvenum apparent
lennel cum tamen ſex mille annis ſenes ſint? reſpondeo: Angeli ab initio ſta-
ircs, Ang tim boni, DEUMtimentes, DEUM colentes inventi ſunt ſex, mille, &
Den it amplius annis elapſis, adhuc boni, & optimi permanent, & continuant.
Petcee eng Hinc in juvenili ætate quaſi ſemper apparent Angeli, ad indicandum:
ruptun don Juvenis, qui bonus, angelicus fuerit, ab initio, à pueritia probatæ vi-
nilten fn tæ, mille annorum, nonniſi bonus, probatiſſimus actionum invenietur,

8 feit, iſt Eſt hæc mens Joſephi Manſi Tract 6. dil. I5. num. 15. .

in Nrun ent [Epilogs.] Hortor ergò omnes verbis Eccleſiaſt. 30. Filii tibi ſunt.

ne, Nobh erudi eos, & curva in pueritia. Bonus eni n Ki fueri mperionis ctatis, c erir G
t ciutis Alt⸗ Nequentis. Amen.
eutatencnſia —

IN FESTO S. IOANNIS.

Ne einnnit,1

D CONCIO T:EERIIA:
n 5 te . „„ .
,a Quis putas puer iſte erit. Lucæ cap. I. Textue-
u . — . *
ine Malus puer, & juvenis, peſſimus erit vir, ac ſe. Then-
rens eex.
e ue E Anct. Joannes Evangeliſta mirabilem viſionem ſe ha- Exordium.
cndne buiſſe narrat, Apoc. c. 6. Ecce equus pallidus, O£
“ , qui ſedebat ſuper eum, nomen ili Mors: Syrus legit:
1 ſen V, Ecce equus viridis, && qui ſedebat ſuper eum, nomen illi
mn etn Diabolus. Hai in cap. 6. Apocal. per hunc equum
dr in⸗ viridem, intelligit floridam juventutem, vireſcentem pueri-
“ tiam. Per colorem viridem adoleſcentia denotatur; hanc Diabo-
ren N lus, hoſtis humani generis, omnibus viribus adlaborat; in ma-
eni,s lum, in pravas actiones, in peſſimas conſuetudines, introdu-
a cere, quaſi certus; ſi homo à pueritia ſeſe immergat vitiis,
lener an iisdem vitiis in canam ſenectutem ſit laboraturus. Ita ſacer Textus Sa⸗

textus: Adoleſcens juxta viam ſuam, etiam cum ſenuerit, non re- crzx Scri-
cedet ab ea. Prov. 22. Clariſſimè Job. c. 20. Oa es implebun- Pturz.

nene in tuir vitiis adoleſcentiæ eius, & cum eo in pulvere dormient. Huc fa-
8: lunt, cinunt adagia: Urit maturè, quòd vult urtica manere; Quod no-
Marls va teſta capit, inveterato ſapit; Curvum ſe præbet, quod in uncum patros
4 Jnmm, creſcere debet: Aſſerunt hoc ipſum S. Patres: Qui à primæva atfeis
4 Feſtivale. Kk gtate

258 IN FESTO S. IOANNIS BAPTISTE,
ætate Sathanæ eſt factus maneipium, non valet effugere, niſi à valen-

Simon à tiori potentia liber fattus ſit, ſcribit Simon à Caſſia in c. 9. Mar-
Caſſia. ci. Dißfculter eraditur quod rudes animi inbiberunt, habet S. Hie-

S. Hierony

mus, TOnymus. Pravitatum conſuetudines ad mortem perdurant; tenent

pravæ conſuetudines, quem ſemel cœperint, atque quotidiè duriores
exiſtunt, && ovz cum peccatoris vita, finiuntur, docet S. Gre-
3. Grege- gorius: Rarò videmus quem benè mori, qui male vixerit, fallitar
us. doleſcens, qui ætatis ſuæ ſlori confiſus, Jequitur peccandi licentiam.
Hugo Car-Hugo Cardin. in Pſ. 89, Sicut fruttus non invenitur in arbore, in

din. qua ſlos prius non apparuit, fic in ſenettute honorem legitimum conſe.

qui non poterit, qui in adoleſcentia diſciplinæ alicujus exercitatione
S. Cypria- on laboravit, docet S. Cyprianus de 12. Abuſ. Imploratâ S. Spi-
nus. rits gratia, deſuper Conceptus dabo.

CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Gratulabundi deferunt Apoſtolo Salvatori noftro:
Etiam Dæmonia ſubjiciuntur nobis; accidit nunc quendam Parentum fili.-
um ſuum à Dæmonio obſeſſum S. Apoſtol's attuliſſe, ſupplici hâc adje-

Sa, ab iniquo hoſpite liberare dignarentur; omnem diligentiam, vim
& conatum adhibent, dilecti diſcipuli, aſt fruſtrà laborant, Dæmoni-
um abigere, ex obſeſſo ejicere nequeunt, unde triſtis Pater Magiſtrum
Chriſtum ipſemet accedit, irritum conatum narrat : Diwæi diſcipulis tuis
ut ejicerent, && uon potuerunt. Marci c. 9. Dicit ſacer textus Matth. I0.
Convocatis duodecim Diſcipulis ſuis, dedit eis poteſtatem Spirituum immundo-

rum, ut ejicerent eos. Quomodo ergo hoc Dæmonium ejicere non va-

luerunt; obſtaculum, impedimentum, impofſibilitatem intelligere licet
ex verbis Chriſti interrogantis: Quantum temporis ſt, ex quo ei hoc ac-

cidit? & ille ait: ab infantia, & frequenter eum in ignem, & inaquammi-
ſit, ut eum perderet. Ab infantia, à primis annis, & à pueritia hic filius
obſeſſus erat; & hoc erat obſtaculum, & impedimentum, quo minus

hic filius obſeſſus, gratia ordinaria, ſed gratia extraordinaria, per ipſam
Dei omnipotentiam curari potuerit. Dæmonium ſunt pravæ conſue-
tudines, peccaminoſi, ac peſſimi mores, ab infantia, à puero, tener
ætate ſi talibus immerſus, & imbutus fuerit, viã ordinariaâ vix, ac diffi-
culter, ab his male affuetis curabitur ; per potentiam divinam ſolum
corrigibilis videtur. Malitiam, ac ſcelera, quæ puer didicit, vir ac ſe-
nex practicabit. Huc faciunt verba Simonis à Caſſia in cap. 9. Marci:
ui à primæva ztate Sathanæ fadtus eſt mancipium, non valet eßugere niſi à
valentiori potentia liber factus fit. .

CON.

S
,in
iri
Vm
Ee
ſenmn
Gadk
ig
Si
Ulmo⸗
ben un
M.o
e/⸗
ulun
, re
uinse
UCoria
tpre⸗
18hve
rr hoe
ehudit
ſoltoma
Ganl
etkan,
cherlas!
smorbe
Ps,in⸗
Petet, de
Ulns vit:
ents.

I
lulmn.
b, coll
terd in
Put cum⸗
VR N

i 4

—
e, niſara
Nin e g. Mr
1 hubetd
Idlnant, ien
guotidie Aier
docet
Vixeritt, A
ccEndi rrtiir
ttar it l
4 gkinung
Cigs ertnitti
Implondid

Salvatoi ack
m Paentun!
ſupplici hiet
Cligentiam,
orant, Den
Dater Migk
Diri dſine
teytus M
Vykum inn
m ejceeimt
enn inelee
ir i

poerti en.

entuin,
lnnria, E
t ulſe
un
mn (irimn “
ideit,in
n , N

lr glen

CoNcIo TERTIAYI. 22
CONCEPIUS II.

Stupendum eſt, quantis favoribus divina bonitas, populum Judæo-
rum, in itinere ad terram promiſſam, ac electam, dignata ſit. Regius Pſal-

miſta in compendio enarrat Pſalmo 102. Eduxit eos cum argento & auro,

& non erat in tribubus eorum infirmus, expandit nubem in protettionem eorum,

9 ignem, ut luceret eis per noltem. Petierunt, & venit coturnix; & pane cœli

ſaturavit eos; dirupit petram, & fuxerunt aquæ, abierunt in ſicco fiumina oc.
duxit populum ſuum in exultatione, & elettos ſuos in lætitia, & Adedit illis re-
giones gentium, & labores populorum poſſederunt. Mediis his in felicitatibus,
in Ægyptum reverti cogitant filii Iſrael: Revertamur in Ztgyptum. Sua-
viſſimo pane, cœleſti Mannâ nutriti, allii, & cepæ, ac porri appetitum ha-
bent, veniunt nobis in mentem cucumeres, & pepones, aliia, G& cepe, & porri.
Num. c. II. Mannæ erat cibus ſuaviſſimus, ac dulcisſimus, allium, & ce-
pæ, & perri, herbæ ſunt fœtidæ, ac inſipidæ, naturæ reſiſtentes, & tamen
Judaicus populus, ſuavi pane, & edulio coœleſti, cum coturnicibus nutri-
tus, præ his exquiſitis dapibus, has fœtidas herbas appetit ac deſiderat; quæ
hujus appetitůs cauſa? cauſam eſſe advertit S. Chryſoſtomus hom. 7. in I.
ad Corinth. Quia Judæi in EÆgypto nati, educati, hinc Ægyptum appe-
tunt præ patria, & terra illa electa, cucumeribus, peponibus, cepis & por-

ris à puero, ab infantiâ nutriti ſunt, hinc licet ſapidiſſimo Manna refeéti,

præ hoc foœtentes herbas deſiderant. Ita ſubſcribit Hugo Cardin. Judei

repudiabant Manna dulciſſimum, quia nutriti erant de alliis Egypti. Et S. Chry-
ſoſtomus modò citatus habet: Judæi cum Manna haberent, allium quærebant,

E& oum libertate fruerentur, recordabantur ſervitutis, E& Zg)ptum ſæpenumero ex-
petebant, propter conſuetudinem, adeò violenta res G&c. Foœtidas, & naturæ

Adverſas illas herbas, allium, cepas & porrum, meritò ſœtidis vitiis, ac ma-

lis moribus conſuetudinibusque comparavero; ſi his fœtidis, iniquis her-
bis, à puero quis innutritus fuerit, auſim dicere, ſua vita, etiam ſenex ap-

petet, deſiderabit, edet, guſtabit. Communiter enim malus puer, pesſi-

mus vir ac ſenex. Qualis fuerit homo ſuperioris ætatis, talis erit & ſe-

quentis.
CONCEPTUS III.
Iſaias cap. 9. inquit: Et non erit «g)pto opus, quòd faciat caput
caudam. Mirabilis locutio: caput cum cauda connecétit, caput cum col-
lo, collum cum corpore, & ſic deſcendendo unum membrum cum al-
tero in corpore humano connexum videmus, non verò immediatè ca-
put cum cauda connexum conſpicimus: quid ergo myſterii detegere
vult Propheta, quod immediaté caput cum cauda connectat? Et nox
erit E.9)to opus, quèòd faciat caput & caudam. Explico myſterium latens:
Kk 2 Caput

260 IN EESTO S. OANNIS BAPTISTE,

Caput eſt corporis initium, ac principium, cauda verò, eſt finis; caput er-
30 cum cauda initium, cum fine connectit Propheta, indicaturus; quale
initium, principium vitz hominis fuerit, talis erit & finis, & exitus. Inmi-
tium, principium vitæz humanæ eſt pueritia, ætas prima, finis & exitus eſt
cana ſenectus: Initium, caput pueritia ſi fuerit corrupta, & perverſa, talis
erit & cauda, finis, ſenectusque. Audiatur S. Cyrillus in cap. 19. Iſaiæ:
VWee enim egregia œpta juveniliter aggredientur, hoc enim eſt principium & caput;
nec in optatiſſimum finem occurrent, quæ geruntur, haæc enim eſt cauda && fnis.
Malus puer, peſſimus vir.

CONCEPTUS IV.

Hoc indicare voluit Iſaias cap. 56. Puer centum annorum morietur. Si
centum annorum, quomodo adhuc puer? Reſpondet S Gregorius lib. 17.
Moral. cap. 4. Quia diu quidem vixit, ſed ætatis ſuæ tempora vanitate conſuns-
pſit, puer eſt, quia adhuc mente parvulus eſt, ſerviens vitiis, ſequens paſſiones ſuaz.
Et Philo lib. de Abraham habet: Eos, qui longam ætatem ſine probitate vi-
xerunt, longævos pueros dici convenit, ut qui nunquam diſeiplinas attigerunt ca-
nicie dignas. Optimè Favorinus de ſenectute ex mente Pythagoræ & Pla-
tonis: Senectutem non eſſe juxta finem vitæ, quam juxæta principium bene beate-
que vivendi. Et Seneca epiſt. 2. habet: Eadem volumus ſenes, quæ volui-
mus puéri. Puer ergò malus, centum annorum ſenex, talis morietur.
Oſa ejus ivplebuntur vitiis adoleſcentiæ ejus, & cum eo in pulvere dormient.

Job. 20.
CONCEPTUS V.
De filiis Heli jam viris adultis narrat ſacer textus I. Regum cap. 2.
quod res peſſimas agerent, in ſpecie: Detrabebant homines à Sacrißcio Do-
mini, dormiebant cum mulieribus, quæ obſervabant ad oſtium tabernaculi. Cau-
ſalem tantæ malitiæ indicat Sacra Scriptura capite citato: Erat ergo pecca-
tum puerorum grande nimis coram Domino. Filii Heli, ut pueri, jam pes-
ſimi erant, tales ſunt, & permanent facti viri, & adulti; optimè Seneca:
Eadem volumus ſenes, quæ Volumus pueri. Nefanda refert facta ſacer Codex
de Rege Manaſſe 3. Regum 33. Fecit autem malum coram Doômino juxta abo-
minationes gentium, quas ſubvertit Dominus coram filiis Iſraël, inſtauravit ex-
celſa, quæ Dnolifus Juerat Ezecbias, Patér ejus, conſtruxitque aras Baaluim, G

fecit lucos, adoravit omnem malitiam cœli, & coluit eam, 6go. Obſervabat ſomnia,
ſectabatur auguria, maleficis artibus inſerviebat, habebat Necum WMagos, & Incan-
tatores, multaque mala operatus coram Domino, ut irritaret eun. Omnium
horum malorum radicem indicat Scriptura, peſſimam fuiſſe Manaſſis pue-
ritiam, & juventutem: Duodecim erat annorum Manuſſes, cum regnare cœ-
Piſſet, & quinquaginta annis regnavit. Pernitioſa pueritia, peſſimorum viro-
rum nidus eſt.

[Epilo-

eſ, vel
ulet
ilunt
ſis ron
Certicen
Eun
E iltn

N

Vae
Muuig.
i iut,
1 Un
Minig
(ninh.
5Nhort
hung,

–
ls; Cadott

cnuns; H

ering. H
inis 8 epſut
Aertelt⸗
In 40. 19. lu
incigim Gen

Orun ſtoni.

Gregorieſt
n Lutitteau
Otens ſinmi
n Sre rollai
Nliras atien
Pythugote
ippiun kenk
ſentg, ( l
4, tuls mndn

n Pulvere n

1 1. Regne
nites Nſfel
n tiheman 0,
0: Dr ee
Ut pei, n
i; opeinde
t ſichelt
, Deninint
mel, iinm
e lu
OPernkuſin
1gn,

an. OEH

e Mnih
,Cn l
peſimnonn“

CoNCIO TERTIA. 261

Epilogus. Hortor ergo omnes, quorum curæz juventus concredita
eſt, verbis Eccleſ. c. 30. quæ memoria retinere ſtudebunt: Eilinzs remiſſiss,
evadet præceps. Eacka filium tuum, & paventem te faciet, lude cum illo, && con-
triſtabit te, non corridens illi, ne condolezs, & in noiſſimis ob'ſtupeſcent dentes
tui; non des illi poteſtatem in juventute, & ne deſpicias cogitatus illius. Curva
cervicem ejus in juventute, & tunde latera ejus, dum infans eſt, ne fortè induret,
& non credat tibi, && erit tibi dolor animæ, Doce Rlium tuum, & operare in illo,
ne in turpitudinem illius offendas. Amen. H

2* 6 6. 24 44 6 20 670 67 0 6
643832886 838 8 2 2 2 2 2 8 2 38

IN FPETO SS. APOSTOLORUM
PEI RI Er PAIL,
CONCGIO PRIMA.
Quem dicunt bomines eſſe Filium hominis ? Tertu.
Matth. 16. .

Superiores, & eos, qui præſunt, decet habere Themz.
bonam famam, & optimæ converſationis
omen, & nomen.

W. Hriſtus, licet fuerit ipfa innocentia, ac boni- Exordiusn
e tas, conſcientia nullius peccati eum argue-
D ret: Quts ex vobis arguet me de peccato? oan. &.
Tamen & talis, bonus, innocens, apud exte-
ros, & plebem haberi, reputari, & undique
bonam famam retinere ſtuduit: relinquens
SES SSEs, exelnplum Superioribus, famam bonam, ac
exiſtimationem, optimis ſuis moribus, & converſatione, conſer-

vare adlaborent. Hortantur eos idipſum SS. Apoſtoli Petrus &

Paulus: Oportet autem illum, && teftimonium habere bonum ab üs, qui Texsus
Pris ſunt, ut non in opprobrium incidat, & laqueum Diaboli. S. Paulus Sacræ
I. ad Tim. cap. 3. Et iterum ad Rom. cap. 1II. Providentes bona cripturæ.
uon tantum coram Deo, ſed etiam coram omnibus hominibus. Et 2. ad
Corinth. 2. Chriſti honus odor ſumus Deo in his, qui ſalvi fiunt. Ner-
vosè hortatur S. Petrus ep. I. c. 2. Charißſimi, obſecro vos, tanquam
advenas, peregrinos, abſtinere vos à erealizus deſiderüis, quæ mili-
KK 3 tant

–

z6z IN FESTO SS. APOOSTOLORUM PETRI Fr PAUUI,

tunt adverſus animam, converſationem veſtram inter gentes habentes
honam, ut in eo, quod detrectant de vobis, tanquam de malefattoribus,
ex honis operibus vos conſiderantes, glorißcent DkI in die viſitatio-
nis. Et iterum Epiſtola 2. c. 32. Dominum Chriſtum ſandtiſicate in
cordibus veſtris, parati ſemper ad ſanttificationem omni poſcenti vos ra-
tionem de ed, qué in vobis eſt, ſye, ſed cum modeſtia, &o& timore conſcien-
tiam habentes bonam, ut in eo, quod detrectant vobis, confundantur,
qui calumniantur veſtram honam in Chriſto converſationem. Sic luceat
lux veſtra coram hominibus, ut videant opera veſtra bona, & glorifßicent
Patrem veſtrum, qui in Cœlis et. Præſides hortatur Chriſtus Match.
& Salomon FEccleſ. 41. Curam babe boni nominis. Audiamus &
8S. Patres. Patres: Sic Docor bonani eligat vitam, ut etiam bonam non negligat
8. Augu- famam, docet 8, Auguſtinus de doctrina Chriſtiana. Et uerum
ſtinus. Serm. de vita Cleric. Duæ ſunt, conſcientia, & fama, conſcientia tibi,
fama proximo neceſſaria eſt, qui enim confidit conſcientiæ, && negligit
famam, crudelis eſt, qui aliorum animos excidit. Apoſtolici præcehti
eſt, && exempli, ut habeamus rationem non tantuùm conſcientiæ, ſed eti-
8. Hierony- am famæ, ſcribit S Hieronymus ep 14 ad Celantiam. Et in cap. 4.
mus. Matth. habet: Opera ſalutis, ſine fama boni odoris non ſatis relucent
auditoribus, nec fama ſine opere proficit, ſine quibus forma veri Sacer-
dotis non commendatur. Sacerdotis os, mens, manusve concordet, in-
8. Gregor. quit ep, ad Nepotem. Optimè S. Gregorius lib. 9. ſuper Ezechie-
lem: Hi, quorum vita in exemplo poſita eſt imitationis, debent, ſi pos-
lint, detrabentium verba compeſcere, ne eorum prædicationem non audi-
ant, qui audire poterant, &ita in pravis moribus remanentes benè vi-
vere contemnant. Et hom. II. ſic hortatur: Sic ſit opus in publico,
quatenus intentio maneat in occulto, ut & de bono opere proximis præ-
beamus exemplum. Pulcherrimus eſt ordo, & ſaluberrimus, ut onus, quod
portandum imponis, tu portes prior, & ex te diſcas, qualiter oporteat

g. Bernar- Aliis moderari noveris. Paſcos verbo, paſcas exemplo, inſtruit 8. Ber-

dus. nardus in Epiſtola 72. Eleganter S. Chryſoſtomus hom. 23. ad
s chrylo⸗ popul. Fidelem non ex ſolo munere videri oportet, ſed ex vitæ novitale.
8. Ignatius Suaviſſimè concludit S. Ignatius in ep. 14. ad Epheſ. Qui proften-
Martyr. Eur ſe Chriſti eſſe, non modè ex iis, quæ dicunt, ſed ex iis, quæ faciunt,
cognoſcantur, ex fruttu enim arbor agnoſcitur. Praſtat enim eſ’e 1ta-
cere, qum loqui & non eſe. Non in ſermone regnum Dei, ſed in vir-
tute. DElI gratiâ deſuper Conceptus dabo. SS

CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Superiorem, præſidem, correctorem morum populi

x1es,

Judaici DEUS conſtituit Iſaiam: Qui nempè objurget eorum iniquos mo-

—
les e
Sliun
glu
n ali⸗
onos,
Wcorro
Coln
aen
Ptente
Gnet!
Hon tan
ſe, 1o
r, ing
batose
lonih
n ce
e conye
Deat.
in:

ller.

Nee
corp
Mguari
nrlen
Cnlergrt
P hoe
tnclnt,

Noteſt! D
Uerhene
Motes, &
lumtahe
Pſore,
ne, der
tnnd unc
inck
ein, n
dunt H
alit, in
mu

geite hihene
e naleftoin
Aincdeif
Funn ſallfeni
mi doſeentiran
Guinennin
is, nfnln
Ntionen. Alt.
homn Grlntr

1 Chelchsint

ig. Aplanu!
Ponen nmn
ſtana. Ef
ma, ONcent
ſiientie, G
Aoleſre
nſtiete e
ntiam. Erinc
ri mon /ttin

forna tet

Uusve conont

5d.9, fuperkn.

tioniv at,
Clicrtioren u
Eonnteru
,t ut
Syere lunni,
minus n
, Aulnte
uplo, inſicst

Pomus Uun
eder und⸗

Lphek ini⸗

ſer i ,

Alr anng D
un t/ N

mor N
rum nnigun .

CONCIO PRIMA 263
res, emendet errata, ut vitæ innoçentiam ampleétantur. Ad hunc finem
ad Iſaiam inquit Deus cap. 40. Super montem excelſum aſcende tu, gui evan-
gelizas Sion. In cacumen montis contende, atque indé perora; qui vitio-
rum alienorum futurus objurgator es. An non melius feciſſet Iaias 1ſ

domos, in quibus difſoluti homines degebant; aut plateas, & fora, in qui-

bus corrupti mores tractantur, obambulaſſet, hos, & illos correcturus?
non domos viſitet Iſaias, non fora, & plateas oberret, ſed montem excel-
ſum aſeendat, corruptos populi mores correcturus, ad meliora errantem
plebem deduéturus. Quid quæſo per hunc montem excelſum intelligen-
dum eſt? Reſpondet S. Bruno Serm. de confeſſ. Per montem excelſum,
non tam loeum eminentem, quam faſtigium perfectionis, bonæ conſcien-
tiæ, ac optimæ apud homines ſamæ, & notæ, intelligendum eſſe; ſupe-
rior, inquam, Præſes, & Paterfamilias &c. omnisque, cujus officium eſt
fubditos corrigere, erudire, montem excellum conſcendat, id eſt, per-
fectioni ſtudeat, ipfemet innocens, caſtus, timoratus, expers peccati fit
in ſua conſcientia, & talis, innocens, caſtus, timoratus, juftus, exemplo
ac converſatione audiat, & ab exteris, & fibi ſubditis, ac proximis ha-
beatur. Ita & Bruno: Vie, tuus ſermo ſuſcipiatar, qafcende Pprius in montem
excelſum: dilige pacem, & charitatem, omnes obedient tibi, & verba tua

audient.
CONCEPTUS II.

Ezechias vidit illa quatuor animalia, currus divini aurigas, per totum
corpus undique oculis repleta: Et totum corpus oculis plenum in circuitu ipſo-

vum quatuor. cap. I. Quid quæſo tot, centenis, & ultra oculis, animalia

hæc repleta agent, & facient? fors currui intendent, ne à rotis pulvere
conſpergaturx, maceuletur, deviet, aut declinet? aſt uno, atque altero ocu-

lo hoc negotium facilè obſervabunt, reliquis copiofis oculis ſibi ipfſi at-

tendunt, ſe ipſa inſpiciunt: Et anumquodque eorum, coram facie ſua ambula-
bat. Quid ergo myſterii in his oculatis currus divini vectoribus latere
voteſt? Detegit myſterium S. Gregorius lib. F. hom. in Ezech. tom. 32.
Per hunc divinum currum, Eccleſiæ militantis curſum intelligens, nempè
mores, & converſationem fidelium populorum: per animalia oculata cur-
rum trahentia, intelligit Superiores & Rectores, quales ſunt Prædicatores,
Paſtores, Patresfamilias &c. quorum cura & munus eſt, corrigere, emen-
dare, perficere proximum, &cautè, in timore DEl deducere. Oculata
erant undique illa animalia currum trahentia, diſcant Superiores, eos de-
bere eſſe undique oculatos, fama bona, converſatione optima, totos lu-
cidos, claros, integros, ut ſic alios cautè deducant, ac virtuoſos effi-
ciant. Audiamus verba Magni Gregorii: Sandki viri Nolerter ſe aſpi-
ciunt, iv quibus ab ipſis judicari poſunt, qui in ſe nee ea latere boterant,

. ignorunt.

CON-

—e

264 HN FESTO SS. APOSTOLORUM PETRI Er PAUII,
. CONCEPTUS III.

Chriſtus Salvator noſter Petro Apoſtolo curam totius Chriſtianitatis
committens verbis: Paſce oves meaz: Ter in amore & charitate ſolidum
cupit: Simon Joannis, diligis me? Toan. 21. in Apocalypſi cap. I. ſimilis fi-
lio hominis, qui eſt Salvator noſter, apparuit Joanni Evang., totus candi-

dus, fulgens, clarus ac lucens: Capill: erant candidi, tanquam lana alba, G

tanquam nix, facies ejus ſicut Sol. Demandans Joanni Eccleſiarum corre-

Gtionem, & emendationem: Quod vides, ſeribe in libro, & mitte ſeptem Eccle-
ſiis, quæ ſunt in Aia. Quid ſigmificat, quòd committens Chriſtus Petro cu-
ram Chriſtianitatis, eum ter charitate ſolidum, ac inſtructum voluit? Jo-
anni demandans correctionem Eccleſiarum undequaque candidus, lu-
cens, ac fulgens apparuit? ad quæſtiones reſpondeo: Numero ternario
convenit perfectio, juxta tritum: Omne Yrinumi perfettum. Charitatem no-
minat Apoſtolus ad Colofſ. 3. Vinculum perfectionis: Charitatem babete,
quod eſt vinculum perfeltionis, quas perfectiones deſcribit I. ad Cor. cap. 13.
Charitæs patiens eſt, benigna eſt, haritas non æmulatur, non agit perperam, non in-
flatur, non eſt ambitioſa, non quærit quæ ſua ſunt, non irritatur, non cogitat malum Ege.
ommnia ſuffert, omnia credit, omnia ſperat, omnia ſuſtinet. Ter ergò in amore,
& charitate radicatum Deus vult Petrum, animarum regentem, Ducem,
& Paſtorem, ut undique perfeécti eſſe ſtudeant, qui aliis præſunt, & alios
regunt. Perfecti, inquam, intrinſecè, bona conſcientia, perfecti & ex-
trinſecè, optima fama, probatæz vitæZ. Hinc & Chriſtus, Joanni Eccleſia-

rum curam demandans, totus candidus, fulgens, & ſplendens apparuit,

indicans: eos, qui correctioni aliorum præpoſiti ſunt, non tantùm in ſe,
in conſcientia, inquam debere eſſe candidos, puros, ac mundos, ut lanam,
& nivem, ſed & ut Solem, bonàâ famâ, probatâ vitã, & converſatione, aliis
prælucere, ac fulgere. Sic concludente Philone lib. de Mon. tom. II. Po.

ſtulat enim in eo viro lex præſtantiorem indolem, quippè qui Deo ſit familiaris præ

cæteris, ſitus in quondam divinæ, humanæque naturæ confinio.
CONCEPTIUS IV. S
Moyſes, Exodi 34. deſcendens de monte cum Tabulis Legis promul-
gandis; apparuit cornutus in facie, id eſt, ſcribit Trinus verſiculo 29.
Facies ejus ita lucebat, ut etiam lucis radios, qui metaphoricè cornua vocantur,
& vultu vibraret. Hoc notare libeat; Moyſes, legis divinæ promulgator,
lucet, ac ſplendet. Narrat pariter ſacer textus de Moyſe: Impletis ſermo-
nibus poſuit velamen ſuper faciem ſuam &. operiebat rurſus faciem ſuam, iquan-
do loquebatur ad eos. verſiculo 35. Pineda in Eccleſiaſten, hæc verba ſic ex-
plicat: Moyſen ſplendidam ſuam faciem impoſterum ſemper operuiſſe,
& nonniſi dum de legis obſervantia populum inſtrueret, vel corrigeret,
plebi ſuam ſplendidam faciem intuendam, exhibuiſſe. Cur quæſo DEUS

facicei

—
eiei)
Munnl
mo⸗
eett
n N
cen
aln
oncl
en;
fone.
Noliet
Munne
CAennt
Meint
grorutio

41
etmirori
nrerteo
Ds, inn
Chrobit
n cu
Nantaan,
munin,
i, aiben
Cllcentu
luremo
lnren o⸗
nih, ſ
Cloren h
INe le,
Repenten
thleden
iefgrn
Gnmneln
Aotene
Nittaß,
etunor

ellre

AI,

—

8 Chrſtanta
haritate Cldn
ca. l Unlas

Ang tOt ne
nn luin dln 4

leſanun
mitte ſeend
Chridtsbemne
QAamwelin,
We candidig,
Numero knt
1. Chnutarene
(hurtunmnl
11. Core
giteſpenmnn
Nnchgttuin
er eigdnn
egentenn, D
SPrelut, i
la, Nettebil
1S, jonnhit
ſglendens
t, Nontuntunt
einuntos
conteltil
eMon tan
Dinſtſnin

bolslezint
tinus elan
ics nun tu
vine nur
ve: Npn 4

cin n 2

vhxc Eetl,
ſeinpet en

H
t, vel (ll

Cur

CONGCIO PRIMA. 265

faciei Moyſis mirabilem ſplendorem indidit rectè tunc, dum legem Dei
promulgaret? dein cur Moyſes impoſterum ſuam ſplendidam faciem non-
niſi monſtravit, quam tunc, dum de lege Dei populum erudiret, & in-
ſtrueret? Luci Solis, Lunæ & Stellarum Academicus hoc ſubſcribit Lem-
ma: Semper impollutus: aut Decor ubiqué integer: Lucere voluit Deus fa-
ciem Moyſis, dum legem Dei promulgaret populo; ut ediſcant ex hoc,
qui aliis præſunt, leges & conſtitutiones præſcribunt; luceant, ſplendeant
bona conſcientia, ac bona fama: ſemper ſunt impolluti, intus, ac foris
integri; ac decori, intus in conſcientia, foris optima fama, ac converſa-
tione. Splendidam ſuam faciem Moyſes nonniſi dum erudiret plebem,
monſtrabat, erudiens per hoc omnes Superiores, ac Rectores; alios, quam
maximè erudient, ſi integritatis conſcientiæ, ac honæ famæ luce ſplen-
duerint. Agnovit hoc Gentilis Tullius Tom. ér. in Verr. ſcribens: Le-
gem enim ſibi indicunt, innocentiæ, continentiæ, virtutumque omnium; qui ab al-
Tero rationem vitæ repoſcunt.

. CONCEPTIUS V.

Ad Regimen, & gubernationem præordinatus erat jacob: Major ſer-
viet minori. Geneſ. 2½ Eſau, inquam, Jacobo; Hic jacob innocens, opti-
mæ erat conſcientiæ: Jacob dilexi, ad Rom. 9. Aſt licet in conſcientia opti-
mus, innocentiſſimus fuerit, tamen & ab extrinſeco, inſignis ſanctitatis
& probitatis: Mater Rebecca Jacobum exornavit: Veſtibus Eſau valdè bonis,
quas apud ſe habebat domi, induit eum. Geneſ. 27. quæ veſtes ſpecialem fra-
grantiam, & odorem ſuaviſſimum ſpirabant; Statimque ut ſenſit veſtimen-
torum eus fragrantiam, benedicens ei ait: Ecce odor fili mei, ſicut odor agri ple-
ni, cui benedixit Dominus. Cur divina bonitas diſpoſuit, ut Jacob, qui in
conſcientia ſua, innocens & bonus erat, etiam exteriori veſtitu, ac habitu,
ſuavem odorem, & fragrantiam ſpiraret? quid per hunc externi habits
ſuavem odorem eſt intelligendum? Senſum diſco ex S. Paulo 2. ad Co-
rinth. 2. ſcribentis: Cbriſti bonus odor ſumus Deo inhis, qui ſalvi fiunt. Tirinus
odorem hunc interpretatur, bonam famam, & ſuavem fragrantiam opti-
mæ vitæ, morum, ac converſationis ſignificare; Jacob ergò Superiorem,
Regentem futurum, ſedula Mater, licet in conſcientia fuerit bonus, ex-
trinſecè etiam, bonãâ famâ, ac vitæ integritatis notà publicâa, benè olere.
ac ftagrantiam optimorum morum ſpirare, adlaborat: Inſtruens per hoc
omnes Superiores, Regentes, Duces, Inſtructores, quorum officium eſt
alios erudire, corrigere, ad meliorem frugem deducere, ipſi non tantùm
virtuoſi, ſancti, immaculati, optimæ conſcientiæ ſint, ſed & optimæ famæ
ac rumoris, de vitæ innocentia, ac morum integritate,

Feſtivale. LI CON-

z266 IN FESTO SS. APOSTOLORUM PETRI EF PAUI,
CONCEPTUS VI.

De Samuele inquit Scriptura I. Regum. 2. Placebat tàm Deo, quàm ho-

minibus. Deo placemus per bonam confcientiam, hominibus placemus,
ver morum integritatem, ac optimæ vitæz normam, & converſationem,
quòd Samuel ergò placebat tam Deo, quàm hominibus, patet Samuelemn
ilibatam confervâſſe conſcientiam, penes integritate morum, honeſtæ
vitæ, acnum, & converſationum optima ac laudabiliſſima formula præ-
luxiſſe. Ita ſubſcribit in hunc locum Hugo Cardin. Placebat tam Deo per.
mundam conſcientiam, quàm hominibus per bonam famam. Quod Samuel
ſtuduerit per mundam conſcientiam placere Deo, approbo; ſed & cur
cere ſtuduithominibus, ſed & cur placere ſatagit hominibus per bonam
lamam? cum Apoſtolus dicat: Si hominibus placerem, Chriſti fervus non eſem,
ad Galat. I. Intelligite & notate: Samuelem à Deo ordinatum fuiſſe in
fudicem, Regentem, & Superiorem Populi Hraélitici, qua talis ſtuduit
placere Samuel tàm Deo, quàm hominibus; Deo per bonam conſcien-
tiam, hominibus per bonam famam. Diſcant exhinc omnes, qui præſunt,
Superiores, Magiſtratus, Reges ac Duces, non ſoluùm bonam, sillibatam,
hRabere confeientiam, ſed & illæſam famam, vitæ ac morum, laudatiſfſimam
retinere formam.

[Epilogass. . Hortatur ergèò omnes Præſides at Superiores Chriſtus

Matth. ſ. Sic luceat lux veſtra coram hominibus, ut viqeant opera veſira
hona, &glorifßicent Patrem veſtrum, qui in cœlis eſt. .
Amen.

Optimar
ſins Me
lpera r
Mnlsa
inere
tne den
ien Ge
leſt ſum
MMonnon
ſigtinn
fünon,
is m
1 lhe
ſtntn
t,tare
Aunm
Ultuet
(Aod
ſiy 4

Wl,

—

n Dergink⸗
ibis Penn
COherſtionen
Paketcannlte-
norum, hut
umma formohn
rehoktinden
1. (od dr
tbo; Kd A
minidrs ferde⸗
Pizikevatae
Adinatumta
„(va tls li
t bonamn nti
mges, guigt
bonamn, Alt
Umn, udttit

Sohenotes
Vileant gent
elst.

„1

CoOXNCIO SECUND aA. —
IN FPESTO SS. APOSTOLORUM
PETRI ET PAIILI1I,
CONCIO SECUNDA.
Quem dicunt bomines eſſe Filium hominis ?à Textu.
at illi dixerunt, alii Joannem Baptiſtam,
alii vero Eliam, 6&. Matth. 16.

Famam bonam, ac exiſtimationem probatæ vi Theme.
tæ, ſi Superior habuerit? facilè perſuadebit
ad optimos virtutum fructus.

WAmam bonam, odoriferæ roſæ comparavero, cum Exordium.
y inſcriptione: Odore trabit: Sic Superior, odore bo-
næ famæ, ad extra diffuſo, ad virtutem, & optimos
N. èmores, ſibi ſubjectos facilè trahet, atque perducet.
d Unde Chriſtus ad Superiores ait: Sint lumi e eſtri
præcinli, S lucernæ ardentes in manibus veſtris. Lucernæ, inquam,
optimarum actionum, ac converſationum. Unde iterum Chri-

ſtus Matth. cap. 5. Sie luceat lux veſtra corum hominibus, ut videannt Textus

opera veſtra bona, & glorificent Patrem veſtrum, qui in cœlis eſt. Et Sacre
Paulus ad Titum cap. 2. Superiores hortatur: In ommbus præbe te- Scripturs.
ipſum exemplum bonorum oheren in doctrind, in integritate, in gravi-
tate, verbum ſanum, irrepræhenſibile. Et S. Jacobus cap. 3. Quis ſa-
piens, & diſciplinatus inter vos, oſtendat ex bona converſatione operatio-
nem ſuam, in manſuetudine pacis. Fama bona impinguat oſſa, inquit

Salomon Prov. cap. 22. Audiamus Patres: Quisquis à oriminibus S8. Patres.
Ragitiorum vitam ſuam cuſtodit, ſibi henè facit; Quisquis autem etiam

Famam, in aliis eſt miſericors, nobis enim neceſſuria eſt vita noſtra,

aliis fama noſtra, ſcribit S. Auguſtinus de bono viduitatis. Ver- S. Augu-

ba compeſcere, ne eorum prædicationem non audiant; bond famd nihil ſtinus.
t precioſius, nec melius, nec Crœſi theſauros quisque cum ea comparave-
rit, tales enim eſe cenſemur, qualis fama cuique eſt. Huic aures inten-
duntur, & oculi. Ita docet S. Iſidorus l'eluſiota lib. 3. ep. I42. Hoc S. Tüdorus.
naturæ theſauris reponimus, quod famæ commodlis applicamus, ſcribit
Caſſiodorus lib. 8. ep. 23. Et iterum lib. I ep. 5. Ubique Cogno- Caſſiodo-
ſcitur quisquis famd teſte laudatur. Appoſitèꝶ S. Gregorius part. 2. rus.
. LI 2 Paſtor. ö. Gregor,

26 89 IN FESTO SS. APOSTOLORUM PETRI zFT PAULI,D.I.„.
Paſtor. lib. 3. Wa vox libentius auditorum corda penetrat, quam dicen-

tis vita commendat, quia quod loquendo knderae⸗ oſtendendo adjuvat,
8. Laurent. ut fiat. Perbellè ſcribit S. Laurentius Juſtinianus lib. de conflict.

Iuſtinianus. interno: Dabis voci tuæ vocem virtutis, ſi quid ſuade, tibi prius per-

ſuaſiſſe cognoſcaris, validior operis, quàm oris vox eſt, fac ut loqueris.
8. Gregorius nius ſplendor, alterius eſt incendium, inquit S. Gregorius Nazianz. de

Nazianz.

S Ambro- S. Baiilio. Et S. Ambroſius habet: Non diſſcile æſtimatur, quod jam
ſius. factum conpicitur. Concludo cum S. Valeriano Epiſt. hom. 17.
8. valerian. Citò ſedet animis, quod docetur exemplis. Imploratâ S. Spirits gra-
tià deſuper Conceptus dabo.

CONCEPTUS I. G
[Confrmatio.] De crudeli Herode narrat Marcus c. 6. Audito eo: S.

Joanne inquam, multa faciebat, & libenter eum audiebat. Quid traxit Hero-

dem, ut Joannem libenter audiret, ad ejus inſtructionem obediens & ob-
temperans, multa faceret? motivum inducens præmittit S. Evangeliſta:
Herodes autem metuebat Joannem, ſciens eum virum juſtum, & ſanttum. Fama

bona, vitæ integritas, & converſationis optima forma S. Joannis traxit He-

rodem, ut licet alias homo ferus, & durus eſſet, tamen verbis Joannis ob-
temperaret, mala multa intermitteret, bona plurima faceret, atque imple-
ret. Veriſſim & S. Laurentius Juſtin. lib. de conflict. interno: Iia vow li-
bentius auditorum corda penetrat, quam dicentis vita commendat. Fama bona

impinguat oſſa.
CONCEPTUS II.
Recenſet Magiſter Gentium S. Paulus converſiones innumeras, quas
effecit DEUS per Collegium Apoſtolicum in provinciis, quas error excœca-
verat, polluerat ſuperſtitio, & immanitas cruentaverat. Per Apoſtolos
ad Chritum adduétæ, & Jovi decerptæ numeratur magna Macedonia,
Dalmatia, felix Arabia, vaſta Aſia, tota Hiſpania, Gallia, Italia &c.

quærit quis quo medio? dico Apoſtolorum vitæ innocentis, optime

converſationis fama: Audiamus teſtem S. Paulum 2. ad Corinth. c. 2. Deo
autem gratias, qui ſemper triumphat nos in Chriſto TüSlI, & odorem notitiæ ſuæ
manifeſtat per nos in ommi loco, quia Chriſti bonus odor ſumus in is, qui ſalvi fuunt.
Confirmat icpſum Actorum c. 14. Turbæ autem levaverunt vocexi ſuam ycao-
nicè dicentes: Dii ſimiles facti hominibus deſcenderunt ad nos, & vocabant Bar-
nabam Jovem, Paulum verò Mercurium. Quam benè Iſidorus Peluſ. lib. 3.
ep. 142. Qualis Jforma cujusque eſt, talis eſſe cenſemur, huic aures intenduntur,

Soculi.
CONCEPTUS III.
Una mulier Hebræa Judith, ad nutum habet omnes cives urbis
Bethuliæ, omnes à majori ad minimum ei obediunt, dictis obtemperant:
Et

—

Vln
refin
ntite

ſ

N 1
Eun

Iun
,al
ſctie

Cheltent
UIn fn
or ls
Xbonee
ns; d
Dun (
lennt,
Plillerin

40
Arenn
Ganngo
Alaunt
Arnoſt
n an
t mund
npolig
teprum:
ocknen
Cnaxe
CEi) I
len
R, K
Mamn
int g

UI,
t, uan dn.
etlh ainn

d. de orli

farn atei.
flus Naninnn 6
Finnn,nl
Dplk donn
ti irni⸗

6. Adtoen
Qiktaxt
1obediens 8!
t . Lyange
ſonchim N
oauns ult
Verbis omnut
etet, algbeſn
terno: Ma
Hendet. Lammn

es inmnmren,
,Joaseno n
lat. ber khen
migni Mitr
Galia, M!
noreſts, i
d Connthe!
Golunckufſil
ginii i n
1t oun ſtu⸗
donns hel 8
7 Aures ina

mnes (el

ls ohene

71
.

g,ttihaen.

Et diverunt illi Oziaz, & Presbyteri, quia omnia, quæ locuta es, vera ſunt, &&
non eſt in ſermonibus tuis ulla repræbenſio. Quid mulieri apud populum tan-
tum fidem, & autheritatem conciliavit, reſpectum creavit? cauſavit bonæ
vitæ, ac integritatis, fama optima: Quoniam timebat Dominum valde, nec erat,
qui de illa loqueretur verbun malum. Judith. cap. 8. Quaàm benè Nazianz.
Hnims ſplendor, alterius eſt incendium: citò ſedet animis, quod docetur exemplis.

Valerianus. V
CONCEPTUS IV.
In monte Thabor clarificatur Chriſtus, Salvator noſter, totus candi-
dus, ac lucidus apparet. Reſplenduit facies ejus ſicut Sol, veſtimenta autem ejus
fatcta ſunt dha ſicut nix. Matth. I7. Cur adedò clarificare filium ſuum batri
æterno placuit? notare libeat, quod S. Evangeliſta ſubnectit: Ecoe vox de
nube dicens: Hic eſt Filius mens dilettus, in quo mihi benè complacui, ipſum au-
dite, Ut Filium ſuum audirent, dictis ejus crederent, ejus mandatis
obedientis, obtemperarent, & probè inſtituta ſequerentur„ Pater PFili-
um ſuum clarificavit, totum candhdum Apoſtolis repræſentavit; ful-
gor lucis, candor nivis, ſymbolum ſunt non tàm innocentis vitæ,
ac bonæ conſcientiæ, quàm etiam optimæ famæ, & præclaræ exiſtima-
tionis; diſcant hinc Superiores, ac Præſides, quoniam facilè perſuade-
bunt, corrigent, benevolè audientur à ſibi ſubjectis, ſi candidi, lucidi
fuerint, ſi non tàm conſcientiâ bonâ, quam & famâ optimâ ſplendentes,

refulſerint.
CONCEPTUS V.
A deſerto egreſfus Chriſtus, cum in Bethſaidam ingreſſus fuiſſet,
adduxerunt ei cœcum;, precati, ut omnipotenti tactu manuum ſuarum,
damna oculorum, quibus orbus erat, illi inſtauraret ; Marci cap. 8.
Aaducunt ei œcum, O& rogabant, ut Uum tangeret. Condolens Chriſtus
ærumnofi hominis calamitati, deſcendit in vota illius, atque miracu-
loſam curationem perfecit hoc remedio: Exspuens in oculos ejus, impoſi-
tis manibus ſuis interrogavit eui, ſi quid videret; neque contentus ſemel
impoſuiſſe manus, iterum iterumque applicuit, ſicque ille viſum in-
tegrum accepit. Quid myſterii latet, in hoc modo curandi cœcum?
quod nempè Chriſtus, ſalivam oris ſui, & ſacras ſunul manus, iterato
conjunxerit, exſpuerit in oculis cœci, & una ſimul tetigerit, oculos
Ccœci? Eushymius in hunc locum exponit myſterium miraculi; intel-
ligens per ſalivam, & ſputum, verba Chriſti, præceptiones, exhortatio-
nes, & monitiones Chriſti; per manus verò, opera & facta Chriſti.
Audiamus verba Enthymii: Sermonis quidem ſignum eſt utum, utrumque
enim ab ore progreditur, operis verò manus. Et ſputa, & vVerba ab ore flu-
LI 3 ununt,

270 N FESTO SS. APOSTOLORUM PETRI EFr PAULI,

unt, manibus opera exercentur, quod ergò Chriſtus, hunc ceœcum miracu-
lo ſanaturus, ad ſalivam manus adhibuerit, ideò fecit, ut ſignificaret: eum,
qui dicit faciendo, & facit dicendo; cujus, inquam, dicta, & facta, conſci-
entia, & bona fama conveniunt, tantam in jubendo, præcipiendo, & man-
dando, habituram vim, & cfficaciam, ut queat operari miracula, & facere
prodigia; cœcos in virtutis ſemita facilè faciet videre viam mandatorum
DEI, ac progredi de virtute in virtutem; obeoœcatos, induratos in malitia,
facilè illuminabit, inſtrust, edogçebit, ducet, ac diriget in viam bonam
ſalutis. Sic conceptum hunc finiit citatus Euthymius: Sputo ac manibus
Chriſtus oœcum ſanat: oſtendens: quod ſermo conjundtus operibas, miraculum

operari poteſt.
CONCEPTUS VI.
Chriſtus Matth. c. 13. Regnum cœlorum ſimile dicit: Sagenæ miſſe
in mare: ſunt, qui per ſagenam hanc Superiores, Parentes „»Præceptores in-
telligunt; quorum officium eſt ſuis hortationibus, monitionibus, & amaris
vitiorum aquis, ſibi ſubditos extrahant, coœlo lucrentur; hoc excom-
mod faciant, fiant, & ſint ſimiles ſagenæ, ac reti piſcatorio: ſed cur
reti, aut ſagenæ ſint ſimiles? cum piſcationes aliis, & pluribus modis
fiant? ut docet .lianus lib. 8. cap. 5. Piſcationum gquatuor ſunt genera,
fit enim vel reti, vel conto, vel naſa, vel hamo. Cur ergò reti, ac ſagenæ
Superiores comparantur? cur non naſſæ, vel hamo ſimiles dicuntur,
advertite: Rete, perfectior, tutior, magis certa, ac indubitata fit pi⸗
ſcatio, ex cauſa, qui rete, vel ſagena, arcta, anguſta, & ſtricta eſt; vult
ergò Chriſtus comparatione hac, ubi Superiores ſagenæ comparat, indica-
re: ſi Superiores, arétæ, anguſtæ, ac ſtriétæ fuerint confſcientiæ, ac bonæ
famæ, quo arétiorem vivendi formam, converſandi normam tenuerint;
ed facilius ſubjectos, ſuis exhortationibus capient, lucrabuntur, ad por-
tum optatæ vitæ detrahent ac deducent. Ita Autor quidam apud Dida-
cum Niſſenum concludit. Vita arctior, vebementer conducit ad piſces ca-

piendos.
CONCEPTUS WVI.
Pſalmiſta Regius ſignanter narrat Pfal. 76. DEUM populum Iſraxli-
ticum, & terra Ægypti in terram promiſſam deduxiſſe per hos duos:
per Moyſen, inquam, & Aaron. Deduxiſti ficut oves populum tuum in ma-
nu Moyſis & Aaron. Populus Judaicus obſtinatus, duræ cervicis, contra

DEUM rebellis fuit, per manum Moyſis & Aaron facti ſunt manſueti,

patientes ac humiles oves, quomodo rectè per manum Moyſis & Aaron
ſimul? facti ſunt Judæi manſueti, tanta populi correctio, & commu-
tatio facta eſt? cur non per Moyſen ſolum, vel Aaron ſolum, cur re-
per utrumque ſimul? Notat S. Hieronymus in citatum Malwam:

—
Oen
Ateml
lce
n,bol
ſelee
ore
gi n

E

Enrde
Chutan
Kcn
Gls hn
Per nn
unt hor
un net
Pefciun
Clleient
Alit,
Cunn ben
hetſciet
1
ſelbis
lenent-
etla⸗
noe

WI,

Geumn mi
nibienret enn
ſach, cen
Piendo ) 4
irl, Abrn
amn wundann
Horntosinmai
et in um der
Suto net
eiſl, nnun

et: Agnug

tes, tkrigthn

nitionibi,a

entur; eenn
Pleatono
& Plvablun

utter ſ e

Kn, Kl
0 ſulles dor
1E indobitut
& Kictch
e comnpunn
nſcientie,
nortthamtun
ncrabuntu, 1
Qvidun r
rluit A

M pordlul
iſle per to ,
Oplluntuni;
Ie cer is

i nt nn

MoN

rcio, A

. 1
ſolum 10 3
itatum

Jui comitem habet operationem. Concludit Didacus Niſſenus Fer. 3. Dom.

CONCIO SECUNDA. 271
Offieium horum duorum fratrum, nempè unius fuiſſe facere, alterius
autem officfum erat dicere: ac ſubſumit: ubi in Superiore Duce, ac
Præſide, hæc duo; facere, & dicere conjuncta ſunt; ubi conſcientia bo-
na, bonæ famæ, àc morum, & converiationis integritati, correſpondet;
ſint licet commiſſi fubditi, obſtinati, feri, indomiti, duræ cervicis, fa-
cile oves manſuetæ, humiles, patientes efficientur. Zantum valet ſermo,

Quadrag. S. I.
CONCEPTUS VIII.
Sponſa in Canticis c. 5§. in Sponſo caput aureum, & manus aureas
deprædicat: Cuput ejus aurum optimum, & manus ejus tornatiles durez. Quod
caput aurum dicat approbo; caput enim principalis eſt pars corporis 5
aſt cut etiam manus dicit aureas, & ejusdem qualitatis cum capite,
quæ tamen folum corporis ſervæ & inſtrumenta ſunt? S. Gregorius Niſſ.
per caput intelligit Superiores, Præpoſitos ac Regentes, manus iſtorum
ſunt horum operationes, facta ac geſta, mores ac converſationes; au-⸗
rum metallum eſt ubique probatiſſimum, ac validiſſimum, quo omniz;,
perficiuntur, obtinentur; ſi nunc Superior aureus fuerit, probatiſſimæ
conſcientiæ, ſimul & probatiſſimæ famæ in agendo, & conſervando; qui
eurat, ut manus, capiti ſint affines, hoc eſt, ut opera dictis congruant, qui
eum benè loquitur, melius operatur, facilè quæcunque in ſibi ſubjecétis
Perficiet, & obtinebit.
Epilognm.] Hortor ergo’, quocunque modo, ac titulo, Superiores
vVerbis Ciceronis pro Miloné: Omnia, quæ vindicaveris inalio, tihi ipſi ve-
hementer fugienda ſunt, etiam non modò acouſator, ſed ne Ouidem objurgator
ferendus eſt, qui quod in altero vitium repræhendit, in eo ipſe deprehendatur.
Finio cum S. Petro epiſt. I. cap- 5S. Paſcite, qui in vobis eſt- gregem
Dei Ec. forma fadti gregis ex animo.

IN

272 IN FESTO SS. APOSTOLORLIM VETRI Er PAUUI,
IN FESTO SS. APOSTOLORIM
PETRIET PAULI,
CONCIO TERITII A
Thems. Si Superior hallucinatur, facilè populus ſeduci.
tur.

WWinius Junior lib. 2. ep. 62. docet, at in corporibis, ſie
in imperiis graviſſimus eſt morbus, qui à capite deſcendit.
Capite malè valente; omnia memhra languent;
☛ caput in corpore politico, Superiores, Reges, ac
R
diti populi facilè ſeducuntur, à vero aberrant. Et hæc vide-
tur cauſa, cur Chriſtus Apoſtolorum, ut capitum, ſententiam
exquirat, quid de ipſo ſentiant, ac judicent: Yos autem quem
me eſſe dicitis? quaſi aſſerat: ut Joannes Chryſoſtomus ſcribit
Orat. de ſigillo tom. . In vobis res humanæ nutant, in vobis peri-

Exordium.

clitantur: & quemadmodum veſra rorritte publicum mortalium he-

neſicium, ſic veſtra inſcitia, totius orbis etrimentum eſt. Reétè Supe-
riorum ſymbolum eſt oculus, ſi nunc oculus, Rector aut Præ-

ſes, tenebroſus, vitioſus eſt, corpus ſubditi tales exiſtent.

Chriſto affirmante Lucæ cap. 6. Si lumen, quod in te eſt, tenebré
88. Patres. ſunt, ipſæ tenebræ quantæ erunt 9 Audiamus Patres: Publici deco-
ris mater: eſt mens Regentis, quale fuerit dominationis arbitrium,
talem parit libertatis aſpetctum, facilius quippè eſt, (ſi dicere fas eſt)
errare naturam, guàm diſſimilem ſui, Princeps polſit Formare em-
Caſhodo- publicum, ſcribit Caſſiodorus lib. 3. ep. 12. Quando profettos in
ur⸗ abitu conſpexeris negligentes, hinc magno Præſidio indiges, ne iſtos
forte imitans, eandem inambules viam, docet S. Ephrem in illud.

Ephrem.
Attende tibi ca Cœtu doctorum ruente in peccatis, tota civitas

Huge Car. Patet hoſtibus Sacrnſ, habet Hugo Cardin. in cap. 4. Cantic.
in⸗ ad ſubjettos populos decipiendos, multum valet Regis autoritas, per-
Damnacc: orat S. Damaicenus Orat. 1. de Imaginibus. Diabolus adverſis
eos (Superiores inquam) armatur, majorique fertur inſania, quippè
S. Chrylo- cum ex eorum cæde, gregis quoque detrimenta ſequantur, ſcribit 8.

Komus, Joan. Chryſoſtomus hom. I. in ep. I. ad Timoth. Ex Prælato-
rum

Principes ſunt, ſi hi errant, hullucinantur; ſub.

—

mnn
nmm
.
tu,
Dhiels
Ellorin
funmn
n
Mrfer
N
Gnr

Deiaurl

Dommn
Unireri,

Me

ludun
le, 1.
Onniucn
Un ho⸗
hrrſ
0bſon.
tſoo De
tkentoni
iten
Nebro,
Odenehn
chnebvit

nlgen

Uffüm
mne
ſei⸗⸗
Cmnie
Gmi⸗
n ſed
Pentemn
Peth

MI,

—

DNN.

tch. 16.
poluſeln

,A inonpn
Auiaaptt r
menhrn
ciiores, Nid
nollocunmzi
nt. N hr!
Ditum, ſenti
t: Mö Al,
Drllonb
L nltunt i lli
lun oni
tmnef Nelet
us, Mdorn
bdit taes a
Nott Sir
Patres: M

Lonninstonnnin.

S, (Eim ,
Oumd ie
iip,n
8. imn .
peunt, ie⸗

,B in en/, 4
unnt, n,

loth. 4

W

CONGIO TERTIA. 272

rum ruina, & impia vita, etiam inferiores Patiuntur magnam mi-
norationem divinæ illuſtrationis, & gratik, docet Rogerius in Apo- Rogerius.
calypſ. Per Principes ſeducuntur & gentes, ſedudtis enim Magiſtra-
tibus, ubditi populi majorum exempio pereunt, S. Hieron. in c. 3. S. Hierom
Danielis. S&t quis de populo pereat, ſolus perit, aſt Principis error mus. ⸗
multos involvit, inquit S. Bernard. ep. 1I7. Regum lapfas Pœnd S. Bernar-
populorum, eorum errore periclitamur, vult S. Ambroſius. Ita ſunt nus.
juncta merita Rettorum & plebejorum, ut ſæpe ex culpa Paſtoris, de- Ambro.
terior fiat vita plebeiorum, concludit S. Gregorius lib. 25. Moral.

§. Grego-

cap. Iſ. Et iterum prima parte Paſtoral. cap. 2. Cum Paſtor per rius.

abrupta graditur, conſequens eft, ut ad præcipitium grex feratur.
Dei auxilio implorato audiamus Conceptus.

CONCEPTUS I.

Confirmatio.] Vix præfulſit primæva illa lux, Sol, inquam, & à Deo
ab omni obſcuritate, & tenebris purgatur, priusquam ad miniſterium
univerſi orbis deſtinetur. Et diviſit lucem a tenebris. Geneſ. I. Cur quæ-
ſo Majeſtas divina adlaborat, Solem omni ex parte clarum, per-
lucidum, ſplendentem, lucere, & irradiare, ac à tenebris ex aſſe pur-

are, ac mundare? utique Sol, qui erat futurus Princeps, ac caput

omnium Planetarum, ſymbolum eſt Regum, Principum, ac Superio-
rum hujus mundi, docente Chriſto Matth. 5. Vos eſtis lux mundi. Te-
nebræ ſymbolum ſunt vitiorum, ac peſſimorum morum, patet ex ver-
bis Joan. 3. Dilexerunt homines magis tenebras, quàm lucem. A tenebris
ergò Deus Solem, Regentem ac Ducem Planetarum, ſtatim ab initio
creationis purgavit, dans documentum: Reges ac Principes mundi,
ſint à tenebris vitiorum mundi, ac puri: ſicut enim Sole obſcurato, te-
nebroſo, etiam nigræ tenebroſæ ſunt reliquæ creaturæ, ſic obſcurato,
obtenebrato vitiis Principe, ſqualidi in vitiis erunt ſubjecti populi. Sic
concludit Philippus Abbas ep. 13. JSi Prælatus fumo turpitudinis denigreſcit, &
Populus conſequenter tenebreſcit.

CONCEPIUS II.
Virga Moyſis in terram projecta in ſerpentem degeneravit vene-
natiſſimum, ac voraciſſimum: Divwit ergò ad eum, quid eſt, quod tenes
in manu tua ? reſpondit virga, dixitque Dominus: projice eam in terram, pro-
jecit, & verſa eſt in colubrum, ita ut Jfugeret Moyſes. Exodi 4. Et iterum c. 7.
Cum dixerit vobis Pharao, oſtendite ſigna, dicæs ad Auron, tolle virgam tuam,
&& projice eam coram Pharaone, ac ventatur in colubrum. Cur virga non
in ſed extra manum Moyſis, in terram, inquam, abjecta, verſa eſt in ſer-
pentem, ac colubrum. Per virgam, Regem ac Principem intellige: in
Feſtivale. Mm virga

274 IN FESTO SS. APDOSTOLORUM PETRI EFr PAUUI,

virga namque potentia exprimitur, Iſa. cap. I10. Aur via furoris mei.
Per virgam Aſſur Sennacherib, Dux ac Princeps eſt intelligendus, com-
mentatur Trinus in Iſaiæ caput citatum: Jam ad intentum noſtrum:
Si virga, Princeps & Dux in terram abjectus jacet, totus terrenus, cu-
pidus, vitioſus eſt, ſerpens venenatus efficitur, ſubjectos populos in-
ficiens intoxicans, malis ſuis moribus interimens, & devorans. Eſt
hice Conceptus Oleaſtri in cap. 4. Exodi. Vrga in terram projecta in ſer-
pentem vertitur, ꝗuoniam Judex terrena ſapiens, omnia velut ſerpens de-

vorat. .
CONCEPTUS III.

Hugo Cardin. in cap. 5. Cantic. docet: Oræcis Rex Baſilæus dicitur

quaſi populi haſis, quia debet populum portare; Apoſtolos ſuperiores in no-

vo Teſtamento S. Paulus fundamentum, & baſim dicit fidelium : Sa-
perædificati japer fundamentum Apoſtolorum, ad Epheſ. cap. 2. Rex ertiam
arbori, ac ingenti ſtipiti comparatur, ut patet ex Prophetia Danielis
cap. 4. Arborem, quam vidiſti, ſublimen, tu cs Rex. Theodoretus in Pſal. 44.
Reges, Eccleſiæ facies, appellat: Quid his comparationibus indicare in-
tendunt? Explico mentem meam: facies index ſalutis eſt, ex facie
agnoſcitur, qualiter corporis humani, partes, & membra conſtituta ſint,
& valeant. Eſt facies pallida: infallibiliter infertur, quod malè va-
jeant membra; quam benè Theodorerus Reges, Superiores, facies ac
Vultus dicit alicujus provinciæ, ſi enim hi pallent, & tetro colore ſce-
lerum ſcatent, & ſubditi, qui ſunt partes, & membra provinciæ, cer-
tò certius malè valebunt, in anima, malè audient, ſcelerati, diſſoluti
erunt. Arbori proceræ Symboliſta inſeribit ſymbolum: Cominus omnia
frangit. Nempè ſi arbor alta cadat, & proſternatur, circa circum omnia
conéutit, confringit, ſuo caſu corruere facit; ſic ſi res habet cum Re-
ge ac Superiore, ſi hic cadit in nefanda vitia, in ſcelera execranda pro-
ſternitur, ſubditos ſuos, unà ſecum in vitia, ac ſcelera ſternit, ac con-
cutit. Baſis ac fundamentum ſi ruit, experimur totam fabricam ſuper-
poſitam ruere, infringi, concidere, devaſtari. Sic ſi Rex, Superior,
Præpoſitus ruit in abominanda crimina, ſubditus populus unà pariter
miſerè in eadem vitia ruit, ac labitur: devotio nulla huic eſt populo,
cur:? irreligioſus ac indevotus eſt Dominus. Plebs injuſtum turpeque
lucrum mox inſequitur, quam is, qui illum regit omnis juſtitiæ, ac
Xquitatis limites transgreditur, per fas & nefas lucrum temporale quærit;
in carnalitatis lutum communiter prolabuntur ſubditi, quando eorum baſis
in eandem ſpurcitiem immerſa vivit. In praxi videamus.
CONCEPTUS IV.
Jeremias cap. 5. deſcribit cauſam Jeroſolymæ, & tot mille inco-
larum, ubi ad unum omnes declinaverant à juſtitia, à veritate, ac pie-
tate:

—

te⸗/9

nl
Pirk
im,
Cnetun
Ne⸗
fitier
Piltu
Ins

(Ve⸗
(Drnun⸗
Ctic i
Dunckon
lcilme
loden c⸗
Lans erp
Pteli
eunt) e⸗
Farcke
t Ar
Clen wa
Umthn!

U
mn chin
Chun tn
Imrun, 4
De N
ler adn
nuohl
Ntott
uge:
Uuoſio
um,
a:
Une er⸗

lulnn

M,

—
in fuonn n
igendes, ege
ntutn nohnn
0S tertenl,
os popllo
X Gevorank
ran roſeknire
Velu ſeen!

Rer iſtes i
8 ſupeniotes
tct fdelun
cb. 2. Mu
Propheir Di

odotetvsinkl.

jombos indn
Aotis eſ, a
mbra conftin
Denoles, Ii
teno o

brn roine

, ſccleni,
um : Cmmu!
1, Ccncnumt
ſi tes uheten
celern eiclin
elera ſenb41

Ols t
Ulr huic eli⸗
nliun ,
otms iin
n lemponi⸗
und N:
.

& tot ne⸗
Veritate, 4

CONCIO TERTIA. 275

tate: Quærite Vias Jeruſalem, & aſpicite, & conſiderate, & quærite in pla-
teis ejus, an inveniatis virum facientem Judicium, & quærentem fidem. Iiaix
cap. I. conformiter loquitur. Facta eſt meretrix civitas fidelis blena Judicii,
Jaſtitia bhabitavit in ea, nunc autem hbomicidæ, argentum tuum verſum eſt in
coriam, vinum tuum miſtum eſt aqud. Quomodo ad unum omnes aded ab-

erraverunt, injuſti, ſcelerati facti ſunt; cauſalem allegat Iſaias citato ca-

pite: Principes kui infideles, ocii furum, omnes diligunt munera, ſequuntur re-
tributiones, pupillo non judicant, & cauſa viduæ non ingreditur ad eas. Ecce

injuſtitia Principum, ad injuſtitias traxit omnęs Jeroſolymæ cives ac ſub-

ditos.
CONCEPTUS V.
Cives Lyſtrenſes ſummo gaudio ſuſceperunt in urbem ſuam Paulum
& Barnabam; ita legitur Actorum cap. .44. Levaverunt vocem ſuam, L-
caonicè dicentes: Dii ſimiles facti hominibus deſcenderunt ad nos, & vocabant
Barnabam Jovem, Paulum verò Mercurium. Paucos poſt dies eos ejiciunt.

Lapidantesque Paulum traxerunt eum ex civitate, æſtimantes eum mortuum eſſe.

Eodem capite: non tantùm ex civitate, etiam ex omnibus finibus ejiciunt,
& eos expellunt: Hjecerunt de finibus ſuis. Quomodo plebs adeò rabida,
perverſa, ac crudelis effecta eſt in Apoſtolos, quos antea tali honore affe-
cerunt? cauſam adneétit ſacer textus: Concitaverunt, & Primos civitatis,
&& excitaverunt perſecutionem in Paulum & Barnabam. Primi, Principes, Præ-

ſides, & Superiores civitatis, perſecutores effecti ſunt Apoſtolorum, & ad

calcem malam viam ingreditur populus, plebs ad unum virum, Paulum, &

Barnabam perſequitur.
CONCEPTUS VI.

Ut Sampſfon captus in carcerem duceretur; ſubitò fama per to-
tam civitatem innotuit: Dalilam Sampſonem ligãſſe, ac in manus Prin-
cipum tradidiſſe: ut patet Jjudicum cap. 16. Dalila vinxit eum: Hinc
mirum, quod de populo Philiſtæo narrat ſacer textus citato libro, ac ca-
pite: Populus videns laudabat Deum ſuum, eademque dicebat, tradidit Deus
noſter adverſarium noſtrum in manus noſtras. Quomodo tam craſsè errat to-
tus populus? captivitatem Sampſonis, Idolo ſuo Dagon adſcribens, cum
in tota Civitate contraria fama innotuerit: nempè: Dalila vinxit eum.
Notate: Erraverunt, & hallucinati ſunt eorum Principes, ac Superiores:
Idolo ſuo Dagon victoriam adſcribentes: Principes Philiſtinorum convenerunt
in unum, ut immolarent hoſtias magniſicas Dagon Deo ſuo, & epularentur, di-
centes: Tradidit DEUS noſter inimicum noſtrum Sampſon in manus noſtras.
Hunc errorem immediatè ſequitur populus: age etiam populus vi-

dens, laudabat DEII M ſuum, eademque dicebat: Tradidit Deus noſter adverſa-

Mm 2 rium

276 IN FSTO SS. APOSTOL. PETRI rr PAULI, CONCIO TERTIA.

rium noſtrum in manus noſtras. Optimè Diogenes Laértius lib. 7. in vita Ze-
nonis: Qui regem erudit, eum, & ſubditos quoque inſtruere certum eſt, nam cu-
jusmodi fuerit Dux, tales & ſubditos ut plurimum fieri neceſſe eſt.
CONCEPTUS VII.
Herodis Subditi Chriſtum Salvatorem noſtrum eſſe oannem Baptiſtam
aſſerebant: quærit Chriſtus Matth. c. 16. Quem dicunt homines eſſe Filium bo-
minis? Reſpondent Apoſtoli: Alii Joannem Baptiſtam. Non dubito? quin
multi ex his, qui Chriſtum 'oannem Baptiſtam eſſe dixerunt, lineamenta &
viſonomiam S. Joannis in vivis noverint, faciem, corporis ſtaturam, colo-
rem &c. optimèê noverint, diſſimilis quoad faciem, quoad ſtaturam corpo-
ris, quoad loquelam, quoad colorem; Chriſtus eſt Joanni, non etiam du-
bito, quin multi ex Judæis, qui Chriſtum eſſe oannem affirmabant, præ-
ſentes fuerint, dum Joannes decollatus & occiſus fuit, caput in diſco, ca-
daver exanime fuper pavimentum ſanguinem madens, conſpexerint, lo-
eum, quo ſepultum fuit S. corpus, feiverint; mirum ergò, quòd nihilomi-
nus Joannem vivum credant, Chriſtum eſſe Toannem adſtruant? unde po-
pulo tantus error & hallueinatio? errat Plebs & populus, errante ſic Rege

Herode: Herodes Rex aſſerit: auditis operibus Chriſti, ipſum eſſe oꝛnnem

Baptiſtam, Matthi. 14. In illo tempore audivit Herodes Zetrarcha famam †ESll.

Gait pueris ſuis: Hic eſt Joannes Baptiſta, ipſe ſurrexit à mortuis, S& ideò virtu-

tes operantur in illo. Ita Conceptum concludit Origenes in Catena ad cap.
Matth. IS. Alü Joannem Baptiſtam: æſtimationem ſecuti Herodis.
Epilogus.] Precor ergò in Superioribus verificerur hortatio S. Pauli
1. ad Timoth. 4. Exemplum eſto fidelium in verbo & converſatione, in cha-
ritate, in caſtitate, ut profedttus tun manifeſtus ſit omnibus.
Amen.

1O TIN

d.7. in Wnl,
ftum eſt iuna
5

annem Dipihr
iines eſe kiinn,

Non Cobitore

vnt, Inenment
1is katorn,
adſtiturmon
Uni, non etun
Nafärmabent,
caput indlt
, COhlelein
2d, guddanit
ſtruant? uk
1, eltanteſe
Pum eſeee
Chaſanan
oſtiis G ilenn
es in Caent
ſoli,
eturhornto
mwerſrtone, i
ſtounle.

IN FESTO VISITATIONIS
B. V. MARI,
CONCIO PRIMA.
Exurgens Maria abiit cum feſtinatione Mon- Textus
tana. Luc. C. I.
Omnes viſitat, erga omnes benigna eſt Ma. Them=.

ria.

D Olem depinxit Academicus, ſuos radios un. Exordium.

dequaque pandentem, inſcriptione adjeétâ;
9 . Omnia viſitat, omnia fovet, omnils eſt Ppropi-
o tius: Sic B. V. Maria, Sol, inter Sanétos radiis
gratiarum omnem hominem viſitat, omnem fo- Patres.
vet, omni eſt clemens ac propitia: unde Chry. Chryſippus,
AAA ſippus Orat. de Laud. B. V. Mariam ſalutat:
Ave fons luet, omnem bominem illuminans; & Idiota in prologo iota.
de Maria Virgine: Longè poſitos illuminat Maria radiis miſericor-
diæ ſuæ; ſibi Fropinquos per ſpecialem devotionem, conſolationis ſaua-
vitate, præſentes ſibi in patria, excellentia gloriæ, G& ſio non eſt, qui ſe
abſcondat à calore eins. Peroptimè S. Bernardus Serm. ſig. ma. 3. Bernar-
gnum: Quemadmodum Sol ſuper honos 6& malos indifferenter oi- dus.
tur, Ec ipſa quoque B. V. omnibis ſe exorabilem, omnibis clementiſſi-
mam præbet, omnium deniq; neceſſitates umpliſſimo Juodam miſeretur
affettu. Et iterum Sermon. 2. de Afſumpt. Omnibus miſericordiæ
num aperit, plenitudinem ejus accipiant univerſi, captivus redemptio-

nem, æger curationem, triſtis conſolationem, peccator veniam, jiiſtus

gatiam. Et iterum Serm. z. de Feſto bentec. Ad Mariam,

licut ad medium, ficut ad arcam Dei, ſicut ad rerum cauſam, ſicut ad

negotium ſæculorum reihiciunt, & qui in cœlo babitant, & qui in infer-
20, & qui nos præceſſerunt, & qut ſequentur, & nati natorum, & qui
MWm 3 vaſcen-

2738 IN FESTO VISITATIONIS B. V. MARILE,

Richardus naſcentur ab illi. Unde B. V. Mariam Richardus à S. Laurentio
4 §. Laur, lib. 8. de laud. B. V. vocat centrum mundi: Maria eſt centrum
mundi, quia ex omni parte mundi omnes habent ad eam recurrere in
omnibus ſuis neceſſitatibus, Rcut omnes circumferentiæ recurrunt ad
centrum. Cauſalem præmittit citatus author lib. 4. de laud. B. V.
Cum enim Maria miſericordiam genuerit, quid aliud eſt uterus ejus,
quam ipſe miſericordiarum theſaurus, & ideò dicitur Mater miſericor-
diæ. Maria effetta eſt Dei Mater, Paradiſi ſcala, janua cCœli inter-
ventrix Mundi, demonum fuga, peccatorum ſpes, naufragantium por-
tus, maris ſtella, Confugium periclitantium, Jolamen laborantium, flu-
Ctuantium robur, Dei & hominum veriſſima mediatrix, ſcribit S. Lau-

8. Lauren- rentius Juſtinian. Serm. de Annunc. B. V. Beata virgo, ſcribit Ber-

tius Juſti- nardinus de Buſto in Mariali part. 9. Serm. 2. aſſimil. “4. Aimi-

Baiantd latur gallinæ propter magnam ſolicitudinem, quàm de nobis habet in
nus de Bu- Paſcendo, G& cuſtodiendo, nam dum eſet in præſenti vita, nos paſoebat

ſto. Ciyo doctrinæ gc. habet etiam ſolicitudinem in cuſtodiendo, quia ſub
aliis ſuis nos cuſtodit, & ab inſidiis diaboli nos protegit, ipſa enim et

ia mulier, cui datæ ſunt duæ alæ magnæ, Apoc. 12. UMna ala miſe-
ricordiæ, ſub qua peccatores fugiunt, ut Deo reconcilientur; alia ala
eſt gratig, ſub qua juſti conſiſtunt, ut in gratid conſerventur. Argu-
Gerſon, mentum proſequitur Gerion de Cantichordo Tom. 3. Quid con-
cedet beatifica in cœlis, quæ talia dabat in terris affidta? perdidit mi-

ſeriam, nunquam && miſericordiam, perdidit paſſionem, Jed nunquam

&& compaſſionem, Ber ha profettò compaſſionem affictivam, ſed reti⸗
net compaſſionem electivam & ſuccurſivam. Pergit in themate B. Pe-
petrus Da- trus Damianus Serm. I. de Nativ. B. V. Abſit ut ceſſet manus tua
mianus. (6 beata) cum occaſionem quæris ſalvandi miſeros, & miſericordiam
effundendi, neque enim tua gloria minuitur, ſeq augetur, cum pœni-
tentes ad veniam, juſtificati ad gloriam aſſumuntur. Concludo cum

§. German. S. Germano, Orat. de Zona B. V. Non eſt revera finis tux ma-

nitudinis, non eſt numerus tuorum beneficiorum, nullus non eſt, qui

Jalvus fiat, Sandtiſſima! niſi per te, nemo eſt, qui liberetur à ma-

lis, niſi per te, 6 Puriſſima! nemo eſt, cui donum concedatur, niſi
per te, ô Caſtiſima! Maria omnibus eſt amabilis, omnibus eſt affabi-

8. Bonaven- lis, omnibus delettabilis, ſcribit S. Bonaventura in ſtimulo amoris

tura. part. 3. cap. 19. Ipſa eſt cellaria totius Trinitatis, quæ de vino J.
Albertur Spiritis dat, G propinat, cui vult, & quantum vult, finit Albertus

Magnus. Magnus in Bibl. Marian. lib. Cantic. Implorat S. Spirits gra-
tiꝗ deſuper Conceptus dabo,

CON.

—

t: I9
Aitr Ke
Genkn
tono.
Mna es
Oni tet
bar ubt
Hummum,
166,Gi
pinunti
Kiceand
un fu ba
Mhos in
benignn,
e V. 5
uin ele,

M
Lurz ch.
ttulat Kee
Aenum,
n Muriam
oſe, El
luere ooner
liaeprick
Dyenlnnn
n n
kine 8
Ein eq⸗
Deenuchmr
Meni cone
b, a do
iunen, r
Ceechnis ,
ONRauN Re⸗
emmd
un, Ghirt

1

—
§. Lanenin
tin eſ antnn
unn feenteni
ie ferumnt4
delaud D.
1uan t
Miter tien
joumg ceiin
ftognmümge
orntin,
x, ſcrbitlr
Uignrlethtk
ml.A.
de nrli en
Uitn, torde
Olienc, ſll

int, en

1. Un dt

ilan: A
ſeruettn. N.

lon3. .
Ifüink ec
nen, Aner

füinn,

ttin Cemneh!
ut Aſt tutl
1, Gnigim

Auger,

„. Coeclu
entmi fünti
nlle
ti MMont
n naln,
onnubs 61
in ſimnſ/
55, Nt Eim

45 Hind,

CONCIO PRIMA. 279

CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Eccleſiaſticus B. V. Mariam de ſe teſtantem introdu-
cit: In ommi terra ſteti. cap. 24. Pſalmiſtica pariter aſſerente bPſal. 44.
Atitit Regina àa dextris tuis, in veſtitu deaurato circumdata varietate. Reginæ
gloriofidimæ Virgini Mariæ propter incomparabilem ſuam dignitatem,
in throno Majeſtatis ſuæ ſedere convenit, quid ergò cauſæ ſubeft, quêd
Maria Regina magnificentiſſima, in cœli gloria ſtet? & ſtet quoque in
omni terra? ſive terra illa ſit florida, & fructifera, ſive ſterilis, & ſpi-
nis ac tribulis horrida ? Non erravero per terram intelligendo genus
humanum, Scriptura me docente Genefſ. cap. 3. Memento homo, quia pul-
vis es, & in pulverem reverteris. Stare, inquit S. Auguſtinus in Pial. 109.

patrocinantis & adjuvantis eſt: Non ergo ſedet, ſed ſtat in terra Maria,

ad indicandum: quod omnium hominum, ſive juſtorum, ſeu peccato-
rum ſit Patrona, Adjutrix, & Advocata, omnes homines, & bonos, &
malos ſua gratia viſiat, neminem ſpernit, erga omnes pia, clemens,
benigna, ac miſericors eſt. Audiamus Patres: In omni terra ſteti, inquit
de B. V. S. Bernardus: quia inter peccatores, qui terra ſunt, ſeu terreni, non
jacet, neque ſedet, ſed erecta ſtat, ipjos ddjuvando, && protegendo.
CONCEPTIUS II.

Archangelus Gabriel annunciavit Divæ Virgini: Ave gratia plena.

Lucæ cap. I. & addit: Spiritus Sandtus ſuperveniet in te. S. Spiritum in-

titulat Eccleſia: Datorum munerum: ac gratiarum, ſi nunc juxta Angeli

aſſertum, Maria jam eſt gratia plena, cur Spiritus S. dator gratiarum,
in Mariam ſupervenit? An Virgo clementiſſima plenitudine propria,

pro ſe, & in ſe; non contenta, etiam gratiarum donis abundare, ſuper-
fluere concupivit? ſed ad quid abunder, ſuperfluet ? Explico me mo-
ralitate practica; abundat vas vino, vel ambroſia, tunc eo ipſo, quod
ſuperplenum ſit vas, guttatim liquor defluit, & ſiccam terram hume-
Sat, ac recreat: Exſuperat vas pretioſis fructibus, ac eſculentis; eo

ipſo hinc & inde decidunt fragmenta, quibus pauper homuncio, & ab-

jecta quæque animalia, reficiuntur, paſcuntur. Non ergò ſufficiebat,
pientifſimæ Virgini, in ſe, & pro ſe, gratiâ eſſe plenam, gratia jam
plenâ concupivit datorem gratiarum fuper ſe venire, ut, inquam, gra-
tiis, ac donis abundaret, & ſuperflueret, nos homines, terram ſiccam, &
inanem, profluis grat arum ſtillis, indefinenter humectare, recreare, ac
deciduis donorum fragmentis, nos pauperes homines, etiam abjectos
quosque peccatores, reficere, cum paſcere poſſet. Eſt hie Conceptus
S. Bernardi Serm. de Nat v. Non ſußhciebat Vugini propria plenitudo gratia-
rum, cupivit gratiarum plenitudine ſuperfuere in ſalutem cundtorum. Sic ſcri-
ptum

280 IN FESTO VISITATIONIS B. V. MARIXEÆ.

ptum eſt Eceleſ. 24. In me omnis ſpes vitæ, && virtutis, qui me invenerit, inve-
niet vitam, & hauriet ſalutem à Domino.
CONCEPTUS III.
Sponſus in Canticis ſtaturam Mariæ Virginis Palmæ aſſimilat: Statu-
ra tua ſicut Palma: Cantic. 7. Rectius altitudinem Mariæ viri comparas-
ſet, de vite enim experientia videmus, quo altior eſt baculus, cui innititur,
eò altior vitis excreſcit, baculus Mariæ, eſt Dei Filius: Innixa ſuper dilectum
Peum. Cantic. 8. Dei Filius baculus Matris Mariæ, eſt immenſus, ſic poſt
Dei Filium, in gloria, & honore ſummitatem attingit Maria, cur ergò non
vViti, ſed palmæ ſtatura Mariæ comparatur? Statura tua ſicut palmæ. De
Palma Petrus Maffeius refert, in Inſulis Maldivis adeò multiplicis eſſe unli-
tatis, ut incolæ, hominem quempiam frugi, ac induſtrium laudaturi, pal-
ma utiliorem dicant: nam palmæ exterius, operimentum, ſtuppam præ-

bet, texentis funibus aptiſſimam, fructuum cortex, in pocula figuratur,

ipfa verò pomi caro pinguedine quadam, & ſapore non ingrato, la-

teſcens, comedendi non per ſe tantuùm amoena, & ſalutaris eſt, ſed etiaam

exhauſto lacte, paulatim in oleum eliquatur, totus enim racemus, dum
ex eo tener adhuc emicat fructus, optimum deſtillat ſuccum, qui variè co-

Stus, in mel, ſaccharum, vinum convertitur; folia ſcribentibus pro papy-
ro ſunt, & tegularum loco domibus impoſita pluvias arcent, quinimo,

etiam in veſtium formam neéctuntur, denique, una eademque arbor, ad
rem nauticam omnia prorſus inſtrumenta, & materiam præbet. Unde

Areſius palmæ non abs re inſcribit: Omnibus ad omnia utilis eſt. Deinde

palma licet ſtatura procera ſit, non tantum ut aliæ arbores, ſuos ramos
ſurſum protendit, ſed deorſum, terram verſus extendit, & quaſi brachia
opem ferentia, inclinat, fructus ſuos cuivis offert, donat, & elargitur quàm

liberaliſſimè. Palmæ ergo aſſimilatur MARIA, omnibus ad omniautilis, ſua-

vis, ac dulcis. Maria licet in gloria ſit altiſſima, terram tamen, nos, in-
quam, homines, ramis gratiarum reſpicit, ad nos ſe inclinat, brachiis ex-
tentis fructus gratiarum nobis offert, & præſentat: Quaſi Palma exaltata
in Cades, quæ expanſis ramis in modum manus hominis, habet folia, ad defenden-
dum. Conceptum hunc concludit B. Albertus Magnus in Bibl. Marian.

lib. Eccleſ. num. 6.
CONCEPTUS IV.
Idem Sponſus, qui modo ſtaturam Sponſæ Mariæ aſſimilavit Palmæ,
dicit ubera ſimilia botris. Et ubera tua botris. Cantic. 7. Imo Cantic. 8.
ipſa ait: Ubera mea ſicut Turris. Cur ubera ſimilia botris, cur magna &
alta ut Turris? Quæro inprimis, ubera materna cujus rei ſunt ſymbolum?
utique benignitatis, ac benevolentiæ, ſic Dianam Epheſini pingebant mul-
timammiam, cauſam dicit Angelus Politianus: Qui cultores ejus rceptede⸗
. . tabant

iltat
lquots
Clines
Moolaun
Munſnt.
Amrs
rhic
mle,7
IncS
p
inen

V
Macharden
Muriun)
Memjert
ſinbtnefa
lecenotin
ng
r beclel
Olivam
Nlvuheri

(itatus G

Alunßfucn
Uelcte G
Mint,
Mnune. M
Undtct,
s tehen
Ma,
Auundo en
Vin Vugn
hn
lie
Mn

NIA,
—
indrttit,

Cltlat: e
vini conmn
us, cviihnlin
lirn ſlhnte
mmenlis,len
rcnezin
ſaut Mnt!
Muplies eler
Glnhudnn,

In, oſhene

pocoh fer
non ingenn
niselt,ltt
im ncemng,
um, Oi n
bentibuspton
ceat, Goint
Gdengbeate
hn Prchet !
1 une . N
bores, Mö
t, A i
t, Ceugluc
alonrunii-
im tamen Ni
int, tuti
u, Ni
vsin Mle

INe N
all ,
ſut hii⸗
niinem,

, g 4

4

CONCIO PRIMA. 281

tabant eam omnium viventium nutricem. Ubera ergo materna Virginis be-
nignitatem, & benevolentiam deſignant; botris aſſimilantur; propter
liquoris copioſi dulcedinem, Turri comparantur; propter benignitatis in
omnes & ſingulos abundantiam. Sic in perſona MaARIEÆ loquitur Am-
broſianus Antiſtes in Pſal. I18. Non parva ubera habeo, ſed ut Turris ubera
mea ſunt, in quibus eſt abundantia. Abundantia, inquam, materni favoris,
amoris & benignitatis, in omnes & cunctos. Conceptum hunc conclu-

dit Richardus à S. Laurentio lib. 5. de laud. B. V. Ubera Mariæ hotris aſſimi-

lantur, in quo mirabilis prærogativa merendi in Virgine. Optimè Hailgrinus
in cap. 8. Cantic. UWbera mea ſicut Turris: quaſi dicat: Miſericordia mea, & mea
pietas, quibus quaſi uberibus ſuffragiorum dulcedine lacto filios Eccleſiæ, ſunt Turtis,

munimentum ſcilicet, refugium, & ſecuritas peccatorum.

CONCEPIUS V.

Varüs elogiis & honorum titulis SS. Patres Mariam deprædicant;

Richardus à S. Laurentio lib. I. de laud. V. conformiter dictis Cantic. 4.

Mariam Virginem fontem hortorum, puteum aquarum viventium, ciſternam Beth-
lebem juxta portam vocat. Cauſam addit: Maria eſt fons, quantum ad commu-
nia heneficia, quæ exh'bet omnibus. Puteus, quantum ad profundas & ſpiritua-
les devotiones, quas ſuis ſpiritualibus ſubminiſtrat; hæc eſt ciſterna Bethlebem, 2. Re-
gum 23. Juxta portam, quia omnes vult, quantum in ſe eſt, ſatiare, unde excla-
mat Eccleſ. cap. 24. YTranßire ad me omnes. S. Antonius Mariam compellat
Olivam fructiferam in campis, convenientia verbis Eccleſ. cap. 24. Quaſi
oliva ſpecioſa in campis. Cur olivam, & cur rectè in campis? Reſpondet
citatus Sanctus part. 3. tit. 31. cap. 4. Oliva lignificat miſericordiam, quia
oleum fruttuz eſt linitivum, & dulce, cum olivam, quæ eſt in campis, omnes poſſunt

accedere, & accipere frudtum ejus, ſcut ad Mariam & Juſti, && Peccatores accedere

poſunt, ut indè miſericordiam accipiant Adam Abbas berſeniæ Serm. de

Annunc. Mariam Virgam intitulat: Virga de radice Jeſſe: Iſaiæ II. Cur Vir-

gam dicit, & non potius Cedrum altam, ac Cypreſſum? In Virga hoc utili-
tatis reperio: flectitur ad omnem partem, & ſemper flectitur; Virga er-
gd Maria, quia benigna flectitur, inclinatur ad nos, qualiter volumus,
quando cupimus, quoties imploramus. Ita ciratus Scriptor: a enim

in Pirga miſericordiæ corrigit devios, eſt in Virga filexibilis.

LEpilogus.] Finio cum S. Bonav. in ſpec. lect. 7. Sextum privilegium eſt
Mariæ, quod ipſa ſuper omnem creaturam apud Deum potentiſſima eſt; te ſolum
Maria pro S. Eccleſia ſollicitam præ omnibus Sandtis ſeimus, qui impetras
inducias transgreſoribus; Impetra quod rogamus, excuſa
quod timemns., Amen. .

Feſtivale. Nn IN

—
ſr) l

282 IN FESTO VISITATIONIS B. V. MARIE,
L
Muur.

IN FESTO VISITATIONIS
B. V. MARIkXAÄ4k.w h Gw—
CONCIO SsECUNDMA

rextus. Ahiit in Montana cum feſtinatione. Luc. C. I.

. . . . . . ⸗ ſ
rhema. Maria velociſſimè juvat, & ſuccurrit noſtris mi· un
ſeriis. llu,
Eordium. ?HRopheta Ezechiel ſcribit ſe vidiſſe Angelos Cheru- ne
E binos, undique oculatos; fimul pedibus ac mani- “
Qbus alatos. Et omne corpus eorum, && colla, G& manus, n ee
Ee pennæ, Scirculi pleni erant oculis, quatuor alæ uni, GS nunclin
S ſimilitudo manus hominis ſub alis egrum. Ezech. cap. 10. dgnr
Quid tot oculi, tot alæ in Cherubinis deſignabant? Utique vigi- urdi .“
lantiam, ac velocitatem ad Deo ſerviendum, ad homines juvan- autor
dos, protegendos. De B. V. Maria ſcribit S. Amadeus hom. 8. lau
de laud. B. V. Maria velocior eſt ad nos juvandos ipſis Cherubinis. Hinc nbe 1
S. Epiphanius Serm. de laud. V. Mariam vocat Multoculam. Quis (Pon

tot repletus eſt oculis, quum Mater luminum, quis pari cura, & ſolictu. rinäieng
dine, tam ſibi, &S aliis vigilavit, quàm Mater pietatis. Non ergò
ſimpliciter, ſed ſummâ curà, ſolicitudine, promptitudine, velo-

Fatres. eitate, juwat, ſuccurrit Maria: Audiamus Patres: Ruth imterpre- o
tatur videns, vel feſtinans, & ſignat B. Virginem, quaæ verè videns in con- fun, inm
templatione, & benè feſtinans fuit in attione, videns etiam eſt noſtram er Diu⸗
miſeriam, & feſtinans ad impendendam ſuam miſericordiam, ita ſcni- . (hen
S. Bonaven- bpit S. Bonaventura in Speculo B. V. lect. . Meritò ergo miſericor- gurenhn
. tura. qiq B. V. curſui binnulorum comparatur, per mundum currit, mundum NeCio duo
. irrigat, & infundit. Hinnulorum velocitati comparutur, quia velocis epe
occurrit ejus pietas, quàm invocetur, & cauſas miſerorum anticipat, Uitkiit
Richardus fſeribit Richardus à8. Victore cap. 23. in Cantica. Conſolatiſſime Kimnniin
4 5 Vié. ſeribit S. Germanus Patriarcha Orat. de ZLona B. V. Quis poſt tuum Cerbbino
8. Germa- filium ita generis humani curam gerit fcut tu, 6 Gandtiſſima? quis ita lonnd,
nus, nos defenait in noſtris affittionibus? quis tàm citò præveniens nos ab Mhennn
ixrruentibis liberat tentationibus, quis in upplicationibrs adeo puonat IrDene
pro peccatoribus, quis ea, que corrigi non poſſunt, adeò repugnando ex- aſſtn

cuſat? Inlline,

,

NS

e. luce
tnoſtun.

Algelot e
pecdidas en
Gale G
Guuttoratan
N. Elechch
n! Uighet
hohines on
hmndeus han
6 Cerltinst
torlin
hninn,
hititi. M
nngttucen
tes: Mhiin
Zlre tikrin
6 gimn
crllian,Nl
apni⸗
Cliit, e
Atur, nd
Heronun N

Conlcte

,etenin M
Nnbn Ar
B,
3

CONCIO SEGCUNDA 283

cuſat? Eleganter cecinit Baptiſta Mantuanus lib. I. Parthen. Baptiſta
Marianæ: . Mantuanus.
lLyſa eſt adverſis commune in rebus Aſylum,
Ante preces etiam nondum obſecrata; favorem
Donat; & in miſeros maternas explicat ulnas.

S. Spiritůs imploratâ gratiâ, deſuper Conceptus adferam.

CONCEPTUS I. .
Confymatio.] Spiritus S. B. V. Mariam columbam intitulat: Colum-
ba mea, formoſa mea: Cantic. 5. & c. 6. Una eſt oolumba mea: Cur non potius
Aquilam, quam Columbam nominat? Pierius lib. 22. afſerit; Columbam
charitatis eſſe ſymbolum: de Columba ſcribit S. Cyprianus lib. de unitate
Eccleſiæ: Hospitia humana diligit: Teſtatur etiam Pierius; quod columba
præ cuncétis aliis volucribus, in volatu ſuo rapidiſſimè feratur. Porta etiam
Icribit de occult. liter. not. lib. 2. cap. II. Aſerunt nonnulli, trans mare ad or-
tum columbas eſſe, per medios hoſtes interclusd vid nunciorum offcio fungentes, do-

minorum literas ſub aliis brevi tempore longiſſimè deportent. Maria ergò co-

lumba dicitur ob indicibilem, incomparabilem, erga homines affectum,
quia ad homines in neceſſitatibus adjuvandos, de cœlo in terram deſcendit

tantâ velocitate, acceleratione, & ſollicitudine, ut rapidiſſimè inſtar co-
lumbæ volare cenſeatur. Unde B. V. hodiè per montana peregrinantem

S. Thomas à Villan. Conc. de Viſitat. B. V. intitulat: Celerem columbam, per
cacumina montium, pervolantem.

CONCEPTUsS II.
Exodi 25. mandavit DEUS Moyſi, ut arcam Domini, ſeu propitiato-
rium, in medio duorum Cherubinorum, honorificè cuſtodiendam, collo-

caret. Duos quoque Cherubin aureos, G& productiles facies ex utrdque parte Ora-

culi. Cherub unla ſit in latere uno, &alter in altero, utrumque latus propitiatorii
tegant expandentes alas, & operientes oraculum. Cur DEUS Arcam voluit in
medio duorum Cherubinorum locatam? & quis per Arcam intelligendus
eſt? Reſpondet Ildephonſus Serm. I. de Aſſumpt. Profectò Arca Maria eſt,
quia hinc jam transportata eſt. Cherubini à Flavio Joſepho in lib. Antiquit.
Animalia velociſſima nominantur. Arcam Dei, Mariæ figuram, DEUS inter
Cherubinos locari voluit, per Arcam, Mariæ propitiationem, clementiam
deſignans, per Cherubinos verò, in propitiando, adjuvando, tuendo, &
patrocinando, Mariæ velocitatem indicans: Ita concludit Conceptum
hunc Benedictus fidelis: Nobis infinuatur B. Virginem tunc, quando pro feren-
do neceſſitatibus noſtris ſuhſidio ſeſe movet, tantâ cum velocitate, & acceleratione
am alare, ut veluti à Cherubinis ventorum inſtar, rapidiſſimè volantibus, portari
Videatur.

H Z Nn 2 CON-

284 IN FESTO VISI TATIONIS B. V. MARI.
CONCEPTUsS III.

S§. Joannes in mirabili ſua Apocalypſi, Auguſtiſſimam Angelorum
Reginam, Sole amiéctam, Lunamque pedibus prementem, conſpexit: Mu-
lier amicta Sole, & Luna ſub pedibus ejus, c. 12. Quid per hanc miram viſio-
nem, nobis intimatur? Explico me doctrina Anaximandri Philoſophi: de

quo Plutarchus de placit. Philoſoph. lib. 2. cap. 2. refert: Quod hic Philo.

ſophus docuerit, Solem ingentem ſphæram eſſe ad inſtar fornacis alicujus
igne plenæ: Ignis- autem charitatis, ac benignitatis eſt ſymbolum: Ma-
riam Virginem igne amoris, & benignitatis, amictam vidit annes, ad
indicandum: Non in una parte tantum, ſed toto corpore, à capite usque
ad pedes, charitate, amore, gratia, favore, ac benevolentiaà Mariam Vir-
ginem erga nos homines ardere, & flagrare, utique ut hunc ardentem
ſuum amorem, nobis miſeris, & indigis impertiri poſſet. Luna ſub pedi-
bus ejus. Super Lunam quaſi ſuper currum defertur; ſed cur ſuper Lunam?

cur non ſuper ſphæram Saturni, Jovis, Mercurit, aut Veneris, cur redte
ſuper Lunam? De Luna ſcribit Richardus’à S. Laurentio lib. 7. Luna citius,;

quàm alii Planetæ, perficit curſum ſuum. Super Lunam ergò, ut currum ex-
peditum, ac omnium velociſſimum defertur Maria, ad cognoſcendum;
quod noſtra clementiſſima Patrona nos cum omni poſſibili velocitate amo-
ris ſui, ac gratiarum donis, cumulare, ditare deſideret. Ejus pedibus ſuppo-
nebatur Luna tota, ut citiſſimè diſeurreret. Concludit Conceptum hunc Flo-

rus de orat. & prec.
CONCEPTUS IV.

Archangelus Gabriel divam Virginem ſalutans non compellat gratio-
ſo nomine Maria, ſed dulci hoc nomine omiſſo, ad Virginem inquit: Ae
gratiæ: Lucæ I. Non Mariamt vocat, ſed gratiam dicit: ad indicandum: Ma-
riam erga genus humanum, meram eſſe gratiam, homines foventem, ju-
vantem. Ita Richardus à S. Laurentio lib. de laud. B. V. Proprium nomen

ejus tacuit, & hoc quaſ pro nomine eſus proprio poſuit, ut gratia deinceps voca-.

retur. Conformiter S. Bonav. in Spec. Virg. cap. 13. Zanta gratiarum copia
in Maria abundavit, ut etiam ipſa glorioſa Virgo, Gratia quodammodo dici poſſit.
Ergo mera gratia erga nos homines eſt Maria omnimode favens, fovens,
patrocinans; ſed exinde quia gratia eſt, & quàm velociſſimè, citiſſimè,
feſtinanter juvat, & patrocinatur: teſte S. Ambroſio lib. 2. in Lucam: Ne
ſcit tarda molimina S. Spiritus gratid. .
CONCEPTUS V.

De Sponſa ſua, quæ eſt Virgo immaculata, inquit Spiritus S. Cantic.

cap. 7. Umbilicus tuus ſicut crater tornatilis. Cur quæſo umbilico, crateri

comparat, & cur hunc tornatilem dicit? Reſpondeo quæſtioni: Umbili-
cus, medium eſt in corpore, crater ambroſia plenus triſtem exhilarat;
Um-

—
bilcus N
eliricemn,
Ne Ltomnat
Cun Citilime
. Maiam V
Alun opport
un. Eſthie
ſelethentis: .
len, aunnui
libis nchi; n
Mcinfutuud
ſellar uly e
ends.

I fitikun
Fifanus lb., ge

U.inir a ints

gellsh lge
dusmrsd
neeg lost
anfemmmien
1e Criueng
uin in ſian
Chnime, veloc,
llnng: re⸗
ellmn nino

Utlimgert

debk ir

u, er ene ,
Irfm
uim, e
0s Mreſenti
lolit

laluite
Cn ce
udtkaggg
ſ hen den Nn
N De Un

KIA,

—

vumn Aagcon
Conlpert
ane Wirenfe.
i Dhloſogti
Qotieli⸗
r formncs d
Syndelume
Gicit umt
Ne, ACihik u

lentid Maimi.

Ut hunc mde
let. Lun
cur fopetbr
t Veneris, alt
10 lb.7. Lui
1gd, ut nn
20 Cognoſet
lbili reioetn:
u delluf

Conceghamian

non connelis
Vitginenminici⸗
:10 inciemdun!
Olnines Menid,
B. V. e
It grotin h
Tnti Dime
utmmhe,
nod fiels 1,
elociſimne, et.

lib ainlus

it iinn

ſ undiic ,
quaſfionl⸗ 4
1s tiſten 01

4
9

g

CONCIO SECUND A 2385

Umbilicus Virginis Crateri comparatur; nempe Virginem Mariam eſſe
mediatricem, confolatricem, adjutricem hominum opportuniſſimam;
hbinc & tornatilem eſſe adj'imgit, formæ inquam rotundæ natura ſua, per-
quam citiſſimè, velociffunè de loco ad locum motivæ z ſuaviter indican-
do: Mariam Virginem non tantum mediatricem, conſolatricem eſſe mor-
talium opportuniſſimam, ſed & velociſſimam, citiſſimam, expeditiſſi-
mam. Eit hic Conceptus Jacobi de Voragine in Mariali Serm. I7. litera C.
ſic ſcribentis: Dicitur Crater tornatilis, quia hahet motum facilem, & curſum
velocem, quamvis alii Cantti de facili moveantur ad noſtrum auxilium, ipſa tamen
omnibus santctis movetur facilius dad nos. Et iterum part. 2. Serm. 4: Prærog. I.
Res enim rotunda ad movendum eſt apta, && velov, Nic B. V. levi motu ad ſuccur-
rendum nobis ſe erigit. Hinc capio dictum Eccleſiaſtici c. 24. de B. Virgine

aſſerentis.
CONCEPTUS VI.

In fluttibus maris ambulavi. David Pialmo 18. ut vult Bartholomæus

Piſanus lib. I. de laud. & vita B. V. greſſus Mariæ giganteos nominat: Ex-

ultavit ut Gigaz ad currendam viam ſuam. Inveſtigemus myſierium, cur

greſſus B. V. greſſus Gigantis vocantur? & cur ſe ambulare aſſerit ſuper

fluctus maris? De Gigantum greſſibus inquit Hugo Cardinal. in I. ad Co-
rinth c. 9. Eos tam veloces, celeres, & feſtinantes eſſe, ut uno anhelitu
conficiant mille paſſus: Sic Gigas Hercules uno anbelitu currebat mille bas-
s. Curfſus erge B. V. Mariæ giganteus dicitur; Exultavit ut Cigas ad cur-
rendam viam ſuam. Ad indicandum: piiſſimam Dei Matrem mortalibus
celerrimè, velociſſimè, citiſſimè ſuccurrere, patrocinari. Subſcribit cita-
tus Piſanus: Poteſt Mariæ pietas intelligi, à ſummo enim cœlo per pietatem egres-
ſio ejus ad miniſtros ſublevandos. In fluctibus maris ambulare ſe Virgo ſa-
cratitlima aſſerit, cur in flactibus maris? experientia teſte pacato mari na-

vigando tantum iter confici uno die, quantum eurru, vel equo quin-

que diebus vix abſolvi poſſit; viſceroſisſima igitur Mater, & Patrona no-
ſtra, per mare ſe deambulare aſſerit, ad capiendum, quam ſollicita
fit ac feſtina ad nos juvandos, ut iter ſuum brevitate, qua fieri po-
teſt maxima, expediat, ut hac ratione quam eitisſimè nobis adeſſe, ſuâ
nos præſentia conſolari, ſuo valore protegere, fuisque gratiis nos ditare

poſſit.
CONCEPTUS VII.
Duo ubera tua, ſicut duo hinauli caprexæ gemelli, qui paſcuntur in
liliis. Cant. 4. de Virgine Maria inquit Sponſus Spiritus Sanctus. Cur
quæſo ubera virginea hinnuli capreæ comparat: Hailgrinus in cap. 8. Can-
tic. per ubera Mariæ, ejusdem clementiam, & maternum favorem intel-
ligit. De hinnulis capreis Naturaliſtæ docent, quod ſint acuriflimn

A

286 IN FESTO VISITATIONIS B. V. MARIE,

ſimul & velocisſimi curſus, ubera ergò Virginis, comparando hinnulis ca-
preis indicat Sponſus; Virginem Mariam erga nos mortales abundare ma-
ternâ pietate ac clementiâ, & hanc in omni afflictione ſe invocantibus fe-
ſtinanter & velociter impertiri. Concludit hunc Conceptum Richardus

à S. Laurentio de laud. B. V. lib. 1. Duo ubera B. V. Mariæ, de quibus velut
lux piæ ſubventionis dulcedo ſugitur, ſunt affectus pietatis, & miſericordiæ, qui velut

capreæ acuto lumine conſiderant, quis, 6& quant indigeat ope, & per talem conſide-
rationem occurrunt velociter ut binnuli, & propter varios ſubventionum modos per
hinnulos ſignantur, qui pulchra ſunt varietate diſtintti. Concordat & Richardus
de S. Victore cap. 23. in Cantic. Meritò miſericordia B. V. curſui hinnulorum
comparatur, per mundum currit, mundum irrigat, G infundit. Hinnulorum ve-
locitati comparatur, quia velocius occurrit ejus pietas quùm invocetur, & cauſas
miſerationum anticipat.
[Epilogus.] Hortor ergo cum Dionyſio Carthuſiano lib. 3, art. 21. de

laud. B. V. Ideo quicungue mœrore deprimeris, deſolatione affigeris, adverſitati-

bus prægravaris, hanc pitſimam prorſusque ſuaviſſimam accede, implora, contem-
plare Mariam, e& citò ſenties opem, perſevera invocare ejus miſericordiam, && cele-
riter experieris conſolationem. Amen.

TIN FESTO VISITATIONIS
B. V. MARIE,
CONCIO TERTIA.

Texu. Ut audita eſt vox ſalutationis tuæ in auribus
meis, exultavit infans in utero meo. Luc.

Thema. Ulbi Maria eſt, ibi omnis eſt felicitas.

Exardlum. W Xordium mei Thematis, orditur doctiſſimus Id ota
narne in prologo de contempl. B. V. Inventa Oigine Ma-
ria, invenitur omne bonum, ipſa namque diligit diligen-
B tes ſe, imò ſibi ſervientibus ſervit. Wa ſuperbened tlo
ͤ Filio ſuo irato potiſſimè reconciliat ſervos, amatores
ſuos. Tanta quoque eſt ejus benignitas, quod nulli formidandum eſt ad
tcuam accedere, tantaque miſericordia, quod ab ea nemo repellitur, imo
donis && charismatibus ædificat ſervos ſuos, ut ſuperhenedicti Filii ſui,
Spiritus oantti digna hant habitatio. Ma preces ſacrificia Rerwe

—
Miſni⸗
neu:
io. Aeit
ladeskel,
e ſnchſe⸗
nun, 4
R u
Miel Muiu
giur n Nez
tslne, &
Cenaello e
ACNin.
0tAlam Ahb
irvin gin
Lvemuner ann
Gnni eute,
Uabit 5, Greg
Unpnmugensl
Us Bomarennn
Lorisfonin
n efect; hi
ulus ir, ii
tlit, tmun
upronuont
lliſfitoe⸗
imeſecone⸗
Mienreeum,
Uent nnhie
EVhioenm
iihebmndiß,d
Elktontte nd

DllktetannCon

Wnßftnnt
ſchlpeioere
lMeh e

1.
gtetumn. D
lhauen, Kn

,1.

do hnnelte .

3 ADndne
inwocaniburt
Drum Nhrt
2, leliitun
Eortie gin
3Pertlenan
entionunnnlte
brat ANichut
Cufſti kinun
. Hlintllym
vocetu, Gu

no lib.),!
ffigert, Ahe
ge, inplnte
ſeriencin

I0N

A.

us n α

ero ll

citas
nt
vr Goclin
nunſle
t ,ai
liſrate,
1 nennd
mltenlili
Glmß

omzni creaturæ, genusgué

AM

CONCIO TERTIAAA. 28987

Juoram, & maxvimè quæ Rbi exhbibentur repræſentat in conſpeltu divinæ
Majeſtatis. Unde Eccleſ. cap. 24. ait de Maria Virgine Spiritus
Sanctus: Qui me invenerit, inveniet vitam, & bauriet ſalutem à Do-
mino. Adeit Virgo pientiffima in domo Zachariæ; Lucæ I. Et
tota ædes felicitatur. Eliſabeth repletur Spiritu Sancto, Joan-
nes ſanctificatur in utero, Zacharias prophetans, benedicit Do-
minum. Adeſt Maria ad nuptias in Cana Galileæ, Joan. cap. 2.
& ex aqua facto vino lætantur convivæ, felicitantur Sponſi.
Adeſt Maria in ſtabulo Bethlemitico, & felix ſtabulum, quod eri-
gitur in Regale Palatium. Adeſt Macia, & ſtat ſub cruce ad la-

tus Diſmæ, & in agone latro fummè felicitatur, dum cœli dono

ditatur, hodie mecum eris in Paradiſo. Matth. 27. Adeſt Maria in §8S. Patres,
coœnaculo S. Pentecoſtes die, & S. Spiritu repleti ſunt omnes
Act. cap. 12. Ubi ergo Maria, ibi eſt ſumma felicitas. (Wam be-
nè Adam Abbas l'erſeniæ, Serm. de part. B. V. in Mariali. Mariq Adam Ab-
eſt felix via, quam qui tenuerit non errabit, felix Maria, quam qui per- bas Perſe-
Jeveranter amaverit, non Peru. Per Mariam diſpenſatar gaudium nix.
umanum antiquam dignitatem recuperat,
ſcribit S. Gregorius Thaumat. Serm. 2. de Annunc. B. V. Re-8. Oreporins
dempturus genus humanum omne precium contulit Dens in Mariam, ſeri- Thaumat.
bit S. Bonaventura, Serm. de Nativ. B. V. Quanam voluptate, qui- S. Bonaven-
bus bonis non impletur, qui Matrem ſuam, ſandtiſmæ memoria prompiua- tura.
rium effecit; habet S. Joannes Damaſcenus Orat. de dormit. B. V. 8. Damaſces
Beatus vir, qui diligit nomen tuum Maria, gratia tua animam eius con- nus.
fortubit, tanquam aguarum fontibus irrigatum uberem in eo fruldtum
juſtitiæ propagabis. S. Bonav Pſal. I. Cui ſaltem ita conceſſum fuerit,
ſæpè dulci ſtudio cogitare de Virgine Maria, magnum promerendæ ſalutis
indicium eſſe conjeto, docet S. Anſelmus de Excell. Virg. cap. 4. S. Anſelmus
Mariæ præſentia, gratam Veris temperiem exhilebat, & quo favens ſe
verteret, Paradiſus erat, perorat divus Amadeus hom. . de laud. S. Ama-
B. V. Finio cum S. Bonav. Qui acquirit gratiam ejn, agnoſcetur à deus,
civibiz Paradiſi, E& qui habuerit chara terenm nominis eius, annotabitur

i1i lihro vitæ in Pſalt. B. V. Plalmo JI. Imploratà 8. Spiritus gratiâ

in materiam Conceptus audire placeat.
CONCEPTUS I..
(Confirmatio.] Dum Chriſtus Dominus ſatis efficacem orationem di.
ſcipulos edoceret, qua omnia impetrare poſſent, hanc formulam Ppræſcri-

pſit Matth. cap. 6. & ergò vos orabitis: Paper noſter, gJui & in &œlis, ſanttificetur

nomen tuum. Ut Deum, in hac prece Patrem nominemus; docuit, cur re-
e Patrem, & non potius Regem, vel Dominum, nominare Deum inſti.
tuit?

2388 IN FESTO VISITATIONIS B. V. MARIE,

tuit? cauſalem inſinuat Tertullianus lib. de Orat. cap. 2. Appellatio iſta, vl
pietatis, & poteſtatis eſt, item in Patre & Filius invocatur: Ego enim, inquit, G

Pater unum ſumus, nec Mater quidem præteritur, ſiquidem in Filio && Patre Mater

agnoſcitur de qua conſtat CS Patris, C Fili nomen. Deum, Partem nominan-
do, ſubobſcurè, & Matris Mariæ, fit mentio, docuit ergo Chriſtus, ut Deum,
non Regem, non Dominationem appellemus, ſed Patrem invocemus, ut
hoc nomine, & Matris Mariæ mentio, ac præſentia fieret, quà citius de-
pellatur calamitas, arrideat felicitas, nam ubi aliqualis Mariæ reſplendet
umbra, ſine calcari adventat cœlefſtis gratia, quia per Mariam, & gratia ho-
minibus eſt expromptior, & miſericordia impenſa celerior.
CONCEPTIUS II.
Ob Benjamitarum ingens crimen, timoratæ conſcientiæ Judeæi,
in nefarios hos peccatores armati egrediuntur, ſuper Dei offenſam,
commiſſam pœnam, & ultionem petituri, & licet optima fuerit inten-

tio, caſus tamen his Zelotis evenit infortunatiflimus, & exitialis: Et-

enim à Benjaminitis cæſi, ac fugati ſunt: Egreſſt filii Benjamin de Gabaa,
occiderunt de filiis Iſrazl 22. millia virorum. Judic. cap. 20. Hac clade per-
peſſa non dejiciunt animos, ſecundò Benjamitas aggrediuntur, ſed iterum
ruunt, ac ſuccumbunt: Tertiâ tandem vice in conflictu, non ſolum
Benjamitas vicerunt, ſed prorſus atterunt. Qua de cauſa, quod rectè
tertiâ vice, & non etiam primo, & ſecundo Conflictu, victores ac fe-
lices exſtiterunt? cauſam indicat ſacer textus: Eo tempore ibi erat Ar-
ca fœderis Domini. Judicum 20. S. Ambroſius Serm. 25. ſcribit: A-

cam quid niſi ſanctam Mariam dixerimus. Exinde diſcamus: Quaſi um-

bræ, præſentiæ Virginis tribuendum ſit beneficium; ubi ubi Mariæ

umbra exſiat, cedit calamitas, arridet omnis felicitas. Expertus eſt

David.
CONCEPTUS III. S

David à facie Abſolon rebellis fili fugere cogitur, comitantes viri
Rebant voce magna. 2. Regum cap. 15. Abulenſis quæſt. 28. inquit; hunc

fletum, & ſuſpiria populi, ad Deum fuiſſe ſupplices preces, ut ab im.

minenti periculo, pudore ac confuſione, Rex David eriperetur. Ver-
ba Abulenſis ſic ſonant: Lugebant, divinam implorantes propitiationen.
Aſt ad triſtem luéctam, & ſuùpplices preces multorum virorum, pericu-
lum omninò non ceſſat, non tollitur timor, & anxietas ; David,
triſtis ac lugens errat in ſolitudine, & eremo. Tandem placatus Do-

minus Deus, David in Regnum introducit, hoſtibus ſublatis, pace

quietâ donat: deſideratis ſcire quando? dicit Scriptura tempus: VYe-

nit Sadoc Sacerdos, & univerſi Levitæ cum eo, portantes Arcam foderis Dei.

Doctiſſi-

—
Dochhimus
Jin /unn
ſeDunid, ſo
ſontut ekket,
0n foret,
urktellils
Untn orobatu
Uileun uenu
aaent vien

cob ſ.
Cllitumns, gu
ſ1. Tenpoe
f0nn. AMd au
9r benedlatu:
Damimos dert,
lgit. Mrcke
nim
lit, & felicta
Uelſckionis inte

II Drmono

cun, ſalatis
omptuarium.

Lucs,
ilſlt, ugee
Uritet zgens,
g et. Ammm

olinmtuck,

m. Alls red
In induckos,
Corm 4).3.
erofnan Dre
Aos negube
Aüent ad ,
ſenen tenpl,
lerinpetrarit
un inltetem

:
Ui Ahnelen

KE,
—
4Peltnft
erin igi
lio Date
Dattemmnon
hritas uber
m inrocen
et, Cli gfut
8 Mare nihe
tiamn, Kgnnt
.

conlcienie
per Del A
Ptimn fni
, & eti

Benimmireld

0. Hie d
eiuntur,lt
ice W!
(t, A
Ka, Note
tenhoni li
emn. 1 i
ſcams: C
m; W !
licitas M

gitut, nt

Kt 28 indqD.

8 es, i

id eieen

unte Nie,
n tn,
Avieli )

mndem 5ul

bus ſtiis,
ptun⸗ ſ

CONCIO TERTIA. 289

Doéctiſſimus Sanctius ait: Quo majus illius fortunz præſidium accederet,
Arcam ſecum adduxére. Dum ergò Arca fœderis adveniſſet, optimè ſen-
ſit David, fortuna mortificata reviviſcit, negotium Davidis optimum
ſortitur effeétum. Arca fœderis eſt umbra Mariæ, hæc ubi adeſt, for-
tuna floret, felicitas vireſcit. Ubi accedit Matris reverentia, tempe-
ratur facilius Filii ira, nequit numen non gratificare ei, quem Matris
umbra probatur protegere: Audiamus Baſilium Seleuc. Cum multa no-
bis hona, quæ nullius oratio poſſet aſſequi, Deipuræ opera nobis coxtingunt, eam

benemerenti vicem rependimus.

CONCEPTUS IV.
Jacob ſimplex ad Dominum, in momento, & adhuc in illo loco
conſtitutus, quod petit, obtinuit: Et benedixit ei in eodem loco. Gene-
ſis 32. Tempus & horam adnectit ſacer textus: gJam enim aſcendit au-
roran. Ad auroram ingredientem, & præſentem, felicitatur jacob, lar-
gè benedicitur: eur rectè ingrediente, ac præſente aurora? Petrus
Damianus Serm. 41. de Aflumpt. B. V. per auroram B. Virginem intel-
ligit. Haæc eſt aurora, quam ſequitur, imo de qua naſcitur Sol Zeater ſolius
Solis claritati ſuccumbens. Aurora referens Mariam, benediétionem acce-
lerat, & felicitatem hominum præmaturat. Illa præſente copioſior be-
nedictionis infunditur gratia, Maria eſt Dei ad miſericordiam fomes,
dura Dæmonum pernicies, felix hominibus aſtrum, fortunatum auſpi-
cium, ſalutis myrothecium, calamitatis exilium, vitæque ditiſſimum
promptuarium. r
CONCEPTUS V.
S. Lucas cap. 10. narrat, cum viator in graſſatorum manus in-
cidiſſet, plagisque oppletus, ultimos ageret ſpiritus; Samaritanus il-
luc iter agens, miſericordià motus non ſine vini morſu vulnera medi-
catus eſt. Sdamaritanus iter faciens venit ſecus eum, & videns eum, miſeri-
cordia motus eſt, & appropians alligavit vulnera ejus, infundens oleum, && vi-
num. Salus reddita eſt ægro, non tamen ſtatim, ſed poſtquam in ſtabu-
lum introduétus, & ſalubribus vinculis illigatus eſt. Tranſi modo ad
Actorum cap. 3. Ubi cum claudus nativitate, & ex utero ſuæ matris,
eleemoſynam precaretur, à -S. Apoſtolis Petro & Joanne pedes accepit,

& quos necjuibar natura, greſſus reformavit miſericordia: Quidam vir,

„

ui erat claudus ex utero matris ſuæ, bajulabatur, quem ponebant quotidie
ad portam templi, quæ dicitur ſpecioſa. Ad portam ſpecioſam adeò cele-
Iiter impetravit beneficium, ut antequam cogitatione præſumeret, non
ſolum inſuetam viam menſus fuerit firmis greſſibus, ſed expeditus ſal-
tibus: Apprehbenſa manu ejus dextera, allevavit eum, & protinus conſolidatæ
Feſtivale. 0 Junt,

æ& in Catena, Chri-
3 Si Samnaritanus ille, ur placet Gdae e,. Cur ſalutem ſau-
ns offert eb t: ait enim: Samaritanus Cbri donavit? claudus ccen-
ſum daiett⸗ ſim rettituit „nec ſine vini auſteritate
cio non ſta

templi
. audum hunc ad portam
1 tum recitare, claudum templi, quæ di-
venit Aavertite ke 7 Quem ponebant quotidiè ordan er Per.
Bec n a Niharduc2 , rnNe meMeit :. ſv aene den belen
citur 4.. K RIAM inte . dicare
5 ſam, MA deb us ſedere » GS Mendi
tam templi ſpe 1a Actor. 3. ad quam debem UI Naza-
“ tur ſpecioſa, Actor.: dicens, ei: In nomine Jkoll Nax
templi, quæ dici di, quem ſanavit ibi Petrus dicens, ei: . & præſentia,
exemplo i ſius laudi, quem ſ⸗ ubi Virginis præceſſit imago, & p. is nulla
reni ſurge, W H „ & ſalus facilior rän⸗ eliang
milſericordia clau ſalus viatori aliquantulum tarqtor, ræſentiam noſtra
præceſſerat unhra, Ialns dia „ quàm cirò ad haine raentirn . Ubi
auſterior: ut h & absque doloris cenſu & ele.
calamitas heatir der Mimnie ibi miſericordia & profiſior, & ce
ræſens eſt ta S obis ha-
nor. W Studeamus ergò Mariam ine ſemper nodis a.
e l en gratioſiſſimam Matrem intimè colendo,
bere præ 12

. t citò re.
I, G omnia gravamina noſtra, au
. iam Matrem Jröll, om 2² UI. præ cundkis
vroee re e⸗ dorafen Peu, ben Hersnigan G7 . aa mortem,
veéaent, 7 trem ſp S it valas
eſtris in Ma hano Vocem audit valdè
arentibus, & amicis 7 ica frequenter, quia hanc 1
S1 lutate can Mradgene,ha va. rahi pro ſua clementia GJols
Uienter; Maria li diet, pro ſua reverentia.
uamlibenter audiet, P
Matrem ſi Amen,

HN

. 3 ibus noſtris 5 honor ac
icitabit, ſi à cordibus no is dis Fer.
. aria, nos felicitabit, 2 §⁶ à Kempis Ser.
rando: Præſens M unquam exultabit. Audiatur Anommas d ker uen,
eulius MAsrmas inios part. 3. Si conſolari in omni tri
0VIt „ . J.
mMon. 21. ad No

Mri

tugus: Cor
els ſobſeridt
alibes urte
iſede nhen
r olir tenl
aneyri⸗
lytnis gene⸗
Nuen Commn
Leclel ,.
lennonmn ek,
Dn.2 kubet:
ſonite hu
overpionun
Ulleris, nur
eut: NoNiſir
Eli glncu ti
Mlnezu der⸗
ollet .
ulmn ſmn
eminnl ein

) Cnimart

n —eeee. (H): 2 *t 291
en e ahe k F Be E S 5 . 8e 8 F. B 8 1, Be Ee E B E Ve S

rtlnne IN FEFESTO S. MARI

daodle
Portan e
nen CONCIO PRIMA.
Hlalier in Civitate peccatrix. Lucæ cap. 7. Terta
e, Gum Mulier laſciva, maximum eſt Orbis, ac Urbis Theme.
nine Tdl Ium
0; & alen malaum.
Ubi NVignan A

9 Abuloſa antiquitas tradit ipſum fortiſſimum Exordium.

milt Iy Martem, Veneris amplexus, reti & quidem
Drrſenim ferreo à Vulcano fabricatum, duxiſſe. En,
8 repareim & Mavors in Veneris domo invenit, quibus
Noflſot caperetur, ferreos laqueos, nodoſa retia,
V Aen difficillima vincula: unde laſcivæ fœminæ
ſemper NS ☛ Aà cor, reti comparat S. Gregorius Thavma-
olendo, d turgus: Cor ipſius quaſi ſagena prætereuntes concludit. Academi-
oNrs, n cus ſubſcribit Lemma: Prædantur errantes. Ut auceps rudibus
nas à Nemni avibus juxæta ſata, aut fuvios obtendit retia, illæque brevi volupta-
tpbultone i te illedte ingemunt inextricabilibus vinculis irretitæ, ſi captioſas rivalis,
nIon, A aut hoſtis tendiculas patitur, qui meretricis domum ingreditur, ſæpè
n Tol en ipſa aduerſariorum cauſam agit, inſidias ſæpè disponit, G& mortem vo-
Vocttin antn luptatis mercedem infert. Sic eleganter perorat doctiſſimus
e Vocen lt Naxera Comment. in Judices cap. 16. §. 38. Huc faciunt ver-
entu, G X ba Eccleſ. cap. 7. Inveni amariorem morte mulierem, quæ laqueus Texaue
Altu. venatorum eſt, & ſagena cor ejus, vincula ſunt manus illius. Et Sacræ

Prov. 2. habet: Inclinata eſt enim ad mortem domus ejus, & ad infe- Scripturx.
ros ſemitæ ipſius, qui ingrediuntur ad eas, non revertentur. Unde
Proverbiorum 22. hortatur Salomon: Ne intenderis fallaciæ
mulieris, favus enim diſtillans labia meretricis, &o& nitidius oleo guttur
cljus: noviſſima autem illius amara ut abſinthium, & lingua ejus acuta,
quaſi gladius biceps, pedes ejus deſcendunt in mortem, & ad inferos
Zreſſus ejus penetrant. Audiamus S. Chryſoſtomum Sermon. de Patres.
decollat. S. Joannis, malitiam laſcivæ fœminæ deſcribentem: S. Chryſo-
O malum ſummum, & acutiſſimum Diaboli telum mulier, ò malum 0
omni malo pejus mulier, hbæc eſt naufragium ſuper terram, fons ne-
quitie, animarum ewitium, ſceptrum neſcu juvenum perditio, Ra
0 2 0

292 IN FESTO S. MARIE. MAGDALENE,

boli conſolatio, caminus ſuccenſus, veſtita vipera, exornata mors, of-

ſicina Dæmonum, immunis belua, quotidiana calamitas, dolor inſatia-
bilis, triumphus tenebrarum. Diétum eſt Simonidis Philoſophi:
Haæc eſt inconſtantiæ theatrum, fragilitatis ſpeculum, vanitatis ſmbo-
lum, mater aſtutiæ, magiſtra malitiæ, miniſtra fraudum, inventrix de-

ceptionum, amica ſimulationum, flumen, in quo mordens aſpis nidula-

tur, cinis, in quo ignis celatur, herba, ſul- qua ſerpens occultatur. Do-
Petrus Da- loſas Sirenes laſcivas fœminas Petrus Damianus vocat: quippé quæ
mianus. generoſam mentem, capto virtutum tramite, avertunt, & impro-
vidam in perennis exitii Chargbdim præcipitant. Opuſc. 18. difc. I.
cap. 7. Verba Damiani ſic ſonant: Vos Sirenæ, atque Chargbdes,

quæ dum ſuavem deceptionis editis cantum, inevitabile ſtruitis, ſalo
vorantenaufragiuim. Phanteras dixeris laſcivum mulierum genus:

Joannes Sa- docet TOannes Saresburienſis lib. curial. Nug. Propinant dulcia,
resburienſis. &&; lethale virus admiſcent; Academicus ſubſcribit Symbolum:
Alliciunt, ut opprimant. Experto crede, coram DEO non mentior, ce-
dros Libani, Duces gregum, ſub hac peſte concidiſſe reperi, ſcribit
5. Augu- S. Auguſtinus apud Lohnerum in Bibl. Verbo Mulier. Poſ con-
ſtinus. feſſionem, victoriarumque calcata certamina, poſt magnalia, && ſiona
mirabilia, noſeuntur in his omnibus naufragdſſe, cum volunt in navi
fragili navigare. Aantos leones domuit una infirmitas delicata.

Decurbonibus ſeintillæ diſſiliunt, de ferro rubigo nutritur, de veſtimen-

tis tinea, de muliere peccati aculeus, ſibilus Conſcientiæ, fomes peſti-

§. Cypria- lentiæ; docet S. Cyprianus de ſignis Cleric. Aute ignem coni-

nus. ſtens, etſi ferreus ſis, aliquando diſſolveris, proximus periculo diu tu-
S. Indorus. tus non erit, inquit S. Hidorus lib. 2 ſolit. Scvit ut ignis, rapit
ut Leo, tumet ut coluber, inſidiatur ut latro, &no volutatur ut aper,

8. Lauren- Jalt nunquam dicit ut infernu, de fœmina laſciva aſſerit S. Lauren-

tius Juſti- .2
mianus. gratid deſuper Conceptus dabo.

CONCEPTIUS I.

Apologus eſt Diabolum ſeptem procredſſe filias: nempè ſuperbi-

am, uſuram, hypocriſin, ſimoniam, rapinam, gulam, luxuriam; his
filiabus ſingulis, ſingulos dedit ſponſos: genuit Diabolus ſuperbiam,
& dedit eam Mulieribus, genuit uſuram, & dedit illam Mercatori-

bus, genuit hypocriſin, & dedit illam Religioſis, genuit ſimoniam, &

dedit illam Sacerdotibus, genuit rapinam, & dedit eam Mihitibus, ge-
nuit gulam, & dedit eam Divitibus: genuit luxuriam, & hanc nulli
determinaté, & in ſpecie elocavit, ſed conſtituit meretricem, omni
ſtatui communem. Vult ingenioſus Apologus inſinuare: Diabolum

tius Juſtinianus de intern. conflictu c. 3. Invocatàâ S. Spiritůs

—
Per Aeld
am mulien
wleremn pe
Homgenm in
Ur hunc Ap.
iod nium
laiftar irſen
tet loquntur
lunmun gen,
Ullmneni
Cnr, uirrn
OTNR,
An, mlludht,
lun Gnte
nhtu ehin
lin eo devoti
Augnitinas:
e nnidſe.
Tlerur nuler.

Num .
ſbtlle c gun
un b,
igt ervd tun
E aa tontem,
nlt. Ori,
ni ir utan⸗
kiun ſum mn
e bomen,
tuns 0Mllens:
e rumninetur
Iho, Amer
Ein tmnehahi
Kinrontigent
temn: it
Cnitetur, ſe
ltn Ackatu
E leeche
de horemn
unn ſhnn

ornntunn per cætera vitia tantum unum genus hominum decipere; per ſuper-
delinni biam mulieres, per ufuram mercatores &c. per fœminam laſcivam, per
idis Dhlolg⸗
1 lN

mulierem peccatricem verò, decipit Diabolus omnem ſtatum, omnem
hominem in peccata, & ſcelera ducit, & pertrahit: fubfſcribere vide-
tur hunc Apologum S. Bernardinus tom. 4. ſerm. 2t. de luxur. Non éſt
aliquod vitium, per quod mundis tantum ſubjiciatur Diabolo: bog becoqatum
lætificat infernum, && quaſi totum mundum irabhit ad JNuphliciun. Conformi-

Dnitetöre
lunn irnen
rdens apienl
1s Celtlatr

VOen ter loquitur S. Iſidorus lib. 2. ſentent. cap. 3 9. Magis per luxuriam
ertunt, Gn humanum genus ſubditur Diabolo, quum per cæiera vitia, cum enim ille variis
Opolc 1 delettamentis conetur homines pervertere, magis tamen mœchandi deſiderinni fug-
e, te Cne Lgerit, guia utrumgue ſexum in hoc vitio amplunts Agrotare intendit. Veriflime
itable ſhuts S. Lhomnas à Villan. Conc. 2. de S. Ildephonfo. Avaros, Iſuperbos, ini-
0 mnuleung Adas, iracundos, plures devotos invenies, & licet Peceatores, tamen pii, & qui in
„ Dim Deum G Sandtos ejus, piam G devotam babeant affettionem, libidinoſaz tique
lerbit Fobe abſorptus eſt in lihidinenz, neque Deum, neque Sandkos reveretur, & diligit, nul-
0EO r et, la in eo devotionis ſcintilla, nullum ſpiritualis amoris veſtigium. Optimè §S.
rikiſe ti Auguſtinus: Experto crede, coram Deo non mentior: Cedros Libani ſub häc
oMrIe. A Peſte concidiſſe. Mulier laſciva compendium eſt omnis malitiæ: ultro hoc
mugti,h fatetur mulier Samaritana.
Cln NOhi CONCEPTUS II.
ni ifmiul Narrat Joannes cap. 4. Salvatorem noſtrum feſſum & languidum,
Ouuffin, H ſeqdifie ac quieviſſe ad quendam fortem penes Urbem Samariæ: Erat ibi

llirte, i

fons Jacoh, JüöslIS& autem fatigatus ex itinere, ſedebut ſic ſuper fontem; con-

ic. Me go⸗ tigit ergo tunc mulierem quandam pro haurienda aqua ex urbe advenis-
Orint iil ſe ad fontem, cum hic Chriſtus ſpiritualem diſcurſum in longum pro-
Nnt traxit: Omais, qui biberit ex aqua, quam ego dabo ei, feet in eo fons daquæ ſa-
EEO Olt1 lientis in vitam æ«ternam, Gc. Ad hunc & plures diſcurſus: Reliquit hy-
ia Mrtdlr driam ſuam mulier, & abiit in civitatem, & dixit illis hominibas venite && vi-
lawocni dete hominem, qui dixit mihi omnias Juæcungue feci. Notare libeat verba

hüjus mulieris: Qui dixit mibi omnia, duæcunqué feci: Si citatum caput
benè ruminetur, Chriſtus hanc mulierem ſolum de incontinentia, de
9. getlth laſcivo, & meretricario opere arguit: Benè dixiſti non habeo virum, quinque
487 ie⸗ 1 enim viros habuiſti, & nunc quem habes, non eſt tun vir. Si (olum de laſcivia,
mmylu & incontinentia mulierem arguit, quomodo omnium ſcelerum ſe ream
Dabolc fatetur: dixit mihi omnia, quæcunque feci. Non mentitur ſœmina „verè
it lun confitetur, ſe omnis mali ream, quia meretrix erat, laſeiva & proſti-
enunt “ tuta. Aucdiatur S. Laurentius Juſtinianus de inter. conflicta c. 3. Carna-
cam nic, lis illecebra propagatur in carne, coaleſcit in tembore, enutritur in vitiis, ne-
n, gleda roboratur, & dum dominatur, interimit, unquam rationis legibas cedit,
merench, nmunquam ſuperata quieſcit, ſemper foret, ſemper viget, ſerpit continuò ut cancer,
ſnuate “ 00°2 Nævit

—

294 IN FESTO S. MARIE MAGDALENNE,

ſaævit ut ignis, rapit ut leo, tumet ut coluber, inſidiatur ut latro, Cœno volutatm
ut aper, ſat nunquam dicit ut infernus. S. Apoiſtolus ad Galatas cap. 5. con-

cludit: Manifeſta ſunt autem opera carnis, quæ ſunt fornicatio, immunditia,

impudicitia, luxuria, idolorum ſervitus, veneficia, inimicitiæ, contentiones, zmu-
lationes, iræ, rixæ, diſſenſiones, ſectæ, invidiæ, homicidia, ebrietates, comeſſatio-
nes, & his ſimilia. Laſciva ergo mulier eſt omnium ſcelerum rea, Dæmonis

vicaria.
CONCEPTUS III.

Recens quidam Author narrat ex hiſtoria novarum Indiarum habe-

ri, quoddam eſſe Regnum in Armenia, in quo Regno laſciva mulier,

& Diabolus uno eodemque verbo ſignificantur: Mulier ſignificat: Ita:

& diabolus etiam Ita vocatur, quæ cauſa eſt, quèd mulierem laſcivam,

& diabolum, eadem nomenclatura ſignificent An fors laſcivit, ac pro-
ſtitutis fœminis, non ſimplicem, ſed diabolicam ineſſe nequitiam, &

dæmoniacis fraudibus, dolis, deceptionibus abundare judicarunt? un-

dè fœminam laſcivam eodem, quo Dæmonem ipſum, verbo notarunt?
ſic judicant omninò hi, Americi populi, in fide vera eo magis deſuper
confirmandi, cum Eccleſ. dicat cap. 25. Commorari leoni, & Draconi
placebit, quàm bhabitare cum muliere nequam. Deſuper Auctor imperfecti
operis: Ne putes in Ironia hoc eum dixiſſe, ex ipſis verbis diſce manifeſtims.
Audiatur S. Chryſoſtomus hom. 15. in Matthæum: Ego exiſtimo nullan
eſe in hoc mundo beſtiam comparabilem mulieri malæ, mulier enim impudens
nemini parcit, non Levitam honorat, non Sacerdotem reveretur, ſed omnibus in-
ſidiatrix fatta, omnes pariter crudeliter occidit. Pariformiter S. Ephrem.
cap. I. de mala muliere: Nibil Leone terribilias, aut inter reptilia Dracone
crudelius viſum, ſed nihil tamen ad malam mulierem. Mulierem, inquam,
impudicam, laſcivam, ac proſtitutam. Proverb. cap. 7. Sapientiſſimus ſignan-
ter exprimit.

CONCEPPTUS IV.

Mulier in ornatu meretricio præparata ad decipiendum animaz, garrula
& vaga, quietis impatiens, nec valens in domo conſiſtere pedibus ſuis, nunc fo-
ris, nunc in plateis: nunc juxta angulos nen; .: multos enim vulneratos de-
fecit, & fortiſimi quoque interfetti ſunt ab ed, viæ inferi, domus ejz penetran-

tes in interiora mortis. Et iterum cap. 22. inquit Salomon: Fovea pro-

funda meretrix, & puteus profundus aliena. Duo hic conſideranda veniunt,
primo laſcivam fœminam Salomon dicit viam ad inferos: ſecundò, in-
ferno comparat foveam profandam nominando: cur rectè laſcivam fœ-
minam viam dicit? & non potius iter? ſecundò, cur inferno ipſo com
parat? Paulus Juriſta, apud Ambroſium Calep. verbo Via: inter Audh
. Iter,

Lien har

nbus the
inon pele
Pnon fenn
clum: g
Cieta lalut
le atens i
in, dlui tn
(unt) erft
ſu, inenia,
Iun gubm
o, ex hi ce
o & Kor⸗
mnetir, cut
Kerolt Lenme
epredletor nun
nntn. die
Citur 5 4ug
trerridt,, uin
ſni kahet donn
. 2. Icht

unnr, gni eg
Uutcogttnion

n untdlo e⸗

Aucre 1

uhe Kllun

ntn Gde,

eulg enheri

Uune Dcun
len, nenh
leie ſeminn;
Ulnte, UInm du
glten, in
AMoleptatse

nen: Tig
onntn,

tet

,
—
to, CEtotolte
latis n
Ctio, inml
Coyttenfola, ir
ietate, anie
tumn Nen Der

Imn Indiarunt
gno hicinn
ler ſignihen,
molieremn n
0Is lciyt,4
eſſe nenuitn,
te jodicanm
n, verbo mr
i oni, 90
t Auckor in⸗
erbis Nlenm
erſimn
mnller eumn n
Uejettp,ſlonn
titormiet 9l
t ittn titiu
Moliegen
Srpientlinn,

Aun nmng/f
elku lin
ts etin uiti
i, lon hle
alomon: M
hmiten
F: ſeeunt
ſi, Min

ur inkenno h

ia: lud
0 4

CoNEIO EKINASz-. 295

&& iter, hanc facit diſtinétionem; Via eſt lata platea, etiam pro cur-
ribus & rhedis patula; Iter econtra, eſt via valdè ftricta & anguſta,
viatori pedeſtri ſolum commoda: Ex hac doctrina patet nunc, cur Sa-
lomon fœminam laſcivam, non iter, ſed viam inferni dicat, ad indi-
candum: quod mulier laſciva, Venus proſtituta, ut S. Bonaventura
in diæta ſalutis loquitur: latiſſima ſit platea, ſpacioſiſſima, longè latè-
que patens via ad interitum „ & ruinam corporis & animæ; per alia vi-
tia, quafi tardè, pedetentim, & in paucitate ad infernum homines va-
dunt; per fœminas laſcivas autem, fragilis mortalis, feſtinanter, in po-
ſta, in copia, curribus & rhedis ad damnationem currit, & properat.
Ita ut quidam Theologus audeat dicere: ſi centum adjudicentur infer-
no, ex his centum, 99. propter laſcivas mulieres ad inferos deſcendere.
Ideò & Salomon laſcivam Venerem inferno comparat, fovea profunda
meretrix, cur inferno? Cauſam indicat Academicus, qui inferno ad-
ſeripſit Lemma: Ingreſſis, non egreſis. Qui infernum ſemel ingreditur,
egredietur nunquam, redux veniſſe non legitur; Ex inferno nulla eſt re-

demptio. Sic ad inextricabilem animæ ruinam inducit meretrix. Au-

diatur S. Auguſtinus Serm. 107. de tempore: Pro inferis ponitur domus
meretricis, quia neminem repellit, omnes intrantes ad ſe trahit, quia ignem in-
ferni habet Sinns meretricis. Concludit eonceptum hunc Salomon Prov.
cap. 2. Inclinata eſt enim ad mortem domus ejus, & ad inferos ſemitæ ipfins,
omnes, qui egrediuntur ad eam, non revertentur. Et Oſeas cap. 5. Won da-
bunt cogitationes ſuazs, ut revertantur ad Deum ſuum, quia Spiritus fornicatio-

num in medio eorum.
CONCEPTUS V.

Audire libeat laſcivam foœminam loquentem Prov. c. 7. Intexui
Junibus lettulum meum, ſtravi tapetibus pictis ex Bhto, Mers cubile meum
myrrha G& aloë, & cinnamomo, veni, inebriemur uberibus, & fruamur
eupidis amplexibus, donec illuceſcat diez. Doctiſſimus Cardin. Hugo in
hune locum advertit in textu citato, unam ſolum ſpeciem aromaticam
dulcem, nempè cinnamomum, duas verò amaras, myrrham & aloé, à
laſcivi fœmina apponi; ad indicandum: ſi mulier laſciva carnis volu-
ptate, unam dulcedinem apponit, continuò & duas amaritudines adfert,
duplicem, inquam, amaritudinem, immenſarum ærumnarum, quæ hu-
jus voluptatis ergèò, in hic vità tolerantur, & amaritudinem pœnam,
quæ à divina Julkitia illi in inferno reſervantur. Audite loquentem Hu-
gonem: Tres ſpecies aromaticas nominat, duas amoras, & unam dulcem, in
quo notatur, quòd in carnali opere plus eſt amaritudinis, quàm delettationis, una
amaritudo pertinet ad præſens ſæculum, alia ad futurum, .

CON-

296 IN FESTO S. MARIE MAGDALEN:
CONCEPTUS VI.

De muliere laſciva inquit Iſaias cap. 1.4. In occurſum adventus tui ſuſci-

tabo tibi gigantes. Qui ſunt illi gigantes? Reſpondet Naxera Comment. in
Judices cap. 16. S. 28. Hi gigantes ſunt maxima corporis & animæ peri-
cula, ſunt fortiſſima, juſtitiæ, æquitatis que colore minantia vincula gi⸗
gantes hi ſunt calidiſſimi auri tui, pecuniæ, & ſubſtantiæ tuæ prædones.
Teſtem allego filium prodigum, quantos, non prædones & fures expertus
eſt? divitem ſubſtantiam omnem perdidit, ad incitas redactus ſubulcum
egit, & cum porcis furfures comedit: Et poſtquam omnia conſumaſſet, facta
t fames valida in regione illa, & ipſe œpit egere, & abüt, & adbeæſit uni civium
regionis ilius, nmiſit illum in villam ſuam, ut paſceret porcos; 09 Cctiehet imple-
re ventrem ſuum deſiliquis, quas porci manducabant, & nemo illi dabat. Lucæ
cap. Iö. Quis gigas fortis hunc divitem, robuſium, adeò deſpoliavit? ad
incitas redegit? fama, forma, valetudine privavit? ſuſcitavit hec, & plu-
ra alia, laſciva mulier: Devoravit ſubſtantiam ſuam cum meretricibus. Cum
his Sirenibus ludere, illudi eſft. ⸗
CONCEPTUS VII.
De Filiis Iſraël narrat liber Exodus cap. 32. Poſtquam miraculosè
traducti ſunt per undas rubri maris, in deſerto Arabiæ ſuavi mannâ re-
creantur: Sedit populus manducare && bihere, & ſurrexerunt ludere. Sunt, qui
aſſerunt, hunc luſum obſcœnum fuiſſe cum proſtitutis fœminis ut ver-
bum ludere idem ſonet, quòd meretricari. Nicolaus de Lyra textum ci⸗
tatum ex Græco, loco ludere, legit illudere: Surrexerimt illudere. Diſcamus
exhinc: luſum cum laſcivo ſexu, cum ſœminis proſtitutis, illuſionem, in-
famiam, pudorem, dolum, ac decepticnem, ad unguem ſequi: teſtis eſt
fortiſſimus Sampſon: Dalila, laſciva fœmina, ah quam nequiter ſæpius
amatori ſuo Sampſoni illuſit! Illuſit problema Philiſteis indicans Judi-
cum 14. Illuſit, Sampſoni 7. crines, in quibus ejus fortitudo latebat, ab-
ſcindens, ſicque viribus una ſpolians, amatorem ſuum hoſtibus tradidit
interficiendum. cap. 16. Ergò cum fœminâ laſcivàâ ludere, eſt illudi, cum
his nefandis lupis lætari, eſt triſtari. Iierum probatur ex ſuperius citato

Capite 32. Exodi.
CONCEPTUS VIII.
Moyſes & Joſue deſcendentes de monte cum caſtris appropinqus-
ſent, de ſtrepitu ac tumultu, qui in caſtris audiebatur, judicant; inquit
Moyſes: Vocem cantantium ego audio; Joſue aliter judicat : MWulatus puglé
auditur in caſtris. Sonum caitrenſem, quem Moyſes cantum dicit, Joſue
ululatum eſſe aſſerit: cur hoc? Cantus iſte ac luſus, ut ſuperiori Conceptu
inſinuavimus, obſcœnus erat, cum fœminis laſcivis fiebat, talem meretri-

carium & laſcivum cantum, Joſue ululatum vocat: cum his enim. lupis
ætari,

—
ltni, ad
Conclucitl
etbisude
hiln
9)6 C
uinttean
ieneicon
Adiontuan

—

Malern
nſelenn

Unm erqut

ſgla ſlen,
nun, Kpnrit
(hitne Mul
tauthor, &
mnmmmin
Prutuen;
inttilo rende
n, drem,

Ferihrne Pni

Umminteri
tot. Ve Ge
fibſcinti, 1
gleniſnt
Pellee⸗

NA,

—

ahrenutie
era Comnen
is & aninen
ntinvinelk
tis tun el
Kfores e
edachns ln
conſenſit,i
auhefrotei
. ſgeen
no Mi dchel
ded delpolun
citavitne,
1meretriilu 1

oltqvam nin
ie ſuani r
Utludere. N
Utis feemnnsn
de Dynnten
Ut ilutie. Din
6tors, Ululare
Agvenhſellit
Juamn loſei
hilſtes en
fortitto
fuum noſtu 4
gere, eli G
Ur ex Med

=2
=

caltis
tur, Neni,

cr: Uin

CONCIO SECUNDA. 297

Iætari, adfert triſtari, docente Salomone: Erxtrema gandii lullus occupat.
Concludit Naxera citatus: Dulcis meretricis concentus, martiales producit au-
dientibus ululatus. J
LEpilogis.] Hortor ergè unumquemque cum Sapientiſſimo Prov.
cap. 6. Conſerva Filipræcepta Patristui, & ne dimittas legem Matris tuæ, ut cu-
Rodiant te à muliere mald, & à blanddlingud extraneæ, non concupiſcat pulchritu-
dinem ejus cor tuum, ne capiaris nutibus er. Et Prov. 7. v. 25. Longè fac ab
ea viam tuam, & ne appropinques foribus domus ejus. Amen.

IN FESTO S. MARI.
MAGDALENE,
CONCIO SECUNDA
Mulier in Civitate peccatrix. Lucæ cap. 7. Textu.
In ſcelerum Primicerios, Authores, & Capita, Thema.
vel maximè excandeſcit Divina Juſtitia.

Idacus Stella in caput 7. Lucæ verba Evangeliſtæ: Exordium.
N Eece mulier in Civitate peccatrix: ſic interpretatur:
Ad alta & Jublimia nos attentos bhabere conatur EKvan-
gel ſta: Nimirum ut diligenter expendamus ingen-
S tem Dei liberalitatem, & copioſiſimam miſericor-
diam, ex qua tali famoſæ mulieri, crimina ſua ingentia condo-
navit, & indulſit; & quænam illa tàm enormia, immania & in-
ſignia ſcelera, quæ maximam in Magdalena habuerunt turpitudi-
nem, & gravitatem? dicit Evangeliſta? In Civitate peccatrix: In
Civitate populoſiſſima Jjeroſolyma, ubi tot, & tantis, luxuriæ
fuit author, & principium, inſtrumentum, docëtrix, & inducétrix,
maximam in Magdalena habuerunt turpitudinem, & criminis
gravitatem; generaliter quidem Deus odit & punit peccatum,
in triplo verò averſatur peccati, ac ſceleris authorem, invento-
rem, ducem, ac magiſtrum, omniumque primdò tales quam ſe-

veriſſimè punit, ac caſtigat. Audiamus Textus: Viſitas peccata

Patrum in tertiam éo quartam generationem. Scriptum eſt Numer. Texnu Sa⸗
cap. 14. Væ Genti peccatrici, populo gravi iniquitate, ſemini nequam, diur .
Filiis ſceleratis, dereliquerunt Dominum, blasphemarunt Santtum Iſiail,

abalienati ſunt retrorſum. Super quo percutiam vos ultra, addentes

Feſtivale. Pp præ-

298 IN FESTO S. MARLE MAGDALEN EÆE,

rævaricationem: Omne caput languidum, & omne cor mœrens. TZerra
veſtra deſerta, Civitates veſtræ ſuccenſæ igni: Regionem veſtram coram
vohis alieni devorant. Iſaiæ cap. I. Væ qui dicitis malum bonum, & bo-
num malum, ponentes tenebras lucem, & lucem tenebras, ponentes ama-
rum in dulce, & dulce in amarum. Væ qui potentes eſtis ad bibendum
vinum, & viri fortes ad miſcendam ebrietatem. Qui juſtificaſtis im-
ium pro muneribus, & juſtitiam juſti aufertis ab eo. Propter hoc ficut
devorat ſtipulam ligna ignis, & calor Hammæ exurit, A radix eorum
ficut favilla erit, & germen eorum ut pulvis aſcendet. Iſaiæ cap. 5. Do-
cuerunt enim linguam ſuam loqui mendacium, ut iniquè agerent, lubo-
raverunt C&. Nunquid ſuper his non viſitabo, dicit Dominus, aut in
ente hujusmodi non ulciſcetur anima mea? Super montes aſumam fie-
88. Patres. Tum, ac lamentationem. Jeremiæ cap. 9. Libeat & 88. P'atres percipe-
re: Qui verbo, aut exemplo ſuami iniquitatem in alios ſpargit, meſi
Beda. loco vindidtam recipiet, ſcribit Venerabilis Beda in cap. 18. Mat-
Tertullia thæi. Non impunè abiet, qui alicui cauſa fuit perditionis, inquit Ter-
nus. tullianus lib. de cultu fœm. Peccata Majorum, Principum ſæcula-
rium, && Prælatorum Ecdleſi?, præcipué faciunt nomen Dei blasphemati,
Bellovacen- docet Bellovacenſis. Scire debent Pralati, quod i perverſa unquam
ſi. perpetrant, tot mortibus digni ſunt, quod ad ſuos ſubditos perditionis ex-
8. Grego- empla mittunt. Comminatur Magnus Gregorius 3. part. cap. I.
4 hrylo- Ad. 9. Concludo cum S. Chryfoſtomo hom. 25. ad Romanos:
agmas, litur & tu quoque ſi reliquis perditionis cauſa fueris, graviora patienis,
quàm qui per te Jubverſi ſunt, neque euim peccare tantum in ſe Perditio-
nis habet, quantum, quod reliqui ad peccandum inducuntur. Longe
Hai. enim acriore animo ferre ſolet ſcelerum artifices ac magiſtros. Inquit Hai
in cap. 2. Apocalypſ. Imploratâ S. Spiritũs gratiã Conceptus audia-
mus ſequentes. „
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] Nullus culparum maculis denigratus effugiet poœnam,
ſed ſceleris inventor duplicatam meretur mulctam, quando hie iniquo
voluntatis erravit propoſito, alii trahuntur exemplo. Et quidem ſub quo-
dam exculſationis colore delinquit, qui magiſtrum erroris habet, at qui
fabricatus eſt erroribus occaſionem, dum ipfſi adſcribuntur infelices con-
ſequentiæ, & ſcelerum non ſine æquitate applieantur rigidæ pornz, Per-
orat eleganter de more fuo doctiffimus Naxera Comment. in Judices
cap. 9. §. 3. Sichem Civitas exgerta eſt; Gedone moertuo filii Ifraél in
Ducem elegerunt Abimelechum, hoc inaudiens Jonathan, in Sichimitas

maledicta congeſſit: Egrediatur ignis eo, & conſumat habitatores Sichem.

Quærunt Patres: Cur ſpecialiter Jonathan Sichimitis imprecatus ſit, eos

diris,

—
Iid
Echia
Plher
nelle to
Negen in
Lnkum
ownelech.
eccet
n elſl
finmruui
ven conein
Ir ſobe be
ion prin
Uontue wtho
inhoniturpe
Gores, be
fuuticidi.

Ciin oe
Ontt Can:)
lr Ait tbi
DetſonaCan
tate ponitor,
orus ird
Utur: Ouion
Alnoe Guni
tt, cut DEU
Eene, Out. 4
fuln, homi
Autor end
Iltid,i
UIIIa uit,

homet
Otlinationi
l, Aweleen
Mhnumcenui
Iumad ilen
aute enn
D

A,

enn veffenan
alum honun ,
as, potefttn
8 eſti ad lan
Hiopte hei
lale nn
igue ten
icit Doninn,,
montes tſinn
80. bausshe,
j alio; Prgt,
la in cN
CCitionis, inn!
n, Drinehmnt
onen Deibig
d, peeſi,
lbcitot elin⸗
ris 3. M!
noth. 2, A M
lens, Cnnit.
ye tuntun ili
un inkonmn

Ne nigfft N

tatinCtchn.

atus ize⸗
, guunli ie
Et quden-
enons lun,
jbuptur en.
r tgide ,
Commnent
otuo fi
ut alitton
imhean,

CONCIO SECUNDA. 299

diris, & flammis devoverit, cum conſtet omnem populum Iiraslis Abime-
lech in Ducem aſſumpſiſſe, ut ſuper ſe regnet, conſenſiſſe. Regnavit Abime-
Jech ſuper Hraël, tribus annis. Abulenſis quæſt. 5. reſpondet: Omninò ve-
rum eſſe totum populum errâſſe, omnem IIraëlem Abimelech in Ducem &
Regem aſſumpſiſſe, ſed Sichimitæz omnem reliquum populum ſeduxerunt,
& in ſuam ſententiam pertraxerunt, erroris occaſionem præbuerunt, dum
Abimelech in Ducem & Principem elegerunt, & ejus votis faverunt. Er-
gd præ cœteris incurrerunt maledicta, quia præ reliquis, erroris & ſedu-
Ctionis exſtiterunt cauſa: Audiatur Abulenſis: Ipf, (Sichimitæz inquam)
Juerunt cauſa Principatis Abimelech, nam cum nullum adbuc favorem haberet, eum
Regem conſtituerunt, & dederunt ei ocaſionem ad omnia mala, quæ fecit. Suſce-
pit poſtea Populus Abimelechum in Regem, verùm hujus imperii infau-
ſtiſſima primordia promanârunt à Sichimitis. Ergò quia ſceleris pro-

pantur authores, cœterorum illis adſcribuntur errata, & errorum etiam

imponitur pœna: Egrediatur ignis ex eo, & conſumat habitatores Sichem. Du-
Stores, & Doéctores ad ſcelera, graviora patientur tormenta. Patet in Cain
fratricida.
CONCEPIUS II.
Cain occidit fratrem ſuam Abel, adeſt divinus ultor, duplici pornâ
punit Cain: Nunc igitur maledidtus eris ſuper terram, cum operatus fueris eam,
non dabit tibi Frudtus ſuos, vagus & profugus eris ſuper terram. Geneſ. cap. 4.
Perſona Cain abjicitur, nunquam deficiente tumore, continuâ mentis anxie-
tate punitur, ſimul omne opus & labor ejus damnatur, ſterilis & vanus
futurus prædicitur. Lege Divina Levitic. 24. homicidium morte punie-
batur: Qui occiderit hominem, morte moriatur. Cain occidit hominem.

& longè durius quam morte punitur, in corpore, & animâ crucia-

tur, cur DEUS in Cain tàm aſperè animadvertit? Reſpondet Baſilius Se-
leuci. Orat. 4. Viam ad mortem aperuit. Primus humanum ſanguinem
fudit, homicidii Doctor fuit, inferre mortem aliis magiſter evaſit.
Author ergò quia homicidii fuit, Cain non ſimpliciter morte caſtiga-
tur, durius, imò duplex experitur ſupplicium, in corpore, & animaâ, gra-

Viſſima luit.
CONCEPTUsS IIIL.

In omnes hoſtes Iſraëlis ſeverè animadvertit DEUS, eos poteſtati ac
Dominationi Judæorum ſubjiciens, ſuperſtites tamen ſuper terram reli-
quit, Amalecitas autem hoſtes Iſraëlis præcipit DE US funditus delere, ne
unum de natione hac vult DEUS reſiduum; imò & reculas, ac bona eo-
rum ad hilum ut deſtruantur, incinerentur, demandat: Vade & percute

Amalec, & demolire univerſa ejus. Non parcas ei, & non concupiſcas ex rebus ejus

aliquid: ſed interfice à viro usque ad mulierem, & parvulum, & lactentem, bovem
. . Pp 2 S ovem,

300 IN FESTO S. MARLE MAGDALENE,

& ovem, camelum, & aſinum. Plures fuerunt hoſtes, qui itineranti popu-
lo impedimento fuerunt, tam ſeverè nullum punit DEUS præter Amalec,
quæ cauſa? Scrutantur Doctores, exiſtimantque Amalecitas fuiſſe primos,
qui bellum contra Iſraêl adornaverunt, viamque impediverunt, ergò opor-
tuit in eo crimine primos, ſeveriori poenâ mulctari, prorſusque deleri. Sic
Abulenſ. quæſt. 2. Aliquis reépondebit, quod DElIS juſſit hic de Amalecitis,
& non de Cananæis? quia magis peccaverunt Amalecitæ, eò quod ipſi primi pu-
gnaverunt contra Nraxl, quàmi omnes aliæ Gentes, & in hoc dederunt occaſionem

&œteris pugnandi contra Iſraæl, unde DEllo nimis comminatur eis, quia ipſi primi

pugnaverunt, ut patet Num. 24. ſcilicet: Principium Gentium Amalec, cujus extre-
ma perdentur, id eſt, prima de Gentibus, quæ pugnavit contra Nrasl, fuit Amalec,
ideò extrema ejus perdentur. Remanere vetuit Amalecitarum veſtigium,

qui primi ſuo exemplo aliis exhibuerunt ſcandalum, nam qui in aliqu-

crimine auctor acrius accedit divinam v am, & graviorem ſollicitat ſibi

pœnam.
CONCEPTUS I.

Plures erant, & ſocios habuit Saul, pergentes in Jeruſalem ſævire in

Chriſti cultores; in via in ſolum Saulum cadit fulmen, ſociis illæſis: Et
ſubitò circumfulſit eum lux de cœlo, & cadens in terram audivit vocem dicentem
ſibi: Saule! Saule! quid me perſequeris? Viri autem illi, qui comitabantur cun
eo, ſtabant ſtupefacti. Cur rect Saulus lIuit, cur non & ſocii, ejusdem cri-
minis & perfecutionis participes? Notate: Saulus Dux & auctor eſt per-
ſecutionis, contentus non erat Saulus in Chriſtianos furere, ſocios aſcivit,
& alios ſtimulavit, ad perſequendum Chriſtianos impulit; Ergò dum per-
ſecutionis eſt auctor, præ cœteris dejicitur, caſtigatur; Eſt hic Conceptus
S. Bernardi in allegoriis Tilm. Perſequebatur euim, qui adverſus corpis ejins,
quod eſt Eccleſia, odio furebat iniquo. Denique ſi proprium ſanguinem dedit in
pretium redemptionis animarum, non tibi videtur ab eo graviorem ſuſtinere perſe-
cutionem, qui ſuggeſtione malevola, exemplo pernitioè, avertit ab eo anlmas,
quam à Judæo, qui ſanguinem illum fudit.
CONCEPTIUS V.
Erga fratres ſuos, Joſeph ſe quam maximè ſeverum, auſterum, ac du-
rum erga Simeonem demonſtravit: Zollens Simeon, & ligans, illis præſentibis
juſſit miniſtris, ut implerent eorum ſaccos tritico. Geneſ. 42. Certò, omnes
fratres oderunt Joſeph, in venditionem ejus conſenſerunt: Cogitaverun
eum occidere, & mutuò loquebantur, ecce ſomniator venit, venite occidanus eum.
Geneſ. 37. Si omnes fratres ſunt in Joſephum rei? cur ſolus Simeon li-
gatur, incarceratur? præ aliis durius à Joſeph habetur? Philo in hunc lo-=
cum cauſam allegat, ſubſcribens: Et fors maxima pars culpæ in eo, Simeone
inquam, fuerat, quaſi audtore conſpirationis nefariæ, qui cobortem fratrum oe
maverit,

—
Uget, dun
lei. 0
ortaten
oplcEenn
ſuat piqui

Dnid.
Cee, ul
yNn: An
ein, i
Oeganis,
eter, gi
iciaor,e
tur, Penius
Ninc, ,alosh
Vebzſnts,
Gi oguuitor,
Ibker2. hol
ege meni
ed, Ciloe
llt. Certe
eretlt, ae
Amon conte
lren indh

lhile.)

Ne ne, Ne 3

,
—
läinenni
Pratet Anl
tas fallehinn
erunt, etgon,
Osqe delei
t bie de Annet
og in
deleruntonnin
, ei, lugfn
Antleliſten
Ntoih frkl
citatumn velgr
natn quini
ioremn ſolitn

eruſllenſe
n, ſocis ili
divit vorentn

i ofitlamm

Khi i

A Mie
furete, Neht
Pult; pdte
ur; Eſhie

i ahneſs ini

ſinm ſthitni

7minnſi.

, Mweni he

ruin, Aulens
42. Cadet
erunt: (6,
verite oit
P Se
cur ſol
1r? Philon 1
Cllein
ahanufi,

3

CoNCIO SECUNDA. 301

maverit, & odium incitaverit. Delinquunt equidem omnes, at Simeon dum

urget, dum fovet malum, præ cœteris debuit puniri, & tetro carcere deti
neri. O quam vereri debent æterna vincula, qui perpetrandis ſceleribus
auctoritatem ſuam commodant, qui improbo conſilio odia exulcerant, qui
in obſcœna innocentes inducunt, & peccare docent, qui Duces auctoten
ſunt iniquitatum, præ cæteris graviora ſentient ſupplicia.
CONCEPTUS VI.
David inquit Pſalmo 5. Odifti omnes, qui OPerautur iniquitatem, perdas
ommes, qui loquuntur mendacium. Scitè, & acut& ait in hæc verba S MHiero-
nymus: Rem novam videte, qui malum operatur, odio abetur, qui mendacium
loquitur, perit. Tripliciter peccatur cogitatione, verbo & opere, opere uti-
que gravius, quàm verbo & cogitatione? ex Pſalmo citato tamen gravius
pPeccat, qui loquitur mendacium, cum gravius punitur, Propterea penitus
abjiciatur, perdatur, econtra qui operatur in qu tatem, odio ſolum habea-
tur, penitus tamen non abjiciatur: Infelix quidem eſt, qui odio habetur à Do-
mino, ſed adhuc vivit, qui autem loquitur mendacium, && bPerit, jam eſſe deſinit
Verba ſunt S. Hieronymi. Et quomodo hoc, quod DEUS gravius pumiat,
qui loquitur mendacium, quàm qui operatur iniquitatem? Advertit Niſſe-
nus Fer. 2. poſt Dominic. FI. Quadrag. §. 2. Loqui mendacium idem eſſe ac
docere mendacium; abominatur Dominus omnes, qui malè agunt eos
Veroò, qui loquuntur, docent alios malum, ut mendacium, & iniquitatem
perdit. Certo indicio; non eſſe genus aliud hominum, quod magis Deus

execretur, acriore cum indignatione conficiat, ac deſtrulat, quàm eorum
. . 2

qui non contenti, quia ipſi ſunt mali, alios quoque falſa docent, & ad ini-

quitatem inducunt.
IIHpülogus.] Hortor ergò cum S Paulo ad Romanos c .
5 15 D . S Cap. 1I4. Hoc cogi-
tate magis, ne ponatis ff ndiculum Fratri. Et iterum I. ad Cnüth. cahte
Sine offenſione eſtote. Amen.

302 IN FESTO S. MARX MACGDALENXE,

IN FESTO S. MARIE
MAGDALENE,
CONCIO TERTIA.

Fet. Remittuntur ei peccata multa, quia dilexit

multum. Lucæz.
rhem. Contritio, & dolor de peccatis, invenit gra-

„Or humanum molari lapide preſſum depinxit Aca-
demicus, ſymboli loco epigraphen ſubſcribens:
Contritum placet. Contritum, inquam, cor ſuper
peccata, de Deo ſummo bono offenſo, placet Altis-
„ ſimo: Pſalmiſta confirmante: Sacrificium Deo Spiritus
contribulatus, cor contritum, & bumiliatum DEUS non detpicies.
Pſal 5o. Et iterum bPfſal. 1440. Sanat contritos corde, & alligat cox-
tritiones eorum. In fletu veniet, & in miſericordia reducam eos, pro-

mittit æterna Veritas. Jeremiæ cap. 3. In animo contrito, ſuſcipia-

Patres. mur à te Domine, ſcriptum eſt Danielis cap. 3. Audiamus Patres:
Pœnitentia vera, non annorum numero cenſetur, ſed amaritudine ani-
mæ, quamvis ſi exigui temporis, ſi intima cordis amaritudine agitur, non
despicitur apud judicem, juſtuim Deum, qui cordis ſecrela confderat,
S. Auguſti- ſcribit S. Auguſtinus Serm. 66. de temp. Et in Pſ. 70 Propè eſ

nus. Dominus his, qui obtriverunt cor, cordis tritura pietas eſt, qui ſe oon-

terit, ſibi iraſcitur, ſe habet iratum, ut habeat propitium Deim. Con-
3. Bernardi- ſolat? de Contritione ſcribit S. Bernard'nus tom. I. Serm. 2.
Aus. art. 3. Dominus adveniente contritione ſanat in anima peccatorum vul-
nera. Conformiter S. Auguſtinus in Canticorum cap. 5§. Charitas
eſt mors eriminum. Et in Pſalmum 94. habet: Omnes aquæ non ex-
ſtinguunt unam ſcintillam in inferno, ſed ſi una lachryma, de puro G
contrito corde proceſſerit, totum ignem inferni exſtinguit. In eandem
8. Bonaven- formam loquitur S. Bonav. in Dom. infra octav. Epiph. Contritio
mura. expellit peccatum de anima, contritio contra maculam, eſt expiatio,
contra offenſam eſt propitiatio. Contritio dicitur Spiritus vebemens,

8. Antenius quia vehit ſurſum mentem, &O væ æternum adimit, docet 8. Antonius

S. Gregor. Paduanus Serm. 2. in Dom. r. acrag. Eleganter S. Gregorius

hom. 33. Zantò amplius peccati rubigo conſumitur, quantò peccaioris
cor

—
rga
elln 9
oCozeri
Stmmr e,
Et: Me,9
lud. ntt
Oniuclonß
clkos, un
Centiuoh
Mun, nm⸗
hirnkun,
lrü frnn
iisinl2 H
n litune
finfelnauntn
Deopeughemn
ymmmnſin
entenmuipn
lklirue, vifi
ndheni de
mnenhunn
MaCommnen
tusſeghen

Cfmnn
hnmaraum,
Iehndumn zdu
uncnh e
uun. Nenn
Inllltonnesr
Nuneruen iin:
lerglulin,
Donlhenm, n.
lſkhen n
lan,inoele
ger Aez
60nine
ulzentſnn
ttl gnochen

iahſiiee

yis Al
imen

ellum depinnt
laphen ubite
incwam, an
Olenſo, hutl
Mrifciun Duf
DEUS

rle, Gt

Ullin elucmnet
Nimo colfitl fr
3. Audemnu
1,, ſN aumid:
ananinei
Cordis ſodt
Et in A
Nru itte,
hruntimhn
Iinus fonnl
, anint Ntii
corum

e lachinu, A

erſitout.
ochur Lpſn
nuctlm, 9 4
tur rt
t, Coce l
leganter 60
iftur, OA 1

S

CONGIO TERTIA. 302

. .. . —
cor magno charitatis igne concrematur. Unde hortatur S. Chryſolo⸗= S. Chryſolo-
gus Serm. 94. Abſolvivis, ama; charitas, quæ eſt virtualiter contri- Sur
tio, cooperit multitudinem peccatorum, negationis crimine quid pejus,

& tamen Petrus amore ſolo valuit hoc delere, probante Domino, cum di-
cit: Petre, amas me? De contritione afſerit S. Cyprianus lib. de S. Cypria⸗

laud. pœnit. Omnia ligata tu ſolvis, omnia clauſa tu reſeras „ nus.
omnia adverſa tu mitigas, omnia contrita tu ſanas, omnia confuſa tu
lucidas, ommia deſperata tu animas. Et S. Chryfoſtomus eo- 8. Chrylo-
dem titulo habet: Opœnitentia, miſericordiæ mater, magiſtra vir- hormun
tutum, magna opera tua, quibus reos reſolvis, ac reficis delinquente,
lapſos relevas, recreas deſperatos. Outta lachrymarum contritarum
cudit in terram, G& venia delittorum deſcendit de cœlo, habet Euche- Eucherius,
rius in lib. 2. Regum. Compunttio lachimarum, remiſto eſt peccato-
rum, quia tunc peccata dimittuntur, quando cum lachrymis ad memo-
riam reducuntur. S. Bernardus de modo benè vivendi. Wullus à S. Bernar-
Deo peccatorum veniam dolenter optavit, qui non impetravit vocali la dus.

cæbr)marum ſilentio, ipſe enim eſt, qui conſolatur fientes, dolentes curat,

pœnitentes informat, ſanè, Eetus eſt contritio cordis; eſt auimarum cibus
eletctiſſimus, vitiorum macies, corroboratio ſenſuum, ſantlitatis ſubſtan-
tia, abſolutio peceatorum, Diaboli naufragium, refectio mentium, la-

vacrum culparum, & delicioſum Dei ebulum, perorat Didacus de Ce Didacus de

lada Comment. in Ruth. cap. I. S. 57. Dei gratià implorataà Con- Celada.

ceptus ſequentur.
CONCEPTUS HI.,
'Confirmutio. ] David enormis peccator fatetur Pſalmo I8. unes bec-
catorum circumplexi ſunt me? Certò funes complexi ſunt, dum commiſit
nefandum adulterium, crudele adimplevit innocentis homicidium, 2. Re-
gum cap. 12. enormiter peccavit David, ſuperbè numerando populum
ſuum. 2. Regum. c. 24. Dixitque Daviq ad Jogb, Principem exercitus ſui, pen-
ambula omnes Tribus Nrail à Dan usque ad Berſabee, & numera populum, ut ſciam

numerum ejas: & inventa ſunt de Irazël So millia virorum Jortium, qui educe-

rent gladium, && de Juda quinquaginta millia pugnatorum. Percuſſit autem cor
David eum, poſtquam numeratus et populus, immißitque Dominus peſtilentiam in
NMrasël, de mane usque ad tempus conſtitutum, & mortui ſunt ex Poace Dan usque
Berſabee o. millia virorum. Hunc numero David, Deus ſuſcepit in gra-
tiam, imo elegit in Sacerdotem: Et dixi ei, aſcende & conſtitua Altare Domino
in area Areuna Jebuſei, & aſcendit David juxta ſermonem Gad, quem praceperat
ei Dominus. Ambroſius quærit in Apolog. I. e. 7. Quomodo qui nuper di-
gnus erat ſupplicio, nunc ſacrificium offerre ſit juſſus, & aſcenderit ſacer-
dotali quodammodo dignitate nobilitatus ? Dignus ſacrificio judicatus eſt,
aui abſolutione aſtimabatur dignus. Verba ſunt 8. Ambroſii. Quid David
poſt

—

304 IN FESTO S. MARIE MAGDALENXÆ,

poſt tot grandia peccata, adeò acceptum Deo fecit 2 Advertite Rabba-
num apud gloſſam : pro Area Areuna, quam David Deo conſtruxerat, le-
ere, Aream Haram, cSc. Haram autem lux interpretatur, lux vero, &

famma, amorem erga Deum, qui amor virtualiter contritio eſt, ſignifi-

cat: flamma amoris, ac contriti cordis ſuper commiſſa peccata, fuit Al-
tare, ac Sacrificium illud Deo acceptiſſimum, quod David in gratiam in-
tegram reſtituit, in honorabile elevavit Sacerdotium. Fatetur hoc Se-
reniſſimus Rex Pſal 5o. Sacrificium Deo Spirilus contribulatus, cor contritum
& bumiliatum DEllS non deſpicies. Et Pſalmo F. Poſuiſti Lachr) mas meas in
conſpectu tuo. Audiatur Rabbanus: Hormmam lumen nobis, benè ergo David vo-
lens placare Dominum, alime juhetur in area Areuna, vel Hornæ, conſtruere, quia
aliter non placatur Deus ab homine, niſi in area cordis per lumen reltæ fidei, & ve-

ræ dilectionis, conſtituat altare bumilitatis. Patet ulterius cordis contriti v.

lor ex lib. 2. Regum cap. 12.
CONCEPTUS II.

Expulſus & Regno ac Throno David, in Regnum iterum introduci-
tur per Tribum Judam: Omnis Juda venit usque in Gagalam, ur occurte-
ret Regi, & traduceret eum Jordanem. Quærunt Patres, cur præ aliis hæc
Tribus Juda, Davidem Throno reſtituit ? & trajectis Jordanis flucti-
bus, gaudia cumulavit? Notat gloſſa moralis, Judam ſignificare con-
feſſionem, cor, inquam, ſuper peccata contritum, per Judam ſignificatur pec-
catum verè pœnitens, & ad bonum regimen Vitæ Juæ rediens, inquit Gloſſa:

Tribus Jjuda, contritio, cordis cencuihio ſuper peccata commiſſa, David,

Dei gratiæ, & Regno, ac ſceptro reſtituit. Quos à paradiſeis deliciis
criminis excluſit reatus, revocavit, reſtituit, iterum doloris gemitus
Teſtis ſit filius prodigus, Lucæ cap. I5.
CONCEPTIUS IIIL.
Verè contritus revertitur filius prodigus, deſignat hoc ſubmis-
ſiſſima verba: Pater peccavi in œlum, & coram te, &ρ non ſum dignu vo-
cari filius tuus, fac me ſicut unum de mercenariis tuis. Hunc prodigum, in-
ſignem peccatoris figuram, benignus Pater non quavis Obvia veſie, ſed
ſtola prima, veſtiri imperat, ac annulo inſigniri. Ctò proferte ſtolam pri-
mam, & induite iällum, && date amulum in manus ejs. Pro Rhola prima, le-
gitur in Græco: Stola primaria. Quid hoc fignificat: quod rectè ſto⸗
la prima, primaria, veſte pretioſiſſima, induatur, deſuper annulus, qui
ſuperfluus videtur, in manum ejus imponatur? per ſtolam primam,
primamn gratiam, primam innocentiam ſignificari, inquit Encdius:

verè contritus, amans, & dolens, de offenſo optimo patre revertitur

hic filius, & ſtola prima, primaria, contritum veſtiri imperat, ad ſigni-
ficandum: per veram contritionem, & cordis dolorem ſuper peccata,

peoeni-

—

onente
le/K t
m onin
icſene
nn, ul
, Cet
tütumonn
nDtige
Iletzcg

Mn
tyine; X
Dnren et
lusdonrln
Dn nn Doe
us Cellenie
Trerun an
Thren, cn.
Me nenien
uugonmn. i
ynmmte
onem, con
Dopoli e ſer

I!: beccat

Nbol, Din
meemons
l Ggeir
lyobllun ſuei
rlc
mngindii
n ll boni
Nun henie
lie

Utd aſcha

Pocth
El: Aor
t vath e⸗
Derit lr
Pelik

dvertte M
Conſtnnent;
1, W Ne
tttio etige
Peccnta, kinl
id in gnn
Patetur he
latus, rtort
hiLuhymum
benzegt
e, Cotfnte
entkeftei
8 cotdis colin

miteruniin
7gnon, I
3, (ur ie 4
is ſordu:
Mchin Pggini

jelient, MN

An ohhnil
8 pndleil
euen All; e

deſegnt ne⸗
Hine nolk⸗
is Chiu
t et ,
cat: ſng
Iad,
,deluperine

er Kaun

l
11, inen 8

. 4
imo le
i imnpenl,,
oren ile

—.

CONCIO TERTIA 38

pœnitentem primam gtatiam „ primævam baptiſmi innocentiam recipe-
re: & ut vult S. Hieronymus apud Tirinum hic, gratiam habitualem,

cum omnibus habitibus ſupernaturalibus, contrito peccatori integram, imò no-
vis incrementis aucam, reſtitui. Concludit Enodius: Ad ſtolam candi-
dam, quaß ſemper ſervaſſet juſſa, revocavit. Annulus libertatis ſymbolum

eſt, quæ eſt Spirits Sancti participatio, ac perfecta imago Dei: con-
tritum ornat annulo, & deſignat; per contritionem ad libertatem filio-
rum Dei peccatorem devenire, gratias actuales, prævenientes, & coope-

rantes acquirere. Ita fuſius citati Patres.

CONCEPTUS IV.
Placuit ter optimo Deo, populum Judæorum ex dura gypti
regione; ac ſervitute in terram el ctam introducere, ad hoc intentum
in Ducem elegit Moyſen. Exodi 13. Veni, & mittam te ad Pharaonem, ut

educas populum meum filios Irazl de Zgypto. Cur Deus non potius Ange-

lum in Ducem populi deſignat: cur rectè Moyſen? cauſam allegat Ab-
bas Cellenſis: lib. de panibus cap. 12. docens: Moyſen, aquam inter-
pretari: aqua verò contritionis eſt ſymbolum : Velut mare, contritio tua:
Thren. cap. 2. Berchorium audire libeat lib. 8. Reduct. cap. II. num. 9.
Mare pœnitentiæ, eſt ſui ipfis purgativum per contritionem, mortuorum ſcilicet
peccatorum ejettivum per confeſſionem, & eſt fiuxus fontium cauſativum, per la-
chrymarum redundantiam. Moyſen ergò, qui aquam ſignificat, qui contri-
tionem, cordis compunctionem. & pœnitudinem figurat, Deus Ducem

populi & ſervitute in libertatem, & electam patriam ordinat, in doctri-

nam: Peccatores, qui in ſervitute peccati degunt, ſub jugo tyrannico
Diaboli, Duce contritione, cordis compunctione, quam aptiſimè è ſervi-
tute Dæmonis liberari, in gratiam Dei reſtitui; & fſic in Patriam electam
cœli pervenire. Concludit Conceptum hunc Petrus Cellenſis: Sathan

tolerabilius ſuſtinet fammam ſuam, quam lachrymam noſtram, acriusque contriti

cordis lachryma, quàm ſlamma infernalis incendii, torquetar. Optimè S. Augu-
ſtinus in Pfal. 10r. Audis hominem Pœnitere peccatorum ſuorum, jam revixit,

cum audis hominem conftendo proferre conſcientiam, jam de ſepulchro eductus ſt.

In mari pœnitentiæ & lachrymÄarum, poſuit Deus viam c&œli. Hugo Cardin. in
cap. 4. Iſaiæ. Cum lachrgma effunditur, miſericordia Dei Juperinfunditur, in-

quit S. Paſchaſius lib. 11. in Matth.

CONCEPTUS V.
JNudithilla Heroa contrivit Holofernem, tribulatæ Bethuliæ liberta-
tem: & gratiam obtinuit: quæritis quo medio? dicit ſacer textus Judith
cap. 9. YZenuit pedes eorum aby ſus, && aquæ operuerunt eos, ſie fiant & iſti. Allu-
dit Judith ad exterminium Pharaonis, qui cum omni exercitu ſuo in aquis
Periit. Per aquas filiis Iſrael, libertas, gratia, & chara patria obtigit; ſic,
Feſtivale. Q in-

—

306 IN FESTO S. MARLE MAGDALENEÆ,

inquam, in aquis prædicit Judith interitum Aſſyriis, gratiam, & liberta-
tem Bethuliæz. Sed quomodo in aquis? cum ad guttam omnes aquas
circa Bethuliam exſiccaverint Aſſyrii: Incidi præcepit aquæ dudtum illorum,
S defecerunt ciſternæ, & collettiones aquarum omnibus habitantibus Bethuliam,
ita ut non eſſet intra Civitatem unde ſatiarentur vel una die, quoniam ad menſu-

ram dabatur populis aqua quotidie. Si tanta penuria aquæ fuit in Bethulia,

quomodo ergo Judith audet prædicere, aquis hoſtem ſubmerſurum fore,

aquis gratiam;, & libertatem civibus obleſſis, eventuram? quæ hæ ſunt
aquæ & undæ: Hæ aquæ ſunt contritorum, ac pœnitentium fletus & ſu-
ſpiria; audiatur Scriptura: Fadtus eſt fletus & ululatus maken in Ecoleſia omni-
bus, && per multas horas una voce clamaverunt ad Deum dicentæz: Peccavimms
cum Patrihus noſtris, injuſtè egimus, iniquitatem fecimus; tu, qui pius es, miſere-
re noſtri. Judith cap. 7. Adeſt S. Ambroſius lib. de viduis: In promptu ſunt
lachrymæ redemptrices, puratus eſt mœſtitudini animi fletus oculorum, miſericor-
diam conciliat, laborem minuit, dolorem allevat. Contritio ſuper peccata, ſce-
lerum ſeriem ſubmergit, animxpacem, & libertatem tribuit, dum quidquid in cor-
de hominis malitia contaminavit, contritio verrit &radit, ac foras projicit, gra-
tum peltoris domicilium ſuperventuro Spiritui Santto parat, quo ſe œleſtibus bonis
prædivitem lubens inferat: Perorat doctiſſimus Naxera Comment. in Judic.

Tap. . 6. 24. CoNCEPTUS VI.

Chriſtus è benediéto ſuo latere duos fontes produxit, unum ſan-

guinis ‚alterum aquæ: ita Joannes c. 19. Unus militum lancea latus ejus Ape-

ruit, & continuò exivit ſanguis, & aqua: Prius ſanguinem fudit, dein aquam:
cur aquam poſt ſanguinem? & quid hi duo fontes ſignificant? Reſpondet
Laurentius Novarinus hom. de pœnit. Per ſanguinem ad rivum repræ-
ſentatum fuiſſe myſterium noſtræ redemptionis, per ſanguinem in cruce
profuſum peccata anteriora Adæ, & ſequentium deleta ſignantur. Per
aquam à latere Chriſti profluentem indicatur, inquit Novarinus, inex-
pugnabile ſcutum lachrymarum: Aquæ contritarum lachrymarum, me-
ritis, effuſi pretioſi ſanguinis Chriſti, conjunctæ, omnia peccata actualia,
& nunc commiſſa delent, gratiam Dei ex toto impetrant. Contritio,
quam aquæ de latere Chrifli profluentes ſignant, pergit Novarinus, ſt
Jons jugis diuturna remiſſio: Peccator, qui hunc fontem, aquas contritio-
nis adhibet, cumque fonte pretioſi ſanguinis jungit, ac unit, de remis-
ſione, gratia, & ſalute certus eſt. Eleganter hunc discurſum concludit
de contritione ſcribens S. Thomas à Villan. Conc. 4. in Dom. Quadrag.
Hæc eſt illa aquæ vivæ piſcina, quam movet Angelus in corde per dolorem, in quam
qui intrat per hujusmodi motum, ſanatur, & mundatur ab omnibus infirmitati-
bus ſuis. Haæc eſt illa virga Moyſis, qua percaſſum mare tonce Kemin ex-
Aſtudus,

De,A
un
:
Mnorer

Ar moe,
keingenvol
Comparundo,

Ututes enin
U, teign

Wihunm.
Iltxema 5

eikmng,

“ Au
luf ier
Ciii 1

1.

—
tan, Alben
n onne
ſe dichen ien
Gntibus Bebli
Juotim An
e futin Ni
fubmnetiunnie
ramn genn
tentiucn feiut
lu iteltn
ucentes: Peun
tls ligiug
uis: I Nm
Orlorun,
tig ſaher ut
Alun giutn
forts ii⸗
t, gloſecrte
(Comwent ni

godnet,

In luren uu

enfudlt, dent

nifemt! Nee
emn 1d iin

r Cangoinendt.

Geleti ſgnmm
Cit Novarnu

n Lchxyna

omnin pecennk
inpetun i

elgit Mo

ten, un
, ac dr
scutſn i

ð CONCIO TERTIA. 30 %
Aſtuans, dividitur in diviſiones, ut eletcti Dei ſco pede in terram promiſionis per-
tranſeant.
Epilogis.] Cum bPſalmiſta hortor Pſalmo 4. Quæ dicitis in cordibis ve-
ris, in cubilibus veſtris compungimini. Opto mihi & omnibus votum 8 Au-
guſtini lib. medit. cap. 35. Fac me in conſpedtu tuo cor contritum, && bumiliatum
ſemper habere, cum lachrgymarum abundantia. Amen.

e St cke Si et Ete St ek r E ko ee ge,
S8 8S862 2 62 2 68688 68 62 8 2

IN FESTO S. JACOBI
APOSTOLI,
CONCIO PRIMA.

Dic, ut ſedeant hi duoſilii mei, unus ad dexte- Textus
ram, alter ad ſiniſt ram in regnotuo. Matth.
cap. 20.
Honores, & dignitatum gradus, curarum, & la- Theme.
borum ſunt ingentia onera, & pondera.

B E Ptimè reſpondit Chriſtus matri, honorum Exordiuen,
VSSSHEi gradus pro filiis expetenti; Neſcitis quid pe-
= tatis: putant, qui honores expetunt, ſe in
honoribus inventuros requiem, non re-
quiem, ſed curam magnam, ingentes labores
invenient, non dulcia, ſed amara, non læta.
Ae E. ſed triſtia, non voluptates, ſed eruciatus, eo-
que majores, quo honoratiores fuerint, experientur. Expreſſit
hec ingenuoſus Academicus; honores & dignitates labyrintho
comparando, cum inſcriptione: Labor, intus. Honores ac di-
gnitates enim exteriore vultu quandam ſuavitatem mentiun-
tur, reipſa moleſtiſſimos labores afferunt. Audiamus Sacram Textus
Scripturam: Qui voluerit inter vos major fieri, ſit veſter miniſter, in- Sacx&
quit æterna Sapientia Matth. 20. Et tu Capharnaum usque ad oœlum Scripturæ.
exaltata es, ſed usque ad infernum demergeris. Lucæ cap. 10. Quod
hominibus altum eſt, abominatio eſt ante Deum. Lucæ 16. Eleväſti me,
quafi ſuper ventum ponens eliſiſti me. Fatetur Job. cap. 39. Et
Chriſtus afſerit: Quiſe exaltat, allate,. Lucæ 14. Audiamus
2 Patres:

308⁸ IN FESTO S. JACOBI APOSTOLI,

SS. Patres. Patres: Eum nullum non laborem perferre oportet, G ab omni vitæ
commoditate ſeparari, && ſomni guum pauciſſimi, Jollicitudinem autem
plurimarum eſſe participem, ſi quis Regis nomen non immeritò velit obti-

Sineſius. nere, ſcribit Sineſius Orat. de regno. Jacob. Geneſ. 31. fatetur: Die

Damianus. notcteque æſtu urebar & gelu c. Deſuper Damianus ep. 4. Si ergo
ic laborat, & vigilat, qui paſcit oves Laban, quanto labori, quanlisqie
8. Grego- vigilüs debet intendere, qui paſeit oves Dei. Veriſſimè S. Gregorius
rius, lib. I17. moral. cap. 12. Quantò quis hic altins erigitur, tantò cmis
gravioribus oneratur, eisqué ipſis populis mente, & cogitatione ſupponi-
tur, quibus ſuperponitur dignitate. Et iterum in Regiſtro ſuper illa
verba: Dejeciſti eos dum allevarentur, cum allevatur, dejicitur, qui ho-
Petrus Ra- noribus proficit. Peroptimè ſcribit Petrus Raven. in Serm. Hono-
en, res ſollicitudo inſeparabiliter comitatur. Pompa mundi, & favor po-
puli, fumus eſt, & aura ſubitò evaneſcens, quæ ſi Plerumque placeant, pœ-
nitudinem inducunt, & ſi delectant ad modicum, produdtiore ſpatio diſpli-
8. Chryſo- cebunt. Coëgit (inquit S. Chryſoſtomus in cap. 2. Matth.) & per-
ſtomus. verſitas mundi, & operatio inimici, honores ut videantur eſſe, && reve-
ra non ſunt, præterquas miniſteria. Omne quod ſuperemintt docet §.

S. Iſidorus. Iſidorus lib 3. de ſummo bono cap. 48. plus mœroris affcitur. gum .

Thomas bonoribus gaudet. Thomas à Kempis concludit lib. 2 cap 6. 5 2.
Kempis. Brenis gloria, quæ ab hominibus datur & accipitur, mundi gloriam ſem-
per comitatur triſtitia. Imploratà D EI gratiâ deſuper Conceptus

pPandam.
CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Liber Judicum Apologum narrat cap. 9. nempè ete-

ra ſylvarum ligna, honores maximos, olivæ, ficui, ac viti detuliſſe: Wwerum
ligna, ut ungerent ſuper ſe Regem, dixeruntque Olivæ: Impera nobie, quæ respon-

dit; nunquid poſſum deſerere pinguedinem meam, qu & Dii utuntur E& hominei,;,

&& venire, ut inter homines promovear. De oliva veniunt ad ficum, ficui ho-
noris ac dignitatis titulos deferunt: Dixerunt ligna ad arborem un: veni, &
ſuper nos regnum accipe quæ reſpondit eis; nunquid poſſum deſerere dulcedinem meam
fructus que ſuaviſſimos, G& ire, ut inter cœtera ligna promovear. Tandem deve-
niunt ad vitem, hanc ad regium thronum, coronam, & ſceptrum invitant.
Locuta ſunt ligna ad vitem; veni, & impera nobis, quæ reipondit eis, nunquid pos-
ſum deſerere vinum meum, quod lætificat Deum & vomines, &£ inter ligna cœtera
promoveri. Notare libeat: Olivam, ficum, & vitem »Promotionem ad ho-
nores, ad dignitates, vocate pinguedinis, dulcedinis, ac ſuavitatis defe-
Rtionem, ac ſpoliationem; quomodo poſſum deſerere meam pinguedi-
nem, dicit oliva: quomodo pſſum deſerere meam dulcedinem, reſpondit
ſicus; quomodo poſſum deſerere vinum meum, quod Iætificat, inquir
. 9

.

—
, Ahr
lleecins
t Eh
Uelelin
nl 41
elrir
Conen,
funun
Hiionie
elgin
Gt, mhn
Uknitd
to, elit
M6 Var.
Hiiltesbun
litne ele
Gugl
Uetentinn, 6
Comment i

Moyles
itar; vrig

Weumbiet.

e non ini
It. Honor⸗
mInn, In
Konbs nomi
Uitkertllitin
keut, an
tuor eliken
blrenins
Uh, Gre
mue re
hui⸗ l ler
nls, te

Uenng

Düino h
ledn Irbe

.
—
Gchmin

Hictuiirnen
nnertereites
l Zl kienne,
ng enl
olaheni Cun
limd 8Gt
figitur, tmnn
Cgtnionſe
RNegickalge
tur ienn l
en. Nenn H
nnuncki, Gin
Atungle len
clittioepti
.2. Mith ),
ikenntur ee
ſnerenint
eeronis ftifn
t lib.2 c
r, nunti ghne
ſ deluper 0n

tennent
Widenlle

npennnnigi

Dii muen

nt 20 foudnmOH
Grboren fenna .

ereillin

tar. Iucu⸗
, ſceynnnmS

Honltcu
7,G uali
,Dromnoton
s, 1 luunkt
tere Menn in
ulcecigennni

Aleufcat,

plenus.

CONCIO PRIMA. 309

tis, & promoveri, honoris titulos aſſumere? Ecce honores; dignitatis,
dulcedinis, lætitiæ defectionem, privationem reputant, anne benè? opti-
mè & ſapientiſſimè hæc irrationabilia concluſerunt. Si enim per olivæ

pinguedinem cum S. Iſidoro in Judic. cap. 6. Gratiam Spiritüs §. & undtio-

nem pacis, internam mentis & animi requiem intelligamus; hane omnindè
perdit, hac ſpoliatur, qui ad dignitates & honores elevatur. Si per ficũs dul-
cedinem, ac fructus delicatos, cum Hugone Cardin. in lib. Judic. gu-
ſtum illum ac conſolationem, quam quis habet in devotione, & animæ
ſpirituali exercitio ; per vinum verò, lIætitiam & hilaritatem conſcientiæ
intelligimus: & hunc ſuaviſſimum guſtum, & hanc animæ lætitiam per-
dit, privatur, quisquis dignitatis & honoris gradibus inſignitur. Ceſſat
in dignitatibus, pinguis pax & requies, ceſſat dulcis devotionum exerci-
tatio, ceſſat hilaritas conſcientiæ. Eleganter in hanc materiam Caſſiodo-
rus 6. Var. 12. Aſſidui labores etiam ipſas ingratas faciunt dignitates, dum im-
becillitas humana citò ſolet ſuſtinere faſtidia, & quod prius ambiſe creditur, poſtea

vitare velle ſentitur. Siat, qui dignitatis lumina exambit, ſe vectigalem labori-
bms, & vigiliis futurum, dignitas, & ſubjedtio commercium eſt, ſubjedtio pendit re-

verentiam, & dignitas rependit curam. Perorat quàm præſtantiſſimé Naxera
Comment. in Judic. cap. 7. S. 8.
CONCEPTUS II.
Moyſes à DEO honoratus efficitur, Dux & Caput Judæorum conſti-
tuitur; utique conſolatiſſimus erit Moyſes, lætabitur, congratulationes
exambiet. Aliter ſcribit Moyſes Numer. cap. II. Cur Aaffixiſti ſervum tuum,
quare non invenio gratiam coram te, & cur impoſuiſti pondus populi bujus ſutper
me. Honorem, dignitaten adeptam, afflictionem mentis „ periculum
animæ, magnum denique curarum, inquietudinum, anxietatum, pondus,
ac onus nominat: Audiatur Abulenſis quæſt. 29. Cum quis ad ſtatum regi-
minis extollitur, tant alienarum curarum mole premitur, quod ad ſeipſum vix re-

dire poteſt, cum tota ſollicitudo, quæ jam pridem erga ſe impendebatur, nunc ad

exteros adhbibenda ſit. De fe hoe ipium affirmat 8. Gregorius initio- Dialog.
Infelix animus meis nunc ex occaſione cura paſtoralis ſacularium hominum negotia
Patitur, & poſi tam pulchram quietis ſuæ ſpeciem terreni actus pulvere foœdatur,
cumque ſe pro condeſcenſione multorum ad exteriora ſparſerit, etiam cum interiora
appetit, ad hæc procul dubio minor redit. Veriſſimum eſt, omnis honor mun-
danus, aut exiguus eſt, aut nullus, cum ſit periculis, curis, & anxietatibus

CONCEPTUS III.
P'rimo Regum capite 0. miſit Samuel ſortes, ex quibus aceiperet,
de qua Tribu eligendus eſſet Rex: Et inquit Scriptura: Cecidit ſors ſuper
Tribum Benjamin, textus Hebraicus habet: Et capta eſt Benjamin. Tribus,

(Q4 3 de

310 IN FESTO 8. JACOBIL AbOSTOLILA-
de qua Saul in Regem augurandus venerat, dicitur capta, vinculata, ligata,
& quomodo Tribus Benjamin capta, vinculata, ligata dicitur? quæ ſum-

mo honoris titulo afficitur, dum de ea Saul in Regem, in dignitatem ma-
xXimam aſſumitur? perque hanc regiam dignitatem tota Tribus Benjamin

nobilitatur? Si Tribus Benjamin per hunc actum, quia ex Saul in Regem
eligitur, ſummè honoratur, & nobilitatur, quomodo verum eſt, quod pro-
pterea hæc Tribus capta, ligata, vinculata dici poſſit? Capta &t Tribus Ben-
jamin: An honoris, & dignitatis gradus, libertati vincula quodammodo
injiciunt, & ligant? ut non tàm ſibi, quam aliis ſerviat, in uſus ſubdito-
rum alligatus, quaſi ſclavus, & mancipium ſerviendo conſumatur; ita
ſubſcribit magnus Auguſtinus epiſt. 39 de mundo, & honoribus ejus in-
quiens: Afperitatem habent veram, jucunditatem falſam, certum dolorem, incer-
tam voluptatem, durum laborem, timidam quietem, rem plenam miſeriæ, ſpem bea-
titudinis inanem. Academicus honorem cinxit torque aurea, fſubſfcri⸗
bens: Ornat, ſed && vinculat. Deſuper Gilibertus Serm. 29. ait: Qui ingre-
ditur in prælationes, ingreditur in labores, in ſollicitudinum moleſtias, & materiam

lapſis.
CONCEPTUS IV.

Cum Saulem fors Regem declarâſſet, latebras petiit, ut ne Regnum

ac honores ſuſciperet, cumque Dominum ſuſcitarentur ubinam deliteſce-

ret, reſponſum accipiunt: Ecce abſconditus eſt domi, I. Regum cap. 10. He-
bræus legit: Abſconditus eſt in vaſis: quæ ſunt illa vaſa, inter quæ clam cu-
piebat latere Saul? S. Cajetanus aſſerit; ſarcinas populi fuiſſe, qui ad
Regem eligendum eo convenerat, inter ſarcinas populi occultavit ſe Suul,
verba ſunt citati Cardin. Cur inter ſarcinas ſe abſcondit? Sarcina
onus eſt ſuper dorſum, ad ſarcinas ſe abſcondit Saul Rex, indicans:
hoc honore, hac dignitate, nonniſi onera, & graviſſima pondera ſibi im-

oni, & eum, qui aliis præeſt, magis onera, uàm muneri onera
9

portantium, natum ac deſtinatum, potiusque ſervitutem adire, quàm
dominium. Audiatur deſuper S. Laurentius Juſtinianus de Regim. Præ-
lat. Grande prorſus onus, negotium multarum vigiliarum, pavendumque mini-
ſterium, eſt regimen animarum. Hoc ipſum Samuel per armum pro Saule re-
ſervatum indicare voluit.

CONCEPTUS V.

Saulem invitat Samuel ad prandium, deſignaturus citd ad hono-
rem & imperium, & de induſtria reſervat armum. Levavit coguus Ar-
mum, & poſuit ante Saul, dixitque Samuel: Ecce quod remanſit, pone ante te,

comede, quia de induſtria ſervatum t tihi, I. Reg. cap. 9. Delicatior,

ac ſapidior pars poterat reſervari, hanc tamen Samuel de induſtria re-

ſeifne Ki

poni

. *
—

Ponmun
ſeons,
490 ſewea
4 und
Pooetom
Wen N⸗
un e
lel
en
niini in
Mmznmn.
Grllpnen
Njli nen
ſfllinr it
Uet n
Atigott ce
“ lag
rfunnn,9

CMrot
Maun tclnt
Tirmum I.!
un. Cens
1, Einlen

unmrun, a

nen,
(Gonmt:
unhppen
Uulteninhon
1 Orinke

ule .

0 na

uke⸗ is

nnt, Gavg
n doe lumn

hinchun
,
Mhähnn

.
—

Mincll e
lcitur! Glele
n Cignigtennn
Tribus eſt
D
tumn eh uets
Ubtac, ien
cula uodmnn
3t, in b i
0 COhfumatx
Thonondiseßs
Ceftum dolotnir
nun niiſetie eel
gue Auten,

n.29, 1, S

oleſics Gun

etit,tte
Ctottbigun te
1 Negon ant
1a, iter ort
Nwnll ill
Hopnlionlknt/

Sall Nel, N.

ima ollun
, q ill nt
ſervitutenn
nianus e 6
imn, dmlefi
er aumunnh

oA
nuung ,

—

nenmt

, (2. 9
ud leu,

CONGCIO PRIMAA. —n

poni mandavit: cur recte armum reſervavit ? Armo, ſeu humero no-

ſcimus, onera grandia deportari, armus ſupponitur humeris, armum

ergò ſervavit Sauli Samuel, quem mox ad Regium honorem elevaret,

ex armo deſumat, cum honore & dignitate Regia, quaſi magno onere
humerum ſuum atterendum fore, præmonere voluit ipſo ferculo, ſplen-
dorem Regium eſſe laboribus aſſociandum. Unde de Chriſto, Princi-

pum Idea, Iſaias prædicit: Fadtus eſt Principatus ſuper humerum eius. Con-

ceptum concludit Procopius, & Theodoretus in lib. I. Reg. cap. 9.
Hano partem, armum inquam, Sauli apboſuit ,„ guemadmodum regnaturus G
majora pericula, quàm ipſz populus ſubiturus erat, & propterea teſimonium,
hanc partem auppellat. Ita Procopius. Conſonat Theodoretus: Appoſuit
Samuelarmum ante Saulem, in Regni indicium. nam ſicut hæc, cum ſint brevio-
ra alüs membris animalis, portant totam molem compatcti corporis, & firmiter
Juffulciunt, ita etiam regium robur, etiamſi ad unum virum contrahatur, ſuſti-
net totum corpus Reibublickę. Egregia ſunt verba Joannis Guilielmi lib. I.
antiquit. convival. cap. 33. uod cum armus maximè valeat ad onera feren-
da, Saul cogitaret, ſe non adiocum, adluſum, ad voluptates, ſed ad maxima ope-
ra ferenda, ac ſuſtinenda vocari.
CONCEPTUS VI.
Corona, qua Ammonitæ Regem ſuum coronabant, habebat pon-
do auri talentum. 2. Reg. 12. id eſt, inquit Abulenſis quæſt. 27. Habe-
bat diadema iſtud unum talentum auri in pondere. Talentum autem juxta
Tirinum I. Paralip. cap. 20. eſt pondo centum & viginti quinque libra-
rum. Certè magnum ac grave onus, corona tam gravis, & pondero-

ſa, & indicat: honores dignitates unà ſecum, magnum, ac grave onus

curarum, atque laborum deferre. Veritatem hanc expreſſit Academicus
honorem;, caſſe criſtata exornatum pinguendo, cum inſcriptione: Ornat,
ſed & onerat: Ita omnindò honores cum graviſſimis oneribus, ac curis con-
jugium habent; ut adeò veriſſimè dixertt nonnemo: Honos, onus, & pri-
ma litera in honore eſt aſpiratio, ſignum indicentis;, preſſi, afflicti, anxia-
ti. Optimè cecinit joannes Paſchaſius:
Indue belligeræ pulchrum thorace Minervk,
Ornat, & eſt onerès; ſie quoque onuſtat honor.
Veriſſimè ſcripfit S. Gregorius Papa lib. 17. moral. cap. 12. Ouantè
quis hic altius erigitur, taniò curis gravioribus oneratur; eisque ipfis pobpulis,
mente, & cogitatione ſupponitur, quibus ſuperimponitur dignitate. Agnove-
runt hoc ſummi Pontifices, maximi Imperatores? Carolus V. Bruxel-
lis Principatum Belgii in filium ſuum Philippum ſecundum deponens,
cum lachrymis dicebat: O Rlii! magnum tibi onu impono. Urbanus
ſepti-

312 IN FFSTO S. ACOBI APDOSTOLI, —

ſeptimus, quoties amiculum ε ſubtili tela ſuperinduebat, alto pectore
ingemiſcebat: Quis crederet ſub tàm ſubtili ſindone, tantum ponderis

deliteſcere. Honores, & dignitates quot afferunt ſplendores, tot ferunt
amariſſimas anxietates; has extimuit prudenter David.
CONCEPTUS VII.
Servi Regis Achis Davidem miris laudibus commendant, commen-
datum honorant: Nunquid non eſt iſte David Rex terræ, nonnè buic cantabant
per choros dicentes: Percuſſit Saul mille, & David decem millia, I. Re-
gum I8. Super hoc honore exhibito David timuit : Poſuit autem Da-
vid ſermones iſtos in corde ſuo, O extimuit valdè àa facie Achis Regis Geth.
Si retuliſſent hi ſervi Regis Achis, Davidem terram eorum inquietaſſe,
incineraſſe urbes, interimiſſe ſubditos, inſignique contumelia Getheos
affeciſſe, nihil mirum pavido metu percelleretur, aſt propter decantatos
honorum titulos, quod David prudenter timeat, non invenio; cur
ergò, cum David honoratur titulo victoris & Regis, ſibi timet, & pavet:
Lyra reſpondet: Expertus erat David, quantum calamitatum ſibi cau-
ſaverit honor decantatus: Percuſſit David decem millia, ab hoc enim die
non reétis oculis David amplius aſpiciebat Rex Saul, ſed omni modo
innocentem perſequebatur, ut in montium antris, & cavernis profugus
ſalutem quæreret; cum ergò David iteratò audit à ſervis Achis hono-
rum titulos ſibi decantari, prudenter timet, ne & pericula, odia, ac
perſecutiones, & mille mentis adverſitates, anxietates animi, corpo-

ris gravamina, etiam à Rege Achis reterentur. Ita Lyranus: Hæc dicc-

bant, (nempè honorabant Davidem regio titulo) ut Abbis eum occideret. Di-
ſcamus exindè, honore, dignitate eminere, eſt periculis implicari.
LEpilogs.] Honores ergò ac mundi dignitates, tàm arduis curis ſo-
ciatas, ne quæramus, veriſſimè ſcripſit Thomas Kempenſis lib. 2. c. 6.
§. 2. Brevis gloria, quæ ab hominibus datur, mundi gloriam ſemper triſtitia
somitatur, honorum gloria, in conſcientiis eorum, & non in ore
bominum. Amen.

4

iniehw
Glo lnns
Cunb. A
in terta
Mrommnin
icn eoce
Cse. 4
r Negen er
Ethrtagi
le EIo
AAur niis on
NCrm.
Uleit ge in
nilleenn
ſit nitn
n, late
Illnnn lli
, inihlr
liont ſgn,

elthale,

Ll,

—

tantucn Nit
ndores, Wſt

dendant, conn
onne huie t
cen milia,1
: Poſuit afn
de Ahie
Eoruſn ingltl
Contunnela 6:
lt propterten
non inyerig
ſtbi timet, n
Alatmmitatan i
, 20 hoett
UI., ſed onin
& Cavernisf

3 ſernis A
denielll, A.

getates Aini,t
lta Lyrams K

Ahü m uil
culisinnc .
6s, tin allid

Kempenls l
rimſhtn⸗
M, Gmne

CoONCIO SECUND A. 33
IN FESTO S. ACOBI.
“B APOSTOLI,
CONCIO SECUINDA.
Dic, ut ſedeant hi duoſlii mei, unus ad dexte- Textu.
ram, alter ad ſiniſt ram in regnotuo. Matth.

cap. 20.* J
terrenarum rerum, vin. Thema.

Cupiditas, deſiderium
culat, illaqueat, nocet.

Æ Upiditatem, & affeétum profluxis, caducis ac ter-
renis rebus, ut funt honores, voluptates, divi-
R tiæ &c. Academicus viſco comparat, cum inſcri-
R ptione: Ligat, & vinculat. Virgula viſcata avi-
N culam implicat, ligat, & ſtringit; ſic cupiditates
nimiæ pro terrenis & tranſitoriis, ligant generoſum animum,
quo minus virtutibus indulgeat, neſcio quibus ſceleribus ſuc-
cumbat. Audiamus Scripturam: Qui volunt divites fieri, inci-

Exordium.

Textus Sa-

dunt in tentationem, G in laqueum Diaboli, I. ad Timoth. cap. 6. cræ Scri-

mialorum radix eſt cupiditas : transgreſtonis mater, magiſtra nocen-

Radix omnium malorum eſt cupiditas, quam quidam appetentes erra- pturæ.
verunt à fide, & inſeruerunt ſe doloribus multis: concionatur Pau-
lus cap. eodem: Inde bella & lite in vobis? nonnè binc ex con-
cupiſcentiis veſtris, quaæ militant in membris veſtris, prædicit S. Ja-

cobus cap. 4. Multos perdidit aurum, && argentum, & sque ad

cor Regum extendit, & convertit, Eccleſ. II. Audiamus Patres patres
Semper cupidi ſolliciti ſunt acquirere non babita, & bahita cuſtodire, .
docet S. Thomas opuſc. 7. Cui cupiditas dominari dicitur, ſub-
jectus malis omnibus demonſtratur, docet S. Gregorius hom. 1I5. S. Thomaes
Moralium. Et iterum lib. 7. Ep. c. 16. Quantò acriore cura in- 8. Arene.
ardeſcit ad infima tanto tempore damnabili refrigeſcit à ſummis, driue,
utraque enim fimul && æqualiter amari non poſſunt. Qui moderari
neſeit cupiditatibus, is quaſi equis raptus indomitis, volvitur, lania-

tur, affigitur, habet Sanctus Ambroſius lib. de vidu. Omnium- Ambro

ſius,
di, primipilaria iniquitatis, auriga malitiæ, ſicaria virtutum, Jedi-
tionis origo, fovea ſcandalorum; tradit Petrus Ravenn. in Serm.

Feſtivale. Rr. Obli-

314 IN FESTO S. IACOBI APOSTOLI,

Obligata anima, amore terreno, quaſi viſcum habet in pennis, volare

inqui i in Pſal. 121. Amor enim tem-
luguſti eſt, inquit S. Auguſtinus in eten
3. 4uguck R eſt alarum ſpiritualium, fatetur Hugo arcin. in
go Car on . Prov. Divitiarum amor inſatiabilis, longè lv korde⸗
al. an⸗mam, qum refrigeret uſu ſuo, ”ä em 6 ort⸗,
oſſeſſio timoris, amiſſio plena doloris invenitur; ita ernar enzin
3. Bernar- Aern Sermone. Qui pecuniæ ei £ Ci ſe men 14
dus. ne. & paratur, prædicat S. ryſoſt. 9.
. . . uturis t 1
. Wrn . e arhaem. §. olritus imploratâ gratia, deſuper Con-
Mus.
ceptus audite.

CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Jeremias prophetat cap. I. Ab Aquilone pandetur omne

lum. Cur reckè ab Aquilone? An non malum venit ab oriente, &
malum. zuilor

idente, & à meridie? Primum malum ruinæ humani generis ab ori-
occi ,

icki triæ cultus
meridie deteſtandus Idololatriæ cul
it, ex oriente, & à V 1
enie proceiſr, : quomodo ergo ab Aquilone Droceſſir omne znalum
un kors eu iditas pro terrenis, & caducis mundi rebus n a n 0.
Venit! Suc cupiditatis origine & fonte omnia mala mortali g
venit?

rofluunt? ſic aſſentitur cupiditatum magiſter Lucifer Iſa. 14. JSedebo
proniuuni:

in lateribus Aquilonis. Et Job. 37. habet: Ab Aquilone aurum venit. Si

rum, ergò & auri, & divitiarum cupiditas, & affectus, ex quo omne
aurum,

nomini rovenit, aded ut ſi alia vi-
iti c homini omne malum p t
iin lar . 4e un h nen⸗ „ quibus mortales involvit gar;
Binchllat cupiditas, inordinatus affeéctus, pro terrenis ac fluxis
VI „

.; . mi-
jis, dignitatibus, & officiis, generale inſtrumentum eſt ad omnem
t118 , ¹ ar .

rui finalem interitum homines introdu-
eri apſum, & ruinam, ac finalem i um ! t inprodh.
ſeran . lay⸗ aurum placet, ibi & vitium, inquit Sanctus Gregorius
Regar ep. 216. Veriſſimè S. Jacobus Apoſtolus c. x. Concup nn
eg nnoeperir, parit peccatum, peccatum cum conſummatum fuerit, ge⸗
Ccum e

mortem. US II
CONCEPTUS II.
Capilli exſti i 10 i famis pepen-
Ili exſtiterunt funis, quo in quereu in
rtalon C ur crines inſtrumentum interitus fuerunt 2 Alus⸗
D ca 5. Ezechielis per crines, ut aliquid ſuperflui in corhi re
Gardinn nntelligit bona temporalia, divitias, honores, & dignitates,
U. 2 1EEI. 2

. . 0 fo-
erga hæc & has inordinatum affectum, & cupiditatem in corde ſu

ib. Legum e derabat capillos capitis
lon, patet ex lib. 2. Regum cap. 14. Pon
ai on , odrr publico. cupiditas zs r fne in gunne
capillos pro auro venales expoſuit. Cupiditas reg

—
entcorde
mnmnltaun
cetlt at an
len cltn⸗
emnrtNee
Anordnaus

4

NrAlaon

lle en
rnad n,
PemmuDincern
(Magälcns
gf ir ue.
o, Mor ved
Pincenmam ille
uet, ſclicen
un Regibidene
mtione ficlline
kt, ens un

MMN Mic No

IUII, ide
es &Aigalttte
enallent; hue

giln un
zi

De hawone
ilbnetlert
lfenn Donirnz i
10 Nerbhano
nuni unſt n
Tlelis coniteing

umehl cbpicitrt

Plliſt: ſen
Iünimiun mnhe
grchhiltlte
ialun ngelie
mit ſlſi
nns niniun
rmninun n

1
—

—
indem,
Anor erints
Hugo nn
lge onpliutn
10 gutcen ien
entibus e
Chylok ian
Ai, nel

lilone hillt
enit 10 Clier
nani geneigt
uS Idololann
eſſit orme dl
dus 3b Agile
mala monl
diler a. !
lone aunin
Kectus, aln
it, MWedult
involyit, H
teltenis 1. in
um eK

tum honnne I

(kus Ceyrin
1 c 1.
mmnutun ,i

runt Abſoloni fatalis laqueus ad interitum.

— CONCIO SECUNDA. 315
arſit in corde Abſolonis: Dicebat Abſolon, quis me conſtituat Judicem ſuper

terram, ut ad me veniant omnes, qui habent negotium, & juſté judicem; ſed & cum

accederet ad eum homo, ut ſalutaret illum, extendebat manum ſuam, & apprehen-
dens oſulabatur eum, faciebatque hoc omni Iſrasli venienti ad judicium, ut audi-
rentur à Rege, & ſoklicitabat corda virorum Irazl, 2. Reg. I5. Cupicditas hæc,
& inordinatus affectus, pro fluxis auri divitiis, pro dignitate regia, exſtite-

CONCEPTUS III.

Liber Geneſis cap. 40. narrat, Pharaonem Regem, Pincernam &
piſtorem ad vincula, & carceres condemnaſſie, ex vinculis & carcere
liberatur Pincerna, & in gratiam Regis rediit, infehx Piſtor, ad fur-
cam adjudicatus, interiit. Ego enim redditus ſum offcio meo, & ille ſuézen-
ſus eſt in cruce. Quæ cauſa ſubeſt, quòd bincerna ſit redditus officio
ſuo, Piſtor verò ſuſpenſus ſit? Obſervat Manſius Tract. 8. diſc. 16. n. 8.
Pincernam tale exercuiſſe munus, in quo manus ſuas minimè coinqui-

naret, ſiquidem acceptum cyathum diſco imponebat, vinumque infu-

ſum Regi bibendum porrigebat, quæ omnia ſine manuum ſuarum inqui-
natione facillimè facere poterat; Piſtor econtra farina, quam manibus
tractat, eas undique farina conſperſas, & infectas retinebat: ſym-
bolum hic Piſtor eorum hominum eſt, qui terrenis rebus immerſi vi-
vunt, iisque accumulandis continuò ſtudent, divitias & opes, hono-
res & dignitates inordinaté concupiſcunt, tales cupidi fatale exitium vix
evadent; huc faciunt verba Alberti Magni in bPſal. 61. Habere non damno,
ſed affettum ponere in illis reprobo, boc enim eſt, quod divites reprobos

mcit.
CONCEPTUS IV.

De Pharaone notum eit, quòd eum Dominus DEUS in rubro ma-
ri ſubmerſerit, Exodi 14. ſic deſcribitur: Reverſæque ſunt aquæ, & invol-
vit eum Dominus in medüs fludtibus. Plura hic conſiderare veniunt: Pri-
mò: Rex Pharao mare, ac manifeſtum vitæ periculum ingreſſus eſt, in
hoc mari quaſi in carcere DEUS incluſit Pharaonem, fluctibus, quaſi
vinculis conſtrinxit, cur hæe omnia Regi eveniunt? Advertite: Pha-
raonem cupiditati ſuæ, affectui ad res, & theſauros judæorum nimium
indulſiſſe: Perſequar, ait Exodi 15. comprehendam, & dividam ſpolia: Pha-
rao nimium anhelans, & cupidus theſauris judæorum acquirendis? ab
hac cupiditate adeò excoœcatur, ut mare rubrum, manifeſtum vitæ pe-
riculum ingreſſus, corpus, & animam ruinæ expoſuerit: Involvit eum
in mediis fluttibus: Involvit: quaſi catenis ſtrinxit, carcere captivavit,
terrenis nimium inhiantem, ad indicandum: cupiditatem pro terre-

nis, animum cupidi, captivare, curis & anxietatibus vincu are; tan-

Rr2 dem

)

316 IN FESTO S. ACOBI APOSTOLI.

—
dem & in mari fubmerſit Pharaonem, cur non igne concremavit blasphe-
mum, cur eum ſubmerſit, & quidem in mari? mari quid inquietius, quid

ſalſius? ſubmerſit ergò in mari inquieto, & ſalſo cupidum Pharaonem, di-

ſcamus: cupiditatem inordinatam pro terrenis, & caducis rebus, pro divi-
tiis, & dignitatibus, ut inquietum mare, turbare, inquietare mentem cu-

pidi: indeficientibus curis, & anxietatibus, ſuſpicion bus, timoribus ani-
mum cupidi ſalire. Ita concludit Anonymus: Cupido pro terrenis eſt, que
corrumpit animas, excœcat oculorum pupillas, manus catenis conſtringit, generoſa

ibi corda ſubjugat.
Mi cor da ſcſes CONCEPTUS V.

Dum Jacob, inſcio Laban cum omnibus ſuis reculis charam patriam

repetiviſſet, ecce iratus Laban proficiſcentes armatâ manu inſequitur: in-
trepidus conſiſtit Jacob, Lyra minimé expaveſcit, ſola Rachel advenientem
Patrem extremè timet, ac infirmitatem fingit: Ne iraſcatur Dominus meis,
uod coram te aſſurgere nequeo, quoniam juxta conſuetudinem fœminarum nune

accidit mihi, Geneſ. cap. 31. Cur timet ſola Rachel, cur hæc anxiatur,

turbatur, & inquietatur? Rachel nimium terrenis inhiabat, pro fluxis,
& caducis divitiis anxia, & rea erat, Et Rachel furata eſt ola patris ſui,
§. Gregorius in Gloſſam, per Idola, quæ aurea, & argentea fuerunt,
cupiditatem pro terrenis intelligit; cupida nimium, & terrenis divitiis
addicta Rachel, ſola timet, ſola tremit, & inquietatur. In exemplum:
Cupidi terrenarum, anxii ſunt ſemper, inceſſanter timent, diu noctuque

à curis, & ſollicitudinibus perturbantur, temporaliter infelices funt, T&

zternum reprobati. Ita concludit Conceptum hunc S. Cyprianus e-
piſt. 2. ad Donatum: Eſt enim diſcrimen cum ipſa cupiditate conatum, qui
cupit, adverſarios ſuſtinebit, & pericula ſubibit. Quibus argenti auri ma-
ximum pondus, hos etiam inter divitias ſuas trepidos cogitationes interna
ſollicitudo discruciat, ne prado vaſtet, ne percuſſor infeſtet, ne inimica cujusd
locupletioris invidia calumnioſis litibus inquietet; non cibus Jecuro ſommue
contingit. Suspirat ille in convivio, licet hibat in gemma; && cum epulis mar-

cidum corpus, thorus melior alto ſinu condiderit, vigilat in pluma, nec intelligit

miſer ſpecioſa ſibi eſſe ſupplicia auro ſe illigatum tenert, & poſſideri magis, quaum
poſſidere divitias, atque opes. S=
CONCEPTUS Vv.“..
Gedeon jubetur viros ſuos bellatores ducere ad profluentem; hinc
frigidam ſumant, & bibant; Duc eos ad aquas, & ibi proba illos o. cum-
que deſcendiſſet populus ad aquas, dixit Dominus 6& Cedeon, qui manu && lingua
lamberint aquas, ſicut ſolent canes lambere, ſeparabis eos ſeorſim, qui autem cur-
vatis genibus biberint, in altera parte erunt; fuit itaque numerus eorun, qui
manu ad os proiiciente aquas lamberunt, trecenti viri, omnis autem elitne i
itudo

—
ity feleft,
DECNls
AAib!
Oonbalenm
Dera e
nenuut
Imirrpin
lnterlbern
ſi, uees
letoteneni⸗
rietes
Engenum a0
n 4 ſem,
nunmn.

Mrlerite
ſlencicent, i
u, Pcdieum n
lzc. o
Guren. Cde
: Lewites,

umine fruebat

le Geltitui

MuuII rerum

Erotbationumm
munkhune e

4 mmenni eni⸗

lſite, gui
hit ennu ni

Auenllin
I
he bontais
t gvotſlis,
nt ar ſrine
ntz len int
Nen Riprurn h.
Pukntnmn
Udorten nha

4
—

temut
Ihcuiketlt,
n Piunoren
tebid, e
ietare nentnn
US, fcnidae
Dro tentti
cotßingt

wlis catmmt
ann inſegone
Racheladtce
Niatur Dona
Inen fenimmn
l, cur hxem
inhiadat, w
tn Nlh
& ugentae
1, & tenent
tarot. Hect
tünent, Ilnd
lier inlelce

zune 5. (Ne

Chiltn un
ls Ni
06 Cginital:
ſetet, e nni
ins ernſe
u; Gonte
tir Plnnnii

5ic,

77,1

pollete,
inakg d,

n, imni

oſn,

CONCIO SECUNDA. 317

titudo revertatur in locum ſaum, Judicum cap. 7. Ex hoc textu liquet,
DEUM illos viros, qui aquas lamberunt, aſſumpfſiſſe, ac fortem victori-
am in manus tradidifle, eos verò, qui in ventrem projecti plenis buccis a-
quas hauſerunt, rejeciſſe, exoſos habuiſſe; cur hi rejecti ſunt? Lyranus hic
per aquas intelligit bona temporalia, opes & divitias, per eos, qui biberunt,
manu aquam ad os levantes, vult ſignificari homines, qui de bonis hujus
mundi accipiunt, quantum eis ſufficit ad neceſſitatem, & tantum DEUS
indulget liberaliter. Per illos autem, qui biberant aquas in terram pro-
ſtrati, fauces planè in profluentem immergentes, intelligit Lyranus homi-
nes pro terrenis bonis acquirendis, nimium cupidos & intentos, & tales
rejicit DEUS minus aptos ad regnum cœlorum acquirendum, ad ſalu-
tem æternam adipiſcendum; concludit Conceptum hunc S. Bernardinus
hom. 4. ſerm. 16. part. I. In Paradiſo ignoratur nomen amatoris mundi, ac

divitiarum. S
CONCEPTUS VII.
Vir Levites à Jjebus, ſeu Jeruſalem, perrexit in Gabaa, in Jebus Sol ei
ſplendiderat, in Gabaa lumen totaliter occidit. Occubuitque eis Sol juxta Ga-
baa, Judicum 19. Cur reétè juxta Gabaa Sol occubuit? Simon à Caſſia
lib. 3. cap. 10 docet; Jeruſalem ſeu Jebus idem ſonare, quòd Juſtitiam, ſeu
Virtutem. Gabaa verò dodtiflimus Naxera hic cupiditatis emporium intitu-
lat: Levites, in Jebus, in Juſtitia, in virtute, & pietate gradiens, Solis
lumine fruebatur; in Gabaa deveniens, in cupiditatis emporium, lumine
& ſole deſtituitur; documentum: Cupiditatis negotiis impenſus, terre-
narum rerum affectu ſubmerſus, lumen gratiæ divinæ amittit, in tenebris
perturbationum vadit, in præcipitium ruit, & in interitum graditur. Eruit
ſenſum hunc Hugo Cardin. Hic notabile eſt, quod transeunte gebus occubuit Sol,
ſie transeunti pœnitentiam, & appetenti (dignitates & divitias inquam ) occum-
bit Sol Juſtitiæ, quia dum terrena apphetumur, & cupideè anbelantur, gratia minui-
tur, vel penitus amittitur.

CONCEPTUS VIII. H
S. Auguſtinus in cap. 15. Geneſis obſervat: DEUM arboribus non
æquè ut aliis plantis benedixiſſe; cur quæſo à benedictione ſpeciali di-
vinæ bonitatis arbores excluſæ ſunt? cauſalem eruit citatus Sanctus: Ar-
bores quot filiis, & radicibus, tot quaſi manibus & digitis terram ample-
Xantur, ac ſtringunt, terræ inhærent, ac propterea benedictione DEI ca-
rent; Terra ſunt omnia terrena;, ut opes, divitiæ, honores, ac dignitates 3

Sacra Scriptura hominem arbori comparat, Pfſal. I. Et erit tanquam lignum,

quod plantatum eſt ſecus decarſus aquarum. Qui nunc homo, omnimodè ut
arbor terræ inhæret, terram amplexatur, ac ſtringit, cupidiſſimè, cogita-
tionibus, & affectibus terrena appetit, divitiis, opibus, honoribus, ſer-
Kr 3 Vitiis

318 IN FESTO S. ACOBI APOSTOLI,
vitüs importantibus inhiat, & hic benedictione DEl temporaliter, &
æternum carebit. Concludit quàm aptiſſimè S. Gregorius hom. 1.
Rictzlium : Cui cupiditas dominari dicitur, ſubjedtus malis omnibus demon-
ratur. .
Epilogus.] Hortor ergò cum Eccleſiaſtico cap. 18. Poſt concupiſcentias
tuas ne eas. Bonorum Authori enim aliter inbærere non poſſumus, niſi cupidita-

tem à nobis, quæ omnium malorum radixæ eſt, abſcindamus, hortatur S. Gregorius

in homil. Relinque ergo, hortor cum Thoma Kempenſe lib. 3. cap. 32. §. 3.
velinque cupidinem, & invenies requiem. Amen.

IN FESTO S. JACOBI
APOSTOLI,
CONCIO TERTIA.
Texm. Dic, ut ſedeant hi duo filii mei, unus ad dexte.

ram, alter ad ſiniſtram in regnotuo. Matth.

Cap. 20.

Thema. PFomenta, blandimenta, nimius amor, & conni-

ventia matrum, liberorum eſt exitium.

Exordium. N E Simia docet Philoſophorum Princeps lib. 8. cap. 74⸗
3 BB äSimiarum generi pracipua erga fFœtum qffettio, itaque ma-
S gna ex parte ſtringendo necant. Academicus inſcri=
bit Lêmma: Perdit amando: Sic parentes, matres

W precipuè, liberos ſuos nimium amando, perdunt,

Texius blandiendo, indulgendo, connivendo, necant. Audiatur S. Scri-.

Sacræ ptura: Eatcta filium, & paventem te faciet, lude cum eo, & contriſtabit

Seripturs. te, non corrideas illi, ne doleas, & in noviſſimo obſtupeſcent gentes tui.

Eccleſ. cap. 30. Confuſio Patris eſt, de filio indiſciplinato. Idem
cap. 22. Et Proverb. 13. Qui parcit virgæ, odit filium ſuum. Et ite-
rum 29. Puer, qui dimittitur voluntati ſuæ, confundit matrem ſuam.
Patres. Liheat & Patres percipere. Debent filii Parentes timere, quod ut eſſ
cere poſſint, Pater diligentia ſollicita olſervabit, ne diſolula latitia ex
inordinato affettu converſetur cum illis, cum jam granduuſculi ſunt Jed
verenda maturitate, & timoroſo amore, ac gravitate diſereta, Gexem⸗
plari ,„ſemper ſit ante eos. Inſolentes enim ſolent fieri Filii, e nii
7

linGlni
Docet
Aigelhom;
ileenntn
ſuriinen
mr inofain
hten nine,
ſchninagi
Gnimmnn
on H
ſſeigfnt
Ar Etemumn
like veſit
Nieſreetttcun
Münt; omneni
leſent, Gſun
Oigeneslb
ſducir /i⸗
lnt, G in
4, uod Coee
Mireg G rii
ete perlit

(uinte prius

fucfulan,
nG eng ſer

nuulihegli

lmn, ſimn

ſonn Prolohen
nhmeneſeſiet
uptkenchna,
Initmn efen
molt Utigne
kihen Conent

. Iunßm

e Nocie

II, Viren.

.
temnponalten,
orius Non
6 Cnntibiu in

Nconngſir
nmu, iſege
ntatutd,Grgn
elb nnf

Ohl

unl4l
Yiufu t

amon
eſtentin

biineeslbie⸗
iun Fflinne⸗
t. Acalenon;
. Se renth
Imm anmtdke
I. Alli
eun. .,Gent
volſteſen 4
inchotun
it flun n
iftnlt i
te⸗ mmge li⸗
n muileie
Uitt inub,

n fan i,

Jeveritatem Qui Patres moderationem negligunt, liberorum ſuorum

CONCIO TERTIA.

lLætitia, & levitate parentum, perduntque erga eos reverentiam, & timo-
rem. Docet omnes Parentes S. Bernardinus in Feriam 4. Qua- S. Bernardi-
drageſ Dom. 3. art. 2. cap. 2. Clarè S. Auguſtinus in Pialm. 50. nus Senen-

Valdè perniciosè ſentiet filius Patris lenitatem, ut poſtea juſsè ſentiat Dei 8. Augai-

nus.

31

Junt interfetores, atque adeò illis crudeliores, quod ad interitum, S
mortem animæ, hæc res tendat; bos Patres parricidis ipſis immaniores
Keieratioresque dixerim, illi enim corpus ab anima Neparant, iſti corpis
animam æternis ignibus tradunt, ſcribit S. Chryſoſtomus tom. 6. 8. Chryſo-
hom. 27. Egregié Parentes inſtruit S. Gregorius part. 2. cap. II. ſtomus.
Miſcenda eſt lenitas cum ſeveritate, ſit pietas, ſed non plus, quam expe- . Grego-⸗
diat. Et iterum lib. 3. adverſus vitup. Monaſt. vitæ: Nulla alia us.
ratione perverſi ut ſint filii contingit, niſi quod eorum Parentes circa
vitæ praſentis commada, quo amplius incumbunt, && ferè dixerim in-
Janiunt; cum enim iſta ſolummodò inquirunt, nibilque illis præferendum
cenſent, & ſuam pariter, & liberorum animam negligere coguntur.
Origenes lib. 2. in Job. ſcribit: Parentes, qui non erudierini neque Origenes
corripuerint filios, hi fiiorum animas inexſtinguibili igni in interitum
tradunt, & ſemetipfos in furorem judicii demergunt. Veriflimum
eſt, quod docet Joannes Caſus in Theſ. œconomica lib. 2. cap. 2. Pan. Ca⸗
Mitiores & nimis indulgentes Patres, filios ſuos vaniſima quadam li-

bertate perdunt, præpoſterè nimis licentiam hbanc illis indulgentes. Ut

enim terra prius ligone, & aratro diſcinditur, quàm optinam meſſem,
E fructus uberes prgferat: ita tenella, & nova puerorum ingenia, primum
ferro & fræno ſeveræ diſciplinæ ſunt informanda; aliter nimis qulci ve-
ueno quaſipræguſtato, lenitas illa parentum in filiorum licentiam, riſus

in lultum, ſolamen in diſcrimen, indulgentia in perniciem && ruinam

miſerrimè prolabetur. Et iterum apud hiſt. Polon, Zàm cœcus ac
imprudens eſſe ſolet parentun, maximè matrum in liberos amor ,täm
impotens charitas, ut cum illis omnia felicia evenire cupiant, nimid indul-
gentid teneram eorundem ætatem corrumpant, emolliant, & in re-
liquam vitam efferam, & imbecillam reddant, & plerumque fit, ut ea de
cauſa, && ſe, & liberos ſuos, in miſerias, animi moleſtias & anguſtias,
qua pPoſtea utique dolenter ferunt, conjiciant. Imploratâ Dei gratiâ,
deſuper Conceptus audiamus.
CONCEPTIUS I.
Confirmatio.] Liber Geneſ. cap. 34. habet, Dynam adoleſcentulam
incauté prodiiſſe in campos & agros, ubi à Sichem comprehenſa, deflo-
rata, virg nitatis & pudicitiæ jacturam fecit: Egreſſa t Dona filia Loæ, ut
videret mulieres regionis illius, quam cum vidiſſet ctehem, filius Emar, Princeps,
terra ilius, adamavit eam, & rapuit, & dormivit cum illa, vi opprimens virgi-
nem.

320 IN FESTO S. IACOBI APOSTOLI,
nem. Curioſitas, vitæ licentia, morum diſſolutio, videtur eſſe cauſalis

lapſůs Dynæ: unde Dyna tam diſſoluta, laxa, & licentioſa? Sacer textus

inſinuare videtur cauſalem, ſignanter notans, Dynam fuiſle filiam Lyæ;

Egreſa eſt Dyna, fliæ )æ, ergò in Lyam matrem Dynæ filiæ diflolutio, li-

centia vitzæ, profuſior, ac culpabilis curioſitas conjicitur; ſed cur in
Lyam? advertere libeat, quid Scriptura de Lya matre Dynæ memoret
Geneſ. 29. La lippis erat oculis: quaſi dicat, coca erat Lya, mater Dynæ,
cœca nimio amore, connivebat filæ ſuæ Dynæ, profuſioris vitæ licentiam
indulſit, & ad libitum excurrere, converſari: Matris ergò nimia conniven-
tia, & indulgentia cauſa fuit turpiſſimi lapſůs, damni perpeſſi, perditi, ho-
noris & famæ. Exemplum, matres, ſi in cura prolium maximéè filiarum

lippæ, & cœca ſunt, prolibus blandiuntur, connivent, indulgentque quæ-

cunque volunt, placent, libent, deſiderant, non conſiderant, aut curant,

quibus cum familiariter agunt, non inhibent conſortia, munufcula ſuſpe-

cta non interdicunt, vanitates non arguunt, diſſolutos mores non cori-
gunt, occaſiones non abſcindunt, cauſa ſunt, quod filias etiam in vita ſua
adhuc meretrices, & ſcorta, filios fures & patibularios videre debeant,
Quam verè S. Auguſtinus: Valdè perniciosèé ſentiet filius & ſilia, patris &ma-
tris lenitatem, & poſtea juſte ſententiæ Dei ſeveritatem.
CONCEPIUS II.
Inſolens quidam Juvenis blasphemavit nomen Domini, Levitic.
cap. 24. Cumque blasphemaſſet nomen Domini, & maledixiſſet ei, addudlas eſt ad
Moyſen. Moyſes ſuper criminis gravitatem examen inſtituit; ad hoc ex-
amen utique blasphemator ipſe, nequam hic adolcſcen advocatur, ac ſi-
ſtitur? narrat textus, non tam adoleſcentem hunc, qdam matrem ejus
Moyſen coram ſe citaſſe, & examinaſſe. Vocabatur autem Mater ejus salu-
mitb, ſilia Dobri, de Tribu Dan. Cur, ob blasphemiam filii, mater ejus ad

judicium citatur? An fors mater in cauſa eſt, quod filius blasphemaverit?

quòd infami morte ſit puniendus? Sic eſt, mater citatur ob crimen filii ad
judicium? Hebræa erat mater, ad obſervantiam, & reverentiam Numinis

& nominis filium adducere debuiſſet, ſtulto amore inſolentias filii conni-

vebat, filium licet malum, tamen fovebat, ſcelera non corrigebat, vitia non
arguebat, ſiſtitur ergò ad judicium mater, palaàm fit ejus nomen, & familia
à Spiritu Sancto, ad parentum terrorem, ut noſcant; quod ex amore ni-
mio vitia prolium ſuarum connivendo, una fiant ſcelerum rei, matrum
indiſcretus amor proles in ruinam, in infamiam vitæ, in capitale ſuppli-

cium, animæ, corporisque interitum deducat. ”

CONCEPIUS III.
Michas de monte Ephraim, non tantum Idololatra, ſed & Idolo-
latriæ Sacerdos, ut legitur Judic. cap. 7. Quomodo hic Michas tam ſcele-
tus,

—
nbel efe
it, mnd d
Ghea imma
glucke i
Nechoeno
6E' Meciocn
nni i⸗
faitſhri
Smmnnu,
Alhemim,
ſetunmum
Dunanb
Sepebvert,
epoincolgenti
t, Colorte
Wun wuid
m; ſuntue
Cnne Muurchu
In olun itin
ngu er ire

Sahenn.

Tli Hel
lenyun gnini
uthlel, Cegu
Noloepd fl⸗
l Kelentiln
Eeflowummiit
Gnnitentg, &
omnit, gne
hlieſhut, geh
6tſwerhhelt n
ungt bmne 8
Eel elbenigntt
I ber: Dirtte
Gtmiſehlh
Felifcine Dodn
Uche, luntur
üneg ul
eneinor
Rellrie d

,

—
ſidetut Reg
tiola! ert
foifle Rind
e fllie Sllchee
Pcitut; lan
re Dym nn
at Lyrue
ulioris elcnt
erodmimie
Perpell,
umn
lt, indulzen
Onſiderant, u
ttia, munuſcu
Utos Mmotes
Afliasetinmin
atios vide

nen Donini!
liriſre, n
den inltiuig
leſcegsachoen
c, Jban
Ir auten Aunc.

X terefennih
e inlolentius,
ncortiehn i⸗

ejusno 16

e; dvod arn

CONCIG TERTIA. 321

ratus eſt effectus, oblitus veri Numinis, ſculptilia & Idola non tantum ado-
ravit, imò Sacerdos Idololatriæ, ritu gentilium Idolis thus adolevit, ſa-
crificia immolavit? an fors ſocietate mala ſeductus in tantum ſcelus pro-
lapſus eſt? ſocietate caruit, ſolitarius in monte Ephraim morabatur, quo
medio ergèò Idololatra, ſceleris tam horrendi Sacerdos, & magiſter factus
eſt? Medium indicat ſacer textus, eſtque nimia indulgentia matris? Con-
ſervavi, & vovi boc argentum Domino, ut de manu mea ſuſcipiat filius mens, G
faciat ſculptile, atque conflatile, & nunc trado illud tibi. Implevit unius filiorum
ſuorum manus, && fadtus eſt ei Sacerdos. Ex verbis citatis quis nimiam in-
dulgentiam, conniventiam, & amorem matris erga filium, non cogno-
ſcit cum nummis & pecuniis (quæ peſtis & exitium in manu ſunt juve-
num) ambas manus filii adimpleverit, ſicque occaſionem non abſciderit,
ſed præbuerit, ad omnia nefanda inſtituenda, & perpetranda. Matrum
ergò indulgentia, amor & favor, ex quo filiis & filiabus nummos largiun-
tur, conſortia admittunt; occaſiones præbent ad luxum, & luxuriam,
ad vitam lutidiſſimam, ad ſcelera nefanda, ad Deum, & fidem abnegan-
dam; ſuntque cauſa ut corpus & animam æternum perdant. Præ-
clarè Plutarchus de inſtitut. liber. Naturæ dotem labefactat ſocordia, ſo-
lum bonum ferax eſt, ſed qualet negleldtum, atque quo eſt indole præſtantiore,
eò magis per inertiam deſtitutum cultura ſeneſcit, ſin quod horridius juſto eſt,

aſperius.
CONCEPTUS IV. .
Filii Heli dicuntur fili Belial, neſcientes Deum C. Et erat peccatum
Puerorum grande nimis coram Domino. I Regum cap. 2. Summus Sacerdos
erat Heli, de quo nulla iniquitas ac ſcelerum immanitas memoratur, quo-
modo ergò filii ejus à Patris virtute adeò defecerunt, filii Belial, filii Dia-
boli, ſceleratiſſimi mortalium, fures, & adulteri effecti ſunt? Cauſa tan-
tæ filiorum malitiæ, ac ruinæ animarum, eſt parentis Heli nimia lenitas,
conniventia, & indulgentia: ita Scriptura: Heli autem erat ſeneæ, & au-
divit omnia, quæ faciebant filii ſui univerſo Irazëli, && quomodo dormiebant cum
mulieribus, quæ ohſervubant ad oſtiun Yabernaculi. Quid ad hæc nefanda fa-
cit pater Heli? utique carceri nebulones tradit, vinculis onerat, ſcutica
corrigit, fame & ſiti caſtigat? talis ſevera correcétio expediebat, aſt pater
Heli eabenignitate correxit, ut potius videretur licentiam dare, quàm
inhibere: Dixit eis: quare facitis res ujusmodi, quas ego audio res peſſimas
ab omni populo: nolité filii mei, non enim eſt hona fama, quam ego audio, ut trans-
gredi faciatis populum Domini. Ecce quàm blandus ſit pater Heli, quantum
palpet, quantum conniveat, diſſimulet? egebat lues duro cauterio, ferro
Ppræcidente & uſus eſt Heli medicamentis blandiſſimis; ergò dum adula-
tur tenero amori, miſerandæ tam ſuæ, quàm filiorum ſuffragatur calami=
Feſtivale. 5 8 tati.

322 B
IN FESTO S. [A COBI APOSTOLI.

tati. Ita S. Chry ſoſtomus in lib.
parceret, && ſuam, & ilorum Jalutem Perchgit. h in Teeleratt lr mtis
ati filii ‚ambo

Nil füliis deterius am i
. „ quam indulgenti
uam tolerantia, conniventi a parentum;, nil ibus infeiie
9 „ conniventia, cœcus r ir dmn Mkcnlernnz
or dum indulgenti
ntius

filios educat dum bl ju um
„ andi 1S coru u. 1
P llulantia vitia d
iimulat 1

denser ſibi & filiis infelicitatem 2dvocat

CONCEPTUS V.

Legem ſtatuit Alti j
tiſſimus in veter!
cum geniti fueri zah eteri Lege Lev.
geniti fuerint, ſeptem diebus erunt ſub ubere atris H Ao ovie, && capra
8 0νο, Gα dein.

ceps offerri poterunt Cur ovis, ſ
1t. ovis, ſymbol .
Matth. 25. tame 9VIS, 1IRDOGI electi, ſta
th. 25 n, quamdiu ab uberibus matris nder fn Paertte;
„offerri Domino,
2

1 Per ubera „ àan non blandimenta materna proft ſi .

tiam ad meras vo P iti
» 8 Iu tates, lætitias ſ „ S int Ilis 2 UD e
& anſam, rectè elligo? bi mMater

roles ſuas tantum ab uberibi
. 5 ribus pendentes h
jnat, quidqui . entes habet, mera ſuavi
pinat, quidquid petunt proles, quidquid volunt rle dulen pro-
ant, admittit,
9

0OWV nes eis lIuſus 1

get, proh dolor ! talis filii & filiæ victima I.
ictima Deo futura tejici
ejicitur, quia non

ovis, ſed hedusi
e r n urum Fra vigetur⸗ non DEO, ſed Diabolo,
Tilman. Qui, quamdiu uten i. Huc collimant verba Ra J IReun c&.
tempore offerri non oginns 5. urer cujus voluptates nihit Renn ginen
o:.: . ,reſpuit enimi . . 5, 1010 hoc
ſtolo: Qia, qui in carne ſunt, Deo inetg cd aeodkosricnem teſtante 4po-
CONCEPTUS VI.

preces Eliſæi impetratus elt, 1
Hrece elt, in ſinu matris ſu ir ſuik
e e Tenn Ra deen meridiem, & mortuus N. exl iriſſe Poſuit eum
Einteriſe: du vont aternus, niſi matrum amoroſæ bla Sle e,
etiam in maximo ſolis Ardo 34 ErS liberos; divagari permi lr
eie dllu s ſeln dore, juvenis domum egreditur 1 on debe⸗
ibus indulſit inſanis, tabeſcit, & peritt: non d hi
:ni mater filio

ret, gravior erat parentibus d
. . t US dolor m
uam indulgentia nimia „ mortem non tà
Aritan PSeesre Peries elaboratam, & calamitatern. rers⸗ ſorte,
falſatus parentum ries Juvenes florenti juventute 4 ſi Aorate rote
aus Pafgntum imor, dum cupiditati Planditur eſideratos, qui
1 2 confidenter, ſaluti
inſ

aurhe
.ct morte

oyſe
gungeen
knnunf
bepenen
ſodoncun
lyſim,Dl
erenc
Eee, ltes
euni Eires
Pyrantor, cot
.ruln tmore
Pent. Ar v
Plandumur,
Prentibu n
Onrertetur,
htlimi inten
bilg.
Meeiſcirun,
/ 6
Ga

41.
—
n iſtenheſini,
Aletai l a
t, Kelhin
rentiduginkei
dum inälggn
hlltmilr, u

Dor, ig S
Rie okno,
Ttuet oder e
4, Oflerti Din
Profuſoten!
inrehigo! U

1ſwav, Ia.

deſiderant, A
ne confortont
na teietbr, i
ſed Disdolon
A adolynint

agtun, Une

ittl oppeiinuK

pblgfioten,t

Puetom Mne
exſpinle.

Non Kni
am, M
namorolttit
gti Periini
ditur, Auom.
Aperit: im
let, inmm
8, Cnin
Utim Aneale
tenn Gegenll
te gelbetnli
conſcete,

CONCIO TERTIA. 323

inſidiatur holſtiliter, viverent utili ſieveritate frænati, qui rapti iunt imma-

turâ morte præventi.
CONCEPTUS VII.
Moyſes quamdiu virgam in manu ſuò portabat, & jam terram, jam
aquam percutiebat, mira operabatur, elementa ſibi ſubdita, Regem alias
obſtinatum ſibi obedientem habebat, aſt ubi virgam in terram abjecit⸗
in ſerpentem venenatum verſa eſt. Virga hæc Moyſis, parentum in fi-
lios dominium, & gubernationem deſignat, juxta Pſalm. 44. Hæc eſt virga
directionis: DEUS enim parentibus directionem, & authoritatem in liberos

ſuos exercendam impertiit, ut eos repræhendere, corrigere, etiam percu-

tere, quoties neceſſitas exigit, poſſint ac debeant, & felices parentes, qui
hâc virgâ directionis utuntur, eam manibus geſtant, indeſinenter monent,
hortantur, corrigunt, etiam ſi opus eſt, percutiunt, ſic enim in cordibus

eorum timorem Domini impriment, infundent ſcientias, à vitiis abſtra-

hent. Aſt ubi virgam diſciplinæ, neglectà educatione, abjiciunt, filiis

blandiuntur, fatuè nimis amant, omnia eis admittunt, in venenum, tàm

parentibus quam liberis hæc virga abjecta, diſciplina correctionis neglecta

convertetur, ubi liberos contumaces, rebelles, ſceleratos intuentur, morte

turpiſſimâ interemptos inaudient.
Epilogis.] Hortor ergo cum Sapiente cap. 23. Noli à puero ſubtra-
bere diſciplinam, ſi enim percuſſeris eum virod, non morietur, tu virgd percuties
cum, O animam ejus de inferno liberabis. Educate illos in diſeplina,
SS correptione Domini. Finio cum S. Paulo ad Eph.
cap. 6. Amen.

324 I FESTO S. LAURENTII MARTYAIS,
AUGUSTHUSLB8W8.
IN FESTO S. LAIIRENTII,
MARTVRIS,
CONCIO PRIMA.
res. Amen, Amen dico vobis, niſi granum frumenti
cadens in terram mortuum fuerit, ipfum

ſolum manet, ſi auutem mortuum fuerit, mul.
tum fructum aſfert, Joannis cCap. 12.

Thema. Mortificatio corporis, maximum fructum ad-
fert animæ.

Sa⸗ 5 V. Anct. .gydii Fratris Ordinis Capucinorum as-
Pes ſertum eſt: Si quis vult benè videre, eruat
& Ooculos, & fiat cœcus, ſi quis vult benè audire,
fiat ſurdus, ſi quis vult benè loqui, fiat mu-
tus, qui vult benè ambulare, abſcindat pedes;
NW, ſi quis vult benê operari, præſcindat manus,
e verbo; ſi quis vult bene vivere, vivere fe-
liciter, hic, & in æternum, ſe ipſum mortificet. & homo mor-
tuus fuerit per omnimodam vitæ abnegationem, copioſum producet
frudtum ſpiritualem, ſcribit Deaponte lib. 5. cant. exhort. 18. §. 2.
Textus Sa juxta verba Thematis: Amen, Amen dico vobis, niſi granum frumenti
eræ Scri- cadens in terram Coc. Et iterum: Qui odit animam ſuam in hoe
pturæ, mundo, in vitam æternam cuſtodit eam. Qui Cbriſti ſunt, inquit Apo-
ſtolus ad Galatas cap. 5. carnem ſuam crucifixerunt cum vitüs, & con-
cupiſcentiis ſuis. Et 2. ad Corinth. c. 4. Semper mortifcationem
Jöll in corpore noſtro cireumferentes, ut & vita JTäöSll manifeſtetur
Fatres, in corporibus noſtris. Patres audiamus: Augmentum charitatis, di-
4, Auguſti- minutio eſt cupiditatis, inquit Magnus Auguſtinus, unde fatetur
ur, dc utilitate Jejunii: Excracio me plane, ut ille parcat, do de me anu’

Kxordium. NNN

—

Albveni⸗

%*%

juunn Ferm,
tn eftl
(en hen
1 golllgi
nnuß ſeſhhhi
(lunlb.
ſiianfiputun
frifent,
Goninnrihi
Rbeneſctbi
jitſni, nlnen
in h inenin
hennbatine,
Ion biiftetur,

Stornot,

i, r men fe

Wliniſßer At

in intuftin⸗
Dom 8
immortfeme
nnisgrodenimt

Wu. P
Wo Nſcme,

Fimmi amen
uen iiier ,
In giingte r
ir füi,

enll ock

nco han
eneketniti
DMsandmm.

DaS; nfmnti⸗

n & ioſenin
iti Deoin
iun at onn
Uunſe, ic
dlasin
Morz ns

Anußnfein
furrtt
unß ſierti
c
Um fruenn

dinis Crpiie

ult bend it
Ccis wlbeie

l bene logimn.

le, blittt
ni, inlin
ente ivele, i

en, ian

4

cant. eNo

t oumm 1,
riliint,,
rerunt untſtte
lher niſfe,
niu
gneni lel

CONCIO PRIMA. 32

at ille ſubveniat, ut placeam oculis ejus, & delectem ſuavitatem ejus. Et
iterum Serm. 44. Vidoria noſtra, gloria noſtra intus eſt, non foris
eſt, foris depedti, intus eletti. Hoc AI Jalvationis noſtræ principium,
(docet S. Bernardus Serm. 3. de Circumciſ.) cum incipimas reſpue- S. Bernar-
re, quod diligebamus, dolere, unde gaudebamus, ampletti, quod time- dus,
bamus, ſequi, quod fugiebamus, optare, quod condemnabamus. Unde
Cafſſianus lib. 4. inſtit. cap. 43. ſcribit: Mortificutione voluntatum Caſanus,
vitia exſtirpantur, & marceſeunt univerſa; expulſione vitiorum, vir-
tutes fructificant, atque ſuccreſeunt; pullulatione virtutum, puritas cor-
dis acquiritur; puritate cordis Apoſtolicæ charitatis perfettio poſidetur.
Perbenè ſcribit Climacus gradu 4. collat. I. Initium quidem morti- Climacus,

Fcationis, vel membrorum corporis, vel animæ, voluntatis labor eſt; me-
dium verò interdum labor, interdum requies, finis autem jam omni mo-

Iuls perturbatione, omnique laboris ſenſu caret. Sicut, quod ſeminatur,
non vivificatur, niſi moriatur priuns, ſic qui mundo, SS concupiſcentiis
ejm non moritur, in fruttu Bonorum operum non multiplicatur, ſupereſt
ergò, ut mortificemus membra noſtra, quæ ſunt ſuper terram, quatenus

vos vivificet Author vitæ, perorat S. Gregorius in Pſal. 142. Ni au-S. Greger.

tem Spiritu fatta carnis mortificaveritis, vivetis, inquit S. Paulus ad
Rom. cap. & Deſuper S. Thomas: Si autem Spiritu, id eſt, per Spi- S. Thomas.
ritum mortificaveritis fatta carnis, id eſt opera, quæ ex concupiſcentia
carnis proveniunt, vivetis vita gratiæ in præſenti, & vita gloriæ in
Juturo. Hoc fundamentum eſi ſalutis noſtræ, mortificare ſcilicet, ab-
negare, reſignare nos ipſos, docet Henricus Suſo Serm. 2. Verè ſimor- Sulo-
tiſcaveritis carnem, per piritum vivetis, appetitum ſenſitivum per ra-
tionem viriliter reſringendo, vivetis vita gratiæ, & poſtea gloriæ;
nam quicunque aguntur Spiritu Dei, (quod ſt mortificare facta carnis)
bi ſunt filii Dei, & hæc eſt vita æterna. Concionatur S. Bruno ſuper §. Brune.
epiſt. S. Pauli octavam. Concludit S. Gregorius lib. 4. in I. Re-
gum c. 10. Ipſa mortificatio cordis, quid eſt aliud, quam præparatio
aternæ beatitudinis. Implorata S. Spiritũs gratià deſuper Conce-

ptus pandam. S
CONCEPTUS I.
IConfirmatio. Salvator noſter apud S. Matth. cap. II. prædicit, per
vim & violentiam regnum cœlorum acquirendum eſſe; Regnum cœlo-
rum vim patitur, & violentid rapiunt illud. Hæc vis, & violentia, in quo con-

ſiſtit? Dico in motu quodam, qui motus naturali inclinationi ad rem
afhliquam eſt contrarius; exempli eauſa: Lapidem in altum proj cis,

motus ille, lapidi ſurſum, eſt mofus violentus, quua lapis, utp t& natu-
ra ſua gravis, natura ſua tendit deerſum; ſurſum ergè qui lapidem ja-
cit, naturæ ejus vim infert; ſic etiam, qui navigat adverſo flumine im-
88 3 petuo⸗

326 IN FESTO S. LAURENTII MARTYRIS,

petuoſo, motum facit violentum. Natura humana nonnè ex naturæ in-

ſtinctu & dictamine, ad meras voluptates, ad epulas delicatas, ad divitias,
ad honores aſpirat, & ſatisfaciendum appetitui, ad vindictam injuriarum

ſumendum inclinat, qui ergoò naturæ reſiſtit, contra naturæ appetitum agit,

hic viam, & violentiam ſibi facit; ſed quo medio naturæ ita reſiſtitur?
utique mortificatione corporis, ac ſenſuum; qui abſtinet à voluptatibus,

imò flagellando, jejunando, carnis illecebras refrænat, qui non tàm à deli-

catis bolis abſtinet, imò viliſſimos cibos, cinere ac felle aſpergit, vix ſolam
famem ſolatur; qui offenſiſſimus ſibi benefacit, divitias ſpernit, & pau-
pertatem eligit; contemptum honoribus præponit, hic, hic vim, &
violentiam ſibi injicit, naturæ contrariatur, regnum cœlorum rapit, &
prædatur. Ergò mortificatio corporis, & ſenſuum, eſt illa Vis, illa vio-
lentia, ille aries, quo cœli janua reſeratur; illa ſcala, quâ Paradiſi mœnia
conſcenduntur; illa fortitudo, quâ regni cœleſtis dominium, ac poſſeſſio
acquiritur. Hoc DEUS ipſe charum ſuum ſervum Moyſen, & Ezechielem

edocere voluit.
CONCEPTUS II.

Statuit Ter Optimus DEUS Moyſi ſingulares gratias exhibere, nempè
in Ducem & Principem populi Ifraëlitiei conſtituere, imò D EUM Pha-
raonis præficere. Ad hunc finem DEUS Moyfi apparuit in rubro:
Apparuit ei in flamma ignis de medio rubi. Exodi 3. Moyfi etiam jam ad
ſuaviſſimum colloquium aſcendere volenti, mandat DEUS: Solve Cal-
ceamenta de pedibus tuis. Cur quæſo DEUS. Moyſen gratiꝗ, & promiſſio-
ne terræ electæ ditare volens, apparuit in rubo, cur cœleſtibus deliciis,
& alloquio DEl, ut perfruatur Moyſes, calceos ſolvere jubetur? Per tu-
bum ſpinoſum, & acutum, mortificationem corporis, & ſervum, Pierius
intelligit, in rubo apparuit DEUS Moyſi, gratias ei conferre volens ſin-
gulares, indicans: Mortificatione corporis ae ſenſuum, DEI favores,
& gratias ſingulares acquiri, ae certitudinem patriæ cœleſtis obtineri.
Audiatur S. Ambroſius de Moyſi ſcribens lib. 2. de P'ar. cap. 23. Etenim
vitctor paſſionum omnium, nec ullis captus illecebris ſæculi, mentem regens, lar-
nem ſubſiciens, & regia quadam auctoritate caſtigans, nomine DEI vocatus t,
ad ſimilitudinem cujus ſcilicet, perfedta virtutis ubertate formaverat. Hinc
jubetur & Moyſes exuere calceos, ut colloquio, & confortio DEl frua-
tur, calceos exuere, eſt affectum, & appetitum ad terrena, & tranſito-
ria per mortificationem deponere, inquit S. Auguſtinus, & concludit S.
Ambroſius lib. de fuga ſæculi cap. 5. &i videre vis DElI M ſicut Mo) ſes, ſol-
ve calceamenta pedum tuorum, ſolve vincla ſæculi, relinque calceamentum, quo
terrenum eſt. . SJMV

—

Liechiel
nts poris
ten, lin ve
nr ciaten
N1 Ker inm
Pnn, ule⸗
nn orleke e
Abhur e
Oe mmimss
Alnein 0
Ient, 4Muillo e
Ale,coor
tocartun bo
Andrncdum:
Elberum tole
r tgan wll
abltoennam
Pelionen, zb
ntglele ſerli

Econclodente
eumIngbem) n
prtameriizt

Minbili
n mylckere
6intnit benec
ſlueis nii
ii⸗ thonlt. 3
n ſllſel
utn h
Eis nalliumg

ur

4

r nph
Uenlmm wi
Uitifentonen 4
lins luorbin
fud nti, (

N,

—
nnd er umm
licnas, Adi
ndichnmiynie
tura mMheinn:
laturz in ei
enet Aolltn
oi nontini
le achergtnt
ſtias ſoenitice
1, hic, Uer

n CCGlOTIN

A Ul ſi
, ui Nudl
Olhinibm, Af⸗
Moylen, Ali

gtatias eifbe
te, ind Dll

aneit ti

Woyſ einn
dar DLCRE
ſengetihdn⸗
cun lliu
Clyere ſbenn
ors, luim
8ei laleſin
enſinum, N .
nrie leh⸗
cde lu ht,
mwnine in,
uue un
& conloni /

4
20 tentel,

M
Nt

uſtinns
zZCYI
mie alu

.

CONCIO PRIMA. 327
CONCEPTUS HI.
Ezechieli in viſu cœleſte Jeruſalem monſtratum eſt, & erat illud
multis portis repletum, erat porta verſus orientem, alia ad occiden-
tem, alia verius meridiem, alia ad aquilonem Cupiens Propheta
hanc civitatem cœleſtem ingredi, per quam putatis portam introductus
eſt? & ei introitus patuit? dicit S. Propheta : Et introduxit me per
portam, quæ reſpiciebat ad Aquilonem. Per portam ad Aquilonem Prophe-
ta in cœleſte eruſalem introductus eſt, cur per portam ad Aquilonem?
Ab Aquilone veniunt venti aſperi, frigidæ tempeſtates naturæ Huma-
næ contrariantes, corpus affligentes „ & mortificantes: Ab Aquilone
omne malum. Omne, inquam corporibus, & naturæ noſtræ adverſum
venit; Aquilo ergò ex mente S. Hieronymi eſt ſymbolum rigidæ, &
auſteræ, corporis, ac ſenſus mortificationis, per portam Aquilonarem
introducitur Propheta omnium primèò in cœleſtem illam manſionem,
ad indicandum; per corporis, ac ſenſuum noſtrorum mortificationem

per hberam tolerantiam rerum nobis adverſantium ac contrarium, ut

per fugam voluptatum, contemptum honorum, carnis per jejunium,
& abſtinentiam, macerationem, per ſui ipfius abnegationem, vili⸗
penſionem, abjectionem, humiliationem, patere certum ingreſſum

in cœleſle Jeruſalem, pervenire ad fruitionem æternorum gaudiorum.

Sic concludente S. Hieronymo in Ezech. Sic enim (per mortificatio-

nem inquam) pervenitur ad perfectam virtutem, hoc eſt, ad favorem Auſtri, G&
ad portam orientalem, in qua critur Sol Juſtitic. .

CONCEPIUS IV.
Mirabilia ſunt, quæ cum Jacobo contigerunt Geneſ. 32. Jacob De-
um amplectere cupiens in pede læditur, tetigit nervum femoris, . ſtatim
emarcuit. Benedictionem à Deo Jacob poſtulat: Non dimittam te, niſi
benedixeris mibi. Super hanc ſupplicem Deus quærit? Quod eſt nomen
tibi? reſpondit: Jacob. At ile, nequaquam, inquit, Jacob appellabitur nomen
tuum, ſed Iſrail. Cur quæſo Jacob ad amplexus amoroſos Dei in pede
Iæditur? Cur Jacob benedicendus alio nomine Hraël vocatur : Per
pedes inordinatos zffectus, cupiditates mentis intelligit S. Bernardus
Serm. in Cantic. In pede læditur Iacob, nervus femoris marceicere
debuit, ut cupitis Dei amplexibus fruatur, diſcat Chuſtianus, pedem
& nervum cupiditatum, terrenarum delectationum, per voluntarias
mortificationes atterendum, lædendum, ac truncandum eſſe, ut Dei ſua-
viſſimis favoribus, gratioſifſimis amplexibus perfruatur. Infirmatur for-
titudo carnis, (per mortificationem, inquam, corporis & ſenſuum)
& creſcit in nobis fortitudo amoris divini, perorat S. Gregorius hom. 14. in
Ezechielem. Et S. Auguſtinus tractatu 2. in Toannem habet: Receczt
amor

32 8 IN FESTO S. LAURENTII MARTVYRIS,

amor mundi, && inhabitat amor Dei. Jacobum benedicens Iſraél vocat:
Jacob, idem quod Ludtator, Ifraél idem, iod viden Deum. Iterum do-
cumentum; luctamine, certamine, mortific⸗
ad Dei viſionem pervenitur, benedictiones uberes à Deo impetrantur:
audite Lippomannum in Geneſ. Prius in campo actionis, & contra paſſiones
rationem perturbantes fortiter prævalere debemus, tunc ad ipſius Dei contem-
plationis arcem conſcenderte. JJMW
CONCEPTUS V.
Gedeon inſignem victoriam obtinuit contra Madianitas, Jud. 7,
Deſideratis ſcire quibus armit? dicit Scriptura: cum hydrias, vaſa te-
ſtacea confregiſſet: Academicus einblamatis loco ſubſcribit: E fra-
&is vidtoria teſtis. Quod corpus humanum eſt aliud, quàm vas figuli,
teſta lutea, corpori noſtceo inceſſanter adverſantur hoſtes barbari, ca-

ro, mundus & Dæmon, volumus contra hos hoſtes inſignem reportare

victoriam, & bravium beatitudinis æternæ reportare, lutea corporum
noſtrorum vaſa, crebris caſtigationibus confringamus, mortificemus,
ſuadente Apoſtolo ad Coloſſ. cap. 5. Mortificate membra veſtra, quæ ſunt
ſuper terram. Corpus enim coopertum cilicio, Diabolus perborreſcit, inquit
S. Ambroſius ad Virg. lapſium.
CONCEPTUS VI.
Filii IHraél inträrunt in terram electam Duce ac comite Moyſe
& Aaron, Pſal. 76. Deduxit populum ſuum in manu Mogſ & Aaron: inibi

tum præſidium Solymæa moœnia ædificärunt, und manu tenentes gla-

dium, & altera trullam cœmentariam, Neemiæ cap. 4. Und manu ſud
faciebat opus, && altera tenebat gladium. Cur filios Iſrael per Moyſen &
Aaron, hos duos Deus in terram electam deduci voluit? & cur fu-
læi Solymæa moœnia ædificantes, in manu und gladium, in alterâ trul-
lam cœmentariam tenuerunt? Origenes hom. 27. in Numer. Per
Moyſen intelligit legem, decalogum- inquam, & decem Dei præce-
Sta, per Aaron vero & Sacerdotem intelligit corporis mortificatio-
nem, ſummus enim Sacerdos alteri rei non intendebat, quàm jugu-
landis maéctandisque victimis. Deduxit ergò Deus populum ſuum in

manu Moyſis, & Aaron, quaſi in terram electam, in cœli gaudia ſe-

curiſſimi Duces ſint, lex Dei, ac mortificatio, mortificatio corporis
ac ſenſuum ideò, quia haâc media, hac comite, lex Dei cautius obſer-
vatur, ſanctius cuſtoditur, perfeckius adimpletur. Verba Origenis ſic

concludunt: Moyſes judicat, Aaron ſacrificat Deo per immolandi peritiam,

pus eſt ergò, ut exeuntes de FÆt-z)pto, non ſolum ſcientiam legis & fidei, ſed ope-
um, quibus Deo placetur, babeams G. cum animæ vitia purgautur, manus
Aaron

catione corporis & ſenſuum,

—
Antepentn
ne⸗ Honira
Gmn uni 9
Cllum in n
Nennn, Eel
1 Gento
NMdum
tis, onund
un knram
eremms 8 a
tunes, Dabol
inpelſte n
14Corhnh.
1Dtienin, in
nniſitende

Mhinan
tnylnncam r
1e3, iteſ.
Aemun herftu
lypredeh ⸗

(ult! dicit

le Cmntie

onez eſtanin
Utunn Culcedin

tfun hemdoln
fkeatione corpe
Mhrha, mont

AAIn. G

munronnt,,

derſelioni:

Cretolils:
neh
Dloon
1 lßfe, X

lalrl,

AIs,

—
n Inil
eum. lenn!
vors Alein
eo indenm
Gonmmmne
1iſute

Adianin, N
1hydtis,
ſobſerbt,
1, Jwrc iu,
ltes bali,
inſignemm
, loten on
S, Morte.
Nbru deſn
heibonſ

te 1 ceniel
MoiG!
mann tenent
1). 4. Wr
Ilrnil er M
volut! El
zy. in M
E Cerenl i,
Corpots Idt

s ehlin
in c
morifciitf
Dei ani,
Veini 0t⸗

lgili,
ta Tg,,
t NNN,

CONCGIO PRIMA. 329

Aaron operatur in nobis, & manus Moyis nobiscum eſt, cum ad hæc ipſa intelli-
genda illuminamur ex mente. Judæi tutum præſidium ſibi ædificantes in
manu unâ gladium, in alterà trullam coœmentariam tenebant; quod
trullam in manu teneant non miror, hoc enim ædificandi eſt inſtru-
mentum, ſed ad quid, & alterà manu tenent gladium? Non errave-
ro dicendo: per trullam opera, & labores pios, poſſe intelligi, per
gladium verò corporis mortificationem; ut ergò feliciter operibus no-
ſtris, orationibus, jejuniis, eleemoſynis, aliisque virtutum a ctibus meri-
torum fabricam nobis conſtruamus, quaſi unã manu trullam tenentes,
teneamus & alterà manu gladium mortificationis, quo carnis tenta-
tiones, Diaboli, & mundi ſuggeſtiones, à piis operibus nos detinentes.

vel impedire volentes, repellamus. Indicat hoc magnus Apoſtolus

2. ad Corinth. cap. 6. In omnibus nos exhibeamus ſicut Dei miniſtros, in mal-

ta patientia, in charitate non Rida „in verbo veritatis, ir virtute Dei, per
arma juſtitiæ à dextris, & àa ſiniſtris.

CONCEPTUS VII.

Animam electam ad empyreum conſcendens oculis veſtris con-
templandam propono: Aſcendit per deſertum, ſicut virgula fumi. Can-

fic. 3. capite 5. deſcribitur guſtus gaudiorum, quo anima electa nunc

æternum perfruitur. Mel & lac ſub lingua ejus. Quo duce ac comite, anima
empyreum aſcendit? quo medio, mel & lac, æternorum gaudiorum ob-
tinuit? dicit medium ſacer Canticorum liber: Acendit ex aromatibus myr-
rbæ. Cantic. 3. Labia ejus diſtillaverunt morrham primam. Myrtha, dux &
comes eſt animæ electæ ad aſtra, myrrhæ medium eſt acquiſitarum æter-

narum dulcedinum: & quomodo myrrha? Myrrha aroma eſt amarum,

tritum ſymbolum mortificationis corporis, & ſenſuum. Myrrha, mor-
tificatione corporis, animam concomitante, eam ad ſuperos elevabit:
Myrrha, mortificatione mediante, perguſtatur mel & lac æternarum dul-
cedinum. Cum mortificata fuerit carnalitas, & propria voluntas, tunc ſiuent vir-
tutum aromata, & per conſummationem & triumphbum hujus laboris venitur ad cul-
men perfettionis. Concludit Richardus à S. Viétore in Cantica cap. J. Et
S. Gregorius: Obriſtus mortificatione vitæ ad perfetlionem perdudta, elettum ab
bac vita ſuccidens, ad cœleſte horreum cum ſandtd opinione inducit.
[Epilogus.] Hortor ergò cumS. Paulo ad Coloſſ. 3. Mortificate mem-
bra veſtra, Juæ ſunt ſuper terrim; & ad Rom. 8. Si euim Spiritu fatta
carvis mortificaveritis, vivetis.
Amen.

Fefüvale. T NNN

230⁰ IN FESTO S. LAURENTII MARTYRIS, —
IN PESIO S. LAURENILII ſn
MARTVRIS en
5 i, Dcne
CONCIO SECUND Wuu
D A. len Kelt
e. Mortißicatum multumfruct um affert. Joan. 12. u
Thema. Patientia eſt perquâm utiliſſima. ;
*½ r, Nec
Exordium. NVNπ Ngenioſus Academicus carduelem fuper ſpinas ſua. tkiu
S. viter cantantem depinxit deſcriptione adjecta: SEniinmn
W. Pungunt, aſt nutriunt: Adverſitates hujus mundi, unmil
A annon pungentes ſpinæ ſunt? qui his ſpinis pa- inn, G
EE, tienter inſidet, adverſa patienter tolerat, exindè it Yeno
corpori & animæ nutrimentum, & delectamentum, miram- nſmn, gu
Textus Sa- que utilitatem experietur. Audiamus Sacram Sciipturam: Amd Unt ſe
erx Scriptu. Pqtientia enim vobis neceſaria eſt, ut voluntatem facientes reportetis un iti
*. promiſſionem, hortatur S. Paulus ad Hebræos cap. 10. Patientas mißlufi
igitur tote v'qque ad adventum Domini. Fece agricola exſpellat lintO
pretiofum frudtum terræ, patienter ferens, donec accipiat tempora- ceſ ſa
neum && ſerotinum. Jacobi cap. 5. Ecce beatificamus eos, qui ſiſti⸗ fängheſen
nuerunt. Sufferentiam Job audiſtis, & finem Domini vidiſtis, quo- APeruntig n
niam miſericors Dominus, & miſerator. Idem. Quoniam ſervaſti br An .
verbum patientiæ, & ego ſervabo te ab hora tentationis, quæ venturg Gapiue nn⸗
eſt in orbem univerſum tentare habitatores in terra. Apoc. cap. 3. oce hiten,
In patientia veſtra poſſidebitis animas veſtras Lucæ 2. Omne gau- iintiſfmi
dium exiſtimate fratres, cum in tentationes varias incideritis, ſcientes h ifftie
quod probatio fidei veſtræ patientiam operatur, patientia autem opis ummt 5
perfectum habet. Jacobi cap. I. Communicantes Chriſti paſſtonibus ECnehc
gaudete, ut & in tevelatione gloriæ ejus gaudeatis exultantes. I. Pe.
tri cap. 4. Usque in diem ſuſtinebit patiens, & poſtea redditio ju-
Patres. Cunditatis. Eccleſ. cap. I. Patres in hanc materiam percipia- lCnffnti
mus: Gloriæ æternæ eſt brevi tempore patientium, & ſine fie re. Aſteſtmilt
gnantium, in Pſalmum I18. Aßßictio in temporalibus, gaudium eſi indil nen
in ſpiritualibus, ſcribit S. Chryſoſtomus in Epiſtola I ad Thefſal. i el dent
& apud Gloſſam habet: Qui afßictiones ferunt grato, & patienti lebu,ih
animo, non ſolum multa peccata delent, Jed & non parvam apud E
Deum fiduciam, & loquendi libertatem obtinent. Et iterum hom. 35. n UMldueene
in I. ad Corinth. ſcribit: Ei patientia ſcutum inexpugnabile, W
turris firma, magna omnia repellens, & quemadmodum in alſum egeihtene
. nuara oln ihe⸗

D
fot u

n ſoerlint
Criptione 1
tes Riſſs n
i Hi he
ter toletth t
amnentun, ¹
ackann Nige
n facieltut
ci. 0. E
e glclt
Nlet edit
ſums ell,ſl
Donininite,
en. Oonn;

Ntatoons, An

terra. Apet
Lucen n
Higs ililin
e, tantan
ultes Crfin
lutiͦ eulie
G lu.

c miteiin

tiumn, S

Ppiſtoht 61
nt grnn,V
ol Me
NViruni

ſutmn nepg

4
mulnt,

=

CONCIO SECUNDA. er

maris ſeintilla delata, huic quidem nihil obeſt, ipſa verò exſtinguitur,
« in animum tolerantem quidquid incidere maximarum etiam rerum

poteſt, facilè quidem abſumitur ipſum, ille conturbabitur prorſusque

nibil, quando rebus omnibus patientia ſolidior eſt. Et iterum in
verba: Si eſurit: Quod alii jejunio, plandtibus, precibus, ſacco, Ci-
nere, ac diverſis pœnitentiæ auſteritatibus viæx perficiunt, at nimirum
Iua peccata deleant, boc nobis ſine ſacco, && cinere, & jejunio facilè
licet preſtare, ſi modò ex animo iram deleamus, eisque, qui nos læ-
ſerint, ſincerè dimittamus. Perbenè ſcribit Climacus grad. 8. Ciim aeus.
Iyſa tibi voxæ plebeja perſuadet, probrum, & contumeliam lavacrum
eſſe vitiorum animæ, ſolent enim ſæculares, cum aliquem in faciem
ignominiüis SM Contumeliis resperſerint, gloriantes ad alios dicere; la-
vi itum, & profedtò verum eſt. Non enim virtutes eſſent virtutes,
inquit Zeno Veronenſ. hom. 26. Niſi rerum diſciplinarumque con- Zeno.
verſionem, quaſi quædam ſollicita mater cuſtodiret patientia. Aurea
planè ſunt verba S. Bernardi Serm. I. de S. Andrea: Semper li- S. Bernar-
gnum crucis vitam germinat, balſ‚amum ſudat ſpiritualium chariſmatum, dus.
non eſt lveſtris arbor, lignum vitæ eſt apprehendentibus eam. Per-
pulchrè S. Cyprianus de Bono Patientiæ: Non invenio fratres in- S. Cypris-

ter (œleſtis diſciplinæ vias, quibus ad conſequenda divinitus ſpei, aq Rus.
Videi noſtræ ſerta dirigitur, quid ſit utilius, quam ut patientiam tota

obſervantia tueamur. Patientia, inquit Bellovac. ſpec. moral. Bellovacen-
lib. I. diſt. 88. patientia eſt mercatrix prudentiſima, quæ mirabiliter, ſis.
copiosè magnis meritis animam locupletat. Cum Tertulliano fi- ertullis-
nio de Patient. cap. 13. Undique igitur adſtricti ſumus ofkcio patien- Aus.
tiæ adminiſtrandæ, quia quaque ex parte, aut erroribus noſtris, aut
mali inſidüis, aut admonitionibus Domini intervenit, uſus eus offciis,
magna merces, fFelicitas ſcilicet. Invocatà S. Spiritus gratiâ, deſu-

per Conceptus dabo.

CoCONCEPTUS I.

Confirmatio.] Job cap. 37. Ab Aquilone aurum venit. Aurum metal-
lum Præſtantiſſimum , intenſiſſimo Solis colore producitur; calor au-
tem Solis intenſior eſt in oriente, ac meridie, quaàm in occidente & Aqui-

lone, vel Septemtrione: Aquilo regio eſt frigida, aſpera, gelu &

nivibus, ac frigore plus quàm calore abundans: cur ergò Job non po-
tius inquit, Aurum ab oriente venit, quàm ab occidente, & Aquilone?
Auro producendo magis conveniens eſt regio calida, quàm frigida; &

tamen Job inquit: Ab Aquilone auram venit: quid myſterii per hoc Job

indicare intendit? aut quid docere? Non erravero, ſi per Aquilonem,

regionem aſperam & frigidam, patientiam in adverſitatibus intellexe-

Tt 2 1O

332 IN FESTO S. LAURENTII MARTYRIS,

ro; per aurum verò maximum pretium, & valorem, quem patientia, &
tolerantia in adverſis adfert, ac parturit; audiatur S. Auguſtinus in Pſalm. 6r.
venit tribulatio mea, venit & patientia mea, & purgatio mea, nunquid lucet au-
rum in fornace artificis? in monili licebit; patiatur tamen fornacem, ut purgatum
à ſordibus veniat ad lucem. Eleganter Seneca lib. de Providentia cap. 4.

Ipſis Deus conſuluit, quos eſſe quam honeſtiſſimos cupit, quoties illis materim

ræbet, aliquid animosé, fortiterque faciendi, ad quam rem opus eſt aliqua rerum
diffcultate; gubernatorem in tempeſtate, in acie militem intelligas. Ab Aquilo-
ne, à patientia in adverſis, venit aurum, meritum, inquam, quaàm pre-
tioſiſſimum. em
CONCEPTUS II.
DEUS, Philiſtæos inſeéctis, in ſpecie muribus punivit, qui terræ eo-
rum damnum intulerunt, aërem infecerunt, unde lues, & graſſans
morbus oriri potuit; hanc pœnam avertere, Philiſtæi aureos mures
confecerunt, & obtulerunt; ut legetis I. Regum cap. 6. Cur rectè au-
reos, cur non ferreos, vel chalybæos? Murium damna & gravamina,
aliquot ſeptimanis paſſi ſunt Philiſtæi, non legitur, eos deſuper impa-

tientiam monſtrâſſe, ſed quàm patientiſſimè inflictam à DFO poznam

ſuſtinuſſſe; aureos ergo mures Numini offerunt; ad indicandum, pa-

tientiam in adverſis, aureum habere donum, ac meritum; adverſa pa-

tienter tolerata, in aurum, in ſummum pretium & valorem verti, &
commutari. Non invenio, inquit S. Chryſoſtomus, inter cœteras &le-
ſtis diſciplinæ vias, quibus ad conſequenda divinitu præmia, ſpei, & fdei
noſtræ ſemita dirigitur, quid magis ſit, vel utilius ad vitam, vel majus ad

gloriam, quàùm ut qui præceptis dominicis obſequio timoris, ac devotionts inni-

fimur, patientia maximè totà obſervatione tuegmur, ſcribit S. Cyprianus
de bono patientiæ. Patientia aureum habet meritum: producamus

teſtes.
CONCEPTUS III.
Jonathas David valedicit his verbis: Dimittam te, ut vadas in pace.
I. Regum cap. 20. Deſuper Cajetanus: Prædicentis regnum ſunt verbu iſta:
Ergo Rex eſt futurus David, ut Saul ipſe prophetat: I. Regum cap. 24.

Nunc ſcio verè, quia certiſſime regnaturus ſis, & habiturus in manu tua Regnum

Wraël. Undè prænoſcit, prævidet Jonathas, prophetat, & prædicit Rex
Saul, David Regem futurum? Viderat] nathas, quomodo David tot la-
bores patienter ſuſtineat, tot injurias, ac perſecutiones infracto animo
ferat, & toleret, talis patientia concludit Jonathas, non poteſt non con-
ſequi immortalem coronam, & nunquam marceſcibilem fortunam. Ex-
peritur Saul patientiſſimum eſſe David, ex tentorio ad caput Saulis fixam
haſtam abſtulit David, Rege, hoſte ſuo & perſecutore inoffenſo, partem

chlami-

—
cRuids he
tolegen,
enial & in
mneluiͤ e⸗
ſenn,conl
lehzliete⸗
btmu
irkiniu;
uun Exqu
,
Anntzinlb
ſir rttio n⸗
Nemuktol

onmnimen
clt per lonn
Cocd ſoonnivn
fout heſem
ns e ſterti
Ceneſs 41 don
unegnonn
Grnpenunen

iue nnſg l

i nlt uean

uhhſinn, G

hexenit?

ineni Dom

ins Feleuct

Pin talt igi
Feopting. h
Ue netia,

Dobylorin
mlt, wr⸗
ignftenin n
Deltdonimg
le kei gn
mdſerlri
u ie Nbe

8,

—
n MAienth,

nusinhaine

Tünguitlue
cen t n

Mvidenti t⸗

Gties i nugi
Deſgidunn
Auam, gn

hirit, ten
lves, A i
iſtei utenr
6. Curtk
mon & gene
eos deupei
m ¹ DO
ad incicnntn
eritum; 1tit

& Valoren ſt.

8, iſter C
Prenin, iil
Uitmn, Mn
ſi,, Nr auifs
ſeibi
entum: Men

It, Kulut

nguunſ

: 1. MN
s it Munl
hetat, 8 nid
omok i⸗
iones Ifdn⸗

CONCIO SECUNDA. 333

chlamidis Regis Saul abſcidit David, tàm proximus ſoli & inermi Regi aſti-
tit, Regem, hoſtem ſuum & perſecutorem, reliquit illæſum, ò inſignis pa-
tientia! & injuriarum tolerantia! tantam Saul in David expertus patienti-

am, indubiè concludit ac prophetat: Regnaturus eſt in Ifraél, invicta pa-

tientia, & conſtans in adverſis & laboribus tolerantia, æterni regni præſagi-
um eſt; latet corona ſub perſecutionum anguſtia, latet regnum ſub laborum patien-
tia; && ut acriss adiépirans ventorum ſiatas, dum navim invadit, in portum velo-
cius inducit, ita perſecutionum tempeſtaz, ſi patientiæ adſit gubernaculum, ducit ad
Regnum. Exquiſite perorat more ſuo elegantiffimus Naxera in Excurſ. Mo-
ral. part. 2. in lib. I. Reg. c. 20. §. 20. Optimè Plinius in Panegyr. Habet bas

vices conditio mortalium, ut adverſa ex ſecundis, ex adverſis ſecunda naſcantur.

Exemplar ſit Joſeph £Ægyptiacus.
CONCEPTUS IV.

Somniaverat olim Joſeph, manipulum ſuum à reliquis adorari; item,
vidit per ſomnium, quaſi ſolem, & lunam, ac ſtellas undecim ſe adorare,
quod ſomnium in bonam partem eft interpretatus optimus Pater: Quid
ſibi vult hoc ſomnium, quod vid ſti, num ego, & mater tua, && fratres tui adora-
bimus te ſuper terram? Geneſ. cap. 37. Hæc patris prædictio verificata eſt
Geneſis 41. dum Joſeph à Pharaone, Rege Ægypti, Prorex ſuper univer-
ſum Regnum Ægypti conſtitutus eſt: Zu eris ſuper domum meam, & ad tui
oru imperium cundus populus obediet, uno tantum regni ſolio præcedam te oc. di-
xitque rurſus Phardo ad Joſeph: Ecce conſtitui te ſuper univerſam terram tg)-
pti, tulitque annulum de manu ſua, & dedit eum in manum ejus, veſtivitque cum
ſtola byſſina, & collo torquem auream circumpoſuit. Et quando tanta fortuna

oſeph evenit? tunc dum odio habitus eſt à fratribus, dum perſecutus eſt

ab iniquâà Dominâ, in vinculis, & carcere biennium luxiſſet? audiatur
Baſilius Seleucienſ. Orat. 8. Cum velut inter ignes, tentationibus collique-

facius, & probat ſimus Athletes exiſtens, præmium virtutis (patientiæ) re-

giam tulit dignitatem, carcerem thronus excipit, & ſit 4«gYpti Dominus, adul-
leræ captivus. Fortis tolerantia, inconcufſſa patientia, aurea & regia ha-

bet merita.
CONCEPTUS V.

Babylonius ille Rex, ex hominum conſortio expulſus: Fnum ut bos
comedit, E& rore cœli corpus ejus infettum eſt. Danielis cap. 4. Tamen fatetur:
Magnificentia amplior addita eſt mihi. Et de Job inquit liber ejus cap. 42.
Dedit Dominus omnia, quæcunque fuerunt Job duplicia. Quid Regem Babylo-
niæ fecit magnificentiorem: Job in duplo ditiorem reddidit? fecit con-
ſtans adverſariorum tolerantia, fecit in his tribulationibus invicta patien-
tia: Pro Nabuchodonoſore perorat Tertullianus de Patient. cap 13. Cum
Mualore, & pudore ſeptennii ab bhumand formd exulaſſet, immolata patientia cor-
Tt 3 Poris

334 IN FESTO S. LAURENTII MARTXYRIS,
poris ſui, & regnum recuperavit, && quod optabilius homini eſt, Deo ſatisfecit G&.
Undique itaqué adſtritti ſumus oficio patientiæ adminiſtrandæ; uſas ejus Offciis,
magna merces, felicitas ſcilictt. Pro Jobo perorat idem Tertu lianus de Pa-

tient. c. 14. Nec à reſpedtu Dei, tot doloribus avocatus ille eſt. Scriptura teſte

Job cap. 2. In omnibus non peccavit Job labiis ſuis.
CONCEPTUS VI.
David à facie Abſolon profugus, in itinere conſolatiſſimus divinum
auxilium, adjutorium, ac propitiationem ſibi confidenter promittit: Red-
dat mihi Dominus bonum. 2. Reg. cap. 16. Unde, quo ex merito ſibi bonam,
gratiam, & DEI favorem David compromittit? verè maximam adverſita-
tem ac tribulationem patitur David; non à Turca barbaro, & gentili, ſed
à proprio, & uterino filio regno expellitur, vita periclitatur, menſuret,
quis poſſit, quanta ſit hæc adverſitas, quam mordax tribulatio? indicat
eam regius Pfaltes verbis prægnantibus: Si inimicus meus maledixiſſet mihi,
uſtinuiſſem utique ab eo, tu verò, bomo unanimis, dux meus, & notus meus, ſi ſt
mul mecum dulces capiebas cibos. Pſal. 54. In hac ſumma tribulatione patien-
tiſſimus perſeverat David, non imperat filium trucidare, ſed ſervare; ſervate
mihi puerum Abſolon, 2 Regum cap. I8. In ipſo itinere afflictum David,
noviter affligit Semei, ſolutiſſima ſua lingua, hic vir gregarius, Regi ex-
probrat, Regi maledicit: Egredere, egredere vir ſanguinum, & vir Belial, red-
didit tibi DHominus univerſum ſanguinem Domis Saul, quoniam invaſiſti regnum
pro eo. 2. Regum 16. Ad tantum lælæ Majeſtatis crimen Abiſai, fidus Re-
gis miniſter, excandeſcit, jamjam ſtiicto enſe ultionem ſumpturus: va-
dam, & amputabo caput ejus. Aſt manſuetiſſimus, ac patientiſſimus David
ultionem inhibet: Dimitte eum, ut maledicat, Dominus enim præcepit, ut ma-
lediceret Davild. O inſignis patientia! hujus meritis tam confidenter
gratiam, favorem, & adjutorium divinum ſibi David compromittit. Red-
det mihi Dominus bonum. Subſcribit Conceptum S. Chryſoſtomus apud
Gloſſam: Qui affictiones ferunt, grato & patienti animo, non ſolum multa pec-
cata delent, ſed & non parvam abud Deum fiduciam, & loquendi libertaten

obtinent. .
CONCEPTUS VII.

Geneſis 22. DEUS Abraham imperat: Tolle filium tuum unigenitum, quem
diligis Haac, & vade in terram viſionis, atque ibi offeres eum in holocauſtum ſu-
per unum montium, quem monſtravero tibi. Obedientiſſimus imperatis Abraham
inſtitit: Igitur Abrabam de nodte conſurgens ſtravit aſinum ſuum ducens ſecum
duos juvenes, & Haac filium ſuum, cumque concidiſſet ligna in holocauſtum, abiit
ad locum, quem præceperat ei Deus. Ad radicem montis, juvenes exſpecka-
re, & ſubſiſtere jubet, brevi cum filio ſuo reverſurus ad eos: Exſpettate hie
eum aſino, ego, & puer illuc usque properantes, poſtquam adoraverimus, reverte-
mur

,
uno hroe
1t 10 hone
r necenm,
Prghumn 1 in
nfli non⸗
Nen,
ſehmn herte
Pnutegion
Arhem n
Munringvere
iuſels h
ftioletdcan
Deusnon eipel
flum immoln
Cneleim;
inperuns,
Crarentiln
chenticen
lo,nn ſbilus
lrüt edginti
Ummm dati
utnimforenn
ldamn toler
Plis, ſlten

eollltionen,

an lar
enſi nl
zilurrorin

Pontunh
kmrſihrr,ne

ſblittts decor

lnbir Khne

iig lin

s,

—
Deo ſifere
rtrs.
ettulunnkie
k. Kerhnt

laticſimwce,
er Promittnn
tmerno ſbihe
Maximan dh
aro, gen
clitatur, netr

tribolaio! A

els ntlctſt
5, G nltusne
täibulnicef
e, ſel ſetente⸗
ere aWhlund

nemn ſunptne
eutentinut
enin)
etitis tinn le
Lconpvontie
CrNa
, N

G gkles

tuun uignin⸗
n un
in ulxuif/
Ooruvtrim, . 1

e

CONCIO SECUNDA. 135

mur ad vos. Notate verba: Revertemur ad vos. Utique Abraham ſincero
animo properat, filium ſuum in holocauſtum immolaturus, & crematu-
rus, ad hunc finem portat in manibus ignem & gladium: gladius mina-
tur necem, flamma abſumere holocauſtum adnit tur; quomodo ergò
Abraham, in re tàm ſevera, contrarium eventum, non mortem, ſed vi-
tam filii, non ſibi luctum, ſed gaudium, & conſolationem compromittit?
Revertemur ad vos. Quis neſcit, quas cordis anguſtias, & multa perverſa
Abraham pertulerit; primò lares paternos relinquere jubetur, & ad
ignotas regiones peregrinari; patienter hoc tulit Abraham, patienter tu-
Uit Abraham natale ſolum ignotis regionibus commutare, lares, & fami-
liam relinquere. Secundèò, fluebant tempora, & Saræ ſterilitas aufere-
bat prolis exſpectationem, nec tamen patientia imminuta eſt: Tandem
tertio ſerò datus filius, poſtulatur ad victimam, & gratias agit, quod
Deus non eriperet, ſed poſtularet: Proprium ac unicum, diu deſideratum
filium immolare jubetur, quis exprimat, quæ anguſtiæ cor paternum

compreſſerint; patientiſſimus in hoc arduo negotio, nec verbo obloqui-

tur imperatis, cordolium diſſimulat generoſus, mentis anguſtias conco-
quit patientiſſimus: Tantam patientiam, Dei ſingularis gratiæ matrem,
& operatricem ſecuturam confidit Abraham, non mortem, ſed vitam fi-
lio, non ſibi luctum, ſed conſolationem ſpondet. Revertemur advos. Sub-
ſcribit cogitationem hanc Baſilius Seleucus Orat. 7. Yentatione purgat Ab-
rabamum; patientiæ ſimulacrum, ut nitidiore opere oſtentato, exſpectantem rapiat
in admirationem. Abraham dum patientiæ labores ſopit, dum Dei miſeri-
cord'am tolerantia adquirit, patientia impetravit Dei ſpeciales favores, &
gratias, ſalutem, & vitam filio, ſibi continuum gaudium, & ſempiternam

conſolationem.
CONCEPTUS VIII.

AGct Iſaac Altari impoſitus, ſacris honoribus nobilitatur: Solum,
holocauſta jugulum cultro præbentia, nobilitabantur ſacro Altaris hono-

re; Iſaac non jugulabitur, non occidetur, ſed ſuperſtes relinquetur; cur

ergò ut gratum Deo holocauſtum, actu ſacro altaris honore fruitur? Po-
Juit eum ſuper ſtruem lignorum. Geneſ. 22. Quo merito hoc ſacri honoris, &
nobilitatis decoratur titulo? an fors eximiæ patientiæ prærogativa? Ita

ſubſcribit S. Anſelmus ad cap. Epiſtolæ 12. ad Romanos: Hoſtia vivens eſt

corpus pro Deo affittum. Patienter quia Iſaac faſcem lignorum, ſibi rogum
futurum, in dorſo ſuo deportaverat, patienter quia Iſaac jamjam collum
jugulo præbuerat, etſi non jugulatus, occiſus, & immotus ſit, ut actu ju-
gulatum, immolatum holocauſtum, ſacro honore nobilitatur, altari im-
poſitus gloriatur. Patientia eſt Numini odoriferum ſacrificium; atienè
eſe

336 IN FESTO S. LAURENTII MARTIXYRIS,

ſeſe Deo rectiſfſimè conſecrat, ſibi, & poſteris honorum gradus, felicita-
tum titulos, altare perenne æternitatis ædificat.
venlog Hortor ergò cum Caſſiodoro Var. 27. Saluberrimam pa-
tientiam commodate, at cauſis veſtris ferat remedium. Amen.

IN FESTO S. LAIIRENTII,
MARTYRIsS,
CONCIO TERTIA.

Textu. Qui amat animam ſuam, perdet eam. Joan. 12.

rnema. Amor proprius, & affectus inordinatus ſui, ac

ſuorum ſalutem impedit.

Exordium. MNE Unt, qui amorem proprium, affectum, & commodi-
) tatem erga ſeipſum, beneficentiam corpori fuo,
equo Sejano, ut vulpibus Sampſonis, comparent,
W, idedò equo Sejano: quia hic quinque poſſeſſoribus
ſuis fatalis fuit: Ideò vulpibus Sampfſonis, quia hæ

ignem deportärunt nocivum. Sic amor proprius, affectus erga

ſeipſum, beneficentia ſui, nocet, obſiſtit, ac ſalutem impedit.

Textus Sa- Audiamus Sacram Scripturam: Qui amat animam ſuam, perdet
cræ Scri- eam, & qui odit animam ſuam in boc mundo, in vitam æternam uſto-
bturz. dit eam; Joan. 12. Qui delicatè à pueritid nutrit ſervum ſuum (amo-
rem proprium, & carnem ſuam) poſtea ſentiet eum contumacem.
Proverb. 29. In noviſſimis diebus inſtabunt tempora periculoſa, erunt
homines ſeipſos amantes, ingrati, ſceleſti, ſine affettione, ſine pace, Grimi-
. natores, incontinentes, voluptatum amatores magis gquam Dei 2. a0
88. patres. Lim. 3. Patres audiamus: Amor ſui quantum ad quaæcunque hona,
8. Thomas quæ ſibi appetit, ſt principium omnium peccatorum, docet 8. Tho-
Aquinas. mas 2. 2. Part. 153. art. 5. ad 3. Stipendium amoris proprii mors eſt,

8 Bafilius. initium om nis mali, ſcribit S. Baſilius apud Lyram Iib. 2. Apoph. I.

s: ego. valdè claudit oculum cordis, amor privatus, habet S. Gregorius
hom. 4. in Ezechiel. Prima hominis perditio fuit, mor ſui, ſi enim e
non amaret, & Deum ſibi præponeret, Deo ſemper eſſe ſubtitus vellet,
non autem converteretur ad negligendam voluntatem illius, & facien-
Qauum voluntatem ſuam: præpone bis voluntatem Dei, diſee amare le, 104
8.Augufti- Amando te. S. Auguſtinus Serm. 47. in cap. 17. Matth. Et Kerun

nuse

—
eMnnuali
ininuu
hiutarta,
6mniteren

ſiciim, e

üsgedin

(fmnn
Ahenenkentan
Lomnenbouti
l,dimriuen⸗
Eeguis ſan

untn
u ſarr

Iglen Ken
fufliinr? n

nnie, ſn
61 nen appe

0orwrivs l.

lſulnin
Ulnuſipenns

ikinnmiglod
finehict
pen, End
Imm) Adſien
Unenadente
Cgen ecei
6491. Cance
fulifn o⸗

indfir Dulel

hiümaman
unallsnat
We

8.
—
Prachd fict

llemmn

NII.

amn ſonn
edinatorle

kecom n⸗
entiatn conet
Anplonis,an
Goiogbeol.
ns Snnlab
1opri, D
t, 1 ſluten
L inan n,
in litn am
trt ſrumn,n
Fitit enn u⸗
enpot rali
fiote /ne⸗

4
mn a uin
torun, Od

Oris t,
ni a

ID.
NS

6 jit,onirſil⸗

nhe Sle,

tlmie.

CONCIO TERTIA. 337

in Manuali cap. 26. S&t totum hominisbonum, eſt amare Deum, totum

bominis malum ſeipſum amare eſt. Unde in Pfſal. 33. ſcribit, Amor

proprius tartareus eſt, habens viscum, quo dejiciat in infernum. Con-
formiter Clemens Alexandrinus lib. 6. ſtrom. Nimiuz amor ſui, eſt Clemene
quibuslibet cauſa omnium malorum. Et S. Bernardinus habet Serm. Alexandr.
extraord. 22. in cap. Actor. 3. Wullum vitium adeò nocet quantum Bernardi-
iſte proprius amor, cum fit radixæ onanium malorum. Concludo cum ui.
S. Maximo apud Gratian. loc. com. fol. 627. Amor ſui eſt corporis S Maximuse
ratione carens amicitia, ex qua naſcitur guloſitatis ratio, & inanis glo-
riæ cupiditas, ex his autem naſcitur univerſus malorum numerus. Spi-
ritus S. gratiã in vocatâ, deſuper Conceptus pandam.
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] S. Bernardinus Senenſ. amorem proprium, affectum,
& beneficentiam ſui, crudeliſſimam beſtiam nominat, o crudeliſſima beſtia,
ut omnem bonitatem exterminas, filem exſtinguis, ſpem confringis, charitatem occi-
dis, impius amor! Serm. extraord. 22. cap. 3. Act. 3. Utique illam beſtiam,
de quâ S. Joan. in Apocalypſ. cap. 13. Et vidi de mari beſtiam aſcendentem ha-
bentem capita ſeptem, && cornua decem, & beſtia, quam vidi, ſimilis erat Pardo, &&
pedes ejus ſicut pedes urſi, & os ejus ſicut os Leonis &. De mari ſalſo, turbido,
inquieto, aſcendit beſtia: Et undè amor proximus, affectus, & beneficen-
tia ſui oritur? quàm de amaro, inquieto, ſemper turbato cordis appetitu,
& jam hujus, jam illius rei inordinato affecte“, & corporis ſui beneficen-
tia, quem appetitum, affectum, beneficentiam, & amorem ſui, exindè
S. Gregorius lib. 12. Moral. cap. 25. ſalſum mare intitulat: Quid maris no-
mine niſi ſæcularium mentium amara inquietudo ſignificatun. Optimè S. Bern-
ardinus ſuperius citatus: Meritò id fit divino judicio, ut proprius amor ab ama-
ritudine animi quodammodo ortum habens, amaritudinem Jugiens, in amaritudine
inquietè quieſcat. Septem capita habebat beſtia, & decem cornua, cur re-

Q& ſeptem, & non octo capita? cur rectè decem, & quare non duodecim

cornua? Ad ſignificandum; quòd amor proprius, & inordinatus, ducat
hominem ad extremamala, ita ut omnia decem præcepta decalogi violet,
& ſeptem peccatis mortalibus inquinetur. Ita S. Bernardinus ut ſupra
cap. 2. Secunda ruina huſus privati amoris eſt in peccatis immerſio, ideo & de hac
beſtia dicitur: quod habet capita ſeptem, propter ſeptem capitalia vitia, quibus
animum perverſum imbuit, ut de tali homine verificetur, quod Prov. cap 26. ſeri-
ptum eſt: Septem nequitiæ ſunt in corde eus: & addit Joannes, & cornua decem
propter prævaricationem decem præceptorum Dei, quæ ex z. cornibus, id eſt, ex
ſeptem vitiis pullulare probantur. Ad rem magis probandam amorem pro-
rium adeò eſſe vitioſum, ad ſpeciem deſcendit joannes dicendo: Beſtia,
ymbolum amoris proprii, jam Pardo, jam Urſus, jam Leo erat, Pardo va-
riis maculis notatur, & ſigniſicat, inquit Hai in Apocalypſ. inordinatè ſe
Feſtivale. Uu aman-

9
—

338 IN FEISTO S. LAURENTII MARTVYRIS,
amantium, fallacem, & proditorium animum, ex quo millenas deſumit

fraudes & technas, ut decipiat proximos, ut commodis ſibi potiatur vo-

tis; bedes ejus, pedes urſi, qui unicè eò deſudat, ut ſatisfaciat appetiti-

bus; ſic ſe nimium amans, unicè ſtudet, & adlaborat, etiam per fas & ne-

fas, ut deliciis fruatur, appetitus ſuos repleat. Et os ejus, quaſi os leo-
nis: Leo ferociſſimus eſt, rapiendo, ſternendo, dilacerando alia animalia,
ſibi prædam facit, ſic amor proprius; affectus nimius erga ſeipſum, nemini
Parcit; ut dignitatibus potiatur, præbendis fruatur, divitias ad ſe attra-
hat &c. perſequitur innocentem, vulnerat „ & dilaniat proximum. Ner-
vosè deſcribit S. Bernardinus initio allegatus: Si conſideremus T)annides,
articularitates, ſettas, latrocinia, proditiones, Puellarum, & fœminarum deftora-
tiones, & violationes, ſacrilegia Monachorum, incendia Ecclefarunn diſperfiones po-
ulorum, && patriarum, & conſimilia, quæ noſtris temporibus fatta ſunt, intelli-
gemus, quod hæc ommnia feritate, &. atrocitate propri amoris exorta unt, ut
im de Chriſtianitate videatur prædixiſe David, cum ait : Singularis feru,

id eſt, proprius, ſeu privatus amor, depaſtus eſt eam. Tam ſceleitus ſi

eſt amor ſui, quid mirum, quod ſalutem impediat, homines æternum

Derdr. CONCEPTUS II.

Deuteronomii cap. 20. ut inepti ad prælia Domini, ſequentes ho-

minum ſortes rejiciuntur: Quis eſt homo, qui ædificat domum novam, nn

dedicavit eam, vadat & revertatur in domum ſuam. Quis eſt homo, qui planta-
vit vineam, & nondum fecit eam eſſe communem, de qua veſci omnibus liceat, va-
dat & revertatur in domum ſuam. Quis eſt homo, qui deſpondit uxorem, & nor
accepit eam, vadat, & revertatur in domum ſuam. Cur rectè& inepti rejiciun-
tur, qui domum novam æcdhficat, & nondum inhabitavit? qui vineam

plantavit, & vindemias ex ea non abſolvit? qui uxorem deſpondit, &

eam nondum accepit? cauſam me docet Tirinus Comment. in Deuter.
cap. 20. Mud hominum genus caſtris abire jubebatur, ne deſiderio rerum adeò ex-
etitarum, remiſſius agerent in prælio, Rbique parcentes, vel in fugam capeſſentes,

uliis & ſcandalo eſſent, & damno. Certò qui domum novam magnis ſumpti-

bus ædificavit, magno deſiderio, & affectu tenetur ad eam, circa eam diu
noctuque diſponit, ac ordinat, eamque inhabitare cupit. Similiter qui
vineam, vel fundum recenter magno ſuo ſudore, & induſtria excoluit, ac

plantavit, fructus ex ea percipere exambit, unicè meſſem, vel vindemias

cogitat. Sponſus Sponſæ ſuæ amoribus immerſus tenetur. Ad vivum
in his hominum ſortibus, exemplar proprii amoris, & beneficentiæ ſui
ipſius, exprimitur, & rejectione talium indicatur: Amorem proprium,

affectum erga ſe ipſum, omnino ad regnum Dei obtinendum, ineptum fa-

CON.

cere, à ſalute æternâ impedire, retardare.

—

cob
muun
loltertia 6
ſhehehen
gnfum
Coom
Kümt qu
anltes
arullſtat
Uluſit he⸗
t (in e
insinitn
gellil call
üünere, tor
eus wuglt, S
n dilat,
rcfr. Ree
lete, Ut animn
Cun Angelos
Dapientin
Seikt, dnium
tom in hunet

eſl, tig
Womn a wup

Chument in
igine, git
Dlnmmm ſae
uur, Gnpunn
Centili,zeſ
entum pengl
lgeng le

Arnomnſel

Molesr
lls ſend
Nelppniein
ehrdusconli
eos inilere

Dhertbe

9

—
Wilenascein
ſbipoinrn
tishuein ei
fiam pertabt
lus, uld ah
Andoalunint
Saſeipbun ne

igitins ade

prowimum .

iderenn DmI

feninnin
Parumn
fibusfulkiſen
Loris exortt ,
it: Nilim
n. Tann ſel
hotnihesan

thini, ſeclen
domun tour,

Miskengſi:

. . 4 1,,
Niomkuln
6ontunmd

I recke Nennd

abitunt? in

Uworem NSας⅝

Commen l.
ſtkiunn
l in fln d,⸗
Novamignte
Adeam, (ide

e Clpit.

Linduſtri l⸗

I.

tenetut, 1
6, hereſen

Amoren
endull, M.

2

CONCIO TERTIA. 239
CONCEPTUS III.

Jacob Geneſis 3t. jubetur in charam patriam proficiſci, revertere in
terram patrum tuorum: Proficiſcitur jacob, ſed tardiſſimè, apparet ex eo,
quod tertia die poſt abitum Jacobi, Laban inſecutus jacob, eum adhuc in
Via deprehenderit; Nunciatum eſt Laban die tertio, quòd fugerit Jacob, qui 4=-

ſumhtis fratribus, perſecutus eſt diebus ſeptem, & comprebendit eum in monte Ca-

laad. Quomodo tam tardé, ac ſegniter, ad optatam patriam Jacob pro-
ficiſcitur? quid moram cauſat? quid impedit? Item: licet Jacob Ange-
los, comites itineris ſecum habuerit: Fuerunt ei obviam Angeli Dei, quos
cum vidiſſet, ait: caſtra Dei ſunt hæc: tamen anxius, turbatus, Ppavidus ‚ac ti⸗
midus fuit Jacob: Timuit Jacob valdè, & perterritus diviſit populum, qui ſecum
erat. Cur Jacob eſt tàm anxius, turbatus, perterritus? quæ caulæ tantæ
tarditatis in itinere? turbationis, timoris, terroris, & perplexitatis in pro-
greſſu? cauſa patet ex eo, quod Jacob à divino genio accidit: Tardo
in itinere, turbato, anxio, in progreſſu, adeſt DEl Angelus, qui nervum
ejus rupit, & emarceſcere fecit: Ecce vir ludtabatur cum eo usque manè, qus

cum videret, quod eum ſuperare non poſſet, tetigit nervum femoris, ejus, & ſtatim

emarcuit. Res profectò mira! cur nervum rupit? ut celerior fit in iti⸗

nere, ut animoſior in progreſſu, in hunc finem, ſi jacob claudus fuiſſet,

ecum Angelus, valentem, & rectum efficere conveniſſet; ſed miram
DEl ſapientiam! tardum in itinere jacobum, Angelus, DEl juſſu, claudum

fecit, anxium in progreſſu, Angelus magis debilitat, perturbat; & hoc to-

tum in hunc finem, ut Jacob celerior fiat in itinere, fiat animoſior in pro-
greſſu, tetigit nervum femoris ejus. Quid quæſo per nervum, ab Angelo
tactum ac ruptum intelligendum eſt? dictat ſenſum doétiſſimus Naxera
Comment. in Judices cap. 7. §. 25. Rerum humanarum amorem fecit mar-
ceſcere, ut qui timebat cupidus, jam deipedtis omnibus periculum non timeat ma-
gnanimus. lacob pulchritudinis amore vincitur, filiorum ſtudio ſollici-
tatur, Gregum cupiditate tenetur. Amor proprius, affectus & benefi-
centia ſui, ac ſuorum, nervus erat, qui Jacobum retardabat in itinere, per-
territum, perplexum, anxium faciebat in progreſſu. Amor proprius, affe-
Qus erga ſe, & ſua, retardant in itinere ad cœleſtem patriam, impediunt ad-

ſalutem conſequendam.
CONCEPTUS IV.

Moyſes videt in monte ardere rubum, & non conſumi, ad quem
Moyſes aſcendere nititur; aſt inaudit & rubo ardente ſibi DEUM loqui:
Ne appropies, inquit, huc, ſolve calceamentum de pedibus tuis. Exodi 3. Saxoſum,
vepribus conſitum montem conſcendere, ſi Moyſes nudipes fuiſſet, cal-
ceos induere juheri debuiſſet, ne pedes lædat, & cruentet. Contrarium
imperat DEUS: Solve calceamentum de pedibus tuic. (Quid rubi ac montis, &
DUu Z quid

FRTIA.
IN FESTO S. LAURENTII MARTYRIS, CONCIO TFRT

intelligze . „, ccenſum rubum
Verbum Dei incarnatum inrelligi e W NMræ do.
mon! alaten Bii dkod chriſer otα “ , nitatis noſtræ ſubſtantiam,
aliud Ricte, ſpin as ſuſcepit, S zeonlhikr⸗ onlecaient, Theodorctuas
res, ucl amma ſanavit. Per calceamenta
rem r urn intelligit: Quare , NMolee cake Tits
quæſt. 7. amo nonnulli, ut ſollicitudines ſæculares a- 1 tur calceamenta: in.
olvere? Acnr um acceſſurus Moyſes, ſolvere jubetu vel nauinne im.
adberentes. Ad e proprium, affectum ſui, ac rarrenörum redere, & pertin-
dicium: Amore d Deum, ad fruitionem gratiæ e : anſi ine, &
nus ad Deum, de fuga ſæcoli: Tranſi hinc,
edire, quò mi ncludit S. Ambroſius de fug m, ſolve
Sere Ncmnieg ar ſtd Ni videre vis, Jolve calceamenta pedum tuorum, .
idens viſum . .
Sdedli Naui relinque quod terrenum eſt

CONCEPTUS V.

etiam in ipſa divinitatis

iſſimè aggreditur, cœli ignes
Jobum virulentiſſimus hoſtis crudeliſſimè agg 5

j i citat barbaros,
. lentiſſimos in eum con
ſumpſerunt, trucu 10s in eu ctat, quorum
armat, Ee ohlur begerunt, ventorum vi ædificia labefactat, ꝗ
i camelos & be-
qui Cca

z, tonſo capite
ſed victor exiſtat? Surrexit J6 ERid e ee e, S 4 . EUM
corfein 12 c zi obtiemd factum eſt; ſed ad quid veſtem, ad ꝗ
precibus

Bnosaum intelligens 3 & ita ſcribens: Ea, ii, Tic „ onn 41 tcen A-

iMibatum retinere conatur

Conformiter Origenes lib. I. in ob. Ob hoc con-

itiſſeti . . uæ retardant,
dit, ut expeditior, atque conſtantior exlni in HH . Gi nteg A
cidit, u 4 iiehegiunt à ſe projicere . b⸗ d amor
& impediunt, Nicere . Erco am
ele dra leAHod, . 44 Ma, gue imh an 2 im edlit, ho migi⸗ con-
auck je ffectus ſui, & terrenarum retar ,
S, affe 2
propriu

ici DEI exiſtamus,
tationes prævaleamus, quo minus victores, & am
ra ten
4 ſalutem conſequamur.
Epilogus.] S. Franci

. . af-
ſcus Saleſius usque adeò amorem proprium,

itus: Se liquam amo-
. 1 icere ſit ſolitus: Se, ſi el levem a me⸗
am in deriigen e ſuo reſiduam noſſet, ilhe eam lerro: de am.
ris proprii fe rum; in vita ejus lib. 4. cap. . Hunc vduare ur, do lan
r⸗ Berlecan is amorem proprium, affectum erga nos ipſos,
cordinenal ſtacula ad ſalutem abſtul
ſalvabimur. Amen.

ditates noſtras, & ob

imus; nos non amando,

IN

R

ess5

NI

upten
(oenieb⸗

Monn

e

ſünahs hnn

EN: MAN
(hon eſ:

Gerlena: e

(uttochium
a ekne,
uh Cekeuni.

Rchndsil⸗
pe, ocle S
Nglum Mun
Uim ſun (
Polkiincgen
lilheape

(unyubtinnt he
ſäs An

nun inf
Aitiinenin
nſ ſgl
1 iennn, le
Faiſlang

INI.
QAI.
d. Cregene
Poriws ſden
ſceſſenni
rnig toſrekl.
Mreſüfnrin
1 Theolorn
ONis eglenr
Puie nuttit
calceamenn;
Velmuxint
edete, E
:. Tnnge
un tuonn,

ttur, l
concitatbiie
befachitan
tionibos l
n, G tolit
oret, AAl
eltem, Ail

4 Cntek

c Geſiderunte
, tenſontint
oeflst
in ſob, 0
tiln, um.
bbert eik N

iecet e
t, Mone

ticibeleaute

Oremn ehii
erenn Une⸗
eimn lkend
amur, che
los,1
nosnon

. (†) : 86Q —
è
IN FESTO ASSUMPTIONIS
B. V. MARIE,
CONCIO PRIMA.

Erxcepit eum in domum ſuam. Lucæ cap. 10. Tertu.

Conveniebat ſacratiſſimum corpus MARILE Thana.
incorruptum, ad cœlos aſſumi.

Vum rore plenum quâdam naturæ vi, à ra. Exordium
diis ſolaribus in aëra ſublevatur; Academi-
cus ovo ſub ſolis fulgore in aêre ſuſpenſo,
epigraphen ſubſcripſit: Quia rore plenum.
S Quod ovum à terra in aerem attractum, &
quaſi ſurſum aſcendens, oculis conſpicia-
n . tur, cauſa eſt; quia rore plenum eſt, quem
ſolis radius lambens, una levem ovi corticem attrahit, ſurſum
levat: M ARIE£ Virginis corpore in cœlos aſſumptæ, hoc V

ectypon eſt: heæc eſt rore gratiarum divinarum plena, & ſu-

perplena: Ave, inquit S. Hieronymus traét. 9. ep. 10. ad Paulum
& Euſtochium, ave gratia plena, & benè plena, quia cœteris per
partes præſtatur, Mariæ verò ſe tota infudit plenitudo gratic. Ipſa eſt
vellus Gedeonis. Judicum 6. madefattum rore gratiarum, ſcribit
Richardus à S. Laur. lib. I. cap. 8. Rore gratiarum pleniſſimum
corpus, hodiè Sol Juſtitiæ, CHRISTUS ESUS, in aéra attrahit,
in cœlum aſſumit. Acendit de deſerto deliciis affuens innixa ſuper
dilettum ſuum. Canticorum cap. 8. Audiamus Patres: Quæ jure Patres.
uo Chriſto debentur, ex privilegio in Matrem Virginem extenduntur,
N à labe culpæ originalis illam nec dum Matrem ſervavit, ergò etiam
à corruptionis verme, & fœtoris incineratione, ſcribit Salmeron sgalmeron,
tract. 3 8. & antecedentes tractatu 37. habet: Ut Chriſtus ex-
tremum reſurrectionis diem non exipettavit, ſed tertio die gloriam
corpori impertivit, ita &. ſuam genetricem poſtremum diem reſurre-
Rionis per ſingularem Dei gratiam, id eſt, in ipſo conceptionis momen-

to bpræſervata, ne ulla peccati labe contaminaretur, & ſicut præventa
ſt in uſu liberi arbitrii accelerato, (ut S. Auguſtinus, Bernardus, S. Bernar-
& S. Ambroſius docent,) denique ſicut ab ipſa incarnationis moſte- dus.

Uu 3£ rium,

ARX,
342 IN FESTO ASSOMPTIONIS B. V. M

Ie is meritis, && precibs
. , ,7 miraculum ſuis meritis, & precibu
. . & in vinum converſæ 1, venta eſt à Chri-
2=èð benedictionibus See . nns Be Santtum ugin i
. 9 2 . I. in illu 1 . 4 . . . cor-
en: Hermon. H 1 ita habet: Sicut non dedit Monze itere e 4
Sere oel i4 eſt, Cbritum, c && Santtam Mare Pariformiter
rut onen 24 corpore & animd cœlum ehe , ia Virgo poſt
Sandus, ſſumpt. Nec diu ſac AAma V10
Idephonſas lldeplonſus vonen in terra potuit remanere, guam zne ideò Spi⸗
Domini aſcenſi iam ipſum de ejus ſcenſione duaærebatur, 419 calata mta
al S lt et „dicens: Veni columba t: Aſtumpt Tam.
. 1 „· —
3. Augu- Rrvae 8 Auguſtinus Tom. 9. lib. unico de

a ſan aAti0 4 nior C&10 B bala- .
igni terrg thry Onum LDei, t. 4

. ibi eſſe, ubi ipſe
aculum dignum eſt ibi ſe, .
ini, domum atque tabernacuh Shen 6 ari, gu
S Fam grchtoſis enim theſaurus dignus ſt e Paeredit ali-
1. Wge me atcgrioten meritò coere a giTin Andrceas
terra, tantam integ . & affatur B. Vir 4
Andreas qua reſolutio ſequitur. Dein, rah. „. Quodnam ſepulchrum te te-
Cretenſis. Cretenſis de Dormit. ei⸗ 2* πlorum naturam ſuperdſi
1 et, quænam te terra accipiet, Qug . Iaun corpus, ex quo emanat
ſarctnte Auibnsnam unguentis e perfectio. Sicut corruptus
4 . 0 Deificatio, W ee . iit. 1ri⸗
Bonetl, Paar di ita mortua caro nor enic I ae
a e ie aes Sermon. 2. de Ldrruuticn⸗ eik⸗ ingin upti.
§⁸. Germa- formiter S. ni ex parte ſanctum, eteptum ad ſum eclhie⸗
nu. pus virginale, omni ex par- irans, perpetudò impoſterum indemmn,
bilitatem vitæ, illæſum 80 , emnaltas de Aſſumptione incor-
Finio cum S. Joan. Damaſce recioſus ille theſaurus, ꝗli
8. Damaſce- ſer vatur. Ein B. V. ſic ſcribente: AWbi pr. ectole , ke a ,
nus. HH Dubi novus liber, in 43 10 , ig, . “M a5 Gir 57 uhi ſanatio⸗
. U . 4 . . .
operam inſcoriptus eſt? 2 quidnam eam in ſe-
zum n⸗ lger⸗ S⸗ fons ille, ex quo vita ofta eſt? quidnanm .
um bpe- 6 I*

& animò in cœlum eſſe aſſumptam, DEl gratiâ invocatàâ Con⸗
pore & animâ in cœlum eſ
ceptibus probabimus.
PeocGhzM“ͥet(EPTUS I.

0 . 4 2

1 . 9

eti : Fol & luna ſie-
diutius. Joſue cap. 10. Stante fic ſole, ſtetit & luna: Sol &
U .

ſtante ſole? Sco-
terunt in habitaculo ſuo. Habacuc cap 3. Cur luna ſtat, ſt

1 1 1 ontra inimicos terminan n,
finis ſoſue hic fuit, ad victoriam C Slongien;
– ea ei occaſum declinabat, dies fiat productior, & gien

—.—
ſen etd ſol
NMbmm, 4
ſenobtinet,
A guid
Ncuſus cohit
nt lol, prog
; Cvs nunn
Alun, pa
Tuions Hoc.
mn N,
llin tlns tine
Mnr uo 1

ges demar
unon
iis Vemmtrene
umnler Bernard

Grlhmnarun
ttfinrin tn.
ruſeteulicenn

ine 50 lc

nn Teniitin
ilhlart, con

in tent norns

lle fit dolorn

I Hir ie

cntntotun

ſifemnonner
ulliheiperuil

gc

Lan ſane

vone cumprare
nn Puentenn .
Nentorem tegio
nblenttez

entneſ10
Nnlcmn tun,
Mninzs Nileeg.
le gi h
4. anhont

Niſtnu en

1 heitnbar
ralrii
, immnglnn
e Allunt!
fonum Dei,
bit
l ſaw,
Elt nin

Vitginen a
ſepgen.

n natuum
thus, er
io. NRl
O Hon inmit
One De M
Anmmn
1, inpeſenme
Monhril
r i⸗ iin
iinotbhie
eChſun iit
3) Alilummini
Stf. Mun
gratüäinigne

tit, len 4

8
t, ſune

icos tennii,

ctiot,

CONCIO PRIMA. 34
ſtetit ergo ſol, ut cupit, ac intendit Jjoſue, diem ad victoriam termi-
nandam, ad hoſtes profligendos, ad ſpolia congreganda, ſolitò longio-
rem obtinet, ultra ordinarium curſum, horis aliquot, ſol lucet, ac ſplen-
det; ad quid ergò & luna ſtetit? ſupervacaneum videtur, quod & lu-
næ curſus cohibeatur? Notate: Solem habere lunam comitem motus,

currit ſol, progreditur & luna, ſic ut ſol diei, luna nocti præſit, & lu-

ceat; quia nunc luna comes eit ſolis motus, & laborum, ſtante ſole,
ſtat & luna, particeps laboris & oneris, fit & particeps quietis, & fe-
riationis. Hoc notato progredior ad argumentum Thematis : Chri-
ſtum ESCUM, vocat Propheta Malach'as cap. 3. Solem Juſtitiæ: Et
orietur vobis timentibus nomen meum, Sol Juſtitiæ, & ſanitas in Ppedibus ejus.
S. Maria Virgo ſæpius luna intitulatur: Pulchra ut luna, Cantic. cap. 6.
Egregiè S. Bernardus in deprec. ad B. V. Zu pulchra ut luna diceris, eique
non immeritò compararis, ea enim omnium aſtrorum ſola ſoli ſimillima compara-
tione, & candore venuſta argenteo, cœteris in cœlo prœmicat Fideribu O0. Con-
formiter Bernardinus de Buſto in Mariali part. Il. fer. 2. Appellaris in Can-
ticis pulchra utluna; quemadmodum enim luna lumen à ſole recipit, receptum-

Aaque reſtettit in terram, ita tu à Sole Juſtitiæ, tuo diledtiſſimo Filio illuminaris,

(nam revera lucerna tuq eſt Agnus) lumenque receptum in mundum reflettis. Ste-
tit nunc Sol Juſtitiæ, Chriſtus ESUS, quietem, & feriationem agit,
dum aſcendit in cœlum, ſedetque ad dexteram Patris, ſtat & luna Ma-
ria Mater, corpore ac animâ & terrà ſmn cœlum aſſumpta eſt, ut quæ ſo-
cia fuerat motus & laboris, ſocia ſit & quietis, ac feriationis: ſocia
quæ fuit dolorum, & ærumnarum, ſocia ſit & gaudiorum & lætitia-
rum. Huc videtur loqui doctiſſimus Salmeron tract. 8. Vi Sricia tro-
pbea contra naturam b vera DEI Mater erexiſti, & imitans Filium tuum, tuum-
que opificem omnez naturæ leges ſupergrederis; quare ſemel verè mortua, poſtea

eum Eilio ſemper victura ſuſcitaris.

W CONCEPTUS II.
Job. 28. cap. Deum avem intitulat: Semitam ignorat avis: in ſpe-
cie cum Joanne Racilino Serm. 7 in Aſcenſ. Chriſtum DElI Filium Ci-
coniz comparavero: ſed cur Ciconiæx? De Ciconia experientia con-
ſtat: parentem ſenio confectum in humeros ſuſcipere, & in aliam fer-
ventiorem regionem transportare: pulchro carmine deſcribit Alciatus,

cemblemate 30. .

Aereo inſignis pietate Ciconia nido,
Inveſie pullos, pignora grata fovet,
Taliaque exſpectat ſibi munera mutua reddi,
Auxilio hoc quoties mater egebit anus. „
ee

344 IN FESTO ASSUMPTIONIS B. V. MARIÆ,

—
Nec pia ſpem ſoboles fallit, ſed feſſa parentum
CLorpora fert humeris, præſtat & ore cibos.
Haud aliter Chriſtus, DEI & Mariæ Filius, ut Matri pro ſibi impenſis
cCharitatis officiis gratiſſimus efſet, mutuaque viciſſim munera repen-
deret, feſſam matrem membris indutam, cum ſacro corpore ex hoc
terreno climate in coœleſte portavit, ut quæ püſſima parens puerum- fili-

um, in utero, in ulnis, & brachlis geſtavit, ſic & ille ipſam ad ſuper-

nam, & ſerenam regionem deduxit, ut cum ipſo quieſceret, quæ cum
ipſo laboraverat, gauderet, & lætaretur „ quæ Propter ipſum dolores
tulit & ærumnas. Ita S. Gregorius : Illa natura, eui diäëtum eſt, terra

e, &S in terram ibis, hodiè in &lum ivit, pro bdc ergò noſtræ carnis ſubleva-

tione, B. Job Dominum avem vocat. Non ineptè B. V. in cœlum affum-
ptæ hoc Diſtichon, quod Chriſtophorus Finottus S. Marthæ dicavit,
ſubſcribo:
Cepiſti boſpitio mortali in corpore Chriſtum,
Is Cleſte tibi reddidit hoſpitium.

CONCEPTUS III.

Arcam illam, quæ intra ſe tabulas lapideas, quibus lex Dei in-
ciſa erat, continebat, Deus ab omni carie immunem præſervari, & cum
ſumma veneratione in Sanctuario cuſtodiri voluit, nulla ratione per-
mittendo, ut expoſita eſſet quibuscunque injuriis temporum: legatur
liber Exodus cap. 25. & lib. Numerorum cap. 4. Arcam de lignis Sethim

compingite c. deaurabis eam auro mundiſſimo intus, & foris. Exodi25. De-

ponent velum, quod pendet ante fores, involventque eo Arcam teſtimonii, ope-
rient rurſum velamine hyacinthinarum pellium, extendentque deſuper pallium
totum byacinthinum. Numer. cap. 4. Arca DEI eſt MARIA: ita 8. Am-
broſ. Serm. 25. Arcam autem quid niſi MARIAIM. dixerimus. Et S. Gre-

gorius Thavm. Sermon. I. de Aſſumption. Verè enim Arca eſt Jandliſima
Virgo, intrinſecus, &ο extrinſecus deaurata, quæ univerſum ſantctificationis the-

ſaurum ſuſcepit. In hac Arca non legis tabulæ, ſed legislator ipſe, non
manna, ſed panis vivus & cœleſtis, non virga Moylis, vel Aaronis, ſed

prodigiorum perpetrator Deus aſſervatus eit, quantò igitur magis pri-

vilegium iſtud Mariæ debebatur, corpus ſacratiſſimum à carie immune
permanens ſummaâ veneratione in Sanctum Sanctorum in cœlum aſſum-
ptum, pretio charitatis Filii, undique inauretur, hyacinthinis gloriæ
involucris, æternum fruatur. Hæc Regina potens, verba ſunt S. Thomæ

à Villan. Conc. 2. in Aſſumpt. non Angeli, aut Archangeli, non etiam Che-

rubin, aut Seraphim alicujus manibus, ſed innixa ſuper dilettum Dei Filium,

Principem cœli, cum incredibili pompi, & triumphi ſupernam civitatem ovanter
. ingre-

—. .

—
igultt 4
n E gien
nionx hſi
olu, Ml
Aſolomn
MMaungenre.

Aue un
lenmt, negue

Wcddt e Mle

Eemn: Po
ir Eulebat
Uieleſeli.
NI An Meh⸗
IMnn A
nnvit:
n ivenſen.

(che orgnals,

Uuts demertero

(elerabat

1lit . Alſeln

In MANIA

Yign Akun
ie, ſlnim
tgrtie Penina

ſluumn ,an

Pmitemine
Efnen, Gimmn
nnn Aelͤ

gt ſore doni
ſenmn, in
Finreſnimn Don
Uulis fnene,

Algu
flimuſfann
earigl lehen
Kin,

1,

—

o ſ ine
Idnen r
Colpole eit

ens DMen.

iplm Ae
etet, ni
er iplun e
dikun d,
frecntk
In CClund
. Manhe in

Gvibes le 1
1Eletwarl, 1
Dul uin
temolum E
Aonclenk
Ns LMolj
Cintatnonn

t e Nitn

.
4 A
ſrctinu. Ad
in Aun
ſun ſan

golin i

ſ6, el Mni/
t Gtun nt,
u ¹ n
n in ok 4
Pyreinti ,
etba un
geli, Min
Iem i Mi,
imn litt

illud contegente.

H CONCGIO PRIMA. 4S

— ——

ingreditu. Aureè S. Damaſcenus Orat. 2. de Dormit. V. Ad eundem mo-
dum ob requiem ſpiritualis Arcæ ipſe novus Salomon Chriſtus, dum mundo ſub-
limiores o&leſtium mentium ordines, dum primarios novi Yeſtamenti viros
Apoſtolos, unà cum uni verſa plebe Santtorum per Angelos introqucit, corpus au-
tem Apoſtolorum manibus portatur, Rege Regum inviſibili ſuæ Deitatis Plendore

CONCEPTUS IV.

Aquæ univerſalis diluvi, non ſolum ullum Arcæ damnum in-
tulerunt, neque eam ſubmerſerunt in profundum aquarum, prout aliis
accidit tot mille hominum corporibus, ſed potius Arcam in ſublime
levaverunt: Porrò Arca ferebatur ſuper aquas. Geneſ. cap. 7. Quantè

major decidebat pluviarum copia, tantò Arca cœlum verſus ſublimi-

tus erat evecta. S. Heſychius hom. de Deipara, Mariam Arcam intitu-
lat: Arca Nos latiorem, longiorem, iluſtriorem; Ila erat Arca animalium.
hæc autem Arca vitæ incorruptibilis; illa ipſum Noë, hæc verò ipſius Noë facto-
rem portavit; illa duas, aut tres contignationos, && manſiones habebat, bæc
autem univerſum Trinitatis oomplementum. Huic Arcæ Mariæ, aquæ ſive
culpæ originalis, ſive actualis, quæ cunctas alias animas in profundum
mortis demerferunt, nullum damnum intulerunt, non deprimebant,
ſed elevabant ſuper: Porrò Arca ferebatur ſuper aqiads. Hunc Paradiſum,
inquit S. Anſelmus Serm. de Aſſumptione, aquæ diluvii non contigerunt,
quia MARIXE. Janttitas altior eſt, quuàm peccati inundatio attingere poſſit.

B. Virgo elevata fuit per eminentiam ſanttitatis, ſcilicet propter exuberantiam

gratiæ, ſublimitatis, & ſanctitatis. Multiplicatio enim aquarum in Arca, deno-

tat gratic plenitudinem in MARIA. Haæ autem aquæ elevaverunt Arcam, in

Aud ſalvatum eſt univerſum ſemen generationis elettæ in ſublime è& terräà, id eſt,
ab omni terrenitate, & amore infetto. Dixwit autem in ſublime, quia ad hanc

puritatem, & munditiam nulla pura creatura cendit, non Angeli, nec Virgi-

nes, nam Angeli bahent munditiam tantum in mente, Virgines in mente & carne.

B. Virgo cum quadam utriusque perfettione ſuper omnem creaturam elevata eſt
in ſublime. Sic perorat S. Bernardinus Senenſ. Serm. de Aſſumpt. art. 1.

cap. I. Nobiliſſimè Richardus a S. Laur. lib. 10. de laud. B. V. Dicitur
ergè, ſurge Domine in requiem tuum, tu && Arca ſandtificationis tuæ, tu per
aſcenſionem, illa per aſumptionem, bæc enim Arca, quando aſumpta eſt, ſurre-
xit in requiem Domini, & impletum eſt illud Geneſ. cap. S. Requievit Arca ſuper

montes Armeniæ.
CONCEPTUS V.
Dilectus fatetur Cantic. cap. I. Lelctulus noſter foridus, tigna do-
morum noſtrorum cedrina, laquearia cypreſſinan. Quæ hæc domus? quæ la-
quearia? Reſpondet Alanus: Domus hæc corpus Chriſti, & Virginis. Ce-
Feſtivale. XX Adrina

1,;
B. V. MAR
IN FESTOD ASSUMPTIONIS
346 4

ina? De cedro ſcri-⸗
cur cedrina? ulacra Deo-
— cypreſſina; itaque & ſimul .
haæc domus dicirur, ⸗ e e ipſi eer e⸗ Fna 2 ₰ arrene diur:
drina hæ lib. 13. cap. 5. icus addit non corrumpitur:
it Plinius lib. Academic zutrefit, deſcribit
bit Plinius actitarunt. invenire eſt, non p. C preſſum .
rzum ex ai, in cedro ani s Arnen unge Ne amittit ricita.
Duas orlns ac ſummis Gemg hoc rborun koen ventus unen e
in e . . c an irgi
& in broſius in Pſal. i. Crree, Lolam Pe dilecto corpus B. feni
3 nn nec veelcen eyhreilinum ium hoc corpus fad incorru-⸗
tem Juam, liat. Cedrinu ſacratiſſimum h- buiſſe, ſe
e diſpoliat. indicatur, ſaè on contabuiſſe ludente
bonore diſp à ſimul in inerem no ita conclu
icitur: ac unà ſi lverem & cine ſſumptum, dg:; ſanttæ
dicitur: ac! e, in pulv in gloria eſſe aſſum dus virgineum
ennenceltat eiͤ Aamo: Mö, holim nlzi ooch Ohiſi von vilt oon.
ptum ſio Carthuſ. Per lin eniti ejus, Riqui ens naturaliter bonus ac ie
Diony S corpus Nenigeue Filius ille erikoee ore, & animd n ſe⸗
Matri, cambi itur, rem ſuam, tam 6 Bernardino
ionem, ne liſimam Matrem iter Sanéto . Cbriſtum
Ahionen, ver fideliſſima ariformiter um, id eſt,
7 Serm. 2. g. G Santtam uam, de qud n
OI. I. . m Y
. ortuptionenz, Ac. 4. . VI. „1,
amg in crlun ſt M NCEP AU m ſibricanch Altare 7 zune
oyſi formam, : Altare de terra 4,
Exodi 20. tradit os d nt ereda , iUud de ſeltis re a
Airnæ & holoca is mihi, non ædificabi Altare illu
victimæ & eceris mihi, r quæſo ices
õü olluetur. Cur qu idetur, lapides
pz eo, p dicentius v j.1 Ni.
mihi, qu0 yeri cultrum ſuper i? Certò litis conſtrui. .
im levaveris nibuit ædificari? Cert a ex impolitis conittuji. ac
nrv dolatis Prohibun ponantur, a iget Pluint ex envoliiii d
aPid nam i é veneranda, Unam cauſa R
i, antequ- illa ſummè vene oc? Unam cauſam i, aus
Püdmniads Pcas wonren Rracht eise lapides n leam, u a
latis lapidi⸗ lius: Deus . at eorum lu aut
Indolatis dfert Corne quia nefas er. in terram,
n am a r vetuit, 4 abraſas in Deo
bi Erpren omnino artingi ſoro⸗ ,Pparticulas geo alr Eratifimem R m
koi; acram erant a orius hic per ltare verò B. Virgin it
rem tam ſe decidere. S. Gregori Uigit, per Altar Krificium libavit.
ilinium deci i Filium intellig ſit, ac in ſacr ſtrueba-
ſterquilin . itum Dei . aſſump 1t, ibus exſtru .
i 1genitunmn L. ibus carnem idibus, de qu uia
Patri, unigenit, s viſceril . X lapidibus, lcarentur,
iam, in cuju articula e ibus conculc
ain cavebat Deus ekealn caderent, ac pedibu
1 ſæ in t
abraſæ
tur Altare 2

—
ilmmen
tuy lo
ilon
Nun implor⸗
Corun. An

WI

ummos, mu
Celentamm,

ewentt, Erl

Epdo: Etaha

ei len
Pner tztt
tatid men Necl
line. Dines
uutenerett,

MAungdine,

Dru Danian
ellt Ortt
nganl
n iiaaulgzun

U, J CLCLoNCIO SECUNDA. 347

—

De edſ ptibilitatem vitæ, ilæſum, vivam, Ppirans perpeiuò, impoſterum indemne ſervatur,
Fuuleni N ut vas, quo Deus exceptus eſt.
utrele r Epilogu.] Honorando Mariam in cœlos animâ & corpore aſſum-
n cornnte ptam imploremus, trahe nos poſt te, in odorem curremus unguentorum
un Eſa tuorum. Amen.
Cnüttis win .

uE IN FESTO ASSIMPTIONIS
Raed B. V. MARI,
fumn M ARIAoptimam partem elegit. Lucæ 10. Tertur.

Alkerbonue, .
Gam Super omnes creaturas Virgo MARIA exaltata Theme.

erhutcitd e.
Nnche ſen WS Cipio Bargalius Mariam Virginem ad cœlos aſſum- Exordium.

—

ptam, flammæ non abſimilem dicit, addito Lem-
mate: Summa petit. Quia ut flamma non ſim-

cmdi AM! A pliciter aſcendit, ſed ad apicem usque ad ſummi-
ftme e tmni W tatem evolat; ita B. V. Maria in cœleſti curia, ad
Uudde ſummos, maximos, ac præcipuos honorum, dignitatum, ex-
lo Alunl cellentiarum, & prærogativarum gradus in coœlos aſſumpta
s Nicenlt, pervenit. Exprimere intendit hoc J. Mater Eccleſia hodiè ca-
ltis erain. nendo: Exaltata eſt ſantta DEl Genitrix ad cœleſtia regna, aum-
Numn r int pta eſt ad æthereum thalamum, in quo Rex Regum ſtellato ſedet ſolio;
Nam cNeNn Ipſamet ſacratiſſima Virgo inquit: In plenitudine Santtorum de-
Alni iſß tentio mea. Eccleſ. cap. 24. Et Pſalmo 72. Qum gloria ſiuſcepi-
mn Hhin ſti me. Patres percipiamus: Oloria, guæ eum de hoc mundo trans. 88. Patres.
itna euntem excepit, principium ignorat, neſcit finem, de qud nihil aliud
e Io poſumus dicere, niſi quia glorioſa dicta ſunt de te, Gloria DEI, inquit
in N Petrus Damianus Serm. I. de Nativit. Conformiter S. Dama Damianuss
Pitios ſcenus Orat. J. de Nativ. B. V. Ipſa namque Cherubinos ſuperans, §. Dama-
1 Ra⸗ S& ſupra Seraphinos evecta, propinqua Deo exiſtit. O miraculum omni- ſeeaus,
ſ ⸗ um miraculorum maximè novum! mulier Seraphinis ſublimior effecta
conel eſt. Vec in terris locus dignior, uteri virginalis templo, in quo Fili-
els ſnai um DEI Maria ſuſcepit, nec in cœlis regali ſolio, in quo Mariam ho-
enn numtl diè Mariæ Filius ſublimavit, ita ſcribit S. Bernardus Serm. I. de s. Bernar-
2

Aſſumpt. Unde exclamat Serm. 2. de Adventu: O Yirgo virgo dus

Num 1 XX 2 ſubli-

3438 NN FESITO ASSUMPTIONIS B. V. MARE,

Juh'limis, inquam, ſublimem verticem caput Sancorum erigis, usque ad Ortlr Algen
ſedentem in throno, usque ad dominium Majeſtatis. Attende Sera- clordanolcn-
pbim, & in illius ſuperioris naturæ Jupervola dignitatem, & videbis, iliiuumn
quidquid majus eſt minus eſſe Virgine, Jolumque opificem, opus illud ſu- uun
8. Bonaven-pPergredi, iterum Petrus Damianus, ut ſupràa. Unde S. Bonaven- eonGmmn
tura. tura in ſpeculo cap. II. ait: Maria ſuper caput Sandtorum locata em. De tat
S. Germa- eſt; Et S. Germanus ſcribit apud Lipom. 21. Novemb. 7 &ρ mleto Dan
nus. bonor honorantium, prœmiorum prœmium, S. altitudo altitudinum. ; enmIl.
Albertus Albertus Magaus ſuper miſſus habet: Homines poſſunt pervenire ad iſerige
Magnus. Seraphin, nullus autem ad ſtatum, dignitatem B. Virginis. Ma- Rſilantcſ
riæ, ſcribit S. Bonaventura Orat. I. de Narivit. B. V. Deus praæ- Aplin e
paravit grandem gloriam in œlo, ut, ſicut fuit grandis in merito, ita n Hihie fi
etiam grandis eſſet in præmio, unde ipſa eſt tbronus ille grandis, de quo lr. Aunc
dicitur: Fecit Rex Salomon thronum de ebore grandem, thronus verò SVenult, dun
Salomonis eſt MARIA, grandis omninò in gratia, & gloria, ita ut pilmn popvir

nullus Angelus, nullus Sandtorum ei æquari poſſit, in multitudine B
congregatione bonorum cleſtium, juxta illud Proverbiorum: Multæ Pinen
filiæ congregaverunt divitias, tu ſola ſupergreſſa es univerſas, ſi flias alin, e
iſtas intelligamus ſandtas animas, vel intelligentias Angelicas, nunquid

, tmn woſtmu.
non ſupergreſſa eſt divitias Virginum, Confeſſorum, Martgrumz, Apoſto- walet
lorum, Patriarcharum, Prophetarum, & Angelorum; cum ipſa ſit pri- irem tnk
mitiva Virginum, ſpeculum Confeſſorum, Roſa Martgrum, Regiſrum lirzini,
Apoſtolorum, Oraculum Prophetarum, Regina Angelorum. O Vigo n, li Mre

Regina omnis humanæ naturæ, quæ habes non comparabilem cum allis
Andreas appellationem, excepto Deo tu es omnibus altior, perorat Andreas
Cretenſis. Cretenſ. Orat. de dormit. B. V. Imploratà S. Spiritus gratiâ de-
ſuper Conceptus audiamus.

leet orpor
uonbetur, inl
(uonnbdk,ii
Ucnbuund in du

CONCEPTUS I. uiniiſmei,
'Confirmatio.] Inter alias veteris Teſtamenti figuras, Mariæ in coœlum uniinn,
affumptæ gloriam, & exaltationem, ac excellentiam, vel maximè expri. . el
mit illa, quæ legitur 2. Regum cap. 2. quando nimirum Rex ſapientiſſimus 8 oftelki
Salomon Reginam matrem ſuam adeò auguſtè collocavit; Surrexit Rex in ankinz⸗
occurſum ejus, adoravitque eam, & ſedit ſuper thronum ſuum, poſitusque eſt thro- lten Elnitge⸗
nus Matri Regis, quæ ſedit ad dexteram ejus. 3. Regum cap. 2. Chriſtus, ecce unnlun eN
plus quàùm Salomon hice, hodiè obviam cum omni cœleſti curia proceſſit Ma- i⸗ nſiin
tri ſuæ, eamque in throno magnifico ad latus ſuum auguſtiſſimè colloca- i uene
vit, teſte regio Pſalte, Pſal. 44. Adſtitit Regina à dextris tuis: & ipſa Virgine hloti,
aſſerente: Cum gloria ſuſcepiſti me. Mellifluè S. Bernardus Serm. I. de As- Unmn nlieen

ſumpt. Si oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis deſcendit, quæ prt-
paravit DElIS diligentibus ſe, quid præparavit gignenti ſe, & quod certum &ſt, Præ Mteiilnei

eligi, ti
Atentel
en, G i
n, ou lllf
de 5. onne.
Gnctonunlen
Novenb. ſil
Tufo Nitdn
unt enem
N.V. Darg
lisin nentti
e grantit1
den, tromt
in illktuen
Verbiorin: H
liteſp,,i
Ageleut
. Maortyrun. 4
m; an ii⸗
Mutyum,
gelnnn.
iuntien n!

7, Detonn i

Stnishi

1ras Maienet.
1, el muineit
nRexkhin’

Vt; Menen

n, Poſrlegt
Cinne
ſenni ich

gaſilmae

u: Ahiſ⸗

,

gus Femmn 4
is ent,,hl

CONGCIO SECUNDA. 349

omnibus diligenti? Exaltationem aureis verbis deprædicat Virginis eximius
cultor Arnoldus Carnot. Fract. 6. de laud. B. V. A denominatione, vel poten-
tia Fllu Mater non poteſt eſſe ſejuncta, una eſt Maria & Chriſti caro, umus ſpiriti,
una caro, & ex quoò dittum eſt ei, Dominus tecum inſeparaliliter berſeveravit pro-
miſſum, & donum ρ. Filii gloriam cum Matre non tàm communem judico, quuùm
eandem. De tantâ Mariæ exaltatione expreſsé loquitur S. Bernardinus,
cum Petro Damiano: Sicut benedidtusz JESlIS, verba ſunt S. Bernardini
tom. 3. Serm. II. art. II. ſedet à dextris Patris, id eſt, in potioribus honis pa-
ternis, ſie iſta Virgo glorioſa in potioribus onis Filii ſui JEl! juxta ipfum in thro-
20 ſublimata eſt. JSublimis iſta die eſt, ſcribit Damianus Serm. I. de Nativ. C&
Sole ſplendidior refulgurans, in qud Virgo Regalis, ad tbronum DEI Patris evehi-
tur, & in ipſius Trinitatis ſede répoſita, naturam etiam Angelicam ſollicitat ad vi-
dendum. Hanc Virginis Excellentiam, & exaltationem S. Mater Eccleſia
indicare vult, dum Evangelium de duabus ſororibus Martha, & Maria le-

gendum proponit.
CONCEPTUS II.
Hoc in Evangelio docente Salmerone Tom. II. Epiſt. 36. per Martham
vita activa, per Mariam, vita contemplativa Virginis Matris indicatur:
Non tàm pro ſtatu Matris Dei, vel ob ſtatum Virginitatis, quàm ob' altiſſimas a-
Siones contemplationis figuratæ in Maria, & ob egregias fundtiones vitæ activæ

ſignificatæ in Martha⸗ verba ſunt Salmeronis. Allegantur merita innocentiæ

& integritatis, quia Virgo intacka: allegantur merita ſervitiorum & chari-
tatis, quia Mater eſt ſollicita, & indefefſa: allegatur ſpiritus perfectio,
quia licet corpore in terris, ſpiritu & anima DEUM venerando, in coœ-
lis morabatur; inſinuatur, inquam, lecto Evangelio, Mariam per omnia,
& in omnibus, tam actu, quàm ſpiritu fuiſſe dotatam, ac perfectam merito-

rum cumulo in duplo excelluiſſe. Dicit nunc Chriſtus Joannis 12. Si quis

mihi miniſtraverit, honorificabit eum Pater mens, qui in &œlis eſt, Mariam, quæ
corpore & fpiritu, in duplo, in utroque homine, tàm exactè, tàm perfectè,
tàm cumulatè S8. Trinitati inſervivit, nimirum batri promptiſſimè obedien-
do, Filio fideliſſimè ancillando, S. Spiritui, eum exacktiſſimè amando.

quantis gloriæ, excellentiæ, potentiæ, ac honorum titulis, donis, & gra-

tiis SS. Trinitas eam cumulaverit? Guerricus Abbas introducit Filium Dei,

Matrem ſuam exaltantem. Serm. I. de Aſſumpt. Veni eletta mea, && ponam in

te thronum meum, nullus mihi plus miniſtravit, in humilitate mea, nulii etiam abun-
dantius miniſtrare volo in glorid med; communicſti mibi, quod homo ſum, com-
municabo tibi, quod DEIIS ſum. O veré optimam partem elegit ſibi Maria,
quæ non auferetur ab eâ in æternum.

CONCEPTUS III.
Materialia etiam illa inſtrumenta, ut domum, ſtabulum, ſepulchrum,
ligaum, &c. quæ humanitati Chriſti ſervitium aliquod præſtiterunt, ſun
XX3 m

35 IN FESTO ASSUMPTIONIS B. V. MARIAE,
mè DEUS exaltavit. Domus Lauretana in qua Verbum Caro factum eſt, rram
quæ DEUM hominem ſuſcepit hoſpitio, quantum eſt exaltata, domus uns conlp
domorum, & gratiarum DEl eſt. Stabulum illud Beth' ehemiticum, qued ychu in
Filio DElI recenter nato ſetvivit, quam factum eſt magnificum palatium! atee
claritas DEI, ei lucet pro lampade, cœleſtium Spirituum, & Angelorum o.
multitudo, & pulchritudo præ auleis exornat, fuavitas odore replet,
trium Regum magnificentia, pavimentum, tapetum loco ſternit, JES,
Maria & Joſeph gratia, illud nobilitat Crux trium horarum ſpacio corpus gur
JESU amplexatum eſt, & quanta in gloria ſuper Regum coronas crux re. (Pfan ett
fulget? ſepulchrum, exiguo tempore mortuum pignus fovit, & usque ller, Alin
nunc ſepulchrum ejus eſt glorioſum. Deſuper cum S. Leone inquio: & c,ütmn
præſepe, in quo ad horam repoſitus eſt, ita exornavit, Nazareth, ubi conceptus, GH utn
nutritus fuit, tantd decoravit glorid, ut cernere licet in domo Lauretand, ſi cu. cah nn,
cem, in qu tribus tantum horis pependit, & ſepulchrum, in quo ad tres dies mor- iunc 1 F
tuus jacuit, tantoperè ſublimavit, quod ferendum de matre judicium; de matre, due md Rn
novem menſibus in utero ſuo cautiſſimè JustI M portavit, de matre, quæ triennio imnogle
tàm liberaliter lactavit, de matre, quæ tam anxiè educavit, de matre, quæ 30. an- äunen
nis qmorosè enutrivit, de matre, quæ tàùm cordialiter patienti condoluit, de matre, Lchäudnm,
quæ etiam mortuum piiſſimè vovit. Certò DEUS eam omni gloriâ, omni ho- n “ 15
nore decoravit, omni potentiaâ locupletavit. Audiamus S. Bernardum in M tan
deprec. ad Virgin. Zanta ante DEII M. ſanttitate fœcundaris, ut ſola ſolio Regis zu.
gterni immediaté approximare merueris. Mariam dico exaltatam ſuper chors
Angelorum, ut nihil contempletur ſuper ſe mater, niſi ſolum Filium, ſcribit Gueri-
cus Abbas Serm. de Aſſumpt. Conformiter Amadeus in quadam homi.
lia de B. V. Super omnes elevata, && in cœlum, a cœli civibus honorificentiſſimè, 9 lhihen.

ex more imperiali ſuſcepta à Patre ſupremo in regno claritatis æternæ, n tbrono
excellentiſſinæ gloriæ, prima poſt Filium, quem ex Je genuit incarnatum, juha eſt

reſidere.
CONCEPTUS IV.

Regius Pſaltes ait Pſalmo 64. Benedices coronæ anni benignitatis tuæ. Ubi
quæſo hic annus benignitatis, & quæ eſt corona ejus? Annus benignitatis
eſt Sanctorum in ceœlo ſibi conviventium felicitas, & proſperitas, ut vuit
S. Bonav. in ſpec. II. Corona tantæ ſerenitatis, & felicitatis Sanétorum
eſt B. ſemper Virgo Maria, ut iterum ſubſcribit citatus Sanctus: Hujus au-
tem anni benedicti corona eſt benedicta Virgo Maria, ipſa certò eſt corona omnium
dierum hujus anni, quia ipfa eſt corona omnium dierum cœli. Sed cur corona
dicitur omnium felicitatum, & univerſæ electæ ſocietatis? Utique ad Ma-
riæ ſublimitatem indicandam: Ut ſicuti corona capiti impoſita, omniutn
ſupremum obtinet locum; ſic B. Virgo, in beata, ccrleſtis gloriæ pa-
tria, ad inſtar pretioſæ coronæ ſummum, & altiſſimum inter omnes o⸗

NA,
—
Cohdr
Lenllatn in
henifſenme
nifonm tn
n, ot
ltss oldr

locoſtentk

rom ſacb

mn cokoNSn
s rlt, Al.

8 Leone iy
eth, Micn
O LAuetm
1 o Ntnk
Nclciuns len
e nanre,u:

t, lennute

ti condllihi
mnigoni
mls 5. Din
luis, iue
exoliten /
In Hüun,nl
lens in gte
hunheion
gtketene

uit Menning

ui etgttlte
8 Anllate,
Noſenp
X teleis E
Atus enst,
lerto ,n
cli lan⸗
etats! ig,
Piti imnpoltt,,

1, eeli

CONCIO SECUNDA. zZFr

ctos locum obtinet, omnes Sanétos in gloria, in majeſtate, infra ſe con-
ſtitutos conſpicit. Ita concludente S. Bonaventura citato: Corona eninz

ſfſuper caput imponi ſolet, ſic Maria ſuper caput omnium Sandtorum locata eſ.

Indicare hoc ipſum videiur ſacratiſſima Mater ſe cedro in Libano com-
parando. ð
MM CONCEPTUS V.
out Cedrus exaltata ſum in Libano, inquit de ſe Maria Eccl. 24. Cur
reè ficut Cedrus, & cur in Libano? Sciendum venit, Cedrum altiſſime
creſcere, & quaſi ſuper nubes eminere, Libanus mons, eſt montium prin-
ceps, & altiſſimus; Cedro propterea Academicus Epigraphen ſubſcribit:
In ſummo ſumma. Sicut Cedrus exaltata ſum in Libano, inquit de ſe Maria in
cœlo, inquam, ſupremo loco conſpicua, inter ſummos Sanctos poſt Deum
ſumma eſt, ſupremo loco inter omnes beatos poſita, & collocata. Con-

firmat S. Bernardus Serm. 2. de Deip. Fœcunditas Firginis ſupereminens gloria

eſt, tantoque excellentior Angelis fatta munere ſingulari, quantò differentius Præ

miniſtris nomen Matris accepit. Mons quippe fuit, quæ omnium eledtæ creatit-

ræ altitudinem, elettionis ſuæ dignitate tranſcendit, inquit Gregorius Magnus
in I. Regum cap. I. Jacobus Maſenius Diſticho ſequenti Conceptum ex-
primit:

Summa petit cultus, ſuperat virtute Maria,
IIla ſubit nubes, grandior illa polos.
LEpiloge.] Hortor ergò omnes cum Angelo Lot moneate: Geneſ 9.
In montem ſalvum te fac, ne pereas.
Amen.

IN

—

372 IN FESTO ASSUMPTIONIS B. V MARIA,
IN FESTO ASSUMPIIONIS.
B. V. MARIE,
CONCIO TERTIA.

Texu. Dic, ut me adiuvet. Lucæ 10.

vare vValeat.

Lbertus Magnus in Biblia Mariana lib. Eſther cap. y.
verba, quæ olim Mardochæus ad Reginam Eſther
AMRIE. dicebat c. 4. Mariæ in cœlum aſſumptæ applicat:
Ve putes, quod animam tuam tantiun libere, guoniam in
ES Adomo Regis es, ſcilicet præ cunttis Judæis, & quis noverit,
Albertus utrum idcirco ad Regnum veneris? Verba Alberti ſic ſonant: a
Magnus. gſt interventrix & advocatrix deſperatorum, ideò enim eam Dominns

Exordium.

S. S. Patres.

tavit ſuper omnes Choros Angelorum in aſſumptione, ut pro peccatoribis
intercedat, Eſther a. In domo kegis es: Gloſſa; in interioris Regis ſinu;
præ cuntctis Judæis, imò præ omnibus Angelis, & omnibus Sanctis Go. G
quis novit, utrum idcirco ad Regnum veneris; à Deo Ppræordinata, à Pa-

ta Trinitqte electa, & præelecta, ut in tali tembore, iracundiæ Dei, tribula-
tionis, & mœroris omnium füiorum Adam parareris; ideò te Rex fecit
Reginam, ut nobis in perſecutione auxiliareris. Conformiter S. Bo-
S. Bonaven-Nav. in ſpec. lect. 5. Mther noſtra B. Maria tantam gratiam coram
mura. Rege aterno impetravit, quod per hanc non ſolum ipſa ad coronam per-
venit, ſed etiam generi humano morti addido, ſubvenit. Et iterum
in ſpeculo cap. & Magna erga miſeros fuit miſericordia Mariæz adbuc
exulantis in mundo, ſed multò major erga miſeros in miſericordia es ſan
regnantis in œlo; majorem per beneficia innumerabilia nunc oſtendit ho-
minibus mijericordiam, quia magis nunc videt innumerabiles hominum

dæus. inqe charitate inenarrabili condeſcendens, G illosmiſericordiſſmos ocu-
los, quibus C&lum illuſtratur, ad nos convertens, communem pro Clero,
pro populo, utroque ſexu, pro vivis, atque defunttis levat orationem.

nocivum, & conferens omne, quoq bonum eſt, cunttis ex corde rogantibus
. ſemu-

Thema. Maria in cœlum eſt aſſlumpta, ut magis nos ju.

creavit in nativitate, & aſſumpſit in matrem in incarnatione, exal.

triarchis figurata, Prophetis prænunciata, àpeccatoribus poſtulata, 4t0-

8. Ama. miſerias. Conſolatiſſimè ſeribit S. Amadeus hom. 7. de B. V. Er-

Adeſt hæc de œlo glorioſiſima, && præpotentiſſima, propellens omne, quod

—
eminn he
6045 Laure
i er lu
nfillzeid
r in clun
oyt. Eue
in Geen
n un l⸗
Gtin nettun⸗
Gtuckuatiron
Lcſct Mtter o
ilnezrgarti
i /tinlter
ſiht Cnnirt,

Muadtint ſti,

nindmtunren
0l. B. N n2
2 Cuindh
o, er baut
umne woiti
e lbent.

(lyfmmnt
innm gelciͤ

elkln iig, d
Euuhmaem Virgin
Inneltes crezt
(unkdere:

planicömine

Atfluit, gelle

n dlior unne

Umnnintz ſcht
Auunesineutan

in, Ainntign
. ir,i enen
nar ed in
etur, Kconn

uenamnelit:

emgen

lib. Mhere
d Kegmmmd
Allummpte
nlbeie, gn
deis tn
ti ſ ſonm
derin emn
urnatiote,
e,Atroeun
it intetonike
nnikuignct
No
Gtorebui

eiu; ntenn
Conformitrd
foutani Gykinn
n iteneu
Ment⸗ r

bie

N
1

munennlite⸗
hotn. 7 Eed

ieni
. nmmunen 1
nctuleunti
Tropeleumnn,
ver lee

1

CONCIO TERTIA. 33

ſe munimen præſentis vitæ, tribuit, & futuræ Maria, inquit Richar-
dus à S. Laurentio lib. 4. de laud. Virg. vera eſt, & unica Filii imita Richardus
trix, ex quo aſcendit inaltum, dabit & ipſa dona hominibus, fiquidem ²S. Laur.
nec facultas ei deeſſe poterit, nec voluntas. S. Bernardus ad Virgi- §. Bernar-
nem in cœlum aſſumptam converſus, concionatur Serm, 4. de dus.
Aſſumpt. Ecce quibus poſſumus vocihus aſcendentem te ad Filium dedu-
cimus, & proſequimur tantum àlongè Virgo beneditta, ſic pietatis tuæ
ipſam, quam apud Deum gratiam inveniſti, notam facere mundo: reis
veniam, medelam ægris, Piillis oorde robur, affittis conſolationem, peri-
clitantibus adutorium, && liberationem, ſandtis tuis precibus obtinendo.
Eccleſia Mater orat in Vigilia aſcenſ. in oratione ſecreta: Quàm Eceleſia,
idcirco de præſenti ſæculo tranſtuliſti Domine, ut apud te pro peccatis
noſtris fiducialiter intercedat. Guilielmus in cap. 4. Canticorum Guilielmus,
ſcribit: Continet ſibi abyſſos vitæ, & immortalium gaudiorum, ſed non
ita continet ſibi, ut non effundat & aliis. De éjus gloria poſt Filium
participant univerſi, docet S. Bernardinus Senenſis Serm. de Ex- s. Bernardi-
cCell. B. V. art. 2. cap. 3. Finio Exordium cum Andrea Cretenſe nus.
orat. 2. Quum diu V¹irgo verſabaris in terrd, te habuit parva terræ Andreas
portio, ex quo autem translata æ à terrd, te univerſus mundus continet Cretenſis,
commune propitiatorium. S. Spiritůs gratiãà invocata Conceptus

audire libeat.
CONCEPTUS I.
[Conkfrmatio.] Joannes in Apocalypſi cap. 12. Mariam in cœlos as-
ſumptam deſcribit: Signum magnum apparuit in cœlo, mulier amicta ſole, luna
ſub pedibus ejus, & in capite ejus corona ſtellarum duodecim. Cur his Planetis
exornatam Virginem deſcribit? Notum efſt, has Planetas in ſublunaria, ac
terreſtres creaturas quandam maternæ benignitatis, inclinationem, &

affectum habere: Sic ſol omnes fovet creaturas: Solem ſuum oriri facit ſu-

per bonos &malos. Luna in inferiora humilitate ſua & refrigerio clemen-
ter influit, ſtellæ pariter corporibus terreſtribus ſe affeéctuoſas exhibent:
quo altior nunc ſol in cœlo reſidet, eò intenſius calore ſuo, ac lumine,
terram ditat; ſubſcribit Academicus: Quèò altior, eò intenſior: B. V. Mariam
Joannes indutam ſole deſcribit, indicans maternam Virginis benignita-
tem, quò undique, & ex toto, uti pallio circumdata eſt, & ſicut ſol, quò
altior, eò intenſior: Sic B. Virgo quò altior in cœlo, gloria & potentia ſub-
limata eſt, eò intenſior benignitatis ſuæ ac gratiarum theſauros nobis
elargitur, & communicat. P. Ludovicus Cerchiarus pulchro Diſticho ve-
ritatem expreſſit:
Fiqite mortales, irati fliammea cœli
Sidera miteſeunt, Athera Virgo ſubit.

Feſtivale. V Luna

34 IN FESTO ASSUMLDTIONIS B. V MARILX,

Luna in inferiora humiditate ſuàâ & refrigerio clementer influit, copioſior
autem influit, quò magis eſt plena, Academicus ſymboli loco Epigra-

phen præfert: Operoſior, quo ſplendidior. Lunam ergò ſub pedibus Mariæz

vidit Joannes, indicium; quam libenter & clementer ſuo refrigerio, &
ſolamine influat, præſto ſit, ad nos recreandos, adjuvandos. Sic Albertus
Magnus lib. I. tract. 2. cap. 4. Luna vocatur Regina Eli, quia regit humidita-
tes corporum inferiorumi. Et ſicut luna effectum ſuum magis præſtat, quò
magis eſt plena, operoſior quò ſplendidior. Sic Maria tantò copioſiore infiuxu in
animas ſibi devotas effunditur, quò ſublimius gloriæ cœleſtis faſtigium conſcendit.
Confirmant Conceptum Guilielmus in cap. 4. Cantic. & Andreas Cre-
tenſis orat. 2. Continet ſibi aby ſos vitæ, B immortalium gaudiorum, ſed non ita
continet ſibi, ut non effundat & aliis. Ita Guilielmus. Ex quo translata e à ter-
ra, Ze univerſus mundus continet commune propitiatorium. Ita Andreas Cre-
tenſ. Stellæ pariter corporibus terreſtribus ſe affectuoſas exhibent, & ob-
ſervant Aſtrologi, ſtella una mota continuò moventur & aliæ?; Academi-
cus ſubſcribit: It moveam moveor: Deiparam in cœlis aſſumptam ſtellis co-
ronatam, inquit Ioannes, quæ è terrâ in ſuperum regiam mota, DEUM,
Sanéctosque omnes in noſtra vota movet; Eccleſia affirmante: Quam id-
circò de præſenti ſæculo transtuliſti, ut apud Ze pro peccatis noſtris fiducialiter inter-
cedat. Omnibus ſe exorabilem prabet, omnium neceſſitatibus ampliſſimo quo-
dam miſeretur affettu. Scribit S. Bernardus Serm. de Verbis Apoſtoli.
CONCEPTUS II
Duo ubera tua ſicut duo hinnuli capra, de dileécta anima, quæ Maria eſt,
S. Spiritus affirmat Cantic. 4. Cur capræ comparat? Duo in capra de-
prædicanda obſervantur; à natura capra acutiſſimo eſt viſu dives, ut ergò
latius circacircum videre, pericula imminentia conſpicere valeat, ſaxa al-
tiſſima ſcandit: Secundo, capræ lac ſaniſſimum eſſe noſcimus, ut lacte ſa-
niſſimo magis abundet; præruptos ſcopulos aſcendit, nobiliſſimis herbis,
& radicibus ubera ſua, & fontem lactis replet, quo ſoboles parva in valle
relicta ſuſtentetur. Saxa ſcandit, ut acuto ſuo viſu, tenerum filium, vel
capram filiam à periculis tueatur. Ubera ſemper ſymbolum fuerunt cle-
mentiæ, affeécts, & teneri amoris, & ſignant clementiam, affectum, &
amorem Virginis Mariæ erga nos homines; ita Richardus à S. Victore in
cap. 4. Cantic. Duo ubera ſicut hinnuli capræ adeò pietate replentur, ut alicuj'us
miſeriæ notitia tatta, lac fundant miſericordiæ, nec poſſis miſerias ſcire, & non ſub-
venire. Conſolatè Dionyſius Carthuſ. in caput 2. Etſi illorum corporali in-
opiæ condolehat, & ſucourrebat etiam non rogata, quantò magis noſtræ ſpirituali in-
digentiæ compatietur auxiliumque prabebit, ſi fuerit fideliter invocata. Altitudi-
nem ergo cœlorum aſcendit hodieè B. V. Maria, quò melius nunc videt noſtras Ca-
lamitates, eò indulgeutius provideat. Inquit S. Bonav. in ſpec. cap 8. Peri-
cula,

eit un i
ceprane:

leo dent
lelra n co
it nutmitu
Gertihuit,
unpmil,
nlin, (vod
oh⸗ Anoh
; ol igtu
Ctenisſenbit
uce tertr
ontent,
eumn Leo cap
nge im i
Heunter Aben
flis ce ain
tliſelun, i

Gn. Kkant
putorir vier

Negius lii

hronumsS.

nn butnistui
Niate ſetebitin
Neponcethygo
licineperti
Entkanm
nlan oſrorn⸗
Dct. Coniorn
epinnto zor.
Vefarte ſ

NIX.
Ni loe n

Pheitltan

lo reiigeinl
08, Neiber
huintegthait
1gs Preitit l
obioſareifn
ligum ane
.. XAndeat
udiofun, ſan
Ctottunlemet
. IIn Anded

exhibent, A.

Alie; hert
llumptanled
mmota, M
Ermante:

oErüffhilqn

tbus onpllin
s Apeltll.

nim, dei

t! Monncg

lrilnces.
cele len,

leimm, ul
t, nohlidintt⸗
ſobolesanu
1,teneunfit
mmbolom Uen
nentin 4fi
Grds 19Ne
tenplien,
ſetain, 8

, iMonmn e

ugitti
e, troeeft 1
nr olit 63
in ſpec.
nnhee gi

CONCIO TERTIA. 355

—
cula, & noxia quæque à nobis depellat, & avertat. Altitudinem cœlorum
petüit, ut diſtenta miſericordiæ ubera affluentius porrigat, ut nos uberiore

lacte gratiæ alat, & ſuſtentet.

CONCEPTUS III.

Leo Sextus Imperator dictus Sapiens, hom. 6. de aſſumpt. Virg. ita
de Maria in cœlum aſcendente ſcribit: De terra ad cœlos transvecta ſeain fa-
a eſt mortalibus, qud ad cœlos ſcandunt. Cur non potius ei titulum viæ la-
teæ attribuit, quæ nos ad Paradiſum ducit? vel cur non vocat eam por-
tam paradiſi, vel alio nobiliori epitheto condecorat, cur ſcalam dicit? No-
tandum, quod ſcala, etſi una extremitate cœlum tangat, uti tetigit ſcala
acob, alia nihilominus parte tangit terram, & locum illum, cui inniti-

tur; quod igitur Virgo in cœlum aſſumpta ſcala, & quidem ut Andreas

Cretenſis ſeribit: Scala Jacob dicatur, per hoc nobis inſinuatur, quòd etſi
Maria de terra in cœlos aſſumpta fuerit, uno tamen pede etiamnum ter-
ram contingat, id eſt, noſtris neceſſitatibus ſuccurrat, & proſpiciat, ita
citatus Leo cap. 7. de dolor. Deiparæ. Moratur in his etiam terris, & circuit,
& magis jam ubique adeſt animatum illud cœlum, omnium ſimiliter curam gerens.
Eleganter Albertus Magnus in Bibl. Mariana Geneſ. Num. 24. Ipſa eſt ſcala
aſcenfionis de culpa ad gratiam, de mundo ad cœlum, Geneſ. 28. Jacob in
ſommis ſcalam, id eſt Mariam; per eam enim deſcendit Filius Dei, & nos per eam

ad illum. Stantem ſuper terram; licet ſedeat in tbrono, ad proficiendum tamen
peccatoribus vicina eſt.

CONCEPTUS IV.

Regius Pſalmiſta David Reginam Virginem in cœlos aſſumptam, &
ad thronum 88. Trinitatis elevatam, non ſedere, ſed ſtare dicit: Atitit Re-
gina à dextris tuis. Pſal. 4 4. In tantâ gloria, excellentiã, & majeſtate Maria
utique ſedebit in throno? Stare eam dicit David, cur quæſo in cœælis ſtat?
Reſpondet Hugo de 8. Victore lib. 4. de laudibus Virg. Virgo ad dexteram
Filii ſui ſtare perhibetur, ad inſinuandum nobis patrocinium, 6o protectionem, quàm
de nobis coram ſupremo tribunali Filii ſui in œlo habet, benè aſtitit à dextris tuis,
tanquam noſtrorum peccatorum patrocinatriæ gladium evaginandum peccati im-
edit. Conformiter Bernardus Serm. 4. de aſſumpt. Advocatam præmiſit
eregrinatio noſtra, quæ tanquam Judicis mater, & mater miſericordiæ, ſuppliciter,
&icaciter ſalutis noſtræ negotia pertractabit.
CONCEPTUS V.

De illo perenni Paradiſi fonte inquit ſacer textus, Geneſ. cap. I.

Fons aſcendebat è terrd, irrigans univerſam ſuperficiem terre. Cur aſcende-

bat? Aquæ contra naturam eſt, aſcendere, aqua, ac fons, prata irrigans:

naturaliter deſcendit, per declives traduces deorſum labitur, fluit ubi
Xy 2 deſcen-

376 IN FESTO ASSUMPTIONIS B. V. MARIE,

deſcenſum invenit, ubi aſcenſus mons vel collis obſiſtit, ſiſtitur & aqua,
retrocedit: cur igitur fons ad irrigandum aſcendens perhibetur? Reſpon-
det Abulenſis: Fons && aqua aſcendens de terrà irrigabat loco pluviæ; Aqua in
terra ſerpens, non omnia adaquare valet, ſed tantùm hunc vel illum lo-
cum, ubi pertranſit; aſt aqua ſurſum tracta, omnia irrigat, & humectat.

Aqua ſurſum tracta communicat guttas ſuas tam montibus, quàm valli-

bus, tàm hortis excultis, quàm horridis deſertis, tam roſis olentibus,
quam urticis fœtentibus. Mariam fontem SS. Patres intitulant, aſeen-
dit hic fons in aſcenſione ſuâ è terra in cœlum, ut ſuper omnes, grandi

pluvia, Pietatis munera ſtillet, aquis, & pluviis gratiarum, ac donorum,

omnes tam bonos, quàm malos, tàm altos, quam humiles fœcundet, &
madefaciat. Audiatur Albertus Magnus in Bibl. Mariana lib. Geneſ.
Fons, id eſt, MARIA aſcendit in aſumptione de terra miſeriæ, & tenebrarum,
irrigans gratid, venid, glorid, univerſam ſuperfciem terræę. Hinc capio
verba Virginis apud Eccleſ. cap. 24. aſſerentis, in columna nubis ſe com-

morari.
CONCEPTUS VI.

Ego in Altiſſimis habito, & thronus meus in columna nubis. Thronum
ſuum, columnam, & nubem dicit; cur columnam, cur nubem? Le-
gere libeat libri Exodi cap. 14. exindè intelligere eſt, quæ mirabilia
DEUS filiis Iſrael per columnam, & ignem præſtiterit: Et erat nubes
tenebroſa, & illuminans notctem, itæ, ut ad ſe invicem toto notctis tempore acce-
dere non valerent. Columna nubis erat tenebroſa, & illuminans „quo-
modo hoc? Explicat Tirinus ex Toſtato, & Pererio: Poſita erat nu-
bes media in Hebræos & Foptios inſequentes, ex parte ſui poſteriore, qua re-
ſpiciebat ..)ptios, denſior, & latior erat, atqueé ideo tenebroſa, præpediens,
S& aspectum ipſis, & acceſſum ad Hebræos; anteriore verò parte lucida erat, G
fammea, radios ſuc lucis emittens ultra omnia caſtra usque ad primam He-
bræorum aciem, & Boc modo illis viam per mare demonſtrans. Columnæ illius
beneficio ab innumeris periculis præſervabantur Judæi, poſt ipfos fuit
nubes denſa, & umbroſa, quò minus ab Ægyptiis viderentur, ſicque
tuti, ac fecuri quieſcerent. Ante Hebræos fuit flamma & ignis, viam

ac ſemitam in patriam electam eis demonſtrans. Hinc Maria thronum

ſuum columnam nubis dicit, ad indicandum: In cœlis, in gloria ſua,
& potentiã, ac majeſtate, columnam nubis Hebræos comitantem erga
nos homines imitari, unicè huic ſtudio incumbere, ut noxia quæque,
& fatalia & Chriſticolis avertat, eos fovendo, ac protegendo, viam-
que in beatitudinem, ſuâ apud DEUM pro nobis interceſſione, demon-
ſtrando, ac impetrando. Audiatur S. Bonaventura in ſpeculo lect. 3.
Conf

In

—
lin
y un iul
iffne e
llrit eos i
gtcka

mron dturi

itnrs nos,

niſei, M
Memum ,m

(pos denn e

Golpplun4

ſientwini⸗

nlſinormn,
Dgu.
md Bemad

Utuntibure

vpkte, ſul
AuNolnnot

iſſui ſunhis i

maten trae

t ne rede

n,

—

betnt en
oAnierigt
Wnc W ilne
Nt, AEluntk
us, un
n w derck
intitobent,
Perommes,ft
n, Ad
miles fornntn
Aarinna Ib
gie, Gtn
tene. Hnt
Gumnamheke

Ur nudis Ir
, Cur nlhen
elt, gen
Gterit: Hon
to neſtütihn
A iUllunnan,
etio: ME
teſuiſtineg
, tenel ⸗
göhmtehr
nile
Pume (N.
ci, ⸗
is Wtein,

Hunma gn
Hinc Mut
1 ccls/ n .

20 CoMitiii
e otgen,
inteeline,
ua i ſpong⸗

1

CONCIQ TERTIA 367
Conſidera, quod Maria eſt illuminatrixæ per beneficia lucidiſſimæ miſericordiæ ſud,
per quam multi in nodte hujus ſæculi illuminati ſunt ſpiritualiter, ſicut quando e
Flii Hra?l per columnam ignis illuminuti ſunt corporaliter, juxta illud Plalti.
Deduxit eos in nube. Maria eſt nobis columna nubis, gaia tanquam nubes p- 9
tegit ab æſtu divinæ indignationis, protegit etiam ab æſtu diabolici tentationis, ſicut

iterum dicitur in Pſalmoe Expandit nubem; Maria quoque columna ignis eſt, i.

luminans nos, imè iluminans mundum multis miſericordiæ ſux beneficiis, quid
nos miſeri, nos obtenebrati, quid in nocte hujus ſæculi faceremus, ſi tam lIucidam
lucernam, ſi tam luminoſam columnam non haberemus. Conformiter Bernar-
dinus Serm. de Aſſumpt. B. V. art. I. Cap. 3. De hac columna nubis legitur,
quòd populum deducebat, defendebat, ſequebatur, aliquando Juperferebatur t
myſticè patrocinia multiplicia B. V. indicarentur erga pobulam Alettorum, 6& omni-
um CObriſtianorum.
TEpilogus.] Clamemus ergò ad B. Virginem in cœlos aſſumptam
cum S. Bernardo Sermon. 4. de aſſumpt. Virga benedicta ſit pietatis tuæ
ipſam, quam H gratiam inveniſti, notam facere mundo; reis veniam, pe-
riclitantihus adjutorium, & liberationem ſandtis tuis precibus obtinendo. Tynbe
me poſt te, ſicut enim nemo venit ad tuum Filium, niſi Pater traxerit eum, ſic eti-
am quodammodœ auſim dicere, quod nemo venit ad Filium tuum glorioſiſimum
niſi tuis ſandtis ſubſidiis traxeris eum. TZrahe me igitur torpentem, ut me reddas
currentem, trahe me pecéantem, ut me reddas Pœnitentem, trahe me ignorantem
ut me reddas ſcientem, ut curram in odorem unguentorum tusrum, id eſt.
in fragrantia ſanttarum virtatunz tuaram.
Amen.

AAD
—
* ⸗
S
8

YVy 3 IN

—

3 8 IN FFSTO S. BA RTHOLOMI-
P ge Fe F. E Be Fe Se E. B SRe Je ge e E: 28. F Fe F Be B. 9e Ge e F Re
IN FPESTO S. BARTHO-
LOXMEeI.
CONCIO PRIMA.
Tertus Aſcendit in montem orare. Lucæ cap. 6.
Tbema. Solitudo, exquiſitiſſima eſt ad cœlum via.

Exordium. AS Apis tanto majore impetu, & funda recta ſur-

2

ſum volat, quantò & vibrante manu fuerit
εremotior: Academicus inicribit Lemma:
y Ou remotior, volat altior“ ſic quo remo-
2

– do quis vixerit, eò ſcandit altius „& re-
Gius ad ſupera, ad divina: teſte Joanne Caſſiano lib. 8. de

inſtit. monaſtica: Solitudo novit emendatis moribus contem-

plationem puriſſimam reſerare, & intuiti lnceriſſimo ſpiritua-
lium ſacramentorum ſcientiam revelare. Ita ad animam ſal⸗
Textus vVaturam inquit Deus, Oſee 2. Ducam eam in ſolituainem,

Se⸗ ripturæ.

Sacræ & loquar ad cor nr. Ad Salvandos inquit S. Paulus: Vi.
2.

ta veſira abſcondita eſt cum Chriſto in Deo, ad Colofl. cap. 3·.
Patres. Hinc Patres magis elogiis ſolitudinem, receſſum animi, de-
3. Gregor. prædicârunt. S. Gregorius Naz. Orat. 41. ſolitudinem vo-
8. Pacfius. cat, animè medicinam S. Paulinus epiſt. 29. leſtem oſſt-
§. Leo. oinam ; S. Leo Serm. 8. de Jejunio: Aulam menti; 8. Ba-
. Baſilius. ſilius: Aulam ſanbtam, in qus Deus habitat. Si vis corde-
tenus compungi, intra cubile aum, & exclude umultus mey-
di, ſicut ſeriptum eſt, in cubilibiss veſtru compungimini in
Thomas à cellâ invenies, quod deforis ſæpe amittis. Docet Thomas
Kewpin. Kempenſis de Imit. lib. 1. cap. 20. S vis animam tuam .
ſuæ virginitatis integritate conſiſtere . ſocretum appete, e⸗
ſum ſingularitati inquire, cunétu domus tua foribus a⸗
videlicet ſenſibus cenſoriæ adiſeiplinaæ repagula, ne quis age⸗ e.
7

tior, ſolus, abſtractus à circumagente mun-

—
m, Apm⸗

lutur,

Damianus

„

eru untin
leu,

w, .

nini

PFin ulre
Alir fiu
ſnmie. 0
i unmſcunt

limgni erß

un. Wtari

Ntiun ſeihix
V. Docet
alte, Gr⸗
Ier le nonit

Auni,,

inine/o Dei

antiſein,

uieegic⸗

in ßulent,
r, Deg
illns ag 39

Mn, ainn⸗

. Nedit. a. .

Uelalin eleſ

ii, ittn

inſr⸗
iſtikhae lon
hin elngen
liind 3

nugen, 0

— CONCIO PRIMA.
Re TIer, appone „ fons enim, ls urnmaaqitt, ne ſuendatur,
cccluditur, undi ad alta proflaentibus elovatuy. Scribit
H0. S. Damianus opuſc. 12. cap. 20. Thi concava vallinsm, Damianus.
aſpera montium, prærupta rupium cernebam, ibi meæ oratio-
mnis locus, & t ipſeé mihi teſtis eſt Deus, boſt multas lachry-
mas, poſt cœlo inhærente ocualos nonnunquam viaebar mihi in-
tereſſe agminibus Angelorum, & lætus, gaudensque cantabam
ECa. poſt te in odorem nguentos em tuorum curremns, qué ergo Deo

35⁵9

dlunm D. Aegelis fyui cubit, dicat“ elongavi ſagiene, & manſi in
litudine. O deſertum fioribus Chriſti vernana! ſolitudo,
—in qud naſcuntur lapider, de gquibis in Apocalypſi civitas Re-
Eluhenti gu magni exſtruitur. Ita S. Hieroymus Ep. ad Heliodo- S. Hierony-
Uranteini rum. Solitaria vita nvleſtu dotrinæ ſchola eſt ,&O divinarnn murs.
mſdeir erun diſciplina, illic namque Deus eſt, otumque quod diſci-
: ſedn up. Docet S. Baſilius de laud. vitæ ſolitariæ. Cella, terra S. Baſilius.
enen fſanclta, & locus ſanötus eſt; inquit S. Bernardus Ep. ad fra- S. Bernar-
andlit Atis 4

tres de monit. Dei de ſolitud. in quâ Dominur & ſervuseſus qur.
eCallanolt! colloquuntur, ſicuè vir ad amicum ſunm, in qud crebro hidelis
liti nmite anima verbo Dei conjungitur, ſponſa ſponſo ſociatur. Dinum
Murrſinß⸗ pro certo ſcio, ſceribit S. Petrus Damianus opuſc. 11. cap. 19. Damianus.
IN Ovitabenedibta, quia quisgis in amori tuz deſiderio perſève.
n em irſhi tare ſtuduerit, ipſe quidem habitator e,ſt tuus, ſed ejus habi-
ut Dul, tator eſt Denuc. Solus intelloktus Purus & ſimplev incedens, ra-
No, vido volatu ad ipſum Pervenit conditorem Angelorum, & ani-
terelini marum, & omnium rerum. Concionatur §. Auguſtinus lib. S. Auguſti-
41. (mir medit. cap. 27. Et iterum tract. 17. in oannem : Solita- nui.
il. 29 doquzdam neceſſaria eſt menti noſiræ, dudaam ſolitudine in-
Aln l tentionis, videtur DEUS , Turba ſerepitum hahbet, Viſtn ſta
its. u⸗ ſecretum deſiderat. QLui internam quietem Aligant ipſi de
llut u inviſibilibis bonis mira cognoſcunt . α guantò ſe 4 emporalibus
nnuln ampliu Tongent 5 anto magis zterni⸗s abpbpropinquant. Opti-
6. Do mè Ovidius: Bend quilatnit, benè vixit. Implorat4 S. Spi-
1 GNNR ritüs gratiâ, Conceptus dabo-
zenn , L
7tus ſie/ CON-

Gbjllal,

360 IN FESTO S. BARTHOLOMEI:

CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] Sacratiſſima Virgo Maria à Gabriele Archangelo ſa-
Iutatur his gratiofuſimis verbis: Ave gratia plena, Dominus tecum. Lu-
cæ I. Du indicat Dei Legatus: Primò Mariam omnibus cœli do-
nis & divitüs dotatam eſſe, & abundare exaltatam 5 Secundò penes
deliciis, & gaudiss frui inenarrabilibus, quoniam Dominus cum illa:
quaâ virtute meruit Virgo Maria, adeò gratiis repleri, adeò exaltan?
dicit ipſamet: Reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ, ecce enim e hoc beatam me
dicent omnes generationes. Humilitas exaltavit, humilitas adeò gratiis
replevit. Sed quæ illa meritoria virtus, quà Dominum ſibi devinxit,
individuum ſponſum, ac comitem ? Dominus tecum. Devinxit virtute
ſolitudinis: Sola ſiue comite, Jola ſine teſte, ne quo degenere depravare-
tur affatu, ab Angelo ſalutatur. Scribit S. Ambroſius Ilb. 2. in Lucam.
Duo dixit Angelus, ſcribit Hugo in Lucam; gratia plena, Dominus tecum;
rimum meruit humilitas, ſolitudo meruit ſecundum, babere Dominum. Fit
igitur gratia plena propter pumilitatem, Dominus tecum propter Golitudinem.
Vita ergò ſolitaria B. V. quam clauſo oſtio Angelus orantem invenit, ut docet
S. Bernardus hom. 3. meruit, (inquit Abbas Franconius lib. 6. de gratia)
ut ſingulari prærogativa viſcera ſua ſandtificdaret, & ut in carne ſud humanam
ſibi naturam aſociaret. Solitariè viventibus vel maximè ſe Deus conjun-

git, gratias, & dona;, ac cœleſtes delicias communicat prælibandas,
Teſtem produco animam dil'ectam. Cantic.

CONCEPTIUS II.
Inveni, inquit dilecta anima, ꝗuem diligit anima mea: Angelorum
chori, & hanc feliciſſimam deprædicant; deliciis affuens, inniva ſuper di-
lectum ſuum. Cantic. 8. Congratulor tibi fidelis anima, quæ aliquando
amarè fleviſti; aſt dicito nobis, quo in loco inveniſti dileétum tuum?
quo medio delicias impetrâſti? Optimè recordor te lamentantem Can-
tic. 3. Quæſivi illum, & non inveni; & tandem fateris: Inveni, quem di-
ligit anima mea. Quis hic infelix locus, in quo dilectum invenire ne-
quiviſti? quis fortunatus ille ſitus, in quo, quem dolenter quæſiviſti,
hilariter inveniſti? recordor te quàm dolorosè flentem, & ingemeſcen-
tem, Cantic. 7. Percuſſerunt me, c vulneraverunt me, tulerunt pallium me-
um. Nunc 6 felix hora! flagra & vulnera, verſa ſunt tibi in delicias, &
oſcula; deliciis affuens: dic nobis, quo in loco deliciis affluens, læta-
ris, & jucundaris? Reſpondet fidelis anima, & digito monſtrat lo-
cum, in quo dilectum nequit invenire: Per vicos, & plateas quæſivi eunt,
& non inveni: in foro, in plateis, ubi prophanæ hominum ſæcularium
curæ tumultuari ſolent, mundanis, terreſtribus negotiis implicata;,
ſponſum, dilectum animæ ſuæ non invenit. Deſuper eleganter §. n.
. r0⸗

—
olus ib. 0
dinſn
n inihi

V, i, .
uumm gnmblu

n,4 ſolit
n, ecce, in
Creſten fip

ebperbhiol

IMneie u
Cnlſonl, in
Ains mnnten,
Celtimn eius
Uine erharn
ſert ke het
Nlnn delieis:
Iines bepens
Ut ena. Zri
eſlet, &
rumntep altea
entüs,

Uis ein⸗

l(perhe

nt! A role
Agendum
Aunm minnun
ſeblriblscrs
tes Eccnieiin
fltitn nli
ſſen, N licl
Cünun ecrl

trerolpi,
nliüm

e Mechuph
Mipus tenen l.
Imnidos ci
Kerlnca e
DUmminos cunt

, 20ed el.

nex hor tnt
llitas Ned e
nomn ſhi tor
„Derwinuit it

Sgeree Nn

8I. 2 in h
Ia, Doninake
Ahere Donima

1 Popeer AA

In Meti,

in carne ,u
le Dahii
Wuupiceat Ndl.

venict Alelg.

te anihtl
gkens: I ,
Gleckon 6
n Colentet N.

gtemn, 8 et

ne, tili
ſunttbinch P
. .. 8
eieis Aug,

& Gigtto N 5

, un ,

an N.

CONCIO PRIMA. 361

broſius lib. de Virginitate: Non in foro Cbriſtus reperitur, non eſt enim Chri-
ſtus circumforanens, Chriſtus enim eſt pax, in foro lites; Chriſtus juſtitia eſt,
in foro iniquitas; Chriſtus operator I, in foro inane otium; CObriſtus chari-
tas eſt, in foro obtredtatio; Cbriſtus files eſt, in foro fraus, atque perfidia.
Cum paululum petranſiiſſem, de mundanis his curis, ac negotiis, in-
quam, ac ſolitudinem, ad vitam ſolitariam, abſtractam me convertis-

ſem, ecce, inveni, quem diligit anima mea. Sponſus in foro, in plateis

quærentem fugit, recedenti in ſolitudinem, amplexandum ſe præbuit.

Delſuper Philo lib. de Abraham: Matura enim comparatum eſt, ut qui DE-

UIM invenire cupiunt, amicam ei ſolitudinem quærant. Indicat pariter lo-
cum ſponſa, in qua cæſa lamentabatur; invenerunt me cuſtodes, qui cuſto-
diunt civitatem, Percuſſerunt me &. In civitate, inter populorum fre-
quentiam ejus ruina; in ſolitudine verò ejus factus eſt aſcenſus, in ſoli-
tudine præparatur ei cœleſtium deliciarum præguſtus: Quæ eſt iſta, quæ
aſcendit de deſerto deliciis affuens, innixa ſuper dilettum ſuum E ſolitudine
anima deliciis affluens, aſcendit, quæ in civitate nuda, quæ inter ho-
mines degens vulnerata, ex confragoſo deſertoque loco deliciis aſcen-
dit plena. Exinde noveris, quàm inter homines convictus virtuti no-

cere ſoleat, & quàm interſit receſſus, & vitæ ſolitudo: In deſerto ni-

tent virtutes, adſtat gratioſus Deus. Concludit S. Antonius Paduanus Dom. 4.

Adventũs.
CONCEPTUS III. S
Iſaias cap. 6. dicit, ſe Seraphim vidiſſe, ſtare & volare. Stabant ſuper
Mud, (ſuper Dei ſolium inquam) & volabant: Si ſtabant, quomodo vo-
labant? Si volabant, quomodo ſtabant? Quid per ſtare & volare hic in-

telligendum? Per ſtare S. Eucherius vitam ſolitariam intelligit, ubi, in-

quam, anima unicè in colendo, & amando DEO conſiſtit, à terrenis, &
ſæcularibus curis in totum abſtracta, & recedens, ſoli ODEO vacat, ſocie-
tates & converſationes vitat, ſolitaria domi meditando, legendo, oran-
do latitat, talis ſolitaria anima, ſtat & volat, in ſilentio & quiete con-
ſiſtens, ad altiſſimam DEl contemplationem rapitur, ad præguſtum de-
liciarum cœli advolat: DEO adſtare, idem eſt quod volare, Feſtinas ad
DEIIM, ſede in quiete, & ſilentio orationis, elevaberis, & ad Deum Deorum
in Sion evolabis. Concludit citatus Eucherius quæſt. veteris Teſtam. cap.

in Iſaiam.
CONCEPTUS IV.

Ex Hebræo, Virgo, idem quod abſcondita interpretatur: Ita Ge-
neſ. 24. ubi legit latina Verſio: Rebecca Virgo pulcherrima, Hebræus le-

Zit: Alma, abſcondita; ſic etiam Iſaiæ cap. 7. pro li, Virgo concipiet: He-

Feſtivale. bræus

362 IN FESTO S. BARTHOLOMZI,

præus legit: Ama, abſcondita: Cur rectè Virgo abſcondita interpretatur:
an fors ſolitudo, vita abſcondita, animas noſtras, charas DElI ſponſas effi-
cit, intactas à peccatis Virgines conſervat? Hoc indicare vult S. Hierony-
mus Ep. 22. ad Euſtochium, quam hisce verbis paternè hortatur: Semper
te cubiculi tui ſecreta cuſtodiant, audies à ſponſo, hortus concluſus ſoror mea ſpon-
ſa, bortus concluſitz. Quisquis in amoris tui deſiderio perſeverare Nuduerit,
ipſe quidem habitator eſt D EUS. De vita ſolitaria ſcribit Petrus Damianus
Opuſc. II. cap. 19. Ei ſeipſum collettus, nec niſi quantum neceſſitas exigit
uidquam rerum bumanarum attingens, atque ſecum ipſe, &οm cum DEO collo-
uens ſuperiorem iis rebus, guæ in atpettum cadunt, vitam agit, divinas ſpecies,
uras ſemper, nec terrenis ullis, & errantibus formis admixtas in ſeipſo circum-
ert, Deique ac rerum divinarum parvum omninò ſpeculum eſt, indies eftcitur,
ut lucem per lucem aſſumat, clariorem videlicet, per obſeuriorem, jamque futuri
ævi bonum, ſpe percipit, ac cum Angelis verſatur, ac licet adhuc in terris ſit, ter-
ram deſerit, atque in ſpiritu ſurſum collocatur. Ita perorat S. Gregorius Na-

Zianz. Orat. I.
CONCEPTUS V.
In veteri Lege, ut liber Exodi narfat, apparuit DEUS Moyſi &
Ducem populi Iraélitici in terram electam conſtituit: Educas populum
meum filios Fraél in Fgypto: Exodi cap. 3. Quis eſt iſte Moyſes, ubi,
& in qua forma apparet ei Dominus? per qualem viam jubetur popu-
lum in terram eleétam deducere? Quis Moyſes fuerit, indicat cita-
tus liber, & caput 3. Nempè fuit Paſtor ovium, Mogyes autem paſce-
bat oves Jetro ſoceri ſui. Apparet illi Dominus, ad montem Dei Oreb, in
NRamma ignis de medio rubi. Viam ordinat DEUS, non floridos campos,
ſed aſperos, & horridos Arabiæ infelicis ſcopulos; ad opus adeò exi-
mium, ad educationem populi in terram electam, cur providiſſimus
DEUS non potentem Regem, ſed paitorem inermem, ineruditunz, ble-
ſum, & balbutientem, mediâ ex parte hominem mutum eligit? cur

Majeſtas Divina in flamma ignis, in ſpinoſo rubo reſidens apparuit? cur

inſcerutabilis bonitas non compendioſam, jucundam, ſuavem, & facilem
ſemitam, ſed ſaxa, & ſcopulos, viam aſperam, in terram electam ordi-
nat? Ad quæſtiones reſpondeo: Paſtor nonnè quaſi ſemper, & omni
tempore ſolitudinem colit, & inhabitat, Paſtorem eligit Deus in Ducem
populi ad terram promiſſam; diſcamus: ſolitudo, vita abſtracta, re-
cefſus & mundi hujus tumultibus, optimus Dux eſt ad Patriam electam
æternæ beatitudinis. O deſertum, exclamat S. Hieronymus Ep. ad He-
liodorum, floribus Chriſti venans, 6 ſolitudo! in quâ naſcuntur lapides, de
quibus in Apocalypfi, Civitas Regis magni exſtruitu’. In flamma ignis, &
in rubo apparuit Deus;; in flamma obſervabitis, ut S. Anaſtaſius Sy⸗
naita

—
uit Coeet⸗
l, 8 ſegu
1Clittudine
Snolum fen⸗
ſcun exenn,
lcv: 0
oſinis Con
Aiul uenn
DEIO
Gürgahe hi
Mepofori
atbie tin,
Dltucdine, vit
um al ccle
b melt e
lni nin n

niAnn

Dnih con
lh, incirs
ton halcend
ſencit: Ait,
Ten LRepin
Ken alfoni,
Iinſemns n
legros Daniti
utunidi
ue d elt
hfitvnſisturn
lige
Eelus nle
enct, enrl.
ulinen r

ntr,

bens, erince
um fleigten
Ren ing
Ugaai

—
ta enen
D1 horluth
VlHen
horum Er
is ſolernate
eſeverne ue
t ben ane
tun teceſtesa
Gaun Dkel
gt,
Nts in ſigi
g, iul
ioren, ſongti
Adhue intenti
rat 5,Glegenn

it DEOSN
it: Llch
iſte Mis,
n wn ſobeui
8 (Ment, Ma
8, MNKNNG
moten Mi
osc
nonn iie .
18; A1 Cd
m, cun gtlile
wemn, Uenlin

!

n mutun

leſidens inni

, ſunfenl 1i

n terran lt 1

Ual ſenpen

Git Deusn
n Drch

lo,

letonyns
i miunn

In famm ,

u5 MN

7

eſt 14 Ntimt

CONCIO PRIMA.

naita docet, quod de terrà quaſi ſemper avolet, loca ſuperiora appe-
tat, & ſequatur; mentem aſceticam, abſtractam de mundi vanitatibus,
ac ſolitudinem incolens, deſignat. Rubus ſpinoſa ſola tegit, rubum
ſpinoſam fer?, & homines fugiunt, intactam relinquunt, ſolitudinis
verum exemplar; in flamma ignis, & in medio rubi apparet Dominus,
indicium: ſolitariè degentibus, abſtractis à mundi tumultibus, præſto
eſt DEUS, in eorum cordibus ſuaviter inhabitat, & moratur ſuis co-
pioſiſſimis donis, ac gratiis. Audi S. Auguſtinum tract. . in Joannem:
Solitudo quædam neoeſſaria eſt menti noſtreæ, quddam ſolitudine intentionis vide-
tur DEISF. Optimè Oleaſter in Exodum: Audis hic quibus hominibus,
ο in quibus locis D EUIS ſecreta ſua revelet, nempè deſerta loca incolentibis.
Non ergò floridam ſemitam, ſed rupibus & ſaxis deſertam, ac aſperam
Arabiæ viam, DEUS iter in terram electam ordinat, documento nobis:
ſolitudine, vitâ abſtractà à mundi tumultibus, & vanitatibus tutiſſimam
viam ad cœleſtem patriam patere. Confirmat iterum S. Auguſtinus
lib. medit. cap. 27. Ee, internam quietem diligunt, ipſi de inviſibilibus
bonis mira cognoſcunt, & guantò ſe à temporalibus elongant, tantò magis
eternis appropiant.

David conſentiens in certamen & conflictum cum gigante illo Go-
liath, in caſtris, ut militem decet, cum Rege Saul non permanſit, ſed ad de-
ſertum paſcendis ovibus reverſus eſt: exindè iterato in conflictum de-
ſcendit: Abiit David, & reverſus eſt à Saul, ut paſceret gregem Patris ſui in Beth-
lebem. I. Regum 17. & iterum: Surrexit itaque David manè, & commendavit
gregem cuſtodi, & onuſtus abiit, ſicut præceperat ei Nai. Hæc notare libeat.
Tranſeamus nunc ad librum 2. Regum cap. 10. hic legetis, Regem Hanon,
Legatos Davidis etiamnum Regis, turpiter deſpexifle, veſtes eorum, &
barbas dimidiâ parte præſcindendo: Zulit itaque Hanon ſervos David, raſit-
que dimidiam partem burbæ eorum, & præſcidit veſtes eorum medias usque ad na-
tes, & dimiſit eoss.. David hæc inaudiens: Miſit in occurſum eorum, erant enim
viri confuſi turpiter valdè, & mandavit eis David- Manete in Jericho, donec cre-
ſcat harba veſtra. Cur quæſo conflictum initurus cum Goliath, in caſtris
generoſus miles non perſeveravit David, ſed ad paſcua ovium revertitur?
Deindè, cur Legatos ſuos in Jericho remanere imperat? Ad utramque
quæſtionem reſpondeo: Oves in deſertis, pratis ac agris, in ſolitudine
paſcuntur, ad deſertum, ad ſolitudinem igitur deſcendit David paſtorem
agens, exindè robur maximum, ac viéctoriam contra inimicum, ſibi ſum-
mam felicitatem, regnum & ſceptrum auſpicaturus: ſic aſſerente Baſi io
Seleuc Orat. IS. Zales animas (ſolitudinem nempè excolentium legere no-
vit gratia, quare & gregis cura diſtentum, vocari ad regnum. Piſcamu⸗ ex
2 2 Ine⸗=

W

1

364 IN FESTO S. BARTHOLOMEI:

hinc, quantum conducat, animum in ſolitudine cœleſtibus præmunire, ut
valeamus de hoſtibus truculentiſſimis, mundo, carne, & Dæmone trium-
phum reportareé: Diſcamus ad obtinendum regnum cœleſte, vel maximè

conducere ſolitudinem, vitare hominum conſortium, ſibi ſoli pietatibus
vacare. Legatos ſuos in Jericho, David exſpectare jubet, inibi indubi?x

ornamentum corporis prædicens: Donec creſcat barba veſtra. Jericho, in-
quit Abulenſ. quæſt. S5. erat hinc depopulata c. & ibi poterant manere iſti,

quaſi ſolitarii, quoadusque creſceret barba eorum. In Jericho, in ſolitudine ma-

nere jubet legatos, ornamentum corporis prædicens; quia creſcet eis bar-
ba; ad intentum meum accommodé loquitur Eucherius apud glofſam:
His neceſſe eſt, ſedeant in Jericho, donec creſcat harba, id eſt, donec incrementa vir-
tutum in eis naſcantur: Solitudo ergò dat virtutes, ſolitudo aptos & dignos
facit viros, qui cœleſti David, Chriſto IESU in regno cœlorum adſtent, &

e præſentent.
Er CONCEPTUS VII.
Aquila avis, ſummis prærogativis ab authore mundi donata eſt, Aqui-
Iæ ſeipſum DEUS maximus comparare dignatur, Deut. 322. Sicut Aquila pro-
vocans ad volandum pullos ſuos, & ſuper eos volitans expandit alas ſugs, & as-
ſumpſit atque portavit eum in bumeris ui; inter animalia illa Ezechielis cap- I.
Aquila primatum tenet, && facies Aquilæ deſuper ipſorum quatuor. Unde er-

ga Aquilam tam liberalis eſt Deus? Job cauſalem dicit cap. 39. Elevabituy 4

Aquila, in arduis ponet nidum ſuum, in petris manet præruptis && ſilicibus com-
moratur, atque inacceſſis rupibus: ſolitudo vitæ, tàm copioſis prærogativis
Aquilam cumulavit: opportune S. Gregorius lib. II. moral. cap. 19. Ad
ræceptum Dei elevatur Aquila; dum v'ſionibus divinis obtemperans in ſupernis
ſuſpenditur, Pidelium vitaque &in arduis nidum ponere dicitur, quia deſideria tene-

na deſpiciens, ſpe jam de cœleſtibus nutritur. Quaàm benè ad propoſitum S. Au.

guſtinus lib. medit. cap. 27. Qui internam quietem diligunt, ipſi de inviſibili-
us honis mira cognoſcunt, & quantèò ſe à temporalibus amplius elongant, tantè
magis æternis appropinquant. Teſtis chara Sponſa Cantic. cap. 4.
CONCEPTIUS VIII.
Sponſus dilectam ſibi animam fœcundam dicit, ut gregem capra-
rum: Capilli tui ſicut greges caprarum, quæ aſoenderunt de monte Galaad, dentes
tui ſicut greges tonſarum, quæ aſcenderunt de lavacro, omnes gemellis fœtibis, G
ſterilis non eſt inter ea. Cur ſœcundam ut capram dicit? Capra montes
& colles, avia & deſerta petit, receſſus quærit, & hic invenit paſcua
optima, adeò conducentia, ut iteratò concipiat, gemellos feliciter pa-
riat. Capras ſolitudines amantes deſcribit ornatè S. Ambroſ. in colle-

Ris: Seltantur à Paſtoribus ſuis dumoſa de rupe pendeutes, ubi luporum kued

ſenſi
Nnor oh
4 lted,
znion fieli
lepim,
Fintig ter

lconent h

uncantiar.
lil⸗
Iucgimha
Nis Tiktaten

—

N

Geudt:

UtaCionn
inopi

Mrece ninntn

uun delt,

NoGNad Nret
Certextus
er ſnzer
b ult 1

alt 4.0,4
1. NMbies

7

—
UsPremuie
Demonetin
ſte, ns
ſbi ſoliſent⸗
bet, inhini,
Atn. iihe
Potetun mn
,in ſolindn
Gbia deletei
lins zN e

Lonee iſcneei.

Hdo atos
cClorumade

ndi domnadh
132. Nlt ,

nit olan ſin:
ila Erecheht

utuor l

Kit a. . .

onnti Ge

n cohioſsN

I nord n,
oltentemmi
innr, girtſi
ad Pageinan
Alent hien
1N,ln elign
ntie. cr),⸗

I.

et, ur gn

enont: Giu⸗
er Conli,ni
iet e
ic inen
⸗
1 Aanm1
tn,ilnu

QCONCIO sSELCUNDA. 3355
eſſe non poſſünt, ubi fœcundæ arbores Fructum integrum ſubminiſtrant; cernere licet
uberi latte diſtentaz ſuper teneram ſobolenz maternd pietate ſolicilas. Quæ nune
anima fidelis, capram imitata, ſolitudinem quæſverit, receſſerit à mundi

ſtrepitu, & rerum vanarum cura, ſola, ſoli D EO intenta, inveniet paſcua

Spirits ter optima, geminos pariet fructus, jucunditatem animi, & con-
ſolationem hic in terris, & ibi lætitiæ & gaudii cœleſtis dulcedinem, &
abundantiam.
Lpilogu.] Hortor ergèò cum S. Chryſoſtomo: Evelle te ipſum
ab ocaſionibus, & in ſécretum ab hominum conſuetndine recipe locum, ſi
vis virtutem contuert. Amen.

IN FESTO S. BARTHO-
LOMI,
CONCIO SECUNDA.
Aſcendit in montem orare. Luc c. 6. Textus.

Ut actiones noſtræ proſperæ ſint, cum oratione rhema.
incipiant, & cum prece finiantur.

DW.Ctavius Boldonus, fonti per montis vertices de-Exordium.

dorſum præcipitato ſubfſeripſit: Perpetuo ſonitu.
Fons gratiarum eſt oratio, actiones & opera no-
ſtra in ſalebroſæ, ac miſeræ hujus vitæ decurſuy
perpetuo ſonita, inquam, oratione incipiant, &
prece finiantur, ut proſperum ſortiantur intentum: Exem.
plum dedit S. Bartholomæus, qui centies de die, tot vieibus
noctu ad preces genua flexit, & oravit. Hortatur idipſum ſa-
cer textus: Non impediaris orare ſemper: Eccleſ. cap. 13. Opor-Textus Ss-
tet ſemper orare, & nunquam defcere; hortatur S Lucas c. 18. Rara.
Et S. Paulus I. ad Theſſ. cap. 5§. Sine intermiſſtone orate. Et ad
Coloſſ. 4. Orationi inſtate, vigilante'in ed, in gratiarum altio-

ne. Tobias filio præcepit c. 4. Omni tempore benedic Deum,

2 32 & pete

366 IN FESTO S. BARTHOLOMEI,

& pete ab eo, ut vias tuas dirigat »& omnia conſilia tua in ipſo
5§. Patres. bpermaneant. Patres audiamus: In omni caſie, in omni periculo,
Pro omni deſiderio deſiderato ſemper inveniemus ſanttos, prinei-
paliter ad orationis ſubſidiume ioiſs, quæſi ibi promptins, quod
§. Ban2: petebant, conſecuturos. Scribit 8. Bonav. de perfect. Rel. lib. 2.
venturz. cap. 63. Oratsoni virtus homenem illuminat, nam & oratione
melius ſolvuntur dubia, gqudàm inquiſitiéone aliag, citinsque pan.
8. Lauren- duntir ſecreta precibus, quam ſtudio. Docet S. Laurentius Ju-
e aſti- ſtinianus de Orat. cap. 2. Ubi aſſiduis orationibus puilſatur ca-
s8. Augu- Lum, potentia ſemper calcaturn amorum. Inquit S. Auguſtinus
Rtinus. Serm. 28. de temp. Hoc eſt remedium ejus, qui vitiorum inci-
tamentis aſtuat at quot ie quolibet vitio tangitur, totie ad ora-

tionem fugiat, quia frequens oratio vitiorum impugnationem

8. Baſilius. exſtinguit“ docet S. Baſilius lib. 3. ſentent. Oratio ſit ſine ceſſa-
tione, oratio ſit frequens, oratio de ore tuo non cadat, inſiſte ona.
tioni, ſurge in nobte ad precem, pernocta in oratione, rurſum ora,
. Bernae- hortatur S. Bernardus cap. 49. Et S. Gregorius in Pfal. 129.
8. Grego- Eſto ſedulus in oratione, eſto in precibus importunus, eſtoraptor,
rius. eſto violentus, ut vim etiam inferas cæli. Qoronidem impo-
S. Hierony-nit S. Hieronymus ep. 12. ad Euſtochium: Nec cibi ſumantur,
niſi oratione præmiſſa, nec recedatur à menſa, niſi referantur
creatori grat'æ &. egredienter de heſpitio armet oratio, regre-
dientibus de platea oratio ocurrat antequam ſeſſio, nec prius cor-
puſoulam requieſcat, quàm animam baſcat. Divina gratia in=
Voatà audiantur Conceptus.

CONCEPTUS I.

17

[Cbnfßrmatio.] Iraélitæ Gabaenorum ſceleribus ad Juſtitiæ zelum in.

flammati, ulciſci D EI offenſam ſe præparant: Egreſſi ſunt itaque omnes fli
Nraël, & patres congregati gquaſi vir unus de Dan usque Berſabee, & terra Ga-
laad. Judic. cap. 20. Ita congregati priusquam Benjamitas aggrediuntur
& invadunt, una ſimul in Maſpha deſcendunt: Quaſi vir unus ad dominium
in Maſpha: Cur deſcendunt prius in Maſpha? Reſponder Tirinus commen-
tario in Judicum cap. 20. Locz orationis erat in Maipha: Ante pugnam
omnium primò ad orandum conveniunt, & ſic ab oratione incipientes pu⸗
gnam ingreſſi, opus hoc cum prece inceptum, triumphis reſplenduit no-
bilitatum. Deſuper S. Cajetanus: Qptimum principium, concludit ad ſuppli⸗

Cun⸗

.

—
uinhin.
Aenoptatun

n aͤpoc⸗
Michium,

(Fyon nomun
(Wentac;1

nenum, pr

e mnhit,

Uonaiter gua
Cls vunl o

lees

Audden
mn, Kbelicn

(ciunt,in on

Epenurcifn
runphoauca

(onibes bellei

Menſbos crd
le c.7. 4

ſnt a vii
nam czdantu
Unitiſin en
Uun conicerar
ichemlenan
It Aſercho

Aunote, & o⸗

mint. Moul
gone oetur n
iielätauu

linori no
one, non ere
Nftung, iine
Nndaleumn
l Adellom
uloüibnih
IDfainepunn
Uunſheres
Nurster

QZü—)Wl-ONCIO SECUND 4. 367

aſiutuhif candum Deo. Qui precando, orando, opus ſuum incipit, fructuosè finiet,
innnin agd exoptatum ſcopum pertinget.
sſoulti i, CONCEPTUS II.
untigg In Apocalypſi cap. I. ſe Chriſtus DEl Filius: Apba &ο Omega id eſt:
erket Rella Principium „& Finem intitulat Cur Principium & Fmem? quare ſe prin-
,Min ii cipium nominet intelligo, à DEO enim omnia habent originem, eſſe, &
eenxiſtentiam; ſed cur & finem ſe vocat? Ideò inquit Helias apud Na-
ii,ciiun, zianzenum, princip um, & etiam finem ſe vocat: ut qui cum Deo opus
8. auenm bpenéè incipit, precando, orando ante opus, divino ſufſfragio adjutus,
Nihus in non aliter quàm feliciter opus finiet, deſideratum intentum obtinebit;
GitAen opus quam optimè conducet, terminabitur, eventum videamus oculis.

gui itinmnt Nſue c. 6. CONCEPTUS III.

Ad urbem Jericho fortunatiſſimi ſunt Judæi, urbem milite obarma-
AoN tam, & bellicis machinis præmunitam, firmiter clauſam, optimè præviſam,
Otiſtin capiunt, in poteſtatem ſuam redigunt: Jaieno clauſa erat, atque munita, C&o.
mcut iS cœperunt civitatem. Joſue cap. 6. Hi ipfſi glorioſi, ac victorioſi milites, jam
tines tnumpho audaciores in Haienſes vicinorum ſtrage perterritos, nec muni-
gorisn tionibus bellicis obarmatos, manum cogunt, ſed infelicifſimo eventu à
S Haienſibus cæſi, in fugam pulſi, indecorè terga vertere coguntur: ita Jo-
ue cap. 7. Aſcenderant tria millia gagtoen, qui ſtatim terga vertentes, per-
Cornniet: cuſſi ſunt à viris urbis Hai. Quæ eſt cauſa, quod ad Hai pauciſſimis viris mu-
4 nitam cædantur, in fugam vertantur, qui contra tot bellatores milites, in

ilur, itigt
umn inpni

Ptunt, /

=
E

lech
1 Mecdhi
nſ, iſcfe munitiſſima civitate Jericho, victores exſtiterunt? in utrâque actione ini-
6

,netGti/ tium conſiderare lubeat: quali modo nempè judæi tam ad Hai, quàm ad Je-
rft richo expugnandam, inceperunt, & cauſa felicis, ac infelicis events pate-

peit: Ad Jericho dum veniſſent ludæi, omnium primò occupantur precibus,
. Diwotgt elamore, & vociferatione ad Deum: Clamabit omnis populus vociferatione
maximd. Apud Jericho auditur prius indulgentiæ ſonus, prius Arca reli-
giosè ducitur humeris Sacerdotum ſublata, prius populi clamor divinum
ſtinti ſibi aſciſcit auxilium: ergò ab expiatione, Deique placatione inceptum „fe-
ſ er lici victoriâ nobilitatum eſt bellum. Aſt a lnadunt null præmiſs ora-
64 oG tione, non circumfertur Arca, non vociſeratur Populus à DEO auxilium
1 petiturus, hinc infelices cadunt, turpiter terga vertunt, qui dum omnium

ſnuts i primò ad Deum apud jJericho preces fundunt, vickorioſi, glorioſi fuerunt:
vir Ecce ad oculum exemplum patet, precçes ſi actionibus præmittimus, pro
lalm auxilio, ſubmiſſo genu DEUM ſi ante invocamus, Opera ſi com DEO, cum
in RM Alpha incipimus, Omega, felicem finem & exitum fortimur. Initio ope-
tione ne rum ſi preces deſint, deerit & felix eventus, emanebit optatus ſcopus. Ex-
nph pertus eſt Rex Saul.

n, tel

CON-

2cS8s 1IN EESTO S. BA RTHOLOMI,
. CONCEPTUS IV.

David felix ac glorioſus exiſtit victor contra Goliath I. Reg. cap. .

Saul infeliciſſimè pugnat contra Philiſtæos, I. Reg. cap. 13. David puer
armis inexpertus, Saul vir grandævus, miles exercitatus erat, undè ergèò
Saul infeliciter ceditur, & in montibus Gelboe occumbit. David trium-
phat victorlis, ornatur coronis; infortunatiſſimi ſui congreſsus cauſam
indicat Saul I. Regum 13. Faciem Domini non placavi. S. Cajetanus legit:
Non precatus ſum. Preces, invocationem Divini Numinis non præmiſit
Saul, hinc tàm infortunatus cæditur, interiit, omnia perdidit. Econtra Da-
vid ante certamen, & omnium primò ſupplices ad Deum mittit, Deum pro
aux lio invocat, dein fundam vibrat, lapidem fronti illidit, gigantem ſternit.
Audiamus Scripturam: ZTu venis ad me cum gladio & baſta, & clypeo, ego au-
tem venioad te in nomine Domini exercituum, Dei agminum Iſraël. I. Regum 7.
S. Chryſoſtomus legit: Zu venis ad me fidens in gladio, ego in Deo; tuin ch-
peo, ego in prece. Non adeò magnæ erant Davidi à corpore vires, ſed fue-
runt maximæ à prece, ergò dum auxiliares precum manus aſſumit, lapide
dexterè jacto, gigantem dejicit; ubi novit David pro ſe ſtare preces, & ho-
ſtem carere orationis auxilio, pugnæ provocationem ad ſe rapuit, & felici-
ter devicit: Ego in prece. O quantæ ſunt vires orationis ad roborandam
fiduciam, ad depellandam miſeriam, ad reportandam victoriam! qui ora-
tionis ſubſidium abjicit, non eſt ſtabilis triumphus nulla oratione firmatus,
ut etiam calamitas non eſt ſtabilis, ſi adſit oratio afferens patrocinium, &
numen reddens placatum. Ergò qui deſiderat fortunatum actionis ſuz
exitum, à Jove, Deum orando, precando, ſumat principium.

CONCEPTIUS V.
Cain & Abel, fratres, offerunt DEO munera diverſiſſimo eventu:
Recpexit Deus ad Abel, & ad munera ejus, ad Cain autem, & ad munera illius uon
re exit. Geneſ. cap. 4. Cur finem optimum ſortitur Abel, Cain fruſtratur!?
Cauſalem deſumit S. Ambroſius ex cap. 4. Geneſ. ubi DEUS ad Cain iratum
inquit: Nonnè, ii henè egeris, recipics. 72. Interpretes legunt: & benè offers:
ergò ideò Cain fruſtratur fine ſuo, vacuus meritis recedit, ad Cain, ad
munera illius non reſpexit, quia non benè obtulit, ſacrificio aliquid defuit, &
quid illud? Reſpondet Ambroſius in cap. 4. Geneſ. Ante omnia debebat ofer-
re primitias orationis; oratio defuit, oratio non fuit præmiſſa, ideò malè ces-
ſit Cain, ſine merito abiit. Oravit autem omnium primò Abel, munera ſua
Altiſſimo ſupplici prece dicavit, inde felici potitur fine, & eventu; Reſpexis
ad Abel, & ad munera ejus. S
CONCEPTUS VI.. .
Elia igneo curru ad cœlum rapto, 4. Regum 2. diſeipulo ſuo Eliſæo
Pallium ſuum reliquit: Eliſæus tripudians, quia pallium Eliæ habet, exiſte.
. ma

—
tmi cun
egdd tiin

iulragu

Somco Me,

gorie,
Eabeltund
sn aaete
ultun para

Ce eſt

(tct,tet,

ide! Ad
ſetz Deun
Ao, dunde:
Perltett, )

Et;z.kief

0o, guoc gel

uultpermin
oherugkelce⸗

Mncecet

AUinin irh
uum lohleet
ſeimn Ner

Nel, nanumn;

ſum ſalhont,
eltun
En, old

inhnunng,

bontone⸗

kiminht,
ſ glin Crlie

(oren heeinne

Im udithde

Nhonnunt b
raet

ſeir hiezo⸗
e

El,

—

ath I. Negen
8 erat,
dbit. Dudnn
COngrekikct
8. Czetnu
hinis nonpr
didit. Boont
n mittit, Der
Citgenent.
Gohpeg
1 Hiil 1Ne
egbin ni
otpore zizl
Manus Wumn
lellane Netehl
Adſetihin
tionis 1d b
Norun
Olla oraorete
etens getenin
ttonatun Mon
incpiun,

Cenime
,Gnkmum
Abel,Cn
IDECSICN
leunt:
ecedit, AC
ciozlqt
HNeonnit
eniflu, dn

N

CONCIO SECUNDA. 369

mat unà cum hoc pallio Eliæ, ſibi cœlum & terram obedire debere; veniens
ergò ad ripam Jordanis pallio Eliæ percutit fluminis undas, imperans, ut
ſibi viam, & tranſitum, ut olim Iſraeêlitis, in partes ſeſe dividendo, pararent,
aſt ſurdæ aquæ Jordanis, non obediunt, ſuſurro murmure fluere continuant,
£ Pallio Eliæ, quod ceciderat ei, percuſſit auas, & non ſunt diviſæ. Secundâ

ergò vice, & iteratò, pallio Eliæ Eliſæus percutit, & tangit aquas Jordanis,

& obedit unda, gradum ſiſtit, per medium ſe dividit, à dexteris, & à ſini-
ſtris in parietem erigitur, iter, & viam Eliſæo pandit, ſecurum paſſum, ac
tranſitum parat; Percuſſt aquas, & diviſæ ſunt huc atque illuc, && tranſiit Eli-
ſeus. Quæ eſt cauſa, quod primàâ vice ad tactum Jordanis ſe aquæ non di-
vidant, iter, & viam non pandant, obediant autem ſecundà vice percuſſæ,
ac tactæ? Advertit Abulenſis; prima vice Eliſæus tangens aquas, nullas
preces ad Deum fudiſſe, auxilium divinum non imploraſſe, hinc infructuo-
ſa actio, ſurdæ aquæ, confuſus Propheta. Secunda vice, antequam aquas
percuteret, preces præmiſit, Deum invocavit; clamans in cœlum opem
Hagitat; Ilbi eſt Deus Eliæ etiam nunc? Sic precibus præmiſſis, Dei auxilio invo-
cato, quod deſiderat, obtinet, eventu deſiderato fruitur, obediunt undæ,
tranſit per miraculum; oratio ergò præmiſſa operibus, & actionibus, eas
proſperas, felices, fortunatas facit. Patet in Eſther, & Judith.

CONCEPTUS VII.

Actu decretum Regis, ut pereant Judæi, valvis affixum, obviè patuit:
Statim in Suſan pependit edictum: Eſther c. 3. Mardochæus hortatur Regi-
nam, ſupplicet Regi, ne pereat gens tota: difficilis hæc actio: lex erat Per-
ſis, ſi etiam Regina ſine licentiâ prius obtentàâ, auſa fuerit ad Regem in-
gredi, moriatur; ſi nunc Regina Eſther ad Regem ingredi differt, termi-
nus fatalis, dies præſcriptus ſeralis ſententiæ, elabetur. Ergò vitam pro-
priam poſtponit, ſaluti omnium conſulit Eſther, ſine licentià ad Regem
ingreditur; & quid accidit? Ex horà mentem Regis immutat, ſibi affe-
um, populo Judaico gratiam impetrat: O felix actio! unde operi huic
taàm fortunatus, & exoptatus eventus? notare libet: Eſther ſupplices
ſuas ab oratione ad Deum incepit: Confugit ad Dominam, pavens periculum,
Jod imminebat. cap. I4. Adeſt S8. Auguſtinus ep. 199. Orantem ſtatim exau-
ivit, quia cordis intpettor eam verè dicere ſcivit. Oratio præmiſſa operibus,
actionem faciunt felicem, finem procurant gaudioſum, eventum proſpe-
rum. Judith debilis fœmina detruncat Holophernem, unde fœminæ tan-
tæ vires, actio tàm proſpera? Preces præmiſit: preces acuerunt gladium,
roborarunt brachium, firmarunt animum: Stetit Judith ante lectum, oraus
cum lachrgmis, & labiorum motu, in ſilentio dicens: Confirma me Deus Iſraèl, &
reſpice in hde hord ad opera manuum mearum, ut ſicut promiſiſti, Jeruſalem civi-
Feſtivale. Aa a tatem

3700 IN FESTO S. BARTHOLOMEI,.,

tatem tuam erigas, & boc, quod credens per te fieri poſſe cogitavi, pevſciam, audi-
ſtis linguam, attendite dexteram: Cum evagindſſet illum (gladium inanam)
apprehendit comam capitis ejus, GS ait Confirma me Donine Deus in hac hora,
ES percuſſit bis in cervicem eus, & abſcidit caput us. Bis oravit, & bis percus-
ſit, ad opera manuum, ut Deus oculos convertat, orat, & dum exorat, feli-

cem exitum impetrat; dum labia orationis muniuntur auxilio, reportatrr

victoria, triumphat fœmina.
LEpilogus.] Ergò, ut & noſtræ a Riones proſperæ ſint, ac felices;
preces ad Deum præmittamus; precando cum S. Matre Eccleſià: Actio-

ners noſtras quæſamus Domine, aſpirando præveni, & adju vando proſequere,

ut cunéta noſtra oratio E& operatio, à te ſemper incipiat, E& per le ota,
fniatur. Amen.

IN FESTO S. BARTHO
10ME
CONCIO TERTIA.

rea. Erat pernoctans in oratione. Lucæ cap. Io.

rhemæ. Perſeverandum eſt in oratione, ut impetremus

rdi V „ .„ „ . 111
xardiam. N IIex ſteratis vicibus percuſſus, tandem in favillas

erumpit; Academicus Lemma adſcribit: Itonon
uno- Ictus ad ſilicem repetendus eſt; ad primum,

bit tandem
Salvator noſter, in ſaeris literis petra dicitur: Petra autem
erat Chriſtus. I. ad Cor. c. 10. Hanc petram percutit, qui ſup.
plex ad Chriſtum orat, iteratis votis, qui petram hanc divi-

nam pulſaverit, perſeveranter oraverit, dabit indubié cumu-
Texius latas pietatis, & clementiæ favillas. Teſtis Scriptura: EDiD

Jacr æ
Seripturs.

ille perſe veraverit pulſans, dico vobis, etſi non dabit illi ſurgens
eo, qudal amicus ſit, propter improbitatem tamen ejns ſurget,.
dalit illi, quotquot habet neceſſarios; & ego dico volis: Perite,
& dabitur vobi; quærite, & invenietu; pulſate, & cterzgs
. vobis;

ſecundum, tertium ictum ſi favillam negavit, da-
ad ictum decimum, vel vigeſimum. Chrifſtus

—
M, omnn
Miniic
lnir/
llct
ſitz ſuu

mu, Aui

nſbe ve

irinne

Gt. Memm

. lic

lſeN
o mlhi

uine t

7

rig. Vi

niiui ideh

hi himt,⸗
iihntunn

lus oi⸗

R Uiniſſtetimn

fulm ſi

WMituit,
Ullutitn lu
entſnn.
tgnitubren

Afci 8 6

iun inpntn

te cn 4

nil ihe

CAnon In
nua nl
Oineim,
liſir behe
Ntin ati
Ueliut ſitend
1, Aicie
MManndhte

— —
biherfcin

ladhum Nnn

Deuibrke
Awit Kdelen
Idumennn
Au lio, ezet

rr ſat iet e

tre Lecleihe

iuuunil ler

int, fernt⸗

—

THO.

4.

cE n

urimpene

1s, tunden i
nme lſrir
endlsetzi⸗
Serihenmnten

Vgehmun,

Giekur:
mmum elliiſ⸗
bihenmben
,debtiniti,
leſis einn
m AN1
1ummn e,

Ion N
6
ſwc, .

. CONCIO TERTIA. ryr

vobis; omnis enim, qus petit, accipit, & què quærit, i venit, &
pulſanté aperietur. Lucxæ II. Unde ulterius S. Lucas cap. 18.
Oportet ſemper orare, & non deficere. Audiamus Patres: Ille, Patren,
Jus nolebat dare, quod petebatur, fecit, quia zlle in petendo non
deficits quantò magis dabit Dens bonus qui nos hortatur, ut pe-
tamus, cus diſplicet, ſe non petimus. S. Auguſtinus Serm. F. §. Angufi-
cap. 5§. de verbis Domini. Et iterum ſuper Pſalmum 65. Ne nus,
deficias in oratione, Deus quod conceſſurus eſt, etſi diſgert, non aus-
fert. Nemo noſerum parvi pendat orationem ſuam; Dico enim

vobti, quod ipſe, ad quem oramus, non parvi bendat eam, boſtquanm

egreſſa eſt ab ore noſtro, ipſe ſeribit am in libro ſao, & unum e
duobus inaubitanter ſperare poſſumus, quoniam aut dabit, quoodd
petimus, aut quod novit melinz. Ita S. Bernardus Serm. 5. in . Be⸗ nar-
Quadrag. VOualt Deus rogari, vult cogi, vialt quadam importunita- e⸗
te vinci, ideò tibi dicitur, regnum cwlorum vim patitur, & vio-
lenti rapiunt illad sD eſto igitur ſedulus in oratione, eſto in preci-
bus importunus, cave, ne ab oratione deficias, ſi diſſemialat, quem
rogas 3 eſto raptor, ut regnum cæœlorum accipias, eſto violentuns, ut
vim ipſis etiam inferas cælis. Bona violentia, quäâ Deus non of-

fenditur . ſed blacatur proximus non læditur, ſed juvatur; pec-

catum minuitur, non multiplicatur, bona, inquasm, Violentia, qud
non quæritur lucrum citò periturum, ſéd Regnum acquiritur ſine
Vine manſurum. Docet S. Gregorius hom. 1. in Eyvang. Szcut S. Grege-
certamini bravium non aſſequitur, qis anteqzam metam attin- Hus,
gat, deficit, ſie orationis fruétu privatar, quiguis in illa non ew-
èterit importunns. Docet S. Laurentius Juſtinianus lignos. Lauren-
vitæ cap. 4. Chriſtus vult oratores ſuos omnimods importunot, iue l ul⸗
humilis quàppè importunitas fiexit ſapè animos duros. Scribit
Caſſiodorus lib. 5. cap. 24. Sæpè durè diſfert, ut petere doceas, Caſſiodorus
diſſimulas audire petentem, ut facias perſeverantem. Inquit
S. Anſelmus lib. meditationum. Qus violentior Chriſto fuerit, S. Anſelmus
religioſiar habebitur à Chriſtos Docet S. Ambroſius Serm. 15.. 4n bro-
Pertinax oratio pertingit ad ſinem, etſi tibi in initiis ſicca, & laes
velut ſaxea videatur, olenn- gratdarum de hoc duriſſemo
ſaxo elicier, modò perſé veras ongior mora non diſſol-
vat, modò tua vota dilatione Gillibertus ſerm. 8. Gillibertus

372 IN FESTO S. BARTHOLOMAXI,
in Cantica. Imploratâ S. Spiritũ¹s gratiàâ deſuper Conceptus

dabo.
CONCEPTUS I.

[Confirmatio. ] Civitas obſeſſa tandem ad deditionem cogitur, ut por-
tas aperiat, petitioni annuat, quando? dum conſtanter, perſeveranter,
multoò tempore, ignitis globis, ac tormentorum ictus fuit impetita. Ci-
vitas elegantiſſima, ac ditiſſima cœlum eſt, adaperiet tandem nobis januas
ſuas, dabit dona & gratias, voluntati noſtræ conſentiet, annuet votis, poſt-

quam perſeveranter ignitis precationum globis, & orationum impulſibus,

conſtanter, perſeveranter impetiverimus: Videamus practicè in muliere
Cananea: filiam habuit à Dæmonio obſeſſam, currens ergò poſt IESUM
rogat: Clamavit dicens ei: Miſerere mei Domine, Fili David, filia mea malè à
Demonio vexatur. Matth. I5. Chriſtus non dignatur eam verbo: Qui non
reſpondit ei verbum, imò duriſſimè rejecit: Non eſt bonum ſumere panem flio-
rum, & mittere canibus. O miſera mulier? ergò penitus excluſa es, ergò
cœlum tibi claufum eſt, ergò deſolata nil impetras, non exaudieris? exau-
dita eſt tandem, impetravit, humiliter petitum, largiſſimè gratiis divinis do-
natur, cœlum quam largiſſimè fupplicanti aperitur: Reſpondens JüösllS dit
illi: Mulier, magna eſt fides tua, fat tibi ſiut vis. Vim intulit cœlo, januas
reſeravit, Chriitum DEI Filium ſibi habet addictiſſmum; quando? Dum
conſtanter, perſeveranter precibus inſtitit; ad primam repulſam, licet Chri-
ſtus nec verbo eam dignaretur, animum tamen non deſpondit; non tacet,
non recedit, ſed iteratò inclamat; ita ut moleſta eſſet Apoſtolis: Dimitte

eam, quia clamat poſt nos; graviter & ſeverè repræhenſa, atque ut canis re-

jecta, tamen nondum deſpondet animum, perſeverat ſupplex invocan-
do: Etiam Domine, nam && catelli edunt de mieis, quæ cadunt de menſa do-
minorum ſuorum. Hac conſtanti precatione devictus Chriſtus, ad nu-
tum fit mulieri: Fiat tibi ſicut vis. Oratio perſeverans, ac conſtans
tandem impetrat, ac obtinet intentum. Si permanſeris poſtulando, etiamfi
non centinuò accipias, accipies tandem. Scribit 8S. Chryſoſtomus hom. 24

in Matth.
CONCEPTUS II.

Primo Regum cap. 7. filii Iſraél ingentem victoriam miraculosè de

cœlo obtinuerunt contra Philiſtæos: Intoxuit autem Dominus fragore magno

in die illa ſuper Philiſtim, & exterruit eos, E& cæſi ſunt à filis Nraxl. Tanta vi-
Gtoria, tam miraculoſum adjutorium, quo medio Judæi impeträrunt? Im-
peträrunt perſeverante prece Samuelis: Procedentes in prælium clamant
ad Samuelem: Ne ceſſes pro nobis clamare, ad Dominum Deum noſtrum ESc. G
elamavit Samuel ad Dominum pro Iſraël. Non ceſſavit Samuel orare, & non-

inter-

memmiti

Mrat!

(iſs, ſtelit

Cl vigebant
Todo lactumn
fel, mn
1: tenpor

AN N

Moslenun
rinleshebt

Pnlllnef
rlenationen

tenl, Cconl
ebx, A lofk
Dunumn 1d D
U, in exenn
n ſuumn, e
nig ture
Futlte, en

8 hoc Aaton
d,Gſn
e Mie An

Nnns derab⸗
Ampkomn

Konntes ern
mpkabunn.

lon
iblolon 17

hre Beit

ad Dnls
hattecin
nſtet 1
funn fäin,
t, tos

7
— —
luper CnN

emn cogtnrg.

ter, Petleſen
kuit imein l
ndemn nobeſn
annnet nſs
tionum inpe

Pradicaee.

egd olt l
vid,finmn
eimn vetho:
t ſone,ehn,
tus excllctes,
On eildſeidlt
mmsgratisci
Npotcen
intolitcao
wuun; Conin

nrepolan, l

ndeldondtrm:

elet Aolole..
la, Adlelte

Vert ſheb
e auint ,
ctos Ctilu,d
eſennd, ii
nſens lnn
Chpolrmn 1

7

umphabimus.

CONCIO TERTIAA 373

intermittir Deus victoriam præparare. Optimè S. Auguſtinus ſuper Pſal. 65.
Ne deſicias in oratione, Deus quod conceſſurus eſt, etſi differt, non aufert.

CONCEPTUS IIIL.

Narrat liber Exodi cap. 17. Judæos ingreſſos eſſe bellum éum Amale-
citis, ſtetit anceps victoria longo tempore, jam vincebant filii Iſraël, &
cæſi videbantur Amalecitæ, brevi intervallo ſubjacuerunt Iſraëlitæ: quo-
modo factum, quod Judæi non continuarunt victoriam, ſed mutabili e-
ventu, jam victores, jam victi apparuerint? Cauſalem indicat ſacer tex-
tus: tempore prælii initi cum Amalecitis, Moyſes montem conſcendit
orando pro populo fuo, manu extendit, & quàm diu manus extentas
Moyſes tenuit, vicit Iſraẽl, dum parum remiſit brachium, victus videba-
tur miles hebræus! Cumque levaret Moyſes manum, vincebat Iſraël; lin au-
tem paululum remifiſſet, ſuperabat Amaleb. Intrat hic Abulenſis quæſt. 2
per levationem, & extenſionem manuum Moyſis, orationem Perleveran.
tem, & conſtantem, per remiſſionem verò manuum, ceſſationem à pre-
cibus, & ſuſfragiis, intelligens: quamdiu Moyſes in prece perſeveravit,

manum ad DEUM conſtanter extendit, vicit Iſraél, dum ceſſat, vinci-

tur; in exemplum: Oratio perſeverans tandem impetrat, ac obtinet vo-
tum ſuum, etſi juſtus DEUS differt, non aufert: Audlatur Abulenſis:
Moyſes tunc videbatur inſtanter orare, & cum deprimebat manus, vincebantur
Hraelitæ, eò quòd tunc videbatur ceſſare ab interceſſione pro eis. Adverten-
tes hoc Aaron & Hur ſocii Moyſis: Suſtentabant manus ejus ex utraque par-
te, & factum eſt, ut manus ejus non laſſarentur usqué ad occaſum ſolis, fugavit-
que Joſue Amalec, & populum ejus in ore gladii. Ut perſeveranter Moyſes

manus elevabat, indeſinenter orat, optatam ex integro victoriam obtinet,

& triumphum. Ecce exemplum; non differamus preces, ſed perſeveran-
ter orantes permaneamus, & certum obtinebimus ſolatium, exauditi tri-

CONCEPTUS IV.
Arbſolon occiſo fratre Ammon, proſeribitur à Parente Davide,
qui Abſolon fugit ad Tholomai filium Ammiur, Regem Ceſur. 2. Regum 15.
Ibique abjectus in exihio ſcelus ſuum lugebat, omnem lapidem movit
Joab Davidis belli Dyx, ut apud Regem Abſoloni gratiam impetraret
Rex patricidium däimitteret, exulem revoearet, in conſpectum iterum
admitteret; tandem omninò Joab, quod rogaverat, impetrat; Ecce
placatus feci verbum tuum, vade, & revoca puerum Abſolon. 1. Regum r14.
Scife opus eſt, quando Joab exauditus eſt, & gratiam Abſoloni obti-
nuit, fors primis octo diebus, fors primo menſe aut ſaltem primo
quadrante anni? longius inſtitit Joab, toto nempè triennio: Tuit ib's
Aa a 3 tribus

S .

374 IN FESTO S. BARTHOLOMI,

trihus annis, I. Regum 13. Per tres annos integros Joab importune,
moleſt Regem pro exule ſupplicabat: Oravit occultè pro illo, ut rediret
in terram Iſrael, inquit Abulenſis quæſt. I5. Tandem exauditus impe-
travit reo veniam: Ecce plucatus feci verbum tuum, vade & revoca puerum
Ahbſolon. Oratio perſeverans certò impetrat, honeſta pertinacia, dum
generat ad ſpeciem faſtidium, extorquet votum. Oratio in modum
imperantis ſupplicat, & in modum ſupplicis vim affectat; energia ora-
tionis, perſeverantia eſt. Grata vi in DEUM quodammodo prævalet
oratio, ſi indefeſſa perſeverantià obarmetur, & fiduciâ religiosà mu-

niatur.
CONCEPTUS V.
Marci cap. §. Jairus filiæ ferè animam agentis acri dolore percus-
ſus, ad Chriſtum Dominum involat, ad genua ſupplex procidit, &
obſecrat: Filia mea in extremis eſt, veni, inpone manum tuam ſuper eam,
ut ſalva-ſit, & vivat. Orantem Chriſtus ſequitur, imò, ut melius di-
gerim, comitatur: Et abüt cum illo. Non minus in extremis, & ad
mortem decubuit Lazarus, per expreflum ſorores Lazari Chriſto Serva-
tori, utique pro eo deprecantes, periculum denunciant: HNomine, ecct
quem amas, infirmatur. Joann. II. JESUS, quamvis faveret huic nobili
familiæ, tamen ocius non venit, ut ſorores precabantur, Jed manſitt in
eodem loco duobus diebus: quis cauſam dicet, cur eos, quos diligebat,
ſtatim non exaudivit, ad infirmum ſanandum ocius non venit? venit
autem incunctanter ad Jairum ejus filium ſanando, ac vitæ reſtituen-
do? Lego quidem ſorores Lazari miſiſſe nuncium, infirmitatem fra-
tris ſupplicando intimãâſſe, aſt iteratò preces repetiſſe, in oratione
erſeverâſſe, non lego, omittunt precęs ad Servatorem, ut veniat, &
medicus tardat. De Jairo autem inquit Marcus: Procidit ad pedes ejus,
E&& deprecabatur eum multum, dicens: quoniam filia mea in extremis eſt. No-
tare libeat: deprecabatur eum multum: preces iteratò repetiit, in oratione,
& ſupplici ſua poſtulatione confſtans perſeveravit, & ad votum habuit
medicum; hnoc faéto nobis datur intelligi, quàm ſit magna perſeveran-

cum inſtantia.
CONCEPTUS VI. M
Lucæ cap. 18. teſte, cœcus quidam juxta viam ſedens, ad Chri-.
ſtum preces fudit, ut viſum reciperet: Clamavit dicens: Jäoll, Fili Da-
vid, miſerere mei: benigniſſimus Dominus omnind precibus annuit, U-
ſum dedit, & tenebrarum caliginem depulit: 0 m vidit: Tranſi
nunc mente ad alium cœcum, Joan. cap 9. banc Chriſtus ad aquas ha-

tatorias Syloë demandat, in quibus ſe lavet: Eæde, lava in natatoria Moe.
Hunc

tis orationis valentia, & quàm non fraudetur votis, aſſidua, ac multa pre-

Emnes netn
oun Alun
netnbel

(caocl in
e. ln l

tcet: Auc

Faum alket

PNlN

i,Yi Ne

t: Hmi
let ſeyreihe
Nund onto, ⸗
Inptencdm.
Unineſonar
Cunin Kore,
Hodiuslid s

lrer inprun

ls Deus,

tlimne 5 0

altorue

lhiga

Perman

l,

inhoten,
eo inn
n exdudtun
ge Gſenuf
la Rettſactit
Otalio in it
ffechat anent
ecdanmmod
iducit nlgee

s deni Coet
luppler got
apum tunn e.

ind, Nt In

8 in ertenns,

Lnati Chi
Unciant: e.

is ſwwere w
brnnnt, Ar

r e0, S
Ccins nOn

do, a ſit 14
um, fmnine
leheiiflenn .
yatolenn, R
: Nilt 4
nen in eifenn,
d eſelſtrinn
t, & A ul⸗

CONCIO TERTIA. 37
Hunc à nativitate cœcum confeſtim non fecit videntem „Uti fecit videntem
cœcum illum ad viam: Ppromptiorem ſe Chriſtus erga hunc, quam erga
illum exhibet, quæ cauſa ſubeſt, quòd Jeſus adeò promptus ſit in vota mi-

ſeri cœci in via? cauſa fuit perleverans oratio, precatio continuata: ubi al-

ter, ſi fors ſigno miſericordiam à Bervatore popoſcit, de reliquo mutus
conſidet: Audiamus S. Lucam: Cœcus quidam ſedebat ſecus viam mendicans,

& cum audiret turbam prætereuntem, interrogabat quid hoc eſſet? dicunt qautem ei,

quod JlkscS Wazarenus tranſiet, & clamavit dicens: Jköll, Fili David, miſerere
mei, & qui præteribant, increpabant eum, ut taceret, igſe verò multò magis clama-

„

bat: Hli David miſerere mei; ſtans autem Jkſiz juſſit illam adduci ad ſe, Coc. Et

dixit Jbſus ei: re pice, fdes tua te ſalvum fecit, & confeſtim vidit. Ecce conti-

nuata oratio, perſeverans precatio Jeſum ſtitit ad gratiam, ad miſericordiam

impertiendam. Ubi oratio ſollicitavit aſpectum, fuit caligo, ubi ora taci-

turnitate ſignata, & lumina diutius clauduntur; perſeverans oratio fert fru-
tum in flore, qui certò certius matureſcet in tempofe. Optimè ſeribit
Enodius lib. 5. ep. 14. Percipio pe futura, te deprecor. Ex Evangelio liquet:
Propter improbitatem ejus ſurget, & dabit illi, quotquot habet neceſſarios. Luc. II.
Amicus Deus, importuna prece, veluti laſſatus, quod exoratur, dilargitur.
Suaviſſimè S. Chryſologus Serm. 39. Wegare noluit, qui ſibi etiam neganti,
qualiter extorquetur, Oſtendit. Nempè prece perſeverante.
[Epilogu.] Hortor ergò cum S. Chryſoſtomo hom. 24. in Matth
Permane in quærendo, atque pulſando, & absque ambiguitate
percibies. Amen.

376 IN FESTTO NATIVITATIS B. V. M ARIX, —
DW Gs c S e A ſird
P P e e e he ee ,90
IN FESTO NATIVITATIs
B.Y V. MARIX, ues
. V ,foli ſ
Textus. Eemm /9 in
Qua eſt iſta, qua progreditur quaſi aurora. Can. mjmgs
t1C. 6. e iex
rem. Quàm ſalutaris ſit mundo Nativitas B. V. de- ⸗
monſtratur. bhrn,
Exordiun, 0 e Uroram emblematis loco inſtar Virginis bithein
formofiſſimæ depingo, quæ odoriferos fl0o- nuahmini
res, ſalutiferas herbas, candidas roris unio. aßtifi
nes, a&rem recreantem medullas, lucem gilen aun,
S exhilarantem præcordia, aliasque deli. ſnwertu
eEEg cias, liberaliſſimà manu in mundum ſpar- b ui ſu
git, epigraphen ſubſcribo: Agfert quæque proſpera mund. Hrmn gus
Quæ pulchrior, formoſior unquam Virgo nata eſt mundo, Elrrun g
præ MARIA, quam cœleſtes genii natam in hunc mundum, G0 Mri
auroram intitulant, auroræ comparant: Quæ eſt iſta, que nltenddie⸗
progreditur quaſi aurora“ utique ad captum noſtrum: ſiouti ln en
aurora adfert quæque proſpera mundo, ſic Maria in mundum ſihemmi,
nata, ut grata aurora, omnia proſpera, ſalutifera, conduci. MWmli a
bilia, delectibilia orbi attulit. Aurora noctem & tenebras numiſinin/
fugat, lucem, ac diem invehit; ſic Maria nativitate ſuâà, no- Demeſcenst
Gtem, & tenebras disgratiæ abſtulit, lucem, & diem divinz lir Nuni
38. Patres. gratiæ introduxit. Audiatur S. Petrus Damianus Serm in uinſimin
Damianus. Aſſumpt. V. Haæc eſt aurora, quam ſequitur, imo ae dud nar iſngiſi
. ſcitur nddi
keliine,

Raurmi
twin

loco inlr
0, onffn
6,Cindidurm
tenn meluli
Otcla, Auce
Nanu in nntn
egue ßei 4
Uirgo un n

uminhunemᷣ.

t: 6
tum Noltrun V
ſc Matahn

Serm. 34. in principio: Quia & præcedentis tempori, quod

nodbtem & ſolem, inter hominem & Deum, inter hominem inju-

CONCIO PRIMA. 3e

ſeitur Sol Juſtätiæ nam ſicut aurora terminum nobti, diei prin-
cipium adeſſe teſtatur, ſic & irgo noctem expielit ſempiter-
nam, & de die diem, de terrà ſuæ virginitati exortum, terri
infudit. Et iterum: Natà irgine ſurrexit aurora; quia
Maria, veri prævia luminis nati vitate ſad mane clariſzmnm
zilluminavit. Quando nota e V'irgo beata, perorat Ruper- Ruperun.

tus Abbas in cap. 6. Cantic. Tunc vera nobis aurora ſurrexit,

quia ſicut aurora eſt finy præteritæ noéti, & initium diei ſe-
quenti. ſie nativitas tua ſinis dolorum, & conſolatséonis fuit ini-
tium. B. V. Maria aurora fuit, inquit Hugo de S. Victore Pcnn
quafi nox erat, ſinis exſtitit, & vera lucis gratiæ, ſolisque Zuſti-
tiæ, qué ex pſa progenitus eſt, præventrix, & antelucanum ſidus
fuit. Sicut aurora valaò rutilans in mundo progreſſa er, 6 Ma-⸗
ria, ſcribit S. Bernardus in deprec. ad B. V. quando vers ſolis 8. Bernar-
lendorem tautæ ſanctitatis jubare pracurriſti, at verèò diem ſa- us
nutis diwerim, diem probationis, diem, quem fecit Dominm, quem
tuæ charitati önitiari dignum fuit. Felix aurora, felicis diei

exſtitiſtè nuncia, talis dies, talem auroram dici decuit, & reötè

quidem auroræ impleſti oficium, ipſé enim Ssol Nuſtitiæ de te pro-
ceſſurus, ortem ſuum quädam matutind rradiatione præaveniens,
in te lucis ſuæ radios coptosé transfudit, quibus poteſtater tene-
brarum, quas Eva prodaxerat, in Jugam convertiſtè, atque ita
deſideratum cunétis gentibus ſolem mundo invexiſti. Aurora
eſt B. V. Maria, ſcribit S. Bonavent. in ſpec. lect. 11. quæ inter S. Bona-
ventura.
ſtum, & Deum juſtum ,„ſt optima mediatrix, optima iræ Dei re-
frigeratriæx. Haæc aurora Maria nata diuturnum illud bellum,
uod nobis cum creatore erat, ſublatum eſt, per hanc nobis cum eos
reconciliatio ſancita, paxque, & gratia donata eſt. Inquit S.
Damaſcenus Orat. 2 de dormit. V. Concludit S Mater Eccle- . Damaſce-
ſia: Nativitas tua Dei genitrix Eirgo, gaudium annunciavit Bccl-ſia.
univerſo mundo, ex te enim ortus eſt Sol Naſeitic Chriſtus Deus
noſter, qu ſolvenz malediétionem, dedit henedibtionem. Implo-
ratà S. Spirit⁴s gratià Conceptus audiamus.

Feſtivale. Bb b CON-

378 IN FFESTO NATIVTTATIS B. V. MARIX,
CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Auroram videmus quaſi fœcundam matrem ſolem
& lucem, ut infantem in ſinu blandè deferre, ut amoroſam genitricem
brachis conſtringere, & inſeparabiliter cum ſole & luce permanere:
Maria aurora eſt; Natd Marid Virgine ſurrexit aurora veri praævia luminis,
inquit Damianus. Sol & lux eſt DEUS: Sol Juſtitiæ Cbriſtus Deus noſter;
Ego ſum lux mundi. Joan. 8. De Maria inquit §. Bonaventura in ſpec.
ecum Dominus, ſicut Sol in aurora: Auroram Mariam, cum ſole & luce,
Dei inquam Filio, conjunctam videmus, Maria fœcunda mater, ſolem
& lucem, ESULUM, in ſinum ſuum reclinat „vel uberibus fovet, vel
brachiis ſtringit, & tenet; recenter natum ESUM invemiunt paſtores
in ſinu Macriæ vagientem, Reges , in ſinu Mariæ ſedentem, in Ægyptum
fugientem IESUM, Maria in ſinu deportat, in templum Maria JE M.,
in iinu & brachiis defert, mortuum JESUNM, in finum ſuum Maria includit;
rvectè ergò aurora, quaſi aurea, à Sole DEO aurea, à luce, à lumine divi-
narum gratiarum. Semper cum ſole aurora, ſemper cum luce, ac lumine.
Qus nunc cauſam dicet, Solem Juſtitiæ DEUM, lumen gratiarum JESUM,
cur Maria ſemper ſecum retineat, vel in ſinum reclinet, vel uberibus fo-
veat, vel brachiis ſtringat, ac teneat? Dicit S. Bonaventura in ſpec. Te-
cum Dominus, ſicut Sol & aurora: Sol in aurora eſt quidem ignis, aſt ignis
non urens, ſed illuminans, & refrtigerans, ignis non exſficcans, ſed re⸗
creans & humeétans, ignis non nocens, ſed fovens, ignis omni ereatu-
ræ blandus, gratus, acceptus, & proficuus: progreditur ergò Maria
ut aurora, ut aurora ſolem & ignem, DEUM, CHRISTUM IESUM
in ſinum ſuum reclinat, inter ubera fovet, brachiis deportat :ut nempè
DEUS, nobis Sol in aurora ſit & maneat; ſemper ſuavis, mitis & blandus,
recreet omnes, nullum exurat, foveat omnes, noceat nulli. Optimè
Albertus Magnus in Biblia Marianaâ lib. Gen. N. 12. Lſa poſt Deum principium

is gratiæ in nobis.
d CoNCEPTUS IAI.
6. Iſidorus in lib. Ethymologiarum, Auroram derivat, ab aur4
ſuaviter rorante: ut aurora, idem ſonet, quod aura rorans: auræ r0-
ranti inſcribit Academicus; refrigerat, & erigit laſſos: flores inquam,
herbas ab ardore ſolis laſſas & exſuceas; aurora progrediens refrigerat,
ac erigit: Sic Maria in nativitate ſuã humano generi, ab ardore iræ
DFI exhauſto, laſſo, atque proſtrato, fuit aurora, aura rorans, ardorem
iræ DEI temperavit, roris gratiarum guttulis reſperſit, refrigeravit,
erexit. Ita ad Virginem natam fuſpirat S. Germanus: Sola 6 Domina
mea, ſola, Auæ ſola mihi er Deo ſolatium, ſola Atus in me exiſtentis, divinus 105.
& exſiccati noſri cordis divinitus irrorans aiperſio. Experientia dilcimu,
aurorâ progrediente, & zaurà rorante, cœlum mel, & dulcifſimae, .

—

—
nen i
ceeiget
. M.
eiin
un, l
b Nn
lle. Hoc.
AMorl, du
n ebbds, 4
Imchz.
Mo. h
Mo 5
uli, fit.

Dobichn
gocet: Auro
umn nut eſt
WWu; aurei
leictione co
en, ſed miſ
r utet:
iin, mnd
ob ui
Ule nans G
“ Vir
Ieus, umm⸗
ind habitun
t, dd hae
mictim inir
s, (and
geln, Amn
Cirinnrun
eſn: Pti
elin otue
ſeſt tune
Onſaidtt,
Uulhnn,
bmn mhi
nt octon
ulie

in mmen in
droſann geitie
eluce dent
veni geninei
Chiſns Den
Dnaventun ü
,Cum ſclein
Unda onet,
uberibos ,
Hingenun
enein, in
Nlum Man
ſuum Manin
loce, alunm
cunh luce,
en gratanmd
lnet, ellhen
aventun inſ
lidenn gni,i
noh exſicen
s, ignis n
ogrecin et
CHSTCANE
is depottt u
ſuts, Nsdi⸗
Nocett nl, 1

tun Ceitl
out di,
i: Hons Me,

D
A

CONCIO PRIMA. 379

quorem ſtillare: In antiquo etiam Teſtamentoò legimus, quod manè
ros ceciderit, quem ocius Manna ſuaviſſimum ſecutum eſt: ita Exo-
di 16. Mane guogut ros jacuit ſuper circuitum caſtrorum, cumque operuiſſet
ſuperficiem terræ, apparuit in ſolitudine minutum o. gquibus ait Mogſes: te
eſt panis, quem dedit vobis Dominus ad veſcendum &Sρ. appellavitque nomen
ejus Man, quod erat quaſi ſemen coriandri album, guſtusque eſus quaſi ſimile cum
melle. Hoc Man figura eſt gratiæz Dei, quæ gratia, poſtiquam Maria, hæc
aurora, aura rorans, ſuper terram progreſſa eſt, ſuavis, & dulcis anima-
rum cibus, ab omni cupiente guſtatur, & ſumitur. Ita S. Paulus ad Ti-
tum cap. 3. Apparuit gratia & benignitas Salvatoris noſtri Dei. Et David
Pſalmo 33. hortatur: Guſtate && videte, quàùm ſuavis ſit Dominus. Opti-
mè Hugo à S. Victore Sermon. 34. Maria aurora, veræ roris gratiæ præ-

uuncia fuit.
CONCEPTUS III.

Doctiſſmus Calamato in Sabbatho poſt Dominicam I. Quadrageſ.
docet: Auroram, idem ſonare, quam auream horam. Maria, in ter-
ram nata eſt, ut progrediens aurora, generi humano certè fuit aurea
bora; aurea hora, quia Virgine nata, maledictio in hominem lata, be-
nedictione compenſata eſt, ſol gratiæ divinæ illuxit nobis, non ſævien-
tem, ſed miſerentem patrem, DEUM experimur; in figuris veritas de-

picta patet: Geneſ. 32. Cum Jacob totâà nocëcte luctabatur cœleſtis ge-

nius, manè facto, aurora progrediente, à luctu ceſſat, amicitiam cum
Jacob iniit, gratiam ei exhibet copioſam: Ecce vir ludtabatur cum eo
usque manè Oc. dimitte me, jam enim aſcendit aurora 6c. benedixit ei in eo-
dem loco. Vir luctator DEUS erat, Jacob à Deo graviter læſus, & vul-
neratus, humanum genus figuravit, quod aliquot millibus annorum du-
riſſimè habitum eſt, ac ſeveriſſimis divinæ Juſtitiæ fulminibus caſtigatum
luxit, ab hac luctà, & ſeveriſſimâ juſtitià ceſſavit DEUS, cum homine
amicitiam inivit, gratias & benedictiones hucusque ei exhibet copioſiſſi-
mas, quæris quando? dum mane factum eſſet, dum aurora Maria pro-
greſſa, & nata fuiſſet in terram, Maria, aurora, facta eſt nobis aurea bo-
a divinarum gratiarum, & benedictionum. Sic docente S. Matre Ec-
cleſia: Nativitas tua Dei genitrix, gaudium annunciavit univerſo mundo, ex
te enim ortus eſt Sol Juſtitiæ Chriſtus Deus noſter, qui ſolvens maledittionem,
dedit benedictionem, & confundens mortem, donavit nobis vitam ſempiternam.
Subſcribit S. Joannes Damaſcenus orat. 2. de dorm. Virg. Diuturnum
ilud bellum, quod nobis cum Creatore erat, ſublatum, exſtindtum eſt,
per banc nobis cum eo reconciliato ſancita, paxque & gratia donata eſt. Te-
ſtante Apoſtolo ad Epheſ. cap. I. Benediæit nos, in omni benedidtione ſpi-

rituali in cœleſtibus.
Bb b 2 CON-

390 IN FESTO NATIVITATIS B. V. MARI;,
CONCEPTUS IV.

Quacunque parte ſe vertant filii Iſfraëél, nonniſi interitum & rui-

nam ſüam conſpiciunt, à facie præbet ſe mare rubrum, quod ſi ingre-
diantur, ſubmergentur, à dorſo, inſequitur armatus Rex Pharao, qui
conſiſtentes ad unum omnes trucidabit ac interficies; ad latera ſe
ræbent vaitiſſima deſerta Arabiæ, in quæ ſi fugerint, fame & fiti mor-
tificati interibunt; afflistiſſimo, undique miſeriis circumdato populo,
tandem defuper venit auzilium & ſolatium, gratia, & miſericordia;
mare ſe dividit, iter pandet, per quod ſicco veſtigio transeuntes ſal-
vati, hoſtem in medis fluctibus ſubmerſum intuentur. Sitienti, & eſu-
rienti populo in deſerto, ecce duriffimum ſaxum profundit limpidam,
coœlum depluit, panem & eſcam dulciſſimam: quæris denuò, quando
populus Iſraëlis tantis favoribus defuper donatur, & gratiis ditatur?
dicit tempus liber Exodus cap. 144. Jamque advenerat vigilia matutina, G
ecce reſpiciens Dominus jupra caſtra Rtg)ptiorum per columnam ignis, & nubis,
interfecit exercitum eorum, &ο ſubvertit rotas curruum eorum. Mane auroræ,
erat illud tempus aureum, quo tantæ gratiæ Judæis à cœlo datæ ſunt.
per hoc mane, & tempus auroræ, quid aliud, quàm natam Virginem
intelligam, Maria, aurora aurea bora generi humano exfſtitit, dum hæc
nata, DEUS clementiſſimis oculis, in graviſſimis animæ & corporis pe-
riculis conſtitutos reſpicit, ac brevi filium ſuum unigenitum transmi-
ſit in terram, qui tyrannidem Dæmonis abſtulit, morte ſuâ incolumes,
per mare rubrum miſetiarum & periculorum nos traduxit; Manna dul-
ciſſimum corporis ſui cibum viatoribus in deferto hujus muncki, dedit,
& inſtituit, quo confortati, plane in patriam coleſtem perveniamus,
ad hoc mane, & auroram reſpexit David, dum canit Pfal. 89. Repleti

ſumus mane miſericordid tud; veriſſime Rupertus Abbas lib. 6. in Cantic.

uando nata es«, 6 Virgo beata, tunc vera nobis aurora ſurrexit, aurora, au-

rèa hora, prænuncia diei ſempiterni, quia ſicut aurora, quotidiana finis prete-

ritæ nodtis, & initium diei ſequentis, ſie nativitas tua ex ſemine Abrahæ clara ex
ſtirpe David, finis dolorum, & initium conſolationis fuit, finis juſtiticæ, & latitiæ
nobis exſtitit principium.

CONCEPIUS V.

Sunt, qui auroram, ab ore aureo derivant, ut idem ſonet aurora,

quaſi aurea ora, os aureum, exgertiſſimum Advocatum, Interceſſorem,
ac Patronum nominamus. Et quis mag's perorat pro nobis, interce-
dit, ac patrocinatur, quàm Maria, exindè aureum hoc os Spiritus §.
vittam coccineam intitulat: Sicut vitta coccinea, labia tua. Cantic. 4.
Theodoretus legit, ſicut funiculus coccineus: cur Maria vitta, aut Rnr
culus

*

—
lncoecinen
gir,1 excl
ſjetn pendn
Nne ad inci
6nmts Vgn
Cin lanpen
Mnilipar.
mtnrin, ’
Dun oni⸗d
Ezrniniz n
(nniſnngue
ejbe
ſyem
le venert
Geeti awrore
Pumittentes.

imnb; ar relip

tn imuam,
Wn, teple ol
Ine bonum
Ura, te dol
tiarum rekt
creniattit
luaurora it
cen

E.

—

—

teifun n
cuoc ſin
ex Dhatn, 6
3 len
Amne A ſin
mdto
& milercot
) transelntal
Gitient, ⸗

fondt rnar.

Gdennd, r
graiß e
igllu ntrt

lmn ignin hi.

. Manem
4 (clo Ent
n natm W
exſiititt, Au
me con
nigenitum ni
otte ſui
dart; Muu
es nlre
keten henten⸗
nit N G?
1 lb6,000

ſenrt, A

lttin zißt

nin Al

t iden ſren
um; lenahr
40 on Ne
we

Big tu (

Vitt, .
ria Ws, 6

CONCIO PRIMA. 381

culus coccineus dicitur? Explieo me fazto N =—
. 88 r: Plieco me faceo Numerorum cap. 2. Rah
.„2. Raha —
ketrtk ab H & interitu ſalvatur, medio funiculo coleihso ne d
eneſtra pen kulum expoſuit; funiculo coccineo ergò comp aicir eg
Matiæ, ad indicandum: per Auroram, per aurea ora ate H lbi
Nrae e e e „intercedentis, 8
einantis Virginis, innumeros peccatores ab interitu & ruina tam teiae, 1r
am ſen erns teri pſervari . .1 * einpofdl
ausn Hs tWert, præfervari. Audire libeat Bernardinum de B W“
in aArilali part. 12. Serrm. 2. de coronâ B. Virginis: O Chriſtiane , bon o
tibi annuncio, ſcut Maria apud Deum omnibus Sandlis eſt potentior ong
Deum pro nobis diligentius intercedit, & fervemin. Ideoque, 6 peccutor

desperationis harathro immergi ſinas, ſed confidenter ad hanc potentiſſimam

Dns Rtnefe Advocatam recurre; ipſa tibi ſuccurret ſine dubio, quia
Epilogus.]1 Pierius lib. 55,. recenſet, Indiæ habitatores
ram ſic venerâſſe: Auream patenam repletam oleo lim idich mo,
orienti auroræ exponebant, hoc cultu omne bonum ab übi
promittentes. Aurum, charitatis eſt ſymbolum, oleum ve 8 ſdi
tionis, ac religioſi cultús, cor tuum Chriſtiane ahrea fiat m, .
rea, inquam, omnimodé Mariam amans; ſic aureum amoroſum. cor
tuum, reple oleo devotionis, & ſingularis cultûs erga Vir incm, &
omne bonum ab hâc aurorâ tibi ſpondeo: bonum de m inme
aurora, te Sol Deus illuminet, non urat. Bonum, ut re Penszrets

gratiarum refrigeret, conſoletur; bonum, ut mediante aurora, Ma.
„Ma-

ria, eveniat tibi aurea hora, mortis felicis. Bonum tandem
ria aurora ſit tibi ad tremendum tribunal aurea ora mübue udh
cem placet, æternam felicitatem procuret. Mdr
Amen.

IN

382 IN FESTO NATIVITATIS B. V. MAREů,
IN FESTO NATIVITATIS
B. V. MARIE,
CONGCIO SECUNDA.
rerne. De quä natus eſt EsUIö, qui vocatur Chriſtu-.
Matth. cap. 1.
Truema. Per Virginem Mariam venit, quèd Dei Filius
erga homines ſit ſvavisſimus.

Erordium. NEm Onoceros, & Solini, Eliani, & S. Iidori teſtimo-
nio, cum ſit animal ferociſſimum, nullo humano
AAZ labore aut induſtria capi poteſt, proindeè hâc arte
Devenatores eum deludunt: Virginem ei vicinam
ſtatuunt, veſtibus & odoramentis mirè ornatam, hanc conſpi-
catus monogeros oculis ita capitur, ut depoſitâ feritate, velut

—
pnelenſli
6 e i
laugiin,
toenglii
unm adin
Pll. An⸗
E 2. le cor
i ſlumntn
elltel nini

murmnnn in

i Alaie ube
(6 6. Luurent

1i18 Ponavent

n matpem ma

n cternum ula

agnus manſuetus ad Virginis ſinum properet, ibique ludens, imhhtinn,

ac benevolus ſeſe Virgini pro libitu tractandum exhibeat;
Academicus epigraphen ſubſeribit: Eirgineo manſueſcit in ſi.
Texus nu. Ferox monoceros Deus in priſca lege intitulatur: Cajus
rur. fortituao ſimili⸗ rhinocerotis. Nam. 24. Ferociam teſtatur No-
eticum diluvium, quo hauſtus eſt orbis. Sodomæum incen-
dium, quo exuſta Pentanopolis, 5Ægyptus, primogenitorum
funeribus referta, Pharaonis ingens exercitus, mari ſepultus;
funeſta Sennacheribi caſtra, ducentis penè millibus und nocte
Patres, deletis. Hem! quaàm terribilis fuit hic monoceros, quam
immenlas ſtrages ferociens edidit! Jam in ſinu Mariæ Virgi-
nis hic monoceros manſuetiſſimus decumbit, & dormit. Can-
S. Thomas tic. 4. Dilebtus quaſi lUins unicornium. Deſuper 8. Thomas
Vilan. à Villanova Conc. 4. in Natali Domini: Quid Filio DEl ſini-
lius, quàm filius unicornium; captus eſt & ipſeè amore E'irginu,
& majeſtatis oblitus, carneis vinculis irretitur. Conformiter Ru-
upertus pertus apud Cornelium à Lap. in Num, 23. Fortiſſimus öpiri-
Abhas. zuum Deus, velut unicorni, id eſt, botentiæ ſingularis, Deus in-
compre⸗

in, eiton

nndo propiti

Eicorden. II

itten emnemn

Onfnutin,

En qunndamn zd

Iemn nſe ende
hi

Afunitfnnun n

Unen,

linlgi n

Uer aenn (on
Clerics Ab⸗
ie dem3
Mkit in
rCliften
ulkenhe, ben
Mllenkitvei⸗
ſuiu

ATK

1

uwC

1 Dallt

15 Uiden
Um, nullohe
ſt, roionehie
irginemeiti
mtam, haent
oltiferiume
et, bbigtelt
Qundonn ett
inen nah i
ge fninimt
ociam telmm
Goonen

1, Mtingggit .

cltus, nerilgn
milibusun
monootnh
jn ſon lerrſ
bit lani
Delyeoli
ut hN

,. Corfonmit

dus à S. Laurentio lib. 4. de laudibus B. V. Coronidem impo-

“ CONCIO SECUNDA. 383

—

comprehenſibili, & invibtæ virtutis, Vingines tralttus odore uteri,
Wiqe inclaſas eſt, et er eo tant um comprehenas potuit, & occi-
di. Sol Zuſtitiæ Chriſtas Deus noſter in veter? Teſtamento erat
nt Leo rigiens, Deus altzonum, Peccatorer terribiliter bunsens, it
patet exemplis in ſacris literis, ſéd ferventiſſimo amoris calore, in
uterum E'rgini intrany, fabtus eſt totus benignus, ſuavis, & hu-

manus. S. Antoninus 4. part. titulo 1 5. & 21. F. 4. & iterum ⁸. Antoni-

. . 7 . . u
Serm. 2. de coronat. Mariæ: Omnes indulgentias fabkas in ve- Dus.
e

teri Teſtamento, non amkhigo Deum feciſſe, niſi ſoldm bropter be-

nedidt& E'irginis reverentiam, & amorem, quibus eam Deuns bper-
honorandam in cunétir ſuus operibus, ab æterno praordinavit;
faſciculas myrrhæ fuit Deus in veteri lege, quia terribils, ſed
inter Mariæ ubera faltus eſt ſuavis & mitis. Inquit Richar- Richarqus
nit S. Bonaventura in ſpec. cap. 13. Chriſzus per manſitetißſt- S. Bona-
mam matrem manſueſéit, & placatur, ne ſe de beccatore per mor. Oitkar
tem æternam ulciſcatur. Unde S. Ephrem. Serm. 25. Ma- Ephrem,
riam propitiatorium totins mund, intitulat, ut quæ Deum toti
mundo propitium reddit, & placatum, ſuavem, mitem, & mi-
ſericordem. Imploratâ S. Spiritús gratiæ Conceptibus ve-

ritatem eruemus.
CONCEPTUS I.

[Confirmatio. Certum eſt inſantes ex utero matris fortem inclinatio-
nem quandam ad matris mores adferre: eruditè Caſſiodorus Variar. 23.
terum cnuſeæ ſemper in ſenmeine ſunt, Frultas editus prodit aucores; ut radicis inge-
nium, edito agneſci ſolet frultu, & latex ſaporem ſervat ſcaturiginis, ut horrida
Sina infamat qualitatem telluris, C& filii parentum degeneres moræs, aut lau-
dandas ſapiunt virtutes. Relucent varentum mores in filiis, & uti ſolis egreſſus ſo-
laris horologii, udicat umbra, ita parentun virtutes && vitia proles indicat. Ber-

Orat Naxera Comment. in Jadic. cap. . S. 7. Lex dicit: Filii matrizant;

& Guerricus Abbas habet: Non degenerot à matre flias. Thomas à Villan.
docer Serm. 3. de Nanv. B. V. Filii mitantur parentes, E&& parentes transfun-

dunt in flios paſſiones animorum, mores, ingenia, G Virtutes. Maria nunc Ma-

ter Chrili fui miſericordiſſima benignifſina; Audiamus Patres: Quie miſe-

ricordiæ tuæ, bheneditta! longitudinem, & Iatitudinem, ſublimitatem, & profun-

dum queat inveſt gare, nam longitudo ejus mque in diem noviſſimum invocantibus
cam ſubvenit umi veriis, latitudo ecus reptet olbem terrarum, ut tud quoque miſeri-
. G cordid

384 IN FESTO NATIVITATIS B. V. MARI,

cordid plena ſit omnis terra, ſie e& ſublimitas ejus civitalis ſupernæ invenit reſtau-

rationem, && profundum ejus, ſedentibus in tenebris, & in umbrd mortis obtinet
redemptionem. Per te enim cœlum rebletum, infernus evacuatus eſt, inſtaurat
ruinæ leſtis Jeruſalem, exſpectantibus miſeris vita perdita data eſt; ſic potentiſſi-
ma, & piiſſima charitas, affettu compatiendi, & ſubveniendi abundat effedlu, eſt
locuples in utroque, ſeribit S. Bernardus Serm. 4. de Aſſumpt. B. V. Adeò pie-
tate replentur ubera tua, ut alicujns-notitia miſeriæ tacta, lac fundant miſericor-
diæ, nec poſſis miſerias ſcire, &οnon ſubvenire, inquit Richardus à S. Victore
cap. 23. in Cantica. A tàm miſericorde, piiſſimâ, & benigniſſimâ in omnes
matre Maria, utpote Filius, Chriſtus Eſus, miſericordiam, pietatem, & be-
nignitatem in mortales imbibit, ut de eo verba Jobi vera ſint cap. 31. Ab in-
fantia orevit mecum miſeratio, &&& de ventre matris meæ egreſa eſt mecum. Opti-
mè ad propoſitum noſtrum S. Bernardus Serm. I. de nuptiis in Cana Galil.
Quid de fonte pietatis procederet, niſi pietas, quid mirum, i Pietatem exhibent
diſcera pietatis? nonnè qui pomum in manu tenuerit, dimidia die, reliqua diei par-
te pomi ſervabit odorem, quantum igitur viſcera illa virtus pietatis effecit, in
quibus novem menſibus requievit. Hinc motus Petrus Cellenſis lib. de pani-
bus; miſericordiam & pietatem Chriſti erga genus humanum vocat: Col-
lectaneam miſericordiam, ideò collectaneam: nimirum ſicut infantes cum la-
cte, lactatricum ſuarum mores imbibunt, ita Chriſtus cum lacte mileri-
cordiſſimo matris miſericordiam, amorem, compaſſionem, pietatem, &
manſuetudinem erga genus humanum imbiberit, ac ſuxerit. Pluribus hoc
ipſum ulterius patet naturæ arcanis-

CONCEPTUS II.

Divus Antoninus parte 4. tit. 15. c, 2I. docet; ſolem in ſidere cœle-
ſti, in leone, eſſe calidiſſimum, tàm hominibus, quam beſtiis noxium. In
ſigno Virginis ab intenſo calore remittit, fit temperatus, ſuavis, ac mitis.
Plutarchus & bPlinius docent, ſalſam maris aquam hoc remedio dulcem
reddi; in ceram virgineam infundatur, ex hac omnem ſalſedinem deper-
det, dulcis & ſuavis effluet. Gemma ſub ſolis ardore dura, incluſa in con-
cham, fit mollis & lenis. DEUS in vetere lege; ignis conſumens, ira, &
furore ſuccenſus leo, deſcendens in Virginem Marlam, Verbum caro fa.
Gum, ecce Deus eſt totus pacificus, Deus totius conſolationis. 2. ad Corinth.
c. 13. Deus pacis, && dilectionis, & ad Ephel. 2. Deus, qui dives eſt in miſericot-
dia. Salſa, & marina hæc aqua, è cera virginei corpuſculi egreſſa, dulcis
nunc fluit perenniter; fons aquæ ſalientis in vitam aternam. Joan. 4. Et
Iſaiæ 12. Haurietis aquas in gaudio de fontibus Salvatoris. Gemma hæc du-
riſſima, in concha virginei uteri, ecce quàm mollis & mitis: Diſcite à me,
quia mitis ſum, & humilis corde. Matth. II. Quad ulterius indicat B. V. Ma-
ria in Canticis Salomonis.
CON-

—

(unticor
nmyrhe,
G boms
u; inyrrha
Nl nyrthe
6, DECMm
ut, er rato⸗
Cntcorum 1,
Ain dun, en
Curar Nebacdus
uirntnilye
ram /neu
Mllend kihenen
ſiut, mti.

lmitit grti
is nuitfe
un gvocun
I Mnn (ri

(ulumfenlas;
Aunyerum, de

mler ſel nir

un un intit
Culumma nau
iummmrm⸗
. Mhen nllteme

mmanomnige,
me, Klnpuin
Unniſtſluniz ze
unt Donin
nDklrlonin

imun nfn

Duit un

lac 2

0
un nn e

n findint nf
chundvs 18
nignilmmane
Amn, piement
aſiatc
iettmun
uptis inn
1, hittctntt
laie,teiud
ttu Pieumd tt
CeleaisE
lumanum
ſcut intmfeidr
tus cun blkt
fonem, heii
ſwvent. Dumn

len nlc!
m beltisten⸗
Aus, Mid,1
n hoe temnein
nenn ſalet edi.
Ne Cun, ull/
gnis Cohlnh,
am, ſenne
Vlutionk 2 00,
i luuhin⸗
culehlchein
1Alte t. z⸗
Pris enn
& nits:!

erius incien

S=

7

.

CONCIO SECUNDA. 385

CONCEPTUS III.
Canticorum cap. I. Sponſa S. Spirits B. V. Maria DEUM, faſcicu-
lum myrrhæ, & botrum cypri intitulat: Faſciculus myrrha dilettus meus mi-
bi &c. botrus Obri dilettus meus mibi: Myrrha & botrus cypri contraria ſibi
ſunt; myrrha eſt amara, & averſa, botrus cypri dulcis eſt, & ſapidus.
DEUS myrrhæ aſſimilatus, Numen iratum denotat; dulci botro compara-
tus, DEUM mitem, ſuavem, amoroſum deſignat, quomodo ex myrthàâ
amarâ, ex irato factus eſt botrus dulcis, charus, dilectus Sponſus? patet
Canticorum I. Dilectus meus inter ubera mea. In Maria, ex Maria, mutatus
eſt in alium, ex amaro in dulcem, ex aſpero in mitem, & ſuavem. Au-
diatur Richardus à S. Laurentio lib. 4. de laud. B. V. Faſciculus myrrhbæ fuit
Deus in veteri lege, ed inter ubera Mariæ fadtus eſt dilettus, ac ſuavis & mitis:
Sicut enim ſanguis in ſe horribilis, in uberibis effcitur lac, quod dulce eſt, & de-
lectabile ad bibendum, ſio filius, qui in lege veteri erat terribilis, inter ubera Mariæ

CONCEPTUS IV.
Invitat gratioſiſſima Wirgo Maria omnes homines verbis Prov. cap. 9.
Venite, comedite panem meum, & bibite vinum, quod miſcui vobis. Quis hic
panis, quodnam hoc eſt vinum mixtum? Glofſſa inquit: per panem & vi-
num, unam Chriſti perſonam, jundtam divinitatem, & bumanitatem intelligi.
Optimus ſenſus; aſt cur Chriſtum verbum divinum, Dei Patris Filium,
Deum verum, de Deo vero, Maria panem ſuum nominat, cur vinum non
ſimplex, ſed mixtum dicit? Reſpondeo quæſtioni: Dei Filium incarnatum
panem ſuum intitulat; ut ſicut panis nutrimentum ſuave eſt omni homini.
ita humana natura, quam de carne ac ſanguine Virginis Chriſtus accepit,
divinam naturam aliàs rigoroſam, & gravem, totaliter ſuavem, erga omnem
hominem mitem effecit; divinam naturam, quæ ut vinum nimium genero-
ſum, non omni quadrabat, non omni ſuave veniebat, adeò natura humana, de
carne, & ſanguine Virginis aſſumpta, temperavit, ut Chriſtus Deus, jam
omni ſit ſuavis, acceptus conducens. Sic concludit S. Auguſtinus Serm. de
Aſſumpt. Domina noſtra fac per miſericordiam, quam peperiſti. Peperit au-
tem DEII M hominem, && bunc miſericordem: de qua natus eſt TESUS..

qui vocatur Chriſtus.
CONCEPTUS V.
David aquam concupivit de ciſterna juxta portam Bethlehemiti-
cam. 2. Regum cap. 24. O ſi quis mihi daret potum aquæ de ciſternũ, quæ eſt in
Bethlehem juxta portam; irruperunt ergo tres fortes caſtra Philiſtinorum, & hau-
ſerunt aquam de ciſternꝗ Bethlehem, quæ erat juxta portam, & attulerunt ad Da-

fatctus eſt mitis.

vid, at iMe noluit bibere, ſed libahbat eam Domino. Cur aquam, quam aded

concupivit, non bibit, ſed effudit? an fors myſterium per hanc aquam
Feſtivale. Cc c ciſter-

386 IN FESTO NATIVITATIS B V. MARIX,

ciſternæ ſignificatam concupiſcit David 2 Sic õõ rang —
Fitiebat, ſed naſciturum in Btblehem de Virgine C riſtum eviee HM ene
crum, & ſanguinem ſitiebat; ergò per illam aquam ci terna in Bethlehen
id Chriſfum intelligit: quæſtio nunc oritur, cur Chriſtum i per
Davi n ciſternæ, & cur non per aquam fontis, vel per aquam rivi, aut fluvi
2orimit. ac indicat? Experientia teſte conſtat, fontium aquas non ſemper
exprimit: turbidas quandoque ſcaturire, fontanæ, non omnes ſanæ ſunt,
Umhidas ſalubres; rivi inconſtantes ſunt, & variabiles, nunc aquas propi-
bone leri intervallo exſiccati, aridi, vViatori refrigecium, ac hauiium dene-
nant, Havii communiter violenti, ac rapidi ſunt, gravia damga, ac noxas
nt; & cauſantes; & contra aquæ in ciſterna clauſæ, ſemper limpi-
afferentes, ac ſalubres ſunt; aquæ in ciſterna non variantur, non tepe-
R ,ſe ad guſtum, frigidam propinant; aquæ in ciſteraa non ſunt vio-
ſcunt, ſe t damnificantes, ſed ſemper pacificæ, & quietæ conſiſtunt; non
lentæ Chiſtum natum hominem de ciſterna, utero, inquam, B. V. aquæ
ergo t rbidæ noxiæ, aut inſalubri, ſed aquæ ciſternæ, ſemper limpi⸗
ai b, iüavi, ac ſapidæ; non aquæ de rivo, variabili, ſed adux ciſter-
dæ, ſalubri conſtanti, ac refrigeranti; non aquæ fluviali rapidæ ac violen-
næ ſenpe X* ciſternæ ,ſemper pacatæ ac miti David comparat, ad indican-
tæ, ſe e ſuavis ſit Dominus CHRISTUS Mariæ Filius omni homini
omnem recreans ſuis gratiis, erga omnem pacatus, ſuavis, & mutis,
e W miſericordiâ: ſic docet gloſſa in citatum caput: David aquanm
e bibit, ſed fudit; ſitiebat enim fontem æternum, qui non periculis quaæritar alie-
vi ſed aliena pericula abluit.

CONCEPTUS VI.

S. Mater Eccleſia Mariam Virginem Speculum Jaſtitie innieult nad
Speculum? Speculum imaginem, quam edit, & perſeniat, ſen be Ed
modo præſentat; nimirum mutatur manus dextera in fin e en
dexteram dico olim fuiſſe manum juſtitiæ divinæ, gra de
menten & caſtigantem; manus ſiniſtra fuit miſericordiæ, gratiæ, & be
nicutatiog cito & feſtinanter, dexterè pumtvit olm DEUS, miſericordiæ
a tar d& ac parcè, ſiniſtra quaſi manu diſtnibuit; In ſpeculo, B. Virgi⸗
n de inverf eſt natura divina, jam finiſtr vnr pro denter gin
ad miſericordiam, tardus & parcus ad puniendum. .
dexteram, ſiniſtram verò juſtitia; magis clemene ;& mi.
icors, quam ſtrictus & feverus erga nos peccatores. in denon⸗
ſer rurn eſt Joanni Apoc. cap. I. VYidit is, imilem filio hominis, & abe ai
rrren⸗ ud iellas Z. & de ore us gladius utrdaue Parte acutus exibat. Mirabil 5
ſo! ſtellas fert in manu dextera, & gladium in ore quid per gla n⸗
uid per ſtellas intelligendum eſt; non erravero per ſtellas divinam nr

—
giunlann ſe
ſtie l hnn
en Eelas, inl
b,uun pro
e, A gratias;
Pan Eikel⸗
enlo, Nhhrar
kin pocr.
It entun eſ’
l iouii

loet
PCnliform
Nton. 3 ca
Etlinis ſungu
ent, cor B.
Kcun hocexin
contingerat;
tgel tvba
A; Iuatne,
Uütnune natore
in anr Nigvot

üetfnſio, 1c

MeCemmani P—
nl Arertunt,

Eh Emone

Im mmium, re
shertiünas
1, Kad ops in
WClüſo
Unge corde n
olt) eot,in g
Neigtig, den
Enleicon non
le ſiens en
emn,, lte
Cnlid

IA,
loch: 4An
Actt gal

n

umnil at
AAas onſe
nolnnestnrt
Nunc A
,C haulunt
Adamge,
ole, emet
iantot, unn
Keraanoniut
ete conilln
inquam, Df
erne, ſenſat
bili, edau
linnider
olnpart A
e Filuus oom
catud gnidli
dcat N
1eralizhunn

ie tiut
Eſenrtlenla

3

en in Mlnm

Gnine, n
icordie,gani,
lnhheclh⸗ U
2,r Proteltie
tur pro

7

CONCIO SECUNDA. 387

ſericordiam ſignificari, ſtellæ enim in bonum terræ creatæ ſunt: gladius
jultitix eſt ſymbolum; Chriſtus ergò apparuit Joanni, in manu ſuãâ dex-
tera ſtellas, miſericordiam deportans, ut ſignificaret: Ex quo homo fa-
Etus, quam promptus, facilis ſit ad communicandos ſuos cœleſtes favo-
res, & gratias; econtra gladium geſtat ore, ut indicaret: quam ei ſit ar-
duum ac difficile punire mortales, ut arduum ac difficile eſt, ore gladium
ferendo, vibrare, & ferire. Ita concludit Conceptum hunc docétiſſimus
Hai in Apocal. Cbritus in dexterd manu tenebat ſtellas, & non gladium, ut indi-
caret ſe totum eſſe in offerendis muneribus & gratüs, parciſſixum autem in infe-

rendis ſuppliciis.
4 CONCEPTUS VII.

Quæſtio eſt inter Doctores, ex quâ parte corporis B. Virginis, cor-
pus Chriſti formatum ſit, an ex capite, uberibus, vel ex latere ejus? Sal-
meron tom. 3. cap. 9. uti & Abulenſis in caput II. Levitici, volunt ex re-
centiſſimis ſanguinis guttulis, quibus rectè tunc, ut Angelus Mariam ſa-
lutaverat, cor B. Virginis obrutum erat, corpus Chriſti formatum fuiſſe;
judicium hoc eximium ſolidant, ex eventu, qui ad ſalutationem Angeli-
cam contingerat; Lucas ſcribit cap. I. Mariam ad ingreſſum & ſalutatio-
nem Angeli turbatam eſſe, quaſi perterritam expaviſſe, & conſternatam
hæſiſſe; Turbata eſt in ſermone ejus, & cogitabat, gqualis eſſet iſta ſalutatio. Tra-
dunt nunc naturæ periti, quod ad inopinatam turbationem humanæ men-
tis, cor aliquot guttulis ſanguinis perfundatur, ac obruatur, quæ ſangui-
nis perfuſio, ac obruitio, hominem hæſitare facit, & turbatum oſtendit,
unde Germani proverbium habent; ſi quem repentè turbatum, perple-
xum advertunt, ſolentes dicere: huic aliquid ſuper cor irrepſit: Turbata
eſt in ſermone ejus ſancta Maria, cor ſacratiſſimum, ad tàam inopina-
tum nuncium, recentis ſanguinis guttulis opertum, & obrutum fuit,
quas ſacratiſſimas ſanguinis guttas, de corde virgineo S. Spiritus abfter-
ſit, & ad opus incarnationis aſſumpſit, in utero intactæ Virginis corpus
IESU CHriſti formavit. Aſt cur reéctè corpus CHriſti ESU ex guttis ſan-
guinis & corde turbatæ Virginis promanantibus, in utero ejus efficere
voluit? cor, in genere, ſedes eſt amoris, per venas cordis aſſurgit amor,
benignitas, clementia, miſericordia, cor magis amoroſum, pium, ſuave,
ac miſericors non fuit corde Beatæ Virginis de guttis ſanguinis, & corde
Beatæ Virginis emanentibus, S. Spiritus ergò formavit corpus ESU, ut
noſcamus, taliter formatum DEI Filium, alium fore non poſſe, quàm
cordialem, ſuavem, mitem, clementem, miſericordem. Sic concludente
Bonav. in Pfalterio Virg. Quippe quæ ſtillavit & cordis venulis puriſſimi ſan-
guinis guttas, ex quibus formaretur Chriſtus ad miſericordiam eximiè pro-
penſus. Præclaré Hugo de S. Victore lib. I. Miſcell. 86. Cbriſtus in cœlo
Cc c 2 ex

. IN FESTO NATIVITATIS B. V. Nenn
Matre Deus, Chriſtus in terrd ex Matre ſine acerio cen vafres ſet
ex Patre ſine ilius, in terrd qualis Mater, talis Filius; in
lis Pater, ai terrâ cum Matre incorruptus, E& manſuetus.
quam B. Virgo Maria ex caſtiſſimis ſuis icerchus ein e.
Toſiqen rard IESUM Kdenten D caeeg can , 7rSSKerut
dum peperillet, . . Stetit in loco cam ,,Je goy;, ag,„ 8
medio 60

æ feſtivitatis, Rabat JkSlUIS, & clamabat. Joan. 7.
In die autem noviſſimo nagae feſtivitatis, ſtabat J

. , ni tur. Joan. 21. S. Magdalena .
in littore, dum Apoſtoli piſcarent: hanus:
Srgei⸗ Tasratamon: && neſciebat, quia JkSlIS Pi-a. oannd id .
Vat esrcne Hanten udexttie r 4 Cur ſtat dulciſſimus ESUS
Agnam ſtuntem, Gamcſi ſcdbe à dextris DEI Poſita ſer⸗ normt ne
e et hon. 29. Secere Adicanti: e1, tart veri fropuguan uvae
S. Gregorius mo jE60 § ſtat, in terra, & in cœlo, propugnare, adjuv-
adjuvantis.

iſereri mortalium, ex miſericordiſſimis Mariæ viſceribe
hominem, mi-

Conſolatiſſimè S. Bernardus in ſpec. leét. II. Secu-
ſumpfiſſe, emonlirane elanidh nes mediatorem cauſæ ſué Lane⸗ i
rum jam habet koma gereſe Matrem, Filius nudato corpore Patri oſten t ginr
aute erer eorie pectus & ubera, non Hoteht aM modo feri repulſa, u.
mera; tantæ charitatis inſignia.
umurt, Stao, ent: e n d ainne⸗ cum eodem 8. Bernardo Serm.4.
de Aanee Wi pinies Aikue sſcrsemdie eAen maaſliritadt.
de Aſamdt. Lüginis ,exaudiet utique Matrem Filius, &
eis nin , & Filium Pater. Amen.

lin lenr.

lberelt Ma
Wxeant

Allthocius or⸗
n gtitalzt: d
UNhbic altari.

onner, eti

(Annnt eximi

In mum Eſ

iyonnipm n

n in anni tii

elnd )ud Th

D inl. ſt 5
on nnign.
vunte nnun⸗

en ſcrbit S.
uuun, ſeut
Engliumn ſaun

itni, 6 gui
7
C, lui ſun
euln chili
1 riſemn,
Kineinnen

RE TIN FESIO NATIVIIATI1S
B. V. MARIX.,
GlNNn CONCIO TERIIA.

CoONCIO TERTIA. 389

ntemimment , .
Rim Liber generationis. Matth. I. Texdus.
kn 4 r, äl
Simit4 Liber eit Maria, in quo notantur peccatores, ne Thema.
A. ere .
1n.20, E Pe reauxr. .
flun uimei AAintuani in ſolemni quadam pomp inſignem Exordium.
tulelümen B. V. beneficentiam, ac patrocinium emblema-
taſi! Nmm te ſignificaturi, akare depinxerunt, cum Lem-
d Popnenni mate: Tuebitur omner, verbis & Virgilio lib. 2.
tohognntin n. v. 523. mutuatis: He ara tuebitur omner.
— §. Methodius orat. Hypapante: Mariam, Altare anima-
u 1tm intitulat: debitâ devotione ego clientum infimus ani-

euticfemk mato huic altari, Virgini Marri inſcribo Lemma: Hac ara SS. Patres.
feini tuetur omnes, etiam infames, ac maximos peccatores, ita me
inſtruunt eximii Mariæ cultores: Aloyſius Novar. umbræ Aloyſius
SPemmn Virg. num. 555. ſcribit: Eſt Maria univerſalis interpella-Norvatinus.
Hen miſun trix, omninum mater, turri David omner protegens, eſt refau-
men iint Sium in omni tribulatione. Huié elogio affinis eſt hymnus
eræcus apud Theophilum Rainaudum, lib. nomenclat. Ma- Rainaudus,
riana fol. 76. Eſt Maria tutela, murus, ſirmamentum, refu-
gium omnium. Similiter Andreas Cretenſis: Te asverſus Cretenſi ſis.
mundus commune cont inet Propitiatoriam. Ad Mariam Vir-
ginem, ſcribit S. Bernardus Serm. 2. in Cantica: Siguer ad 5. Bernar-
medicum, ſicut ad arcanam Dei, ſicut ad rerum cauſam, ſicut S
ad negotium Haculorum, reſpiciunt & qus in owl ſunt, & gus
in terrd, & quò in inferno habitant, & TPai nos præceſſerunt,
& nos, qus ſumns, & qur Fegnentnr, & nati natorum, & qus
naſcentur ab ilis; illi, què ſunt in cælo, ut reſtaurentur, &
qui in inferno, ut eripsantur, & qui praceſſerant, ut Prophetæ
Edeles inveniantur, & qui ſequentur, at glorifcentur. E'eiut ar-
DKDWM Cc 3 dore

399 IN FRSTO NATIVTTATIS B. V. MARLE.,

dore ſolis defluit glacier ſic ab ejus facie deperit inimicorum

8. Amadeus gcο, eaqué jubente nil adverſi ſubſiſtit „ſcribit S. Amadeus

hom. B. in laud. B. V. Marza ſtella maris eſt, quia ſicut per ſtel-

lam mari navigantes diriguntur ad portum, ita Chriſtiani per

8. Thomas Mariam diriguntur ad gloriam, docet 8. Thomas opuſc. 4.
5ain. Aureè perorat Bernardinus de Buſto, in Mariali parte 12.
nus deBuſto Serm. 2. de corona B. V. O Chriſtiane! bona nova tibi an-
nuncio, ſicut Maria apud Deum omnibus Sanktis eſt potentior,
ita apud Deum pro nobis diligentius intercedit, & fervenriu,
deoque, peccator! ne te deſperationis barathro immergi ſinas,
ſed confidenter ad potentiſzmam hane, clementiſſimamque advo-
catam recurre, ipſa tibi ſuccurret ſene dubio, quia poteſt, ſi enim
potuit Deum facere hominem, & Creatorem creaturam, im-

paſſibilem mortalem, immenſum parvulum, aternum tempora-

lem, divinamque Majeſtatem ſub formà ſervi. Etſi blanditin,
& virtutibus potuit trahere Deum de cœlo ad terram, multo
major? facilitate poterit nos de terrâ ad cælum pertrahere. Ja-
pè quos jueſtitia kilii poteſt damnare, matris miſericordia libe-
rat, quia theſaurus Domini eſt, & theſauraria gratiarum Dei,

Idiota. ſcribit doctiſſimus Idiota in prologo de contempl. B. V. Con-

Rieharaus àformiter Richardus à S. Laurentio lib. 2. part. I. de laud. B. V.
„ Laur.
irerum lib. 11. de laud. V. Ad ipſam fugiet peccator, & libe-
rabitur, hæc defendit quoslibet, & quantumlibet peccatorer.
*Gema Conſolatiſſimé 8. Germanus orat. de Zona B. V. Nos, qui
tuis interpellationibus, & interceſſtonibus, Deo nos eſpcu fami-
liare, das ſalutem, & ab aterno liberas ſupplicio. Implora-
t4 S. Spiritus gratis, thema aſſumptum Conceptibus ſtabi⸗
liam. 8

CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] S. Joanni Evangeliſtæ remonſtrata eſt S. Virgo Maria
Apoc. 12. ſole circumdata, ſtellis coronata: Mulier amitta Jole, & luna
ſuh pedibus ejus, in capite ejus corona ſtellarum 12. Cantic. 6, etiam ab An-
gelis pulchra ut luna deprædicatur. Quid nobis hoc myſterii indicat, quod

Sepè quos juſtitia filii damnat, matri miſericordia liberat; &

ſumus condemnati, & non audemus intueri c&l i amplitudinem,

Vir⸗

—
Pgo ſole n
elummnaria,
Creſ c).
Vimumn um
ul, ſtelle
en heruccin
ſammmient,
ltbu, ſol
Mund nnd
Mruaronnl te

uuetnilli gri

ſone, ilpianon
Demmnd demm. d
(Punkis con
Inn Pent, t t
lunmicnen,
Eleimm.

Si

n llinr uye

uI iltur gueſt

unt, Mrunu
Umme munn
Wve!,

Eluſls e⸗
emni dabene

pim, mnn

un Ahalts,

onſts Can

1

fehele ne,
Cnm, 8. r

Aursneligi
6, i ed3
n nanm,

uhontenie,

K,
erit ininin
bit 8. Anik
Gia ut
in Ciſia
homas n.
Mharill
ONa Mdutiit
li n
it, Ofm
My imni
tiſinunge:

uin tſtſ

mn Ceattun,
, ternn
i. N
NAd terin,1
n detmih.
i miſernt
ni Gyttimg
OntemplD

Uurtehtelul

e e
ſeuntile

iet felttnn

4 1*
tunrller

Lon NN

zicel mnpin
ggbrin N.
pitin 6
1Conußte⸗

litnelt Eſ,

ni tin⸗
,leiil⸗

1
7

ceunti.

CONCIO TERTIA. 391

B. Virgo ſole veſtita, ſtellis coronata, deſcribatur? Cauſam, DEUS cur

hæc luminaria, ſolem, lunam, & ſtellas in firmamento poſuerit, noſcimus
ex Geneſi cap. I. nempè ut indeſinenter nobis viatoribus luceant; adeò,
ut ſi unum luminare abeſt, alterum adſit, in defectu ſolis, luna obte-
nebrata, ſtellæ luceant, & Icintillent: unde Joannes Geomatra & Lu-
dovicus Veruccius his cœli luminaribus Lemmata ſubſcribunt: Lumen eun-
ti communicant, & conjungunt ima ſummis. Mariam Virginem Angeli co-li

luminaribus, ſoli, lunæ, & ſtellis comparant, & Joannes, his luminari-

bus Mariam indutam, caput coronatum ſtellis vidit; ad indicandum,

Mariam omni tempore, omni in loco, & occaſione, nobis viatoribus,

maternis ſui gratiis prælucere, nos infimos ſummo DEO, ſus interces-
ſione, inſpiratione, ac illuminatione, conjungere. Huc faciunt verba S.
Bernardi Serm. de ſigno magao: Omnibus omnia facta eſt, ſapientibus, G
inſibientibus copioſiſſima charitate debitricem ſe fecit, omnibus miſericordiæ ſi-
num aperit, ut de plenitudine ejus accipiant unverſi: captivus redemptionem,
ager curationem, triſtis conſolationem, peccator veniam, juſtus gratiam, An-
gelus lætitiam. Eleganter perorat Doctiſſimus Naxera comment. in Judi-
ces cap. II. §. . Wodte deerrantibus blando auxiliatur jubare Maria, ut in
viam poſſint redire juſtitiæ G&. luna candidiſſima cœlo præſidet, & mundo Dia-
næ ad inſtar quæſitura feras ima vallium perluſtrat, & absque errore monti-
bus erat, totumque hoc ut ad falutem adducat; omnes recipere, excludere nul-
lum, ſolemne munus virginis t. Quadrat Mariæ lemma Geomatræ: Lumen
Salve Virgo viatorum ſocia impigra, Iumen
Errantinum, Tuſtrans his iter in tenebris.
Qiladrat ſtellis coronatæ Virgini Verruccii ſcriptum: Ina ſummis: Maria
maternâ ſuâ beneficentia homines peccatores, à terraâ, ad cœleſtis gloriæ
faſtigium, manu ducit, ſic ima jungit ſummis, tertrenos cœleſtibus, pec-

catores & hoſtes, gratiæ, & amicitiæ Dei.

CONCEPTUS II.
Sponſus Cantic. I. dlectam, quæ Maria eſt, à paſcua demandat:
Paſce hedos: quod optimè paſcat, pat:t Canticorum 4. ubi greges hæ-
dorum, & caprarum aſcendere feciſie laudatur, de monte, de lavacro:
qui funt hi hædi, & quæ horum alcenſiones? hædorum nomine pec-
catores intelligi, docer Evangeliſta Math. cap. 24. Statuet oves à dex-

tris, hados verò à ſiniſtris. Horum fideliſſima cuitrix eft B. V. Maria. ho-

rum hircorum, graviſſimorum peccatorum, innumeras turmas & lava-
cro porhitentiæ, ad montem gloriæ aſcendere fecit: Ita S. Anſelmus:
Tam

392 IN FESTO NATIVITATIS B. V. MARI.Æι,

Tam oculi ,Qqudm caput, dentes Mariæ, Junt generantes Deo filios X troque
populo Neilicet Judaico, Sgentili.
CONCEPTUS III.

Pincerna Pharaonis ob crimen in carcerem conjectus, vita periclita-

tus eſt, commiſerando innocens Joſeph ſæpius hunc miſerum inviſit, ſuavi.

ter conſolatus eſt: accidit ut eundem præter morem triſtiorem inveniret,
rogans ergo Pincernam ſibi indicaret, quæ cauſa ſit metus ejus triſtis ac deje-
i vultûs? Reſpondit Pincerna;; ſe elapsà nocte ſomnium paſſum eſſe,

quod mentem ejus inquietaret 3 inſtat bonus juvenis ediceret ſomni ſeri-
em, ſpeculaturum ſe deſuper, ut portentum indicare queat. Narat Pin-

cerna viſum: Videbam coram me vitem, in qud erant tres propagines, ceſte-

re paulatim in gemmas, & poſt Kores uvas matureſcere, calicemque Pharao-

nis in manu mea. Geneſ. 40. Salva tecum res eſt, reſpondet Joſeph: Hec
eſt interpretatio ſomnii, tres propagines, tres adbuc dies ſunt, poſt quos recorda-
hitur Pharao miniſterii tui; && reſtituet te in gradum priſtinum dabisque ei ca-
licem juxta offcium tuum, ficut ante facere conſueveraz. Vitis ſomniata, Pin-

cernæ fuit ſalus, ut in gratiam Regis redierit, ac evenerit indubitatum au-

gurium. Maria vitis eſt myſtica: Eccleſ. 24. Ego quafi vitis frultificavi.
B. Dei genitrix quaſi vitis frultificavit, quia Cbriſtum verum botrum, qui nos
vino gratiæ && gloriæ inebrigre uor deſinit, generavit, inquit Eugo de ancto
Viéctore Serm. 55. Vitis hæc Virgo ſacratiſſima maximorum peccatorum

eſt ſalus, & præſidium, hæc deſperatos criminum latrones, carceris dæ-

monis mancipatos ſclavos, ſuo ſuffragio vinculis æternæ mortis liberat,
& gratiæ reſtituit. Audiatur Heſichius: Eſt enim vitis Mariæ Anigma, ubi
hæc Virginis umbra, vera fuit ſalutis tutela. Vitis vera, inquit Buteus hy-
mno græco part. I5. Juæ racemum maturum aluit, vinum ſtillantem, quo rece-

antur animæ.

Tradito docet B. V. Mariam in vallem Joſaſhat ab Apoſtolis tu-
mulatam eſſe: cur in vallem Joſaphat? cur non honoratius in ſepul-
chrum Chriſti, hoc DEl tabernaculum, ac arca cœleſtis reponitur? cur
rectè in vallem Joſaphat? Ex prophetia Jozlis cap. 3. diſcimus, in valle
Joſaphat futurum ſtrictum Dei judicium in peccatores: Congregabo omne;

gentes, & deducam eos in vallem Joſaphat, G& diſceptabo cum eis ibi ſuper populg

meo, && bæreditate mea Grazl. In hoc tremendo judicio Chriſtus comparebit

Judex ſtrictiſſimus, qui reddet unicui que, prout geſſit in corpore, live malum ſive

bonum. Nulla in judice miſericordia, nulla in Apoſtolis erga peccato-

res commiſeratio! ergonè undique derelicti, miſeri ſunt peccatores?
adhuc ſpes, & refugium pro eis, in valle Joſaphat Maria ſepulta jacet,

Pec

—
CAtoru

Ais to u
14. Qus
Kiun en
intcenu
r e Vrpine
ii lſkie

N

iät ſonn
ai elir/
iß, toni
4½ (od
de contrort
ueUSn
Vllet! Iis
unn nein hon
m, Maiam
ln Deun inn
irnts, ur
n 9. Antonn
iſe ut flin
In Devg heuth
1 go u ng,

htenr eiven

Enſcki iees e
fiumennien,,
Rteritevn int
umiriein

MIimum tbund

iiſiotien

Rmiu51
6
toet
Pai eu

Nne en
milei
Cie

NIA,
enflitan

tus, Mi
tmimln
Utiotemint
eſustrltin!
nium nt
ecliceretlani
Juen Mn
e, Propegtu
loenge
Poncerſatt
t, Nun
inun: Ait
Vins ſonmin
hetitinelbe
Auue uprft
erunt betun,
uitcgoe

Nterne nons
iti AMien
An, iuth
Irſilonemß

tir 1
honotti ,7
Eleſts tenn
3 Cinnu

900
res: (N

Cifuan
corpeeſe⸗

tlts g⸗

lei ſur k⸗

4 NMunſ

CONCIO TERTIA. 393

peccatorum advocata, ut ipſius merito, & interceſſione ſalventur, qui
alias juſto judicio damnarentur. Audi Anſelmum de Excellent. Virg.
cap. 4. Quos enim Deus non poteſt ſalvare per ſuam juſtitiam, Maria ſalvat
per ſuam miſericordiam. Et Gerſon de mendic. ſpirit. part. 2. Yirgo glo-
rioſa, ſpes certa, & refugium ſingulare peccatorum. Mihil tibi impoſſibile, loqui-
tur de Virgine beatiſſima B. Petrus Damianus Sermon. I. in Nativit.
cui poſſibile eſt deſperatos in ſyem beatitudims relevare. Revelatum eſt Jo-

anni.
CONCEPTUS V.

Vidit Joannes, ſedes poſita eſt in œlo, & ſuper ſedem ſedens, && iris erat
in circuitu ſedis ſimilis viſioni ſmaragdinæ, & procedebant de tbrono fulgura, G
voces, & tonitrua, & in conipettu ſedis tanquam mare vitreum. Apocalypſ.
cap. 4. Quod per hanc viſionem demonſtrata ſit dies extremi judicii,
absque controverſia eſt; in illa enim die fulminabit ſententiam iræ ju-
ſtus DEUS in peccatores; quid juxta ſedem iris, ſeu arcus, quid mare
ſignificat? Iris ſeu arcus ſignum eſt propitiationis, ut patet Geneſ. 9.
Arcum meum ponam in nubibus, & erit ſign,um fœderis inter me, & inter ter-
ram. Mariam intitulat Richardus à S. Laurentio lib. 6. de laud. B. V.
Irilem Deum iratum reconciliantem, Maria tremendam circumdabit ſedem
judicantis, ut peccatori Deum reconciliet; ita in perſona Virginis per-
orat S. Antonius part. 4. tit. 15. cap. 44. S. 9. Decet me in glorificatio-
ne eſſe juxta filium meum per interceſſionem continuam pro genere bumano, ut
cum Deus peccatis hominum diluvio fageflorum minatus fuerit terram ſubverte-
re; ego ut arcus appaream in conſpeltu ejus, indeque recordatus fœderis ſui re-
propitietur eisdem, ne S mundum. Conformiter S. Bernardinus Senenſ.
Profedtò ipſa eſt arcus fœderis ſempiterni, poſitus in nubibus cœli, ut non inter-
Riciatur omnis caro. Mare omnes aquas in ſinum ſuum congregat, ſed lar-
giter iterum in terræ venas diffundit; mare gratiarum Maria circa thro-
num irati Dei Judicis adſtat, inibi pro peccatoribus ut ſalventur, aquas
gratiarum abundè effundens: Mare interpretatur Maria, ſcribit Dionyſ.
Carthuſ. lib. 2. de laud. V. quia ſicut nullus valet guttas maris dinumerare, ſie
miſericordiam Mariæ nullus valet exprimere. Optimè ad meum intentum
Richardus à S. Laurentio lib. de laud. B. V. cap. 3. Per Mariam tanquam
per mare venit Chriſtus in mundum, & per eam tanquam per mare transeunt
veri Nraslitæ ad porium felicitatis æternæ, ſubmerſis F)†ptiis, id eſt, dæmonibis,

S. vitiis.
CONCEPTUS VI. ⸗-

Nunc capid, cur David Mariam, noſtram terram vocet: Zerra
noſtra dabit frudtum ſuum. Pſalmo 48. Cur noſtram terram, & non po-
Feſtivale. Dd d tius

3

ico eventu, Num. 16.
1 Mariam intitulat? Explico me i in profundum in-
tius noſtrum cœ n dao peccatores corpore & anim erti humo. Cauſam ap-
Dathan, & Abiron Deſcenderunt vivi in infernum op Terra quaſi fugit ſb
ferni abſorpti ſunt Pieta eſt terra ſub pedibus koran. e non habucrumt, imn
ponit ſacer textus . ccatorum, terra ſe ſubtraxit, rde d terram noſtramn in-
pedibus horum ent reclinarent, Mariam ergo nubrium, quo ſe retinent,
e tenerent, firm inquam, fundamentum, mnelach Conceptum Richar-
nrulmt⸗ FDci percuff æternum Aereant erta as mara⸗ quia nobis l
e ab ira laud. B. V. e p; .16. ſtatim de-
da⸗ a S. Laurentio n. e de a, ſicut Core, Hathan, G Sno 4 ſſ⸗ ali.
nitur, & abyſſo; qua viventes, ſic ſubtratto nobis adju id vivit, vivit de terrꝗ,
ſcenderunt in are . infernum. Quia Re, Sedger õ ided ipſa
mur in peccatum, it per gratiam, per Mariam vivit ſut cujus fruttus, fis,
ſic & quidquid vin laz wirc. Hæc eſt terra an, a, Deccciaun
dicit, in le Hl zatum uva, quæ Chriſtum inebriat, & fa
uva, malogra .

nrorum. CONCEPTUS VII.

C 1 dente carbone, quem forc n
ſai .6. Seraphinum can pep.
Iſaias refert P

derat ad ſe advo aſſe, & tetigiſſe „ & non arſiſſe „Aut n⸗ S 17 .
d me unus de Ser ap Im., S 47
i . Et volavit 4
profuiſſe .

ixit: Ecce tetigit hoc labia tua, &
igit os meum, & Aixit Ecce te Mig ui,
e tlen 4 nlei Siergune, tuum mundabitur. D arden g ne,
auferetur iniquitas forcipem carbonem tenentem B 3 in erts, am
Paengirrinn l⸗ Trexarnet. Forceps autem Chriſti ei, NAeaare
ſus Smen ie,, jus Mater. aria iratum tenet , Recatn, &
en dob mntercclſionen. Virginis quàm miſecricore ſſimè,
ed o
matefe ſcelerum purget, & emundet

CONCEPTUS VIII.

. . tuum ficut monilig:
— t Cantic. 9. Collum ili, li
.. 0 B. Mariæ inqui & monili,
§. Spirins de noll Collum tuum ſicut torques. dcde aut nocere: An
3. Grcgorius le ringuntur manus, ne ferire i ejus ad Filium iratum,
=S= .llun B. V. uti torques bie vutt 8 Ambroſius Orat. 2
fors ideò col le peccatores feriat? ita . aterno affela
manus ejus zidat i a a deſpettum, derelidtum Uiatag⸗s, iw Farian pecca
ria 10 .
agiegur nec deſerit eum, quoadusque Dem p
F .
torem receperit.

um S. Eu-
hortor ſingulos, cum
logus.] Clamemus ergò ad B. V. hor o, ſa, a/nut,
1 een Deiparæ: Redice, 6 enataſtne ? egolſeru tn⸗

—
vemmm
ſin Kin
ine, du
Aunl Ane⸗

484488

Munigebant,
Umminenti tim
nlt ue rulia
Urie yyfui
, Hengue
(un xiii in
ſal N .
eritate eren
ffeit inetn

ler im;

r r,
lun, i Mn
Palt znri,
lecte, ie;
1 hnch D
Uns canid Dar

Sct ASs „
endan ir te omnem ſpem noſtram collocavimus, & in te vivimus, gloriamur, &
Kinſn ſumus. Nimus enim, ſcimin fore, at non hàc noſtrà fruſtremur exſze-
ie atiane, aut falamur, aat decidamm; tua enim ſamus hereditas, dne-
on ühen Pelluta! Amen.

ltee 222883282888228224638823236282434628243422882688

n IN FESTO S. MATITHEI

inei . APOST O LI,
110 Marie an
RR CONGCIO PRIMA.
ud Vidit hominem. Matthæi cap. 6. rænu

EEE

Alerius Valerianus lib. 14. titulo: Oculi Divum Exordium.

e,Oen tuif narrat, Ægyptios pro Deo Baſiliſcum coluiſſe,
noctiſi ſi nunc Baſiliſcum oculis apertis ſe intuentem
stnlee R conſpexerant, fauſta ſibi utpote à Deo intuiti,
tigt kulcit promittebant, ſin oculis clauſis Baſiliſcum viderunt, mala
jmminentia timebant: Audiamus verba Pierii: Hunc ſi-

du nag mulatque oculis aperti proferebant , universd lotitid atque
DEI,een belaritate profundebatur, perinde ac ſi Deorum oculi eos aſzice-
lind,en rent, opemque præſentem omnibus bollicerentur. quod ſi clau-
iir cum oculis intuliſſent, ibi tam omnia marore, ac lubtu con-
fundi. Quod Ægyptii de Deo ſuo ſibi imaginabantur, hoe
lintun itn in veritate evenit in Deo vero ac unico, nempè, quos Deus

Emn aſfpicit, intuetur, favoribus, gratiis, ac benedictionibus re-
nt, M M plet, ac ditat; Audiamus textus: IUluminet vultum ſuum Textus Se-
nge „m⸗ ſtr; , . 1g,. cræ Seri⸗
1 Muas ſuper nos, & miſereatur noſtrè, ut cognoſcamus in terrà viam ne
. Anhmiuli tuam, & in omnibus ſentibus ſalutare tuum. Pſalmo 66. Oca-
Otorenn int li Domins ſuper timentes eum, ut eruat à morte animas eorum,

Te, y alat eos in fame. Pſalm. 32. & 31. promittit Deus: In-
telleltum tibi dabo, & inſtruam te in vidâ häc, qud grade-
⸗ loscr! ris, firmabo ſieper te oculos meos. De his oculis divinis ulte-
3 3 rius canit David Pſ. 24. Reſpice me, & miſerere mei. Adeò
, Dd d 2 ut

396 IN FESTO S. MATTHEI APOSTOLI,
ut reſpici à Deo oculis benignis intueri, idem ſonet ſecun-

dum Hebræum, & Pagninum: quàm, ſaaviter conſulere-

ſecundum Ariam Montanum: In optimum cogitare, & in-

tendere. Secundum S. Hieronymum, conſultare in bonum

Patres, ac proſperum eventum. Audiamus nunc quoque Patres: Non

te ſic ſpeltat Deus in agone certantem, ut popilus aurzigam, cla.

mare enim novit, adjuvare non novit. V'ires ſubminiſtrare
non poteſt, homo enim eſt, non Deus; Hic enim forte dum
ſpebt at, plus laborat ſedendo, quàm ille luctando, Deus quando

8. Augufi ſpectat certatorer ſuos, adjuvat eos invocanter, ſcribit S8. Au-
nus. guſtinus Serm. 25. de tempore: Quid boni aefuit præſente
Philo. omnipotente Deo, tum provenerunt cuncta bona; inquit Philo

lib. I. de migrat. Abrahæ, & iterum lib. de agricult. lIn.
oſſebile eſt, deeſſe commodum aliquod, ubi Deus praſidet, ſolitus
8. ESyrillus. plena, perfectaque bona, largiri rebus omnibus. Optimé S. Cy-
rillus Alexand. lib. 3. in oannem: Cedit omnis perturba-

tio, cunbtaque pericula deſinunt, cum Chriſtus adfit. Beatired.

duntur, ad quos propitius reſpicit Deus, quoniam intuitus ejus

caſſiodorus henefiium eſt, ſcribit Caſſiodorus in Pſalm. 10. Conformi-

8..Chryſol. ter S. Petrus Chryſologus Serm. 3 5. Hoc univerſitas ſentit,
galvianns. ex aſu de felicibus dicendo V'iäait illum Deus. Sic & Sal-.
vianus habet lib. 2. de gubernat. Dei. Apicere juſtos homi-
nes Deis dieitur, utiéqque ut conſer vet, & protegal, aſpeltu di-

vinitatis munus eſt conſervations humank. Quid eſt reſpice-

8. Sregor, ye Deum, (quærit Sanctus Gregorius lib. 30. moralium

cap. 3.) niſi ab iniquitate in melius commutare, convertit
Beda. namque, quem reſpicit Deur. Hinc Venerabilis Beda in
cap. 26. Matth. ſeribit: Reſpicere Dei, eſt miſereri, 1aed re-

estus divinæ miſericordiæ eſt nobis neceſſariud. Conclude

Boſtrenſi. cum Tito Boſtrenſi in Catena Divi Thomæ: Keſpici 4 Deo,

ſuſncit ad ſalutem. Dei gratiâ invocatâ, dęſuper Conceptus
audiamus. U
CONCEPTUS I.
[ Confirmatio.] Academicus cœlum tot oculis quot luminaribus ter-
ram intuens hoc lemmate notavit: Dum ſectat, ditat: ſole, luna, &

ſtellis,

—
el, nu.
uncantiä 4
m, tertel
lo gennenti
lne, ace,
Ceagrcu!
t lru
Uülneel, ce
Plant irfihi
Eeen, 1 1
imnt a, Eif
aluroupuin
yun, G
y benedicti
l tcran vin
ipett tunin
Sumlormnne,
mnerer oanen
.
d terum
ge Nehſantun
Au m in avit
Irtnetue,

uuleolinn t⸗

Uen mreni,
Mitarum
li dalllem li
(lnl. Ounm
uf, Goan
ſfedn Dbl
im blum 8
Eit, in.
Ence un,
umn gun Denin
eir ften,

lon
ſohi ns⸗
Aügaltin,
Uffeon n
il mnan 1

—

=☛
2

L.

en⸗ Pnet
mniter nſi
gitge,
S
gue Dattun
Au hilinil
e ſilnift
ir enin ſnl
unh, Duuß
ter, Criſtl
Nni leſui
Mnu; ingiil
de zgrlt
Deus A
N. Otintt
dit onmni
uatſe N
uutim u
Un. 10. 0
Hhe Minſit
s Deu. Rl
SPüene ſ
ntt
4. Gugn
3 Ib. o. N
one,N
Venenbli 8
S niſen,
afſayr

ot mius

CONGIO PRIMA. 39 7

ſtellis, inquam, dum terram ſpectat, intuetur, & terram ditat, frugum
abundantiaà divitem reddit. Non aliter DEUS cœli Dominus, dum ter-
ram, terreſtria hæc & ſublunaria clementer aſpicit, & intuetur, unâ
ſuo clementi aſpectu ditat, abundare facit, fruétum ſuavitate „& dulce-
dine, pace, & tranquillitate, aêris ſanitate, & ſalubritate; ita Philo
lib. de agriculrura: Impoſſibile eſt deeſſe commodum aliquod, ubi Deus præ=
lidet, ſolitus pliena perfectaque hona, largiri rebus omnibus. Exemplum ſint
filii Ifral, de quibus David bpfſal. 104. Aduxit eos cum argento & aaro, G&
non erat in tribubus eorum infirmus c. Expandit nubem in protetctionem eorum-
G ignem, ut luceret eis per nodtem, petierunt, & venit coturnix, && pane cœli
alutavit eos, dirupit petram, && fluxerunt aquæ, abierunt in ſicco fumina Gc.
Et eduxit populum in exultatione, && elettos fuos in lætitia, && dedit ilis re io-=
nes gentium, & labores populorum poſſederunt &. Videamus in ſpecie Dei
largas benedictiones: Dominus enim DEtlS tuus introducet te in terrum bo-
name, terram vivorum, aquarumque & fontium, in cujus campis & montibus
erunpent fuuviorum abyſſi, terram frumenti, hordei, ac vinearum, in quo ficus
& malogranata, & oliveta naſcuntur, terram olei, ac mellis, ubi absque penu-
riâ comedes panem tuum, & rerum omnium abundantid perfrueris. Deuterxen-
cap. 8. & iterum cap. 28. Faciet te Dominus Deus excelſiorem cundtis genti-
bus, quæ verſantur in terrâ, venientque ſuper te univerſæ benedictione iſtö; be-
nedidtus tu in civitate, & benedidtus in agro; benedittus frudtus ventris tui, &
frudtus terræ tuæ, fructusque jumentorum tuorum, Teges arĩ mentorum tuorum,
G caulæ ovium tuarum. Benedidla horrea tua, G& Dicetke reliquiæ tuæ; bene-
didtus eris ingrediens, && egrediens. Unde Iſraëli, & in ſpecie terræ Chanaan,
tanta divitiarum bened'ctio? rerum omnium proſperitas, & abundantia?
Dicit cauſalem liber Exodus cap. 2. & Deuter. cap. II. Reſpexit Dominus fi-
lios ſraäl. Quam (terram & populum inquam) Dominus Deus tuus ſemper
inviſit, & oculi Mius in ed ſunt à principio anni usque ad finem ejus. Deuter. II.
Afpectus DEI taàm felices fecit Iſraelitas, tam fructiferam reddidit pz-
triam ſoium, & terram: terram manantem lac & mel. DEIIS dae
Sedlat, ditat: Audiatur Genebrardus commentando in Plal. 47. Fluebat
lacte & melle, non quidem loci naturæ, ſed Dei benedittione de cœlo Pedans plu-
vias, quam Dominus Deus inviſebat, && oculis ſuis intuebatur à Principio Anni as-

que in ſinem.
CONCEPTUS II.
Annalibus æternis inſcribi, ac tabulis marmoreis indelebiliter in-
ſculpi David præcipit Pſal i10r. Nriban ur hæc in generatione alrerd, & popu-
lus, qui oreabitur, laudabit Dominum: Qhid illud iam memorabile, am ma-
gnificum? naminat illud Dvid: Resépexit de excelſo Sandio ſuo, Dominus de
cœlo ad terram proſpexit. Et hoc ſit tam memorabile, tam beneficum?
Dd d 3 Deum

—

398 IN FESTO S. MXTTHEI APDOSTOLI,

Deum de cclo ad terram proſpicere? ita eit: cum ſpectat, ditat. An
non populi Iſraélis multplicatio numeroſiſſima in terrâ Ægypti memo-
rabile, ac ingens beneficium? audire libeat Exodi cap. I. Filii Nraél accre-
verunt, & quaſi germinantes multiplicati ſunt, ac roborati impleverunt terram.
Undè tantum multitudinis robur? dicit ſacer textus Levitic. 26. Reſpi-

ciam vos, & creſcere faciam. Aſpeétus benignus Dei filios Iſrael multipli-

cando roboravit; Abel benedictus à DEO, cauſa: Reſpexit Deus ad Ahel.
Geneſ. 4. Quæ creatura magis benedicta, quam B. V. Maria? cauſa: Re-
ſpewit humilitatem ancillæ ſuxç. Luczæ I. H benedictus ac felix hodiè
Matthæus, ex peccatore fit juſtus, ex telonario Apoſtolus, Evangeliſta.
ac Sanctus DElI. Cauſa: Vidit hominem ſedentem in telonio; aſpexit eum
Chriſtus DEl Filius: quàm optimè S. Gregorius Papa: De &o ad ter-
ram aſpexit, ut cœlum fieret, Jui terra fuit. Veriſſimum eſt; Deus dum ſpe-

Rat, ditat.
CONCEPTUS III.

Joannes Ferrus fortunæ effigiem hoc Lemmate donavit: Aſpellu beat.

Quem fortuna aſpicit, beatum facit, & felicem: Certiſſimum hoc eſt de

benigno Dei aſpectu, & intuitu: Aſpectu beat. Beati redduntur, ad quos hro-
pitius reſpicit Deus, quoniim intuitus ejus beneficium eſt, ita Caſſiodorus in

Pfſal. 10. Noverat hoc afflictus ille parens Lucæ cap. 9. Pater infelix?

erat, cujus filius à ſpiritu maligno graviſſimè cruciabatur: Et ecce iritus
apprehendit eum, & ſubitò clamat && elidit, && diſypat eum cum ſpumd, & vix
diſredit dilanians eum. Deſcendente JESU de monte in turba hominum

immixtus hic afflictus pater, Salvatori occurrit, ſupplices ad diviuum
hunc medicum fudit; deſideratis fors audire quàâ in formâ? fors ita per-

orat: O ſuaviſſime Domine, ecce filius unicus, quem habeo, maligno
cruciatur ſpiritu, enixè rogo, tuâ divinâ potentiâ: liberare eum, & curate
digneris, impone ei manum, ut hic nefarius fugiat ſpiritus, impera, vt

abicedat: non his perorat formulis, inuſitato utitur modo: Magiſter ob-

ſecro te, reſpice in filium meum. Non orat, ut nefario ſpiritui imperet abi-
tum, non precatur manus filio imponat, ut ſalvetur, non ſupplicat ſpeciſi-

cis verbis, filium à Diabolo ut liberet, ac ſic felicem, ac beatum red-

dat; ſolum precatur, filium ſuum aſpiciat, obſecro te, reſpice in filian nan
u mumncr
l

meum. Certus hic parens, JESIS clementer aſpiciat filium fuum, & fu⸗
giet nefarius ſpiritus, liber a maligno hoſpite, filius ter felix, & beatus
erit: Aſpectu beat. Deſuper doctiſſimè Titus Boſtrenſis in Cat. S§. Thomæ:

Sapiens hic videtur eſſe, non enim dixit Salvatori, fac hoc vel illud, ſed reſpice,·
boc enim ſußfcit ad ſalutem. Reſpicere enim Dei, ℳ miſereri, inquit Beda in

cap. 26. Matth.

—

cob C
Gt: Mni
s, ſeob,
anceentia)
arnidlt
nt elleckus,
Pblnbere val
wr . Vum
Mr ino, ut
An oboret, an

ußnufini n
Uele: en

Atan ia fmn

entkionen

aor erpoſt
Venicus inte

UMhuin prrci
iprodeunt

Inſt Natdn
Ain eſt anit
nnii alecti
onſtii in

llini te he
nn h in ire

m .

kunn zur⸗

AWnenn, v

CoONx.

Unlctenter &
Ment intu
na, n⸗
nt: Nin
* ited

L.

e, n
Egyhhon
1 Hiün
inpetnutten
eVitie 40

iosLnal mͤ.

Perit Dut
Mara! au
us 1 lint
ſtolos, unt
Alorio; AUent
11: De li
nelt; Heu

lonut:
enicimonton
elOurtur 4
, itn (Aid
cih 9. M
lurut: Hat
Ptuncin ,nid
nte in umt
ſaphlee t
nformn! mi
ſberure eunl

t ſoittuc, e
at ſlilg ni⸗

ur noto: ,

kohhüiniine

4

ſ,,
; non ſpnu

een
lcem, Nele

ſei

o 1e, C
lus ter A, D

enlsln Ct ,

4
oe e u /
nſerni, MMi⸗

4
6

de excellentia Meſſiæ, quem ille tàm avidè deſidera

lis calori expoſita ova fixiſſime tamdiu intueri, donec

„*

CONCIO PRIMA.
CONCEPTUS IV.

Jacob Geneſ. 49. oculos Judæ filii ſui dilaudans, pulchriores vino eſſe
dicit: Pulchriores ſunt oculi ejus vino. Quid hic myſterii latet? volunt Do-
ores, jacob, cum de filio ſuo Juda diſſereret, Propheticè locutum fuiſſe
Meſtia 1 Vit videre in carne „ &S
quia prævidit in ſpiritu, quòd oculi Chriſti Domini, maximos operaturi
eſſent effectus, vino ſacratiſſimos oculos comparat: ſed cur vino? vial
ſubſcribere valeo: Dat robur ac vires, conformiter verbis Salomonis
Prov. 31. Vinum his, qui amaro ſunt animo; oculi Dei ergò optimè compa-
rantur vino, uti hoc dat vires & robur, ita clemens intuitus Dei, vires ad-
dit, roborat, animat, vivificat. Aspedtas enim divinitatis Propitiæ, muns eſt
conſervationis humanæ, inquit Salvianus lib. 2. de gubernat. Dei, & bſal-
milta teſte: Oculi Domini ſuper timentes eum, ut eruat à morte animas eorum
& alat eos in fame. Pſ. 32.
CONCEPTUS V.
Struthionem ajunt ob gravitatem corporis, ovis non inſidere, ſed ſo-
pulli prodeant;
ſſimè de clementi

menti oculo aſpi⸗
am æternam: Exem-

399

Academicus inſcribit Lemma: Format obtutu. Hoc recti
Dei intuitu prædicatur; format obtutu; Quos DEUS cle
cit, hi prodeunt recentes pulli, regenerandi in vit
plum ſit Nathanaèl: Quia te vidi ſub ficu, credis. Joannis I. Ecce fidei,
quæ Vita eſt animæ, initium, principium, & origo, adſcribitur Filii Dei
clementi aſpectu; ſalus quàm maxima Zachæo obtigit: Eò quod & ipſe ſit
Flius Abrabæ, Lachæi vitæ ſpiritualis initium, ac animæ ſalu

, C. . Alis i tis fundamen-
tum, conſtitit in clementi ESU intuitu, & aſpectu Zachæi: Suſpiciens JE-
i, vidit illum. Lucæ 19. Mundus miratur, quod Dismas famoſus latro

in ultimâ vitæ horulâ cœlo generatus, filius factus ſit vitæ æternæ: Hodie
mecum eris in Paradiſo. Unde tanta ſalus & felicitas huic latroni? Narrat
Joannes c. 19. Jhſus autem inclinato capite tradidit ſpiritum. Quæſtio nunc
eſt, ad quam Harten Hal caput ſuum venerandum reclinaverit: an ver-
ſus dexteram, vel ſiniſtram partem? communis eit reſponſio: quod ad
dexteram partem, in quàâ parte hic latro pendebat 3 Vertendo ergò ESUS
ſacratiſſimum capur ſuum ad partem dexteram „ Verſus latronem Dismam
conſequenter & oculos ſuos ad hunc hominem defixos habuit, Dismam
aſpexit, intuitus eſt, & ultimus hic ESU aſpectus, Dismam format cœli
civem, filium, ac hæredem vitæ æternæ. Format obtutu: optimè Caſſio-
dorus: Beafi redduntuar, ad quos propitins retpicit Dens, Yuoniam intuitas ejs
beneſicium eſt.

CON.-

LI.
IN FESTO S. MATTHEI AP OSTO
UM CONCEPTUS VI.

glaci ei, quia in aquam reſolvi-
— laciem defigenti, quia i nreſole.
Soli radios ſuos in leigida amun ſubſeripſit: od K*M :
5. ricſtus ‚kins frigidos peccatores, quos clemes
Sol Juſtitiæ Chrif ſus, fri

—

ſtis eſt
it, d'ffluere facit. Te
ſtent hrymas reſolvit, di giſtrum: Non
CGenitentiæ lachry um Magiſtrum: Non
ct, kus: Me in rid Pontificis negat ſuum chariſſim
S. Petrus: hi . .

en mas: Exiens fievit
7 nitentiæ lachry . .
. jale cor in amaras Pα — d primam Petrus
& hic eitar Macialecenn eSanen n min eten, d ltuitus ESUS
amard. Cur . gationem commiſſam: à inquit S. Lucas
Ad primam neg j4 atione factâ inqu .
contritus eſt: iam ad ſecundam, tertiâ neg hic ſol divinus
. Uus, hic 10
renbi etie⸗ Pamim Gci ne e Rcinun videt; ſolvit dum
Cap. 22. Conz, Nſuorum, hanc frigidam g Aclein, Diſertè hic
5:2 uorum, * tentiæ lachrymas. II.
radiis oculorum in amariſſimas pœni fenit, Ouia o
videt, diſſolvit, inquam, in ar it primèò Petrus, && non fevit, 4
videt, diſſolvit, Negavit primô Pettus, erat Do-
§.4 10. in Lucam: Ne . buc non reſpexerat-
S. Ambroſius Rb.r negavit ſecundò, non Rege Acedee f Quos Deus
minus; negav lutus in-
77. . volutu
re picit, Plorant Ne Ta miſericordiſſime DEUIS ad genua Re Reſire i
[( gn tuam, cum S. Ambroſio mox cita dafe,. pecca-
o miſericordiam 5 C. oſtrum
clamo miſeri re, reſpice Domine Zlſu, ut ſciam us n 6, nitendo,
nos, & miſere 5 Matthæo Aà te DEIIS ſincerè converſi,
s Et amne NMetch ſedi famus. Amen-

4

sternitats

W

linn
ſeme min,

N

dtumin
Dndr,aur

tekin none
lem ſublerbit
um inteligo,
ſenm, Lcurſ.

epercdat.

fibus nuncl
n amare ecu,
iſer, ui theſ⸗

mienl dl ipt,

n eyli in

um ggenn
n , leiti
uu ih teſiſ,

i, ſuyi⸗
nſ⸗ rilics
Huten inniye;
ee
Eiininue,

mnerſi, neie
kllintle,

—

Goum k
uct,e
ertſic
t I
glum,
tet ben
: Mter
us: Ein’
Ptinanke
intulne
inqutd
hie dei
vicetzi
1as. M
rfeut,
lepennt
ferit:

rorin
tatoi
n,
ponien

CONCIO SECUNDA. 401

IN FESTO S. MATTHEI
APOSTOLI,
CONCIO SECUNDA.
Vidit hominem ſedentem in telonio. Matth. 6ö. Textm-.

Divitiæ, aurum, & argentum, faciunt divites in Tnema,
ſceleribus conſedere, ſicque damnari.

EFTalanta, Virgo velociſſima erat pedibus, ac curſu, Exordium.
E hanc tamen retardavit, quo minus metam atti-
Lerit, Hippomanes, aureis pomis, quæ currenti
SE Atalantæ in via objecit, quibus levandis occupa-
ta, metam non attigit, bravium deperdidit: Academicus em-
blema ſubſcribit: Retenta ab auro. Atalantæ nomine ani-
mam intelligo, quam Stygius Hippomanes auro divitiarum,
ac opum, à curſu virtutum retardat, quo minus metam feli-
cis æternitatis attingat, ſed communiter bravium vitæ æter-
næ deperdat. Agnoverat hoc ſapientiſſimus Salom. qui de
divitibus mundi ſcripſit, Eccleſ. cap. 10. Nihil eſt iniquius, Textus
gudm amare pecuniam, hic enim animam ſnam venalem habet: aers
ubi ſunt, qui theſaurizant argentum & aurum, in quo confidunt eripturz.
hominers? ad inferos deſcenderunt. Baruch. cap. 3. Jt dives
fueri, non eris immuni, à delilto, Eccleſ. 11. multos perdidit
aurum & argentum, & mque ad cor Kegum extendit: ibidem:
Aurum AO argentum veſtrum arugine vitäiatum eſt, & cru go
eorum in teſtimonium vobis erit, & exedit carnes veſtras, ſicut
igni, theſaurizaſtiz vobis iram in noviſſimis diebus. Jacobi
cap. 5. Facilius eſt camelum intrare per foramen acus, quàm
divitem introire in regnim colorum. Matth. 19. Patres au- Patres,
diamus: Ouæ eſt zllarum animarum inſania, amittere vitam,
appetere mortem, acquirere auurum, & perdere cælum; inquit
S8. Auguſtinus de Verbo Domini. Et alio in loco: Divitia; 5. Augu-
inveniſti, requiem amiſiſti. S. Bernardus in quodam Serm. Bemmut⸗
Feſtivale. Ee e habet: dus,

402 IN FFSTO S. MATTHEI APOSTOLI,
habet: Divitiarum amor inſat iabilis, longè amplius torquet ani.
mam, quàm refrigerel uſi ſuo, dlarum acquiſitio quidem labo-
ris, poſſéſſto timoris, amiſſto plena dolori invenitur. Qui pecu-
niæ ſervit, & præſentibus compedibus conſtringitur, & ſuturi
8.chryſo- paratur, docet S. Chryſoſtomus hom. 9. ſuper Matth. & ite-

ſtomus, rum hom. 2. de verbis Haiæ ait: Aurum nihil eſt alind, quam

terra rubra, perindé anima, quæ ſe auro, argentove con gregando

& congreganao de vovit, ab iisdem ponderibus depreſſa, ad inferio-
tpem lotum in æternum crucianda devoratur. Mammona (Syra
interpretatione) Aivitiæ dicuntur, mibus ſervire, Deum ne-
Falchaſius. gare eſt, ſcribit Paſchaſius. Aurum eſt, quod innocentiſſmas cor-
rumpit animas, acutiſſtmas ecv*aä oculorum pupillas, juſtiſſimas
manus cateni conſtringit, generoſiſſima ſibi corda ſubjugat. Ano-
Anonymu. nymus apud Manſi. diſc. 15. num. 7. Sant laquei (divitiæ) mald
acqquirendo per fanus & rapinam, furtum, fraudem; ſervando

ſunt laqeeus immiſericordia, & impietati; in amittendo ſunt
Hugo Car- Iaquéus deſperationt. Ita Hugo Cardin. in 1. Tim. Dum Chri-

dinal. ſtus Lucæ 16. dicit: Homo quidam, & nomen non exprimit, ſi-
nificare voluit, quod Divers lle ignoratur in Paradiſo, ubi ſtabat
Cbriſtus, gaia in Paradiſo ignoratur nomen awvarz amatori mun-
Brra Kn. di, & divitiarum, ſcribit Bernardinus Senenſis tom. 4.
nenhs. Germ. 16. part. I. Aurum natura grave gravius ſit avati-
zia nimis, hinc eſt, quod plus habentem deprimit, quam feren-
tem, & vehemeutius aggravat corda, quàm corpora, docet
S.Chryſol S. Petrus Chryſologus Serm. 29. Invocatâ Dei gratiâ pergam
Conceptibus.
CONCEPIUS I1.
[Confirmatio.] Primo Regum cap. I4. bis ſacer textus repetit, mirum
quid in caltris Iſraelis contigiſſe; Er fadtum eſt miraculum in caſtris, &o per
agros 6gc. & accidit quaſi miraculum à Deo. Quid eſt illud mirum ac ſtupen-
dum?: quod in caſtris evenit? deſuper ſtupent, atque adeò mirentur
Ilraelitz, ut duplex miraculum factum affirment? Exprimit ſacer tex-
tus: Sedent Hebræi, qui fuerunt cum Philiſtbim heri, & nudins tertius, Aſcende-
runtque cum eis in caſtris, reverſi ſunt, ut eſſent cum Fraöël. Tranſierat quon-
dam ad Philiſtæos unus, & alter Judæorum, inque terra Philiſtinorum

14

opes & divitias congregaverunt, poſſeſſiones acquiſiverunt, peramplè di-

tati ſunt; quod omnes has poſſeſſiones, opes & divitias nunc derelique-

rint

—
intitnsfu
(nyrllo,a
Ms ueſt .
Glfunmali.
em.. Q.
nnften, &.
ons ſtupe
DEciniias cont
m,elgionem

cemilonin, ani

EVi tudiuitun
eengi, conclua
olm contingt,
en uert, cer
In,ae ickeili⸗

eeonymi que

Cndo ma⸗
ns, gva dir
rir oſeſiore
Wſer potbern
lerit exiengl
bal mirin
ulcet Ciyes

etkert) A

ungl, Aleles
Ind Heonymn
Unte, ſeelen
Los⸗ ſerie. v.
Okhzieit Ni
unthnnhn
UIunttia Agr
nnkenn
Uulsfthelunt a

Mimmn elde

galent “M
m. 6r. 1 4

8
E Pbon, Neten

tinm, K
1 Nreri

—
mun
gulerit
Nunt ki
be D
auln
Nunnin
e, Den
etſſen
ſlit
Cinih
ulenir
1 mniffen
in. Del
nesiß
Halſ

mignin
Genenhhn
nit, u
Ap,
eignuͤg,

ustehtiit,
infius
Gmimmdt
ue⸗ ot,
imm 11
is tet,
lmmſag,
unt, n,
s nur

CONCIO SECUND A. 4 03
rint hi transfugæ, ac patrias leges, ad cultum veri Dei tranſierint; pro dupli-
ci miraculo, ac facto miro mirando à S. Scripturâ prædicatur. Sic vult Abu-
lenſis quæſt. 17. Habebant in terra Philiſtinorum facultates ſuas, ſciebant enim,
qud ſi onverterentur ad hoſtes, perderent omnia, quæ habebant in terrd Philiſti-
norum c. Quod nunc divitias & opes deſerant, ut ad ſalutem animæ, ve-
ram fidem, & cultum Dei iterum perveniant, hoc duplex eſt miraculum.
quaſi opus ſtupendum: Quaſi miraculoſum ſit, divitem pro ſalute animæ
ſaæ divitias contemnere, derelinquere, ſpretis divitiis, DEUM, verum couol-
tum, religionem, ac virtutem quærere, & inhærere. Profeltò, aurum eſt
mentis injania, animi amentia, utque amentes furore adti, vitæ non conſulunt, nec
Jaluti, ita divitiarum cultores, Dei, & ſalutis ſuæ obliviſcuntur, auro deluſi, G&
excœcati, concludit citatus Abulenſis. Si ergò contra ordinarium mundi
curſum contingit, quod dives ſpretis opibus DEIIM colat, animæ ſuæ ſa-
lutem quærat, certò duplex miraculum accidiſſe cenſendum eſt; tàm peri-
culoſa, ac difficilis eſt ſalus divitis, ac pecuniæ inhiantis. Hinc capio verba
S§. Hieronymi quæſt. 4. in Geneſin.

CONCEPTUsS II.

Quando magnus Patriarcha Abraham exivit ab Egypto, refert ſacer
Textus, quòd dives indè disceſſerit Geneſ. 13. Erat autem dives valdè Abra-
bam in poſſeſſione auri & argenti. Deſuper miratur S. Hieronymus: quo-
modo fieri potuerit, ut Abraham tàm dives ex Ægypto diſceſſerit: Luomo-
do potuerit exiens de Fg)pto fuiſſe dives valdè. Verba ſunt S. Hieronymi: Cur
quæſo quaſi mirum, & miraculum reputat S. Hieronymus, quòd Abra-
ham, licet dives valdè, multum auri & argenti poſſidens, tamen ex EÆgy-
pto exierit? .Ægyptum deſeruerit, & in terram electam pervenerit? Egy-
Ptus regio, & ſedes erat ſcelerum, hoc ergò erat mirum, & miraculum re-
putat S. Hieronymus, dives licet Abrahamus fuerit, tamen gyptum, ini-=
quitates, & ſcelera fugerit, delitias & voluptates contemnens, DEO vir-
tuosè adhæſerit, viam virtutum ambulaverit; dives electam patriam, cœ-
lorum regnum poſſidendum inquifiverit, cum alios divitiæ poſſeſſores ſuos
nonniſi in Egyptum peregrinari ſaciant, in vitia & ſcelera conjiciant, à via
ſalutis impediant, ac retardent, juxta dictum Eccleſ. II. Si dives Jueris, non

eris immunis à delidto.
CONCEPTUS III.
Job, à DEO in faciem Sathanæ juſtus, ac ſervus, Numen verum colens,
deprædicatur: Nunquid conſideraſti ſervum meum Job, quòd non ſit ei ſimilis in
terrd. Job cap. x. Quid ad hæc Dæmon: hæſitat; tam juſtum, ac ſanctum
eſſe Jobum, ut æterna Veritas deſcripſit, Sathan non aſſentitur; undè au-
dax tentator, & de Jobo ſibi facilem victoriam promittit; eum in nefan-
da ſcelera brevi inducturum confidit: Quas rationes & motiva habet
Ee e 2 Dæ-

404 N FESTO S. MATTHEl APOSTOLI,

uèd de Sanétitate & Juſtitia Jobi cunctetur, & dubitet contra
Peebi tacilem victoriam promittat? ratio, de ſanétitate Jobi cur dubi-
obum ſi . erant divitiæ & poſſeſſiones, quibus Jobum abundare noverat:
tet Darno, dd⸗ eum, ac domum ejus, univerſamque ſubſtantiam per circuitum.
Nonnt at: hundquid Job auro, argento, aliisque abundat opibus: Dives
Quaſi dr aded juſtus, ac timoratus vivat, combinare non valeo, cum divi-
ur in; G femper adhuc ſceleratos, perverſos invenerim. Qugſi contendat,
tes Gavi, nemnes hie Pater Hieronymus: Feri non poſſe, ut tanta ſandtitas, quanta
. Pob predabatur, cum tantd divitiarum copià benè conſentiat. Teſtem pro-
ominem illum Matth. cap. 19.
guro her coNCEPTUS wWw.
Venerat homo quidam ad Salvatorem, deſiderans n lipuum cee
ſumi: non eſt voluntati contrarius optimus Magiſter; hinc re Honde
umi: illi: vade, vende quæ habes, & da pauperibus, && veni, ſequere me: hæc
min in, inquit Evangeliſta: Abiit triſtis, triſtitia hæc, vitæ perverſita-
in 7

tem:

ac morum correptionem ſignificat; abiit rriſtis: & nunen
Hius reverſus legitur, dicat cauſam Scriptura: Hat habens mulkon boſelir.
ban D § erat, auro & argento inhiabat, divitiæ hunc hominem in tan-
n65. ide unt mores corripuerunt, ſalutem periclitarunt æternam. In-
tum im uene is Magiſter ad abitum hominis hujus, ad diſcipulos
nuebat nor Z Amen dico vobis, quoniam dives diffcilè intrabit in regnum cœ-
ang oiiu eſt camelum per foramen acus tranſire, quàm divitem in re-
oru⸗ ſue⸗ : Subintrat in hæc verba S. Hieronymus: HEoc dicto oſtendi-
Pr, o ichile eſe, ſed impoſſibile; ſi enim quomodo camelus non poteſt in-
r er Sanen acis ſi dives non poteſt intrare in regnum cœlorum, nul-
é cta ſatou⸗ erit. Divitiæ à ſalute detinent, perdunt, ad interitum

implicant.
unp coNCEPTUS v.
Abſolon crinibus ſuis, ut fune exitiali periit. 2. Resum der
ui implexus in quercu, int
exus fuerunt, quibus implex
Na Uberas habebat Abſolon, gladio accinetus erat, cur hunc nen
inat, manus extendit, crines aut digitis ſolvit & explicat, aut gla
ai 3 enle reſcindit, ſicque ſe ab interitu ſalvet & heretz nullo pror s
ur remedie ſtolidus, morte infami deſiit: quo
itur remedio, quaſi fatuus ac ſtolidus, m . e
ins⸗ adeò nocuerunt, capillatus Abſolon, duomoc adeò Sis ſar
8 . 4 . . „ 1 . .
. deli moritur? rationem dat Hugo 1 in
mor uaſi delirans F dar. Hug
inme Dcum, per cæſariem, crines, ac capillos Abſol onis rmundn ar
vVitias, ac ſuperflua intelligens: Cæſaries Aſalan eutete ſone n ⸗
33) a— . g:
t Hago hanc cæſariem, divitias legirur Ablolo
verba fſunt Hugonis- J 3 lib. 2. Regumc. .
icit 35 X atet lib. 2. Regur
quazam ſollicne curâfle, & annué auxiſſe, p ur
Nergezen l iam gravabat eum cæſaries G&c. ponderabat capillos a-
Tondebat capillum, quonian gravabat eum caſi Gec. p Hu;

—
i Cuent
Mrncis (wi

lntr, folche
Unes ſherun
Oemardus 1,
ſfie o ocenr.
ine, Cocet
Noth c6, 4
ſemn Dutlli,
ician.

(NHNSTS
. Kmmm
otir ur hono,
unt ei geſte
ſ hlheninr en
Wterum exvit
Slun ilun,
1cnoratus elt,
ezin Catenn:
inlennd eprl
ſiemt. Cur
lume intemr⸗
t, gli autin⸗
ierpurporim ſ⸗

ins 1ielos, in

hermn, Cmenta
Inuum euns, &

Nonis Aienlo,
t, Ain corde
fuun more intt
1 liknni,
Filmim perchn
ſit, t ne⸗ Cne⸗
kiiten niſi
610.

—
bltr an
biarti⸗
Ae den
Perehnin
Dbuerde
,Cn
gicotn
itg,en

Ihen

Glcfun
hine Ne
ſegneem
lteent
Lnunqun
nltase
ominenin
tatennmn
1, W
Citinnen

n Eintn

e dErt
Hel ote
e Crlatn,
t, A1d

Regunkk
igtelg
1, l u
eArlest,
ein d
eetz lni⸗

de

CONCIO SECUNDA. 407

Pitis ſui ducentis ſiclis pondere publico. Totus ergo in terrenas opes, in
augendas divitias Abſolon immerſus erat, cum etiam capillos annuè
tondere, & publicè divendere curaverit: infert nunc Menander apud
Stob. Ubi ſtultæ divitiæ poteſtatem nactæ ſunt, illos etiam, qui ſapere vi-
dentur, tolidos reldunt. Divitiæ, & ſuperflua mundi, Abſoloni, nexus
& funes fuerunt, intricatus, ſtolidus, & infipiens perivit: fubſumit
§. Bernardus apud Thylm. Laquens Diaboli, divitiæ ſunt hujus ſæculi. Di-
vitiæ ita nocent, ut mergant homines in interitum corporis, && berditionem
animæ, docet S. Anſelmus. Conformiter diétis Apoſtoli I. ad Ti-
moth. cap. 6. Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem, && in la-
queum Diaboli, G& in deſideria inutilia, & nociva, quæ mergunt homines in

interitum.
CONCEPTUS VI.

CHRISTUS Dominus ut peccatum redimeret, peccatoris perſonam
geſſit: Formam ſervi accipiens, in ſimilitudinem hominum fadtus, && habitu
inventus ut homo, ad Philipp. cap. 2. Spinis punctus, & coronatus eſt:
Inponunt ei plectentes ſpineam coronam. Marei 15. Etiam purpura indutus
eſt: Induerunt eum purpurd. Marci 13. Purpuram, quâ indutus eſt IE-
8US iterum exuit: Exuerunt eum purpura, && induerunt eum veſtimentis ſuis,
& educunmt ilium, ut crucifgerent eum. Matth. 27. Spinas, quibus punétus,
ac coronatus eſt, amplius ESUM depoſuiſſe non legitur; audiatur Ori-
genes in Catena ad Matth. cap. 27. De chlamide quidem ſeriptum eſt, quo-
niam denuò exſpoliaverunt eum, de corona autem ſpinea nibil tale Evangeliſtæ
Tripſerunt. Cur cum ſpinea corona mori voluit IESUS? Spinæ, ipſo
Salvatore interprete: divitias mundi denotant: Quod inter inas cecidit,
bi ſunt, qui audierunt, & aà ſollicitudinibus && divitiis oc. ſuffocantur. Luc. 8.
Si per purpuram fuperbos per ſpineam coronam, divitiis hujus mundi pe-
nitus adchctos, immerſos homines, Chriſtus expreffit; ſpinis punétus,
laceratus, cruentatus mori voluit ESUS, ad indicandum: quod qui di-
vitiarum curis, & anxietatibus detinemtur in vita, tales & remanere in
mortis articulo, affectum ad divitias & opes, quem ſemel aſſumpſe-
runt, & in corde radicare permiſerunt, nunquam deponent, hinc divi-
tiarum amore intricati minimè animæ ſalutem etiam in agone cogitant,
ſed quaſi fatui, ac ſtupidi, unicè in divitias & opes intenti, cum vita,
& animam perdunt. Qam in vita Voeren coronam bhabuit, in morte re-
tinuit, ut nos doceret Dominus, ſæpe homines divitiis in vitꝗ lacerari, & in
morte iisdem duriſſimè pungi. Concludit doctifſimus Naxera in lib. Regum
cap. 18. §. 20.

Ee e 3 CON-

406 M FESTO S. MATTHEI APOSTOLI,
CoONCEPIUS VIiI.

Alc ninis textum Propheiæz Habacuc c. 3. Pro iniquitate, vidi tentoria
Wthiopiæ: ita vertit: Pro iniquitate, id eſt, Dro divitiis captandis, vidi homi-
nes fattos tabernacula nigredinis. Divitias ſeétantes nigris Ethiopibus com-

parat: cur hoc? notum eſt .Æthiopis nigredinem adeò agglutinatam eſſe,
ut nulla aqua, nullum ligivium, quantumvis calidum & forte, eam poſſit

diluere; ita nigredo peccatorum, deſiderierum inutilium, agglutinata eſt,
divitias & opes anhelantihus, & multiplicantibus opulentis ac divitibus,

ut incurabiles dixeris; juxta illud Jerem. 13. Stbiops poteſt muture pellem
ſuam, && vos poteritis benè facere, cum feceritis malum. Quam benè Seneca
lib. 3. de Ira cap. 31. Circa pecuniam plurimum vociferationis eſt, hæc fora fati-
gat, patres, liberosque committit, venena miſcet, gladios tam percuſſoribus, quum
legionibus tradit, hæc eſt ſanguine n oſtro delibuta, propter hanc uxorum, marito-
rumque notctes ſtrepunt litibus, O& tribunalia Magiſtratuum premit turba, Reges
ſæviunt, rapiuntque. Sicut viſcus aviculz utramque alam conſtringſt, ut

ſurſum ferri nequeat, ita cupiditas pro fluxis divitiis, & opibus, intellectum,

& voluntatem detinent, conſtringunt, ne ſurſum ad DEUM ferantur.
Sicut terra, quæ aurum producit, ad coœtera omnia ſterilis eſt, ita
anima auri cupida, ad nihil aliud, niſi ad illud coacervandum utilis eſt.
Sicut luna, ut plena eſt, patitur Fclypſim, & tunc maximè à ſole
diſtat, ita homo tunc maximè obſcuratur, & à DEO recedit, cum di-

Vitiis eſt plenus.
CONCEPTUS VIII.

Marcus cap. F. narrat, crudeliſſimè à Dæmone eruciatum homi-
nem, JESU obviam occurriſſe, quem miſericorditer Chriſtus liberavit:
Oeccurrit de monumentis homo in ſpiritu immaundo, qui domicilium babebat
in monumentis, & neque catenis jam quisquam poi erat eum ligare, quoniam ſe-
compedibus, & catenis vincus disupiſſet catenas, Mcompedes comminuis

ſet, & nemo poterat eum domare, & ſemper die ac nocte, in monumentis, & n

montibus erat clamans, &o concidens ſe lapidibus. Hunc miſerabilem hominem

Dominus clementiſſimus à netfario ſpiritu liberavit: Exi immunde Tiri-

tus ab homine iſto. Audito hoc nuncio; quòd Dizbolus pulſus ſit ab ho-

mine iſto, Geraſenorum cives exeunt, videre miraculum: Veniunt 4gd

JköSII M., && vident illui, qui à Damonio vexabatur, ſedentem, veſtitum, G
Janæ mentis, & timuerunt. Titus Boſtrenfis apud S. Thomam, hominem
ad Chriſti Domini pedes, gratitudinem ſuam profitentem inſediſſe te-
ſtatur: Viderunt fedentem juxta pedes, à quibi nattus erat ſalutem, quem

antea nec catena compeſcere poterant, veſtitum, & ſanæ mentis, qui continud u-

dus erat, && obſtupuerunt. Notare libeat; Geraſenorum cives non oh⸗

ſtupe-

ſyekunt er
(MHilli pedes
ens ſt a
, tenpore
Deuntur, Unt
r hoc tantun
(ugultinus i
cu, nobile
UI, guod
eumbere,
ICenteni, nl
Ayeles CHRl
mzns mir⸗
Il,A ſernitium
vCepellere.
ilen.
ſut, hlite
limn, lin /

iu, tegmnn
Amen.

ſrungi

—

, Nltats
nonboen
Uigaune
Colinte
ls Ad
Nnumng
n denk
1 ſethen

cohlkeſg⸗
hos inehe
EUME
ſtenlͤet
ndumn un
INANNRN!
ececit,

cocttunk
Chritus e

gten Me⸗
At/Umm
i,N n⸗
n N,

CONCIO SECUNDA. 407
ſtupeſcunt exiiſſe Demonem, ſed obſtupeſcunt, hominem illum ad
CHriſti pedes conſedere; contrarium deberent mirari, quod hic homo
liberatus ſit à Demone, quòd rabidus, ad ſanam mentem redierit, quêd
longo tempore infirmus, modo valens in integrum ſit curatus, hoc non
mirantur, unicum ſtupent, quod ad pedes ESU hic homo reſedeat.
Cur hoc tantum mirantur ac ſtupent? quod ſedeat ad pedes JESU?:
S. Auguſtinus in Catena teſtatur: hunc hominem fuifſe divitem & opu-
lentum, nobilem, & clarioris familiæ, ſedere ad pedes CHRISTI, idem
ſonat, quod Domini Salvatoris veſtigiis inhærere, virtutibus inſervire
& incumbere, bonam, ac piam vitam agere: ſtupent ergò, ac miran-
tur Geraſeni, non quia liber hic homo à Dæmonio eſt, ſed quia ſedet
ad pedes CHRISTI, quia vitam emendavit, ac in melius commutavit,
quaſi majus miraculum ſit, divitem ad bonam vitam, ad cultum virtu-
tum, ad ſervitium Dei deducere, quam Diabolum ab obſefſo corpore ejice-
fe, ac depellere.
Rpilogm.] Hortor ergèò cum Pfſalmiſta Pſalmo 61. Divitiæ ſi
aftuant, nolite cor apponere; nihil intulimus in hunc mundum, hand
dubium, quia nec auferre quid poſſimus, habenter autem alimenta,
& quibus tegamur, contenti ſimus. PFinio cum Paulo 1. ad Timoth.

cap. 6. Amen.

IN FESTO S. MATTHXI
APOSTOLI,
CONCIO TERTIA.

Miſericordiam volo. Matth. cap. 6. Textus,
P.

Miſericordiæ operibus, ad gratias dandas, vel Theme
maximè Deus movetur.

ſericordia, & veritas te non deſerant, & circum-
da eas gitturè tuo, & deſeribe in tabulis cordi
, ti, & invenies gratiam, & diſciplinam bonam
coram Deo, & hominibus. Salomon Prover-
biorum 3. V. 3. Et iterum cap. 22. Proverb. v. 9. Qu˖
Pronus

4⁰⁸ IN FESTO S. MATTHEI AbOSTOLI,
pronus eſt ad miſericordiam benedicetur. Et Prov. 1I. Be-
nefacit animæ ſuk, Vir miſericorz. Tandem & Chriſtus fa-
tetur: Beat miſericordes ,„ quoniam ipſi miſericordiam conſe-
58. Patres. quentur. Matth. 5ö. Audiamus Patres? Nulla omnino rer
eſt, quæ Dei henevolentiam perinde conciliet, ac mè ericordia, do-
§. Gregor. cet S. Gregorius Nazianz. orat. de paup. amore. Juvatur
Naz. conſervus, & gratiam refert Dominns, largitor temporalium,
8. Leo. hære efficitur aternorum, inquit S Leo Papa Serm. de Qua-

drag. Beat illi, qui ſubveniunt miſeris, quoniam eis repen.

ditur, ut per miſericordem Dominum de miſeria liberentur.
8, Augufti. S. Auguſtinus de Serm. Domini. Et iterum hom. ſuper Jo-

nus, . .
annem: Ante oculos Dei, nunquam eſt manus vacua à mu.

nere, ſi arca cordi plena eſt bona voluntate. Non memini
me legiſſe malà morte mortuum, qui libenter opera Charitati
eercuit, habet enim multor interceſſoree, & impoſſibile eſt,
S. Hierony- multorum precer non audiri, ſeribit S. Hieronymus in epiſtola
mus ad Nepot. Per miſericordiam pauperum, miſericordiam pa-
remus, ut poſſemus eſſe de pand liberè, deque ſalute ſecuri, per-

§. Chryſo- Orat S. Chraſoſtomus hom. 8. Omnis ſumma Chriſziana di-

ſtomus. ſciplinæ, in miſericordia E& pietate eſt, nihil tàm commen-

8. Ambro- Aat, quàm miſericordia, concludo cum S. Ambroſio de offi.

uN. ciis. Plures Patres qui legere cupit, legat in Dominicali
meo ſuper Dominicam 8. Pentec. Concionem tertiam.
Nunc Dei gratiâ invocatâ, in materiam præſentem, audia-
mus Discurſus. “
CONCEPTUS I.
Confirmatio.] S. Bernardus tom. §. § 6. ex regio Pſalmiſta, miſe-
ricordi quadruplicem gratiam prædicit: Pſalmus David. ſic habet: Do-
minus conſervet eum, & vivificet eum, beatum faciet eum in terra, G non
tradat cum in manibus inimicorum ejus. Conſervet eum; indicat gratiam
conſervatricem, conſervet eum: id eſt, DEUM ipfum miſericordem,

ſuos, ac ſua, à mille infortuniis conſervabit, & vivificet eum; eccé

gratiam longe vitæ temporalis, juxta dictum S. Apoſtoli I. ad Timoth.
cap. 4. Promiſſionem hahens vitæ, quæ nunc eſt; & beatum faciat eum in terrd:
ſignatur gratia donationis, cum vitâ longãâ, dabit D E US miſericordi,
vitias, opes, & honores; & non tradet eum in manibus inimicorun ejus:

D Ulelt.

di-

oſten-

—
nl tur grari
Eimniscul
iiſlig, hl
ahonſll,
ucfrelenpti

D fitet
cNkbe Magn,
Gam,cun dlichſus
NS romittit
Ee witum
uut merettt
enſe ejins vin
cilim Miub.
GIumnng,ereget
ut, & hocglo
mMilt elle gi
teſnperin uxo⸗

Mapdilenn b
Uns Leproſi,
Modoriterum
II , m
llerm fuet
MWDrld ded

1 Uote maxin

füklzelt kcund

Uoinonis leyr

u Tllum Lue⸗

Onmnſentong,
inmgn emn, al
ule; onn en
imie, ihenex

Ntei .

Uoſinmn
ie, nun

—

toy
Cnilu
Cieni
N ume
Hoinl
Ne.
knfrt
dermn bel
piantin
Gie hln
honm
, Valtt
,hert
Vnbs n
iſniuni
,

n Cyifu
biltine

Anbroleet

t in Ds

Ncionen
Pſenten,

Mnte
elmnirtenud

n Dleian

Uiſfct

ſo l. 1
ftit

5 Olenc.

ihus nin

ſutein.

CONGCIO TERTIA. 409

oſtenditur gratia liberans: liberabit DEUS miſericordem à peccatis, à poœnis,
& à malis cunctis. Audiatur S. Maximus hom. I. de eleemoſyna: Quam-
vis pollutus, quamis multis oriminibus circumſeptus, i eleemoſynas feceris, inno-
cens eſſe cæpiſti, vide ergò, quæ ſit miſericordiæ grutia: una &ſola virtus cuntto-
rum eſt redemptio peccatorum.

CONCEPTUS II.

DEUS fatetur, & promittit Pſalm. 180. Olorioſa dicta ſunt de te, memor
ero Rabab: Magna gratia, ſi Princeps aliquis, ſubditi recordetur, memor vi-
vat, cum alicujus memorem vivere, idem ſit ac gratiis fovere: quod nunc
DEUS promittat ſe Rahab memorem eſſe, promittit & gratiis ei addictum
eſſe. Se vitam Rahab conſideretis, erat hæc fœmina in civitate Jericho
proſtituta meretrix, quæ ergo glorioſa dicta de Rahab, ob quæ DEUS me-
morem ſe ejus vivere, ei benefacere, elargiri gratiam promittit? opus illud
glorioſum Rahab, fuit opus miſericordiæ, ita liber Joſue cap. 2. Recepit ex-

ploratores, peregrinos ſuſcepit hoſpitio, omnem bonam voluntatem eis ex-

hibuit, & hoc glorioſum illud factum Rahab, ob quod DEUS ſe memorem
promittit eſſe, gratiâ largiſſimâ exſolvit, cum hanc Rahab Duci ex ſtirpe Ju-
da deſuper in uxorem elocari ordinaverit, de quà Tribu Chriſtus ESUS

CONCEPTIUS III.

Magdalena binis vicibus balſamo unxit CHRISTUM, in domo Si-
monis Leproſi, Lucæ cap. 7. & iterum Matth. 26. effudit balſamum
uàm odoriferum ſuper caput ESU. Primam unctionem non adeò ex-
tollit ESCUS, maximè verò deprædicat unctionem ſecundam: Ubicunque
rædicatum fuerit hoc Evangelium in toto mundo, dicetur quid hæc fecerit.
Quod DEUS adeò laudat, & per univerſum mundum deprædicari ordi-
nat, utpote maximis favoribus dignum opus æſtimatur? unde tanti me-
riti facta eſt ſecunda hæc unctio Magdalenæ? advertite: Prima unéctio, in
domo Simonis leproſi, unctio fuit charitatis: aſſerente CHRISTO: Di-
lexiſti multum. Lucæ 7. Secunda unctio, fuit unctio miſericordiæ, &
commiſerationis, iterum Chriſto teſte: Mittens enim hoc, unguentum hoc,
in corpus meum, ad ſepeliendum me fecit; Sepelire mortuos, eſt opus miſeri-
cordiæ; opus ergò miſericordiæ Magdalenæ tantum æſtimatur, opus mi-
ſericordiæ, ſuperexaltat charitatem, miſericordiæ opera, prima erunt in gra-

du, prima in præmio.
CONCEPTUS IV.
Matthæi cap. 25. narratur: CHRISTUM venturum Judicem, ita
exorſurum ſuum Judicium: Yenite benedicti Patris mei, poſſidete paratum
Feſtivale. Ff J vobis

natus eſt.

410 IN FESTO S. MATTHEI APOSTOLI, —
vobis regnum, à conſtitutione mundi. Qui erunt hi benedicti, quæ claſſis? an
charitativi Patriarchæ, Prophetæz, Apoſtoli? an conſtantes martyres, an genhse
caſtæ virgines: Hi omnes erunt benediéti, ſed omnium primi in gradu, in ,Gens 8
ordine, in numero, erunt miſericordes, ut ex textu ſequenti patet: Venite nimnahln ean
benedicti &oc. eurivi enim, & dediſtis mibi manducare. “ nkider

B coNCEPTUS N. rimm
Joannes Apocalypt, cap. I. narrat: ſe raptum in coœli gaudia vidiſſe in mah⸗
7. candelabra aurea, in medio ſeptem candelabrorum aureorum ſimilem filio homi. iecolulc)
nis, qui habebat in dextr: ſud ſeptem ſtellas. Filius hominis, quem Joannes colie in
vidit, eſt Chriſtus in gloria. Per 7. candelabra aurea intelligit D. Bonaven- ebminm,
tura in Dial. ſalut. titul. 7. cap. 4. opera miſericordiæ, per itellas, quas in l mtd.
dexterâ ſuâ Chriſtus portat, intelligit S. Bonaventura miſericordes, con. hrena
formiter dicto Danielis cap. 12. Juſti falgelunt ſicut ſiellæ, in perpetuas Aterni.
tates. Stellæ ſunt omnes juſti, aſt hæc differentia, ſtabunt alii ad latus Chri. Wonon a
ſti, miſericordes in dexterâ ejus, in manibus portantur, ſummè foventur, (E hecila:

maximè remunerantur. 6 Cnnr dud
CONCEPTUS VI. è er denn
Joannes, ut narrat Matth. cap. II. ablegat ſuos diſcipulos ad Chri. luu
zſtum: Zu es, qui venturus es O&. nec ita, nec non reſpondet Chriſtus, ſed n uun
hoc dicterio remittit nuncios: Dicite Joanni, quæ vidiſtis && audiſtis: Cci nulere⸗
vident, claudi amibulant, leproſi mundantur, ſurdi audiunt, mortui reſurguut, bau-
peres evungelizantur. Hæc mera ſunt opera miſericordiæ, ex his quid aliud V
concludat oannes, quam me efſe Meſſiam, Filium Dei. Opera ergo miſe- Uriicit n

ricordiæ probant filios Dei. Electi ergo, certo ſalvi erunt miſericordes, & Eim. Luctt
primi amici, imimi, quid amplius, & fili omnium electorum dile-. uds po brar
Ctiſſimi. 6 tel cendol
CONCEPTIUS VI.. Auln gin
David profugus à facie rebellis filii Abſolon, inquit ſacer textus 2. Re- ſean ſe
gum 1I5. Incedebat per viam olivæ: cur viam olivæ elegit David: Oliva ſym- ſenlnent: dlenn
bolam eſt miſericordiæ, teſte S. Hieronym. Oleum de radice amaritudinis, Ahllunmſei
ſurgit in pabulum luminis, in medicinam vulneris, in refedtionem eſurientis. DA- udenllins

vid in ſummo rerum diſcrimine, faventem ſibi Deum exoptat, ad hoc in. lhihee
tentum ſuum perfacilè obtinendum, gratiam Dei impetrandam, viam oli. ſini N
væ, viam miſericordiæ iniit, & ſaluti conſulit, gratiam Dei, & ſuccurſun
obtinuit de cœlo. Optimè citatus purpuratus Pater: Quod in refedionem in,

eſurientis impenditur, quod curandis vulneribus funditur, viu eſt ad cœlim ea-
pedita, ad declinandum periculum plana; cœleſtis gratia redditur miſericordi
pro uſura. 2

CON.

ninger
ihuen f

abett
nfeniir
len e
r
ſelsn
enicot,t
etpenue
Mliadhud
tunmtine.

ihnlosd
detrin
uiferega
exhidi
Oyeneptt
r nleid
Cldonn

N N
Crt,11
ndan, .

71.
n

CONGCIO TERTIA. 411
CONCEPTUS VIII.

Geneſis cap. 8. Noë binis vicibus emiſit columbam, primâ vice ex-
tentämnanu eam in Arcam recipit: quaſi premium dans pro nuncio lato:
ſecundà vice columba attulit ramum olivæ, & non amplius in arcam recipi-
tur, ſed libera in coœlum avolare permittitur. Cur ſecundò Noë colum-
bam in Arcam non recipit? Notate: ſecunda vice columba tulit ramum
olivæ, qui olivæ ramus miſericordiam figurabat, miſericordiæ nunciam &
latricem columbam, non tàm terræ, quàm cœli decent præmia; columba,
allato olivæ ramuſculo ad arcam non recipitur, ſed in cœlum libera avola-
re permittitur, quia per impenſam afflictis miſericordiam patuit impendenti

ad olympum via.
CONCEPTUS IX.
Salomon ad Sancéta Sanétorum, in templo illo magnifico fecit duo
oſtiola ſpecialia: Fecit in ingreſſu oraculi duo oſtiola de olivis? 3. Regum
cap. 6. Cur duo oſtiola de lignis olivarum fecit? olei qualitatem conſi-
deremus, oleum lenit, mitigat, pinguefacit, ſymbolum eſt miſericordiæ;
duas portas ad Sanétum Sanctorum, ad oraculum Salomonis ex olivis
fecit, diſcamus: duæ patentes portæ ſunt ad cœlorum regnum duplicia
illa opera miſericordiæ, temporalis, inquam, miſericordiæ opera, & ſpi=

xitualis.
CONCEPTUS X.

Prædicat Paulus I. 2d Cor. c. 9. Omnes quidem currunt, ſed unus accipit
bravium. Luctatores ſumus in hoc arenario mundi, certantes, & belli-
gerantes pro bravio regni cœleſtis poſſeſſione, quam teſſeram habemus,
quod quis certò obtinebit bravium hujus poſſeſſionis? explico me terreſtri
fimilitudine: olim nudi luctabantur, ſeque oleo inungentes decertabant,
qui ergò magis ſe oleo inungebant, huic moraliter victoria, bravium quaſi
certum erat: oleum ſunt opera miſericordiæ, his qui ſe magis ac magis in-
ungit, plura miſericordiæ opera perpetrat, huic & certior ſalus, ac bravium
Sternæ beatitudinis indubiè promitti poteſt.
TEpilogus.] Hortor ergè cum verbis exordii. Prov. cap. 3. Mi-
ſericordia ac veritas te non deſerant, circumda eas gutturi tuo „aeſcribe
in tabulis cordis tui, & invenier gratian.
Amen.

Ff f2 IN

IN FESTO S. MICHAELIS ARCHANGELI.

hd
2ðð

IN FESTO S. MICHAELIS
AkcCHANGELII.,
CONCIO PRIMA.

rextu. Angeli eorum, ſemper vident faciem Patris mei,

qui in &lis eſt. Matth. cap. 18.
rema. S. Archangelus Michaél, maximus inter Ange-
hriſtianorum Patronus eſt.

Exordium. S
mo confirmat: Hic eſt Michazël Akdchan-
gelus Princeps mälitiæ Angelorum, cujus
honor præſtat beneficia conſtituit te Do-
minus ad omner animas ſuſcipiendas. Ve-
nit Michaël Archangelus cum multitudine

A gelorum, cus tradidit Deus animas Sanbtora, ut perducat

38. Patrer., eas in Paradiſum exultationt’. Patres audiamus: Omne
Angeli ejus non adju vant, vel orando, vel bona ſuadendo, vel
dæmone arcendo, potius tamen hoc dicitur de Michaäle, ſcri-
8. Augufi- bit S. Auguſtinus lib. 1. de Civitate Dei. Cum Angelu ſaß
e on ceſſat die nobt uqiet præliari contra Draconem Uum, qui di-

citur Diabolus, pro Eccleſia orando, adjutoria adminiſtrandh “S
bona deſideria inſpirando, impetam Dæmonum reprimenao. De
8. Bruno. 8. Michaéle ſcribit S. Bruno Sermone de S. Michaéle. Per-
Lauren- ulchrè S. Laurentius Juſtinianus Serm. de S. Michale: Non

euli abs re S. Mater Eccleſia illum honorat, quem ſui ſpecialem, &
proprinum novit eſſe uſtodem, aſſiduum interceſſerem &. .
fendit humiler, pudicos diligit, cuſtodit vitam, regit in Viu,
perducit ad patriam. Conſtat, quia J. Micha?l Princeps eſt
omnium usque in finem ſacult, gui verbum Des credunt, &

Rupettus confitentur, inquit Rupertus Abbas de victoria verbi lib. 1.
Abbas. cap.

Mater Eccleſia thema meum omnium pri-

—
cid. Eie
,/ t, 3
rinfun/
aun ein
ynlguuife.
yner Iiue
ip AAn ven
Mun mmm f.
Eplriuti
Conlonat
ijt nirtutu ali
Schu n
lſrne hre
Uien Datron
iriis grati

Chnfrmuti.

. nymgoge
ulelg6 inli
lbenmndo, ſin
in Animge
tNellenbus n
heſtentores,
uinln, te .
ini, men
n Muhib
hn, gio ninn
ut kenihilen
Innihen Keochn
Auren,
nliiri
Elhen; en
lr ſente

her lee

mommin
Myelun,
Ailtnif 4

ſihun

Cuſn tti

1 4, 3
Ccdarus:
C 4
enilmms
i⸗ Miti
nnyimt
Mcde
6 Mche
1ſi pen
uiſnn 4
iton,t
Sceilin
Dii
Gori ſenn

tur, & eſt, Pri ib. 5§. in Apocalypſ. Pri
„ ce . * ren .
mque infinem mun 3 5 P. Prælio, Princepa in ae h noſt er dici-
ta ſunt nimus, & 51 e e ſte Pprincipatlr a, E
atzatuer kenor . . 7 vel bprkſent l-
e facta ſaae-, Ppropoſete noſtra, qiaa r 18, loco commemorare
6. ſunt, ſtot Sori , 18 4 pſterinm Prim. . .
Sas, magnu iſte Prince 6 era andts contenetur, ewq, Zeihé hu-
eſt nomen Michabl Vs⸗ dqaia per ipſum diſp ßrs qusbiss omni-
Snim aliud hoc n Tueod 2nE oab†v†P⁊́ tatre qunj g Sn- »ſortitus
dta ſunt, nego fäcere innuitur, niſt qiuia qualia m 5 esd
tur, & prapitiatio ſadi, iſi Deus. Vhe roßze ber ioſim ſa
tur. Conſon at . gree i. neceſſaria eſt, 1. 1 inaennn
mire Viytuti liet regorius hom. 34. in Tyan all airigi-
ipſo alctu & nomine S Michaël mitti elslee Qaoties 5. Grege-
. . . 4 ZA . .
Niat facere prævalet Deus areen què niuallus poteſt er eX rius,
cialiter, & Patro zus. S. Michaéêl ipfe eſt ere,
. nus Eccleſiæ militanti pſe eſt propoſi
J. Spiriti eſiæ militant Ir Dprob itus ſpe-
piritus gratià Conceptibus deducann Uti implorata Drius
1 [Confrmatio. Kuſengtachnmnt UsS fI.
Olumn. Synagogæ udæ la ſunt benefici
2 voru . CIa „ .
es liberando, ſuper nilitum interfecit, ero aël fuit, qui un
tum eſt igitur, in ernd Sernaeheri Mumiliando a Rebn affli oe ct 1
eae renöngelu MMichacl 4nr, An. Eg percuſſi in ine Agin, 1-
ot occurentibus necefſſitati Uit, qui Machabæis in a ris Ariorum
ts perſecutores, gl ſſitatibus, illis adverlſi xis in auxiliu 2155.
1 orioſiſſi illis adverſus religioni tum venit i
lorum, mitte “ 2£ imas victorias i gionis, divini n
6 ngelum t . as impetrando: 2 inique
brachii tui 3 uum bonum . 0: Et nu cul-
» ut metuant, qui ante nos, bimor nunc Domin
tuum. 2. Machab. cap. qui cum blaiphemid veni e, E, tremore magmnitze nr
7 ab. Cap. id veniunt ad agnitudini⸗
liodori, quo mi cap. I5. Archangel . adverſus ſantct nis
minus ærarium gelus Michaeél ſi „ ſandtum popul
dam equus terribi Erarium Eccleſi ubvenit opulum
equus terribilem habe iæ aſportaret: Apparui contra vim H
nn uee euer holee AMen ehrt : Apparuit autem iliis quf-
habere aure oro priores calceos eli operimentis ado illis qui-
d. 2. Machab eliſit, qui autem ei rnatus. I
buit Judithæ . S. Archangel ei ſeqebat, vi eque
„ ( ut Holoferni ngelus Michaél „videbatur
liæ ſolverit; Cuſtodi ferni caput victri confortavi Ar arma
. Cuſtodivit me Ar Lletrix amputaveri it, & Vires tri
G inde buc revertentem. u ken jus, & binc ganteſg, obſidionem Bethu-
nielem in lacu leonum con cap. 13. Sanctus atcha S ibi commorantem,
tra famelicos tuetur lebnese, Michaél Da-
Miſit An
gelum

41

uum,

41 4½ IN FESTO S. MICHAELIS ARCHANGEI,

——
ſuum, && voncluſit ora leouum, non nocuerunt mihi. Danielis cap. 6. Archan-
gelus Michaél cuſtodivit tres pueros in camino ignis Ardentis, ne à flamma
Tæderentur: Angelus autem Domini geſcendit cum Agarid, Hciis in fornacem,
ecuſſit Angelus ammam ignis de Jornace, . fecit medium forn cis quaſi ven-
tum roris flantem, & non tetigit eos omninò ignis, neque contriſtavit. Daniel.
cap. 3. Ita de S. Michaele leribit S. Panthaleon Diaconus, totum confir⸗
mat Daniel cap. 12. Conſurgat Michaé! Princeps magnus, gui Nat pro filüs po-
puli mei. (Uantis olim S. Michaél Patronus fuit In Synagoga, tantus nunc
eſt auxiliator, adjutor, defenſor, & Patronus in populum Catholicum, re=
Rè & verè credentem: S. Michasl defendit nos in prælio, contra Barbaros
& infideles, ut canit Eccleſia: Quo cuſtode procul pelle, RéxX Chriſte Püiſime,
ommne nefas inimici. S. Michael ftugat Dæmonis aſtus, & noxia, dum vivi-
mus, ſuper terram: unde à Sophronio intitulatur: PDamonum exterminator.
Et-S. Bruno Serm. de S. Michate habet: Cum Angelis ſuis non Ceſſat . Mi-
chasl die nocuque præliai contra Draconem ilum, qui eſt Diaholus. S. Michaél
ſpecialiter aſſiſtit in agone animabus noſtris: Venit Miohbael⸗cum multitudine
Angelorum, cui tragidit Dominus animas Santtorum, ut perducat eos in Paradiſunm
exultationis. S. Michaél nobis patrocinatur ad tribunai divinum: Signifer

S. Michael repræſentet eas in lucem ſanttam. Liherqg eas de ore leonis, G Pro-

Jundo lacu, S. Michaél & fructuum terræ copiam à Deo nobis exorat, teſte
Panthaleone: PFertilitatem frudtuum terræ ſuppeditat; Angelus pacis Michael ad
iſtam cœlüus mitii rogitamus aulam, nobis ut orebro veniente creſcan Profpera cun-
ga. Verbo: Ubi proppera promittuntur, && propitiatio vel exiatio neceſſarig
eſt, Michael dirigitur. Inquit Rupertus lib. 5. in Apocalypſ. In ſpecie vi-
deamus, Pſalmiſta regius Pfſal. 33. canit: Immittet Angelm Domini in circuitu
timentium eum, & eripiet eos- Septuaginta, pro immittet, legunt: caſtra me-
tabitur: Quis eſt ille Angelus, qui immittet in circuitu qui Caſtra ponit;
ut Dux & Princeps militiæ ex omni parte, undequaque vigilias in bonum
Chriſtianitatis ordinat, & diſponit? reſpondet Diaconus Panthaleon, eſle
S. Michaëlem: Michael qui verſatur in Il.s, G& atherem obiüät tanquam pernix
Jalgur ,& univerſam, quæ eſt ſub lo, terran uno momento Pervadit.
CONCEPTUS II. .
Adam & Paradiſo expulſus non legitur amplius peccaſſe: quis aſtitit
Adamo, quêd tam timoratam poſthinc vitam, peenitentiam interruptan-
continuaverit? Dein Adam per lapſum, omnem ſcientiam perdidit, quis
ergò Adamum docuit, & de necefſſariis quoad cultum Dei, quoad labores
manuum, inſtruxit? non homo hic pædagogus erat, quia nullus præter
Adam, & Evam exſtitit: ergo Angelus, Adæ infelicis, duétorem, reéto-
rzm, inſtructorem egit? & quis ile Angelus? ciawus Panthaleon vult
fuiſſe S. Michaélem Archangelum; Archangeli Miohaelis ſuaſionibus, E moyt-

unſitßtin

Urkr

—
u A
, n fuk n
Dno dermne 4
hanli, g

Zchuriase⸗
n luuu ßenB
er Ineta?
1Aleiig. Ihe
ReArehngeln
Glim probet!
Sal mbolun
Aroen, &
Atchunge
allltor, ſtuden
ocurare, dek

1

i erpigtio e

wuppt.

6 punnes y
Wfunbolo aute
umn, Gana ſn

Areamnem,

Ehekilen, ee

I Agelng i⸗
lſe, ſink e

elikega, oe⸗
. tuibuſen Aure
Uliantate, Ur ale
RſetzCirhaſe
ſlm nlent i
ligt
ner An
nbb,

eei 0

l CONCIO PRIMA. 415

06 N Eis inſtrudns, Adam, G ligone terr ni fodiens, & Judore, labore Jrugaliter nutri.
Neile tms, non uit amplins educkaz ab hominis inimico, nec Dei hoſte. Eiqe, inquit S.
inn Bruno Serm. de Sanéto Michaële: Ouantas gratias B. Michaeli Archangelo

debeamus, à 7uo Angelos accepimim nobis miniſtroôs dld lſtoqiam ordqinatos.
CONCEPTUS III.
Zacharias cap. 2. deſcribit viſionem: Vidi per nocem, ece vir aſcen-
dens equum ruſum, & ipſe ſtabat inter mrteta. Quis eſt iſte vir? & eur ſtat
Nud inter myrteta? Virum funſſe Angelum, ipfe Propheta indicat: Diwit ad
Cclum me Angelus. Lheodori & Eyrani expoſitio eſt, hunc Angelum in ſpecie
faiſſe Archangelum Michaélem: Sed cur inter myrteta apparet? & ſe vi⸗-
dendum præbet? Myrtus ſemper viret, viredo conſolationis „& bonæ
ſpei eſt ſymbolum: Myrtus & Romanis boni augurii arbor erat, non-
mh niſi proſpera, & felicia portendere affirmantes 3 inter myrteta ergò ap-
tonct paret S. Archangelus Michael, verè credentium indeficiens „& optimus
conſolator, ſtudens ſine intermiſſione, bona proſpera, & felicia Chriſtia-
nis procurare, deferre, ac nunciare. bi proſpera promittuntur & propitia-
tenN tio, vel expiatio neceſſaria et, Michael dirigitur, inquit S. Bruno in cap. F.
luimn & Apocalypf.
Cje bonil CONCEPTUS IV.
dobs en S. Joannes Evangeliſta cap. S8. narrat, ſe vidiſſe Angelum ante Alſtare
s cum thinibulo aureo: Angelus venit & ſetit ante Altare, hubens thuribulum
aureum, & data ſunt illi incenſa multa, ut daret de orationibus Santorzm omnium
Nper Altare aureum, quod eſt ante tbronum Dei. Per hunce Angelum intelligi
3. Michaélem, docet S. Dionyſ. Carthuſ. Aptius videtur, at Angelus iſte intel-
ligatur Angelicus Spiritus Eccleſi’ præſiqens, ſeilicet Michael, guia nunc Princeps
exſtat Escleſiæ, ſicut olim Synagoge. Per incenſa multa, intelligi multas pre-
ces & ſufftagia, docet citatus textus, S. Michael Archangelus in manu te-
e TElsn net thuribulum aureum incenſorum, ſine intermiſſione orat & rogat pro
Inirkn: Chriſtianitate, ut Altiſſimus novia cunéta abigat, proſpera tribuat: audia-
u mus verba Carthuſiani: Mte Eccleſam viftat, & ante ejus Altare ſtat, hahens
thuribulum aureum, id eſt, charitaten: præelpuam ad fideles, Per quam ſpiritualia
eorum ſacrificia colligit, Deoque offert. Optimè S. Auguſtinus lib. I. de Civi-
tate Dei. Omnes Angeli eins nos adiuvant, vel orando, vel hona Juadendo, vel
Daæmonei arcendo, potius hoc tamen dicitur de Michaele.
CONCEPTUS vV.
S. Lucas cap 22. de Salvatore noſtro agonizante narrat: Apparuit au-
tem ili Angelus de Cœlo confortans eum. Carthuſianus, & Bonav. lib. medi-
tat. Vitæ cap. I5. Defendunt bunc Angelum, fuiſſe S. Michaelem tunc Principem
uagog«: verba ſunt Dionyſu. S. Bonav. ſcribit: Cum autem ſic orat an-
xiatis

4¹6 IN FESTO S. MICH AELIS ARCHANGELI,
wiatus Dominis JESl1s, cce aen Domini Princeps &leſtis ewercitus Michaesl
apparuit r enr⸗ Syriaca lectio habet: Confirmans eum: In quo Archan-
gelus Chriſtum confortat, & confirmat? viderat naturam humanam Chri-
ſti, ob inſtantem mortem, graviſimnè tentatam, & anxiatam, triſtem, &
moœſtam, adeò ut ſi poſſibile eſſet tranſire hunc calicem, tam horribilem
mortem, Chriſtus optaret, & precaretur Pater ſi poſſibile eſt, tranſeat à me
calix iſte; cum nunc Archangelus Michaél ſciret ac noſceret ex decreto di-
vino, per mortem Filii DEl, perditum heminem redimendum eſſe, ut
omnino redemptio ac ſalus humani generis opere compleretur, homo
redimeretur, advolat S. Archangelus Michaél, agonizanti, anxio, triſti Sal-
vatori, ne mortem inſtantem, & gravia tormenta metueret, ſed animosè
amplecteretur, ſuſtineret, animat, roborat, confortat, confirmat. Ita
perorat Joſephus Manſius in Feſto 8. Michaelis diſc. 3. num. 7. Salutem no-
ſtram amavit S. Michatl, qui Chriſtum in vorto anxium, & pro peccatis noſtris ago-
nizantem animavit, & ut pro redemptiont noſtrd ſanguinem ſuum effunderet, ſtrenuè
cohortatus eſt.

CONCEPTUS VI.
Dum CHRISTUS Dominus glorioſus & ſepulchro providiſſet, narrat
S. Matth. cap. 28. Ecce terræ molats fadtus eſt magnus, Angelus autem Domini
deſcendit de cœlo, & accedens revolvit lapidem., ρ. dixit mulieribus, ſurrexit Oc.
citò euntes dicite diſcipulis ejus. Ex multorum ſacrorum Interpretum non
improbabili opinionè diſco: Quod quotiescunque in Sacra Scriptura An-
geli alicujus fit mentio non adhibita nominis ejus ſpecificatione, per talem
Angelum S. Michaelem per antonomaſiam ſemper intelligi, maximè ſi de
inſigni aliqua talis Angeli operatione fit mentio: Cur nunc cum tanto im-
petu, inquam terræ motu, Archangelus Michaél in reſurrectione Chniſti
deſcendit? cur lapidem ipſemet revolvit? non quæſitus, dixit: reſurrexit:
citoò Apoſtolis nunciari hortatur? dicam quod ſentio: Eveniunt fortuna-
tiſſima nova, fidelis & amans Cæſaris, Dux & Princeps ipſemet, in perſona
propria velociſſimè accurrit, tam fortunata nova annunciat: Fortunatiſſi-
ma pro Chriſtianis hæc erant novalia, ſurrexit Chriſtus, redemptinn eſt ge-
nus humanum, Adæ debitum ſolutum eſt, liberatus eit infelix homo, ex
ſclavo Dæmonis, evaſit in hæredem Dei, novalia gaudioſa! proſpera &
fortunata! cum impetu ergò quàm velociſſimè ipſemet Archangelus Mi⸗
chaél, Princeps Angelorum, de coelo deſcendit, humano generi redemptio-
nem ſignificat, & intimat: non quæſitus ait: reſurrexit, non rogatus lapi-
dem revolvit, ac inſtat: dicite diſcipulis ejus. Quis exhinc non percipiat,
non intelligat, quantum S. Michaël humano generi, ac in ſpecie Verè cre-
dentibus, patrocinetur; quantum foveat, ac amet.
ſepi⸗-

—
ſleu
Püroderm,
Mnen ſum,

lbne iullien

N

Klchurl

einommmi

Ulni hoin
jerebont

niut irlrun,
ni nein uitu⸗
ii beu nun
1 Nelo. Unn
n nii yhnterenn
mddc2, 0
unn, t unag⸗
in llena
Min 61), 23. Mau
un lunſſiͤ
Munti, gviln
ſieſrſ
lt
. 14

Nn CONCIO SECUNDA. 417

ngnni LEpilogus.] Hortor ergò omnes Chriſtianos cumS. Laurchtio Ju-

mild ſtiniano Serm. de S. Michaele: Agnoſcant ſinguli, agnoſèant omner, pro-
i tectorem ſuum, lum laudihus eſferant, frequenter Jollicitent precibus, de-
* votione inclinent. Amen.
roMahehl, .

et er Ettrn —
un IN FESTO S. MICHAELIS
nitk AKRCHANGELI,

Aet, nt .
tnim CONCIO SECUINDA.
D . * . * . 2 7*
h Angelis ſuis Deus mandavit de te, ut cuſtodiant Textu.
ncf te inomnibus viis tuis. Pſalmo 9o.
Cuivis homini à Deo datur Angelus cuſtos, qui Thema.
niät verè boni ſunt amici, quia in neceſſitate ju-
in un) vant, & asſiſtunt.
ferhusſnei. ⸗
nlede h .Iivis homini à Deo liberaliſſimo, Angelum attri-Exordium.
bui, qui eum cuſtodiat, foveat, proteget; patet
kaen Scripturæ textibus: Ecce ego mittam Angelum
aibe meum, qui præceaat te, & uſtodiat in vid, & in-

eſenelioel troducat in locum, quem paravi. Exodi 23. Immittet Angelus
1,Ct Domini in circuitu timentiäum eum, ut'eripiat eos. Pſal. 33. An-
: DeümH geli ſuis Deus mandavit de te, ut euſtodiant ze in omnibus vii
Eienei, tuis. Pſal. 90. Omner ſunt adminiſtratorii bPpiritas in miniſte-
ncin: n rium miſſi propter eos, qui hæreditatem capiunt ſaluti. Paulus ad
teeſie Hebræos cap. 2. Conſolatiſſimè SS. Patres: Magna dignitas 38. Patres.
ati animarum, ut unaguaqie habeat, ab ortu nati vitatis in cleſto-
– diam ſui Angelum deputatum ,dimo blurer, ſcribit S. Hierony- S. Hierony-
ngemt⸗ mus in cap. 23. Matth. Magna beneficia tua, Domine, qui- Mun,
t, rk, bus nos honordſti, dans nobis Angelos tuos in miniſterium noſtrum,
exhine S dederas nobis, quidquid cæli ambitu continetur, & uaſt parum re-
An“ „utas hæc, quæ ſuh' cæœlo ſunt, ita zelosè S. Auguſtinus in Solilo- 8. Anguſti-
quiis cap. 27. Adeſt unicuique noſtrum etiam minimo, qus s,
Feſtivale. 6 ◻ g Iſunt

8 IN FFSTO S. MICHAELIS ARCHANGELIL. —

unt in Eoccleſid Dei, Angelus bonus, Angelus Domini ,qui regat, nmmuln
Onigenes. gui moneat, qus guabernet, tradit Origenes hom 66. in Geneſ-. lanmt⸗
Angeli hi cuſtodes verè boni noſtri amici ſunt, Juia in neceſſitate Ulri lac⸗
vel maximè juvant. Angeli ad nos habent pietatem, quia reſpi- 3 olol
8. Vincent. &iunt nos per feneſtras, & quando vident nos in periculs, & mi. ihen 6

Ferrerins ſeriis, veniunt ad defendendim nos, docet S. Vincentius Ferre. gincan
rius Serm. 7. Dom. 5. Adv. Angeli dirigunt vias noſtras, tol. Wi alzeloagen
Abalenſis, lendo nocumentas quæ magis accidere poſſiant, inquit Abulenſis in Aynorusaun
Geneſ. cap. 24. MNon eſt omninò, ne vel in uià aliquod offtendi. inhr ſtttuit,

culum patiatur, illi nempè viam parant Angeli ſanéti, ſic loqui- kelnlenn
S. Bernar- tur S. Bernardus Serm. in Pfal. qui habitat &e. & iterum ibeice

dus.. Serm. 4. ſuper illud; acceſſerunt Angeli: Aadſunt tibi Angeli, m Eeictoanl
non modò præſenter tecum, ſed etiam pro te adſant, ut protegant, , nrleckis ſ
adſunt, ut proſint. Propter nos, inſerviunt nobi, wiſerentuun iillls ſubje
enim ſortem noſtram, videnter periculum noſtrum, &zlaborem lltan,, norun
visæ noſtræ, qus éonſpiciunt no-y ön magno di rimine poſitos, in öſibecti ſunt,

medio ſcilicet, inter gloriam, & gebennam, quibus aut perpetud akeunc Anin
regnandam eſt, aut ardendum, & tanto diſerimine obnoxiot, Ils ego de An
ummuam, erbe

omni ſollicitudine curant in bonam partem deftebtere, docet range
S. Thomas S. Thomas à Villa Nov. Conc. 2. de S. Michaële. Caſtra Dei Acoinzſen
à Villa Nov. e ſunt, quiaald modum caſtrorum nos muniunt, qui ſumus fa. l, 8 Ninge
ciler ad ſedacendum, fragiles ad reſiſtendam, debile ad operan- linlecſſize⸗
. dum, & ideò ocurraunt nolis tanquam potentiſſemi coadjutoren, Pkengantn, 8
8.Bonaven. feribit S. Bonaventura apud Manſi. diſc. 1. n. 4. Acſidua vigi-
tura. antia comitantur nos zn pericali, ivw laboribus, in infirmitati. (mhtonnin
bus, in negotit, in itineribus, ſemper adhortanter ad bonum, d⸗e. inn eg
zeſtanter malum, protegentesgie à malo, jta S. Laurentius Juſtin. ſullhina, Kenr
8. Pauren. cap. 7. de obedientià, Ms ſant, per quos ſaeſtentamur, per quos Ehkdletonen
rius Juſti. ze m ayi, O in terrà juvamur, per quoy corpore & mente illumi- Phedh ngelos:

nianus. . 72 &
namur, per quos in tribislatibnibits, & angieſtiis conſolamur, pefk H Uhumt⸗
8. 4 os ab infermitatibus freqenter liberamur, ſeribit S. Auguſti. in n Ris
nus, nus Serm. 46. ad fratres. ImploratA S. Spiritůs gratiâ Con- an R
B 3 Inde

ceptus placeant. Nunn in
CONCEPTIUS I. uuns
nfrmatio.] Chriſtus Servator noſter de Angelo cuſtode ad Apo. Einſneg e
ſtolos nerarans, parvulum puerum in medio eorum ſtatuit? rch nl.

EUll.
—
Mhiigine⸗
n bl e
lvig innig
taten,, gin
Vincenite
ngitArle
i digl
lſatit
tat Ke. Ki⸗
Mat ti
Nſnnh⸗
ulun 4
iſerinits
8 ſeline
neke

mnteret
Laurentn;

CONCIO SECUNDA. 419

Jölls parvulum, ſtatuit inmedio egrum: & ſermonem concludit: Dico vobis,
Angeli eorum ſemper vident faciem Patris mei, qui in &lis eſt. Quisque etiam
adultus & ſenex Angelum habet tutelarem, qui eum protegit, fovet, cuſto-
dit: Petrus ſenex, & canus erat, dum de carcere liberatus aditat ad januam,
Collegii Apoſtolici conventus fidelium aſſerit, non eſt Petrus, Angelus ejus
Aſt. Actor. 12. Si nunc quivis mortalis, non tàm pueri & infantes, ſed eti-
am viri, cani, & ſenes, Angelum cuſtodem habent, cur Chriſtus de hoc tu-
telari Angelo agens ac loquens, rectè puerum, parvulum „ac impuberem,
& non potius virum adultum, vel planè ſenem decrepitum in medium pro-
ducit, ac ſtatuit, addendo: Angeli eorum ſemper vident faciem Patris. Cur
rectè parvulum puerum ſtatuit in medio eorum, inquiens: Angeli eorum:
Quæſtioni reſpondeo; parvuli, impuberes, vel maxime ductore, inſtructo-
re, cuſtode indigent, dum ob corporis debilitatem, dum ob rerum agen-
darum, periculorum fugiendorum imperitiam; parvuli ob naturæ tenerita-
tem, intellects ſimplicitatem, ac morum ineptitudinem, plurimis ac ma-
ximis periculis ſubjecti ſunt; adulti ac ſenes ob naturæ vires, intelligentiam,
prudentiam, morum gravitatem, non adeò, ac extremè periculis ac infor-
tuniis ſubjecti ſunt, fortitudine enim vincere, prudentiãâ evitare graviſſima
poſſunt pericula animæ, ac corporis; non ita inſcii, debiles, inepti parvuli;
Chriſtus ergò de Angelo cuſtode diſſerens, inquit: Angeli eorum: Parvulo-
rum inquam, perque hæc verba indicat; quàm boni amici, fideles adjuto-
res ſint Angeli, nempè ubi periculum manifeſtius, gravius damnum, major
miſeria homini imminet, ibi vel maximè adjuvant, patrocinantur, aſſiſtunt,
fovent, & protegunt. Audiatur S. Hilarius in Pag. 129. Angelis non eget
natura, ſed imbecillitas noſtra, nil eorum, quæ agimns, ignorat Deus, ſed infantia
noſra ad erogandum, & promerendum bhos tales deſiderat oratores.
CONCEPTUS II.
Canticorum 7. narrat ſacer textus: lectulum Salomonis circumſtare
Plurimos fortes: En lectulum Salomoenis circunſtant JNexaginta fortes. Qui
ſunt illi fortes; & cur leéctulum in tantâ copiâ circumſfant? reſpondeo ad
utramque quæſtionem: S. Ambroſius lib. de Virgin. per hos fortes, intel-
ligit ſanctos Angelos: Per lectulum intelligo ſlatum hominis afflictum,
ac miſerum, ut infirmitatem, debilitatem, virium laſſitudinem, animi mœ-
rorem ac triſtitiam, his enim in caſibus vel maxime lectulus tenetur, &
Ppremitur; ad lectulum’ergò in copia adſunt S. Angeli, perquàm optimi
amici, in copia, indeſinenter vel maximè aſſiſtunt, juvant, fovent,
Patrocinantur, in corporis vel animi miſeriis, neceſſitatibus, anguſtiis,
2c periculis. Totum quantum ad nos offcium Angelorum eſt, ut defendant nos à
malo, G conſervent nos in bono. Inquit Abbas Cellenſ. lib. de myſtica ex-

Poſ. tabernaculi.
J Egg2 CON-

4²⁰ IN FESTO S. MICHAELIS ARCHANGELI,
cONEETTGS III. las habeh
jas cap. 6. vidit Angelos ſanctos ſex alis ornatos, alas habebant in
SS H alsin pedibus: Seraphin ſtabant ſuper illud, ſex ale
capi S ſex alæ alteri, duabus velabant faciem ejus, & duabus velabant pedes ejus,
S/2 abus volabant; quid alæ ad caput? ad corpus, & ad pedes ſignificant?
SAas ſius Areopagita lib. 6. de cœleſti Hierarch. per alas ad caput intel.
ialiemgue rei initluum, & principium, per alas ad corpus, rei alicujus
nedium, ſeu partem dimidiam, per alas ad pedes, intelligit finem, & exi-
n Alæ tot in Angelis, velox eéorum indicat auxilium, ſubſidium ac pa-
trocinium, S. Angeli velociſſimè nobis ſubveniunt, tàm in principio, in
Kativitate jam noſtrâ, quam in medio curſu annorum noſtrorum, quàm in

fine, & termino, ſeu exitu vitæ noſtræ, adjuvant in initio, in medio, & in
.

fine; movent alas cuſtodiæ ſuæ in favorem, S. obſequium noſtrum, in Principio,
medio, &termino vitæ noſtræ. Verba ſunt Dionyſii Areopag.
CONCEEIUS. IV. Dei, ſie ſod
1 dicuntur ſedere; ſed ſtare ante t ronum Dei, ſo
cA Anenn n diene Kli DEI, ut adſiſterent coran Domino Cur ant
Op. 4. Angeli? Quid tandem eſt, cur Angeli quotidiè aſſiſtentes indicantur?
Qrrri S Chryſoſtomus in cat. Ita DEO aſſiſtentes dicit ipſe ES US,
Zur vulruin intuentur: Semper vident faciem Patris mei, qui in CElis eſt.
H cap. I8. Cur tàm fixè ac indeſinenter DEl vultum contemplantur?
reſpondeo ad utramque quæſtionem: S. Auguſtinus in Pimum 100)
. Stare Advocati munus eſt. Stant ergò Angeli in cœlis, apud DEUM
do⸗ obis rogant, ſollicitant. Faciem DEI Patris ſpeculum dixeris, in
Droh id creaturam geritur, momento in ſpiritu videtur; faciem
Ase Pei Patris ſemper inſpiciunt, noſtras miſerias & pericula inibi dum
esd aln, perſpiciunt, ſine morà Deum precantur, Deum rogant, mala
Snia & pericula clementiſſimè avertat, bona indulgeat, & tribulat. Ita
arcn H Catena: Adſunt, ut inipiciant eſſentiæ divinæ ſpeculum in
togue 1 ſtras contuentur miſeriazs, ut intelligamus, quod rebus noſtratibus ſemper
1 ilantes conſulunt. Præclarè S. Laurentius Juſtinianus Serm. de Euchar.
Vo s in hujus peregrinationis naufragio perielitemur, præbent conſilia ſalutaria,
igtecantin orationes perferunt, coram Deo offerunt vota, ſupplicationes impe-

trant rtant gratiam. .
nante carter& cokxcrrTös n
eneſis cap. 7. narrat ſacer textus: Poſtquam Noë ſe cum ſuis in Ar-
nſer, R irn jam aquæ ſuper terram invaluiſſent, DEUM in pro-
23 erſonã, Noë in Arca, foris, & ab extrinſeco incluſiſſe . Malußit eum
e fol⸗ :Cur ipſamet Majeſtas Divina in auguſtiſſimòâ Uratleni N. Ren
dit? cur hoc officium, ac munus non Angelis committit? Conſta

——
unicomnnſen
Ienyetiuls
,Clueium i
Ewontes promin
lemimortui ge⸗
Ont, commiſtſ
lliostutele ſe
orciem invoca
Pineniu ſalgare,
Ueitulbberate: un
elsenperet, ip
honintse fori
it unnnti alin

lgrells flis
ie docem &com
nn eate egoce
l u. Nlengee
Gan en rter
Uſben; nin A
nimn dtie, in
rrcedebat, E
i, Nrrrellt eg,
Unſlamn gelenit, ne
lun, tlltelan
Vyh lrilingent
Umdeterein int
nſmpſt ſem, t
fii, GDiretn
elbgllperekedt,
ln egerlt ad
ilhmngneht, 4
pelucen, diet
Kufm hen
clngelenſto
inKantliumter
fute, Gan
Küinuhne

fnen be
Püdlung
amrine
rund l
inmelot
m, in In

in Del
iror Cl
Senterint
itie
,imn
Vcontent
llnont
is,
Mln Gn
itent,t
ealni,
unmtcert
1, Ettben
oint ien
öfuke:
Gen El
tootte

Muun

leanmii
blke: N
kentie
it, C

CONCIO SECUNDA. 4²⁵⁴

ſumma commiſeratio, amor, ac ſollictudo, quàm erga nos homines maxi-
mè in periculis & miſeriis conſtitutos, Angeli habent, & retinent, ac por-
tant; diluvium jam univerſam terram repleverat,aquæ ſuper omnes colles
& montes prominebant, lamentabili ejulatu homines ſuper aſſeres & tra-
bes ſemimortui denatantes, auxilium ?miſericordiam precabantur, ac invo-
cabant; commiſiſſet nune D E US clauſuram arcæ Angelis, & hi vidiſſent
confiſos tutelæ ſuæ tantis in periculis conſtitutos, tàm lamentabili voce mi-
ſericordiam invocantes, ſummàâ curàâ adlaborâſſent S. Angeli, ſuos clientes
ab interitu ſalvare, Arcæ januas aperire, reſerare, in Arcam detrahere 2b
interitu liberare: ut ergo omnem adjutorir occaſionem erga homines Deus

Angelis eriperet, ipſemet Deus Arcam de foris clauſit, & reſeravit: Incluſit

eum Dominns de foris; non Angelis commiſit clavim ad Arcam, ne indiſeretd
pietate oommoti, aliquem introducerent, ſubſcribit S. Chryſoſtomus.

CONCEPTUS VI.
Egreſſis filiis Iſraẽl ex Æagypto in terram promiſſam, optimus DEUS
in viæ ducem & comitem demandat Angelum, qui iter demonſtraret, ac po-
pulum cautè deduceret, de hoc itineris duce Angelo narrat ſacer textus
Exodi 144. Yollensque ſe Angelus Domini, qui præcedebat caſtra Irael, abiit poſt

cos, & cum eo pariter eolumna nubis; priora dimittens poſi tergum ſtetit. No-

tare libeat; quia Angelus jam præcedebat caſtra, jam caſtra Iraël ſequeba-
tur: jam à facie, jam à tergo, Angelus, cuſtos fidelis aderat: quod caſtra
Iſraél præcedebat, & anteibat, facllè capio: Dux erat Angelus viæ, & iti-
neris, præcedit ergò, viam demonſtrans, iter dirigens; ſed ad quid ſtatio-
nem ſuam deſerit, non jam Iſraélem præcedit, ſed à tergo ſequitur? priora
dimittens, poſt tergum ſtetit. Ad quid à tergo ſequitur? à tergo imminebant
Populo Ifraéli ingenita pericula; Pharao Kex cum inſtruékiiſimo, & nume-
roſiſſimo exercitu inſequitur Iſraélitas: Junxit ergo currum, & omnem popu-
lum aſſumpſit ſecum, tulitque ſex centos currus electos, & quidquid in Egbto cur-
ruum fuit, & Duces totius exercitus. Exodi I4. Angelus ergo ſtationem de-
ſerit, qui præcedebat, & quaſi ad mare rubrum à fronte filios Iſraël tutos ac
ſecuros locaverat, ad tergum filiorum Iſrael retrocedit, ubi maximum pe-
riculum ingruebat, ſe convertit, hoc grande periculum avertens, impedi-
ens, eludens. Sic concludit Oleaſter hic: Ambulavit poſt eos, ut metum INra-
elis auferret, prohibendo acceſſum Pharaonis ad populum. Tam boni ſunt amici
ſanéti Angeli cuſtodes, ubi periculum maximum imminet, eò in adjuto-
rium & auxilium ſe vel maximè convertunt, & advolant. Angelus te præ-
munit à fronte, & à tergo te cuſtodit, & nibil incuſtoditum relinquit, concludit
Sanétus Ambroſius in Pſalm. 33.

Sg2 3 CON-

422 MI FESTO S. MICHAELIS ARCHANGEL,.

petrus devinétus detinebatur in carcere, qui inter duos milites deten-
tus dormiebat, hunc vinctum excitat Angelus, ſalvum, & incolumem &

carcere educit: prima fronte Petro videbatur, quaſi ſomniaret: Exiſtimabat
ſe viſum videre; transeuntes autem per primam ſecundam cuſtodiam „vene-
runt ad portam ferream, quæ ducit ad civitatem, quæ ulitò aperta eſt eis, .
Et Petrus ad ſe reverſus dixit; nunc ſcio verè, quoniam nr Dominus Angelum
Juum. Actor. 12. Liber uunc e carcere Petrus, venit 4d omum Mariæx, mattis
Joannis, qui cognominatus eſt Marcus, ubi erant multi congregati orantes,
pulſante autem eo ad oſtium januæ, proceſſit puella ad viaendum Ec. ut cogno-
vit vocem Petri, præ gaudio non aperuit januam, ſed iutrocurrens nunciavit, ae

Petrum ante januam: at illi dixerunt ad eam, inſanis SSc. Angelus ejus eſt.
Hic quæro, unde Petrus, qui primâ fronte, quod factum eſt ſomnium ju-

dicavit, tandem Angelum adjutorem affirmat: Wunc ſcio verè, quia miſit
Deus Angelum ſuum. Unde, ex quibus motivis argumentatur eſſe Ange-

lum:?: Item, congregati in domo Mariæ, matris Marci, unde affirmant,
ad januam qui pullat, non eſt Petrus, ſed Angelus ejus eſt? reſpondeo: in
ſumma, & extrema neceſſitate, ac vitæ periculo conſtitutus erat Petrus,

inter duos milites, vinéctus catenis duabus, cras ad ſupplicium educendus,
& tanto periculo ut ſe ſalvum vidit Petrus, ut ſalvum & liberum Petrum
eſſe inaudiunt fideles congregati, indubiè concludunt: Angelus ejis eſt.
Angelus juvavit, liberavit: quò major enim neceſſitas, eò magis adſunt,

2

nandez in Geneſ. cap. 23. Tunc Angelum eſſe à tempore conjectabant, eſt Petræz

in carcere, periclitatur vita, mortem exſpectat, ergo Petri Angelus eſt, ut pericli-

tanti opem ferat, vinttum liberet, &&& à mortis faucibus eripiat, vigilat Angeluu,

C& circumcurfat. O verè amicum bonum! amorem! 6 commiferationem!

[REpilogus.] Hortor ergò, cum S. Bernardo Serm. de Angelis:;

Simus devotè, ſimus grati tantts uuſtzodihus, redamemtzs eos quantum pos-
ſamms, quantun debemus, aßfeltuosè tanquam ſuturor aliquando cohe-
redes, & noſtros interim acteres, & tutores à Patre poſitos,
& præpoſitos nolbis. Amen.

adjuvant hi optimi amici, Angeli cuſtodes: Audiamus doctiſſimum Fer-

NI

Aluun
un⸗
Ummozelo,
cinantun

ünn
XT zahi
Enlimos, a0 pe
e uanta ſt 4
mumn in

i v) Aidin;

ubucun in te
Ent ,ſeribit . P
Mcelnun Mubi
u,, un attrabir
ling tnn g ca
4 t gli ih
thet, N7 t,

iijt ſint a Aud

lin Denme nun.
iten, neg
“ mninun, do
te nher ſuucl
in ucfinen
„
en guen, nj

CONCrO TERTIgA.. 423
IN FESTLO S. MICHAELIS
ARCHANGELI,
CONCIO TERTIA.
Angeli eorum ſoemper vident ſaciem Patris mei Pextus
i qui in cœlis eſt. Matth. cap. 18.

Mier

Summo zelo, & charitate S. Angeli nobis patro- Theam,

—

GeGr⸗ .
klnii Clnantur.
Ngelos alatos ſe conſpexiſſe deſcribit Iſaias c. 6. Exordium.,
i 4 Academicus Angelo alato ſubſeribit: Amor ad.
13 „JI2 . . . „ . . 2
htuurckl didit alas; alæ promptitudinis animi effectus
, Unlek ſignant; amor immenſus, quo nobis S. Angeli
6 iehe addicti ſunt, facit ees alatos, zeloſiſſimos, affe-
Dm Quoſiſſimos, ac promptiſſimos erga nos. Audiamus Patres: SS. Patres.
icunen Vide quanta ſit Angelorum charitas, qui in cœlo empyreo crea-

Altan ti, tanquam in loco ſibi convenienti, & apto divinæ contempla-
1 A oni, pro divind obedientid, & charitate ad proximum, habi-
r tant nobiscum in terrd, in loco obſcuriſſimo R cælo empyreo com-
ent paretur, ſeribit S. Bonaventura Serm. 1I. de Angelis. De eæ-s Bonapem
celſo cœlorum habitaculo, ad conſolandoz, Viſitandas, & a Ar. urn. .
vandes, nos, attrahit ſupereminens charitas Angeloz. Ita S. Au- s. Anguſti-
Gne enuſtinus tom. 9. cap. de diligendo Deo: & Serm. ad fratres: Rue.
n e Ipſi ſunt, qui pro nobis contra dæmones Pugnant, & vibtorzam
geneſln obtinent, ipſi ſant, qui valäaè nos diligunt. Angelz bonz pro-

ild niorer ſunt ad adjuvandum, qudm Demones ad infeſtandam,
e,hen aliquè Dæmones nunquam ceſſant ab infeſtatione homini wque

ad mortem, ergò neque Angeli cuſtodes ceſſant aliquando in cu-
Ktodid hominum, docet Abulenſis quæſt. 69. in cap. 1 S. Mat-Abulenſis
thæi. Semper ſuadent bona, ad orandum provocant, excitant
ad compunltionem & ſietum, Dei ſeientiam ingerunt, timorem
flialem docent, pacifiant mentem, cogitationes ordinant, Bei
infundunt dulcedinem, occulta pandunt, cuſtodiunt nnitatem,
legis

424 IN FESTO S. MICHAELIS ARCHANGELI,

legis inſtruunt obſervare mandata, obtemperare Deo, ſabeſſe ma-
joribus, bacem däligere, Hhiumlitatem ſectarz, & cundta odiſſe,
quæ norunt repugnare virtutsi. Ita S. Laurentius Juſtinianus
cCap. 16. de vit4 ſolitariä. Prepter nor laborant, circa nos cur-
ſitant, bhoc eſt, eorum miniſterium propter nos in omnts parter
³⁸ Ehrylo- mitti. S. Chryſoſtomus hom. 3. ad Hebræos. Miràâ humi.-

ſtomus.

8. Dam- S. Joannes Damaſcenus lib. 2. fidei orthod. cap. 3. Fidels
Krnu. Paranymphus (de Angelo cuſtode loquitur S. Bernardus Ser-
mon. I. de Angelis) diſcarrit medius inter dileétum, & dile-
Sam, vota oſfenens, & referens dona, excitat iſtam, placat

iſtum. Angeli noſtros ſudorer, non ſuos, noſtras, non ſuas la-

ehrymas offerunt Deo, nobis quoque éjus munera referunt. Et
iterum: TLpfi amant nos, quia Cbriſtus nos amavit. Et Ser-
mon. 77. in Cantica habet: Benè tecum agitur in loco pere-

,„₰.

rinationis tuæ, de cœlo, de terrdâ, venit tibi auxilium; quicu-

ſtodiunt ke, non dormitant, neque dormiunt cuſtodes tuè, Angeli

§. Bernar. ſancti, vigiles tui Spiritus. Tandem concludit Bernardus
dus. . : .. . .
Serm. 2. in Vigilia Nativ. DOuantum putati, deſiderant civei
cæleſtes inſtaurati civitatu ſuæ ruinas, quomodo diſcurrunt me-
dii inter vos & Deum, fädeliſſimö repertantes ad eum gemitus
noſtrox, & ipſius gratzam nobis devotiſſimè reportantet. Plane
non dedignabuntur, ut ſimus eorum ſocii, quontam ubique in-
ruunt, in cundtis nos protegant, noſtrum adventum exſpeltant

ad wlum,& ſede paradiſenos replere affedtant, ipſi ſeaunt ſandtiſſmi

Spiritus, güi nobis dormientibus cuſtoder aſſſtunt. Qus exi-

Ntimet, quantd charitate & curdâ circa conminiſſos Ieli vigilant,
quomodo torpentes excitant, E& ſollicitos atque ſervente amplius
accendunt: quomodo hinc mala excuſent, inde hona divino con-

el‿ν& repræſentent, quomodo defenäaant, avt bu gratiam obti.

Richardus geant: perorat Richardus à S. Victore in Cant. cap. 4. To-
S. Victore. Sizn, quantum ad noy oſhcium Angelicam eſt, ut defendant nos
Abha Cel-à malo, & conſervent in hono. Abbas Cellenſis lib. de myſt.
enſis.
8S. Baſtlius. ſpodit, E& nihil utrimque incuſtoditum relinquit, ſcribit S. Ba-
2= =ðèð ſilius

litate nobis condeſcendenter, vmnem ehibent ſollicitudinem, ut
tandem cohæredes, & conſortes àpſorum eficiamur in cwlu.

fain, eigunt

expoſit. tabern. Angelus te pramunit à fronte, & à tergo d.

—
is bor in

rili n
Mire i,
ini Mr Me
WSnun iraZ
i lbeeel;
cnumiſelbe

imti
Ws Döl inl
ii, Geae in
Muorſepten,
ulls comnpar
hſt Lemmata:
Euls comparntu,
npus; it 5
umms, ne pecce
14 Kut honiri
emmnn, in G
Hſiſeigntur,
Unn hoc Ppſunm
in arilimn /m
eugeli Ducj:
in Lemmz adne
u, Onn herlic

fnn Cepercitz

uniſr am daamne

in, 1 Contuncion
i lalt & ien

it Ganmimng

—
e

Cictech

ironn
. Mil
icihuin
nlr irl
a,
Perertn
lltun t
4 iim 1

C C
8, 1 1 1
lenlil!
i

CONCIO TERTIA. 4²

ſilius hom. in Pſal. 33. Per hunc mundum cœleſtium virtu-
tum quotidièò multituao diſcurrit, quæ nobis auxzlii manus in
certamine porrigit, neque enim verſutiæ täàm callidi tàm exwer-
citati hoſtu poſſet fragilitas reſiſtere, niſi eums à tentationibus
electorum virtus Angelica propulſaret, prædicat Petrus Damia-Damianus
nus, lib. 8. ep. 17. Invocatâ deſuper S. Spiritus gratia Con-
ceptus audire libeat.

CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] S. Joannes Evangeliſta, Apocalypſ. cap. 5. narrat: ſibi
Angelos DEI inſtar perſpicaciſſimorum oculorum eſſe demonſtratos:
Et vidi, & ecce in medio throni &c. Agnum ſtantem, tanquam occiſum, ha-
bentem oculos ſeptem, qui ſunt ſeptem piritus DEl, miſſi in omnem terram. Er-
go oculis comparantur S. Angeli? cur oculis? oculo Academicus in-
ſcripſit Lemmata: Dux eſt, cuſtosque corporis; item: Perdita invenit.
Oculis comparantur ſancti Angeli; nempè uti oculi ducunt, & diri-
gunt corpus, ita S. Angeli dirigunt vias noſtras, ne offendamus, im-
pingamus, ne peccemus. Ita concludit S. Thomas part. I. quæſt. 113.
art. 4. Sicut hominibus per viam non tutam ambulantibus ſaluberrimè dulores
adjunguntur, ita & cuivis homini, quamdiu viator eſt, S. Angeli velut dudtores
fdeliſmi ſociantur, ut per eosdem, a latronum infernalium inſidüs protegantur.
Teſtatur hoc ipſum judith. cap. 13. Angelus Domini cuſtodivit me, & hic
euntem, & ibi commorantem, &S& inde huc revenentem, & non permiſit me Do-
minus ancillam ſuam coinquinari. Tobias Junior felix ſuum iter adſcri-
bit Angeli Duci: Me duxit, & reduxit. cap. 12. Oculis Academicus
& hoc Lemma adneétit: Perdita invenit: nempè medio oculorum inve-
nimus, quæ perdidimus: ſic Angelis mediantibus auxiliantibus, per
peccatum deperditam gratiam, iterum invenimus, recipimus: Non
dimmittet cum peccaveris. Semper ſuadent bona, ad orandum provocant ex-
citant, ad compuntctionem, &&fletum; inquit S. Laurentius Juſtinian. cap. 16.
de vitâ ſolit. & iterum cap. 5. de vità monaſtica: Si ignorant, docent
nos, ſi cadunt, erigunt, ſi puſihanimes effciuntur, Jantctis exhortationibus robo-
rant, & accendunt, & qud parte hbumand curvatur iniquitas, ed parte ſe opponunt

caſuris.
CONCEPTUS II.

Citatus S. Joannes Evangeliſta, Angelum, qui ſibi mira Apocaly-
pſeos demonſtraverat, vidit: Præcinttum ad mamillas. Cur præcinétum
videt? explico me moralitate: cogitat quis ſedulò aliquam rem perfi-
cere, ad hunc finem præcingit ſe; ſic videmus, quod laborioſi ruſtici
Feſtivale. Hh h ad

426 IN FESTO §. MICHAELIS ARCHANGELI,

ros præcingant, cauſa; ut expeditius
ad opera ſua ns tmenmbdere olkin, eſt Cuis itinerans, videmus, quòd
operi, & labori t, curtet, attrahat, ut aptius progredi, non tàm ire,
veſtes precob leat: opus Angelorum eſt, homines cuſtodire, & tue-
uät rre 2 ebr cap. I. Ommnes ſunt adminiſtratorii Piritus, in mini-
xI, ita Paulus 4 qui hæreditatem cabiunt ſalutis Accinétum ergè vidit
ſterium miſſi gctamn ad indicandum; quam in munere ſuo „ nos cuſtodi-
Joannes Ange . inari expediti, celeres, veloces ſint S. Angeli, plus eos
re, nobis patroci. magis volare, quàm ambulare in noſtrum adjutorium:
currere, quam 1 ite9. Cum adhuc loquerer, & orarem, && conftterer pee-
Expertus Danie Gabriel G. cito volans, tetigit me. Volaſſe Angelum
cata mea cc. ecce citatem, & promptitudinem affectus denotat, ad quid
ad Danielem, ve ains utique ut exprimeret, quàm zeloſi, charitativi,
ergo aace ⸗ geli Dei. Citò Cititlime nobis ſuccurrunt, nos adjuvant.
erga nos ſi

e audierunt vocem divini præcepti, ſatim faciunt verbum ejus, ut quamvis di.
Vio

tanta illorum in exequendo velocitas, G
ini i præceptum antecedat, tamen tant . een 5
vini verbi be⸗ as pene, quid prius eſt, voxne ſermonem Dei, an Morum in
inrenſe d locitas. Ita de S. Angelis ſcribit S. Auguſtinus in Plalm. 102.
acrcnri 2 ordinihus injundtum eſt particulare hoc regimen univerſum. ad quod
lidcen non tabeſeunt tædio, nec labore ſuccumbunt, perorat Sanctus Lau.
Tentius Juſtinianus Serm. de 8. Michaéle.

CONCEPTIUsS III.

Mopyle⸗ in deſeriptione mundi creationis, Angelos nomine lucis

prehendit: ut commentatur Sanctus Auguſtinus: Pfſalmiſta etiam
com .

Regius Pſalmo 103. Angelos, lucem, & ignem intitulat: Qui facit
egiu . V

Angelos tuos Spiritus- . ignem ureutem cur ſub nominc lucd: iolis de
nge 8

. jgit? ſt celerrimus, ab Oriente patet
c6 Moyſes intelligit? Sol eſt ce rimus riente hatet
ig ectelentem „luci ſolis Academicus inſcripfit elogium: Omni
us gun ſervit: ſervit lux in legendo, in ſcribendo, in laborando, &
3 endo; lucis nomine ergò comprehenduntur Angeli: Omni, in omni-
udendo?;

—„ — = X . .
bus ſervientes, patrocinantes quam veloc ſſimè, quam zeloſiſſimè; ſer
zus ſervientes,

jvit ſic Angelus Iſidoro Agricolæ in arando; ancillæ Sitæ nomine, in
viv V

pinſendo; ſervivit Angelus Deodomodo, ad altare miniſtrando;
pane

S ſcendo; Onuphrio, ad ſex mil-
atris, ac nutricii inſtar, paſcendo; Q .
Todrato m demonſtrando 3,8. Joanni à Deo, ad inciſionem venæ, an
liaria &c. Veriffimé S. Berhardus in cap. I. Cantic. Anima naagane
tenene elicꝗ cuſtodid. Et Anaſtaſius SPnait habet lib. Exhameron: Nu-
Pir a Putaſtates valdè, & vehementer di

N

ligunt, ac protegunt humanum genus,

pre

—
Gucn llhea
ilil u ti, 4
hCocet Olggen

rob enel
letes: Niltte.
en elu u⸗
Inerortor, prn

el eli eies

untur? A pri
sin ofio
(olns lc
(Eenlt, commifl
ESoruon cure
, (li Mecit
iprtech nolttt

4

1 Sgentene,

eſiltts toſre,

illg iias iſtenn

Uveniun, Ke
onemn panttet

ulentes, uann
(elencere,
enlentes, glüm
unntes, vejocese

Eunrnmnlones

iſſenur, umin

H
unannta

ſelen W

omniſtonen
1 unad
Ulanormn e
Punmn ,
n rhn Ge
e ( nd in
e Murnn! el

Cenottt,1
loll, Ct
Nt, Nor

, Er

Hendo thi
Dei, ale
nus in N
Mmineſine
tonate

os nonie
tiolat: ſ
ine ck,
8 0
Nt cagr
, in a
l. On
n velde,
ſe Sr i
Ane Muli
hhinet
onentent
. Aimu
Lhhmen
Gun lun

CONCIO TERTIA. 4²⁷

&& pro eo orant, ac intercedunt. Adeſt unicuique noſtrum, etiam minimo, qui ſunt
in Eecleſia Dei, Angelus onus, Angelus Domini, qui regat, qui moneat, gui guber-
net, docet Origenes in Num. hom. 66.

CONCEPTIUS IV.

Jacob Geneſ. 28. Angelos D EI vidit in ſcala aſcendentes, & deſcen-
dentes: V iditque in ſomnis ſcalam, antem ſuper terram, & cacumen tangens
œ‿lum, Angelos quoque DEl aſcendentes, & deſcendentes per eam. Quæſtio hic
duplex oritur, prima, quid hic aſcenſus & deſcenſus ſignificat? Secunda,
Angeli coœli cives cur prius de terrà aſcendere, quàm deſcendere de cœlo,
narrantur? ad primam quæſtionem reſpondens, explico me moralitate:
Eſt quis in officio præfecturæ, commiſſam ſibi habens teneram juventutem,
hic ſedulus inſirudt r, ac curator, indeſinenter jam gradus aſcendit, jam
deſcendit, commiſſi ſibi clientis, vigilem curam gerens. Nos mortales
Angelorum curz à DEO optimo commiſſi ſumus: Ecce ego mitto Angelum
meum, qui præcedat te, & cuſtodiat in via. Exodi 23. Angeli ergò ut ſol-
liciti præfecti noſtri, inquietè jam aſcendunt, jam deſcendunt: Vidit aſcen-
dentes && deſcendentes, nullum eorum ſtantem aut ſedentem, ſed ſemper vigilant
in opere ſalutis noſtre. Aſcendunt Angeli noſtras orationes ad D ElI M. deferen-
tes, Quibus ſuas intermiſcent; deſcendunt cum divinis miſericordiis onuſti ad nos
ditandos veniunt, ſeribit S. Bernardus Serm. 19. in Cantica. Ad ſecundam
quæſtionem pariter reſpondeo, nempè cur Jjacob Angelos prius de terrâ
Aſcendentes, quam de cœlo deſcendentes ditat? Angeli ſunt cœli cives, prius
ergò deſcendere, quam aſcendere videri debuiſſent, vidit prius Angelos
aſcendentes, quàm deſcendentes, ad innuendum, Angelos tam zeloſos,
promptos, veloces eſſe in ſerviendo nobis, ut quaſi amore noſtri cœleſtes
deſerant manſiones, nos adjuvantes, nobiscum plus & magis morari in exi-
lio videntur, quàm in cœli deliciis, plus noſtram ſalutem, quàm ſuam feli-
citatem, curantes, & æſtimantes.

CONCEPTUS WV.

Geneſis I8. legitur, DEUM amandaſſe tres Angelos, ut ob ni-
mia ſcelera Sodomam incinerarent, in itinere ad Abraham divertunt,
& commiſſionem quam explendam habent, ad amuſſim Abrahæ expo-
nunt, ac narrant: Nunquid celare potero Abrabam, quæ geſturu ſum?! Gc.
clamor Sodomorum & Gomorræorum multiplicatus eſt, && peccatum eorum ag-
gravatum eſt nimis, Gc. Non legitur Angelos in commiſſione habuiſſe
apud Abraham divertere, Abraham, quid facturi ſint in Sodomis, enar-
rare. Cur ergò divertunt apud Abraham: cur ſeriem devaſtationis So-
domæ narrant? reſpondet Cajetanus: Ilt Abrabham daretur occaſio de-
Hh b 2 pre-

423 IN FESTO S. MICHAELIS ARCHANGELI,

precandi. Narrat ergò cladem Sodomæ imminentem, ut commiſeratione
motus, preces ad Deum pro ſalute Sodomæ profundens, iratum numen pla-
caret, ſicque horribile ignis fupplicium Sodomitæ effugerent, illæſi conſer-
varentur. Quàm benè Abbas Cellenſis: Totum quantum ad nos angelicum eſt

offcium, ut defendant nos à malo, & conſervent in bono. Patet ulterius ex lib.

Geneſ. cap. 19.
CONCEPTIUS VI.

Angeli hi Abrahæ hofſpites gratioſi, licet aliàs velociſſimi Spiri.

tus tard tamen, & circa veſperam primum Sodomam deveniunt. Au-
dite textum: Veneruntque duo Angeli Sodomam veſpere, ſedente Loth pre
foribus civitatis. Quæ cauſa, qued tam tardé veniant Sodomam? &
dein cur tantum duo hie adſunt Angeli, cum tres apud Abraham di-
vertentes, Sodomam verſus abiverint? cur moras protraxerint Angeli,
& tardè jam ad veſperam Sodomam devenerint, cauſam allegat Lyta-
nus hic: Yantum tardaverunt, ut viderent, ſi parceret terræ, propter pre-
ces Abrabæ, quia erant Angeli boni exipectanter. Noverant Angeli juſtum
eſſe Abraham, & juſti preces apud DEUM maximè valere, propter
unum juſtum precantem, urbi, & orbi DEUM parcere ſolere, cum ergò
ad precandum pro Sodomitis jam jam Abrahamum commoverint, ex-
ſpeétant usque in veſperam, num DEUS placatus Sodomiitis parceret,
& condonaret. Ad Abraham divertunt tres, in Sodomam tantum
duo devenerunt, cauſa ſit: Abrahæ veniunt elargiri gratias, & hic

plures adſunt Angeli, Sodomitis veniunt ex juſto Dei judicio inflige-

re pœnas, & hic pauciores comparent; ad gratias, ad dona elargien-
da, ad nos juvandos advyeniunt Angeli copioſi, ac plurimi, ad puni-
endum hominem comparent pauci, ac tardantes; amant & fatagunt, &
properant prodeſſe; indolent, & cunétantur nocere, etiam ex juſto Dei

judicio.
. CONCEPTUS VII.
Ob peecatum Davidis immiſit DEUS peſtilentiam in Regnum:
Et mortui ſunt ex populo à Dan usque Berfabee 70000. virorum, 2. Re-

gum cap. 24. Rectè tunc David apparuit Angelus Domini juxta aream

Areuna Tebuſæi. Cur juxta aream Areuna? hunc locum determinave-
rat DEUS, in quo altare nomini ſuo exſtructo reconciliaretur; adeſt
ergò ex tempore, Angelus, quod verbis non licet, nutu, & figno de-
monſtrat, locum inquam ac remedium, quo iratus DEUS à ſæviente
juſtitia, ut deſiſtat, placari poſſit; ita ſuper citatum textum commentatur

Santius: Angelus cum haberet in ultrice dexterd cruentum gladium, peccatorum

incolumitati conſuluit, & qu ratione iſtum vel declinet, vel eludat, achno-

—
ur Apud le
ſenli eos edoce
is ſocio, kerit
Velshominum
pponiebat mhe
retur Naminis ir.
tun telunt 5 4

Gneleni, uvare

llzu
go: ng de
keiterum in
revere

1
l CQOãOoONCIO TER
TIA. 42

Mnlen

monet. & deſtinati miniſtri
net. Apud ſæculum ſæpè deſtinati miniſtri ad æquitatem tuendam, ev
1 . „Eva-

ſlein lendi, reos edocent viam. Quod ergò faciunt tri i . e
a 1n8 ſtudio, fecit Angelus laudabili ſalutis Aemnan dAndenid zupici
en Angeſushominum ſtragem, divinis ſic obtemperabat juſſus bones Daladat
5* Pe Olori

ſuo providebat medelam; offerre conſuluit
at m 10 Domino ſacrifici
retur Numinis i & gellarer propitiato Numine plaga. ealumn qun ſe⸗
kiit ema medetnin . Angeli ſalutem hominum. Omnibus modis ſtude wr
ni me⸗ n vare, prodeſſe, ac patrocinari. H
netn . gus. ] Cum §8. Bernardo Serm. in Pſalmum 12. hort
SNnn eupio: Simus de vori ſimus gratè tanti cuſtodibus rediam H
Aüd Et iterum in Pſal. qui habitat: In quovi anguhe, An Ah a, dr.
neitxk reverentiam habe & 6. quia adſunt, ut proſint 6.6
”M Amen.
e, Ne
k Agle
Vek,
ſolere, n
mmnofet
Gonnism.
Conune
i ent,
e dnt
1 n
Nint,
n Elngn
eiun al

ſan i N.
0 Vt1
onni iu
onolunt
utu,
91051 6
tunn li

Hh h 3 OCOCTO-

N FEGTO SANCTORUM SI MONIS ETr UDE,

6 e e ete et S et⸗ Er elo S e es et S
en ee e E E E e agene
WE 5 85 5 e s E e e e 20CSe
BBS S 9 62 òð e n

OCTOBER.
IN FESTO SANCTORIM
SIMONIS ET JUDEN,
CONCIO PRIMA.

5

reu. Pec mando vobis, ut diligatis invicem. Joan I5.

Thema. Charitas ad invicem, ſemen eſt benedictionum.
N. Haritas flammea dicitur, Academicus lem-
maticèe inſeripfſit cauſalem: Häc medid pro.
Jucitur aurum. Per flammeos, & ignitos
ſolis radios, profundos terræ meatus pene-
E trantes aurum producitur: ſic charitas ad
fratrem, aureum cauſat meritum, regale
ptæmium, copiofam Fetributionem. Audiamus Seripturam:
Charitas operit mualtit dinem peccaterum, concionatur 8. Pe-
trus ep. I. Cap. 4. & 8. Joan. ep. I. cap. 2. Ou: diligit fratrem,
in lumine manet; in lumine, inquam, gratiæ. Et iterum
cap. 4 Ss d'⸗ligamus nos nvicem, Bens en nosi manet, & chari-
tas in nobis perfecta eſt. Iplemer Chriſtus i inquit Matthæi 18.
Si duo vel tres conſenſerint ſuper terram, de omni re, qauam pe-
tierint, fiet illi à Patre mee.. Quàm meliifluè ſeribunt deſlu-

Exordium.

Texsus
Sacræ
Scripturæ,

FPatres.

& iterum de laudibus charitatis: Charztas é . ſine qud 9 tibi

nihi, Modſ uodcunque habuers, qudm ſi ſolum babe,, tibi ſuf-

Rcit,

per Patres: O qudm felix, & beata anima, quæ charitatem
in ſe habere mereter! Charitas Tetienti 3 potus , eſuerienti d⸗
bus, in amaritudine poſitas dulcedo, in triſtited onſtitutu, vera
& grata conſolatio, fiustuantibus portus, errantiam via, peregti⸗

8. Auzugt nantibin Patria, ſcribit S. Auguſtinus Serm. 42. de tempore:

—
iyhre aut

ven duritaten

uIn in ſomne
Gum mmnni
A vililen

gl ſynu,

Hiſcnn, cocet

Cuita nirdbilite

vlier Emittit,
umiral ſunna
a, ude
zi aen
liu nii ,
an Uitr cab. 1f.

Auimmneckh
n lertsſiatch

W

aveluti ſug
uanalti ni,
4 heroncehtns

once rnme

Huhunnun n
unt migenins De
nnen elmhere,
pltn Poltgodo. mi
iui Hono intenn

1 li ng de
n, ſtimn er,
Clr ecte ine
ſlhnimn
unmnkilini,

ene be

iuen om m

kufredlin,
1 Nn fü i 6

en r

elt

AcaCeninn
neos b⸗
remetu
Ur: lechn
tettune

vntween

coneionun

*
n

gui Nen⸗

CONGIO FPRIMA. 453

fecit, habere autem omnia ſacramenta, & malus eſſe poter, habere
autem charitatem, malus eſſe non poter. Unde in quit tracta-
tu 17. in Joannem: Tu, qui Deum non vider, aaligenao proxi-
mum promereri quem videas, deligendo proximnm burgas oca-
lum ad videnadam Deum. Ex charitate celſitudo meritorum
hinc Keges ſamis, hing Sacerdotes, hinc zriamphatores, hinc Hii
Dei ſumus, docet S. Paſchaſius lib. 4. in Matth. Tunc ad alta S Paſchas
charitas mirabiliter ſurgit, cum ad ima Proximoramſe miſeri- ans.
corditer demittit, & quæ benignè deſcendit ad infima, valzzptez.
recurrit ad ſumma, ſcribit S. Gregorius in Paſtorali. Tale ecſt 3. Grege-
bonum pacis, quod ew fraternd oritur charitate, ut in rebin cyéga. ius,
tis, nihil gratioſius ſoleat auderi, nihil deledtablins concapiſci,
nihil utilius poſſtaerè, ita habet S. Laurentius Juſtinianus in 8. Laurent.
ligno vitæ cap. 15. Hinc S. Chryſoſtomus tom. 5F. Hom. I. Juſtinianus.
contra Amoneos intitulat charitatem: caput omnium bono- 5 Cnro⸗
rum: Certè ſciat charitatem caput eſſè omnium bonorum, Ar ra- enire
dicem, & fontem, & parentem; & Hom. 33. ep. I. ad Corinth.
Charitas veluti frugi quadam apicula, bona omnia undique col-
ledta in amantis animam comportat. Invocatâ Spirits S. grati4
deſuper Conceptus dabo.
CONCEPTUS I.

Confirmatio.] Poſtquam primus homo, Adam, peccaſſet, & tot
genus hominum in extremas miſerias conjeciſſet, omninò clementillimn
annuit unigenitus Dei Filius humanam naturam aſſumere, & erchem
hominem redimere, multis tamen annorum millibus diſtulit rltum
tandem poſt 4000. millia, & ultra annos elapſos, ſub Imperio Auguſti 6 .
viani, Homo in terram natus eſt: & opus redemptionis incœpit, ut P a⸗
lus ad Galat. cap. 4. deſcribit: At ubi venit plenitudo temporis, mißt Deus u.

lium ſuum, naltum ex muliere, fadctum ſub lege, ut eos, qui ſub lege erant, reqi
3 —

meret. Cur rectè incarnatus, ad omnium ſalutem Chriſtu
Auguſto Octaviano? quomodo tunc rectè contigit Plenitinde aCitur ſub
temporis feliciſſimi, defideratiſſimi, & à Patribus in limbo exopta Wmi:
conſiderare hbeat: ſub Cæſare Auguſto inter mortales floruiſſe auen
charitatem, cum ſummâ pace, & concordi: ita S. Lucas cap. 2. In. een.
pore exiit editum à Cæſare Auguſto, ut deſcriberetur univerſus orbis, ar 4 n.
ptio prima facta eſt à præſide Syric Chrino. Et ibant omnez, ut riern . .
Jingulati in ſuam civitatem. Lucæ cap. 2. Charitas ergò inter mort ¹ 87
traxit de colo multis annorum millibus deſideratum Salvatorem „Cha

xitas

432 IN FESTO SANCTOR SIMOMIS Fr UDA,

ritas inter mortales fructificavit gratiæ plenitudinem, ut dum ſumma

floreret charitas, pax, & concordia, ſummum tribueret mundo ſola-

tium, univerſorum Salvatorem. Ita Bernardus: Venit plenitudo temporum,
& abundantia temporalium, nam ut cætera ſileam, ipſa quoque pax temporalis

in ilo tempore tanta fuit, ut ad hominis unius edictum, deſcriberetur univerſus

orhis.

CONCEPTUS II.

Jacob ad mortem decumbens vocat filios ſuos hac intentione, vel

paternam illis benedictionem ob bona merita impertiri, vel ob commiſſa
crimina eos caſtigare. Veniens ad filum ſuum primogenitum Ruben,
ad eum inquit: Ruben primogenitu meus, tu fortitudo mea, & principium dolo-

ris mei, effuſus es ut aqua, non creſcas, quia aſcendiſti cubile patris tui. Geneſ. 49.

Jacob malum imprecatur Ruben, non creſcas. Malum hoc, ac imprecatio-
nem Jacobi, tollit de Tribu Ruben, Moyles Deuter. 33. ivat Ruben, non
moriatur. Jacob Ruben maledicit, Moyſes benedicit, jacob Ruben con-
demnat, non creſcat: Moyſes abſolvit: Vivat Ruben. Quæ merita inve-
niuntur in Ruben, ex quibus maledictio patris tollitur, à malo abſolvi-
tur? Meritum Ruben eſt charitas erga fratrem, patet Geneſ, 37. Conclu-
dunt fratres oſephum occidere: Yenite occidamus eum, && mittamus in ciſter-
nam veterem, dicamusque fera peſſima devoravit eum, & tunc apparebit, quid
illi proſint ſomnia ſua: Audiens autem hæc Ruben, nitebatur liberare eum de ma-
nibus éorum, & dicebat, non interficiamus ejus, neo effundamus ſanguinem eim.
Hæc charitas erga fratrem Joſeph, Patris maledictionem in Ruben latam
abſtulit, à peccato abſolvit, gratiã donavit. Eft hic Conceptus Didonis
in Catena Græca: NWon poterat Jacob non maledicere intemperanti fllio, ad poſte-

ros deterrendos, debuit autem illum criminis culpa liberare Moyſes, quia pepertit

eb CONCEPTUS III. UMUW

Stellam, quam viderant Magi in Oriente ſpeciatim, ſtellam eim, hoc eſt.

ſtellam Dei, Magi vocant: Vidimus ſtellam ejus. Matth. cap. 2. Deſuper 5.

Maximus hom. 4. de Epith. Bene ejzs, guia quamvis omnes ab eodem creat?
ſtellæ ipſius ſint, hæc tamen proprié Chri erat: Sed cur hæc ſtella, magis DEl
ſtella, quam reliquæ? Reſpondet Sylveira tom. 5 hb. 2. cap. 4. quæſt. 12.
num. 45. folio 251. Stella, quæ cum eſſet in cœlo, ac loco ſublimi, humilibus non

renuit hominibus in terrä tegentibus, famulari, hæc eſſe non poteſt, niſi ſtella Dei,

ex Deique halitu venire. Charitatis officium præſtitit hæc ſtella, famulata
eſt, & iter demonſtravit peregrinis, charitas eam fecit præ cæteris ſpeciali-
ter ſtellam Dei: Charitativi præ cæteris Dei ſunt, quibus, inquam, DEUS
ſuas gratias, & favores mirum elargitur.

e

Ll Rerh

iil, nor
es E, nuler

entill ecicto

tten ¹ legel
(lerayit charit

ngviſtorum

unn le in charit
ht conyivio;
in, G fglinn

imMMut ant

(

nnl, ſcquet

lentes ealn 0
ied de char
Alli, chanitas

nt
n

ur profcua,
tk.

ob proſieſ
Eeclumn tangent

Iienlebant, &

n Vaonen ii

Alngs der eqn, a
külnm
iſl Cenel 29,
egronilione,
ni)

hon darnte

¹eob ilam
Nlt in e

egchntue ter
tnbed luben n
Ehigl, gelieis
ig chrtitgs

neninente
☚

klun periinge

eto
Velha
genton
tli,e
Gezeinte
inet a
4cob N
, Amds
nel 1
tune hnt
lbennetnt
Inis ,nen

4

n in Me

in,
,ſotebneſe.
her ſelint
pe (Letik
hus,

CONCIO PRIMA. 433
CONCEPIUS IV.

Saul Rex legem tulerat, quâ morti damnabat maleficas, & ſagas: Saul
ahſtulit magos & ariolos de terra, I. Regum cap. 28. Denunciant Regi famu-
lantes: Eſt mulier, Pythonem babens in Endor. Utique maleficam hanc capti-
vari & ligari, dein, ſecundùm legem latam cremari imperat: non legitur
ſententiali edicto mulierem hanc Pythonem habentem judicàâſſe; quid pec-
catricem à lege latâ exemit? quid à ſupplicio ream intactam conſervavit?
conſervavit charitas: Mulier hæc dum Regem in perſona ſuper delictum
ejus inquiſiturum advenire intelligeret, pro eo, ut fugeret, ſe ſubduceret,
totam ſe in charitatis obſequia impendit; Regem, & comitatum opiparo
excipit convivio; audiamus Scripturam: Mulier illa habuit vitulum paſcualem
in domo, O feſtinavit, & occidit ilum, tulitque farinam, miſcuit eam, & coxit
azima, & poſuit ante Saul, & ante ſervos eius. Ecce charitatis armis, obviavit
diſcrimini, ſicque ſe dignam fecit, quæ ſpeciali privilegio eriperetur morti.
inquirentes eam ad mortis ſententiam cibavit, laſſis ab itinere vires refun-
dit? ergò de charitatis merito texit crimina, & urgentia mortis ignorat
mandata; charitas dum alieno commodo incumbit ſedula, ſibi vel maximè

invenitur proficua. Non memini mala morte mortuum, qui libenter ewercuit ope-

ra charitatis.
CONCEPTUS V.

Jacob proficiſcens in Meſopotamiam conſpexit in viſu ſcalam ſummi-
tate cœlum tangentem, cui Dominus innitebatur, & Angeli per eam ſca-
lam aſcendebant, & deſcendebant: Viditque in ſomnis ſcalam ſtantem ſuper ter-
ram, & cacumen illius tangens cœlum, Angelos uogue Dei aſcendente, & de-
Nendentes per eam, & Dominum innixum ſcalæ, dicentem ſibi: Ego ſum Dominus
Deus Abruham patris tui, & Deus Naac, terram, in qud dormis, tibi dabo, & ſe-
mini tuo. Geneſ. 28. Quid hæc ſcala indicat? dein quæ merita Jacobi de
tantâà repromiſſione? S. Chryſoſtomus hom. 6. in ep. ad Titum, per hanc
ſcalam à Jacob viſam, inſignem ejus erga fratrem Eſau charitatem intelligit:
Hæc ſcala, quæ in C&lum mque porrigitur: Ex charitate ceſſit jacob fratri ſuo
Eſau, ex charitate renunciavit domui paternæ, ac deliciis domeſticis, tan-
tum benè habeat Eſau, ut hic dominetur, Jacob ſervum agit; quieſcat Eſau.
Jacob vigilat, deliciis fruatur, Jacob ſpontaneam ſubiit paupertatem; 6 ve-
r& inſignis charitas! hæc charitas per ſcalam à terrâ ſurſum usque in cœ-
lum pertingentem repræſentatur; ad indicandum; uti ſcala à terra us-
que cœlum pertingebat, ita charitas fraterna, terrena unit cœleſtibus.
DEUS innitebatur ſcalæ, nempè charitativis DEUS miro modo addictus eſt,
iisque ſuâ gratiâ innititur: Per ſcalam aſcendebant, & deſcendebant Ange-
li, charitativi, inquam, continuò ac indeſinenter fruuntur cœleſtium
ſpirituum ſubſidio, & auxilio, quàm velociſſimè deferunt coram DEO,
FPeſtivale. Ii i Opera,

4³4 IN FESTO SANCTORUM SIMONIS EFT HUDAE,

opera charitatis, ac largiffima pro Uisdem benedictionum referunt prœmia,
ſpiritus cœleſtes. Aucdhamus S. Chryſoſtomum: Charitas eſt proprium Chri-
htianæ religionis inſigne, per quam diſcipuli noſcuntur, hac noſtrorum criminum me-
dicina eſt, bæc animæ noſtræ ſordes mundat, hæc ſcala, quæ in cœlum usque porrigi-

tur, hæc dexique fons omnium beneditionum. Expreſiit hoc S. Paulus Apoſto-

Ius I. ad Corinth. 13.
CONCEPTUS VI.
De Charitate inquit S Paulus: Charitas non quærit quæ ſua ſunt. Quo-
modo non quærit quæ ſua ſunt? explicome: quæ quis aétu in manu ſuã te-
net, habet & pofſidet, illa non quærit, ſed quærit quis ea, quæ non habet, quæ
non poſſidet, charitas ergo non quærit quæ ſua ſunt, quaſi omnia actu pos-
fideat, actu ſit domina, omnium Dei donorum, gratiarum, & benedictio-
num: eſt hæc ſubtilis interpretatio Hugonis Cardinalis in citatam Pauli epi.
ſtolam: Quamobrem non quærit, quid ei nihil deficit, non quærit, quod habet cha-
ritas. Qisquis igitur charitatis theſaurum poſſidet, omnia hujus mundi
bona habet, omnes cœeli theſauros manibus tenet, nullius rei necefſitate
remi poteſt. Quia nihil ei deficit, non quæritur, quod habetur. Noverat hoc
peritiſſimus ille mercator Matth. cap. 13.
CONCEPTUS VII.
S§. Evangeliſta dicit: Simile t regnum cœlorum homini negotiatori, quæ-
renti honas margaritazs, inventd autem und pretiosd margaritd, abit, & vendidit
omnia, quæ habuit, G& emit eam. Plures margaritas hic mercator abiit emere,
& quærere? cur ergo unicâ margaritâ inventàâ contentus, jam plures com-
arare ceſſat? & intermittit? an fors in hàc unâ margaritâ, omnes reliquas
unaà ſimul reperit? Ita reſpondet S. Auguſtinus quæſt. 13. in Matth. Per hanc
pretioſam margaritam, charitatem proximi intelligens, quæ immenf pretij
eſt gemma, ut pretio, & valore ſuo, omnes Chriſtianarum virtutum gemmas,
in immenſum exſuperet, nec eſt, quòd poſt inventam illam, quæratur alis,

illa namque inventa, reperitur quidquid ab aliquo quæri, aut neceſſe cui.

piam eſſe poffit, quippè hæc, cunéta in ſe bona complectitur, quæ quis ad
corporis, & animæ locupletationem valet deſiderare, donorum & gratiarum
Dei, in ſe complementum continens. Audiamus verba S. Auguſtini: Pra-
cepta juſtitiæ quærens, quihus ſervatis cum hominibus rectè oonverſatur, invenit di-
lettionem proximi, in quo uno dieit Apoſtolus omnia contineri. Patet ulterius in

Chrifti teſtamento.
CONCEPTUS VIII.

Chriſtus Servator noſter, antequam iniret mortis agonem, in cn

ultimâ fecit teſtamentum, ac fuæ voluntatis dispofitionem; utique illud,
quèd Diſcipulis, & Chriſtianis omnibus theſaurorum Dominus legavit,
ac ultimum reliquit, eſt pretioſiſſimorum pretioſiſſimum? non enim
exiguum

—
engoum Jvic
(lgvetit, ent
rteltument
Snnit ogan
(uimseſtillu
(Ginguit, An
irigrcharin i
Glt, charien
) ) Genel.
ntuten. Juf
igoram 8 ce
pmum: Aiorn

ileod rlot⸗
knutur, Stepha
ehano ompum
in dermn. ded.
i nceſit, her
lenterfame,
nmnar, chartate
ur ir teni he
V lliileu.
miſericordl
ſertartoy iyg⸗
tmititen, /

ralte

4

—
erunge
Punptn
Wmetirhnn
hmngr,
balliß

efuſen l
Ginmund
oNe
tofnnacd
m, Abene
Ctunmk
fingal
mnir hit
lios reinet
tlt. M

git
a, t
eteatora
S in ſn
Nti,onne
Nn
,(helinel
Imwitor
lan, .
. 4Vtl
Hecltur,

4

CONCIO PRIMA. 435

exiguunm quid, ſed medullam rei bonæ, ac pretioſæ amantiſſimus Dominus
reliquerit, cenſendum eſt. Quid ergèò illud pretioſiſſimum, quod Chri-
ſtus, teſtamenti loco, ex immensâ theſaurorum ſuorum caopiã reliquit, ac
donavit? Joannes hoc nominat cap. 13. Hæc mando vobis, ut diligatis invicem.
Charitas eſt illud pretioſiſſimum ac inæſtimabile in theſauro divino; chari-
tas, inquit S. Ambroſius præfat. 2. ad miſſam: à nomine charius, derivata eit,
nia illa charius inveniri non poteſt; unde de ultimâ voluntate, & teſtamento
Chriſti, charitate, & dilestione proximi imperata, concludit Oleaſter in
cap. 23. Geneſ. Cum quod relinqueret eis,melius non haberet, religuit mutuam

charitatent. Sufficit, inquam, ad omnem proſperitatem & ſalutem in via.

ad gloriam & coronam in patriä. Teſtem pro coronide produco S. Ste-
phanum: Actorum cap. 7. exclamantem:
CONCEPTUS IX.
video cœlos apertos, && JESlI M ſtantem à dextris virtutis DEI. Cœlum
reſeratur, Stephanum civem ſuum cum triumpho recepturum; ſtat ESUS,
Stephano omnimodè patrocinium laturus, tanti favoris meritumS. Fulgen-
tius Serm. de S. Stephano, charitatem allegat: Per charitatem ſævientibus Ju-
dcis non ceſſit, per charitatem proximi pro lapidantibus interceſſit, per. charitatem
arguebat errantes, ut corrigerentur, per charitatem orabat pro lapidantibus, ne pa-
nirentur, charitatis virtute ſubnixus vicit Paulum orudeliter ſævientem, qaen
babehat in terrꝗ perſecutorem, in cœlo meruit habere conſortem.
Epilogus.] Induite vos ergo ſicut elebti DEl, Janbli & dilebti, vi-
ſera miſericordiæ, benignitatem, humilitatem, modeſtiam, patientiam,
ſupportantes invicens, & donantes vobimetipſis & . ſaper omnia aletens
charitatem habete, quod eſt vinculum perfædtionu, & pax Chriſti
exultet in cordibus veſtru, hortor cum S. Paule
ad Col. 3. Amen.

Ii i 2 IN

4³⁶ IN FESTO SANCTORUM SIMONIS Fr UDA.

IN FESTO ANCGTORIIM .
CONGIO SECUNDA. aia

uvuxre Annn
reren. Pec mando vobis, ut diligatis invicem Joan. 1 .. smn let
(En hroy.
Thema. Juſtus amor inter conjuges decet Etloryßir D .— E Hinn,
rimum nocet. ekt

m inkrnj be⸗
Exordium.

un irvebente
Veteres in forma infantis, ſubſcribendo: merren ſen l. nirt⸗
G&- angeatur. Indicare volebant, ſicut infans de aitte dliline
in annum creſcit, & ofici ⸗
anno in annu e proficit, ſic inter con. Cewehtls el

☛WnW ſuges, amor, & charitas conjugalis, ſemper cre.
ſcat, & proficiat: hortante Apoſtolo ad Epheſios c. 5. Vnuu.
quuque uxrorem ſcam, ſicut ſeipſum diligat- & iterum: Viri dli. Elfmtih
ligite axores veſtras. Hic amor conjugalis Deo eſt gratus, & ul mni hie
8£ Wanr,vdi
acceptus, teſte Eccleſ. cap. 2 5. In tribus beneplacitum eſt Spiri. h de⸗

tuè meo, quæ ſunt probata coram Deo, & hominibus, concordia alen
fratrum, & amor proxéimorum, & vir & mulier benè ſibi conſen. iEe ehenh
tienter. Aſt cavendum eſt, ne hæc charitas, & amor conjuga. ams generis;
lis excreſcat in zelotypiam, quantum enim Deo placet amor mnies ln
juſtus conjugum, tantum displicet zelotypia: quantum amor i
juſtus prodeſt, tantum nocet zelotypia. Similis dici poteſt
zelotypus campanæ, quæ ad omnem motum dat ſonum, ita e .
zelotypus, ad leviſſimam occaſionem turbari, commoveri, in In & eecznn

n
querelas effundi ſolet, ut de his dictum cenſeas illud Leviticcd rüm
cap. 26. Dabo Sasn in cordibus eortm, & terrebit eos ſonitus DAlhk en

ſu
folii volantu, & ita fugient quaſi gladium. Zelotypus in o. a⸗ hi

mnes aliorum greſſus aſſiduo intentus, totidem ſuſpicionum lin, 1, Ab,
umbras producit, quoties è& loco in locum metum advertit, icl
ſemper anxius, turbatus, timore, tremore, ac ſuſpicione in- ackekhn
quietam, ac miſeram ducit vitam, ut merätò de hoc applicare 3 Elhti
liceat verba S Sapicntis cap. 17. Sive piritus ſi. bilans, ca llen,
6 s

en depin
rbendond
,loltint
t, leinen
eli,ſeme
eſos af
iterun⸗
Deocten
Mutmg
Mitikus,
elenſin
,Kingten
Deohutt
u: (un
Ginlis
un n irn
ticonnent

les
Enlita⸗
. 0ſi

ilen iii⸗

n neuunti

e,llhi
ie Ge⸗ hoeip

CONCIO SECUNDA. 437

Hiſos arborum ramos, aviume ſonitiis ſia vis, aut ludentium ani-
maliam curſis, inviſus, deficientes ſaciebat il,o- Præ timore. Pa- Patzes.
tres audiamus: Sapiens vir debet juäaicio amare conjgem, non
affeltu, nil fadius, aàm amare exorem quaſi adulteram; in
aliend uxore omnis amor turpis eſt, in ſua, nimins. S. Hierony-S. HNierony-
mus apud Marchantium in candelabro myſtico, tractatu 9. us.
lect. 9. prop. 2. Nervosé ſcribit S. Chryſoſtomus Hom. 38. in . GNe-
Geneſlin: Qui zelotypis laborant, & bonum pacis amittunt, tiur- omus,
bas, & flablus ſibi mutuö ewcogitant, nullam voluptatem habere
poſſunt, interno bello omnia confundente multamque ejus amari-
tudinem önvehentes Zelot)pia, inquit Naxera Comment. in Ju- Naxera.
dices cap. 3. mi xtum ſemper aadfert dolore gaudium, & veſtitum
anxietate oblectamentum. Imploratâ S. Spiritũs gratiâ deſu-
per Conceptus pandam.

CONCEPTUsS I.

Confirmatio.] Conjugatis prædicit S. Paulus I. ad Corinth. cap. 7. Tri-
bulationem carnis habebunt hbujusmodi. Quæ verba vel maximè de zelotypis
verificantur, ubi notandum, Apoſtolum in ſpecie tribulationem non deter-
minare, qualem, inquam, carnis tribulationem habituri fint, an miſeriam
ac paupertatem, rixas & diſcordias, an corporis infirmitates, curas anz-
mi &c. genericè loquitur: TYribulationem carnis habebunt hujusmodi, id
eit, omnis generis; & paupertatem, & infamiam, rixas & flagra, curas,
& infirmitates. Indicat hoc Eccleſ. cap. 26. Dolor && ludtus eſt mulier

selotopa.
CONCEPTUS II.

Num. cap. F. DEUS varia dona & munera dictavit, quibus poſt
lapſum, & peccatum DEUM reconciliare valeant, pro zelotypis hoc
munus præſcribitur: Si ſpiritus zelotgpiæ concitaverit virum contra uxorem
Juam, adducet eam ad Sacerdotem, & offeret oblationem pro illa decimam par-
tem ſati farinæ hordeacezx. Cur farinam hordeaceam offerat? Reſpon-
deo; ex farina fit panis, talis nempè, qualis eſt farina, eſt farina alba,
& delicata, albus, delicatus fit inde panis; eſt farina nigra, & ſordibus
mixta, niger & craſſus, inſipidusque inde panis pinſitur. Panis etiam
multiplex eſt, eſt panis gaudii, & ſolatii, eſtque panis doloris. De pa-
ne gaudi & ſolatii loquitur David Pſalmo 104. Panem de cœlo præſtiti-
Ri eis, omne delettamentum in ſe habentem. Loquitur hic idem de pane
doloris Pfſal. 126. Manducatis panem doloris. Et Pialmo 79, Cibabis nos
Ii i3 Panè

438 HNFESTO SANCTORUM SIMONIS Exr UUA,

pane lachrgmarum. Non dubito, quin panis gaudi ſit ex farina ſiliginie,
ac tritici mundiſſimi, inde enim fit panis albus, ac delicatus; panis verò
doloris, miferiæ, ac lachrymarum fit ex farind hordeace, ſic legimus,
quod in luctu & pœnitentia viventes pane hordeacee famem ſedarint,

& Lyranus hic determinatè panem doloris „Vocar panem hordeaceum.
Hordaceam ergò farinam DEUS juſſit offerre zelotypos, ad indicandum;
Zelotypi comedant panem doloris, luctüs, & miſeriæ, & paupertas ac

infamia, curæ ac morbi, rixæ, ac flagra vexabunt eos. Canticorum c. 8. patet

ulterius.
CONCEPTUS III.

Fortis eſt ut mors dilettio, dura ſicut infernus æmulatio, inquit S. Spi⸗

ritus Canticorum cap. 8. Æämulaterem, zelotypum, morti comparat,
& inferno: cur hoc? Mortem deſcribit Ariſtoteles, quod ſit omnium
terribilium terribilifmum, mors eſt domus luctus, doloris, & mile⸗
riæ, mors eſt vitæ privatio: ſic Zelotypia terribilis eſt, ac pravatio Vio-
lenta, privat opibus, privat honoribus, privat vita; Inferno comparatur:
quid eſt infernus? infernus eſt locus tormentorum, infernus eſt locus
extremæ paupertatis, continuæ anxietatis, æternæ deſperationis; ita
zelotypia, res eſt plena tormentis ac cruciatibus animæ, & corporis,
corpus affligit curis, & anxictatibus animam puſillanimitate, & deſpe-
ratione,
CONCEPTUS IW. =D
Iſaias cap. 69. ſe DEUM vidiſſe, inquit, pallio contectum, involu-
tum, quam veſtem ac pallium, pallium zZeli appellat: Opertus eſt qua’
pallio zeli. Pallium hoc Benedictus fidelis Fer. 2. Dom 4. Quadragel.
conf. 2. num. S8. aſſerit fuiſſe cœ uleum, ſeu coloris aquæ marinæ. Cur
quæſo veſtis zZelotypi pallium vocatur? & cur coloris eſt cærulei? ſeu
ſimilis coloris aquæ marinæ? pallium notum eſt, quod totum corpus
tegat, item, aquam marinam, undique ſallam, amaram, inſipidam eſſe.
Pallium ergo, & quidem cæruleum, ſeu coloris aquæ marinæ dicitur

veſtis zelotypi, ad indicandum: zelotypiam, animam zelotypi totum i1Nepden d⸗

quantum amaritudine involvere, omnia ei inſipida, ſalſa, & adverſa

reddere.
CONCEPTIUS V. .

Demandat David Principi exercitüs ſui Joab: Ponite Hiam, e
adverſo belli, ubi fortiſſimum eſt prælium, && derelinquite eum, ul percuſſig in-
tereat. 2. Regum cap. II. Cur innocentem interfici, & occidi DEUS
permittit, Uciænè offenſus eſt DEUS? non eſt offenſus, imd gratiis eſt

„

Uriæ addictus: In hoc, inquit Lyranus in citatum caput, (nempe
es

„

.“

—
DyuMam oee
Dyum? ſiocel
elns fiſlet Un
Cemuluionem
ie, N acaritu
Gr Lands:
hinegulhin
ir, meblentio
iuret

Tndueluusl
peno 4bbas,

beſtis, & r

Perintegtopor
(Eliaes cauſa
algon tacices
Eb, temerari
Keltim
Emuydi non on
e fungit dal

IIl tala bene

Enis udicis
rd, gi Mri

aa litteras ſ

„

e l ꝛelory,
en ſbiemennt,
micdlerurerin
line ſileclun;

04,

Tkund
ur
ei,leb
len hanr
M ndec
„Apue
kcotunt,

, nni
mori
gvolſte
,Golots,t
, 1
hketno on
hlemnut
gelenin
olmite,

)conteln:
la: (en
6 1r n
ors el
Aol e⸗
nuemn
e Uun
ween .
82, lu,N

Myrit

te eu, 4 6
fe Kien⸗
ſenſis,
u 4

CONCIO SECUNDA. 439⁹

Deus Uriam occidi ordinet) pium erga Ilriavz affettum demonſtrat. Quomo-
do pium? ſi occidi innocentem ordinat? pius affectus in hoc apparer: Re-
vertus fuiſſet Urias, gravidam uxorem conſpiciens, utique in zelotypiam
& æmulationem incidiſſet, Hac obzutus, nonniſi mentis, & animi inquietu-
dines, & amaritudines, anguſtias, triſtitias inſolabiles paſſus fuiſſet, hinc
inquit Lyranus: Voluit eum Dominus potius mori, quum zelotgpiam videre, in
boc pium erga Llriam affettum demonſtrans. Quaſi zelotypia & æmulatio, ama-
rior, truculentior, horribilior effet ipſa morte, plus häac affligeret, &

cruciaret.
CONCEPTUS VI.

Tiraquellus lege I6. connubi, zelotypiam, Peſtem deterrinam vocat:
Rupertus Abbas, Venenum intitulat; cur Peſti, ac veneno zelotypia compa-
ratur? Peſtis, & venenum in corpore humano ſemel radicatum, vix am-
plius ex integro poteſt expelli, manent reliquiæ, & malignitates, languores,
& debilitates cauſantes: Ita ſe res habet cum zZelotypia, ubi hæc in corde
conjugum radices egerit, vix ex integro turbatio illi animi, mentis triſtitia,
ſuſpicio, temerarium judicium, exſtirpari poteſt, manet aliquis rancor, &
exindè repentina ira, ac turbatio. Quod Salomon Prov. 6. inſinuat: Zelus,
& furor viri non parcet, zelum cum furore conjungit Salomon, ex quo fu-
rore conjungit Salomon, ex quo furore tragica ſæpe facta contigêre.
Exempla talia benevolus Lector inveniet in R. P. Georgio Stengelio lib. 2.
de divinis judieiis cap. 36. num. 5. Item lib 4. cap. 35. n. 8. De Ludovico
Severo, qui Ma iam conjugem, Ducis Thuringiæ, Hasſiæ, atque Brabantiæ
filiam, ob litteras ſuſpete habitas, crudeliſſimè occidit. Item de Juliano
hoſpite, qui zelotypus Patrem & Matrem interemit &c.

LEpilogus. 1 Hortor ergô conjuges à zelotypi4, ut à peſte & ve-
neno ſibi caveant, cavebunt autem, ſi verba Tertulliani, & S. Hiefo-
nymi obſervaverint: Nocuit multis aſpici, nocuit ſalutari, nocuit no-
minare ſuſpectaum; inquit Tertullianus. Et S. Hieronymus epiſt. 2.
ad Nepotem habet: Crebra munuſcula, & ſudariola, faſciolas,
&0e dulces litteras, ſanétus amor non habet,
Amen.

IN

440 IN FESTO SANCTORUM SIMONIS EFr UDE,

IN FESTO SANGTOARON
SIMONIS FT UWD,
CONCIO TfERTFIA.

exd. Si odit vos mundus, ſeitote quia me priorem
obis odio babuit. Joan. 15.

ducens ad interitum.

Exordium.

ratione privat, in becus degenerare facit, ſaxo
odium per rubum repræſentàrunt , ut docet Pierius lib. 15.

fle atur; ita odio infaſcinatus homo, obſtinatus, excœcatus
in paſſionibus hæſitat, ac durus permanet, ruinam præ ſalu.
te eligit, mavult perire, quàm flecti; ſimilis clibano accen-
ſo, à tetro incendii fumo obcœcatus, non videt eas flam-
mas contra ſe armari, dum odio inſervit Exprimit hoc
claris verbis S. Joannes ep. I. cap. 11. Oui odet fratprem,: in
tenebri eſt, & in tenebris ambulat, & neſcit guo eat, quia tene-
bræ obecaverunt ooalos ejus. Odium, inquit doctiſſimus Na-
xera Comment. in Judiçes cap. 9. 5§. 86. teterrimu, calor eſt
bumana corda induranz, mentem cats vaporibus exhalati o-
§S. Patres. zenebranfr, Conlentiunt Patres: Luemaamodam omnium
Virtitum excellentiſſima eſt charitas, ita uni verſorum vitiorum
S. Ephrem. graviſſmum eſt, odi GReé proximum, ſcribit S. Ephrem in inter-

bere, neſczo ſi ad altare Dei poſſet ſecarus accedere, cum praci-
Pus Joannes Evangeliſta enitiliter clamet, & dicat: Lui
fratrem

rhem.. Odium proximi gravisſimum eſt peccatum, in. adn alr
Wn, loguitu⸗

N Zlod de Circe fabulantur Poëtæ, nempè homi-
nes mente & ratione privans, in belluas, in ſaxa,
„ & ſarnte convertiſſe; hoc revera efficit odium,

min & obſtinatiorem efficit. Unde Veteres

Cap. 4. & §. hac de causA, ut rubus potius frangitur, quàm

rogationibus tom. r. Qus ſcit ſe vel unum hominem odio hr-

—
omſun
letenp.
ieullat in
. in uximu
i Mam.
mianma hrn
infeita,
luct 5 Cregor
nuin, alin

mitr ſchtrini

11. Conlonat
uilo, guo n

un erre me

ancnag

Uemnun
Nlio werirro
Ueticebant:

in Gex intendie

Urmare ocdjende

rbolum,

ine, Drudenti
Unmen in ib.

enm Hole⸗

. de

Crniline

In Cilhe⸗
R ne Domini;) in e

lente,i inguan

uln cfumtur⸗
u illta ire

dn dr Aeam

eind tem
or
iun, R
lum pr
ile 1

Ne
W

1

ecomm

2, bernt
iabeltn
Vetaekfte
fgeriti
enerareßt
t. Uneſe
cet Dieiut
ltmeinn
linatis,en
t, tunum r
nlliscme
Don iktn
ft Eune
1 ſi
ut ti
teterrg e
ilnun
ncſſmrt
Iyhent
in oninet
lrer
,6t,

CoNCIO TERTIA. 441

fratrem ſium odit, homicida eſt, docet S. Auguſtinus Serm. 1. 8. Auguſti=
de temp. Qus odit, non alium prins, quàm ſeipſum occidit, uu.
qui exultat in adverſis proximi, &- dßtigitur in proſperis ejus,
alieno proximum ſeè petit gladio, loquitur S. Ambroſius præc. S. Ambro-
2. ad Miſſam. Vitam animæ quælibet culpa polluit, Jervatus ſius.
verò contræ proximum dolor, occidit. Menti namque, ut gla-
dius infgitur, ut mucrone ipſa viſcerum occulta perfodiuntur,
tradit S. Gregorius lib. 10. moralium. Mon ſic nuber cæœlum 3. Grego-
non diem, caligo ſolem, quomodo menter cœcat, & obtenebrat Tius.
odium, loquitur S. Petrus Chryſologus Serm. 41. Plerumque S. Chryſol.
veritas ſuphrimi odio ſolet, ait S. Gregor. Nazianz. corre&tio-
ne 1. Conſonat Conſtantinus Magnus apud Euſebium lib. 3. Conſtanti-
de odio, quo Judæi deflagrabant in Chriſtianos: Cæco ani- Rus Magn,
marum errore merito tenentur. Imploratà S. Spiritũs grati4
deſuper Conceptus pandam.

CONCEPTUS I.

LConfirmalio.] Plutarchus de Iſide ait: Iſidis Sacerdotes mare ſum-
mo odio averſatos fuiſſe, in conteſtationem odii ſui erga mare, ſalem ſibi
interdicebant: Mare Sacerdotes deteſtantur, ſalemque T9pbonis appellant ſpu-
mam, & ex interdictis in menſa ſalem nefas eſt apponere. Plutarchi verba ſunt.
Cur mare odiendo, ſibi ſalem interdicunt? Sal ſapientiæ ac prudentiæ
eſt ſymbolum, odio repleti, ſalem ſibi interdicunt, quaſi non poſſent
ratione, prudentia & ſapientia uti, qui odiunt. Ita ſubſcribit Naxera
Comment. in lib. Judic. cap. F. §. §F. Jal ſapientiæ ymbolum ſibi vetabant,
&& odium non poſſe uti prudentid oſtendebant. Exemplum habemus in Phili-

ſtæis.
CONCEPTUS II.
Graviſſima cæde Ifraëlitarum, Philiſtzi & Arcam Domini ca-
piunt: Ceciderunt de Iraél 3000. peditum, & Arca Dei capta eſt. I. Reg. 4.
Arca Domini in captivitate retenta, fatalem Philiſtæis inflixit pœnam,
peſtilentiæ, inquam, malum, ex quo malo multa millia interierunt: II-
lis autem circumducentibus tam: (Arcam nempè) fiebat manzs Domini per
lingulas civitates interfectionis magnæ nimis. I. Reg. cap. F. Ad tantam cla-
dem utique Arcam Iraélitis remittent, nec par quadrantem amplius
apud ſe ſervabunt? hoc ſapiens, ac prudens exegiſſet conſilium, aſt excœ-
cati multo tempore arcam apud ſe retinent, pœnam ſibi ipſismet con-

tinuant, malum prolongant; tot, ac tantos viros, quid adeò exco-
Feſtivale. Kk k cavit,

3

442 IN FESTO SANCTORUM SIMOMIS EFT UDA,
Ccavit, obtenebravit, quod Arcam non ocius remiſerint? ſicque ſe à malo achſma
horribili peſtis liberaverint? excœcavit Philiſtæos in Hebræos irradicatum Cege nedicun
odium: exitiali furore oderant Judæos, hoc odio confuſi; non ſunt capa- u, glun n
ces conſilii, Arcam reſtituendo, poœënam inflictam à ſe amovere. Sic com. glanonen
mentatur Mendoza in lib. I. Regum cap. 4. Arcam retinendanmz eſſe ſuade. Imlul habitl
bant, G toleranda propria mala, ne immenſa lucra, ex reditu Arcæ hoſtibus pro. Mlil fitl
venirent. Conformiter Abulenſis quæſt. 16. Non miſerunt Arcam Hebræn, lo, ecſpitin
dum recipere propter eam tot mala, quia ſi apud Hebræos eſſet, quantò potentioex ofi, in Ni
ehet, tanto magis adjuvaret Helräos. ſamnre Gich
CONCEPTUS III. iodertet,
Herodes Rex per regnum ſuum copioſiſſimum numerum parvu. teum edin
lorum occidi imperat. Matth. 2. Mittens occidit omnes pueros qui erant Kumlie len
in Bethlebem, & in omnibus finibus ejus, à bimatu, & infra, ſecundum tem. lebe, orit.
pus, quod exquiſerat à magis. Paulus Volzius numerat occiſorum par. u auunn he
valorum, millies mille, & 44. millia. O cœcitas & amentia Regis! un ſhen
per tantam parvulorum cædem an non manifeſto futuram Regni ſu n uulteni l
proſperitatem, ac incolumitatem tollit? quis in futurum, cum omnes ii. Fil
parvuli occiſi ſunt, ſenibus decrepitis,„ agrum excolet? quis contn ul he lli
hoſtium injurias arma feret? & bellabit? certò, auferendo juventi. Vl on afe
. tem in interitum, & ruinam manifeſtam ſe, & Regnum exponit: Erloaiden
quomodo enim vivet Rex in futurum, ſi non fuerint coloni, quo. ul,
modo defendet patriam, ſi delectes non habuerit milites? certò fu.
ror iſte in ſe ipſum convertit arma, quandoquidem in ſubjectis ammis. „
ſis anguſtiat regnum: quid in tantam amentiam deduxit Regem, quid Ad unns
omnis conſilii ſani privavit Herodem? excœcavit Regentes? excc. Aguſtinn⸗
cavit, obtenebravit, in amentiam deduxit odium contra unum infan. ſin, il er,
tem, CHriftum IESUM; odio proſequitur CHriſtum, unum vult in- ufiche rie ne⸗
terimere, & non videt ſe, ſuosque in ſucceſſum crudeliter occidere; umimmin
ſic delirat, inſanit odium; cœcutiens ruit, & ſeipſum Ppræcipitat: au. l mgno Drl⸗
diatur in rabidum Herodis odium ſcribens Chryſologus Serm. 152. c 1Cene . U
agit miniſter mali, miniſter doli, iræ artifex, inventor ſceleris, impietatis aullor, in ſeelerem
pietatis præado, inimicus innocentiæ, hoſtis naturæ, malus omnibus, ſuis pejor, pes- Iunt, In intlit
ſimus ſibi. . E enticinr,
CONCEPTUS IV. nit; cn
Saul Rex peſſimé habebat: & agitabat eum ſpiritus nequam &c. n der le
lLitur quandocunque ſpiritus Domini malus arripiebat Saul: David tollebat inn n ſitim,
citharam, 6& percutiehat manu ſud, && refocillabatur Saul, && leviu habe- untalun, 3
bat, recedebat enim ab eo ſpiritus malus. I. Regum cap. 16. Hunc ſuum 4. NS 0
medicum ac refocillatorem, utique ut pupillam oculi Saul quàm cau- Kuinie⸗
tiſſimè nfetin,

Dl,

—,

gekin
s Inle

3 WMoalong

1,Cuude

Nunenar

ntt occlan
AKamennl
foturan Ne⸗
Cktunn, en
colet! n
Auletentl pü
Neppun n
vetint hn

it Neyensstt
CN UN
ſtum, Wn.
l udelſed
imn hen
gn dn,
ie, nprn

CrnlE,ſ

CONCIO TERTIA. 443

tiſſimè obſervaverit, & coluerit? Excœcatus, & inſaniens Rex Saul oc=
cidere medicum ſuum Davidem intendit: Zenebatque Saul lancÄam, & miſit
eam, putans quod configere poſſet David cum pariete. Videns David, quòd
Saul ei mortem minetur, fugit in deſerta, in ſpeluncis, antris ac cavernis
montium habitans: & eò usque Saul inſequitur Davidem, denuò excoœca-
tus, & quaſi fatuus periculoſiſſima, cum manifeſtiſſimo propriæ vitæ peri-
culo, præcipitia ſcandit, & oberrat: Perrexit ad inveſtigandum David & vi-
ros ejus, etiam ſuper abruptigimas petras, quæ ſolis ohicibus perviæ ſunt. I. Re-
gum 24. Quid Regem adedò intaſcinavit, ut majeſtatis ſuæ oblitus in præ-
cipitiis oberret, perſonam ſuam auguſtam temerario vitæ periculo exponat?
quid eum adeò inſanire fecit, ut & in medicum ſuum, & refocillatorem cru-
delis carnifex ſæviat? Quo padcto audes talia? interrogat Saul Regem Baſi⸗
lius Seleuc. orat. 15. quid in teipſum haſtam vocas, ſi Davidem ſuſtuleris, quo-
modo dæmonem perſequeris, gquid eum mori cogis, qui tibi unicum ſalutis re-
medium ſupereſt? Reſpondet quæſtioni doétiſſimus Lyra hic: Ex de-
ſderio occidendi eum, exponebat ſe, & ſuum exercitum, periculis multis,
& magnis. Saul oderat David: Non retlis ergò oculis Saul aſpiciebat
David a die illd, & deinceps. I. Regum 18. Odium obtenebravit men-
tem, ut non adverterit Saul, occidendo Davidem, ſeipſum occidere, perſe-
quendo Davidem per prærupta ſaxa, ſeipſum præcipitio, & vitæ periculo
exponere.

CONCEPTUS V.

Quid unus vir juſtus proſit alicui terræ, urbi & civitati, teſta-
tur S. Auguſtinus lib. de amicitiꝗ cap. 5. In rebus bumanis nihil ſandtius
appetitur, nihil expeditur duleius, nihil fructuoſins tenetur juſti amicitia, habet
enim fruttus vitæ præſentis, & æternæ. Et Plalmiſta canit Pſalmo 144. Yo-
luntatem timentium ſe faciet, & deprecationem eorum exaudiet. Tali viro ju-
ſto, magno DEl amico Iſaaco felicitantur Palæſtini: Manfit &&c. in Gera-
ris. Genel. 26. Utique congratulabantur ſibi de tanto viri contuber-
nio, diſcedere amplius non ſinent, cogent in Palæſtina conſtanter per-
manere, ut intuitu tam juſti viri, magni DEl amici, terra eorum de-
ſuper benedicatur, omnibus incolis terræ, ob Iaaci amicitiam
mè eveniat; contrarium fecerunt Palæltini, Iaacum rogant, à 1
eorum abeat, diſcedat: Recede à nobis: quid Palæſtinos adeè
ut virum juſtum, amicum DEI, à ſe recedere,
mentavit odium, & invidia: Recede à nobis, qut
valde. DEUS optimus mirum in modum in
Xit: Benedixitque ei DEIIS, & locupleiatus eſt homo ; 8S
ac ſuccreſcens, donec magnus vebementer effeltus eſt; habuitque Pol Aone eiun,
KE 2 D ar.

444 HN FESTO SANCTORIM SIMOMNIS Fr UU,

& armentorum, & familiæ plurimum. Ob hanc benediéctionem oderant & in-
videbant Iſaac: Ob boc invidentes ei Palæſtini, omnes puteos, quos foderunt ſer-
vi Patris illius Abrabam, illo tempore obſtruxerunt implentes Bumo, in tantum,
ut ipſe Abimelech diceret ad NHaac, recede à nobis. O excocati Palæſti-
ni! ob hoc, quod adeò in terra veſtra diteſcat Iſaac, ad ulterius apud
vos manendum rogare debuiſſetis, certi ob talem virum juſtum, & vos
adeò benedicendos, ditandos fore. Ita perorat S. Joannes Chryſo⸗
ſtomus: Oportebant eum, quem omnium DEIUIS tantäâ gratid proſequeba-
tur, DEI exemplo magis fovere ei ſerviendo, ut honore in illum collato, et-
iam ipſi divinum ſibi favorem conciliarent. Aſt irradicatur odium,
& invidia, eò prudentiam Palæſtinorum non ſinit protendere; cœcum
eſt odium, & invidia nihil cum ratione operatur, inquit eitatus Sanétus: odio,
& invidia tabentes non vident cum abitu viri juſti Iſaac, & DEI be-
nedictionem & terra Palæſtinorum diſcedere, proſpera quæque, quibus
fruiti ſunt, ob amicitiam Hſaac, deficienda fore, ac exultare.

CONCEPIUS VI.

Innocens puer Joſeph fratribus ſuis narravit ſomnium paſſum: Puta-
bam nos ligare manipulos in agro, & quaſi conſurgere manipulum meum & ſtare,
veſtrosque manipulos circumſtantes adorare manipulum meum &. Aliud quo-
que viſum ſomnium indicat: Vidi per ſomnium, quaſi ſolem, & lunam, &ſtel-
las undecim adorare me; deſuper Pater ſuns, quid ſibi vult hoc ſomnium, quod
vidiſti, num ego & mater tua, & fratres tui adorabimus te ſuper terram? Hec
ergo cauſa ſomniorum, atque ſermonum, invidiæ, && odii fomitem miniſtravit.
Genef. cap. 27. Ex odio & livore Imaelitis Jofephum vendunt, tuni-
cam verò pueri ſanguine hœdi conſpergunt, ac Patri transmittunt, cre-
dat bonus Pater, fera peſſima devorarit Joſeph: Zulerunt autem tunicam
ejus, && in ſanguinem hœdi, quem occiderunt, tinxerunt, mittentes qui ferrent ad
Patrem, & dicerent: hanc invenim: vide utrum tunica fiüä tui ſt? Si tu-
nicãâ Joſephi ſanguine hosdi tinctà, palliare ftudemt fratres nequitiam
ſuam, cur non etiam tunicam hinc inde in fruſta lacerârunt, quaſi fe-
ra truculenta ſic diſcerpfiſſet? læſiſſet corpus; veſtem integram, illæ-
ſam transmittunt, & perſuadere conantur Patri, fera dilaceravit, dis-
cerpſit oſephum, quaſi verò veſte illæſa, tenerum corpus Joſeph fera
discerpſiſſet, læſiſſet corpus, & veſti pepereifſet, quæ hæc ſtultitia, de-
mentia, inſania, impudentia, ac ctcitas fratrum Joſephi? unde ita
inſaniunt, ut non etiam veſtem, quam ſanguine conſperſerunt, ſei-
derint, dilaceraverint? adeò errant palpabiliter, quia odio pleni: Ode-
rant eum. Genef. 37. Subſcribit S. Bafilius Magnus hom. de invicdia:
gie in Jſephim erant animati, ut, quid facerent, neſcirent. Odium tur n.

—
ſys comumpi
enintes Alen
ntecckionem
otecdlit 5
r Kul Dom
ine L Regom

lhilen.
nl tu, ſi

nd,crp. ſ

iͤſiner ut

Me⸗

54,
N
mnocenmt

laſten
uno in
eNCen e
11 MArin
n olhn
Ponnnes
gmntte
ir cd
adicnnn
totenleez
nnsenenr⸗
ſne, E0
1 ele
le,

ium n
llmn nen
nGe. M

len, Glunz.

te ſhernua

li prunni
un entn,
itmunmninn
Nlomta

ſitanetifn

in füti,
elt Finis ff
llcelint/l
ſenn Altent
1 CNN N
Pieh /
. Mus
nactoſe
6 on ,
fen, Ois

1
1
3

CONCIO TERTIA. 445

ſimè corrumpit mentem, excœcat rationem, ut à via veritatis, & juititiæ
aberrantes æternum pereant, alque damnentur. Odium inflxit æiernam
maledictionem in Cainum. Geneſ. 4. Maledidlus Cain. Odio odibilem ſe
Deo reddidit Eſau. Han odio habui. ad Hebræos cap. 37. Odium cauſa fuit,
cur Saul à Domino abjectus eſt temporaliter, & æternum. Abjecit te Do.
minis. I. Reginm 18.

Hpilogus] Hortor ergò verbis Levitici 19. Non oderu fratrem
in corde tuo, ſed publicè argue eum, ne hahbeas ſitper illo pezcatum. Et
Matth. cap. §. J oſfers munna tuem ad altare, & sbi recordatus fuers
quia frater tuus habet aliquid adverſaem te, relinque ibs munus tuum
. ante Altaxe, & väade prius reconciliarè fratri tuo.
. Amen.

Kkk3 NO-

—

446 IN FESTO OMNIUM. SANCTORUMN,
òM

PEiaIIIIEIEHLEERH
NOVEMBER.
IN PESTO OMNIUM.
SANCTORIIM,
CONCIO PRIMA.

er. Caudete & exultate, quoniam merces veſtra
copioſa eſt in cœlis. Matth 5.

lere.

Slod rectum, dignum, & juſtum ſit Sanctos
*Dei, ut intimos amicos Dei, colere, honora-
re, & invocare, ut nobis patrocinentur, ſud
interceſſione Dei opem, & auxilium implo-
rent, S. Mater Eccleſia jam in Exordio ſuo do-
cuit, & praxis continua ſtabilivit; placeat de

genibis broſternere , & deprecari omne Sanbtos, ut mi
dentè petere Deum, ſuccurrant, Janbtt Dei, vos lachyymu, G.
Origenes. fletu, pleno dolore deprecor. Loquitur Origenes, qui vixit Anno
Chriſti 200. in tractatu threnor. Precamur beatiſſimi Martyrer,
qui pro Domino Salvatore tormenta ſubiiſtis, atque aded familin-
rius Deo conjunéts eſti, ut pro nobit,: miſeri Dominum interpel-
/ 8. Ephrem. lare dignemené. Ita precatur 8. Ephrem, qui vixit Anno 300.
Serm. de 88. Martyribus. Ti verò ab alto nos propitius reſpice,

rhema. Rectum eſt, ſimul & utilisſimum, Sanctos co-

S8. Paes. hac laud abili conſuetudine audire Patres: Angelorum exerci.
tum, & öpiritum Propheticam colimus, verboq;, & re veneramut,
§. Juſtinus. idq. omnähus, ut dobti ſumus, tradimus, ſcribit 8. Juſtinus Martyr,

qui vixit Anno Chriſti 170. in 2. Apolog. pag. 2. Incipiam me
hi non au-

noſtrum-

—
Wmmne ſ
Mint gui
(oprunum.
ranlfrei,
Pioleme, ite.
licbit4,
cmer, Siſan ,
irmuiftua
mnili, ſome
uun Auritaten
niſem. di
Uld medltat, c⸗

uortetur: 4
. Alcnit 150. P
Igvantum pr

un allerta bar
“ ſiftagi der
m inkerceſinn
nr ihie co;
eſuen, „
anitalitate ſelu,

nmbige un,

em leun,
iherper n,
iut Cun hu⸗
Eun
nnane,,
ein me erteti,
liu. h nnih,
ſert
illlue T
magna
5
AnCtnſkon
ucke imgr.

——— NCIO0 LRIHNAIE
noſtyumeaiuet ſermonem, α vitam dirige. Suſpirat S. Gregorius & Gregor,
Nazianz. qui obiit 9. Maji Anno Chriſti 390. oratione in *ianz,
HES. Cyprianum. Non erubeſcamus eor (Sanltos inquam ) inter-
ceſſores noſtræ znfermnitatis adhibere, iſts enim ſient noſtriPræſcrler,

. Peculatores Vitk, abooqque noſtrormm. Hortatur S. Ambro-S Ambro-
ſius, qui obiit 4. Aprilis 397. lib de viduis. Felice Sanotz Dez fius.
0 N aommner, Ta’ jam Pertranſiſtis Hiu Ajlis mortalitatis Pelagus, &* bperve-
nire meruiſtis ad portum gternæ quieti, ſecuritata; & paciz, ac
1 tranquilliè, ſemperque feſtivi, & jucandanter; obſécro vor ber ve-

ſtram charitatem, ſollicité eſtote de nobis, ber pſdem vor rogo, qus
Vos elegit, qui vos taler fecit, eſtote memores noſtri, ſabveniente
Meret nobis miſeri. Sic orat S Auguſtinus, qui obiit 28. Auguſti 433.§. Augu-
in lib. meditat. cap. 24. ad cultum Sanctorum; & Dei verbum finus,
nos hortatur: Ad aliquem Sanbtorum con vertere. Job. 5. Et Da-
n, Sn vid canit 150. Pſalmo: Laudate Dominum in Sandliz ejus.
Nunc quantum proſit Sanétos Dei devotè colere, & invocare,
iterum aſferta Patrum teſtantur: Summopere nobis deſederanaz
Eiltunat ſunt ſuſfragia Santtorum, ut quod poſſibilitas noſzra non obtinet,
Deicdee eorum interceſſtone donetur. Docet S. Bernardus in Serm. Ma- S. Bernar-
nim gnus no- illic chororum nuamern⸗ exſbeblat, Parentum, ſratrum, dus.
Mniu ſliorum Freguen nos & copioſa llic turba deſiderat, jam de ſud
Umitoi immortalitate ſecura, & adlhuc de noſer ſalute ſollicita; quis au-
2lblſie tem ambigal um ratione de ampl,ſſenta üorum poteſtate, gratid-
6 mie e apud Deum, à quo, at canit Regius 12 ates, conſtitut: ſunt
lson Principet ſuper omnem terram: ite S. Cyprianus lib. de immor. S. Cypria-
is mt talitate. Cam his nobis familiaritas eſi, ſemper nobiscum ſunt, Rus.
hurl “ nobiscum morantur, hoc eſt, & in corpore nos viventes cieſtodiunt,

. 5 3 — . . 11 5 .
P 1 tr & de corpore exceaentes excipiunt. Inquit S. Maximus de Mar. S. Maximus
1 , 6 tyribus. Ii manibus abſeiſſa capita geſtantes, & in medium af-
t,121 6, 1 7

Lenegiin ferentes quaquæ voluerint, apud Regem cœlorunz impetrare pos-
elzil ſunt. Proind magnaäfide promptztadineque huc veniammz. Hor-
„ tatur S. Chryſoſtommus Serm. in S. Maximum, & Juvenalem, & 5. Chryſo-

, 6Neid . . . . .
mt iterum de Martyr. Non enim portus tam idenei al refoezlzan. ſtomus.
11 “ dos naltas, duäàm recreantur ſideles Sanbtorum memorint. Et ite-
GlVNN.
14 4

rum hom. 5I. in Matthæum: Habent vini pro nobi, & quidem
maximam orationes, IJuphlicationerque Saneétorum, ſed tunc pro-
”H”JMD Jectò

448⁸ IN FFSTO OMNIUM SANCTORUM,

zdtà, cum nos quoque ia ipſum per pœnitentiam poſtulamus, & ad
8. Bafliut. ſzudia meliora confugimus. Concludo cum S. Baſilio hom. 20.
in Quadrag Martyres: Paratum bic eſt Cbriſtianu auxilium,
Eccleſia videlicet Martyrum . ercitas triumphantium, chorus
Deum landantium. Sepe laboraſtis ,Jaæpe operam dediſtis, ut
unum pro vobis orantem inveniretts, qusdraginta ſunt hi, unam
orationis emittenter vocem. Imploratà S. Spiritüs gratia de-
ſuper Conceptus dabo
CONCEPTUS I.
[Confirmatio Sancti Del in ſacris literis ſoli, & ſtellis comparantur:
Juſti fulgebunt ſicut ſol in regno Patris eorum Matth. 13. Stella à ſtelld difen
in claritate. Paulus I. ad Corinth. 15. Cur planetis, ſoli, ac ſtellis compa-

rantur? Si ſunt Sancti Dei ſicut ſol, & lumen majus, quomodo etiam ſicut

ſtellæ, lumen minus? Nota eſt ſolis beneficentia, qui non modò in omnes
creaturas promiſcue, ſed in quamlibet, curà prorſus ſingulari, ac determi-
natà ſe effundit, ut adedò vere ſubſcripſerim: Omnibas && ingulis. Audia-
mus S. Ambroſium lib. 4. Hexam. cap. 6. Magniss ſol, qui complet orbem ter-
rarum ſuo calore, nec ſolum terras, ſed etiam a'rem bunc, & mare, &lique fa-
ciem, quæ in qudcunque parte fuerint cœli, iguminat omnia, æqu ſpeculatur
cunttis. Soli ergò comparantur Sanct Dei, adjuvantes omnes, & ſingu-
los, benefacientes, patrocinantes omni, tàam bono, quàm malo, pio animo
eos imploranti. Et ſtellis Sanécki Dei aſſimulantur: cur ſtellis? Stellis ſub-
ſcribit Academicus: Influunt & fœcundant: Experientia teſte, ſtellæ divi-
tes influxus in ſublunaria immittunt, ita ut ad influxum hujus ſtellæ pro-
Veniat a&ris ſerenitas, ad alterius ſlellæ influxum, ſalubris pluvia, ad aliæ
ſtellæz communicationem, venti conſurgant, calor, & aëtis temperies pro-
veniat: Sic Sancti Dei, ſuis meritis, ac precibus, miras Dei gratias nobis
procurant; corporibus ſaniratem, campis, fructuum fertilitatem, a his
maturitatem; ſicut ſtellæ influunt in corpora, ſic Sancti, & in corpus
& in animam, & ſicut DEUS operatur in mundo mediis ſtellis, ſic
& DEUS gratias ſuas concedit, medi Sanctorum interceſſione. Quod
poſſibilitas noſtra non obtinet, gorum interceſſtone donetur. Bernardus in

Serm.
CONCEPTUS II.
Exodi 25. præcipit DEUS: Pones ſuper menſam panes propoſtioni⸗ in con.
ſpectu meo ſemper. Origenes hom. 13. in Leulitic. ber panes propofitionis
Sandtos Dei intelligt unde fors mos invaluit, quòd hàc die panes di-
ſtribuantur, Aller Heiligen Brod: Et cur ſub pane Sancti Dei repræſen-
tantur? revera homini ad conſervationem vitæ nihil utilius. cene,
0

—
Ulis, wag
nd 4, ſineg
umminentun
u vns corpus
(auli, E invo⸗
Conorum De
lemmicti c⸗
Vin nki fuct
mne.

liins ca). 1
gupinta lnten
nunmn eiu.
UUndos Dl,
Nelat. die
nnckas mar
ſm, nezg conl
1! Quis lig⸗
1n Ar mitte
f. Conlot⸗
unſericordie

hrm, tantam
Intis
m lokillet
uimz nlleiſnt,
emn mmua ne
unun, gumir⸗

nc. . lo⸗
okeit, N cor

m, celer
mi R
n nikäiet,

ſinali ec i
Wermngnn unti

Ehle

—
Mllnne
Rallokon⸗
Linni urt
hanint
efamn kenſft
taſuntin
Pirilgi

tellscomnn
l,, Aektdln
vomodhen
non mocdu⸗
ngung
Veni
guionſlt
G Nm, a
,G afa
ntes llend
vn nlaft
cur ſieled
eatatelee

Nvln dodelct

Cllbrstlot
X enslenke
rvein
n ſetlined
. Snnck

do wedsle

gteele
Qurte. N

mmmmhe

Per eilin

roe hie

nedili

CONCIO PRIMA. 449

bilius, ac magis neceſſarium eſt pane; commune hominis nutrimentum
panis eſt, ſine pane vivere nequit, panis eſt hominis optimum fomentum,
ac nutrimentum: panibus ergò comparantur Sancti Dei, intelligamus:
uti panis corpus nutrit, paſcit, augmentat, roborat, ſic Sancéti Dei, devo-
tè culti, & invocati, quoad corpus & animam nos roborant, gratiarum,
ac donorum Dei profectum nobis impetrantes: Optimè S. Auguſtinus
lib. de amicitiâ cap. 5. In rebus humanis nihil ſandtius appetitur, nihil experitur
duleius, nihil Frultuoſius tenetur juſti amicitia, babet enim frudtus vitæ præſentis, G.

ternæ.
CONCEPTUS III.

Iſaias cap. II. de DEO ait: Et erit juſtitia cinttorium lumborum ejus.
Septuaginta Interpretes pro Juſtitia legunt Juſti. Erunt Juſti cindtorium
lumborum ejus. Juſti ſuâ interceſſione, ſuo patrocinio cingunt renes,
& lumbos DEl, ligant manus Judicis, ne contra nos DEUS juſto furo-
re procedat. Sic ligavit Moytes adhuc in terra conſtitutus cinétorio pre-
cum vinctas manus Dei, ut Omnipotens peteret: Dimitte me, ut iraſca-
tur furor meus contra eos, ut deleam eos. Exodi 32. Dimitte me, inquit
DEUS?: Quis ligavit, quis ſtrinxit, ac detinuit? nil aliud niſi Moyſis pre-
catio: Aut dimitte eie noxam hanc, aut ſi non facis, dele me de libro tuo, quem
Neripſiſti. Conſolatiſſimè Sanctus Chryſoſtomus in Pſalmum 5o. Conſue-
tudo miſericordiæ Dei eſt, bonorem bunc dare ſervis ſuis, ut propter eos ſerventur

E alii.
CONCEPTUS IV.

Notat, & obſervat Petrus Berchorius: Ex ſententia Rabani, & Aſtro-
logorurn, tantam eſſe pernicitatem mots, quo cœlum rotatur, ut niſi
moras contrarius planetarum motus adferret, jam pridem mundi machi-
nam totam ſolviſſet: ita ſcribit lib. 5. reduct. moralis cap. 2. num. 7. Cælum
movetur velociſſimè, & ideò ne wotus ejus velocitas mundi machinam diſſiparet,

voluit eum natura motu planetarum retardare. Quid tam velox, rapidum,

inciatum, quam ira & furor Dei; Deus noſter ignis conſumens eſt: ad He-
b æos cap. 12. Ignis celerrimus, fulmen velociſſimum, quèòd in mo-
mento ferit, & conficit, in quæcunque incidit, qui furoris, & iræ DEl
impetum, ac celeritatem moderabitur, retardabit? Planetæ, Sancti D EI,
ſuis precibus; ſi Sancti Dei irato Nummi ſupplices non obtuliſſent, dudum
mundus interiiſſet, ut concludit S. Hieronymus in cap. 9. Jobi: Portantes
orbem Santzi rectè intelliguntur, portant enim mundum, dum eum, ne ruat, ac pe-
reat, orationam fortitudine ſuſtinent.

Feſtivale. LI 1 CON-

4 ⁰0 IN FESTO OMNIUM SANCTORUM,
CONCEPTIUS V.

Kterna Veritas inquit Matth. II. ₰ diebus autem Joannis Babtiſtæ, re-
num eœlorum vim patitur; & violenter rapiunt illul. Quis eſt ille, qui divi-.

Bo Namini vim infert, & ad nutum ſuum obediens efficit? Keſpondet §.
ChvYyſoſtomus hom. 38. in Matth. eſſe S. Joannem Baptiſtam 3 Patrocinium,
ſoffragium, ac interceſfio S. Joannis Baptiſtæ, infert vim Deo aliiſſimo, cogit
Omnipotentem ad miſericordiam, & gratiam erga nos miſeros mortales:
Preces enim Sanétorum viventium in terra dum vigent, Deum mulcent,
moventque, at verò dum animam egerunt, trahunt, impellunt, & vim fa-
ciunt vel invito: Juxta phraſim melliflui Bernardi: Per Sandtorum cineres, GG
oſa orare, eſt cœlum violenter pulſare. Ex Sanctorum memorid ad omnes provenit
i litas. Concludit S. Chryſoſtomus hom. 6. in Matth.
CONCEPTUS VI.
Simonia vitio ſe maculavit Giezi, pariter Simon Magus: Giezi pu-
nitur leprâ hæreditaria: Et egreſſas eſt quaſi nix ab eo leproſis. 4. Regum cap. 5.
Simon Megus impunitus recedit: Ambo graviſſime peccaverunt, idem
ſcelus commiſerunt, unus luit, Giezi lepra punitur; alter ſalvus evadit;
unde Simon Magus Dei miſericordiam invenit, cur clementer Deusei de-
lictum pepercit? durè, ut Giezi non puniverit? Reſpondet Abulenſ. in

illud 4. Regum, quæſt. 47. Pro Giezi nemo oravit, non fuit aliquis, Jui

oraret pro Giezi, ideò punivit illum tanquam non babentem auxiliatorem; di-
mon Magus autem poſt peccatum commiſſum invocavit auxilium San.
Rorum, pro Simone orarunt ſancti Dei Apoſtoli, ut patet Actorum cap. 8.
Precamini vos pro me ad Dominum, ut nihil veniat ſuper me horum, quæ dixi-

Kis GS. Quam benè S. Chryſoſtomus hom. F. in Matth. Habent vim pro

nobis, &g quidem maximam orationes, & ſupplicationes santtorum, ſed tunc o-
fectè, cum nos quoque idipſum per pœnitentiam poſtulamus, & ad ſtudia me-
liora confugimus. Hiſtoriæ ſi placent, legat meam germanicam Cateche
ſim cap. I5 §. §. .
LEpilogus] S. Ambroſius lib. de Arca Noë cap. 7. Sanctos Dei
Arcam Noë vocat: cur? Arca, filiis Noë, imò beſtiis, fuit vitæ conſer-
vatio, ac præſidium; ita & Sancti, univerſorum ſunt Patroni, & con-

ſervatores. Ad hanc Arcam, ad patrocinium Sanctorum confugiat

unusquisque, & à malis tuebitur „ ad optima gratiarum
ſublevabitur. Amen-,

i au
Ulpertis e

gen, be

Gin
huram: Tal
ine⸗ ſun ſer
Uiydlicku
uin erit naue

AUtavid Pfal

j lum farn⸗

aſel ſuntlu.
Pi ninilu,
Iro. a,
itulitlehe.
gn in eti,

Ont Ppiſpſzp p,
niliſcphie

taun ſune

4 e naugen.
Enrwin auhei
ite ug,
uharrche li
ute⸗ zuperta
mitgi Uiftuf⸗

CoNCIO SECUNDA. F 4 1

IN FESTO OMNIUM
nin Beati pauperes. Matth. 7. Textus.

ua Paupertas eſt optimus Dux ad meliorem fru- Them=.
ellunt Nr — . . . . .——
cſme gem, Pauper terrenis, ac cœleſtibus bonis

We
W☛R⸗ NS

Z, Unæ orbis, dimidià tantum ſui parte conſpicuus, Exordium.
=

reliqua inter tenebras ſqualente, ſeipſum ſolatur:

1Mgn Pauper, Soli propior? Sic pauperes in hoc mundo,
Net & egentes, hoc ſolatium habent: Deo, & gratiis
Neen divinis, ſunt proximiores: Audiamus Sacram Textus Sa=
en Scripturam : Paltus e fortitud- bauperi, Fortitnao egeno, in tri- Nrs
Anie bulatione ſua, ſpes a turbine, umbraculum ab æſtu. Iſaiæ cap. 2¾.

n fü if Tibi derelictus eſt pauper, orphano tu eris adjutor, non in ſinem
Iten anun oblivio erit pauperis, patientia pauperum non peribit in finem.
wCcnitm Canit David Pſalmo 9. Et iterum Pſalmo 22. Populum bpalpe-
aidn rem ſalvum facies. Audiamus & Patres: Pauperes egent in hoc Patree,
6 rmn ſeculo, ſed ſunt locupletes Deo, vitits vacui, ſed Virtutibus pleni,
Mun o Aeſpecti hominibus, ſed acceptabiles Deo. Scribit Caſſiodorus in Caſſiodore
Gucnn, Plalmos. Arca plena auro, cor plenum eſt fiae, foris palperier,
nu⸗ 8 ſedintus dives eſt. Inquit S. Auguſtinus in Pſal. 66. & Serm. 2 12. 8. Anguſti-
ngenm Pauper in terra, dives in conſéientia. Et iterum Serm. 76 us.
“ Omnis Philoſophiæ magiſtra nobis eſt inopia, non ita laudamus
n Soſeph, cum frumentum diſtribuebat, ſicut cum carcerem habita-
ekis,iiin bat. Sepe paupertas modeſtiam perſuaſit, reluctanti animo, in-
hfunt Dum, ter tentoria paupertatis ſobriæ ac ſollicitæ, Iuwuzs ners, ſopor mar-
1Sndn cidur, ac Vita languida, & enervatanon ſuheunt. Docet Fran-
iimngin ctiſcus Petrarcha lib. 2. de remediis dialogo 8. Magna quk dam Petrarcha-
penna eſt paupertatis, gqud taàm citò volatir in regnum *oτlorum,
nam in alii virtutibus, quæ ſequuntur, Matthæi s. promiſſio lu-
. l turo

ℳ

4 ⁵2 IN FESTO OMNIUM SANCTORUM,
turo tempore indicatur, paupertatè non tàm promittitur, qudm
3. Bernar- datur. S. Bernardus Serm. 4. Adventús. Qaod ſi virtutibus
qus. cognata paupertas, terrena & cæleſtü probatur diſciplina, Ath.

letha ad certamen nudus accedit, confiigit cum Eucltibus nauta

nudus, miles in acie nonniſi erpeditus aſſiſtit, qui tendit ad phi-

loſophiam, totim, quod in rebus eſt, ante contemnit. Perorat

8. Chryſol. S Chryſologus Serm. 28. Paupertas eſt abdicatio ſollicitudi.

num ſacilè, iter ad Deum ſine impedimento, expulſo omniz tri-

3 ſtitiæ, fundamentum paci, munditia vitæ, quæ nos liberat curi

omnibus vitæ tranſeuntis, & facit, ut Dei mandata perfeltè exe-

Climacus quamur. Docet Climacus gradu 17. Quid paupertate me.
Dins! quid ſecurius? quid jucundius triſtentur omne, cundti
gemant, formident univerſi, hæc ſemper hilarz, ſemper eodem

vultu, eodem animo perſe verat, bonum cæleſte præſtolatur poſt.

dere in cæœlo, ided nihil habet quod amittere poſſit in terraà, fre.
quenter evolat ad ſupernam patriam, ubi ſacum remuneratorem

§. Lauren. cognoſcit. Ita ſcribit S. Laurentius Juſtinianus in ligno vitæ,
tius Juſti-
nianus.

tract. de paupertate cap. 4. Primam hanc beatitudinem uter.
qJue Evangeliſta poſuit, ordini enim prima eſt, & parens, gene-

§. Ambro- patioqe Virtitum. Tradit S. Am broſius lib. 5. in Lucam „&

ſut. alibi habet: Ut rerum facultater inſtrumentum ſunt omninn

vitiorum, ita harum abnegatio, genitrix eſt, nitkrixguae omnium

§ Chryſo- virtutum. Concludo cum S. Chryſoſtomo Serm. 18. ſuper epi-

ſtomus. ſtolam ad Hebræos; Panpertas eſt manuductoria qucaam in Via,

gna, & admirabili, portus tranquillus. Divina gratiâ invoca-

tà deſuper Conceptus pandam.

CONCEPTUS I.

Confirmatio.] Galaaditæ Ducem Jephte nimium oderant, & averſa-

bantur: Vos eſtis, qui odiſtis me, & ejeciſtis me de domo Patris mei. Judicum

cap. II. Hi populi Galaaditæ, Jephte, quem deſpectum abjecerant, tan-

dem mulkum venerantur; ſubjicientes ſe ei, ac Principem, ac Dominum

ſuum ſubmiſſe reſpicientes: uid hæc ſuperba, ac proterva capita ad me-
liorem frugem compulit? quod Jephte, quem olim oderant, nunc vene-
rentur, quem antea abjecerant, jam Dominum ſuum reſpiciant? quem
prius ſpreverunt, nunc opem ejus ſupplices implorent? meliores fecit Ga-

—

lulas auet
Aoncicitzte
uun khiciun
yur, tleſtan
6l. Klr tee
Ctli erat, gu
Pitus Chrittum
ſente leld, ve
(nilum zgnoy
alenicus ſege
uut in mechu
Iiun eutitatur.
ercidunt,
Mun excitant
Ulogo “ ape
mnub ,nie.
Cant,

Neeleratam v
ad portion
ſintie, gl
eII Volutiba
m reſſſiſeit
UIcorreckis
eamni iree
e ſeut uum

UIr antezct
u& dicit ad cœlem, unbto athletica, exercitatio quædam ma:

Urr Dochor);
henns, & in
Midue porei mn
nnneg, llen
Iiitenorre N
tumm erolare,

hehet ſcc
»hccis
Cinbenr

baffeent

rl
n ſuite
guilentt
ntennni,, N
Mlini
emelnnt
tmnltine⸗
Vitpug.
entur ne
ilni ſn
lſ nt
uunſemm
knumwinlee
nr heatinlir
16t, er
mtur ſn
eE,nufinſer
no Semil
Nifnirſpns
rentitni
Dieinigei

umolkern
o ti n .
dunaline
nolenn,1
Uum ehi
ent mid

CONCIO SECUNDA. 4 3

laa litas paupertas, & indigentia: Ab Ammonitis humilitati, ad incitas,
ad mendcitatem, flammà & enſe redacti, diſcunt ſapere, Jephte Principem
ſuum reſpiciunt, ac venerantur: ita textus Judicum cap. II. Nunc veniſtis
ad me, neceſſitate compulſi. Deſuper S. Auguſtinus apud Hugonem Car-
dinal. Felix neceſſitas, quæ ad meliora compellit. Jephte figura & umbra
Chriſti erat, quot ſunt, qui in proſperitate, & abundantiâ, peccatis & ſce-
leribus Chriſtum ſpernunt, odiunt, abjiciunt, deſpiciunt, necefſitate, pau-
pertate verò, vel ab injurià, vel infortunio immiſſa, ad meliora converſi,
Chriſtum agnoverunt, DEUM coluerunt, vitam meliorem inſtituerunt.
Academicus ſequenti ſymbolo hanc veritatem elucidavit: Nempè gruem
ſtatuit in medium, cui dormitanti ſi lapillus & pedibus prolabitur; Dor-
mitans excitatur. Sic mortales vitiis indormientes, ſi bonis ſuis tempora-
libus excidunt, ad pauperiem rediguntur, & ſomno vitiorum, ad virtutis
ſtudium excitantur, & impelluntur. Optimè bPetrarcha lib. 2. de remed.
dialogo 8. Sæpé quidem paupertas modeſtiam reluttanti animo. Inter tentoria
paupertatis ſobriæ, atque ſollicitæ, luxus iners, ſopor marcidus, ac vitia languida

non ſubeunt.
CONCEPTUS II.

Sceleratam vixit vitam filius prodigus, inſolens ac ſuperbus Patrem
coëgit ad portionem hærteditatis ſuæ extradendam: Pater, da mihi portio-
nem ſubſtantiæ, quæ me contingit: Lucæ IS. Portione obtenta in cœno volu-
ptatum volutabatur: Vivendo luxuriosè. Hic inſolens lafcivus juvenis,
tandem refipiſcit, indolet de Patris offenſa, deteſkatur venerem, in inte-
grum correckus revertitur, ad pedes pii parentis proſtratus veniam exorat:
Pater peccavi in eœlum, & coram te, & jam non ſum dignus vocari filius tuus,
Jac me ſieut unum de mercenariis tais. Quid ad tantam morum emendatio-
nem, vitæ anteactæ correctionem, hunc filium induxit? quis virtutum,
Dux ac Doctor? amoris in Parentem, ac humilitatis inſtructor fuit? fuit
paupertas, & inopia: Cpit egere: cupiebatque implere ventrem ſuum de ſili-
quis, quas porci manducabant. Deſuper S. Petrus Chryſologus Serm. 2. Fa-
mes tevocat, quem ſaturitas exuldarat, fames illi patrem dedit ſapere, cui copia
tulerat genitorem. Paupertas facit agnoſcere vitia, docet emendare ſcelera,
inſtruit exorare Numen offenſum, humili pœnitentia delictum eluendo,
ad cœlum evolare. Academicus exprimit ſymbolo avem manucodiatam
pingendo, hac inſcriptione: Sine pondere ſurſumn. Hæc avis vix quidquam
carnis habet, ſiccis nonniſi plumis circumdata, undè exoticâ agilitate ad
cœlum levatur. Paupertatem, pennas, dicit Bernardus, quibus mecdhiis ad
Deum mens noſtra erigitur, ad cœleſtia ac furſum evolat: Magna quædam
penna eſt paupertatis, inquit Bernardus.
LI I 3 CON-

—

4 54 IN FESTO OMNIUM SANCTORUM,
CONCEPTIUS III.

Quam perverſus fuerit Paulus, quàm truculentus hoſtis Chriſti, & Chri-

ſtiani nominis, patet A torum cap. 9. Saulus adbuc ſpirans minarum, & Cædis

in diſcipulos Domini, acceſſit ad Principem Sacerdotum, & petiit ab eo epiſtolas in
Damaſum, ad Snagogas, ut ſi quos inveniſſet hujus viæ viros, ac mulieres, vintlos
perquceret in Jeruſalem. Hic magnus Chriſti adverſarius, factus eſt ESUin-
timus amicus, Chriſtianorum propugnator, eorum defenſor: Expugnabat
Judæos, qui habitabant Damaſci, affrmans quoniam hie eſt Chriſtus. Quid, 8

Iupo rapiente, fecit ag’num manſuetum, ex hoſte, amicum, ex oppuggatore,

defenſorem? fecit paupertas, cœcitate percuſſus eſt; apertis oculis nibil vide-
bat: cœcus homo, pauper homo, dicit proverbium, ita pauper & cœcus
corrigitur Saulus, humilis, & obediens inclamat: Domine quid me vis facere?
deſuper exclamat S. Bernardus in allegoriis Tilm. Apertis oculis nihil videbat;
6 felix o&citas, qud male quondam illuminati in prævaricatione, tandem in con-
verſione ſalubriter oculi excœcantur. Paupertatis bonum exprimit. Joan-
nes Ferrus, cervi emblemate, qui rejectis cornibus epigraphen præfert:
Projetctis agilior. Audiatur Seneca ep. 7. Paupertas expedita eſt, ſecura &t,

ſi vis vacare animo, aut pauper ſis oportet, aut pauperi ſimilis, projice

ommnia iſta ſi ſapis, imò, ut ſapias, & ad bonam mentem magno curſus, ac totis

viribus tenge.
CONCEPIUS IVv.
Ceis, parentis Saulis, deperditæ ſunt aſinæ: parens ablegat filium
Saulum, errantia quæreret, & inveſtigaret animalia; Zolle tecum unum de
bueris, & conſurgens vade, & quære afinas. I. Reg. cap. 9. Per aliquot dies
in montibus, ac deſertis vagatur Saulus, pecortbus minimè inventis; ad-
eunt tandem Videntem, Prophetam Samuelem: interrogo hic, quare

non ſtatim, ac omnium primèò Prophetam adiverunt, ac rogarunt, per-

ditas indicaret aſinas, quo duce, ac ductore tandem, ad Samuelem, ad

Videntem, ac amicum Dei, Saul cum puero deducuntur? reſpondeo:

Duce & comite paupertate, inopiâ, ac indigentiã: Panis defecit in ſitarciis
noſtris, & ſportulam non babemm : Ecce indigentia, paupertas deduxit 2

Prophetam, imè dixerit ad Regnum, & ad imperium: Ita gloſſa mora-
lis in citatum librum, & caput: Dominus revelaverat auriculam ante
unam diem, quàùm veniret Saul, aptitudinem ipfius Saulis ad regnandum. Pau-

pertas, & indigentia, ad Divinum, antea terrenis totum immenſum Sau-
lum compulit; Paupertas antea ineptum, ad coronam, & ſceptrum
aptiſſimum effecit: ovorum duo ſtatuit Academicus in vaſe vitreo aquà

leno, unum ovum, qui plenum in fundum demergitur, alterum ovum,
S

quia vacuum, natat ſuperius: vacuo ovo inſcribit Lemma: Surgit wane.

)

„

7

—
nie metzuot;
GAd Cronan
lN l.
Eiants, liie
iifltuminn

—

WI

abin Melopot
li heni ſulin
gonie Dei
l Neetten ſbi:
keintfinere ver
tum indomo pan
Anm veatt: In
An in olnnibus
U herſeeltus
lper duros li
I) huher ſc,
Anuet gpertum
II, X inclinnus,
tl nos, D.

IWloit Rupenms

mniu, nti, Ge⸗

1Edſeerdenti

ls ſer li onn

li. Nri, li
Miner fennit a,
lhee itl, g
Uip letyorbu
kles oſdere
in hhologet
imin.

—

Plt E
un, Gir
eneſſciii
Nlienes unie
k: Lahgt
oppognan
lis niltd.
Gper cen
Ane i
nibi
tanben rar
tilhit.
lephen Nrnn
tae, ſom
Snlie, n

Cie, A

4

8 tleyt i
e tcin anns
Peraicvd
nd ioenng
oo ie,
etegilit
Cambekene
t? epoe
Nſatti,
entas Eekllit
t auiiulmm
gnnin 7
nthenten
n, l
ale ineont
,Aerun n

. rei
1; N D

CONCIO SECUNDA. 4 5

Sic ſi diviti? mergunt; paupertas ſurſum elevat, ad Videntem, ad Deum
adducit, ad coronam vitæ æternæ elevat. Optimè S. Chryſoſtomus apud
Beyerlinck tom. 6. fol. 112. Paupertas eſt tutum afylum, portis tranquilius, per-
petua ſecuritas, deliciæ periculorum expertes, voluptas ſincera, vita turbationuzs
vueſcia, vita flutuum ignara.

CONCEPIUS V.

Jacob in Meſopotamiam tendens mirabilem habuit viſionem: Vidit-
ꝗue in ſomnis ſcalam ſtantem ſuper terram, & cacumen illius tangens Cœlum,
Angelos quoque Dei aſcendentes, & deſcendentes per eæam, & Dominum inni-
um ſcala, dicentem ſibi: Ego ſum Dominus Deus Abruhbam Patris tui. Geneſ. 28.
Cur rectè in itinere verſus Meſopotamiam Jacob hâc viſione dignatur, &
non etiam in domo paternâ habitans tali gratiãâ, & conſolatione felicitatur?
Notandum venit: In domo paternâ degens Jacob nulla re egebat, ſed
abundabat in omnibus: itinerans verò in Meſopotamiam, derelictus à Pa-
rentibus, perſecutus à fratre, inops & pauper, mendico ſimilis, in nuda
homo, ſuper duros lapides, incœnatus, famens, & ſitiens, pernoctare
cogitur; pauperi ſic, ac ſummè indigente, favor divinus monſtratur,
cœlum paret apertum, Angeli in obſequium deſcendunt, DEUS ipſe
innixus, ac inclinatus, gratias promittit: diſcamus hine: Paupertas re-
ſerat cœli januas, DEI favores, Angelorum ſolatium promptum habet.
Ita concludit Rupertus Abbas lib. 7. Geneſ. cap. Z1. Quicunque depoſitis ſæ-
culi omnibus, nudi, & expediti ad deſtinatum tendunt bravium, illis porta c&li
aperitur, & aſcendentibus ſcala hæc erigitur. Felicem pauperem obumbrat
Academicus ſcapha omnimodè vacuâ in oceano denatante, hâc inſcriptio-
ne adjectà: Zutior qud levior: Navi Job comparat vitam humanam: Diæ
mei velociores fuerunt curſore, pertranſierunt quaſi naves poma portantes. cap. 9.
Pauper in hac vitâ, qui fuerit vacuus à ſuperfluis mundi, quò ſic levior,
eò tutior, de favoribus ac gratiis divinis, eò ſecurior, quia portum ærer-
nitatis felicis proſperè attinget, ad ſempiterna ſolatia adveniet: ita Apu-
lejus orat. Apologet. Cupio me ad pauciora coërcere, tanto futurus beatior,

qud pauperior.
CONCEPIUS VI.

S. Bernardinus Serm. de Pauperibus art. 3. cap. 3. obſervat: Pau-
peribus DEUM, actu, & de præſenti beatitudinem promittere, cœteris
virtuoſis, ut mitibus, caſtis, pacificis, patientibus ſolum de fu-
turo, prœmium, & bravium determinare? ſic Matth. cap. 5. Bea-
ti pauberes ſpiritu, quoniam ipſorum eſt regnum cœlorum. Mt, dicit, non
erit, de præſenti, non de futuro loquitur: Beati, qui lugent, quoninm inſi
eonſolabuntur, Sc, Ecce de futuro dicit; cur quæſo rectè pPauperih 88,

Deus,

9
—

456 IN FESTO OMNIUM SANCTORUM, .

Deus proœmium, & bravium de peæſenti, & actu tribuit? Qaves regni cælo- N
rum non tàm promiſſivè, ſed poſſeſſvè conceduntur; inquit S. Bernardinus, cur Z
hoc? Reſpondeo: DEUS nullum opus vel creaturam ſine loco fecit, divi-
na providentia, cuivis creaturæ, & certum locum, & ſpacium aſſignavit, ſic
ſtellis cœlum, avibus aërem, piſcibus aquam, quadrupedibus prata, agros,
& ſylvas, hominibus univerſam terram diſtribuit; pauper nihil in terra pos-

ſidet, ergò Deus eum ſuper omnia creata elevat, cœlum, ac æternam bea-
titudinem, ut locum propriam, jam in præſenti, & actu diſtribuit; BeÜÄgttOu ere, & la
pauperes, quoniam ipſorum eſt regnum lrum. Audiatur S. Bernardinus: l,

Quia prudentiſſimus Creator, & gubernator, nullam creaturam ſine loco fecit, cum betifcat.
paupertas locum in mundo non habeat, ideò ei &o nunc peſſeſſivè cœlicas ſedes dedit. aoe
Reétiffimè Academicus Paupertatem conchæ marinæ comparat: conchi-
lium tametſi exterius horridum & aſperum, intus tamen pretioſam gem-
mam portat, Lemma fit: Teſauro gravida: ſic paupertas exteriore vultu eſt
horrida, & aſpera, interius tamen theſfauro gravida, maximi pretii theſauros
reconditos habet divinarum gratiarum, & canſolationum. Sic S. Ambro-
ſius in Apoleg. c. II. Bona paupertas, quæ ſi theſaurum non habet pecuniæ,

ne ollioeti

habet tamen theſauros ſapientiæ && ſcientiæ; addo ego, gratiæ DEI, & „
gloriæ. . nk, gulni
4 — . 4 “ .
Epilogus.] Conſolor ergoò omnes pauperes cum Franciſco Sera- rur eiͤ/

ul. .
hico opuſc. 8. cap. 6. Heæc eſt illa celſitudo altiſſmæ paupertatü, quæ vos Nl, i en
P P P 9 Juæ Vo.

fratres meos chariſſimos, hereders, & reges cælorum inſtituit, pauperesre- n e
bus fecit, virtutibus ſublimavit; heæc ſit portio veſtra, quæ ducit in tennam lams P
viventium. Concludo cum S. Laurentio Juſtiniano de ligno vitæ c. 3. . enin
Sicut Pueros Balylonicos non incendit ignis, ſed diſſolvit eorum vincula, a ,an
ſic eorum, qui in camino paupertatis gratias agunt, ſolvuntur vincula n. guit,
peccatorum, & incenduntur cuncta, juxta IlMad Iſaig cap. 15. a Aent
Elegè te in camino Paupertati. iill nu,i
Amen. ogolic
iminun lenten
auaſaknai 16
linnnaheni
uullunt, .

enni,
“” llu heſrtunr

IN FESILO OMNIUM
ANCTORUM.,
exA9 CONCIO TERTIA.

IN lennge⸗

CONCIO TERTIA. 4 5

—

enme Beati qui lugent. Matth. cap. y5. Textu
Lugere, & lachrymari, ob DE Moffenſum Thene.
hafe beatificat. .
ll NRis ſuper nubem roridam apparens, indubium Bxordium.
l . cœli ſerenioris prognoſticon affert: unde Lem-
ore N e „& ma: Unda ſerenat“ Ita & lachrymarum im-
eilſhea. bre, ac luctu ſuper Deum offenſum, tranquillam
die in conſcientiam, & æternam beatitudinem ſibi
Hüti quisque polliceri poteſt. Chriſti teſtimonium patet: Beati,
in Dl qui lugent, quoniam ipſi conſolabuntur. Matth. cap. 5. Bea- Terxcus
„A„ 1i, qus nunc fletis, quia ridehiti. Lucæ cap. 6. Qus ſeminant aer e
tncn e laerymi, in exultatione metent. Pſalmo 125. Et iterum †uE.,
t Plal. 138. Aſcenſiones in corde dipoſuit, in valle lachryma-
e um. Audiamus Patres: O lachryma mentem purgans, in- Patroe.
ckium tentionem fœcundans, con eſſtonem irrigans, animam ſanclifi-
lgnofet cans. Haæc eſt lachryma ſanbta, compunétioniz ſoror, quæ motus
Hicitos exſtinguit Paradiſum aperit, infernum claudit &.
litn tin

Ita ſcribit S. Auguſtinus ad fratres in eremo. Dum commiſſa 8. Augu-
4 attentius lugemus, injuſtitiæ ſplendore membra deauramus in- ftinus.
quit S. Gregorius Papa. O felix dilavium, 6 felices lachrymæ, S. Gregorius
quæ animum dolentem levant, & peccatorem imo tartaro infi-
xum, ſublevant in ſublime. Verba ſunt S. Greg. Naz. orat. 3. Jz- Rcg
ne ullo intervallo conjunguntur, & lachrymæ peccatrici, & miſe-
ricordia Salvatori; 6 felices lachrymæ peccatrici, felicer ſingul-
tus, quibus perpetuos illor vitamus gemitus & dolore, ſuſpirat
8. Thoma à Villa Nova Serm. 1. de Judic. S ingemueris ad S. homas à
Deum, ſolviſti repentè ſententiam, veniamque conſecutus &, id- Villa Nor.
circo multa de luctu nobis loquitur Chriſtus, beatificando lugen-
tftor, perorat os aureum Chryſoſtomi hom. 6. in Matth. Potum z Chryſe-
Feſtivale. Mm m cum mus.

2 IN FESTO OMNIUM SANCTORUM,
4

igitur imum gaudere me-
r ez,3 quireret: unde igitur plurimum g.
tioni lætitzam acquirere Sa e.
S iſi quia plurimum fle vit, & tanquam neettn
a. ritd⸗ ſibi gloriam comparavit, de Dae D ſeribit . n
S broſns lib. de Viduis: Eleganter prædicat S.

achryma e munere in-
8. rarus jianus opuſc. 13. cap. 14. Mox at lachry
Damianus.

yuperin rots ma revireſéit, torpors
7. ri , protinus anim torpors
timè inſpeltoris eruperink,
gre⸗ Page. ſolvitur, & tanquam arbor verna auſiri fom

itur. Conformiter
vi tutum ſiore, veſtitir.
Zene, redivivo vir , s G,
recaleſe orius in Pſalm. I. pœnit. Sicut hortus recepta Jun
3. Grego S. Gregori denter germinat, ita caro lachrymarum fluenti riga-
. Plavia eviaonter 6 & juſtitiæ germen emittit. Concludo
2 lonorem opernm⸗ 12 i „29. Ad veſpe-
= ordium cum 8. Baſilio hom. 7. in Pſalm a5 e Se.
3. Baſilius. EX Aemorabitur fletus, & ad matutinum lætitia; , 4 i,
6 zonej 4 Uum ſa,
aeuß hujus in conſummatione jam exiſtentu, & . ⸗ . W
igs glee peccati exegerit, ſic zent en Implorat
“ beatitudine inquam, adveniente, gauädebit. Amp .
35 main.
8 Spiritus gratiâ, deſuper Conceptus proponam.
coNCEFIUG T. d umen-
. . . 2 n
atio.] Summo mane triſtis Magdalena venit d mo mnen.
corpori, ſui chariſſimi Domim, cbituin adſtantes inqui
r Jetunctd corde uberes profudit lachrymas: cu
vem; Ccor 7

li: Mulier quid ploras? Joan. 20. Refpondet illa: Quia tale-
unt Angeli: M. .

jo ubi His dictis dum anxia cir-
. G neſcio ubi poſuerunt eum. um di.
runt Peraage Niug R ſ ſtantem dulciſſimum ER. e.
eurglr daſu eſt retrorſum, & vidit JESll M ſtantem. 9
X1 .

»

i . mas, & fin-
buiteen mitus dolentes edidiſſe, & quem gd e dugemen
gultus, ac Sy mctu ingemuit, prælentem invenit: ſic c .

D

1 cata amiſſum,
. s ob Deum per peccata⸗
i lIugent, luctu & lachrymi . eratur, invenitur.
hine a a bi tufi⸗ Deus , & gratia ejus denuo ea Tatur ntritis ſingul
& perdi V. ccatis abegimus, luctu, 1 Pr.
1r: . am uam pecca am in
acduiritrd Srns SrevCcanps. Docent Naturaliſtæ Nymphæ
tibus, r.

n bi præſtan-
in undis. Ita ſanè anima noſtra ſerenitatem Uorem n g dielare ſ.
tiorem induit, niſi inter lachrymas, luctum, ngdatun turien-

ini⸗ imæ ſibi redenm-
ſoeb. tinis lachrymis, maximæ ſi.
cum fletu miſéebat, ut veſpertinis lachy)

(ing ſnd⸗
1) 1.

Wihet gen

———
aen. Dolti
Gpm lnig /
n ah In h
nubnpbinutun.

Uin procgn
t ehecat, p
Eunt: Eter pelen

LNeEI. Ady

6icendd flium,
lprum vocgi
ulhereltremedi
yure optimo 0
zinen guiur, pe
Dit illkuntarumn
ührn genitoren
tlis, gum flin
e, cuscontit
rdom, ſevit,
Ehrhaum protert
Wwitm javene
Ullem plane
Keutus, mon
uun mwentutem

e8 Cregori
itg, Mluti oen

zilii Uitninn, v.
iſn dig, gi
Alitnnmnm lle

es

Uhemezin in.
unkaunlimn,
n
6le unez h

Ah
Sa alt intue

R.
linie
leren
Mrun i
derid
Nlere i
, D
onfornir
leſtui
aentite
Conct
.A
umngket
cuninn
Eriln
I
1

4d n
Uibetenn
nanerin
Cucnanrt
n
centnn
,
tlonc
rite gee

tal n
Ur, ne
itii,
: i
llbi e⸗

CONCIO TERTIA 4 59

turientem. Doctifſime Idiota tractatu de 8. Beatitudinibus cap. 4. Poſt la-
chrymarum pluvias ſerenitas ſequitur, atque tranquillitas; & S. Damianus o-
pulſc. r3. cap. I2. habet: Mox ut lachrymæ eruperint protinus anima reviviſcit,
G redivivo virtutum ſuarum ſiore veſtitur. Ergò: Beati qui lugent.

CONCEPTUS II.

Filius prodigus revertitur ad lares paternos, in atrio egreſſum
Patris exſpectat, progredienti genitori ad pedes provolvitur, ſupplex
perorat: Pater peccavi in œlum, & coram te, jam non ſum dignus vocari filius
tunms. Lucæ 1. Advertite pro dignum non dixiſſe, ſe non eſſe dignum
fien denuò filium, denuò in gratiam recipi; ſed ſolum dicit: ſe non
eſſe dignum vocari filium, iterum fieri filium, recuperare amiſſam gra-
tiam ſupereſt remedium, & quale hoc? contritus luctus, ac lachrymæ de
DEO patre optimo offenſo. Optimè S. Chryſologus Serm. 2. Pœnitu do
genitorem loquitur, peccavi in cœlum, & coram te. Dum luget amiſſum, jam
poſſidet inſtauratum, peccatum divinum patrem abſtulerat, ſed luctus,
& lachryma genitorem iterum reconciliavit, ſingultibus obrutus, ac lu-
gens fillus, dum filium ſe negat, hæredem ſe iteratò confirmat, piæ la-
chrymæ, luétus contritus, quod dolet amiſſum, jam poſſidet inftauratum.
pium luétum, ſequitur ad calcem divina conſolatio. Academicus no-
ſter ſymbolum profert Aquilam, hæc de ſenio turpis, dum aquæ immer-
gitur, iterum juveneſcit, & renovatur: lemma inſcribit: Renovatur ab-
luta. Eadem plané ratione peccator, luétus, ac lachrymarum aquis tin-

Qus, & ablutus, mox abjectaà veteris culpæ ſenectàâ, & turpitudine, in-

nocuam juventutem induit, in gratiam redit, fit denuò fllius, & hæres
Dei: unde S. Gregorius Naz. Serm. 2. luéctum ac lachrymas pias, atque
contritas: Peccati diluvium. S. Auguſtinus Serm. de paſſ. Domini: Pas-
Konis Chriſti Gicariam, vocat: Petrus Cellenſ. lib. de panibus: cap. 12. con-
cludit: Ludtus pius, aut lachryma, aut Paradiſum invenit, aut Paradiſum fa-
cit; lachrymarum profſtuentium curſus de mente fiuens, & diabolicæ virtutis fœmi-
na, & omnes ſordentes vitiorum Peſtes eliminat. Docet Petrus Damianus o-

Puſc. 13. cap. 12.
CONCEPTDUS III.

S. Joannes in ſua Apocalypfſi fatetur: Vidi, & ecce in medio throni,
quatuor animalium, & in medio ſeniorum agnum ſtantem. cap. 5. Tantæ vi-
ſionis, quale loannes habet meritum? dicit meritum: Ego ſebam multum.
Oculus ante fletum non ſpectabat thronum, poit lachrymas vidit Agnum:
quaſi ad cœleſtia intuenda, pio luctu, & contritis lachrymis, vivacior
reddatur aſpeétus mentis, & acutior mentis obtutus. Ad propoſitum
Mmm2 noſtrum

460 IN FESTO OMNIUM SANCTORUM,

—
noſtrum cygnum ſtatuo: cygnus inter labentes cujusdam undæ aquas de-,
pictus, epigraphen fert: His guttis purior. Sic lucts piæ lachrymæ emen-
dant mentem, & ad viſionem Agni cœleſtis qualificatum reddunt ho-
minem: His guttis purior. Præclarè Petrus Damianus opuſcul. 13.

cap. 12. Lachr) marum mador, animam ab omni labe purifcat. Beati qui

lugent.

. CONCEPTUS IV.

Fugiens David à facie Abſolon luctum inſtituit: Omnes ſiebant vo-
ce magna 2. Regum cap. 15. deſuper Abulenſis; totus populus, qui erat
cum David, febat, ſicut videbat fere David. Contra hoſtium incurſus,
contra capitalem inimicum, arma ſunt capienda, miles conſcribendus eſt,
& in caſtra inducendus: perſequeris mi David, aggrederis à filio, ut ho-
ſte, ut inimico? arma cape, militem oppone: aſt David non caſtra for-
mat, ſed luctum celebrat: cur luctum? Novit David ſibi excitäſſe cri-
minibus adulterii, & homicidii, luctuoſam hanc calamitatem, ergo ut de-
ellat ærumnam, hoſtem vincat, regnum in quietem priſtinam reſtituat
luctum, & planétum adornat. Sic Abulenſis citatus. Tyſe tamen David ſie-

bat, ut Deus miſereatur ejs. Luctus conſolatur Regno, & corona; luctus
contritus, eſt interni inquinamenti depulſor, felicitatis conciliator; ſtu.

dioſus curavit David, quàm militum copias Abſoloni, opponere crimini

contritas lachrymas, at qui benè noverat pro luctu, ac fletu, Dei indi-

gnationem ſopiri, & hoſiem iniquiſſimum exarmari. Fuit qui viti lachry-

manti inſcriberet: Vertetur in gaudium, mens emblematis eit: luétum ac

lachrymas & poenitentium cordibus, ac oculis perfuſos, in amœniſſimam

ſolati vindemiam deſinere. Audiatur S. Ambroſius lib. de viduis DaJ.

videm introducentem: Potum ſuum cum fletu miſcebat: ut veſpertinis la-

chrymis mutuatam fibi lætitiam redemptionis acquireret? unde igitur plurimum

audere meruit, niſi quia plurimum flevit; & tanquam lachrymarum pretio,
Juturæ ſibi gloriæ gratiam comparavit.

CONCEPTUS V.

Abraham Geneſ. cap. IS5. ſacrificare jubetur: Sume, inquit, mihi
vaccam triennem, & capram trimam, &&ο arietem annorum trium, turturem
quoque & columbam. Qui tollens univerſa hæc diviſit ea per medium, & utri-
mwque partes contra ſe altrinſecus poſuit, aves aulem non divifit. Cur alia
animalia ferientem ſuſtinent cultrum, turturi & columbæ parcitur, fer-
rum, non attingit? nonnè expeditius erat, volucres, exarmatas avicu-
las dilaniare, quàm animalia fortiora impetere? nonne facilius erat
tuturem dividere, quàm vaccam, vel arietem diſſecare? cur ergò co-
lumba, turturque cultri aciem vadis? Hugo Cardin. in hunc locum.

per

enula lottis,
e Munn, gl
umufeilmni
Nllyr,: Areni,

l leze AMini

erbas,
rili; perüt igr
tr urtur &
6lgens, gehiibin
aln, Equam 21

Dhummulchum,
enwis gecel
lete, viln hub⸗

1 Cgimt 5 Hien
nſinun, trikunl)

Miepo qui lugent

ileu] 9

n eiitiy ſufit,
Mucba, Deum
n. Dynin
Duiks imigumn lr
ſelalne tumn,
muat

—

1Gon

N ne ⸗

Cun
Mllel
Danle

4 flotn
t,ir
nn erd
ibeneut
flio
n nt
ecſcke
etont
un e
eri

Ctoniek.
eliten e

honetlt

3 tl.

ſt: Ans
Aoniie

1 ie

ufnti
Gen
nnm

3 iletn

Metli⸗
Uunntus
Cr enn
une 19

per animalia fortia, per vaccam, capram, arietem peccata & ſcelera intelli-
git: Per vaccam, quæ agros habitat, Avaros, per arietem, ducem gregis ſuperbos,
per capram fœtidam luxurioſos; per turturem, & columbam, piè Conkritos, lugen-
tes, intelligit; utræque gemitum habet pro cantu. Sentit cultri aciem vacca
Avarus, ſæpe ani ni ſorditiem contrahit, & vitam perdit: Aries ferro divi-
ditur, & ſuperbus „dum ambit cœ eris anteire, vulneribus ſolet confici, ac
confodi; periit jugulo capra; & Iuxurioſus voluptati blanditus, ſalutem
perdit. Turtur & columba evadunt iétum, contritè cum turture gemens
ac lugens, gemiutibus de DEO bono offenio genas irrorans, aſperos eva-
dit caſus, & quam alii ferunt pœnam, ignem patiuntur, lach: ymis, delet

inſcriptam mulctam, ſopit & exſtinguit cruciantem flammam. Academi-
cus gattulis de cœlo defluis inſcribit Lemma: Exſtinguere ſuetis. Iram Dei

exſtinguere, vim habent lugentium contritæ lachrymarum defluentes gut-
tæ. Optimè S. Hieronymus in Epiſt. O lachtgma humilis, tua eſt potentia,
tuum regnum, tribunal judicis non vereris, tuorum dccuſatoribus ſilentium imponis.
Beati ergò qui lugent.
LEpilogus. 8S. Chryſologus Serm. 93. inquit: Deu⸗ delinquen-
tium gemitus eſurit, ſitit laclyymas peccatorum. Ergo, mi Chriſtian e,
Deum ciba, Deum pota, ſuper peccata ingemiſce, plora, ac luctum
fove. O Domine JE& O! precor cum S. Auguſtino lib. medit. cap. 6.
Da mihi irriguum lachrymarum fontem Jugiter manantem, ut ipſæ quo-
que lachrymæ tuum in me teſtentur amorem, ipſæ prodant, ipſæ
loquantur quantum te diligit, anima mea.
Amen.

Mm m 3 IN

— 4

42 IIMN FESTO SANCTI MARTINI. .
S Be d F. e Se Te sP S F sS. Ne Fe Ee: ,1 e e Ee E Ge e N Ee S. Be
IN FESTO SANCTI MAR-
ILINI,
CONCIO PRIMA.
retu. Pucerna corporis tui, eſt oculus tuus. Luc.
Coap. II.
rhems. Intentio bona, eſt operum forma, & recti.

EKxordium. 1 Qua, rectà fluit, modèò canalis, vel alveus,
per quem ducitur, rectus fuerit, Kecta àre-
&, inſeribit Academicus: Hominibus di-
Gtum eſt: ut aquæ dilabitur. 2. Regum 14⸗
Ohperationes, & opera hominum recta, me-
A ritoria, multum valentia erunt, ſi canalis, id
eſt, duétus rationis, intentio recta, bona, ac juſta fuerit; au-
Textus Sa- diamus Scripturam: Omni ſiudio cuſtodi cor taum, (intentio-

cræ Scr- nem inquam) e& i5G vita procedit. Prov. cap. 4. Omnu gla-

. ria filiæ Regis ab intus: Ab intentione inquam, canit Davi

Pſalmo 44. Cum quæſieris Domenum Deum tuum, znvenies eum,
tamen toto corde quæſteri. In Deuteronomio cap. 4. Præ-
S8. Patres. Cclarè Sancti Patres: Intentio eſt, quà ſacimus quidqquid facimus,

quaæ ſic munda ſuerit, &ba, & llud aſpiciens, quod aſpicien-

dum eſt, omnia opera noſtra, qltæ ſecunaum eam operamur, ne-
8. Auguſti- ceſſe eſt bona ſint. Docet S. Auguſtinus Serm. Domini in
nu, monte lib. 2. Cap. 13. & iterum tractaru in Matth. 6. Si lu-
men, quod in te eſt, &. Qaod non bona intentione facis, non
tibi proderit, quia quomodo fecerit, non quomodo illud evenerit,

tibi reputabitur. Poſſumis eſſe voluntate pare, qui facultate

nmus impare, multum dedit Lachæus, qui divers erat, Atr multum
babebati vidua illa, quæ duo minuts immiſit, parum habuit, ta-
. . mien

—
catuimn utk
mmullentc
lig, Mmie d⸗
gelbexe dactan
Wwuà nurim
aigullin
lin atferu,⸗
lee. Appoſi
mumnhferentih
mtmnin eju ſar,
nerſictor Antioe
Suneri nagtit,
ignitulin ,
mur, conſtitutio
nlulere intentin
nenmnetianci,
Alin trachetuch
giungueanimi
en Gadilum,
u llere, lſu
Ikoonyſius Ca
Liſftſeipiendom
lun. Albit ,
umhon f,in Ev
Ppelt untimn ei
lenm it 1 mor
. ohuͤß, ntitten
Pere⸗ nſre aun
lkſan,
irſlicngunn,
in iutihig,
u Oind, de

iiree;,
n⸗ 4 11 Uluntar

6
ununtten, 4
lueni⸗ Ulut d

ine auſtit

velhel
Racte
hmiob
Reunn
mrelt⸗
ſeung
baflennzt
1,(Get
Cpiß
onthe

rnann/
Dorn
6. R
ſuln

MWenn

piſa⸗
,

CONCIO PRIMA. 462

men tantum dedit, quantum Lacheus, minore facultate ferebat,
ſed parem voltentatem halebat, ſiattendaz, gle dederunt, dierſa
zuvenier, ſi unde dederunt, paria invenier. Ita Hugo Victori- Huge Vi-
nus lib. 2. de Sacram. cap. 6. Ubherior eſt numerns & par vo, qudm Gorinus,
theſaurus maximo, quta non quantmm dAatur, dqiantum re-
deat, erpenditur ; non ergò quod faſteai νννÖιt,ẽw HXſéa quantune
devotione conferas, æſtimandum eſd. Docet S. Thomas lib. de S. Themas

viduitate. Appoſitè Venerabilis Beda in Marci 12. WNon ſub- Aquuitlat,

Beda.

RKantiam offerentium, ſed conſetentiam penſat, nec bperpendet,
quantum in ejus ſaer cioν, ſed e quanto proferatur. Confor-
miter Victor Antiochenus in Marci cap. 12. Neque enim Deus Vicor An-
tàm numerè magnittedinem conſiaerat, qudm animi alacritatem, üichenus,
& magnitudinem ponderat. Hinc S. Ignatius Lojola regiſt. 17. S. Ignatius
ſummar. conſtitutionum, hoc documenti tradit: Omner re- Lojola.,
tam habere intentionem ſindeant, non ſolùum circa vitæ ſatæ ſta-
tum, verum elzam circa res omnes particularez. Et S. Lauren- §. Lauren-
tius Juſtin. tractatu de Regim. Prælat. cap. 22. In cundti operi- e ſult⸗
bus, quicunque anim! ſalutem eXoptat, intentionis ſuc componat
obtutum, & ad illum, quem divina lex mandat, dirigat fmem, at
non caſſè labore deſudat. Intentio imponit Wpeciem operationi.
Tradit Dionyſius Carthuſ Serm. quomodo Sacramentum Al-Dionyfus
taris fit fuſcipiendum. Omne, quod datur Deo, ex danti; mente Carthuf.
penſatur. Scribit S. Gregorius lib. 21. moralium cap. 8. & 5. Gregor.
iterum hom. 5. in Evang. Cor, & non ſuubſtantiam benſat, nec Papa.
perpendit quantum ejus ſacrifiecium, ſed é quanto proferatur.
Et iterum Iib. 2 8. moral. cap. 6 Lucerna itaque corporis eſt ocu-
lm, quia per bhonæ intentionis radium merita illaſtrantur abtioniz.
Operationes noſtræ commendantur aßfectu. Inquit S. Ambro-S Ambro-
ſius lib. 1. de Jacob, & vita beata c. 8. & in moralibus habet: Aus.
Sicut fabrica columnis, columna autem baſi innituntur, ita vita
noſtra in virtutibus, virtutes autem in intentione intöäm ſub-
ſiſtunt. Optimè S. Bernardus de internâ domo 8. Totum me- S& Bernar-
ritum eſt in voluntate, quantumvis tantam mereru; fac ergò ma- Qdus.
gnam voluntatem, ſi vis habere magnium meritum. Er iterum
in ſententiis: Sécut decor conpori in facie, ſic decor totius opera-
tionis animæ conſiſtit in intentiene. Oblata Deo non pretio,

ſed

464 IN FESTO SANCTI MARTINI,

Salvianus. ſed aſfettu penſantur. Inquit Salvianus in Eccleſ. Concludo
38. Hierony- cum Divo Hieronymo epiſtola 14. ad Celantiam: Meſcit
d. vneligio noſtra perſonas accipere, nec conditiones hominum, ſed
animos inſpicit ſingilorum. Omnia vilia cum charitate fa-
S. Anſelmus a, ſiunt aurea. Docet S. Anſelmus in cap. 13. ad Co-
rinth. Imploratâà S. Spiritũs gratiâ, deſuper Conceptus pla-
ceat audire. 4
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] DEUS ſapientiſſimus & providiſſimus, qui omnia in
ſapientia fecit, nihilque ſine myſterio operatus eſt, in creatione mundi
omnium primò, & ante alias creaturas fecit lumen: Dixitque DEIlS, fiat
lux, & fadta eſt luæ, & vidit Deus lucem, quod eſſet bona, & diviſit lucem à te-

nebris, appellavitque lucem diem, &. Cur omnium primò DEUS creavit lu.

cem? Lux cœteris operibus creatis tribuit complementum, & venuſta.
tem, lux monſtrat colorum elegantiam, rerum precium & valorem, me-

diâ luce fructus congregantur, labores reétè & utiliter perficiuntur: Lu-

cem ergo ſapientia divina fecit omnium primò, ante alias creaturas, quaſi
lux reliquarum creaturarum, ad eſſe, ad valorem ſuum, anteſignana eſſet,
dux, & operatrixv. Quod lux diei, & cœteris terræ creaturis prodeſt, tan-

tum prodeſt, & tribuit utilitatis animi operibus, intentio bona, voluntas

bona; quòd lux terræ tribuit incrementi, hoc commodi præſtat noſtris
operibus intentio: Audiatur Laurentius Juſtinianus de diſcip. morali cap.
24. Col. 3. Sicut auyi exigua maſſa magnum ſuperexcedit cumulum vilis cujusque
witalli, ita pauca opera perada, cum incendio puræ charitatis, in conſpeltu con-
ditoris magis ſulgent, & gratiora fiunt, quàm multorum exercitia laborum pro-

deuntia ex radiceé negligentiæ, O& de fonte intentionis incultæe. Uti ergò ante o-

mnem creaturam Deus lucem creavit, & præmiſit, ſic omnibus operibus,

bona intentio, lux mentis præmittenda eſt, ut noſtra opera ſint Deo placita,

nobisque meritoria.
CONCEPTUS II.
Ipſemet CHRISTUS Lucæ II. intentionem bonam comparat oculo:
Lucerna corporis tui eſt oculus tuus. Deſuper S. Gregorius, & Lyranus:
Quid ergo per oculum exprimitur, niſi opus ſuum præveniens cordis intentio, qué
Priusquam ſe in actione exerceat, jam hoc, quod appetit, contemplatur, quaſi in-

tuentem oculum ſequitur. Ita S. Gregorius lib. 28. Moral. cap. 6. Sed cur

intentio bona comparatur oculo? Reſpondet S. Paſchaſius lib. 4. in Matth.
Quia ſicut oculis iſtis carnalibus omnia corporis membra ordinatè ad operationem
diriguntur, ita intentione mentis, & luce fidei, cundta virtutum genera, ut lucidum
corpus proficiant, illuſtrantur- Ubi oculo inſtrumento, bené & aptè & ro
ficuè

2WRD
AN

—
ſotcuöhbont
cmmon grence
l: & on
roni tint
untorimi

Nobom in
rerri⸗ oſuit n
Uunter Gregoriue
hsinnintur, 4
Plilebales, ul
ando: Si bales
n ſoe; it inten
hiituals, Canin
Müma, omne ſi
unn. Audiamn

Außß, oſar guil

iins deſſeutuntu,
UIubus rerbis, 6
imeoyentionum,
Uilentozbonz int
niila, a meri
Uimmnogzt non .
Urlhen virtutun
Eumg, ut intentie

lunnid eſt,
ifen. S
nis ar ſil
Aumſtig, Niftuter

Unniinin
linbretendlo, gnn
ci
i ten Donin

nfiin
el, heeſangui
ic, ſahin

langolnis⸗
adesg e⸗
D

ebent

unilennr.
uN1 i
I

ihet

—
Me
n ,
ti,
un

gionn
Cne
Drli
thun’
cken
en!
lorene
Cntorl
Curse
ſgnmt
Eultnnt

N—
XUen
inenin
ung
benl
Nlee⸗
ert i,

ul
4

CONCIO PRIMA. 465

ficuè quis laborat, ad utilitatem temporalem utiliter operatur; ita bona in-
tentione prælucente, optima fiunt opera ad ſalutem æternam; ita Lyranus
in Lucam: Si oculus tuus ſimplex fuerit, id eſt intentio tua reda, ſine plica falſæ
mulationis, totum corpus tuum, id eſt, congeries operationum tuarum lucidum erit,
id eſt, meritorium vitæ æternæ.
CONCEPTUS III.
Ad Jobum inquit DEUS cap. 38. Ubi eras, quando ponebam fundamenta
terræ? quis poſuit menſuras ejus, i noſti? ſuper quo baſes illius ſolidatæ ſunt? S.
Pontifex Gregorius acutè obſervat, DEUM Jobum non interrogare, quis
baſibus innitatur, quæ moles, quale ædificium; ſed quærere DEUM ſuper
quid ipſæ baſes, ut ſolidæ ſtent, ædificatæ ſint, num ſuper ſaxa, aut Petram;
indicando: Si baſes ſolidæ ſunt, ſi firmæ, ædificium pariter ſolidum, ac fir-
mum fore; ita interrogando Jobum, quaſi una ſimul hortatur; baſim ædifi-
cii ſpiritualis, & animæ, fixum, ac firmum Job fabricet, certus ſic baſi ſpiri-
tuali firma, omne ſuper ædificatum, firmum, ſtabile, & utile, ac meritorium
futurum. Audiamus verba S. Pontificis: lib. 28. moral. cap. 13. Non pen-
ſandum eſt, baſes quid ſuſtinent, ſed ubi ſuſtinentur, quia profettò humana corda

divinitus perſerutantur, non ſolum quæ faciunt, ſed etiam quid in operibus quærunt.

Ex quibus verbis S. Gregorii utiqué intelligimus, quid ſit ædificii ſpiritualis,
animæ operationum, ut meritoriæ ſint, baſis, ac fundamentum; nempè bo-
na intentio; bonæ intentioni, ut baſi, ſi opera noftra ſuperinſtructa fuerint,
erunt valida, ac meritoria vitæ æternæ: Super quid baſis fundata ſit Deus
Job interrogat, non quid in ipſis baſibus fundatum, ut ſignificet, ſe non tam
penſare opera virtutum, quæ agimus, quam animi conſilium, quo illa per-
petramus, ut intentionis diligentiſſimam rationem habendam eſſe diſca-
mus, illa nempè eſt, quæ opera noſtra, ut bona ſint, ac meritoria, animat,
& vivificat. Sicut fabrica columnis, columnæ autem baſi innititur, ita vita no-
Kra virtutibus, virtutes autem in intentione intima ſubfiſtunt, quisquis enim in

DEI opere retta intentione firmatur, colummna in ſtrudctura fabricæ ſpiritualis erigi-

tur, ut in hoc templo, quod eſt Eccleſia, poſitaæ utilitati ſit & decori. Conclu-
dit S. Gregorius.
CONCEPTUS IV.

Omnis adeps Domini erit jure perpetuo, in generationibus, & cundtis habi-
taculis veſtris, nec ſanguinem, nec adipem omninò comedetis. Præcipit Deus Le-
vitici cap. 25. ſanguinis victimarum offerendarum olim ante altare profun-
di debebat, adesquè earum honori, & cultui divino conſecrari: Quod
adeps conſecretur, & DEO offeratur juſtum cenſeo, optima enim, & præ-
ſtantiſſima DEO debentur; ſed quòd unaà penes ſanguis profundi debebat,
mirum videtur: Quid myſterii in eo latet, quod penes ſacrificium, & adi-
pem, ut DEO hoc ſacrificium gratum foret, ſanguis profundi debuerit?
Feſtivale. Nnn my-

—

466 IN FESTO SANCTI MARTINI,

myſterium explicat Cyrillus Alexandrinus in Levit. Intelligens per adipem,
operationem quamlibet honeſtam; per ſanguinem verò, intentionem bo-

nam, quaſi intentio præmiſſa, ac ex corde profuſa, operationi noſtræ hone-

ſtæ, bonitatem, valorem, ac meritum tribuat. Audiatur Sanctus: Sanguis
ſedes animi, qui ſanguinem, is & animum adimit, voluit ergo Deus in ommi ſacri-

ficio voluntatem, cor, intentionem, velut ſanguinem effundi coram ſe, nec guttula

in alios uſus reſervata.

CONCEPIUS V. .

Fatetur ſponſus animarum noſtrarum DEUS, Cantic. cap. 4. de ani-

ma dilecta: Vulnerâſti, (ex textu Hebraico legitur) Rapuiſti cor meum ſoror

mea ſponſa in uno erine colli tui. Vicifſim ſponſa cauſam indicat, cur dilectus
ejus ſit valoris maximi, electus ex millibus: nimirum: Caput ejms aurum opti-

mum. Crines ſponſæ rapuerunt dilectum, & in vota ſponſæ placidè traxe-
runt; crines vulnerârunt, ſauciârunt cor dilecti, ut totus quantus, in dona

& gratias ſit profuſus. Viciſſim eaput ſponſi, eum tam pretioſum valen-
tem, placidum, candidum & rubicundum, è& millibus dileéctum, & electum

ſecit. Quid per crines ſponſæ, & quid per caput ſponſi intelligendum eſt?
de crine reſpondet Richardus à S. Victore part. 3, cap. 28. in Cantic. Unus
crinis colli, eſt unica cogitatio, & præcipuè intentio, qud laboras. Intentio bo-
na, dilectam facit animam operantem, bona intentio trahit DEUM in vota
ac deſideria, facit opera numini accepta, & grata nobis meritoria: Audia-
tur S. Bonavent. in cap. II. Lueæ: Vulnerdſti cor meum ſoror mea ſponſa in uno
erine colli tui, id eſt, in unitate, & fimplicitate intentionis rectæ, qud ſola DEO
placet, & quia tales quidquid faciunt, ex charitate faciunt, ideò totum relum eſt,
& bonum, && lucidum; ſecundum illud: ut filii lucis ambulate, frudctus enim lucis
eſt in omni bonitate, & juſtitid, & veritate. De capite Sponſi inquit S. Bona-
ventura mox citatus: Caput enim deſignat intentionem, quia ut caput eſt princi-

—
ninentio, & P
Aem. Bona
ürt. Nr bone
l8 Greporius

ocalena ven
,eln ſzcratil

. un fi hortulanu

0. 0 Mage
Gtis EoNl,quen
milultt ſepul
a ue
Ei Perult orpi,
aliem b
ſos ſuis Mage⸗
iullum obtinet)

ſikelem nom

j unn ego G

uunliz oplen,

Ubentoindubiding

lonſie. cab.6

in Hene n un.

in inhn y ſuun

pium corporis, ita intentio eſt principium operis. Deſuper S. Bernardus in ſen. iluificſg, gz,

tentiüis: Sicut decor corporis in facie, ita decor totius operationis animæ conſiſtit in
intentione, juxta illud Pſalmi zg. Omnis gloria filii Regis ab intus. Ergò in-
tentio bona in operando traxit, & trahit in vota noſtra animarum ſponſum,
intentio bona operum facit opus noſtrum, animam dilectam DEO, & ele-

tam efficit.
CONCEPTUS VI.

Præmittit æterna veritas Lucæ cap. 12. de Sanécto Spiritu: We vos do-

cebit omnia: S. Spiritus voluntas eſt; filius verò ſapientia; ſapientiæ mu-
nus eſt, docere, voluntatis verò munus non eſt docere, ſed amare, & dili-
gere: quomodo ergo Sanctus Spiritus, qui voluntas eſt, promittitur do-
cere? docere eſt rectitudinem rei, ac operi tribuere, Spiritus S. ergò, qui
voluntas eſt, promittitur docere: Me vos docebit omuia: Noſcamus inde:

bona

ſihklrarimne,

—
dent
enn
Ne
iſon

l

4Er
tnn i⸗
arile
ne
tug ut
On
Cte
geneni
e!
laent
A
otinl
1bini
Cten
usi
ts
abl
Finecne
Nun h
1 00 6

nn
Phieelt
Ageſti
roniti
ne
on

C 7
bona intentio, & volunta 4 KclI TRA.
howaleorem. Boma inten at operibus noſtris fori 467
recto tramite, ad bonum ine rectitudinem.
finem tendit, & m
2 4-

nuducit. Per bonæ i
du n intentionis radiu .
ſcribit S. Gregorius lib. 28. moral cab 16. merita iluſtrantur actionis. Sub
. I6. . ub⸗

CONCEPTUS VII.

Magdalen
OLñG a venit ad ſepul
ciens, cum ſacratiſſi pulchrum quærer
imu duætere ESUM, i
vium ſibi hortulanum Vicet aPpUs 301 aemuer in ſepulchrum inſpi-
Joan. 20. OG Magdalena! HS quem audacter aduite e ſkatht ob-
Potiris: S, quem quæris, tetigiſti, non erräſti, nor tu ſuſtuliſti eum.
ſuum ſuſtulit & ſepulchro s, inveniſti; ipſe eſt, qui izat fruſtraris, voto
hom. 3. Rettè interrogat u, vivum præſentavit: igia ſeati⸗ ope corpus
tavit, ipſe tulit copus, qui Ha eum, ipſe enim tulit iatur S. Maximus
manuductorem, & Slores nom dormiens, ſua deraccg gui ſuſti-
citer votis ſuis Magd ominabit U d né colegit. Qui
Aum uomm obtinci alena potitur? fruétt quò ducente, doce 318
n obtinet?? eI ruétum ſuavi docente tam feli-
tem tam fidelem ern er e . Wmuntk r nn is9 g dile-
tentio; Santla ergo o Sn viratki⸗ Maximus, eſtquè n tam fidam, docto-
tione mentis prophetat. Sak ex fœmina, Chriſtum re n ge & candida in-
na intentio indubiè inveni a ergo intentio opera noſt Chriſto, & devo-
rheer.] S JESUM, gratiam, PElIdue e⸗ facit fructifera, bo
. 6. ortor ergè loriam.
plina Monaſtic. cap. 69. 80 vum 5. Laurentio Juſtini
Rurdin die, G. Aiotum conen Gidei eri Des glarereeges⸗ de diſci-
ſecutura opera ſu on gggs con ſe cnare 4 H Kpsentes, pri-
bi nent principio. Tuatens :
gilant, ſemper cor inent principio- Quapro, Dtera
s a, ſine endant. HH mox vurt ſomno evi-
2 nam reſonet laud, , prima cogilisis,
ſuapplicationem naem, ignitam ad Sgeresto,
. Addo ego . Optimam int Deum dirigat
Amen. entionem.

Nnnꝛz IN

468 MN FESTO SANCTI MARTINI,

IN FESTO SANCTI MAR- ain
TINI, =

mleſtinyerun,

. Nemo accendit lucernam, & in abſcondito po. meinllhe

nit, neque ſul modio, ſed ſuper candela- rhunhian,
brum, ut qui ingrediuntur, lumen videant. mus Niblel

ludeluti Hlittn.
Luc. 11. . Miunmmer ve,
rbem. Bonum exemplum Superiorum illuminat, & tra- Earkur
hit ad ſe quelam. ti aa⸗
Exordium. e= Rimo mobili cœli „Academicus inſeripſit verba: klrat & Anbro
. Tnum trahet omnes Superior reſpectu ſibi ſub· ini uulmn ,
J 5 ditorum dici poteſt primum mobile. Movetur . Indit Hegelp
ſuperior, benè operatur, pietatis timoris Do- mnm mn tin irni,
mini ac virtutum exemplum demonſtrat, move- EiisCgetn
tur fubje tus, & ipſe pius, timoratus vivet virtutum ſeriem anſun
amplectabitur. Expreſſit rei veritatem eleganti verſu Joan- il cocetd
nes Audenus epigramm. 113. . ulctbeytlineke
quanta exemplo generoſo in Principe vi eſt, 2² Sitrcait,,
TJu vitando vetas, ti faciendo Juber. nuh municgtup/

Princeps principium modus, Kex regula vitæ, nlt W
Circumfert cæœlum ſidera, Rex populum. uim

Textus Sa. Sacræ Scripturæ teſtimoniis comprobatur: Eremplo dici di-
See ſéiplinam. Proverb. 24. V'eſtra amulatio provocabit plurimor. M nnic⸗

Patres. Paulus epiſt. 2. ad Corinth. cap. 9. Audiamus & Patres: Nuſti aeunmun
§. Ambro- aſpectus, admonitio correbtionis eſt; inquit S. Ambroſius: u Niaglei, xce
us. per beati immaculati; & alibi: Non diſſcile aſtimatur, quod nakn
Jam factum conſpicitur. Pulcherrimus eſt ordo, ſaluberri- . ahnen
mius, at onus, quod portandam imponis, tu bortes prior, E& ex te n int
². Bernar. Aiſcas, qualiter oporteat alii moderari. Scribit S. Bernardus in n Run
dus, ep. 72. minn, war
is nune

–

CONCIO SECUNDA. 469

ep. 72. Citò ſedet animiu, quod docetur e*εuli. Loquitur S. Va-
lerianus hom. 17. Illa vox libentius auditorum corda benetrat, S. Valerian,
nàm dicentis vita commendat; quia quod loquenda imperat,
oſtendendo adjuvat, ut fiat. Docet S. Gregorius Part. 2. Paſtor. S. Gregorius
cap. 3. Facere rectè ſuos cives Princepi optimus ſaciendo docet,
eumque ſit imperio maximus, exemplo maſor eſt. Scribit Vellejus
Paterculus lib. 2. VUét facilius ſanetis, ſani permanere debetis, cor-
rigere arguendo, conſolamini alloquendo, exemplam bræbete benè
vivendo, Scribit ad ſuperiores S. Auguſtinus Præfat. in Pſal. 50. 8. Augu-
Nam veluti Heliotropium ad ſolas motum, ita populares ſemper in ſtinus.
principum moret vertè, atque formarèi. Dictum erat Alphonſi
Regis Arragoniæ, ut de eo Panormitanus. N Epiſcopus, dus
lumen promeruerit præeſſe in corpore, ſimplicitate eſt ſandtd, ac
innocentid decoratus, omnis Eccleſia ſplendore laminiz radiatur.
Prædicat S. Ambroſius in cap. 11. Lucæ. Bon’ Principi vita,
probitatis quaaam præſeriptio, & per univerſos vivend forma
eſt. Tradit Hegeſippus lib. 2. de excidio cap. 5. Facka Supe- Hegeſippus.
riorum non tàm invitant, quàm cogient ſiabditos ad imitationom.
Scribit S. Cajetanus in cap. 2. epiſtolæ ad Galatas. Domus Epi- S. Cajetanus
ſcopi, & converſatio, quaſi in ſpeculo poſita, magiſtra eſt publicæ
diſciplinæ, docet S. Hieronymus in epiſt. ad Heliod. Optimé S. Hierony-
concludit Beyrlinck themate 2. in Feſto Natalis Domini: Scat mus.
ex ſanitate capiti, ſanitas derivatur in membra, ex luce ſolis tots
mundo communicatur lumen; ita à Principe bonitas in populum
deſcendit. Imploratâ S. Spiritüs gratiâ deſuper Conceptus

audiamus.
CONCEPTUS I.

Dileéta in Canticis ſuſpirat ad dilectum; Trabe me poſt te, curremus in
odorem unguentorum tuorum. Ubi advertendum, ſponſam primò loqui in
numero ſingulari, & de ipſa ſola, dein in plurali, & de multis aliis: Cur-
remis in odorem unguentorum tuorum: Quomado hæc conſequentia verifi-
cabitur: modo ſponſam ſolam Dominus traxerit; in pietate, timore Do-
mini, cultu virtutum inſtruxerit, in innocentiâ vitæ deduxerit, quia plu-
res trahentur, in DEl timore ac pietate current, ac ſequentur? Origenes,
I. ex quatuor: per hanc ſponſam, & dilectam DEI animam, domüs ali-
cujus ſuperiorem, matronam, matremfamilias, magiſtram, præpoſitam,
intelligit. Optat nunc: faxit DEUS, ut ipſa per gratiam in bonis ope.
Nnn3 ribus

47⁰ IN FESTO SANCTI MARTINI,

ribus, in curſu virtutum firmetur, trahatur in DEI amorem, in miſeri-
cordiam proximi, in pietate religionis; familiares ejus, concives, con-
ſodales, famulantes, ei adhærentes, eandem virtutum viam current, in-
ambulabunt, in amore erga DEUM & proximum, in cultu religionis, ac
virtutum, trahentur, ſequentur. Audiamus Origenem: Dum enim ipſa
cenſura erat, ſuo exemplo current &S ejus filiæ ac famulæ ideo qjebat: trabe me, ut

eis formam præberet in omnibus. Præclarè S. Bernardus Serm. 21. in Cantie.

Non curram ego ſola, etſi ſola me trabi petierim, ſed current adoleſcentule me-

cum, curremus pariter, curremus ſimul, ego odore anguentorum tuorum, illæ ve-
rò meo excitatæ exemplo. Academicus in gruibus Volantibus veritatem de-=
monſtrat? Præcedenti, ac Duci, in volatu, ordinatiſſimè reliquæ, etſi mille
ſint, ſequentur nec ad ſiniſtram nec ad dextram, latum unguem decli-
nantes, epigraphen ſubſcribit: Una trahit omnes: Sic in eivitate, vel do-
mo aliqua evenit: Ducis, magiſtratůs bonum exemplum, optimam vi-
vendi normam, juſtitiæ formam, virtutum regulam, ſequuntur cives,
imitantur Domeſtici, ac famulantes: Optimè Plinius in Panegyri: Vita
Principis cenſura eſt, ad hanc dirigimur, ad hanc vertimur, non tam imperio opus

eſt, quum exemplo.
CONCEPTUS II.
Suaviſſimus Salvator noſter in domo Zachæi divertit, inquè es
omnem conſtitutionem contemplatus inquit: Salus huic domui fatta et.

Lucæ 19. Magnus, ac Sanétus Doctor Cajetanus in hunc locum: Per

domum Zachæi, cui ſalus facta eſt, non muros & lapides, ſed domeſti-
cos ac famulantes, intelligendos eſſe docet: Significatur fadta ſalus non
ſoli Zachæo, ſed familiæ ejius. Sed unde deſumitur, quia non tam Domino
Domůs, Zachæo inquam, quàm etiam omnibus ſuis domeſticis ſalus fa-
Ga ſit? advertere libeat: Zachæum ſe ex corde convertiſſe: Stans au⸗
tem Zachæus dixit ad Dominum: Ecce dimidium bonorum meorum do pauperi-

bus, & ſi quid aliquem defraudavi, reddo quadrupium. Deluper ait benignis-

ſimus Salvator, ſalis huic domui fadta eft. Zachæus Dominus & Patronus
domũs convertitur, convertentur & famulantes, ipſe maligna opera de-
teſtatur, & deteſtabuntur ſubditi, ipſe reſtituendo vitat lucrum inju-
ſtum; ſequentur Dominum ſuum famulantes: Membra enim ſequun-
tur caput, & quando Paterfamilias eit vir probus, domeſticos ejus
omnes in probis numerare potes. Teſtimonium adfert Joannes capi-
te 4. Regulus Capharnaita poſt miraculoſam reſtitutionem filii: credi-
dit ipſe: converſus eſt, fidem CHRISTI amplexatus eſt: vix Regulus
hic credidit, & cum eo numeroſa familia credit, mores aſſumit San-
Etos: Credidit ipſe, & domus ejus tota. Deſuper S. Hieronym. Yide,
quanti referat majorum fidæs bonis conjundta moribus, inferiores enim eos faci-
lè ſequuntur. Aviculæ, dum aurora ad hæmisphærium noſtrum ingredi-
tur,

R
—
cAklucunt,
Amt omnes, Al⸗
len und mocdr
yet, omnium
r etltat u.
Furerenplun 0

neil, uod iu

Ctiser caſtris
ent, utobeclent
Uterelatione ſui
ArUias: negotiot
micos, conola
Allchalo gvielcen
Mnclemndo:
eoenlo conſpe
M, minus corpori
in Ierdoram hu
enns ubſiltit: eur
Bu! caulglis elt b
Innn exemplum;
, Gſeni
un enn, ut cone⸗
1 Gher ſaluteyy
AAl . lehar i⸗

1.

in he Afene,

taleniels inge
ünilitibendo:
1 Pelucchit, agte
gunt, gnor on,
Mnin Mh.

Cnitu Offeinmm
a ſus Mopri
oſts ſics hrece
kei kaeh

V
e
V

ll1

fin;
ſter
ne
un
ne
tnent
Hel
Len
W
tin
nd
Gi
enn

9
Alr⸗
Nucſe
Cinſe
netn
D
lonfcn

Ane

Nun’,

CONCIO SECUNDA. 471

tur, applaudunt, eam lætis excipiunt vocibus, unaâ incipiente modulari,
canunt omnes; Academicus ſubſcribit Lemma: Omnes excitat unus. Ad
eundem planè modum: bonus paterfamilias domui ſuo, dum bono exem-
plo præit: omnium animos, ad obſequia, ad laudes divinas animat, ſicque

ommnes excitat unus. Mellifluè S. Bernardus Serm. 2. in reſurrect. ſermo vivus

& eſzcax exemplum operis eſt, facilè faciens ſuadibile quod dicitur, dum demon-
Erat fadtibile, quòd ſuadetur. Teſtis Urias.

CONCEPTUS III.

Urias ex caſtris ad aulam citatur regiam, feſſus, fatigatus die ac noctu
perrexit, ut obedientiam eitam, obſequia prompta, Regi demonſtraret:
feliciter relatione ſuà Regi depoſitãâ, cum gratiã & clementi oculo dimit-
titur Urias: negotio fic ex voto peracto, & ſuos in urbe viſitabit, ſaluta-
bit amicos, conſolabitur charam conjugem, defeſſa fovebit membra in
molli lectulo quieſcendo, corpori indulget, delicatiori cibo, & ſuavi am-
broſia recreando: nihil horum Urias tentavit, nec verbo falutavit ami-
cos, nec oculo conſpexit conjugem, nec ad horam propriam ingreditur do-
mum, minus corpori indulget, aut deliciis, ſed inter gregarios milites in
atrio, ſuper duram humanum cubans, vigilat, anxius, & ſollicitus, curis
intentus ſubſiſtit: cur tam auſterus eſt ſibi, non voluptates, ſed negotia
cogitat? cauſalis eſt bonum Generalis, ac Ducis militiæ, Superioris ca-
ſtrorum, exemplum; audiamus Scripturam 2. Regum cap. II. Dominus
meus Joab, & ſervi Domini mei ſuper faciem terræ manent, & ego ingrediar
domum meam, ut comedam & bibam, & dormiam cum uxore mea, per ſalutem
tuam, && per ſalutem animæ meæ non faciam rem hanc. Deſuper Abulenſis:
quæſt. 13. Volebat Urias ſemper eſe ſicut in bello, quousquè finiretur, ut non
videretur ipie differre à manentibus in bello. Expreſſit exempli boni fortem
vim Academicus pingendo cervum per avia & devia hinnulos ſuos dedu-
centem inſcribendo: Exempla trabunt. Sic præpoſitus, ſuperior, id ipſum
facilé perſuadebit, quod prævio ſuo exemplo comprobaverit. Qui facit,
etſi tacuerit, aliquos corrigit ſuo exemplo. Inquit Author imperfecti operis

hom. 10. in Matth.
CONCEPTUS IV.

Chriſtus officium paſtoris ovium enarrans, inquit: Paſtorem lo-
qui ovibus ſuis: Proprias oves vocat nominatim, & educit e6as, Joann. cap. 10.
dein oves ſuas præcedit: Ante eas vadit & oves illum ſequuntur. Clamat
paſtor, ſieque blando ſibilo, aut minaci agolo, oves in recta ſemita ducit, &
à florido nocivoque gramine providè avertit: rectam approbo Pafſtoris
vocem, ſibilum & clamarem, quo oves ab humidis paſcuis abſtrahit, ad
ſanas & ſiccas herbarum petras deducit: hoc miror, quod in paſtore ap-
Probetur rectum, quod oves antecedat: aute eas vadit: Putâflem, Paſtor

poſt

„

472 IN FESTO SANCTI MARTINI,

poit oves incedere deberet, ut ſi quæ à camporum viriditate ſeducta, de-
clinaret, aut itineris labore ſubſiſſeret laſſa, declinantem reduceret, ſub-
ſiſtentem propelleret: deinde, ſi ad vocem, ad clamorem, ad ſibilum pa-
ſtoris, quo paſtor duxerit, oves alacriter tendunt, gradiuntur, quid opus

2

eſt anteire? ante eas vadit: anteire, idem eſt quòd præcedere, id eſt, ex-

emplo inſtruere, edocere: Paſtores ſubditorum ſunt ſuperiores, ſi hi

ad bonum hortati fuerint oves ſuas, ſibi ſubjectos, ſimul & præierint optii-·

mo exemplo, ſi nempè illud, ad quod ſuos hortantur, opere bono con-
firmaverint, ſequentur oves, imitabuntur ſubditi: ſuperiores illos, quos

dirigunt mandato, alacriores faciunt exemplo: Benè Theodahadaus 10.
Veariar. 13. Rex minor, ad potiorum currit exemplum. Academicus inſtru-
&tè ſymboli loco ſtatuit canem, veſtigia Domini legentem, cum Lemma-
te: Greſſum inſequitur herilem: Ita filius Patris, ſervus domini, ſubditus

Principis, aut Prælati ſui odorifera virtutum veſtigia, pede nunquam
exerrante premit. Clemens Alexandrinus in cap. 10. Joannis valdè ap-

poſitè: Ante eas vadit: quia rettè vivendi exemplum, quaſi veſtigia pedux

ipſorum oculis objiciens, gquid faciendum, & fugiendum opere docet, & over ipſum

Nequuntur.

Centurionem cohortis Italicæ, quem religioſum, DEUMque ti-

mentem Scriptura deprædicat: Religioſas ac timens DEUM.: Ador. 10.
apparet Angelus, jubetque accerſere Petrum, à quo in vera fide in-
formaretur, & abjurata refipiat idolorum plectibili religione; paruit

Centurio, miſitque domeſticos, & militem moratuimn, nec martiali li-

centiã abuſum : Yocavit duos domeſticos uos, & militem metuentem domi-
num, ex his, qui ili parebant: quibus cum narr'fet omnia, mißit illos in

Joppen. Notare hic libeat: quod de domeſticis duobus Centurionis,

—
aon ert Se d
uuen, de dofme
chis nitutem
te un Ad domn
(ninittur.

Dnid Tribum
lannorciam perli,
Arbarſuer
Eii rifni, dre
Dunid cupit, ut
Cth nlo excepto,
ent, A inpit
leponget Abn
11 Cufiebat;:
Urnshporgt lucrar
mmum: Y eoe
dinden, l ten
igu Hor.
uß unfdelun
citcte, ,

nulla prorſus fiat mentio, an virtuoſi, probi, ac DEUM timentes fue-

rint; qualis laudatur miles, cum illis ablegatus: cur quæſo non etiam

hi duo Centurionis domeſtici, deprædicantur homines metuentes Do-

minum, homines pii, devoti, & conſcientioſ? reſpondet Lyranus hic:

Quod hi duo domeſtici, ſint pii devoti. DE.UM timentes, non eratt

opus ſignatè exprimere, ſiquidem jam fſubintelligitur, famulantes Cor-

nelii eſſe pios, Dominum metuentes, cum Cornelius, Dominus, & Su-

perior illorum, ſit vir religioſus ac timens DEUM. Cum Domini jam
retuliſſet textus ſacer virtutem, ſervorum etiam promulgaverat pro-
bitatem, conſequens enim eſt;, domeſticos virtutibus inſervire, ſi Do-

minum conſtat virtutibus exornari; audiamus verba Lyrani: De duo-
bhus domeſticis non exprimitur hic quosg eſſent timentes Dominum, quia ſupra in

principio iſtius capituli erat expreſſum, quod Cornelins erat timens
es

fwwweefen

en
oe,
ec Mn
late:

tMen
me
netwenen
ILe
Nts, M
Olnc
Cgyrn

ſillel

tmnu.

CoONGCIO SECUNDA. 453

Miles non erat de domeſticis, & ob id ejus virtutem videbatur aſſerere ne-
ceſſarium, de domeſticis prineipis religioſi videbatur ſuperfluum, ſatis fuit
principis virtutem referre, ut facilè conjiceretur domeſticos probitati inſer-
vire, nam ad domini exemplum, ſervus componitur, & plebs, mores Pro-

cerum imitatur.
CONCEPTUS VI.

David Tribum Judam in partem ſuam deducendam Legatos miſit, qui
ad concordiam perſuaderent de Tribu Superiores: Rex verò David mſit ad
Adoc & Abjathar ſacerdotes, dicens: loquimini ad majores natu Juda dicens: cur
veniſtis noviſſimi, ad reducendum Regem in domum ſuam? Hic obſervandum ve-
nit: David cupit, ut omnes contribules de Tribu Juda ſe ſibi ſubjiciant; ſi
omnes nullo excepto, cur non etiam omnes & ſingulos in ſpecie, ac ſingu-
htim, vocat, & invitat? cur ſolum majores natu: Logquimini ad majores natu
Juda: Reſpondet Abulenſis quæſt. 8. Suffciebat, ut oquerentur Præcipuis il-
lorum. Sufficiebat; ad magnatum enim exempla populus componitur:
Proceres laborat lucrare David, certus: lucratis his, & populum placidè in
vota futurum: Ut regulam oportet rectam eſſe, ad duam Cœtera adæquentur, fic
merito Prineipem, ad quem alii diriguntur. Habet Lipſius monit. Politic. cap. S.

Rpilogus.] Hortor ergò cum S. Paulo I. ad Timoth. cap. 4. Eſzo
ekemplum fidelium, in verbo, in converſatione, in charitate, in fade, in
caſtitate, nt profectus tunm manifeſius ſet omnibus.
Amen.

Feſtivale. Oo o IN

IN FESTO SANCTI MAR

res. Piide, ne lumen, quod in teeſt, tenebra ſint. Luc.
Cap. II. .
Thema. Necéſſarium, ac utiliſſimum animabus noſtris eſt
quotidianum examen conſcientiæ.

phen tenet: Tergendo nitidins haud aliter ani-
ma noſtra, frequenti conſcientiæ examine ab-
ſterſa, ſpłendorem nobiliſſimum ſortitur: unde

peuræ. 1. . . . .
Spiritum meum. V'ias meas in conſpedtu ejus aguamn, E&ipſe erit
Sailvator meus, inquit Job. cap. 13. Audiamus, de neceſſitate,
Vatres, & utilitate conſcientiæ examine Hortantes Patres: Cum ſæpe-

numero, ac plurimum peccemus, & Judm facillimè obliviſca-
mur, opus eſſet frequentiſſimd, ac ſen gulis hori, nos ipſos ervuite. aſo
8⁸ Doro- re, vimari, ac perſerutari quàm ailigentiſſimt, docet §. Doro-

dheur. theus Serm. 16. Duorum temporum habendam curam, mant &

mu. num cap. 10. Non ſomnum mollibus admittas oculi, prinsqae

diurnorum operum ter ſignacula æſtimaveris qua tranſi! quid

egi? quid opportunnm omiſis incipiens autem à primo, Percen-

ſe quoque ſequentia 5 & mali quidem commiſſes önerepare, boni

geobeus. autem delebtare, hortatur oannes Stobeus Serm. 3. De S. Igna-

1 matin⸗ tio fundatore Societatis IESI ſcribit Ribadeneira lib. 5. C. I.
PoohH. it: In horas ſingulas ſeſe colligebat, & à re ligui, in eum aui.
mum avocabut, conſcientiam ſuam diſentiebat qadm ailigen-

tiſſimè.

A Uri lamina, dente lupino extergi ſolita epigra-

L & Plalmiſta hortatur: Qux dieiti in cubilibas ve-
Texm Sa= ris, in cordibus veſtris compungimini. Pſalmo 4. & Pſalm. 76.
ere dee Seditatus ſum nolte cum corde meo, & exercitabar, & ſeopebam

iu eſcccte
mes unanimi

uv ifituil

jena,e, Gt,
eſceetinc

Nen iſina, 9

.
Ailgit,

,Y iennnß er
. n; eſere

i mnlfu ſe
Dn c. 31. H

luuhelcmta

Mivn, oonſcie,

unletus; ye

lnuiprni

7

Inſo. Allere

r zi, nir

mur, ſeu

hlltt, h

welihen 4

4
veſzeris; ideſt, errum, Jquæ alturi ſumus, & esrum, qua geſt . i e
S. Hierony- muz, præſcribit S. Hieronymus lib. 3. Apolog. adverſus Ruffit- letg⸗

unuſi, ie⸗
Meßne, ſil

ngit ilige

ſeilgnnii
tclicee⸗

4. Morelium

in .
Gerigerte

wwiſiſtaun
N ,“
un t idi 3 .

Usrolttt
te.
lle.
Haud Autt
tiz eum
lortrnt,A.
ir Mie
54,n
nan,,
nuczdentce
Pittes: 00
GiliS.
nr
1,Kot
Hm a,
6 yll/ſi .
ſog deni
ut,
Gniin
iimn
Sem ⸗DO
eneit 1
liile

7

itncr

CONCIOTERTIA 475
tiſimè. Item, de Sancto Xaverio teſtatur Turſelinus lib. 6. 6. Kawrias.
cap. 6. Vitæ: Scpius in die diligentins conſcientiam excutie-
bat ſusm, & &teros ad idem faciendun magnoperèd hortabatur,
in eo perfectæ vitæ cardinem verti ratu. In hoc ipſum Scri-
ptores unanimiter conſentiunt. Diſce in eo ſecunädum com-
munis inſtituti leger tu tibi præeſſé, & vitam ordinare, Ormore
componere, & temetipſum judicare, teipſum, apud teipſam judi-
care, ſapè etiam condemnare, nec impunitum dim'ittere, ſeaeat Ju-
dicans juſtitia, ſtet rea, & ſeipfdm accuſans conſcientia. Nemo
te plus diligit, nemo fidelius judicabat“ manè præteritæ noclis,

fac àtemetipſo ekattionem, & venturæ diei, tu tibi indicito cau-
tionem; veſperæ prateritæ diei rationem exige, O& ſuperveni

eunti nobti fac önäibtionem. S. Bernardus Serm. de imit. 5. Bernar-

Dom. cap. 31. Habetocodicem conſcientiam tuam, & ſcribe quo- dus.
tidiana peccata, quomodo occubueris ſieper ſtratum tulem, bperfer in
medium, conſcientiam tuam, & réminiſoere peccatatus. Dicito
in corde tuo; expendimus diem anima! quid fecéimus honi, &
quid mali operatà ſumms? & ſiquid boni feciſti, gratias age Deo, .
ſi quid mali, de cæœtero ne facias, inſtruit nos S. Chryſoſtomus in à Chrya-
Plalm. 5§o. aſſerens ulterius: Nihil eſt, quidquid ſi debeat co- Romus.
gitare, niſi ut in ſeipſum oculos conjiciat, ſé diſcat, ſe diſcutiat,
ſè inſpiciat, ſe quærat, ſe inveniat, & quod dAiſplicet, necet, &
gquod placet, optet, &–plantet, & hom. 23. in Matth. habet:
Itaque lebtum ac quietem petiturus, hoc fadecinm inezs, idonenm
ad hanc rem hoc tempus eſt, conſentanenus locus, csmera, & lelttu-
Ius, quod Propheta quoque denotavit, diceni: quæ dicitis in cubi-
libus veſtris, in cordibus veſtris compungimini. Meqge, res par-
vas contemne, ſed magnas etiam earum rationes enbpete, hoc mo-
do magna ſacilius e vitabis nelibta, id ſi diligenter guotidiè facies,
terribili futuri Judicis tribunali lætis aſſiſtes. Elebtorum eſt
abtus ſuos quotidis, ab ipſo cogitationis fonte diſeutere, & omne,
quod turbidum profluit, ab intimis exſiccare, docet S. Gregorius ⁶. Grege-
lib. 25. moralium. Szcat mercatore quotidié lucri & damns im,
rationes exigenter, præ reliquis augent opes 3 ita & lucra virtle-
tum ii potiſſimum au gent, qus earum vel incrementum, vel decre-
mentum quotidiè ewaminant. Climacus de vita relig. Szciut 3n Climaens,
O0 % %J ²* donmré-

.»

476 IN FESTO SANCTI MARTINI, :
dombias, ubi frequens ſcoparum uſus eſt, nullæ apparent aranec,
ita ubi frequenter evamen conſeientig adhibetur, Diabolus la-
ques ſuos extendere veretur. Et ſicut pavimentum, quo ſæpius
cvoerritur, eo purius redditur, ita quo ſæpitss conſoientia per exa-
Buſæus, men purgatur, tantò purior, tenusorque eſpcitur, tradit Buſæus
in virid. titulo eodem cap. 4. Concludo cum 8S. Ignatio Lo-
jola lib. Exercit. Examen conſeientiæ ad purgationem animæ,
& peccatorum confeſſionem utiliſſemum eſt. ImploratA S. Spiri
tùs gratiâ Conceptus audiamus. .

CONCEPTUS I. WU

Confirmatio. ] Inter cœtera præcepta ac leges, etiam ſequentem
DEUS legem Moyſi præſcripſit: Sume tibi aromata, & flatcten, & onycham,
galbanum quoque boni odoris, & thus lucidiſſimum, faciesque thymiama compoſ-
tum opere unguentarii mixtum diligenter, & purum: cumque in minutiſſimum pul-
verem univerſa aromata contudetis, pones ex eo coram teſtimonii labernaculo.
Exodi 30. Quid per contuſionem ac mixtionem horum aromatum DEUS

indicare voluit? Reſpondet S. Gregorius, per hanc aromatum contuſio-

nem & mixtionem intelligi crebram conſcientiæ examinationem, & discus-
ſionem: Aromata in pulverem redigere, eſt virtutes recogitando terere, O&usque
ad ſubtilitatem occulti examinis revocare, & hic vis coram tabernaculo teſtimonii
poni jubetur, ut DEIIS ipſe non jam Judex, ſed teſtis ſit, quod judicium ejus præve-
nientes, & nosmet ipſos dijudicantes, miſericordiam mereamur. Verba ſunt ci-
tati Patris: aromatibus comparatur diligens examen conſcientiæ, ut ſicut
hæc delicatè condiunt & ſapidos reddunt cibos, ſic medio diuturni ex-

aminis conſcientiæ, delicata fit anima, Sancto Spiritui mifſſus acceptiſfi-

mus præparatur. Sicut aromata expellunt fœtentia, ac odore ſuavi re-
plent arculam, ſic per frequens conſcientiæ examen, expellitur fœtor pec-
catorum, fragilitatum, ac imperfectionum noſtrarum, animæ verò ſuavis-
ſimo virtutum ac perfectionum odore replentur. Sicut aromata impe.
diunt putredinem, & ea, quæ condiuntur, reddunt vegeta, ac perma-
nentia; ita frequens examinis conſcientiæ uſus expellit ad lapfum pro-
clivitatem, Spiritum facit vegetum in bonis actibus, ac permanentem in
virtutum operationibus, nempè declinare malum, & facere bonum. Ani-
ma hominis inſtar horologii eit, in quo index eſt conſcientia, pondus ve-
rò hujus, examen; quod ergò horologio inſcripſit Academicus, inſcribo
animæ: Ritèé, i ſæpè reverſor. Horologium ſi ſæpius reviſitur, pondera at-
trahuntur, rectè procedit, rectè monſtrat; ſic ſi anima per examen con-
ſcientiæ in dies ſaltem bis, manè & veſperè luſtratur, inſpicitur, dirigi-
tur; rectè procedet, rectè monſtrabit, rectèe ſonabit. Ritè, ſi ſæpè reverſor.

Anima

ueninnterni
Uunſennitlr e

ſünmnoltrr e

ulk, 1 ben

1 Noll nari
ſCrdlbus? n
olenicus inf
Uleouiſime
luindles exe
onmpareri pe

e eElayit, g

erum quibu
Uuni germinar
1 ter Zinania 6

Glgens a0
Intz Oelo in

meo HKM
Ipelectionuma
1Aunus àvit
NI.

Cantcorum e
Inſendenten
flufimi, er r

Clectam Dl
I ſufßiticeel

tillzritus, iu

Aangt ſſien
mn, tleſatur;

1 Nninnnn ſeut,
k igglm en
Unmwimun,On

ſckanſu
a in ien
Arl ſan ſen
,6

Dei nan

Kan Vupnd

6. Neus Vir⸗

„N Yifgul
münfinen

—
feſt cnn

Mnn 66
ti
ttadit e
lgntin
tinnemnn
lornl

tam ſaſte
ten Gon

natomnc
onem s⸗
ldo teend
bPertnelite
ltcimten
. Nenebe
lciente,t
hecio dund
milluat
1e Cdorſi
heliturlen
AGie ol
Gt won
Vegelih⸗
lt A
1 hemhnel:
cete onmn
lenlar
Reniab,l
ltur,N
ude ene
hictt,,
r

Ni

CONGCIO TERTIA.
L 47

Anima noſtra .
eſt velut navis inſtitori
ravis inſtitori
onuſta, ad beatæ æternitati 5s, quæ pretioſis meri
dit: Nulla navis ſin echitatis porrum: per mortalis Wits elagus comicm
eſt ſordibus? navi „nulla pænè anima ſi conten-
navis nunc ut ſe na ſine nævis, & defe
Academicus inſcribi ervetur nautæ ſæpi „18 , efectuum
icus inſcribit Le⸗ . xpius ſe - 3
DEI ſecuriims er aur 4 on ver dun an or. ntinar exhauriunt,
ſentina indi ⸗ ſi medio examine ic anima in gratia
es exo ine co
ma comparari potolt hon zburdgetur, exſiceetur; ſe nſelentir 3 defeétuum
rto vel agr- 2 voneror. Ani
mere exaravit, grati gro, quem cœleſt . Ani-
. iarum ſuarum is agricola crucis
tat; verum quibu rore fœcundat Sticola crucis Vo-
1 3 VeruiI scunque ager iſt „Verbi divini ſemi
Zizania germi ger iſte gratiis impi ini ſemine di-
rminare, quæ inimi pinguetur, ceſſabit
ad hæc Zizania micus homo ſuperſemi nunquam
1 eradicanda vix ali ſuperſeminare minimè “
1, ix aliud ; imè negligit;
quàm diligens ac fr liud paris efficaciæ ſupe Sit ;
—: 5 equens conſcienti upereſt remedi
primit; Oculo in agr ntiæ examen; iter ledium,
um defix tiæ examen; iterum Academ
ſtrando quotidiè bru 0, cui inſcribit: Z lcus ex-
otidiè examine it: Luſtrando mund.
. conſcienti i mundatur. L
rperteclionum ab ani & animam, loliu HW
anima evell m defectuum, ſpi
dus & purus à viti evelluntur, reſecantur . „ ſpinæ
purus à vitiorum Zizania, bono ſemi ,ager animæ, totus mun-
ine perfectionum repletus, con
3

ſervatur.
Canticorum GokCcEFIUS II.
cap. 4. ſponſ.
lum aſcendentem deicr: ponſam, quæ anima fidelis eſt, An
eſcribunt: O elis eſt, Angeli i
am, dilectam DEO ani iverſi pulveris pigmentarii
. imam Angeli inſt rii. Quod ſpon-
tum, ac ſfuffiti cœlos aſc geli inſtar ſuaviter f
los aſcendere deſcrib iter fragrantium aroma
pretioſa virtus, quàm odori unt, non miror; quid eni z
riferum aro . 3 quid enim eſt aliud
ma: Aſcendit ſurſum: Sie vi ma, cui Academicus inſcribi
virtuoſa anima, ſi us inſcribit Lem
zterna, elevatur; . a, ſurſum, ad 1
ſam animam ſenn M Bcer Tn aur adnectat engel akrctrdck gaudia
ſicut Virgulam aſce Cur ficut virgulam? an fo Würtuo⸗
20 udicantis; . 5 100: irgula, Symbolum 3 erium
iRtores, 6& Dei * 114 910 ouitur F. Tounnes ze je, Tie; 7 e: Er
frequentioris examini ndit ſponſa;, fidelis anima, Virga i judices
aminis conſcientiæ lis anima, Virga inquam Judicii
um conſequi eonz ntl: proficit anima in virtuti udicu
cone, EAuitur regni colorum. Ita Hartung. ing ututihs, S om-
virtute in vi gula aſcendiſſe dicitur, quia virga Judi . 22. Poſt Pentecoſt
in virtutem excrevit. ga Judicii ſeſe continuit, & de

00°⁵°5 CON.

4„8 IN FESTO SANCTI MARTINI,
CONCEPTUS II—

Iſaac elegantiſſimam ſuam ſponſam Rebeccam omnium primo vidit,
& ſalutavit ad puteum viventis, & videntis: Geneſ. 25. Eo autem tempore
deamhbulabat Haac per viam, quæ ducit ad puteum, cujus nomen eſt, viventis, G
videntis &. Cum elevdſſet oculos, vidit camelos venientes procul; Rebecca quo-
que conſpetto Haac, G&. Signaté dicit Scriptura: Eo autem tempore: Quale

quæſo fuit tempus? in eo quid egit Iſaac? unde præſentia, & conſortio

Rebeccæ beatus eſt? denominat tempus Scriptura, & ſimul etiam actio-
nem Iſaaci, quâ tunc occupatus erat, ſpecificat, Egreſſiz erat ad meditandum
in agro, inclinata jam die, Septuaginta Interpretes, pro li ad meditandum,
legunt; ad Exercendum. Veſperi ergò ſe lſaac exercebat, exercitium de-
terminat David Pſalm. 76. Exercitabam & ſcopebam Spiritun meum. Rumi-
nabat optimè edoctus Juvenis inclinante ſe ſole, quid illa die, aut mali
egiſſet, aut boni facere intermiſiſſet, Domum ſuam cenſcientiæ purgabat
in agro, & ecce fructus? advenientem ſuam ſponſam Rebeccam intueri,
ſalutare, meretur. Rebecca ſponſa animarum nofſtrarum, eſt gratia DEl
ibi hæc ſe vel maximè offert & præſentat, ubi anima ſe ipſam quotidiano
conſcientiæ examine exercet, quid mali admiſſum, quid boni intermis-
ſum, quid obiter, & perfunetoriè geſtum ſit, exacte disquirit, ruminat,

& examinat.
Dum Elias curru igneo raperetur in cœlum, Eliſæus diſcipulus ejus ro-
gans inclamat: Duplicem ſuum Spiritum ſibi largiatur: Obſecro, ut fiat in me
duplex Spiritus tuus. 4. Regum 2. Quod rogavit Eliſæus obtinuit: HEit tibi
quod petiſti- Quis dicet, quo medio rem tam difficilem, duplicem Eliæ ſpi-
ritum, Eliſæus impetravi? dicit medium Carthuſianus, & fuit inceſſabilis
directio oculorum ad Eliam: & videris me, quando tollar a te, erit tibi quod
petiiſti. Inpiciendo duplicem duplicem Spiritum obtinuit Eliſæus: Si & nos,
ut olim Eliſæus Eliam, indeſinenter, omni die ſæpius conſcientias noſtras,
ſtricto examine, inſpexerimus, duplici Spiritu, mentis & animæ perfectio-
nibus dotabimur. Subſcribit Conceptum S. Bernardus Serm. 17. in Cantica:

Nunquam ſine noſtra conſcientia magiſtra, undlio tollatur A nobis, ſi duplicato ma-

nere, non voluma; defraudari.
Ruth. cap. 2. Moabitidem, legimus collegiſſe Picas in agro ue ad ve-
Peram, ſpicas collettas, virga cædens, excutiens invenit hordei modios tres; Spbi.
carum nomine actus nofſtri, per diem dicta, & facta intelligi poſſunt; qui
Chriſtianus indies antequam cubitum iverit, virga judicii particularis,
examinis conſcientiæ, ſpicas, diei elapſi dicta, facta, intermiſſa, diligenter
discuſſerit, ruminaverit, indubiè colliget modios tres, triplicem inquam
gratiam

R
nim campunt

a li0, Ki
operund

Udgvam Dl
cfmmu: Nid
uſancterel
Een e bonn i
Nont: am ne
in: ds ona
Suapolun.
kbonz ielt,

unt, ermmini

e “
uip e fecefat;,
ſer alas dona⸗

66,Oheta noltra⸗

Enckx inguifn

ertur.

ttent. Facigmn

inl Mnilitetr,
nilie, igſm
(cuſiin, d

lln

Ninod.
Mken tere
Dineſtf
Min
ſorer
Konte
l etuntn
tlreltun.
lmnmlrt
exencliunt
teun. N.
die, W
ſentiet.
eccaah
,tg.
Duun gudk
bonln
gvitit,

Clephuin
Oiconttt
CPfut. H
Gurlank
A nutndi
,tetn
lian:t
Onlcenine

emn I
„ SOrcſectet
,u

3
Pre G
eleitun
icl
ntettan,
olceo
tihli 5

aninee

ldͤO

,

12

gratiam compunctionis de negligentiis commiſſis, gratiam conjuncéti- S
cum DEO, gratiam emendationis, majoris impoſterum cautelæ 4 ons
ſando, & operando. P . n cautele⸗ n coüvere
“ C&QC ONCEEPTUS VI.
Poſtiquam DEUS tot nobiles creaturas produxiſſet, bonas eſſe S. Spiri-

tus affirmat: Vidit Deus quod eſſet onum. Geneſ. cap. I. Omnia DEl opera

bona ſimpliciter eſſe approbantur. Paulèò poſt Sanctus Spiritus, qui prius
opera Dei bona ſimplicier eſſe dixerat, valdè bona eſſe annunciat: Erant

valdé bona: jam non amplius opera DEl dicit eſſe bona ſimpliciter, ſed cum

addito: Valdè bona. Optima inquam, ac omni norma perfecta, omni re-

gula abfoluta. Quid opera, quæ alltea S. Spiritus ſimpliciter bona dixit, jam

Valdè bona. id eſt perfectiſſirna, abſolutiſſima fecit? cauſalis adſcribitur in-
ſpectioni, examini, quod fuper opera ſua DEUS inſtituit: Viditque DEIIS
cuncta, quæ fecerat; & erant valdè bona? Geneſis cap. I. Prius quidem bona,
. 7

poſtea valdè bona, poſtquami nemp & examen interceſtiflet; ex quo diſci-
mus, opera noſtra;, quantumvis bona fuerint, meliora adhuc futura fore, ſi
ad Sanc?æ inquiſitionis libellam, per quotidianuni examen conſcientiæ re-

vocentur.
Epilogus] Hortor ergo omnes cum S. Chryſoſtomus Serm. 3.
poœnitent. Faciamus hoc in operibus noſtris vocata conſéientia noſtra, fa-

ciamus ſimiliter rationem operum, verborum, cogitationum, & ſerutemnur

guid atäliter inſumptum ſit, Quid in perniciem noſtram, qui, ſermo malus
expenſus in convitia, in ſales, in tuarpiloquia, qua concupiſéentiæ«
oulam in intemperantiam provocavit. 4
Amen.

480. IN FESTO SANCTI LEOPOLDI.,
IN PE 8 TO SANCGTI 150
POLDI,
CONGIO PRIMA.
Textu. EHomo quidam nobilis, & c. Lucæ 19.
Them. Timor Domini nobilitat, & beatificat.

Anguine nobilis 8S. Leopoldus, animo nobi-

aädoleſcentia cumns Dei timore, ſamma vita in-

liſta, nempè ſalubri illa piſcina probatica. Joan. 5. Movebatwms
aqua, & ſanabatur anus. Academicus epigraphen ſubdit:

Turbata ſalutem. Sic timor Domini indubiam animæ adfert

Textus Sa. ſalutem, omnemque nobilem felicitatem: Audiamus Sacram

cræ Scri- Scripturam: Multabona habebimus, ſi timuerimus Deum, & re.

pturæ.
. cſerimns ab omni peccato, & fecerimm benb. Tobiæ cap. 4. Bea-

tus, qus timet Domznum, Potens in terra erik ſemen ej ejus, gloria

& divitiæ in domo In, canit David Pſalm. 111. Tincr, Domini,

gloria, & gloriatio, & lætitia, & corona exultationi, docet Ec-

SS. Patres. Cleſ. cap. 1. SS. Patres libeat percipere: Tzmor fundamentum
Tertullia- eſt ſalutis, timendo cavebimm, cavendo ſal vi erimis, ſoribit Ter-
nus. tullianus lib, de cultu fœmin. Conformiter S. Auguſtin. in

8. Auguſti-

nus. Plſalm. 147. Territi præcavemm, præcaventer, ſecuri erimus;

köämor, Ts: nien e- corriget, fugat crämina, zunocçentiane ſervat,
8. Chryſo- & omnit boni tribuit facultatem, tradit S. Chryſoſtomus Serm.
y y

Komus. de Joanne Baptiſta. Tàmor Domini radix & cuſtos eſt omnium
. bono-

—

R lior, quia ab infantià timuit Deum, ſic Ec-
cleſa orat in hodierno officio: Relucelat in

tegritas. Nobiles ergò, id eſt ſummè feli-
rr AEE Ces, excellentes, ac beatos facit, timor Do-
mini. Pulchro emblemate hoc expreſſit ingenioſus Symbo-

timor Præſenst, ſécuritatem generat ſempiternam. Solu eſt Dei ann

——ꝑ
lr, icit
. imnere lut

e i imye

ulhifi I,

Minzelit
. Snun
Mi vinlu ſfe,

M tentatinnut
Szin ſoanr

uterrs, un.
lei n pyuteg⸗

nol 2. A

ns . 6, ca).

⸗ ehtan f.

(jrilas lib.2,
Aletnarh

in ninun, g

mnld Sirtce

(Cnrfrnni.
e Neu

nnnni, tlti
Ulamicus expreſt,

=
S = =

Mwiarnn ſoſtinan
1 Akmig, eſ
Uumrominihon

. unnminin
ien iäenegann,

W
u

ln cone

ulmn ſclien,
Moee ſobe

—

1

.

ininart
Deum b
o: Nehtt
ſunnnt
elt lunnt
ficih ion
enioluhe
n.. Ma
ruphen
n aniret
dceumnden
Dit
Obigcn
ſenentit

4

zzus ſchi
5 Ati
,G. M
nentiun il
ſotoonk⸗

es

CONCIO PRIMA. 481

bonorum, dicit S. Bernardus tractatu de donis S. Spirits. Non 3. Berhar.
poteſt timere barbarum, qui timuerit Salvatorem, non poteſt me- u,
tuere hoſti impetum, qui Chriſti pracepta ſervaverit, præcepta
enim Chriſti, arma ſunt Chriſtianis, & divinus timor, kimorem
à nobis repellit hoſtzlem, perorat S. Ambroſius Serm. 1I. de Eli- S. Ambra-
ſæo. Quemadmodum quercus demiſſis altius radicilus, nullins ſius.
ventè viribus Rernitur; ita animam divino confivxam timore,
nulius tentationuts ventus evellet, verba ſunt S. Chryſoſtomi 5. Chrylo-⸗
hom. 83. in oannem. Szcut impoſſibile eſt, ut cœlum non ſit al- Korus,
tius terrâ, & non adju vet eam ; ſic impoſſibile eſt, ut miſericor-
dia Dei non protegat eox, qui timent eum, tradit Hugo Cardin. in Hugo Car⸗
Pſalmo 1. 2. Anchora cordu, eſt ponduis timoris ſcribit S. Gre-5 Gregoriunn
gorius lib. 6. cap. 24. Tenendum eſt, animam Dei timore, velut
muro obſeptam, fortem eſſeè, & quodammodo invibtam, ſoribit
S. Cyrillus lib. 2. in Iſaiam cap. 6. Concludo cum S. Ephrem. 5. Cyrillus.
Serm. de timore Domini. Mon eſt inter homines major illo, qué : Ephrem.
timet Dominum, & anima Dominzm timens feliciſſima eſt. In-
vocatà S. Spiritùs gratià audiamus Conceptus.

CCNCEPTUS I.
[LConkrmatio.] Timorem S. Laurentius Juſtinianus Anchoram vocat
lib. de perſeverantia cap. 3. cur anchoram? anchoræ beneficio, navis in
medio mari, tuta ſiſtitur, anchora firmat navim, ne ruat, ne mergatur:
Academicus expreſſit Lemmate: Hoc pondere tuetur. Timorem DEl ergèò
Anchoram Juſtinianus vocat: utique ideò: Sicut anchora navim firmat in
ediis undis, ne fluéctuet, vertatur, ac mergatur; ſed fixa, firma conſiſtat,
ſic timor Domini hominem, qui quaſi navis in mari hujus mundi, à ventis
tentationum impeditur, ne ruat, labatur in peccata ſicquè in profundum
inferni demergatur, tuetur, in gratia DEl firmum ac ſtabilem cuſtodit, &
conſervat. Ita concludit citatus Sanctus: Zimor ſtabilem reddit gratiam
ſicut anchora ſtabilem navim facit, anchora namquè mentis eſt pondus timoris.
Teſtem produco jobum: O quot tentationum fluctus hunc virum impe-
tivêre, ruina domus, chara pignora; fili & filiæz omnes occiduntur, do-
lor! de Coelo ignis deciduus multa millia ovium concremat, & incine-
rat, hoſtis ditiones devaſtans, boves, camelos prædatur, Job ad ſtipem re-
dactus, undiquè orbus & pauper, inſuper à planta pedis usquè ad verti-
cem capitis ulcere peſſimo ſaucius in fimeto dereliéctus, deſolatus jacet:
6 tribulationes! 6 miſeriæ! in tot, & tantis adverſitatibus, Job firmus.
inconcuſſus permanet animo, & mente, in omnibus bis non pecavit Job,
Feſtivale. Pp pP e4*6*

482 . IN FESTO SANCTI LEOPOLDI,
nequè ſtultum quid contra DEII M locutus eſt. cap. I. Quid in tot adverſitatum

procellis, navim hanc, Jobi animum inconcuſſum, infractum, fixum, fir-
mum, conſervavit? conſervavit, firmavit, fixit timor Domini. Audiatur

Job. cap. 31. Semper enim quaſi timentes ſluttus timui Deum. Quaàm bellè §.
Chryſoſtomus hom de fide Annæ: Sicut procellarum furorem, & inſultu, nau-
clerus ſua peritia frangit, & eludit; ita timor Dei omnium tentationum poteſtatem

ua virtute ſuperat. H
. CONCEPTUS I.
Eccleſiaſticus, timorem Domini Radicem intitulat: Radix ſapientiæ eſt
timere Dominum, & rami illius longævi. cap. I. Cur timorem Domini dicit eſſe
radicem: Radix arborum, & plantarum fundamentum, ac ſubſiſtentia
eſt, ſi fundamentum ſolidum, ac fixum eſt, ædificium forte, ac ſtabile eſſe
concluditur; ſi radix profundè fundata, & tenaciter terræ, ac fundo inhæ-
ret, arbor duratura longos in annos conjicitur. Arbori comparatur ho-
mo: Marci cap. 8. Video homines veluti arbores, radix ſit timor Domini:
Initium ſapientiæ timor Domini: Si nunc in corde hominis timor Domini fir-
miter radicatus fuerit, hic homo ſtabilis erit, in gratia Dei, firmus, & con-
ſtans in nobilibus virtutibus, dives & abundans fructibus divinarum bene-
dictionum. Ita Hugo Cardinalis in hunc locum: Sicut radix in profundo
terræ eſt, ſio timor Domini in profundo bumilitatis tenet hominem, quantò altius

creſcit arbor, & ramos ſuos attollit verſus cœlum, quò plares etiam profert frr-

Rus, tantò profundiores jacit radices ſub terra. Optimè ſcripſit Rabanus in
cap. I. Eccleſ. Quantò quis magis Deum timet, tantò quis ſapientior apparet, G
quantò ſapientior tantò plenior Fractibus bonorum operum, non enim timor Dei

eſt otioſas, ſed donis virtutum replet vitam hominis, & theſauris ſcientia ſpiritua-

lis cor ejus illuſtrat.
CONCEPTUS III.

S. Propheta Iſaias cap. II. narrat & enumerat ſeptem dona Spiritus

Sanécti: Requieſcet ſuper eum Spiritu Domini, Spiritus ſapientiæ, G intellettis,
Spiritus conſilii, & fortitudinis, Spiritus ſcientiæ & pietatis, & replebit eum Spi-
ritus timoris Domini: Notare libeat Iaiam timorem Domini ultimo loco
ponere; diximus timorem Domini fundamentum eſſe, ædificii Spiritualis

animæ, fundamentum omnium primò ponitur, & de timore Dei fignatè

erudit David Pſalmo 110. Titium ſapientiæ timor Domini: Quomodo ergò
Iſaias timorem DEI ponit ultimò? locum poſtremum aſſignat:? ſi primum,
ac fundamentum, bonitatis animæ, eſt timor Domini, quomodo etiam
rectè ponitur ultimum, finis, ac complementum? an fors ideò à Davide
timor Domini initium dicitur, quia timore DEl, gratia, & favor divinus,
virtutum nobilium incrementum acquiritur? ab Iſaia autem timor DEl
ultimo loco recenſetur, quia timore DEI acquiſito, Dei gratia, nu⸗
aVo,

—2
ir Kdenecicl

e Xtunllas l

Sl cepmnibus
Ilimn yrimmmrn

Cpenticimun
ſaiſfen
rdioomnis erat
ritas, & deli

unnilate, ae

lnus nothinat,
Inlon, donorun
lums, &§. Bon
uyiz arbormn.
ſiur heutitudires
Ee in dienn Sal
4 Alelinen, Ge⸗

e Domint l⸗

ob benedid⸗

r fortitulo n

Genelis 49.
Uins fruckus,
An donis cumnu
fterie, Eme
illegor Tplm 2
n fmore ſud hie
ſ Corivcinss lun

I Aucaanng fo

Phimgmt, Ni

it, li e finore

linn d ce

t

Dnide N
2 Kegum
ſiniſiu niane

E ominate

ninnen in

Gleſcat
Domiande
, ſe
tte d ſ
,1. tucht
cothrer
ſt tinorde
timmorbnt
el, Aumut

uda
iten, ſur.
es ktinpte

Nht ie.

pierintet

Nendf
Mentie,G

7

Dominl
e, Ateih 4
k imnmnde
D
Aignil⸗
Ni, Conn 8
bos e
ti, Aht
aunen
Dei rini⸗

CONGCIO PRIMA. 483

favor, & benedictio, virtutum incrementum, in ſæcula ſtabilitur, in poſte-
ros, ac familias transplantatur? ſic mentem meam ſubſeribit Petrus Cellen-
ſis lib. de panibus cap. 1. Quaſi cuſtos ſuper innumeras gazas, ſic timor Domini
iu ultimo charismatum ponitur ad couſervandas innumerabiles gratias.

CONCEPTIUS IV.

Sapientiſſimus Salomon Eccleſ. cap. 40. inquit: Timor Domini ſiout Pa-
radiſus benedittionum. Paradiſum vocat timorem Dei, cur Paradiſum? in
Paradiſo omnis erat perfectio, cum perfectione abundantia, cum abundan-
tià ſuavitas, & deliciæ; Hic fructus perfectiſſimi, abundantes & ſuaviſſimi
in quantitate, ac qualitate colligebantur. Timorem Dei Paradiſum ſapien-
tisſimus nominat, ad indicandum, timore Domini fructus perfectiſſimos,
virtutum, donorum, ac gratiarum, acquiri, ac colligi. Ita affirmant Car-
thuſianus, & S. Bonav. Quoniam ſicut in Paradiſo eſt affuentia amœnitatis, S
miri decoris arborum, & herbarum, & fluminum, d& gemmarum; ſic timori anne-
xeæ ſunt bveatitudines, conſolationes, & merita. Scribit Carthuſ. & S. Bonav.
habet in diæta Salutis 6. cap. I, Timor Domini habet amœnitatem, ficut Para-
diſas dulcedinem, & deletationem, unde in Pſalmo⸗ Quàm magna multitudo dulce-
dinis tuæ Domine, quam abſcondiſti timentibus te.

CONCEPTUS V.

Jacob benediéturus filios ſuos à Ruben incipit: Raben primogenitas
meus, tu fortitudo mea, & principium doloris mei, prior in donis, major in im-
perio. Geneſis 49. Per hæc verba Jacob omnes Kroſnentare⸗ ac bene-
dictionis fructus, nempè quod tot hæredibus auétus, divitiis, ac tempo-
ralibus bonis cumulatus ſit, tot & periculis ereptus, à tot hoſtibus defen-
ſus, efficaciæ, & meritis filii Ruben adſcribit: Quare Ruben? Richardus
in Allegor. Thylm. aſſerit: in Ruben D El timorem adumbrari; & de eo-
dem timore ſub hâc metaphorâ Jacob loqui; cum ait Rubenum ejus in-
victæ fortitudinis fuiſſe principium, & etiam ſalubris pœnitudinis exor-
dium: Audiamus formalia Richardi: Per Ruben intelligitur timor DEhl, retè
ergè primogenitus, quia timore Dei omne bonum inchoatur; retctè fortitudo di-
citur, quia per timorem Domini, cor contra concupiſcentias roboratur. Ergo
DEI timor ad coœleſtia excipienda dona, aditum aperit, & accepta

fulcit.
CONCEPTUS VI.

David 2. Regum cap. 23. inquit: Locutus eſt Iſraæl fortis dominator bo-
minum, juſtus dominator in timore Dei. Notat hic Abulenſis, quod David
DEUM bis dominatorem vocet: Dominator hominum, juſtus dominator: Cur
bis dominatorem intitulat? Reſpondet Abulenſis: quæſt. 3. DEUM,
Pp pZ Davi-

484 IN FESTO SANCTI LFOPOLDI,

Davidem, bis dominatorem intitulare, ut doceret, Dominum DEUM omni-
bus creaturis dominari jure majeſtatis: Sed ſpecialiter dominari timoratis,
teneriori affectu, ac favore, attendere: Verba Abulenſis ſie ſonant: Quam-
quam Deus ſit dominator omnium, tamen Pecialiter ilorum, qui timent eum, quia
ipſe ſpecialiter attendit ad illos. Deus ſe timentes ſpeciali regit providentia, &
ſollicitiori protegit cura, bis benignus, bis liberalis, bis providus in eos, qui
timent Dominum.

LEpilogus.] Hortor ergo verbis S Laurentii Juſtiniani ligno vitxz

eap. 1. Quicunque deſiderat ſapientid, & ſcientia repleri, & qus ſalutari
Spiritu monitus anhelat pertingere ad culmen virtutum, non aliundè inci-
piat, quàm à timore Domini, nam ipſe timor eſt robur animæ, lumen intel.
ligentiæ, & ſpes ſaluti. Amen.

N FESTO SANCTI LEO.
POLDlI, SWè
CONGCIO SECUNDA.

rexu. Dedit ei decem mnas. Lucæ 19.
Thema. Liberalitas felicem, & magnum facit Datorem.

g. Cipio Bargalius ſuper vivas fontis aquas ſcripſit:
Dum ſiuit, creſcit Quid liberaliter beneficia in
proximum profundit; creſcet, proficiet, exalta-
Textus bitur, felix, & magnus erit: Scriptura teſte: Vi.-
Sacræ W Storiam, & honorem acquiret, qui dat munera.
Seriptuæ. Prov. cap. 22. Aliè dividunt propria, & ditiores funt. Pro-
verb. 11. In lucrum cedunt, quæ beno meriti conceduntur,
ſcribit Caſſiodorus Var. 3. Liberalitati gratia, & Regaum glo-
ria, & Kegnorum fundamentum, docet Ariſtoteles ad Alexan-

Exordium.

drum. Liberalitate nihil eſt naturæ homini accommodatinud.

Perorat Cicero 1. officiorum: Beneficium dando, accipit, in-

quit Publ. Mimus. Hoc uno beata ſunt regna, benefacere cum

ſemper poſſint, habet Nieremb. Nunquam parcendum eſt mu-
neribus, nunquam nummu, cum nummis res juſtæ confici poſſunt,
quo-

ſ

——
. n mſnmn
G npuine
Ulerus in not.
uoln ſtiun
iagui Manr
iter, Keme/
MIb1 To4
MMintmtur,
hahiginer en
itt Iexluum
uur ar iſenſa
eicr Nun. 44
gn ment&
hitc, eribitl.
Vllinunzhußet,

thgiun geſer

mimore: Here

Gle
icu, ler 4
. mati. Pinio e

Milteraliilayoi

Uullo geiperl

.(Onfrnt

u ohleg⸗

lien fren
lellhiſun Ree
2 dlnnba
i Ahengiſimm
nnlkeſchen n
rolttuere in
rliim cbewi
tenn Penbnn
Der ſikug gn,
Kmln
en Chrſta
aun i
itler,

—
WIer.
n finen
Munt Oe
Nett eunen
Pronibene
dneinen

unikone⸗
Gſ
raiunir
ne, umntt

citDrwe

sagluſ
etaliettend
rofcentt
rihountte
6, ſeilen
ltina in
eriri dd
zmrinN
ſoreles AN
iri ennſß⸗
Aunb, uß
gujluſin
Muten

enßi,

CONCIO SECUNDA. 48S

quorum parſimonia publicæ rei obfuit ,quod ſapé FJlas ſine tiemil-
tu, & ſanguine vix obtinnit, oum pace liberalitas vidit accedere.
Forſterus in not. ad I. 16. Tac. Audiamus Patres: Ouemad- Patres.
modum fontinum gargites cum hauriuntur, uberius ſcaturiunt,
altinsqué qudm prins eriliunt, eodem modo diviticæ cum hau-
riuntur, decrementum minimo Patsiuntar. Docet S. Ilidorus 8. Iüdorus.
Peluſ. lib. 1. Ep 466. Qus dando divinæ gratiæ confilunt, pü-
teos imitantur, qus continaè exhatſts, minime deficiunt; ſed
duplo copioſiores evadunt, ſcribit S. Baſilius hom. 3. ad divites Bailius,
avaros. Inexhauſtæ ſant beneficentiz opes, nam largiendo acqui-
runtur, ac diſpenſando colligantur, inquit Agapitus epiſtola pa- Agapitus.
rænetica Num. 44. aſtitia & beneficentia tàm immortaler

ſunt, qudm mens & anima, qua bonis operibus ſimilitudinem Des

aſſequitur, ſcribit Lactantius lib. de ira Dei. Et iterum: Mæhil Lactantius.
tam divinum habet homo, quàm de aliis henèò mereri. Liberali-
tatis elogium deſcribit S. Gregorius Niſſenus orat. de paupe- S. Greger.
rum amore: Hæc eſt felicitatis comer, æc eſt omnium virtutum, Niſſenus.
laudatiſſema, hæc aſſidet Deo, & magna eſt cum eo neceſſetudine
conjuncta. Finio cum Langio Joſepho in Polyanth. fol. 6 56. Langius,
Sicut, quò quis ſapius docet, eò evadit doctior, ita quò plura quis
liberaliter alii largitur, tantò ditior efkcitur. Divino im plora-
to auxilie deſuper Conceptus dicam.

CONCEPTUS I.
LConfirmatio] Narrat S. Evangeliſta Joannes cap. 6. Judæos conve-
niſſe, ut ESU Regem ſibi facerent: JTSlIS ergo cum cognoviſſet, quia ven-
turi eſſent, ut facerent eum Regem, fugit in montem ipſe ſolus. Quid eos mo-
vit, ut Chriſtum Regem depoſcere, & ſibi conſtituere voluerint? fors cha-
ritas, ex quàâ ſanabat infirmos, & languores curabat? fors eos movit Ze-
lus, quo benigniſſimus Dominus Verbum Dei eis deprædicabat: alia eſt
virtus, quæ plebem Judaicam movit, ur unanim voto Chriſtum ſibi Re-
gem conſtituere intendant; eſtque liberalitas. Hominum quinque mil-
Iia liberaliſſimè cibavit: Discubuerunt ergò viri numero quafi quinque millia;
accepit ergò JAoI& panes, do& cum gratias egiſſet, diſtribuit discuml'entibis; ſimi-
liter & ex piſcibus quantum volebant; certo l beraliſlimè dedit, qui dedit
quantum volebant: & hæc liberalitas, beneficentia, adeò movit populum,
ut in Regem Chriſtum proclamare, ac coronare conſtituerit. Mi verò
bomines, cum vidiſſent, quod JölIS fecerat ſignum, dicebant: Quia hic eſt verè
Pp p3 Pro-

486 IN FESTO SANCTI LEOPOLDI,

Propheta, qui venturus eſt in mundum S&c. JEsllS ergo cum cognoviſſet, quia
venturi eſſent, ut raperent eum, & facerent eum Regem, fugit iterum in montem

ipſe ſolus. Liberalitas, ac magnificentia, magnos facit, extollit, ac felici-
tat. Seneca ſubſcribente: lib. 3. de benef. cap. 15. LQui dat beneficia, Deozs

imitatur.
CONCEPTUS II.

Ex creatione tot præſtantiſſimarum creaturarum venit: quod Barba-
rus Turca, DEUM Dominum Univerſi agnoſcat: S. Eligius hom. II. de
Sanctiſſimo Altaris Sacramento, Euchariſtia, etiam aſſerit: Sacramento
Euchariſtiæ totus mundus ſubiugatus eſt. Sacramento altaris effecit Chriſtus,

ut ab omni Chriſtiano Dominus agnoſcatur, omnis ſe Chriſto, ut Domi-

ulie i,ote:
in liycontulit au
Pederonoiſim.

Pobbenekla
Mrnnſen ſe
Egiae, thelan
nſenn, Gal t
peelin te Gu
utſun tenan
iu, eſivttque

nationi ſuæ ſe ſubjiciat, DEUM, & Monarcham univerſi veneretur, magni. Vlngebacgrelte

faciat, ac deprædicet. Sed cur reétè ex opere creationis tot excellentiſſi-
marum creaturarum, etiam lumine naturæ, gentiles in cognitionem nu-

Eel! kecit lbera,
Ssexotta eſt int

minis, & ſummi entis deveniunt, DEUM, Dominum, & Monarcham uni. me, Afrument
verſi agnoſcunt? Deindè, cur rectè Sacramentum Fuchariſtiæ inſtituen-

do, CHRISTUS effecit, ut ei ſe omnis Chriſticola, qua ſupremæ Domina-
tioni, ac ſummæ poteſtati ſubjiciat, colat, & veneretur? ad primam quæ-
ſtionem reſpondet S. Gregorius Naz. orat. 42. Tot, & tam præſtantes crea-
curas creando, DEUS ſuam magnificam liberalitatem fecit innoteſcere,
non enim ideò tantum creavit DEUS Cherubinos, ac Seraphinos, ac An-
lorum choros, ut ſuam Majeſtatem ſuger ſidera laudarent, ſed ut & ho-

minum tutelæ, & curatelæ prodeſſent: Angelis ſuis DElIIS mandavit de te,

ut te cuſtodiant in omnibus viis tuis Gc. Pſalmo 9. Non creavit hominem tan-
tum, ut is thura adoleret ſuper Altare Numini; ſed etiam, ut DEUMaman-
do, ac colendo, ſuaviter his terrenis opibus, ac creaturis potiretur,
tandem gloria cœleſti frueretur: Creavit DE US unico verbo, Angelos

ac homines, non taàm ad ſuam gloriam, quàm ut haberet ſubjeéta, in quæ

As, agnowit)
Uet famulantl
kam preciumir
Uinn a ier greati
hugett ecunig
in Ceno ngn
Pplnione frutne
mehterram zli
Uukfonmn virort

lumm eſt liben

transfunderet opes magnitudinis ſuæ, & quibus tribueret perfectionem

ſuæ exiſtentiæ, ſuæ gratiæ ſanctitatem, & prœmiorum ſuorum beati⸗
tudinem: audiamus verba S. Gregorii: Bonitati minimé ſatis erat, ſua
ipfius ſola contemplatione moveri, ſed bonum diffundi, ac propagari oportebat,
ut plura eſſent, quæ beneficio affcerentur. Ergo liberalitas creationis, com-
municationis ſui in omnes creaturas, naturali lumine etiam barbarum
inducit, ut DEO Dominium univerſi attribuat, Monarcham cuncto⸗
rum agnoſcat, & honoret. Ad ſecundam quæſtionem, quod nempè Sacra-
mento communionis totus mundus ſubjugatus ſit, Chriſtiani inibi Deum
eſſe agnoſcant, Dominum, & Monarcham ſaum adorent; Ccauſalem dicit
eſfe 5. Thomas liberalitatem, quia in Euchariſtia Chriſtus ſe totum in
noſtros uſus contulit: Joannis cap. 6. Caro mea vere e cibu: G ſngauß
V

5

t uinpirtn
Aentenin ſummo
Kpaletlonibos
s Afelces kedc

Uhnb3 Chriſ
egutdg ileſt ⸗
lc, hnd N
0 o Gatur
uſtanc eiben
tllinns intemn
Alis Veiba. E
erd⸗ buten
6 drehhne⸗

nenie⸗he

—
Min te
llt
Pergen

otki
n hont
ſt: No
eleetn
lhe
enetetun
totelele
Cogniflne
Monotdet
nunltener
lopteneh
hine
n preir
etighinit
ent, ri
NLLSNeiG
enthant
meu
Nuns pond
o Neinl
get ſhi
Metet etd
hun Id
Popnn
18 Geim
e einn
Mloonch
ngute,
Chricin D
Nent) l
(hrifins 4
1 dn d

CONCIO SECUNDA. 487

meus verè eſt poltus: Deſuper S. Thomas Aquinas: Hæc de noſtro aſſüumpfit, to-
tum nobis contulit ad ſalutem. Liberalitas ergo eſt qualificans illa virtus, quæ
liberalis nonniſi magnos, & felices facit.

CONCEPTUS III.

Jacob benedicens filios ſuos dum ad Joſephum deveniſſet, ita inquit:
Filius accreſcens Joſeph, filis accreſcens. Crevit utiquè Joſeph in honore, &
dignitate, in theſauris, & divitiis. Ita textus Geneſ. 41. Z2 eris ſuper do-
mum meam, & ad tui orbis imperium cunttus populus obediet, uno tantum regni
ſoliæ præcedam te S&. dixitqué rurſus Pharao ad Joſeph: Ecce conſtitui te ſuper
univerſam terram Agypti, tulitque annulum de manu ſud, & dedit eum in ma-
nu ejus, veſtivitquè cum ſtola byſſina, & collo torquem auream circumpoſuit &c.
Quid adeò accreſcere fecit oſeph? quid tam honoratum, potentem eum
effecit? fecit liberalitas, de qua Genelis cap. 43. legitur, Magna Annonæ
caritas exorta eſt in terra Meſopotamiæ, adeò ut & in Ægyptum filios ſuos
mittere, & frumentum coëmere, bonus Jacob neceſſitatus ſit, viſis his viris
Iſraelitis, agnovit Joſeph omninò eſſe fratres ſuos, diſſimulans quaſi non
noſceret, famulantibus imperat, non tàm horum ſaccos frumento impleant,
ſed etiam precium in ſummitate ſacci euivis clam reponant, imò & cibaria
in viam ac iter gratis addant: Juſſit miniſtris, ut implerent eorum ſaccos tritico,
& reponerent pecunias ſingulorum in ſaccis ſuis, datis ſupra cibariis in via. Ge-
neſ. 42. Certò magnus favor contigit his advenis, & extraneis, quèd eis
pro ſolutione frumentum extradatur, cum gratiâ, extra patriam & Ægy-
ptum, in terram alienam evehendi, quod Joſeph & precium pro tritico in
ſaccos horum virorum reponi, inſuper & cibaria pro pecoribus addere jus-
ſerit, ſumma eſt liberalitas, ac beneficentia; & hanc liberalitatem reſpexit
Jacob, ut in Spiritu Prophetico prædixerit, Joſeph accreſcentem filium, ac-
creſcentem in ſummo honore, ac dignitate, accreſcentem in maximis divi-
tiis, & poſſeſſionibus; liberalitas eſt illa virtus, quæ extollit, magnos, po-
tentes, & felices reddit.

CONCEPTUS IV.
Zachæus à Chriſto magnificatur & felicitatur: Salus huic domui facta
eſt, eò quod & ipſe fit filia Abrabæ. Lucæ 19. Abrahæ filius fieri ſumma efſt
dignitas, honor maximus, ea domus dives ſit, & abundans neceſſe eſt,
cui à DEO ipſo datur ſalus, & benedictio: quid in filium Abrahæ Zachæum
exaltavit? quid ei benedictiones ſupremas tribuit? tribuit, ac contulit cum
benediétionis incremento, honores & divitias Lachæo, liberalitas: audia-
mus Zachæi verba: Ecce dimidium bonorum meorum do pauperibus, &o& ſi quem de-
Jraudavi, reddo quadruplum. In quadrante dare pauperibus, ac ind'gentibus,
ſuffeciſſer, dare planè dimidium fubſtantiæ, dare, in quadruplo, eſt liberalitas,
& beneficentia: & hæc liberalitas Lachæi commovit Chriſtum magni facere
Zachæ-

488 IN FESTO SANCTI LEOPOLDI,
Zachæum extollere in filium Abrahæ, ſalute, & benedictione divina am Pliſt.

care ſubſtantiam, & domum ejus. Hanc mentem fſubſcribit S. Chryſologus
Serm. 54. de deſ- & aſcenſu Lachæi, deſcende aute Dominum de adamantica ar.

tus meritoria, quæ niſi aſcenſus, & ſalutes parat.
CONCEPTUS V. .
Abraham ſenex ablegat ſervum ſuum, quem habebat fideliſſimum
præpoſitum domus ſuæ, ut pro filio ſuo Iſaaco Sponſam quærat, & adducat:

bore, ut poſt crucem Dominicæ paſſionis aſcendas. Liberalitas ergò eſt illa vir-

& millibus filiabus hic ſervus elegit Rebeccam: quæ eſt qualitas in hac Vir-

gine, ob quam præ cunétis eligitur, ſicque magna Domina, dives, & potens
matrona, in futurum conſtituitur? an fors qualitas Rebeccæ eſt pervetuſti
ſtemmatis nobilitas? an temporalium bonorum, opum, & divitiarum co-
pia, ac abundantia? nec præcipuæ nobilitatis, minus divitiarum Rebecca
fuit, quæ ergò qualitas in ea adeò præſtans, ob quam & mille filiabus in
ſponſam eligitur Iſaaci, ac ſic magnificatur? qualitas ac virtus eximia, ob
quam in ſponſam Iſaaci electi eſt Rebecca, ſicquè magnificata, eſt liberali-
tas, ac beneficentia, patet ex Scripturæ textu: Rebecca deſcenderat ad fontem,

impleverat hydriam aquä, ac revertebatur, occurritque ei ſervus, & ait: puu.

xillum aquæ mihi ad bibendum præbe de hydria tua; quæ reſbondit: bibe Domive

mi, celeriter depoſuit hydriam ſuper ulnam ſuam, & dedit ei potum. Cumque ile

bibiſſet, adjecit, quin & camelis tuès hauriam aquam, donec cuntti bibant. Efun-
densque hydriam in canalibus, recurrit ad puteum, ut hauriret aquam, &g haiuſtum
omnibus camelis dedit. &c. Et addidit dicens: Palearum quoque, & Fœni pluii-

mum eſt apud nos, & locus ſpacioſas ad manendum. Quod Rebecca petenii ſer.

vo hauſtum tribuat, charitas eſt officium, quod plus præſtet Rebecca, quàm
ab ea petatur, nempè camelis aquam hauriat, locum ad manendum in domo
Patris ſui non petenti ultroneè offerat, liberalitas eſt, & beneficentia, & hc
liberalitate, & munificentiàâ exploratãâ, fuit qualitas in Rebecca Virgine, ob
quam è millibus fuit electa in ſponſam Iſaaci, felix, dives ac honorata effeéta
eſt. Liberalitas mirum exaltat honorum titulis fulgentes, poſſeſſionibus

prædivites efficit.
CONCEPTIUS VI.
Sponſam mirantur Angeli: Quæ eſt iſta, guæ aſcendit de deſerto, delicis

affuens, innixa ſuper diledtum ſuum: Cantic. 8. Aſcenſus honorem & d gni-

tatem ſignificat; deliciarum affluxus divitias notat: ergò honoratiflima,

digniſſima habetur ſponſa, facta poſſeſſionibus abundans; quid ſponſim

tam honoratam, tam abundantem fecit? dicitur Cantic. 3 Ducam in do-
mum matris meæ, & in cubiculum genetricés meæ, &οσdabo ei poculum ex vino con-
dito, & muſtum malorum granatorum meorum. Quod peregrino ſponſo, in

domo ſua fecerit habitaculum, quod ſitienti hauſtum præbuerit, chan.-
tiatis

—

0serit;

V, Cvonon

dtun, mutn
eligis, be
Aluio itawit

llanddus.

Woſne my.

in ſnn Hlni

unjeroen bphe⸗

W: ſeromn, u

uheus autemn

Mebitur ergohl
Alratheus, h

ies liberalitaie

nnlur verba⸗

Saugnnento, hi
ltue: 3 an 9
bellas colnites:

ileu.
ie Gg ommun

e Nlliviſi

DhII

Ae,

rmm
DUnce

lmnnte
gock

dar gler
enn Al
ltnsindel

Cite Ne.

cer ln
Artune
ftinunge
mletk
Vittwsein

ern, AH.

Cellenti
ſen, Er
lotun e
icia

gin D

toge,

Rebecae

elhehaa
anenkunt

hebeccult⸗
8A Moul.

Gr iht
shogoent
agohunmn
insz 4

ntle. 1

oalnen
perkiia i

CONCIO SFCUNDA. 489
tatis opus erat; aſt quòd non tam in domum, ſed in intimum cubile intro-
ducat, quod non tam hauſtum ordinarium, ſed potum exquiſitum, vinum
conditum, muitum malorum granatorum tribuerit, munus erat generoſæ
liberalitatis, ac beneficentiæ; & hæc liberalitas ſponſæ, adeò magnificavit,
exaltavit, ditavit dilectam. Liberalitas eſt, quæ liberalem ditat honore, ac

poſſeſſionibus.
CONCEPIUS VII.

Non ſine myſterio ſacer textus Elcanam, maritum Annæ dicit fuiſſe,

flium Jeroan Ephrathæum. I. Regum cap. I. Qaale in hoc, quod Elcanam,

filium Jeroan Ephratæum vocet, myſterium latet? myſterium detegit S. Ca-

jetanus: Jeroan, ut interlineari placet, idem eſt, quòd bencficus ac liberalis.
Ephrathæus autem, idem ſignificat, JuodA bonoribus Prælucere divitiis exundare.
Deſcribitur ergo Elcana filius Jeroan, filius beneſicus, ac liberalis, & addi-

tur Ephrathæus, hoc eſt, honoratus ac dives, quaſi ad latus hæreant, & fidi
comites liberalitatem ſequantur, honar ac divitiæ, felicitas ac proſperitas.
Audiantur verba Cajetani, hic: Deſcribitur Eicana vir non ommunis, ſed Augt-
ſtus ab dugmento, quod creditur opum, && bonoris. Egregiè Caſſiodorus dé li-

beralitate: 3. Var. 39. Suo quodam privilegio velut debita quæ donantur, expoſcit.

Liberalitas comites alit, honores & divitias.
LEpilogu.] Hortor verbis S. Pauli ad Hebræos cap. 13. Beneff
centiæ & communionn, S. Theophylactus legit: Communicationis
nolite obliviſei, talibus enim hoſtin promeretur DES. Si
DEIIS, ergo etiam DEO Gloria & divitiæ.
Amen.

Feſtivale. Qq 4 IN

490

IN FE SrO ANEII LEOPOLDI,

ren: Euge ſerve bone, &ò ſidelis & c. eris poteſtatem

I FESTO SANCTI LEOD.

POLDI,
CONCIO TERTIA.

habens ſupra decem civitates. Lucæ 19.

Thema. Manſuetis, au ac miribue, ia hrer Deus.

Textus
Sacræ
Scyipturzæz,.

§8. Patfren

8. Chryſo-

ſerzplierunt: V Stens ſale carent: 6: Hominis man-
ſueti, ac benigni hæc imago eſt; qui in imperan-
do, regendo, inſtruendo, fuavis, affabilis, blandus
ac mitis eſt „qualis fuit S. Leopoldus, qui adeò manſuetus, be.
nignus, ae mitis fuit erga ſubditos ſuos, ut communi nomine
ſantum hunc Principem, non ſuum Ducem, ſed ſuum Paren-
tem vocarent; hine DEO & mundo tàm Charus & acceptus,
immortalibus laudibus celebratur; hâc in Virtute, manſuetu-
dine inquam, S. Leopoldum fequentes, DEf, ac hominum fa.
vorem experlemur. Aſfumptum Sacr4 Scripturd Probo:
Manſueti autem hæreditabunt terram, & delectabuntur, inmul.-
titudine pacis. Pſal. 36. Propter manſcetuinem &c. deducet te
mirabiliter Sertore tua , canit David Pfſal. 44. & iterum
Pſal. 146. iſpiciens manſteetoj, Aligit manſetor; & Pſal. 149.
Exwaltavit manſnetos in ſalutem. Manſuetorum ſemper tibi

placlit Tprecatio, inquit Judith c. 9. & Chriſtus ipfe aſſerit

Matth. 5. Beatè miter, quoniam pſi poſſe. aebide terram. S. Pa-
tres audiamus: Yantum eſt manſuetudint, robur, ut ſola har
virtus ITußßeciat ſé colentem diligenterineſßfabilibius Taudihin eſper-
re, omni hominum generi praferre. Scribit 8. Chryſoſtomus

hom. 33. & in illud Pſalmi 136. Suſcipiens manfuetos Domi-

tomus. nus: Non dixit opem ferens manſietis, ſed quod eſt longè majus,
ſuſetpiens, duid avutem ſacſeipiens? recreana, fovens, bajulant, &
velut

—
s naler in ℳ
inzomniußß
ununerptelta

iſt iſinu

z mus

ii nutſueti 4
ſaucniyj e

i iim, iſſ

fin ca. .

mimna, e 4

Mnnelbb8. ep.

d nat,

irihu, chari

ibyunnn
inpore: Cui⸗
inigt utaß
Mmnita, i

we⸗ Enunſe

ſimmni, herin
l lef ů

uds ſiic

Enun 1

Cehniet, K
Aällnmn Gs⸗
lfhenſun erent
telmderlut in
nunde woem
tjore Collttos
¹ Cel, golhenr ur⸗
lenn irheni n
motinen

Wntn ici ei
iee 1

nn
ſn u

Elain D)

tlci
Lenul
Oninr
innine
bilsd
oluens
nünit
Alunt
Kan
te, n
chonir
ſrun f
oltc in
04;
fſtufe
terc

4

6adlhe
Crnite
anſtendl
igf

NoMM

—

CONCIO TERTIA. 491

velut mater in alnis geſtäans, hoe audéant manſueti, & lætentur.
Maxima omnium virtatunm eſt manſuselt uto, ea ne in beatitudi-
num numero relata eſt, perorat S. Baſilius in Pſal. 33. Beatus & 5. Baſikus.
verè feliciſſimus Vir ille eſt, q-us manſuetus eſt ; loquitur S. E-
phrem. in vita & virtut. Conſolatè S. Ambroſius in Pfſal. 36. S. Ambroe-
Meritò manſaeti terram poſſtachunt, in quibuas Deus ipſe reqiie- Kus.
ſoit, ſicut divino per Iſatam reſelta vit oräcilo, dicent- upra guem
requieſcam, niſßt ſieper umslens & quietum. Et iterum lib. 2.
officior. cap. 7. Lus ſemper in honore manet, Pcus eſt tranquil-
lus animus, eline quoqte ſereniſſimns comviendat aſpeltus. Cas-Caſhode-
ſiodorus lib. 8. ep. 14. Hoc eſt Iæaorum ſapientuim præceptum, ud.
Principem quò natura ſublimior ſit, eò ſè himaniorem Prabuerit
inferioribus, chariſſimam popislo ftayum, ſcribit Nicephorus Nicephorue
hiſtoria Byzant. lib. 6. Concludo cum S. Auguſtino Serm 20. S. Augu-
de tempore: Qui clementer ignoſcere peccatorzbus novit, clemen- n
tiam divinæ pietati oertiſſens accipiet. Popislaris & grata eſt

omnibus bonitas, nihilque quod tantoperé llabatur humants men-

tibus; ea ſi manſzetudine morum, a faczlitate azimi, & aſffabili-
tate ſermonas, verbeoruns honore, modeſttkqaze adins vetir gratid,
incredibile eſt, quantum procedit ad cumtelum dileétontii. Im-
ploratà S. Spiritûs gratià deſuper Conceptus audiamus.

CONCEPTIUS I.
[Confirmatio.] Favorem, quem DEUS David exhibuit, quis eſt, qui
ſatis deprædicet, & explicet? puero tantam tribuit fortitudinem, ut eti-
am validiſſimum Gigantem proſternere, devincere valuerit; paſtorculum
in generoſum evexit militem, imo in militum Ducem & Capitaneum, & mi-
lite planè exaltavit in Regem, ac terræ Principem, qua virtute meruit David
tantum Dei favorem? nominat virtutem meritoriam exindè in ſe magnos
DEI favores collatos, lib. 2. Regum cap. 22. Manſuetudo mea multiplicavit
me: id eſt, gloſſatur Abulenſis, quæſt. 5. Propter manſaetudinem meam ego fui
multiplicatus in bonis, manſuetudo et quædam qualitas reddens hominem diſpoſitum
ad communicationem quibuscunque. David erat manſuetis, & propter hoc mul-
tiplicahantur amici ejus, & deſiderantes ſervire ei. Præclarè ſcribit Naxera in
lib. 2. Regum cap. 22. Placida manſuetudo, urbana comitas, comes benignitas
amicos multiplicat; bumanas, & manſuetus modus favorum divinorum effcax eſ

iMicium, & laudabile incantamentum.
Q q2 CON-

492 IN FESTO SANCTI LEOPOLDI,
MM CONCEPTUS II.

Moyſes adhuc in vità eximiis DEl favoribus ditatur, eligitur in Princi-
pem populi Iſraelitici, Conſtitui te Deum Pharaonis. Exod. cap. 3. Poſt mor-
tem, glorioſæ illi transfigurationi in monte Thabor proximè aſtitit Moy.
ſes: Et ecce apparuerunt illis Mod ſes & Elias, cum eo loquentes. Matth. I. Qræ
qualitas in Moyſe, quòd fummo favore, tam in vita, quaàm poſt mortem à
DEO cumuletur: quod cunctis Sanctis, etiam Abrahæ, Iſaac & Jacob in vi.
denda claritate filii Dei, præferatur? qualitas & meritoria virtus, tot divi-
norum favorum, eſt Moyſis eximia manſuetudo, erat vir mitiſſimus ſuper om-
nes homines, qui morabantur in terra, teſtatur lib. Num. cap. 12. DeſuperS.
Hieronymus ep. ad Theophil. Dux ille Nraslitici exercitus, inter omnes homi-

nes, quos terra tunc generavit, manſuetiſſimus prædicatur, & ideo per eos annos ob.

tinuit principatum. Ergo Manſuetudo animi, favorum divinorum bPhiltrum,
ac incantamentum dixeris.
CONCEPTUS III. .
Dilectus ſponſæ labia, vittam coccineam dicit: verbaque ac ſermones,
quos profert, dulces ac melleos eſſe aſſerit: Labia tua ſicut vitta coccinea,
eloquium tuum dulce. Cantic. 4. Cur dulce eloquium, vittæ coccineæ com-
paratur? Dulce eloquium, manſuetudinem mentis, humanitatem animi de-
fignat; vitta coccinea, idem eſt quod funiculus purpureus: An ergo ideò
dulce eloquium, manſuetam mentem, humanitate præditum animum fu-

niculo comparat; ut ſicuti fune nectuntur partes, ſic DEUS ſuâ gratia, &

favore, quaſi adnectitur, jungitur manſuetis, mitibus, ac humanis; ita co-

gitationem hanc ſubſcribit Gilibertus Serm. 24. Ea labia, manſuetorum in-

quam, ligant, & rutilant.
CONCEPTUS IV.
Librum intus & foris ſcriptum, ſignatum ſigillis ſeptem vidit Jo-
annes, inſuper audivit Angelum DEl ſuſpirantem: Quis eſt dignus aperire li-
brum, & ſolvere ſignacula ejus? & nemo poterat, nequè in œlo, nequé in terra,
nequè ſubtus terram aperire librum nequè reipicere. Apocal, cap. 5§. Deſuper con-
triſtatus Joannes inquit: Et ego febam multum, quoniam nemo dignm inventu

eſt, aperire, & legerelibrum, & videre eum. Triſtem Sanctum Evangeliſtam

conſolatur vir ſenex: Et unus de ſenioribus dixit mibhi, ne fleveris, ecce vicit
Leo de tribu Juda, radix David aperire librum, & ſolvere ſej kene cvaca ejit.
Et vidi, G& ecce in medio throni, & quatuor animaliuim, && in medio Seniorum

Agnum ſtantem, tanquam occiſum, G&c. Et venit, & accipit de dextera ſedentis in

throno librum, & cum aperuiſſet librum, quatuor animalia, d& 27. ſeniores ceciderunt

coram Agno Gc. dicentes: dignus eſt accipere librum, & aperire ſignacula ejus, Gc.
Liber hic eſt gratia DElI; dicit nunc quidem unus de Senioribus, quod Leo

de tribu Juda, qui eſt CHriſtus ESUS, per paſſionem ſuam vicerit, & RMZ
== victo⸗

——
un promern
Agrult Agnus
nienzintim
lun non ceri

uGynbolomn

hotenti
Si on tine
üncusaped

Nacdt: L.

Ps Ebrum apr
Metcigem,
n keclit bene
Hllnt ſgnacula

M,

enticumn

ns; Ofmis

N 10 Gnctun

P Clwarum:
n fgong varigs
Ir lenplo, gut
1n Excehtis ol
lurter er oni
Cnmbn gnen a
1 Cenbini ,
ieni ſan: Oeun

ae l
ſin oliſg nlnite
8 Cüvrun elgol
In nconmn

iitmini, Men

iunn; N n
ulpnun ſac

d fmonnm G

I 6. Baniſtte⸗

—

tr lin
Nlen
Ei
Dokknoree
Ahechn

ls, falit

1 Deh
teronnae
De eorgm
Orunnkiür.

lueneſenn
Vittu cn
CoCCilti
temmna
8: An et
törm zmmnn

Sdg

Humunkyh
untoemne

ſepten in
grem
lo, Millt
. Delen
fuen uke
i loln⸗
Cateſten
Minteee

nmc,
l
ienl

.

Ntlbg,9

CONCIO TERTIA. 493

victoria promeruerit aperire librum gratiæx, ipie tamen non aperuit,
ſed aperuit Agnus. Zidi Agnum tanquam occiſum & venit && accepit de dex-
tera ſedentis in throno librum, & cum aperuiſſet librum. Si Leo vicit, cur Leo
librum non aperit, ſignacula non folvit? ſed librum aperit Agnus.
Agnus Symbolum eſt manfuetudinis, inter omnes mitis. Leo Symbo-
lum eſt potentiæ, fortitudinis, rigoris, & aulſteritatis, Leo ru-
giet, quis non timebit ?à Utrumque CHRISTUS Dominus eſt, inquit
Richardus apud Gloſſam Leo mugnus per divinitatem, Agnus per manſuetudi-
nem. Et addit: Leonem audivit in promiſſtone, Agnum videt in executione.
Agnus librum aperit, Agnus ſignacula folvit; Agaus, qui eſt per
manſuetudinem, librum gratiarum, & favorum D EI aperit, ſe di-
gnum reddit beneficiorum, ac donorum divinorum; Agni manſue-
ii tollunt ſignacula iræ, & reſerant archivum gratiæ. Agnum vidit in exe-

utioné.
CONCEPTUS V.
Sapientiſſimus Salomon magnificum templum exſtruxit ex lignis
cedrinis; Omnia cedrinis tabulis veſtiebantur. 3. Regum cap. 6. Sola
oſtiola ad Sanctum Sanckorum, ſeu tabernaculum, fecit Salomon de
lignis olhvarum: Et in ingreſſi oruculi fecit duo oſtiola de lignis olivarum;
Item figuras varias curavit Salomon fieri ex auro mundiſimo; Wihil
erat in templo, quod non auro tegeretur, ſed G& totum altare oraculi texit
duro. Exceptis duobus Cherubinis, qui proximi oraculo adſtabant, fe-
cit pariter ex lignis olivarum: Et fecit in oraculo duos Cherubinos de li-

gnis olivarunz decem cubitorum altitudinis. Cur rectè introitus ad oracu-

lum & Cherubini proximi ad oraculum adſtantes, de lignis olivarum
fabricati ſunt: Oleum lenit, & emollit dura, & hiſpida, Symbolum
eſt ergo oliva manſuetudinis, lenitatis, animi mollis, ac blandi: Ex
lignis olivarum ergo ſapientiſſimus fecit introitum ad oraculum ac San-
um Sanctorum; ad indicandum: virtute manfuetudinis, lenitatis,
ac mitis animi, patere introitum, & ingreſſum, ad oraculum favorum
divinorum; Ex lignis olivarum fahricati ſunt Cherubini, Spiritus illi

oraculo proximè aſſiſtentes; in noſtram doctrinam: Manſuetos, ac mi-

tes, ad thronum gratiæ D EI eſſe primos, & proximos: teſte Chriſto

Matth. y. Beati mites.
CONCEPTUS VI.
Jacob proficiſcens in Meſopotamiam: Vidit in ſomnis ſcalam ſtan-
tem ſuper terram, & cacumen illius tangens oœlum, Angelos quodque DEI
Aoendentes & deſcendentes per eam, & Dominum innixum ſcalæ dicentem fibi,
Ego ſum Dominus DEIIS, Gc. Et ero cuſtos tuus quocunque perrexeris.
Q 4 3 Geneſ.

ia re-
acob & Meſopotamia
: Jacob & Me i obviam An-
c DEI Kyorem H ti otia neſita N
Qis explicet hune Di „ & er teg Genel. 32. D Inno-
Geneſ. 23: favor ginus tend ei in oclen lotore ex hiſtoria in terris ex-
R—— ſen bercelri untnrrd Eu ſergum 28 inſignis D
PEl: DE favorum:? dit impio Eſ ho orachlo dec tum iug
geli i tantorum ltro tamen ce D ternis; 1 decretu 8.
tro . nis pa ivino oraculo b ad e Re⸗
lacobi t ſit jacob, u ſau in bonis pa- 1 divino orace en Jaco .
8 ninari valeat Eſa licet jam ultrò tame
cens lice inari valea acob; licet] cob: u num ſuum I
is, ut dom Redux Jaco ſerviat Ja ſed domi Ge. atth 1
manſu ker winori. Eſau! non fr Domino e.
tas, & Z r ſervie . abjſicit „ ratiam coram . lum re e , .
, i ier ertet l⸗ Aan ecela canun Norido ſynitas,
rit, Qulia e ſervum hum Ut invenirem g clavis Eccleſ. cap. 6, glaleas,
au intitulat; ac v man eI favorum. ( m 12. Infin. inet, 5.
Eſau in O inſignis a DEI erianus ho irtutis obtinett,
. n kai icoe: Obtime Waletia tte virtu Ecccli ci
neſ. 33. . tuit tanto icos: Optime mam erfe .
rans: muliiglieet we the e teoe balmam p unſietclne
eren vieche keuetenei Qulei melle compe cleſ cap. 3. In man,
N, o icem veneni pocu rgo cum Ecc a tus, & ſuper
ui adr eem.] Hortor “ peifce e,
1 ſsv auimamn. ezn, gloriam diligeris.
jJ hominun Amen.

“ Eitgntuli
S e thatint, ſu
Ular Vigo5
ncerſturem: 0
binnnil ehe⸗
niß gl ken
ulnntihet

vani,
mimnc

ini Demmn vi
line in

7

hihe⸗

=☛.

egritat
1Deueri,
leherd caſti

n 2238: ( T ): gi 495

—

an 2òð
di 5 T HA RI NÆ ⸗
nalt Simile eſt Regnum cælorum decem Virginibus. Temus

Virginitas, & mentis caſtitas, digna cœlo virtus Them=
mmin eſt, Virgo qui eſt, ac caſtus, jam Sanctus eſt,

& ccœli civis.

mun

N Aſtitas, ac virginitatis integritas, ab Ald- Exordium.
helmo; Pharao nominatur cum Lemma-
te: Lacet ex alto. Laudandeæ virginita-
Pis ſublimitas, quaſe præcelſa Phariz in edito
rapis promontorio poſita, ſplendeſcit Ver-
dba ſunt citati Aldhelmi lib. de virg. Caſti-
tas, & virginitas ſuper omnes virtutes promicat, altitudinem
coœli inhabitat, ſanctitati, ut fundamento innititur z u k
non fallar: Virgo, & caſtus, indubiè ſanétus eſt. Audiamus Sa- Textus Sa-
cram Scripturam: O qudm pulchra eſt caſta generatio cum clarà cræ Scri-
tate, immortali eſt enim memoriæ illius, quoniam &. abpud Deum Piurg.
nota eſt, & apud homener. Sap. 1. Omnis autem bponderatio non eſt
digna continentis animæ, inquit Eccleſ. c. 26. Beazi mundo corde,
quoniam ipſ: Denm videbunt. Matth. 5. Aſſentiuntur Patres: S Patres,
V. irginalis integritate permanſeris, apud Deum aut Angelus, apud
homines at Deu, eris, tradit Sixtus Tertius, Pontifex maximus:
lib. de laud. caſtitatis. E irginalis integritaæs, & per piam conti-
nentiam, ab omni concubitu immunitas, Angelica portio eſt- do-
cet S. Auguſtinus, lib. de laudibus Virginit. In carne præ-8. Auguliö.
ter carnem vivere, non terrena vita, ſed cæleſtis eſt; inquit nus.
8. Pe-

—

496 IN FESTO SANCTXE CATHARIN Æ,
. Chryſol. S. Petrus Chryſologus Serm. 143. Diſfernnt quidem inter ſt
homo pudions, & Angelus, ſed felicitate, non virtute 5 ſola eſt
caſtitas, quæ in hoc mortalitatis loco, & tempore, Natum quen.
§. Bernar- dam ômmaortalis gloriz repræſentat, ſcribit S. Bernardus in
du. epiſtolis ep. 24. Nulla virtute tam propriè carnales homines

Spiritualibus Angelss mitatione conver ſationis c guantur, quum

merito, & gratia caſtitatis, per quam adhuc in terrs degen-
ter, habent ſecundum Apoſtolum municipatum in celis, quod
Aepoſitâ corruptela carnals, habituros ſandtos promittitur in fu-
Caſhanus. Zaer em, hic jam in carne fragili poſſidente, ſcribit Caſſianus lib &.
cap. 6. Qus major viaeri poteſt a⸗gnitas, quàm caſtitati, quæ non
Aicam Kegibius, 2c Dynaſtb, quoa homines tanti æſtimant, ſed iliis
5. Oregor. ſieperni; principibias, ac poteſtatibus nor evæquat, ſcribit S. Gre-
RMarian⸗ gorius Naz. hom. in Matth. Quid pluribus ee/ uar. laudlem ca-

ſtitata, caſtitas Angelos facit, qué eam ſervaverit, Angelus eſt.
Qus negat hanc vitam flaxiſſe de cœlo, quam non facils inveni

mus in terri, niſi pPoſtquam Dens in hac terreni corpori memlra
1 . 4. . 7: . .„. .
5. Ambro- Jeſcendit. Ita S. Ambroſius lib. . de Virgin. Caſtos, & Virgines

ſius.

8. Cyprian. . Cyprianus, lib. de Virg. eſſe dicit: Ornamentum gratie

Wpiritualn, lluaſtrior portio gregi Chriſti. Quid virginitate ſaa
vius? quid pulchrius? qusd llaſtrius!“ etenim ipſir ſolts radiu
Tlid uid e. plir ſole

fulgores ſplendidiores emittit, nos verò ab omnibus terreni rebia

avocans ſic afoit, it ſolem juſtitiæ puri & intentis oculi intuka-
S. Iſ dorus. qmar. S. Iſidorus lib. 2. de ſummo bono cap. 40. V'enien; de
Libano, quod interpretatur, candidatio, 2 eſt, m grabis de corpore

Rupertus gaααα.ο corpore virgineo, eoronabern. Rupertus Abbas in cap. 4.

Ab bas,

S. Hierony-ets divinarum manſionum habitacila reſerantur, ſcribit S. Hie-
. ronymus ad Euſtochium cap. 22. Magnam qe dem, nut Sta

dicam, eſt V'irginitas, incorruptbils Deo, ut ſinematim dicam,

§. Baſilius. Hominem ſimilem faciens“ Ita perorat S. Baſilius lib. de vera

in lib. Regum cap. 5. Per meritism incorraptzonts, quo d terre-

S. Gregorius Girginit. Concludo Exordium cum S. Gregorio Papa lib. 5.

Papa.

nis, &e·carnalibus delelctationilbu, ſe dividunt, in ſompiterna re.

demptionis gloria ſublimantur. Implorat S. Spirits grati ſtu-
deamus Conceptibus.
CON

Cantic. Nullns ei locus in cleſti lla Aula clauditur, ſed gunbta

Ilirnuta
Snlumm El

Grbt: vit

Grlrudine
Uls el ac 1

wenhominis,:
muninngiten ,
rMieruit ihun
Eein, ſed tantun
gttom r ſerm.

ag, nenp!

u Vngo,non
ens pronuunia
Uitftur, uxotatt
uo Meicieite

iIn, innocentem

i) Chobin Ni
UtyChiti. Nrs.

n, 9 Vigint⸗
atent.

punnes 4.

inſeocebat, ac

1 lerelengtig hono

EUrk ſann, anſl

hclen eect
n ieſonnehi
Hammen, len

eg,
ſchi Nkalertin
uſſiiuſtllengt

Nleſitgnit
Vini Anne
e lc nad
u ltd Remn
kuhmmie gie
niglntehani

uat Cnſarfum

ſtite di

le,

—
leninn

lte; 3
ung
erurl
nasber
Ahfng
in ten 1
inlelee
Mititrn
CaKanui
Gitnin
inut,
ſorbigt
nl A
Nrfuln
iarpnir
annentiuß
vi,girti,
atenui
ialen
40. on
igjdul

sAbban

litu

nmtin 4
Cusb. 1
gio Dn 1
tii,M
pintu

6

CONCIO PRIMA. 497
CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Poſtquam omnipotens DEUS vaſtam terrz molem,
ſolem, lunam, & ſtellas, tot animantia, beſtias, flores & fructus produxiſſet,
tandem & hominem creavit, quam hominis creationem ſacer textus ſic
deſcribit: Et vidit Deus quod eſſet honum, & aite faciamus hominem ad imagi-
nem, & ſimilitudinem noſtram. Geneſ. cap. I. Similitudo DEl dum homo éit,
& ſanctus eſt, ac innocens. Brevi intervallo iteratò recenſet Moyſes crea-
tionem hominis, aſt non amplius dicit hominem eſſe Dei ſimilitudinem, ſed
tantum imaginem vocat: Et creavit Deus hominem ad imaginem ſuam, &&& imqgi-
aem Dei oreavit illum. Hic homo non amplius ad DEl ſimilitudinem creatus
dicitur, ſed tantum ad imaginem, cur hoc? S. Bernardinus myſterium de-
tegit tom. I. ſerm. 47. art. I. cap. I. Virginitas in ſtatu innocentiæ à Deo ordi-
gata eſt, nempè Virgo Adam, de terra Virgine, pronunciatur creatus. Adam er-
go qua Virgo, non tam imago, ſed etiam ſimilitudo DEI, id eit, ſanctus, in-
nocens pronunciatur. Uxore Eva addita, prædicatum ſimilitudinis DEI
omittitur, uxoratus Adam tantùm imago, Virgo non tantùm imago, ſed &
ſimilitudo Dei dicitur; in documentum: Virginitas ſimilem facit DEO, ſan-
Qum, innocentem. Sic Conceptum hunc ſubſcribit S. Cyprianus lib. de
diſeip. & habitu Virginum: Reihondens ad ſanctimoniam Domini, illuſtrior
portio Chriſti. Et S. Baſilius de vera Virginitate: Magnum quidem, ut ver
dicam, eſt Virginitas, incorruptibili DEO, ut ſummatini dicam, hominem ſimi-

lem faciens.
CONCEPTUS II.

S. Joannes Apocalypſ. cap. 22. narrat: ſibi apparuiſſe Angelum, qui ei
mira oſtendebat, ac prædicebat; Angelum videns, & audiens Joannes, hu-
mili reverentia honorare voluit, quem honorem acceptare renuit Angelus:
PFide nè feceris, conſervus enim tuus ſum. Quid quæſo Joannem Angelorum
conſodalem effecir? fecit Virginitas, & caſtitas: ita affirmat Damianus
ſerm. I. de oanne Baptiſta: Refugit obſequium ab illo Angelus ſuſcipere, & no-
luit adoratorem, quem noverat æqualem, fratrem recognovit, ſocium judicavit,
ſubjectionis obedientiam non ſuſcipit, quia in omnibuz Santtis ſemper eſt Angelicæ
mundiciei contubernalis, & cognata Virginitas. Caſtitas, inquit S. Ambroſius
lib. de Virginir. Angelos facit, qui eam ſervaverit, Angelus eſt. Et S. Cypria-
nus de diſcip. & habitu Virg. cum caſtæ perſeveratis ! irgines, Angelis Dei eſtis
equales. Et S. Bernardus ep. 22. ad Henricum 6. Archiepiſcopum: Quid
caſtitate decori’s, quæ mundum de immundo conceptum ſemine, de hoſte domeſti-
cum, Angelum de homine fecit. Virginitas ergo Joannem, & omnem caſtum,
Angelis conſocium, ſimilem, & æqualem facit. Aſt Angeli ſunt Sancti DElI
Spirits, ergò qui Virgo eſt, qui caſtus eſt, ſanctus eſt, ac innocens.
Feſtivale. Rrr. CON-

498 IN FESTO SANCTE CATHARINAE:
CONCEPTUS III.

Iterum S. Joannes Apocalypſ. cap. 14. vidit Agnum Chriſtum cum in-
genti turma, ſummis in deliciis cœli atria obambulare: Et vidi, & ecce A.

nus ſtabat ſuper montem Sion, && cum eo centum quadraginta quatuor millia.

Avid cum 8. Joanne ſcite cupitis, qui ſint hi in cœli vertice, Agno Chri-
ſto proximè adſtantes? & converſantes? dicitur citato capite: Hi ſunt,
qui cum mulieribus non ſunt coinquinati, virgines enin JNunt: Virgines ſunt, quæ

CHriſto ESU, Agno cœleſti, proximè adhærent, intimè, ac familiariſfim?

conjuncti ſunt: dicit nunc Pſalmiſta regius: Cum Sandto, Sandtus eris, quid
ſanétius DEI filio, Agno immaculato, CHriſto IESU, huic Sanctifſimo,

caſti, & virgines proximè adſtant, virginibus & caſtis IESUS immediatus

eſt; ESUS eſt cum caſtis & virginibus; & hæ cum JESU, ergo qui caſti,
virgines vivunt, ſancti ſunt. Audiamus Sanétum Gregorium: Iib. in hb.

Regum cap. 5§ Benè in ſublimi eſſe virgines dicuntur, quia quod natura humang
ſupergreditur, in altiſſimo virtutum culmine ſitum eſt, unde, & virgo ille dilettus

IHMſu locum virgineum inſinuans ait: Vidi ſupra montem Sion Agnum ſtantem, vi-
delicet in monte quodam eſſe eum Agno dicuntur, quia per meritum incorruptionis
. 2 „ SS . „ ₰ . . . .
quo à terrenis, & carnalibus delectationibus ſe dividunt in ſempiterna redemptio-

nis gloria ſublimantur.
CONCEPTUS IV.
S. Apoſtolus Paulus de ſe inquit: Noſtra converſatio in cCœlis eſt, ad Phi-
lipp. 3. (Quis eſt S. Paulus: Virgo eſt: caſtus vixit, patet ex epittola bii.
m ad Corinth. cap. 7. Dico autem non nuptis, & viduis, bonum eſt ilis, ſi ſe
permanſerint & ego. Virginum, caſtorum ergo converſatio, & habitatio imn

cœlis eſt? aft qui in cœlo converſantut, & morantur Sancti ſunt, ergoè

qui Virgo, qui caſtus vivit, ſanctus eſt. Virginem & gentiles in cœlo
collocaãrunt, & inter ſidera cœli numerarunt, in cœlo veròô quod colloca-
tur, & inter ſidera numeratur, ſacrum eſt & fanctum, ergò qui Virgo, &
caſtus vivit, ſanctus eſt. Hlud Pfalmi 2. dictum: Aphrehbendite diſciplinem:
S. Hieronymus Apologo ad Ruffum legit: Adorate puritatem. Virgo, pu-
ra eft mente & corpore, adorare culhilum ſupremum indicat: & teſtatur Eu-
ſebius lib. 4. de Conſtantino Magao: Virginum chorum, non tantum non dado-
rabat, id eſt, poſt Deum, ſummo cultu honorabat: aft qui adeò honoran-

tur, ſanéti ſunt, virgo ergò qui eſt: caſtè qui vivit, ſanctus eſt. Præclare

S. Ambroſius lib. I. de Virgin. Vivendi ſibi uſum quæſivit èà Cœlo, quæ ſponſum
ibi in &lo invenit. Hæc nubes, aüra, Angelos, ſideraquè transgrediens, verbun
Dei ipſo ſinu Putris invenit. 2“
. CONCEPTIUS V. D
Immortalitas præclarum omen eſt Sanctitatis, & beatitudinis. Sic
S. Joannes qualitates cœleſtis Jeruſalem deſcribens ait: Mors ultra non
.

glells ln

lig. pinit⸗
gnid inmoftal
lturi/ung,

uuti, l,
emplum ubem

e lur conſola

occ, & inte

rbum; non ſun
19Crroſtoma
Mnchantur, ct
aſones ho⸗
Imnnuleri 1
E eitſermo:
Mentie, ac ſand

go Vivit, &

eatitudinem.

VrDl, atthecy

imigi Deum vi

Plol, goidasſe
nnt chſiuli

er egd hſei⸗

quodlſolig ſo
AulNi1 contr
ln capt ſenibit

onencivimnun

3 iili Cnoſcit
Nltone De, beztt

Miwi,

—

Kon an

trt

Nl ,ahuntr

in oelecte
etel ehl

Senkiſu⸗
gegtlen
erooe
nd guiſe

Peyctet
at: Clef
Hontmnt
Gi ae D
bsel Ne
Ngrtehn

Periulni
nun.

CONCIO SECUNDA. 499

ſed nequè ullus dolor. Apoc. 21. S. Athanaſius nunc de Virginitaté inquit: lib.
de Virg. Virginitas corona eſt, quæ nunquam marceſcit, mortem deſtruens, poſſi-
dens verò immortalitatem. Et Caſſianus lib. 6. cap. 6. de Virginibus perorat:
uod futuri ſumus, vos jam eſſe cœpiſtis, vos reſurrectionis gloriam in hoc ſæculo
jam tenetis, per ſæculum ſine ſæculi cogitatione tranſitis, cum caſtè perſeveratis.
Exemplum habemus Matth. 2. De matribus innocentium narrat Evangeli-
ſia: WNoluit conſolari, eò, quod non ſint: Quæſtio eſt: quid non ſunt? an non
ſunt occiſi, & interempti fili? an non ſunt mortui hi innocentes parvuli?
Non funt; non ſunt, inquam mortui, vivunt, perennant æternum: Audia-
tur S. Chryſoſtomus hom. 3. Noluit conſolari, quia non erant mortui, qui mor-
tui reputabantur, conſolatio autem rei amiſſæ eſt, & non auttæ erat præſtanda.
Quid puſiones hos fecit immortales, monſtrat Joannes Apoc. 14. Hi ſunt,
i cum mulieribus non ſunt coinquinati, Virgines enim ſunt. De S. Joanne Vir-
gine; exiit ſermo: Qui diſcipulus ille non moritur. Immortalitas donum eſt
innocentiæ, ac ſanétitatis, hoc donum datum Virginibus eſt, ac caſtis, ergo
qui virgo vivit, & caſtus, ſancétus eſt.

CONCEPTUS VI.
Beatitudinem æternum duraturam, docent Theologi conſiſtere in Vi-
ſione DEl: aſt hæc viſio virginibus & caſtis promittitur: Beati mundo corde,
quoniam ipfi Deum videbunt. Matth. y. In opere patet Joan. 21. piſcabantur
Apoſtoli, quibus ſe Eſus manifeſtavit: Cumque illis locutus eſt. Non tamen
cognoverunt diſcipuli, quia JThſus eſt. Solus Joannes intuetur, & Eſum agno-
ſcit: Dicit ergò diſcipulus ille, quem diligebat J, Petro, Dominus eſt. Unde
hoc, quod ſolus Joannes videat 7Eſum, & agnoſcat? reſpondet S. Hierony-
mus lib. I. contra ovianum: Solzs virgo, virginem agnoſcit. Et Lyranus in
citatum caput ſcribit: Puritas mentis & corporis maximè diſponit hominem ad
cognitionem divinorum, & ideò Joannes, qui præ cœteris purior erat, tanquam vir-
go citins aliis cognoſcit Jkſum. Virgo eſt, quæ omnium primò Eſum intue-
Kur, viſione Dei beatificatur. Ergo caſtus qui vivit, ſanctus eſt.
Epilogus. Deſpondeamus ergò nos virginem caſtam Chriſto Salva-
tori noſtro, ut immarceſoibilem coronam gloriæ, viſionis
Dei, & ſanbtitati acquraeus,
Amen.

KNa: (P: &&

Rr r 2 IN

500 IN FESTO SANCTE CATHARINÆ,

IN FESITO SANCTTZ CAIHA

CONCIO SECUNDA.

Tetu. Simile eſt Regnum cœlorum decem Virginibur.

Matth. 25.

Them. Virginibus caſtis, ac mundis corde, ſpecialiter

favet Deus.
Xperientia teſte, ſol in aurum radios ſuos injici-

ens, ditiſſimè reſplendet: Copioſiſſimum fulgo-
ε rem firmat: Academicus inſeribit Lemma: &l

Sα&W ditans, & beans eſt gratia divina; Aurum puriſſi-

mum eſt Virginitas, mentis & corporis caſtitas & puritas?; cao-

ſtis ac puris Virginibus gratia Dei quàm maximè, ac ditiſſimè

ſe infundit, ac communicat. Sol dives in aurum. Audiamus
Textus Sa- Sacram Scripturam: Gratia ſaper gratiam, mulier ſanlta, &

eræ Scri-

nur pudorata. Eccleſ. c. 16. Et iterum: Omni autem ponderatio,

non eſt digna continenti animæ. Proverb. cap. 22. inquit Salo-
mon: LQui diligit cords munditiam, habebit amicum Regem.

Dabo eis in domo mea, & in muri mei locum, & nomen melius

præ filin & filiabus, nomen ſempiternum dabo eis, quod non præ-

teribit. Promittit Deus Virginibus Haiæ cap. 56. Audiamus
Patres. Patres: Quanta eſt virginitatis gratia, quæ meruit à Chriſtoeli-

gi, ut eſſet corporale Dei templum, in qus corporaliter habitavit

plenitudo divinitati, V'irgo genuit mundi Salvatorem, Virgo pe.

8. Ambro- perit vitam uni verſorum, ſeribit S. Ambroſius lib. de officiis. Et
ſius. iterum lib. 1. de vera Virg. Virginitasznuber, abra, Angelos, ſi

deraque trantgrediens, verbum Dei in ipſo ſinu Patris invenit, &
toto hauſit peétore. Virginitas acquirit de caſtitatis virtute di:-
vinam ſamiliaritatem in ſtatu viæ, unde familiarius diligebat
Jeſus bestum Joannem, in *νus ſinu recubuit, ſcribit S. Tho-
mas

dives in aurum. Sol radians, illuſtrans, illuminans,

Utesin efemn

iluinas 4
ſtin⸗ rinitin
u pini⸗

(G in cabe

INlgnnes ingu
i ner ehirka

mi, Snßi ,

pummun farit,
ulb. 1. Ijn.

ſ: Auine⸗

Iheoph

vxſfurit nu

unhei. Ca

Ifchit ac Npni,

ltten eti⸗

Uul tnch 1,

un in reſenti
im ſenpktema
lufrus igneig

Ubielenſis derm

nin lunmin n

iciriti fur,
ulun S ſanci
icen l. N,
hannun nn
umnannne,

in, Mllyifich
MMitni, ler⸗
n hihliti⸗ „

ſoln

ül

os lnt
Wmntt
it lenm
nne
Aurumm
Churn
ne,
. Alir
velir
Gtenie
2.igid
aninel
Gnntt
6, un
Muiti0,

ikri

en

6

inn,
Poriinmce
iminin

lliniut,
,ſthid

CONCIO SECUNDA. 501

mas Aquinas Apocalypl. cap. 14. E. irginer V irgineimn ſéguun- S. Thomas
tur magis delectabiles, O& jucundi Deo, quam n⁊ri Sankts, ac Aquinas.
roindé primitiarum nomine à Spirita Sandto appellantur, cum
quod ſicut primitiæ fructunm delectabiliores ſunt. Ita Hugo Hugo Car-
Cardin. in cap- 14. Apoc. Hinc S. Paſchaſius lib. 1. in PſalL 44. din.
ad Virgines inquit: Oos eſtis, quæ ſecundäum nobilitatem gene- z. kucha.
rig, flores eſtir Eccleſiæ, quæ Virore pudicitiæ, & ſplendore caſtæ
dilectionis, ſponſo ſerta componités. Continentia, hominem Deo
proximum facit, & ubi iſta manet, ibi Deus manet, habet S. Ii-S Iſidorus.
dorus lib. 1. ſyn. cap. r. Et Sanctus Paulinus epiſtola 3 5. §. Paulinus.
ſeribit: Anima quantò mundior corde, tantò capacior Chriſto
eſt. Et Theophylactus in cap. 5F. S. Matthæi: Sicut ſpecu- Theophyla-
lum, ſi fjuerit mundum, ecipit imaginer, ita & anima pura un.
faciem Dei. Caſtitas hominem calo Jungit, caſtitas hominem
pertrahit ad Regnum, caſtis regnum calorum Promittitur, caſts
heæreditatem cæli expetunt; ſterum S. Iüdorus in Bibliothe-
ca Manſ. tract. 11. diſo. 7. Virginitas Præparat animam ad vi-
dendum in præſenti Jeſum Sponſum per filem, & in ſuturo bper .
gloriam ſempiternam, inquit S. Bernardus in Pſalm. 44. Virgi- §. Bernar-
nitas cunrus igneus eſt, ſurſum ferens quem vehit, loquitur Pe- dus.
trus Bleſenſis Serm. in Feſto omnium Sancorum. Pudicitia Blelenſiz.
omnium bonorum mater eſt, ſcribit Sixtus Tertius lib. de Ca- Sixtus III.

ſiit. Pudicitia flor morum, honor corporum, decor ſenum, fun-

damentum eſt ſanctitatir. Verba funt Tertulliani lib. de pudi- Tertullis-
citia, cap. 1. V'irginitas eſt ſoror Angelorum, Regina virtutum, nus.
poſſeſſto bonorum omnium, docet S Cyprianus de Virg. Caſti. S. Cypria-
tas ornamentum eſt nobilium, evaltatio humilium, nobilitas igno- nus,
bilium, bpulchritudo vilium, ſolamen merentium, augmentum
pulchritadinir, decuz ſandta noſtræ reli geoniz, minoratio crimi-
num, multiplicatio meritorum, Dei amica & 6. cundtorum bono-
rum gaudium & ſolamen. Ita prædicat S. Auguſtinus Serm. ad 3. Anguſti-
fratres in eremo. Concludo cum S. Ephrem. tom. 2. de virtutes Ephrem
cap. 9. Poſſeſſto pretioſa eſt puritas in cogitatione reéta, hanc ſ Barenn,
amaveris, à Domino glorificaberie, & in omnibis broſperaberis.
Imploratâ S Spiritus gratiâ, defuper Conceptus pandam.
Rrr3 CON-

6o0n IN FESTO SANCTX CATHARINX,
CONCEPTUS I.
[Confirmatio.] CHriſtus per Parabolam nartat Matth. 13. Lxüt qui ſe-
minat ſeminare ſemen: Hoc ſemen diverſimodè fruétificavit, dabat frultum,

aliud centeſimum, aliud Jexageſimum, aliud trigeſimum. Semen eſſe verbum
DEI ipſe CHriſtus interpretatus eit, aſt quæ illa terra bona, ac ſpecialiter

à DEO benedicta, quæ tam divites, largos, & copioſos fructus adfert)

S. Hieronymus, & Glofſa ordinaria in hunc locum, per terram illam
benedictam intelligunt Virginitatem, mentis & corporis caſtitatem; au.
diatur Sanétus: Yrigeſimum, ſexageſimum reddunt viduæ, cœlibes, centeſ-
mum virgines, fructun centeſimum virginibus deputamus. Item Gloſſa habet:
Triginta referuntur ad nuptias, ſexaginta ad viduas, centum, qui numerus jam eſt
in dextera, ad Eirginitatem. Virginitas ergò ager eſt fertiliſſimus, qui fiu
&tus favorem DEl adfert in centuplo. Patet Apocalypſi cap. 14. .

CONCEPTUS II.

Videbat oannes magnam turmam centum quadraginta quatuor mil-
lium cum Agno manſuetisſimo CHriſto DEl filio ſuper eminentem mon-
tem conſiſiere, Canticum, quod nemo alius poterat decçantàſſe, ſimulque

cum Agno ſecretiſſima cœli conclavia, ac omnes manſiones perambu-
laſſe: Et vidi, & ecce Agnus ſtahbat ſuper montem, & cum eo centum quadragin-
ta quatuor millia habentes nomen ejus, & nomen patris ejus: Seriptum in fronti-
bus ſuis, & nemo poterat dicere canticum, niſi a centum quadraginta quatuot
millia . Hi ſequntur Agnum quocunque ierit. Qui hi ſint, indicat Joan-

nes: HMi ſunt, qui cum mulieribus non ſunt coinquinati, virgines enim ſunt. Vir.
gines fructus copioſiſſimos reportant, altiori in loco cum Agno DElI filio

collocatæ, triumphant, ſupra montem, eminentiſſimæ conſiſtunt, primæ im-
mediatæ, proximæ, ac continuæ ſunt ad latus JESU, centeſimum fructum
felieitatum, & prærogativarum habent, quòd alii non poſſunt Sancti, apud
DEUM poſſunt virgines: Ef nemo poterat dicere canticum niſi illa I22. millia.
Deſuper Richardus à S. Victore: Quod nulus eorum meritis coæquari poſſit, lu-
culenter oſtendit, cum ſubjungit: & nemo poterat dicere canticum o. quia nemo.
alius poteſt ad meritum illarum pervenire. Liberrimè Sanétorum gradus, &
ordines obambulant, ſequuntur Agnum quocungque ierit, eſt in cœleſti Hierar-
chia quædam ordinatio, ac manſionum diſtributio, juxta Sanétorum me-
rita diverſa, ut unus altero, altiori in loco, & ordine conſtitutus, reſideat,
& gaudeat, in domo Patris mei manſiones multæ ſunt: Joan. 14. & I. ad Co-
rinth. I5. cap. Stella enim à ſtella differt in claritate, ſic & reſurrettio mortuo-
rum. In unã manſione ſunt Apoſtoli, in alia martyres, in alia confeſſores;
virginibus certa & particularis manſio non aſſignatur, omnes beatorum

manſiones cum Chriſto obambulant, omnium Sanétorum gloria, & felici⸗
. . tate

—
ſaeantur;
,Euuerur grati⸗
Mynm, Vols
NlinguitAneb

ililei eriſen

Eimitms, atgue
n hoges. Hi
n glttllkeisl
Ulntoſrantur

Chriltus de vi
n gic muni
ulltinbonertt,
Ihte harvnlos,
IIn. 5, Ambrot
hirgines:
meſtregnumec,
num adyerinn
mn 2c probon
ulte, kelicitat
i NMiun eſt ee
II Agratia: P
anckorum ie
SS neniti
1 l Ambroſ
mhlromnrelet

geun ginn

ummhte igo

hen⸗ e uck
Innicen itic

hen;
ſüeni ſſeh

d cliatern

lifſ
lnſtn
1Aee
uchu
Ltermt
lktuen
li
nCl
ümnsel

l

htacr
nicentent
nnile,
ſones K
Centunrlu
Gitnit
tukgu
t,in
inſet
AgN
Neßcn,,
oMuntdre⸗
Cellunſt

a ndn
knuet,
ni ⸗

4

CONCIO SECUNDAa. 503

tate recteantur; ſi cœlum hortus eſt, in hoc horte in medio ſunt Virgines,
ac fruuntur gratioſis hyacintis Prophetarum, myrrh Apoſtolorum, roſis
Martyrum, violis Confeſſorum. Sequuntur Agnum quocunque ierit. His
Verbis, inquit Ansbertus, ver aciter intelligere poſſumus in illo regno beatitudinis
eminentiores exiſtere Virginei Chriſti, Gα quid mirum, l in C&leſtibus regnis ſunt
eminentiores, atque Clariores; qui in hac vitd ſunt mundiores. Concludit Con-
ceptum hune S. Hieronymus lib. de laud. Virg. Sequuntur Agnum quocungque
ierit, quia nullus eis locus in cœli curia clauditur, & nulla eis divinnrum manſionum

babitacula reſerantur.
CONCEPTUS III.

Chriſtus de Virginitate, & caſtitate diſſerebat Matth. cap. 19. Sunt Ei-
nuchi, qui de matris utero ſic nati ſunt. Rectè: Zunc oblati ſunt ei parvuli, ut
manus eis imponeret, & oraret, diſcipitli autem increpabant eos, IJkölIsautem ait
eis: Sinite parvulos, & nolite eos prohibere ad me venire, talium ſt enim Regnum
œlorum: S. Ambroſius lib. de Virg per pueros, & parvulos, intelligit ca-
ſtos, & Virgines: Zalium, dicit nunc Chriſtus, caſtorum inquam, ac Virgi-
num eſt regnum colorum. Utique, & pauperum in ſpiritu, item humilium,
patientium adverſa mundi, ferventium in labore DEl, ac quovis titulo vir-
tuoſorum, ac proborum, erit Regnum cœlorum, his favet DEUS, ac gratiis
ſuis ditat, ac felicitat, cur ergò rectè ad caſtos, & Virgines Chriſtus fignatè
dicit, Zalium eft Regnum cœlorum. An cœlorum Regnum, magnus DEl
favor, & gratia: plus, & magis caſtorum, ac Virginum erit, quam reliquo-
rum Sanétorum? Sic ſubſcribit Richardus à S. Victore in cap. I4. Apocalypf.
Nullus egrum meritis covquari poteſt, nemo alius poteſt qd meritum illorum pertin-
gere. Et S. Ambroſius habet lib. 3. de Virg. Offeruntur pueri ad benedicen-
dum, quia corruptelæ experter, integritatis muns immaculatꝗ ætate ſervarent, ta-
lium eſt enim regnum cœlorum, qui in puerilem caſtimoniam vanquam in naturam in-
Jantium corruptelæ ignoratione remeaverint.

CONCEPTUS IV.

Sapientia de pudicitiæz honeſtate diſſerens, caſtimoniam, & virgina-
lem mundiciam viti comparat: Ego quaſi vitis Frudtiſicavi ſuavitatem odoris,
S fructus mei, fruttus honoris && honeſtatis. Eccleſ- 24. Cur non potius odo-
rifero Lilio caititatem comparat, hoc enim candidum, & odorem latè ſpi-
rans, ſignat albam caſtimoniæ innocentiam: Cur lilio intermiſſo, virginita-
tis florem viti comparat? vitis non tam ſuaviſfimè, & copioſiſſimè olet, ſed
etiam aliis plantis altius creſcit, & affurgit: magnam in altitudinem excre-
ſcit cedrus, palma, & aliæ arbores, aſt in proceritate certum habent termi-
num, ut dici poſſit in tantum, & non altius ereſcit eedrus, crefcit palma, aſt
vitis in altitudine & proceritate, terminum, ac certam menfuram non ha-
bet, ut dici pofſit, tam alte, & non altius creſcit vitis: Vitis quo alior eſt
acu⸗

504 IIN FESTO SANCTA CATHARINE,

— =—
baculus, cui alligatur, eò altior creicit, inter omnes plantas altiſſimè aſſur-
git; habeant nunc cœteræ virtutes, ut humilitas, patientia, charitas &c. cer-
tum gradum, ac menſuram, in quo gradu DEUS remuneratur humiles, pa-
tientes, charitativos; virginitas & caſtitas determinatum meritorum gra-
dum non habet, altiſſimè creſcit, & aſſurgit in favore, & gratia Dei, ſuper
omnes ſanctas virtutes exaltata, ſpecialibus favoribus frunur. Paucis ſub-
ſcripſit discurſum hunc S. Gregorius Nazianz in præceptis ad Virgines:
Virginitas in cœlum reptat.
CONCEPTIUS V.
Tres pueri Hebræi juſſu Regis Nabuchodonoſoris in ardentem rogum
injecti ſunt. Danielis cap. 3. cubitis 49. flamma in altum eruperat, Sidrach,
Miſach, & Abdenago illæſis ac intactis; quæ fama dum ad Regem delata
eſſet, volens & ipſe videre miraculum, ad fornacem devectus, in eam inſpi-
cit, & non jam tres, ſed eorum quatuor conſpicit: Ecce ego video quatuor vi-

ros ſolutos, & ambulantes in medio ignis, && nihil corruptionis in eis oſt. Dan. 3.

Quis ille quartus eſt, quem vidit Rex in camino ignis ardentis. Reſpon-
det Nabuchodonoſor: Et ſpecies quarti ſimilis filio DEl. Quod filius Dei ſe
tribus pueris in fornace aſſociet, & cum illis moretur, certò magnus favor,
& gratia eſt, unde hi tres adoleſcentes tantum favorem, & gratiam merue-
runt? meritum eſt virginitas, mentis & corporis caſtitas; Virginilas vitan
noſtram de corruptione, ad ſanctitatis gloriam colligit. Inquit S. Baſilius lib. de
vera Virg. & Aponius in Bibliotheca veterum Patrum, tomo 4. Zies pueri
hebræi caſtitatis dilettione miſſi ſunt inter Babylonicas fammes, in cis medio Arden-
te fornace quaſi inter lilia Dominus paſcitur eò, quod ſemper requitſcat in cordibus

diligentium caſtitatem.
CONCEPTUS VI.
Extraordinarias gratias & favores à larga DEl manu expertus eſt Jo-
ſeph Æâgypti factus Prorex; in ſervum venditus à Patrono, & dumino
domũs, non ut ſclavus, ſed ut filius eſt habitus: Invenit Joſeph gratiam co-
ram Domino. Geneſ. 39. Omnibus mihi traditis, ignorat, quid habeat in doms
ſua, quod in mea non ſit poteſtate. Injuria Dominæ, & uXoOris Putipharis, n
nocens joſeph in carcerem mittitur, & hic miro fruitur favore, pike-

tus carceris addictus Joſeph; eum habet ſuaviter: Dedit ei Dominus gia-

tiam in conipedtu Principis carceris, qui tradidit in manu illius omnes Viy os.
Imd ipſe DEUS cum Joſeph deſcendit in carcerem: Deſcenditque cum M, 1r
foveam, in vinculis non dereliquit eum. Sap. I10. A Rege Pharaone habe-
tur clementiſſimè: Uno tantum Regni ſolio te præcedam: Tantos DEl favo-
res meruit Joſeph caſtè & Virgo tunc vivendo: Relicto in manibus ejns pal-
lio, fugit. Audiatur S. Cyprianus lib. de pudic. Pudicus juvenis, qui delitto
conſcientiam non miſcuit, in imum carcerem traditur, ſed ſola no eſt cum carcere

pudi-

—
Aiti, ng
s reilite

Apouam
1 Quid ter
Uftun, aut 1
1autthina be
hondet! .
tmtumreſbi
lemner in pe

nta
uu.

Opos incarna
Ktenam inerhli
Unldex eſtamor
unatum pnme
(mnimd conve
Uulllines, uil
iligo, calil
n Maia Vigo,
1NS Velplur
linbenti, goin
TIi Viginibus
Uento eins, me
Cchüitnnncts
UWenesze
nſe dereicn
Uer lteten,4
biln ilirger,

hilgu.) .

l honp,

Aülme
untsdr
Urhunie
nekivnn
ltade
UI. Nd

Aentnt

topen, N.

tdente.
Qolſe
Onen
Agetut
115 M

tolno N

fehttſat

ehheni
ono, l

D

une

CONCIO SECUNDA. 5o5

pudicitia, nam eſt cum Joſeph DElIS. Eleganter S. Zeno de pudic. Rex jure
ſecundus factus eſt regni, qui inſignis Rex erat ante pudoris. Caſtis, pudicis, Vir-
ginibus ſpecialiter favet Deus.

CONCEPTUS VII.

Ad januam Sponſi pulſant Virgines Matth. 25. Domine, Domine aperi
nobis. Quid ter mitis Dominus? famulantium caterva ſtipatus erat, per
miniftrum, aut ſervum ſuum reſponderit Virginibus? minimè; ipſemet
in auguſtiſſima Perſonâ januam adit, atque reſponſum promit: Cur ipſe-
met reſpondet? ob reverentiam virginitatis; inquit Theodoretus in Canti-
ca, tantum reſpicit Chriſtus, caſtos & Virgines, ut non per Angelum,
ſed ipſemet in perſonâ eos foveat, colat, tueatur. O favor! 6 magna

gratia!
CONCEPTUS VIII.
Opus incarnationis infinitus eſt favor, opus converſationis ESU ſu-
per terram inexplicabilis eſt gratia: Opus mortis & redemptionis in cru-
ce, index eſt amoris immenſi. Qui nunc ſunt illi, qui Salvatorem in mun-
dum natum primdò intuiti ſunt? qui ſunt illi, cum quibus Chriſtus in terris
vel maximè converſatus eſt? qui ſunt illi quos morti ſuæ ac cruci proxi-
mos adſtantes, quaſi amoris ſui teſtes, adhibere placuit? Virgines ſunt: Ma-
ria Virgo, & caſtiſſimus joſephus, primi ſunt, qui ESUM vident incarna-
tum, Maria Virgo, caſtiſſimus Joſephus electi ſunt vitæ comites, cum qui-
bus ESUS vel plurimum converſatus eſt: Maria Virgo: Virgo Joannes ſunt
illi ter beati, qui morienti ESU proximè adſtiterunt. De Virgine naſci
voluit, à Virginibus primò conſpici placuit, cum Virginibus plurimuùm ſer-
mocinatio ejus, medius inter Virgines Mariam & Joannem mori elegit; in-
dè capiat mundus quanto favore, amore, & gratiarum copiãâ, CHRISTUS
JESUS Virgines ac caſtos proſequatur, ditet, ac amplificet: ita concludit
Franciſcus Seraphicus opuſc. 8. tomo 3. colloq. 23. Ult Filius DEI oſtenderet
ſe diligere caſtitatem, de Virgine naſci voluit Oc. virginitatem conſuluit, & ſerva-
vit, inter Virgines ex hdc vitâ migravit.
Epilogus.] Hortor ergò cum S. Ephrem tomo 2. ad fratres:
In honore & pretio virginitatem habe, & te in
cœleſtem thalamum introducet.

Amen.

Ks: ( ¼ : 8

Feſtivale, S8 § IN

606 IN FESTO SANCTXZE CATHARINEẽ,

IN PFESIO SANCIÆ CA-
IIIARINEXE,
CONCIO TERTIA.
ræ. Ornaverunt lampades ſuas. Matth. 25.
Mulier compta, ſibi, & aliis eſt exitium.

Thema.

tia avibus decipiendis tenſa, depinxit cum lem-

quibus humana corda irretiuntur, vinculantur,
implicantur ad lapſum, in peccatum, ac animæ interitum. Au-
diamus Dei verbum: Propter ſpeciem mulieri, multi perierunt,

& e hoc concupiſcentia quaſt ignis inardeſcit. Eccleſ. cap. 9.
Paues. Percipiamus Patres & Scriptores: Veſtitus inſignüu, ac mollu,
Suetomius /Aperbiæ vexilium eſt, niduzque luxuriæ, ſceribit Suetonius in vi-

ta Cæſaris. Semper pulchritudinem veſtium, duo pericula comi-
8, Amtoni-tantur, ſuperbia, & luxuria, habet S. Antoninus part. 3. tra-
nui. GSatu 18. tit. 18. cap. 5i. Sub mollibus, delicati, ac pretioſis ve-
Zeno. ſtibus, mulier forti eſſé non poteſt, ſcribit Zeno in cap. 12. Apo-

S. Bernar. Calypſ. Et S. Bernardinus Fer. 4. poſt Dom. 5. Quadr. parte Z.

dinus. Mulier cum habitui vano, ac meretricio capit animas, quas Chri-
ſtus redemit cum ſuosſanguine pretioſo. Et Serm. 46. c. 3. ha-
bet: Nocent enim haæ mulierers ſic comptæ per vanitater ſuas alits,
itaut ſi una ſola mulier in quädam civitate ſit vana, omner per

Fernandez, àbHam trahantur ad immoderantiam vanitatum. Et Fernan-

dez ſect. 6 in cap. 36. Geneſ. tradit: Scandazlum prabent hoc eſt,
oſendiculum ad ruinam ſpiritüs, mulieres illaæ, qua ſe urioſins .r.
nant, comunt, colorant, atque hujusmoa; laſoiviæ, vanitatique
ſimulachra virorum animis, & oculis objiciunt, ut pulchræ celeb-
rentur, & amantur., Omnes pompa in publicum broferuntut, aut
Tertullia at luxuria negotietuer, aut gloria inſoleſcat, docet Tertullianus

nus, de cultu fœmin. Malier ſuo ornatis oculos hominum ad ſe trahene, .

& ſinullum ſequatur damnum, ſupplicium tamen aternum mere-

ur,

E E Ertanus Abbas in umbroſo nemoris umbilico, re-

mate: Vincula latent. Ornatus fœmineus, veſtes
ſaperbæ, criſpati crines, picta facies, vincula ſunt,

—
V, n Veneu⸗

Inſee, Der
babitu V

unmmzhili
i Alſentin,
Prmli ſimet,
mmelcuuſa. 0

iſiumun, numn
ginquit eme
ſrilſ nulier.
lehondet: Rp⸗
mitſticientih
u Ce fero tuhi

Were helcatiaet

net, Cyrianus

ialb 2. epil

rveobenmnca⸗

ſütent, autj

Ilrrindl ar
urihlu m
Utuerzanlei
einsauiamus.

nßmn]
Ih ac uononefk
Polin ani nu

in ſiit ſe teneng

lt nntn Hopt
n lgtmconzer
Innt, Petlong

iet fennn,

n gent Drob
ſhente ſlueiur, H
in Cerorat
ſgnrit, Ae i
ſer gunclone
Ungantes,

1,
Uun.
unbln
inittent
Eninenet
es Vnlt
r, Ninelt
eimnetnm
nukiet
Locd
uu,n
Suetann
Aunpeint
hninsen
ti ut
winc
int/ i
dern kte⸗

mituin
vun,
n. El

,N

mnnint
wit, M
4,ℳ gle
doetlin
jumrtet
n mu

CONCGCIO TERTIA. 5oy

tur, quia venenum attulit, ſifuiſſet, qui biberet, ſoribit S. Hiero-S. Hierony-
nymus ep. ad Demetr. Conformiter S. Cyprianus lib. de di-6 Cypria-
ſcip. & habitu Virg. Cæterum ſitiute ſamptuoſius comas, & per m 1. .
ublicum notabiliter incedas,oculos in te juventutis ilicias⸗ſaeſpi-
ria, adoleſeentium poſt te trahas, coneupiſcendi libidinem nutrias,
ſuſpirandi fomenta ſuccendas, quid erit dete, quæ tantorum ma-
lorum es cauſa. Ornamentorum, & veſtium inſignia, & lenoci-
nia fucorum, nonniſi proſtibulis, & impudici fæ‿minis conveni-
unt, inquit Clemens Alexandrinus lib. 2. Pædag. cap. 6. Quid ClemenetA-
eſt ſpecioſa mulier? interrogat S. Chryſoſtomus ſuper Pſalm. 50. lexandr.
& reſpondet: Sepulchrunz dealbatum, pracipitiam patens, Vene- 8. an ⸗
num inſpicientibus compoſitum. De carbonibus ſcintillæ diſſi-
liunt, de ferro rubi go nutritur, de veſtimentis procedit tinea; de
muliere peccati aculeus, ſibilus, con-upiſcentiæ, fomes peſtilentiæ,
docet S. Cyrianus lib. de ſing. Cleric. Finio cum S. Iſidoro Pe- Iſdorus
luſiota lib. 2. epiſtola 289. Mualier ornand; corporisz nimis ſtudio- uſots.
ſa, atque ob eam cauſam in forum ſè conferens, aut per feneſtrum
proſpiciens , aut juvenes irritet, etiamſi conatu ſuo excidat, ta-
men perindè ac ſt cor irretiviſſet condemnatlr. IM enim omne,
quodin ipfius poteſtate erat, effecit, at quæ venenum miſcuerit,
& retia expanderit. Invocatâà S. Spiritûs ope, deſuper Con-

ceptus audiamus.
CONCEPTIUS I.

[Confirmatio.] S. Petrus Chryſologus Serm. 127. mulierem, quæ homi-
ni in adjutorium efformata eſt, in ſagittam converſam eſſe deſcribit: Hæc
eſt mulieris antiqua malitia, quæ Adam ejecit de paradiſi deliciis, hæc cœleſtes ho-
mines fecit eſſe terrenos, hæc bumanum genus miſit in infernum, hæc vitam
abſtulit mundo propter unius arboris pomum. In vulnerantem ac ſaucian-
tem ſagittam convertitur mulier, maximè dum ſe ſuperbè comit, veſtit⸗
& ornat, perſonæ ſuæ fucorum adulationes, & ornatus ſplendorem ſi
addiderit fœmina, periculoſum jam in propriam, & aliorum pudicitiam
bellum gerit. Probam incipio à prima fœmina Eva;; fäamiliarius agens cum
ſerpente ſeducitur, adhuc tamen poſt ſerpentis alloquium nitet virginita-
tis gloria decorata, adhuc Virgo exiſtit: Paulò tamen poſt virginitaem
reſignavit, & de virgine in mullerem. & matrem tranſut, quo medio quo
opere? qua actione Adam & Eva eò devenerunt, ut nobili virginitati re-
nunciantes, in catnales concüp ſcentias conſenſerint, ac venen indulſe-
rint? ſacer textus, medium, opus, & actionem ſpecificare videtur Geneſ.
8⁸ s 2 cap. 3.

508 IN FESTO SANCTE. CATHARINE.,

cap. 3. Conſuerunt folia ficus, & fecerunt ſibi perizomata. Ornats veſtierunt
corpora ſua, ex poſt perizomata artificiosè intexta, poſt veſtitum rnatum
Eva ab Adam refertur cognita: Adam cognovit uxorem Juam Evam. Genek.
cap. 4. Ecce ab exordio ornatus muliebris noſcitur Virginitati inſidioſus,
Eva etſi antea decora, tamen ante cultum „& ornatum corporis, uginte
tis gloriam non amiſit, quam perdidit culta, & periz omate ornata non 1.
Jar dicendo: quotiescunque mulieres ad inſtar floridis . & fronde centi f.
cus, amplis, & diverſicoloris veſtimentis, vanè ornatæ & zmadure u ei i
publico comparent, faciunt, ut ſibi periculum adſtruant, impu ie in-
honeſtæ, luxurioſæ judicentur, alios verò in concupiſcentiam tra nr⸗ ac
perducant. Opportunè Tertullianus de cultu fœm. ean⸗9. i ga vee 1
quoque, & reliqua compoſitionis veſtræ impedimenta, proinde a⸗ curandae
amputatio „G recuſſio redundantioris nitoris. Hæ pompæ, diam e Bg rire⸗ 6
rent luxuriæ negotium, S obſtrepent Pudicitiæ diſciplinis, dignoſcere in facili eſt,
quod gratiam decoris, cultüs ſocietate proſtituant.

CONCEPTUS II.

leris ſi „orn tæ Symbolum eſt. Innocen-
avo, mulieris ſuperbæ, ornatæ ac comptæ Sy
tius Ve de utilit. condit. humanæ inſcripſit ſuperbè ornatæ fœminæ Gn
bolum: Pulchra foris, intus ſpurcitia: Columella de re ruſtica, de pavone do-
cet, Pavo, dum caudam ſuam dilatat, & erigit, ſicque comptus, ornatus
rogreditur, ſe à libidine ſtimulari indicat: verba Columellæ ſic ſonant:
i na ſunt exſtimulatæ libidinis, cum ſemetipſum veluti mirantem caudæ enene
S, pennis protegit. Idque cum facit rotare dicitur. Idem eſt ec um
ſuperbè ac vanè comptâ, & induta fannne „ quæ lent a zne in he⸗
i igido in publico ſuperbi .
ſo, diverſi coloris, auro gemmisque rigido in p
Fimirum non eſſe caſtam, ſed ſpurcam, & libidinoſam. Talis namque va
nitas, ſignum eſt exſtimulatæ libidinis.

CONCEPTUS III.B
Narrat Sacra Scriptura Geneſ 38. Patriarcha Judas aſcendebat . d.
res ovium ſuarum, ipſe && Hiras opilio Trebi⸗ HH in ane Dn
illins aſcenderet in Thanas, . .
tumque eſt Thamar, quod ſocer i rer 4 tandee: one
ivio conſedit, inibi
Thamar ergò præcucurrit judam, ac in 8 rennann
roſtitutam exij
udam exſpeéctans, quam mulierem Judas p . .
tum Peccavie, Quam cum vidiſſet Judaz, Nu picatus eſt H r.
ingrediensque ad eam, dit: dimitte me, ut coëam tecum. Qun Ju tam w⸗
lam ſuſpicionem, Thamar meretricem eſſe putans, cariia gui n eNde
Judæ erga Thamar libidinem, & venerem provocavit? di o.
mar meretricem, vanus ejus veſtitus: Superbus fœminæ cultus, . in.
tus corporis ornatus, libidinem ac venerem accendit; ien ſaritur Mi
mar, depoſitis viduitatis veſtibus, aſſumpfit teriſtrum, & mutato h 6

—
7Etn. Oprtin
A L 0. 3
un, Gge ⸗
Si urbaitu

CNNET
Gt olaudans
Rererlus velt
S Math ca).
Ttiod ae ſuperk
llos Reges in
eletemone⸗
eGrelloret
Mu veſtuntur
UImentins pe
r, in omihg
l uiin domit
Tnaiſtiz itarel
It fnpunt, ac
nCeiglencs in
Innn inducend
lh Smone,

d feminns
aNlg: Olanh 0
t tlem iden
unceformen
tf Plento,
unls Fllentur, 4
n (ebol, dief
Unltesechete,
t⸗ Aprrentat
Afenfann lin,
in Unnpendo,
ſtchllk enent
Ulter deenine,

Ewhunnr en
unur, cm

hant, in Nen

–

— ==
—, =
-

—
ulerelen
un Ont
Uun
tndtate
oiti
Clranzne
foncdä

9. Hyin
elötn
,mnlent
1oicrtſt

mel
natelene
ca, Cenmn
Colnpthe
womeletet
tencul⸗
enetden
woin l
0 einn

TAnnd,

gialtt

Ntun 1
,Niudd
it, unr⸗
uema⸗
gltmm
eſie⸗
tiit,
1dite⸗

raliel,
leihn

uot⸗

CONCIO TERTIA. 509

in bivio. Optimè quadrat in locum hunc ſcriptum Bernardini tom. I. Serm.
44 art. I. cap. 3. Plerique hominum exiſtimant, de ſignis ſigneta, de circulo ta-
bernam, & de ſigno furis aſtimant furem, meretricius habitas, ſignum eſt meretricii
adtüs, ſicut habitus monialis, monialem oſtendit.

CONCEPTIUS IV.
CHRISTUS Dominus noſter præcurſorem ſuum joannem Baptiſtam
dignè collaudans, incidenter quoque de iis loquebatur, qui delicatè ac pre-
tiosè exterius veſtiuntur: & dicit: Qui mollibus veſtiuntur, in domibus regum
ſunt. Matth. cap. II. Quid quæſo æterna ſapientia indicare voluit dicendo:
pretiosè ac ſuperbè veſtitos, eſſe, & morari in domibus Regum? & quid
per illos Reges intelligendum eſt? bPer Reges, S. Paulus ad Ephefſ. cap. 6.
intelligit demones ac principes tenebrarum: ita textus: Principes, & pote-
Nates, & rectores tenebrarum harum. Ut idem ſignificet dictum Chriſti: Qui
mollibus veſtiuntur in domibus Regum, id eſt, demonum ſunt. Ita concludit
§. Vincentius Ferrerius: Serm. 5. Dom. 3. Adventůs: Qui mollibus ve-
Riuntur, in domibuz Regum ſunt, id eſt, in habitationibus demonun. Quaſi ſic-
ut i, qui in domibus Regum morantur, ordinariè ſunt Regum vel ſervi,
vel miniſtri; ita vel maximè fœminæ, quæ ſuperbè veſtiuntur, vanè ſe pin-
gunt, fingunt, ac ornant, veræ de'monum ſunt ſervæ, ac miniſtræ ad ani-
mas decipiendas, in obſcœnum amorem, ac fœdam libidinem, & animæ
ruinam inducendas. Hinc capio dictum S. Vincentii Ferrerii, Serm. de

Sancto Simeone.
CONCEPTUS V.
Ad fœminas vanè veſtitas, comptas, & ornatas, ita inquit citatus
Sanctus: Quando oratis, Chriſtus abſcondit faciem ſuam à vobis, quia habetis
faciem diaboli. Quomodo hoc? Diabolus tam turpis, ac horribilis dici-
tur, ut talem videndo, homo emori poſſit; hinc inter damnatorum pœ-
nas tam deformem larvam inſpicere, crudele tormentum eſt; econtra mu-
lieres ſe pingendo, fingendo, ornando, quæ allàs turpes ſunt, pulchræ, &
amabiles videntur, quomodo ergò mulier ſe vanè veſtiendo, facies, &
larva diaboli, dici poteſt? reſpondeo: eventus docet, quando dæmon
homines decipere, in lapſum & ruinam inducere parat, Angeli vultum
fingit, & præſentat: teſte Apoſtolo: 2. ad Corinth. II. Tyſe enim Satha-
nas transfigurat ſe in Angelum lucis. Atqui fœminæ alioquin turpes, ſe ve-
ſtiendo, pingendo, ac ornando, ſe pulchras reddunt, in quam vanitatem,
& diabolicè ementitam pulchritudinem, ac formam ineſcati juvenes,
ſubtiliter decipiuntur, in lapſum, & animæ ruinam, in peccata & ſcelera
pertrahuntur, cum ergo pari dolo, ut dæmones, ſe ornando, mulieres
decipiant, in perditionem animas Pertrahant „meritò facies earum fa-
§ s 3 cies

610 IN FFESTO SANCTX CATHARIN.

cies dymonis, larva damnata intitulatur, æternis ignibus cremanda,
uſtulanda: ad has concionatur S. Hieronymus ep. ad Lætam: Vide ne capil-
lam irrifices, && ei aliquid de gebennæ ignibus auſpiceris.
CONCEPTUS VI.
S. Joannes Apocalypſ. cap. I2. deſcribit ſe vidiſſe, ſignum magnum,
grande miraculum: Signum magnum apparuit in cœlo, mulier amidta ſole, lu-
na ſub pedibus ejus, & in capite ejas corona ſKtellarum duodecim, & in utero habens
clamabat parturiens, notare libeat, in cœlo hæc mulier locata erat, oratio-
ni inſtabat, cœleſti fructu, ac gratia fœcunda erat; hinc mirum; ſignum
magnum: Ecce Draco magnus rufus, hahbens Capita ſeptem, & cornua de-
cem, Co&c. &S&draco ſtetit ante mulierem quæ erat paritura, ut, cum peperiſſet, fli-
um devorat. Quid adſtas cruenta beſtia ?à mulier, quam vides, in cœlo
eſt, ecce orationi, & gemitibus ad DEUM operam navat, fruétum quem
parit, gratia eſt; quid ergo adſtas? an adhuc talem in cœlo locatam fœmi-
nam mulierem orantem, gratiæ fructu divitem, in prædam tuam ſpe-
ras, & auſpicaris? ſic patet ex textu: adſtat Goc. ut devoraret; quid Dra-
coni animum addidit, ut ſperet, hanc etſi inter ſidera locatam fœminam
prædam ſuam fieri, & ruinam pati poſſe, animum dedit, ſpem trahit,
quia mulierem hanc vidit amictam, ſplendidè, ac mirè ornatam: Mulier
amicta ſole: Quam ſerpens intuitus eſt eximiè oultam, ſibi perſuafit vincendam,
ut quaſi ilem ſit ornatus exuere modeſtiam, && proſtituere honorabilem pudicitiam,
aut certe opinionis gloriam. Perorat doctiſſimus Naxera comment. in Ju-

dices: cap. 21. J. 39.
CONCEPTUS VII.
Fatetur de ſe Judith. cap. 13. vivit autem ipſe dominas, quoniam uſto-
divit me Angelus, & hinq euntem, & ibi commorantem, & inde buc revertentem,
nec permiſit me Dominuz ancillam ſuam coinquinari. Quod optimus Deus An-
gelos miſerit, qui Judith ad caſtra Aſſyriorum euntem, & ibi commoran-
tem cuſtodirent, cauſam in promptu habeo, Afſſyrii, gentiles, & Barbati
erant, in libidinem, ac venerem profuſi; miſericordiſſimè ergò Deus ju-
dithæ Angelos cuſtodes addit, quorum opere, ac defenſione illæſa, ac in-
tacta permaneret fragilis feæmina. Aſt quæ ratio motiva ſubeſt. quod ex
caſtris barbarorum abeunti, ac diſcedenti, jam in ſalvo conſiſtenti Judith,
nihilominus Angeli cuſtodes eam defendentes, & adjuvantes aſſocientur?
cur abeuntem, jamjam obtruncato Duce Holopherne, extra periculum,
nihilominus Angeli, ut cuſtodiant comitantur? Audire libeat, quid de
Juditha ſacer narrer textus: nxæit ſe mro optimo, SS diſeriminavit crinem CA-
pitis ſui, && impoſuit mitram ſuper caput ſuum, ES& induit ſe veſtimentis jucundita-
tis ſuæ, induitque ſandalia pedibus ſuis, Aſſumpſitque dextraliola, ES& lilia &
aurls,

—
, Gymnuhs
n wooun d
le Henchcd 7
Seeolnatz,
lrere. Hic
Cents: uinn
ienonen, A
hyilyu.
nramuliere ox
in nulieru mul
it Finio er
woancſs,
Me igrili

43 84 u 44
AN

lenter e
Corhonelt.

unbat, enol
ker reidentur:
Munlemns,
rnben ſdſen
l lnes, lb
ſti, Con

unne
mniſrſe
Ginun
Nent e
mum
1,Gon
Cndepei
Vides A
t, kuchen
Lo locnat
redan ue
oNe,;
ocatun e
ealt, en
Ofhaun
Helſuren
lorablens
A1 CNNe

Enicnelt
oniet ſhchie
ocnitn,
Cimtsd
Ce ſbenel

Aſimmin

fpnne

vl We

CONCIO PRIMA. SII

aures, & annulos, & omnibus ornamentis ſuis ornavit ſe. cap. I0. Hunc orta-
tum nondum depoſuerat Judith dum redivit: quamdiu ornata, compta,
& ſic ſplendidè veſtita fuit Judith, ab Angelis cuſtoditur, quaſi quamdiu
ſpeciosè ornata, minimè à lapſu ſecura ſit, in periculo conſiſtat ſeduei, aut
ſeducere. Hic conceptus eſt doctiſſimi Naxeræ ut ſupra citati: ſicquè con-
cludentis: Quia nondum ornatus exuerat inſidias, && ideo oportebat, ad Caſtita-
tis oplnionem, Angelorum præſtitiſſe etiam redeunti ſuppetias.
LEpilogus.] Hortor ergo cum Eccleſ. cap. 1. Averte faciem
tuam à muliere compta, E& ne cirecumſpicias ſpeciem alienam. Propter ſpe-
ciem mulieru multi perierunt, & ex hoc concupiſcentia, quaſi ignis ewar-
deſcit. Finio cum S. Hieronymo ep. ad Lætam: Cave ne aures per-
fores, ne cerußd, E purpuieriſſo ora depingas ,ne collum auro, aut margaritis
premas, ne capiet gemmis onerer, ne capillem irrifices, & ei aliquid de ge-
hennæ àgnibus auſpiceris. Amen.

848333fr zz. dedͤ & d ese E Eee e & e e E aeseceaesbicee dee
IN FESTO SANCTI
ANDREE,
CONCIO PRIMA.
Mittentes rete in Mare- Marci cap. 4. Textus:
Labor honeſtus, felicem reddit. Them

AIſcantes, & laborantes fratres, Simonem & Exordium,
„ Angdream intuetur Chriſtus, & ocyus ad
Apoſtolatum eos vocat, ſummé beat, & fe-
licitat: doctrinam indè capimus hanc: IIIi,
qui in ſuà vocatione, ſedulò ac timoratè,

bona conſcientia laborant, operi ſuo in-
cumbunt, gratioſo vultu reſpicientur à D EO, felices, &

beati reddentur: pulchro ſymbolo veritatem expreſſit Joan-
nes Mazzalenus: hic, furno limpidiſſimas guttas exfudanti
epigraphen ſubſcripſit: Sardor, t, in precium“ Sic hone-
ſti ſudores, & labores maximo felicitatum, gloriæ ac hono-

rum precio, compenſantur. Audiamus deſuper Scripturam: Textun Sa⸗

cræ Scri-
Lab 0- paoræ.

512 IN FESTO SANCTI ANDREE,

Labore manuum tuarum quia mandacabis, beatus er, & benetibi
erit: canit David Plal. 12 7. Anima laborantium mpinguabitur.
Inquit Salom. Prov. 13. Et iterum cap. 10. Manus Prtiem divi.
tias parat e Et cap. 12. Manus fortàum dominabitur. Et Sap. 3. ha-
bet: Bonorum labiorum glorioſas eſt Nrautus., Et cap.x I 0. Honeſta-
ratres. vit illum in laboribus, & complevit labores lius. Audiamus Pa-
tres: Homo ad laborem naſoitur, &. a Vi⸗ ad volataum, quia indk
mens ad ſumma volat, unde caro in infirmi dAäutius laborat, lendr
§. Grego- S. Gregorius lib. 7. Moralium cap. 6. & Alib⸗ in mor⸗⸗ inue .
riut, JSanbki viri quot labores nunc veritati commendantes e bi .
tot jam remanerationis ſuæ pignora, intra ſpei Suc cu in um
clauſa tenent. Labor carnalis, Piritu zeeetr: oe us,
acceptiſſimum Deog ſacrificium, Tgnumeq, Raeee a H
Caſſianus. plueris mundiszque receſſibus exhibebit, tradit cnue en⸗
ſtitut. cap. 1 Agnoſcant homines, quod qui in 2 vribus “R
non unt, viſitars ab Angelis non merentny. 2 Gnoſcan in
placeat ſuperis ivibis lahor, cujur Gpiritali r. ſ, erel .
S, Bernar- S. Bernardus Serm. 3. in Nativit. & Serm. de §. Vi e na re⸗
du· Lahor gradus eſt ad gloriam, lalor. mater eſt gloriæ. Conf birn r
Æ.ſchylus: Gloria laboris eſt filia, præclarèé Erznnns i 4 d
tud. Sicut roſa ſlos gratiſſimus de ſpinis naſcitur, ſic s triſt

aſzeri, frudtns laboris jucuna⸗ſſimus capituar. Eleganter
§S. Eypria- §. Gyprianus lib. de abuſib. Scut frukt ns non invenitur ina--

nu. bore, in qua fios prius non apparuit, ſic in ſeneltute Rue cde
gere non poterit, qui prius eordem in javentute ler 4. cn e
Philo. comparaverunt. Concludit quàm oprimè Philo de ſacri

Abelis: Sicut à cibo dependet tota vita cum abkibus 3 de
bore pendet, quidquid in rebus bonum eſt; ſieut enim cibus ſe

habet ad vitam, ſic labor ad honeſtatem. Imploratà 8S. Spiritus
gratiſ deſu er Conceptus dabo.
Sran geni CONCEPTUS I.

[Confirmatio.] Sedulus ille paterfamilias, iis, qui tote⸗ di⸗ 77 Anh.
in ipſius vinea, juſſit rlare groſſum om ctor A dead de⸗ unum gros.
& dari illis, qui una hor eſ;
cap. 20. Juſſit & dari illis: denariose aſt non addit: tolle quod tuum eh;
ſum: acceperunt & ipſi ſingulos denarios: aſt non roſſum, ſed
cur Roc: Wi, qui vix inſpexerunt in Vineam, aeceperum 2810 non
9

tunen ine
imreeperun

e
nitet ſterun

e verru
cpehlolulotot

Mopti

lcnm ftauch
itarluctan
tiouunca. 6

inhier fu
cicat: ven
uum ir exhal
ſe lenper ali
elbi Allegata
Mutkrig acn
t, clementifl
emt, ſed ſen
lunlus expe

MRomanos
UUexhauſtus e
Eltquicd ſuperk
llnta, & ben
In gate, beneh
omanat? die
Ar hanelle 2

rob Ceneſss
Ufihnten mm
MuINI, Diktem oht
Grn: Cnr l
t heretate,
nm: Ater hi
mnnmn eten
uun Genel 29,
e, Vite
e au

Se

—
,,Gkn
6nnink
bdnn
Plo.
lungi
lennſeu
bi in non
llante erte
eiſellt
itiniun
tatiebkte
lanndh
aloritute
ntentin
e. Vin
wrie. C
ebrumat
ſitn S
Gin.
Poeippetiil
Gecuef
tteſe 1
e Phlodd
un Allet
. Uint

lflnnd

Ulmniet⸗
gullm,
bornnnt,,⸗
1:
eeune

CONCIO PRIMA. K;

non tam ex tnerito, & jure, quàm ex dono, & liberalitate Domini honora-
rium acceperunt: hinc non dicit groſſum illum, ipſorum eſſe, facile enim
& leviter iterum deperditur, quod levi negotio acquiritur: Leicht gewun⸗
nen / bald zerrunnen / dicit autem groſſum eſſe ſuum; proprium inquam
quem ſedulo totius diei labore & induſtria lucrati ſunt, ad indicandum: So⸗
lum illud proprium, & jure alicujus eſſe, non tam quod dono, inventione
non dicam fraudibus aliquis accipit, ſed quod induſtria, honeſto labore ac
quiſivit, ac lucratus eſt. Sapientiſſimus Salomon hoc indicare voluit, Pro-

verbiorum cap. 6. inquiens:

CONCEPTUS II.

Si impiger fueris, veniet ut fon- meſſis tibi: quid indicare vult Salomon,
quod dicat: veniet ut fons meſſis tibi? in praxi experientia docet: fons ad
guttam vix exhauriri poteſt, aquæ hauriatur quantumcunque quis volet ex
fonte, ſemper aliquid aquæ in fonte remanebit: dicere ergo vult Salomon
per verba allegata: ſi impiger fueris, veniet ut fons meſſis tibi: honeſto labore,
ac induſtria acquiſita, & lucrata, Deus largiſſimè benedicit, auget, & multi-
plicat, clementiſſimè tuetur & conſervat, ne incendio, furto, & infortunio
depereant, ſed ſemper de lucris honeſti laboris reſiduum, ſtabiliter rema-
neat. Paulus expertis fatetur.

CONCEPTUS III.

Ad Romanos cap. I5. ſeribit: Gratia ejus in me vacua non fuit: gratia Dei,
fons inexhauſtus eſt, ubi hic fons eſt, gratia Dei inquam, neceſſe eſt & ſem-
per ſit quid ſuperfluum ac reſiduum, ſtabilis, & permanens proſperitas
abundantia, & benedictio: dicat nunc Paulus, unde hujus fontis, di-
vinæ gratiæ, benedictionis ſingularis, abundantiæ, & proſperitatis, ſcatu-
rigo promanat? dicit S. Paulus citato cap. Abundantius omnibus laboravi,
Labor honeſtus, ac ſedulus ſubſtantiam auget, & conſervat, beat &

felicitat.
CONCEPTUS IV.

Jacob Geneſis cap. 24. dedit filio ſuo Joſepho partem extra fratres:
Do tibi partem unam extra fratres tuos: Extra: id eſt, partem extraordi-
nariam, partem optimam, pattem ſummè proficuam, ſtabilem & perma-
nentem: quæ eſt iſta pars ordinaria? num fors auri portio, a ma-
joribus hæreditate, & donatione acquiſita? aut fortuna duce inventa?
minimè: aliter hanc partem extraordinariam deſcribit jacob: Do tibi
partem unam extra fratres tuos, quam tuli de manu Amorrhai in gladio, &
arcu meo. Geneſ. 28. In gladio & arcu acquiſita, ſunt acquiſita ſummo
labore, vitæ & corporis proſtitutione, ac periculo, & hanc ſummo la-

Feſtivale, Ttt bore,

514 IN FESTO SANCTI ANDREE,
bore, cura, angore, ſudore, acquiſitam partem, Jacob dicit & nominat: Par-

tem extra fratres, extra, id eſt, extraordinariam, benedictam, ſtabilem, per-

manentem: labor induſtrius ergo beat, & felicitat, labore honeſto acquiſita

perennant.
CONCEPTUS V.
Ovis illa perdita, plus quàm 99. æſtimatur: Dico vobis, quod ita
gaudium erit in œlo ſuper uno pecoatore pœnitentiam agente, quum Juper nonagin-
ta novem juſtis, qui non indigent pœnitentia: Lucæ I5. Cur ovis errabunda
ſuper 99. æſtimatur? an fors ob ſedulum laborem & ſudorem in quæren-
da hac errabunda impenſum, longo itinere, cura, & anxietate ſuper hanc
ovem vix non conſumitur bonus Paſtor, feſſus ac languens ulteriori non
parcit labori, inventam in humeros imponit, ac ad ovile deportat: Et cam
invenerit eam, imponit in bumeros ſuos, gaudens, & veniens domum convocat
amicos, & vicinos dicens illis: congratulamini mihi, quia inveni ovem meam, que
perierai. Pluris ergo æſtimatur ovis labore reduéta 99. diſcamus; ſudore,
& labore honeſto parta, acquiſita, maximè valent, proſunt, conducunt, ſta-

biliter permanent.
CONCEPTUS VI.

Legem tulit Deus Levitici cap. 12. Mulier, quæ maſculum peperit,
triginta dierum requiem habeat, quæ fœmellam enixa fuerit Mater, ſexa-
ginta dierum requiem obtineat: ita textus: Mulier, quæ ſuſcepto ſemine pe-
pererit maſculum, E&ο. triginta tribus diebus manebit in ſanguine purifccationis
ſuæ, αρ°. ſin autem fœminam pepererit, immunda erit duabus hebdomadibus, Ge.
ſexaginta ſex diebus manehit in ſanguine purificationis ſuæ: quæ cauſa ſubelſt,
quod mater majorem & longiorem requiem, ac pacem obtineat, ob eni-
xXam, ac partam filiam, quàm ob filium genitum? inprimis: quæro ego,
quid eſt pax? pax, & requies, eſt ſummum ac ditiſſimum Dei donum: qui
pacem dedit, verbo omnia hona dedit; inquit gloſſa; tantum eſt honum pacis,

ut in terrenis, atquè mortalibus nihil gratioſius ſoleat audiri, nihil deſiderabiligz

concupiſci, nihil melius inveniri, nihil felicius poſſideri, ſcribit S. Auguſtinus
lib. 19. de Civitate cap. II. Quæ nunc mater filiam pepererit, in duplo
tanto bono donatur, gratiarum favoribus, ac benediétionibus ditatur:
cauſam indicat Theodoretus quæſt. 14. in Leviticum: Laborem habet ma-
ter in educando filio; ſed duplo majorem laborem, curam, ac ſollicitudi-
nem habet mater in educanda filia, longior ergo pax & requies donatur
matri, dum genuit filiam, quàm dum filium enixa eſt; in ſolatium no-
ſtrum doctrinam eruo, quæ honeſto ac ſedulo labore acquirimus, lucra-
mur opere manuum noſtrarum: in duplo Deus benedicit, duplici augmen-
to & proſperitate facit creſcere, durare, perſeverare, in poſteritates peren-

Nare.
G Rbpi-

Hyilous
til. .
Aallem pro⸗
Gvecictionum
nnelole ocen
Pörofena, pr
win Hyiol.
ighir eten

—

1

luti ſnt
lalinunter,

iner
Moren orinn
hn- Curhr
im igetet
num geudiorn
uuembatoren
nimni dtine,
tncontor

tieit A

—
Cnoninten

nkuln
onekor

lt,t
Ur se
rennen
wetutlert
ens blere

eepott !

Eensdenntn
enioven.
diſcmmunt
Unt,conte

Inaſcdle

uetit Me

ie ita

ſalelite f
ele
1: e i
Lenn obtnet
inins e
wum Dete
nmmn fhnr
li, ul⸗

ſrbrd i

n ſexet

Nedichientu
LNnn

CnN 1
nglat
1elz niu⸗
Nterlind⸗
lch,le⸗
nelenn

dSecuti ſunt eum. Marci cap. 4.

CONCIO SECUNDA. 515

REpilogus.] Severus Imperator militibus communiter hanc teſ-
ſeram dediſſe legitur: Laborandum- innuens laborem honeſtum ſequi
ad calcem prœmium gloriæ, honorum, & divitiarum DEl ſpecialium
benedictionum. Hanc relinquo teſſeram omnibus Chriſtianis, labore
honeſto ſe occupent, & parta ſudore & labore ſuo, experientur magis
ſibi proficua, proſperatura, ac perennatura; concludo cumS. Hierony-
mo in Epiſtol. Nallus labor durus, nullum tempus longum videri debet,
quo gloria æternitatis acquiritur. Amen.

IN FESTO SANCTI
ANDREE,

CONCIO SECUNDA

Textus.

Feſtinanter, DEUIM vocantem, monentem ſe- Thams
qui, ejusque inſpirationibus obedire ani-
mam ſalvat.

SVes Paſtorem audiendo, & ſequendo, optimè Exordium
habent, & in ſalvo ſunt, ſic docente Chriſto:
Ante eas vadit, & oves illum ſequuntur, quia
ſciunt vocem ejus E&. ſalvabitur, egredietur, &
SESA ingredietur, at paſeua inveniet. Joannis cap. 10.
Paſtorem ovium ſe Salvator noſter nominare dignatur?:
Ego ſum Paſtor bonus:? Chriſtianus eſt Chriſti ovis, ſalvabitur,

Ccoelum ingredietur, paſcua benedictionis temporalis, ac æter-.
norum gaudiorum inveniet, ſi vocantem, monentem, hor-

tantem- Paſtorem Chriſtum ſecutus fuerit, vocationi, inſpi-
rationi divinæ, quæ vel per propriam conſcientiam, vel
er concionatorem, vel per patrem ſpiritualem provenit
5 Der p. 5 P Textue Sas

obediverit. Audiamus deſuper Sacram Scripturam: Qui me cræ Scri-
T12 gudie- piuræ,

6 IN FESTO SANCTI ANDREE.,

audierit, absqus terrore erit, & abundantia fruetur 3 timore ma-
lorum ſublato, docet Salomon Proverb. cap. 1. & iterum

cap. 3. Cuſtodi legem meam, atque conſilium meum, & erit
vita animæ tuxc. Si volueritis, & audieriti me, bonaterrz

comedeti, promittit æterna Veritas: Iſaiæ cap. I. & cap. 55.

Audite audiente me, & comeditebonum, & delectabitur in craſ-

ſitudine anima veſtra. Et Chriſtus affirmat Matthæi cap. 7.
Omni, què audit verba mea bhæc, & facit ea, aſſimilabitur viro

apientè, qui zdificavit domum ſuam ſupra Petram. Percipia-

38. Patres. mus & Patres: Ambulare vis, ego ſum via; falli non vi, ege
ſum veritas; morè non vis, ego ſum vita; hoc dicit Salvator tuus.
Non eſt quo eas, niſi ad me, non eſt qud ess, niſi er me. Iltaele-
8. Auguſti-ganter S. Auguſtin. tract. 22. in Ioannem, & iterum tract. 26.
Ruz⸗ poſt initium: Ramum viridem oſtendis ovi, & trahis illam, nu-
ces piiero demonſtrantur, E& trahitur, ſi ergo iſta, quaæ inter deli-
cias, & voluptates terrenas revelantur amantibus, trahunt, quo-

niam verum eſt. trahit ſua queme voluptas; non trahat reve-

latus Chriſtus à Patre. Unde hortatur Serm 112. de temp. &tn.
dete, at cognoſcatis voluntatem Dei, poſtquam autem cognoveri-

tis, ſummo niſi contendite,ut hanc faciati, Bir obedienz mandatum
non procraſtinat ſed ſtatim parat aures auditui, linguam vocipe-

der itinerès, manus operi, E& ſe totum intus colligit, ut mandatum
8³. Bernar- peragat imperantt, inquit S. Bernardus in cap. 9. Actor. Ner-
dur. voOS& S. Gregorius: orat. in Bapt. Tibié & belliac pacis tempus
5 Cresor. ſit, atq; omnis deniq; rei, at verò ſaluti tuæ negotium ſemper,

8. Chryſo- ſollicitè age. Appoſitè S. Chryſoſt. lib. 1. de Provid. cap. 7. No-

ſtomus, t lutum quocunque manus fe formantis duxerit, ſequitur, ita ho-

minem, quacunque Deits jnſſerit, & ſequi, & quæ tihi intulerit

8. Ephretß grato animo perferre con venit. Suaviter monet Ephrem. Serm. I.
de pœnit. Sentu, quod oſtium pœnitentiæ tibi apertum ſit, fe.
ſtina prinsquam occludatur, ignoras qu hord cæleſits medicus

oſtium meaicinæ ſuæ clauſurus ſit, feſtina igitur, ut curer.
8.Bruno. Aurea ſunt verba S. Brunonis, hortantis ſequi vocantem

Deum: Jabents Domini obedire voluntatè, inae eſt, uodcæli
enarrent gloriam Dei, inde eſt, quod mare & venti obediunt
ei; inde eſt, quod terra noſtra dedit frultum ſunum, inde eſt,
quo

me ign,
agiin ſohen
Siiur,ua he,
uumertiturt.
unlrobtaien
Vocentem
ßſert 3,0
nuſchltur,
Coſittten
in, & in ſunu
Mim amer,
lſalutu unte
Wmr al fren
ueſt, ingui
mnceptuspanch

Confemati⸗
UbDeumn Samde
Gitt 4 Heli 6
emnit Nimuelt,
Crdltateiſua
ut rnderur/
Ei god nune
tinden: Dr
6 (vomodo b
Mglit Cjen
umn eneqnh:
Acken⸗
Il ſed e clement
uimnt, Ueguage,
mnt in an
ſerilen
Wldnendun

„I lnälmi
Mſen.
Guene

—
tir, tinnn.
11 Ki
enn
ne, ne

eit Alntn
ern 1
X tteuumtt
ie,gutn
1
tim, in
1; on i!
112. e
Ann auteni
iOecenuu
ni,iſn
Cohioit, Ane.
r.
ca ggin
Gleliußti

. eltiun .

geioiich
SS
1, inen
utic
Cnetkifra
zetlithßn⸗
1 1l
4 GW .
ginm,11
nigi .
ts n i
ti,

=
☛

/
5 N

6 4
um ſu

menti, & urente, tota nocte, & vertit in ſiccum, diviſaque eſt aqua, & ingreſſ ſunt.
T1t 1t3 . ii

CONCIO SECUNDA 51

quod omne lignum dat fructum in tempore ſuos Denique quod
virga in ſerpentem „ &α aqua mutatier in ſangiinem 7 quod mare
aperitur, quodà petra andit aquas, zusod manna pluit, quod Jorda-
nis convertitur retrorſaem, quod jubente homine, ſol non movetur,
totum hoc obedientia fäcit, tract. 1. de ortu Eccleſiæ cap. Io. Se-
qui vocantem Chriſtum inquit Jacobus Alvarez tomo 2. Alvarez.
diſp. 5. part. 3. Cap. 1. Hac eſt quadriga, qud Elias àd mortalium
cætu ſiablatus, & ad ſuperas ſeae eveltus; haæc paupertatem fo-

4 vet, caſtitatem perficit, virtutes reliquas urget, né ſegnes Va-
gli on

cent, & in ſuorum operum labore torpeſcant. Hac eſt, duac ut
fideliſſima comes, & ſolertiſſima adjutréx viro jieſto adſtat, ut
vism ſalutis currere incipiat, ut in ea progreſſus faciat, & uat fe-
liciter ad finem optatum ſanctitatis perveniat. Deo barbre, li-
bertas eſt, inquit Seneca. Implorata S. Spirits grati4 deſuper geneca.

Conceptus pandam.
CONCEPTUS I.
LConfirmatio.] Perlegere libeat lib. primi Regum cap. 3. hic invenie-
mus Deum Samuelem ter vocaſſe: Et vocavit Deum Samuel, qui reſpondens
ait: Ecce ego, c. Et adjecit Dominus rurſum vocare Samuel, conſurgensque Sa-
muel abiit ad Heli, & dixit: Ecce ego, quia vocaſti me,; Sc. & adjecit Dominus,
& vocavit Samuel tertio, c. Tertia vice non tam vocat Domlnus Samuel,

ſed & adſtat ei ſua auguſtiſſima præſentia: Et venit Domina, & ſtetit, & voca-

vit, ſicut vocaverat ſecundò: Deum alicui adſtare, eſt eundem adjuvare, & ſal-
vare; quod nunce Deus clementiſſimé Samueli, quem vocaverat, ut ad-
ſtet, indicat: DEUMSamuelem mirabiliter velle adjuvare, ac ſalvum fa-
cere. Quomodo Dei aſſiſtentiam, & clementiam Samuel promeruit? me-
ruit, inquit Cajetanus hic: Quia prompté vocantem Deus ſecutus eſt:
Ecce ego, ecce ego: Ad triplicem illam vocationem prompta Sumuelis ſe-
quela, & obedientia promeruit, ut Deus amplius Samuelem non tranſi-
erit, ſed ei clementer adſtiterit. Wiſi tribus vicibus vocaſſet per modum
transeuntis, nequaquam hac quarta vice deſcriberetur ſtetiſe. Verba ſunt
S. Cajetani in cap. 3. lib. I. Regum. Deum ergo vocantem ſequi, im-
petrat ſpecialem aſſiitentiam divini numinis, & adjutorium ad ſalutem

conſequendam.
CONCEPTUS II. J

Filii Iſraël mirabiliter ſalvantur ad mare rubrum Fxodi cap. 14. Cum
extendiſſet Mogſes manum ſuper mare, abſtulit illum Dominus flante vento vehe-

flii

N

/

518 IN FESITO SANCTI ANDREE,

filii ſrast per medium ſicci maris, &c. Sic clementiſſimè à perſequente Pharao-
ne falvati, crudeliſſime multa millia eorum in deſerto pereunt, ae cadunt.
Cecideruntque in die illa quaſi tria millia hominum. Exodi 32. Quomodo hie
filii Iſiraél intereunt, qui ad mare rubrum, tam mirabiliter ſalvantur? cau-
ſalis, tam ſalutis, quàm & interitũs patet ex citatis Scripturæ locis. Exodi
14. inquit Scriptura: Dominus praæcedebat eos, ad oſtendendam viam per dien
in columnd nubis, & per nolctem in columnd ignis; ut Dux eſſet itineris utroque tem-
pore. DEUM ductorem ſequebatur populus quàm caurtiſſimè ſic vocantem,
hortantem, ducentem Deum, dum populus ſequitur, mirabiliter ſalvatur.
Non ſolum, inquit Lyra, oſtendebat viam, ſed etiam protegebat; ſequuntur
Deum Ducem, parent, per columnam nubis & ignis, monenti, vocanti, du-
centi Deo, & protecti mirabiliter à Numine ſalvantur, ſalvi, & incolumes

ſicco veſtigio mare pertranſeunt, hoſtem eludunt. In deſerto non amplius

parent Deo, Numen non ſequuntur, ſed ut Deus eos ſequatur, ipſis obediat,

intendunt, fac nobis Deos &o. fecit vitulum conſlatilem. Deum talem exige-

bant, quem non amplius ipſi ſequantur, ſed quo ipfſi vellent deportare, eos-
que ſequeretur; & ſic perierunt. Morale hoc elicio: Peribit, qui Deum
fuſilem ſibi parentem, & obedientem cogitat; ſalvabitur verò, & feliciſſimo
itinere terram promiſſam regni cœleſtis introibit, qui vocantem, hortantem,

ac ducentem Deum, velox, & ohediens ſecutus fuerit, Numinis inſpiratio-

nibus, hortationibus obediverit. Won ſolum oſtendit viam, ſed & protegit, &
ſalvat ſequentes Deum vocantem. .
CONCEPTUS III.

Abrahamo apparuit DEUS, unus in ſubſtantia, trinus in perſonis, in

formâò trium virorum: Apparuerunt ei tres viri, ſtantes propè eum. Genel.
cap. I8. Loth, non tres, ſed duo ſolàùm viri apparent; Y ii erant duo Ge-

neſ. 19. nec propè ei aſſiſtere dicuntur. Si his viris peregrinis obviam pro-
ceſſit, & comiter habuit Abraham: cucurrit in occurſum eorum. Genel. 18.
Etiam Loth ſurrexit, & ivit obviam eis. cap. 19. Si Abraham viatores hos

cibavit, tulit butgrum & lac, & vitulum, quem coxerat, & poſuit coram cis. Et
Loth hoſpites iſtos tractavit: Ingreſſis domum illius fecit convivium, cit

azima, & comederunt. Si Abraham, ut ad ſe diverterent, invitavit: Domine
ſi inveni gratiam in oculis tuis, ne tranſeas ſervum tuum. Et Loth manere
coëgit: Compulit illos oppidò, ut diverterent ad eum. Si non majus, certô
par, ut Abraham, Charitatis obſequium, hoſpitalitatis ſervitium præſtat
Loth; magis tamen, præ Loth, Deus Abraham remuneratur, liberaliorem
ſe erga Abraham, quàm erga Loth exhibet; Abraham, unus in eſſentia, tri-
nus in perſonis apparet Deus, & ſimul propè aſſiſtit, quaſi omni modo, ac
perfuſiffimã liberalitate Abrahamum benedicens, adchuvans, & ſalvans.

Quo in merito Abraham ſuperat Loth? meritum eſt obedientia; Vocan-
tem

it n

et; ile &
uigurmn

cDeuN, gui

gionchnutl
Pllehibe,
A) notate
it nobecien
cnn, len
mnnliunn,
ihunſun,

enten ſine el

n fworemn pr⸗
inei ſe pronn

ſbi adcicte

lotnon in
iut in oraculo
Afronumn Dei

ulatem pole

lonculo Chen
lan ſtent Fen⸗
elo Cherubinos
10s letdlit velox
e relitas: de
Eertertus: Ext

Vcnoqus ſerbbit

ennn, Animni ob⸗

Eibt: iblimnt

n Plls Cblegu
ſenlipronpug

lahrt Kerphi
uIn l⸗

mn itt Ullͤtu

ioltnite eni

)

Mhlihin
lennmn li

—
lenvenehe
tepnt, t
nnrt
er ahnrn
ture locs
Ullanüng
itineintme
hindlene
Wirudtxte
kigerneſe
Onentl,e
,ſalei, A⸗
deſettonr
goatub hi
Deunten
Aleot enr
Derbit,.
Ur verd Ai⸗
vocantentr
ien, Abr

,trinun
t u
At; Vim
Petegili⸗
ſſin onn
Abrahumm
Heit otriian
Aent, inn)/
un. E li⸗
. Afone
Uints in
ugektir,
Amshte⸗
t, n
1eſorels
Aobelann

CONCIO SECUNDA. 519

tem Deum, quia Abraham incunétanter ſequitur, quem vocantem ocyus
ſequi cunétavit Loth. Vocat DEUS Loth: Jurge, tolle uxorem tuam, && duos,
filios, quos habes, ne & tu pariter pereas in ſcelere Civitatis, diſſimulante illo: Ge-
neſ. 19. notate diſimulante ilo: Loth minimè vocantem DEUM ſequitur,
tardat inobediens: Dixit quoque DEUS ad Abraham: Yolle filium tuum uni-
genitum, quem diligis, Naac, & vade in terram viſionis, atque ibi offeres eum ſuper
unum montium, quem monſtravero tibi: Litur Abrabam de nodte conſurgens ſra-
vit aſinum ſuum, ducens ſecum duos juvencs, & Haac filium ſuum Geneſ. cap. 22.
Vocantem ſine cunctatione ſequitur, paret, obedit Abraham, hinc majo-
rem favorem præ Loth experitur, majori fruitur gratiiq. DEUM vocan-
tem qui ſic promptus ſequitur, & majores Dei favores experietur, omni-
modè ſibi addictum, ſe adjuvantem habebit.

CONCEPTUS IV.

Salomon in Sancta Sanctorum, & oraculum Cherubinos conſtituit:
Et fecit in oraculo duos Cherubin. 3. Regum cap. 6. Iſaias etiam Seraphinos
ad thronum Dei ſtantes vidit: Seraphini ſtabant ſuper illud: Iſa. cap. 6. ſtare,
firmitatem poſſeſſionis, ſecuritatis, & ſalutis indicat certitudinem: quod
in oraculo Cherubini locentur, quòd ad thronum Dei proximi ac vici-
nisſimi ſtent Seraphini, incolumitatem ſalutis eorum ſignificat; quid
quæſo Cherubinos & Seraphinos de ſalute ſua adeò certos, tutos, ac fir-
mos reddit velox, ac promptus animus divinis in imperatis; ex ſigno
patet veritas: de Cherubinis, quos Salomon in oraculo conſtituit, inquit
ſacer textus: Extendebant autem alas ſuas Cherubim, & tangebant ala una pa-
rietem, & ala Cherub ſecundi tangebat parietem alterum. Iſaias de Seraphi-
nis quoquè ſcribit: Sex alæ uni, & ſex alæ alteri, So. duabus volabant, Ala
extenta, animi obſequentis eſt ſymbolum, cui Gilibertus Lemma ſub-
ſcribit: ſublimat: Quod nunc Seraphini, & Cherubini alas extendant, di-
vinis juſſis obſequendi promptum oſtendunt ſtudium, & hic Deum obſe-
quendi promptus animus adeò ſublimat, de ſalute tutos, certos, ac ſta-
biles facit Seraphinos ac Cherubinos. Eſt hic conceptus doctiſſimi Ly-
rani in cap. 6. Iſaiæ. Volabant ad deſignandum, quod Angeli ſemper ſint pa-
rati ad divina aſcendere, & ad inferiora deſcendere, ſecundùm Domini volunta-
tem, ideò volatus in medio loco diſponitur, quaſi ad utrumque paratus. Qui
ergo mortalium exemplo Seraphinorum, & Cherubinorum alas extentas
geſſerit, velox, ac promptus vocanti, hortanti, monenti Deo, obſecun-
daverit; ille & ſtabit: firmus in gratia Dei, tutus de ſalute animæ. Videa-

mus figuram. .
CONCEPTUS V.
Philiſtinorum Principes concludunt, Arcam Domini, quam cœpe-
rant, iterum Judæis reſtituere, ac in Bethſames, quæ ſolis domus interpreta-
tur,

520 IN FESTO SANCTI AN DREE,

— —

tur, transmittere; ad hoc intentum, Arcam ſuper currum poſuerunt, ac in

Bethſames, per duas vaccas fœtas devexerunt, quæ ſine duce, reéto itinere

in Bethſames, in Solis domum ingreſſæ ſunt, & ad terminum præfixum per-
venerunt, ſicque holocauſtum Deo placitum factæ ſunt; Yollentes duas vac-
cas, qua lattahant vitulos, junxerunt ad plauſirum, vuulosquè earum concluſerunt
domi, &&c. ibant autem in diredtum vaccæ per viam, quæ ducit Bethſames. I. Re-
gum cap. 6. Quomodo factum eſt, quod adeò directè ad terminum præfi-

xXum, in Bethſames, in domum Solis pervenerint? Deo holocauſtum accepta-

bile factæ? Hugo Cardin. in hunc locum cauſalem tam felicis itineris, ac
termini obtenti adſcribit obedientiæ, ac obſequenti voluntati animalium,
uti Scriptura pariter deſignat: Irinere uno gradiebantur, pergentes & mugien-
tes, & non geclinabant vegn ad dexteram nequè ad ſiniſtram. Non declinare

nequè ad dexteram, nequè ad ſiniſtram, perfectam deſignat animi obſequen.
tis voluntatem; qui ſic collum ſuum jugo divino, præceptis Dei, & Eccleſiæz

ſubdiderit, vocantem, mandantem Deum, ſecutus fuerit, nequè ad dexte.
ram, nequè ad ſiniſtram propriæ voluntatis declinaverit, ſed uno, ac recto

itinere, voluntatis divinæ, hortantis conſcientiæ obſequens, piis monitioni-
bus ac hortationibus bPatris ſpiritualis obediens, progreſſus fuerit, terminum

præfixum æternæ felicitatis attingit, in domum ſolis, regnum cœleſte, tu.

tus perveniet, ſalvus, holocauſtum Deo acceptabile æternum fiet.
CONCEPIUS VI.

Joannes cap. 5. narrat, Jeroſolymis fuiſſe piſcinam aded medicinalem,

ut virtutem habuerit ſanandi quoslibet, & quantumvis graviſſimis morbis

afflictos, ſed cum hac clauſula; ſanabat, & ſalvabat ſolum illum, qui ad
motum illius piſcinæ, quantocius ſe aquæ imminebat; qui motum aquæ

ſine interpoſita mora ſequebatur, ſanus & ſalvus egrediebatur. Qui prior

deſcendiſſet in piſcinam poſt motionem aquæ, ſanus fiebat, à quacunquè detmebatur

infirmitate. Miſericordiam divinam non immeritò hanc piſcinam d'xero;

motus in hac piſcina, ſunt vocationes, & monitiones, & ſalubres hortatio-
nes, ac conſcientiæ ſtimuli; qui homo, dum motum divinæ miſericordiæ,
vocantem, & hortantem ſe Deum, in corde, mente, ac animo ſuo advertit,

& continuò ſequitur, bonas has inſpirationes opere complet, ſanabitur, ſalvus

fiet. Ita concludit S. Paulus 2. ad Tim. cap. 3. Mkilis eſt enim (de vocatione
divina loquitur) ad docendum, ad corrigendum, ad erudiendum in juſtitia, ut per-
fedtus ſit homo Dei, ad omne opus bonum inſtruttus.

Epilogus ] Hortor ergo cum Davide Pſalmo 94. Hodie ſi vo-
pilogus.] 8

cem Domini auaieriti, nolite obäurare corda veſtra. Et cum FEccleſ.
Cap. 51. Operamini opus veſtrum ante tempus, & dabit
vobs. Amen.

IN

0

2 e.

Koltlima
,Ota Chr

(Crm &

Atur C
un eret

& tribe

P ad inkantie

Ahuc infans

1 donec inkam
VoNndo ergo
m eſite

Fim monttrat

em dobet l
Wenblemate tr
Holeniens; 1
binbre tmbic
(heet erin A
t. Cn ſ
ugatiſene,

ilni, llert

3 ſeunlgg in
priſirairt,

Nſa: h
inn Deu, te
Inarn in ,

“

n

lerunt, Ae
edto inte
Nafton .
tes lesg.
n uncl
lime

Kun M—K/
1 ingin
lti mnimalin
a Ginne
Non Fertn
imi oblegn
Dei, KLecfi
egue e
Huno, el
Piss monitce
ertt, termmmne
n cClele,
ſiet.

d mediend
Atiſlimsnn
n Hlun, gi
luinollnin
atur.
Ige
iſcinamnn
hubreshonnn
nz wileico.
mofuOzet
ſintbitn,enn
„(Geweni
rſſitinnk.

Pr cun E

pituræ veritas: In pauci vexati, in multis benè diſzonen-

CoNCIO TERTIA. S21

IN FESTO SANCTI AN-
DREE,
Cœ&(;ONCIO TERTIA.
Vinite poſt me. Marci cap. 4. Tertur.

Fructuoſiſſima eſt crux, ac tribulatio. Thema.

SE Chriſti vita, mera fuit crux & tribulatio: 2 Exordium
☛☚ Crux & tribulatio eſt paupertas „hanc ample-
xatur Chriſtus, naſcitur pauper in ſtabulo: quia
non erat ei locus in diverſorio. Lucæ cap. 2. Crux
& tribulatio, eſt perſecutio, & hanc patitur
Chriſtus ab infantia usque ad ultimum mortis ſuæ momen-
tum, adhuc infans dum vagit, quærit Herodes occidere bue-
rum. Matth. 2. Sine intermiſſione Judæi Chriſto inſidias
Ktruunt, donec infami ligno affixum, crudeliſſimè occide-
rint. Vocando ergo Apoſtolos, Petrum & Andream, ac
loannem, venite poſt me, ad cruces & tribulationes vocat,
ſicquè viam monſtrat ad coli gaudia ſecuriſſimè deducen-
tem; artem docet lucrandi, ac merendi quæſtuoſiſſimam:
pulchro emblemate tribulationum, ac crucum quæſtum de-
pinxit Academicus; nempè cœlum tonans, fulgurans, ac

copioſo imbre turbidum, cum lemmate: ſic gignit gem-

mas, docet enim Aloyſius Novarinus tomo 2. Adagi:
Nam. 576. Cum ſæpe tonat, & imber largior funditur, ma-

gis pinnas concipere, unione ique plurimos generari, &. inſignuü

daResra ind. Infert nunc elegantiſſime Athenæus lib. 3.
Vtilis, fxæxcundus tribulationumz eſt imber, quò copioſior deci-

dit, eo ,Prerioſirer virtlutum generantur uniones, Placet Scri- Terus e. 82.
cræ cri⸗
ptura.
tur, quoniam Deus tentavit eor, & invenitlt eos dignos ſe.
Tanquam aurum in ſornace probavit ilos, & quaſi holocauſti

Feſtivale. Du n ho⸗

522 IN FESTO SANCTI ANDREKKkKk—«—/

hoſtiam accepit os, & in tempore erit reſpetus orum. Sap.
cap. 2. Omnes, qiei placuerint DEO, per multas tribulatio-

nes tranſierunt fideles; inquit judith. cap. 8. Hoc habet pro

certo omnis, qui ke colit, quod vita ejus, ſi in probatione fue-
rit, coronabitur. Tobiæ cap. 3. Id quod in præſentè eſt mo-
mentaneum, & leve tribulationis noſtræ, ſupra modum in ſucbli-

mitate, æternum gloria bondas operatur in nobir, prædicat S.
Paulus 2. ad Corinth. 4. & ad Rom. cap. 8. Exeſtimo quod

non ſint condigna paſſio nes Pujus tempori, ad futuram gloriam,

Patres. Olc revelatur in nobi Audiamus 8S. Patres: Duæ ſunt ho-
minis nativitates, naſei, & renaſei, naſeimur adlaborem, re-

naſcimur ad quietem, naſcimur ad miſerias, renaſèimur ad
8. Auguſti- eternam felicitatem, ſcribit S. Auguſtinus Sermon. 100. de
ue, temp. cap. 2. & lib. ſoliloq. cap. 2r. Qus hic cruciantur, d
te conſolantur. Et in Pſalm. 52. Ille in terra geminat con-
3. Ambro- vitia, tu in cœlo lucra. Perpulchré perorat S. Ambroſius:
ſu,. Lib. 3. Hexam. cap. 12. Quemadmodum vitiz circumfoditur,
inde reciditur, ac relégatur, ut eri gatur, pullulet, propagetur,

Roreſcat, emittat germina, a Varque matureſcant, & vinum ſuave
reddat; Ita anima à DEO foditur contritione, reciditur tribu-

latione, religaturt Charitate, erigitur ſpe, ut pillulet ſankdti de-
ſiderius, propagetur eorum ſtudio, ſtoreſcat gratiéd, emittat opera
ſanbta, matureſcat erſeverantia, & readaat frultus vitaaterna

§. Bernar- dignox. Conſolat & ſcribit S. Bernardus Serm. 17. in Pſalm.
dus. Pppelihemus primitias gloriæ, gloriemur in ſpe gloriæmagni Dl.

non ſolum autem, ſed ut dicam expreſſius, gloriemur in tribula-
8, Chryſo-. zione, in ea ſiquidem ſper eſt gloriæ. Egregié S. Petrus Chryſolo-

logus.

tatum cauſo, ſedſunt cauſa vicétoriæ. Et iterum in Epiſt. T11.
turatur granum, ut reponatur in horreo, quadratur lapis, ut ſine
ſonitu mallei in ædificio templi collocetur; movetur turbo, t Elias
rapiatur incælam. Maximum eſt remed'um interiori homi-
ni, ſi in hac area mundi varin paſſionum flagellu trituretur ex-
terior.

gus Serm. 15. Servi tuè, etſi patiuntur mala, non patiuntur
2d pænam, ſed ſubeunt ad coronam, adverſa illis non ſunt neceſt-

Qn
vrſcgi hu.
il ettil⸗

Sl ngit:
i, G kteri
uem gre

uthu, ſehnfat
Aulelmnus;
munti Pem
A AA Deun.
mulnunun
riuli cirem
Apocolis
N1.1. Cuy,
ſälnnug,
eit. Ui iterum
i iaad ler ſn

PAenndet al

hſtit, t era
Creptusauciam

luumm. Ii
lnilene, Mnimun
nüfinorfinin
um, Mi

moniſio, guil

ſegn, Dunſcen

.
honn, ris

Pianriori; i
1nd odere

AUull Negs
e & ſemn
Aunnnnnr.
lann
Mdnn len

—
eNN E
un ihi
He ,e
nbgtie

Nrcſent 4

nulmni

r, Mel

Bxiſin H

nin
Gallieon
rereſin
ermon Iu
lie in
ra Netiu
1t 5. AN
i,ci
Maet SH

1t,Odim

E, fetit4H

Plilii “
tis, iti
ſultui
rmn. In
rienig
4
Fienc, H

Demmul “
le, M

rmſt.
iem Mhn
urmi
, iteiii

elo inen.
6

CONCIO TERTIIAA 22

nequaquam retributionis ganudinm ae æaternitaté colligitur, quod

non hic prius pia tribulatzone ſeminatur. Unde lib. 6. Moral.

cap. 12. inquit: Perſecutorer aurifabri ſunt, qui nobis Ppræ-

ſentis, & aæterni regni coronam fabricant⸗ & alibi habet:
Mala, quæ nos premunt, ad Deum ire compellunt. Aaverſis ir-
mentibns, ſeparatur à terra fidelis anima, & clo fit proxima,
ait S. Anſelmus; & Rupertus Abbas in cap. 21. Geneſ. Ad- S. Anſelmus

erier. Quaàm optimè S. Gregorius: Tanto ſper in DEO ſo. S. Grege-
lidior ſurgit, quanto pro illo quisque graviora pertulerit; qaia

kius,

verſa mundi plerumquò d'lebtam animam juvant, ut anhelantiuz Rupertus
47 1

tendat ad Deum. Similitudine exprimit Climacus gradu 26. Climac

Quemadmoaum coërcitæ aqua in altum aſurgunt, ita ſanè ani-
ma periculis circumvallata, ad Deum ber pœnitentiam erſiergit.

as.
us⸗

De S. Apoſtolis Petro & Paulo ſcribit Petrus Damianus Ser-S. Petrus
mon. 1. Crax, Juc eos morienter huic vitæ ſultraxit, cale- Damianus

ſti Jeruſalem renaſcenter, cum triumphali glonia novoy civer in..

vexit. Et iterum lib. 8. ep. 6, Laudanaa divina eſt diſpen-
ſatio, quæ ad hoc ſuos temporaliter verberat, ut berpetuis eos fla-

gelli abſcondat, ad hoc premit, ut elevet, ad hoc ſecat, ut ſanet, ad

hoc dejicit, ut exaltat. ImploratA S. Spiritus gratia, deſuper
Conceptus audiamus.
CONCEPTUS I.
Confirmatio.] In Evangelio genealogiæ Chriſti jeſu Matth. c. I.

Duo oblervo, primum eſt, Davidem Abrahæ præponi, liber genera-

tionis Jhſu Chriſti filtii David, fiii Abraham. Prius, & ante David fuit
Abraham, & prius ac ante David de Chriſto Abrahæ facta eſt
compiomiſſio, quid ergo ſubeſt, myſterii, quod Evangeliſta, in
genealogia, Davidem, qui longis annis poſt Abraham fuit, Abra-

hæ anteponat, prius David, deindè primò Abraham conſignet?
liher generationis JTſu Chriſti filii David, filii Abraham. Secundum

eſt, quod obſervo; In Evangelio Genealogiæ Chriſti, multi re-

cenſentur Reges, ut Salomon, Roboam, Aſſa, Ezechias, &c. Sed

ſimpliciter, & ſemel tantùm dicuntur Reges ſolus David, bis
Rex nominatur: Jeſſe autem genuit David Regem, David autem Rex

genuit Salomonem. Cur David junior præfertur ſeniori Abrahæ,

cur David non ſemel, ſed bis, rex à Sacra Scriptura deprædica-
Uuuz tur?

24 IN FESTO SANCTI ANDREX,

tur? Ad utramque quæſtionem reſpondeo: Docet Scriptura

Davidem variis tribulationibus in vita ſua afflictum vixiſſe:
tribulatio magna eſt, vivere perſecutus: perſecutiones longo
tempore patitur David; à Rege Saul, canis inſtar, perſequitur:
patet ex lib. Regum r. cap. 21. & 22. 23. 24. cap. Magna tribu-
latio injuriis affici, ab amicis & eis, quibus benefeceris, offen-
di, & affligi; & injurias patitur David ab uterino filio Abſolon,
ex aula propulſatur, 2. Regum 1I5. à Semei convitiatur, 2. Re-
gum 16. Magna eſt tribulatio, fames & paupertas, & häc pre-
mitur David, profugus à facie Abſolon panem, & commeatum
à Bercellai erogare coactus eſt: 2. Regum 17. Magna Tribu-
latio eſt Peſtilentia, & hanc luxit David, ubi per tres dies 70.
millia exſtinctorum deplorat. 2. Regum 24. Magna tribulatio,
mors immatura filiorum, & hanc indoluit David, dum innocen-
tem ex Berſabea natum, in flore mortuum amarè luget. 2. Re-
gum 12. Magna tribulatio parentibus filü immorigeri, & hos
lamentatus eſt David, Ammonem incæſtuoſum, 2. Regum 13.
Abſolonem fratricidam & rebellem, cap. I5⁵. David ergo in
omni ſorte & genere tribulatus eſt. Tribulatio „non immeri-
t viva crux dicitur, econtra Abraham, Requies, & refrigerium
intitulari valet, ſi Dives Epulo Lazarum in ſinu Abrahæ, in

requie, in refrigerio conſpexit: Præponitur ergo in Chriſti ge-

nealogia, David tribulatus, & omni genere afflictus, Abrahæ, qui
requiem, refrigerium, prœmium ſignificat, ad myſterium indi-
candum; requiem refrigerium, prœmium, indubiè ſequi tribu-
lationem, tribulationem qui patienter ſuſtinent; requiem ac
refrigerium, prœmium ac mercedem percepturos fore. Eſt hic
Conceptus Pauli de palatio in cap. I. Matth. quia Sacra Scriptu-
ra docet ſinum Abrahæ eſe locum refrigerii && quietis, cum igitur4 mr.
ham deſignet quietem, innuit Dominus, ut filius ſit Abrahbæ, CG& guietis;
Prius fuiſſe fiius David, anguſtiGis, & laboribus preſſi. Et hac etiam
de cauſa David bis Rex intitulatur à S. Matthæo, ut intelligere-

mus: ſi illi, qui proximum diligunt, ſi illi, qui in egentes mi·

ſericordes ſunt, ſi illi, qui caſte vivunt, ſi illi, qui humiliter de-
gunt, ſi illi, qui ſedulò orationi inſiſtunt, proœmium certum à
DEO conſequentur, ac fructum laborum ſuorum percipient;
tribulationes, adverſitates qui patienter tolerant, non ſimpli-
citer, ſed in duplo, promium, mercedem, ac fruétum temue

X

—
enis collgent
eſſ. M
ummkerelci
aholmtarun
ninten

Did büln.
nmnitulat: At

munDel batris

. ae 4A

I Nhhenaculo
eiti gori ne
II, cur gurlo

M aIt Herede
UMniuntium, ſee

Ibernacolun
e: c). 2.

Mfle, dum n

enn 1ſhrus,
1th, lol A
linis, Atiſien

DItiblo Dawid

nznon Ut duo,
Ime, à DEO
iInſoezt Chnlt

ncn , Nw
r ni uupen

Urbllan, ngucc
; Eentoriummn

nit in legbie z

8 hamiun ube
un zeemum

Uttt
C

Aeinn nar
lume

nfikniit
4 maona

imn conen

— CoNCIO TERTIA.

525
rdaon mntionis colligent: Ita concludit doctiſſimus Niſſenus poſt ci-
In inſe neres 5§. 5. IMeo S. MWatthæus Davidi his Rex dixit, ut intelligeremis,
oneslig quantum antecellat ie, qui pro Deo Patitur, illis, qui in domo Dei ſine to-
Petſecinr lerantia calamitatum verſantur, ob id, quod ſint ſervi, tum illi bis Reges
legn IAI Uint, qui ſervitutem patientia cumulant, & adornant.
des,' cck CONCEPTUS II. ⸗
llotkila David Pſalm. 17. CHRISTUM Salvatorem noſtrum Altiſſi
uun, k mam intitulat: Ariſſimus dedit vocem ſuam: Idem ſedem Chriſti in
n dextra DEI Patris, David nominat: Zabernaculum: Quis habita-

bit in Tabernaculo tuo? Pſal. 1I4. Sedem & manſionem filii DEl
enln in ccœleſti gloria non Thronum, non balatium, ſed Tabernaculum

tncs n vocat; cur quæſo David Chriſtum, non potius unigenitum DEI
trbuith filium, aut Hæredem univerſorum, ac Regem Regum, Dominum
umtnme Dominantium, ſed Altiſimum intitulat? & cur ſedem ejus po-
ger ah tis Tabernaculum, quam Thronum vocat? S. Ambroſius lib. 3.
ge, Kn de fide: cap. 2. advertit: David tunc Chriſtum titulo Altiſſimi
M honoräſſe, dum mare tribulationum circumdatus in duriſſimam
Vd e

crucem affixus, mortem crudeliſſimam ſuſtineret. Dubitari
nen n von poteſt, quod Altiſſimus Chriſtus ſit, cum David diverit qe mſterio
tehiin Naæ paſſionis, Altiſſimus dedit vocem Nuam. Verba ſunt Ambroſii:
Abart Quo titulo David indicat: Tribulationibus preſios, non ut
in hit unum, non ut duo, nequè ut tria, vel quatuor, ſed ut octo, ſum-
1s Arte mè nempè, à DEO remunerari, Proœmiari, exaltari. Taberna-
Nſteinan culum vocat Chriſti ſedem; Zabernaculum, inquit Hugo Cardi-
bie ſeglinn nalis in cap. 1. Exodi, tam dicitur tentorium militum, quàm tugu-

nli nium Rve caſa pauperum, ut hac ratione ſignificet: Qui cum Chri-
e ſto tribulati „anguſtiati, afflicti vixerint, ac devicerint in hoc
1Ge mundo; tentorium miſeriarum patienter inhabitaverint in hac

n vita, ibi in requie ad Chriſti ſedem proximi, propinqui contfti-
Ne, D tuti, prœmium tabernaculi, triumphum, ac gloriæ ſpecialis
“ præmium zternum conſecuturi ſint. batet hoc ex cap. 24.
It i S. Matthæi. .
in egene . CONCEPTUsS III.
ihumniir 8S. Matthæus narrat citato capite: In univerlſali Judicio cru-
uman cem, tanquam arborem vitæ, conſpicuam fore: Zunc parebit
n ec ignum filli hominis. Cur tunc rectè crux apparebit? explico me
, nor ſ moralitate: A magno brincipe inſtituitur concertatio quædam,
n hic ad metam currentium „ ibi ad ſcopum jaculantium 3 inter-
6 2Wð Vyunz rogas,

526 IN FESTO SANCTI AN DRFEEÆ,

rogas, quis optimum reportabit? ſummum promium lucrabi-
tur: utiquè i le, qui metam præfixam attigerit, qui ſcopum ſeu

metam ſignatam tetigerit: Nunc ad propoſitum; ſignum cru-

cis, miſeriæ, ac tribulationis ab æterno Patre meta præfixa fuit
Chriſto, & à Chriſto Domino deſtinata eſt omni Chriſtiano:
Tribulatio, ac adverſitas, centrum ac ſignum eſt à Deo præfi-
xum, quod qui attigerit, prœmium regni cœlorum reportabit.
Dies judicii univerſalis, dies erit remunerationis ac prœmii,
ſignum-ergo crucis ponitur in colo, ex hoc ſigno prænoſcant,
& ſciant omnes tribulati, ſe optimum in die illo lucraturos fo-
re, ſe ſummum prœmium recepturos, uti ex arbore fructus, ita
ex cruce, & tribulatione patienter perpeſſa, certa ſpes prœ-

mii, & gaudii æterni deſumatur. Eſt hic Conceptus Pauli à

Palat. cap. 24. Matth. Crux apparebit in œlo, ut notetur, œlum de-
beri cruci.

CONCEPTUS IV.

David canit Pſalm. 67. Pennæ columbæ deargentatæ & poſterio-
ra dorſi ejus, in pallore auri. Aurum pretioſius eſt quàm argen-
tum, & qui regia magnificentia condignè donantur, auro præ ar-

ento ditantur; cum ergo aurum pretioſius ſit, majoris pretii, ac
2 1 —

valoris, mirum quod columba Davidica, auro exornetur in dor-
ſo, in parte poſteriori, argento verò, quod minoris pretii, ac va-
loris eit, a parte anteriori? modo anteriora, & oculis patientia,
inaurantur, retrò, & à tergò quæ ſunt, obviè rudi colore pin-

guntur, quid ergò myſterii latet, quod David columbæ ſuæ dor-
ſum, partem poſteriorem, quæ parte anteriori, collo, aut capi-
te, auro veſtiat, & exornet; pennæ columbæ deargentatæ, S. poſte-

riora dorſi eus in pallore auri. Columba, quæ pro cantu gemit,
tribulatum, anguſtiatum, afflictum hominem figurat, dorſum,
& pars poſterior corporis, maximis etiam oneribus deportandis,

deſignatur: Columbæ ergo David dorſum inaurat, indicans; ut
aurum majoris valoris eſt, præ argento, ita auro, majori preo-
mio, in cœleſti gloria ditabuntur tribulationum & anguſtiarum

onera patienter deportantes, ac ſuſtinentes; eſt hæc ſuavis co-
gitatio Hugonis à S. Victore: lib. I. de beſtiis: cap. 3. In dorſo ſo-

lent onera portari, && per hæc eadem poſſunt operum labores deſgnari.
Per poſteriora verò dorſi deſignatur exſpedtatio Pr'œmiüi, poſt ochel W
ſgui

itnnproſni

npenlt,

uppkicz
mmigrorian in
lhoolettert
num; Ergo
Gn cclun 40
Uyuehit; ae
4 ehelht,
u? Deus M.

ln. & ortt

Ohblomnebo

eſt, Auditot

ninis ſd0

( ſangunem

Den Moyſi,
Unebonum i⸗
, 0Moyles;

“ Uhlumtnbulari
Aelllens, Ita g

Cne MI u
Ginu? nkilcin
elleenceiſen
mnen memn tie
Uith, bleiggo

lun neumtltnen

nns hifs mn

IINO, honbo
kun ſomman
V Aueni gucnod

Sihene.
n, 4
in nbyar

Puſzonug,

—
un luerh.

Copum n
ghumn ar

rrdu
ChrHme

Deo n.
reponttt
1c Pren
renoler
OCatirosh
le ko,
itn es
eptu bul

Atlr clerk

tteGrin
Kgon ⸗
r, ungtt
er nent

CrnetarN.

isgeiri

nlsien
di Ae
nbeeSH
0lo, AI

S
tate, O

Ct

Urtt, E
Ceponn

iociengt

, moiſ⸗

dne luißht

3 N
Sodſ

e

CONCIO TERTIA. 2
MHiguidem præſentium laborum, in futuro ſubſoqui coredimag, aſii nucnit
Tunprœma, & bhoc in pallore auri eſe ge Tedigus ſs mer
CONCEPTUS V.
Supplicat manſuetiſſimus Moyſes omnipotenti Deo; Si in-
veni gratiam in conſpeltu tuo, oſtende mihi faciem tuam: Exodi 33.

Reſpondet ter optimus DEUS: OKtendam tibi omne honum: Omne

bonum; Ergò exſpectat Moyſes, & non aliter concludit, quàm
quia coœlum aperictur, & majeſtas illius ineffabilis gloriæ ſibi
apparebit; aſt dum fixius inſpicit, & viſionem beatificam intu-
eri exſpectat, vocem inaudit: Poſteriora mea videbis. Quid mi-
rum? Deus Moyſi omne bonum promittit; Oſtendam tibi omne
bonum: & dorſum ei monſtrat: Poſteriora mea videbis: An in dor-
ſo DEl omne bonum? ſpes ſumma prœmii, ac remunerationis?
Ita eſt, Auditores! Quid nunc videri eſt in dorſo DEI filii ho-
minis ESU Chriſti? niſi flagra, & verbera, niſi ponderoſa crux,
& ſanguinem manantia vulnera; omne bonum ergo promittens
Deus Moyſi, dorſum monſtrat inſpiciendum, quaſi inſtruat 3
omne bonum videbis, ſummo prœmio in æterna viſione perfru-
eris, Moyles ; ac Chriſtiane! ſi, exemplo Chriſti, cruces tem-
poralium tribulationum, adverſitatum, & miſeriarum patienter
pertuleris. Ita gloſſatur in citatum textum Exodi S. Anſelmus:
Obone JESlI! quid eſt in poſterioribus tuis, in quibus faciem tuam vi-
debimus? nihil aliud certè, quam quinque millia fagellorum, oſa nuda,
plagæquè crudeliſimæ: quaß dicat: Nulla alia brevior, ac relctior via,
ad faciem meam videndam, quam oculos in poſteriora mea configere,
per tot paſſiones ego veni ad gloriam, & per eas pervenire debet, quisquis
illam mecum obtinere deſiderat. Chriſtianus ergo tribulationes &
miſerias hujus mundi patienter tolerando, crucem adverſitatum
portando, non bonum ſimpliciter, ſed omne bonum, ſummum
precium, ſummam remunerationem temporalis conſolationis,

&S&SDW æterni gaudii obtinebit.

LEpilogu.] Cum S. Andrea ergo zelantes amplexe-
mur Crucem, ſalve 6bona crux. Hortor cum S. Gregorio
hom. 36. in Evangelia: Ad magna præmia perveniri non po-
teſt, niſi per magnos labores, unde & Paulus egregius Pradica-
. tor

2

RTIA
FESTO S. ANDREE, CO) mis certaverit. De-
n ooronabitur, orum, ſe i Ab.
tor dicit“ Non té magnitudo pr H Verbis Ruperti Ab-
gétny mentem ¹, impono operi d cæleſtem
leltat igi Finem impono legale eſt apir ,
laborum. Hoc jus legaleé præmium
atis in cap. 2. Apocalypit. pſe dißonat in regno præminm
.—27 .„2. . 6– iſpon 4 ineamius,
datis in cap- 3 ater, ta ipſ’é jus, ut ſi ſuſti .
kece t ſicut ipfé D in tentationibus ej er Pan cali-
perm anentäbus en, ,⸗ tiamur, S onfgamur cum
caregneig Te conſideawus in e gno 2. ſtemm.
dem bibamus, ruaci, favum melli deguſten
Criſtoc Amen.

eEeere L. ſgni

leri C ſonit
Pbmerus 1 2,3
Lan, ten

Mentare ſe
me. (
Amnnte pro
onis.

r eiichtlse
4 63
u Dei n homi
anoridime

MHlnmoxelon
pl

Gntmegni 1
in ebid, vel
, Keſlecat,
ſe glll e;

nn. mnc.
Rlh

ltenſen
ertl A.

elſen

nign

ineeuu

m Al.
unn

M

eerer
RARAANASASA

— e: (1 ):

INDEX

ALPHABETICIS

KE R IH M
Hoc Opere contentarum.

NMotæ in ſequentem Indicem.
Litera F. ſignificat Feſtum.

Litera C. ſignificat Concionem. .
Numerus 1. 2. 3. ſignificat Concionem primam, ſecun-

dam, tertiam.

dA.

Bſentare ſe à bonorum conſortio, animæ nocet. F. S. Tho-
mæ. C. I.
Amare proximum, ſemen eſt benedictionum. F. SS. Si-
monis. C. I. J
Amor Dei ſubtilis eſt, non patitur corrivalem. Feria 2. Pentec.

Anmmor Dei in hominem exceſſivus eſt. Feria 2. Pentec. C. I.
& 2. .
Amor proprius impedit ſalutem. F. S. Laurentii. C. 3.
Angeli ſummo zelo nobis aſſiſtunt. F. S. Michaélis. C. 3.
Angeli ſunt magni noſtri Patroni. PF. S. Michaelis. C. 2.
Arduis in rebus, vel maximè juvat Deus. PF. S. Stephani. C. 2.

Ave, hæc precatio, utiliſſima eſt. F. Annunc. C. I.
Ave, quaſi, à væ, omne væ miſeriarum Maria propellit. F. An-
nunc. C. 3.

Feltivale. S XX X Aurutho-

INDEX ALPHABFETICUS.
Authores ſcelerum, maximè punit DEUS. F. Magdalenæ.

C. 2.
Bn fama decet ſuperiorem. F. SS. Petri & Pauli. C. r.
Bonorum conſortium eſt utiliſſimum. F. S. Thomæ. C. 2.
Bonorum conſortium vitare, nocet. F. S. Thomæ. C. I.
Bona eſt crux, & tribulatio. DW F. S. Andreæ. C. 3.
Cki corde S. Spiritus ſe vel maximè communicat. Feria 3.
Pent. C. 2.
Caſtos diligit Deus. F. S. Catharinæ. C. 2.

Charitas proximi, ſemen eſt benedictionum. F. S. Simonis. C. f.
Chriſti Natalis, omnibus eſt fructuoſus. F. Natalis Domini. C. 3.

Chriſtus, omni homini, natus eſt. F. Natalis Domini. C. 2.
Chriſtus vilis naſcitur, ut nos ditemur. F. Natalis Domini. C. I.
Concordia diatat. Peria 3. Paſch. C. I.
Colere Sanckos, eſt utiliſſimum. F. Omnium Sanctorum. C. I.
Contritio, gratiam perditam invenit. F. S. Magdal. C. 3.
Correctio proximi eſt valdè meritoria. F. Aſcenſionis Domini.,
Crux, eſt fructuoſiſſima. F. S. Andrexæ. C. 3,
Cupiditas rerum temporalium vinculat. F. S. Jacobi. C. 2.
D.
D aſperius quos tractat, remunerat. F. S. Stephani. C. 3.
Deus diſſimulans, gravius punit. F. Conv. S. Pauli. C. 2.
Deus in arduis, maximè juvat. F. . Stephani. C. 2.
Deus, quos reſpicit, erigit. F. S. Matthæi. C. I.
Devotio ad omnia eſt utilis. F. Epiphaniæ. C. I.
Diſcordia damnat. Feria 3. Paſch. C. 2.
Dies natalis Domini, omnibus eſt fruétuoſus. F. Natal. Domini.
Dignitates, curæ ſunt. F. S. Jacobi. C. I.

Divitiæ, nutriunt vitia. F, S, Matthæi. C. 2.
E. Elee-

leemolynat
lu. C.
Heenohjnam c⸗
Cr.

Nenoljvamn en
02.
wren conſcien
03.
lonpl dom,

arunde

ducna inen

Cr.
le ob Deum ol

emi correckio

01¹.

Onotes funt
Roſpitältuse
lnspiri n

1 Momdlne d
(nomen, dece
nonen gerott
hweſ goni
ezinelkeron
ein Awen
lettd donn t
Pritdancchi
ielefect⸗

—

agetlen

Duan. Cc.

home, 61
home, 01
ltes ,

eat. Feug

nurnæ. 1.
Cnoris. C1
Nornini C,

Dotnm
Donmini (S.

,Nich 0.

AGorum.t a.

Modl d
tonsDond

Aer
on 11

GHuul,

ephuni

Matchti0
hnu
3Min 0
.

bottt
Mathen

erhai 4

INDEY ALPHABETICUS.
E.

Eeenoranm dare pauperi domeſtico, optimum eſt. F. S. Nico-

cemofynim dcte tenetur, qui ſuperflua habet. F. S. Nicolai.
Elccmoſycam cuivis obvio dare, habet meritum. F. S. Nicolai.
Examen rgientie ſæpius facere, proficuum eſt. F. S. Martini.
Memn i ad bonum trahunt. F. S. Martini. C. 2.
F.
Pher bona decet Superiorem. F.Ss. Petri & Pauli. C. r.
iducia in Deum, conſervat virum. F. SS. Philippi & Jacobi.

. C. I.
Flere ob Deum offenſum, beatificat. F. Omnium Sanctor. C. 3.
Fraterna correctio, eſt ſummè meritoria. F. Aſcenſionis Domini.

C. .
. .

Hgg⸗ ſunt magna onera. E. S. jacobi. C. rI.
Hoſpitalitas eſt virtus quæſtuoſiſſima. Feria S. Paſcha. C. 3.

Humiles Spiritu, manet bona ſors. F. S. Matthiæ. C. I.
EsU nomine abuti, damnat. F. Circumciſ. C. 3.
Jeſu nomen, decet omnis honor. F. Circumciſ. C. I.
Jeſu nomen devotè pronunciare. felieitat. F. Circumciſ. C. 2.
Joſephus, eſt glorioſus. F. S. Joſephi. C. 2.
oſephus eſt Patronus in univerſis. F. S. Joſephi. C. I.
locedhue, eſt potentiſſimus. F. S. Joſephi. C. 3.
Intentio bona, dat formam operibus. F. S. Martini. C. I.
Juvenis bonus, optimus erit vir. F. S. Joannis Bapt. C. 2.
Juvenis facilè flectitur. PF. S. joannis Bapt. C. I.
Iuvenis malus, peſſimus erit vir. F. S. JOannis Bapt. C. 3.
XXXZ L. La-

INDEXN ALPHABETICVUsS.
L.

Abor honeſtus, ditat. F. S. Andrex. C. .

Laborem, certum ſequitur premium. F. Afſcenſ. Dom. C. 3.
Liberalitas, multiplicat. F. S. Leopoldi. C. 2.

Lugere peccata, ſanctificat. F. Omnium Sanctor. C. 3.

Anſuetudo, Deum propitium facit. F. S. Leopoldi. C. 3.

½ Maria adeſt, & adeſt omnis felicitas. F. Viſitationis. C. 3.

Maria aſfumpta eſt in columi in noſtrum adjutorium. F. Afaunptio-
nis. C. 3.

Maria, Clemens eſt omnibus. F. Purificationis. C. 2.
Mariam, corpore aſſumi, decebat. p. Aſſumptionis. C. I.
Maria efficit nobis Deum ſuaviſſimum. F. Natæ Virg. C. 2.
Maria, erga omnes eſt benigna. F. Viſitationis. C. 1.
Maria juvat, quam velociſſimè. F. Viſitationis. C. 2,
Maria liber eſt, in quo peccatores ſcripti ſunt, ut ſerventur. F. Na-
tæ Virg. C. 3.
Mariæ nativitas, ſalutaris eſt mundo. F. Natæ Virg. C. 1.
Maria, omne væ; à nobis repellit. F. Annunciat. C. 3.
Mariæ prædicatum eſt, de gratiis- F. Annunc. C. 2.
Maria ſe legi ſubjicit, ut nos ſalvaremur. F. Purificat. C. 1

Maria ſine Macula eſt: triplici Concione. F. eodem.

Maria ſuper omnes creaturas eſt exaltata. F. Aſſumpt. C. 2.

Matrum inordinatus amor, filiorum eſt ruina,. F. S. Jacobi. C. 13.
Miſericordiæ opera, movent DEUM ad gratias. F. S. Matthæi-
C.

Morictur conſolatè, cui adſtat Maria. F. Purificationis. C. 3.
Mortificatio corporis, mundat animam. F. S. Laurentii. C. I.
Mulier compta, diaboli eſt emporium. F. S. Catharinæ. C. 3.

Mulier laſciva, maximum eſt Urbium malum. F. 8. Magdalenæ.

C. I.

3

Dium proximi, graviſſimum eſt peccatum. F.8. Simonis

C. Z.

Opera

31

e en ra

lei bos milenie
C..

ione opera

0rohetleveran

onemn Don
Haſch. C.
Mtenti, elkutil
peres öonheſti
. C2.

wers, eſtopti,

Adtat.

A Ceklere,

(cata, ont cal

Ne Clete,

Wdta CCNMi

02
en eſtadomni⸗

Eddeuribun del

Penkentin Deumn
onlum anirnat:
Ponmorum diles
601
Ind nun, Optim

Umelap)eicnn

btu here

Nemrrio hon
iiDen, veiigi

gles,ecidur

Arer, C,

Don. 6

)

Dol. (I

lr,C3

dolti C

ions (

tn

lonis, C

Konis S

ANg E.
tklonn,01
tionts t
Ntur.

tein 0.
nogeet .

Aonnmne,0

Duifen

Ktomt1

acobi

E.S MN

aton D
Aenti (.

thnmn 0

Mpe

TTINDEXN ALPDHABETICUS.
Opera noſtra oratione fiunt proſpera. F. S. Barthol. C. Z.
Operibus miſcricordix „ad gratias inducitur Deus. F. S. Matthæi=

Oratione opera qualificantur. FE. S. Barthol. C. 2.
Oratio perſeverans, impetrat. F. S. Barthol; C. 3.

PAdſonem Domini recolere, eſt ſummè meritorium. Feria 2.

Paſch. C. 3.
Patientia, eſt utiliſſima. F. S. Laurentii. C. Z.
Pauperes Rarneſticos fovereé, eſt miaxima eleemoſyna. F. S. Nico-
lai. C. 3.
Paupertas, eſt optimus Magiſter. F. Omnium Sanctor. C. 2.
Pax ditat. Feria 3. Paſc. C. r.
Peccata deflere, Sanctumireddit. F. Omnium Sanétor. C. 3.
Peccata, ſunt cauſa ruinarum. F. Converſ. S. Pauli. C. I.
Peccata connrniſi „Oppoſita virtute reſarciantur. F. S. Thomæ.
Pietas, eſt ad omnia utilis. F. Epiphaniæ. C. I.
Piis discurſibus, delectatur Deus. Feria 2. Paſch. C. I.
Pœnitentia, Deum reconciliat. F. Converſ. S. Pauli. C. 7.
Prœmium animat ad labores. F. 8. Stephani. C. I.
Proximorum dilectio, ſemen eſt benedictionum. F. S. Simonis.
Puer bonus, optimus Vir. F. S. oannis Bapt. C. 2.

Puer malus, peſſimus Vir. F. S. Joannis Bapt. C. 3.

X

Ecidiva in peccata, ſummè nocet. F. Epiphaniæ. C. 3.
Recreatio honeſta eſt licita. Feria 2. Paſchæ. C. 2.
Keſpici à Deo, erigi eſt F. S. Matthæi. C. I.
Requies, ſequitur laborem. F. Aſcenfſ. Domini. C. 3.
Ancétos colere, eſt utiliſſimum. F. Omnium Sanctor. Cr.

F. S. Matthiæ. C. 2.
XXX3 Sequi

Saanee Deo regnare eſt.

INDEXNX ALPHABETICUS.

Sequi Deum vocantem, ſalvat. F. S. Andreæ. C. 2. 866
Societas bonorum, maximè conducit. F. S. Thomæ. C. 2. 4
Solitudo, exquiſita ad cœlum via eſt. F. S. Barthol, C. I.
Spes prœmii, animat ad laborem. F. S. Stephani. C. 3.
Spiritus Sanctus: janua eſt benedictionum Dei. Feria 3. Pentec.
Superior dum hallucinatur, errat populus. F. S. Petri & Pauli. C. 3. APPI
Superiores famam bonam habeant. F. S. Petri & Pauli. C. I.
Superiores famæ bonæ, placidè regnabunt. F. S. Petri & Pauli (
Errena vinculant. . FE. S. Jacobi. C. „. ier “
Timor Dei, nobilitat. PF. S. Leopoldi. C. .7..
Tribulationes, ſunt quæſtuoſiſſimæ. F. S. Andrex. C. 3.

Triſtitia nocet animæ. F. S. Philippi. C. x.

V.

. . PTeuns Eymn
Erbum Dei, cibus eſt animæ. Feria 3. Pentec. C. g.. ne,
Viciſſitudo rerum mera eſt in mundo. F. S. Joannis Evang. imus Vocan
C. 3. drer
Virgines addictum ſibi habent DEM. E. S. Catharinæ. C. 2, 1Nextos:
Virginitas eſt immortalis. F. S, TOannis Evang. C. I. Nena: Eleem
Virginitas cœlo digna eſt. F. S. Catharinæ. C. I. toriom
Virtus, certiſſimè proœmiatur. F. Aſcenſ. Domini. C. 2. leimm: *
Virtute qui proficit, proficit & gratia. F. S. Joannis Evang. C. 2. em Hee
Vocationem ſequi, tutum ad cœlum iter. F. S. Andrex. C. 2. u
Vocationi ſuæ convivens, ſalvabitur. F. S. Matthiæ. C. z. Term B
2Z. hu⸗ Ban
Elandum eſt in pietate. F. Epiphan. C. 3. i. Uum
Zelotypus amor, noxius eſt. F. S. Simonis & judz. C. 3. 4 D

2 i
HDEHXY

— 82.(1 ) 28

Ndter 04

tuut ðð

it
APPLICANDARIIM

Hoc in Opere contentarum.

Mobi 4
ull. Luper omnes ſermè textus, cujus ve Ewan.

Aodten l gelii feſti vi.

Whdiprl, .
Feſtum S. Nicolai.
1. Textus Evangelii: Homo quidam peregrè profciſcens vocavit ſervos.
eltee, Matthæi cap. 25.
uonisbie. Thema: Vocantem Deum ſequi, tuts ad cœlum comitatur. F. S.
Andreæ. C. 2.
Alrunne 0 2. Textus: Tradidit illis bona ſua, Gc.
e T ema: Eleemoſynam dare cuivis obvio pauperi valdè eſt meri-
Athunnz torium. C. 2.
Dom . Textus: Tradidit illis bona ſua.
Lynng l Thema: Eleemoſynam dare, qui ſuperflua poſſident „ tenentur.
Andren i C. I.
Cattue, 4. Textus: rradidit ilis hona Nua.
LTLyema: Eieemolyna pauperi domeſtico data ſummi eſt meriti.
3
V F. Textus: Et uni dedit quinque talenta, &&c.
Piphn 0 Thpema: Tiberzlitas; bona temporalia multiplicat. F. S. Leopol-

6. Textus: poſuit rationem cum eis.
Tbema: Quotidianum examen conſcientix wülihßmum eſt. F. S.
Martini. C. 3.

INDEX
7. Textus 3 Accedens qui quinque talenta acceperat, obtulit alia
AJllingitt. “ 8
Thema: Miſericordiæ opera fructificant. F. S. Matthæi. C. 3.
8. Textus: Obtulit alia quinque. 2
Tbema: Superior bonus ac induſtrius, & bonæ famæ placidè
regnat. F. SS. Perri & Pauli. C. 2. Sl

9. Textus: LEuge ſerve bone & fidelis, Co. upra multa te oonſti.

tuam. .
Thema: Manſuetudo conſervat. F. S. Leopoldi. C. Z3.
10. Textus: Quia ſuper pauca fuiſti filelis, ſuper multa te conſti-
tuam.
Thema: Servire Deo, eſt regnare. F. S. Matthiæ. C. 2.
II. Textus: Super multa te conſtituam. —
Yhema: Spes prœmii, animat ad labores. F. S. Steph. C. 2.
I2. Textus: Intra in gaudium Domini tui.

Thema: Tandem virtus certò promiatur. F. Aſc. Domini,

C. 2.
13. Textus: Lucratus eſt alia duo.
Thema: Labor honeſtus, divitem reddit. F. S. Andreæx. C. I.
I4. Textus: Intra in gaudium Domini tui.
Zhema: Laborem, certum ſequitur prœmium. F. Aſcenſ. C. 3.

l

Feſtum Immaculatæ Con-
ceptionis.

I. Textus: Liber generationis JMu Chriſti. Matthæi cap. 1.

Thema: Maria liber eſt, in quo ſcribuntur peccatores, ut ſalvi

fiant. F. Nativitatis B. M. V. C. 3.
2. Textus: De qua natus eſt tſus. .
hema „Quia de B. V. natus eſt IESUS immaculata eſt. C. I. 2.

3.
3. Textus: De qua natis eſt Jeſus, qui vocatur Chriſtus.

hema: Chriſtum genuit, id eſt, miſericordem. F. Nativ.

A. Textus: De qua natus eſt Jeſus, qui vocatur Chriſtus.

Zhema: De nomine JESU: Lege triplicem Concionem in F.

Epiphaniæ.
Feſtum

Abpl
—

Ilans: T

ln..
enu: Ablen
C1.
1Leins: Vin
ſenn. Vider
C1.
1lens: Ihon
Theng: Socie
lextus: Ije
Tent: Taſſion
lale. C.
lextus: Venit

Dena: Tande
lextus: Pax

Nena: Conc
r.
lentust Nßen
ens.
Eng: Zeland
Iinns: Domin
Inn: Pietzse
lens: Doni⸗
ein: Eidocia
62
1 Teume: Donin
Py
Uunn: Contiti
n lenlt: Mier
tlan,
uns Anor
1 K2.
lenn ſ
Ing: ſſione
n . C.
PIng: oli⸗
un: Coregn
eeti

Al

APPLICANDARUM CONCIONUM.

D Feſtum S. Thomæ.
h. 63 . .
I. Textus: Zhomas unus de duodecim, non erat cum eis. Joannis
lune (C(dh. 20.
Nä Ihema: Abſentare ſe à Bonorum conſortio maximè nocet.
ltn t in C. I.

2. Textus: Vidimus Dominum.
19 Thema: Videre, & aſpici à DEO, erigi eſt. F. S. Matthei.
lin te ens C. 1. :.
kich 3. Textus: Thomas cum ilhlis.

Thema: Societas bonorum maximè conducit. C. 2.

4 4. Textus: Infer digitum tuum huc, & vide manus meas.
10 47˙ Tvema Haliionem Domini meditari, ſummi eſt meriti. F. 2⸗
Me Dun . Textus: Yenit Jeſus, & ſtetit in medio eorum.
Thema: Tandem virtus prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.
6. Textus: Pax vohis.
H Thema Concordia & pax benedictiones adferunt. F. 2. Paſch.
leelli 7. Textus? Reſpondet Thomas, & dixit ei, Dominus meuns, & Deu
e⸗ 4 miits.
H Thema: Zelandum eſt in pietate. F. Epiphaniæ. C. 3.
N 8. Textus: Dominus meus, & Deus meus.
0n. Thema: Pietas eſt ad omnia utilis. F. Epiphaniæ. C. I.
NHD 9. Textus: Dominus meus, & Deus meus.
Thema: Fiducia in Deum conſervat virum. F. S. Philippi.
N 10. Textus: Dominus meus, & Deus meus.
Notes, 11 Thema: Contritio ſalvat. F. Magdalenæ. C. 2.
II. Textus: Infer digitum tuum huc, & vide manus meas, & affer ma-
num tuam, & mitte in latus meum.
tel0 Thema CArmer Dei erga homines immenſus eſt. F. 2. Pentec.
.I. & 2.
12. Textus: Infer digitum tuum huc, Gc. .
. IMN bema: Paſſionem Domini meditari maximi eſt meriti. F. 2.

Paſch. C. 2.
„ 3.. Textus: Voli eſſe incredulus, ſed fidelis.
Noen. Thema: Correctio proximi: Quam ſit meritoria. F. Aſcenſ.

HA PFeſtivale. Ly y 14. Tex-

IND E X
14. Textus: Quia vidiſti me Thoma, credidiſti.
Thema: Error, virtute oppoſita eſt compenſandus. C. 3.

2328 68 9 &3 63 63 29 6339 68 6 63 6329 63 8 63 68 636 6363

Feſtum Nativitatis Domini.

I. Textus: Exiit edittum à Cæſare Auguſto, ut deſcriberetur univerſis
orbis. Lucæ 2.
Thema: Supertiores bonæ famæ, placidè regnant. F. SS. bPetri
& Pauli. C. 2.
2. Textus: Hæc deſeriptio prima facta eſt à Præſide Scyriæ Cirino.
Thema . Superiores ſint bonæ famæ, & prædicati. F. S. Petri.

3. Textus: Et ibant omnes, ut profiterentur ſinguli in civitatem

ſuam. V
Thema: In Pietate zelandum eſt, F. Epiph. Domini. C. 3.
4. Textus: Et ibant omnes.

Thema: Concordia dat reipublicæ incrementum. F. 3. Paſch.

C. I.
f. Textus: Acendit autem & Joſephà Galilæa.
Thema: Exemplum bonum, trahit alios ad ſequelam. F. S. Mar-
tini. C. Z3.
6. Textus: Ut profiteretur cum Maria.
Thema: Societas bona quàm ſit proficua. F. S. Thomæ. C. 2.
7. Textus: Deſponſata ſibi uxore.

Thema: Amior juſtus Conjugum Deo gratus, exoſus zelotypus.

F. Simonis. C. 2.
3. Textus: Pannis eum involvit, & reclinavit in præſepio.
Thema: Chriſtus vileſcit in ſtabulo, ut nos ſimus magni in pala-
tio. C. I.
9. Textus: Non erat eis locus in diverſorio.
Thema: Paupertas, optima magiſtra. F. Omnium SS. C. 2.
10. Textus: Paſtores erant in regione eiâdem vigilantes, & cuſtodientes
vigilias noctis ſuper gregem ſuum, O ecce Angelus Domini ſtetit
juxta UMos.
Thema: Laborem ſequitur premium. F. Aſcenſ. C. 3.
II. Textus: Et ecce Angelus Odmini ſtetit juxta illos. .

Thema: Angeli quam ſint nobis ſideles, & addicti. F. S. Michaé-

lis. C. I. & 3.

en
—

lerts:
Fens: Timn
1, lextus:
Themu: Dies
ſa. C.
leutus: Ma
ſtemg: Omt
extos: Li
Thena: Ont
02
C2

ictel

1 evtus: AMr
mna: Amor
C. A⸗
1 lextus: N
Thema: Crn
.3.
lextus: Zye⸗
lenm: Ociun

13.
Nanm:
enn: Intebr
ltenpro
lan:
lem Qos
at. C.⸗
leyns: or
“ nu: Iamu

A. C
ł lem
uut.
“ n En

Min.

Critate
C2
13 M

nr 1. N

“

s M

napine

. C1
Ggagftit

6Dliß⸗

93
1.Ms

E

NiH

APPLICANDARUM CONCIONUM.

12. Textus: Et claritas Dei circumfulſit eos.
Zhema: Amor DEl in nos exceiſivus eſt. F. 2. Pentec. C. I.
13. Textus: Timuerunt timore magno.
Thema: Timor Domini nobilitat. F. S. Leopoldi. C. r.

14. Textus: Evangelizo vobis gaudium magnum.

Thema Dies natalis Domini eſt gaudioſa, quia undique fructue-
a. C. 3.
15 Textus: Watus eſt vobis hodie Salvator mundi.
Thema: Omni homini in ſalutem natus eſt Chriſtus. C. 2.
16. Textus: Laudantium Deum, & dicentium gloria in Excelſis Deo.
Thema: Oratio noſtra opera qualificata reddit. FE. S. Barthol.
2. Item Oratio perſeverans impetrat. F. S. Barthol-
. 3.

ä
Feſtum S. Stephani.

1. Textus: Ecce ego mitto ad vos Prophetas. Matthæi cab. 23.
Thema: Amor DEl erga hominem eſt excesſivus. Feria 2. Paſch.
2. Textus: Et ex illis oocidetis, && crucifigetis, & perſequimini. Sc.
Thema: Crux, & tribulatio, eſt quæſtuoſiſſima. F. S. Andrex

3. Textus: Et ex illis occidetis, G. & perſequimini. .
Thema: Odium proximi, grave eſt peccatum. F. SS. Simonis.

.3.
4. Textus: Quoties volui congregare flios tuos ſub alis.
Thema: In rebus arduis adeſt vel maximè Deus. F. S. Steph. C. 2.
Item proœmium ſequens, animat in arduis. C. I.
§. Textus: volui congregare filios tuos ſub alis.
Thema: Quos DEUS aſperius tractat ſubſequente gratia remune-
rat. C. 3. .
6. Textus: Non me videbitis à modd. ”?MdX
Tbema: In mundo eſt mera rerum viciſſitudo. F. S. Joannis Ev-
ang. C. 3. . .
7. Textus: Non me videbitis à modò, donec dicatis benedittus, qui
venit.
Thema: Virtus certò prœmiabitur. F. Aſcenſ. C. 2.
Ly y 2 8. Texx-

IN D E X
8. Textus: Relinquetur vobis domus veſtra deſerta.

Thema: Peccata cauſa ſunt, cur deſerta & ruinoſa fiat quan-

doque domus, & pereant familiæ. Feſtum Converſ. S.
Pauli. C. I.
9. Textus: Relinquetur vobis domus veſtra deſerta.
Thema: DEUS diſſimulans tandem graviſſimè punit. F. Converſ.
S. Pauli. C. 2.
10. Textus: Non me videbitis à modò donec dicatis henedidtus.
Tbema . Pœnitentiaâ placatur DEUS. F. Converlſ. S. Pauli.

* 3
II. Textus: Ilt veniat ſuper vos omnis ſanguis, qui effuſus eſt ſuper

terram.
Thema: Discordia damnat. Feria 3. Paſchæ. C. 2.
12. Textus: Benedictus, qui venit in nomine Domini.
Thema: Oratio prævia, facit opera noſtra meritoria. F. S. Barth.
C. 2.

S ge e Se F 1 g Fe Ee E Ee E e E Ne e R Be F E E ⸗

Feſtum S Joannis Evangeliſtæ.

I. Textus: Dixit Thſus Petro, ſequere me. Joannis 21.
Thema: Vocantes Deum ſequi ſalvat. F. S. Andreæ. C. 2.
2. Textus: Converſus Petrus vidit.

Thema: Pœnitentia placat Deum, & gratiam invenit. F. Converſ.

S. Pauli. C. 3.
3. Textus: Vidit illum diſcipulum, quem diligebat JTlſus.
Thema . Societas bonorum maximè conducit. F. S. Thomæ.
.Textus: Quem diligebat Jſus. S
4 Thema: H P in aincs infinitus eſt. Fer. 2. Pentec.
C. I. & 2.
F. Textus: Sequentem.
Thema: Vocationem ſuam ſequi, ſalvat. F. S. Matthiæ. C. 3.
6. Textus: Qui & recubuit in œna ſuper pettus ejus.

Thema: Virtute qui proficit, proficit & gratia. F. S. Joannis Ev--

angel. C. 2.
7. Textus: Recubuit ſuper pectus ejus. .
Thema 2 Virgines & caſtos vel maximè amat DEUS. F. S. Cath.
. 2.
2. Tex-

4DPL

—
lecns: Meal
ſimi: Calns
lec, 0.2
(UIS: Don
ſme In mun
lenbs: N
tm.: Vugin
1, Ieuns: LExiil
iy.
Zng: Virgini
, lextus: Hioe⸗
funn: Inpietn
lexus: Nen
Ihemne Juventn
Bapt. C.
1Uextus: Ceeun
02

olgegeegze
Pek

lexrtus: Miu
uen. Luuu
mn: Pher,l
Annis Bpt.
1lenngr Ikayn
ſemn Mortſien
lennb: IMaun
eng: ſovemus
lerns: Menun
fmnue Vinuw ind
lanns: Nheutumn
ng: Nommi
lennb: Mentun
mm. Moen
62

. 4 WRKül
Ind: Megtun

t n.

Clſetl 5

Cnnnt

I.
1S l

SS

LC

16, Thon

Er.1 M

i; (A,

pomu

3. Textus: Recubuit ſuper petlus ejizz.

APPLICANDARUM CONCIONUM.

„

Thema: Caſtis ſe Deus gratiofiſimè communicat. Feria 3. Pen-
tec. C. -Z.
9. Textus: Domine bic autem quid?
Thema: In mundo mera eſt viciſſitudo, & mutatio. C. 7.
10. Textus: Sic eum volo manere.
Zhema: Virginitas virtus eſt, cœlo digna. F. Cath. r.

II. Textus: Exiüt ſermo inter fratres, quia diſcipulus ille non mori-

tur.
Thema: Virginitas eſt immortalis. C. .
12. Textus: Hic eſt diſcipulus, qui teſtimonium perhibet de bis.
Thema: In pietate zelandum eſt. F. Epiphaniæ. C. 3.
13. Textus: Sic eum volo manere.
Thema: Juventus facil? ad bonum flectitur. F. S. Joannis
. Bapt. C. I.
14. Textus: Sic eum volo manere.
Thema: Bonus juvenis, erit optimus vir. F. S. Joannis Bapt-
C. Z.

238 63 6363 6g 85 6388 6323 62 688 6265 6363 6365 6366 6366.

Feſtum Circumciſionis.

n Textus: Poſtquam conſummati ſunt dies olto, ut circumcideretur

puer. Lucäk 2.
Tbema: Puer, qui benè eruditur, optimus erit virorum. F. S. Jo-
annis Bapt. C. 2.
2. Textus: Ilt circumcideretur puer.
Thema: Mortificatio prodeſt animæ. F. S. Laurentii. C. I.
3. Textus: Ilt circumcideretur puer.
Thema: Juvemtus facilè flectitur. F. S. Joannis Bapt. C. I.
4. Textus: Vocatum efi Nomen eius JSllS. MB
Thema: Virtus ind biè præmiatur. F. Aſcenſionis. C. 2.
5. Textus: VYocatum eſt Nomen ejus TRSlIS.
Thema: Nomini IESU convenit fummus honor. C. I.
6. Textus: Vocutum eſt Nomen ejus JEölS§. ʒ.
TYbema: Nomen [ESU, qui devote pronunciant, erunt felices.

C. 2.
7. Textus: Vocatum eſt Nomen ejus JE.SllS.
. 19 9 3 The-

INDEX.
Thema Qomen JESU in vanum nominantes graviſſimè luent.
3.

In Feſto Epiphaniæ, ſeu Trium

Keegum.

I. Textus: Vidimus ſiellam ejus in oriente, & venimus. Matthei.
cap. 2.
Thema: Deum vocantem qui ſequitur, beatus erit. F. S. An-
dreæ. C. 2.
2. Textus: Et venimus adorare eum.
Thema: Oratio perſeverans impetrat. F. S. Bartholom. C. 3.
Item Oratio noſtra opera præveniens, facit ea valentia.
C. 2. “
3. Textus: Zurbatus eſt Hherodes, & omnis Jeroſolyma cum illo.
Thema: Exempla trahunt. F. S. Martini. C. 2.
4. Textus: YZurbatus eſt. .
Thema: Triſtitia mentis nocet animæ. F. SS. Philippi & Jacobi.
5. Textus: Congregans omnes Principes Sacerdotum.
Zbema: Societas bonorum eſt perquàm utilis. F. S. Thomæ.
C. 2.
6. Textus: Congregans omnes.
Thema: Concordia quàm ſit proficua. Feria 3. Paſchæ C. 1I.
7. Textus: Sciſcitabatur.
Zhema: Examen conſcientiæ, utiliſſimum eſt. F. S. Martini.

C. 2.
8. Textus: Et tu Betblebem, &. zequaquam minima es Gc. ex te

exiet Dux, G&c.
Thema: Humiles, tanget bona ſors. F. S. Matthiæ. C. I.
9. Textus: Ite & interrogate diligenter de puero.
Thema: Intentio dat farmam operi. F. S. Martini. C. I.
10. Textus: Videntes ſtellam gaviſi ſunt.
Thema: Gaudium honeſtum Deo non diſplicet. Feria 2. Paſch-

II. Textus: Et ſtella, quam viderant in oriente, antecedebat eos.

The-

ADL.

—
ſeme ln ad
leums: Eul
nu: Labore
Nenus: Mhe
Henr: Tanden
LeE: Doci
ſnn. Dielas a
1lerus: Poci-
em.: lnpieta

Cleuus: Aer

na: Liberali
extus: Ohtu
ſena: Mience
lexus: Ohrul
emu: Cnaritas
momis. (
extus: Obtil
ena: Eleem-
Meobi
liem. Deen
02.
lem: Pleen
eſ C.3.

lalg. r alin

lu: Recidiva
eS
kekumt

l: Nre ;
4 10 .
Um Danperas

nehe

klun

u. M

i. s

holotn
ReAI

gan i

hinile

innet

2. C.1 D

. C1

KenH

Aata⸗

AFPLICANDARUM CONCIONUM.

Zhema: In arduis maximè juvat Deus. F. S. Stephani. C. 2.
12. Textus: Stabat ſupra, ubi erat puer.
Thema: Laborem ſequitur prœmium. F. Aſcenſionis. C. 3.
13. Lextus: Invenzrunt puerum cum Maria Matre ejus.
bema: Tandem virtus prœmiatur. F. Aſcenſionis. C. 2.
14. Texti;: Procidentes adoraverunt.
Thema: Pietas ad omnia eſt utilis. C. x.
I5. Textus: Procidentes adoraverunt-
Thema: In pietate Zzelandum ac fervendum eſt. C. 2.
16. Textus: Apertis theſauris ſiuis.
Thema: Liberalitatis virtus, multiplicat. F. S. Leopoldi. C. 2.
17. Textus: Obtulerunt ei munera.
Thema: Miſericordiæ opera gratias Dei impetrant.
18. Textus: Obtulerunt ei munera. V
Thema: Charitas proximi, ſemen eſt benedictionum. F. S. Si=
monis. C. I.
19. Textus: Obtulerunt ei munera. V
Thema: Eleemoſynam dare, qui ſuperflua habent, tenentur. F. S.
Nicolei. C. I.
Item: Eleemoſynam dare obvio cuivis pauperi meretur.
C. 2.
Item 4 Eleemoſyna data pauperibus domeſticis, optima
eſt. C. 3.
20. Textus: Per aliam viam reverſi ſunt in regionem ſuam.
Zhema: Recidiva eſt maximè nociva. C. 3.

Ee e Fe e Fe Ne Fe Je Ze Fe Fe e He Fe 5 F eFe F ge G g E e
Feſtum Converſionis S. Pauli.

I. Textus: Ecce nos reliquimus omnia, & ſecuti ſumus te. Martbai
cap '09.
Thema: Paupertas, optimus Dux, & Magiſter. F. Omnium sS.
C. 3.

—

2. Textus: Seculi ſumus te.
Thema: Deum vocantem ſequi, ſalvat. F. S. Andreæ. C. z.
3. Textus: Quid ergo etit nohie.
Thema: Præmiuiß aniftnat ad labores. F. S. Stephani. C. Z
4. Textus: Dico vobis, G&. ſedebitis & vos.

„
E

INDE X.

Thema: Crux & tribulatio maximè fructificat. F. S. Andrex.

5. Textus: Reliquimus omnia.
Thema: Peccata ſunt cauſa perditionis, & ruinæ. C. I. „₰
6. Textus: Judicantes duodecim tribus Hrael.
Themae Deus difſimulans tandem graviſſimè punit. C. 2.
7. Textus: Sedebilis && voS. .
Thema: Tandem virtus prœmiatur. F. Aſcenſ. C. I.
8. Textus: Sedebitis vos5.
Thema: Servire Deo regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. 2.
9. Textus: Sedebitis 8&& vos.
Thema: Requies ſequitur laborem. F. Aſcenſ. C. 3.
10. Textus: Centuplum accipiet.

Thema: Eleemoſyna, quantum fructificet. F. S. Nicolai. C. 2.

& 3.
II. Textus: Et vitam æternam poſſidebit.
Thema: Pœnitentia Deum mitigat. C. 3.
12. Textus: Et vitam æternam poſſidebit.
Thema: Qui proficit virtutibus, ditatur & gratiis. F. S. Ioaanis
Evang. C. 2.

62 68 688 6 65 63 3 6&3 63 63 & 88 &3le3 &385 6363 6363 6395
Feſtum Purificationis B. V.

I. Textus: Dies Purifcationis. Lucæ cab. 2.
Thema: Caſtis favet Deus. F. S. Catharinæ. C. 2.
2. Textus: Dies Purificationis.
Thema: C s. Spiritus maximè com municat. Feria 3. pentee.
2
3. Textus: YZulerunt Jeſum in Jeruſalem, ut ſiſterent eum Domino.
Thema: In pietate zelandum eſt. F. Epiphan. C. 3.
4. Textus: Ilt ſiſterent eum Domino.
Tbema: Juvenis, dum à lacte benè educatur, facilè flectitur. F
S. Joannis Bapt. C. I.
5. Textus: Ut ſiterent eum Domino.
Thema: Pueri dum benè inſtruuntur in ætatem canam boni erunt,
F. S. Joan. Bapt. C. 2.
G. Textus: Ut darent.

1he.

ch
C1
larns: U
ſtenn: Libeni
lems: Hnn
tma: Deyo

Ilan: Lti

Timor.
1 lennu: Erf
Temu: Patienn
1, leutus: Exf
Itena: Spes
1 Textus: Nß⸗
IHemu: Fiduci
,lextus: Yi
Aa Virttus
Lexius: Nepp
ge Verbun

flertus: e

niiGe.
ſm:
C.2.
lextus: NVor
a. Mariao
Item: M.
CI.
Iet: in

im ai eff

“ Tau-. Vnit

nn: Solituco
62

Ib. Yti⸗

lentio
C1.

lens: Mn

e Felx mo.

Iemg: Mrund

emn:
eryire!

licolii

etin;, N

Donn.
.

leheinel.

anhoties

APpLICANDARUM CoNCIONUM.

Thema: Charitas proximi ſemen eſt benedictionum. F. S. Simo-
niiers. C. ..
7. Textus: Ut darent.
Thema: Liberalitas ditat. F. S. Leopoldi. C. 3.
8. Textus: Homo ille juſtus.
Thema: Devotio ad omnia utilis eſt. F. Epiph. C. I.
9. Textus: Et timoratu.
Thema: Timor Domini conſervat virum. F. S. Leopoldi. C.r.

10. Textus: Exipettans.

Thema: Patientia quam ſit utilis. F. S. Laurentii. C. 2.
1II. Textus: Exépectans conſolationem.
Thema: Spes prœmii animat ad labores. F. S. Steph. C. 3.
12. Textus: Exſpettans conſolationem.
Thema: Fiducia in Deum conſervat virum. F. Philippi. C. 2.
13. Textus: Spiritus F. erat in e0.
Zhema: Virtus tandem prœmiatur. F. S. Aſcenſ. C. 2.

144. Textus: Re ponſum accepit à Spiritu antto.

Thema: Verbum Dei cibus eſt animæ. Feria 3. Pentec. C. 3.
1. Textus: n accepit à Spirita Sundko non viſurum ſe mortem
niſ
Thema: S. Spiritus janua eſt benedictionum. F. 3. Pentec.
C. 2.
16. Textus: Non viſurum ſe mortem niſi videret Chriſtum Domini.
Tbema: Maria omnibus eſt clemens. C. 2.
Item: Maria erga omnes eſt benigna. F. Viſitationis,
C. I
V. Textus: Nijſi vigeret Chriſtum Domini.
Thema: Maria efficit nobis Deum ſuaviſſmimum. F. Nativitatis.
C. 1.
18. Textus: Venit in ſiritu in templum. M
Thema: Solitudo exquiſita ad Deum via. F. S. Bartholomæi.
C. 2.
19. Textus: Venit in ſpiritun. ..
Thema: Intentio bona, dat Brmam operi. F. S. Martini.
20. Textus: Nunc dimittis.
Thema: Felix morietur, cui adſtat B. V. Maria. C. 3.
21. Textus: Secundum verbum tuum in pace.
Thema: Servire Deo regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. 2.

Feſtivale, Z2 2 22. Tex-

—–—

INDEX.
22. Textus: Uit Facerent ſecundum conſuetudinem legis.

Thema: Legi ſe ſubjecit Maria „ ut nos à reatu ſolveremur.
C. 2.

E B P E P W E E N E N PE P

Feſtum S. Matthiæ.

xX. Textus: Confiteor tibi pater cœli & terreæ. Matthæi 16.
Thema: Opera, quæ precibus incipiunt &, finiuntur, proſpera
ſunt. F. S. Bartholomæi. C. 2. .
2. Textus: Et relevaſti ea parvulis.
Thema: Humiles, tanget & bona fors. C. I.
3. Textus: Venite ad me omnes.
hema: Vocantem Deum ſequi ſalvat. F. §. Andrex. C. 2.
4. Textus: Qui laboraſtis.
Thema: Lador honeſtus ditat. F. S. Andreæ. C. I.
g. Textus: Et onerati eſtis; & ego reficiam vos.

Thema: Crux & tribulatio, magnos fructus aatert. F. S. Anäre,

C. 3.
G6. Textus: Reficiam vos.
Thema: Spes proemii animat ad labores. F. S. Stephanl. C. 3.
7. Textus: Qui laboratis, & onerati eſtis, & ego reficiam vos.

Thema: DEUS quos aſperius tractat, tandem remunerat. F. 5.

Stephani. C. 3.
S. Textus: Reficiam .
Zhema: Laborem ſequitur promium. F. Aſcenl. C. 2.
9. Textus: Reficiam vos.
Zhema: oihitallas quæſtuoſiſſima eſt virtus. Feria 2. Paſch.

3
10. Textus: Zohlite jugum meum ſuper vos.
Thema: Patientia eib fructuoſa. F. S. Laurentii. C. 2.
II. Textus: Mitis ſum.
Ahema Manſuetudo reddit Deum addictum. F. S. Leopoldi
3
I3. Textus: Jugum meum ſuave eſt.
Thema: Servire DEO eſt regnare. F. §. Matthæi. C. 2.
13. Textus: Onus meum leve.
Zhema: In arduis adſtat & lurat Deus. F. S, Stephani. C. 2,

44. Tex.

21

imt: in
1 lextus: E
Imn: Redh
ltem:

ee ee

Feſtu
Ienms: M
fm. Ange
02
lem: Velo
1. C.“
Jents: AA1
Thena: Virgi
extus: Ae⸗
ſiena: Aye!

(Iletus: Apt.

enu. Ommne

etus: Cfati

Temae Marie
(lextus: Turl
ena: Timen
lextus: Turd
enn. Tnitit̃
Ih.
emmd: Ctt
Enn Hhi
)lextus: Cit⸗
ena: an

13.
1 leung phen
enu: MWomnin
len:
02²

Iuns

E5A

Nnl 0,

Inn ot,

. Textus: Reficiam vos.

APPLICANDARUM CONCIONIUM.

Thema: Virtus certo prœmiatur. F. Aſcenſionis. C. 2.
I5. Textus: Et invenietis requiem animabus veſtris.
Thema: Requies eſt prœmium laboris. F. Aſcenſ. C. 3.
Item: Statui ſuo competenter vivens, ſalvabitur. C. 3.

6369 6368 68 68 6368 62 68 6e3 62 F 6328 6368 633 636 636S

Feſtum Annunciationis B. V.

I. Textus: Miſſis eſt Angelus Gabriel. Lucæ 1.
Thema: Angeli ſunt maximi noſtri Patroni. F. S. Michaeèl.

„„ 2. *
tem geillmd, & zeloſiſſimè, nos juvant. F. S. Michae-
is. C. 8. M
2. Textus: Ad virginem.
Tpema: Virgines amat Deus. F. S. Catharinæ. C. 2.
3. Lextus: Ave.
Thema: Ave hæc precatio eſt utiliſſima. F. Annunc. C. 4.
4. Textus: Ave.
Thema:. Omne væ propellit Maria. C. 3.

Thema: Mariæ prædicatum eſt de gratiis. C. 2.
6. Textus: Turbata eſt in ſermone ejus.
Thema: Timere Deum, quam ſit utile. F. S. Leopoldi. C. r.
7. Textus: Turbata eſt in ſermone; cui Angelus: Noli timere.
Tbema: Triſtitia quia nocet animæ, répellenda eſt. F. S. Phi-
8. Textus: Cogitabat. .
Themae Intentio bona dat formam operi. F. S. Martini. C. r.
9. Textus: Cogitabat, qualis eſſet iſta ſalutatio: Sive: Quomodo fiet.
Taug: Examen conſcientiæ, quàm ſit utile. F. S. Martini.
10. Textus: Vocabis nomen ejus Jhum.
Zbema: Nomini ESU decet omnis honor. F. Epiph. C. r.
Item: Reverenter nomen JESU colentibus eſt utile.

C. 2.
Item . Nomen JESU abutentibus, quàm ſit noxium-
9 3 5

II. Textus: Virum non cognoſco.
Z 5 2² Thr-

INDExXx.
Thema: Virginitas cœlo digna eſt virtus. F. S. Catharinæ.

12. Textus: Spiritas S. ſuperveniet in te.

Thema: Caſtis vel maximè ſe S. Spiritus communicat. Fer. 3.

13. Textus: Boœce Ancilla Domini, fiat mihi ſecundum verbum tuum.
Thema: Servire Deo regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. z.

63 6&3 88 &8 88 &3 e3 6383 63 8 &£* 6383 63 5 63 6366 63 S

Feria Secunda Paſchatis.
I. Textus: Duo ex illis ihant ipſa die in caſtellum. Lucæ cap. 2
Thpema: Concordia ditat. Fer. 3. Paſchæ. C. .
2. Textus : Et ipſi loquebantur ad invicem de his omnibus, quæ acci-
erant. . . .

Thema: Piis diſcurſibus delectatur DEUS. Feria 2. Paſchæ.

C. I.
3. Textus: Et ili confabulantur.
Thema: Recreatio honeſta licet. Feria z. Paſchæ. C. 3.
4. Textus: Tpſe Jeſus appropians ibat cum illis. L
Thema: Bonorum conſortium eſt perutile. F. S. Thomæ. C. 2.
F. Textus: Oculi autem eorum tenebantur, ne eum agnoſcerent.
Tbhema: Amor proprius excœcat. F. S. Laurentii. C. 3.
G. Textus: Et eſtis triſtes. OVM
Thema: Triſtitia mentis, nocet animæ. F. S. Philippi. C. I.
7. Textus: De Jſu Nazareno, qui fuit vir Propheta, G.
Thema: Paſſionem Domini recolere, eſt ſummi meriti. F. 2. Paſch.

8. Textus: Nos autem ſperabamiz, quia ipſe eſſet redempturus Iſraæl.
Thema: Fiducia in Deum conſervat. F. S. Philippi. C. 2.
9. Textus: Sed & mulieres Sc. terruerunt nos. V
Thema: Mulieres, maximé laſcivæ, juſtus ſunt terror urbium.
F. S. Magdal. C. I. SS ðM
10. Textus: Oportuit Chriſtum pati, & ita intrare in gloriam ſuam.
Thema: Crux & tribulatio eit ſummè proficua. F. S. Andreæ.
xI. Textus: Iaterpretabatur illis in omnibus Pani de ſemetipſo.
Thema Arduis in rebus vel maximè juvat Deus. F. S. Stephan.

12. Tex-

brl

Unds: (hi
ſtmn. Hohh
leus: E
ent: Chari
16. C.
(Nenns: E
Tkemn: Anor.
2.
Ienns: Noni
ynne Contr
lexbs: 0 /

iſumn: (os

lextus: Eina

feng: Deus
C.2.

fexus:

Pena: Fama
C,
lextus: Ehen
Teng: In mun

Ne
Peſtum

lenns: Nnry
nn N & 4
1lennl: Retiti
enn Denc,
leunu: Mlie
Imm: Terror

1
Is: Cnt
lemm: ie
Une Piſſon

6è2

lnonet!
Rerent.
05

Ppi C
G.

gtrs
l 61

ttene inr

imnin.
E.SM

leſente
. 6 Ge⸗

120

XPPLICANDARUM CONCIONUM.
Z. Textus: Coeégerunt illum, mane nobiscum.
Thema: Hoſpitalitas eſt virtus ſummè proficua. C. 3.
13. Textus: Et intravit cum illis. M
Thema: Charis proxini, ſemen eſt benedictionum. F. Simoe-

u. Textus: Et intravit cum illis, &c. Accepit panem o benedixit.

Thema:; Amor Dei in nos eſt exceſſivus. Feria 2. Pentec. C. I.
F. Textus: Nonne cor noſtrum ardens eraat.
Thema: Contritio juſtificat. F. S. Magdal. C. 3.

16. Textus: O ſtulti, G tardo corde, G. interpretabatur illis. Ec.

Thema: Quos Deus aſperius trackat, ſubſequente gratia ditat-
F. S. Steph. C. .
V. Textus: Finxit ſe longius ire. . ”M”MB
Thema: Deus diſſimulans, gravius punit. Converſio S. Pauli.
*„C. Z.

18. Textus: Qui fuit vir Propheta.

Thema: Fama bona, decet ſuperiorem. F. SS. Petri & Pauli-
19. Textus: Evanuit M
Thema: In mundo eſt rerum mera viciſſitudo.

Wi ere en eEee e En E ee ee en

Feſtum Feriæ Tertiæ Paſchatis.
1I. Textus: Pax vobis. Luck 24.
Thpema: Pax & concordia ditant. C. I.

2. Textus: Stetit in medio eorum.

Thema: Deus, quos reſpicit, erigit. F. S. Matthiæ. C. I.
3. Textus: Nolité timere. OUYUMN
Thema: Terror & triſtitia mentis nocet animæ. F. S. Philipp.
C.r.
4. Textus: Cogitationes aſcendunt in cordibus veſttis.
Thema: Diſcerdia damnat. C. 2.
g. Textus: Videte manus meas & pedes meos“
Tpbema: Paſſionem Domini recolete maximi eſt meriti. C. 3.

6. Textus: Quid turbati eſtis, & cogitationes aſcendunt.

Thema? Correctio proximi eit valde meritoria. F. Aſcenſ.

C. I. .
TzZ 2 3 7. Tex-

7. Textus: Obtulerunt ei piſcem aſſum. c.

Tbema: Dare, qui ſuperflua habet, fenetur. F. §. Nicolai. C. 1.

2. & 3.
8. Textus: Sumens reliquiaz, dedit illis.
Thema: Liberalitas multiplicat. F. S. Leopoldi. C. 2.

Item: Miſericordiæ opera movent Deum ad gratias. F. 8.

Matth. C. 3.
9. Textus: Oportuit Chriſtum pati.
Thema: Crux & tribulatio eſt proficua. F. S. Andreæ. C. 3.
IO. Textus: Prædicuri pœnitentiam in remiſſonem peccatorum.

Thema: Poœnitentia DEUM reconciliat. Converſio S. Pauli.

C. I.

68 69 6393 6965 62 63 68 69 69 529 6928 6388 6323 6363 635

Feſtum SS. Philippi & Jacobi.
J. Textus: Non triſtetur cor veſtrum. Joan. 22.
Thema: Triſtitia nocet. C. I.

2. Textus: In me credite.

Zhema: Fiducia in Deum confervat. C. 2Z.
3. Textus: In Domo Patris mei manſiones multæ.

Thema: Spes prœmii ſolatur in ærumnis. F. S. Philippi. C. 3.

4. Textus: Vado parare vobis locum. =
Thema: Poſt labores dat Deus requiem. F. Aſcenſ. C. 3.
Item: Tandem virtus prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.
5F. Textus: Vado.
Thema: In mundo eſt continua rerum viciſſitudo. F. Joan.,
Evang. C. 3.
5. Textus: Ego ſum via, veritas, & vita. N
Thema: Amor Dei erga hominem eſt immenſus. Fer. 2. Pentec.
7. Textus: Qui videt me, videt & Patrem meum.
Thema: Videri à Deo, ſalvari eſt. F. S. Matthæi. C. I.
8. Textus: Facit opera.
Zhema: Labor honeſtus ditat. F. S. Andrex. C. I.
9. Textus: Quidquid petieritis patrem in nomine meo hoc faciam.
Thema: Oratio operibus permittenda, ea proſpera facit. F. §S.
Bartholomæi. C. 2.
Item: Oratio perſeverans impetrat. F. S. Barth. C. 3⸗

Aſcen-

4 MI

(Ns: A

cu: (l pre

Dyang.
lonns: Ero

cl: Cotkett

honu: pre

ſtnu: Parente
0¾½

ſans: Pyelie

ſenn: Verbun
lenns: Quicn
ind: Fiducia
legtus: Qin

ſemn: Ds

Verl.. .
lextus: I.
enu: Vocane
eytus: Ejenat:
Ihng: Pkcrfhin
lexnus. Hlevet
leng: Poſtla
1Iextus: Den

ong. Virtus
ferh
lſorms Gehe

nn: Aper
5
1 Lenme Gede
ken: Deosn
Neno Ke

Iimn Ibtlis

6

lgrrin l

ÿ

Cttrmn.
Merie dl

ON.

giini

110;5
enl0

do.

Per, a

C.l.

P..

etatrit

105

ℳ

APPLICANDARUM CONCIONUM.

Aſcenſio Domini.

1. Textus: Apparuit illis JESlIS. Marci 16. W
Thema: (Qui proficiunt virtutibus, magis favet Deus. F. S. Joan

Evang. C. 3.
2. Textus: Exprobravit incredulitatem eorum.
Tbema: Corretio fraterna meritoria eſt. C. I.
3. Textus: Exprobravit. Wðð
Thema . Parentes, qui non exprobrant filiis, damnant. F. S. jacobi-
4. Textus: Prædicate.
Thema: Verbum Dei, cibus eſt animæ. F. 3. Pentec. C. 3.
5. Textus: Qui crediderit, c. Salvus erit.
Thema: Fiducia in Deum ſalvat. F. S. Philippi. C. 2.

6. Textus: Qzi verò non erediderit, condemnabitur.

Thema: DEUS diſſimulans, tandem graviſſimè punit. F. Con-
Verl. S. Pauli. C. 2.
„. Textus: Ite.
bema: Vocantem ſequi Deuni ſalvat. F. S. Andreæ. C. Z.
8. Textus: Elevatus eſt. l
Thema: Prœmhium ſequitur laborem. F. S. Steph. C. I.
9. Textus: Elevatus eſt.
Thema: Poſt laborem requies. F. Aſcenſ. C. 3.

t Textus: Elevatus ekt.

Thema: Virtus tandem proœmiabitur. F. AſGenſ. C.r.

krrtei E Ee Ee Etei ee len etet een eee Eenlete⸗
Feria Secunda Pentecoſtes.

1. Textus: Sic Deus dilexit mundum, Joannis 3. .
Thema;, Super omnem creaturam diligit DEUS hominem.

2. Textus: 5 Deus dilexit mundum.
Themâ: Deus nos diligit per excefſum. C. 2.
3. Textus: Sic Deus dilexit mundum. 2
Thema: Subtilis eſt divinus amor, non patitur cortivalem.

4. Tex-

1IND E X —
A4. Textus: Ilt flium ſuum unigenitum darer. IIuns: (l
Thema: Liberalitas multiplicat. F. S. Leopoldi. C. 2. imu: Amor
5. Textus: IIt omnis, qui credit in ipſum, non pere§Ätt. . C1.
Thema: Fiducia in Deum conſervat. F. S. Philippi. C. Dz. lems: C
6. Textus: Sed vitam æternam habeant. ſens: Ltät
Thema: Virtus tandem prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2. iun:
7. Texiu? . Sn omnis, qui credit in ipſum, non pereat, ſed vitam æternam inu: Jvent
bahealt. Iextus: E 10
Thema: Qui virtute proficit, & gratia. F. S. Joannis Evang. m Pxentt
8. Textus: Quia lux venit in mundum. Prut ien
Thema: Bonum exemplum trahit ad ſequelam. F. S. Martini. jmm: Quip
C. 2. = C2
9. Textus: Mt manifeſtantur opera ehus, qui in DEO facta ſunt. inds e
Thema: Intentio dat formam operi. F. S. Martini. C. J. Imm: hen-
10. Textus: Manifeſtentur opera ejus, quia in DEO facta. (L.
Thema: Opera precibus præmiiſis qualificantur. F. S. Barthol. Teums: 4,⸗
L. 2. WWWV, D
E e E Ee N E e Fe e N E N Ee E P N Ge ſ C,
Feria Tertia Pentecoſtes. w il
I. Textus: Paſcua inveniet. Joannis 10. . lluns: E fil
Thema: Verbum Dei cibus eſt animæ. C. 2. keme Iimor!
2. Textus: Ego ſum janua. 5 Img: (i,
TZyema: S. Spiritus, eſt janua gratiarum Dei. C. r. , in: Donisi
3. Textus: Veni, ut vitam habeant, & abundantias habeant. ſem: Mal
Thema: Caſtis ſe vel maximè Spiritus communicat. C. 2. l: Stein

. lm Reſhici )
te eeEen e en en ee eter eesee een in

Feſtum S. Joannis Baptiſtezæ. ann

I. Textus: Audierunt. Lucæ cap. 1.
Thema: Verbum Dei cibus rim. Feria 3. Pentec. C. 3. Alulu
2. Textus: Eliſabetb impletum eſt tempus pariendi, && peperit filium. 4
Thema: Virtus certò prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2. V kelktu
3. Textus: Magnificavit Dominus miſericordiam ſuam cum illa. lunng Clna
Thema: Amor Dei erga hominem exceſſivus eſt. Fer. 2. Pentee. en. Dein

4 TIx. iene

1

4
02

4 . 3
itmn n.

nnniſ

I.8 Mr

APPLICANDARUM CONCIONUM.
4. Textus: Congratulabantur ei.

Thema: Amor proximi, ſemen eſt benedictionum. F. S. Simonis.

W LT.
5F. Textus: Congratulabantur ei. .
Thema: Lætari honeſtè licitum eſt. Fer. 2. Paſchæ. C. 2.
6. Textus: Venerunt circumcidere puerum.

Thema: Juventus flectenda eſt. C. I.

7. Textus: Et vocabant eum nomine Patris ſui.

Thema: Parentum inordinatus amor, ruina filiorum. F. S. Jacobi.
8. Textus: vocabitu? Joannez. HMU
Thema: Qui proficit virtute, & gratia. F. S. Joannis Evang.
9. Textus: Mirati ſunt univerſi. “
Thema: Exemplum bonum trahit ad ſequelam. F. S. Martini-

C. 2. V .
10. Textus: Apertum eſt os ejus & lingua ejus, loquebatur benedi-
cens Deum. D
Thema: Opera precibus munita qualificantur. F. S. Barthol.

II. Textus: Benedicens Deum.
Thema: Oratio perſeverans impetrat. F. S. Barthol. C. 3.

n. Textus: Et factus eſt timor ſuper omnes vicinos.

I
eunt.

iſte⸗

ee09

eti⸗
“
1nit
Te

Thema: Timor Dei fructuoſus eſt. F. S. Leopoldi. C. I.
13. Textus: Quis putas puer iſte erit.
Thema: Bonus juvenis optimus vir. C. 2.
Item: Malus puer, peſſimus ſenex. C. 3.
14. Textus: Etenim manus Domini erat cum illo.
Thema: Reſpici à Deo erigi eſt. F. S. Matthæi. C. I.
15. Textus: Zacharias repletus eſt Spiritu Santto, && prophetavit.
Thema §. Spiritus janua eſt benedictionum. Feria 3. Pentec.

Feſtum SS. Petri & Pauli.
1. Textus: Quem dicunt homines eſſe Filium hominis. Matth. 10.
Thema: Superior habeat bonam famam. C. I.

Feſtivale. Aa aa 2. Tex-

1INDENX

2. Textus: Alii Eliam, aut Jeremiam, G&. aut unum ex Prophetic.
Thema: Virtuoſus augetur gratiis. F. S. Joannis Evang. C. 2.

3. Textus: Yos autem quem me eſſe dicitis, retpondit Petru, ta G

Chriſtus.
Thema: Bonus ſoperior armot; munerabit ſubditos. C. 2.
4. Textus: Zu es priſtus filius Dei vivi.
Thema: Hallucinatur ſuperior, errabit ſubditus. C. 3.
Textus: Zu es Chriſtus Filius Dei vivi.
Thema: Zelandum eſt in pietate. F. Epiphan. C. 3.
G. Textus: Beatus es.
Thema: Pietas ad omnia eſt utilis. F. Epiphaniæ. C. x.
7. Textus: Beatus es Simon Barjona.
Thema: Servire Deo eſt regnare. F. S. Matthiæ. C. 2.
32. Textus: Caro & ſanguis non revelavit tibi, ſed Pater meus &g.
Tpyema: Amor Dei in nos excesſivus. Fer. 2. Pentec. C. 2.

9. Textus: Et ego dico tibi, quia tu es Petrus, & ſuper banc pt.

tram. Ec.
Thema: Virtus certò prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.
10. Textus: Portæ inferi non prævalebunt.

Thema: Societas bonorum maximè conducit. F. S. Thom?e. „ 62,
Inds: alki⸗

C. 2. .

Item: Qu virtute proficit, & gratia. F. S. Joannis Evang.

C. 2.
N. Textus: Libi dabo claves regni cœlorum.
Thema: Requies ſequitur laborem. F. Aſcenſ. C. 3.
Item: Prœmium animat ad labores. F. S. Stephani. C. .
Item: Dignitates curæ ſunt. F. S. Jacobi. C. r.
12. Textus: Quæ ligaveris ſuper terram, erunt ligata & in cœlis.

Thema: Peccata cauſa ſunt ruinarum & interitug. F. Converl.

S. Pauli. C. 1I.
j. Textus: Et quæ ſolveris ſuper terram, erunt ſoluta & in œlis.

Thema: Pœnitentia DEUA reconciliat. F. Converſ. S. Pauli.

P ege ge e E e N e Se Se E e P 8Ge E Ge P Ee S, e3, E

Feſtum Viſitationis B. M. V.
1I. Textus: Abiit in montana. Lucæ cap. I.
Thema: Solitudo tuta ad cœlum via. F. S. Bartholomæi. C. r.

2. Te -

Nrn
m. gl

ſem: Omuik
lem: Veloea

s: lut
mmm: Chutie

nis. C.1

luns: I /

ifmm. G

ſenu: Vbi Ma

lem: Narl
C.2

extus: Nehle
lnu: 0. Si

02

leutus: Exult
Dema: Otnne

extus: Bene
ena. Spere
60

h: Conbide
leumg: Perfi

mn: Qui vir

ungel.

nls: It gua

inſn.

Unl: Societzs

. 2
1 lens: Beyedi
emn Colere 5
Gorum. 0
llenm: Mg
imj: Onto
Hern E.5

lunns: Nehzer

en Hinle

—
hets

.,04 .

3
.
en

12,
neus Ge.
tee. C.0.

ſor la

2

., Te

ſornble

Steprmi

Cx
Gircela:.

Ue. b,C

n Guct
COiel 1

S8

V.

Gim,

APPLICANDARUM CONCIONUM.

2. Textus: Salutavit Eliſabeth.
7hema: Omnibus Maria benigna eſt. C. 1.
Item: Velociſſimè adſtat, & juvat. C. 2.

3. Textus: Salutavit Eliſabeth.

„*

Thema: Chrinas proximi ſemen eſt benedictionum. F. S. Simo-
nis. C. 1.
4. Textus: Ut Ek ſt vox ſalutationis hæc in auribus meis, exultavit
Thema: Ubi Maria adeſt, adeſt & omnis felicitas. C. 3.
Item 1 Mariæ prædicatum eſt; de gratiis. F. Annunciationis.
. 2

Textus: Repleta Spiritu Sandto exclamavit. Gc.

Tbema: S. Spiritus, janua eſt gratiarum. Feria 3. Pentec,

C. 2.
6. Textus: Exultavit infans in utero.
Thema: Omne væ à nobis repellit Maria. F. Annunc. C. 3.
„. Textus: Benedicta inter mulierts.
Thema⸗ Super omnes creaturas exaltata eſt Maria. F. Aſſumpt.

C. 2.
8. Textus: Bedta quæ credidiſti. M
Thema: Confidentia in Deum conſervat. E. S. Philippi. C. z.

9. Textus: Perficientur in te.
Tbema: Qui virtute proficit, proficit & gratia. F. S. Joannis

Evangel. C. 2.

to. Textus: Ilt audita eſt vox ſalutationis tuæ in auribus melis exultavit

infans.
Thema: Societas Sanétorum, quàm ſit utilis. F. S. Thomæ.

. . 2.
II. Textus: Benedicta tu inter mulieres.
Thema: Colere Sanctos maximè proficaum. F. Omnium San-
. Gctorum. C. I.
12. Lextus: Magnifcat anima mea Dominum.
Tbema: Oratio præveniens & ſubſequens opera, illa facit pro-
ſpera, F. S. Bartholamæi. C. 2.
13. Textus: Refpexit bumilitatem ancillæ ſuæ.
Theng: Humiles manet optima ſors. F. S. Matthiæ. C, I.

Aa aa z Fe-

I NDEüxYxY ii

Feſtum S. Magdalenæ.
I. Textus: Rogabat eum quidam de Phariſeis. Lucæ cap. 7. Il: Al
Typema: Humanitas, & manſuetudo Deum reddit propitium. Smi: Cole
F. S. Leopoldi. C. 3. 12422
2. Textus: Ut manducaret cum illo. ſtemn:
Thema: Liberalitas ſua multiplicat. F. S. Leopoldi. C. 2. Th
Textus: Rogabat, S&. ut manducaret cum illo. Iun: Ao
Thema: Holpitalitas quæſtuoſiſſima eſt. Fer. 2. Paſchz. im i
C. 3‧* . 4 tho
Textus: It manducaret cum illo. ltem:
Thema: Qui fuperflua habent, ad benefaciendum Pauperibus & C.

indigentibus tenentur. F. S. Nicc lai. C. I. Ixus: Di

Item: Pauperes domeſticos alere, ſumma eſt eleemoſynn, fikran
C. 3. ⸗. Ffu: Hone
5. Textus: Mulier in civitate peccatrix. ennt. Die

Thema: Laſciva mulier urbium eſt ruina. C. I. Fum,
Item, compta mulier, ac vana, ſibi & aliis nocet. F. S. Cathar. Tams: Cpl

C. 3.
6. Textus: Lacbrymis cœpit rigare pedes ejus. lans: Din
Thema: Lugerèe ob peccata commiſſa ſalvat animas. F. Omnium femg: Matta
Sanétorum. C. 3. 3
7. Textus: Lachrymis cœpit rigare pedes, & capillis tergebat. . lnnb: Neſi
Thema: Peccata & error commiſſus oppoſita virtute eſt reſarci- leme Core
endus. F. S. Thom. C. 3. “ 1
8. Textus: Donavit utrisque. — Plam⸗ De
Tbhema: Eleemoſyna obvia data pauperi; meritum ſuum habet, imi Deite

F. S. Nicol. C. 2. enng. Clie

9. Textus: Converſus ad mulierem. lu: nn
Thema: A Deo reſpici, eſt erigi. F. S. Matthæi. C. I. lemen
10. Textus: Remittuntur ei peccata mulla.
Thema: Pœnitentia placat Deum. F. Converſ. S. Pauli. C. 3. le
II. Textus: Remittuntur ei peccata multa, quia dilexit multam. ink.
Thema: Contritio gratiam inveniet. C. 3. Mne⸗
I12. Textus: Vade in pace.
Thema: Virtus indubiè prœmiatur. F. Aſcenſ. C. K 2ũ2ũ. .

Fe- mn

4 an.

7.
tont.

jC2
2 Mn

thanperbut

Aeencſe.

et, E. dC

as. L.
tlgd

ittute elntn

GnfouN

.

C.

ul (A

nuhr.

. Textus: Dic ut ſedeant c. in regno tuo.

APPLICANDARDM GONCIONUMA—

Feſtum S. Jacobi.

1I. Textus: Acceſſit ad eum. Matthæi cap. 20.

Thema: Colere Sanctos, utiliſſimum eſt. . Omnium Sanéto⸗-
rum. C. I. MMM
Item: Sanctorum conſortium ſummè eſt proficuum. F. S.
Thomæz. C. ..
2. Textus: Aorans & petens aliquid ab eo.
Thema:; Opera ſunt proſpera, quæ comitatur oratio. F. S. Bar-
tholomzi. C. 2. . S
Item: Perleverans oratio impeéetrabit. F. S. Bartholomæzi.
3. Textus: Dic, at ſedeant hi duo fili mei unus ad dexteram, aker ad

ſiniſtram.

Thema: Honores & dignitates, curæ ac onera ſunt. C. I.

4. Textus: Dic » ut ſedeant coc. unus ad dexteram, alter ad ſini-⸗

Rram, G&ρ.
Thema: Cupiditas rerum terrenarum, vinculum eſt animæ-
C. 2. .

Thema⸗ Matrum inordinatus amor; ruina eſt liberorum.

6. Textus: Weſcitis quid petatis.

Thema: Correctio proximi, ſummi eſt meriti. F. Aſcenſion.
C. I.
7. Textus: Dic ut ſedeant in fegno tag
Thema: Divitiæ nutriunt vitia. F. S. Matthæi. C. 2.
4J. Textus: Calicem meum bibetis.
Thema;: Crux & tribulatio eſt utiliſſima. F. S. Andreæ. C3.
Item: Mortificatio mundat animam. F. S. Laurentii,
C. I.
Item: Patientia eſt neceſſaria. F. S. Laurentii. C. 2.

Cererz Eers Ee eeslete Eee Ee Ce E E eir ee⸗
PFPeſtum S. Laurentii.

1. Textus: Wiſi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit.
Joan. 12. MB
Aa aa ?2 The-

.

INDEX.
Thema: Mortificatio corporis, vivificatio eſt animæ. C. I.
2. Textus: Si autem mortuum fuerit, multum frudtum adfert.
Thema: Patientia ſuper eſt utilis. C. 2.
3. Lextus: Qui amat anmam ſuam, perdet eam.
Thema: Amor proprius eſt noxius. C. 3.
4. Textus: Qui odit animam ſuam in boc mundo, in vitam æterzam ca-
ſodit eam.
Thema: Poœnitentia ſalvat. F. Converſionis S. Pauli. C. 3.
Item: Mortificatio corporis prodeſt animæ. C. I.
F. Textus: Quid odit.
TYTbema: Odium eſt graviſſimum peccatum. F. Simonis. C. 3.
6. Textus: Qui mibi miniſtrat, me ſequatur.
Thema: VOcationi ſuæ convivens ſalvabitur. F. S. Matthiæ,
C. 3.
7. Textus: Qui mihi miniſtrat, me ſequatur.
Thema: Voëantem Deum ſequi rectiſſima ad coœlum via eſt.
F. S. Matthiæ. C. 2.
3. Textus: Ubi ſum ego, illic && miniſter meus erit.
Thema: Virtute qui proficit, proficit & gratia. F. S. Joannis Ev-
angel. C. 2.
9. Textus: Honorificahit eum pater meui.
Zhema.: Virtus certiſſimè prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.
Item: Laborem ſequitur requies. F. Aſcenſ. C. 3.
Item: Spes prœmii animat ad labores. F. S. Stephani,
C

—

.2.
Item: Servire Deo regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. 2.

8 63 6 65 6 68 6368 6 ½SS 6 63 6369 633 63 63 635

Feſtum Aſſumptionis B. V. Mariæ.

x. Textus: Martha excepit eum in domum ſuam. Lucæ cap. 10.
Thema: Hoſpitalitas meritoria eſt virtus. Fer. 2. Paichæ. C. r.
Item: Charitas proximi, ſemen eſt benedictionum. F. Si-
monis. C. I.
g. Textus: Excepit eum in domum ſuaw..
Yhema: Pauperes fovere quàm ſit utile. F. S. Nicolai. C. 2.

Item: Superfiua qui habent, pauperibus dare tenentur.

F. S. Nicolai. C. I.
Item?

ir
—
ſtemn:

fertus: Eu
Dnu: Humm
leuus du
ſtemn: Hum
lextus: Au⸗
eng: Vert

(Lextus: Ma

ſeena: Pieta
ltem:
extus: Die
lerm: Man
Item:
ltem:
kem:
Textus: Er
Temz: Co
C1.
extus: M
ſtena: Sere
ltem:
4

Fe

lenns: Ke
ltenn, Falt
1Neung:
Imm: Ortt
PIoms: Nan
lteng: Oat

Ilemmn.

ſimn: po⸗

ni,

Mithe

un vne.

8 Pommnin

.2
.,

etn.

e, 0C4

G

Marig

.

Palche, (I.

Covun

coli04
Aetegu

APPLICANDARDM CONGCIONUM
Item: Pauperibus domeſticis erogare ſumma eſt eleemo-
Fna. F. S. Nicolai. C. 3.
3. Textus: Excepit eum in domum ſuum.
Thema: Humanitas & liberalitas ditat. F. S. Leopoldi. C. 2.

4. Textus: Sedens ſecus pedes Domini.

Thema: Humiles tangit bona ſors. F. S. Matthiæ. C. r.
5. Textus: Audiebat verbum illius. D
Thema: Verbum Dei, cibus eit animæ. F. 3. Pentec. C. 3.
6. Textus: Martha autem ſatagebat circa frequens miniſterium-
Zhema: Pietas ad omnia utilis. F. Epiphan. C.1.
Item: In pietate eft fervendum. F. Epiphan. C. 3.
7. Textus: Dic ut me adjiuvet.
Thema: Maria omnibus clemens eſt. F. Purificationis. C. 2.
Item: Aſſumpta eſt in noſtrum adjutorium. C. 3.
Item: Maria erga omnes eſt benigna. F. Viſitationis. C. 2.
Item: Mariæ prædicatum eſt, de gratiis. F. Annunciat.

2. Textus: Excepit eum in domum ſuam.

Thema: Conveniens erat B. V. corpore in coœlum afſumi.
C. rI.
9. Textus: Maria optimam partem elegit, quæ non auferetur ab ea.
Thema: Servire Deo regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. 2.
Item: Virtutem ſequitur proemium;, & quies labori. F.
Aſcenſ. C. 2. & 3.

Feſtum S. Bartholom æi.

1. Textus: Aſcendit Jſus in montem. Eucæ cap. 6.
Thema; Solitudo exquiſita ad cœlum via eſt. C. I.

2. Textus: Aſcendit Tſus &H. Orare.

Thema: Oratio opera noſtra præcedat, & erunt felicia. C. 2.
3. Textus: Erat pernodtans in oratione.
Thema: Oratio perſeverans impetrat. C. 3.
4. Textus: Yocavit diſcipulos ſuos. .
Tbema: Vocantem DEUM ſequi indubiè ſalvat. F. S. Andrex.

F. Textus: Quos & Apoſtolos nominavil.
Thema: Honores, curæ ſunt, & onera. F. S. Jacobi. C. I.
„TLex⸗

IND E X.
6G. Textus: Deſcendens cum illiis.

Thema: Amor Dei in nos nimius eſt. Feria 2. Pentecoſt. C. I.

& 2.
7. Textus: Qui venerant, ut audirent eum.
Thpema . Verbum DEl cibus eſt animæ. Feria 3. Pentecoft.
8. Textus: Et ſanarentur a languoribus ſuis.
Thema: Spes prœmii animat. F. S. Stephani. C. 3.
9. Textus: Quærebat eum kangere. .
Tpema: Fiducia in DEUM conſervat. F. S. Philippi. C. 2.

Item: Zelandum eft in divinis, ac pietate. F. Epiph.

10. Textus: Qui vexabantur à ſpiritibus immundis curabantur.

Thema: In arduis, vel maxime juvat DEUS. F. S. Stephani.

XI. Textus: Qusrebat eum tangere. “MU
Thema: Bona intentio dat formam operi. F. S. Martini. C. I.

e e ge Ee Ee Ee 16 Ee Be 3 Pe e Ee Be Be e Ge He e Beee N N
Feſtum Nativitatis B. V. Mariæ.

x. Textus: Liher generationis. Matthæi cap. I.
Thema: Maria liber eſt, in quo ſcribuntur peccatores, ut ſalven-
2. Textus: De qua natus eſt Jkſus, qui vocatur Chriſtus.

Thema: Chrilkus, idem quod miſericordlia, per Mariam talis

nobis Deus factus eſt: nempè mitifſimus ac manſuetis-
3. Textus: De qua natus eſt Jhſus.
*Tbema: Nativitas B. V. mundum ſalvat. C. I.
NB. Plura themata legat in Feſto Immaculatæ Conce-
ptionis. D

c8 23 e388 6g228 63 69 6385 6 88 633 6369 6888 68 63 62 g9

Feſtum S. Matthæi Evangeliſtæ.

I. Textus: Vidit JEſus bominem. Matth. 9.
Thema: Reſpicià Deo, miſereri, ac ſalvari eſt. C. I.

em: (vi
.1I.

API
ſlans: Al
ſena: Divit
lonls: Kel

ſma: Dll
,2

(lantu: Kau

ſtena: Voca
,9

lans: Dia

ſena: Liber.
(lextus: Dire

Dena: Cnari

Monls.
lem: Ho
ltem: Ind
Micol.

Ib: Die

temt: Socie
C.2.
leutus: O
ſtenu: Exai
Cz.

Ilums: Nn
lnn: In

—

el. C1.

3. Mikudd

igi. (1
. N

ontur.

E.8 Regh.

l
Narieg.

ge
er Maium
s Ae nul

z. Textus: Secutus eſt eum.

7. Textus: Discumbebant cum IJkhſu, & diſcipulis eus.

APPLICANDARUM coNcIONUN-
2. Textus: Jedentem in telonio. —

.

hema: Divitiæ communiter damnant. C. 2. D
Tvema DEUM vocantem ſequi oportet. F. S. Andreæ.
4. Textus: Secutus et eum.
Thema . Vocationi ſuæ convivens proſperatur. F. S. Matthiæ.
3. P

4. Textus: Discumbente eo in domo.
Thpema: Liberalitas ditat. F. S. Leopoldi. C. 2.
6. Textus: Discumbente eo in domo.

Thema: Charitas proximi, ſemen eſt benediétionum. F. S. Si-
maonis. C. I.
Rem : Hoſpitalitas quæſtuoſiſſima eit. Feria 2a. Paſchæ.

Item: Indigentibus domeſticis dare, ſummi eſt meriti. F. S.
Nicol. C. 3.
Item: Quia ſuperflua habent, dare tenentur. F. S. Nicolai.

Thema: Societas bonorum ſummè conducit. F. S. Thomæ.

8. Textus: Quare cum publicanis && peccatoribus manducat magi-

RKter.
Thema: Examen conſcientiæ utiliſſimum eſt. F. S. Martini.
9. Textus: Non eſt opi valentibus medicus, ſed malè habentibus.
Tbema: In arduis vel maximè juvat DEUS. F. S. Stephani,

10. Textus: Mijericordiam volo. .
Thema: Opera miſericordiæ movent DEUM ad gratias.
II. Textus: Non veni vocare juſtos, ſed peccatores.
Thema: Immenſus erga homines eſt Dei amor. Feria 2. Pent.
12. Textus: Sed peccatores. .
Thema: Poœnitentia reddit Deum propitium. F. Converſ. S.
Pauli. C. 3. .

Rae Bb bb Fe-

INDX.

T — §. Michaélis.

1. Textus: Quis putas major eſt in regno cœlorum. Matthæi 18.
Thema: Dignitates, curæ ſunt, & onera. F. S. Jacobi. C. I.

2. Textus: Niſi converſi fueritis. 2=

Thema: Pœnitentia BE UN placat. F. Converſ. S. Pauli.
3. Textus: Eſciamini licut parvuli.
Thema: Caſtos diligit Deus. F. S. Catharinæ. C. z.
. Textus: Effciamini ſicut parvuli.

Thema: Caſtis ſe vel maximè communicat §. Spiritus. Peria: 4. S

Pentec. C. 2.

Item: Virginitas, virtus eſt cœlo digna. F. §. Catharinæ.
C. I

Item: Virginitas eſt immortalis. F. §. Joannis Evangeliſtæ.
C. 1

„ Textus: Effciamini ſcut parvuli.
* Thema: Humilitas manet bona ſors. F. S. Matthiæ. C. ..
6. Textus: Qui Maſcipit unum parvulum talem in nomine meo, me N.
ſeipit.
Tbema: Hoſhitalitas eſt quæſtuoſiſſima. Feria 2. Paſchæ. C. 3.
7. Textus: Qui ſuſe unum parvulum talem . me ſuſcipit.
Thema: Charitas men eſt benedictionum. B. S. Simonis,
C. I.
8. Textus: Qui ſcandalizaverit unum parvulum talem.
Tbema: Mulier compta eſt ſcandalum univerfale. F. S. Catha-
rinæ. C. 3.
Item: Mulier laſciva magnum eſt ſcandalum. F. S. wigil
C. I.
9. Textus: Melius eſt tibi debilem vel claudum in vitam intrare.
9. Thema: Paupertas exquiſita ad ccelum via eſt. F. Omnium San-
GKorum. C. 2.
MW0. Textus: Oculus tum.
Tbema: Intentio bona dat formamm operi. F. S. Martini. C. .
1I. Textus: Erue eum.
Thema: CFxamen conſcientiæ gquam ſit t profceuum. F. Martini.
3
12. Textus: Angeli eorum.

Ferts:
ſeng Ven

Alkwie

68s

Fetf

1 eltus: It

ftema: Aun
1 Iextus: It
enu: Zel

lagtis: Kl
mn. Od
(lenus:

hema: Arn
C.1.

lextus: Non
Dena: Vere

ſem: Ho
flextus: 5

Itemg: Cuu

em bati
lanng. N

enn: Hone

APIlenkls: Nn

Theng: Li.

Pett⸗

Alalng i
lung: A

Aau oln
1

e IN.
1. C.

tl 8 Nil .

1

. . 5
e. keil;

Cnain
yangeln

12,01.

iue neo, OO

Daſche

gfinm
E.Omiu

Nhertin 61 .

n. LAH

I. 180
1,S8u

APPLICANDARUM CONCIONUM.

Tbema: 8S. Michaél ſpecialis Chriſtianorum

ell Patronus.

Item: S. Angeli ſunt noſtri optimi amici. C. 2.
Item: S. Angeli ſummo zelo nos adjuvant. C. 3.

B F E E E B E A P A E P E F
Feſtum SS. Simonis & Judæ.

1. Textus: Ut diligatis invicem. Joannis cap. 15.
Tpema: Amor preximi ſemen eſt benedictionum. C. I.
2. Textus: Ut diligatis invicem.
Thema: Zelotypus amor eſt maximè noxius. C. 2.
3. Textus: Ji mundus vos odit.
Thema: Odium eit peccatum ſummè nocivum. C. 3.
4. Textus: De mundo elegi vos. M
Zhema Amorhei erga hominem immenfus eſt. Fer. 2. Pentec.
.I. & 2.

F. Textus: Mementote ſermonis mei, quem dixi vobis.

Thema: Verbum Dei cibus eſt animæ. Fer. 3. Pentec. C. 3.
6. Textus: Non eſt ſervus major Domino ſuo.
Thema: Servire Deo regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. Z.
Item: Honores curæ ſunt & onera. F. S. Jacobi. C. I.
. Textus: Si me perſecuti ſunt, G& vos eſedaentr.
Thema: Crux & tribulatio fructuoſa eſt. F. S. Andreæ. C. g.
Item: Patientia utilis. F. S. Laurentii. C. 2.
8. Textus: JSi non feciſſem operd.

Thema: Honeſtus labor proficuus eſt. F. S. Andreæ. C. .

9. Textus: Si non feciſſem opera.
Thema: Laborem ſequitur prœmium. F. Aſcenſ. C. 3.

uslee ens er Es etnle En Eet en en e en Eer

PFPeſtum Omnium Sandorum.

I. Textus: PVidens autem turbas. Matth. cap. ſ.
Thema: A Deo videri, eſt achuvari. F. S. Matthæi. C. I.

2. Textus: Aſcendit in montem.

Zbema: Solitudo exquiſita ad colum via eſt. F. S. Bartholom.
Bb bb 2 z.’:.Tex-

4

—
Jertus: V
ſemn: Ex
lenns: S

1LND EX
3. Textus: Acceſſerunt ad eum diſcipuli eſu. —
bema . Sanctis ſe ſociare, quàm utiliſſimum eſt. F. S. Thomæa.

4. TLextus: Aperiens os ſuum. . i .
hema: Verbum Domini, vita eſt animæ. Feria 3. Pentecoſt. . ;
* Fs: de
ſhemg: Virt

F. Textus: Beati pauperss.
Thema: Paupertas eſt optimus magiſter. C. 2.
6. Textus: Beati qui lugent.
Thema: Lugere ob peccata commiſſa ſalvum facit. F. Omnium ES
Sanctorum. C. 3. l L
7. Textus: Beati mites. G
Thema: Manſuetudo reddit nomen propitium. F. S. Leopoldi. Ianb:

leem: Pr⸗

S

C. 3. . .
8. Textus: Beati qui eſuriunt, & ſitiunt juſtitiam. n n
Tbema: Zelandum eſt in pietate & juftitia. F. Epiph. C. z. “ 1in
9. Textus: Beati miſericordes. –
Thema: Operibus miſericordiæ ad gratias movetur Deus. F. 85. ii “
Matthæi. C. 3 “ä c Ma
10. Textus: Beati mundo corde.

Thema: Caſtis favet Deus. F. S. Catharinæ. C. z. Gaczh
11. Textus: Beati pacifici. .
Thema: Pax & concordia ditant. Feria 3. Paſchæ. C. I. ”M
12. Textus: Beati qui perſecutionem patiunt. lenus: Ne⸗
thema: Crux & perſecutio felicitat. F. S. Andreæ. C. Ü z. imm Vn
13. Textus: Merces veſtra copioſa eſt in cœlis.
Thema: Proœmium ſequitur labores. F. Aſcenf. C. 2.
Iltem: Tandem virtus prœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.
144. Textus: Gaudete & exultate.
Tbema: Sanctorum cultus eſt utiliſſimus. C. r.

KEeg Eelen Ee eEeeeeeeen ln

Feſtum §. Mar tini. (lamen
I. Textus: Lucernæ corporis tui eſt oculus tuus. Lucæ cap. II- ImAn-
Thema: Intentio bonæ, dat formam operi. C. I. 3
2. Lextus: & oculus tuus ſimplex fuerit, totum corpus lucidum erit. A: Me

Tbema- Exemplum bonum trahit ad ſequelam. C. 2. L

„ R

AoPLICANDARUM CONCIONUM.
extus: Vide, ne lumen, quod in te eſt, tenebræ ſint.
3Non. Tbema: Examen conſcientiæ utilhiſſimum eſt. C. 3.
44. Lextus: Si corpus tuum lucidum fuerit GSo. erit lueidum totum.
Tkbema: Qui proficit virtute, & gratia proficit. F. S. Joannis

Iextus: Ficut lucerna fulgoris illuminabit te.
Tbema: Virtutem prœmiat Deus. F. Aſcenſ. C..
Item: Prœmium animat ad labores. F. S. Stephani.- C. I.

2 F E A P B E E W F F E E ER KeH
Feſtum S. Leopoldi-

Len . Textus: Homo quidam nobilis. Lucæ I9:.
Tpema: Timor Domini nobilitat. C. I.

. L. Ormin

2. Textus: Dedit eis decem minas.
h. z Tpema: Liberalitas nobilitat. C. 7.
3 Textus: Eris poteſtatem habens ſuper decem.
eur Du) Tbema: Manſuetis favet Deus. C. 3.

H 28e3 6368 6833 6363 6863 6869 6 6388 6365 6368 6289 64365 H
H Feſtum S. Catharinæ.

1 1 Textus: Regnum cœlorum 10. Virginibis. Matthai 25.
Typema: Virg nitas cœlo digna virtus eſt. C. 1.
2. Textus: Intraverunt cum illo ad nuptias.
Tbema: Caſtis favet Deus. C. 2.

e,04.

. 3. Textus: Exierunt obviam ſponſo.
mnc⸗ Tyema: In pietate zelandum eſt. F. Epiphan. C. 32⸗

4. Textus: Quæ paratæ erant, intraverunt.

bema: Virtus certò prozmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.
NEe/kò . Textus: Ornaverunt lampades ſuas.
W Thbema: Mulier ornata commune damnum. C. 3.

6. Textus: Dormierunt. D .
Thema⸗ Amor proprius impedit ſalutem. F. S. Laurentii-
ah 7. Textus: Dico vobis neſcio vos.

eilmi Thema: Amor Dei ſubtilis, non patitur corrivalem. Fer. 2. Pen-
tec. C. 3

H Bb bb 3 3. Tex-

4

AND E X ——
lam

.Textus: Ne fortè non ſußciat nobis, & vobis, ite potius do.
6. Thema: Correctio proximi, ſalutaris eſt. F. elod CiI. Imn den
9. Textus: Neſcio vos. 1las:
Thema, Deus diſſimulans tandem graviſſimè punit. r. Conve- Vn
ſionis S. Pauli. C. 2.
10. Textus: Domine Domine aperi nobis.
Thema: Oratio opera noſtra qualificat. F. S. Barthol. C. 2.
Item: Oratio perſeverans impetrat. F. S. Barthal. C. 3.
II. Textus: Eigilate itaque.
Thema: Patientia eſt utiliſſima. F. S. Laurentii. C. 2. =

6889 6889 6265 6885 68 88 6 s e88 6868 62 59 63 9 6t9 UIN
Feſtums. Andreæ.

I. Textus: Vidit duos fratres. Marci qA.
Thema: A Deo reſpici ſalvari eſt. F. S. Matthæi. C. 1. G. V.
g. Textus: Et Andream fratrem ejus. M 89.
Yhema: Fraterna concordia ditat. F. 3. Paſchæ. C. I. “

3. Textus: Mittentes retia in mare, erant enim piſcatores.
Zhema: Statui ſuo eéonvivens beatè vivit. F. 8S. Matthiæ.
— C.x 3.
4. Textus: AMittentes retia in mare.
Thema: Labor honeſtus ditat. C. r.
ſ. Textus: Venite poſt me.
Thema: Vocantem Deum ſequi juſtificat. F. Matthiæ. C. 2.
6. Textus: Faciam vos fieri piſcatores hominum. ũ
Thema: In mundo mera eſt rerum viciſſitudo. F. S. Joannis
Evang. C. 3.
y. Textus: YVenite pok me.
Thema: Crux, & tribulatio eit Utiliclima. C. 3.
8. Textus: Venite poſt me. “
Thema: Patientia eſt proficua. F. S. Laurentii. C. I.
9. Textus: Et ſtatim relidtis retibus ſecuti ſunt.
Thema: landum & feſtinandum eſt in bonis. F. Epiphaniæx.
10. Textus: Reficientes retia.
Zbema: erteng omnia mera ſunt vincula ac retia. F. S. Iacobi.
Ze

II. Tex⸗

I.Ce.

Tthie 0;„

3 Mati

APPLICANDAR UNM CoNCIONUM

1i. Tentus: Faciam vos Piſcatores hominum.

Thema: Servire Deo, regnare eſt. F. S. Matthiæ. C. 2.

E. Textus: Faeiam vos Piſcatores bominune.

Thema: Virtus indubiè proœmiatur. F. Aſcenſ. C. 2.

M

OMNIA AD MAIOREM DEI

GrkIAN.

B. v. MIARIX ACOMNIHUM
SsANCIORM HONOREM.

Benevolo Letlori Salutem 1

Proſtant etiam apud eundem Bibliopolam Opera
Reverendiſſimi Dn. Autoris PENZINGERNA
Geiſtliche Betrachtungen auf jeden Tag eines
jeglichen Monats / Teutſch / Sumptibus [oon.

nis Leonhardi Buggeli. Item K. D. Autoris

Additamentum Hiſtoricum in Dominicas 4.

Nec non PA uLi AäRRS11 Diſcurſus ſuper omnia

Feſta totius Anni, præprimis B. Mariæ Vir.
ginis, ſub Titulo: Marianiſche Lob⸗ Trom.⸗

peten.

Ut & notiſſimus Liber, idiomate Germanlco
vocatus: Hiſtoriſcher Bilder⸗Saal / in quo

tàm ſacræ quàm profanæ hiſtoriæ à condito
mungdo ad noſtra usque tempora nervosè &

ſoyhhne

unl⸗

IENO
Inbarrum
Galorppt
.

ſuccinctè continentur, ſeptem conſtans par.

tibus cum n Appendice

MARIALE

Cul

D ll,

n
NZINSN
a u
uie e
P. Aum
Ominicu

—

Ger oint

Marzh.

4

Cermm

4
l,n.
ie lcnn

7 netycet

Conltann

M

MARIALE

ENCOMIA
B MARIA

IA eſt

DISCURSUS XLIV.

In omnes honorum titulos ac prædicata

B. MARIE V. cum Indice, quomodo hi diſcurſus in

Feſtis B V. MARIE per annum occurrentibus in
Conciones formandas applicari poſſint.

In EXORDIO adducuntur ſemper Sancto-

rum Patrum in Thema aſſumptum, ſententiæ, ac elegan-

cis ſcripta; In CONFIRMATIONEdantur vari Conce-
ptus; EPILOGIIS verſibus terminatur.

Opere, Induſtria, ac Labore

R. D. SEBASTIANI HE N RICGI

PENZINGER,

Conſiſtorialis Paſſavienſis, Decani, & Parochi
in Trauttmanſtorff.

——

8OLISBACI, Sumptibus IOANNIS CEONHARDI BUGGELII.
Anno 1716.

DEDICAY10.

1UG VSN ISSI MAL CoFLOROAA

REGIN .,
ENMINENTISSI MA MVNDI

DOMIN .

CLEMENA ISNJIMX MOKKTALVIOA

PATRON.
JXNE MACOLEA CONCEPYTA

VIRGINI,
PIISSTMA, AC SANCTISSTMIA

DEI GENITRIG.

PASS VIENeTN 4
AVSTRIACORUM THAVMA.
TVRG.

Ad Sacratiſſimorum pedum veſtigia, has, in Feſta Sanko-
rum Conciones morales, in Honoris, Amoris, Pieta-
tis, & Servitutis eſſeram, HMHyperduliæ cultu, & afe-
Ru, R. enerabundus dedicat

aternum devotisſimus servulus

SEBASTIANUS HENRICUS PENZINGER
Conlſiſtorialis Paſiavienſis, Decanus & Pa-
rochus in Crauttmanſiorff.

IN-

Nei

litis Marie

eyplie⸗

lunntibus Co
mumg

lonſtratu,
nitatem
uoind

Unreptibißſun

tinergi

rtektar, RMarie
täreyn
Procure

ünulopee
lenper

tur.

L
AITN.
AVN

in N

norie
zlli

rutl

DNNN.

Decunn

& X. YN. B. Xe B. E
5o

W D *

DISCVRSUUM HOC MARIAILI
COLLECIORVM.

DISCURSIIS f.

Ganétlior eſt Ureaturarum MARIA.
Sanctitas Mariæ, Sacræ Scri uris & Sanctorum Patrum elogiis
explicatur. HZ
Maternita, Mariæ extollitur.

Elegantibus Conceptibus demonſtratur Mariam poſt Deum, ad ſum-
mum gratum gloriæ elevatum eſſe, quia filium Dei genuit.
DISC. III.
Virginitatis Mariæ Prærogativa.
Demonſtratur, Mariam, non tam Virginem fuiſſe, ſed & alios ad virgi-
nitatem ſtimulâſſe; ac à nullo incaſte concupiſei potuiſſe,
quo in dono omnes virgines ſuperat, atque excedit.
. DI19C. IV.
Maria Mater eſt Miſericordiæ.
Conceptibus ſuaviſſimis inſinuatur, quam benigna, ac miſericors Ma-
ria erga genus humanum ſemper fuerit.
. DISC. V.
Plena gratiis ſuperfluit.
Probatur, Mariam per gratiam ac operationem S. Spiritus; omni gra-
tià repletam eſſe, & quomodo gratias divinas nobis abunde

procuret.
DISC. VI.
Innocentia fuit Maria.
Maria nullo peccato etiam veniali infecta; poſt Deum innocentiſſima
ſemper permanſit creatura.
DISC. VII.

Caſtiſſima vixit.
Quam caſtè Maria in terris vixerit, figuris ac ſimilitudinibus deduci-

tur.
Aaa aa 2 DISC.

INDEXY PISCHRSIIIIM.

DISC. VIII.
Integerrima corpore eſt.
Integritas mentis ac corporis B. V. Mariæ exquiſitis argumentis, &
Patrum præclaris dictis adſtruitur.
PDlSC. IX.
Mens ac anima Virginis Labem neſcit.
Innocentia, ac immaculata Conceptio Mariæ ſeriptis DoctorumEccle-
ſiæ, & piis cogitationibus confirmatur.
DISC. X.
Parem dotibus naturæ non hbabuit.
Amabilitas, & innata ſuavitas ac gratioſitas Mariæ demonratur.
DlIsc. X A.
Miraculum Mundi vides in Maria.
Summi artificis, Omnipotentis Dei, perfectiſſimum opus, inter creata
eſt Maria; Virgo Mater.
Dii80C. XII.
Maria quod Deus creat, recreat.

Maria cauſat novarum creationum genera, & opera gratiarum.
DISC. XIII.

Salutem cooperatur univerſorum.
Maria, juxta Andream Cretenſem, ſalutem noſtram cooperata eſt, una

cum filio patiente.
DISC. XIV.

Quaàm optimè ſapit Sapientiſſima.
Ariſtoteles docet Sapientiam eſſe virtutem, quæ, quod malum eſt, vi-
tat, ac agit, quod honum eſt; Aſt B. V. Maria, quod mali um-
bram ſapit, neſcit, non tam bonum, quam optimum egit: er=
go eſt Sapientiſſima.
DISC. XV.
Digniſſima eſt honorari.
Honore dignus eſt, quem Rex honorat: ſeriptum legitur in libro Eſti⸗
her cap. 6. Aſt Rex Regum Deus Mariam honorat, ergo ab
omni creatura eſti honoranda. .
PDlISC. XVI.
Prædicamentum eſt genericum.
Opera artificum depredicantur ubique locorum, Mariam S. Spiritus
nominat Opus Exelſi. Eccleſ. cap. 24. ergò ubique terrarum

laudanda, deprædicanda eſt Maria- 3C5

. l Condre D.

—

En porens

(unſt Mar
nontra

Mrumaterno
Lenerih

lelo, ao int
Concepr

gunciſſiman

01 m int

lmnit, Ki

Uerllima e

tiinnotehe

Dnltlln Die⸗

luckunher

Utora

tgonertiet
Coranked⸗

Nonrin.

lgittercen

gratlrun

Ooperete.

.
D

iaj Cvoln nle
ptinuntgz,

egitilini

honoket,

i

HOC MAkRkIALI CoLIECTORUM.

DISC. XVII.
Potentisſimaim dico.

Qam potens ſit B. V. Maria politicis argumentis adſtruitur.
DISC. XVIII.

Clementiam Virginis loquitur orbis.
Quaàm ſit Maria clemens ac benigna; perpulchris Conceptibus de-

monſtratur.
DISC. XX.
Fidelisſimam hanc veneror Matrem.
Maria materno amore conſtantes addiéta ac fidelisſima Patrona eſt,

generi humano.
DISC. XX.

Phœnix Amoris Maria eſt.
Perfecto, ac intenſiſſimo amore, Maria amavit Deum; elegantibus

Conceptibus probatur.
DISC. XXI.

Humilitate ſuperat omnes.
Profundiſſimam virginis Mariæ humilitatem hic, ad imitationis exem-

plum, intueri licet.
DISC. XXII.
Mundi Jubilus eſft Maria.

Exhilaravit, & indies exhilarat B. V. Maria Coœlum Chriſtianitatis.

DISC. XXIII.
Wiritum nonniſi ſpirat.
Religioſi ſſima corpore & anima, vixit Maria.
DISC. XXIV.
Honorandisſima Water.
Omnihonore honoranda, colenda, & veneranda eſt B. V. Maria,
DISC. XXV.
Exemplar cape devotionis.
Devotisſi ima Pietas B. V. ſtimulat tepidos noſtros animos.
DISC. XXVI.
Maria Deum facit protitium.
Maria eſt univerſalis, irati Numinis Reconciliatrix.
DISC. XXVII.
cutum eſt Chriſtianorum.

Maria contra Dæmonum ac animarum hoſtium inſultus, fortis eſt ar⸗

matura. Aa aa a 2 DISC.

TNDEX DISCURSUIIM.

DISC. XXVIII.
Purgatorii extinguit flammam.
Maria animarum in purgatorio acceptiſſimum eſt refrigerium-
DISC. XXIX.
Teſauraria Dei divitiarum.
Omnia cœli bona, ac dona veniunt nobis per manus Mariæ.
DISC. XXX.
Aureum orbis propitiatorium.
Maria propitiatorium eſt univerſo orbi.
DISC. XXXI.
. Janua eœli aperta.
Per Mariam patet ſecuriſſimus in cœlum ingreſſus.
DISC. XXXII.
. Fons gratiarum Dei inexhauſtus.
Maria, gratias DEl indeſinenter nobis indigentibus procurat.
DisC. XXXiII.
Apotheca inſtructiſſima.

Maria ſanat & curat omne, quod infirmum aut languidum dici poteſt.

DiSC. XXXIV.
B Aſylum eſt peccatorum.
Maria eſt peccatoribus Civitas refugii.
DISC. XXXV.
GSolatium miſerorum.
Conſolatur Maria, omnem ad ſe confugientem, ac ſibi ſupplicem,
DISC. XXXVI.
Adjutorium fidelium.
Non eſt negotium arduum, neceſſitas tanta, in qua non aſſiſtat, adju-

Vet Maria.
DISC. XXXVII.
Angelorum decus.
Angeli, ſibi gratulantur tantæ Virgini ſervire dignari.
DISC. XXXVIII.
Obedientia forma.
Obedientiſſima virge, cunctorum luperat obedientiam.
DISC. XXXIX.
⸗ GNientiarum compendium.
Uluminatifſima ſcientiis, & cognitione entis divini vixit Maria.

DISC.

Derioſrvi
Urptientis
lile c conſt⸗
bultatisinſi

erd Eexcen

—

IN Q

Punimef
Uwabllicſima
un irginis.

Grumn Dec

Uunurz Chrih
Hüummagiſtr
Umpeccatot
iniusb, V.
ſtuib, V. Ma
Eas B..
Utnopes 1

ſennellene

Aune ion

lette lei
Monſiegine
Moi Marie,

erlun rece

. ollls.
ub i

HOC MARIALI COLIEGTOXIAI.

PISC. XI..
. Magiſtra artium.
EKun⸗ Docet & inſtruit, ac illuminat ad ſalutem, omnem ſibi devotum.
. DISC. XLI.
Dolorum ſumma.
Dolor patientis virginis, ſluperat omnium ærumnas.
DlisC. XLII.
Fidei Exemplar.
In fide, ac conſtantia Maria ſuperat univerſos.
DISC. XLIII.
Virginitatis anteſignana.
Virginitatis inſignis cultrix eſt Maria.
DISC. XLIV.

Corona Cœlitum.
drocdrt. Superat, & exced it omnes Sanctos.

—

rie

SIPER QIALITATES ET VIRTUTES B. V. MAR.

AHarerium eſt fidelium. Diſcurſu 3ʒ
Amabiliſſima. Diſc. 10
Amor virginis. D. 20
“ Angelorum Decus. D. 37
ſtigin Armatura Chriſtianitatis eſt. D. 27
Artium magiſtra. D. 40
Alrljlylum peccatorum. D. 34
non Unt Benignitas B. V. Mariæ. D. 18
Bonitas B. V. Mariæ. D. 3
Caſtitas B. V. D. 7
Cauſat novas gratias. D. 12
Cœ itum eſt corona. D. 44
Charitas Virginis., D. 20
Clementia Mariæ. D. 13
Dolores Virginis. D. 41
mtlm⸗ Devotio Mariæ. D. 2
Deum Maria reconciliat. D. 26
, Fides B. Virginis. D. 42
viitqu Pidelitas B. Virgin. D. 19
6 Gra-

INDEX Sypk OVALHIATES E1 PIRTVTESB V. MARIA.

Gratiarum Dei eſt theſauraria.
Gratiarum Deieſt fons.
Gratia ſuperfluit.
Honoranda eſt.
Humilitas Mariæ.
Jsnua cosli eſt.
Illuminatrix.
Infirmorum medicina.
Innocentiſſima ſemper.
Immaculata.
Integra mente & corpore.
Laudanda undique.
Lætitia orbis.
Magiſtra eſt artium.
Maternitas.
Mediatrix ſalutis eſt.
Miſericordiæ Mater.
Miſerũm Aſylum.
Obedientia Virginis.
bPietas B. V.
Porta cœ li eſt.
Potentia Mariæ.
Præſtantiſſi na eſt creaturarum.
Propitiatorium orbis.
Purgatorii refrigerium.
Religioſiſſim⸗ mortalium.
Refrigerium purgatorii.
Salutis remedium.
Sanctiſſima creaturarum.
Sapientifſima.
Scientia doctorum.
Scutum Chriſtianitatis.
Solatium miſerûm.
Thefauraria Cœli eſt.
Virginitatis eſt Anteſignana.
Virginitatis gaudet prærogativ.

Dilc. 29
DP. 37
D. f
D. I5. & 24
D. 21
D. t
D. 40
D. 33
D. 6
D. 9
D. 8
D. 16
D. 22
D. 40
D. 2
D. 13
D. 4
D. 34

D. 2 8

D. 2
D. 31
L. 17
P. 11

D. 30

D. 28
D. 23
D. 28
D. 13
D. 1
D. 14
D. 39
D. 27
D. 3 5
D. 29
D. 4;

b.

NDEX

oemnt
Nlun

Veltus: De
Tenge Dei

tns: De

Tenz. Dei
lertus: Vea
Deng: De
larros: Deſg
=
Geltu
ſeor
ticors.
ertus: Degu,
enarlded,
depræd
SD me
u: Lißer
1 ena: Man
1. Natir

nns: Delui⸗

Ilema Deimnt
nn Degui⸗
Ulenge Milen

. lorlk Cun

Ulene: De
ltem.!
leen:

—=
—

Den
D

= = = = = = =

6. Textus: De qud natus éſt TEſus.

— = = = = = =

o
In quo demonſtratur „quomodo in hoc opere contenti
Diſcurſus, in Textus Evangeliorum in feſtivitatibus

B. V. Mariæ per Annum occurrentibus,
applicari valeant.

Feſtum immaculatæ Concebtionis.

I. Textus: De quanatus eſt IEſus Mazihei 1.
Thema: De immaculatàâ conceptione B. V. lege. Diſcurſum 9.

2. Textus: De qua natus eſt 7Eſus.

Themae Deinnocentiâ B. V. Dilſc. 6
3. Textus: De qud nazus eſt OZſus.
*Thema: De Virginis integritate, tam mente, quaàm corpore. Dilc. 8

4. Textus: De quâ natus eſt Eſus.

Thema: Maternitatis dignitas quanta ſit. Diſc. 2
7. Textus: Qai vocatur Chriſtus.
Thema.: Chriſtus idem quod miſericordia: quam ſit Maria Miſe-
ricors. Diſc. 4. item Diſc. 18
Thema: Ideò, quia IEſum genuit, ſummè honoranda, veneranda,
deprædicanda eſt. Legatur. Diſc. 15. & 24
NB. In Feſtiv. meo reperiet formatas Conciones in ſequentia themata.

Textus: Liber generationis IEſu Chriſti, & .

Thema: Maria liber eſt, in quo ſcribuntur peccatores, ut lalventur.
F. Nativitatis B. V. Concione 3.

Textus: De quâ natus eſt Eſus.

Thema: De immaculatâ Conceptione ſunt tres formatæ Conciones.
Textus: De quâ natus eſt IEſas, qui vocatur Chriſtus.
Thema: Miſericordem Deom effecit Maria. F. Natæ. C. 2

In Feſto Puriſicationis.

1. Textus: Cum Impleti eſſent dies Purificationis. Lucaa, 2.

Thema: De puritate Virginis. Dilſc. 6. & 8
tem: De Virginitate ſpeciali. B. V. Dilc. 3. & 43
Item: De Caſtitate Virginis. Dilſc. 7
Bb bbb 2, Tex-

IWDEX FESTORUAMM.

2. Textos: Talerunt Eſum in Jeruſalem, ut ſißterent eun Domine.

Thema: De devotione B. V- Diſe. 2 5
Item: De obedientià Mariæ- Dilc. 38
ltem: De humilitate Virginis- Diſc. 2
Item: De amore B. Virg. Diſe. 20
ltem: De Clementiâ B. V. Diſc.19. & 30
2. Textus: Duospullos columbarum.
Thema: De Paupertate B. V. Diſe. r16.
Textus: Nunc dimittis ſervum uam in pacé.
Thema: De Patrocinio B. V. Diſc. 34.2 9.37. 5
Item: Legantur Diſcurſus ſequentes: 18. 19. 3 l. 3

5. Textus: Oculi mei viderunt &x o. Lumen ad revelationem.
Thema: Docet, illuminat. Dilſc. 40
NB. In feſtivali ſuper hoc feſtum ſunt themata.
Textus: Dies purificationiz.

Thema.: Caſtis favet Deus. F. S. Catharinæ C. -

Textus: Die Purißcationis.
Thema: Caſtis ſe S. Spiritus ſpecialiter communicat. Fer. 3. Pentec,

. De
Textus: Talerunt 7 Eſum in Jeruſalem.
Thema: In Pietate zelandum eſt. F. Epiphaniæ C. 3
Textus: Et ſiſterent eum Domino.

Thema- Pueri dum benè educantur, tales erunt Cani. F. S. oan,

Bapt. C. 7⸗
Textus: Ut darent. .
Thema⸗ Charitas proximi ſemen eſt benedictionum. F.S. Simon.

C. 1.
Textus: Homo ille juſtus. —
Thema:- Devotio ad emnia eſt utilis. F. Epiph. C. 1
Textus: Et timorat us.
Thema: Timor Domini conſervat. F.S. Leopoldi. C. 1
Textus: Poſtquam completiſunt dies. ⸗
Thema: Legi ſe ſubjicit, ut nos ſolveremur. C.I
Textus: Accipiens 1Eſum in ulnas ſuas.
Thema- Maria omni homini clemens eſt- C. 3
Textus: Nunc dimittis ſervum tuum, Sgrrc.
Tbema- Conlſolaté moritur cui adſtat Maria- C. 3

Feſtum

Krrr

feitus!

lena: V

eitus:
lenas: D
lexus: 5.
Tlens? De
ertus: 4
tlena: (
Jeutus: He
Nlenz: De
(Ieumus:
Thema: De
lems: i,
Themg: De
Plextos: Bee
Tlheme: De
entus: Fi
lema De
Ubrkeckiral

und: 4k

Ileng: Pre

ls: Gyatie

Tlens: Ma
lanst Ae.
Ilins: A,)

lett. A,
aung. A

EEennd: en
ſt Ler
kug: Ei,
(lend en
7hmng: Mar
lenle: Ua
lens ln

eun, Doni
D
Nr
M
Mend

Men
Me uy,
19. ng
tiagen.
Ne
8 Cathariel

at Ferzer

E.boibnk

tCAN, NN

onmn Hal

WEY FESTORIUISI.

Teſtum Annunciationis B. V.
1. Textus: Atiſus eſt Angelas Gabriel, &ů. Lucæ cap.2.

Thema: Veneranda eſt Maria. lIc. I. & 24
2. Textus: Ad Virginem. Ditc. 5. N 2
Thema: De Virginitate ſpeciali B. V. Dlſe. 3.
3. Textus: Es ingreſſas ad cam Angelus.
Thema: De devotione & pietate Maric- Dilſc. 2 5. & 23.

4. Textus: Ave gratia plena.
Thema: Quam gratiis repleta ſit Maria. Dife, 5, & 16. 29. 32.
F. Textus: Benedictatu inter muli eres.

Themas De Sanctitate Mariæ. Difc. 1
6. Textus: Paries Eilium.
Thema: De maternitatis prærogativa- Diſc. 2
7. Textus: Virum on cognoſeo.
Thema: De caſtitate Virginis. Dilc.
8. Textus: Egee ancida Domini.
Thema: De humilitate Virginis. Diſc. a
9. Teztus: Fiat mihi ſecundum verbum tuism,
Thema: De obedienti4 Mariæ. Dilc. 38

NB. Ex Peſtivali ſege themata,
Textus: Ave Maria.

Thema: Precatio Angelica quàm fit utilis- C. 1
Textus: Gratia plena.
Thema: Mariæ prædicatum eſt de gratiis. C. z3

Textus: Ave. .
Thema;: A, Væ: omne Væ, & malum à nobis repellit Maria. C. 5

Feſtum iſitationis B. E.

1. Textus: Abiit cum ſeſtinatione. Luca cap. I.

Thema⸗ Adjutorium eſt fidelium. Difc. 56. & 15
2. Textus: Ecultavitinfans inutere.
Thema: Lætitis orbis eſt Maria. Dile. 22
3. Textus: Eliſabethrepleto Spiritu Sancto.
Thema: Gratiis repleta eſt Maria. Diſe. 5. & 29 & 3 7
4. Textus: Benedicta inter tu mulieres.
Thoma: Mariæ ſanctitas. Dilſc. =
5. Textus: Unde hoc mihi quod Mater Domini mei veniat.
Thema: Maternitas, quantum V. B. exaltaverit. Diſc. 2
Bb bb bz 6. Tex-

INDET FESORIIRM.

6. Textus: Magnificat anima mea Dominum. .
Thems: Devotio Mariæ. Dilc. 25
NB. Ex Feſtivali lege themata.
Textus: Exargens Maria abiit cum feſtinatione.

Thema: Omnes viſitat, omnibus benigna eſt. Diſc. 1
Textus: Cumfeſtinatione.
Thema: Velociſſimè juvat, & ſuccurrit. C. 2
Textus: Exlultavit infans in utero meo. .
Thema: Mariæ præſentia cauſat omnem felicitatem. C. 5

Feſtum Aſſumptionis B. E.

1. Textus: Sedens ſecus vedes Domini Lucæte.

Thema: Mariæ humilitas. Dllc. 21
2. Textus: Audiebat verbum Iius. .
Thema: Pietas & devotio Mariæ- Dilc. 2 5. &2 ;
3. Textus: Dic, ut e sajuvet. .
Thema. De Auxiliis B. Virg. Dilſc. 36. & 18. 19
4. Textus: Turharis erga plurima. .
Tenn: Conſolatur triſtes. Diſc. 35
.Textus: Opzimam partem elegit. .
5 Thema: Zünatitas, & Matetnſtas B. V. Dilc. 1. &

NB. Ex Feſtivali meo lege themata.
Textus: Excepit eum in domum ſuam. .
Thema: Conveniens erat ſacrum corpus in cœlum aſſumi. C. 1
Textus: Optimam partem elegit. .Y

Thema“: Super omnes creaturas elevata eſt. C. 2
Textus: Dic, as me agjuvet. C..
Thewa: Aſſumitur Maria, ut nos magis adjuvet. 3.

= Feſtum Nativitatis. B. .
Eege Feſtum immaculatæ Conceptionis. .V
NB. Ex meo Feſtivali habes themata ſequentia.
Textus: OQga eſt ſta, quæ progreditur. Cantic. .

Thema: Nativitas Virginis, ſalus eſt mundi. . C.1
Textus: De qua natus eſt 1Eſus, gqui vocalus Chriſtas.
Thema: Maria nobis Chriſtum reddidit ſuaviſſimum. C.

Textus: Liher generationis .
Thema: Liber eſt Maria, in quo ſcribuntur peccatores, ut ſalven-

. C. 3
tur Pis.

rrrn
preeze

mlata, I
mubuccis
minerpura
UVntiadtica:
Muenonal
Mncfellif
tt/udnn:
umn) ee⸗
lomaol
Mauncuri
liuhlnnt
niſpomncre
tNram 4
lhtaun

Utte,

ictran⸗
lalon)

nkce Alla⸗
4 n meſti .
Uundenenl t

mniereibis⸗
ſululh,

Dileg.

Dlee Eu
N
D

Gmzunt

4

u.
imuc.

entoles l⸗

6

e e e e e : A Ne e e: A e : N e e e eeee
SSF s De SDtAE NSERe,
è
è π απ π+ 69 0α αςM ε0π
*

he e e N⸗e de: Kenfee A s: kiofs eKae ta Ke keod⸗

DISCURSIS I.

Maria ſanttior est omnibus creatis.

S. Trinitatis myſterio per Archangelum
Gabrielerm legimus ſanctificatam B. V. Mariam:
Ave gratia plena, Dominus tecum, benedictatu
Fin mulieribus Luc. cap. 1. Sanctior eſt ergo om ni-
☛◻ bus creatis B. V. Maria, utpote à 88. Trinitate ca-
nonizata, quam indubiam ſententiam ſecuti Sancli Patres;
plenis buccis Mariam, Janét iſimam, imô Sanctum Sancto-
rum inter puras creaturas, deprædicàarunt. Audiamus Patrum Patres.
elegantia dicta: Deum teſtor, qui in Lirgine aderat, ſi verba di-
vina me non aliter docuiſſent, hanc (Mariam Nempè) verum
Deum credidiſſemi ſiquinem major gloria beatorum videri non
poterat, quàm illa felicitas, quam tunc (primariàâ vice Virginem
intuens) deguſtavz. Scribit S. Dionyſius Areopagita in epiſt. ad 8. ony-
S. Paulum Apoſtol. citatus à Carthuſiano ſerm. 2. de Nat. Ma.obe

gnus concurſus eèt populorum', videre Reginam cœli. ſoribit 8. Slgnatius

Ignatius Martyr. S. Joanni Evangeliſt?. Pura ſanctitas, 0. Martyr.
mnem, omnis creaturæ, ſanélitatem transcendens. deprædi-
cat Mariam S. Anſelmus de Excellent. B. V. cap. . Angelica S. Anlel-
Sanétitas danétitati B. V. comparari neguit, ſicut ſol ſtellas mus.
claritate, & lumine transcendit, ſec danbtorum omnium ſan-
Gtitatis radios, Maria ſancétiſſima ſupergreditur. S. Bernardus 8. Bernar-
ſerm. 4. de Aſlumpt. Janta esl Maria ſanétitas, & perfectio, 1s.
ut eam inveſt igandi, ſoli Deo præſervatum ſit, inquit 8. Bernar-S. Bernardi-
dinus Senenſ. tom. 4. ſerm. de concept. artic. 3. cap. I. Con. Nusegenſ.
formiter verbis Salomonis Eccleſ. cap. I. Ipſe creavit illam in

Spiritu dancto, vidit, dinumeravit, & menſus eit. Unde B.
Ccc C. Andreas

2 Diſcurſus I.

etenſis. Nané?iſſimum ſanclitatu Tbeſaurum. O1 Janéts ſanctior, &
omnis ſanctitatis ſanct ſime theſaure! Suſpirat ad Virginem
5§. Bailius. Guericus Abbas ſerm. 4. de Purific. B. V. Caro Virginis ſancélita-
te compacta eſt, ſcribit S. Baſilius hom de humana Chriſti gene-
rat. Talis fuit MWariaut unius Vita; omnium diſciplina ſit. In-
Aimbroſus. fert S8. Ambrofius lib. de Virg. In ea virtutum conventus reve-
rendum libi thalamum conſtctavit. Perorat B. Petrus Damia-
eerus Da nus ſerm. de Aſlumpt. Imter omnes tam viſibiles quàm inviſi-
les creaturas nihil ſanctius invenitur, quam Waria. docet8.
§. Chrvyſo- Chryſoſtomus in Serm. de B. V. apud Metaphraſten. JQunéti in
ſtom
Richardus éXigita. ſcribit Richardus à S. Laurentio lib. 2. part. 3. de Laud.
eronn- B. V. Finio diſcurſum cum 8. Hieronymo hom. 9. epiſt. 10 de
mus, Aſſumpt. ad Paulam & Euſtochium: Jicut in combaratione Deh
nemo bonus est, ita in comparatione B. Yirginis, nulla ſanétior,
perfeétior creatura inveniri potest. Divinàâ gratiâ audiamus

Conceptus.
CONCEPTUS I.

Rupertus Abbas in cap. I. Matchæi animadvertit, quòd in
veteri lege, tertia Trinitatis perſona S. Spiritus, ſimpliciter tan-
tùm Speritus nominetur; nempe: Wiritus Dei; Spiritus
Domini. Ab Archangelo Gabriele quaſi prima vice tertia Iri-

An
r

nitatis perſona ſancta intitulatur: Wiritus Janctus ſuperveniet

in te, Luc. cap. 1. Cur hoc? An antea Spiritus Domini ſandtus
non fuit:?: Omninèò ſanctus, imò omnis ſanctitatis origo ſed an-
rea ſanctitatem nulli tribuit, quàm Mariæ; Maria eſt Magiſte-
rium Sanchificatoris, Sancti Spiritus; primus fructus ſanctifi.
cationis.

CONCBPTUS II.

Juſtinus M'chovien ſis docet, ſuper Litanias Lauretanas tom.

I. pag. 184. Sanctum eſle, idem ſonare, ac ab omni peccad
. elle

dreas Andreas Cretenſis, Oratione de dormit. Virg. Mariam intitulat:

us. cœlo ſunt pretioſum aurum,in combarat ont Marik arena ſunt
7 3

N

r——
goclis immu
r imtnn

gann: Yäll⸗

eDomnini,
lGbermrdusſ
Gnonali g
Ctelpeltehllli
Cineu. Trin
yun. EtS. Bo
Gta⸗

s

1, 1
Ss CochlliIa

Miatuerit:

Ule

one Mariapre
Womnes pura

lu unirerlis.

60

Nemo dubit

Pmem Baptiſti

nisertollunt

. Corhoc?
Nr. Moye⸗
umnlepingena
Eſtfeckung,
eheſeſtſir,
Uihlernd 3,le
Ilent, ui
ttiechanſ

Ulells.

60

—
nindtle
Glkene

VENe,

ſact
hrilire

gtlli
.Y,ele

Eo

,
Afattel

ultſet

gtid aulr

feſth d
optor
ule

Vicetttnkid.

ommiol
bogoie

Sulhel.

etnd

ChN

4
=

Maria ſanétior eft omnibus creatie. 32

cato eſſẽ immunem, ac omni virtute perfech Ac omni
peccato im munis eſt B. V. Maria: Ita S. Auguſtinus Iib. de natura

& gratia: Exceépta Janéta Lirgine MWaria,dr qua bpropter hono-
.

rem Domini, cam ae peccatis agitur, habere noto guakſteonenms.
Et S. Bernardus ſuper Salv. ſer. 4. Innocens öMaria fuiſti, tanz
ab originali, gqädmactuali peccato. Maria etiam in om ni vir.
tute eſt perfechilima, teſte ſponſo: Cant. cap. 6. Una est per-
Jebta mea. Exinde S. Ambroſius Mariam vocat: Aholam vir-

—
92⸗

1
juxta doctiſſimi Idiotæ elogium de contempl. Virg. cap. 2. il
Maria fuerit: Puritas Angelorum, fides Patriarcharum, ſcien-
tia Prophetarum, gelas Apoſtolorum, patientia MWartyrum.
SInunc Maria præ omnibus paris creaturis ſola ſine peccato ex-
ſtititz omnes puras creaturas virtutibus ſuperat; ergo lanctior eſt

Maria univerſis.

CONCEPTUS III.

Nemo dubitac, ut ſolem ſtellas, ita Mariam ſanctitate
Joannem Baptiſtam exceſliſſe; ſanctitatem Joannis mulzis La-
comus extollunt Evangeliſtæ Mariæz ſummam ſanctitatem ta-
cent. Cur hoc? Reſpondet S. Thomas à Villa Nova ſerm. 2.
de Nativ. Non eam dpiritus & litteris deſcripſit, ſed tibi eam

animo depingendam reliquit:t ut intelligas; nihil illi gratiæ,

aut perfectionis, aut gloriæ, quam animus in puré creatura
concipere poſſit, defiiſſe. Dusd enim, inquit S. Betrus Da-
miani ſerm. 3. de Nativ. quid eénim ſanétitatis, quid juſtitiæ,
guid religionis, quid perfectionis deeſſe ei potuit, quæ totius di-
Vinæ gratiæ chariſinateblena fuit? Sanctior ergo eſt B. V. Ma-
ria amuverſis-

CONCEPTUS IV.

Mons Oreb ſanctus dicitur ab ipſo Deo: Exod. 3. Locus,
in guoſtas, terra ſancta est: Hunc locum & monterm ſanctifi-
Cc cCCC Z cayit

Iutum. FEt S. Bonaventura in Spec. Virg. cap. 3. MWare, in quod Lib de
Omwines agi« gattarum e& virtutum conftaxterunt, adeò ut i

ginit.

7 Diſcurſus I.

cavit præſentia Dei in rubo. De Maria V. inquit S. Gregorius
Magnus in I. Reg. Cap. I. Potest monti nomine Beatiſſima ſem-
per Virgo MWaria, Dei genitrix deſignari. Super hunc montem
Chriſtas Efus verus Deus, quem 8. Paulus ad Hebr. cap. 12.
ignem conſumentem vocat: Deus noſter ignis conſumens est,
movem menſibus præſens exſtitit; ergo ſancta, imè ſanclior
univerfſis eſt B. V. Maria: de vota illa muliere affirmante: Luc.
cap. 11. Beatus venter, qui teportavit, & beata ubera, qua

uxiſti.
CONCEPTUS V.

S. Matthæus cap. I. de 8. Joſeph teſtatur: Non cognovit

eam: Quæ verba non ſuntintelligenda de carnali copula, aut

voluptate; ſiquidem Joſeph, & Maria duo Cherubini caſtiſſi-

mi erant; Sanéctum Sanétorum Chriſtum Jeſum circumſtantes:
Senſum allegatorum verborum explicat Origines in cap. z.
Marc. ſic ſcribens: TLuntus fulgor egrediebatur de vultu Virgi-
nis Mariæ, ut Zoſeph nequiret faciem irginis intueri, hinc
neque agnoſcere, aut diſcernere. Gonformiter ſcribit 8.
Epiphanius ſerm. 72. apud Maldeon. in cap. 2. Joannis:
Quoties S. Joſeph B. V. Mariam intuitus eſt, vidit de facie ejus

ſplendorem, ut radios ſolis promicare: qui claritatis, ac lumi-

nis radii Mariæ ſanctitatis ſummæ, indicia erant, ut exinde 8. Jo-
ſepheam non cognoverit, non agnoſcere, non diſcernere po-
tuerit, num pura creatura, vel planè quid divinum ſit. Hunc

diſeurſarn novo Conceptu elucidat 8, Epiphanius lib. 3. contra

Hæreſes, hom. 79.

Joannes 19- narrat, Chriſtum agonizantem compellal-
ſe Virginem: Mulier ecce filius tuus. Quare Mariam mulie=

rem dicit? Cur non Matrem vocat? Eſt piiſſima cogitatio mul.

torum, Chriſtum Virginem Mariam, ideò non vocàſſe ma-

trem,

8

—
Hen, ſe ſnal
an Marrem
unjarare neea
Oulerem comm
ium aprins
iimneiſeproc
lis, gur in
ſemuli agnon
lur eierai
ereece flin
progigioſi
heotem lanc
n, conftantia
DHINa hac
ilent, ut Mar
Uent, ſed De⸗
erarencr.
Une,

Aronm Don
izumn legimnn
ubomint, ur
Enarcamaccece
IIiGr, U Ficere
Uſigentes uſie
um Domimie

lunhei Ner

idraei in

hon man-

le Ue ſed
Gnnenſdis
ln, t n⸗
ünk inoceme
nſiuradn⸗ .
ſitdnegn

Maria ſanctior e?t omnibus creatit. y
—
Geig trem, ne majori triſtitia cor ejus obrueret: audi viſſet enim ſe
nah⸗ vocari Matrem; dolor & auctus fuiſiet, cum Mater filium
emonen ſuum juvare nequiret, dolorem ne augeret, non Matrem, ſed
mulierem compellat: Mulier ecce &c. Aſt ad meum pro-
ere poſitum aptius S. Epiphanius: ex omnibus ſenſibus corporis
dd Virginei ſe prodiderant ſigna ſummæ ſanétitaris Mariæ; ex mi-
Aer l raculis, quæ in morte Chriſti contigerant, Chriſtum Deum
Png eſſe multi agnoverunt: ita in ſpecie Longinus Matth. 27. Ve-
r filius Dei erat iſte: Vocàſſet nune Chriſtus B. V. Matrem:
Mater ecce filius tuus: Plebs utique accurriſſet videre tam ſan-
cti, prodigioſi Viri Matrem; ſi nunc Virginis Mariæ undique
fulgentem ſanctitatem, morum innocentiam, & integrita-
tem, conſtantiam in hac maxima perſecutione, patientiam
n t in ſumma hac tribulatione intuiti fuiſſent, populi ſeduci po⸗
Cplln tuiſſent, ut Mariam non hominem, aut puram creaturam cre-
bmaf derent, ſed Deam, & divinum quid adorantes, colerent, &
teumom veflerarentur. Tanta perfeétio ac ſanctitas inerat Virgini San-
Gn Gtiſſimæ,
er Arcam Domini in veteri lege à Judæis Sanéctum, inti⸗= Epilogus,
ler ſa titulatum legimus, inde in tali honore & cultu habita fuit
I Arca Domini, ur ex reſpectu & veneratione, ne propius qui-
Geide dem Arcam accederent, fed à longe conſiſtentes eam intue-
t, rentur, ut videre eſt Joſue cap. 3. In neceſfitatibus ad Arcam
ter confugientes unicum afflicorum præſidium ac adjutorium

EMemen, Arcam Domini experti ſunt, patet I. Regum 14. Mariam
nlt. K Arcam Dei S. Bernardus intitulat ſerm. 2. de Feſto Pentecoſt.
Veré Arca Dei: in qua non tabulæ legis, ſed legislator, ipſe
Deus; non manna, ſed panis vivus Chriſtus jelus; non mi-
rabilis virga, ſed mirabilium patrator, omnipotens Deus,
.Z novem menſibus aſſervatus eſt. Hanc Arcam Dei Virginem
Mariam, ut Sanctiſſimam poſt Deum ſummo honore vene-
nNNH remur: invocemus eam in neceſſitatibus noſtris: Ad Mariam
trunm enim ſicut ad medium, ſicut ad Arcam Dei, ſicut aa rerum cau-
Cgin ſam ſicut au negotium/ aculorum reſpiciunt, & qui in cœlo ha-
le HMUMD Ccc cc 3 bitant,

3

— Diſeurſus I.
6

. —

bitant, & - Zur in “ tur e& nati letoreke a, E& qui in in-
ſumus, SW i zn in cœlo 2 Ul a r et fideles inve- mie
ab llis. 1R, n. qui praceſſé nul: Vr r. Ita 8. Bernardus. Auemut⸗
Nanaue erota⸗ 4. etut, ut glor:ficentur. matß
Amen.

* 5 0 WMaria *
Sandtam mente pid, colimus te, z. Giugn.
Wamng tuum mer bralen ſorte beavit,
Davidter mag
1 velut Arca 5 rca beas.
Eeg tu nos recreas ſandtior Ar

WNumno
uncigniſüis
Mum gratiarun
locun volt
n Deus omni
unn piri
nſi. Ehore
I lencigem.
llitepfo ein
uiucognom
lnomis, M
blekkerlent.
ſhenet totun
innaimagnn
Nlit rernit⸗
twenihmmfic
e
ing une
nmlulerm,

ltſorpoſet na

uſſt ſere
Dl- hletfual

.
=

=

—

4 eigze eili e,13e i, ie
ſa ceptee

DISCUR

Damuts . . . .
Aaternitas B. M. E. Gratiarum omninm maxi.
ma eslguam Deus puræ creaturæ confer-
6 potutt.
11
Uamvis juxta effatum 8. Bernardini Senenſis ſer, 2. Exordiiltn
de 88. Nomine Mariæ, non ſit fucultatis humangeg,

4
quamdiu in hoc mortali corpore degitur, ad lau
em glorioſæ Virginis Matris DEI blene bertinge-
* Pe, gi« omninm hominum voces excellit, & ſuperat
intellebétumsnon defuerunt tamen eximi Virginis Cultores qui
cam digniſſimis honorum titulis condecorârunt, quibus Divi-
narum gratiarum prærogativas in Matre Virgine venerarentur.
Sic Locum voluptatis appellat S. Ephrem. ſerm. de Laud. B. V.
quem Deus ommnit us gratiarum divitiis cumulavit. Sicillam:
Nacrarium dpiritüs & e&σ omnium irginum faſtigium. S. Ilde-
phonſus. Florem incorruptionis. Andreas Cretenſis. Cœ-
lum ſplendidum. Richardus à S. Laurentio ſerm. 7. de Laud. V.
Lableſte prodigiuin, & ſacratiſſimum ſpebtaculum. S. Martyr
Ignatius cognominat. Verùm his aliisque ſine numero omis-
ſis Encomiis, Matrem Dei deprædicat, & præfert S. Anſelmus
lib. de Excellent. Hoc ſolum pradica, ait, quod Mater Deiſit.
hoc ſuperat totum, quod ſub Deo dici potett. Sub cœlum ete-
nim maxima gratiarum eſt. quam Deus puræ creaturæ conferre
potuit, Maternitas B. M. V. Veritatem hanc S8. S. Patrum ſenſi. batres.
bus conſonam videamus. Ipſa est O/irginis noſtræ gloria ſin-
gularis, & excellens prærogativa Mariæ, quod Filium unum
eundemq; cum Deo Patre meruit habere communem, ſeribit S. 8. Bergard-
Bernardus ſerm. 2. de Annunt. Ipſa eſt, qua majorem Deus fa-⸗
cere non poſſet, majorem mundum poſſet facere Deus, majus cœ-
lum poſſet ſacere Deus majorem Matrem, quàm Matrem Dei,
nonpoſſet facere Deus; Seraphice diſeurrits. Bonaventuras in pe. S. Bona-

culo ventura,

g Piſcurſus 11.

culo B. V. Lect. 10. NRi magnum eſt, eſſe ſervum Pei majui,

eſſe amicum, utiq; maximum est, eſſe Matrem Dei. conclu-
Dionyſius Qit Dionyſius Carchuſianus ſerm. de aſlumpt. B. M. V. Cujusli-
Carthuna. het enim civis Matrem eſſe, dignitatis eſt: Equitis Matrem eſ-
ſe, majoris: Angeli, ſi Matrem hahere poſſit, majoris? Archan-
geli, majoris: Neraphim, multò majori: Filii Dei Matremef-
Te, ita omnes has ſuperat dignitate; ſicut & Deus his omnibus
S. Thomas mMajor est. ponderat 8. Thomas à Villa Novà Conc. 2. de B. M. V.
1 lia No⸗ Qui hanc lirginem Matrem Dei dicit, omnia dicit. S. Joan-
8 oannes Hes Damaſcenus Orat. 1. de Nat. B. M. V. Scœli Keginam, ſi
Damalce- Angelorum Dominam, vel quodlibet aliud excellentiſſimum,
Aus⸗ tam ab humano corde, quàm ore excogitatum protuleris, non
aſſurget ad hunc Juperindicibilem honorem, 410 creditur, &
PetrusCel prædicatur Dei Genetrix. Petrus Cellenſis lib. de Panibus cap.
lenſis. 21I. Major gratia non potest intelligizpuræ Creat ura communi
Albertus cari, quàm eſſe Mat rem Dei. ſubicribit B. Albertus Magnus in
Magnus. Bibl. Maria. Evang. Joann. Num. 11. ex Doctrina Angelicà 8.
S§. Thomas Thomæ Aquinatis p. 1. q. 26. cujus Authoritaté, præfatis teſti=
deA quino. moniis coronidem imponimus. Omnipotentia Divina, tametſi
in aliis Operibus infinita, in eo vel maximè ſupremum potentiæ
ſuæ apicem transcendit, dum Beatam ſemper Virginem Mariam
ad Maternitatem Dei elevavit, cum enim extra Deu manihil Dei
Matre dignius excogitari poſſit, eam altiùs elevare, aut dignio-
rem reddere, Dei Omnipotentia non potuit. An gelicam hanc
Sponſæ S. Spiritus Laudem imploratà ejus gratià Conceptibus
elucidemus. V

CONCEPTUS I.

Confirma- Mariæ Laudes, Excellentiam, & Dignitatem deprædi-
atn e care volentes 88. Evangeliſtæ, pPauciſſimis verbis comprchen-
dunt: De quâ natus est Jeſus, qui vocat ur Chriſtus. Matth. I.
cap. An non Virginem omni virtutum genere præditam exper-
ti ſunt? Cur ergo relictis omnibus Encomiis ſolam Jeſa Chri-

ſti, quem Petrus Filium Dei vivi confeflus eſt,. Maternitatem

com-

Mter⸗/

—
Opwemorant

lers Eunicz
Crproince
Elceat? kaſane
Menete.
erraltitudin
Gſimumg
Murbusnana.

6

Rekert . .
Mum Mariam
im in monn
thoniphoint
Uaetuem,
Urllillutztione

Moexultans i

Umocdecantaret
nugnugui
nlrelirg ⸗
Unn, o,
nl are Lum
Dbntanen n
Uideiinaund

Mumcecintan

tileſtetthen
lpotentirſi
ülnipclerer,
ofehd Der
llht egn glia
ſiugin Deu⸗
Nhuniſie

—
innei
elcoden
,CNA
Mceng
Ahe
Men
Monnikt
1de N
t. Dlor
egnun
etiſcn
tulerih
eiten0
Danbune
ecKun
Magne
1Anget
Pteſnit
Dwicnn
volbpoen
Gund
Heurbti

e, Aldn⸗

Ugelane

CoNeI

1

Nencin

.
65 ON 4

u Nn
alinner
en 0
Muctoi

Maternitas B. M. V. Gratiarum omnium . 9

—

commemorant? Num ſolus fruéctus Ventris benedictam inter

Muliers & unica ſacra Proles præ cunctis Matribus felicem reddi-
dit, ut proinde Mariano Symboliſtæ: Prole ſua feélix: ſubſeribe-
re liceat ? ſa ſan S. Anſelmus de Excellent. B. V. cap. 2. Hoc ſo-
lum de dancta Lirgine præaicari, quoa Dei Mater ſit, excedit
omnem altitudinem, quæ poſt Deum dici, vel excogitari poteſt,
& altiſimum, quod habeat contemplandum, &- ruminandum
Mens bumana. Sed & ipſam audiamus Virginem.,

CONCBPTUS II.

Refert S. Lucas Evangeliſta, primo ſui Evangelii Capire,
Beatam Mariam Virginem Spiritus 8. obumbratione jam gra-
vidam, in montana feſtinanter abiiſſe, & Eliſabeth viſicaſſe,
nec non iplo introitu, inſigni Matris DEl titulo dignatam fuiſ-
ſe: Unae hoc mihi, ut Mater Domini mei veniat ad me ? quâ
humili ſalutatione, animâ magnificans Dominum, & Spiritu
in Deo exultans Virgo, dum beneficia ſibi à Deo præſtita grato
animo decantaret, inter alia etiam in hæc verba prorupit. Fecit

mihi magna, qui potens eét. Non diffiteor, magna eſſe, quæ-

cunque à larga Manu Domini gratis accipimus, nam omne tum
optimum, & omne donum perfectum deſurſum eſt, deſcen-
dens à Patre Luminum. juxta regulam S. Jacobi Apoſtoli I. cap.
dubium tamen movet, quòd Sacratiſſima Virgo ad primum
Matris Dei in auribus ſonum, tam ſpecialiter infinitam Dei Po-
tentiam decantando commemoret? Num adeò Humilitatem
Ancillæ ſuæ reſpexit Deus, ut matrem Dei elevans, ultimum
Omniporentiæ ſuæ terminum, in eam ad extra effunderet? &
quò altiùs elever, non haberet? Affirmativè reſpondet melli-
fluis vocibus S. Bernhardus ſerm. de Nativ. B. M. V. Nec enim
decebat Deum alia Mater, quàm Virgo, nec Virginem alius
Filius, quàm Deus, quia nec major inter Matres, nec major in-
ter Filios naſci potuit.

Ddd dd CON-

10, Diſcurſus II.

CONCEPTUS III.

Prævidit hoc in Spiritu ſuo Prophetico Iſaias, qui præcelſæ
Matris Dei deprædicaturus Excellentiam ac Dignitatem, cap.
3 5. ait: Gloria Libani data eſt ei. Verum eſt, opinari Doctiſſi-
mum Lyranum, & cum eos. Hieronymum, verbis hiſce de bene-
Gcüs Hebræorum Synagogæ à Deo præſtitis, diſſerere voluiſſe:
verum quoque eſt, id, quod D. Baſilius, Gregorius, & alii in hunce
locum affirmant, loqui Iaiam de ſummis à Deo Eccle ſiæ con-
ceſſis honoribus, cujus eminentia & gloria ſimilis eſt monti Li-
bani: verüm tamen etiam ad propoſitum meum accedunt, B.

Thomas de Villã Nova, ſerm. de Nat. Virg. Rupertus Abbas, &

Dionyſius Carthuſianus in Cant. eminentiam & magnificentiam
Matris Virginis ſub nomine montis Libani verbis Prophetæ fuiſ-
ſe propoſitam. Sed cur rectè montis Libani ? ut quid non alte-
rius montis ſimilitudinem aſſumpſit ? excedit & ſuperat montes

alios mons Libani, cum cæteris altiorſit, & ſublimior; hæc ea-

dem prærogativa Mariæ eſt conceſſa, quæ tanquam Dei Mater
omnes imterris exiſtentes Creaturas, & omnes Coœleſtis Paradiſi

heatos Spiritus magnitficentiâ ſuperat & præcellit. Favet huic

Conceptui S. Damaſcenus Orat. I. de Nativit. Virgo Mons eſt
iWe, qui collem omnem ac montem, id eſt, Angelorum & homi.-
num ſublimitatem exußerat, Mons, in quo beneblacitumeſt
Deo, habitare in eo. Repetit ſenſum ſuu m Propheta cap. 2. V.
2. Erit innoviſimis diebus praparatus Mons Domus Domini
in vertice montium, & elevabiturſ. uper colles. Quem locum
expendens D. Gregorius ait: Mons quippe in vertice montium
Beatisſima Virgo, quæ omnem electæ Creatura altitudinem,

lectionis ſuæ dignitate tranſcendit.

CONCEPTUS IV.
Non incongruè Sancti & Electi in Colo, montes excelſi

Son-

gloriæ & honoris dici poſſunt, de quibus Regius- Pſaltes canit:

Mater

—
yxerin circ
umſva, Vinr
Cntnr; gue
rirmontibu
Numſola

Mete: luſt
i, Peſlü b
S, Homilitate
l poleru
lngo ſecit,

lor umd telo
gnum, inl V
1, beyein
on defuit
MMolorumn, (.

Wra yin

iAppelnmn
lelt rruri
Mubuere dae

0

UMumpræo
Ultperteclioren
ſtkanes, mna
ilr Reſponde
unnoniubet,
Uumihcon

virerd
Nem
niDocti
ſedeben⸗
ctenohule
AAinhen
cleſiren
eſtmmonth⸗
Cceduon
us Ab
Gnifone
Mopbert
gidtant
perutm
niorz ie
bambal
Clelsut
. Lnt
gele
uſrc
Nepluctn
henzn
Donmi,D
vemlon
Hjnlenun
,Arln

noreidß
5llse
N

Maternitas B. M. E. Gratiarum omnium & . 11

Montes in circuitu ejus: Pſalm. 124. Sancti enim omnes Regi-
nam ſuam, Virginem Dei Matrem, velut virgulca arborum cir-
cumſtant; quod autem Pſalm. 86. canit David: Fundamenta
ejus in montibus ſanctis: Conſideratione ulteriori dignum cen-
ſeo. Num ſola Virgo fundamentum jecit, ubi alii Sancti finem
poſuêre? Ita eſt AA. finem in montibus ſanctis fide ſuâ Patriar-
chæ, ſpe ſuâ Prophetæ, Charitate Apoſtoli, Patientiâ Marty-
res, Humilitate Confeſſiores, Caſtitate Virgines, Miniſterio
Angeli poſuerunt. Fundamentum in his montibus ſanctis ſo-
la Virgo jecit, quæ ſingulis Sanctorum omnium virtutibus ex-
celſior una reſplenduit. Hinc S. Bernardus ſerm. in ſignum
magnum, in verba illa: In Plenitudine Sanctorum detentio
mea. Benè in Plenitudine danctorum detentio Mariæ fuit,
cui non defuit Fides Patriarcharum, Nes Prophetarum, zelus
Apoſtolotum, Conſtantia Martyrum, Jobrietas Confeſſorum,
Caſtitas Virginum, Fœcunaitas Conjugatorum, inſuper &- TPu-
ritas Angelorum. Fr iterum ſerm 4. in Salve ad Virginem.
Nihil eèt Virtutis, quod inte non reſplendeat, & quidquid ſin-
gulihabuere Janétitu ſola poſſediſii.

CONCEPTUS V.

Unam præ cœteris ſibi elegit Sponſus, quam omnibus in-
venit perfectiorem. Cant. 6. Cap. Una mea ett columba mea,
perfecta mea, una eſt Matris ſuæ, elecéta genitritis ſuk. Quæ
eſt iſta? Reſponder Rupertus Abbasin Cant. Unam eſſe, quæ
barem non habet, Beatiſſimam Virginem, in quâà Virginitas
& Maternitas conjunctæ ſunt, quod Privilegium nulli unquam
Deusomnipotens conceſſit, quàm Mariæ; hanc ergo, præ
reliquis, ſibi in Sponſam Spiritus S. elegic. Una & electa
ſt (verba ſunt Abbatis) quia nec inter Angelos, nec inter ho-
mines, vel primam habet, vel ſequentem habitura eſt. Apo-
ſtolum cogita, & ecce undecim alios adnumerabis; Evange-
liſtam pete, & ecce tres alios invenies; Virginem deſidera, &
ecce in unàâ ſolà Coloniâ undecim millia habebis Virginum,
Dd ddd 2 quæ

12 Diſcurſus II.

quæ pro fide Catholicâ, vitam conſtantiſſimè profuderunt, &
ſanguinem; omnes hæ parem habent & ſociam, at una Prin-
ceps eſt, & præcipua, una ſola parem neſcit, aut ſociam, Vir-
Dei Mater, unam hanc Columbam ſuam, perfeclam ſuam
præelegit Dominus, cui proinde Catholicus ac Chriſtianus Poõë-

ta accinit:

Nec primam ſimilem viſa eft, nec habere ſequentem.
Gaudia Matris habens cum ! irginitatis honore.

CONCEPTUS IV.

S. Bernar. Ilpſamet Virgo ſe tot tantisque gratiis, ac donis coœleſtibus
dus ſerm.4. cumulatam conipiciens vitis ſimilitudinem induit. Eccleſia-

de Aflumt. cun inqui iti ficaviſ
Afiumt. (tici. 24. cap. v. 13. Ego, inquit, quaſi V'itis fructificavi ſua-

vitatem odoris. Cur non Palmæ aut Cedro ſe compsaravit?

Cur recte viti? Alias inter plantas & vitem hoc eſt diſcrimen,

uòd creſcant illæ ad determinatam altitudinem, non item vi-
tis; Palma creſcit tantůùm, & non plus, cedrus creſcit tantùm,
& non plùs: at verò vitis certam non habet creſcendi quantita-
tem, ſed teſte experientiâ juxta menſuram ſtatuminis, ſive peda-
menti, quo fulcitur, tantùm & ultra poteſt creſcere: ſic parvam
& demiſlam perſæpe videbimus vitem, quia parvo & humili ni.
titur Palo; altiorem aliam, quia ſublimiorem adjunctam habet
ridicam ; aliam denique intuebimur, quæ, quia altiſſimo fulcitur
pedamento, in tantam conſurgit altitudinem, utaltiùs ſuſtolli
nequeat. Beatiſſima igitur Maria Virgo Dei Mater, innixa ſu-
per dilectum Filium ſuum Jeſum Chriſtum, ſeipſam comparat
viti, ut nobis inſinuet, ſe ramos ſuos (per quos Seraphicus Bo-
na ventura in ſpeculo B. V. divinas Gratias, Cœleſtia dona ac be-

neficia intelligit) eousque erexiſie in altum, quousque ſeſe ex.

tendit ſaſtentaculum ejus, & fulcimencum; cùm veròô hoo ſit
infinitum, Deus enim eſt, quæ virginem ſuſtentat, Deue, cui

Matcr innititur, hinc quidem, Juſtus ut Falma florebit, &
ſicut

fwinlr Aat⸗ ,
tere

Mte

—,
rlacful.
6indniriesexc
oemodori
luntestottan
licgniteem.
ſncluriraße
1)e erbay,
ſyrititprope
elens 3, bar
Mobtinuit,.
heiſinarita,
eret. diDec
Velillima.

00

liincpem .
nlam bninei
leybos: Pyin
uſaluta o
lc ihſe u
Enchrituma
Unnu herm
Utinoetinent
Dinims Domm
um, rDom

uintbrit Rey

uncſfeit, Ex
llbeu ſübe
lnnium: it
N
iGmnternt,
funtſlutge

—
dernnt,

umn.
Nm,
echmnſen
ſäianade

eneitn
onoe.

iscoe

it, Neld

lffcif
Colnpun
eſt cilrn
, nonlin
Creictuu:

Lencigun

ginser
ere: ſeyn
oKlnn
foncmt
limoti
ralinſt
Uel, imnn

Geroykig:

ſincomui
Ss
Netle
rar Dee
, S
e flehit

v. 5. quæ verba vertit S. Ambroſius: Quaæ eſt iſta quæ aſcendit
2 7 7

Maternitas B. M. E. Gratiarum omnium & u a. 1 3

icut Cedrus Libani multiplicabitur. Pſalm. 91. Lon ge tamen
& infinities excelſior Dei Genitrix, quaſi Litu Fructificabit ſua-
vitatem odoris. Eccleſ.24. Cap. v. I3. ac propcerea 8S. An geli de-
mirantes tot tantasque Virginis prærogativas, tantam Dei Ma-
tris dignitatem, dixerunt: Quæ eſt iſta; quæ aſcendit de de-
ſerto delitiis affluens, innixa ſuper Hilectum ſuum? Cant. 8.
ſicut vitis propago, innixa ſuper dileltum ſuum?* Unde Doctor
Angelicus 3. part. quæſt. 27. art. . ad I. concluſit: Virgo tan-
tam obtinuit Gratiæ plenitudinem ut eſſet Auctori Gratiæ bro-
pinquiſſima, ita, quòd eum, qui eſt plenus omni Gratiä, in ſe re-
ciperet. Si Deo propinquiſſima, ergo præ omnibus creaturis
excelſiſſima.

CONCEPTUS VII.

. Principem Juraj ugo legis abſolvunt „ejusque Auctoritate
Auguſtam Principi in Privilegiis æquiparant: ſic l. Principes ff.
de Legibus: Princeps legibus ſolutus eſt, Auguſta verò, licet
legibus ſoluta non ſit, Princeps tamen eadem Privilegia tri-
buit, quæ ipſe habet. Legiferi, ſeuprincipis, imo Regis no-
mine Chriſtum appellat IHaias cap. 3 3. Dominus Legifer noſter,
Dominus Rex noſter. Nec non ſoannes in A pocal. cap. I 9. Et
habet in veſtimento, & in femore ſuo ſcriptum, Rex Regum
& Dominus Dominantium. Legiferi hujus Principis, K egis
Regum, ac Domini Dominantium Mater eſt Virgo Maria, ac
proinde Auguſta, cui dum ſua, quæ ipſe habet, privilegia Chri-
ſtus attribuit, Reginam Reginarum, & Dominam Dominan-
tium effecit. Excellenter S. Anſelmus de Excell Virg. cap. 11.
cut Deus ſus Potentid parando cuncta, Pater eſt, ac Domi-
nus omnium: ita Beata Dei Genitrix, ſuis Meritis cuncta re-
parando Mater eſt, ac Domina omnium. Huic ſe ſociat Ru-
pertus Abbas lib. 3, in Cant. Ita coronaberi, (O Maria!) ut in
Coælis & in terris Regina fis Regnorum, ubicung enim prædica-
tum fuerit ilua de dilecto dietum: Minuiſti tum paulo minus
Dad da 3 ab

14 . Diſcurſus II.

ab Angelis, Glorià & Honore coronaſti eum: prædicabitur &
de te, quòd ſis:b dileéta, & Mater hujus Coronati, ac proinde
Regina C ælorum, totum Jure poſſidens Filii Regnum, at que hoc

intuitu Reges & Imperatores te Coronis ſuu coronabunt, Pala-

tia ſua Nomini tuo Jacrabunt, &- honori tuo dedicabunt. Un-
de etiam S. Bernardus ſerm. 1. ſuper Salve Regina ait: Juſtè Re-
gina Mundu & Reginacœli dicitur:per quam utriusque Crea-
tor & Rector generatur. Et 8. Epiphanius ſerm. de Laud. Deip.
obſervat, ſponſas Principum, & Regum genetrices, pro dote &
incunabulis integris Regnis donatus fuiſſe, quidni igitur ſponſæ
Divinæ, & Regis Regum Matri, melior fortuna obtigerit? quare
concludit in hæc verba: Dos Mariæ Genirricis Dei, Spiritusd.
erat, & Dona incunabuli cœleſtis Paradiſus.

CONCEPTUS VIII.

Specioſam Eſther, dum Mardochæus in Regià aula Aſſue-
ri ſummis honorum ac dignitatum gradibus exaltatam intelli-
geret, ſubodorare non dubitavit, eam pro ſalute populià Di-
vina Providentià Regiæ Majeſtati ſubordinatam fuiſſe, ut ad
imitationem Solis, gratiæ ſuæ lumen ſtellulis exiguis commu-
nicare, & inter ſpumantes arrogantiæ fluctus periclitantem ſuo⸗
rum vitam præpotenti apud Regem interceſſione, conſervare
non dedignetur, quam, ut ſupplex pro populo Mardochæus tan-
tò facilius impetraret, à ſuperbo Aman paratas Judæis inſidias la-
chrymabundus exponit, ſanguinolenti Edicti exemplar tremu-
lis manibus tradit, & voce compaſſione dignà Reginam perſua-

dendo alloquitur: Quis novit, utrum idcircò ad Regnum vene-

ris, ut in tali tempore parareris? quaſi diceret: Salus populi es tu,
decora Eſther! eo fine ad Regni ſolium elevata, ut dolosè exci-
tatam Regis iram mitigares. In Aulà divinâ Regis Regum ac
Domini Dominantium, ſupra omnes creaturas elevatam de-
monſtravimus Mariam Virginem Dei Matrem, etenim ſuper
Choros Angelorum exaltata eſt ſancta Dei genetrix, ut ſpecioſior

Eſther, ſalus eſſet populi ſui, electa, ut ſol, nos exiguas ſtellulas

ſuas

Muen

—
asCratirumm

lir ſtlli,
um Colliten
Mndro⸗

pnuſtn &

(brraphioe

Admonte
ilbeatetur, 4
Cen9, cup
ewribosuſtitit

Anpelitui

UMvo Nonte!
ucrag, Nie
lmem lepeſt
liinkernalif
Binihi nege
Umndormtibi
Mreiexugie
Alatrem Pii

hiitu in,
axlina
lmnſelce

(Mifith

—.,—

- Maternitas B. M. . Gratiarum omnium & .. 1

dhing
e rl ſuas Gratiarum lumine plena illuſtraret, & ut veramiſericordiæ
ngtlteh Mater, juſtiſſimam Dei omnipotentis iram peccatis noſtris exci-
Abuſte tatam, Coli terræque Domina potentiſſimè Mundo reconcilia-

ut h ret. Nam pro miſeris Mater Dei facta es, Miſericordiam ſu-
hergenuiſti, & demüm tibi miſerendi eſt oficium commiſſum.
itean ribit ſeraphicè S. Bonaventura inſtim. amor. part. 3. cap. 19.
ela Ad montem fugit Loth, ut abincendio Sodomæ peccatri= Epilogus.
Soes cis liberaretur, Angelico conſilio parens. In Monte ſalvum te
igiurſet fac, Gen. . 9. Cap. Fternum gehennæ incendium obſtinatis pec-
geinn catoribus Juſtiti4 Dei ri goroſiſſima præparavit, ab hoc utlibere-
N,d ris, Angeli tui Tutelaris conſilio pare: In Monte ſalvum te fac.
In quo Monte? Montem S. Antonius Paduanus ſerm. in Dom.
2. Quadrag. Mariam Virginem DEI Matrem appellat; hunc

. Montem ſæpè ſæpids pia ac humili veneratione aſcende „ & ab
omniinfernali flammà intactus evades ejus Patrocinio Matris,
te cui nihil negat Filius Angelo tuo Marianum clientem jungo- .
9

ummi Bernardum tibi acclamentem ſerm 28. in Cant:. Ad Mariam
epold accurrei exaudietur enim ipſa pro reverentia ſud exaudiet uti-
fule,du gue Matrem Filius. Amen.

gnicon.
Gyiritus inplevit te Virgo, Deus quievit
* Verbi, mole carens, abeq; dolore parens.
hlebii Cœlum felicem benedicit te genitricem,
enhun Concinit Orbis Ave; prole beata, fave.
juunoeee
ale⸗ NSN .
Regs o
tas elefan
, Crnin
trlifet

16 20):0:6. it.
Digtannatenm

Bibedagezadehodee e Ne N Ne e 2e e S ES Redeke ln
DISCURSUS I II nnlc, ut
. .„ Unnteret ſat
Virginitas Mariæ ſingularis est, e& qubd Virgo ſenögnil
ipſa Virgines faciat. renhrgin

180. Parres
On ſine Myſterio Virginem Deiparam Eccleſia in u en,

Hymno ſuo Lirginem ſingularem iutitulat, quia ni= hernetun.
mirum ſingularis Gratia Gaſtitatis illi ſoli divinitus mger zu⸗
conceſſa fuit, nam ut Verbis utar DionyſiiCarthuſia- ſuer ſAa,
ni in c. Cant. art. 8. Qaamvis fuerint multæ Virgines mar itzutn
ſunctæ, quarum quædam Martyrii gloriam ſunt adeptä, ta. amt 8.4
men reſpectuhujus unicæ'irginis ſingularis Amicæ ſponſi, quaſßi airtinun
ſpinæ fuiſſe videntur, in quantùm aliquid culpæ habebant, & eegri

Exordium.

quamvis in ſe fuerint mundæ, non tamen fuit in eis fomes pror- „ Ame,
ſus extinét us fuerunt & aliis ſpinæ, qui ex earum intuitu mu- ut lerrnu
crone concupiſcentiæ pungebantur, quamvis ipſæ Virgines Jan- “
cCtæ non fuerunt in hoc ipſo culpabiles. Porrò hæc unica Dei d⸗c lcki N
lectabiliſſimal irgo, totius ſuper beatiſſimæ Irinitatis media: & h nen
amica, ac ſocia, ab omni culpa fuit prorſus immunis; fuit inei „ en
fomes plenè extinctus, & tam intenſiſſim Caſtitate erat reple-: 4 et.
ta quod intuentium corda ſic penetravit ſuâ inæſtimabili Ca- P n gc
ſtitate Virgineé, quòd ànullo potuit concupiſci, imò potius ex i ntte⸗
tinxit ad horum illorum libidinem. Sic Cactharinam pruden- u ahleh
tem Virginem novimus, in cujus obtruncatione, ſanguinis Enſugk en
loco candidiſſimum lac fluxit, utr caſtimoniæ virginali teſtimo iiheftegar

nium redderet: Sic Margaritam, Luciam Agatham, Cæci- lpehte
liam, & ſexcentas alias Eccleſia colit virgines, quæ ſequuntur mnc, nnn
Agnum, quocunque ierit, quæ quamvis caſtiſſimæ fuerint, eö? ne⸗ lunmt
tamen Caſtitate non erant conſpicuæ, ut in aliorum Cordibus ufſhuch⸗
laſcivas hominum libidiniſorum potuerint extinguere flam- iiſttith
mas, quin potiùs incentiva inordinati amoris, venuſtatis ſuæ foſinnhe
fomite ſpecatori ſubminiſtràrunt, quibus in Catharinam Ma- tlicllie
xentius, Valerius in Cæciliam, in Margaritam Olibrius, Quintia- —
nus in Agatham vehementer exarſit. At verò præcellæ Matris 1Ceih
Dei

—
Il
IMig

nn Leceiti
itulncin
Polictene
npliOanna
ulteer

Itadete

ice onte
ehabehent,
neiſfteß
efntntulre
ſelifennt
Acttet
fitkinmnd
lupr,ſn

Piutelini⸗

iefinih,
i, MMizoe
arinamn
fone, A

1

Vkuiniet

ggnun⸗ .

. gurar⸗
icmelenm.
lorunco;
exingner⸗
6, ſenns
Caocbarinn
Oltin⸗
ran,

Virginitas Mariæ ſingularis eſt, eò guòd Virgo ipſa & c. Ty

Dei gravitatem cum modeſtia referentis pulchritudo ſingulari

ſupra Angelos caſtitate refullic, camque cum tantà honceſtate
conjunzit, ut virginalem pudicitiam ia aſpicientium cordibus
accenderet, vanum verò, & profanuam amorem penitus reſtin-
gueret, digniſſima, quam communi creaturarum ſuffragio ſin-
ularem Virginum Virginem veneremur. Veritati huic pro reve-

rentiâ 88. Patres ſubſceribant. Nullus unguä rebertus fait, qui a- 88. Patres,

iciens ipſam inordinatum aliquem carnalis concutiſcentiæ
9 7

Venſerit motum. D. Thomas in 3. ent. diſt 3 quæſt. I. art. 2. ad 4. D. Thomas.
TJanta erat ejus gratia;, ut non ſolum in e Virg nitatis gratiam

ſervaret. ſed etiam his, quos inviſeri; integ tuüatis inſigne con-
Ferret, ita ut quamvis éſſet pulchra corporé, ànullo concupiſci
potuerit. S. Ambroſius lib. de Inſhit. Virg. Maria pulcher-S. Ambre-

rima Virginum fuit, nec unquam aliquis cam intuens, ipſam iur.

malè concupivit. Richardus àS Laurentio. dc Laud. Virg. lib. Richardur
12. Marig iyeinitas in alios trancfundebatur, nam quam. . Laur.
vis pulcherrima ſuerit, tamen d nullo unquam potuit concu-
Piſci, quia ejus puritas corda omnium penetrabat, & omnes mo-=
tus illicitos in eis extinguebat Bernardinus de Buſto. ſerm. 4. de
B. V. Rationem reddit 8 Bernardinus Senenſis. ſerm. de Con- Bernardi⸗
cept. B. V. art. 2. cap. I. Primò quidem potust hoc fieri propter nus de Bu-
impreſſionem quia omnibus quiinclinati erant ad concupiſcen- ſto.
dam eam ut carnaliter concupiſcibilis non apparebat, ſicut &-
mulier valide pulchrazpropter aliquod maleficium fact am v ro
uo, non pot&t ei, ut concupiſcibilis apparere, & ſic Deus in ho-
num apertæ gratiæ hoc potuit operari. NRecunaò autem hoc po-
tuit fieri, propter converſationem, quæ utiqg,; admirabitem hone-
ſRatem, & morum atg, geſtuum gravitatem, in facie, & in toto
corpore, eam intuentibus oſtendebat, in tantum qi per ex-
trinſeca ſigna apharebat apertius, quòd nullatenus p'ſit aa fœ-
dum aliquid inclinari, imò quòd erat tota Deo dcata & ſin-
gular ſimzm habitaculum Dei effectazſicut contingeret deſin-
E ſima Wuliere quæ eſſet continuè quaſi rapta. Hæc ille. Nos S Beraar-
autem afflante Spiricus 8. gratià ſingularem Virginem ſingula- dinus Se-
ribus Conceptibus comitemur. nenſ.

Ecc ce CON-

2

Confirma-

15 Diſturſas II.

CONCEPIUS I.

Sapientiſſimus Regum Salomon odorem virginalem de-

tio ſeu De- coris Mariæ aſſimilat odori Cedri & Myrrhkæ. Quaſi Cedrus:

ductio.

quaſi Myrrha elecéta dedi ſuavitatem odoris. Eecleſ. 24. cap.
Quid ſpeciale Cedrus habet, aut Myrrha, ut in ejus odore tan-
ta ſuavitas reſideat? Obſervant Naturaliſtæ, quod odor Cedri,
& Myrrhæ ſalutaris ſit, & myrrhæus quidem corroſivos vermes,
cedrinus odor autem intozicantes depellat ſerpentes; in eun-
dem modum Marianæ puritatis odor virginalis, venenatos li-
bidinis, & corroſivos affectuum carnalium motus ab iis pelle-
bat, qui illam conſpiciebant; intuentes ad caſtas cogitationes
invitabat, & vitam verecundam infundebat Virgo prorfſus ſin-
ularis. Roborant Conceptum hunc piæ cogitationes Bernar-
dini de Buſto ſerm. 4, de B. V. Ideo comparatur MWyrrhæ & Ce-
dro, quia ſicut odor Myrrhaæ iga vermes, & odor Cedri fu-
gat ſerpentes, ſic & oaorſuæ Virginitatis de aliorum cordibus
extinguebat motus brutales.

CONCEPIUS II.

Profundo ac myſtico loquendi modo de Sponsaâ ſuâ Virgi⸗
ne ſingulari canit Sponſus cœſeſtis. Cant. 2. v. 2. Gcut lilium
inter ſpinas, ſic amica mea inter filias Adkx. Quibus verbis
juxta mentem Dionyſii Carthuſiani in cap. 2. Cant. Maria Vir-
go candidiſſimo lilio, reliquæ verò Virgines, pungentibus ſpi-
nis comparantur. Magna profectò ſpinas inter & lilium dif-
ferentia intercedit, quò ergo Encomiaſtes Virginis, ſingulari
hac ſimilitudine excurrit? Indicare nimirum voluit, quèd
Beatiſſima Virgo inter alias Virgines, ſicut lilium inter ſpinas
eluxerit; aliæ enim Virgines ſpectatorum oculis faſciculus fue-
runt pungentium ſpinarum, qui corda eorum pupugerunt,
mentemqae libidinis cuſpide transfixerunt, quam vis Virgines
ſanctæ nullam culpæ labem incurrerint: at verò Regina Cœlo-
fum

inta

—7
manbcichli
n arſore

uncupleet
ilimummcal
Cloctatus.
zmenbr. Zid
hlretarada
ccolnalem
ſuul 0 lem
it

0

Devinoa
Puen urpote

AreriumVer

on ca.2

Hreinebriar

Iyhhetacap. 9

nerenidit
antibus,
illre, her
uncnlor im
Uilgranr, hiæ
S de en
at.
nynloraacvn
Elfuelerut.

0

Ugentes
oſtentone

icgnndlent,

usCe

ceel 1 e
einsocotent

ododorce

Olivosretm
enltesz in e

vennecadt

tosab iere
scOgln
gorol
tatiomeiben

Hnhey

gdorCH

ioronncnt

I

ponglſi

Went
U

n. NMGe

Ungenbif
tet llunt

gin, H

wolot,
Om ietſi
6 ceoſe
munlg⸗
Muvrli⸗
OReznel⸗
49

Virginitas Mariæ ſingularis eſt, eò quòd Virgo ißſa & C. 19

rum candidiſſimum lilium erat, quod quia, ut rerum natura-
lium Scriptores referunt, frigidæ naturæ eſt, candore honeſtatis
ſuæ, & ſingularis prorſus Virginitatis puritate, omnem inhone-
ſtæ concupiſcentiæ ardorem in ſpeclantibus extinxit, eosque in
uriſſimum caſtitatis amorem accendit. Ita Dionyſius in Ex-
ardio citatus. Cui accedit Bernardus Allenſis. 3. part. quæſtio
9. membr. 3. art. I. Tanta fuit illa ſanct ficatio, ut etiam eéx-
tenderetur ad alios, & quòd extingueret omnem concupiſcen-
tiam carnalem in alio. O igitur candidiſſinum lilium inter
ſpinas! O I emplum caſtitatis & pudicitiæ! O Virgo verè ſin-
gularis!

CONCEPTUS III.

De vino advertit Sapiens, quòd propriè venenum ſit Vir-
ginum, utpote Virgimibus ſummè nocivum, puritati virginali
contrarium, verbo uno luxurio ſum; Luxurioſa res vinum, in-
quit Prov. cap. 20. hinc etiam monet Apoſtolus ad Epheſ. 5. cap.
Nolite inebriari vino, in quo eſt luxuria. Zacharias tamen
Propheta cap. 9. Linum germinans Virgines. in Spiritu ſuo
longè prævidit. Quòd ergò Vinum tam ſingulare eſt, aliis
luxuriantibus, Virgines germinans? Vinum hoc præ cæteris
ſingulare, Beatiſſima eſt Virgo Maria, ubi enim aliæ Virgines
etiam culpæ immunes, in animis intuentium laſcivos motus
excitàrunt, hæc omnes libidinis faces verecundiæ Mater reſtin-
xit. Sic de eà ſcribit docticmmus Henriquez lib. 2. de laud.
Virg. art. 2. Ejus aſpectus carnalium aſtum extinguit pecca-
torum corda compungi, mundanorum hominum deſideria ad
cœleſtia elevat.

CONCEPTUS IV.

Fugientes in Egyptum Abraham & Joſeph, ſubtili ac pià
conſideratione ſuâ comitatur devotiſſimus Simon à Caſſia. lib.
2. in Evang. Fugit nimiruùm ad mandatum Domini Abraham
Ee ecee 2 in

Epilogus⸗

20 Diſcurſas III.

in Ægyptum cum deſponſatàâ ſibi uxore Sarà Geneſ. 12. cap. Fu-
git & monitus ab Angelo ſponſus Virginis, cum Jeſu & Marià in

gyptum. Matth. 2. cap decorâ facie erat Sara, Pulchra nimis

Virgo Maria; pulchritudo Saræ timorem incuſtit Abraham,
ne fortè ab Ægyptiis ad laſciviam ſollicitaretur; pulchritudo

Virginis longè excellentior, timorem Joſeph non incuſſit: Cur

ergo timente Abraham, Joſeph non timuit? Reſpondet præfa-
tus Scriptor: Noverat Joſephexperimentb ſui, qualem gra-
tiam Deus in Mariaà poſuit, ut nec propter excedentem pul-

ehritudinem potuißet ab aliquo ad immunditiam concupiſcci.

Eſſe in ſeipsà Virginem, & in aliorum cordibus virginalem plan.

tare pudicitiam, non niſi ſingularis eſt Virginitas.

Virginem noſtram ſingularem ſub ſimilitudine ſtoracis
repræſentat Eccleſfiaſticus cap. 24. Quaſi Otorax. Etenim hic
odor pretioſiſtimus eſt, reliquis odoribus efficacior, & contra
morbum caducum falutaris; in huncodorem, Mariani Clien-
tes, currite, Virginem Virginum invocate, hæc vos caſti amo-

ris Hymnum cantare faciet, & à luciferiano caſu æterni interitus
maternè præſervabir.

Dulcis odor Chriſti, Pecialis Eirgo fuiſti,
Pelctora caſta creang, & ſine fine beans.
Hoc in ſine horæ, tu nos recreabis odore,
Si cum prole pid, ſiæ comes atg via.

N ( „

DI.

Uttum
pror,
Verb
carne
lungu
thummoyen
ulumere dig
n ton. 3,
i Cooentnun

Ukcordein ver.

4

Ethoetderaphi

Ul, chm Chr

7

Uns hlarrise
) Diilater,
ceceujosſei
uminſiiun
UunCMriti cor
ikihſcidie
e. boei
UkNickard
rleernieni
Plienerti.
Murhigr H

nonſteppert

hroere, .
tanninn

ece ſint⸗

21
inen . . , e
uli El de es; 3e 3 23 N, 6 63 636 ℳ: Po L2 3e edk Ze sE geEöe
Düldmmd

pulenint
meteſi S. Maria Virgo Mater D EI, Aater eft
kertn “ Miſericordia.
1
laeſtene Ertum ac indubitatum eſt, unigenitum D EI Filium Exordium.
n el pro redemptione generis humani hominem factum,
ginelemgt Verbum Patris æternum, incarnatum de puriſſimàâ
carne Virginis intemeratæ, carnem ſumpſiſſe, &
ſanguinem: Quæſtionem tamen valdé gratam &
nudien acceptam movent Theologi, quàâ ex parte corporis eam Domi-
. hein naus aſſumere dignatus ſit? Hos inter reſpondet doctiſſimus Sal-
en don meron. tom. 3. tract. 3. Verhum Carnem factum in corde Vir-
Mii ginis: docent nunc Philoſophi, ſanguinem in corpore huma-
ecn no ex corde in venas abundè diffluere, ex quâ doctrinàâ ingenio-

eemimmn sè deducit Seraphicus Docdor Bonaventura ſerm. de laud. Virg.
quòd, cùm Chriſtus, qui eſt ipſa Dei miſericordia, in corde
Virginis Matris carnem aſſumpſerit, & ſanguinem, ipſa Vir-

ſiſi g0, Dei Mater, digniſſimo titulo, Lena miſericordiæ, dici
e. Ppoſſit, de cujus ſcilicet corde viſcera miſericordiæ Dei noſtri, per
e, Mariam in ſpiritualia Chriſti membra abunde diffluunt, & ſic
totum Chriſti corpus myſticum maternè vivificant: Cui pro-
. inge ſubſcribit Symboliſta: In omnes affluenter effundit, nec
deſicit. Ex hoc ipſo etiam capite, Matrem miſericordiæ inti- 5

tulat Richardus à S. Laurentio lib. 4. de laud. Virg. Maria dici-
tur Mater miſericordiæ, id est Chriſti, qui antonomaſticè dici-
tur miſericordia, Mater enim est, omnia bona nobis vult, ſicut
Mater Filus. Hanc quamvis matrem miſericordiæ adhuc ne-
mo non ſit expertus, pro dignitate tamen, ſenſus 88. Patrum li- 85, Patres.
beat percipere. Quid mirum, ſi miſericordid affluis, quæ ipſam
miſericordiam peperiſtis carnalia in te Chriſtus ubera ſuxit, ut
per te nobis ſpiritualia fluerent; Cùm enim miſericordiâ lactäſti,
Eeg ee 3 ab

22 Diſeurſus IV.

ab esdem miſericordiæ ubera accepiſti: ad te ergo Matrem mi
ſericordiæ, Matrem miſerorum, clamant exules fili Evæ, cla-
. mant ipſæ miſeriæ, alloquitur Virginem, miſericordiæ Matrem
iceten Richardus à S. Victore. cap. 23. in Cant. Erras, ſi miſeratio-
. cαπι , a tempore vel locé credideris in Maria defuiſſe, quæ
Mater ideo dicitur miſericordiæ, quia quodammoaò ſibipro-
Gerſon. prium eſt, miereri miſeris. ſoribit Gerſon tract 6. in Magnif- Fu.-
giat ergo reus juſti Dei ad piam Matrem mi ſericordis Dei per.

8. Anſel- Orat S. Anſelmus in Orat. ad B. V. & ad ejus Filium. Jdolium divi-

mus. næ miſericordiæ eſt Maria, Mater miſericordiæ; in guo omnes
inveniunt ſolatia miſericordiæ; nam ſicut miſericoraiſſimum
Dominum, ita miſericordiſſimam Dominam habemus. conſo-
8. Bonaven- latur nos Doctor Seraphicus Bonaventura in ſpec. lect. 9. idea-
tura. mus à quo donata, ſeu data eſt miſericordia nobis. & qu'dgem
à Reginà cœlorum gloriosâ Virgine Maria,gquæ inat ipſum pro-
prium Filium nobis obtulit, ut per ejus miſericordiam ſalvare-
S. Bernardi- mur., diſcurrit S. Bernard, Senenfis ſerm z, de Purif, B. V. art. 3,
nus denenſ. quem diſcurſum latiùs deducit, & concludit B. Albertus Magnus
tract. ſuper miſus eſt quæſt. 75. Quidquid eſt cauſa, cCauſæ, eſt
cauſa cauſati, at Beata Lirgo eſt cauſa Filii, Filius autem totius
boni cauſa, omnisq; miſericordiæ, ergo & Mater erit totius mi⸗
ſericordiæ cauſa quidquid igitur miſericordiæ Filins exbi-
buit,totum hoc nobis Mater contulit, quæ kilium genuit in quo
nobis omnia donavit. Ex his patet, Beatiſſimam! irginem in
miſericordis omnem excellere creaturam, quia nimi um ipſtus
B Albertus Mundi miſericordiæ cauſa extitit. Hanc igitur milſericordiæ
Magnus. Matrem imploratâ Spiritus S. gratià Conceptibus veneremur.

CONCEPTLUS Y.

Corfirma- Partum filii Zachariæ annuntiavit Angelus Domini Luc.
tio eu De- 1. eap. Uxor tua Eliſabeth pariet tibi Filium. Partum Fili;,
ductio. ctjam Mariæ annuntiavit Gabriel Archangelus. Ecce conciptes
in utero, & paries Filium. Ibid. in hàc tamen ſecu ndàâ annun-
tiatione particulam, tibi, non addidit. An fortè Jeſus, Mariæ

Filius

(Ma

—
uronſitſ
ngumemexr
5
ſtſenerabil
lero roi

ltlatex

Guroinen n
en, tihi,
Enmmvine

e; miſerico⸗

ngvod ho⸗
iuin teroa
Aumttbima
nimmerit
ill irgire.

Ulrcordæ M

aſouami

ndtyß,

Uzelliacap.

n, DEl um
Idomonis
Mmlamincarna

nnelldei,
lichitugllier
lenncompiae
menchwe
Urinneyentn
nehtereigen
Pllict, te
Cnſtll,
lhgnanes
Euſun bir!

—
Munen
Crle Nune
nſeni
, er gl
nudbſr
Cortiir
n Alpnte
A;Ndiren
erlovaſſen
hennug
Clell
bis y
Einteiſin
Ooflinnſ
ri,, N
Aberusl
cAlſn
kdtent
tef eiftt
Aftgetth
ui,i
Apinimont
ut lenme
bbosſenegne

&. Maria Firgo Mater Dei, Mater eſt miſericordiæ. 23

Filius non ſit ſiecut oannes Eliſabeth Filius fuit?à aut carnem &
ſanguinem ex Virgine Mariâ non ſumpſerit? Abſit: nam (verba
ſunt venerabilis Bedæ lib. 4. cap. 39. in Luc. cap. 1 1.) Conceptus
ex Utero virginali carnem non de nihbilo, non aliunde, ſed ma-
terna traxit ex carne; aliogui nec ſilius hominis diceretur,
qui originem non haberet ex homine. Cur ergo Archangelo
vocem, tibi, in annuntiatione ſuâ omittere placuit? Noverat
quàm maximéè cœleſtis hic nuntius, maternam Virginis in ho-
mines miſericordiam, quâ nihil tam charum, nihil tam acce-

ptum, quod homini non cederet, mortalibus eciam cordis ſui de-

ltias in utero adhuc virginali non donaret, chariſſimum ſuum
Jeſulum, cibi magis quam ſibi, miſericordiæ Mater appropriaret,
ut non immeritô canat Eccleſia. Nobi datus, nobis natus, ex
intaclà Virgine. Quis nunc intemeratam ſemper Virginem,
miſericordiæ Matrem ingratus non recolat?

CONCEPTUS II.
Poſtquam impleti ſunt dies purgationis Mariæ ſecundum
legem Moyſi, tulerunt Jeſum in Jeruſalem, narrat S. Lucas
Evangeliſta cap. 2. rectè judicâfſti Virgo ſacratiſſima, ut Filium

tuum, DEl unigenitum, ferres in Jeruſalem: Templum e-
nim Salomonis, Filium David, Salomonem divinum, Sa.

pientiam incarnatam non dedecet; Templum Dei ſanctum eſt,

domus eſt Dei, congrua habitatio Jeſu Chriſti; Judææ Metro-
polis civitas Hieroſolymirana;, Filii dilecti, in quo ſibi Pater
æternus complacuit, digniſſima in terris eſt reſidentia. Unum
tamen adhuc quærere liceat, piiſſima Dei Mater: Cur benedi-
Qum hunc ventris tui virginalis Fructum in domo ſuâ, in Ci-

vitate hàc reſidentiali non reliquiſti? ut quid eum adimplet4

lege Moſaica, detemplô Hieroſolymitano, ram magnificéô,
ac triumphali, ad pauperrimum tugurium Bethlehemitici

ſtabuli dignata es reportare! An ſic Majeſtati Prolis tuæ ſacræ

proviſum fuit? Miſericordiam Virginis Dei Matris non latuit,

quòd Iemplum hoc Salomonis habitatio ſit Majeſtatis divinæ,

ſedes

224 ſurſus IV.

ſedes rigoroſiſſimæ Juſtitiæ, in hoc enim ignem de cœlo deſcen-

dentem, ſuper victimas viderunt Filii Iſraél: Et Majeſtas Domi-
ni implevit domum. Paralipom. cap. 7. In hoc Chriſtus ipſe, vi-
vorum ac mortuorum Judex: Cùm feciſſet quaſi flagellum de
funiculis, eéjecit omnes (vendentes & ementes) de templo, oves;
&‿bovε, & menſas nummulariorum ſubvertit. Joan. 2. cap.
Novit quoque Virgo clemens, Civitates reſidentiales Regum ae
Principum, eriminali proceſſui, judicio ſanguinis, ac Juſtitiariæ
executioni deſervire. At verò exigua urbs Bethlehem, apertum
ibidem ſtabulum, liberorum diverſorium, ſuſtentaculum, & ho-
ſpitale erat pauperum commune pro egentibus aſylum, nemo

tam abjectus ac miſer, cui non liceret divertere ibidem, ac com-
morari, quin nè vel bruta animalia, ab hoc locô pauperrimô ex-

cludebantur; divinæ miſericordiæ ſedes & habitatio, hæcurbs
& ſtabulum Bethlehemiticum erat, in quo faſciis Matris ligatus
ſacebst Infantulus, qui Judex ſeveras, in templô vindicem ma-
num extendit. In civitate igitur jeruſalem ejusque templêju-
ſtitiæ ſede, filium faum relinquere noluit, pro nobis ſollicita Ma-
ter, ne eum mortalium quisque ſeverum Judicem experiretur:
in apertum Bethlehemiticæ (ivitatis ſtabulum reſtituere Jeſu-
lum ſuum., miſericordiæ ſedi clementiſſima Genitrix voluit, ut
liber ad miſericordiam Dei cuique pateret acceſſus, & graves
etiam peccatores, qui pecudum more anteà vixerant, à divinàâ
miſericordiâ non excluderentur, vel ex hoc capite Matris miſe-
ricordiæ titulo digniſſima. leat miſericordiam tuam, Vir-
go Beata, ſi quis est qui invocatam te, in neceſſiatibus ſuu ſibi
meminerit defuſſé. Subſeribit melhflue S. Bernardus ſerm. 4.
Aſlumpt. B. V.

CONCEPTUS III.

S. Paulo Apoſtolo ſiniſtrè delato Feſtus Præſes optionem
dederat, ut pro audiendà finali ſententid de duabus Civitatibus
Rom & Jeruſalem alterutram pro libito eligeret: quam ha-
rum creditis, præelegiſle?! Romam ſibi Paulus elegit. Cu⸗
urbem

Mru

—
benmhanc

lomsCapute
orebiletn i
ainis Komna.
PChriſt N
rilerioorch

elt baulus,

Dkautem,
epre eruſa

W.loco arnot
actilerice

Tud, neg
1h. Lxte.

(. Urbs

tenptione
Wamorisin
lenitomnda
iitrorcia; l
in Ubiſeru
en pretuli
Ur Adlunc!
ſonpeccato

Deokiyorabile

nun, Lolat
DoCeadhann

Wincvjusn

Uunſern de
nuiſſeclu 4
unfunße
Ctenriun
icy lonin

WDeo ter
6hohenlil

—
clocdeſe

liſfodn
Mrſtuitb
SKulin
klenhien
t. on e
tileshegn
is delſliti
enecn ihent
Kaculumn
Clutn, e
Pidem vn
Paupefinee

atio, M

eis Mnihe⸗
onincicer
Usuetenk,
oonsſolon

Cemn eipema

n teſtiher
Zebitirot
Celli, Arn
igernnn
pire Nnm
Nionyuun
Dii/

Betnucben

II

ſ
Nrrſseie
vobosCN
gere gin⸗
ulus ht

S§ Maria Virgo Mater Dei, Mater eſt miſericordiæ 2

Urbem hanc Civitati Hieroſolymitanæ antepoſuit? Fors, quia
Roma Caput eſt orbis, magnam ab eà felicitatem, aut ſaltem
favorabilem ſibi ſententiam expectabat? Sub ipsà Etymologia
nominis Roma, multum bonitatis latere ſubodoraverat Apoſto-
lus Chriſti; Roma enim retrò Amor legitur, ubi amor, ibi favor.
ibi miſericordia: Non amorem, ſed livorem in jerulalem exper-
tus eſt Paulus, quò nimirùm Dominum ſuum crucifixére;
Roma autem, in ipsâ ſui nominis Erymologià Amor apparuit.
hinc præ Jeruſalem reclè Paulus Romam appellavit, etenim ab
hoc loco amoris, favorabilem ſententiam, benignum Judi-
cem ac milericordem ſibi promittebat. Et tu Bethlehbem ter-
ra Juda, nequaquam minima es in Principibus Juda. Matth.
1. cap. Ex te enim exivit Dux, qui regat populum menm
Iſraél. Urbs hæc amoris eit, in cujus pauperrimo ſtabulo, pro
redemptione generis humani, natus eſt nobis Salvator mundi;
Urbs amoris, in quâ, ſic Deus dilexit mundum, ut Filium ſuum
unigenitum daret. Joan. 2. cap. Ubi nunc amor, ibi favor, ibi

wilericordia; Urbiquippe livoris, Urbi vindictæ, & ſangui-

nis, Urbi jeruſalem, benigniſſima Virgo Maria Urbem Becth-
lchem prætulit, quia Urbs amoris, favoris, ac miſericordiæ
erat, ad hanc Filium ſuum providiſſima Mater retulit, ut reſi-
piſcens peccator in hoc aſylo benignum Judicem inveniat, atque
ab eo favorabilem ſententiam, ac divinam miſericordiam conſe-
quatur. Solatio itaque tuo miſericordiæ Matrem peccator
agnoſce, ad hanc Civitatem refugii cum Antonio Paduano con-
fuge, in cujus meliorem notitiam te inducit S. Laurentius Juſti-
mianus ſerm. de Annunt. B. V. Maria effecta est Mater Dei.
paradiſi ſcala janua cœli, interventriæ munds dæmonum fuga,
peccatorum ſpes, naufragantium portus, maris ſtella: confugium
periclitantium, ſolamen laborantium, fluétuantium robur;
Dei & hominum veriſſima mediatrix.

CONCEPTUS IV.

Ab eo temporis momento, quo Jeſum ſuum Maria in
templo Jeruſalem, in medio Doctorum læta invenerat. Lucæ
Fff ff 2. Cap.

26 . Diſcurſus IV.

2. Cap. diligentiùs cuſtodivit, nec ampliùs facilé à ſe dimiſit;
hinc miraculoſas Virginis Deiparæ effigies videre eſt, in quibus
Maria Jeſum brachiis incluſum detinet: Ut quid Filium ſuum
præſentem ſibi, tam ſollicité pia Mater deſiderat? Ulnis tam
arélè conſtringit! Nec dimittit? Neminem fortè latebit, quòd
Jeſus Chriſtus judicaturus ſit, vivos & mortuos, & juxta Pſalm.
96. lnis ante ipſum præcedet, & inflammabit in circuitu ini-
micos éjus. Noverint quoque Exod. 3. cap. Ignem arſiſſe

quidem in rubo, neque tamen combuſſiſle. Rubum, quem

viderat Moyſes, incombuſtum, conſervatumagnovimus tuam
laudabilem 1 irginitatem, ſanéta DElIgenitrix. canit Eccle-
ſia. Ignem hunc Jeſum in ſinu ſuo fovet, ſtringit, nec dimit.
tit, Virgo DEl Mater, ut peccatorem illuminet quidem, ſed non
lædat: ſed non conſumat. O vera peccatori miſericordiæ Ma-
ter! Ideoq; 6peccator! ne te deſperationis barathro mergi ſinas,
ſed ad potentiſſimam hanc, ciementiſſimamq; Advocatam re.
curre. monet Bernardinus de Buſto in Marial. Par. 12. ſerm. 2. de
Coron. B. V.

CONCEPTUS V.

Ubera Matris miſericordiæ, miſericordiſſimus Dominus
hinnulis capreæ gemmellis comparat. Cant. 4. Duo ubera tua,
ſicut duo hinnuli capreæ gemelli, qui paſcuntur in lilis. Cur
rectè hinnulis & non ahis animalibus? Rationem reddit Ri-
chardus à S. Laurent. de laud. B. V. lib. 4. Duo ubera B. Mariæ
Virginis, de quibus velut lac piæ ſubventionis dulcedo ſugitur,
ſunt affectus pietatis, & miſericordiæ, qui velut capreæ acuto
Numine conſiderant, quis, & gquant indigeat ope, & ber talem
conſiderationem accurrunt velociter, ut hinnuli, & propter
varios ſubventionum modos, per hinnulos ſignantur, qui pül-
cChrà ſunt varietate diſtinéti. Huic accedit Richardus de S. Victo-
re c. 23.in Cant. Meritò ergo miſericordia B V.curſui hinnulo-
rum comparatur, per mundum currit, mundum irrigat, & in-
fundit; hinnulorum velocitati comparatur, quia velocius oc-
cur-

er
rreſke
N.
Cünita
emmierioo
Glarrumar
ſEdiyine⸗
Enanguctis
gumib, Ul,
Fonsluepel
ostelieillim
wefſihar.
Udalliusel
Mouloprea
leirauten
tundemaa
Glhti, and.
Mentus An-

Mitt

na
Mungu
Uum

& Maria Virgo Mater Dei, Mater eſt miſericordiæ. zy

currit ejus pietas, quàm invocetur, & cauſas miſerorum anti-
3 U oſce ipat
cipat. WD
ginain Cùm itaque Beatiſſimam Virginem, miſero homini Ma Epilogus.
RM trem miſericordiæ, tam Conceptuum ſubtilitate, quàm etiam
88. Patrum authoritate firmaverimus, hinc quotquor Saucia-
N

NNadlih ti, & divinæ punitionis gladio ſauciandi; quotquot tribulati,
iNCeleni & in anguſtiis & calamitatibus ſimus conſtituti, ad ipſam confu-
lgnemad giamus, ut, quæ ſtat à dextris DEI, nos peccatores ſub prote-
ulun, „Qionis ſuæ pallium admittat, & poſt miſerabilem hanc vitam,
winnun illius feliciſſimi ſtatůs, quo ipſà jam perfruitur in lis, parti-
jrenl cipes efficiat. OQ Mater, & ſancla Lirgo! (ſic eam alloqui-
et⸗ edn tur Baſilius Seleucienſis. Orat. 1. de Incarnat. verbi) aſpice nos de
nidemn in cœlo, oculo propitio, & nunc quidem educ nos hinc cum pace, ad
iſeiontrt Judicis autem thronum à confuſione liberos nos ſiſte, & ſtatio-
bnm; nis tandem ad dexteram participes nos eſſice, ut inde ad cœlum
Atn asbrepti, und cum Angelu, increatam homuſiamq;, Finitatem
Inſedt Iaudemus. Amen.

Novit terraſatis: quòd ſis Mater pietatis,
V. . Hinc te ſalutat: ave, tu quoq; Lirgo ſave.
limmhor Nam quod vis, polles, quia ſacratiſſima proles,
Dolnii Quamvis oundta regat, nil Genitrici negat.
Nriniin l

Onetn Ntil
dubensN
llal,ſen
Alutethet⸗
Ge,
lis O
ulti
relsted
oſibn
niſtlenl/
itc,
D

Dl-

28 — 86): 0: £

ð

&αNHοmsr6σſνmsr οσNισdυsoͤhbσdHναvννοð[‿UCHπισvſτw tοο „⁵ο τ⁄‧æ? T90 ααοοονυdσσωναwονυν̈No

DISCURSUS V.

Plenitudine divinarum gratiarum ſuperſuſa
eſt B. V. Maria.

ARiplicem gratiam, cujus capax eſt pura creatura, enu-
merat, ac diſtinguit S. Antoninus. 4. part. tit. I 5. cap.
16. Eſt enim gratia gratum Deo faciens, propter ſan-
Ctitatem; eſt gratia gratis à Deo data, propter aliorum
utilitatem; eſt gratia privilegiorum, à Deo collata ad
ſingularem ſublimitatem: Quæ nunc creatura triplicem hanc

Exordium.“

gratiam âà Deo accepit, cum veritate gratiâ plena dici poteſt; ſan-

GRiorem, ac ſublimiorem omnibus creaturis Beatam Mariam
ſemper Virginermn ſuprà jam demonſtravimus, reſtat, ut & utilem
generi humano videamus. A quâ ommnes gratiæ manant in Ec-
cleſtam militantem, ſcribit S8. Bernardinus Scnenſis. ſerm. de An-
Dunt. B. V. art. I. Cap. 2. Triplici igitur hàc gratià plena fuit Virgo
Maria, ut proinde optimo jure dicere valeat illud. Eccleſ. 24. cap.
In nae eſt omnis gratia digniſſima, quam juſſu divino gratia ple-
SS. Patres. Rain, Archangelus ſalutaverit, cui & nos 88. Patrum ſententiis fa-
mulemur. Bene ſola gratiàbplena dicitur, quæ ſöolagratiam,
quam nullaalia meruerat, conſecuta eſt, ut gratiæ repleretur
§. Ambro- Authore definits. Ambroſius ſuper Lucam lib.2. cap. I. Ave, in-

Aus. quit, gratia plena, & hene plena, quia cæteris per partes praſta-

tur, Maria verò ſimul tota infudit plenitudo gratiæ ſubne-
§. Hierony- Ctit S. Hierony mus tract. 9. ePiſt. 10. ad Paulum & Fuſtoch. Iacir-
mus. cô gratiä plena cognominata eſt, eò quoòd ab impletione piritus
Gomnibus gratiis abundaret, & Lirtute‿Atiſſimi obumbrare-
§amane tar. perpendit 8. Achanaſius ſerm. de Deiparà V. Jola ! irgo Ma-
a plenagratiä fuit, inter puras creaturas, quia majorem gra-
§. Antonin- Ziam habere non potuit. S. Antoninus part. 4. tract. I5. Cap. 15.

mim ni
nuntrit

hutde
—.—
11 Ouami
lunmdſe
ifuirtlen
c uu Den
l etienah
Thomnas3,P
nie eha⸗
en umili
iitatotan
Cuced Victo
wniculata,
Utue. B. Lat
mtum fuit
ohuoceti⸗
entomnes
mes Auyeli
Ebultisio Ma
iigtit un
Elod B. V.lib.
blerem del
eſenim ele
Unfurtit, 4
lt, ut ni⸗
ncedeaucB⸗
undlxefit,

Miggtiarun

Ume,

1ſeigide

—

1crentutuen
Durrtie l,e,

eld,ProNe

propterddon
aDeocol.
da tigllent

cieiport!

Bentam M
feltarotcene
ie Mtenentn
enlslermnee
üplenfiſt
00. Pocke,ue
ciinoleie
erummſelrnme
ltſlihini
Gitenhl
D2,)
ſper ott i⸗
Algritli
Nkokoch
peunehn
rnittatt
NVNN
iAntina

Plenitudine divinarum gratiarum ſuperfuſa eſt &c. 29

8. 1. Quid mirum, ſi gratiä plena erat, cum quà Dominus erat 8.
Bernandus ſerm. ſuper miſſus eſt. B V. Maria tantam gratiæ Berhar-
obtinuit plenitudinem, ut eſſet propinquiſſima Auctori gratiæ,
ita, quòd Deum, qui eſt plenus omni gratid, in ſe reciperet, &
eum pariendo, quodammoaogratiamad omnes derivaret. S.
Thomas 3. part. quæſt. 27. art. 5. ad I. Quia humilitas, locus éſt S. Tkomas.
gratiæ Dei, adeò, ut tantum gratiæ capax ſit aliquis, quantuùm
Juerit humilis: ſicut B V.virtutem hanc perfecté, & totam poſ-
ſeditita totam eam gratia implevit, totamq; decoravit. Richar. Richardus
dus de S. Victore cap. 26. in Cant. Ulbiq; ſancta, ubig, plena, ubiq, às. victore
immaculata, ſanéta quidem mente, & corpore blena gratiâ &‿
virtute. B. Laurentius Juſtinianus lib. de caſto connubio, cap. 9. B. Lauren-
In tantum fuit Maria præ maxim gratiæ plenitudine ponde- tius Juſtin⸗

roſa, quod, ſi it ſa ſola in una ſtatera poneretur e und parte, &-

cateri omnes danoti, tanz novi; qudm veterts Teſtamenti, &-
omnes Angeli inaliä, ipſa amplius ponderaret. Bernardinus 8. Bernardi-
de Buſtis in Marial. ſerm. 7. de Annunt. Chriſtus Mariam reple- dus de Bu-
vit gratid, quam retraxit à nagogâ. Richardus à S. Laurentio
de laud. B. V. lib. 9. Gratia ſanctal irginis eſt immenſa. S. Epipha icherdus
nius ſerm. de laud. V. Eleemoſynaria Dei est, Virgo Maria, S. Epipha-
omnes enim eleemoſynas & gratias, quas Deus de Cœlo in Ter- nius.
ram mittit, Maric ſug fienaas commiſit: In tantum enim eam
dilexit, ut nihil nos habere voluerit, quod per manus ejus non
tranſiret. Jacobus de Voragine in Mariali ſerm. 4. litt. E. con- Jacobus de
cludic denuò Bernardus ſerm. 2. in Aflumpt. B. V. Ouis enim va- Voragine.
cuam dixerit, quam ſalutat Angelus, gratiâ plenam? Häc Ma-
rianà gratiarum plenitudine ſuffulti, Conceptus formare præſu-

mimus.
CONCEPTIUS I.
Indefeſſus rerum naturalium inquiſitor Plinius lib. 1I1. Confirma-
Natural. Hiſtor. cap. 16. de laborioſis & puritati ſpecialiter de- nlen De-
ditis apibus obſervat, quoòd mundiſtſima hæc animalcula, ce-
ram illam virginalem, in quà Rex apum generandus eſt, ex
iplo naturæ inſtinctu, de ſeleckiſlimis, miræque pulchritudinis,

30 Diſcurſus V.

Horibus, & de optimi odoris herbulis, ſingulari diligentià ſoleant
præparare: Cœleſtium apicularum Regenm ſapientiſſimum, eſſe
Chriſtum Jeſum, quis ignoret? Ceram virginalem, de quàâà, Rex
hic mundo natus eſt, intemeratam eſſe Virginem Mariam, non
eſt, qui diffiteatur: hanc ergo Ceram virginalem, Genitricem
Dei, divina apis, Spiritus Sanctus de ſelectiſſimis virtutum flo-

ribus, de optimo divinarum gratiarum odore ſingulariter pra-

paravit, in paradiſo enim non eſt flos gratiæ, de quo ſuavitatem
odoris, non det Maria, adeò præparata eſt habitatio incarnati

Verbi Chriſti jeſu. Meliori nempè cynnamomo profundiſſi-

mæ humilitatis odorant Confeſſores, pretioſo patientiæ aroma-
te Martyres, ſuaviſſimo caſtitatis balſamo Virgines, Sancti deni-
que omnes ſpecialia ſpargunt, virtutum ſuarum odoramenta,
Beatiſſima Virgo autem, cynnamomo humilitatis, patientiæ
aromate, caſtitatis balſamo, ſummatim omnium virtutum, ac
gratiarum, generali fragrat odore, in cujus perſonà jam dudum

locutus eſt Salomon. Eccleſ. 24. cap. Sicut qnnamomum &

balſamum aromatizans odorem dedi: Quaſi Myrrha electa
dedi ſuavitatem odoris: & quaſi ſiorax, & galbanus, & un-
gula, & gutta, & quaſi libanus non inciſus vaporavihabita-
tionem meam, & quaſi balſamum non mioctum odor meus. Ego
quaſi terebinthus extendi ramos meos, & rami mei honori &
gratix. Confirmat conceptum hunc S. Thomas de Villà No-
và Conc. 3. de Nat. B. V. Quidquid in quolibet Jancto fuit illu-
ſtre, in illa (Marià) fuit; in illa patientia fuit Job, manſuetudo
Moyſis, fides Abrahaæ, caſtitas Joſeph, humilitas David, ſapi-
entia dalomonis, zelus Eliæ ; in illa puritas VEirginum fortitudo
Martyrum, devotio Confeſſorum, ſapientia Doctorum, con-
temptus Mundi Anachoretarum: in illa donum Japientiæ ſci-
entiæ, & intellectus, donum Pietatis, & Fortitudini, & o⸗
mnia dona, & omnis gratia.

CONCEPTUS II.

Mariæ nomen, Mare interpretatur Dionyſius Carthuſia-
nus lib. 3. de laud. Virg. art. 3. Quid ergo ſimilitudinis nges
5 abet

Uiroum MM
nliſenii
e lave
Mrderaphn
ilfmmuje,
lſthrunet
, ninuſ
ulitip
encguevit
Mrcreentes
MMonnischa
Ulatie A
mchurum
ngrcrie A).
yrumint
in Mari
Uitfunminci
Mien. Acd
miitrantin
t; Alivosr
Unum Kabe
Khocor,

eruamt

Enncifetban

ndgevot

ng tokiggh
eiipnn

uſelunare

lmſ
um lemper
M,6,0
voa ſit

4
4

Aorume

ligentiſe
datilimun

emncdebid

m Maramer
em, Cehinon
s vitemunk.
ngulriar

ofiaft.

baioinenn
dino roint
palientiennn
ines Onneite
in Odotme

ltatb, ni.

urnvironun

ronajant

Ienan
Mmt
elbatehi
veſonulle
potormn
Mineikmn,
Omma telli
eruychſil
h, if,
itaD

hinnn ſnm

uDdtmm
Nntpen

Pyrtilcriht

Il

onſult⸗
Inint,

Plenitudine divinarum gratiarum ſuperfuſa eſt & u c. 31

habet cum Maria?! Ncut nullus valet guttas maris dinumerare;
inquit ſic miſericordiam, gratiæ excellentiam, gloriamq; Ma-
riæ, nullus valet exprimere. Alià ſimilitudine correſpondet
Doctor Seraphicus Bonaventura in ſpeculo B. V. lect. 3. Maria
dicitur mare, propter afftuentiam & copiam gratiarum; un-
de ſeriptum est in Eccleſiaſte: omnia flumina intrant in ma-
re: ſiumina ſunt chariſmata Wiritüs & unde Joannes dicit:
Qui credit in me, ſicut dicit ſcriptura, flumina de ventre ejus
uent, aquæ vivæ, hoc autem dixit de Siritu, quem accepturi
erant credentes in eum. Omnia ergo fiumina intrant in mare,
dum omnia chariſmata danctorum intrant in Mariam. flumen
enim gratiæ Angelorum intrat in Mariam, & flumen gratiæ
Patriarcharum, & Prophetarum intrat in Mariam, & flu-
men gratiæ Apoſtolorum intrat in Mariam, & flumen gratiæ
Martyrum intrat in Mariam, & flumen gratiæ Conſeſſorum
intrat in Mariam., flumen gratiæl irginum intrat in. Mariam,
omnia ſlumina intrant in mare, id est, omnes gratiæ intrant in
Alariam. Addo & ego: verè gratià plenam: ſicut nunc aquæ
omnes intrant in mare, & per certos aquæ ductus in flumina
fontes, & rivos redundant, ſic omnes gratiæ Sanctorum intrant
in Mariam & ab eâ in univerſos Clientes derivantur. Sic conclu-
dit S. Doctor. Quid mirum, ſi omnis gratia in. Zlariam conſtu-
xit, per quam tanta gratia ad omnes conftuxit. Melliflua 8.
Bernardi verba non incongruè libet adaptare. Altius intuemi-
ni quanto devotionis affectu, à nobis ariam voluerit hono-
fari, qui totius boni plenitudinem poſuit in Rlarid, ut proinde;
Iquid ſpei in nobis est, ſi quid gratiæ, ſiquid ſalutis, ab es nove-

fimus redundare. Ita ille: In Nativ. Virg. de aquæ ductu.

CONCEPTUsS III.

Sponſam ſuam, quam obumbraverat, Spiritus 8. grati4
plenam, ſemper Virginem Dei Genitricem Mariam deprædicat
Cant. 6. quòd ſit: Aurora conſurgens: pulchra ut luna, elelcta ut
ſol. Auroram declarat Rupertus Abbas lib. 6. in Cant. Ncut au-
rora

22 . Diſcurſus V.

rora quotidiana, finis præteritæ nocti, & initium diei ſequen-
tis, ſic nativitas tua ex ſemine Abrahæ, clara ex ſtirpe David,
finu dolorum, & initium conſolationis fuit, ſinis triſtitiæ, &læ-
titiæ nobis extitit princibium. Clariùs adhuc S8. Bonaventura,
in ſpeculo B. V. lect. 11. Aurora est Beatiſima! irgo Maria,
quæ inter noctem & ſolem, inter hominem injuſtum & Deum
juſtum est optima mediatrix, optima iræ Dei reffigeratrix.
Teſtatur B. Bernardus dicens: Ncurum jam habet homo acceſ-
ſum ad Deum, ubi mediatorem cauſæ ſuæ, Filium habet ante
Patrem, & ante Filium Matrem Filius nudato corpore, Latri
oſtendit latus & vulnera, Maria Filio bebtus &- ubera: Non
poteſt ullo modo fieri repulſa, ubi concurrant, & berorant tan-
ta charitatis inſignia. Pulchram ut luna, unigeniti bili Dei
Matrem inſinuat Bernardinus de Buſto in Marial. part. 1 I. Fer. 2.
Gicut enim luna nobétem illuminat, fugat tenebras, ambulanti-
bus in nocte iter oſtendit;, ſic tu tenebroſam hanc lacrymarum
vallem, Mundum videlicet, ſyl vamq; feris plenam illuminas,
errantes reducis, peccatoribus iter, per quod ad cœleſtem batri-
am pervenire poſſint, oſtends. Quemadmodum etiam luna lu-

men àſole recipit, receptumq; reſlectit in terram; ita tud ſole

juſtitiæ, tuo dilect imo filio illuminaris (nam revera lucerna
tua eſt agnus. Apoc. 11.) lumenque recebtum in munaum refle-
Gtis, tu enim es lumen ad revelationem Gentium, & GCloriam
plebis tuæ Iſraél. Electam ut ſol-præ millibus Virginem repræ-
ſentat Richardus à S. Laurentio. de laud. B. V. cap. 7. dol tan-
tæ liberalitatis eſt, quòd ànulla Creaturà, quantumque fœtente
E& ſordidâ, ſiſit ei expoſita, radios ſuos avertit: Emiliter net
Maria, à quantumcunque viliſſimo peccatore, ipſam ſideliter
invocante, avertit reſzectum pietatis ſuæ. Ave igitur præ mil-
libus, ave, gratià plena,

CONCEPTUS IV.

Liber Judicum cap. 6. narrat, vellus Gedeonis de rore

Coœli guttulis, quaſi tot pretioſis margaritis repletum fuiſſe,
qui⸗

ytutne

Cbogere
u, Koca u
jtom ho⸗
corda bumn
irichard
Ckgeontz,
lone ke/

urilie

bonnibenee
Uibpeream
go graria

Docliſe
pinem,
Ricorposet
Am B. Vn

te”eCol

lnen de ca⸗
Pünansmitti,
inreligvos
ennus. Tuc

Mturrie;

Unftifiof,
Gefute ſ
moltmſer
ytunn greri
Nirccgiee;
lni (
Ulhrätom.

halke ezo⸗

hen⸗ ⸗

—
ncheiſge⸗
ireei
enſtriedl
8 Bomnemn,
4 Mar
Nuncyr
ͦſefigeunn
Cbethtonn
iliunzibetn
tocofpotbe⸗

Nc kye
leyanilen
Adcoletene
lunnetiathe
tan, ietg,

nreverthr.

ninnuntn
0.
6 Virtginente
100,. N
Anrunhre

4
.

ejtit: Afe
ſore, Prfia
AMeigiupe

W.

Gelend ⸗
Slepleuat
ire .

=

Plenitudine divinarum gratiarum ſuperfuſa eſt &ρ. 3

quibus devellere expreſſis, & de conchà quâà replebatur, ſtillanti-
bus, ſicca quaquaverſum terra recreabatur. Quem creditis:.
myſticum hoc vellus prægurAllei Beatam Vicginem, gratias
in corda humana ſtillantem, non obſcurè ſignificabat; ſic enim
ſentit Richardus à S. Laurentio de Laud. B. V. lib. I. C. 8. Ipſa ver-
lus Gedeonis, Jud. 6, madefaclum rore gratiarum, quòd com-
preſſione leviſſimâ devotæ ſalutationis, & orationis Jarga di-
ſtillabit ſtillicidia ſuper terram cordis humani. Sicca nimium
ab omni benedictione divinaâs terra cordis humani permaneret,
niſi ſuper eam de plenitudine gratiarum ſuarum, largè ſtillarer
Virgo gratiàâplena.

Doctiſſimus Gerſon tractat. 9. ſuper Magnificat. Mariarn
Virginem, Collum Eccleſiæ candidum, intitulat, etenim Ec-
eleſia corpus quoddam eſt myſticum, cujus Caput Ohriſtus eſt.
collum B. Virgo, reliqua vero membra ſunt Chriſti fideles.
Guræectè collum Virgini attribuit? Cibum & nutrimenta ne-
ceſſaria, de capite per collum, natura corpori, ejusque mem-
bris transmittit, pari modo Eccleſia cibum gratiæ, de capite ſuo
Chtiſto Jeſu, per collum candidiſſimum, Virginem immacula-
tam in reliquos Chriſti fideles transfundit. Verba Auchoris re-
citemus. Tu collum Eccteſiæ firmiſſimum, & Candidum, tan-
quam turris eburnea, tuconnelti Eccleſiæ membra ſuo capitiz
Chriſti Filio tuo, tu ſuſtentas, tu vitales hauſtus prima ſuſcipis;
E& refluis, tu ſuſpiras, & reſpiras in Eccleſiæ corbus univerſum.
Ad amuſſim ſcribit S. Hieronym. ſerm. de Aſſumpt. Virg. Omnis
plenitudo gratiæ, quæ est in Cbriſto, est in Maria; in Chriſto,
Iicut in capites in Marià, ſicut in collo, corpori Eccleſiæ trans-
fundenti. Claudo Conceptum hunc cum Ven. P. Joanne à Je-
ſu Mariâ tom. 4. epiſt. ad B. V. ſic exclamante. O collum Eccle-
ſiæ ſanétæ ebore puro amœnius, quo mediante jungitur ille cabi-
ti, & ſponſo ſuo! Abljunge me ſummo illi ac ſempiterno bono, &
Cgg 4 Jeſum

34 Diſeurſus . 3

Jeſum benedictum fructum ventris tu, mibi post hoc exilium
oſtende. O Maria, gratiâ plena!

CONCEPTLUS IV.

Locum theſaurorum Dei, Mariam Virginem appellat B.
Albertus Magnus in Bibl. Maria. Evang. Matth. n. 22. lpſa eſt
locus theſaurorum Dei, Matth. 12. bonus homo, id est, Chriſtus
Deus, & homo, de bono theſauro ſuo id est, irgine Marié pro-
fert bona ſcilicet miſericordiæ, gratiæ & gloriæ. Cùm Deus ſo-
lus propriè bonus ſit, filius hominis aptè bonus homo dici pot.
eſt; Maria autem, ut ſcribic doctiſſimus Idiota in Prologo de
Contempl. B. V. Theſaurus Domini eſt, & theſauraria gra-
tiarum ibſius. De hoc theſauro bonus homo multa bona pro-
fert, de hoc gazophylacio peccatori veniam, ægro ſalutem,
egentibus auxilium, lætitiam moœſtis elargitut, per Mariam
enim coœli reſerantur, internus occluditur, culpa ſolvitur, dæ.
mon ligatur, mors deſtruitur, & vita reparatur. Dicente
Bernardo ſerm. de Nativ. B. V. Redempturus humanum genus,
bretium univerſum contulit in Mariam, ut & homini eſſet gra-

tiã plena.-
CONCEPTUS V.

Poſtquam Chriſtus Dominus in arâ crucis, omnia amariſſi-
mæ Paſſionis ſuæ myſteria conſummàſſet, inelinato capite tra
didit Siritum. Joan. 19. cap. Nahat autem juxta crucem Ze-
ſu Marter ejas. lbidem ad quem putatis, agonizantem Dei
Filium inclinàâſſe caput? Auc quid inclinatione hac ſignificare
voluit moriens? Reſpondet quæſtioni Cardinalis Hugo. Incli-
nato capite tradidit Siritum id eſt, eæ parte Matris ſuæ, quaſi
diceret,; per iplam veniam petite,ipſa enim eſt oraculum miſeri-
Cordiæ addit Marianus calamus S. Joannis Damafceni orat. de
Dormit. B. V. quæ poteſt, & vult, à noſtris miſerus eripere, &
bonis omnibus cumulare.

Finio

rirud
—,—
mnioct
iar igitn
Drscunm
inelehlur
enirejen

n,

lri Dom
lerrttum
Nen!

Gxrlti⸗
lthe
Viter
ede⸗

nemapzelr
l,110 Miec
i 6
gne ni
Omben
Shomnociine
2 nftopnt
eſaurgien
Wolrabonn⸗
,egooll
It, Per ti
palolnimne
ur. Des
dufnanpnege
hotainche⸗

.

7

otoniddrtI

uto ien
ruMN
goninmen)
ne hielgue.
lsogo N
uctlunnſ
weeni

cfüierßit

Plenitudine divinarum gratiarum ſuperfuſa eſt &- c. 3

—

Finio cums. Fulberto Carnotenſe ſerm. I. de Nat. B. V. Exordium.
Veniant igitur ad eam peccatores cum 1 heophilo tunaentes rea
pectora cum interno fletu, ipſi quog, ſi veré pœniteant, ve-
nmiam adepturi, de quorum numero tibi aſſitentibus nobis, ut
ubvenire jam, & auxiliari digneris, imbloramus. O& prae-
lecta! 6ſanéta! 6 venerabils, & imperioſa?! 6 clemens, &.
propitia Domina noſtra! quò poſſumus recuperare, & habe-
re bergernam gratiam Filii tui Jeſu Chriſti Domini noſtri.
Amen!

Gratiate fecit plenam, mala longe rejecit,
Utpeecatori, des benè per te mori.
Qui te rogat ſupplex, ut ſis ei gratia duplex,
Cedet in orbe malus, ſis ibi noſtra ſalus.

GgS 88 2 Dl-

.

36 3): &: (5—

A3 3 2 5 A E E See

S. Maria purior fuit omni creaturd', ſive quæ in cœ-
lo est ſive quæ in terrd.

Uriſſimus eſt Spiritus Sapientiæ, qui nullâ coinquinæ-
tur maculà, nullà tangitur iniquitate; purior ſole eſt,
& à ſolis cordibus, & in Spiritu DElambulantibus, ap-
prehendi ſe patitur. In malevolam animam non intra-

Exordium.

bit diritus Japientiæ neè; habitabit in corpore ſubdi.

to peccatis Sap. I. cap. An non Spiritus Sapientiæ intravit in
Virginem, quando in ancillam Domini, Spiritus S. ſupervenit,

& Virtus Altiſſimi obumbravit eamimalevola igitur anima Vir.
ginis eſſe non potuit, in quam Spiritus Sapientiæ puriſſimusin-

ravir. An non ipſa Sapientia divina, Virginis habitavit in cor-

pore, quando Dei Verbum Care facum novem menſibusinim-

maculato Virginis utero latitavit? Quis ergo corpus illud pecca.
tis ſobdi tum dicere audiat, quòd ipſa divina ſapientia in habitare
non eſt dedignata? Pura itaque animâ, & corpore, purior omni
36, Patres. etiah angelicâ creaturâ, puriſlima poſt Deum fuit Virgo Maria.
Puriſſimo huic ſapientiæ habitaculo 88. Patrum fufftagia paren-
tabunt. Oecens erat, ut eà paritate, quà major ſub Deo nequit

int elligi, Virgo illa niteret, eui Deus Pater untcum Filium ſuum,

guem de corde ſuo æqualem ſibi genitum, tanquam ſeipſum dili-
gebat ita dare diſponebat ut naturaliter eſſet unus, igemq; com-
munis Dei Patru, & Lirginis Filius, & quam ipſe Filius ſub-

Nantialiter facere ſibi Matrem eligebat, & de quâ Piritus G

volebat, & operaturus erat, ut conciperetur, & naſceretur ille,
§. Anſel- dAe gaoprocedebat. ſeribit 8. Anſelmus de Concept. B. V. cap. 18.

mus. Jota pulehra absèq, delicto, ſine mentis & corporis deformitate,

§. Laurent Deo & hominibus amabilis habebatur. ſubjicit S. Laurentius
Jultinian. Juſtinianus ſerin, de Nat. B. V. De bac brobter honorem Domini,
2 =èð nullam

4
4
H

—
lenprorſ⸗

entit .

ſen elt,
un, N
na Neſton
ulkn hat
nt Kraphic

1. N.

e, Deum
leperet,

Lxramn ha
Uinaturade
Non en.
lliarium.

n habere,

11

ſ vt ropr
cuſe di
lynardosſe
numn, g
Criſtum
ſecth /
rin Cand,
n1, (aP. 3.
Ihenoilte br
nDenme

(mniur; ſecl

Pnbeiſion
Ann Dermate
Urlmgeltde
IIr, r Obter
napbosne
Kin

Dulaconnun
3 Putiorſei
nbolantbbist
nennimnin
incorporeſ
ieave innmn
tosdſchen
igituranumn

teporiſimme

Shabitarto
nwenſbune
rpzfllokfe
Pienminiln
poreporone
tnit inol
Mfkager
r ſubDor,
Cuſaihuner
niſe
kuluglenee
unßpelar
le ihin
Mdi
erh h
ucfnn
ſets liu⸗
Hopefenn

. Mtaria purior fuit omni creatur, ſive quæ &0wiuG ä. 37

nullam prorſus, cuùm de peccatis agitur, habere volo quaſtio-
nem. ſentit S. Auguſtinus lib. de naturâà, & gratià cap. 36. Jeme. S: Auguſſi-⸗
„. U0

rarium est, in Maris Lirgine, propter Eilium, ponere culpam 8. Cyrillus.

contra Neſtorium. Congruebat Avocatam generis humani, us-

ut nullum haberet peccatum, quod ſuam conſcientiam remor-
deret. ſeraphicè difkcurrit S. Bonaventura in 3. lent. diſt. 3. art. 2Z. 8. Bonaven-
quæſt. I. Neſi ab omni vitiorum contagione penirus burgata tura.
fuiſſet, DBeum, DEI Filium generare non poſſet, ut enim Eirgo
conciperet, Virgo pareret, ſumma ſandtitate, ſumma puritate
opus habebat. Richardus à S. Victore lib. 2. de Emmanuele cap. Richardus
36. Puram hanc Lirginem, & ab omni prorſus labe vacuam, ²5. Victore.
totànaturà delegit Deus. S. Andreas Cretenſis orat, de Nat. S. Andreas
B. V. Non enim decebat ſanctuarium Dei, domum ſapientiæ, Cctenſis.
teliquiarium piritus, Urnam Mannaæ cœleſtis, aliquam in ſe
labem habere. S. Thomas de Villà Novâ. Cant. 3. de Nat. B. V. S. Thomas
Abſitut proprii quidquam inquinamenti, domus hæc aliquan. 4. 1 No-
do habulſſe dicatur, ut in eâproinde ſcopa Lazari quareretur.
8. Bernardus ſerm. 2. de Aflumpt. V. Inter tot animas omnium 5. Bernar-
hominum, qui ſalvantur, ut eleéta columba est una illa ſola, dus.
quæ Chriſtum genuit, EQirgo Mater, puella Maria, quæ purita-
te profelctò Cherubin, & Qeraphin antecellit. Theodoretus Theodose-
Hib. 3. in Cant. Concludit S. Bernardinus Senenſis tom. 3. ſerm. tus.
6. art. 2. cap. 3. Cùm Deus ſumma ſit puritas, conſequens eſt,

ut homo ille præ omnibus cenſeatur puriſſimus, qui cæteris al-

tiùs ad Deum elevatur, Deo præ reliquis magis appropinquat,
& unitur; ſed Beata Virgo, tam alté ad Deum elevata, tam pro- 8. Bernar-
pinquè ipſi unita eſt, ut altiùs elevari, Deoque propinquiùs, diaus Se-
quàm per mMmaternitatem uniri non potuerit, ergo præ omnibus enſ.
puriſſima eſt Dei Mater, quam proinde filiali reverentiâ venere-
mur, ut obtentà Spiritús 8. gratiâ, angelicam ejus puritatem
Conceptibus non obſcuris deducentes, Fili ſapientiæ nomine-
mur, & ſimus.

Ggg gg 3 CON.

3989 Diſcurſus Vl. u

—
MWIiHn, NI
C O N CE P 1T G S I. oniars
ſeltleroge
Corfrma- De operatione Lucis veræ venientis in hunc mundum, cwen, Eihe

tio ſeu De- ſcribit S. Joannes Evangeliſta cap. I. Lux in tenebru lucet megha
ductio. genebræ eam non comprehenderunt. Num tenebris adeò con. mindlbit
traria lux eſt, ut eam tenebræ comprehendere non valecant! mhrb
Quæſtioni huic reſpondet experientia quotidiana, quàâà tantd leſetin
minus tenebrarum experimur, quantò magis lux lucet; ſic ad (uorigin⸗
ortum ſolis ſenſibiliter cedunt cenebræ, dum clara dies eluce- PMiomnieg
ſcit. Gratia Dei, lumen animæ, appellatur, lumine hoc ple. Wmn C,
na fuit B. V. Maria præ omnibus creaturis, ideoque eam pecca- culamolte
torum tenebræ non comprehenderunt, quæ puriſſima ſem-
per extitit, & poſt Chriſtum tota lux fuit. Ita B. Albertus Ma- C
gnus in Bibl. Maria. Evang. Secund. Joan. num. I. Ipſa ett lux
noſtra, quæ poſt Deum illuminat omnem homiem, venientem yronum

In hunc munaum. herdalom.
– — F ayBonaven
CoONCEPTUS I.
H mopromi
Magdalenam, generofiſſinum exemplar pœnitentium, bli ro,
Chriſtus Dominus in domo Simonis leproſi Mariæ nomine Alangee,
non eſt dignatus, ſed tantùm ſimpliciter Mulierem compella. aimn bl⸗
vit. Vides hanc mulierem. Luc. 7. cap. At verò poſt glonoſam An ca
reſurrectionem ſuam ſub formà hortulani apparens, Dicit è ni o
Jeſus: Maria. Joan. 20. cap. An fortèin domo Phariſæi ſa- ftimmn
Iuberrimo Mariæ nomine mulier illa digna non fuic? In domo Läni
Simonis peccatorum foæcibus maculata.Mulier in Civitatepec. Aie en
catrix, Magdalena apparuit, pro hoc ſtatu eam Dominus pu- din alih
riſſimo Mariæ nomine indignam judicavit, ne peccatricis im- Nenann⸗
puritas angelicam Virginis Matris puritatem adeptione nomi- rhte .
nis dehoneſtaret; verùm poſt reſurrectionem, abluta à pec. ieeein
catorum ſordibus Magdalena, rigidis ponitentiæ, &magnæz (
dileionis operibus, gratiæ Dei cooperans Maria à Jeſu nomi- ninlia
nari inaudiit, ut omini laborioſo nomen puritatis cederet in kehelca
mercedem, & de amaris peccatorum lachrymis ab Authore iſtaem

omni-

1

une iulnln
erebtuerg
nebris adede
1e non Wln
lnna, Ain
laxlucet iel
Gata Clg
Uotnine hort
oqeeangen

E porilimk.

1a B. Albenul
n 1. t
Men, Aint

.

Pler Neimt
Mit
ialieremcon
Fpoſget
parend,1
donno Yt

gon td
erinCivtA

MennDonm
ne elalick
N Aeptonet⸗
enn, Ablni⸗
lenke, E
Mlrniſi.

omntrbe,

e
ſnisn .

&MWvaria purior fuit omni creaturd, ſve quæ & uc. 39

omnium, Maria nuncupari, ſe dignam redderet. En! quan-
tus puritatis odor vel in ſolo nomine Mariæ reſideat, quæ integra
vitæ ſcelerisque pura, Matris puriſſimæ nomen ſemper geſſit, &
omen. Et hoc quidem nomen dedit tibi tota Frinitas, Ma-
ria! antequam in utero Annæ concipereris, ut de angelicâ tuâ
puritate dubitare fas non eſſet, unde doctiſſimè Idiota de Con-
templat. B. V. cap. 2. Tota pulchraes, Virgo glorioſiſſima, non
inparte, ſed in toto, & macula peccati ſive mortalis ſive venia-
lu, ſive originalis, non eſt in te, nec ungquam fuit, nec erit, ſed ad-
Aſt tibi omnis gratia naturalium honorum, ſpiritualium chariſ-
matum, & œleſtium donorum. Mariâ nunc puriorem, ſi potes
reaturam oſtende-

CONCEPTUS III.

Thronum Salomonis de ebore grandem, quem 3. Regum,
fecit Rex Salomon; Mariam Virginem intitulat Doctor Sera-
phicus Bonaventura in ſpeculo B. V. lect. 2. TIhronus Jalomo-
nis eſt elaria, grandis omninò ingratiâ & glorii. De hoc
throno promiſit Deus per os Prophetæ, quòd ponet eum ſicut
dies cœli: Ihronum ejus, ſicut dies cœli. Pſalm. 88. Mira ſimili-
tudo!? An dies cœli à diebus terræ aliquid diverſum habentidiffe-
rentiam obſervat magnum Eccleſiæ lumen Auguſtinus tom. I.
in Pſalm. &8. Conc. 1. Colloq. 198. Dies coeli, inquit, conti-
nuò ſereni ſunt, & immutabiles, dies terræ autem horis ſin-

gulis ſpeciem mutant, dum nivibus, pluviâ, vaporibus, aut

etiam nebu is obtenebrantur. Mariam ergo thronum ſuum,
ſicut dies cœli divinus Salomon poſuir, quia eam gratiarum
ſerenitate continuam, & puritate vitæ fecit immutabilem, quæ
proinde nec vapore peccati originalis turbari, nec peccati ve-
nialis nebulâ obrui, nec ullâ peccati mortalis tem peſtate potuit
obtenebrari. Concludit itaque lib. de naturâ & gratiã cap. 36.
QRimus, quòd ei plus gratiæ collatum ſuerit, ad &ncendum ex
omni parte peccatum, quæ concipere, ac parere meruit eum,
uem conſtat nullum habue peccatum. O thronum de ebore
. puri-

40 Diſcurſus VI.

Puritatis Marianæ candidiſſimum, & auro charitatis fulvo nimis,
divino Salomoni eximiè præparatum!

*

CONCEPTUS IV.

Arcæ fœderis B. Virginem aſſimilat B. Albertus Magaus in
Bibl. Maria. lib. aum. 4. B. Virgo tanquam arca ſœæderis. In quo
conlſiſtit hæc ſimilitudo? Arcam fœderis juſſit Deus confici ex
lignis Sethim. Exod. 25. cap. quod lignum fuiſſe rhamnum al-
bum, affirmat 8. Hieronymus tom. 1I. lib. 12. in Iſai. cap. 41. fol.
I157. Ex chamno igitur confecta eſt arca, & tamen neque in-
trinſecus, neque extrinſecus quidꝗuam ſpinæ in eâ animadverti
potuit, rhamnoſa, ſed non ſpinoſa. Arcæ huic puriſſima Dei
Mater, & Virgo Maria comparatur, quæ quidem de ligno Sethim
ſive Rhamno confecta eſt, dum à parentibus peccato ſubditis
mundo nata apparuit; cujus tamen neque corpus, neque men-
tem Deo ſemper immaculatam, ſive originalis, ſive actualis, vel
leviſſima ſpina peccati unquam reprehendit, cui Symboliſta ſub.
ſcribit: Pax intus & extra. Conceptum hunc firmo autho-
ritate S. Ambroſii Eccleſiæ Doctoris ſerm. 2 7. Arcam autem,
quid niſi ſanéctam Mariam dixerimus, ſiquidem arca intrinſe-

cus portabat Ieſtamenti tabulas, Maria autem ipfius leſtamen-

ti geſtabat haredem: Illa intra ſemetipfam legem, hac Evan-
gelium retinebat: Ila Deivocem habebat, hac Lerbum: Ve-⸗

runtamen arca intus, foris g, auri nitore radiabat, ſed &O ſan-

Ga Maria intus, foru’s LZirginitatis plendore fulgebat; Ila
terreno ornabatur auro, ſta cœleſti. Arca per Anagramma
cara transponitur, cara Deo, quia pura fuit Virgo Maria. Sie
de eâà ſentit Alanus de Inſulis in cap. 4. Cant. lTotapulchra, id
eſt, anima, & corpore, amica mea per gratiam, & obρσααa, &ma-
cula non &t in te guia nüullum credimus in Lirgineante & boſt
Conceptum fuiſſe peccatum. Quod & ipſe Matris puriſlimæ Fi=
lius, ante Pallionem ſuam ſpecialiter obſervalle videtur.

CON.

Moin
Cend,prot
ſorum lani
Cillunde
! ded eti
mennecel
lavabi
orlaver⸗
nt: Hui
Dominusna
pondeoe
Cme
ldieſſen⸗
Ulecacit
legt. Ar
lted nont
Unhecesop
Uun: Maria
im Klicer
Reriervol
tamunco⸗
nlanide
uorumg
dulebre.
rno Pro,
un elh
n.
od
Uln, Dura,
ut, tcam
Gituien
lbererice

S. Maria purior fuit omni creaturd, ſive quæ & . 1r
CONCEPTUS V.
. Non ineptè quæri poteſt, quare Salvator noſter in ulcimâ

Conà, profundo illo humilitatis actu, quo pedes diſcipulorum
ſuorum lavit, non etiam laverit pedes Matris ſuæ? An forte,

nn m quia aliunde munda erat, & conſequenter lotione non indige-
ſeiecrhel bat? Sed etiam diſcipulis dixit: Mundi eſtis. Joan. 13. cap. Ec
5 tamen neceſſaria eis erat lotio pedum, adeò, ut recuſanti Petro:
Unmunn Non lavabis mihi pedes in æternum: Reſponderit Dominus:
ien Gnon laverote, non habebis partem mecum. Etrationem ſub-
janxit: Qui lotus est, non indiget, niſi ut pedes lavet. Cur ergo
neiemintr Dominus non præ Apoſtolis, Mariæ pedes lavare dignatus eſt:
wiepmuiint Reſpondeo cum S8. Bernardo ſerm. in Cant. Dum in hac ter-

W ré, & cinere peregrinamur, ab omni peccato ſaltem veniali
8Hd mundi eſſe non poſſumus; dicit enim dapiens. Prov. 241 ſepties

e in die cadit Juſtus: per pedes autem animi cupiditates intelli-
ſineeCu gi debent. Amortali peccato mundi quidem eſſe poterant Apo-
diiPntalt ſtoli, ſed non ſic à veniali, unde ad diluendas animi cupiditates, la-
huncfum vari pedes oportebat, ut partem cum Domino haberent in æter-
Al num: Maria autem ab omni etiam veniali peccato erat mundis-
ienacunn ſima, & licet in terrà ambulaverit, & cinere, maculari tamen ne
ngſuſe vel leviter voluit, neque ullis animi cupiditatibus ſabju gari, ut
en, A pedes mundos, ac pulchros conſervaret, quos proinde Matri Fi-
lius non lavit, quatenus perfectam Genitricis puritatem, A poſto-
lubet/ lis, quorum pedes lavarat, venerandam inſinuaret dicens: Viæ
Auefis illius pulchræ, & omnes ſemitæ illius pacificæ, id eſt, mundæ à
ANA peccato. Proverb. 3. cap. Et cum cceleſti ſponſo exclamans:
tido Quam pulchriſunt greſſus tui in calceamentis filia Principis.
It Cant. 7. cap. . . .
rend Quòd ſi igitur Beatiſſima Virgo fuit tam ſancta, imma Epilogus.
ignuzneh culata, pura, & ab omni peccato remotiſſima „ evidenter ſe-
nign quitur, eam omnis peccati, Deique offenſæ eſſe inimicam:
eridemn Virgini huic puriſſimæ, quæ ne quidem per unum inſtans in

ſtatu peccati conſtituta fuit, placere, aut grati eſſe nequaquam
Hhh hh poſ-

42 Diſcurſus VI. .

poſſunt, quotquot in peccato mortali impoœnitentes vivunt:
Advocata peccatum eſt, ſed pœnitentium, non obllinatorum;
peroranti itaque Mariano Oratori acquieſcamus Joanni Dama.
ſceno, orat. de Aſſumpt. Virg. Ipſa V'irgo est, Rsru
amans, quocirca &corporis, &'animaæ caſtitatem De, Me⸗
ipſius gratiam adipiſcemur. Puriſſimam Virginem .
trem ſincero corde, & affectu exoremus, ut nobis cum rhort
virtutis, odium impetret, & horrorem peccati, què illi debitàſin-

ceritate, & gratâ devotione ſerviamus, ac tandem vitam conſe-

quamur æternam. Amen.

Semper habet curam, tam corde, ac corpore puram,
Ut ſe ſiſtat ei, ſponſa beata Dei.
Qui poſcit quari, ſedmundo corde videri,
Virgo cui placuit, ſponſa parensq; fuit.

DI.

ic.

Nirgi
Oor⸗
4 Aro
bant,
Conler

Lemblieres:

uumarom
hnesp
unhrionen

(Ebenſase

lt tribua
nuuafom⸗
Mcorpori⸗
Unerincon
niggeniol
lul ſi

Ulitars

lura
Marfuprizii
e Dbehn
Mnngels,
Iniim, 8.

Uhe uie
. enoletie

Z.

lentesvinn

eftum eEErs ee Cg s el Ge E 3 Kz e seS3e e Ze ge iů9

8ſornnien.

on DISCURSUSVII.

ginem Del . . .
tanen Sanlta Dei Genitrix, caſtitate Angelos ſupera-
ddilicett⸗ vit, & homines.

kemfiumco,
N virginitatis Mariæ laudem canit ſponſus immortalis. Exordium.

Odor unguentorum tuorum ſüper omnia aromata. Cant.
4. Aromate nimirum olim corpora mortuorum condie-
Lofofe bant, ut ſaltem à vi odorum aliquod vitæ ſimulacrum
conſervarent; ad condiendum IESU Chriſti Corpus cæte-

hiler ræ mulieres ſua attulêre aromata, Virgo tamen Maria nihil un-
. quam aromatis attuliſſe legitur, quia caſtitatis ejus odor, quàâ
hu Virgines ſuperavit, & Angelos, ſuper omnia aromata erat ad in-

corruptionem Virgineo corpori conſervandam. S. Ambro-
ſii hic ſenſus eſt. lib. de virginitate Virg. ita ſcribentis. Vide quem
nobis tribuas Virgo proceſſum, primus enim odor tuus ſuper
omnia aromata: quæ in Galvatoris miſſa ſunt ſepultura, & mor-
tuos corporis motus, membrorumque redoleret obiiſſe delicias.
Cur ex incorruptà Virgine, Pater futuri ſæculi naſci voluerit, cau-
ſam ingenioſam reddit Richardus Victorinus lib. I. de Emman.
cap. 12. ut ſcilicet à Virgine caſtiſſimà primum naſcentis im-
mortalitatis pignus ſortiremur. Acceßit ergo natura humana
in Beata LVirgine quaſi quandam arrham, vel primitias futuræ
incorruptibilitatis ſuæ, integritatem incorruptibilitatis virgi-
neæ. Debebatur caſtitati huic præcellenti honos, ut per eam no-
bis, & Author vitæ, & immortalitatis pignus obveniret. Quam
præ Angelis, & hominibus præcellentem Virginis Matris caſti-
moniam, & nos digniſſimis 8S. Patrum encomiis exalcemus. SS. Patres.
Degebat quidem in carne, converſabatur ſupra carnem, carnis-
Jue moleſtias neſciebat, talis profectò erat, ut nulli uſui ſerva-

fetur, niſi divino. teſtatur S. Laurentius Juſtinianus ſerm. de S. Lauren-
Annunt. B. V. Erat enim candidata multis meritorum vir- ane nli.
Hhh bh2z tn.

Diſeurſus EII.

tutibus, & dealbatanive candidior, Piritüs Nancti muneribus

ſimplicitatem columbæ in omnibus repræſentans: quoniam
quidquid in eà geſtum est, totum puritas, & ſimplicitas, totum
veritas, & gratia fuit, totum miſericordia, & juſtitia, quæ de
cœlo proſpexit, &ideò immaculata, quia in nullo corrupta.
S8 Hierony- ſeribit S. Hieronymus tom. 9. epiſt. 10. de Aſſumpt. B. V. ad Pau=
mus. lam, & Euſtoch. Angelicam deniè, in terrà adepta est purita-
tem, &- DEIſimilitudinem; meritò ergaprædicatur pulchra,
qua, & divinam: & angelicam ſimilituainem iis terris est ade-
Richardus pta. perorat Richardus à S. Victore cap. 26. in Cant. Caſtello non
6 Victo- incongruè Virgo Maria aſſimilatur, quam virginitas mentis,
& corporis, quaſi murus undiq; vallavit, ut nullas unquam li-
bidinis ad eam eſſet acceſſus, nec ſenſus ejus aliquà corrumpe-
S. Anfel- rventur illecebra. diſcurrit 8. Anſelmus homil. ſuper illud Lucæ
Mns. I0. cap. intravit jefus in quoddam caſtellum. Non incongruè
ergo lirgo Maria Civitas Dei apphellatur, quam virginitas
mentis, & corporis, quaſi murus ita e omni parte vallavit, ut
S. Bruno. nullus unquam libidinis acceſſus aaeſſet. Conſentit 8. Bruno
ſerm. I. de laud. B. Mariæ. Quæ est hac porta, niſi Maria?Ideo
clauſaquia Lirgo. Porta igitur Maria,ter quam Chriſtus in-
travit in hunc mundum, quando virginali ſuſus est partu, &
genitalia virginitatis clauſtra non ſolvit: manſit intemeratum

Jebtum pudoris, & inviolata intégritatis duravére ſignacula,

1 7

cum exiret ex Vugine, cujus altitudinem mundus ſuſtinere non
SAmbro poſſit. ſubſcribit S. Am broſius lib. de Inſtitut. Virgin. cap. 7. Con-
aus, cludit tandem Sophronius in cap. 2. Cant. Nidiligentins aſpi-
cias, nihil virtutis estt nihil ſpecioſitatis, nihil candoris, gloriæ-
que, quod non ex eâ reſplendeat, ideoque benè eam circumdant
ores roſarum, & lilia convallium, ut virtutes virtutibus ful-

ciantur & föormoſitas candore caſtitatis augeatur. Quam ut

nos ſpecioſis Conceptibus augere posſimus, gratiam S8piritus
Sancti ab eà enixeflagitabimus.

CON-

d

—

Thronn
Ropnimisart
lpkinu
mdumagist
einz cur de
tonos hicd
Enmwithrom
ciſtirate
Enonem,5
Mrin Vig

eltthrona

iſeraphic

ero Jalo

IlMsAng
Penaa e⸗
ucenn Aec
luciſinet,
umebore.
ipKomnit
tpindi con
udorezen
i Venterej
Tlörehemen

Ibslerm.
umucele

nttuonni
ommesdirt
ntuain
Ulktert.

lupeneen
nholsr

Sanda Dei Genitrix, aſtitate Angelos . 4

—
Nlinntenie
3 litnn Thronum Regium ſibi Salomon pretioſiſſimè exſtrui, & Corfrma-
dalnenn Aab optimis artiñcibus de ebore præparari fecit. Non est factum “H ⸗
nrgle 6 tale opus in univerſis Regna. 3. Reg. 10. cap. Ars quidem mi-

ucſn randa, magis tamen, de qua factus eſt thronus, ſtupenda eſt ma-
Na e hte teria; cur de ebore thronum ſuum Rex fieri juſſit? An fortè
luuturfllhn thronus hic Salomonis de ebore factus eſt grandis, ut Verbi in-
tent carnati thronum animatum dignèprætiguraretè Sammam Vir-
N (ſehn giinis caſtitatem indicaret? Filium Dei, & Virginis ſapientiſſimum
NAnANH Jalomonem, Patris ſapientiam, intitulat Petrus Damianus ſerm.
ui gqe Nativ. Virg. Sedes itaque regia, caſtiſſimum corpus DElI Ma-
im tris eſt thronus Salomonis de cbore grandis, Virgo Maria.,. Ita
ſher iiclu de càâ ſeraphice ſcripſit S. Bonaventura orat. I. de Nat. B. V. Iyro-
Nuu nus verò Jalomonis est Maria grandis in gratiä, & glorid, ita
ℳMRN ut nullas Angelas,mullus JRanctorum ei æquari poſſit, thronus il-
tedα legrand, de quo dicitur: Fecit Rex dalomon thronum de ebore
ſenetdchn grandem Accinit Mariæ Sponſus Cant. 5. cap. Venter ejus ebur-
IM“ neus, diſtineétus Japhiris. Quam igitur uterus Mariæ virgina-
guunlhyn lis cum ebore connexionem habet: omni flore ac nive candi-
ueltpong dius, & omni ferro frigidius ebur eſt; chrono Salomonis de ebo-
hrinene re grandi comparatur immaculatum Virginis Mariæ corpus-
ellfeſel quia flore ac nive candidius, caſtitate Angelos ſuperat ac Virgi-
cſihrnene nes; venter ejus eburneus, quia ab amore hujus ſæculi alienus,
in ferro vehementius fri geſcebat. Unde cam ſic alloquitur S. Au.
Günfgme guſtinus ſerm. de Incarnatione. u tota pulchra, tota ſormo-
catent, O ſa, tota delectabilis, & tota glorioſa, tu maculaà nulla fu-
deincid ſcaris, tu omni decore veſtiru, tu omni ſanctitate ditari: Ii ſu-
ruſtten per omnes virtutes ſancéta in carne, tu cunctas ſœminas vincis
c. Er pulctritudine carni, & omnes Angelicos piritus exceilentis

gaumnh ſanétitatis.
CONCEPTUS II.

Experientià teſte docemur, quod, quidquid in profundis,
& umbroſis vallibus ſitum eſt, mive candidius effloreſcat; ſic

Hhh hh 3 natus

46 Diſeurſus II.

natus ab origine candor præ cæteris floribus lilia convallium

commendat: ſic proſapià nobiles fœminæ umbram in vallibus,
& refrigerium continuò quærunt, ut corporis albedinem con-
ſervent, & teneritudinem: ſic fuſurrantes in imis vallibus, rivi
cryſtallo clariores eluceſcunt. In Mariam ſemper Virginem

Wiritus danétus ſupervenit, & virtus Altiſſimi obumbravit

eam. Luc. I. cap. ac proinde natus ab origine candor caſtitatis
ejus, ſupra Virgines effloruit, ſuper Angelos excellentior eluxit:
Ancilla Domini in profundisſimæ humilitatis valle delituit & in
candidisſimum lilium excrevit, cujus odor ſuavitatis filium Al-
tiſſimi in uterum virginalem attraxit, cujus humilitatem re-
ſpexit Dominus, & plus quàm angelicam caſtitatem. FPul-
chra permixtio virginitatis, & humilitatis exclamat S8. Bern-
ardus ſerm. I. ſuper miſſus eſt, nec mediocriter placet Deo illa
anima, in quà & humilitas commendat virginitatem, &

virginitas exornat humilitatem. Ergo Lilium hoc candidiſſi-

mum cum 8. Ephrem reverentialiter ſalutemus. Ave lilium
convallium, & vallum fidelium, mundique ſalus. ſerm. de
laud. B. V.

CONOCEPTUS III.

Arboribus homines Sapientia incarnata comparat, & ex
fructibus cognoſcendos eſſe definit. Ex fruäctibus eorum co-
gnoſcetis eos. Matth. 7. cap. Benedicta tu in mulieribus & bene-
diétus fructus ventris tui. ait Eliſabeth ad Virginem Dei Ma-
trem. Lucæ I. cap. Quis eſt fructus iſte benedictus in æternum?
Jeſus Chriſtus, unigenitus Filius Dei, cui ſapientiſſimus Regum
Salomon debiti honoris titulum ſubjunxit. Sap. 7. cap. Candor
est enim lucis æternæ, ſpeculum ſine maculd DEl Majeſtatis,
E& imago bonitatis illius. Ex fructu Virginem Mariam co-
gnoſce ſi fructus Virginis, jeſus Chriſtus, candor eſt lucis æternæ,
Virgo Mater, lucidiſſimus ſol erit, de quo candiſſimus radius
lucis æternæ exortus eſt Jeſus Chriſtus. Conceptui huic pa-
trocinatur S. Hieronymus, ſerm. 2. de Beata Virgine. & auli-
en-

mnt
—
nrilfie
MMandor
llincand,

Mr.

onſan
a Veni
eng. VUr

lieſx N

Umtomn 9 e
lumut
MeiGenir
Igelis cal
Eliper 5,
npuritan
nſiericon
nllite,g

ehices
lultlalen
lintiſee.
inigure
inntor caſt
tolälmum
Cnnn, Ei
kſnr e

Alllor ed.

lciun hen
Eferun Non
Ren
Clgcclen

Gylnaptn

le tgi

—
Ilia Conyalirt
Priminzllin
8Abekinenan.
misyalibue i⸗
enper igtr
Ninicuning
Candorclt
Woelentorein,
Voleceliunte
Layitatsflvnt

Ohumlitdem:.

Caltitatecn.
erclamnard
ter uct l
Gihinittene
nmbhoccindd
mnlG. Ael
ve .ln

I

ncomphitt.

ACtibsenn’
nulenhud
Vgnen DN
icſusinennn
ieptiinufe

en e

6l
rinemn Muin.
oretloätmn
clocilnn

Cnogtiße

,nige, .

Sandta Dei Genitrix, caſtitate Angelos &. Az

genter inſpicias, nihil est omninò Virtutis, nihilque ſpecioſitatis,
nihil canaoris & gloriæ, quod non ex eà re ſplendeat, erat enim
multis candidata meritorum virtutibus, & dealbatànive can-

didior.
CONCEPTUS IV.

Sponſam ſuam de Libano oriundam Spiritus S. vocat Cant.
4. cap. Veni de Libano ſponſa mea, veni de Libano, veni coro-
naberis. Ut quid præ cœteris terræ locis, Libanum pro domo
familiæ ſuæ Maria elegit? Libanum interpretatur S. Hierony-
mus tom. 9 epiſt. 10. de Aſſumpt. B. V. ad Paulam & Euſtoch.
Candidum ut nix. Candorem nivis pro domo familiæ ſuæ Vir-
g0 Dei Genitrix elegit, ut vel ab ortu immaculatam, Virginibus,
& Angelis caſtiorem, ac nive candidiorem eſſe intelligeres. Ver-
ba deſuper S. Patris percipiamus. Quidquid in eiôgeſtum est,
totum puritas, & ſimpiicitas, totum veritas, & gratia fuit, to-
tum miſericordia, & juſtitia, quæ de cœloproſpexit, & ideò
immaculata, quia in nullo corrupta.

CONCEPTUS V.
De hùc eùâdem ſponsâ ſuâ canit denuò Spiritus S. Cant. 6.
Una ett columba mea, perfecta mea, una ett Matri ſuæ, electa
Genitrici ſaucæ. An de ſpirituali Genitrice Virginis Spiritus S. lo-
quitur? Quæ eſt iſta? Spiritualis Mariæ Mater eſt gratia Spiritũs S.
Neminator caſti Conſilii in Scripturâ facrà Spirits S. appellatur;
pretioſiſſimum hoc ſemen caſti Conſilii, mundiſſimarum cogi-
tationum, divinus ſeminator nulli creaturarum magis, quaàm
ſponſæ ſuæ Mariæ Virgini Spiritus 8. largiter inſervit. Doctiſſi.
mè Idiota, de Contemplat. B. V. cap. 2. Adest titi omnis gratia
naturalium bonorum ſpiritualium chariſmatum & cœleſtium
donorum. Non inepte FPlellus relatus à Theodoreto hb. 3. in Cant.
Pleéta colamba est una illa ſola, quæ puritate profectò Cheru-
bin, e Jeraphin antecellit, quæ Chriſtum genuit Lirgo Mater,

puella Maria.
CON-

4 Diſcurſus VII.

CONCEPTUS VI.

Sub pedibus Virginis lunam vidit joannes Apocal. cap. 12.
Luna ſub pedibus ejus. Lunam luminare minus in Firmamen-
to cœli Deus poſuit. Gen. I. cap. Cur ergo non ſupra caput Vir-
ginis luna cum ſtellis apparuit? Cur ſub pedibus? Lunam incon-
ſtantem, maculatam viciſſitudine obumbrari, ac decreſcere no-
vimus; ut ergo Joannes in Virgine, quam viderat, Mariâ ma-
culam non eſſe, agnoſceret, vidit lunam ſub pedibus ejus, quæ to-

ta eſt perfecta, tota immaculata, cui teſtimonium reddit ſponſus.

Cant. 4. Tota pulchra es amica mea, & macula non est inte. In
quæ verba ſcribit S. Laurentius Juſtinianus ſerm. de Nativ. B. V.
Lſam iritus J. cuſtodivit àlibidinis delectatione expertem, à
carnis colluvione immunem, à libidinis delectatione expertem,
ſæculi amore alienam, eree ab univerſorum criminum con-
tagione immaculatam: Totapulchra abiq; deliéto, ſine men-
ti, & corporu deformitate, Deo, & hominibus amabilu hba-

bebatur.
CONCEPTUS VII.

Roſæ in Jericho ſeipſam comparat Virgo Maria Eccleſ 24.
eap. Quaſiplantatio roſæ in Jericho. Cur non lilio? aut ſim-
plici roſæ? Quid ſpeciale habet roſa in Jericho? S. Baſilius lib.
de verâ Virginit. docet, E.gyptiis roſam, virginitatis ſignum
fuiſſe, roſæ itaque ſe comparat Virgo Maria, ut plantatam in
eâ virginalem, imò & angelicam caſtitatem intelligamus.
Roſa in jJericho reliquas roſas, odore, decore, & foliorum
ſuperat pluralitate, albi enim, rubei, & purpurei coloris elt,
& , ut obſervat Richardus à S. Laurentio 12. de laud. Virgin.
Folia habet centum & quinquaginta. Maria Virgo ſicut

plantatio roſæ in Jericho, quia caſtitate candida, charitate

rubea, humilitate purpurea, odore virginali, decore angeli.
co, & meritorum pluralitate cœteras roſas, Virgines ſuperat,

& Angelos. Hæc mens eſt S. Anſelmi de Excellent, B. V. Cap.9.

Pura

enda!

—=
rlonin and
viMnen
clenſcendi
Cloriolan

mnbDeyvicl

luagerrth,
4 Aurea
Elmmentio⸗
uligo aſttit⸗
eqnemleei
ſfenirer ſal/
deyorillmein
Ilruiotnpe
unmerearnu.

licyemen
Mioren
lobei0
iteſm.

Sanlta Dei Genitriw, caſtitate Angelos &. 49

—
Pu i .
5SÜ Umnem omnis creaturæ puritatem incomparabili ſublimi
“W tate tranſcendit. nhar abileſaßliwi-
Aocllenn Glorioſam cœli Regi
H cœli Reginam, in veſtitu deaurato aſtantem à Epilogus.

Sinktemnag dextris Dei, vidit in ſpiritu ſi
ris it in ſpiritu ſuo Prophetico Regius Pſe iti
Goneh Regina daextris tuss in veſtitud- vaet⸗
H ſe t titu deauratocircumdata vari
Lunzamige 44. Aurea veſtü caſti animi orn- .
lrai e 4. kerta e⸗ ſti animi ornamentum est. perorat 8. Gre
nin gorius Nazianzenus Aſt ra auxiliantis & inquit Richard
enn uin à8. Laurentio. Digniſſimè ornata auxiliatrix noſtra altiſci
buränegin ma Virgo aſtitit à dextris Dei, in veſtitu deaurato 3 eli
nlccthi fine, quem lacteis verbiʒ aſſignat S. Bernardus. ſerm ie Allumpr.
en I Mcucirer ſalati' noßr Sllacs us. ſerm. de Aflumpt
lnet t Gicac⸗ er lalutis noſt a negotia pertrabétaret. Mariami 8
de Nnl tur devotiſſimè invocemus, ut potenti ejus auxilio fre , caſtien.
ineemn tem ſtatui competentem ſervare, & ſponſo Virgir din eli iter
ttoneetft ſociari mereamur. Amen. e e
1Crininine
it er .
ſin⸗ . 3 /7 4
igmun n ornont piâ ſuperaſti ſancta Maria,
. TCaſtior exiſtis, mentibus Angelicis.
rgo Dei Genitriæ, ſis illis auwiliatrixe,
. 5
Qui te ſantt colunt, vivere caſte volunt.

Mrala
Dnliio u .
) 6 Me
linienmſ⸗
I Mlni
ein eligr
ore, Eflin
Pnialn
ceu
larir Fue⸗
mcicr,
Mð
gee N
ſunh .

lund Iii ii DlI

30 86): o: (5*
6 6 6 5 6 3 e e e s e e e 86 36 , ee s
DISCURSUS IIX.

Cum Aaternitate Virginitas Mariæ invio-
latapermanſit.

IIcut cum virginitate angelicâà, aliarum fæminarum con-
certat virginitas, ur aſlerit S. Bernardus epiſt. 20. ad
Henricum. Virginitas ſoror eét Angelorum. Ita vir-
ginitas Mariæ, angelicæ virginitatis conditionem trans-
ſcendens concertat quodammodo cum virginitate San-
iſſimæ ac Individuæ Trinitatis, quæ à D. Gregorio Nazianze-
no in Carm. de Virg. appellatur: Virginum prima Trias. Quia
ſicut illa non eſt ſterilis, uti puritas angelica, ſed Pater æternâ
generatione producit Filium, cum foœcunditate virginali, &
foœcundà virginitate: Ita Mariæ virginitas ſterilitatem aliarum
Virginum non admiſit, ſed ſimul puriſſima Dei Genitrix fuit,
& fœcundiſſima Virgo, id quod inſinuavit S. Bernardus ſerm. in
ſig. mag. cùm dixit: Jola hæc est Beata Deibara, in quâ vir-
ginitas, & 'maternitas obviaverunt ſibi. Neque virginitatem
violavit maternitas, ſed ſtetit ſemper in Mariâ cum maternitate
DEIinviolata virginitas, quam, ne nos ingrati violemus, di-
SS, Patres. Zhiſſimis 88. Patrum ſententiis comitabimur. Nulte, unde
ſordes in Lirgine Matre? ubi non est concubitus cum homi-
ne Patre UEnde ſordes in ezs, quæ nec concipiendo libidinem,
nec pariendo eòt perpeſſa dolorem? defendit foœcundam Mariæ
8. Auguſti-Virginitatem cum maternitate S. Auguſtinus lib. 5. de hæreſi
nus. cap. S. Et iterum: Non concupiſcentiâ carnis, ſed obedien.
tiä mentis concibit. Creavit partu integritas, & virginitas
8. Fulgen- Ambliata est potius, qudm fugata. collaudat Virginem S. Ful-
tius. gentius ſerm. de laud. Virg. In tuo conceptu, in tuo partu cre-
vit pudor, & auécta est caſtitas integritas roborata est & ſoli-

S. Petrus data virginitas. Perorat pro Virgine S. Petrus Chryſologus
õõ bro Ens n

Exordium. 6

M mute

HSD
n 121 h.
ionminiſt
Nluhe. 8
ſtunin
ſheribitvirgt
llumnert
Neten, 9
Conclodit tan
lel⸗Vrgin.
Oones mulier
iiriner
non hi
NKXVirgoin
hufequente
ndis Conde
nu.

=

Jametſi!

nie Majelt

Eno, totſa
o, Kae
inn expecki
Aungeltt,
caeſtin ,
Uporeratſact
Unſteblorum
rago turbe
inherfeckio

uumnle vigin

luuſf, eigt.
llnnbeyen
imceyer 4
euen,
ke ſeribir

inn.

Elninnungn
us eoll
Northn. un⸗

nditonenng.

hitgininede
egorioin
Mariee G
ſed Paraam
Ate nrgindl
ltarem n
Dei Ceninn
derhatcstr

G, ng

guenigi
cüNden
Niviolen
„Enlte
itus nte
Hetao liin
veundun
Pbe Ee
Ciln
Frgnen
i, ai
ChrNN*
1 n .

4

Cum maternitate virginitas Aidriæ inviolata &6. I

ſerm. 122. Inviolata virginitas concupiſcentiam neſcivit, ma-
teriam miniſtravit, aſſumpta eit de Matre, Domini natura,
non culpa. Stat pro Virgine S. Leo Papa. Fuit ſine corruptio- S Leopass.
ne fœcunda, ſine gravedine gravida, & ſine dolorepuerpera.
ſubſoribit virgineo lacti S. Bernardus ſerm. 4. de Aſſumpt. & ad. S Bernar-
dit: IlInum est, in quo nec primam ſimilem viſa est, nec habere dus.
ſequentem, gandia Matris habens cum virginitatis honore.
Concludit tandem diſcurſu ſapientiſſimo S. Anſelmus lib. de §. Anſel-
Excell. Virgin. Beatiſſima Virgo fuit ſpecialiter bencdicta ſupra mus.
omnes mulieres, nam aliquæ mulieres, inquit, ſunt beneaictæ,
quia VOirgines, ſed non ſunt ſœcundæ, aliquæ verò ſunt fœcun-
dæ, ſed non Virgines. At verò Beata Virgo focunda fuit Dei Ma-
ter, & Virgo inviolata permanſitin ævum, hanc proinde humi-
libus frequentemus obſequiis, & obtenta Spiritùs S. gratià fœ-
cundis Conceptibus, Virginem ſupra omnes mulieres benedi-
camus.

CONCEPTUS I.

Tametſi legatio glorioſiſſima fuerit omnium, quæ à Deo Confrma-
infinitæ Majeſtatis, per Archangelum, pro negotio adeò deſi- tio ſeu De-
derato, tot ſuſpiriis poſtulato, univerſo humano generi tam uio.
grato, & accepto, tamque ardenter ab ipsàmet Virgine expe-
Gato, expediri unquam potuit; ipſa tamen Virgo, teſte 8. Lu-
cà Evangeliſtà, mox, ut cœleſtem legaturm vidit, & audivit,
turbata est in ſermone ejus. Luc. I. cap. Quid ampliùs deſide-
rare poterat ſacratiſſima Virgo, quàm ut Mater Dei fiered omni-
um ſæculorum miſerias, univerſi generis ruinas reſtauraret?
Cur ergo turbatur? Reſpondent 88. Patres. Turbatio iſta,
nec imperfeétionis fuit, nec culpæ, ſed agmirationi, & Ve-
recundiæ virginalis. ait Dionyſius Carthuſianus in Lucam. Iur-
bata est, eà quòd benediétam ſe audiiſſet in mulieribus, quæ
mmirum benedici in Virginibus optabat. perorat S. Bernardus
ſerm. de Ver. Apoc. Cum vidiſſet lirgo Angelum viri ſpeciem
præſeferentem,turbata est, neque enim à viris ſalutata est, aut
allocuta. ſeribit S. Hieronymus epiſt. ad Euſtochium, Turba-
Ilii ii 2 ta

522 Diſeurſus III.

ta est in ſermone eius , etenim viris colioqui nunguam aſſueta
erat. ſonant verba S. Joannis Damaſceni orat. de Dormit. B. V.
Ex quibus prudenter licet colligere, quòd ſi S8. Patrum teſtimo-
nio, B. Virgini viros intueri viris colloqui nullatenus placuit, ſi
ſpecies viri Mariæ tam fuit ignota, ut ob eam, vel in Angelo re-
præſentatam turbata fuerit, eam cum viris conſortium non ha-
buiſſle, multò minus ullum mortalium carnaliter cognoviſſe,

quin potiùs immaculatam ſemper Virginem permanſilſſe, ſtatu-

endum eſt. Sed quæ ſit, dicat de ſe ipsà, ſuique teſtimonium ve-
riſſimum reddat.

CONCEPTUS II.

Diligentiam omnem Archangelus adhibuerat, ut timo-
rem de corde Virginis excuteret, ne tamen legationis ſuæ mune-
ri deeſſet, concepturam annuntiavit. Ne timeas Maria inve-
niſti enim gratiam apud Deum, ecce concipies m utero, & a-
ries Eilim. Lucæ 1. cap. Cui autem Virgo repoſuit: Quomodo
ſiet iſtud, quoniam virum non cagnoſco? Num Virgo diclis Ar-
changeli non credidit? aut de poſfibilitate concipiendi Verbum
dubitavit? Abſit. Mariam non laruit Virginem naturaliter Fi-
liurn parere non poſſe, quin anteàâ virum carnahter cognovif-
ſet, cùm ergo Virgo caſtiſſima non modè virum carnaliter non
cognoverit, verùm etiam virginitatem Deo ſuo perpetuam de-
voverit, quomodo fieri pollit, ut ſalvaà virginitate con ciperet, &
pareret Filium, interrogavit. Sicquærentem inducit 8. Ambro-
ſius. lib. de Abr. cap. 8. Cùm id, quòd naturæ est, non ſuppe-
tat, quia non ſolet parere Virgo, quaæ viro non fuerit copula-
ta, guckro, güuomodo prater inſtituta naturæ poſſim genefa-
re?* Quæſtionem hanc Marianam fufſiùs deducit S. Thomas de
villa novâà. conc. I. de Annunt. Miratur ſupra modum, fieri
ſe Matrem, quæ illi jam pridem virginitatem ſuam perpetus
aevoverat, proſus ergo virginitate ſollicita, non de Oraculo
dubitans, ſed tanta ret modum inquirens, ſic fatur: Quoma-
do ſiet iſtuad, gquoniam virum non cogneſco? Quæ verba tam de

præterito, quâàm de præſentiintellige. Vides igitur, Mariam

ſem-

nmater⸗

ſaper irgine
Porilequin
ſunigintate
Ep quätn 1
nupferetl
iusiriru

.
Repetitis
hooſis, C̈
Mconca

7

Uignis orne
eteflorentor,
um Virgin
norinit ſibi⸗
Klernardus
mnſacrat

DeiGen

iluum int,
ſtafionent.
Ulrerverna
Uutenrellent
lnin Monini
unjroſachea
Uifmutiele
nscodeut
llnerintiol

0
(Corimen

hieroprae

Gecer

n

Dormin
trucnteltcn
nos honi,
nanzeon
Dtitnnonh
ter oznont
manſileſn
Timmoniuan

.

etar, Uin
ons r ſe⸗
GMari
tſo 0
Vngoaltl
epienciſſen
ennaruriet
halter ge
S
CATNent
opetpeln
le conchet
bct An
yle
geſt i
gſunt ß
4 an G
r ,ho
olvn
, n
ln ceN
un: N

Menetdit

igiun N

Cum maternitate virginitas Aiariæ inviolata &c. 3
ſemper Virginem, etiam ſuo ipſius teſtimonio, virum non co-
gnoville, quin & ipſum Dei Verbum, non niſi ſalva, & indemni
ejus virginitate concipere voluiſſz. O caſtitatem tam inter An-
Zelos, quàm inter homines inauditam! digna, cujus decorem
concupiſceret Dominus: quàm virtus Altiſlimi obumbraret, de
cujus Spiritu Virgo conciperet, & pareret Filium Dei, Mater, &

Virgo.
CONCEPILUS III.

Repetitis vicibus, hortum concluſum ſponſam ſuam nomi⸗-
nat ſponſus. Cant. 4. cap. Hortus concluſus ſoror mea ſponſa;
hortus concluſas. Ut quid hortum ſuum tam ſolliciteè concluſum
vult ſponſus? Habent hoc Magnates, & Monarchæ hojus mundi,
ur magnis ſumptibus hortos delitiarum ſibi præparent, eosdue
ne deflorentur, concludant. Meliori jure hortum delitiarum,
Mariam Virginem, rariſſimis virtutum floribus abundantemn
præparavit ſibi ſpecialiſſimé Deus ccœli, & terræ, eumque ab ac-
ceſin peccati, & ſathanæ, conclutom voluit, ne defloretur.
lta S8. Bernardus in Deprecat. ad Beatam Virginem. Hortus de-
liciarum ſacratiſſimas tuus uteras 6 Maria! hortus concluſus
tues, Dei Genitrix, ad guem deftorandum manus peccatoris
numquam introivit: tu danétorum areoia aromatum, à caleſti
conſita pigmentario, virtutum omnium ſpecioſis ſloribus aele-
Gabiliter vernas inter quos fülcherrimos ſüores, tres miramur

in te 6 excellentiſſinia! hi ſunt quorum odore ſua viſſimo totam

damum Donzinz reples, 6 Wiaria! Viola Humilitatis, lilium ca-
ſtitatis, roſa charitatis meritò Dei areola flos ille ſpecioſus, præ
filiis paradiſi elect us est, ſuper quem requieſcitpiritus Domini.
Hortus concluſus Mater noſtra, ſponſa 8piritus S. hortus conclu-
ſus Mater in violata.

CONCEPLUS IV.

Gloriam ac decorem Virginis Dei Matris, in prophetico
ſuo ſpirita prævidit Haias cap. 3 5. CGioria Libani data esl ei in-
quit, & decor Carmeli. Quid præ reliquis montibus, hi duo
IIi ji 3 mon-

4— Diſcurſus EIII.

Montes, Libanus, & Carmelus, gloriæ ac decoris Virgini addide.-
re? reſpondet Theophylactus in Matth. Gmbolum virginita-
tis erat mons Libani, candidus ſember propter continuam ni-
vem, quâ cooperiebatur: Maternitatis verò Symbolum erat
mons Carmeli, copioſis ſemper abundans frubétibus. Maria Virgo
ſimul, & Mater eſſe præviſa eſt, ideo foecunditas Carmeli, mater-
nitate Dei Virginem decoravit, & niveus candor Libani, virgini-
tate inviolatà Deiparam glorificavit. Per albedinem nivis ſigu-
ratur innocentia,; & puritas immaculatæ Virginis, quæ nun-

quam fuit maculata, vel denigrata per aliquod peccatum: eru-

beſcant ergo illi, qui hanc nivem candidiſſimam, nigram quan-
doq; fuiſſe oſtendere conantur. ſubjungit Bernardinus de Buſto
in Marial. part. 9. ſerm. 2. in feſto Nivis.

CONCEPTUS V.

In ſacris Canticis cœleſtis ſponſus Mariam comparat malo-
granato dicens: Emiſſiones tuæ Paradiſus malorum bpunicorum
cum pomorum fructibus. Cant. 4. cap. v. 13. Quid myſterii ſub
his malis latet? de hàâc admirabili arbore refert Alexander Eula-
malus diſcurſ. 39. & cum eo Naturaliſtæ, quòd, cùm producit
fructus, non dimittit; autrejicit à ſe flores inſtar aliarum arbo-
rum, ſed eosdem retinet, ut ſpecioſam deinde ex iis ſibi efformet
coronam, quà plurimum adornatum eſt malum punicum.
Comparatione hàc itaque annuit ſponſus:, quòd quando Maria
Virgo, arbor hæc myſtica, à cœleſti hortulano plantata, produ-
xit fructum vitæ æternæ Jeſum Chriſtum, non dimiſit, aut per-

didit florem virginitatis ſuæ, ſed eundem illæſum conſervavit, &

intactum, & ſic fuit Virgo, & Mater, quod aliis non contingit
mulieribus, quæ deſideratum edentes prolis fractum, neceſſariò
florem virginitatis deperdunt; Virgines enim ſimul, & matres

eſſe nequeunt; ſoli Mariæ Virgini reſervata fuit hæc gratia, quæz

pariendo Chriſtum Dominum, immaculata permanſit Virgo,
ideoque gloriabatur dicens: Fores mei fruäétus honoris & ho-
neſtatis. Unde S. Gregorius Nyſſenus in orat. de Nativ. Chriſti
Domi.

prmnutef,
—
onini, prarce
insexclamn
yrtemunt
lertorerhe
Ne Micverd
A,ohutate

0

Uterum V
Uohlilis. Qn
ſinpem l

DI. K §. Bern

Dun; Ktriti
miats ſignun
CNN,7,. Ne
1e conci
Uatnitatis Dei
Uunn Firmat C.
lfulku ſolu
ulit ac

00

ram Vir
Rihlnoſno
iceumuto
Inſtens, Nez
nncaanprar
irbomim,
tne Varietat
drporins N
umert,
eſed Mants

Pum: in

—

itninltt

lannuirt
Contitgenie
Dyrbalen
MMairte
Otenels nie
libniyigt
nemnnt,
hni,
elcgtten n

4

Nigrorgr

Cclinns eed

.

comppernnt
Nfunn funen
Wid mſen
tAleuaneel
, Chmgt
ſtaralerune
üsſbiehir

quenelkt

plaornun
Giniit a
Imconehn
ionmnvan
Clamnecl
imeh An
lhwegerit

e
7

ewultſ

Cum maternitate virginitas Mariæ inviolata é6c.

Domini, præcelſam B. Virginis demirans dignitatem, & præro-

gativas exclamat. O miraculum ingens! Eirgo Mater ſit, &-
Virgopermanet; in aliis fœminis, quamdiu virgo aliqua &st,
mater non eèt, cuùm autem mater facta fuerit, virginitatem non
habet: hic verò virginitas, neque partum prohibet, neque par-
tus virginitatem ſolvit.

CONCEPTUS VI.

Urerum Virginis comparat cœleſtis ſponſus acervo tritici
vallato liliis. Quæ connexio lilii cum tritico? Lilium candidum,
quod ſuavem ſpirat odorem, juxta S. Ambroſium de Inſtit. Virg.
cap. I. & S. Bernardum ſerm 2. de aſſumpt. virginitatis eſt Sym-
bolum; & triticum, quod eſt fœcundum, nutrit, & paſeit, ma-
ternitatis ſignum eſt. ̊ enter tuus, ſccut acervus tritici vallatus
liliis. Cant. 7. Nam Maria non eſt paſia, quod aliæ ſolent mulie-
res, quæ concipientes flore virginitatis privantur, ſed fructu
maternitatis Dei gaviſa eſt, & flore ſimul puritatis virginalis co-
ronata. Firmat Conceptum hunc Hugo de S8. Victore ſerm. 55.
Hic fruétus ſolus eèt, qui Matris ſuæ florem non abſtulit, ſed
conſervavit, ac venuſtavit.

CONCEPTLUS VII.

Mariam Virginem Dei Matrem repræſentat regius Pfal-
tes in pſalmo ſuo 44. canens: Aſtitit Regina à dextris tuis in
veſtitu deaurato, circumdata varietate. Deauratam quidem
intrinſecus, & extrinſecus, Dei arcam novimus, non tamen
circumdatam, varietate; ut quid ergo viva Dei arca, cœli ter-
ræque Domina, non ſolùm in veſtitu deaurato, ſed etiam cir-
cumdata varietate, à dextris Dei aſtitit? Inter Græcos, ut di-
cit S. Gregorius Nazianzenus. orat. II. in Cant. Puellæ Virgi-
nis ſigaum erat, portare veſtem puriſſimo intextam auro, fœ-
minæ verò Marris ſignum erat veſtimentum ornatum, & va-
riegatum: Quia ergo Maria ita Dei Mater facta eſt, ut pu-
riſlima,

156 Diſeurſus VIII.

riſſima, ſimul, & inviolata Virgo permanſerit, ideo in veſtitu de.
aurato, circumdata varietate aſtitit à dextris Dei. OQ magnum Ja.
cramentum! exclamat S. Zeno ſerm. 2. de Nat. Chriſti. Maria
Virgo incorrupta concepit, poſt conceptum! irgo teberit, poſt
partum l irgo permanſit.

CONCEPTUS VIII.

Curſu quidem naturali inviolata Mariæ virginitas facilè ca-
pi nequit, claro tamen lumine vera, & ſecura fides comprehendit
Matrem Dei Virginem incorruptam. Sic fides docet, Chriſtum
Deum verum, & Hominem oblerato aditu, ſignato lapide de ſe-
pulchro cxuſſle, & januis clauſis ad diſcipulos congregatos in-
troiiſſe, neque tamen apertam januam, veletiam ſigillum lapi=
dis, vel in minimo læſum fuille, de quo non eſt, qui dubitet Chri-
ſti fidelis; an ergo non meliori jure, idem DEIUS Homo clau-
ſtrum Mariæ virginale cooperante Spiritu Sancto intrare, & de
eodem ſine ullà violatione per felicem partum potuit exire, ut,
quam in Matrem preligerec, Virginem pro condigno conſer-
varet, ut Scriptura adimpleretur, in quà ſob typo portæ, ſive ja-
nuæ clauſæ præfigurata eſt S. Maria, Virgo Dei Mater per Ezech.
Prophetam cap. 44. dicentem: Porta iſta clauſa erit principi, &
per e-am Princeps egredietur. Super quæ verba ſoribit 8. Ama-
deus homil. 4. Per banc nimirum Princeßs Regum terræ,
Chriſtus egreſſus est, quam ſicut in ingreſſu non aperuit, ſic in
egreſſunon patefecit: Pertranſiit in pace, & ſemita ejus non
aptaruit: Et ſi miraris, clau’o utero Mariæ, ſignatg, Vir-

mali piudicitis Deum natum, mirare, quòc clauſo, obſeratoque
£ » . 7

aditu ſepulchri, ad Juperos rediit, & clauſis januis ad diſci-

pulos introvit. Elegantiùs adhuc concludit S8. Ambroſius lib.

de Inſtit. Virg. cap. 7. Ducæ est hac porta, niſi Maria? Ideo
clauſa, quia Virgo: Porta igitur Maria, per quam Chriſtus
intravit in hunc mundum, quando virginali fuſus est bartu,
& genitalia virginitatis clauſtra non ſolviti manſit inte-
meratum ſebtum pudoris, & inviolata integritatis eeue.
Agna-

Plrretn in⸗
mnd orat de

7

/,

un, Chrit
Helfd toa
Crumtecorte

ſetorem,

rerioſola/

, 7 ,

Mn pro⸗

UtyroeuB

eoinrektenke

Ommagnun

Cnrik- D
okehente

Il

rginirl Celer 6
sColnptekrt
nalict
Oatohzntt 66
Congretnt
unlſglune
“
.
oratelt
condl noe
anm
5lnerpetr
ent rige
*M
1 exyn

rgenie,

.

,ſenitte

1

cu
8 Alnbrſtu
llnel
le
c
; . Huitt
N ,

6 .

Cum maternitäte vir.

gnaculacum exiret ea Vi
ſtinere non poſſet.
Thuribulum aureum, Beatam Mar
Dei Matrem intitulat S. Germanus Fatriare
litanus. orat. de Nar. B. V. Ave aureum revera thuribulum
inte Vigibilium aromatum in quo ſpin rirna gale thimiama compo-
ſitum, Chriſtus ex dwvinit tate, O7. huma ritate, in Deitatit
iene alfud t odorem ani imatæ ſuc carnis. A dhoc thurib ulum
aureum recurramus, ut fœcorem peccatorum noſtror
mittentes, Chriltil bonus odor ef fficiam Ur⸗ unanimii
ſuſpirantes ad Matrem miſericordiæ, clamemus cx
væ, cum Joanne Damaſceno, EX Menæis Græc. 14. Febr. abud

D, Epilogus.-

ZSimon. agnerekian Pietat. Maria. Græcor. num. 259. Tam-

uanm thariuet n aureum, carhone divino refertum, cordis
mei ſœtorem, in, aren fragrantiam muta Ogua etiam in
puezperioſola ſemiß er es Lirgo Amen.

Virgo, de ſtirpe David, qu tam partus non violavit,
PBura columba Dei! d1 ſ memento mei.
Jeſiun pro me ora, præſenti, & mortis in hord,

;

Ut procul hoſtis eat, ne ne violare queat,

Kkk kK DlI

598 — 26): o: (5 eſecc⸗

ð
. 9 . 92 99 22 . 22 2 93 20 . 1 nlcctoz i

2.
ISCIRSIIS IAY.
Sine peccato originali concepta ett B. V. Maria. min
N Rævidens increata Sapientia, naſciturum in progreſſu en de Nar. Cl
) ſæculorum inter Adæ poſteros dubium quoddam, an nmtuanwuer
ſcilicet Mater ejus ad contrahendam originalis peccati Merihtinil
maculam ſub communi lege comprehendi debeat, an Nbonin
verò non? Valdé ſapienter, ac providè diſpoſuit, ut ad ailage ſunt
augendam fidelium pietatem, & ad Matris ſuæ digniorem æſti. unnubo,
mationem, ac venerationem, tale quid in Sacris Canticis ſcribe. mcedlump
retur, unde illam exemptam facilè educi poſtet. Yota pulchra Mlis Aene
es amita meéa, & macula non est in te. Cant. 4. cap. Quam enim Ulremz ucis.
aliam ſibi verba hæc ſignificationem vendicare poſlunt, quàm in gusg
pro immaculatàâ Virginis Conceptione favorabilem dubii reſo- lConcetiba
lutionem? Etenim indubitatum, & extra omnem controver.
fiam eſt, Beatam Mariam ſemper Virginem nullum unqum (
contraxiſſe actuale peccatum, adeò, ut contrarium nemo non
ſine blaſphemiàâ poſſit effari; folùm inter orthodoxos quosdam
ortum eſt dubium, an illud originale peccatum contraxerit Vir-
ꝑo, quo homo, ron ex proprio defectu, ſed ex communi lege na-
turæ coinquinatur: Hoc autem dubium Deus ille, qui falle-
re, aut etiam falli non poteſt, clarè ſatis reiolvit, dum Geni. n
srici ſuæ loquens ait: Totapulchra es amica mea, & macula iktereſer
Ss, Patres. 10n 6st inte. Veritatem hanc divino, ac Mariano honori con- uiiſſc 5 1¹
ſonam unanimi ſenſu 88. Patres tuentur. Omnes itag, mor. e led u⸗
ecui ſunt in peccatis, nemine prorſus excepto, demptà Ma. lginn
tre Dei, ſive originalibus, ſive etiam voluntate adaitis. ſeri. Uhiferer,
5, Anſel- bit 8. Anfelmus in Commenrar. ad cap. 5. epiſt. z. ad Corinth. AAlüengono
¹˙. Sicut primus Adam formatus fuit ex terrâ, antequam ef. omle
ſet maledicta, ita ſecundus Adam formatus fuit ex terr, Aligent,
§ Andte Eirgine nunquam maledicta. perorat S. Andreas Apoſtolus in Plten ninl
o cjus viti. Decuit Matrem Dei eſſe puriſimam ſine lalte,; rnpoſthhl
ſine llnet

.

8*

Exordium. †

Pulchrzace
nbes Aſlve
Unrrzach ime
lone toti
grübDeiler

lI

umioprond.

ncbotln,

Miginnlspen
hendideben:
ediolihr
Cigriorent
Canriege
1. Mect

Ca. Cuumat

epoſtom, E

blem nbie

nnemnconmn
Ohlomone
ariumm nenni
odotosone
mContent
ommmune
Nille, gul
lvi, Coſe
Ne, M
Fanohorone
Oyrertu .
0, Eltt D
tit li
ſ. 2 40 CN
1 Aeh
4 N

leß Apolm

ſ
ℳ,

Sine peccato originali concepta eſt B. E. Alaria. 9

ſene peccato; unde non ſolum quando puclla ſed quando parz'u-
la-ſanétiſſima, & 'in utero ſanétiſſima, & in conceßtiont ſan.
6Eliſſima. eleganter diſcurrit 8. Thomas à Villànovâ Cant. 3. de S. Thomzs
Nat. B. V. Nec ſuſtinebat Juſtitia, ut illud vas electioniz com ilid no-
munibus laſſaretur injuriis, quoniam blurimnm à cateris diſte.
rens, natura communicabat, non culpa. diſlerit S. Cyprian US S. Cypria-
ſerm. de Nat. Chriſti. EHæc est originalis /'wna deliéli, dgus ne- us.
mo, quam vis éximia bpolleat ſanél tate liber exiſtit: quotquot
enini ex ipsâ nati ſunt propagine (excebtis duntaxat Mediatore
Dei, & hominum, Homine Zſu, & ipſius Matre) ſub' hac
peccati lege ſunt conditi. effetur 8 Laurentius Juſtinianus de ca-S Laures-
ſto connubio. cap. 7. Concludit tandem 8. Petrus Damianus tr ieelt
ſerm. de aſſumpt. B. V. Caro enim Virginis ex Adam aſſumpta, 8. Petris
maculas Adæ non admiſit, ſed ſingitlaris continentiæ puritas an Damianus.
candorem lucis aternæ converſa &t. Ergo nos quoque implo-

ratà Spiritus S. gratiâ, immaculatam Virginis Conceptionem di-

guis Conceptibus defendamus.

CONCEPTUS I.

Pulchra ac decora nimis Regina Fſther, quam præ reliquis Confirma-
Virginibus Aſlverus rex adamaverat, cujus capiti rex ipſe coro. ti0, De-
nam regiam impoſuerat, quæ potentiſſimâ ſuâ apud regemin-.“
terceſſione totius populi vitam conſervaverat, privilegiorum
Virg nis Dei Matris Mariæ, vera eſt figura. Ex nomine Regis Aſ-
ſueri, litteræ ſignatæ ipſius annulo miſſæ ſunt per cierſores regis,
ad univerſas E'rovincias, ut occiderent, atè, delerent omnes Ju-
dæos, àpuero usé, ad ſenem parvulos, &- mulieres uno die, hoc
est tertiodecimo menſis duodecimi, qui vocatur Adar, & bona
eorum diriperent. Eſth. 3. cap. de gente Judaicâ, & regina Eſther
erat, quis ergo non crederet, & ipſam decreto regis comprehen-
di, quo omnes judæi, pParvuli, & malieres, pueri & ſenes oc-
cidendi erant, particula enim omni, neminem prorſus videtur
excludere! minimè: Nam contrarium eventus monſtravit, & ad
pedes regis ſupplicabunda Eſther gratiam obtinuit, felixque ob-
audiit: Noli metuere, non morieris, non enim pro te, ſed pro omni-
Xlk EEe z bus

g. — eRe 1X.

enten ünt omnibus, ergo
ibus definit rex, regiam
iens lege communi gra-
legium? unde tanta re-
riſtoteles fundamen-

tun liticorum cap. 9. elucidat, dicens:
MWM. zunibus Civitatis uribus non ett ſalje-
Cta. ki “ 10 aſaſte tat lex 3 I. ff. de LL. Princens legibus ſolutus

“D I.
gu Rta autemli cet legibus ſoluta non eſt, Princets verò ea-
1 1iprivilegia tribuit, quæ & ipſehabet. Summæ nohilita-
dis iine regi iæ di gnitatis erat Eſther, communi ergo contra Ju-
dæos legi non ſubjiciebatur; amantiflim na regis Aſſveri Auguſta
erat, eadem ergo cum ipſo privilegia regis indulco ſortita eſt. Ju-
ſto Kegis æterni judicio, rectà Dei lege, in Adam omnes moriun-
ztur. I. ad Cor. I 5. Cap. Ob rationem, quia in Adam omnes pecca-
verunt. ad Rom. 3. cap. Omnes naſcimur ſilii iræ. Sed & Maria
Virgo verus eſt homo, ergo & ipſa in Adam peccaverit, & conſe-
quenter morietur in Adam? Abſit. Ne timeas, non morieris in
Adam, ait legislator æternus, non enim pro te, ſed pro omnibus
hæc lex conſtituta eſt: Ab hac lege Maria ſoluta: 8 peccato etiam
ori ginali ſpeciali privilegio eſt Ptæſervata; 3 Maria poſt Deum
iplum nobili Ulnn⸗ ac digniſſima Perſona, Filia Patris coeleſtis,

Mater Uai geniti Filüi Dei, Auguſtiſſima Sponſa Spiritũs . com=

muni ho minum legi acj judicio non eſt ſubjecta, ſed præ omni-

bus creaturis à Conditore omnium ſingularibus Prærogativis
ac privilegiis eſt donata, ipſa ſola Mater facta, ſe ed intacta perman-
ſit Virgonipſa ſola ſine dolore genuit Salvatorem mundi, ipſa ſo=
la corpore, & animâ in cœlum: aſiumpta, ipſa ſola ſine maculà
Originali eſt concepta. Roborat Conceptum hunc S. Thomas
He Villa novâ. Cant. 3. de Nat. B. V. Non eni: m decehbat ſanéla-
rium Dei, donum ſapientiæ, reliquiariumdpiritiisurnam man-
necæleſtu, alzguam in ſe labem habere. Maria igitur in Adam
non p eccavit, & conſequenter in Adam non eſt mortua; ſpeciale
eſt privilegium Mariæx, quod alteri non dabitur.

-

amintert ſ

e rf N
egors R

yſna Imten
loeptl oere,
gs, uadh

abe
n dipolgat
AFülgat ta

Mer Kolhe⸗

. agili
Pfo zia

.
60
Dren D

ne e
p nnie

eneenn
niergo Gnn
8 Achriten 1
lroſorrin et 4

montereit
demnoyneget
irt. Seddl
CCrerit Nt
8nonthonrt
ldproont
tyi pecezot
Mlara lalle
lin Parisce
l Uinsze
1, ſ ſe Cpr
ibus Przn
dinteuen

n untifit

aübien
rhwal,
gaeeli
iLuNe
Hid gancht
moltanſe
1.

Sine peccato originali concebta eſt B. PE. Aarida. 61

1 er rlpine aS conſiſtens, ni lli uncturæ X Enſinle⸗ editur,
candore in tegt italisi llæſa floreſcit, ſaagitatis Incorruptæ inter

ſpinarum a agr. odare? Kcce tibi Mariam, unam Dei
arnicamn interſi lias Adæ, ſicut! liumi inter ſpinas. Peccatum, ut
ait Gregorius Nyſlenus, Orat. 21., de Nat. Dom. in Nri ibptu 14 Voca
tur ſpina. Inter ſpinas primogenitorum ſuorum,qui in peccatis
concepti fué Sre, Maria Virgo in Conceptione ſadimmaculata per-
manſit. Unde S. Pe trus Dar ianus ſertm. 3. de Nat. B. V. Ncit lili
r , , näas inqu it, uc Beatiſſema l- irgo Maria enitus it in-
71 45 5 5 c „
er ſilias, næ de ſ inoſa py ohagine Ju daorum candeſcebat.

00 NCEPILUS III.

1

inier ſngu maculata Conceptionis, Beat tæ Vir-
Zini pre . br Dnr prx dicta fuiſſe videtur, cùm dixit:

Ad uvahit bam, diluculo. Nimirum patrocinabitur,
favebit, fupperias fere Domin nus Bens Mariæ Vir gini, in veram
ſuarn Matrem! Zedt quando, & qe 50 temporeiid fie 19
David à Manea teuaE illuceſcat; zin inſta nti videli-

cet Cc oacepcionis e præſerv ando ipſam à Peccato originali:
Hinc ubi vulgata dicit aljaracie at Deus manè diluculo. le

git 8. Hieronymus. Anailiabitur ih Oeus in ipſo ortu matuti

no. ut nimir nti I⸗ gna ſol luitie tiæ aurora elucefcat, velſummo
manè. Præclar eH 30 de S. Victore ſerm. 3 4. de Inſtit. Monaſticâ
erre igitur ngo Maria verè aurora clariſ, WMima fuit, quæ ſuo
niſico jubare, pracedentium E. ,
magniſico jubare, pracedentium Patrum claritatem mino-

ravit.
CONCEPTLUS IV.

Patrem coœleſtem de filià ſuâ adeò fuiſſe ſollicitum, ut tam
planè abſconderit, refert Sapiens Eccleſiaſtici. 42. cCap. Fi-
lia Patris abſcondita et. Quæ alia creaturarum omniutn Fi-
Rkk kk 2 ia

&⁰ Diſcurſus IX.

lia Patris cœleſtis eſt, quàm benedicta ſemper Vi rgo Maria: Ma-

ria Dei Filia (inquit S. Germanus Patriarcha Conſtantinopoli-
tanus Fragmento 13. in Mariali à Maracio edito) præparata in
habitationem univerſalis Regis ſæculorum, & in reformatio-
nemgeneris noſtri. Sed cur abſcondita? An tot inſtabant peri-
cula, quibus abſcondendo eripere, aut tot inimicorum latebant
inſidiæ, ob quas amantidſimam Filiam ſuam bater cœleſtis ſibi
voluit reſervare? Maria Dei Filia in habitationem Unigeniti Filii
Dei ſingulari ſtudio præparata, theſaurus pretioſiſſimus ac Deo
iſimus erat; ita Richardus à S. Laurentio de Laud. B. V. Ma-

nus omnia dona gratiarum, meritorum, virtutum & præroga-
Pivarum, donorum, & chariſmatum. Notandum nunc est;
ut cum Gregorio hom. 1II. in Evang. loquar. quòd theſaurus
abſconditur, ut ſervetur, in præſenti etenim vitâ, quaſtin vis
Jumus, quâ ag Patriam pergimus, maligni autem ſpiritus iter

noſtrum quaſi quidam latrunculi obſident, deprædari ergo deſi-

agerat qui theſaurum publicè portat in vis. Habes nunc igitur

Filiam Patris abſconditam, Mariam Virginem, ne per peccatum
S 1

etiam originale malignis ſpiritibus, tamquam latrunculis in præ-

dam cederet pretioſifſimus hic Dei theſaurus. Rationem hanc
reddit purpuratus Eccleſiæ Doctor Hieronymus epiſt. 19. cap. de
Aſſumpt. IUt neſciat violari, neg, corrumpi ullis inſidiarum
Fraudibus, Ave Maria Virgo, Dei Mater, Filia Patris digniſſima,
doloſis Sathanæ tentationibus abſcondita, ab omni etiam origi-
nali peccato libera, pura, innocens, & immaculata!

CONCEPTUS V.

Indignatus erat Deus toti generi humano, quia graviſſi-

mè peſſimis ſuis ſceleribus eum offenderat, Genel. 7. cap. Qua-
propter meritâ torum mundum ſtatuit mulctare pœnâ, uti &
diluvio eundem ſubmerſit, quando in tantam excrevit aquaal=
titudinem, ut altiflſimos operuerit montes. Luindecim cubi-
tis altior fuit agua ſuper montes, quos operuerat. verſ. 20. Sola

nihil-

—

eſaurus, guia in es, ut in gazophylacio repoſuit Domi-

e ec
—
Ailominun
ndenn exp
abarn qu
Neevbifgen

enm, h
el p.

Solmus 6

Mwbainrech

vonettachn

cehien canto

ineluperte
umaltiſlm

Une, inqor

7 ar, , ran
Renucicatam

1n deoq
inn clivanm

nloqven

Aumn den
ſericordic.
ſotuiſen
lole Noo
Uuferlllitert
1Cores, un
UWqremanlen
Unigore Per
nnalverlalie
Uatſuteet
Uerationae
nſtromn
latſiſticcs

Iſmhen

fuct

Linſtaberexe

nllaigenikl.
dellimuerd
LadDNYN
eout
ndufrnunt
Iös tkuen
ti gſen

unellnn
RMoenu

Datris Ghpell
Dnhnietiunes

ual
V

0, gupi
Ae gent 4
Pevcertag
Oincttin
t Nel N

Sine peccato originali concepta eft B. V. Maria. 6

nihilominus Arca Noé evaſit illæſa, & incolumis; unde volens
tandem experiri Noéëé, num aquæ ceflaſient diluvi, emſſit co=
lumbam, quæ poſtquam diu ſpatioſos peragraſler aris campos,
nec ubi figeret pedem, reperiilet, reverſa eſt ad arcam, appor-
tans ſecum rarum virentis olivæ. At illa venit ad eum ad ve-
ſperam, portans ramum olivæ virentibus foliis n ore ſuo. Ge.
neſ. S8. cap. S. Ambroſius lib. de Noéë & arcâ cap. 16. & cum eo
doctiſſimus Cajetanus in cap. 7. Geneſ. inquirit, quomodo co-
lumba in reditu ad arcam ramum illum olivæ virentis invenire
potuerit adhuc illæſum? Er quidem optima eſt hæc difficultas,
etenim tanto impetu aquæ diluvii fluxerunt, & decurrerunt un.
dique ſuper terram, ut non ſolùm arbores eradicârint, verum
etiam altiſſimos terræ adæquârint montes. In quâ igitur terræ
parte, inquit S. Ambroſius, olivæ iſtius ramum columba in-
venit? Et reſpondet, nunquam hanc arborem fuiſſe evulſam-
& eradicatam, tametſi vehementiſſimus fuerit aquarum impe-
tus, adeoque quamvis aliæ arbores eradicatæ, & deperditæ fue-
rint, olivam tamen in ſuo flore ac vigore permanſiſle, & pro-
pterea loquens de Noê juſto dicit: Gaviſus es? vir juſtus, videns
fructum de veteri ſemine aliquem reſervatum, & inde collegit
miſericordiæ inſigne divinæ, quod früctum demonſtrſſet, cui

non potuiſſent nocere diluvia. Quaſi diceret: Sanctus ille ſe-

niculus Noë ſummè gaviſus fuit videns, quòd in communi, &
univerſali terræ exterminio, poſt eradicatas, & evulſas omnes
arbores, una nihilominus ab univerſali diluvio illæſa, & præſer-
vata remanſerit, oliva nimiruùm, quæ in priſtinâ ſuâà viriditate,
& vigore permanlſit, & perſeveravit. Quemadmodum ergo
in univerſali diluvio omnes reliquæ ſubmerſæ ſunt arbores, imoò
prorſus deperditæ, & ſola conſervata fuit oliva; ita omnes crea-
turæ rationales maculam contraxerunt originalem, & conſer-
vata præ omnibus fuit ſola myſtica oliva Maria Virgo, de quàâ ait
Eccleſiaſticus cap. 24. Quaſi oliva ſpecioſa in campis. Nem-
pe ſeniculus Noë cypus fuit Patris ætermi, qui cœli arcàâ, ſuper
myſticam hancolivam Mariam Virginem: Ego autem quaſi
oliva fruttifera in domo Dei, columbam myſticam Spiritu .
emiſit,

04 X.

s ss ſaper venier in te. uC. I. ca p. Evulſis
is arborihus, id Jue decue everſo
obhomines giaſi mbulantes, ſola
culatæ innocentiæ ſuæ viricktta item conſervavit
ceptione elud ulaſi à permal nlit utpotè quam Deus
omnipotens præviſam Unigeniti filii ſui Matrem, à primo Con-
ceptionis ſuæ i inſtanti aboriginalis pcccati la abe præſervavit, ſic-
que cum gaudio myſticam columbam Spiritum S. una cum oli⸗-
i

C
e reverentem, in arcam coliintulit. Sub-

.

và myſticà Mariâ Virgin
ſor ebitcogita ionem hanc Marianus calarnus S. Joannis Dama-
ſceni. lib. 4. de Fide orthod. cap. I 5. Beata Virgo domo Dei
blantata, atque per Piritum Junbtum ſaginata, inſtar oliveæ
Frugiſer , virtutum omnium domicilium AWicitur, ut qua vi-
del: cet ab omni hujusce vitæ, & carnis concupiſcenti meniem
abſtraxiſſet, atqueita V irginem cum corpore animam conſer-
ae, ut eam decebat, quæ Deum/, ſinu ſuo excebtura eratz ſan-
Cus enim ipſe cum ſit, in danctis requieſcit.

CONCEPTIS VI.

Ob inobedientiam Adami protoparentis noſtri, terram
à Domino maledictam, refert! ber Gcncl. 3, cab. Maledikta
terrain obere tuo. Aquam tamen nullibi legimus à Deo male-
dictam. Si nunc ubique locorum terræ aquam ſociavit Deus,
cur aquæ pepercit mi ricors, dum terram juſtus Dei us maledi-
xit? Quæſtioni huic clari Himèreſpondet magnum Eccleliælu-
men Auguſtinus d de Mirabilibus Script turæ. 1 Notandu Am &t, in-
quit, aquam à Deo ordinatam ſſe, ut pro abluendis, ac buriſi.

candis à peccato Adami hominibus mellium aluberrimum de-

Nerviret, aqitd igitir, qud media gratiam Dei, & miſericordi-
am conſe. egui: nur, teverentialiterbpepercit meſericors Deus, eam-
gue ahb omni prorſus malediéctione abſolvit. Ex doctrinâ ſeraphi-
cà S. Bonaventuræ. in ſpeculo B. V. lect. 3. Non ſolùm fons, &
abyſſus, ſed mare dicitur Maria propter affluentiam, & copiam
gratiarum. Sicut ergo miſericors Deus materiali aquæ peper-

Ne An

noſil
Gurtolr
isinexha
Pwanbenigt
ommmediatri
Coaeclen
inigrari

(uanns, Bert.

Eibenediet
hitcyrog

Corporin
Cimmerat ſoſ

Wlliinrol

onon, 0

ngus uu

rCpore,
“
imconsswmun
Mlishowut

rorsace

Ienliſtius no
Umrorm mort
Rnovitgte
renr, D

Diäininhab

Gnmuncichi
D tainvol
it, Kintn
8 doniir
Mlids hera
geri der

mnzavant

poe gennhen
Drelererin
Imdunacund
NCeliinrlltde
9. ſoannisDn
Vigo Aimh
ta, inente
Ffctun ug
tſeennien
Vectinndhtg
Aehtnruefh

V.

entis olti,
13
3,. M
nacn ſocunt
ultes Den
nagubanka

nAK
Notanund

Aluentah⸗

1
.
.

,ſalcenn
DeiPee
ljnnee,
Pxcoctiolet
Vonllnſe
enrion

areihli glg

Sine peccato originali concepta est B. P. Maria. 6 5

cit, & pro ſaluberrimo gratiæ divinæ medio præviſam à maledi-
Gtione abſolvit; ita pariter, juxta mentem præfati Eccleſiæ Do-
Ctoris, inexhauſtum divinarum gratiarum mare, Mariam humil-
limam benignè reſpexit, peccatorum inter & Deum iratum, uni-
cam mediatricem, præelectam unigeniti filii ſui Matrem, à male-
dicto Adæ clementer abſolvit miſericors Pater. Quis, oroshujus

Virginis gratiam ſuſſicit enarrare ? exclamat S. Laurentius Ju-
ſtinianus. Serm. de Annunt. B. V. ab ipſa namque ſui conceptio-

ne in benedicétionibus præventa dulcedinis, atque à damnationis
aliena chyrographo prius est ſanéliſicata, quam nata.

CONCEBPTUS VII.

Corpori mortuo Jeſu Chriſti, quod magis precibus à Pilato
obtinuerat Joſeph ab Arimathia, reclinatorium mundiſſimum
providit, involutum enim in ſindone munda, poſuit in monu-
mento novo, quod ipſe exciderat in petra, in quo adhuc num-
quam quisquam poſitus fuerat. Ita 8. Matthæus, cap. 27. Et ac-
cepto corpore, Joſeph involvit illud in ſindone munda, & boſuit
illud in monumento ſuo novo, quod exciderat in petra. Cur tan-
ta ſindonis mundities corpori jam mortuo exhibetur? Ut quid
non alis hominum mortuorum cadaveribus corpus mortuum
Salvatoris adjunxit piiſſimus hic joſeph? Quid ſibi vulc monu-
menti iſtius novitas Chriſto Jeſu tam ſollicitè exciſa de petra? Ut
nimirum mortuo etiam corpori filii hominis, munditie ſindo-
nis, & novitate monumenti, condigna reverentia, & puritas ex-
hiberetur. Domus Dei ab æterno Patre ordinata, quam Filius
Dei vivi in habitaret, Virgo Maria erat, uterus ejus virginalis ſin-
don mundiſſima, in qua vivum Corpus Jeſu Chriſti, Mater in-
temerata involvit, ibidemque novem menſibus Virgo conſer-
vavit. Si jam Corpus Chriſti mortuum ſindone mundainvol-
vi, & poni in monumento novo, ubi nunquam quisquam
poſitus fuerat, divina providentia diſpoſuit, ne contiguitate

cadaveris deturpari, aut maculis telæ contaminari contin-

geret; quantò magis corpori vivo in humanati filii ſui domum,
LII II Vir-

Epilogus.

66 Diſeurſus X.

Virginem ab omni etiam peccati originalis maculà mundiſſi-
mam præſervare, illudque in ſindone mundiſſimàâ, utero ſcilicet

virginali, omnis corruptionis experte, non ſine ſpeciali divinâ

diſpoſitione involvi æterno Patri complacuit. Obſervatio hæc
eſt Dionyſii Carthuſiani. lib. I. de præconio, & dignitate Mariæ.
art. 3 9. Providit nempe Pater æternus, præbaravit que unigeni-
to ſuo convenientem proportionatamquegenitricem, non utiq;;
niſi pulcherrima atque ſuaviſſima oſcularetur buella, Mater-
que mundiſſima. Quod ipſum etiam Marianè ponderat S. Bern-
ardus ſerm. 2. de Aſlumpt. B. V. Abſit, ut proprii quidquam in-

quinamenti domus hac aliquando habu ſſe dicatur, ut in es pro-

inde ſcopa Lazari quareretur.
Immaculatam Virginem Dei matrem, librum grandem,
nominat Richardus à S. Laurentio lib. 2. de laud. B. V. Dignitate,
ſcientiæ profunditate, multimodà difficultate, ſcientiarum in-
ſerutabilitate, & omnis generis utilitate grandem, in quo conti-
netur ſcientia omnis, quæ pertinet ad ſalutem. Librum dapien-
tic S. Antoninus part. 4. tit. 1 5. cap. 5. S. 1. Qui continet inſe
ſapientiarmid eſt, Dei Filium, & ideò oportuit eam eſſe puram ab
omni peccato. Ad hunc nos invitat Bernardinus de Buſto. in
Mariali part. 9. ſerm 2. Cupientes ergo aa vitam æternam per-
venire, ſtudeant in libro iſto die ac nocte, & in eo ſe faciant ad-
ſeribi per devotionem. Amen.

Anna ſuam natam conceperat immaculatam,
Laudibus hanctollant, tellus, 6&; caſtra, colant.
Tu quoque ſelicem præ cuncis dic Genitricem,

Quam tulit ille ſibi, qui, ſe dat ipſe tibi.
RsMc ,
RN(Oω e

DI.

—

P

Amubi

Nitm
Vin
hor
Cu
ca.
wWejusinrui
otem. .
Ertudinem,
Ulhriucinis
loconcel
Unnsſpeciei⸗
Culoperommt
Mnumfirmar
umdeo, 5
ullnggenin
in. Yut.
lridſaztt
niſenctita
lucuncta⸗
glenchr.
nuſerm ge
gulnnto
Plerce neen
igcept.
Tunoginca
hnu gn
lellmna/

9): o: G ,
a egeee ee gr e⸗ e Nr e e:r e e ge⸗ gene e Ne e e e ge e

& DISCIIRSIS XMX.

lonine bi⸗
ugtemngn Amabilior cuntctis creaturis, & Secioſior fſuit
renn ſotO Virgo Maria. F
lelu, Nnn .
ondernddde Ximia ac ſingularis humani corporis pulchritudo, à di. Exordium.
fiiguilhun vinà ſapientià, miro ac peculiari modo „& artificio in
Aujtſniſ homine poſita magnum illum Philoſophum ac Medi-
. cum excellentiſſimum Galenum lib. 13. de Uſu Part.
brungah cap.i I. in tantam rapuit admirationem, ut ex conſide-
BN D rato ejus intuitu, in cognitionem Dei devenerit, & raptus ſit in
e Kieninnt: amorem. Hinc S. Auguſtinus lib. 2. de Civit. Dei cap. 9. Pul-
hemp inqtot chritudinem, Dei donum appellare non dubitavit. Donum hoc
Librufr pulchritudinis Mariæ Virgini præ reliquis creaturis excellentiori
Cdicondin modo conceſſiſſe Deum omni potentem, credi fas eſt, quin imò
emelem omnis ſpecici ac decoris florem in eà collocàſſe Deum, quò ſpe-
Ginscenh Cioſa ſuper omn es, & amabiliſſima redderetur, authoritate 88. 88. Patres.
tonaen Patrum firmare libuit, ut & nos decoris ejus excellentià capti, di-=

jnenſeftis⸗ lecam Deo, & hominibus, Matrem pulcherrimam diligamus,
quæ Unigenitum Dei Filium ſui in amorem rapuit, ſpecioſiſſima
Virgo. Tutotapulchra, tota förmoſa, tota delectabili, & to-
ta glorioſa s tu maculà nulla fuſcaris, tu omni decore veſtiris, tu

ludm omni ſanctitate ditariè, tu ſuper omnes virtutes ſancta in car-
reoie. ne, tu cunctas fæminas vincis bulchritudine carns, & omnes
itien. angelicos Opiritus excellentié ſanctitatis, ermocinatur S. Augu- 8. Auguſii-
ii ſtinus ſerm. de Incarnatione. Maria ſpecioſior, & dignior facta nus.

est, quàm totas mundus; nam quem totus mundus cabere non
poterat, nec merebatur, quaſi in auguſtum cubiculum uteri ſui
ſolaſuſcepit. loquitur aureum Eccleſiæ os. S. Joannes Chryſo- Soannes
ſtomus in cap. I. Matth. oper. imperf. Quidquid post Deum l) loſte-
pulehrius, quidquid dulcius, quidquid jucundius in gloria est,
hoc Maria, hoc in Maria, hoc per Mariam: Glorioſum omni-
LIi s 3;

698 Piſeurſus X.

nò gloriæ Mariæ privilegium est. quòd pos t Deum major gloria
noſtra, majus gauaium de Marià est. Seraphicè intueturin ſpe-
8S. Bonaven- culo B. V. lect. 6. S8. Bonaventura. Haæc est eximia pluchritudo,
tura. Deo ſculptaſtatua, rectè reſcripta divini archetypi imago.
S. Andreas perorat S. Andreas Cretenſis orat. de dormit. B. V. Pulchraest

Cretenfis. Maria ad intuendum, amabilis ad conregnandum, delectabilis

ad videndumiſumma enim lætitia post Deum est, eam intueri,
8. Anlel- & in éjus laudibus delectari. perpendit S. Anſelmus in ſuis me-
mus. ditationibus. Odivinum, ac vivum ſimulacrum, ad quod opi-
fex Deus, inventus est. exclamat præ admiratione 8. Joannes
§. oannes Damaſcenus orat. I. de Nat. B. V. Inenarrabilem hujus ſimulacri
Damalce- Pulchritudinem, gratiaâ Dei aſpirante, ſpecioſis Conceptibus pon-
us, deremus.

CONCEPTUS I.

Confirma- Quidquid dulce, ſuave eſt, ac amabile, ipſam nimirum dul-
tio ſeu De cedinem, ſuavitatem, ac formalem amabilitatem, Chriſtum JF-
ducno. ſum, benedictum fructum ventris virginalis, in Marid, velut the-
ſauro liberaliſfſimus Deus repoſuit. Iſa est locus theſaurorum
Dei. ſcribit B. Albertus Magnus in Biblioch. Maria. Evang. Matcth.
n. 22. An fortè thefaurus hic eſt abſconditus: Soli terræ cœlique
Domino reſervatus? Nequaquam, ſummum enim bonum, Dei
Filium, JEſum amabilem pretioſiſſimus hic Domini theſaurus
Maria Virgo recluſum continet; bonum, ut ait Philoſophus;
ſui eſt communicativum; ſummum ergo bonum, Unigenitum
Dei Flium IEſum, obumbrante Spiritu: S. gratiaâ, Pater cœleſtis
in utero Virginis novem quidem menſibus recluſit, ſed uteum
nobis partu virgineo Mater amabiliſſima in exilio lachrymanti-
bus oſtenderet, & communicaret; ſeſeque unà cum filio, recipro-
co amori noſtro offerret, dicens: Ego Mater zulchræ aileltio-
nis. Eecleſ. 24. cap. Beata Virgo Filio/ uo per omnia æquales fuit.
Juxta mentem 8. Cajetani in Pf. de Virgine Filius Virginis eſt E-
ſus amabilis; quidni, & Virginem Matrem amabilem dixeris?
—0OQ dulcis, deleétabiiis! bamæna, 6redolentiſſima Nraamab, g.
. .

uubil⸗
—

ruscor

NlusCithu
, de in
tberedh,/
erlerifca⸗
ſiupbanten/
lliſnugni

rimum,
gerincinice

uvpuPhilo,

mpelsrola⸗
e, Regina
1, egina ca

Agarir, rer

numn creatv⸗
intotins m⸗
toreenimo re
ipriciceclh
uncis crear
Mepetioſitat
Uumefficimen
inm, han
hare Mariar
lirmn. Ange
inyum ſeut
tolerez itg.
litoberechi
leuelebar.

Donlams

uurelague

tnnſtht
eimmdenrnhe
Niggctyte
Nchetiing
V
V. Mxchend
lumn gelchen
eſt ethine
lelmusinlnin.
ſrctguls
Atione enn
n hujusſinune
Donceptbun

.

m nimmirunt
elen Chriut
Maris,elet
lacusthrſen
riakyange
Golitentar
jenimbonnt!
Dotmminitenn
gräi Phiite
numnIngtin
tid Nredtt
eclolt, Aue
Pohrh'nt
cvonflorenn
lirtili
nined
vsVrgntt,
mtleni
ſ
M oℳ 4

Amabilior cunctis crsaturis, & ſpecioſior. fuit Ge. 09

Marid! correſ
. ſpondet amori Mariano d
„ C . .
anſnn Carthuſianns de laud. B. V. lib. 3. devorinns chens o.
Gge, s⸗ ete ipſa tam ſuavis 3 & gaudioſa conſti, ,, 15 OH.
Riarer aenn Nere ac conſolatoriè ſapis ac a.
miſeros foves, animas ungis, imo 3 .
trium . 2 ungis, imo u
man mncen, ac militantem Eccleſiam, du Fecaine a, verſan
gnä, magnificè ac clementer reficis, & berfunais mira. ac

CONCEPTUS II.

Primum, & principale in uno genet
man,imnphdin ncis genere, omnibus ej .
— Prxfr ri debet, ſecundàùm regulas, & larcen
Rinotpali ilce P ncrin Ariſtotelis. Sic inter flores brima, &
H nanin Ores reliquos pulchritudine ſuperat 3 &
na, Rcgina &lielt vi appellatur, & olitdar. Mundi Domi.
Bn ee Regina corliel irgo Maria, hominum, & Angel .
inhe⸗ atrix, regiæ ſtirpis ac dignitatis, prima ac Prach Wa, ae
õsz nohilima, huic itaque Palchernme
daen orius nundimn kres quam vis vel ab ipſis ſacris litteris
ecdrrerimm mm en latæ, quin & angelica puritas, de
pecies ce at, neceſſe eſt, utpote quam Deus ipſe ſi ei
ex cunctis creaturis ſuis reddidit amabiliorem dum cam ud
tante ſpecioſitatis altitudinem evexit, ut di gnum Slirſui nabi tl
. . . 4
e un eikci crerems. Quam igitur dotinus Reginam prafi-
„ hanc præ omnibus creaturis Dominam ac
venerare Mariam, cujus decore ac odore recrcata refe 8. Brigir⸗
ta in ſerm. Angeli cap. 10. Filorenti ergo roſæ d; in e.
ratur, nam ſicut roſa, bpulchritudine ſus aterai ligite,
prapollere; ita Maria univerſos in hoc mundo Piv⸗ ne Nasere,
xcepto benediéto ſuo Filio, honeſtatis & mor Glehn, Sä
erceptokcnee um pulchritudi-

CONCEPTLUS III.

Sponſam Spiritûs 3. Mariam Virgi J
tus 8. irginem, quami .
ſus cœleſtis pulcherrimam nireten: derantarcrat. nibc Ran
Lli il 5 4

70 Diſcurſus X.

in veteri adhuc Teſtamento expreſiſſimè figurabat Regina
Eſther, cujus decorem ac ſpeciem ſacræ litteræ commendant.
Eſth. 2. cap. Erat pulchra valde, & incredibili pulchritudine,

omnium oculis gratioſa, & amabilis videbatur. Quomodo his

ſtantibus Mariam pulcherrimam mulierum ſalvabimus: ſi enim
nulli Eſther diſplicuit, ſed omnium oculis gratioſa, & amabilis
videbatur, pulcherrima mulierum deprædicari Eſther cenſebi-
tur? Negativè reſpondet S. Antonius part. 4. tit. 15. cap. 10.5§. 2.
Et aſſignat pro ratione, quia Eſther, quamvis pulchra, Mariam ta-
men multò pulchriorem figurabat, & conſequenter ad altitudi-
nem pulchritudinis Mariæ pertingere non potuit, quæ Deo, An-
gelis, & hominibus præ omnibus mulieribus benedicta compla-
cuit, quam ſolam pulcherrimam mulierum, Pater cœleſtis, ut Fi-
liam, ut Matrem Filius, Spiritus 8. adamavit ut ſponſam. Potior

est veritas qum figura (verba ſunt S.) e quo ſequitur, quòa

Beata Maria figurata per Eſther tam pulchram, multò pul-
chrior fuerit. Ad amuſſim B. Albertus Magnus ſerm. 2. de
Annunt. B. V. Eſther interpretatur præaparata in tempore, &
ſignat Beatam Virginem, quam Deus LPater ad hoc præparavit,
ut Filius ſuus Unigenitus ex ea conciperetur, & naſceretur,
quando venit tembus miſerendi ejus. Eſther itaqueé, id est,

Beata Virgo formoſa erat per immaculatam virginitatem, erat

etiam increaibilis pulchritudinis per virtutum omnium venu-
ſtatem, omnium quoque, & Angelorum oculis gratioſa, &
amabilis videbatur ber viſceroſam charitatem. Et iterum in
Bibl. Maria. lib. Eſth. n. I. Omnibus enim placet, Deo, Angelis,
juſtis, & peccatoribus. En! puàâm benè pulcherrima mulierum
Virgo Maria præ millibus electa.

CONCEPTUS IV.

Ad coœli tabernacula glorioſæ in aſſumptione Virgini ob-
viantes Angeli, quaſi nunquam viſum contemplantes ſpeda-
culum, admirabundi exclamant, ſeſeque invicem interrogan-

tes mutuò colloquuntur. Quæ est iſta, quæ progreditur quaſi

aurora conſurgens, pulchraut luna? Cant. 6. cap. Mirantes
Ange-

uili

—
mes Uar
rentura In
rliliett⸗
leguian
ierierte

ſpopere mi

1

Gn ce Annu

umquide

unmaturer.
regeecot

mnejusm
Iicem, ine

uroſpiere
Lorem pu
Uumnorum

i Ofuleh,

liCenitrix.
Tanatidem

lreguan
Ulniwclnis
it Kuſti,
uncinemc
lndcentie,
ihnt ſpecio
nan zar
Unſtrumomn
i lgeren
Ttocor l
nmiturgere
Unepsin Be⸗
gininon
flum diri
aezilect

—
Aridl M
2connenet.
iulrtute
. Quomrolck
wibinndſa
foli, Kamt
MeiHhercnts

1 1. loſt

lchrainunn
Uenteraddlint

ipgeot

enediccon
Atercellelien
tſponlan k
ſeltitun,
Nan, ili,
gausſen!
ta intenten.
AAloertne
fin
eritii,1

CEinieet

Onnih
ll iſi
en. Lklemn.
et D
henimuncin

Mione ſihn,
temgans,⸗
mmieemigten,

Amabilior cunctis creaturis, & ſpecioſior fuit &v. 71

Angelos Mariæ obvios, non miror, nam, ut ſeribitSeraphicus Bo-
naventura in opuſc. Virg. cap. 17. Antonomaſticè opus Domini
mirabili est Maria, vas adcmirabile, opus excelſt, vere opus mi-
rabile, quia nunquam invenitur ſimile, nec est ſactum tale opus
in univerſis regRlnis. Sed quæri tamen poteſt, quid adeò in hoc
ipfo opere mirentur? Reſpodet 8. Gregorius Thaumaturgus,
orat. de Annunt. Pulchritudinem ſanctæ Virginis amirantur.
Verum quidem eſt, ajunt Angeli, pulchritudinem atque for-
mam naturæ noſtræ admirabilem eſſe, ſed cum formoſiſſimaâ
ſpecie, ac decore Dei Matris, quæ vehementiſſimè ad contempla-
tionem ejus mentes noſtras rapit, non eſt comparanda; verum
eſt itidem, increatam illam pulchritudinem, in quam deſidera-
mus proſpicere, beatos nos intueri, ad hancç tamen creatam Ma-
ria novam pulchritudinem contemplandam trahimur, per
quam novum beatificum objectam mentibus noſtris repræſen.
tatur. OQpulcherrimabulchritudo omnium bulchritudinum! 6
Dei Genitrix! pulchrorum omnium ſummum ornamentum!

exclamat idem Sanctus orat. de oblat. B. V.

CONCEPTLUS V.

Evæ, quam Deus creaturarum Dominam fecerat, formam
pulchritudinis excellentiſſimam fuiſie aſſerit S. Thomas. Nam
gratià, & juſtitià originali dotata erat, quæ ſummam in ea pul-
chritudinem cauſabat, cui proinde ex bonâconvenientiaâ pro ſta-
tu Innocentiæ, corporis quoque reſpondere debebat, atque Ccon-
veniebat ſpecioſitas. Gratia, nam hoc ſonat Annæ vocabulum,
Dominam parit, id enim Mariæ nomine ſignificatur, verè éte-
nim rerum omnium conditarum Domina fabta est, cum Crea-
toris Mater extitit,; ſcribit S. Joannes Damaſcenus, lib. 4. de Fide
Orthodox. C. 1 5. Si jam prima illa fœmina, quæ creaturarum Do-
mina futura erat, omni pulchritudine à Deo dotata fuit; quan-
tò magis in Beatiſſimà Virgine Maria, Creatoris Matre, Dominâ
ac Reginâ, non tantùm ſublunarium creaturarum, verùm etiam
coœleſtium ſpirituum, pulchritudinem omnium creaturarum
congregàſſe Creatorem, credendum eſt. Doctiſſimè Guiliel-
mus

72 Diſcurſus AX.

mus Pariſienſis in Cant. 6. Pulchritudo quælibet reperta in crea-
turis omnibus ſparſim, tota colligitur in beatam, & pulcherri-
mam mulierum. Quod pulchrum est, delectabile est, & ama-
bile, definit Plato in Lyſide. Ergo quæ creaturarum omnium
continet pulcherrima pulchritudinem, carundem amabilitate
polleat amabiliſſima neceſſe eſt.

CONCEPTUS IV.

Quidquid oculis placet, animus laudat, hinc bonum, &
pulchrum ſunt æquivoca: Sic Deus ipſe opera ſua bona appella-
vit, quæ oculis ejus placuêre. Vidit Deus cuncta, quæ fecerat;
E&& erant valde bona. Quod in Hebraicà Phraſi idem eſt ac val-
de pulchra, formoſa, atque decora. Mariam nominat 8. Bona-
ventura in Spec. Virg. cap. 3. Vas admirabile, opus excelſi B. Al-
bertus Magnus in Bibl. Maria. Evang. Joan. num. 1 1. Opus admi⸗-
rationis, tam Angelorum, quàm hominum. S. Andreas Cretenſis
orat. de Annunt. B. V. Magnificum divinæ gloriæ templum 8.
Thomas opulſc. 8. Totius Irinitatis nobile triclinium. 8. Bernar-
dus in initium Ave dacroſanctæ Trinitatis ultimum complemen.
tum, artificium Dei, in quo Deus Pater ſuam omnipotentiam,
Deus Filius ſuam Japientiam, Deus Spiritus omnia donagra-
tiarum ſuarum accummulavit. Ergone Deus ille, qui minima
opera ſua bona dixit, ſingulare hoc Dei opus: artificium ſuumul-
timum omnipotentiæ ſuæ complementum, bonum non appel-
laverit? abſit. Tunc enim bonitatem contulit, cum filii ſui,

qui eſt ſummum bonum, Matrem elegit, cujus anteàâ humili-

tatem reſpexerat. Concludit mecum Seraphicus Bonaventu-
ra, I. ſent. diſt. 44. in expoſit. textus. Maria Virgo, quia fuit Ma-
ter Dei, quo nihil melius cogitari potest, ſic tantam habuit bo-
nitatis dignitatem, quòd nulla mulier amblius capere potuil.

Doctoraliter ldiota, in prologo de contemplat. Virg. Inven-

tâ Marid invenitur omne bonum. IIlud nimirum, de quo Ar-
changelus ait, Lucæ I. cap. Dominus tecum. Quidquid bo-
num est ſive in cœlo, ſive in terri, recluſit Deus in Maria, pero-
rat lacteis verbis S. Bernardus, Serm. de aquæ ductu de divinis
nomi-

ſudi

—
ninibus

nlianus⸗
tlondenu
Vgin
ebecor
iy Deod⸗
ſſeu⸗
ſuidenae
Cenrpolch
s incre⸗

ſoecere;

ntriſtis:
nes linc
opmmiofill
Uemmorti
iptoco pl
Uenpolebra
m.nce A
Mu beata
ilue letifi
ſhie guie
ciegfatu⸗

Mguin
lujt
Omul

— Amabilior cunkis creaturis, & ſpecioſior fuit & 7
Tepefttian nominibus. cap. 4. pag. 1. Coronidem imponit Dionyſius Car-
1NAcen thulianus. Omne bonum amabile, Maria bona, imò omnis boni
Nlectun es? compendium, ergo amabili.
NürumoImn Virginem Dei Matrem, humanæ naturæ pulchritudinem Epilogus.
Gdetnahln atque decorem appellat S. Joannes Damaſcenus orat. I. de Nat.
Virg. Deo digna filia, humanæ naturæ venuſtas! certabant in-
ter ſe ſæcula, quodnam ortu tuogloriaretur. Quaſi diceret:
V. Verè digna es, & Maria! eſſe Dei Matrem, & Patris cœleſtis in-

,inchun Ccreatæ pulchritudinis filiam, nam ſicut Deus æternus, & immor-
lubonnn talis, increata pulchritudo eſt, in quam deſiderant Angeli
tn ge proſpicere; ſictu, Virgo pulcherrima! humanæ naturæ de-
tiäcmnetnn cor exiſtis: Hinc omnium ſæculorum Piæ reſultabant æmula-
“ tiones, hinc pia deſideria, ut tuâ gloriosà nativitate felicitari, &
uenhi tuo gratioſiſſimo aſpectu quo dæmones fugantur, in ultimàâ
1lus ſaltem mortis horà frui mereantur, quibus, & nos vota noſtra
Anirrni reciproco plena amore jungamus, & ad amabiliſſimam Ma-
gnieteni trem pulchræ dilectionis cum addictiſſimo cliente 8. Bernardo
ſerm. 2. de Adv. devotiſſimè transmittamus. Gratioſus tuus

lnun 8 vultus, Beata Virgo, nobis appareat in extremis, formoſitas fa-
mn i ciei tuæ lætificet ſpiritum noſtrum egredientem, ut per te nos ſu-
ANd ſeipiat, qui per te datus eſt nobis, ut eodem alveo aa Largitorem

renun gratiæ gratia redeat, quò inftuxit. Amen.
esIIeelcen .
anfolnin En quùm formoſa est, ſuper omnes quùm ſpecioſa,
daneg Cujus ſorma rapit, quem nihil ultrà capit.
aadr O mulier fortis! nos horà reſpice mortis,
ulmn Hoſtem, ſancte decor! longè repelle, precor.
raſd,
tanta 4, 4 ) 5
lufen NNO
rlt VA
iwitumcelt
nn Clle

74 s6): o: (5 4
SeSee e Se S Nege, Se F B B Se edkekeBeb .
DISCURSUS XI. A

ſircbilter,

Admirabilis per omnia, Eirgo Dei Genitriovd. mndhemn
mninet
Ixordium. Bſtupefactum cœlum, & terra præ nimio ſtupore at- Ba
tonita, in ortu Virginis ſollicitè quærunt, quænam vin.
ſit magna illa mulier, quæ adeò delitiarum dives, nguan 1
Creatori ſuo adeò propinqua, ac dilecta, in hunc entr
mundum progreditur? Quæ est iſta, quæ aſcendkeit machuia
de deſerto, delitiis aſſtuens, inni xa ſuper dileétum ſuum Cant. miteyal
8. cap. Etenim hactenus mulier tam prodigioſa, Virgo tam mi. iniaon
raculoſa, nec viſa, nec audita eſt ulla admirabilis hæc Virgo eſt. blemss
digna, quam cœlum miretur, & terra. Virgo hæc in cunctis ad- nenoris

mirabilis, Maria Dei Mater eſt, in quâ quidquid reperibile, di-
gnum eſt admiratione. Hujus laudibus me in ſufficiente, di-
S8. Patres. Cta 88. Patrum admirabilem in cunctis prædicabunt, quamin-
terim nos magnum cœli, terræque Dominam ſupplices vene- Ulgrod
rabimur. Duid nos tantilli, quid acti one puſilli, quid in eſus ithilegl
laudibus referemus, cum etſi omnium noſtrüm membra verte- Nublenco
rentur in linguas, tam laudare ſuſſiceret nullus: Altior cœloest, iucſholuit
de quàloquimur, abyſſo profundior, cujus laudes dicere cona- neinen
mur, hac est enim, quæ ſola mernit Mater & Gonſa vocari, lugnun
hac mirabili atq; inæſtimabili modo, omnium rerum, & ſuum iuillarnſ

8. Augulli. Péberit Jal vatorem. Orditur S8. Auguſt. tom. 10. ferm. 83. in a- Pitpolt
aus. pend. ſerm. de diverſ. Quantus ſit Deus, ſatis ignorat ille, qui hu- mnii⸗
jusl irgini mentem non ſtupet, animum non miraturibavtt Cœ&- inndlom
lum, tremunt Angeli, creatura non ſuſtinet, natura non ſuſſicit, Wirenn
e&& una puella ſic Deum in ſui pecétoris capit, recipit, oblectat ho- Uiete t
Pitio, ut pacem terris, Cœlis gloriam, ſalutem perditis, vitam iin 1
mortuis,terrenis cum cœleſtibus parentelam ipſius Dei cum car. uh nn
ne commercium pro ipsâ domüs exigat penſione, bpro ipſius uteri nen *“

mercede conquirat, & impleat illud Prophetæ: Ecce hareditas
Domini Er

Admirabilis per omnia, Virgo Dei Genitriæ. 7

Domini, filii merces fruéctus ventrü. perorat S. Petrus Chryſolo-
NS 4 . §. Petrus
gus ſerm. 140. Hoc mirificum fuit, quòd de deſerto, hoc est, Du- Chryſolog.
XI . mano genere, à gratia derelicto, & deſerto, Virgo aſcendere pos-
1 ſit. explanat S. Bernardinus Senenſis tract. 3. ſerm. 11. O fiemina 5. Bernar-

WTe mirabiliter ſingularis, & ſingulariter mirabilis, per quam ele- dinns Se-
jehitfir. menta renovantur, inferna remediantur, dæmones conculcan-
H tur, homines ſalantur, Angeli reintegrantur, exclamat S. An. 5. Anſel-
mioſian ſelmus in orat. ad B. V. Antonomaſticé opus Domini mirabile est mus.
Enunt,un Maria vas admirabile, opus Excelſi, verè opus mirabile, quia
anin numquam invenitur ſimile, nec est faétum tale opus in univer-
Mn

ſis regnis. ſcribit S. Bernardus in opuſc. Virg. cap. 17. Omnia tua 8. Bernar-
4 . . „ . . . —. .
6 lgil ſunt admirabilia, O Deipara! omnia ſupra naturam, omnia in- dus.
nſigl-j gentia, & aliorum vires excedentia. concludit S8. Germanus Pa. S. German.

Nren triarcha Conſtantinopolitan. orat. 2. de zonâ. B. V. Quam nunc
lsnei mirabilem SS. Patrum authoritate prædicavimus, Spiritu S8. af-
ecnunf flante, novis Conceptibus obſequiosè meditabimur.
jörepenbm e
nſüfficeneng CONCEPTUS I.
unt, Gd
m ſupplczn Ild quod novum, rarum, nunquam viſum, vel inauditum Corfirma⸗
in f eſt, mirabile dicimus, ex hoc etiam capite Virginem Dei Matrem uo eu De-
onetmeon mirabilem comperimus, quia quidquid cum eâ providentia di-
AR vina diſpoſuit, no vitatem habet ac raricatem, & communem na-
Olcetcetin turæ ordinem gloriosè tranſcendit. Añis plusquàm viginti ſteri-
onem lis Aña, quam in ſenectute concepit, Mariam peperit, an non no-
rernn, * vitas? Maria ſine viro concepit filium, an non raritas? Virgo quæ
1 Kn N peperit, poſt partum Virgo permanſitan non ſupra omnem na-
Ginlil turam Quis vidit, vel audivit tale, tametſi jam regum ſapientis.-
iraeuſpene ſimus Salomon perſpectis diligenter Dei operibus, quæ ſub cœlo
erumnſfi continentur, & creaturis omnibus conſideratis, novum ſeu mi-
lahitlkle rabile repererit nihil. Nil ſub ſole noum. Eccleſ. I. cap. Ma-
,ertti ti⸗ jori tamen lumine illuſtratus Domini Propheta Jeremias, no-
ehucnt vum hoc ac mirabile Dei opus adinvenit dicens: Creavit Deus
e pir novum ſupra terram, ſœmina circumdabit virum. Jerem. 3 1.
Saehh cap. Quæ verba docdtiſſimus S. R. E. Cardinalis Hugo ſic com-
n Mmmmmz: men-

76 Diſeurſus XI.

mentatur. Opus novum Propheta Dei Matrem appellat, quia
ommia in ipſa fuerunt nova, rara, & alias non viſa. Paulò fu-
ſius ſubſcribit Marianus calamus S. ]oannis Damaſceni, orat. I. de

Nat. Virg. Omiraculum omnium miraculorum maximè novum-

mulier Jeraphinis ſublimior effecta est, & Deus in ea visa, est
paulò minus ab Angelis minoratus; ſileat jam ſapientiſſimus
dalomon, nec jam nil novi ſub ſole eſſe affirmet, illa enim Lirgo
excipitur, quæ etſi ſola, verè tamen ſub ſole nova, quæ illum
mundo edidit, ac in throno uteri ſui geſtavit, qui nova in es fe-
cit omnia. Ut nimirùm cœlo, & terræ redderet admirabilem.

CONCEPTLUS II.

Electus Dei populus Iſraẽl durâ oppreſſus ſervitute Pharao-
nis in gypto, quem Deus in manu forti per Moyſen ſervum
ſuum liberavit, atque eduxit, Deo ſpecialiter charus erat; ne ergo
ab inimicis eorum, quorum terminos in promiſſam patriam
tranſituri erant, ſiniſtri quidquam contingeret, per deſerta, & in-
cCulta ducit itinera, ne autem, & ſolitudinis labore deterrerentur,

aut fame occiſi ſuccumberent, in horridis Arabiæ arenis, pluitil-

lis de die in diem, in ſummà abundantia, de coœlis ſuaviſſimum,
omnem in ſe habentem guſtum, cibum mannæ. Exodi 16. Cap.
Sic ipſemet Dei Spiritus Sapient. 16. cap. atteſtatur. Paratum
panem de cœlo praſtitiſt, illis ſine labore, omne delectamen-
rum inſe habentem, e& omnis ſaporis ſua vitaten. Ut verò tan-
ti populo ſuo electo præſtiti beneficii perpetua in mente ipſius

imprim eretur memoria, ordinat Deus ſervo ſuo Moyſi, fieri vas

aureum novum, & implere jubet de manna illo, quo populum
faum in deſerto nutri verat, ibidemque conſervandum, ad æter-
nam memoriam, in arcam Domini reponere ordinat: Exe-
quirur protinus Dei ſervus Domini ſoi præceptum, fratrem
daron facerdotem Domini adeſſe jubet, & dicit: Sm-
mie vas novum, & mitteibi manna, & repone coram Do-
mino ad ſervandum ingenerationes veſtras. O quàm accura-

tus fuit olim Deus, ut pro manna illo, quod de cœlo pro ſalute

ſui populi pluerat, vas plenè novum ac mirabile conficeretur! ſi
=SS omnia

7 —

Nin u

eaacevjus
emonere⸗

(Meiscap.

Deincarna
unilimus
lepacet
len qbern
umneptom
lliutma
inanliuc
nnnitaqh
ordinen
R. Vasil
Uotnilunt,

Deusi

ondrucmc
Ephfüumd
yentree
Umigirurb
Inerat, v
rmucn, in!
Uunſanctiſti
IIhlleopnn
Utolo,

Eloor.9.

lucem
Ular ſe
n Onlen
nifair⸗

nghecap.)

—
neptehig
iſa dulſte
leeniornl,
tnintonn
netdiig
n ſchteniſen
hilaennhi
g, gleile

,Nirotſe

tadenirabben.

Il

ſerriratehhn
1 Moyſenn
humderirſee
ommiltim on
Pperceerun
Oke deterteſte
izarenin
(lsſomile
nne. olke
ſatur. Pn

mne doll
Nen. Urnin
Ua in wveneA

bſvo lhſin
llo, ⸗ n
tranduneizt
Hete odn

ehnim fid

& Ciet:

fhechen
Odunii

lecroto,

ecolict,

Admirabilis per omnia, Oirgo Dei Genitric. 277

omnia quæ in veteri Teſtamento contingebant, figura novi
erant, cujus ergo vas hoc novum ac mirabile figura erat: Officio
ac munere ſuo præclariſſimus Rupertus Abbas lib. 3. de divinis
officiis cap. 8. dicit, cœleſtem hunc cibum, in figurà, Verbum
Dei incarnatum repræſentaſle, quod de Coœlis ex ſinu Patris, ut
ſuaviſſimus cibus in has inferiores partes, ſuos ſibi creditos po-
pulos paſcere exciderat, atque mundo carnem ſuam, & ſangui-
nem, quem in cibum, ac potum dederat, æternam daturum vi-
tam repromiſerat, dicens: Hic est panis, qui de cœlo deſcendit,
non ſicut manducaverunt Patres veſt ri manna & mortui ſunt,
qui manducat hunc panem, vivet in æaternum. Joan. 6 Cap.
Manna itaque figura Chriſti; vas autem, in quo manna hoc di-
vino ordine reponebatur, Matrem Dei Mariam Virginem figu-
ràâſſe. Vas illud mannæ, quod manducaverunt Patres noſtri, &
mortui ſunt, auro pretiolum, mirabile ac novum, ſervo ſuo
Moyſi Deus ipſe dictaverat; quantò magis jam manna hoc ab-
ſconditum, cujus nomen novum, panis vivus de cœlo deſcen-
dens, ipſum Dei Verbum, ſpeciali opere Spiritus Sanctiin puris-
ſimo ventre ex puriſſimo ſanguine incarnari debuit, ac reponi.
Cùm igitur benedictæ inter omnes mulieres, Dei Macris ac Vir-
ginis erat, vivum ac coœleſte hoc manna, quod vitam præſtat
æternam, in ſe recipere, ampliùs dubitandi locus non eſt, Virgi-
nem ſanctiſſimam, cum omni exceſſu ſingulare, novum, ad ad-
mirabile opus Dei fuiſie, vas omni auro pretioſius. Ipſo Paulo

Apoſtolo, quem tamen æterna veritas vas electionis nuncupa-

vir. Actor. 9. Vas eleétionis es*t mihi iſte: excellentius. In hu-
jus laudem perorat laudabiliter S. Bernardinus tom. 3. ſerm. 36.
3. part. Ji eſſent tot Pauli, quot ſunt creaturæ, non attingerent
ſuum contemplari, nam Paulus fuit vas elebtionis, Virgo verò
Maria fuit vas Divinitatis. Vas, de quo Eccleſiaſticus loqui-
tur. 43. cCap. Vas admirabile, opus Excelſi.

Mmm mm 3 CON

CONCEPTIIS III.

Virginem Dei Matrem, admirabilem exhiber B. Albertus
Magnus in Bibl. Maria. Evang. Matth. num. 22. dum eam locum
theſaurorum Dei intitulat. Ipſa est locus theſaurorum Dei.
NempèReges & Principes hujus mundi, locum, in quo theſauros
ſuos recondunt, rariſſimis artificiis ornant, & excolunt, eò maxi-
mè fine, ut laudi ſit cunctis, & admirationi, pretioſus enim, & re-
gius theſaurus, locum ſibi competentem, rarum, regiâ dignitate
dignum, & artificiorum varietate admirabilem exigit. An non
pretioſiſſimus, & inæſtimabilis theſaurus eſt jeſus Chriſtus, quem
ſupremus coœli terræque Monarcha. Rexregnum, ac Dominus
dominantium, Pater cœleſtis, in gloriosà ſemper Virgine Mari
repoſuit, ipſa eſt locus theſaurorum Dei, divinum itaque hoc
gazophylacium, focundà virginitate rarum, & artificio inaudito

Maternitatis Dei admirabile exhibere omnipotentia Dei voluit,

quando Maria Virgo Filium Dei ſine dolore peperit, & poſt par.
tum Virgo permanſit. Angelicè S8. Thomas de Aquino. I. part.
quæſt. 2 5. art. é. ad 4. Beata irgo, ex hoc, quod est Mater Dei,
habet quandam dignitatem in itaze, ex bono infinito, quod

est Deus, & 'ev häâc parte non potest aliquid ſieri melius ei, ſi-

cut non potest aliquid melius eſſe Deo. Subjungit S. Bernardi-
nus Senenſis tom. ſerm. 4. de Nat. B. V. cap. I12. Quod fæmi-
na conciperet, & pareret Deum, est & fuit miraculum mira-
culorum.

CONCEPTUS W.

Apud ſemetipſum ſapientiſſimus Rex Salomon conſti⸗

tuit, ſingulare quoddam, magnificum, ac mirabile facere opus,

quod regalis ejus thronus eſſe debebat, ubi in regiâ majeſtate ac
pompà ſederet, populo ſe exponeret, audientiam gratioſam præ-

beret, ac tandem judicium Domini formaret; jubet hehin⸗
de fieri

—
letenel
Itantumc
irringen
in, gli

neſtfa⸗

iterrarut
ſiemorti
umßirpi
Ponnierhil
Nletcospra
1le er.
, &/
itnum.
Maje

Uurer dalon

Neioſum.

Alen,o
Utkanratis,:
rcalltari
Uermihcio
trrrie
Uuronſcpi

n. Soric

Tymnu
mi Ni
Untaleopa
t uner
uennn⸗
ilfintur.

umnnd
hunins

=S =

S

bhklermn,
enceh

Thber) ,en
dumenmloen
Peſourmnn
winquotktun
olundehn
ioluseninnkn
mergt Arn

lCrine.

Snummachone
Uperiryrrl
divinnonnnart
Kartfiinn
wtentiaDeint
Peperi
de Aguinon
Modeſt Men
Ponoinſnnnf
Aferinelud,
bjungto hen
I1. Qu
it iruchlnn

.

, Clonon
nizhleirrte
lurzinek⸗
tin Grilin⸗

niretz ihr 8

7
4

Admirabilis per omnia, Virgo Dei Genitrivx. 29

de fieri de ebore mundiſſimo, undique aureis ornari floribus, &

in tantum cunctorum opificum ſuorum, quidquid artis, ſoler-
tiæ ac ingenii habuêre, applicari, ut tam magnificum evaſerit
opus, cui ſimile in cunétis mundi regnis non fuerat viſum.
Non est faot um tale opus in univerſis regnis. lib. 3. Reg. cap. 10.
Toti terrarum orbi admirabilis thronus. An non Salomone
ſapientior fuit æterna, & increata ſapientia Patris, quæ inteme-
ratum Virginis Mariæ uterum ſibi elegit in thronum, de quo ſe

homini exhiberet, & deſiderata gratiarum munera clemens ac

miſericos præſtaret? Ad propoſitum S. Petrus Damianus ſerm.
1. de Nat. NQalomon noſter non ſolum ſapiens, ſed & ſapientia
TPatris, & non ſolum pacificus, ſed & pax noſtra, qui fecit
utrag, unum, uterum ſcilicet intemeratæ Virginis, in quâ ſe-
dit illa Majeſtas, quæ nutu concutit orbem. Si ergo terre-
nus rex Salomon thronum ſuum, in quo pacificus rex ſedit au-
ro pretioſum, ebore grandem, artificio fieri curavic terræ mi-
rabilem, quò non meliori jure Pater æternus, thronum illum au-
ro charitatis, ac reliquarum virtutum fulvo nimis pretioſiorem,
ebore caſtitatis, puritatis, & innocentiæ grandem, & opera-
tione artificioſiſſimà Spiritus Sancti, præ cunctis creaturis ſuis
colo terræque mirabilem effeciſſe dicendum eſt, in quo verus
Salomon ſapientiæ rex ſedit, & deſideratam mundo attulit pa-
cem. Sic vidit eam in ſpeculo Virginum cap. 2. S. Bonaventu-
ra. Thronus verè dalomonis est Maria, grandis in gratid, &
in gloriã, ita ut nullus Angelus, nullus Sanctorum poſſit ei

gquari. Et iterum præfatus S. Petrus Damianus. Non est fa-
Atum tale opus in univerſis regnis, ſicut est VLirgo Dei Geni-

trix, nam etſi multa facta ſunt magna in creaturis mundi, ni-
hil tam excellens, tam magnificum fecerunt opera digitorum
Dei, ut te Virgo Dei Genitrix, cujus pulchritudinem ſol & lu-
na mirantur. Pulchrior tu Cherubim ac deraphim, imò omnes
Angelorum choros pulchritudineexcedis. alloquitur Virginem
8. Epiphanius ſerm. de laud Deipar. Hinc illam S. Joannes Dama-
ſcenus ſerm. de Nat. Mariæ. Maximum miraculum. S. Bernar-
dus ſerm. de Nat. B. V. Mirabilem fœminam ac omni honore di-
gnam,

80 Diſcurſus XI.

gnam. S. Cyrillus Alexandrinus hom. 6. contra Neſtorium:
L'niverſi terrarum orbis expreſſum decus ac ornamentum. An-
dreas Gretenſis in ſalutatione Deiparæ Miraculum omnium mi-
raculorum appellant, & attoniti una nobiscum venerantur ad-
mirabilem.

CONCEPTUS V.

Incredulo judæorum populo delitias, atque divitias pro-
miſſionis terræ, & patriæ, quam inhabitaturi erant, exhibere
atque demonſtrare volens Moyſes, exploratores ex cuncto

populo electos, terram luſtrandi causâà præmittit, commit-

titque, ſignum aliquod certitudinis delitiarum à Domino po-

pulo ſuo promiſlarum adterre. Præſto ſunt, intrant ignotas
ſibi regiones, circumeunt, perluſtrant, cunctaque exami-

nant, atque contemplantur, & dum reditum parant, vineam
quandam intrant, botrum miræ magnitudinis ſecum aufe-
runt, populo mirabiles terræ delitias enarrant, & in teſtimo.
nium allatos fructus exhibent, quibus viſus ſummo afficiun-
tur judæi gaudio, & intrandi terram Chanaan in eis deſide-
rium creſcit. Venimus in terram, ad quam miſiſti nos, quæ
reverà fluit lacte, & melle, ut ex hu fructibus cognoſci potest.

Numeror. 13. Cap. Ex fructu ergo mirabili, terra mirabilis judica-

ta eſt. Maria est terra repromiſſionibus lacte, & melle, manans,

ſermocinatur S. Bernardus ferm. 3. ſupet Salve Regina. Sed quis

myſticæ hujus terræ excellentiam, divitias ejus admirabiles pe-
netrare præſlumat? Fructum eſus perluſtremus, exploremus
terram hanc, & inprimis quidem à S. Fliſabetch. Benedictus

Ffructus ventris tui. Lucæ 1. cap. Terram ipſam attentiùs con-

ſideremus, de qua Vir ſecundum cor Dei cecinit Pſalm. 84. Do-
minus dabit benignitatem, & terra noſtra dabit fructum ſa-

um. Quæ verba interpretatur S. Hieronymus. Terra noſtra dabit

Ffructum ſuum, Maria Chriſtum. Accedit Hugo de 8. Victore
ſerm.55. Beata Dei Genitrix quaſi vitu fructificavit, quiachri-
ſtum veruũ botrum, qui nos vinogratiæ & gloriæ inebriare u
eſi-

NE

ungene
Glgnlln
t⸗ ſupe
Actlentic,
PoPenriſin
uns, tefr
Eenerumpe

. 1 101
eChpolt

INun ten
alce
leri mira
custerra

Ibls Ne

Ueri
wiglomn
i Gnbin;
Uncdidlmätn
li Kecee
lhee, K
Uicecrose
Iumi
nfmnin n
lelsauten

ueſbene

Unnroranm
Uuur.
lencelu

ieffk; .
14 ider

es leſcey

—
ra Netonin

unteytun. n
unonlieg
menerendarg

.

Iqneciftiiun⸗
fiermumt, aii

totes er

eihittit, Cnni
udn Donine

t, iattigtn.

Cunckiätetin
Impatant
Cins ſecamt
1N, Kinch
untnof
Ounan inett
Gn iſtinn
u glſſe
1a tnirtnlrt⸗
e, elius
weRegidn n
cjos Antittion
eme, Alit
ſabetd. Nul

pümtrennin

ginitülnſe
Adifie
vlſclief
Rogoce
Afonrgil

inehint,
Nhie 4

Admirabilis per omnia, Virgo Dei Genitriv. 81

deſinitzgeneravit. Fructus veréê mirabilis, & omni prorſus lau-
dedigniffimus. Cùm igitur fruéctus à Marià Virgine in lucem
editus, ſuper mel & lac, ſuavis, incomprehenſibilis dignitatis &
excellentiæ, benedictus ſit, & admirabilis, etiam ipſa procul du-
bio Beatiſſima Virgo, terra repromiſlionis lacte & melle ma-
nans, terra benedicta, & Mater admirabilis erit, in cujus lau-
dem erumpentes cum omnibus cœli terræque creaturis, S. Joan-
nis Chryſoſtomi verbis aureis in ſerm. de B. V. apud Metaphra-

ſten ſubſeribamus. Quid namq; alläd majus, aut illuſtrius, ullo

unquam tempore inventum est: ſeu aliquando inveniri poterit?
Hæc ſola œœlum, & terram amplitudine ſuperavit, magnum
reverd miraculum fuit Beata ſemper Iirgo Maria. Benedicti
frudlus terra benedicta, prolis Beatiſſimæ fœcunda Virgo, & ad-
mirabilis Mater.

CONCEPTIIS VI.

Myſterioſa fuit viſio illa apud ſanctum Prophetam Danie-
lem, in ſomnis potentiſſimo Chaldæorum regi Nabuchodono-
ſori exhibita; ſomno ſopitus jacebat rex, & corporis ſub pro-
fundiſſimà mortis imagine, quaſi obruti atque ſepulti jacebant
ſenſus, & ecce ſpiritus ejus arborem inſpicit paulatim de terrâ ex-
urgere, & ad tantam pervenire altitudinem, ut non ſolùm Li-
bani cedros excederet, verùm etiam ſuo cacumine cœlos tange-
ret, rami quoque ejus, extenſione ſuâ, terrarum attingerent
confinia, & foliorum abundantiâà guſtoſam præberent umbram,
fructus autem ejus ſuaviſſimi, & abundantiſſimi erant, in ra-
mis ejus aves nidificabant, & ſub umbrà ejus habitabant, & mo-
rabantur animalia, & omnes creaturæ de fructibus ejus nutrie-
bantur. Magna arbor, & fortis, & bproceritate ejus con-
tingens cœlum, & aſpectus illius erat usq; ad terminos univer-
ſæ terræ; folia ejus pulcherrima, & fructus ejus nimius, &
eſca univerſorum in eâ, ſubter eam habitabant animalia,
& beſtiæ, & in ramis ejus converſabantur volucres cœli, &
in eà veſcebatur omnis caro. Dan. 4. cap. Quis arborem hanc
Nan nan non

32 Diſcurſus XI.

non raram dicat, & admirabilem arborem, cujus dignitas ex fru.

Qu dignoſcenda eſt, Mariam Virginem 88. Patres intitulant.

Sic arborem pulcherrimam, nominat Dionyſius Carthuſianus
lib. I. de laud. Virg. art. 3. Hac autem pulcherrima arbor
Maria, non ſolàm bhabet pulcherriämum fruétum ven-
tris, ſed etiam habet fruétus pulcherrimos mentis, de quibus
Apoſtolus: fructus Optritüs charitas, gaudium, & c. Arborem
vitæ, appellat S. Bernardus ſerm. 2. de Advent. O verèlignum
itæ, quod ſolum dignum fuit portare fructum ſalutis! Arbo-
rem myſticam Nabuchodoſoris, vocat 8. Bernardinus Senenſis
ſerm. I. de nomine Mariæ art. I. cap 2. Proinde myſticè figuratur
Dan q cap.in arbore, de quà inquit, ecce arbor in medio terræ, id
est, Maria in medio omnis creaturæ, altitudo ejus anima, quia
incomprebhenſibilis est omni puræ creaturæ. Rara igitur arbor, &
admirabilis, Dei Mater, & Virgo Maria, digna quam fuſiùs con-
templemur. Oquàm latè, gudm longeè, «quàm altè arbor illa
magna, Beata lirgo Maria ramos ſuos extendit! quàm latòad
homines, qudm longe ad Angelos, quàm altè ad Deum. exclamat
obſtupeſcens S. Bonaventura in ſpeculo Virg. cap. 6. Etenim
ſi arbor illa magna, alta, & fortiſſima erat. Magna arbor, &
fortis. Quæ unquam creatura pura, etiam magnificentior at-
que excellentior inter omnes, Virgini Dei Matri, in magnifi-
centiâ, & ſublimitate poterit comparari, quæ à divinâ boni-
tate, ad tam fublimem excellentiam atque magnificentiam
ſublevata fuit, ut meritò nobis anſam dederit interrogandi cum
Eccleſiaſtico. cap. 18. LVirtutum magnitudinis eéjus quis enar-
rabit? Si fortis arbor illa erat, quis unquam in creaturà aliquàâ,
tam invictam fortitudinem deprehendit, quæ fortitudini Vir-
ginis poſſit aſſimilari? Nam intrepidè juxta crucem fllii ſui ſte-
tit, & ictum gladii tot dolorum, quot in filio deprehendit,
absque ullà titubatione generosè ſuſcepit, & à ventis perſceu-
tionum filii ſui, ad inſtar fortiſſimæ arboris moveri non po-
tuir, & non tantùm in patientiàâ, ſed in omni virtute forti-
tudinis ſuæ nobis glorioſa reliquit exempla, prout ipſamet
S. Brigittæ lib. 6. revelat. cap. I. aperuit. Ut visa patientiâ med,

oOσmo-

4,

—

Gnoris

Hurona
(olimitat
(lGn.

los &A
Unguinit
von lde
lenutur
eeeae,
Goiliusar
ioc uni⸗
Cennes,
Uieoim
lad berna
cum,
Kaboril
Auuin exce
Gerrimae
er Dei M
Gorum, d
ltkudine
lotitorſo
Picpur! A
um. N
iulritue
abyov.

lreſa

Aeceliker.
deſtis Pr
e, Spin
lhlebetur
Sbermn inr
mniſume
n

UnUmen

sdigniget
duntsigiflir.

nsCantltn
Ccberrinegi,
tyn
enti, Etin
nC. Aenn
nnſelutul
Uurinusernt
ſitfnen
lnedictene
ekningſ
Aaigguratan
aquamfllide
Mralt
lir ANenle
ADeumente
1C0,6
MgnA
ntmegufenin
MMarn, inmg
Duri Ciininn
e ougnßimi
tintertognn
SS
inckenwad
e Crüninſ
ctucenn kili⸗
nflo ncn
Ki entspeit
Smoreiiont
Oinci Wllete
, Monr ie
itipiteni

Admirabilis per omnia, Virgo Dei Genitriv. 9 ¾

& moribus, plures converterentur, Apoſtoli corroborarentur,
& corona mea magis augeretur. Si arbor illa, altitudine, &
ſublimitate ſuà cœlos attingebat. Et proceritas eius tangebat
cœlum. Sanctiſſima Dei Mater, proceritate gratiarum ſuarum
coœlos, & Angelorum penetravit choros, & ipſi quoque Deo con-
ſanguinitate carnis appropinquabat. Teſte Andreàâ Cretenſi
hom. 1. de Aſſumpt. Virg. Virgo ibſorum deraphim ipſam vin-
cens naturam, miraculo Dei generationis prima, naturà proxi
mè accedens ad Deum opificem omnium. Si univerſa terra aſpe-
u illius arboris dele cabatur. Aſpectus illius erat usque ad ter-
minos univerſæ terræ. Sic in univerſo orbe devoti Virginis

clientes, & ad ipſius confugientes patrocinium, gratiarum ſi-

bi à Deo impetratarum abundantiâ delectantur, & gloriantur.
Ita S. Bernardus ſerm. 4. de Aſſumpt. Latitudo tua replet orbem
terrarum, ut tud miſericordiäâ quoque plena ſit omnis terrà.
Si arbor illa in foliorum decore atque abundantiâ, & in fru-
Guum excellentiâà atque dulcedine lætabatur. Folia ejus bul-
cherrima, & fructus ejus nimius. Quæ lingua poterit ſuffici⸗
enter Dei Matris gratiarum, excellentiarum, favorum, privile-
giorum, donorum cœleſtium, virtutum, atque meritorum
multitudinem, & quaſiimmenſitatem explicare, quibus illa,
veluti tot foliis exornata, & fructibus ſuaviſſimis cumulata con-
ſpicitur? Audiamus ſanctum mellifluum Bernardum ſupra ci-
tatum. Nullus Angelus, nullus danétorum ei poteſt ægaari
in multitudine, & congregationebonorum cœleſtium, jaxta
illud Prov. 3 1 cap. multæ filiæ, congregaverunt divitias, tu
ſupergreſſa es univerſas. Si denique arbor illa, neceſſaria, at-
que deſiderata alimenta, & avibus, & animalibus, atque ter-
ræ beſtiis præbebat. Jubter eam habitabant animalia, & be-
ſtiæ, & in ramis ejus converſabantur volucres cœli, & ex es
veſcebatur omnis caro. Etiam Maria, Dei Mater ſuccurrit cun-
ctis eam invocantibus, & ſive juſti, ſive peccatores ſint, com-
arati jumentis inſipientibus, & ſimiles illis facti, adeſt omni-
bus, & dulciſſimis gratiarum fruclibus, & cœleſtium dono-
rum alimentis nutrit, cibat, ſuſtentat, atque reficit, & ſuam
Nnn nn 2 exhi-

Epilogus.

8242 Diſcurſus XI.

exhibet miſericordiam. Sic S. Bernard. ſerm. 4. de A ſſumpt. Virg.
Ommnibus miſericordiæ ſuæ ſinum aperit, ut te plenitudine ejus
accipiant univerſi, captivus redemptionem, ager curationem
triſtis con ſolationem, peccator ratiam, Angelus lætitiam.
verè admirabilis Mater, & Virgo!
Quam ſub figurâà arboris raræ, ac admirabilis Virginem
Dei Matrem admirabilem contemplati ſumus, ſub ejus poten-
tiſſimæ protectionis umbrà quieſcere, & ramos gratiarum ejus
inhabitare flagitemus cum S. Anſelmo in orat. ad B. Virg. L-
bi ergo nos commendamus, tu procura, ne pereamus efice potins,
ut ſalus noſtra de die in dien multiplicetur, & ſilio tuo Domi-
no noſtro eſu Chriſto, vita noſtra, jugi devotione famuletur.
Amen.

X

Dignior es palmdà, mundo mirabilis alma.
Omni ſorde carens, Virgo ſimulque pacens.
Quite plantavit, œlum terramque creavit,
Sis mihi tuta quies, & ſine nolte dies.

E SS

*

—

NEN
Dl

Miri

Amet
nolla
reri
cettat
tiſſim
onem effica
inbieswile
bhaͤſolad
ucum
le erui en
Uſtriohumar
Cenorisſui
In idelt Der
t Nloremon

Incbineret.
lunien-o

onns Ppreces

ihCrentor f⸗

⸗ commoe
1
Uet, gue
Ulumimetr
nunton

uſing.

vmmamzt e

nulfimnn
nalnm

—

2): 0: (5* 85
zezezer er Ee e⸗Be Nrze S r r e e N: Ne nr e e e e ee

e DISCURSIIS XII.

Aaria Mediatrice Creator denuò recreat

dlisFigin
N * mundum. V
Nrninnntt Ametſi juxta communem Theologorum ſententiam, Exordium,
ADchi nulla creatura incarnationem verbi condi gne prome-
utfteen reri, aut ſuis precibus efficaciter potuerit obtinere, do-
flut cet tamen doctiſſimus Salmeron. tom. 3. tract. 6. Ve-
e iutn riſſimum eſſe, quod Virgo ſacratiſſima ejusdem accele-
rationem efficaciſſima oratione ſuà ſit promerita, ſiquidem poſt
quinquies mille, & plures poſt mundi creationem elapſos an-
nos, ipſa ſola dicere cum veritate potuit. Congratulamini mi-
1. bi, quia cum eſſem parvula, placui Altiſſimo, & de meis viſce-
den ribus genui Deum, & hominem. Ipfa ſola à tot retrò ſæculis in
it, univerſo humano genera digna inventa eſt, quæ tanti filii, nem-
. pe Creatoris ſui Mater fieret, quæ amiſſum ab homine ctheſau-

rum, id eſt Deum, ejusque amicitiam, & gratiam re inveni-
ret, ſalutem omnibus impetraret, & mundi totius reparatio-
nem obtineret, ipſa ſolausque in hanc horam, inter Deum,
& hominem potentiſſima mediatrix, cui filius nihil denegat,
ad cujus preces Deus renovat hominem, & novis ſalutis ope-
ribus Creator recreat mundum. Veritatem hanc ſolatio no-
ſtro acoommodatam, SS. Patrum ſententiis comprobemus. Ss. ppatres.
Hac est, quæ totius mundi reparationem obtinuit, ſalutem
omnium impetravit, perorat 8. Bernardus. ſerimn. 4. de Aſſumpt. S Bernar-
Etiterum homil 3. fuper miſlus eſt. Inveniſt: gratiam apud dus
Deum: Quam gratiam? Dei & hominum pacem, mortis
deſtruétionem. Ft iterum ſerm. ſuper ſignum magnum. Pra-
dentiſſimus, & clementiſſimus artifex, quod quaſſatum ſue.
rat, non confregit, ſed utilius omninò refecit, ut idelicet nobis
novum formaret ädam ex veteri, Evam transfunderet in a-
riamiInveniſti gratiam (inqunt B. Albertus Magnus in Lucam.) ,. Aſbertus
Nnnnn3 Ron Magnus.

36 Diſeur ſus XII.

non creaſti ut Deus, non rapuiſti ut Angelus, non emiſti utimon
ma gus, non abſcondiſti ut infidelis Doctor, non perdidiſti ut A-
dam, ſed reſtituiſti potius, & cum illa omnem creaturam, &
ſpiritualem, & corporalem. Lirgo verè dicere potest:in geruſa-
lem poteſtas mea. Nam in Eccleſia triumbhante & militante
§. Bonaven- oteſtatem habet Mater potentiſſimaCreatoris. SpecialiterS. Bo-
tura. naventura, in ſpeculo. Virg. cap. 8. Verèò rerum conditarum Domi.

S. Germa- na éſfecla est, cum Creatoris Mater extitit, definit S. Germanus

nus. Patriarcha Conſtantinopolitanus, orat. de oblat. Virg. Habes in
cœlis cum tud voluntate concurrentem potentiam, ut quæ ſis
§. oannes Mater altiſſimi, loquitur S. Ioannes Damaſcenus, ſerm. de Dei-
Damaſce- parà Fecit tibi magna, qui potens est, & data esttibi omnis po-
nus. teſtas in cœlo, & in terré, & nihil tibi imboſſibile, cui poſſibile
§. Petrus ést, deſperatos in ſpem beatitudinis relevare, effatur 8. Petrus
Damianus. Damianus, ſerm. 2. de Nat. Virg. icut Deus ſud potentid parando
cuncla, Pater est, & Deus omnium;ita beata Dei Genitrix Ala-
ria, ſuis meritis cunéta rebarando, Mater est, & Domina re-
rum. Deus enim est Dominus omnium, ſingula in ſuâ naturd,
propria juſſione conſtituendos e Maria eſt Domina rerum n-
gula congenitæ dignitati per illam, quam meruit, gratiam reſti.

8. Anſel- iuendo, diſcurrit S. Anſelmus, de excellent. B. V. cap. 11. Mater

. Domini omnis creaturæ facta, eſt Domina omnis creaturaæ, igi-

tur quia genuit Creatorem, Domina eſfecta est omnis creaturæ,
5§. Bernardi- ponderat S. Bernardin. Senenſ. ſerm. 3. de glorioſo nomine Ma-
nussenenſ. riæ, art. I. cap. r. Habes ut Mater in Filium, quæ recuſari non
potest. ſiuciam, habes vires inſuperabiles, robur in expugnabi-
le, ne immenſam tuam clementiam ſuperet multitudo peccato-

rum. Nil tuæ reſiſtit botentiæ, nihil tuis repugnat viribus,

omnia cedunt tuo juſſui, omnia tuo obediunt imperio, omnia tuæ
poteſtati ſerviunt, te omnibus ſuis operibus readit excelſiorem,
qui est ex te natus & c. tuam enim gloriam Creator exiſtimat
eſſe propriam, & tamquam filius in eà exultans, quaſi exſolvens
debitum, implet petitiones tuas. Concludit 8. Georgius Nicome-
S. Georgius . . . .
Nicomedi- dienfſis, orat. de oblat. Deip. V. Hujus gratiæ potentiſſimo ſuffra-
enſis. gio innixi conceptus formabimus.

iddh

—

MIerrarid

uconſcerati

C 30 40

nurs eſt,

Moqrodluxl

Uutorumluwmi

milowinat,
Grlluminatin
i, Deusaue
icyluminar.
gtorfieri
muunbosfirn
emur vir Dey

timeligeba
Uen contrat

bieturv.
le. Lon
lheſecka in ate⸗

Mnem, Vir-

Arnunt.
nfllekraut
Ckinca.
liſti un,
Elatoridg,
Aklunmtuse
itelhſienrcr
ulr, itz
Imihiama y
n äm rin

4 Ehnporils 5
We lad
eNiſirne,

Aarid Mediatrice Creator denud recreat mundum. 97

—
eniſtiute⸗
micie CONCEPTUS I.
ttimn)
neſtinin Inter varia Prophetica oracula, à ſancto Iſaia Prophetàâ pro- Confirma-

eOnie lata, conſideratione dignum eſt illud. Et erit lux lunæ, ſicut Iux tio ſeu De-
detinhd QSlis. cap. 30. Adveniet tempus, quo Deus aliquid novi, mirabile ductio.
lin operaturus eſt, admirandum producturus eſt prodi gium, & eſt
fnisem illud, quòd lux lunæ, luci ſolis aſſimilabitur. Summa ac maxi-
ie ma horum luminum eſt diſſimilitudo, etenim Sol præeſt diei,
tian, AAE illam illuminat, & calefacit; Luna præeſt nocti, & non tam effica-
ENe citer illuminat, non calefacit, nec ſemper lucet, aut ſplendet.
eſtitem, Fecit, Deus duoluminaria magna, luminare majus, ut praeſſet
eG diei & luminare minus, ut praéſſet noéti. Geneſ. I. cap. Quo-
ckkuIh modo igitur fieri poterit, ut lux lunæ, ſit velut lux ſolis? Non de
potenrtüeo. luminaribus firmamenti, neque de elementari ſole aut lunà lo-
Deieml quebatur vir Dei; aliam lunam diverſlumque ſolem Iſaias Pro-
,Gο pheta intelligebat: Solem illum intendebat, quem Malachias
Ain Propheta confrater ſuus, Dei nomine hominibus promiſerat, di-
Poninos. cens: Orietur vobis timentibus nomen meum, ſol juſtitiæ, Chri=
uitgi ſtus Eſus. Lunam illam Iſaias putaverat, quæ à regio vate, Lu-
Vcn I naperfecta in æternum, dicitur Pſalm. 88. Mariam ſanctiſſimam
nncet Dei Matrem, Virginem glorioſiſſimam, quam admirantes An-
Gopntem geli dixerunt. Quæ iſta, quæ progreditur quaſi aurora conſur-
olom gens,pulchraut Luna, electa ut dol? Cant. 6. cap. De quibus Hu-
Aetn 80 Card. in cap. I. Luminare majus Chriſtus, qui praecst diei,
neg id est juſtis, uminare minus Beata MWaria, qua præest nocti, ia
ukiveltee est peccatoribus. Non dicit Propheta Luna mutabitur in 80-
etid lem, ſed tantus erit lunæ lucis effeclus ut ſolis luci poſſit aſſimu-
nenomie lari, id eſt, ſicut creaturæ omnes à ſole, & lunà recreantur, & ro·
ulrellitP borantur ita principaliter à ſole juſtitiæ Chriſto JEſu, dein
Cegrenn cetiam à Maria Virgine Dei Matre pulchraà, ut luna, tam mili-

ence tans, quàm triumphans Eccleſia, augmentum gratiæ, ac ro-
. Ey bur temporalis & æternæ felicitatis adipiſcetur: pſa est cœli,
muns & terræ Madiatrix. ait S. Epiphanius ſerm. de laud. Cujus po-
0l

tentiſſimà interceſſione novis gratiis, novis operibus, novis

créa-

5 5 Diſcurſus XII.

creaturis, Creator recreat mundum, efficaſſimo ejus præſidio,

claudis greſſum, cœcis viſum, famelicis nutrimentum, egentibus

auxilium, mortuis vitam, ſupernaturaliter Deus contulit. Ele-
ganter S. Petrus Damianus ſerm. de Annunt. B. V. Per ipſam, &-
n ibſa, & de ipsâ, & cum ipsaâ, totum hoc faciendum decerni-
tur, ut ſicut ſine illo nihil factum, ita ſine illà nihil refeétum ſit.

Mellifluè S. Bernardus ſerm. 2. de Pent. In te Angeli lætitiam.

juſti gratiam, peccatores veniam inveniunt in aternum; meri-
tò in te reſpiciunt oculi totius creaturæ, quia in te, & per te, &-
dete, benigna manus omnipotentis, quidquid creverat, recrea-
Vit. Veré igitur Creatoris Mater, recreatio noſtra eſt, Virgo
Maria.

CONCEPTUsS II.

Recordemur ejus, quod narrat S. oannes Evangeliſta cap.
2. Nuptiæ erant in Canâ Galilæà, quibus intererat piiſſima Virgo
unà cum Chriſto Domino, & dum maximè eſſet neceſſarium, vi-
num detfuit, quare clementiſſima Virgo, præ aliis neceſſitati, &
mileriæ præſenti ſuccurrere volens, filium ſuum implorat, di-

cens: Vinum non habent. Sed reponit ei Eſus: Quid mihi

& tibi est mulier? Nondum venit hora mea. Quis non cre-
deret verbis hiſce petitionem Matri negatam fuiſſe, quin & filium
Virginem objurgaàſſe? Acutiſſimè reſpondet S. Juſtinianus Mar-

tyr, explicatione quæſt. 136. à gent. chriſt. poſit. Quid mibi

& tibi est mulier? Non objurgandæ Matris causé, àconſer-
vatore dictum est, ſed ut hoc declaret, ne nos dicant eos eſſe,
qui nobis vinum in nuptiis conſumptum, curæ eſſe pollicitiſſi-
mus » tamen abundantiâ amoru, ſivis, ne eos vinum defi-

ciat, dic miniſtris, ut ea, quæjubeo, faciant, tumé; expe-

riére, vinum eis non defuturum, quod etiam, faéctum eſt. Non
igitur verbo Matrem objurgavit, ad caſtigavit, quam re ho-
noravit. Noverat hoc maximè Virgo Dei Mater, quæ Mini-
ſtris Domini mandatum adimplere jubens: Quodcunque dixe-
rit vobis, facite, tantum effecit, ut impletis aquâ ſex hydriis,
ad interceſſionem Matris, Filius vinum creaverit, atque pri-
mum

NMüdleu
—
runnin terri⸗
Minſpeili
min TLj⸗
iomis Mari
eſueat no

5

eniuſion

lrri Feli
uveojfliusre

Creare ſe⸗
lo ſie inri
euntedpræ
lun pro⸗
Unibilomi
lilariack,
Iiin ktepdltat
n Aconve

unporentia

lachniti
eereatricem
nn docliſi

mnicheraet⸗

euntuteſt,
iad hoc
mcun, he
indconaigen
Glunanam;
ldercato ho⸗
ſorte Deus

ihfch,

in, inſeri
iebunireſſo
IInnl.V. J.

6

nutierhi

—
eſusneſt

=

rnegeltn

dohtult d.
. Dergn⸗
nlpneen

lnſi

1

lugelilaiie
ternun; n

= =

teſert. 9

elefatin
oſkraelt,

1
8Lyangele
pilchanke
tnecilgnin

Nisnece

minphonn

lis: te

4. (Wönone
ilegoingen
oltinunut
lr. Or
uti ,l⸗
olliortn,
e ſeſolcn
ar htl
Ut, tunfe
unzeke
it, t
lier, ul
Moceunnet.
Pctiltn
verit, li⸗

.

AMarid Mediatrice Creator denud fecreat mundum. 89

mum in terris ſignum à Matre rogatus perpetraverit, quod
ipſum ſpecialiter adnotavit S. Evangeliſta. Hoc fecit initium ſi-
gnorum ſus in Canaò Galilæcæ, De hàc efficaciâ ac potentiàâ
orationis Mariæ notat S. Antonin. part. 4. tit. I 5. Cap. 17.S 4. OCra-
tio ejus erat nobiliſſimus modus orandi, tum quia habebat ra-
tionem juſſioni, & imperii, tum quia impoſſibile erat, eam non
exaudiri. Felix proinde, pro quo Virgo Dei Mater orat, ad cujus
nutum, filius recreat mundum.

CONCEPTUS III.

Creare ſecundùm Theologos ac Philoſophos, eſt facere ex
nihilo, ſic in principio creavit Deus cœlum & terram Gen. 1. C.
Quia anteà præter Deum nihil erat in rerum naturâ. Cor autem
impiorum pro nihilo reputabitur. inquit Sapiens Prov. 10. cap.
Tale nihilum: id eſt graves peccatores fuêre Theophilus, Pelagia-
Thais, Maria Æigyptiaca, & ſexcenti alii. An non iſti omnes corda
impia, reputata à Deo pro nihilo, Marià mediatrice illuminati
ſunt, & converſi? An non hoc nihilum ad pias Matris preces,
omnipotentia divina, in pretioſas ſanctitatis margaritas, in no-
vas Eſu Chriſti creaturas, recreavit? Hinc reparatricem mundi
ac recreatricem, profundiſſimè contemplatus eſt Virginem Dei-
param doctiſſimus Idiota de contemplat. Virg. cap. 4. Inter
omnia opera æterni artificiis operationem illam, qui naturæ no-
ſtræ unitus est Filius tuus ſpeciale opus fuiſti, 6Beatiſſima Vir-
go! qui ad hoc te fecit, ut quod de primo opiſicio ſuerat de-
Jormatum, per te reformaretur. Hic enim ſummus opife,
primò condiderat angelicam naturam, quæ in parte ceciderat;
& humanam; quæ corrupta erat,; & corboream inferiorem,
quæ peccato hominis fuerat deterior effecta; ſed ad hæc omnia
ſecit te Deus, Virgo Maria ſanctiſſima ut ex tuo ſuperbene-
dicéto fructu, angelica natura repararetur, bumana renova-
retur, inferior à ſervitute liberaretur. Di gniſſima ſaluta-
ri ab univerſo orbe, verbis S. Andreæ Cretenfſis ſerm. de An-
nunt. B. V. Galvelætitiæ organum, per quod delicti noſtri con-
demnatio expiata eſt, ac veri gaudii plena facta compenſatio.
Oο.ο 0ο° Has

90 Diſeurſus XII.

Has, quas poſſumus, grates rependimus, quas de nihilo peccato-
rum recreâſti, potentiſſima mediatrix, Mater, & Virgo!

CONCEPTUS IV.

Nubem, quæ in ſalutarem pluviam reſolvitur, arbores &
plantæ, flores & herbæ, & omnia terræ germina non immeritò
Matrem & mediatricem creationis ſuæ appellare queunt, etenim
experientia teſtis eſt, quòd, dum nubes in aridam terram beni-

gnè depluunt, variegati flores, odoriferæ herbæ, & omnis gene-

ris fructus ſapidiſſimi exoriantur. Nubem, quæ in ſalutarem ſe
reſolvit pluviam, de mari aſcendentem vidit Giezi. lib. 3. Regum
cap. 18. Et ecce nubecula parva,quaſi veſtigium hominis aſcen-
debat de mari, & ecce cœli obtenebratiſunt, & nubes, & ven-
tus, & factaest pluviagrandis. Quale myſterium in hàc par-
vâ nubeculà, in tot pluvias conversàâ, Spiritus S. intendit? 8. Epi-
phanius ſerm. de laud. Deip. tenet, Virginis Dei Matris fuiſſe
figuram. Nubes cœleſtis, quæ tonitru spiritüs Ranéti in ſeipsd
recongitum, & imbrem in univerſam terram, ad producen-
dum ſidei fructum dimittit. Opinionem hujus S. Ambroſius
FEccleſiæ Doctor, in Pſalm. 118. ſimilibus verbis inſigniter confir-
mat. Talem S. Joannes in ſuâà Apocalypſi cap. 14. vidit. Vidi,
& ecce nubem candidam, & ſuper nubem ſedentem ſimilem
hlio hominis. Hæc animata nubes candidiſſima, Virgo Deipara,
de mari amariſſimo humani generis exorta fuiſſe mon ſtrata eſt.
Apoc. I7. cap. Aquæ, quas vidiſti populi ſunt, & gentes & lin-
guaæ. Sicut ergo nubes quantumvis de mari amaro aſcendentes,
nullius tamen marinæ amaritudinis complices, ſeu continentes
ſunt; ſic ſanctiſſima Dei Mater, tametſi de amariſſimo mari ori-
ginis, ac ſeminis Adami exiverit, atq; aſcenderit, nullius tamen o-
riginalium imperfectionum amaritudinis particeps fuit, nec pri-
mæ culpæ contraxit nigredinem, ſed novo gratiæ modo in viſce-
ribus genitorum formata, candore ſuavis, benignitate amabilis,
humano generi miſericors exurrexit. Sicut ſolis lucidiſſimi radii
emiſſi humano oculo vetant intuitum ; ii dem verò nubem per-
cuti-

Mmidh

—

aletegin
erDeummd
loceletlat

minnodu

Vnfoulfi

niolsradit
etintvitu,
nrcbsconne
Guntomatd
Nonium., 1

cifeit

olsardorib⸗
leſeſanctil

Meldarlen

Kurepellit.
Maria⸗
rchaſtud,
lunentio. C
unutheca
llratei,
l uia
ElN. .V.i
ſegetgtiey
Uelnlureme
inr.

Unicove
lorebocen
leeushut
IllnornS. eh
ilttſunt. bl.
Menroricoe

imſitdebt
Mhibens Ei

—
ihilo Pecean⸗
ibo

.

tlt,atbaſte
noninunete

Goeuuperein
tatetrumbe,

Konnue .

kioſcluenent
honnitttie
nuben
giaminhene
ltencitn
Dei Martuk
1, Ade
Atn
inſigninnae
I4 ilt
Aenren
PVirgoene
le monltent.
enn
ArOelenlens
ſeuconibent
nocnanen
Doliustumen
eſplileit

ewocoini

gpitatealnno

5 ,iſrnie
ocicilhniad.

töndheng

mn

Mariâ Mediatrice Creator denud recreat mundum. 91

cutientes, in gratioſum, ac perjucundum arcum fœderis, ſtabilitæ
inter Deum &hominem pacis ſignum convertuntur, humano o-
culo delectabile exhibent ſpectaculũ, & pacti divini reminiſcenti-
am introducunt. Arcum mei ponam in nubibus cœli & erit ſi-
gnum fœderis inter me, & inter terram. Gen. 9. cap. Sic etiam di-
vini ſolis radius, æterni Patris Filius, inacceſſibilius omni humano
erat intuitu, usque dum ſanctiſſimæ Dei matris intrans uterum
in pacis converſus eſt arcum, & cunctis gratioſum ſe exhibuit ſpe-
Ctatulum, atque concluſæ inter nos & Deum pacis præſtitit teſti-
monium. Teſte Apoſtolo ad Epheſios I. cap. Tpſe est pax no-
ſtra, qui fecit utraque unum. Et quemadmodum nubes denſa

à ſolis ardoribus, & damnoſis ſiccitatis effectibus terram defen-

dit: ſic ſanctiſſima Dei Mater veluti nubes, irato juſtitiæ ſoli ſe op-
ponens, ardentiſſimos ejus radios, & damnoſos rigiditatis ejus ef-
fectus repellit. Seraphicè atteſtatur S. Bonaventura, in ſpeculo
Virg. Maria nobis est columna nubis, quia tamquam nubes pro-
tegit ab æaſtu divinæ indignationis. Lautabiliter Richardus à S.
Laurentio. Comparatur, nubi, quia velut nubes, miſericorditer
abſc ondit peccatores abardore ſolu, id est, ab irâ ſilii, & quia
obumbrat eis, & ipſos refrigerat ab æſtu concupiſcentiarum, &
velut pluvia quadam gratiæ fœcundat eos aa benè operandum,

de laud. B. V. lib. 4. Dicunt nunc plantæ nubem Matrem ſuam,

& vegetativæ vitæ recreatricem, longè feliciores Mariam Virgi-
nem, Matrem Creatoris, & recreationis noſtræ mediatricem ve-
nerabimur.

CONCEPILUS V.

Unico verbo fiat cuncta de nihilo creavit Deus: omnia hoc
ſolo verbo de nullitatis abyſſo evocavit, atque produxit. Dixit-
que Deus: Fiat lux, & faéta e&st lux Gen. I. cap. Verbum poten-
tiſſimum, & efficax, quod dixit & facta ſunt, quo mandavit, &
creata ſunt. Pſalm. 148. Sed nonne hoc eodem verbo ſiat longè
potentiori, cœleſtem nuntium Gabrielem Archangelum Beatis-
ſima Virgo abſolvit, dum ſe infimâ humilitate ancillam Domini
nominans, divinæ petitioni annuit, dicens: Fiat mihi ſecundum
QOoο ο οd̊ Ver-

Epilogus.

92 Diſcurſus III.

verbum tuum. Luc. I. cap. Dei fiat, ex nihilo cunas creaturas re.
duxit ad eſſe; Virginis ſiat, Creatorem fecit creaturam, & homi-
nem Deum. Oblervatio hæc eſt 8. Mecthodii Martyris, dicentis ad
illam. Tu Deo alioquin nullus rei indigo, carnem, quam non ha-
bebat, dediſti: Euge Mater Dei, qui illum babes debitorem,
qui omnibus mutuò dat ? Deo namque debemus univerſi, tibi
verò ille debet. QOſiat ſuper omne fiat, perpetuo honore vene-
randum! Exclamat S. Thomas de Villa novà. Conc. 1I. de An-
nunt. Hoc verbo fiat factus eèt mundus, hoc verbo, cœleſtia ter-
reſtriaque altiſſimus, condidit, ſed tale fiat non ſonuit in orbe,
quale nunc tu beata dixiſti. Et S. Laurentius Juſtinianus effe-
tus hujus fiat conſiderans ait: Iſto unaco r'eſponſo complevit ca-
lum gaudio. Angeli omnibus exultationem prabuit: Capti-
vo ſæculo ſpem dedit, læmones univerſos exterruit, aaſtantem
lætum fecit nuntium, & detentis in inferno Patribus libertatis
gratiam repromiſit. Addere, & mihi liceat; verbo hoc unico
fiat, omnes creaturas recreavit potentiſſima mediatrix, & omni
honore digniſima Creatoris Mater, Virgo Maria. .
Ad hanc ergo magnam mu ndi Dominam clientes infimi
refugium noſtrum ſumentes⸗ dica mus cum S. Ephrem. Omnes

tibi advolvimur, omnes te imploramus, erue nos, 6intemerata!

ob omni neceſſitate à cunétis diaboli tentationibus: Eſto noſtra
conciliatrix, & advocata, in horâ judicii, libera nos, d futuro
igne & tenebru, & tui filii gloriâ, Virgo, nos dignare. Amen.

Virgo Creatorem genuit, præſtatque, favorem,
Nam miſeros recreat, quos Deus ante creat.
Ommnia donavit, Matri, qui cunbta creavit,
Quisquis honorabit, proſpera cuntta dabit.

3) 0 (i
Dr.

lſiluten

Uneßi
colen
titoli
tent!
qan
Unumoperat
prmorem,
iOperata
KaAcrocatt
eNarie Virg
Inumnucdͤ
Fumte doiritun
ullmairg
mnenigenet
o, tam Ni⸗

iI Aucdhice

0Ulgaſttinas!
ue dun
iſfen
Ukſnog ge⸗
luct, ,
lunent.
n, ra 4
eu, Mne

N nſcende

njlcirorbi⸗
nemtiuh

—
cennen

Ulamn Klon
Ptiͤcicenig
1,gaſnnonte
Chetletfnen
nmti⸗ ,
bonmeitt
Conc,lEei

oelſtun.

Mnſonutnen
Poſtinianut,
cunlerne
ickut,
uit agtann
Atriburhhene
Verbo horue
eciattix, Er
i.
n chenterti
Dphremn 0
onnenet
bu: Pont
ero in
lonure-Ani

ſnmgen .

tocret⸗
A
udu

389): o: G* 2
egg g g e e e egegeg ge ge, gegee eg g eg, gege Te,
DISCURSUS XIII.

Ad ſalutem humani generis cooperata eſt cum Chriſto
B. V. Maria.

Eneficia humano generi, à Verbo incarnato præſtita, re- Exordium.
colens Eccleſia Catholica, Chriſtum diverſis honorum
Diitulis condecorare aſſuevit, ex quibus clarè agnoſce-
rent homines, Unigenitum Dei Filium, in humanâ,
quam de Virgine Mariâà aſſumpſerat, naturâ ſalutem ho-
minum operatum fuitle; hinc eum Salvatorem, Redemptorem
Reparatorem, Reſtauratorem, Reformatorem, Renovatorem,
ſalutis Operatorem & Auctorem, Mediatorem, Donatorem gra-
tiæ & Advocatum apud Patrem, nominat. Sed & cosdem titu- 88, Datras.
los Mariæ Virgini S8. Patres paſſim attribuunt, unaque animad.
vertunt, quòd ſicut æternaPatris ſapientia, noñiſi incarn ata, coo-
perante Spiritu S. ſalutem humani generis operata eſt, ſic etiam
Beatiſſima Virgo, quæ Chriſto carnem dedit, & ſanguinem,
humani generis ſalutem, cum eo ſit cooperata, adeoque pari
titulo, tam Matri quam Filio, perennis debitor mundus cxi-
ſtat. Auctricem ſalutis appellat Mariam Virginem Deiparam
8. Auguſtinus ſerm. 19. de Nat. Leneremur ſalutis euctri- Auguf
cem, quæ dum Auöätorem ſuum concebit de cœlo, nobis Re-
demptorem præbuit in terrd. Redemptricem recognoſeit 8.
Anſelmus, de excellent. Virg. Propter hanc totus mundus fa 54ac .
ctus est, & per hanc homo redemptus est, & Terbum Ca
ro factum est. Repacatricem intirulat 8. Bernardus ſalve Re- bernar.
gina. Pura ſanctitas, & ſanétiſſima puritas piiſſimi pecto. dinus.
ris ejus, omnem omnis creaturæ puritatem, Janblitatem-
que tranſcendens incomparabili puritate hoc bromeruit, ut
perdidit orbis reparatrix digniſſima fieret. Mediatricem vocarg auren-
S8. Laurentius Juſtinianus, ſerm. de Annunt. Est Maria Juxta tius Juſti-
QOoο σιοσ 3 Ca nianus.

94 =— Piſeurſus XIII. Aln

—
Gabrielis Oraculum plena gratiæ, qua effecta ett paradiſi ſcala nei .
E& hominum veriſſima mediatrix. Cooperatricem redemptio- Peumfi
B. Albertus nis veneratur B. Albertus Magnus, ſupermiſſus eſt cap. 19 1. Fuit 4 orem.
Magnuᷣ. mediatrix reconciliationis, adjutrix redemptionis. Matremn gra- dſiuzy
§. Petrus tiæ invocat S. Petrus Chryſologus ſerm. 142. Inveniſti gratiam iizzanf
Chiyſolog- apud Deum: quantam ? quantam ſuperius dixerat. plenam: & liam
verèplenam, quæ largo imbre totam funderet, & infunderet Ain
creaturæ. Tituli hi omnes, Mariam Virginem, ſaluti noſtræ cum e Coal
Chriſto cooperantem demonſtrant, à quâà gratiam Spiritus 9. e
implorantes, Conceptus formabimus. uſin.
leCarnte;
10 26, in Can
Corfirma- Cauſa primaria, principalis, efficiens, & origo ſalutis noſtrz cobtinu
1o u De- fuit voluntas Patris æterni, conformis cum voluntate efficacdi ulſſilte
uctio. . . . „ . è. .
Unigeniti Filii ſui Eſu Chriſti, quàâ is pretioſum ſanguinem
ſuum, & infinita atque condigna ſua merita, pro omnium ſingu-
lorumque peccatis, obtulit in holocauſtum, iisdemque ſupera-
bundanter ſatisfecit. Teſte Iſaia Propheta, cap. § 3. Oblatus est, 0
er 1 Pusred
quia ipſe voluit. Et S. Paulo Apoſtolo, ad Philipp. 2, cap. Humi- ilone
liavit ſemetipſum, faëtus obediens usq; ad mortem autemcru- lrend
cis. An non Chriſtus, Mariæ Virginis verus Filius fuit? An non un e
ſemper veram acmaternam poteſtatem, & jurisdictionem, quæ uf ea
Parentibus alis in filios competit, etiam in Filium ſuum Virgo nn ele
Dei Mater habuit? maximè, cum 8. Lucas Evangeliſta de illo ſcri- nahd be
bat 2. cap. Et erat ſubditus ills. An non etiam ipſa volunta. rn g
tem ſuam, cum voluntate Patris, & Filii, & Spiritũs Sancti ino- S
mnibus cum profundiſſimà humilitate ac devotione confor. WM in
mabat, de quorum nutu ſolo ſemper pendebat! An non hæc nead
obedientiſſima ancilla Domini, æterni Patris decreti conſcia, nike
quòd nimirùm filius ejus, cui ipſa carnem dederat & ſanguinem, tun nbt
pro totius mundi ſalute moriturus eſſet, fiat mibi ſecundum ver- ninhe
elt

bum tuum dixit, & hunc eundem filium ſuum, & quidquid ſuum

. 1. . Ulemltac⸗
erat, ſemetipſam humilians, & usque ad duriſſimam mortem a dei
crucis Kalf

—
kpulſu
n ckenni
l.Marren
Uepſigte
fat lennd
Gin Mltet
lutinolteer
Nium Dunin

1

igolilnün
olantneck
Min lingee

Donnniut

denenre
6)r
Nuehs
ltennchten
lifiti
SGitorn

Nrllictli⸗
mn i n
itnbdncitn
erotone
bat! Auvt
5Cerrei i
urKlngi⸗
iſonume
iclit⸗

:

fMnmno
6

Adſalutem humani generis cooperataeft cum éo .

crucis facla obediens obtulit? ſi ergo efficax Chriſti .
tate Patris conformis voluntas, quà ſemetipſum ii cum volun-
ſtris obtulit in holocauſtum, origo fuit, ex quàâ Olriſthumeite no-
Nalvatorem mundi, neceſſariò dicendum erit eium eir icacem
Beztiſine Virginis Matris Dei, cum voluntate Datriz, & lag d
pieds Sanet conformem voluntatem, quàâ Filium , & ili, &
dud Mariar a ſalute hominum obediens obtnliczſit n⸗
Rdd aiaen ſalvatricem mundi venerari poſſit univerſusor-
e ieco⸗ iansAAruolusCarHorcn de laud. Mariæ. Omni-
= erat Chriſti &r Mariæ voluntas, unumq; pariter
atacte, Sn oPesten: Deo, hac in ſanguine cordis, ille in ſan-
Sin H un 3 ton auner in mundi ſalute, cum illo effe-
W te. Anurur concludit Richardus de S8. Victore.
cut, & obtinui Maria omnium ſalutem deſiaeravit, quæ ſi-
& obtinuit,imò ſalus omnium per ipſam fact
mundi ſalus dicta est. 2 Nꝛunac &.

CONCEPIUS II.

Obpus redemptionis noſtræ ab incarnatione principi
ä Jeſu Chriſti in carne paſſibili Bnecmſtunßic
ſd e Nochennatt adnrid carni Eſu Chriſti, ſalvationis no-
tum adſeribit S. Bonaventura. I1. ſent. diſti
48. Noſtra regemptio completa eſt per carnem Jeſu C r, .
Quæro nunc ego: Carne JEſu Chriſti, cujus caro .

ſpondet S. Petrus Damianus. ſerm. 2z. de Nat. B. V. Manat li

quor ex uberibus lirginis, & in carnem vertitur Jalvatoris.

Ix lacte Virginis, & ſan guin
lacte Virginis, & ſanguine, cooperante Spiritu S. æterni Patris

Verbum Caro factum eſt, caro igitur IEſu Chriſti, Mariæ Virgi
nis caro erat, Marià conſentiente caro hæc in monte Ca- iter
cruci aff xa, pretio ſanguinis animas noſtras redemit ecra.
tis noſtris in victimam holocauſti ſe obtulit, mortet moltram
moriendo deſtruxit, & vitam reſurgendo reparavit adr ſtronn
onem itaque animarum noſtrarum, ad mortis noſtræ deſteuclh
onem, & ad vitæ æternæ reparationem cooperata eſt una cum
JElu

96 Diſecurſus XlIl.

IEſu redemptrix ac reparatrix Virgo Maria. Digniſſimè audi-
endus eſt S. Antoninus Archiepiſcopus Florentinus tit. 15. cap.
20 §. 1. Quod dicitur de æterno Patre Chriſti, & de Matre
ejus dici potest illud Apoſtoli ad Rom. S. cap. Proprio Filio ſuo
non pepercit, ſed pro nobis omnibus tradidit illum, ſcilicet crucis
voluntate, & affectu, gquomodo non etiam cum illo omnia nobis
donavit pertinentia ad ſalutem. Diſertè etiam ad propoſitum
noſtrum perorat S. Anſelmus in orat. ad B. V. Per fœcunditatem
tuam, Domina, mundus peccator eèt juſtificatus, lamnat us ſal-
vatus, exul redubétus: partus tuus, Domina, mundum captivum
redemit ægrum ſanavit, mortuum reſuſcitavit. Salutis noſtræ
piiſſima Cooperatrix.

CONCEPTUS III.

Vix natus eſt orbi Salvator mundi Chriſtus Dominus, & ec-
ce eum rudibus ac ſimplicibus paſtoribus annuntiat coleſtis
nuntius, dicens: Evangelizo vobis gaudium magnum, quod erit

omni populo, quia natus ést vobis hodie dalvator mundi, qui eſt

Chriſtus Oominus. Luc. 2. cap. Percepto nuntio feſtinant paſto.
res, & transeuntes usque Bethlehem. Invenerunt puerum cum
Maria Matre ejus. Num fortè caſu, Chriſtum & Mariam con-
junxit Evangeliſta, ac dixit: puerum cum Maria? Indicare vo-
luit ſacer Hiſtoriographus, Chriſtum Virginem Matrem ſuam
ad opus redem prionis noſtræ ſociam aſſlumpſiſſe, ut, quem mun-
dus Chriſtum agnoſceret Salvatorem, ejus Matrem Mariam Vir-
ginem, mundli ſalvatricem eſſe nullatenus dubitaret, Mariam,
cutn quà natus in præſepio Chriſtus primò apparuit, etiam mo-
riens uxta crucem ſtare diſpoſuit, ut opus ſalutis noſtræ, quod
cum naicente filio Mater inceperat, etiam cum moriente obe.
diens conſummaret. Unde B. Albertus Magnus tract. ſuper miſ-
ſus eſt. quæſt. 5. ſeribit: Quidquid miſericordiæ filius exhibuit,
totum hoc nobi Mater contulit, quæ Filium genuit, in quo no-
bis omnia donavit.

Cum

4lus

——
Cln ita
umnon ni
ecenſeo,
Uelcerecun
te Domui.
ſeexal.
eruilt
, ani
vn beuti h
j. Nvignij
vitad cen
Mibilusta
Nlimcs,Arm.

Cecun,
eru⸗
Jurtuel
ume

Adſalutemhumanigeneris cooperataeg cum &. 97

A HWD Cùm itaque Unigenitus Filius Deieſus Chriſtus ſalutem no- Epilogus.
H ſtram non niſi cum Marià Virgine Matre ſuâ operetur, dignum
GlNo ſaneè cenſeo, integros nos toto cordis ac mentis affectu ei com-

enynin maendare, cum S. Anſelhmo de excellent. B. V. cap. 12. Ragamus
nſoletoan ergo te Domina, per ipſam gratiam, quâ te pius ac omnipotens
ilonnd Deus ſicexaltavit, & omnia tibi ſecum poſſibilia eſſe donavit,
hul ie quatenus id ibſum nobis impetres, & obtineas,; ut plenitudegra-
rfenlm tiæ, quam meruiſti, in nobis ſic operetur, gnatenus partici-
len pium beats pyœmii nobis miſericorditer quandoque condone-
ntunmn tur: Benigniſſimus Filius tuus Dominus noſter JEſus Chri-
i, md ſtus erit ad concedenaum, quidquid voles, prombtiſſimus, &
exaudibiluitant ummodo itaque velis ſalutem noſt ram, & ſal-
vierimus. Amen.

V
de Quæ cum prole pid, reperitur irgo AMaria,
Dommmnut .
ungen In cruce duando luit, non ſi ne prole fuit;
rng Juxta erucem ſtabat, redimi tem unde. ju vabat
i Clamet utrig malus, ſis ſociata ſalus.
lioteltnunt lame
efupttuenm’
Gn & Menn-
ſciteldint
neia Manene
6leurcvent.
Zttenn nnn
Pbienet, M
Ppenit eini
orsolt
uln feltl
gvstracen
/ ſivetß
plenhß

A 3 3 3 2 3 3 32 e T 3,3, 3
DISCURSIUS XIV.

Declinabat kmalo, & faciebat bonum prudentiasſima
Virgo Maria.

NApientiæ Filiam Prudentiam definitPrinceps Philoſopho.-
rum Ariſtoteles. lib. 6. Echic. cap. 5. dicens: Prudentia eſt
virtus, quæ malum reprobat, & bonum eligit. Virtute
häc mundo præluxit Virgo Dei Genitrix Maria, malum
enim, quod propriè peccatum eſt, adeò fortis reprobavit
mulier, ut ne vel leviſſim etiam venialis peccati maculà volue-
rit contaminari. Bonum verò non ſolùm, ſed & optimum ele-

Xxordium.

git, Deum ipfum ſeilicet, qui præelegit eam, ut proinde æterna

Veritas de illa dixerit Lue. 10. cap. Maria optimam patrem ele-
git, quæ non auſeretur ab eâ. Veritatem hanc ſententiis ſancto-
G. batres. Tum Patrum confirmemus-. dQimplieiter fatendum est, quòd
Beata Virgo nullum actuale peccatum commiſit, nec mortale,
S. Thomas nec veniale. Angelicè docer S. Thomas de Aquino. 3. part. quæſt.
deAquino. 277. art. 4. in Corp Jole perbibetur amiéta, quæ profundiſſimum
divinæ ſapientiæ, ultrà qudm eredi posſit, penetravit abyſſum.
8 Bernar- ſcribit S. Bernardus. Sign. Magn. Beata Lirgo ſanctificata fuit,
dus. conjſormiter filio ſuo, non tantùm ad omnipotentiam peccan-
di, ſed etiam quantuùm ad imposſibilitatem labendi in ali-
5 Benaven- quoa peccatum. ſera phicè loquitur S. Bonaventura in 3, fentent.
mra. diſt 3. part. I. art. 2. quæſt. 3: nde enim ſcimus quòd ei plus gratiæ

collatum fuerit, aa vincendum omni ex parte peccatum, quæz

concipere, acparere meruit eum, quem conſtat nullum habu ſſe
8. Auguſ ? peccatum. colligit magnum Eocleſiæ lumen Auguſtinus. lib. de

nur⸗ naturâ & gratiâ. cap. 36. Vemerarium est, in Mariäà Virgine,

propter Filium. ponere culpam aliquam, vel peccatum. tuetur B.
* Virginem. S. Cyrillus Alexandrinus lib. contra Neſtorium Beata
aus. Virgo Maria, non ſolamin ommi gratiâ conſummata, verum

ttiam

—r

c(WMino

Coltkiche
Munigrrurt
Eentatn Vir

Cenerd
ilinn acto
wetuntum
lmngur que
men Fitamm
ſibit, ſoan
inoremio
canpta,
Mincogita
Gellentemn
nll.icen
ieinem Pre
Korlamyet
in niclente
Unebanimoch
cogiaroh
titcalelin
Klellicnere
Ulez: ige
ndlortern

n Droe

chge
t nnn
ienn
Uldentllien

— Declinabat à malo, &- faciebat bonum er. 99

aten ecltiam in omni bono, & dono quod acceperat, confirmata. con-
, cludit Richardus de S. Victore. Iib. 2, de Emmanuel. ca P. 30. DO- Richardus
UV num igitur Spirits S. ab eà efflagitemus, ut ſapientian, ac pru.- àS Victo-
4 0*

dentiam Virginis, doctis Conceptibus elucidemus.

linin CONCEPTLUS I.

kiki . Generoſo animo terrena tranſitoria contempſit Virgo Bea- Confirma-
de eente tiſſima, ac totam ſ Pem ſuam in ſolis coæleſtibus colloca vic, & per iio li De-
elgi * hoc tantum promeruit, ut corpore & animàù aſſu meretur in cœ- 6
Mürm, un lum, quæ quamvis mole corporis tenebatur in terris, j Piritualem
Pnanrftin tamen vitam agens, mente converſabatur in cœlis, Sic de illa
H ſeribit S. Doannes Damaſcenus. hom. 2. de Aſlumpt. B. W. MWa⸗-
Kim a in gremio terræ ſepulta non est, ſed corpore & animd in cœ-
rolke los aſſumpta, quæ in terris terrena non ſapuit, ſeaà cœleſtibus de-
munſine ſiaeriis cogitatione in cœlo fixa dilituit. Quam inſtar virgæ
Kateinſd egredientem de radice ſeſſe vidit in ſpiritu ſuo prophetioo Iſaias.
Znaurehn cap. II. dicens: Egredietur Virga de radice Jeſſe. Cur virgæ
mnime 1 Virginem Propheta comparat? Virga non deſcendit in terram,
⸗ muuc ſed cœlum versùs aſcendit, ita quidem ut quamvis ventus for-
ino zPn

ne tior, violentè virgam inclinet, ipſa tamen denuò in altum ſe eri-
eßrlſniin gat: Pari modo cor generoſiſmſimum, mens piiſſima, ac devotilſſi-

R
uinmi ma cogitatio B. M. V. non ad terrena ac tranſitoria ſe inclinavit,
ſultfiuii ſed ad cœleſtia tantummodò ſe ad inſtar virgæ erexit, quò etiam
Nentin feliciſſimèregnatura aſſumpta eſt, cui veriſſimè accinit regius
1 enii Pſaltes: Virga directionis, virga regni tui, illius nimirum regni,
nuninzis in quo æternum Beata poſſidet optimum illud, quod ſibi eligit
Nigeſden Maria. Patrocinatur Conceptui huic S. Antonius. part. 4. tit. 15.
lefetun cap. 24.§. 4. Dicitur autem Beata Maria virgo, quia ſemper re-
enuire Gͤta fuit nunquam inclinata ad terrena ſed ſemper recta ad œ&œ-
gnſinn lum Dicat nunc prudentem VirginemPhiloſophus, quæ bonum
1Moi eligit: Ego interim: quæ optimum elegit, Mariam Virginem
1NRKorum

h

Diſcurſus AIV.

CONCEPTUS II.

Inter prudentiæ indicia non minimum eſt moderatio lin.
guæ, per multiloquium enim facilè Deus offenditur, aut proxi-
mus, & peccatur; prudentis igitur eſt, multa audire, & pauca lo-
qui. Ita docet ſapientiſmfimus Regum Salomon in libro Pro-
verbiorum ſuorum cap. 19. in multiloquio, inquiet, non dc erit
peccatum, qui autem moderatur labia ſua, prudentiſſimus est.
quaſi diceret; frænum linguæ imponere, ſermonem cemperare,
verbis parcere & ſilentio allueſcere, ſigna ſunt non exiguæ in ho-
mine latentis prudentiæ. Quid dicemus de Virgine? An illa
fors loquax fuit, ad aliarum quàrn maximè fœminarum imita-

tionem: Abſit. Nam ut S. Bernardus ſerm. fuper Sign. Magn.

obſervat, apud omnes quatuor Evangeliſtas non niſi quater lo-
euta fuiſſe reperitur. Primâ vice cum Archangelo Gabriele.
Luc. 1. cap. Secundâ cum Eliſabeth. ibidem. Tertià cum Chriſto
invento in templo. Joann. 2z. cap. Actandem quartà vice in nu-
ptiis Cana Galilææ. Luc. 2. cap. Et ſi quid etiam locuta eſt, verba
modeſtiæ erant, verba ædificationis, Bernardum audiamus: Pu.

dibunda fuit Maria, ex Evangelio id probamus, nbi enim ali-

quando loguax, ubi præſumpt uoſa fui ſe videtur? Foris ſta-

bat quærens loqui filio, nec maternâ authoritaté, aut ſermonem
interrupit, aut inhabitàctonem irrut, in qua ſilius loqueba-
tur, in omni denique textu Evangelicorum, nonniſi quater
Maria loquens auditur. Addit Bernardinus de Buftis. in Ma-

riali part. 2. ſerm. 5. pag. 7. Omnia verba Mariæ fuerunt ſan-
Cta, & aædificatoria: unde eam loqui audientes, poterant ei
dicere, quod poſtea filio ejus dictum est. Joan. 6 cap. V'erba vi-
tæ æterna habes. Ergo Mariam, quam linguæ impolſuiſſe

frænum, peperciſſe verbis, ſermonem temperàſſe, ſilentio

afiueviſſe intellexiſti, Salomonico axiomate, Virginem pru-
derntiſſimam venerare, tuisdue viciſſim labis prudenter mode-
rari addikce.

Ponorifi
Aögrlcecit,

amlaudabilek

Pwanuncupan
Pls, ducn fea
Nolmn. 0
ibos cor Dax
tertitiplun
ulickum elo⸗
Elfen holie al
Phumili obſe⸗
nenſibi vene
sohlacrem.
Erominavit c
Unumpanem
Rewopcvitane
None eterna
ngenenhume
Domenurz.
on te Da⸗
fuſuetſadke
Mo; David N
nauinpioer.
liebu, n
Gſtentie, 4i
noneftit
icheftit.
Rebeqrioy
nliasztantd,
ohrudentill

derniolt
naltot
Knlaal
inlbronr
t hungeen
iſteuck

müene

Ggioent⸗
inet A
hnarwmirt
tdign Ne⸗
Niligoneh
elo N
cumC
täricein
achi
aciawnn,
Mieynd
r M,
Ct epri
fhuglete
orilut
Boksr⸗
ſton⸗
9 tatl
0,
Ne oi
Tuglengt
celterm,

Declinabat à malo, & faciebat bonum &-. 107

CONCEPTUS III.

Honorificum mulieris prudentiſſimæ titulum Scri ptura
Abigail dedit. Mulier illa prudentiſſima. I. Reg. 25. cap. Quid
tam laudabile fecit Abigail, aut quâ virtuce, mulier prudentis-
ſima nuncupari merebatur? Haumilis erar, & obſequioſa, hu-
milis, dum ſe ancillam David dicebat. Ecce famula kua ſit in
ancillam. Obſequioſa, dum panes mundiſſimos præſentavit,
quibus cor David lucrata, iramt regiam placavit, ultionem à
ſuis avertit, ipſum que regem manſuetum reddidit dicentem ſibi:
Benediétum eloquium tuum, & benedictatu, quæ brohibuiſti,
ne irem hodie ad ſanguinem, & ulciſcerer me manus mea. Er-
go humili obſequio provida Abigail, prudentiſſimæ mulieris

nomen ſibi vendicavit. Longéè profundiori humilitate Maria

Virgo, Matrem Dei ſe fore intelligens, non niſi ancillam Domini
ſeſe nominavit, ac dixit: Ecce Ancilla Domini. Luc. I. ca p. Mun-
diſſimum panem coœli Chriſtum Eſum, Patri cœleſti in tem plo
Hieroſolymitano Maria obtulit, coque iram divinam placavit,
ultionem æternam à nobis avertit, Deumque ipſum miſericor-
dem generi humano providiſſima reddidit. Conceptus hic eſt
S. Bonaventuræ. in ſpec. B. V. lect. 14. Bcut Abigai Dominam
noſtram, Rc David Dominum noſtrum ſignat; David autem
offenſus estſtulto Nabal, quando Dominus ofenſus est homini
impio , David Nabal ſtalto, per Abigail placatur, quando Do-
minus impio per MWariam reconciliaturz Abigailplacavit Da-

via verbu, & muneribus, Waria placat Dominum precibus,

c meritis; Abigail ultionem temporalem, Maria verò æter-

nalem convertit, dum illa humanum iſta verò divinum gladi-

um avertit. Quantèò igitur majus erat beneficium, providen-

tià & obſequio Virginis nobis collatum, quantò profundior ejus
humilitas; tantò meliori præ Abigailjure nominari debet Maria
Virgo prudentiſlima.

Ppp pp 3 CON.

102 Diſeurſus EIl.

CONCEPTUS IV.

Creationem primi hominis ſpecialiter laudat Salomon, nee
non hominem ipſum rectum inveniſſe confitetur. Inveni: quod
Deus fecerit hominem rectum. inquit Eccleſ. 7. cap. Quidnam
aliud eſt eſſe retum, quàm eſſe perfectum? primus itaque Adam
in ſtatu innocentiæ, ſapientiſſimi regis teſtimonio omni dono-
rum cœleſtium ac virtutum genere perfectus erat, inter quas
procul dubio etiam prudentia quàm maximè numeratur,
quam tum laudabiliter monſtravit, cuùm viventia omnia ſuis
nominibus appellavit. Omne enim, quod vocavit Adamani-
maæ viventis, ipſum est nomen eius: Appellavitg, Adam nomi-
nibus ſuis cunéta animantia, & univerſa volatilia oœli; &
omnes beſtias terræ. Gen. 2, cap. Prudentiâ häc ſuâ tam diu pol-
luit, quamdiu innocentiam conſervavit, quam primò per pecca-
tum unà cum prudentià ac reliquis virtutibus malitiosè deper-
didit, canente Pſalmiſtàͤ. Homocum in honore eſſet non intelle-
xit comparatus e&l jumentis inſipientibus, &- ſimilis factus eſt
illi. Plalm. 48. Quod vel paucis mortalium conſtat fuiſſe colla-
tum. aſſerit S. Bernardus. epiſt. 17 4. ad Concept. Lugdun, Si
ergo Adam in creatione mundi, gratiâ, innocentiâà, & omni vir-

tutum genere præditus à ſapiente laudari dignus, fuit antequàm

cum innocentiàâ ac reliquis virtutibus prudentiam deperdidiſ-
ſet, jumentis inſipientibus ſimilis factus; multò magis in retor-
matione mundi, Maria Virgo ob innocentiam vitæ; quam cum
omni virtutum genere ſociatam mundo non ſolùm intulit, ſed
etiam ab omni peccato tam originali, quàm actuali, tam morta-
li, quàm veniali, ad finem usque illæſam conſervavit, ab omni
creaturàâ laudibus in cœlum tolli, & præ cunctis prudentiſſi-
ma Virgo recognoſci digna cenſebitur. Unde 8. Thomas
de villa novaà. Conc. 3. de Nat. B. V. Jicut in creatione mundi
in homine collecta est omnis creatura, ideo microcoſmus ſic in
reformatione mundi, in Virgine collecta est omnis Krctkkee
an-

erlin

—
ollorunrper⸗
Darproince
guod ſeleli
porum honett
Pritegsscloge
Mimum
Aegpoſtolon
n hiritut
oſtpientie.
Pprum, alten
Mochintu,⸗
ihiritum,
. Macaute,
ibnnſrolißß⸗
ie K intere⸗
Mieprimmaris
nnecpiritu
Uemia Opiritu
1Cmauten
nen veritatem⸗
Rünnumpi
nm, quar An-
ener ,
mogrprinep
unar, Ache
ſenetcunon
enengivini
nheſetga
inillchimle

Miute Aliſin

3nors Con

Gintlech

Dllomone
. Unlnin
P. Qict
Plugleit
omnnie
Rrinere
punmetn
ti omnut
Vit Alna
iANuns
rllucche
iundn
rimohenen
poltore

5

i, An
fuienmg
tam cent
Otnugtn
Gtrcene

Ountaunt.

hulhumme
alierh⸗
lisuce
nlesl⸗
Geuiine
e, li
ni,

N

Declinabat ;malo, & faciebat bonum &. 10

Sanctorum perfectio, unde microcoſmus Eccleſiæ dici peteft.
Dicat proinde univerſa cum Salomone Eccleſia: Inveni in Ma-
rid, quod fecerit Deus hominem rectum. Id eſt, innocentiꝗ́ vitær
morum honeſtate, ac prudentiâperfectum, une verbo, ſapientis=
ſimi regis eloquio, Virginem prudentiſſimam.

CONCEPTUS V.

Primum & principale donum Spirits Sancti, ſapientia eſt,
teſte Apoſtolo t. ad Corinth. 12. UInicuique autem datur mani-
Ieſtatio Siritus ad utilitatem, alii quidem per Siritum datur
ſermo ſapientiæ, alii autem ſermo ſcientiæ ſecundùm eundem
Wiritum, alteri fides in eogem piritu, aliigratia ſanitatum
in uno Siritu, alii operatio virtutum, alii prophetia, aliüi diſ-
eretiodpiritum, alii genera linguarum, alii interpretatio ſermo-
num: Hac autem omnia operatur unus atque idem Wiritus di-
videns ſingulis prout vult. Enumerat ergo Apoſtolus dona Spi-
ritus 8. & interea primum locum ſermoni ſapientiæ attribuit.
Ab hàc primariâ gratiâ, Spiritum Sapientiæ appellat Sapiens. Ve-
nit in me òpiritus Japientiæ. Sap. 7. cCap. Et ipfa incarnata Patris
ſapientia, Spiritum S. promittens, à doctrinꝗ veritatis cognomi-
nat. Cuùm autem venerit ile Spiritus veritati, docebit vos o-
mnem veritatem. oann. 16. cap. En quâàm proprium ac princi-⸗
pale donum Spiritàs S. ſit donum ſapientiæ. In Mariam Virgi⸗
nem, quam Angelus gratià plenam ſalutaverat. Piritus S. ſa-

perveniet, & virtus Altiſſimi obumbravit eam. Luc. I. cap. Et

primo, ac principali dono ſapientiæ plenam non eſſe quis credat?
Loquatur S. Athanaſ. ſerm. de Deipara V. Pperitus . in Virg inem
deſcendit cum omnibus ſuis eſſentialibus virtutibus, quæ 2lli per
rationem divini principatus aaſunt, imbuens eam gratiàâ ut in
omnibus eſſet gratioſa, atq; idcircogratiaplena cognominata eſt
eò quòa ab impletione piritus .omnibus gratiis abundaret &r
virtute Altiſſimi obumbraretur. Clariùs adhuc S. Thomas
de villano và. conc. 3. de Nat. B. V. In illà donum ſapientiæ, ſcien.
tiæ, & intellectus, donum pietati, & fortitudinis, & omnia
aone;

1044 Diſcurſus XIV.

Apilogus.

dona Opiritus. Si jam juxta Salomonis eloquium non niſi incor-
de prudentis requieſcit ſapientia ; Prov. 14 cap. ea utique, quæ
dono ſupervenientis Spiritus S. plena erat, in cujus corde incar-
nata Patris ſapientia novem menſibus requievit, dicenda crit
Virgo prudentiſſima.

CONCEPTLUS VI.

PEx illis decem Virginibus, quibus Dominus regnum cœl-
rum comparavit. Matth. 25, cap. illæ quinque dicuntur pruden-
tes, quæ oleum in vaſis ſuis conſervaverunt, quò lampades ea-
rum non extinguerentur. Luingue fatuæ acctbtis lambadi-
bus non ſumpſerunt oleum ſecum; prudentes verò acceperunt
oleum in vaſis ſuis cum lampadibus. Quid per oleum ſignifi-
Cari creditis? Lætitiam intelligit regius Pſaltes de Marià Virgine
canens Plalm. 44. Unxit de Deus, Deus tuus, oleo lætitiæ, præ

conſortibus tuis. Gloſſa autem interlinearis pro oleo lætitiæ, le.-

git plenitudine gratiæ. Indicans Virginem Deiparam præ aliis
Virginibus plenmitudine gratiæ ſuperfoſam fuiſie. Lampadem
ertinguibilem, Dei Matrem vocat S. Cyrillus Epiſeopus Alexan-
drinus Hom. contra Neſtorium. Tu lampas inextinguibilis.
Oleum enim gratiæ, quam Virgo in conceptione attulit, abſti⸗

nendo ab omni peccato conſervavit, & ideo hæc virtutibus or-

natiſſima lampas extingui non potuit. Prudentes dicantur Vir-
gines, quæ oleum in vaſis ſuis conſervaverunt; nos Mariam, quæ

ſeipſam ab omni peccato illæſam conſervavit, Virginem Virgi-

num prudentiſſimam deprædicabimus. L

Sapientiſſimam Advocatam, quæ nobis veniam peccato-
rum obtinet, & gratiam, nominat Beatiſſimam Virginem B.
Albertus Magnus, in Bibl. Maria. ib. Proph. Jerem. num. 8. Si.
cut enim ante judicem ſtant advocati, cauſam reorum agentes;
ſic ſtetit Dei Mater juxta crucem Filii ſui, in tempore mor-
tis ſuæ, nunc autem aſſiſtit à dextris ejus in cœlis, ut loquere-

tur pro nobis bonum, & avertat indignationem ſuam à no-

ytti .

6 Kalutari

omine Maria
Oenusigituj
nbenedta
eetihujn
mnen.

Cirton

Aueß

Providi
Ult mai.

N NRN
D .

Dettae J.

Nirer

d(Qdolaa

1 par
leleg
itin.
Uiuiregulätn
UFeriumlncz

ynoyeruntc

engmatepre
ium mulede

nchniſtum
Korgrerundi
umprenole
Drun conſtit
Rinphliy

Beata Maria Virgo omni honore ed dignisſima. 10

—
Aniiinen. . . —
titec bis. Salutari itaque conſilio S. Bernardini Senenſis ſerm. 3. de
ctenn nomine Mariæ. art. 3. cCap. 4. Pro ſalute noſtrà acquieſcamus.
*R Oremus igit ur dilectiſſimi fratres, Dominam noſtram! irgi-
nem bene dictam, ut quæ Mater eſſe meruit judicis ſæculotum;
pro reatibus noſtris, Filio ſatisfaciat Aavocata ſabientisſima-
Amen.
Quis non prudentem te prædicet, & ſapientem,
gnman Quæ bona corde ſoves, & mala longè movés.
auh Providal irgo,bonum rogommitta, à Patre donum,
tilnt Ut mala condonet JHus, in ore ſonet.
a ee E N N Ge . . , 8830 0. Jee Wee ,6e de
DlISCURSIS XV
olettien A V es
Lolette . . , „„
Gnnſ Beata Maria Y irgo omni honore edt digniſſima.
“ Niverſalem de notitià Angelorum derebus futuris re- Exordium.
“ sulam ponit Doctor Angelicus 8. Thomas de Aquino
nean 4 I part. quæſt. 57. art. 1. ad I. & 3. Quid guia Prophe-
Blſen tæcognoverunt de myſterio gratiæ per revelationem
keninudt divinam, multò excellentius est Angel's revelatum.
ndene Ex quâ regulà facilè deduci poteſt, quòd ſi primarium gratiæ
uf⸗ myſterium Incarnationis, per revelationem divinam, Prophetæ
ngien cognoverunt, deꝗ; eo per multas figuras, quaſi per ſpeculum, &
in ænigmate prophetaverunt, idipſum etiam Incarnationis my-
“ ſterium, multò excellentiùs Angelis ſit revelatum, Deo igitur re-
eine velante, creationem Angelorum, tam Verbi incarnandi, quàr
n ig facuræ Dei Matris, plena notitia eſt ſubſecuta, unde quemadmo-
nANAH&O dum Chriſtum, verum ipſorum Dominum ac Regem Angeli
cntze adoraverunt, ſic quoque Mariam Virginem Filii Dei Matrem lu⸗
enoen turam prænoſcentes cœli terræꝗᷓ; Dominam,& n gelorum Re-
, “M ginam conſtitutam venerati ſunt, maternitatis enim Dei privile-
lu gio ſin gulari Virgo Maria, omni excogitabili honore digniilma

Qq4 effecla

106 Diſeurſus El.

88, Patres. effecta eſt, cui promovendo S8. Patres gratulabundi ſe ſiſtunt.
ꝑeata Virgo, ec hoc, quòd est Mater Dei, habet quandam inſi-
nitam dignitatem ex bono infinito, quod est Deus. docet præfa-
S. Thomas. tus Doctor Angelicus 8. Thomas de Aquino I. part. quæſt. 25.
de Aquino. art. 6.ad 4. d qualis eèt hac dignitas? utiq habet quandam in-
ſinitat em eſſe Matrem infiniti, & omnipotentis. Quæ autem
excellentia, quæ berfectio, quæ magnitudo decuit eam, ut eſſet
§. Thomas ?doneza Mater Dei?s quærit Thomam Thomas de Villà novâ
de Villa conc. 3. de Nat. B. V. Felix plané Maria & multipliciter felix,
ov. ſive Cum excipit dalvatorem, ſive Cùm à dalvatore ſuſcipitur:
Utrobiq, mira dignitas Lirginis Watris, utrobiq; amplectanda
8 Bernar-Aignatio Majeſtatis. lacteé ſermocinatur S. Bernardus ſerm. I.
dus. de Aſſumpt. B. V. Revera maternitas Dei, hanc in mundo natu-

rali jure obtinuit dignitatem, ut Regina miſericordiæ meritè

nuncupetur, & hoc propter Filii magnificentiam, qui est Rex
§.Bernardi- Pégim, & Dominus dominantium. perorat 8. Bernardinus Se-
nussenenſ. nenſis ſerm. 2. de Nat. B. V. cap. 8. Te& Deus rerum omnium di-
gniorem prænoſcens amavit, amatum prædeſtinavit, atque ex-
tremis temporibus in ortum produxit. ſubſcribit 8. oannes Da-
§. pannes Maſcenus orat. I. de Nat. Virg. & iterüm orat- 2. de Aſlumpt.
Damaſce. Virg. Oportebat Dei Matrem, ea quæ ſunt Filiipoſſidere, ab
og omnibus relus conditis adorari, ut Dei Matrem. O honor fe-
minæ! εKwuv ellentia Mariæ! cijas meritorum celſitudine, &
gratiarum opulentia ſtupet cœlum, natura, miratur, & ſancta
heatorum Spirituum venerantur agmina, concludit exclaman-
S. Lauren- do S. Laurentius Juſtinianus ſerm. in Feſto Purific. B. V. Venere-
tius Juſti: mur & nos, & imploratâ Spiritus S. gratiè cum honore deduca-
anns. mus Conceptibus.

CONCEPTUS I.

Mardochæi fidelitatem præmiaturus rex Aſſuerus, eum no-
orfrma- Vâ ſtol indutum ac regio equo impoſitum, per plateas civitatis
doclin De- circumduci, & ante equum clamitari juſſit: Hoc honorecondi-
vYnus est, quem rex voluerit honorare. Eſth. 6. cap. Quam rex
fibi in Matrem, Filiam, aut ſponſam eligit, nonne honore condi-
Bna

2

NituA
—
nn cenſebitu
ocehonon
Muiſtros conn
ücnungie
Perthonorar,
lenDeusate
ginsponlam
Pilimaptoin
1Mrianepee
z c lit
okinabilemn
llcilischari
Dominam
Cuntncem i
Iteiniexaul
thungeloum
Mutenlegatua
lincmwita
Ponſatum
llen Nrgini
eyratiſole
Vüdeni
ElnitatemDei,
lun guicatn
UelrKinhin
nn innk
Ellmoslciot
LEenpl. B.V. He⸗
elſeltre
in uniß
honorifa
lemeroo

—

nclſeſſn
unkani
doene
n Ioke,
untcne
Wun
keuh e
de Pl No
Elcitre
Gre lehir
olltin
Ardusſann,
mundone
ordient

nn guiehl

Bemarann
Monundet
wit A
8 oumm
1. EAlr
lifeſtin
n. Olon'
tuligt
in /
luditenbnm
EWe
honordctn

lvetupevmng
Plrenofu
Xonaei
. En

Hononemn

Beata Maria Virgo omni honori eſt dignizſima 10V

gua cenſebitur? Cui regia legatio cum ſolemnitate mittitur,
nonne honore condigna declaratur? Cui deſerviri per primos
Miniſtros complementa deponi per Principales aulicos, ipſe rex
jubet, nunquid honore condigna dicetur ? Etenim quem rex vo-
luerit honorare, dehonorare lubdito nefas eſt. Mariam Virgi-
nem Deus Pater in Filiam, Deus Filius in Matrem, Deus Spiritus
S. in Sponſam, tota S8. Trinitatis in Triclinium nobile elegit, di-
gniſſima proinde, quam omni honore cœelum veneretur & ter-
ra Marianè pro more S. Bernardinus Senenſis, ſerm de Aſlumpt.
art. 3. cap. 3. Tota Trinitas uniformi, & voluntate concordi, banc
inæſtimabilem Virginem, oſt endit eſſe ſuam ponſ[am incommu-

nicabilis charitatis, œli Reginam inattingibilis dignitatis, mun-
di Dominam in participabilis poteſtatis, EKlectorum omnium

Genitricem piam inexſiccabilis pietatis. Benedictæ ſuper omnes
Virgini, ex aulà cœleſti Dominus non ſimplicem Angelum, ſed
Archangelum Gabrielemqui flexo poplite eam Dei nomine ſa-
lutaret, legatum miſit. Luc. I. cap. MWiſſus est Angelus Gabriel
Deo in civitatem Galilææ, cui nomen Nazarethad Lirginem
deſponſatam viro, cui nomen erat Zoſeph de domo David, &
nomen Virginis Maria: Et ingreſſus Angelus au eam dixit:
Avegratiäplena, Dominus tecum, benedictatu in mulieribus.
Quòd ſi Deus ipſe ac Dominus coœæli, & terræin eleclione ad ma-
ternitatem Dei, Mariam Virginem adeò honorare, quis erit mor-
talium, qui eam non omni honore condignam reputabitiltaque
infeliæ & impius, ac omni infideli deterior, qui Mariam deho-
norat, pius & felix, qui honorat. Sic felicitatem promittit do-
Gtiſſimus Idiota honorantibus Virginem, in prologo de Con-
templ. B. V. Beata Virgo post Filium ſuum Domina est univer-

ſaæ creaturæ, & in futuro ſæculoglorificabit ſervientes ſibi, ſi

eam honorificaverint in praſ enti. Vade, & fac ſimiliter. ſi feli-
sitatem exoptas.

Qqꝗq qq 2 CON-

108 Diſeurſus Xh.

CONCEPTUS II.

Inter alia documenta, quibus populum imbui voluit S. Pau-
lusApoſtolus, minimum noneſt, dominos omni honore dignos
arbitrari, ſeribitenim in primàâ fuâà epiſtolà ad Timotheum cap. 6.
Quicunque ſunt ſubjugoſervi dominos ſuos omni honore dignos
arbitrentur,ne nomen Domini, & doblrma blasphemetur. Ra-
tio eſt, quia Domini ſervis ſuis in terrâ Dei loco præſunt, & ſc no-
men Domini quodammodèò gerunt, ac propter hoc ipſum, àſer=
vis omni honore digni arbitrandi ſunt, ita quidem, ut per irre-
verentiam, quam domino ſervus inutilis exhibet, blasphemari
nomen Domini, & doctrinam, Apoſtolus cenſeat. Mariæ no-
men Domina interpretatur, & Dominam univerſi 88. PP. eam
appellant. Sic S. Bonaventura, in ſpec. Virg. lect. 3. Maria
interpretatur Domina, hoc optimè competit tantæ Imperatrici

quæ reverà Domina est cœleſtium, terreſtrium & infernorum,;

Domina, inquam, Angelorum, Domina hominum, Domina da-
monum. Sic S. Joannes Damaſcenus, lib. 4. de Fide orthodox.
cap. 1 5. Domina Mariæ nomene ſigniſicatur, veré etenim
rerum omnium conditarum Domina factaest, cum Creatoris
MWater extitit. Sic Hugo Victorinus, ferm. 34. de Inſtitut.
Monaſtic. Maria est ſonſa fide, amica dilectione, Mater fœ-
cunditate, Virgo integritate, Domina dignitate, Kegina Ma-
jeſtate. Sed quis altos quoscunque terræ Dominos, cum
Dominâà häc verè magnä audcat comparari? li quidem
omnes nomen Domini, ſed moraliter tantum gerunt;, qua-

tenus nimirum Domini loco ſuis præſunt, Maria autem Virgo,

ereaturarum omnium Domina: ut vera Dei Mater, non morali=
ter tantùm, ſed etiam formaliter, nec ſolum nomen dulciſſi⸗
mum JElu, ſed & ipſum JEſum, in viſceribus primum, dein bra-
chiis geſſir. Si ergo Apoſtolus dominos omni honore dignos
arbitrari jubet, & fervum irreverentem blasphemum cenſet, qui
tamen moraliter tantùm nomen domini gerunt, quanta non

grit blesphemia, non revereri, nec ſummo honore digaiſſimaan
arbi⸗=

Nui Al
—
Phitori eand,
Aen hirgog
Deln, jel pe
Doremmur db
rie, tota/
meer ſle
nyinguatl
in vurti

(uom veselet

eeicogitil
tetreltres
l.

Donsicten
ronmnicig
soyteris, &
llr, Maxin,/
Norh. . cap.
ihre aſis d
Ani, guar
Ciſtumkiine
Urelem pre
ihnon bon
Darer. Ge3
lninis (vm
Ehlnnaklitg
Uunnnicininze
Rientt: Ben
n lue. le
torhrisivir
hbſunc

.

iwolvtobe⸗
onted
Clheunegt

hoyeneden

0

benere N
Elunt Klen⸗
oeiunt
, Utperin
nbhapten
. Mier
erdSO De
0.,. M
eliytun

Ginfenn

n, Dopi
Bide ortad
,, Neletn
Cu
34 Eh
e, A
te Ngiu
Dorminos ia
E! I in
ngelun d
tnauenſi
Dl
nommeo i
motncal
Uonole
nunm (elas
1 un 8
nchi 4

Beata Maria Virgo omni honore ett dignicſima. 109

arbitrari eam, quæ non tam nomen Eſu; quam JEſum iplſum,
quem Virgo genuit, formaliter brachiis gerit, Mariam Virgi-
nem, vel ipsà nominis etymologia creaturarum Dominam.
Doceamur ab ldiota de Contempl B. V. ca p. 5§. Dedii tibi Virgini
Miariæ, tota ſuperſanéta Winitas namen, quod post nomen ſa-
perbeneditéti Lilit tui, est ſuper omne nomen, ut in nomine tuo
omne genu flectatur cœleſtium terreſtrium, & infernorum, &-
omnis lingua confiteatur hujus ſanctiſſimi nominis gratiam glo-
riam & Virtutem. Nec dubitare fas eſt, etiam 8. Paulum Apo-
ſtolum vas electionis nominis Elu, & nomen Mariæ omniho-
nore excogitabili digniſſimum arbitratum fuiſſe, qui Domi-
nos terreſtres huic Dominæ longè impares: adeò honorari præ-
cepit.
CONCEPTUS III.
Unus idemque S. Apoſtolus, qui dominos à lervis ſuis ho-
nore orani dignos haberi voluit, duplicis honoris dignitatem
Presbyteris, & iis quàm maximé, qui benè præſunt, aſſigna-
vit. Qui henepræſunt, Presbyteri, dubplici honore digni habe-
antur, maximè qui laborant in verbo & doäctrina, 1. ad Ti-
moth. 5. cap. In quo conſiſtit hæc dignitas Presbyterorum,
cui præ aliis duplicatus deberur honor:? In poteſtate illà non
exiguã, quâ verbis confecrationis recta intentione prolatis,
Chriſtum Filium Dei vivi, ſub ſpeciebus panis & vini, in altari
præſentem presbyteri reddunt; duplici ſanè honere digni,
quibus non homo tantùm, ſed & Filius Dei, ad verba paret, &
apparet. Sed & idem Unigenitus Dei Filius, ad verba Mariæ
Virginis cum humilitate, optima intentione ac devotione
prolata paruit ac apparuit, in eo enim ipſo inſtanti, quo vo-
luntati divinæ conſentiens Virgo, ut Dei Mater fieret, Angelo
reſpondit: Eeceancilla Dommi, fiat mihi ſecundum verbum
tuum. Luc. I. cap Fihum Dei de Spiritu 8. concepit in utero,
& prolatis à virgine verbis, æterni Patris Verbum Caro factum
eſt. Profundé ex ſua Carthuſia Dionyſius in Lucam. Quibus

292 22 3 pro-

110 Diſcurſus EIV.

prolatis immediatè Iinigenitum Patris aterni concepit; itaque
in inſt anti piritus J. ex e;us purißſſimo ſanguine corpus forma-
vit, & perfe‿tlis guantum ad membrorum diſtinékionem, or-
ganizavit: Item in inſtanti anima Chriſti est creata; carni uni-
ta, atque ut rumque verbo, hyboſtatica, ſeu perſonals unione est
conjunctum. Duplici honore dignos haberi Presbyteros, par eſt,
licet hi ſub ſpeciebus tantùm panis & vini Filium Dei præſentem
reddant, carnem tamen, & ſanguinem non communicent, &
conſequenter neque Filium ſuum dicere poſſint: Maria Virgo
autem verbis à ſe humiliter ac de votè prolatis, Filium Deiin ute-
ro ſuo virginaliita concepit, ut carnem ſuam ei dederit, & ſan=
guinem, cjus vera Mater facta, quem proinde Filium ſuum no-
minare ritè poteſt, non duplici tantum cum bPresbyteris, ſedin-
finito præ cunctis creaturis honore digniſſima. Fayvet Conce-

ptui Richardus à S. Laurentio, lib. 3. de laud. Virg. In hujus

enim prærogativa dignitatis, non commnnicat eibomo, non
5

Angelus mon aliqua creatura, ſed ſola cum Deo Patre dicerépot-
est Dei Filio: Filius meus es tu. Pſalm. 2. Sola ergo poſt Deum
ſummo honore digniſſima.

CONCEPTUS IV.

Inter regulas auliciſmi, ſeu politiæ, oom munis eſt, obſerva-

tio, quòd his honore dignus cenſeatur, qui præ cæteris ad dexte-
ram collocatur: Quem locum in regno Patris dediſſe Matri Fi-
lium Virginis judicatis? Reſpondet vir ſecundùm cor Dei: Ati.-
tit Regina à dextris tuis in veſtitu deaurato circumdata varte-
tate. Pſalm 44. Non ſat erat Chriſto Eiu, Mariam Virginem
ſole amictam, ſtellis coronatam, corpore & animâ in coœlosaſ-
ſumpſiſle, ſed & auro veſtitam, varietate circumdatam in coœli
Reginam inſtallare, & ad dexteram Patris cœleſtis pro condigno

collocare complacuit, ut nimirum de honorandis parentibus le-

gem Filius hominis non ſolveret, ſed adimpleret. Hic ſenſus
eſt S. Ildephonſi ſerm. 2. de Aſſumpt. B. V. Et ſi impetit præmia
Iuſtus JudexChriſtus Dominus ſecundum Apoſtolum, unicuig
„ Juxla

ute Mar
H
eteltefa.
rinonkat⸗
latehihi.
Aunu: Mn
ler urtos
unbeata
Menumcol'⸗

Eicignus hot

iligoinaul
0lorraitaque

C.

(uihomoe.

Penteromni

neikilium
Anoeſusſp
liutſubdhrus
Mninerecogn
Uimanms eſt. I.

ly,i Auge⸗

llint abat:
Mlyrrrerh,
hlunnreriz,
necelent
X.
inengloe,
Nenon D
eae merit
ulliitur ge
nita uof⸗
Ulkar Hxclam
en hinefa,
ltinhejan,

= = = =
= = —

—
tehtzig
ojſig fone
lelintent
Atateſtigs
uliunitrt
bſtetoprt
Deiprrenn
nmmudidenn

. Mluirſig

ium Deine
Gdedeni, G
liurn ſune
Gterglin
LawetC
Vig. Ns
eitoſnt
utrecln

etgohol

.

unsekoe
Cleiplii
deckelir.
morbi
upcktrun
Nrium tgt⸗
nioinorn
Oindrumne
pwcot
Cahaeni
elet e
iſn
Re
hulon 7

Beata Aaria Firgo omni honore eſt dignisſima. 111

juxta obera ſua huic tamen ſantiſſimæ lirgini Genitrici ſuc,
ſicat incomarabile eèt, quod gesſit & ineſfabile donum, C& -
quoααατιεaIita inaſtimabile, aèg, incomprebhenſibile præmium
& gloria: Non dico inter cæteras Eirgines, veruùm etiam ultra
omnes Janétos quam promeruit pervenit namq; ad cœleſte pa-
latium, beata & glorioſa, ubi Chriſtus Ponſus Eccleſiæ, intra
thalamum collocavit eam, in dexterd Wajeſtatis. In aulà ter-
reſtri dignus honore, qui præ coœteris in dexterâ collocatur Ma-
ria Virgo in aulà cœleſti, ad dexteram ſummi bPatris, à Filio eſt

collocata, itaque ſummo honore eſt digniſſima.

CONCEPTUS V.

Cui homo eſt ſubditus, eum recognoſcit dominum, & con-
ſequenter omni honore dignum arbitratur. An non Unigeni-
tum Dei Filium Mariæ Matri ſuæ, & propter Mariam ſimul etiam
caſtiſſimo ejus ſponſo Joſepho ſubditum legimus, in Evangelico.
Et erat ſubditus illis. Luc. 2. cap. Mariam ergo Dominam, ipſe
Dominus recognovit, atque ideo omni honore digniſſimam
arbitratus eſt. Hinc S. Bernardus homil. 1. ſuper miſſus eſt.
Deus, eui Angeli ſubditi ſunt, cui Principatus &-" Poteſtates
obeniunt, ſubditus erat MWariæ, nec tantàm MWariæ, ſed etiam
Joſephpropter Mariam: Mirare utrumlibet, &0 elige, quid
amplius mireris, ſive Filii benigniſſimam dignationem, ſive
Matris excellentisſimam dignitatem: utrinque ſtupor, utrin-
que miraculum, & quòd Deus fœmina obtemperat, humilitas
absq; exemplo, &ρ quad Deo fäemina principetur ſublimitas ſine
ſocio. Nec non Dionyſius Carthuſianus de laud. B. V. lib. 3. art.
18. Jure ac meritò tibi, praſtantisſima ac ſpecioſisſima Domi-
na, ſubjicitur, ac obedit omnis creatura cœleſtis terreſtris, ac in-
termeaia, quonzam omnium Conditor Deus, tibi ut Matri fuit
ſubjectus. Exclamet nunc Bernardinus de Buſto Mariali par. 12.
ſerm. 2. O ine ffabilis dignitas Mariæ, quæ Imperatori omnium

meruit imperari.

CON-

112 Diſcurſus X.

CoNCEPTUS VyYvW.

Salvator mundi Chriſtus IEſus, patibulo crucis tam actuali⸗
ter affixus, in ſummis ſuis, & incomparabilibus doloribus, Ma-
riam verius oculos ſuos tendit, ac dilecto diſcipulo ſuo Joanni.,
qui ſupra pe ctus ejus in cœnâ recubuit, dilectiſſmam Matrem

ſuatn ſpecialiter obſervandam, teſtamento tradit, dicens: Ecce

Mater tua, oann. 19. cap. In vehementiſlimis doloribus, in
obſequioſiſſimo, & ſummè necefſario negotio conſtitutus erat
JEſus, cur ergo negotio ſepoſito, & quaſi oblitus dolorum, tam
ſollicitè Matrem commendat anni? Cur eam ut Matrem
obſervari præcipit? Reſpondet 8. Ambroſius: Ne illam inho-
noratam relinqueret. Nempe patientiſſimus Eſus, fugiſiè di-

ſeipulos, & ſolam cum Joanne doloroſiſſimam Matrem, juxta
OXIA

crucem ſtetiſſe, non ſine dolore animadverterat, ut ergo Mari-
am: filiali honore venerandam, moribundus mundo relinque-
ret, Joanni, atque in eo omnibus hominibus commendare in
Matrem dignatus eſt. Quer etiam in finem, ut idem Sandus
Eceleſiæ Doctor obſervat, doloroſiſſimam Matrem versus in-
clinato capite tradidit piritum. It Mariæ ultimum hono-
rem exbiberet. Quatenus exemplo ſuo ſacratiſſimo erudiret
nos, Matrem ſuam honorare in tempore, ſi ab eo honorari veli-=

musin æternitate, nec inteliciter mortuos eos, qui Mariamin

vitâ honoraverint, eique ſeſe devotè indlinaverint. Conſola-
tè Bloſius in Canone vitæ ſpirit cap. 18. Fieri non poteit, ut pere-
at, qui Mariæ ſedulus, & humils cultor fuerit. Quam moriens
filius veneratione digniſſimam teſtatus eit Matrem.

CONCEPTUS VII.

A quantitate dignitatis honores metiri ſolet mundus,
quò majori enim homo in dignitate conſtitutus eſt, eo majo-
res illi ab orbe honores exhibentur; hinc commune adagium,

Digni⸗

Nyutadl/

—
Irtata ſihi
gi⸗ lne
s ſoannes

uuluuyti
lihe egita
lia nul⸗
nlrt, ghant
ſurpeſeuten
ctcooerd. B
Mvimamjam,
ubog diggi⸗
niece rotus

lelotes M.
. Virg,
Ugllte, ge li⸗
n cüm tame
Omnnmncreatun
m hominant,
Hunhec erba
Mnheus,
Unnonemkece
Mindnur,in

Unnbeiciriſle

Alete hlariz
SAnbog ro.
nunn h
ien lan de
ihulin ie
eljun Don
in, um õ

⸗ 1,
ctatgr Dei

cktamet
olorbus
blo boſon
Umamn Aen
1Ciceng N
losColortog:

Ctttmen.

Colorcn
Atn bt Mant

Neilonn

lis ſet

n Marreco
1 Nterorke
Duncoreln

Nen

,Urilendt⸗
larremn ſenut

,tifteeka.

raliclinoen:

cO nONN

8 uiſlint
eit. N
orhoniee,
6Qunnnne
en⸗

Beata Maria Virgo omni honore eſt dignisſima. 113

Dignitates ſequuntur honeres. Quanta fuit dignitas B. Mariæ
Virginis?: Sanè res omnes conditas dignitate antecellaiſti, per-
orat S. Joannes Damaſcenus orat. 1. de Nat. B. V. Marial irgo,
quoad Conceptionem prolis, ſic quia fauit Mater Dei, quo nibit
nobilius cogitari poteſt, ſie tantam habuit bonitatis dignita-
tem, quòd nulta Mulier amplius capere potuit ſi enim omnes
creaturæ, quantumcunq; aſc enderent in gradibus nobilitatis.
eſſent præaſentes, omnes deberent reverentian, Matri Dei. ſera-
phicè docet S. Bonaventura 1. ſent. diſt. 44. in expoſit. textũs.
Marianam jam, ſi lubet, dignitatem metire, & quam creaturis
omnibus digniorem inveniſti, præ omnibus honoratiorem,
pius ac de votus venerare.
CONCEPTUS VIII.
Zelotes Mariani honoris 8. Thomas de Villà novâ ſerm.
2. de Nat. Virg. Quæſtionem non ingratam movet, cur 88. Ev-
angeliſtæ, de dignitate beatæ Mar. Virginis tam ſuccinctè ſcri⸗
bant, cùm tamen multi ſint gratus honoris, quibus ſupra
omnnm creaturam à Deo eſt elevata; vel enim Virginem tan-
tum nominant, aut ſolum Mariæ nomen ponunt vel ad ſum-
mum hæc verba addunt, quæ in primo ſui Evangelii capite po-
nit S. Matchæus. De qu natus eſt Ikſus, qui vocatur Chriſtus?²
Etrationem reddit, quia dignitas Mariæ, quæ in Maternitate
Dei fundatur, ineffabilis eſt, & incomprehenſibilis, hinc Ma-
trem Dei dixiſſe, omnem dicibilem dixiſſe crediderunt Evan-
geliſtæ de Marià dignitatem. Afſſentitur Petrus Cellenlſis lib.
de panibus, cap. 21. Quid amplius ei asſignare poſſamus divi-
ni muneris & hohoris, quàm ut, quod verumeſt, fateamur, Ce-

nitricem eam Dei eſſe, & hominis? infra hoc, quidquid dicitur,

quidquid in ejus commendatione offertar: ſicæli Reginam ſi
Angelorum Dominam, vel quodlibet aliud excellentistſimam,
tam ab humano corde, quàm ore excogitatum protuleris,
non aſſurget ad hunc inditibilem honorem, quo creditur, &
prædicatur Dei Genitrix. Ergo Mariane cliens, quem tua
Rrrrr Vir.

Epilogus.

114 Diſcurſus XV.

Virgini digniſſimæ honorem præſtare pro condigno lingua
non poteſt, ſuppleat affectus.

Affectum cordis erga Virginem Dei Matrem monſtravéê.

re, illa coronata hujus mundi capita, quæ unà cum ſuis Mariæ
non ſolum ſubmiſſisſimè devoverunt ſeſe, ſed in patronam re-
gni ſui elegerunt & non alio quàm magnæ Dominaæ titulo de-
Goraverunt, inter quos præcipui fuêre, Albertus Secundus,
& Henricus Septimus Imperatores Romani, Conſtantinus
Græcorum Imperator, Stephanus Ungariæ Rex & Apoſtolus,
& Ludovicus Primus Rex Chriſtianiſſimus, quorum magniti-
ca exempla ſequantur reges & regna, quin imò mortalis quis-

que Marianum ſubditum hic & ibi felicem agens, cum S. An-

ſelmo orat. ad B. V. magnam ſuam Dominam inclamet: Ma-
ria! tu illa magna Maria, tu illa maior beatarum Mariarum,
eu illa maxima fſœminarum: ze, Domina magna, & valab ma-
gaa, te vult cor meum amare, te cupit os meum laudare, te deſt-
derat venerari meni mea, te eſfectat exorare anima mea, qula
tuitioni tuæ ſe commendat tota ſutſtantia mea. Amen.

Canctis majorem, pro Matre requirit honorem,
Qui ſe par Petris ſubdit in orbe Matri;
Hanc cultu dtgnam, Dominam tibiſcito benignam,
Si pPius incls mes, ſi venereris, amet,

Dl-

Mubitacum
Genlt lauden
Gilima eſt
Urcommen
nttidivinitare
imamen timn⸗
19Davlus Ap.

Minſs Llu, D

fanrus elt e
Uinemnuam
Uonm, nec ni
irdscechra
Vrultoumn elle,
Ml uit lude
eſtitamn ex
Monni laude

Alfearusfueri

Nno Mariaſt

eryata, verq

linel tepe
rullbellepol

. .
lre ſalra i,

lmnu eſſalju
emn gegir he
Uli nitan ſen
Uhm Derdi
Ohnium88, a
lims

— (†) 20* erz

— = —

— — — —
0 4 e. 209260/802 eA. 2„202 On 9νHs e
nägtolg Be esssGs: s B Ge e Gee 96 e 29630 5 Be e e G.? Ge 6. 6. , 6 Ge

e- DISCIURSIUS XVI.

inpouotunn

enheſlie Omni laude dignixſima eſt Virgo Maria.
etus Neetng . e, ſ
i, Conſmnin Ndubitatum eſt, quin omnes, quotquot in paradiſo ſunt, Exordium.
Neieten Sanctt laude digni ſint, non tamen omni laude, ſicut di-
Lonmngi gniſſima eſt Dei Mater Virgo Maria. Sic 8. Petrus mere-
nömanitt tur commendari, eò quòd ex cœleſti quodam inſtinétu
ens, liſd Chriſti divinitatem confeſſione ſuâ, mundo manifeſtarit, ve-
id ruüm tamen timore adactus eundem quoque turpiter nega-
inclune eS., baulus ADofltolts dia ſt laude, uthote vas elcctioni
mum nm Vit. S. Paulus Apoſtolus dignus eſt laude, utpote vas electionis
nominis Eſu, Doctor gentium, & ſonora Spirits S. tuba, ſed
Gα . . .
“ perſecutus eſt Eccleſiam Dei. S. Joannes Apoſtolus, ob vir-
ming gen ginitatem ſuam laudari meretur, utpote ob dotem ſæculo ra-
iIiſſimam, nec non quia ipſomet Dei Filio, Matris ſuæ filius
1. Atchen. . . . .
adoptivus declaratus fuit, at verò primarum ſedium ſe ambi-
tione uſtum eſle, haud obſcurè oſtendit. Præcurſor Domini
enoremn 21. . . . .
4 tantâ fuit laude dignus, ut ipſamet ſapientia incarnata, ei ſe
ulirfnn panegyriſtam exhibere non erubuerit, ſed nec ipſi dici me-
1

ruit omni laude digniſſimus, quia tametſi in utero materno
ſanctificatus fuerit, culpam tamen originalem contraxit: ſo-
la Virgo Maria ſine maculà originali concepta, ab omni labe
præſervata, vera Dei Mater omni laude eſt digniſſima, quia
nihil in eà reperibile, quod imperſectionem ſonet, aut vitu-
perio ſubeſſe poſſet, unde non immeritò de ea canit Eccleſia:
Felix e ſacra Virgo Maria, & omni laude digniſima, quia eX
te ortus eſt ſol juſtitiæ Chriſtus Deus noſter, qui ſolvens maledi-
Ationem, dedit beneditctionem, & confundens mortem, donavit
nobi vitam ſempiternam. Laudem Mariæ debitam, quam
quidem Deus ipſe commendat, pro reverentia tamen primò
omnium 88. Patres depbonant. O felix Maria, & omni laude S8. Patres.
digniſima! ‚irgoe Dei Genitrixglorioſa! bſublimis puerpera,
Rrr rr z cu⸗

116. . Diſcurſus XVI.

8, Augufli- ujus viſceribus Author eœli terraque committitar! exclamat 8.
. Auguſtinus, tom. 10. in Append. ſerm. de diverſis ſerm. 83. Si
linguæ centum reſonarent, oraque centum, ferrea vox mihi, Ma-
ria, nil dignum tibi dicere poſſam, ſtella maris, quaæ Beata PVirgo
* Bernar-. ocaris, Panegyrice perorat S. Bernardus, ſerm. 2. ſuper Salye
*. Regina. Quibeas laudibus ſervitus hominum, reginam eſferat
Angelorum? Duæg praconia dilatet mortalis anguſtia vel offcis
ſubminiſtret, cui cœleſtia parent, & famulantur olſequia? Qui,

dignam honoribur,plauſus hominum acclamabit in terris, quam

Gpiritaum agmina beatorumjagiter veneranturincœlis! quæ-
S. Bernardis fit admirabundus S, Bernardinus Senenſis, ſerm. 2. de S S8. no-
nus Senenſ. mine Mariæ. Perpendite, quibus laudibusdigna ſit beata & glo-
rioſa Virgo Maria, quæ illam nobis de caſtiſtimis ſuis viſceribus
genuit, gqai nos de tam profundo gatture avidiſpzmi draconis eri-
yuit: ad ejus namq; digné eſfenenda praconia non rhetoritorum
diſerta faeundia, non dialecticoram ſabtilia angumenta, non
acut iſſima Philoſophorum apta reperiuntur ingenia., Ingeniosé
S. Pettus laudat Dei Matrem S. Petrus Damianus, orat. I. de Nat. B. V. Et
Damianus. jterum ſerm. 3. de Nat B. V. Et quid mirum, ſi hæc ineffabilispir.
ge in ſais laudibus, modum hamanz vocis exuperat, cum &
ipſam himani generis naturam, excellentium meritorum di-
ghitate tranſcendit! Adlaudem enim, & gloriam gertinet Sal-
Vatoris, quidquid honorificum ſuæ impenſam fuerit Genetrici,
S, Bonaven Sera phicé obſer vat S. Bonaventura Pſal. B. V. 57. Ac tandem in
8 Crius Beatiſlimæ Virginis laudes erumpit S. Cyrillus Alexandrinus,
Alexandti- homil. cont. Neſtorium. Sr tibi ſancta Dei Mater laus: Ta

nus. enimes qrekioſa margazita orbisterrarum: tu lamtas inextin-
£

guibilis, corona virginitatis,ſeeptrum orthodoxaæfidei,templum
indiſſolubile, continens eum, qui nusquam contineri poteſt, Ma-
ter & Eirgo! Tu nobis à cœleſti ſponſo tuo Spiritu 8. gratiam
impetra, cujus auxilio, dignis conceptibus laudem tuam reve-
rentialiter deducamus.

CON

Murraclec
Pincer Rom
lridelidera
enns gepie
Gonminmfuun

lermih er

loneſolen
Uopaneggri,
mn hudabilem
Ar lerus ſol

Ulmem cenl.

Wwumnuncv
Umen triump
Uuthucibus
nidine gepr
Irin, qibus

Eneludis in

iuerure con
nharanum
eNr .V.
ei ſeffcit ,
nitibi ſeſuh
ikehit, Und
Onelarimenn
eisheiſto

Uueſbſceutus

tn ad,V. 5
41iarie ſun
uuniſiefelir

lnnehreven

Uue tezte,

—
lerdlmtd
tlelamg,
2ernitie⸗
lue⸗ Aln
12 Gped
teginan fr
Nieelft
leßeic
tinennogin
Vinteick n
n.Ced
Mihennt
ſuit oiene
mnidracnnie

nn Theig.

Ahnentn
lenin lge
tl,deNnl
Uteiriſatn
ererutu
n Mertnu!
iunt
ſuentns
ſ Acuntt

sAleſegta

eiitren
Anton
lrlftiene
c,Re
tinerictthil
Gicinotei
demumn

Omni laude dignisſima eſt virgo Maria. 117

CONCBPTUSJIJI.

Narracleotam Matrem ſuam, quam intimè amaverat Confrma-

Iyſander Romanus Bellidux invicdtus, inpublico congreſſu

laudari deſideraverat, ad cujus inſtantiam magnus ille Orator
Niceratus, depictum in tabulâ candidiſſimàâ Zodiacum gerens,
encomium ſuum pauciſſimis hiſce verbis in compendio com-
prehendit, dicens: Ad laudes Matru Princeps hoc ſafieit unum,
quod Romæſolem Narracleota dedit. Quo indicare voluit inge-
nioſus panegyriſta, Narracleotam quam vis aliæ virtutes red-
dant laudabilem, ex eo tamen, quod tanti herois, qui Romæ
afflicæ lætus ſol ortus eſt, Mater extiterit, omni laude di-
gniſſimam cenſeri debere, ac non immeritò felicem Romæ
auroram nuncupari poſſe, quam felici ſigno zodiaci ſol oriens,
Romam triumphalirer ingrediens Lyſander ſubſecutus eſt.
In tuis laudibus occupatos quibus te, & Virgo Maria! enco-
miis dignè deprædicabimus? ctenim innumeræ virtutes ac
merita, quibus de gratià plenam cœleſtis nuntius ſalutavit,
infinitæ laudis ſubminiſtrabunt fontes, de quibus innumeræ
tibi creaturæ condignam laudem deponant. Sed panegyri:
ſtam Marianum audire libeat S. Thomamde Villànovâ, Conc.
2. de Nat. B. V. Quid amplius quæris? quid ultra requiruin
Virgine: ſuſficit tibi, qauòd Mater Dei eſt. Hujus igitur ad laudes
Matris tibi jeſu hoc ſaſſicit unum, quod mundoſolem Pirgo Ma-
ria dedit. Unde meliori Jure qnàm Narracleota felix aurora
compellari meruiſti, quam non urbi, ſed orbi, ſol verus juſti=
tiæ Eſus Chriſtus Filius tuus pro univerſa, generis humani
ſalute ſubſecutus eſt. Melliflua ſunt verba S. Bernardi in de-
precat. ad B. V. Sicat aurora valde rutilans in munao progreſſa
es, Maria! quando veri ſolis ſplenderem tuæ ſanctitatisjubare
pracurriſti: felix aurora, felicis diei extitiſti nuntia; ipſe enim
ſoljaſtitiæ de te proceſſurus ortum ſaum quadam matutind irra-

diatione prævenieussinte lucis ſaa radios copiosè transfidit, qui-
bus poteſtates tenebrarum, quas Eva produxerat, in fugam con-
Rrr rr 3. ers

tio ſeu De-

118 . Diſcurſus XVI.

vertiſti atque, ita deſideratum cundtis gentibus ſolem munde
invexiſti. O Virgo Dei Mater! quam tantam maternitas
omni laude digniſſimam, cœlo exhibet ac mundo.

CONCEPTUS II.

Pretioſa & artificioſa opera magiſtralia ab univerſis laude
digna cenſentur, regum enim ſapientiſſimi Salomonis ſen-
tentià: In manu artificis opera laudabuntur. Eccleſ-9. cap. Sic

à pulchritudine Helena, ab hilaritate Euphoſina, ab animoſi-

tate Pantaſilea, à prudentia Camilla, ab audacia Cleopatra, Se-
miramis à generoſitate, à fortitudine Artemiſia, Ihomeris à
Conſtantia, à conſilio Zenobia, à virilitate Hippolyta, ab aliis vir-
tutibut ſexcentæ aliæ mulieres commendantur. Annon be-
nedicta in mulieribus Virgo ſummi artificis opus perfectum
eſt, de qua idem ſapiens mentionem fecit Eccleſ 43. cap. Va⸗
admirabile, epus excelſzi. Nec non doctiſſimus ldiota de Con-
templat. V. cap. 20. Inter omnia opera aterni artifizt, poſt opera-
tionem illam, quà naturæ noſtra unitus eſt Filius taus, ſpeciale
opus faiſti, 6 Beatisſima Virgo Maria! Opus nimirum manu
artificiis ſummi elaboratum, ac omnium creaturarum virtuti-
bus ſingulari diligentia perfectum, cujus profundiorem con-
templationem devotè nobis exhibet S. Eccleſiæ Doctor Hiero-
Rymus, & cum eo S. AntoninusArchiepiſcopusFlorentinus, in
hæc verba: Conſiderandum eſt, Mariam perfectisſemam fuiſſe
Dei imaginem, ab ipſo Deo, ſamm arte ac ſingulare providen-
tiâ depictam; Maria es ſupernazuraliter palchra, pulchrior
lun i, lacidior ſtelis, clarior ſole, purior Angelis cundtis, Mar-
tIyribus generoſior, ſingulis Confeſſoribus ſolidior, omni Docto-
ve ſatientior, zeloſior Apo tolis, eaſtior quàm omnes Virgines
nnibhus eroratis *ndior obedientiam Saræ, Rebeccæ man-
Juetudinem, Rachelis pulehritudinem, diligentimm Ruth, pru-
dentiam Aligaih, fortitudinem Judith, hum ilitatem Eſther, ha-
bes in Marid. Si ergo ſapientis Oraculo, opera in manuar-
tificis laude digna ſunt, certe Maria opus excelſi in manu ſum-

mi

2.

On

ninifcigi

Pilima,

Laude d
d odore a
ilorumpr
rsmeretun
Pel, Kinerhe
Gunnan, qo-
ns elitiart
Uherrimus
wiſe canit:
Vend hayte
1, deͤſt
G olorame⸗
Il. Meritdde!
lgbuper gu
Abirgotone
egnohriſtus
ulscecinit.
ntventium
Pn Deiparan

I Vrg.

inn, ſeng
urum viven,
ubinpetude
KrltCtege
be herenn
Dnini in Carn
Unegohlan
Momne bonn
Uhmſtigueiru
3Mougentare

—
Oilen mrt
n nnkernte
o.

Univetſel
Nlomoniſe
rllheht
l, 10 Aninc
4Ceopang
ſin Ihonmi,
Nftaszbdlin
. Aunmt.
Oposßetr
Gel 43. cnn
liota tel⸗
lustetg
8nimninnce
Aaratvtnnn
funciorenen
leockee
Guklotenin
iimmt
lere zni
ulebr At
Nrardin
irr oni N
ponmili
ru Rleutn
imnluhin
nutenken
era in um
Ain ommt⸗

Omnilaude digniſſima ſt Virgo Maria. 119

mi artificis, id eſt, regina cœli à dextris Dei, omni laude erit di-

gniſſima.

CONCEPTUIS III.

Laude dignus eſt hortus, qui colorum varietate conſpi-
cuus, odore aromatum ſuavis, dulcedine fruétuum delecta-
bilis, forum pulchritudine non eſt inacceptus: commenda-
ri fons meretur, qui ſalutarium aquarum multitudine libera-
lis eſt, & inexhauſtus: Deum ipſum encomiaſten habet terra
Chanaan, quæ tam nobili fructu foœcunda erat. Nonne
hortus delitiarum, areola Dei Maria Virgo eſt, de quâ flos
pulcherrimus JEſus Chriſtus aſcendit? ille inquam Hos, de
quo ipſe canit: Egoftis campi, & lilium convahlium. Cant. 4.
cap. Verè hortus delitiarum (ſoribit 8. Hieronymus tom. 9.
epiſt. 19. de Aſſumpt.) in quo conſita ſunt aniverſaſterum gene-
pa, & odoramenta virtutum. Et S8. Bernardus in deprecat. ad
B. V. Meritò de Dei areolä, ſos ille ſyecioſus præ filis paradiſiele-
cus eſt, ſuper quem requievit Spiritus Domini. An non bene-
dicta Virgo fons ille vivus eſt aquæ ſalientis in vitam aternam,
de quo Chriſtus prædixit mulieri Samaritanæ. Joann. 4. cap. &
ſponſus cecinit. Cant. 4. cap. Fons hertorum, & puteums aqua-
,um viventiumsquaflaunt impet u de Libano. Quw verba ad Vir-
inem Deiparam dirigit Richardus à S8. Laurentio lib. 4. de
laud. B. Virg. Stcut fons per ſubterraneos meatus ſeniper recipit

aquam, & ſemper refundit; ſie Beata Virge fons & puteus eſt

aduarum viventium, quæ à Chriſtoad ipfam, & ab ipsd ad nos
fuunt, imbeti de Libano, id eſt, de Candore benignitati utriusg,
Accedit S. Gregorius Thaumaturgus, ſerm. 2. de Annunt. B. V.
Hec fons perennis, in quo aqua viva ſcalurivit, atq; prodaxit
Domini in Carne Adventum. An non fœcundior terrâ Cha-
naan Virgo Maria fuit, quæ Deum ipſum, qui eſt bonum ſa-
per omne bonum in virginali ejus utero Incarnatum, opti-
mum itaque fructum ventris ſui nobis protulit. Ita ſeraphicè
S8. Bonaventura in Spec, B. V. Lecl. 5. Terra queque Maria ſeit,
7J4ℳ

„

120 . Diſeurſus XVI.

quaæ fructum illum nobis protulit, de quo Propheta ait: Terra de-
dit fructum ſuum. Sive ergo hortum delitiarum, ſive fontem
aquæ vivæ, ſive terram fœcundam, in Mariâ Virgine Dei Ma-
tre contempleris, ſemper omni laude digniſſimam confiteri
neceſſe erit.

CONCEPTUS IV.

Tria merita in viro requirit ſapiens, ad hoc, ut laude di-

gnus dici poſſit. Primò, ut nulla inveniatur in eo macula:
Secundò, ut poſt aurum non abeat: Tertiò, ut ſpem ſuam, in
pecuniæ theſauris non ponat; virum hæc omnia tria haben.-
tem inveniri poſſe, quaſi dubitat ſapiens, & ideò quis ille ſit
quærit, eique univerſalem laudem deponere promittit. Qui
inventus eſt ſine macula, & qui poſt aurum non abiit, nec ſpera-
vit in pecuniæ thelauris, quis eſt hie? & laudabimus eum. Ec-
cleſ. 3I. cap. Chriſto excepto, virum hæc tria habentem in-
veniri vix poſſe, non diffiteor, ſine maculà enim nullus eſt,
Adam enim protoparens noſter peccati ſui maculà, omnes
poſteros, originaliter maculavit; quæſtio tamen non levis eſt,
an reperiri non poſſit fœmina, quæ inventa ſit ſine macula,

quæ poſt aurum non abiit, nec ſperavit in pecuniæ theſauris?

Una de omnibus reperitur. Quæ eſt hæc, & laudabimus
eam. Maria Virgo eſt, in hac ſolà nec originalis nec actua-
lis peccati macula inventa eſt. De hac ſponſus canit: Una eſt
columba mea, perfecta mea. Cant. 6. cap. Et iteruùm 4. cap.
Tota pulchra es amica mea, & macula non eſt in te. Nam ſicut
ſol puriſſimus totam terræ ſphæram continuèò pertranſit, neq;
tamen terræ ſordibus vel in minimo maculatur; ſic Beata
Virgo cum hominibus in terris conſetvata, humanos errores
non attraxit, neque peccatorum ſordibus maculata eſt, ſed
tota pulchra permanſit, ita ut macula non ſit in eä. Que
enim ſanc᷑tificata in utero, ab omni culpæ originalis fuerat libe-
rata contagio (inquit S. Laurentius Jjuſtinianus, ſerm. de Nat.
B. V. Gratiæ otenitudinem, quam mente perceperat, proten:

debat

Oun
——
litexteriut
ylleſinut⸗
em MMaria
ſin pecuni⸗
lpertas, obe
Necin Dei Mar

ilcirerlorio

zbanpalatin
Ulne pulyina
Nenſtabulo,

cinponi, 40

lpuupertate
WWialucam.
lylalbium.
oltulerim.
iclima neue
elſuu, her,
r S Luc⸗
Dminomſuis
UAlunritem ob
ufrbſupg

Menribosſab

pybar nah
giilre te⸗
ſepyourate

abant eige
meimpomg

Unemnin Par

lan lsiſo
olt aurun
E etgote
Umimnd die

—
Lalt Terit
n leſone

itpie Dilte

mumcaniis

4

noe ukenkt
kin eo mnn
r ſenaſuni
mniattiahte.
iced gunt
Protbitit ,
ngbiih t
Cobimureunl
is habete
Lenien polr,

f mncdli,on.
Imen nonenmd.

Ne ſne nn
peamiritit
o uli⸗
gerlsnet
Oluscant
Rrietunte
zyte. Mnrk
noenniit
Clerorfleh⸗
,bumnnnpen⸗
Imaclut
nſtin
iifhhnn
uclketn
e 4

Omni laude dignisſima eſt Virgo Maria. I21

debat exteriustota pulchra, bsque delicto, ſene mentis & cor-
poris deformitate, Deo & hominibus amabilis habebatur. Quòôd
autem Maria Virgo, neque abiverit poſt aurum, neque ſperave-
rit in pecuniæ theſauris, ſatis & abunde probat maxima ejus
paupertas, ob quam: uon erat ei locus in diverſorio. Si enim
media Dei Mater tunc temporis habuiſſet, procul dubio locus
ei in diverſorio fuiſſet; unde quamvis Dei Filio Chriſto Jeſu,
regium palatium, aurea incunabula, faſcia ſericea, mollia de-
nique pulvinaria fuiſſent convenientia, in Bechlemitico ta-
men ſtabulo, vili præſepio, duro ſtramini, acutiſſimo fœno ſu-
per imponi, ac miſeris faſciis involvi paſſus eſt, digniſſimus fi-
lius paupertate Matris contentus. Addit Dionyſius Carcuſia-
nus in Lucam. Maria à parentibus hæreditatem bonam ſuſcehit.
Nec dabium, quin tres magi, in die Epiphania pretioſa Chriſto
dona obtulerint; ſed Virgo, intpirante ei Spiritu Filii ſai, omnia
tenuisſima necesſitati, hoc eſt parciſimo victui, atq; tegumen-
to ſuperflua, per ſe, vel pottus per manus Joſeph, erogavit egenis.
Narrat & S. Lucas cap. 8. de aliquot mulieribus, quæ Chriſtum
Dominum ſuis facultatibus ſuſtentabant, non ut paratiſſimam

voluntatem obſequioſiſſimæ, & charitate in filium ardentisſi-

mæ Marris ſupplerent, ſed ut paupertati utriusque mediis con-
venientibus ſubvenirent. Malieres aliquæ, quæ erant curatæ
4à ſpiritibus malignit, & infirmitatibus, Maria, quæ vocatur
Magdalene, de qud ſept em d'monia exlerant, & Joannaaxor
Chuſa proguratoris Herodis, & YSuſanna, & aliæ multæ, qua mi-
niſtrabant ei de facultatibus ſuis. En quàâm apertum divitia-
rum campum Mariæ Virgini fallax mundus aperuit, quæ tamen
omnem in pauperes maternà benignitate erogavit, quatenus
ſe eam eſſe, ipſo facto exhiberet, quæ inventa eſt ſine maculà,
quæ poſt aurum non abiit, nec ſperavit in pecuniæ theſauris.
Quam ergo requiſitis à Salomone meritis præfulgentem co-
guovimus, digniſſimis præconiis laudabimus eam.

888 89 Ad

Epilogus.

122 Diſcurſus XVI.

Ad deferendum hoc humillimæ laudis homagium, Vir-
gini Dei Matri Mariæ omni laude digniſſimæ, cohortari nos
ſinamus mellifluis verbis S. Bernardi ſerm. de Annunt. B. V.
Levemus ergo cor noſtrum cum manibas ad eam⸗, & appropin-
quemas ei palibus amoris, immolantes ei Hoſtiam landis, redaen-
tes ei vota noſtra de die in diem, de horâ in horam, dicentes aßſi-
duè, cum S8. Andrea Cretenſi. Orat. de annunt. B. V. Salve le-
titiæ organam, per qaox del'ctin oſtri congemnatio piata eſt,
ac veri g(udii plena fact onpenſatio est! salve vera benedi.
Ca: Salveilluminata: Salve magnificum divinæ gloriæ T. em-
plum: Salve conſecratum Regispalatiume Salve Thalame, in
quo Chriſto humanitas aeſponſata eſt: Salve electa Deo, ante-
quàm nata fueris: Salve divina cum hominibus reconciliatio.
Amen.

Tu nos exaudis, nemini pia viſcera claudis,
Virgo parens Domini, veris ſalus homini;
Expers és fraudis, quid ni digniſſima laudis,
Angelus acclamet gloria, mundus amet.

—

t

Anta
d te
cum
cipal
Nltans, quan
Vuumſuum,
Ahiäinon d
nun jus ſun
peſatemine

Mrris quo

nbampre
Pennonſit
Oumris in Caͤ
emluume
enſek Lvex
uſtem parie
lnis 88. bar
ln ui aen.

mGii,
1 latitutii

Nunusſerm
Alai
nimni gin
Uulls inen
. F
liiamgu 1
.
iſeun huj
aleſing

—

—

35) 1( 88. 123
nnagion . .M
ndn e e e e e e 2

DISCCURSCUS XVII.

Plaulitretts
Rten . Maria Dei Mater, potentisſima irgo eſt.
1..V. Nur
atineid g Anta erat ſanctiſſinæ Virginis Dei Matris gratia, & Exordium.
tvevenlene ad tantæ ſublimitatis gradum elevata eſt, ut pares
Uineglie cum Chriſto gratias, ac favores à Patre cœleſti parti-
lvelelen cipaſſe non obſcurè videatur; ſic enim feliciſſima, tam
lctu Dez militans, quàm triumphans Eccleſia, quemadmodum omne
usreenglet bonum ſuum, omnem gratiam principaliter, & primario ha-

bet à Chriſto, ſic ſecundariò à Marià ſanctiſſimà ejus Matre
adipiſei non diffitetur, in quam Filius redempturus mundum,
ute totum jus ſuum transctulit, cui etiam vel ipſe Pater cœleſtis,
7 1

tuneng poteſtatem in cœlo, & in terrâ, quam Filio ſuo in terris tradi-
dit, Matris quoque ſpeciali privilegia communicare non dubi-
alule, tavit, quam proinde creaturarum omnium potentiſſimam Vir.
Aet, ginem, non ſine ſingulari ſolatio, mundus expertus eſt; quod

ꝗquamvis in Cantico ſuo ipſa Virgo, grato in ſummum benefa-
torem ſuum animo fateatur, dicens: Fecit mihi magna, qui
potens eſt. Lucæ I. cap. nos tamen erga magnam benetactricem
noſtram pariter non ingrati, Virginem potentiſſimam, gra-
viſſimis 88. Patrum Teſtimoniis comprobemus. Fecit tibi ma- 88. Pattes
gha, qui potens eſt, & data eſt tibi omniu poteſtas in cælo, & in
terr, & nihiltibi impos ſibile eſt, ai pos ſibile eſt, deſperatos in
Ge beatitudinis relevare., in gratiam perorat 8. Petrus Da-
mianus ſerm. de Nat. Virg. Data eſt ei omni poteſtas in &lo, &
in terrà, & in manibus ejus vita, & ſpes noſtra. teſtatur S. Ber- S. Bernar-
nardus. in Deprecat. ad B. V. Rogamus te Domina, per ipſam dus.
gratiam, quà te pius, & omnipotens Deus ſie exaltavit, & omnia
tibi ſecum pos ſibilia eſſe donavit. ſupplicabundus ſe fiſtit S. An. S. Anſel-
ſelmuos. de Excellent. B. V. cap. 2. Intedigentia angelica eât mus.
famula ſuper quam Domina ſua Maria innititar in colo, tan-
₰555§5 2 qua m

S. Petrus
Damianus.

124 Diſeurſus XVII.

8. Auguſti- qua m pot entisſima Angelis imperando. recognoſcit S. Auguſti-

nus.
S. Brigitta.

B. Albertus
Magnus.

Confirma-

nus in cap. 2. Cant. art. 8. S. Brigitta refert, Sanctos apparuiſſe,
& dixiſſe beatæ Virginj. OQ domina benedicta! tu potäſti Domi-
num in te, & tu Domina omnium es: Quid eſt, quod non pote-
ris ?guod enim tu vüi, hoc fFactum eſt. tandem concludit B. Al-
bertus Magnus in Bibl. Maria lib. Eſth. Num. 1I. Commendatur
beatisſima Domina, à ſupremäpotentid; quam poſt Deum habet
ſuper omnes creaturas. Tuis ergo indignis famulis, potentiſſi-
ma Virgo gratiam Spiritũs 8. impetrare dignare, ineffabilem
potentiam tuam dignis Conceptibus ponderandi.

CONCEPTIUS I.

Benedixiſſe Deum volucres cœli, piſces maris, ac omnia

tio ſeuDe- animantia terræ, refert Scriptura Gen. 1. Cap. Benedixitque

ductio.

illis, dicens: ereſeite. Luminaribus tamen firmamenti ni-
mirùm ſoli, lunæ, ac ſtellis, Deus non legitur benedixiſſe;
An non animantibus nobiliores creaturæ, cœli ſunt ſidera?
Cur ergo animantia Creator benedixit, ſidera non benedixit?
Rationem reddunt verba contexts citati, quod ſcilicer bene-
dicere in ſacris litteris ſit idem, ac præſtare augmentum, ro=

bur ac potentiam conferre; ſidera augeri, vegetari, aut po-

rentiora fieri poſt creationem Deus non voluit, & ideo non
benedixit; at verò volucres cœli, piſces maris, ac animantia
terræ etiam minima, creſcere, robuſtiora, & Potentiora ex-
hibere deſideravit Dominus, igitur divinam eis benedictio-
nem elargiri ipſe dignatus eſt. Largiſſim à præ omnibus crea-
turis benedictione, præelectam Dei Genitricem Mariam Vir.

ginem, omnipotens Deus benedixit, eamque Legato angeli-
co, benedictam in mulieribus, de cœlo ſalutari præcepit. Be-

zedictatls in mulieribus. Lucæ. I. cap. quò maximam contu.
liſſe potentiam Virgini ſignificaret. Verè benedidza (inquit
8. Petrus Chrylologus ſerm. I43.) qus divini germinis ſuſcepit

gZloriam, qua fsit miajor ewlo, fortior terra, orbe latior, nam

Deum, gaem mundus non capit, ſola cæpit, portavit eum, gqui

por-

—
jer orlem
geptium NMu
onbleſerib
njluenſe,
inſervant.

nblis etp

Cjusin

coinareſole
ſiglunkecl

Olente ſältmm.
ilmn unit
uae verus
IIed, Luca!

Ulſſima ſl

miratione
bemimrum
lliriſont,
nt rien u
lovt Maje
Umnllimisſol
Ulis erm,
linis hened

langnd) 9

in latyiße
nnlnirgiutr
IRearthun
lyeat mer .,
feitun, 44 0
mnulimx u
iche Khe
M

—
dosapparuſk.

uzntiſie

. Iuul NAntee
COneiacit
1, Conmenine
Deunlie
Nblispoenti
re ineklblr
hndi

maris, Tcot

1. evel,me

u frmementt
giur benettu
rliſurht⸗
tanon bertt
gvocdſclente
Aupmenwns
Vepenlial
lit, Enn
rig ac MMi
Potenini
zmei berdih
e omubimn

cenn AMiin .

Pelegraß
Nriraeht,
exibemcn
mnreleli
Yenninſiif
cleliine
mnimß 9

Maria Dei Mater, bpotentiſſima Virgo eſt. 12 5

portas orbem, genuit Geniterem ſaum, nutrivit omnium vi-
ventium Nutritorem., Unitormia ſunt verba doctiſſimi Salme-

ronis ſic ſcribentis de Marià. 'irgopeperit, Patrem ſuum genuit,

portantem ſe portavit, nutrientem ſe lactavit, veſtientem ſe in-
duit, ſervantem ſe cuſtodivit. O quàâm inaudita, quâm incom-
parabilis eſt potentia tua! O potentiſſima Virgo Maria!

CONCEPTUS II.

Cujus imperio multa ſunt ſubdita, illeà mundo potens
nominare ſolet; ſic potentiſſimus Deus eſt. Mirabils poten-
tia ipſius, Eccleſ. 43. cap quia omnia ejus imperio ſubjecta ſunt,
canente Pſalmiſta. Domini eſt terra, & plenitudo ejus, orbis ter-
rarum, & univerſi, qui habitant in eo. Pſal.2 3. Sed & idem æter-
nus ac verus Deus incarnatus. Matri ſuæ in terris ſubditus erat.
Teſte S. Luca Evangeliſta cap. I. Ez erat ſubditus illis quæ pro-
fundiſſima ſubjectio Filii Dei potentiſſimi, in ſtuporem trahit
&admirationem, Doctorem mellifluums. Bernardum, ſecum-
ipſo enim ruminat. Homil. I. ſuper Miſſus eſt. Deus, cui Ange-
li ſubditi ſant, cui Principatus & Poteſtates obediunt, ſubditus
erat Mariæ, quaſi quæreret, quid filium Dei patri æqualem mo-
verit, ut Majeſtatem Divinitatis ſuæ Virginis Matris imperio
humillimis ſubjugaret. Reſpondet Bernardo Bernardinus Se-
nenſis. ſerm. de Nat. B. V. cap. 6. Me enim, qui Eilius Dei eſt, &
Virginis benediétæ volens (ut ſic dicam) paterno prineipatui,
quodam modò principatam aquiparare maternum, ipſe, qu! Deus
erat; Matri famulabatar, & V irgo: &n iterum, hac eſt vera: im-
perioyirginis omniafamulantur, & Deus, unde profundiſſimè
in ſuà Carthuſià concluſit Dionyſius de Laud. B. V. lib. 3. art.
8. Jure ac meritò tibi, 6praſtantis ſima, ac ſpecioſesſina Domina,
ſubjieitur, ac obedit omnis creatura, e&leſtis, terreſtris, ac in-
termedia, quoniam omnindm Conditor Deus, tibi ut Matri fuit
ſubjectus. & hàc ipsâ ſubjectione, fecit te Virginem porentiſſi-
mam.

SSs §S 3 CON.

126 Diſtutus XVIl.
CONCEPILIIS III.

In aulis principum potentiſſimi cenſentur ii, qui regi
proximè aſſiſtunt; Maria reclinium 88. Trinitatis, theſauraria
gratiarum Dei ſuprema præfectiſſima, ac Mater Unigeniti Filii
Dei, conſiliorum divinorum cancellaria, quem locum in aulâ
cœleſti obtinuiſſe credimus? Aſtitit Regina à dextris tuis, ca.
nit regius Pſaltes Pſal. 44. A dextris Dei collocata eſt, propin-
quiſſima Deo. pſa namqꝓuecCherubinos ſuperant, ac ſuprasera-
phinos evebta, propinqaa Deoextitit. Iuxta mentem S. Joannis
Damaſceni Orat. I. de Nat. Virg. & ſecundùm doctrinam an-
gelicam S. ThomæAquinatis 3. part. quæſt. 27. art. 5. ad I. Bea-
ta Virgo Maria tantam gratiæ obtinuit plenitudinem ut eſſet

propinquoſiſſima Auctori gratiæ, & definiente S. Ehiphanio ſerm.

de Laud. Deip. Deo excepto, Maria ſuperior eſt. Poſt Deum ſupe-
rior, ergo potentiſſima. In confirmationem perorat S. Georgi-
us Nicomedienſis orat. de oblat. Deip. Vir. Nihil zua reſiſfit ho-
tentiæ, nihil tuis repugnat viribus, omnia eedunt tuo juſſui,
omnia tao obediunt imperio, omnia tuæ hoteſtati ſerviunt.
Omnia te Dominam potentiſſimam devinctà fubjectione re-
cognoſcunt.

CONCEPTLUS IV.

Myſterium non exiguum latet in eo, quòd increata pa-
tris ſapientia incarnari volens, cujusdam coœleſtium aulico-
rum ſuorum, & quidem primorum oper, ad tam altum &
ineffabile Sacramentum Incarnationis uſa fuerit. Cur tanti
momenti negotium Nuntio tarn excellenti recommendatur!

Cur Joſepho ſponſo ſuo non utitur, ad divinam voluntatem

ſuam Virgini revelandam? Uc quid Archangelus Gabriel mit-
titur flexo Poplite legationem ſuam deponens? habent hoc
terræ hujus Principes, ut ad negotium magni momenti cum
Principe, quem potentem exiſtimant, pertractandum aulæ
ſuæ primum miniſtrum eligant in legatum, dictumque Prin-
cipem legatione ſuàâ ſolemni honorare diſponant: hinc e
ad

Mar

ASnrlcendem.

Ctelrrere, üil
nin potelit
nipetone,
Un ſffcienter!
uChrylologu
A cum Alarid
Nnticeetta
hgoum erge
plllimum &
EnArhungeln
ngens, Regina
oondigno ve

Irlepatlonnis

Iionel)eiparæ
vCubrielen,
ihlincrumſug
Uitiu miſu
Mlelelelat. Qis
ocobitarepra
unte Ciggita
inſit,

4

oentilſtcna
yaan umiver
iiſ ex Muerur
H ji
ducntoper inig;⸗
“ *
labunc Dhen
mantum
hnunt; uand
Mec)t;an non
aandni

ribnin
8niuet
ligenint
Ccumnina
Xttittine
eſbnt
ſihiin
emd on
ockeinnt
. ſad
linenn u
Nbunnke

OlDeumig

forn
r tM
Aeliſeni

Pbetion⸗

.

Gdincten
jetvmnads
dumn
it Cru
Oinnente
n wMnue
eCan
l hhelt
wonettia
Cocdam
Cunqr 1
ant: Un

Maria Dei Mater, botentiſſima Virgo eſſ. 127

ad reddendam legationem conſpicuam, & inſignem debent
concurrere, nimirum negotii pertractandi momentum, &
pondus, potentia ſubjeécti, ad quod legatio inſtituitur, & di-
gnitas perſonæ, quæ in legatum eligitur, ut Principalem ſu-
um ſufficienter repræſentet. Opus Incarnationis, quod S. Pe-
trus Chryſologus ſerm. 43. vocat negotèium omnium ſaculo-
rum, cum Marià Virgine Reginàâ eœlorum, Angelorum Im-
peratrice pertractandum erat, conſenſum ejus requiri oporte-
bat, dignum ergo duxit ſupremus cœli, terræque Monarcha,
nobiliſſimum & præcellentiſſimum cœli Ephebum, Gabrie-
lem Archangelum deputare, qui legatione divina ſolemniter
fungens, Reginam ſlam Mariam Virginem potentiſſimam
pro condigno veneraretur. Conceptum hunc ſtabilit, & ratio-
nem legationis aſſignat S. oannes Damaſcenus ſerm. de Dor-
mitione Deiparæ: Probabile eſt, & ſoripturis conſonum, Michab-
lem, Gabrielem, Raphazëlem caum aliis quatuor eſſe, ex ordine

Seraphinorum ſupremo, inter hos Gabriel ſecundus adt irginem

nuntius miſſus eſt, quæ dignitate, & gratid, cunctos Angelos
antecellelat. Quis nunc Mariam Virginem eſſe potentiſſimam
ultrò dubitare præſumac, cui velipſe ſupremus rerum Domi-
nus tantæ dignitatis nuntium, de cœlo transmittere non du-

bitavit, V
CONCEPTVS V.
Potentiſſimam in aula Aſſveri Regis Perſarum, Eſther
Reginam univerſus populus decantaverat, quando adamavit
eam Rex Aſſuerus plus ga dm omnes muliezres & poſcit diadena
regni in capite ejus fecitq; eam regnare. Eſth. 2. cap. quando
etlam ſuper iniq; ab ambitioſiſſimo Aman delatum Populum
Hebræum conceptam Regis Aſſveri iram, Regina Eſther ſup-
plicabunda placaverat. An non Rex regum & Dominus
dominantiunm, plus quàm omnes mulieres Mariam Virginem
adamavit; quandò benedictam in mulleribus ſalutari de colo
præcepit; an non poſuit diadema regni in capite ejus, quando
cam coronâ gloriæ incffabilis, in ſua aſlumptione corona-
vit

128 Diſcurſus XVII.

vit in cœlis? an non fecit eam regnare, quando rerum omni-
um conditarum Domina, Mater Creatoris effecta eſt. Sic
eam ſpeculatur S. Bonaventura in Spec. lect. 5. Eſther noſtra
Beata Maria tantam gratiam coram Régé ztern impetravit,
quòdper hanc non ſolum, ipſa ad coronam pervenit, ſed etiam
generi humano morti addiczio ſubwenit. Et B. Albertus Magnus
in Bibl. Maria. lib. Eſth. Num. 1I. Potenter regnat, quia ditiſſi-

ma, & tribuit cui vult, Juantum & quanto vult, & quoties-

cunque vult? dicitur ergo meritò Regina potentisſima.
CONCEPIIIS VI.
Ex opere creationis, de quo fusè ſcribit liber Geneſis, o⸗
mnipotentia Dei abundè poteſt colligi, ex creaturis enim Crea-
tor agnoſcitur, & ex effectibus cauſa demonſtratur; unde non
inepté cecinit regius Pſaltes? Cæli enarrant gloriam Dei &
opera manuum ejuz annuntiat firmamentum. Pſal. 1 8. Sed quo
labore omnia fecit Dei omnipotentia? unico verbo, Fiat, fe-
Cit Deus omnia Fiat lux, & facta eſt lux. Gen. I. Cap. & ſic de
reliquis. Quanta potentia, verbo uno facere omina! de-
votàâ contemplatione jam, ſi lubet, Mariæ Virginis potentiam
merire, cujus ab ore Fiat prolato, Patris Verbumcarofctum eſt,
etenim eo ipſo inſtanti, quo Virgo voluntati divinæ conſen-
tiens, Angelo reſpondit, dicens: Fiat mihi ſecundam verbum
tuum, de ſpiritu S. concepit in utero, eodem inſtanti Filio
Dei carnem ſuam, & ſanguinem communicavit. Fiat illud.
quo mundum Dei omnipotentia creavit, & hoc Fiat, quod
Virgo Beatiſſima in annunciatione protulit, ſtatuens in bilancis
æquilibrio S. Thomas de Villa novà Conc. I. de Annunt. ex-
clamat: Fiat petens! 6 Fiat eficax! bFiat ſuper omne Fiat,
perpetuo honore venerandum! hoc verboFiat factus eſt mundus,
boc vorbo cæl-ſtiu terreſtriaè; Altiſtimus condidit; ſedta le Fiat
non ſonuit in orbe quale nunc tu beata dixiſti. Effzaas mira-
biles, quos potentiſſimo ſuo verbo Fiat Maria produxit, 8S.
Laurentius juſtinianus conſiderans, ait: Mo anico reſponſonom-
levit cælum gaudio, Angels omnibus exultationem prabuit.

capti

Mia

—

ſunh

uun lalut, j.
maruretis
rceglable⸗
leine demonl

uam,

Megaum
Minabſonck,
Centnram Dei 4
Ntollimnas M
Nsterre vilceril
Unbiſe prolai
untOque m
Pnceli inn,
lu morian,
Untti Locleſia
uiupotentian
Iliatsoltendat
Uerne piſcerib

lodelctorun

Pos, in aurucn

Umnlnlſicnis purg

Tkadportum
lastrangpon
Enomine N⸗
nrii Domin
itbuu narir am

4
buß rn,

lete nbiteſß
0
dibfizuri

—
erumnontf
lt

Mie ſi

intthni
Uit ſet

ettng,lgn
1 uſtdti
Gnni
ine.

der Gentt
Urisenice

tur; Oeo n.

Olrian

Plelden
etbor i

I.N.

Ae Olhili
ginspornt
Cunſihn
Cintr
Mdin
m inltul
Vir. NMh
cenpintla
ge Aum
yer Nuh
ug,nl
Etiſanche

Pbhsn

Mlaria Dei Mater, botentiſſima Virgo eſt. 1292

— – == ———— —

captivo ſæculo ſem dedit, dæxmones aniverſos exterruit, ad-
Nantem lætum fecit nuntium, & detenti in infirna Patribus,
libertati gratiam repromiſit. En quot effectus mundo cœlo-
que acceptabiles Maria Dei Mater, unico verbo Fiat produxit,
ſeſeque demonſtravit creaturis omnibus Virginem potentis-
ſimam.

CONCEPTUS VII.

Magnum cœli luminare Solem à raritate effectuum,

quos in abſcondito terræ, marisque producit, non immeritò

creaturam Dei alis præpotentem nominamus; Sol etenim
pretioſiſſimas Margaritas in abyſſio maris, & in profundiſſi-
mis terræ viſceribus aurum generat, & argentum, quibus the-
ſauris à ſe prolatis, potentiam non exiguam, nobis repræſen-
tat, tantòque magis ſe diffundit. quantò ſæpiùs cœlum gyrat.
GOrrum cæli circuivi ſola, & profandum abyzſſi venetravi, & in
flabtibus mariz améhulavi, & in omniterrâ ſteti. gloriatur S. Dei
Genitrix Eccleſiaſt. 24. cap. Ad quid tanta Virginis commo-
tio? ut potentiam ſuam incomparabilsm nobis cum ſolario &
utilitate oſtendat Virgo Dei Mater, ad inſtar ſolis, non tantùnm
in terræ viſceribus, lumine gratiæ illuminat peccatores, in
abyſſo delictorum conſiſtentes, & à ſordibus iniquitatum pur-
gatos, in aurum Deo acceptum convertit; verùm etiam de
amariſſimis purgatorü fluctibus liberatas Chriſti fideles ani-

mas, ad portum felicitatis æternæ, ut pretioſiſſimas Dei mar-

garitas transponit. Profundé S. Bernardinus Senenſis ſerm.
3. de nomine Mariæ art. 2. cap. 3. Beata V'irgo etiam in regns
purgatorii Dominium tenet prepterea inquit Recleſtaſt. 24. in
flactibus maris ambulavi, ſeilicet viſitans, & ſubveniens neceſ-
ſitatibus, & tormentis devotorum meorum. Beatn anima illa,

quæ te inibi reſpicit Virginem Potentiſſimam, Maria!

CONCEPTUS VIII.

Sub figuràâ virgæ, Dei Matrem depingit Iſaias Propheta:
HD Ttt tt Egre-

130 Diſcurſus XVII.
Egreditur virga de radice Jeſſe, 2. Cap. & flos de radice ejus

aſcendet. Quid hic myſterii latet? Maria Virgo virga myſtica,

Horem ſalvationis generatura, naſcetur ex radice, ſeu ſtirpe ac
ſemine Jeſſe: Potentiſſima hæc virga eſt, nam visàâ, & perſpe-
Rà illà, fugiunt dæmones, præſentiam ejus tartareorum agmi-
na perferre nequeunt, ſed audità illà, vel inſpectà evaneſcunt.
Virga virtutis Maria, contra inimicos infernales, quibus ma.
gnà virtute dominatur, ait S. Bernardus Homil. ſuper Miſſus &
S. Ephrem. Orat. ad Virg. Maria in extremo vita articulo, mi-
ſeram animam conſervans, tenebroſos atq; horrendos peſtimorum
damonum aſpectus, ab eäsprocul repellit. Hujus invictæ poten-
tiæ indubitatum reddentem teſtimonium, ſermone angelico
S. Brigittam libro Revelationum audiamus. Sauper omnes etiam
malignos ſpiritus iplam Deus ſic potentem effecit, quòd quoties-
cunq; aliquem hominem, Virginis auxilium ex charitate im-
plorantemimpugnaverint ad ipſzas Virginis nutum, illi pavidi
procul diſſugiunt, volentes potius paenas ſuas, & miſerias ſibi
multiplicari, quàm ejusdem Eirginis potentiam, ſaper ſe tota
liter dominari. Maria proinde vel ipfis domonibus terribi-
lis, quidni potentiſſima Virgo.

CONCEPTUS IX.

Primum mobile cæli, Mariam Virginem appellat 8. An-
ſelmus. Quænam eſt primi mobilis proprietas? dicunt Phi-
loſophi, omnem movendi potentiam, primo mobili princi-
paliter adſeribi, cui inferiora omnia in ſuo motu adeò ſub-

ordinantur, ut modo primo mobili, reliqua omnia in moveri

oporteat; quod igitur cœleſtes Incolas rapit, ſecum trahit,
movetque, inter Angelos, & Electos, recte primum cœli mo-
bile dici poteſt: piſfima Dei, ac miſericordiæ Mater, dum
interceſſione ſuâ potentiffimà, pro clientum ſibi devotorum

neceſſitatibus, Filium ſuum ſupplicando accedit cuncta An-

gelorum, & Beatorum agtnina ſecom trahut, movetque, ut
eam ſequantur, cum eâ fupplicent, & neceſſarias Marianis

ſoda-

Mrias

——
lbus gratiss
Npeluun en
Eigernoruma
Ncgoitecitem
gjwalit, teau

r ſAiger

plinn cum Ma⸗
n zinem cot
Vrm,de Na, 3
Nnie gut ſen.
llradann er

Svjruionalet ut/

netaxr vynt
Mar, us on
yni ſunt ſulj⸗
umVirginem,
Mos inerim
tdignumm ma
i devotitin
Wteneamus e⸗
euteſt enim.

Nundur le⸗
Eleo t
letibi llje
Sr homn

Maria Dei Mater, botentisſima Virgoeſt. 131
t .1 . . — —— 2 B
iiuunſi fodalibus gratias efflagitent, meritò ergò primum coœli mobi-

le appellatur, cujus potentiæ omnia cœleſtium, terreſtrium,

erſeuſtiner
in ac infernorum agmina ſubordinanrur. VerbasS. Patris nota-
on u digna recitemus: De Domind tacente, nullas orabit, nulſas
8 * adjuvabit; te autem orante, omner orahunt, & omnes adjuva-
1, gllun bunt ; ſeMaria extendit wanwrin Angeli omnes, Cherubim & Se-
lerllli raphim, cum Marid brachta e‿ανοnintercedant, E&‿ auxkxilis
1atngs antur. Finem conceptionibus imponat 8. Bernardinus Senen-
Uin nn ſis, ſerm. 3 eNat. B. Vcap. 5. Zer ereataure ſerviunt glorioſairgi-
inilene niMari, g uot ſerviunt 75 initatt: omn es nemzraturc, g eé N-
nonectit cung, gradum Deneant n reatis, ſive ſpirituales, üut Angell, ſe-
Nrun 27 rationales, ut bominer, ſevé orpo⸗ alet, at cerpora cleſfia,wel
üße elemen! a, & omnia, gquæſunt in lo &* in terrd⸗ ſeve damni
erthmniets ſive heati. DeH igieſen’, divino imperio ſaljugat a, glerioſa
Panis Virgini ſant ſubiccta. ab eo utique, qui Mariam eſie voluit Ma-
„ trem, Virginem potentiſſimam.
3 ins Nos interim hortantem ſequamur 8. Bernardum ſerm. Epilogus:
nſenin ſuper Signum magnum. Amplectamur Mariæ veſtigia, fratres

nondon ei, & devotisſima ſupplicattone beatis illius pedibus provolva-
mur, teneamus ecam, nec dimittamm, donec benedixerit nobis,
potens est enim. Arnen.
5
1e ADundus clementem te, Birgo, ſcit, aſtra potentem.
“ Et leo, qui rugit, te timet, atque fugit.
nali Setibi ſubjecit, qui verbo ſingula ſecit,
t Sis homini clemens, dæmonibusque potent.
mon⸗ 7
Dnmnitinmc
i,lann
le Mn4
biefmn
,oſeli
liis

22 (4)

ð
DISCURSUS XVIII.

Sancta AMaria clementisſimo Virgoeſt.

Fxordium. Neima olim cordis triſtitia affligebatur Propheta Domini

lſaias, & amariſſimo lachrymarum imbre deplorabat, non
fuiſie ſuo tempore reperibilem in terra hominem, qui
Deo irato, & mille ſupplicia minanti, potenti interces-
ſione ſeſe opponere, manusque jam ad immittenda ma-
la extenſas reſtringere, & tenere valeret. Non (in-
quit) quà conſurgat, & teneat te. Iſai 5. cap. Feliciores nos
certe, & fortunatiores exiſtimare liceat, quòd clementiſſi-
mam temporibus hiſce habea mus cœlorum Reginam, quæ
potentiſſimâà ſuâ interventione, ac materno ſuffragio, tem-
peſtuoſam divinæ iræ, atque Juſtitiæ mare tranquillet, & cum
Omnes Sancti à facie irati Judicis ſe retrahunt, & accedere
trepidant, hæc ſanctiſſima Virgo Dei Mater, ut omnium San-
ctorum Regina, audacter & fideliter accedit, & efficaciter pro
nobis ſupplicando, Filii Judicis extenſas in vindiclam ma-
nus reſtringere, & flagellum eripere ſatagit, nec anteà exo-

rare deſinit, quam Filii iram placaverit, & reconciliato ho-

mini gratiam im petraverit, velex hoc ſolo capite clementiſſi-
88, batres, ma Virgo; huic invictæ clementiæ 88. Patres unanimiter ap-
plaudunt. Te ſolam, bMarid! pro Sanctäà Eccleſis ſollicitam
præ omnibus Sandzirſeimus, quætmpetras inducias transgreſſo-
ribus, ut renuncient ſuis erreribus. Tom. 10. in Append. ſerm.
§. Auguſti-83. ſcribit S. Auguſtinus. Pirſimus Deus providit nobis de Ad-
nus. vocatd, qua tota mitir & ſaavis eſt, nihilin ea invenitur aſper-
3. Antoni- Tum, nunquam de en verbum proce ſit durum, effatur S. Anto-
nus. nNinus part. 4. tit. 1 5. Cap. 14. §. 7. Quais aſtimare valeat,
quanla in ipſa Maria fuit impinguatio gratiarum, cujus gratid

3, Bonaven. èmpinguata ſunt tot millia animarum exclamat S. Bonaventu-
tura. 1

e.

——ꝑ —
gin peo⸗ B6. V.
Mars oN1.
eur tuα ſ
cam diij
Nyr / matitu
alelta ev eut
Uurdbetrus Dau
llbetſaultn⸗
Men multer⸗
altem homi
n inbe⸗
iuereab /ipli/
Npelcus. Iho
Uirpaulofaſi
ia naturalii
mmirſuſeipiti,
idbinfintig
Mreft mecui
mium quiaon
enitentia,
etribulationi
lheuateriluß .
mn venit vot
Infirginis Ma
lanemus, e
Dninz hum

nfermone
n Archungel
inſieratzen
Ehittur, & i
tileihlerit
Mleti N ern

— Janéla Maria clementiſſima Virgo eſt. 133
Es rain Spec. B. V. lect. 9. Scio Domina, quia benignisſima es, &
amas nos amore invincibili, quos in te, &- per te Filius tuus, &
I. Deus tuus ſumimà dilectione dilexit: quis ſeit, quoties refrige-
ras iram Judicis, cum juſtitiæ virtus à præſentia Deitatise gre-
8 ditur in manibus tais ſant theſauri miſerea ionsm Domini, &
ſola electa es, ui gratia tanta conceditur. Virginem alloqui-
Dendoan. dur 8. Petrus Damianus, ſerm. I. de Nat. B. V. Magnut, est in &, ettus
Phonu quolibet ſancto, quando habet tantum de gratid, quod ſuſfcit ad Pamianus.
Pnikn ſalutem multorum ſeéd quando haberet antum, quod ſuſiceret
Ncöhne adſalatem hominam de mundo, hoc elſt maximum, & hoc eit in
“ Chriſto, &. inbeatà Virgine nam in omni Pericul, Potes ſalutem
obtinere ab iptaâ éirgine gloriosd. Optiméè de ea ſcribit Doctor
H angelicus S. Thomas de Aquino, in cap. I. Match. Tandem con-S. Thomas
lnd cludit paulo fuſiùs Richardus à S. Laurentio de Laud. B. V. lib. 4. de Aquino.
dAtide Maria naturaliter clemens, & miſericors est; & ejas pietas rhara 4
lagnmg ſemper ſuſcipit inerementum, ande & ei ſpecialisſimè convenit rentio.
ffee⸗ Jobe ab infantid erevit mecum miſeratin & deutero matris meæ
ghilat egreſſa est mecum: ipſa etiam, quantum in ſe eſt, miſeretur
un dun omnium, quia omnia poteſt, & disſimulat peccata hominum pro-
rinmck pter œnitentiam: Item ſpecioſa est miſericordia ejus in tem-
Keffum Pore tribulationis, ſicat plaviæ tempore ſiecatis: nec mirum, ſe
iledin de peccatoribus ſollicita eſt, cum pro illorum ſalute eum concepit,
Meiltiß qui non venit vocare juſt os, ſed peccatores ad pænitentiam.In na-
orcin tum virginis Mariæ Dei Matris clementiam pro gratiâ Spiritus
e cend S. exoremus, ejusque auxilio elaboratos Conceptus piiſſimæ
unaninitt Dominæ humiliter dedicemus.
iul In fermone cœleſtis nuntii turbatam Virginem, conſo- Co nfirma-
zwenm latur Archangelus Gabriel. Luc. I. cap. Ne timeas Maria, in- o len De-
ind, veniſti gratiam apud Deum. Adinveniendum, quærere præ-i.
Gined requiritur, & is tantùm, qui quærit, proprie dicitur inveni-
oͤlge re: ſic ipſa veritas Chriſtus dicir Joan. 2. cap. Quarite, & in-
1SHonne venietu, Et iterum: Qui quarit, invenit. Nonnè virgo bene-

Ttt tr z di-

2.

134 Diſeurſus XVIII.

dicta, tam antequam turbaretur, gratiâ plena erat? quam ergo
graciam quæſivit? vel cui eam invenit? reſpondet purpuratusS.

R. E. Card. Hugo in c. I. Lucæ. Ne zimeas Maria, inveniſti enix

gratiam apua Deum, quam nemo ante te potuit invenire; inve-

niſti, quod Evaamiſerat; inveniſti, quia quaſiviſti, ubi erat,

ſcilicet apud Deum, qui eſt locus gratiarum. Sed quam gratiam
in Venit beata virgo?“ interrogat S. Bernardus ſerm. 4. de Aſ-
ſumprt. Virg. & ſibi ipſi reſpondet. Gratiam utique, quam quæ-
rebat, Dei & hominum pacem, mortü deſtructionem, vitæ repa-

rationem, ac proinde exclamat: Quis ergo miſericodiæ tuæbbe-

nedicza, longitudinem, & latitudinem, ſublimitatem, & tro-
fſandum queat inveſtigare? nam longitudo ejus asque in diem
novisſimam invocantibs eam ſubvenit univerſis,; latitudoejas
Teplet erbem terrarum, ut tud quoqi miſericordi plena ſit omnis
1erras ſic & ſublimitas e as, Civitatis ſupernæ invenit reßaura-
tionem ; & proſundum ejus, ſedentibus intenebris, & in umbid
mwortis, obtinuit redemptionem. Quanta igitur eſt gratia, quam
non ſibi, ſed tibi, ùhomo! quæſivit, & invenit Virgo clemen-
tiſſima, de te tam ſollicita fuit, ut gratiam ab Evatibi perdi-
tam, Mater gratiâ plena, tibi quæreret apud Deum, ac inve-
Miret.

CONCEPTUS II.

Nomen Eſu Chriſti animarum ſponſi, oleo effuſs com-
Parat Eccleſia, Cant. I. cap. Oleam effuſum nomen tuum. Ut
quid dulciſſimum hoc nomen oleo comparatur? ob diverſas,
ac utiles olei proprietates, quæ commodè JEſu conveniunt:
oleum fructus olivæ, lenitivum, dulce, & ad curanda vulne-
ra eſt ſalutare; amariſſimam Patris ſui cœleſtis iram dulcora-
vit Eſus Unigenitus Dei, & Mariæ Virginis filius, ſeveriſſi-
mam ſuprà humanum genus divinæ juſtitiæ latam ſententiam
lenivit, & lethalia animarum noſtrarum vulnera ſanavit, meri-
to ergo oleum effuſum nomen JESU, non ab alio utique,
quàm à Matre Virgine undequaque largiſſimè effuſum, cui
Per

N
——
xtugelon
clumnelt.
Ane hecioſt
onporateck
motnnitemm
ertit, Ancot

Y

Mn obun fru
iſoin ann
lle ſrutad
le niſeritera
nulbceelog
cfhum dici
6 poannes
enatat, it,
niſta: N,
Nonons. De
utivumacr /a
liueſſh niſe
lumirunn, 1
lhjſtſume
lit ucl ye
Wann, yimun,

mgtonem di
gnett.,5

ygo ei

tite niſeri

ſi guil uiad
tunchie Mnrer⸗
nit: exir
nalereonnen
ic⸗ Vpo

Patporaus
vepſfienn
Venifziſte.
ilii,
MeMgruti
4, Eel
1e; 4
eynlaer
Nletbe
uten,
Ntneinii
lartitutier
leprſtirt
dtit,tſin
,te
grniage
ngockrt
Dyutligt
Menn Ai

nfller
ſen uun
rtobſenn
oneriun
ioci n
umklan⸗
is, Hel
mbenentn,
ſuniome⸗
dio iſs
n 4

Nuncta Maria clementiſſima Virgo eſt. 13 5

per angelum de cœlo delatum, ſingulari privilegio vocari con-
ceſſum eſt. ocabis nomen ejus Ikäſam. Lucæ 1. Cap. hinc etiam
olivæ ſpecioſæ in campis, cujus fructus eſt oleum dulce, ſeipſam
comparare dignata eſt, ut ad exhibendam nobis miſericordi-
am omni tempore paratam eſie intelligeremus, ut benèe ad-
vertit S. Antoninus part. 3. tit. 3 I. cap. 4. Qwia ipſa Virgogla-
rioſa miſericors edt, ad omnes comparat ſe oliva dicens: Eecl.24.
Quaſi oliva ſpecioſa in campis 3 oliva ſagnificat miſericordiam,
quia oleum fructas eòt lenitivum, & dulce; adolivam, quæ eſt
Eecioſa in campis omnes peſſunt accedere, & accipere fractum
ejus : ſicut ad Mariam, & jaſti, & peccatores accedere poſſunt, at
inde miſericordiam accipiant. conſentit Richardus Heremita-
nus lib. de eloquiis nominis Eſu. Olenum miſericordiæ ſymbolum

eſtieſfuſam dicitur, quia quod efundimuas, liberaliter emittimus.

& S. Joannes Chryſoſtomus. Sicat olenm reliquis liquoribus

ſupernatat, ita miſericordia Dei excehlit aliz' actiones. canente

Pſalmiſta: Miſerationes ejas ſuper omnia opera ejus Pſal. 144. V.
9. Nec non S. Bernardus in deprecat. ad B. V. ” 7Eſus eſt oleum
lenitivum ac ſalutare, uterus Mariæ oleo hoe repletum vas, &
lampas e?t, miſericordia 1 EsV Chriſtirepleta Mater. Et iterùm
Nec mirum, öDomina! ſitam copiveſo oleo miſericordiæ tui cor-
dis perfaſum edt ſolatium. cum illud inaſtimabile opus miſeri-
cordiæ, quod pradeſtinavit Deus ante ſacula, in redemptionem
noſtram, primum in te à mundi artifice ſet fabricatum. in con-
firmationem diſcurrit B. Albertus Magnus tract. ſuper Miſſus
eſt. quæſt. 7 5. Quidquid eſt cauſa cauſ æ, eât cauſa cauſati, at
beata Virgo eſt cauſa Filii, Filius autem totias boni cauſa,
omnisque miſericordiæ, ergo & Mater erit tottus miſericordiæ
cauſa: quidquid igitur miſericordiæ, PFilius exhibuit, totum
hoc nobis Mater contulit, quæ Filium genuit, in quonobis omnia
donavit: exhis patet beatisſimam Virginem in miſericordid
excellere omnem ereaturam, quia nimirum iplins mundi cauſa

extitit, Virgo clementiſſima.

CON-

136 PDiſcurſus XVIII.
CONCEPILUS III.

Turrim appellari beatiſſimam Virginem ex eo nobis

epitheto plus quam certò conſtat, quo illam ſancta Mater Ec-
cleſia, in Litaniis Lauretanis honorare ſolet. Turris eburnea,
cui correſpondet Sponſus in Canticis 4. cap. Collum tuum, ſieut
Turris David, mille clypei pendent ex eâ. Turrim appellari Ma-
riam Virginem Dei Matrem, nullatenus miror, ſicut enim ab
altitudine, Turris commendatur, ſic Virgo Deipara, quia
omnes Bearorum, ordines excelſior Angelis, glorioſa tranſcen-
dit, ſub turris appellatione ab Eccleſià veneranda proponitur;
ſed quid indicare volunt mille clypei, qui pendent ex eâ! re-
ſpondet S. Thomas Aquinas ſuper Cant. Mille elypei, id est, re-
media contra pericula pendent ex ed. quaſi diceret: quemque
milſerum, ſive in periculo evidendi conſtitutum juvandi mille
modos Virgini ad juvandum paratiſſimæ, ſemper in promptu
eſſe. Clarius adhuc magnum Eccleſiæ lumen S. Auguſtinus
tom. 5. lib. 20. de Civit. Dei cap. 7. colloq. I206. Mille in ſcriptu-
risz numerum ſignificat univerſalem, per mille enge chppeos, qui
pendent in Mariä,intellige omnem excogitabilem numerum, mo-
dum, ac medium nos adjuvandi, tuendi, ac protegendi. Empha-

ticè S. IT homas à Villâ novaà. Conc. I-de Aſſumpt. B. V. Fadcta

eft hæc turris, Eccleſiæ proepugnaculum, & peccatorum anicum
refugium, ut ad ipſam confugiaut omnes rei, omnes maſti, omnes
aicti, & eàprotegente, liberentur ab hoſte. O homo! in quä-
cunq; trilulatione, ad Mariam fuge, ſive peccatit affictus, ſive
tentationibus turbatus, hanc turrim petito, ad Mariam confu-
gito, mille enim elypei pendent ex ed. Mille juvandi media, ti-
bi porrigit Maria, Virgo clementiſſima.

CONCEPTIS IV.

Staturam Sponſæ ſuæ Spiritus S. palmæ aſſimilat. Cant.
7. Cap. dtat uera tua aſſimultata eit palmæ. Quid laudis habet pal-

ma, quòd Virginum Virgini, in ſtaturà ſuâ meruit aſſimilari?
de palmà obſervat S. Vincentius Ferrerienſis, quòd ſit victoriæ
üuüignom

dune

——
ucn, ſe P
poonhl 7.
cetribus ha
Uurglonoeit
intlaror. I
ſynifent itio,

4

ude diilo

pretem. N
Aberras Mag
Iinaorir hunn
rlim diſperg
Nuansac ucrice
Uen volens, ar
Nilribir Corli
lhaljlonin
iſexagint,

noret gub

in ſltentatie
ilberaliter
A. Aomnig
eilimiratio
umnontam!

CEproteclione n

lnos benignil
Uunncn venttis

gocleme

fſitginihl

triderivatioe
enologiä me
hreſtmiline

lieCartuſian

Uletr Valet gun

—

ereo n
C Mur.
eni Alurne,
n umnſi
napelnün
lieltenint
Deiprej
tiofatenſer
luproponn
ent en ell,

niunnit
periopr
1 Auglir
Mleinßt
egroſfeel
enunent
etaufl .
UN N
Aatrun t
ner ſi

0 bomy ſe

iiftlun

1in

vruntſerlti

.

Arir.
luckhene⸗
Heritalnt
ltii u

dNancta Maria clementiſſima Eirgo eſt. 137

ſignum, ſic palmas in manibus Sanctorum vidit Joannes in

Apocalypſi 7. cap. Palma in manibus éorum. Quia ergo Ma-
ria de tribus hoſtibus, mundo nimirum, carne & diabolo vi-
trix gloriosè in cœlum aſtlumprta eſt, rectè ſtatura ejus palmæ
aſſimilatur. Ita Sanckus de Aſlumpt. B. V. M. ſerm. I. Palma
ſignifzat Eictoriam, quam irgo habuit dé manao per bhumili-
tatem, de diaboloper paupertatem, de carne per purisſimam vir-
ginitatem. Meliùs tamen ad noſtrum propoſitum advertit
B. Albertus Magnus in Bibl. Maria. Eccleſiaſt. num. 6- quòd pal-
ma manfs humanæ habet folia, neq; ut aliæ arbores ramos ſuos
ſurſum diſpergit, ſed deorſum terram verſus extendit, quaſi
manus adjutrices porrigens, cuivis ſervire parata, quemliber
tueri volens, ac liberali manu ſuaves offerens fructus. De pal-
mà ſcribit Cœlius Rhodiginius lib. 5. lect. antiq. c. 6. avecl. inp.
42. In Babylonierum litteris compertas eſſe palma arboristrecen-
tas & ſexaginta utilitater. De palmâ Indicâà, graves ſcribunt
Authores, quòd iis populis, penes quos creſcit, omnia illa, quæ
iis in ſuſtentationem, nec non in commercium ſunt neceſla-
ria, liberaliter ſubminiſtret, hinc communi emblemare d'cta
eſt: Ad omnia utilis. Palmæ ſimilis ſtatura Virginis Mariæ eſt,
quæ ad imirationem palmæ triplicem, quam obtinuit, Victo-
riam, non tam ſibi reſervat, quàm nobis eam communicare,
ac protectione maternâ tueri parata, potentiſſimas manus ſuas
ad nos benigniſſima Domina extendit, atq; in is benedictum
fructum ventris ſui IEſum Chriſtum liberaliſſimè nobis porri-
git, Virgo clementiſſima, peromuia utilis, palm& ſimilis, Alma.

CONCEPTUS V.

Virginis Dei Genitricis nomen Maria, anagrammaticè
amari derivationem ſuam habet, nempe ex ipſa ſui nominis
etymologiã mari Maria Virge comparatur. In quo conſi-
ſtit hæc ſimilitudo? Maria interpretatur mare; (inquit Dio-
nyſius Cartuſianus ſerm. 3. de Laud. B. V. art. 30.) quia ſizut
nullas valet guttas maris dinumerare 3 ſic miſericordiam, gra-
Uuvun u tiæ

tiæ exeellentiam,gloriamque Marie nullus valet exprimere. Per

—

Mariam tanquam per mare venit Chriſtus in mundum, & per
eam tauquam per mare, tra nſeunt veri Iſraëlitæ, ad bortum feli-

citatis aterna ſubmer ſes A.gvybtiis,id eit, dæmonibus, & vitiu, ſeri.

bit Richardus à S. Laurentio lib. I. de Laud. B. V. cap. 3. Ama-

ri Maria nuncupatar, quia non eſi terra ſterilis, quæ ſupra mare
ſituata, non abundet omnibus bonü; ſi⸗ & leata Pirgo omnilhus
peccatoribus:juxta ipſam per devotionempoſitis, gratiaram co-
piam confert. juxta expoſitionem Incogniti in Pſal. 71. v. g.
id, quod 8. Joannes Baptiſta revelavit S. Brigittæ, Iib. I. Reve-
lat. Cap. 31. In quäcung, neceſſitate fuerit homo, ſi cæli Regi-

nam, Matrem Dei,toto corde invocaverit, ſa vabitur. Ipſa nam-

que homini ſemper fuit, eſt, & erit Virgo clementiſſima.

CONCEPTUS VI.

Ciſternam Bethlehem jaxta portam, Richardus à S. Lau-
rentio lib. I. de Laud. Virg. Mariam intitulat. Electam ut ſol
Mariam, dilectiſſimi ejus ſponſæ aulici, ſani Dei Angeli appel-
lant. Virgam de radice Jeſſe, Propheta Iſaias cap. II. Mariam
cognominat. An forté aliud, quàm meram Virginis clemen-
tiam inſinuare tituli iſti intendunt? Ciſterna juxta portazs
aquas ſuas omnibus liberaliter offert, & quantum in ſe eſt, to-
ties quoties, tot quot cuique libet, aquas communicare parata
exiſtit, ad ciſternam publicam ſe refocillare conceſſum eſt
eiſterna toti humano generi communis Maria Virgo eſt, dul-
ciſſimas gratiarum ſuarum aquas, quin & ipſum gratiarum
ſfontem Eſum Chriſtum communicare paratiſſima, iis omni-
bus vel maximè, qui Davidico deſiderio, de dulcedine hujus ci-
fternæ refocillari concupiſcunt. Ita Richardus ſupra citatus.
Haæc eſt ciſterna Bethlehem. 2. Regum 23. juxta portam,quia o-
mnestranseuntes valt, quantum in ſe et, ſatiare, unde clamat
Ecel. 24. Tranſete ad me omnes, hujus etſternæ aqua, Chriſtus Do-
mini eſt, qui eſt fons aquaæ ſalientis in vitam aternam, Jean. 4.
hanc aquam concapi vit David. Eleczam ut ſol Cant. 6. Cap Ma-
riam Virginern Angeli obſtupeſcunt, quia ut explicat idem
Richar-

Mn
candos cap

„

iguuntun

vertiti

ultne n
hritetum!
gealaſium /
IMin ex h⸗
Haſrad fiun
lum cordis li
Geumiluſtrar
nrtlrpiror.
Epelkeatat ü

er qudc

Uelnat; Ma
uabhomine
yreccatis d
Mo ae lemp
poipli dllee

Vutumcunge

ega me pey
menmnnet attt
ſeredeat.
Irgo cord

.

ies clemnent

llgamus,
1. I1. Nl
lhie, dulii,

yeriere
ln gemit
luulm
Uit fi

— JNanéta Maria clementisſima Virgo eſt. 139
erpyinaecdk . — — —
Nen⸗ Richardus cap. 7. Sol tantæ liberalitatis eſt, quòd a nullä crea-
4 e turd, qaantumeunque ſætente & ſordida, ſelit ei expoſita, radios
nn lJaos avertit; ſimiliter nec Maria d quantumcunque viliſimo
H peccatore ipſanr fideliter invocante, avertit reſpectunz pietatis
3. .

luæ. Et iterum lib. 7. Sobzex quo manè ſurrexit,praſtolatur totd
udrA; . . . . . „„.
ieſhiun AJie ad oſtium, paratus intrre domum, ſiaperiatur ei; ſemiliter

6 NGmdd & Maria, ex quo aſcen dit in cælum, videtur dicere cum Filio.
e Egoſto ad offium & pulſo. Quamprimum nunc aperit homo ja-
nHalT

nuam cordis ſui, Mariæ implorat auxilium, gratiæ ſuæ ſplendo-
0 lbike re eum illuſtrat, bona omnia præſtat & clementiam liberalis-
r ieg ſime elargitur. Sub figurà virgæ Jeſſe, & non Cedri, Mariam
iu,-A repræſentat Iſaias Propheta, hoc nobile ingenitum ſibi virga

entilmm. habet, quòd, quomodo, quando, & quotiescunque liber, fle-
Cliſe ſinat; Maria virga eſle in prophetico præviſa eſt ſpiritu:
quia ab homine in neceſſitatibus conſtituto, quantumvis onu-
Haddgin ſio peccatis, dummodè corde contrito ad eam recurrat, omni
.Har modo ac tempore, ad clementiam flecti ſeſe permittit. Ita
einedon Virgo ipſa dilectæ famulæ ſuæ Brigittæ hiſce verbis revelavit.
G,,Il A DQäuantamcungque homo peccat, ſi e toto corde, & verà emenda-
Vrginscet tione ad me reverſus fuerit, ſtatinz parata ſam recibere rever-
2 utt tentem, nec att en do, quantum peccaverit,ſed cum quali int en-
Numminbet tione redecat. Virgo verè clementifſima. .
monicneen Ergo corde contrito ſub potentiſſimum Virginis Dei Ge. Epilogus.
e Conetnt nitricis clementiſſimæ præſidium, ea, qua par'eſt, devotione
aViods confugiamus, exclamantes cum ſeraphico Bonaventura, in
Mun gun Pſal. II. Salvos nos fac, Mater pulchra dilectionis, fons ele-
llnnnitons mentiæ, &Cdulcior pietatis. Amen,
cecivehrjra. . . .
olnnchn Experibre piam Matrem cum prole MMariam
In gemitu labis, ſi cor utrique dabis.
1,,h* . „ .
i En quùm clementem, non deſpicit ila gementem,
Nu:CrN „ » . .
“ Det tibi Virgo vale, ne moriare male.
,,An .
Am ecl
tahln Uuu uu 2 Dl-

D

Ezotdium.

88. Patres. Geliſſima Virgo extitit. Sententias 88. Patrum, deſuper con.

140 50 8*

l
DISCURSUS XIX.

Nandta Maria Fideliſſima Virgo eſt.

men eſt, & angelica declaratione patet, cam ſuper⸗
veniente Spiritu S. & Virtute Altiſſimi obumbrante
fœcundari ad felicem, mundoque ſalutarem partum debuiſſe:
cum verò ſolemni ritu receptum ſit, quod Sponſa dotem ſu-
am ſponſo adferat, quæri non incongrue poteſt, quænam
ſit dosilla, quam Virgo beata, Spiritùs Sancti non minus,
quàm 8. Joſephi beatiſſima Sponſa, Sponſo ſuo divinitus præ-
parata, ſecum ſubintulit? reſpondet S8. Petrus Chryſolagus
ferm. 140. Fidem fuiſſe Virginis dotem, quam illa conſen-
fum ſollicitanti Angelo, cœlo referendam tradidir. Ad Vir-
ginem Deus aligerum portiterem mittit, nam daz arrham, do-
tem ſuſeipit, qaz fert Grattam, dem refert, &! iäraätt aumera vir-
tutt. Confirmat S. Thomas de Villà novâà, Conc. 1. deAn-
nunt. Audiſti le gationem, da faem & accipe prolem. Hinc
fancta quoque Mater Eccleſia, hiſce verbis frequenter utitur:
Beata e, Firgo Maria! quæ Gabrielis Archangeli dictis credi-
diſti. Hæc præſtantiſſima dos Virginis fides in ſupremo gra-
du occupavit Mariam, quæ omni tempore Deo ac homini fi-

fulamus. Tu eænim es fideliſſima columba Noë, quæ inter ſum-
mum Deam, & mundum diluvioſpiritaali ſubmerſum, media-
trix fidelisſima extitiſti: corvus infidelis, columba fidelis fuit;

ſic & Eva infdelis, Maria verò fidelis ſima eſt: Eva infdelisſi.

ma, mediatrix perditionis, Maria verò fidelisſima mediatrix

5. Bonaven- ſzlakis fuit. Seraphice diſcurrit S. Bonaventura, in Spec.

tura.

Lect. 9. Crudelis nimirum Eva, per quam ſerpens antiquus

beſti-

Ametſi inter Deiparam Virginem, & S. Joſeghum,
verum interceſſerit matrimonium, indubitatum ta-

9
—
lerumett
utyeutidr
uifra ſetu
lunem lut

sGercn. iup

ilenir grati⸗
.
ſinimurrr
ins Tom. 10
jueunfant

ſulin: Nl

Hſintomnia h

oianus Sereh
ſin ſtr ſol
Natura tua,
luirorem ſp
6r,alloquir,
lundem ge⸗
t. De ſad⸗
E. Hoctam
ntigne loqe
NCurrere nole
IN, gud Vig

3

iällimam,
ecsinteroe

erprum
Mminiſoi dili

—,—

RR

.

18 olgtr
indabirune
er, Eanſge
wiobunber

onla en

eſt,geur

Gi onnn

o Efinnune
nis Crſo
Uachilezc
dicit. A
datarrlent
lit Ount
,Cone N
epntbn⸗ 1
ebenteun
il icirne
inihemeg
eotc hunni?
in celpen
, lu l i
eſ
plefit
uuitßle
s Ne hen
nlurn inc
zmmui
6

47

⅓

Sancta Maria alementisima Virgo eſt. 141

peſtiferum etiam ipſi viro virus infudit; ſed fidelis Maria, quæ
ſalutis antidotum, & viris & mulieribus propinavit : iltla enim
miniſtra ſeductionis, hac propittationis; illa ſuggesſit pravari-
cationem, hac injecit redemptionem, ſermocinatur 8. Bernar- §. Bernar-
dus Serm. ſuper ſignum magnum. O felix inobedientia? dus,
inſegnis gratia! qua dum fidem humiliter dedit, cœli in ſe opi-
ficem incorporavit. Exclamat magnum Eccleſiæ lumen Augu⸗S. Auguſti-
ſtinus. Tom. I0. Serm. 2. de Annunt. O praclarisſimæ Multeris nus.
hujus conſtantia! O fides inconcuſſa ſuper humilitatis petram
faundata plenam oraculo angelico Maria preæbuit fidem,
ſciens omnia Deumpeſſe cum vult, coincidit S. Laurentius Ju-S Lauren-
ſtinianus, Serm. de Annunt. B. V. Sicut lamen ſolis nunquam tius Juſti-
deficit, ſie ſola Virgo, ſola ſtetit in fiäde, in Pas ſione: unde Cant. htauns,
7. Statura tua, quâ ſcilicet in fide ſtetiſti, asſimilata eſt palmaæ,
quæ virorem foliorum nunquam amittit, ſic tu nec ſidei virtu-
tem, alloquitur Mariam doctiſſimus Card. Hugo, in Pſalm, Haugo Cat⸗-
1I8. tandem definit S. Thomas à Villà Novaâ. Conc. I. de An- dinalis.
nunt. Defide illius, quiqquid dici peteſt, pro merito minus ohas
est. Hoc tamen non obſtante, quamvis pro meritis Virginis nova.
condignè loqui ſimus impares, attamen infidelitatis notam

incurrere nolentes, pro pietate gratiam Spiritũs S. implorabi-

mus, quò Virginem fide dotatam ac ditatam, ſponſam ejus
fideliſſimam, profundis Conceptibus humiliter venerari, at-
que ejus interceſſione in fide vivà firmari mereamur.

CONCEPTUS I.

Servum bonum ac fidelem dicimus, qui etiam minima Confrma-
Domini ſui diligenter cuſtodit; ancillam fidelem, quæ nul- io ſeu De-
lum terræ granum, perire facilè ſinit, talis ancilla fidelis in duetio,
ſacris litteris Ruth fuit, quæ relictas à metentibus ſpicas dili-
gentiſſimè conquiſitas, in horreum fideliter collegit, Booz
enim cum meſſoribus inſtituit, ut ſpicas relinquerent. Colli-
gebat icas peſt terga metentium Ruth. cap. 2. Ecce Ancilla
Uaun ua 3 Domi-

142 Diſcurſus XIX.

Domini, ſignat ſeipſam Virgo Maria, Lucæ I. cap. An non
ſideliſſima hæc Ancilla fuit, quando tot peccatorum animas
tanquam deperditas Eccleſiæ ſpicas, in horreum æternæ bea-
titudinis collegit? Conceqtus hic eſt S. Bonaventuræ, in Spec.
B. V. lect. 5§. Gratiaæ Mariæ cotligit ad z ſericordiam, codligit ad
PEecleſiam malos: hoc benè ſignatameſt in gratid, quam in col-
ligendis ſpicis à meſſoribus derelictis, Ruth'invenerat, quando
dixit ad Booz: invent gratiamin oculis Domini mei. Ruthin-
terpyretatur videns, vel feſtinans, & ſignat beatam Virginem,
quaæ verè videns in contemplatione, & benè ſeſtinans fuit in
altione, videns etiam noſtram miſeriam eſt & feſtinans adim-
pendendam ſuam miſerieord'am. Ut nimirum famulos Deo fide-
les efficiat, ancilla Domini fideliſima.

CONCEPTUS II.

Viſionem terribilem vidit Joannes in ſuâ Apocalypſi 4.
Ccap. Sedes poſita erat in cœle, ſi⸗per ſedem ſedens, & iris erat
in ireuitu ſe dis, &, det hrono procedebant faulgura, & voces, &
tzonitrua, &ñ in conſbecta ſedis tangiam mare. Extremum
judicii diem viſione hâc deſignari, plusquam certum eſt,
Chriſtus enim ipſe prædixit Matth. 19. cap. In regeneratione
ſedebit Filius hominis in ſede mæjeſtatis ſuz, & Luc. 21. cap.
BErunt ſigna in Sole, & landä, & ſtellis, virtutes cælorum move-
buntur. Sedes ergo majeſtatem judicis; tonitrua, voces, &
vindicem Chriſti judicantis iram repræſentant: ſed quid
Iris in circuitu ſedis? quid mare in conſpectu ſedis intendit?
iris ſen arcus in nubibus cœli ſignum fœderis reconciliatio-
nis, & amicitiæ eſt, inter DOeum & hominem. Dixitque

Deus Noë: hoc et, ſignum faderis, quod conſtitui, inter me &

omnem carnem ſuper terram. Gen. 9. cap. Quotiescunque iri-
dem hanc etiam iratus Deus aſpexerit, recordari promilit,
ſœderis ſui, & aquis diluvi hominem ultra non perdere?

Iris plazans ratum jedicem, Maria virgo eſt, inquit Richar-
7

dus àS. Laurent. lib, 6. de laud. B. V. Iris hæc in circuitu ſedis, ete⸗
. nim

——
im obi eiern
tonumflü
Non Gelinit. G.

nrenonigekt

noninuspar
nvoci omnes
Avbriterretun
rleci Filiſ
nltegat, t
Unmasreſtin⸗
llutem æte
elsile rever⸗
Fhenum agit

Urenda eſlet

esmmagna,

ils peccator.

Ulnct 4poſte
luntes ſec ju
forori datar-
eld aii
Unine derelicl
nathuc quaſi
Tüklum ir⸗
Gilet, fitam
lein Prolog
ii danna,
itnanu iliu

Ilma & Ad

onſamn ſc
whanbamne

Eum üle
non Deip

I Tlerne N
lnrg,indne
nmanlgti
uanirl
nefah lunl
mei. Auti⸗
lann Liun
inaniſui,
linagtl⸗
moloseoe

Aenl Cinet
uh
e. EMrrt
Iun cenun!
lyrogtnni

AEer
hitruertinl
Nucr: l
liend

sfeooneluit.

enn, Liyfi
rAnineref
otiehongle,
reni goan
ingbithic⸗
. et
,utele⸗

Nuncta Maria ſideliſſima Virgo eſt. 143
nim ubi æterni Judicis majeſtatem iniquus peccator offendi
thronum filii ſui miſericordiæ Mater ſupplicando circun .
non deſinit, donec iram placare judicis, & gratiam obtinere
peccatori mereatur. Maria quaſi mare gratiarum. ſcribit 8.
Antoninus part. 4. tit. I5. Cap. 4. §. 2. Sicut enim mare hujus
mundi omnes aquas ad ſe colligit, ut eas in mille partes t *
ſalubriter refundat, ſit gratiarum mare Virgo Maria in ge.
AAtu ſedis Filii ſui ſupplex, omnes meritorum ſuorlm acnas
congregat, ut cas in mille peccatores effundere, infertinles
flammas reſtinguere, ſuisque amatoribus, omnibus & ſin e.
lis, ſalutem æternam valeat obtinere. Amicus in neceſſi te
fidelis ille reverà eſt, qui pauperculo mortis reo brrltat pein,

advocatum agit apud judicem, & dum jamjam ſententia mor-

tis ferenda eſlet, vitam obtinet, ac libertatem: dies iræ, dies il-
la, dies magna, & amara valde, dies extremi eſt judicii in 14
finalis peccatori proceſſus ab irato Judice terminabitur; ia 1
illa ſanéti Apoſtoli ſedebunt in ſedibus judicantium non d.
vocantes, ſed judicantes duodecim tribus Iraël, Ententiam
peccatori datam à Judice approbantes, nemo erit Sanctoru
in de illà, qui intercedat; peccatori tum temporis ab omni
hotine derelicto, & in extremà neceſſitate conſtituto, in ulti⸗
mo adhuc quaſi momento, advocatam aget potentiſſimam,
apud Filium Virgo Dei Mater, & dum mortis æternæ damnan
dus eſlet, vitam peccatori implorat æternam. Doctiſſimè
Idiota in Prologo de Contemplat. B. V. ſæpè, quos Faſtütid T-
lii poteſt damnare, Matris miſericordia liberat, quia ſalus no-
ſra in manu illius eſt, in neceſſitate igitur homini Patrona po-
tentiſſima & Advocata fideliſſima eſt Virgo Maria.

CONCEPIUS Il,.

Sponſam ſuam Mariam Virginem, Spiritus 8. in Canti-
eis columbam nominat. Una e‿ columla mea. Cant. 6. ca
Quænam eſt illa columbarum proprietas adeò laudabilis, de
Virginem Deiparam mercatur repræſentare! DoctiſſimusAb-
bas

144 Diſcurſus XIX.

bas Rupertus lib. 32. in Cantica, columbam à fidelitate com-
mendat, quam ſuis non ſolùm, ſed & alienis exbibec pullis,
quos magnâ ſollicitudine nutrit, granum ex ore pullis com-
municat, & ſeipſam morti exponit, ut à vulture pullos tueri,

eorumque vitam conſervare fideliſſima queat. Pari modo

Virgo Dei Mater, peccatores à ſe alienos, interceſſione ſuà
apud Filium potentiſſimâ nucrit, non granum tantùm, ſed &
integrum acervum tritici, id eſt, Efum Chriſtum in virginali
ſuo utero, de Spiritu S conceptum porrigit peccatori, ejusque
animam, ne in æternum pereat, à vulture infernali apud ſeve-
risſinum Judicem, meritorum ſuorum infinitudine prortegit,
ac defendit. Sed verba Abbatis notatu digna percipiamus:
Pullos alienos columla nutrit, & nos, qui eramus alieni ſecun-
dum carnem à genere tuo, ecce vivimus tuts meritis. Acci-
nat nunc Sponſus: Oculi tui columbarum. Cant. I. cap. nem-
e oculi compaſſionis, & charitatis erga miſeros. Virgo fide-
iſſima.

CONCEPTUS IV.

Experientia quotidiana nos docet, filios in terris, iram
patris ſui ſentientes ad matrem, quamprimùm etiam flentes
refugere: quænam eſt hujus refugii cauſa? matrum in filios
fidelitatis, quàâ prolem ab irâà patris efficaciter tueri ſolent. Ma-
zris titulo Mariam Virginem repetitis vicibus Eccleſia ſalutat
Catholica; ſicut enim Chriſti corporalis Mater eſt, ita mem-
brorum Chriſti quoque ſpiritualis eſt Mater. Obſervatio eſt
S. Bonaventuræ in Speculo B. V. lect, 3. Duo autem Filii Ma-
riæ ſant, homo Deus, & homo puras; uniuz enim corporallter,
alterius ſtiritualiter Mater eft Maria. & Guilielmus Pariſien-
ſis apud Martinum Deltium. in cap. 4. Cant. ſect. I. in ano
Salvatore omnium JEſa, plarimos Maria peperit adſalutem:
pariendo vitam, multos peperit ad vitam: eo ipſo, quòd Mater
estt Capitis, mul:orum membrorum Materek: Mater Cbrißtis
Mater eit membrorum Chriſti. Quemadmodum ergo aliæ
ma-

.

ules, obir⸗
u Vrgo⸗pre
em cigema
Mes, Berna
tranſune⸗
enalnmulanj
mitahue net
iſniwenie
ſenim media
in Alaria,

lotereſſan
hmproximi⸗
ere urprote
Cunſdeliun
Ncufelis
Noproximiſo
genanonce
Tüimunasagi

Munciobſeqen

Ekieelaucab
Penibug, Mari
lgtnit mork
tpatentern
DKauxilioh
mentbosg
unm apparuit
Engepericul
lrophlus, V
Urgerorioani
mluscCartho
1Criſti a
tbinnumer

0
(ol⸗

hahllt
Me Pollson
tepolos e
Princl
tercellonee
ntanmtmne

lumintign

endthe⸗
rnalaplee
licinehro
duperohyün
nut aleniſer
veritit
Lehnt
105, Vryt

V.

losioterit
Dbn tiint
matrumn

Fleri ln⸗

Lckiit
Aterthiun⸗
1. Obemant
tnflii
in py
lehmiri⸗
t, ſl l .
Grien

1

ſ,nl

GNanbta Maria ſideliſſima Virgo eſt. 145
matres, ab irà patris, filios fideliter tuentur, ita etiam beatiſſi-
ma Virgo, pro miſeris peccatoribus interpellere Patrem co-
leſtem, eidemque pœnitentes reconciliare non deſinit. Con-
ſolatè S. Bernardus ſerm. ſuper ſignum magnum. Deus noſter,
ignis conſumens est; quidni vereatur peccator accedere, ne
quemadmodumflait cera à facie ignisiſic pereat ipſe àfacie Deil
jam itaque nec ipſa mulier benedicta in mulierilus, videbitur
otioſa, invenietur equidemlocus ejus in häc reconciliatione; opus
es&t enim mediatore ad Mediatorem iſtum nec alter nobis utilior.
quam Maria, Mater noſtra fideliſſima.

CONCEPTVS V.

Intereſſata hominum corda, quorum affectus magis in
bona proximi, quàm in ipſum hominem tendit, tantùm etf-
fecêre, ut pro tempore in terris nullus, vel ſaltem exiguus, ami-
corum fidelium ſit numerus: quid ergo requirit mundus, ut
amicus fidelis quis inveniatur? qui in aperto ac evidenti peri-
culo proximi ſui, non eſt Petrus àlongè, ab amico ſuo non fu-
git, eum non derelinquit, ſed adjuvat, ac præſtat opem, veri a-
mici munus agit, qui dum fortuna perit, auxiliator adeſt, media
juvandi obſequiosè offert, acnicus fidelis cenſeri debet. Sed quis
eſt hic, & laudabimus eum amicis omnibus tempore peſtis fu-
gientibus, Maria peſtiferos conſolata, bufones aperuit, vulne-
ra ligavit: morbos incurabiles, ubi de ægroto medicus daſpera-
vit, patientem dereliquit, virgo ſanavit: prægnantibus, conſi-
lio & auxilio humano deſtitutis, ſancta Dei Genitrix præſto fuit:
morientibus, quibus conſanguinei terga verterunt, Maria auxi-
liatrix apparuit: ab orbe univerſo derelictos, in neceſſitate pro-
texit, de periculis levavit, pro peccatoribus maximis, inter quos
Theophilus, Virgo benedicta interceſſit, pauperrimarum in
purgatorio animarum nullatenus obliviſcitur, ſed, ut docet Di=
onyſius Carthuſianus Serm. I. de Aſſumpt., in Feſto Nativita-
tis Chriſti & Paſchatis, purgatorium gratioſiſſimè viſitat, atque
ex eo innumeras liberat animas, easque ſecum in coœlos addu-
S XXX XX cit.

Epilogus.

146 . Diſcurſus XIX.

cit. Teſtem præ millibus agat Richardus à S. Laurentio lib. 4.
de laud. B. V. Legitur in Mariæ miraculis, quòd multos de ſud
damnationejam certos, multos aquis præfocatos, multos ex im-
proviſo mortuos, liberavit, qui dum viverent, ipſius Patrocinio

ſe commentaverant, multos, qui ſene pœnitentiâ deceſſerant in

mortali, ab' ipſis diaboli faucibus potenter eripuit, & ut pos ſint
agére pæœnitentiam, ad vitam reduxit Ita namq; ingenioſa eſt,
& ſabtilis ad ſalvationem peccatorum, ſicut diabolus ingentoſus
eſt, & ſubtilis, ad damnationem eorum. Sicut ergo diabolus ho-
mini inimicus eſt, & infidelis, ſic eidem homini Maria Virgo
amiciſſima eſt, & fideliſſima.
In tot periculis conſtituti quotidianis, inermes inter tot
hoſtes viſibiles, & inviſibiles, diù noctuque ſalutis incerti, tot
peccatis ſi ve venialibus, ſive etiam mortalibus obnoxii, ad fide-
liſſimam Patronam & Advocatam Mariam Virginem adduci
nos ſinamus, à S. Ildephonſo lib. de Virginitate B. V. cap. 4.
Veni mecum ad hanc Virginem, ne ſine hac properes ad gehen-
nam.: veni, abſcondamur ſub velamentovirtutis ejus, ne indu-
aris confuſione ſicut diploide: veni confiteamur, ego delicta
juventutis, & iga orantiæ meg, & tua delictza ſacrilegii, G&ſcee-
leris tui, ne revelelt cœli iniquetatestuas: veni, humiliemur
in veritate Confesſionis, &laudiy ejus, ne terra conſurgat ad.-
verſum te, aſſerens, tant: ſceleris ſe tuam perfidiam ſuſtentaſe
Amen.

Quæ regit in cœlis, miſeris & Virgo fidelis,
Pœnis peccati non ſinit ultra pati.
Nam ſibi conſtantem, redamat pia Materamantem
Si colis, inclamans, dona reponit amans.

) °( Se

wrirute in
n

Hari
lat,
men
dut

r Abgelieus

Art. 1. ce
Ineex chari

fonvirtuoſio

undeumchli⸗
mutharitaten
Momnes he
ſmergo ſee
Urſtinenort
Akurumprt
iiß uid ui⸗

lunn ſi

.
Mlatup aydore

elliunſeeye

loltu morit
guſelancn
luldoc, H
lſtoh. Put
uifaten ſ
fſutehaf
nn itek,

Wemnorn T
lreſiten

—
Grentiold,

1nuler,, 4
Multoreri

lin lihniß
14 Certſcrn
di Gunß
, ileriſa⸗
olitttſene
ociebelrt
lini Muen

hermes iner

Aursincenn.

ODnonizzti

Vupinene

lateb nl
Npener d,e
utileſuentin
nur, til
irgie
Ueni Lund
raulinl

flnmn ſfri

ſlel⸗
ietertnlke
A.

S=.

naventura, Tom. 3. ſerm I. de B. V. O cor virgineum amo-

6 ) 1. 8* 147
DISCURSUS XX. .

Charitate in Deum ardentiſſima Virgo Maria ecu
lum fuit Juſtitiæ, perfectio Virtutum.

Haritatem Apoſtolus Vinculum perfectionis intitu⸗ Erxordium.
lat, eamque ſuis præ omnibus ſpecialiter com-
mendat, ſcribens: Saper omnia Charitatem habete, .
quæ est vinculum perfections. Ex quo contextu Do-
ctor Angelicus S. Thomas deAquino ſecundà ſecundæ. Quæſt.
184. Art. I. concludit, menſuram perfectionis, in quovis ho-
mine, ex charitate in Deum deſumendam eſſe, ita ut is perfe-
Qior, virtuoſior, ac juſtior eſſe cenſendus ſit, qui cæteris arden-
tius Deum diligit. Omnis ehriſtianæ Virtuti perfectio, ſecun-
dum echaritatem attendenda est. Virgo Maria Dei Genitrix ſu-
pra omnes homines charitate in Deum ardentiſſima erat,
ipiam ergo ſpeculum juſtitiæ, exemplar virtutum, perfectionis
chriſtianæ normam proponere, dignum duximus. A ſententiis
88. Patrum, probationis principium ſumamus. Qaidquid cor- S8. Patter.
du eſt, quidquid mentü, quidquid virtutu humanæ, ſi totum ad-
hibeas, non ſuicit, ut cogitare valeas, quantoindeſinenter cre-
mabatur ardore pii amoris, quantis movebatur repletaspiritus.
cæœleſtiumſecretorum incitamentis, quam totam incanduerat
divinus amor, ita ut in eâ nihil eſſet, mundanus quòd violaret af-
fectut, ſed ardor continuus, & ebrietas perfuſi amoris, ſoribit 8.
Eccleſ Doct. Hieronymus Tom. 9. ep. de Aſſumpt. B. V. adb'aul. S. Hierony-
& Euſtoch. Fuit beata Virgocælam igneum, propter ardent iſi- mus,
charitatem,; ſicut enim ignis eſi in ſum mo candidus, ſie Domina
noſtra fuit charitati in ſummo ardent iſima, quæ nec primam ſi-
milem viſa eſt, nec habere ſequentem, docet D. Seraphicus 8. Bo- 5 Ronaren.
ris igue ſuccenſum! ſacra viſcera velut clibanus candentia, &
X XNX X N 2 ar-

148 Diſcurſus XxX.

a.

erdentia velut Seraphim! 6ſſacrum pectus: quo ardore intus in-

ſtammaris! ötenerrimum corpus, quomodo tanto calore non di-
rampers! quis taos, bFirgo! ardores, mentis exceſſus, digno ſaf-
hiciat explicare eloquio, aut comprehendere cogitatu? exclamat
S. Thomas præ admiratione S. Thomas à Villà novâà, Conc. 2. de Nat, B.
H n V. Divinisignita colloquii, tota eſfecta es velut ignis, teque ho-
bocauſtum Deo ſaavifſimum obtuliſti, alloquitur Virginem S.
S. Amadæ- Amadæus, Hom. 6. de B. V. Quid? an non te förnax illa deſi-

us. ghavit, quæ ignem ſimul & refrigerantem & inſlammantem

oſtendebat, diviniq; illius ignis in te habitantis typum gerebat,
S. oannes diſertiſlimè perorat S. Joannes Damaſcenus, Orat. de Dormit.
amaſce- B. V. finem imponit S. Antoninus, Part. 4. Tit. 15. C. 44. §. 9.
S. unroni⸗ Diſcurſu ſequenti. Charitas beatæ Mariæ nunqudàm potuit ceſ-
nus. ſare, quoa oſt en ditur per hoe: quia charitas non pot eſi ceſſare ni-
ſiper mortale peccatum,ſed ipſa zumquam potuit peccare morta-
liter, qia in atero ſandificata, anteqgaam poſſet peccare, per
ipſam ſanctiſicationemita fait confirmata in gratid, & charita-
te, quòd poſten peccare non potuit, etiam venialiter, ande nec
amittere charitatem. O Ccharitate ardentiſſima Virgo impetra
nobis gratiam Spiritus S. qua te vivum juſtitiæ ſpeculum, pro-

fundis Conceptibus inſpicere, juxta hoc exernplar virtutum,

vitam noſtram inſtituere, ſecundùm hanc perfectionis nor-
mam, ad beneplacitum divinum actus noſtros dirigere valea-

QocONCEPTIIS H.

Confima- Ut dignum Deo templum ædificaret ſapientiſſimus ſimul,

H en he. ac ditiſſimus regum Salomon, omnia auro tegi voluit. 3. Reg.
Ueti0.

6. Cap. Nibil erat in templo, quod non auro tegeretur. Quid per
aurum ſignificari creditis? S. Bonaventura, ſerm. 4. de Epiph.
Per aurum, charitatem Deique amorem intelligit, ſicut enim
metalla omnia in valore aurum excedit, ita charitas inter vir-
tutes primarum tenet, dicente Apoſtolo: wajor autem horum
en claritar. Sicut inter metalla, primum eſt aurum; ſic etiam
juxta D. Thom. I. Part. 3 6. Quæſt. 3 6. Art. 2. Primum,quod damus
esff

kate

—

—
man, 0 7

Salomo

mnlicarie
Noc non aure
Dumrepleta
bent meinbt
Chernerc. Lerm
iupimanm non.
chme Firgi
vinfota
lanardinums
Piart,2,a
nin Viti y
njateritih

nſetpedibu⸗

Unltz ergo ex
nſoſti, frig
irionlo, Vir
Uerrisamores

Coniam
n Fliſti a

p.
ogeſſar.
Wellet, oe
EIIE.,C

Unm Atemn
enifee o
Enem wmbra
Uenlam cdlori
Ieihüſimiob
Arlahicam
MMumclt Nl

Udireintuz,
Nclyenmng.
vdent

6tuerclng

deNl
Dhictehieh⸗
urſirgirn
mirilil
inſunnener
pingente
r de ban
i
vinntu
Pteſteent
geecretnt
et Munet
N,4,0ͤ
liter unln
Viroine
kſpeenlung⸗
mmphrſinn
etfehiolin

PCher H

ntiimuint

ivolot N
9
Netur. Cr⸗

4

en ,Geli

uicssicrerſ
vatten
rumzſten⸗
Gngl

Charitate in Deum ardentiſima Virgo Maria &c. 149

eſt amor, quo volumus alicui bonum. Mariam Virginem, tem-
plum Salomonis nominat S. Brigitta, Lib. 3. Revelat. c. 29. Tu
benedictalirgo templam essalomonis. Nihil erat in hoc templo,

quod non auro tegeretur, omnia ejus membra charitate in

Deum repleta erant, ſcintillabant oculi, genæ rubebant, vapo-
rabant membra, cor integrum in Deum exarſit. Teſtem agit

8. Bernard. ſerm. 29. in Cant. Eſz ſagitta elect a amor Dei, qui Ma-

ria ani mam non modo confixit,: ſed etiam pertranſevit, ut nullam

in pectore Virginali partieulam reliquerit, ſed toto corpore, to-

taâ animd,tota virtute diligeret, & eſſet gratia plena. Bernardo
Bernardinumsenenſem ſubjungo, ſerm. de Exaltationeñ;. V. in
glorià art. 2. Cap. I. Tanta enim fuit dilectio, qud beata Virgo, et-
iam in vitäpræſenti Deum dilexit, quòd omnes mores praſentis
vitæ, præteriti, praſente, atque futuri, reſpectu hujus ſunt quaſi
luna ſub pedibus ejas. Luna ſignum firmamenti frigidum eſt,
omnes ergo excogitabiles amores, ad Mariæ amorem in De-
um poſiti, frigidi ſunt, & exigui. En quâàm arcto perfectio-
nis vinculo, Virgo Deipara, Domino aſtricta eſt, quæ omnes
in terris amores, ignita transſcendit.

CONCEPTUS II.

Quoniam ſanctiſſima Virgo, audito, de Conceptione, ac
partu Filii ſui, angelico nuntio, modum, quo mater ſimul &
Virgo eſſet, capere nequaquam poterat, ut quæ Virginitatem
ſuam conſtanter cuſtodiendi decreto firmiter adhærebat, ideò
angelus his eam affatur eſt verbis: Spiritus Sanbtas ſuperveniet
in te, & virtus Altiſſimi obumbrabit tilbi. Lucæ I. cap. Superve-
nientem Spiritum S8. in virginem non adeò miror, etenim ad
tantam, ac tam mirabilem maternitatem, ſupernaturali ac di-
vino artifice opus erat, ſed quid tanta obumbratio? refrige-
ſcentem umbram, contra nimium ſolis ardorem, & ad repri-
mendam caloris vehementiam inquirit homo; ſi igitur à vir-
tuteAltiſſimi obumbrari Virginẽ benedictam oportuit, amoris
calore fervidam & charitate in Deum ardentiſſimam fuiſſe cen-
ſendum eſt. Nolite (inquit) me conliderare, quod faſea ſem, quta
XXX XX 3 deco⸗

v⸗ Diſcurſus XX.

decoloravit me ſol. Cant. I. cap. Quis te fuſcam fecit, ſponſa
omnium pulcherrima? unde tantus tibi ardort ſol, inquit, ju-

ſtitiæ, ſol ille flagrantiſſimus, intus & foris ita totam me irradi-

avit, ut fuſca appaream præ calore, fuſca ſum fateor, ſed formo-
ſa, ardentiſſima, ſed amore, ideo dilexit me rex, decoloravit
me ſol juſtitiæ, Chriſtus JEſus, ad temperandam mutui hujus
amoris in Eſu & Mariâ ardorem, quem alias cor Virginis ve-
hementiorem ferre non poterat, virtus Altiſſimo obumbravit
ei. Ponderatio eſt S. Thoma de Villà Novâà. Conc. 2. de Nat.

B. V. Angelus hujusſlagrantiſſimi ardoris praſcius ad Virginem

sit: Spiritus sanctus ſuperveniet in te, & virtus Altisſemiob-
umbrabit tibi: noli ergo timere filia Jeruſalem, noli expaveſce-
re, nam Spiritus S. aderit, & virtus Altisſimi obumbrabit tibi,
ut tanti ſolis ardorem valeas ſuſtinere, & qui alios ſolet illumi-
nare, tibi olumbrabit, ut divini luminis ardorem temperet, &
fulgorem. Habes nunc in Maria, homo! juſtitiæ ſpeculum,
illud inſpice, atque in eo Eſum Chriſtum, verum juſtitiæ ſolem,
devotus contemplare.

CONCEPTLUS II.

Ab ipsà experientiàâ, convenientiſſimè deduci poteſt, in
ſuum ac Unigenitum Dei Filium, Virginem Dei Matrem, in-
comprehenlſibili amoris magnitudine exarſiſſe: an non bruta
animantia, & vel maximé gallina pullos ſuos adeò diligit, ut
præ amoris vehementiâà langueat, & infirmetur? num adeò
deformis eſſe valet proles, cui non affecta ſit mater, quia caro &
ſanguis ejus eſt? de Chriſto Unigenito Dei, & Mariæ Virginis
Filio capit David Pſ. 44. Specioſusformä præ filtis hominunm &
Princeps Apoſtolorum 8. Petrus Epiſt. I. cap. I. In quem deſi.
derant angeli proſticere. Formemus jam prudentem diſcur-
ſum: quæ vis mater tenere amat fructum ventris ſui, tametſi
deformem, quia caro & ſangnis ejus eſt; JEſus Chriſtus Uni-
genitus Filius Dei vivi nullatenus deformis, ſed ſpecioſus for-
màù præ filiis hominum, in quem deſiderant angeli proſpicers,
carnem & ſanguinem ſumplſit de Virgine, verus ejus Filius, &
bene-

Claritet
— —
Penecictus fr⸗
erbum
onperationt
n bernardi
yervirine⸗
Amicitic ut

1Grelempt⸗

Wrirad ii

runmiſun
mexemplar
lamare Deil
regratient

Ugnusil

Iit; mart

unaucecn tal
eltlaffirmar

uitus mort

mmeich, int
egoclcorl
nun eſtindua

Windatere ,

Eneem: mi

Wlen: uhi 1
ocerbi

heumtis ſuen
Illeon.3
n alſe trehj
lumpt,3.)

liare,gug,

ugirin ,

lletuy gett,

ttentetonm

—

trihoot 4

Nammein⸗
eonſedne
e, decgbn
n mlnuifin
r Pigns
moobolpben
Cone acel
iu⸗ GVykte
6u/Aiſni’
vllierzent
Obumhrelili⸗
Alusſahtihe
fenn tenſeni⸗
Uſitig ee
njolttuete

Gecair
DeihMumen?
Verauponke

Nehtliii

etart nuntd
alecliun
Nere int
flilnnu
1 lent
Gemeendle
Otrstne
1s Chitult
Elſrrcſon
gell poͤßr⸗
rus lellal
en

Charitate in Deum ardentiſima Virgo Maria &c. 151

benedictus fructus ventris ejus eſt, ergo Maria Virgo, Dei Ma-
ter ſuum & Unigenitum DeiFilium, ſummè, tenerrimè, ac ſine

comparatione amavit vehementiſſimè. Confirmat concluſio-

nem Bernardinus de Buſto in Mariali. Part. 4. ſerm. 2. Amabat
yirgo virginem, Chriſtum amore natura, ut Mat er filium, amo-
ye amicitiæ, ut Creatura creatorem samore gratiaæ, ut praſeræ g4-
ta & redempta Salvatorem ſuum,; intimus autem amor fuit
Matris ad Filium, quòd ipſa tota erat in amorem converſa, ſicut
ferrum miſſum in ignem, totum eſſficitur ignis. Oquàm pretio-
ſum exemplar virtutum, Virgo Dei amantiſſima! diſcamus ab
illa, arnaxe Deum, amore amicitiæ, ut creaturæ Creatorem;
amore gratiæ, ut redempti Salvatorem.

CONCEPTIUS IV.

Magnus ille amor eſt, quo usque ad languorem homo ex-

ardeſcitʒ maximus autem, qui hominem præ amore mori fa-

cit an autem calis amor in creatis dari poſſit, quæſtio non ina-
nis eſt? affirmativam tenet B. Albertus Magnus, atque in Deum
charitate mortuam fuiſſe Virginem Deiparam, & charitate
flammeam, innato ignis impetu, in cœlum aſfumptam tuetur
integro diſcurſu ſuper Miſſus eſt. Quæſt. 3 1. Quiaquid aptum
natum eſt inducere languorem ſi continuelar, & intenditur, po-
teſt inducere mortem, ſed amor poteſt inducere languorem, ergo
& mortem: minor patet, Cant. 2. ſponsâ dicente: quia amore
langueo: abigloſſa: præ amoris magnitudine omnia temporalia
faſtidiove hispatet, qad heatisſimal irgoipraam ore ſine do-
lore mortua fuerit. Oqudm felices (exclam at S. Bonavent. ſexm. I.
de B. V. tom. 3) qar bhuic gni cæleſt, approximant, e’t eius incen.
dium adſe trabant, confirmat S. Laurentius Juſtinianus ſerm.
in aſſumpt. B. V. Nudlas, ut arbitror, arderem Virginis ſaßicit
explicare, gquantode ſideriorum eremabatur int en dio, quaàm cre-
bris ſuſpirits angebatur, qaama, ſuavi: ſemis cogitationibas ex-
ercehatur: detènebatur tantamin ſæculo corpore, affectus autem

& mente commorabatur in cæœlo: quamobrem reſolutionis carnis
zm-

Epilogus.

„

152 . Diſcurſus XX.

imminente articulo, ſicut ab omni mentis & corporis corruptio-

ne extitit libera, ita &) à mortis dolore aliena.
Charitate in Deum ardentiſſimam Mariam Virginem
Dei Matrem, intelleximus; cùm ergo charitas in Deum juxta
Apoſtolum, & S. Thomam menſura perfeclionis ſit, perfectis-
ſimam quoque, ultrò non dubitabimus, de quàâ proinde ſpon-
ſus canit: Una et perfecta mea. Cant. 2. cap. non quòd aliæ
Sanctorum animæ nullum perkfectionis attigerint gradum, ſed
quòd glorioſiſſima cœlorum Regina, ſicut charitate, ita etiam

perfectione omnem tranſcenderit creaturam, originaliter ſal.

tem, ſi non actualiter peccaminoſam & imperfectam: ipſa ſola

originaliter & ualiter perfecta eſt, & ſine omni peccato origi-

nali, actuali, mortali & veniali fuit, ex integro bona, nusquam

defectuoſa, ipſa ſola Virgo peperit, & poſt partũ Virgo perman-

ſit; ipſa ſola ſupra omnes evecta, Domino humilis ancilla ſer-
vivit, ipſa ſola Chriſto compatiens in animà transfixa, & longè
Plus cæteris hominibus in terris paſſa, atque ideo cunctis altius
elevata in glorià. Ad te ſunt preces noſtræ cum devotiſſimo
famulo tuo Landſpergio V heoriâ 20.0 duleiſima Domina! vul.
nera, accende, reple cor noſtrum amore tui caſtiſſimo, ardentißſ-
mo, ſideliſſimo, charitateqg, perfectiſſimd, ad Deum & proximum
bortemus te ſemper in corde noſtro, ſimusq; ſomper, ac indelebili-
erſcripti in corde tuos exaudi nos, 6Domina!

Erga Creatorem, ſers ſummum Aater amorem,
Sacrum, quod te capit, flamen ad aſtra rapit.
Tu cordi Chriſti, tota inflammata fuiſti,
Cor doce lirgo! meum ſemper amare Deum.

Dl.

DIS

Mariu
Des

cor

biaie
. ololo. Der

Elcſſima pr.
ones beata e

MIlmn per

lena Patrisſ
ubmorata e
Pn ſibi lap
Piolum ſirſt⸗
unillimamn
gumſedem!
nelgale adt⸗
Centura benee
Uugnikicat.

ulabeatan,

nginss foeri
ehrabimns
Eadei not
ſiizi hu,
Nle aljelfa.
cerit: ig,
Nkenponit
le Mugnit⸗
lſieſt mire

— 338) (5ς 153

— — —.,.— ———

en e E N B ea a 0

DlISCURSCUS XXI.

pili Aaria Virgobhumillima, ſedes eſt, ſapientiæ.
nonile . Deò gratiam Deo in homine eſſe humilitatem, ut Egordium.
fmpnudnm cor humile inhabitare increata patris ſapientia non
ntgterineit dedignetur, in ſuis Proverbiis affirmat Sapiens. Ubi
Crizullin humilitas, àbi & ſapientia. Prov. II. cap. hæc autem
fichmiſil inhabicatio vel maximè per gratiam debet intelligi, dicente
nieee; Apoſtolo: Deus ſaperbisreſiſtit, humilibus autemdat gratiame.
dbonuunugen Feliciſſima præ omnibus hominibus, & ſuper omnes genera-
AVien tiones beata eſt Virgo Maria, in cujus virginali utero, non
Uelsi tantam per gratiam, ſed per continuatam præſentiam, in-
trnppfhalin creata Patris ſapiencia incarnata, ac novem menſibus con ti⸗
ceo uneii nuis morata eſt, Virgo ſuper omnes benedicta, domus illa eſt,
ndeti quam ſibi ſapientia ædlficavit, ſedes eſt ſapientiæ, chm ergo,
mebenu — ibi ſolurn ſit ſapientia, ubi eſt humiliias. Mariam Virginem,
ingge humillimam ſemper fuiſſe comprobabimus, ut, exinde di-
dun/hn gham ſedem ſapientiæ tantò facilius eſſe agnoſcamus. Hu mili-
Uen arſtili tate ſuàâ ſe ad tantam perveniſſe dignitatem, atq; ideo ab omni
4 creatura benedicendam efle, Virgo ipſa teſtatur in ſuo Cantico
Magniticat. Qula reſpexit hunilitatem ancillæ ſua, écce enine
eerr hoc heatam me dicent amnes, generationes. Quanta hæc
tef AR Virginis fuerit humilitas authoritate SS. Patrum humihiter ss. Patres.
Amyi geolarabimus. Evaprepter ſaperbiam, creaturam Dei ſe ſſe,
1, & opus Dei non conſiderans, Deo pariſicari valuit: Maria autem
ſuo fact ori humiliter ſe ſubden i, ancillam ſe nominavit: & ideir-

ute eu cò illa abjecta, hac electa est; ſuperbam deſpexit, E& humilem
reſtexit: id, quod ſaperba perdidit, humils recepit, ſubtiliſſi-
mèexponit magnum Eccleſiæ lumen S8. Auguſtinus. Expoſit. S. Augulti-
ſuper Magnif. yide humilitatem, vide devetionem; anciltam nus.
ſe dicit Domini, quæ mater eligitur, nec repent ino exaltatapro-
miſſo eſti mitem enim, humilemq; paritura: humilitatem debuit
LVyy yy etiam

154 Diſcurſus XXI.

SAmbro- etian, ipſa praferre, profundè ponderats. Ambroſius, in cap. 1.
us, Lucæ lib. 2. Quid nobilius Matre Domini? quid ſpylendidius es,
quam ſylendor elegit paterna gloriæ? quid caſtius ei, quæ cerpus
Chriſti, ſine contagione corporis generavit! & tamen in ea ſo-
lum humilitatem reſpexiſſe Dominum, proftetur, quæ cuſtos eiz
3.Hierony- &εao vvo m virtutum, Mariané ſcribit 8 Hieronymus Epiſt. 10.
mus, de aſſumpt. B. V. Semper ſolet eſſe gratiæ divinaæ familiaris
virtus humilitatis; Deus enim ſuperbis reſiſtit, humilibus au-
7em dat gratiam, humiliter ergoreſpondet, ut ſedes gratie repa-
3. Bernar- yetur, diſertè loquitur S8. Bernardus, ſerm. 4. ſuper Miſſus eſt,
dus. Maria humilitas, non ſolum in verbo, ſed etiam in facto declara-
tur, non ſolum in verbo, regalis reſponſionis, ſed in fadto legalis
purgationis, non ſolum in verbo, quo ſe humilavit tanquam an-
cillam ſervitricem, ſed etiam in ſacto, quo ſe humiliavit, tan-
ꝗam eam, & peccatricem i6dura & infelix ſuterbia 6 ſuperla
& inſelix duritia peccatoris eccæ Maria absqomni peccato le-
gem ſubiit purgationis, & tu miſer plenus peccatis, non vis re-
5. Bonaven. gem ſubire ſatisfactionis, nervosè meditatur S. Bonaventura, in
S. idephon Pec. B. V. lect. 4. concludit S. Ildephonſus, ſerm. 3. de Aſſumprt,
ſui. B V. Noverat enim beata itgo, quia humlitæs Deoſemper pla.
cet, & ideo er nuncio, cum ſalutatur, nihil altum deſe ſapit, ni-
hil praſumit, ſed tota humilis, ad Deum intendit, cui totum de-
gutat, quod eſt, & quod audit: quatropter & nos diſcamus Deo
deferre, diſzamus de nobis humilia ſentire ſemper in omnibus,
diſcamus humiliari. In humilitate gratiam Spiritus S. expe-
Gtantes, humillimam ejus fſponſam, profundiſſimis Conce-
ptibus devote meditemur.

CONCEPTUS I.

Confima- Non errat profecto, qui ſole clarius lucentem virtutibus

710 en De- Virginem benedictam, mare profundiſſimo, cum 88. Patri-
ucti0.

bus comparat, etenim ſicut omnia flumina intrant in mare, &
tamen mare non redundat; ita omnia gratiarum flumina con.
fluxerunt in Mariam, neque tamen profundiſſimæ humilita-
tis

Mas

—
ueligohn
Aminimum
Pnuni turen
unc? goe
punthono
qunſ ado
Mmortuin ſit
Gchumilliman
Uis quam

sin Matt.

Nunn ſbipi
enhin mpe

(onriang

nina, in ho

IIncabit?an

Momnesre
ellam ſene
Mnefidelite
Uet non i
Uudtal ad
1¹ Geuto
lnlat , ita;
liſanclin
ſten tud „

unhniteg;

6dbetrus
lelu domina
lultu anim
itgrati
linhyyſlit.
Neilieſeden

roſiuinenl
4Plergilu,

lei⸗ ſvennſ

Ptaßzepite
r,gutelfne

upiniskſtn.

vine ſinlin.

inhunikur
ſelalyaienn
,ſopertlcine

Ninfacletelae

Aiufuc

Wittayunt

bunilientin
kerliaiſe
genni int
Matti,dh N
Bonarenn
tm egl
Denſeſict
undl
Njtelitin
7 uj AnNtn
nzrrinmnin
Spittüisa⸗
lnclcinpCn

Celentini
o, n Gl
Grurinnin
rnoninee⸗
ilmu⸗

2„

Maria Virgo humillima, ſedes eſt ſapientie. 155

tis Virgo Maria elata eſt. Quâm non ſe jactant homines dum
ad minimum dignitatis gradum, etiam citra meritum, cœcâ
fortunàâ favente evehuntur? quàm fſubito obliti, ſeipſos non
noſcunt? quàm non proximum contemnunt? quos non ef-
fingunt honorum titulos, quibus ſeſe extollunt, atque à mun-
do, quaſi adorari coneupiſcunt? ut proinde commune adagi-
um ortum ſit: Honores mutant mores, ſed rarò in meliores. Non
ſic humiülima Virgo, cujus humilitatem tota reſpexit 88. Tri-
nitas, quam Pater æternus in Filiam, quam Unigenitus DEl
Filius in Matrem digniſſimam, quam in ſponſam dilectiſſi-
mam, ſibi Spiritus S., elegit, quæ angelis in Reginam cœlo ac
terræ, in Imperatricem, ac Dominam data, ac inſuper de coœ-
leſti curiâ, angelico nuntio eſt honorata; quanta gratiarum
flumina, in hoc mare profundiſſimum intravêre! an non re-
dundabit? an elatione non jactabitur? quid hic agit Virgo ſu-
pra omnes creaturas exaltata? Ecce ancilla Domini, Lucæ I. Cap.
Ancillam ſe nominat: tanta Domina, nonne obſequioſam.
nonne fideliter amantem, none obedire paratam dixiſie ſuffe-
ciſſet? non inquit, Dei Mater electa, ſed ancilla: & humilitas
inaudita! ad propoſitum S. Antoninus;, part. 4. tit. 1 5. cap. 14
8. 2. Sicut omnia flumina intrant in mare, & mare non rei

dqundat; ita in Marid omne aquzg gratiarum, quæ faerunt in

aliis ſanctis, utfluviu, intraverunt in Mariam Virginem- &

tamen iſtud mare plenum omni gratid, non redundavit, exce-

dens limites in aliquam elationem, veljactantiam. Emphati-
cè S. Petrus Chryſologus, ſerm. 142. Ecce, quam vocavit an-
gelas Dominam, ipſa ſe recognoſcit, & confitetur ancillam, quia
devotus animus, infuſis beneficis, ad olſequium creſcit, & auge-
tur ad gratiam, non ad ſaperbiam intumeſcit, net ad arrogan-
tiam proſilit. Oquàm dignam, Virgo humillima! Patris ſa-
pientiæ ſedem præparaſti!

vyy yy 2 CON.

156 Diſcurſus XXI.

CONCEPIUS II.

De adamante ſcribunt Naturaliſtæ, quòd ferrum ad ſe
trahat? adamanti Virginem beatiſſimam comparat, quæ hu-
militate ſuà Dei Filium ad ſe traxit de cœlo, S. Bonaventura
ſerm. z. de B. V. Ex multapulehritudine vitæ, beata Virge
virtutem habuit adamanti, quia ſicut adamas ſe ferrum tra-
hit ſic Virgo ſancta ad ſe deduxit verbum Dei. Adamas in ter-
ris magni æſtimatur, & pro quantitate ponderis creſcit pre-
tium adamantis: humilitas Virginem Mariam à Deo adama-
tam fecit, quanti ergo ponderis hunc myſticum Dei adaman-
tem fuiſſe creditis? quantum erat venerandum corpus & ani-

ma Virginis, tanti ponderis & magnitudinis. Myſticus Dei

adamas Virgo Maria erat, tota, quanta humilitas fuit; di-
gnum ſtellis coronari caput humillimè ſemper inclinavit,
oculorum ſuorum ſtellulas in terram maximéè defixit, hu-

milis in verbo, humilis in ſocietate, humilis ſemper obſe.
quio fuit Virgo Dei Genitrix. Humiliratem in verbo exer-

cuit, quando duo dennem Jeſulum in tem plo in ventum, ver-
bis ſequentibus eſt allocuta. Fili? quid feciſti nobis ſic? Pater
Zuu, & ego dolentes quarebamis te. Lucæ 2. Cap. ubi digniſli-
ma Dei Mater, cui præ omnibus creaturis præcedentia com-
peteret, ſponſum ſuum Joſephum ſibi ipſi antepoſuit. Pater
& egüe, ut nimirùm latentem in corde mumilitatem, verbo
declararet, & exemplo, ut propterea S. Auguſtinus. Serm.

65. de Div. cap. II. in hæc proruperit verba: Non eſt præater-

eunda tam ſankta modeſtia Virginis Mazia, meruerat parere
Filinum Altiſſimi, & erat humillima, nec ſe marito vel in ordi-
ne nominis praferebat, nt diceret: Ego & Pater tuus: ſed Pa-
er tuus, inquit, & ege: non attendit ſui uteri dignitatem,
ſea or ainem conjugalem, & gquamvis ut Dei Mater, millie
degnet ox, & major Yoſeph etſſet, tamen Joſeph conjugalem
ſuum onſum ſibi pratulit, honorem ac præcedentiam humil-
dimn concſit, dicens: Patertuus, & ego dolentes, guarebamus
c.

1

Mar

—..
„Homillin
imscode
uurſelnspo

nonnep

r:Oran

AAtoresult

mtemplien
noatiaret
faul fn
nſerration⸗
umn; une
m in dign.
heut hef
nhit aut
Nud Marian
Elent Acla
nneslllas pe
Uini orationt
igo Maria
lod alasn
Marum p.
lranter unan

ure Cir.

Uunn vetbo
Uerer 8, Be
Unone perl
UWnne ceteris
iignior pri
Uihrietate D
Mo,ld ulti
Unrlctehur

eſt Ultimn

1 Mkfätus

ntai Aoc B

tioneril

.

ödfertung
narah glrte
8§ Bonurenn
Uiter beate n
aſeſerf,
1. Adammasne
Ndesceint
ind Deomn
en Deiadene
lumcorpunkan
i. Müan
weniits fin
enpper incin
ine Cefirtn
wils kenped
ele in retbot

ploinyenmnn.

liſt)
lbie⸗
Prrcegeniutß
lntepoſtig
Iäitken n
ugltnn

: M N

,Meruenk,e
,narite
eter . 9
uteni hutun
et Mc, 9
ſſet ſe
erbeptian
ra,

,
Maria Virgo bumillima, ſedes eſt ſapientic. 157
te. Humillimam in converſatione Virginem Deiparam inve-
nimus apud eundem 8. Evangeliſtam Lucam cap. 8. Concio-
natur Jeſus populo, Maria ibidem concioni attentiſſima inter-
eſt: nonne primùm præ cunctis Auditoribus locum Matri de-
dere? Orara hutnilitas cùm magnâà ſubmiſſione poſt omnes
Auditores ultimum prorſus locum capiens, foris ſtabat ad por-
tam templi expectans, quousque motus compaſſione quispi-
am, nuntiaret Chriſto Domino dicens: Mater tua, & fratres
tui, ſtane fora, volentes te videre. Ecce humillimarn in
conſervatione Virginem, quæ in omnibus ultimum elegit
locum; unde appoſitè in hanc rem loquitur 8. Bernardus.
ſerm. in Sign. Magn. Pudibunda fuit Maria, & foris ſtabat,
quaærens loqai filio, net maternd authoritate, & ſermone int er-
rumpit, aut inhabitationem irruit, in quà Filius loquebatur,
Aliud Marianæ humilitatis in converſatione exemplum re-
cenſent Acta Apoſtolorum cap. I. ibi enumerat ſacer textus,
omnes illas perſonas, quæ unanimiter poſt aſcenſionem Do-
mini, orationi vocabant in monte oliveri, inter quas etiam
Virgo Maria erat; poſtquàm ergo omnes recenſuiſſet Apo-
ſtolos, aliasꝗque pias, ſanctasque mulieres, ultimmo tandem lo-
co, Mariam poſuit Chriſti Matrem. Ha omner erant perſe-
verante unanimiter in oratione cum mulieribus, & Maria
Matre TEeII. Omnium poſtrema fuit ſanctiſſima Virgo:
horum verborum examini & obſervationi, non immeritòô
inhæret S. Bernardus, & quærit: Quinam ſunt illi, qui in

oratione perſeverabant? ſi fortaſſis ibidem Maria Virgo fuit,

nonne cæteris omnibus ſuperior, quia Mater Dei eſt? non-
ne dignior privilegio propriæ ſanctitatis? nonne in Chriſtia-
nâ ſocietate prima eſt, & noviſſima? cur non igitur primo

loco, ſed ultimo nominatur? Non pariebatur id Virginis

benedictæ humilitas, quæ dignitate quidem & ſanctitate pri-
ma eſt, ultimam tamen voluntariâ demiſſione ſe reputabat.

Ita præfatus Sanctus: Legiſts in Actis Apoſtolorum, quca re-

deuntes Apoſtoli à mente Oliveti, unanimiter perſeverrbant
in oratione, ibi ſifortà Maria adfuit, nominetur & prima, quæ
1YYVY 3 Jubßer

158 Diſcurſus XXI.

ſuper omnes et, tam Filii præarogativ, quàm ſuæ privilegio ſan-
Aitatis: at Maria, quantò major erat, humiliavit ſe, non mo-
dòα omnibue, ſed & præ omnibus, & meritòfacta ei noviſima
Pprima, qua, cum prima eſſet, omnium, ſe noviſſimam faciebat,

Hucailitatis in obſequio profundiſſimæ Mariæ Virginis ſtu-
pendi fuêre effectus, quando ad altiſſimam Matris Dei digni⸗

tatem evecta, cognatam ſuam Eliſabeth viſitavit, eique gra-
vidæ, ac partui vicinæ, humillimæ ancillæ obſequia exhibuit.
Exurgens astem Maria, abiit in montana cum feſtinatione,
& viſitavit Bliſabeth. Luc. I. cap. O verè admiranda humi-
litas (exclamac S. Bonaventura Lib. de Inſtitut. Monach.
cap. 3 2.) Eece non ſolum Domini ancilla, ſed etiam ſervorum
Don ini ancilla, quodammodo dignatur eſſe Maria? Magna
Cœli, terræquè Domina, humilem homini ancillam egit,
Quis jam pretium hujus adamantis my ſtici, Mariam Virgi⸗
nem pro condigno æſtimet! quæ tota quanta, verba, conſer-
vatione, & obſequio humilictas fuit, quam Pater coœleſtis, Fi-
lio ſuo Unigenito comparare dignatus eſt, Quisquis nunc
Domino placere cupis, hanc triplicem in vitâ tuâà humilita-
tem ſedulus imitare, quàm te magiſtraliter docuit, digniſſima
ſapientiæ ſedes, Maria DEI Mater, Virgo humillima,

CONCEPIUS III.

Archangelum Gabrielem fuiſſe eum, qui Verbi divini
incarnationem annuntiavit Mariæ Virgini, ipſiusque in
Matrem Dei electionem ſignificavit, ac turbatam in ſermo-
ne ejus Virginem confortare debuit, ſacrum Evangelium te-
ſtatur. Miſſus eit Gabriel Angelus à Deo in civitatem Galileæ,
cui nomen Mazarelt h, adl irginens deſponſatam viro, cui nomen
era! Joſeph, de domo David, & nomen Virginis Maria. Sed
& eundem fuiſſe angelum, Gabrielem ſcilicet, qui Redem-
ptorem noſtrum Chriſtum Dominum, in agoniaâ, ac ſangui-
neo ſudore conſtitutum contfortavit in horco, acutiſſimèno-
tat

M.

—.—
uir errn
riſſet er.
Akelun a
Crtanit Chn
nilivelt
rareriten
ullkomo,
Demguſti
rehenſio
Mtbenubat
onehion
Crnationist
igor uibe
ioneutique

Magoni
(pertddatp

uneo 9,0
Uunils maje
Peens abali
lllitarin m
chodavit

n homiy
. Migangeli
ſ

otutlat
ltstio, A
Ronizanten
blci agon
lano, & m
ober l
Mrinena
niitar (er
Uippen.
yvijem m.
mnit Darad
Nif.

——
iullei
vi 4 ) n
ließunſu
Mnunſiidt
e Vieniuſe
lrs Dicg
tuvt, eer
egtigelti
un feſiutie
Anireygiher

Hirnt Mngd

etian ſnm
Muris

Anellim 4

0 Maram
n, etbud
gter olelt
Qicguen
vicd twahunt
oclivgn
lline,

,clifekiii
dn une
bParm ilſon
Eunglont
iuiteen
/Virh Mitiet
zvir Mvi⸗ 4
engi N
onin, Al⸗
milt⸗

Maria Virgo humillima, ſedes eſt ſapientia. 159

— — — —

tat S. Petrus Chryſologus ſerm., 142. Sieut enim (inquit)
Chriſtus per Angelum confortari voluit, ita decuit Virginem, per
Angelamanimari. Cur Angelus ille, qui agonizantem con-
fortavit Chriſtum, etiam Matrem ejus Virginem confortare
miſſus eſt? quòd Salvatorem in agone poſitum, Angelus con-
fortaverit, non miror, quia tametſi fuerit Deus, erat tamen ſi-
mul homo, & conſequenter præ triſtitià ſudabat ſanguinem,
præ anguſtiâ agonizabat, ob vehementem tot tormentorum
apprchenſionem, quæ paulò poſt ſufferenda, ad vivam ipſi re-
præſentabatur, undique eum triſtitiæ circumdabant; confor-
tatione hic vel maximè opus fuit. In annuntiatione autem in-
carnationis triſte nihil apparet, læta ſunt, nova enim percipit
Virgo, quibus feliciora ſibi imaginari nemo queat, conforta-
tione utique non eget, cur Angelus ergo mittitur, qui confor-
tavit agonizantem Chriſtum? An ut gaudiis Virginis gaudia
ſuperaddat præſentià ſuâ? mirari deſine, ait Chryſologus, &
cum eo S. Gregorius Lib. I1. Moralium cap. 33. quia verus

humilis majorem non poteſt ſentire cruciatum, quàm cum

præſens ab alio laudatur. Juſtus, eum laudatur in facie, fla-
gellaturin mence, Juſtitiæ ſpeculum Mariam Virginem, in fa-
cie laudavit Angelus, quando ingreſſus ad eam dixit: Gratia
plena, Dominus tecum, Benedicta tu in mulieribus. Verba hæc
laudis angelicæ in facie Virginis, flagella erant mentis, hinc
Virgo turbata eſt in ſermone ejus, & neſciebat, qualis eſſet iſts
ſalutatio. Ad hanc turbationem miſſus eſt Angelus ille, qui
agonizantem confortabat Chriſtum, ut Virginem de laude
publicà agonizantem confortaret, nam ſicut pavit Chriſtus in
horto, & mœſtus fuit, ſic de laude pavit Virgo; quare, ut ver-
bis loquar S. Bernardi. Homil. ſuper Miſſus eſt, venit Angelus,
utkirginem de ſuis laudibus pavidam confortaret? O ver beata
bumilitæs (exclamat cum totâà Eccleſiàâ S. Auguſtinus. Tom. 10.
in Append. ſerm. 83. de diverſ.) quæ Deum hominibus pepe-
rit, vita m mortalibus edidit, cœlos innovavits mundum purifi-
cavit, Paradiſum aperuit, & hominum animas, ab inferis libe-
ravit.
Pro

Epilogus.

160 Diſeutſus XXI.

—

Pro tam nobili virtutum omnium cuſtode humilitate,
quà etiam corda noſtra ſapientiæ divinæ dignam ſedem valea-
mus præparare, Virgidaem humillimam, ejusque Filium JE-
ſum Chriſtam, humilitatis magiſtrum, devotilliméè implore-
mus, cum Joanne Landſpergio. Theoria. 18. Mater piis-
ſema! impetra nobis profundiſſimam humilitaktem obſecramus te,
er omnem cordis 1us piékatem, impelra nobis perfeltum pauper-
tatem Spiritüs, qud nos ipſos, & omnia extra Veum conterna-
mus, ill: ſoli placereé cupiamus illt Lobssene Zéſtiamus; abh mi.
ſericoraiſſime 7ESll! audt gquæſo, & exaudt nos per humilita.
tem Matris tuæ, in cujus utéro Virginis recluſus, Bovem menſi-
bus permanſiſti. Amen.

Almam reſpexcit Dominur, ſuper omnia evexit,
Ancillæ nomen fit Genitricisz omen.
Ju Verbi ſedes, ͤirgo! Salomonis es AK.der,
Fac humiles mites, quæ ſuper aſtra nites.

Pr.

mu
illan
loc

ngnifeo 1

Undemer

hinpurpe
ANo/a c

ntur: unde
Wirgo! 1
lennc in iu
DbasTuicie
Ltune ver,
eteritenoc,
llrun, &
ur fgurih
Dühlatrem,
lerbatre
itennjum
neeltvit re⸗

. „.R. 4
ſilfi Sn

lanin ur
itunae,
u emnicr.
10 lelpera
tmn dednn
erulean

—,

3S ) ( 8* 161
e e E: SeE B,& 0 E eE S

9.0 ierſi
ninan Aaria Virgo cauſa eſt noſtræ lætitiæ.
1 Niut W
*ãũà’ Ommuni ſacrorum Interpretum ſuffragio non ege- Exordium.
der it mus, ad hoc, ad cognoſcendum, quænam ſit aurora
N—r’Z illa, quæ per univerſum triumphantis ac militantis
Eccleſiæ horizontem gratioſa ſeſe diffudit, de cujus
magnifico ortu, ſalubriter recreata, omnis creatura lætatur;
mit evert ſiquidem devotorum beatæ virginis clientum turbæ univerſa-
1. les, in purpuraſcente luce auroræ, ejusdem Virginis Mariæ,
a Fl, mundo, ac cœlo delectabilem nativitatem agnoſcunt, ac vene-

rantur: unde S. Bonaventura in Spec. Virg. cap. 9. ait: O bea-
Allt, ta Virgo! tu e aurora, de ſole procedens, & ortum ſolis prave-
niens, & in lumine ſolis diem nuntians. Adhuc clariùs Rupertus
Abbas Tuitienſis in Cant. cap. 6. Quando nata es, 6Virgobea-
ta! tunc vera nobis aurora ſurrexit, quia ſicut aurora est finis
prateritænoctis, & initium dieiſequentis s ſic nativitas tua ſinis
dolorum, & conſolationis fait initium. Sub hujus gratioſæ au-
roræ figurâ, probandum nobis incumbit, Mariam Virginem
Dei Matrem, totius lætitiæ noſtræ cauſam extitiſſe. Sanctos sS. Patres,
deſuper Patres conſulamus. Ave porta cælorum, & ſcala, aſcen-
ſusq; omnium; ave portarum cæleſtis paradiſi reſeramentam;
ave clavis regni cœleſtis; ave noſtra conſolattix, quæ mærores
ſedgi, & oppreſſörum moleſtias leniiſti, eunctasq ae oppresſtiones
ſuſtuliſti. Salutat Virginem S. Ephrem. ſerm. de Laud. B. V. S. Ephrem.
Ta enim, quaæ revera gaudio ſunt digna, agis, quæ ſaper eæleſtis
lætitiæ vas &, atque receptaculam, nam per te gaudinm diſßen-
ſatu omni creaturæ, genusque humanam, antiquam dignita-
tem ecuperat, alloquitur Mariam S. Gregorius Taumaturgus §. Gregori-
ſerm. 2. de Annunt. B. V. Hæc eòt enim,»cujus ſalatationis vex, & Us TLauma-
i;ſos exultare facit in gaudio,quos materna aahuc viſcera clau- Luatgus.
122 22 dunt:

.

162

Diſcurſus XX.

dunt: quòd ſiparvuli nec dum natiianimalique facza eſt, ut Ma-
ria locuta eſt, quid putamus, quanam fuerit cæleſitun erulta-
7io, cum & vocem audire, & videre faciem, & beata ejus frui
Praſentid meruerant, perorat S. Bernardus ſerm. de Aſſumpt.
B. V. Sußcit ceriè is, qui tui memoriam pièuſurpant,ipretioſisſi
muam memoriætus domum, guiphe quæ ejusmodi latitiam Zariat,
quam nullus eripere posſit: qudnam enim volauptate, quibus bo-
nis non àimpletur, qut mentem ſuam, ſanctisſimaæ memoriæ prom-
5. Oannes ptüearias m effecit. ſuaviſlimn& ſcribit S. Joan. Damaſcenus Orat.
DPamaſce- qe Dormit. B. V. Teſtis eſt conſcientiæ Deus, quod ſe quando cœleſti
gratid largiente, exterioribus curis exemptus, laudibus Virgi-
nis valeo! otas, vel per horutam occupari, tantä mentis lætitia
ſancior, tantd interids ſuavitate perfundor, at cunctit vanitati-
bus, & concupiſcentiis goneulcatisznil malim, aut appetam,quam
gum ipſa Lætilis ſritu, ſs dareturs exilireſtatim ad Dominum:
in ſordibas carnis adhiec, & mandi lato degentibus, 1àm lata
convtιναςoâιιùn ejus zominis eontemplatione ſentire., teſtatur S. Ber-

S. Bernar-
dus.

ls.

S. Bernardi-

nus Senenl. Mardinussenenſis ſerm. 3. de glorioſo Nom. Mariæ. Tandem ex-
S. Bonaven- clamat S. Bonaventura in Stimul. amor. part. 3. cap. 19. Quis
enimte non diligat, &Maria! reparatricem omnium, zmoris ca-
minlm, puleherioremſole, dulciorcm melle, bonitatis theſaurum,
honeſtatis ſpecelum, omnis ſank,itatis évemplum ; ommnihus es
amabilis, vmzibus es affabilis, omnibus delectabilie. Gratiam no-

tura.

bis impetra Spiritus S. ut gratis conceptibus, deleclabilitatem

tuam producamus.

CONCOEPTIES I.

ne Ab hæreditate paternàâ exlcuſus, & à facie Regis deme.
cho. rito ſuo abjectus fnit, degener Regis David filius Abſalon, eè
quòd patri ſuo rebellis, adhuc vivo ſeeptrum, coronam acre-
ghum dolo primùm, dein bello eripere ingratus tentaverit.

2. Regum 1I4. cap. ſed prudentifſima mulier I hecuites, miſe-

rO Abfol

blonis ſtarui compariens, iratum accedit Regem, ac

Hlio ejus ecxule adee potenter intercedit, ut hora adhuc
illa, offenius Rex David placatus,

filio ſuo Abſolonis digneè
abje:

——
1beco pa

4 nrniruck

edement
Cona Thec
ie! 05
gelalls,
Cus fuit
Pgoa N.
rione du
enridicnoſ
omprehe
Im, in utel

memptib
Giinm,adin

ln regia
emn lir e
lin Angel
lenpe ſoan

6

Yillimum,

Mmanitera

Uandicens:
Ueetain pro
rſod ſon
ore ſolue,
r! Cetidit
Nepondet
lnd cap.6
Nuhorilus
un conte
n ntem
lic verdin
Dhigini
itaged de
n Agel

eatu/ Aye;
he⸗/

—
ſcegen
lſtunenl,
leulihl,
n linn
ertpretſe,
latitiin cit
enenhie
Nmaſennn
ihtanhte
ludiuli
ſi neuti ln
cunetit enit
et Azetiſigin
timal Denn.
Aptiſut tirl

zreteltr.

larix Iunlezt
nriunthn
itntitien
len, Annii
i, Cuun-.

ſceltiͦcn
sAbelne
ColOnNN
gandstenlhit
Thecvican,,
Cect Nep B
Drhoni2
AbOost

Maria Virgo cauſa eſt neſtræ lætitiæ. 163

abjecto paternam impertitus ſit gratiam, & commiſſæ in ſe
ingratitudinis remiſſionem. Nonne hoc in caſu felix nuntia,

ac clem entiſſima regii Principis advocata, prudentiſſima ma-

trona Thecuites, abjecto Abſoloni inexpectatæ fuit cauſa læ-
titiæ? Ob peccatum Adami, ab hæreditate coœleſtis Patriæ
excluſus, & à facie Dei ſui, miſerrimus homo, æternum ab-
jectus fuit, ſed ecce benigniſſima Mediatrix, prudentiſſima
Virgo ac Mater miſericordiæ, humanà infelicitatis commiſe-

ratione ducta ſeſe interponit, ac homini advocatam agens, Ppo-

tentiſſimo ſuo fiat mihi ſeeundum verbum taum, Lucæ 1. Cap.
incomprehenſibilem cum omni gratiaà & reconciliatione De-
um, in utero ſuo virginali concepit, quo factum, ut qui prius
contemptibilis, & abjectus erat homo ad gratiam Dei & ami⸗-
citiam, ad inſtar prodigi filii paternè ſuſceptus, & ad indicibi-
lem, regiâ ac imperatoria excellentiorem dignitatem, & ho-
norem ſit elevatus: id quod docuit dilectum Chriſti diſeipu-
lum, Angelus Domini, de quo in Apocalypſi, cap. 19. Vidit
nempe Joannes accedentem ad ſe Angelum, veneratione di-

gniſſimum, illum ergo profundè revereri volens, flexi poplite

humaniter adorat; quod advertensAngelus de longinquo cla-
mat, dicens: Vide, ne feceris, quaſi diceret: Noli me adorare,
nectam profundè coram me te inclina, non enim decet; Cur
quæſo à Joanne hororari Angelus recuſat, cum tamen tem-
pore Joſue, hujusmodi honores ſuſcipere, non contrarieba-
tur? Cecidit oſuæpronus interram, & adorans. Joſué 5. cap.
Reſpondet purpuratus Eccleſiæ Doctor Cardinalis Hugo, in
Cant, cap. 6. cum 8. Gregorio Pontifice, Hom. 8. in kvangelia.
Temporibus Joſue in antiqua Lege, viderunt ſancti Angeli,
quàm contemtptus, & abjectus à Deo fuerit homo; a ecreazurs
tam contemptä, honorem Angeli ſaſcipitnt, at reverentiami
nunc verò in novo Teſtamento (à tem pore ſcilicet, quo in ute-
ro Virginis Mariæ, Deus homo factus eſt) nazuram huas mana me
prius adeò deſpectam ſupra naturam angelieam in cœlo exaltæ-
tam, Angeli intuenturi ided Angelus a Joannes tanquam a
ereatu: d er Mariam ſupra Angelos dignificatätenere nei pit,

122 22 Ü2 g* A5

4

164 Diſcurſus XXII.

& ab ullo homine, honorem amplius, & reverentiam acceptare
perhorreſcit. Mariæ itaque Virgini adſcribat homo, quòd ex
leviſſimo, dignior, Angelis, & beatior effectus ſit, ipſa eſt pru-
dentiſſima illa Thecuites, quæ degenerera peccatorem, divinæ
Majeſtati reconciliavit, eique gratiam impetravit, & gloriam.
Ad literam S. Antoninus Part. 4. Tit. 1 5. Cap. I4. §. 7. Hæc eſi
fguratè prudentisſema illa mulier Thecuitis, quæ ita ſapi enter

advocavit apud Regem David, in cauſa Abſolonis, Vani, ſuperbi,;

& fratricidæ, exulis facti propter tantam ſcelus in Jeruſalem,
quòd induxit Patrem David, ad miſericordiam, erga filium, &

ab exilio revocandum: Sic Virgo Maria, pro mundorebell, ipſi

Deo, & occiſore fratris ſui, id edt, animi ſui, propter quod exul
conſtituitur, à ſuperna Jeruſalem, ita advocat, & interpellat: ut
Deumbatremplaceat, & onverſaum ad pæ‿itentiam, & gloriam
inducat. Si ergo revocatus ab aulæ tantum regiæ exilio Abſo-
lon, Thecuitidem ſuæ recognovit cauſam lætitiæ, certe ab exi-
lio aulæ cœleſtis ad gloriam æternam revocatus homo, Ma-
riam Virginem, cauſam lætitiæ indicibilis, in ævum ſat depræ-
dicare non poterit.

CONCEPTUS II.

A potentiſſimo Rege Aſlvero, ſuper univerſam Judæo-
rum gentem, ſententia mortis decreta eſt, & litteræ ad exe-
quendam miſiæ ſunt, per omnes Regiones ac Provincias Re.
gis, menſis, ac dies, executioni determinata; ſed eccè ſubitèò
ſpecioſiſſima Regina Eſther profundiſſima humilitate pedi-
bus Regis provoluta ſalutem obtinet, vitam Jjudæorum conſer-
Vat, quin & regium impetrat conſenſum, ut decreta mor-⸗
tis ſententia quam primum revocentur, litteræ executionis re-
laxentur, undique Judæis gratia Regis promulgetur, & venia;
quo factum eſt, ut per integrum regnum univerſi populi
magnoperè lætarentur. Omnisque civitas exultavit & lata-
ta eit; Judæis autem nova lax oriri viſa eft, gaudium, honor, &
1Tripa diem, apud on, n es populos, Irhes, at que provincias, gquceng,
Regis Pratepta veéniebant, mira exultatio, ebpula, atq; onvivia,

&lr.

.

—
ſitu cie

leiuit

ino dommt

Erſaeſtap

ſanitgen
Deiſubjacen
ſetd debita

ſfcientere

pen geſher
gudc ſpecio

ti Virge

gunibus, al
ficiimus

on deſinat

Urpetraver
on quiſp
Mionelubl
ninalabſet
Kkociplon
Ile Elexee

Ulnexaſit,

4

Lementiſfin
ecit on
rimtant,⸗
ur on ſo
Npo morti
lum kther
1 8 welie
Poneclient

A100

umen forti

Ui Poſte

——
küiſtctletel
omnd adte
n cker
ndreni
rit Kgorin
1487 g
e ita ſſian
ib ati ſhnt
in onin
nejenflin

nunlinetii

Oileſſelu
tian in
egirerlioli
itſe elethe
Atus horo
erocRhc⸗

.

bniretlinmen
Elicenrth
eion
d tarh
Ahummiiueſte

NdeoniNet

Ir Celtun
Aretecninin
lgerwn Ken
ubifaſ ae

uni0

,uCvonglkt

vinridhl,1
tſili
G.

Maria Virgo cauſa eſt noſtræ læatitie. 165

—
& feſtus dies. Eſth. 8. cap. Quis hujus univerſalis lætitiæ cauſa
Judæis fuit? nonne Eſther? A ſupremo Rege regum, ac Do-
mino dominantium, ſententia mortis æternæ in peccarores
deciſa eſt apud S. jacobum cap. 1. Peccatum, cum conſa mmatum
fuerit, generat mortem. Omnes, peccatores nos eſſe, ſtrictiſſimo
Dei ſubjacere judicio fateamur; peccaſſe nos, certi ſumus, an
verò debitam præſtiterimus pro peccatis ſatisfactionem, an
ſufficienter contriti fuerimus, incertiſſimum: ne per hoc ta-
men deſperemus, ſed indubitato nobis eſſe ſinamus ſolatio,
quòd ſpecioſiſſima Eſther, Regina cœli ſuper omnes ſpecioſa,
Maria Virgo Dei Mater, pro omnibus ſe invocantibus, etiam
gravibus, ac abominabilibus peccatoribus apud Filium ſuum,
ſtrictiſſimum aliàs judicem, humiliter, ac potenter intercedere
non deſinat, donec illis gratiam & miſericordiam actualiter
impetraverit, quam expertus eſt Theophilus, grandis ille pec-

cator, qui ſpe lucri temporalis, & terrenarum dignitatum am-

bitione ſublimis, Deum abnegavit, ſeſeque diabolo, corpore &
animaâ ſubſeripſit, læſæ Majeſtatis divinæ, ac mortis æternæ, vel
ex hoc ipſo reus, hic tamen impius ac ſceleratus cum aliis adhuc
mille & ſexcentis gravioribus peccatoribus, damnationis pœ-
nam evaſit, abnegationis Dei veniam adeptus eſt, Mediatrice
clementiſſimà, cœleſti Eſther Mariâ. Seraphicè in hæc verba
incidit S. Bonaventura, in ſpeculo lect. 5. Eſther noſtra beata
Maria, tantam gratiam coramkkege aterno impetravit, quòd per
hanc non ſolum ipſa, ad coronam pervenit, ſed etiam generi hu-
mano morti addico ſubvenit. Diſcat vel ab Hebræis, cœleſtem
ſuam Fſther Mariam invocare Chriſtianus, ut per ipſam ſalvus
fiat, & meliore jure, ac illa Eſther olim Judæo, Virgo Maria, in
agone clienti, erit cauſa lætitiæ.

CONCEPIUS III.

ArQà obſidione ab Holoferno obſeſſà eſt Bethulia, quam
tamen fortis matrona Judith ab obſidione glorioſiſſimè libe-

ravit, poſtquam inimicorum turmas pertranſiens, detrunca-
L ZzZ 272 3 tum

176 6 . Diſe urfus XXII.

— —

— L
tum propria manu Holofernis caput, victrix retulit, eoque
non exiguam anguſtiatis Bechulienſibus lætitiam cauſavit,
quod vel ex eàâ maximè laude poteſt abundè colligi, quam li-
berari ab obſidione cives, reduci ſolemniter decantaverunt.
Benedixerunt iltlam omnes, unä voce dicentes: tu gloria Jeru-
ſalem, tis lætitia Iſraël, zu honorißcentia populi noſtri. Judith.
15. cap. Num potuit olim tam anguſtiata fuiſſe Bechulia,
quam noſtris temporibus, Deo permittente, an guſtiata fue-
rit Chriſtianitas? Anno milleſimo quingenteſimo ſeptuageſi-
mo primo, Venetos invaſit numeroſo exercitu, armisque po-
tenter obduxit Selimus Turcarum Imperator, & quamvis cum
Philippo ſecundo Hiſpaniarum Rege, Papa piæ memoriæ Pius
V. paternè auxiliares anguſtiatis miſerint populos, armis ta-
men ac viribus longè ſugerior Chriſtianis Turca erat, ita utcoc-
cumbere in conflictu, Chriſtianis prudenter timendum fuerit;

ſed fortiſſima Judith: Virgo Maria, ad pugnæinitium, Gene-
8 Pug

rali exercitus oanni de Auſtria, evidens auxilium ferens, ap-
paruit, nam inopinato ventus contrarius Turcis exurrexit, quid
de tormentis bellicis Chriſtianorum ignem, & fumum in fa:-
ciem inimicorum percuſſit, ut naves chriſtianorum amplius
dignoſcere non valentes, ſe ipſos intra ſe invicem occiderent,
ac mactarent, quà ſtrage cruentia, Turcarum millia triginta
ceciderunt, octodecim millia captivata, quindecim millia ca-
ptivorum chriſtianorum liberata, centum & ſexaginta,unum-
magnum, ducenta & quinquaginta tormenta bellica, ac tan-
dem centum & octoginta galeræ à Turcis occupatæ ſunt. Ka⸗

ra de tot millibus Victoria, non alteri utique, quàm fortiſſimæ,

quaæ in exercitu Auxiliatrix viſibiliter apparuit, Juditch Mariæ

„ . . . 2 ₰ C. .
ViIrgini grato animo adfri
◻ 2

7

inexplicabilis fuit ciula lætitiæ, digniſſima, quam victores illi
benedicant dicentes: Ta gleria Hiſpanoram, Za latitia l eneto-
rum, tu magn'ficentis popali ehriſtianis Maria de Piczorid. In
quantis anguſtus inclyta verſabatur Auſtria Anno milleſimo
ſexcenteſimo octuagefimo tertio, quando idem immanis ac
abjuratus hoſtis Chriſtianitatis, ſupra ducentis virorum milli.-
bus,

=—

benda, quæ Chriſtiano illi populo,

——
o⸗ Vien⸗
unicihe
Cque coe

Uyetflii

Eeroil
vormnentot
UsTyrant
lnibori
Atlle, he
Venptenb⸗

Dhicoorle
Ullima

Ncitrorun
insAute
Plit 31.
jendidau
neoctidit
nlyten,

ther.)

Mnigin he

Roma
oelngge
bunalis,
lrr dem e
t, ur mo
Upeiratati
e nempe
bſegnißee
lnelktera

Dhon⸗ Gdixe

Ohomin,
P
lo Dens

—
Steoluenn
itam aniſt
olig⸗ gunk
Gecantrnenn
14 lri
lumfri t

Kulle etm

anzolinntn
noletu
armae,
Kquuntben
enenoieli
Opolopnnig
Ncdetatiuun
Gimencvnken
einitinm,
gliumm ketent
tesetuntentg
d Akomnntt
hanorumm
icemn oetter
Un kollur
indecimni⸗
ſeraginupne
a bellcuri⸗
, Uümdin
id cttk
tanocipole
acn ridossl
Isltii
riece MN
1Aunomn 61
Gemninnmm
sNorn 4

Maria Virgo cauſa eſt noſtræ lætitiæ. 167

bus, Viennam Auſtriæ Metropolim, ac Cæſaris Romano. Ger-
manici Reſidentiam arctiſſimè obſedit, ac tertio jm menſeun-
dique coanguſtavit, dicat jam univerſus orbis, quantà lætitia
ſuperfuſa fuerit, tota, cum anguſtatâ Civitate, Patria, dum per
generoſiſſimos Germaniæ Heroës cum detrimento omnium
tormentorum bellicorum, munitionis: ac tentoriorum ſuper-
bus Tyrannus in fugam abactus, atque ab ejus obſidione Urbs
ipſa victoriose eſt liberata. Sed quàùnam die menſis, Viennæ
afflictæ, hæc triumphalis felicitas obtigit? duodecimàâ menſis

Sempternbris, infra octavam Nativitatis beatæ Mariæ Virginis,

ab hac cœleſti Aurorâ Viennæ dies tam ſerenus illuxit, iſta fuit
fortiſſima Judith, quæ inimico Chriſtianitatis facta eſt terribilis,
ut caſtrorum acies ordinata, Viennenſibus autem electa, ut Sol
totius Auſtriæ & Cauſa lætitiæ. Subſcribit S. Antoninus Part.
3. Tit. 3 I. cap. 4. pſa eſt ila ſandta Judith, quæ & mag nämi-
ſericordid ad vopulam ſaumeum magnàprovidentiä & fortita-
dine occidit Holofernem ferocis:ſivium, obſidentem & captivare
volentem populum Dei, Et B. Albertus Magnus in Bibl. Marian.
lib. Eſther. Num. 7. ſa eſt gaudium n zſtorum, & tripudium
omnu m Beatorum,

CONCEPILIIS III.

Romanis olim cauſa lætitiæ littera , fuit; etenim quan-
do delinquens damnari debebat ad mortem, ſupra portam
Tribunalis, live Capitolii duas haſce litteras ſeripsere: M. R.
quæ idem erant, ac: Mortis Reim: Lriſtantes litteræ: utpo-
te, quæ mortern captivo indicabant; Verùm, ſi gratia reo
impetrata fuit, litreram A. inter prædiclas litteras M. R. Po-
ſuere nempè M. 1. R. quibus vita condonata reo annuntiaba-
tur, ſignificabat enim: Morte Abſolvitun Rens. An non reus
hanc litteramn , lætus ac hilaris in portà Capitolii aſpexerit?

an non dixerit faæ eile cauſam lætitiæ?“ ſub pona mortis, pri-

mo homini, ne comedat de ligno ſcientiæ Doni & mali, in Pa-
radiſo Deus prohibuit; In quàan , borà comederis ex eo, morte
52 %

Epilogus.

168 Diſcurſus XXII.

morieris. Gen. 2. cap. Quia verò malitiosè contra hoc præce-
ptum Domini egit, & prohibitum comedit fruéctum, factus eſt
Mortis Reus, litteras haſce M. R. in portà tribunalis divini cum
poſteris triſtis aſpexit: at verò in Novo Teſtamento, homini
gratiam apud Dominum, Maria Virgo invenit: Iuveniſti gra-
tiam apud Deum Lucæ 1. cap. hinc Gabriel Archangelus à Deo
miſſus eſt, ut ſalutationis ſuæx Avæ, quaſi à Væ, præfatis litteris
M. R. lætificantem litteram A. interponeret, MdRIA, id eſt,

Morte Kternà Reus Inferni Abſolvitur: atque indicaret, Væ, il-

lud mortis æternæ, quod ſuperbiâà ſuà Eva intulit generi huma.
no, cauſa triſtitiæ, à “α mortis æternæ, humilitate ſuâà abſolve-
rit, eidem humano generi cauſa lætitiæ, Virgo Maria; quod ſa.
luberrimum nomen retrogradè invocat Marianus Cliens: Aß
Inferno Redime Animam Meam. edoctus à Richardo à S. Lau-
rentio lib. I. de Laud. B. V. cap. 2. Sicat nomen JEſu, melin ore,
in aure melos, in corde jubilus; ſee & nomen Mariæ.
Ad depellendamigitur de corde noſtro omnem triſtitiam,
veræ lætitiæ Cauſam, Mariam Virginem in pectoribus noſtris
circumferamus, eamque conſolati invocemus, cum venerabi-
li Patre Joanne à IEſu Mariâ. Tom. 4. Epiſt. ad B. V. Eja, per cor

tenerrimumlInigeniti tui rogamus ze imprime intimo animæ no.

ſtræ centro, dulce ſuper lac & favum., nomen tuum, quod ſcilicet
ibi nos conſervemus, robusq; ex illo deſumamus, nosq; inſaper di-
ghare, regali ſigillo Mariæ, quod undiq; cumferentes, digno-
ſcamur emptitia mancipia taa, nec proindt cogitemus, loquamur,
aut agamus quidpiam, quod non protinus in te dirigamus, ſub.
limiſſma Regina! invicta fortitudo! & cordialisconſolatio noſtra.
Amen.

Virgo Maria! maris, vel à nomine, ſtella vocaris,
Vitctrixw triſtitiæ, Cauſaq; lætitic.
Quite ſalutat, ave nomen repetitg ſuave,
Dulci prole ſove, cordis amara move.

—

DI

Mairiu

Ir tere
9 der.
Virgos
dedita,
Gellium me

lnſbusejus

adhllimaine

Gnit cor-

olb 5. de
mminunam fin
Pepiriruale
e Contetnp,

IIO mags

Pbiuein
nics elet

nd ur conte

Minitatis Va
Nrhbiamus.D⸗
Otunen, un
en er in ſen,
agerit, aut
Unſuslid , d
uen ſlllinit
nhluretur De
utigilan
N neuguigil
Krllarone
Guun, letin

—
rühoege,
Ducn llre
lsciyitien
hemno, hon,
weyſige
kungelutde
Pratitglern
MIANliid
ludicnenn
teneutun
Aeſod eon
laruz ot
AnsClene,
Uurdoidl,
lſis len
.
nemntritin
Gorbuunt
Soumfenrt
elin
utinnane
, lat i
ſerente ,
ſnuhftin
Ai,iunt i
eNunt

ltovin

he,

de Fxaltatione B. V. art. 2. cap. 3. oaνραaHW†⅓[02Jaäis cogitationibus exer-

— S8) en 169
èl

DISCURSUS XXIII.

Maria Virgo tota quanta est, vas ſpirituale.

N Er revelationem habuiſſe teſtantur S8. Bonaventura in gxordium.
* Spec. Virg. cap. 7. & S. Bernardinus Senenſis, quoòd
Virgo Sanctiſſima divinæ contemplationi adeò fuerit
dedita, ut non tantùm noctes integras in oratione, &
cœleſtium meditatione inſumpſerit, ſed etiam dormiendo,
& ſenſibus ejus ſomno obrutis, piè contemplando anima ejus
ſanctiſſima indeſinenter vigilaverit, canens cum ſponsâà: Ege
dormio, & cor meum vigilat. Cant. 5. cap. Sic etiam P. Cani-
ſius lib. 5. de Beatà Virgine, omninò judicat Dei Matris vitam
continuam fuiſſe extaſim, atque contemplationem, vitam
planè ſpiritualem, etenim ſi donum hoc dulciſſimæ, ac conti-
nuæ contemplationis, in creatione Angelis conceſſum fuit,
quantò magis Virginem ſandliſſimam, quæ Dei Mater eſſe de-

bebat, quæ in Reginam Angelorum prædeſtinata, in ſponſam

Spiritũs S. electa fuerat, divini amoris incendio inflammaverit
Deus, ut contemplatione divinàâ ſpiritualem agens vitam, Vas
Divinitatis, Vas ſpirituale efficeretur. Sanctos deſuper Patres 88. Patres.
percipiamus. Dormire, non prius ecupiditæs, quàm neceſſitasfait,
& tamen, cum gquieſceret corpus, vigilaret animus, qui fye-
quenter in ſomnis, aut ſomno interrupta continuat, aut diſpo-
ſita gerit, aut gerenda pronuntiat. de Virgine teſtatur S. Am- 5. 4mbre-
broſius lib. 2. de Virginibus. Beata Virgo ad tantam contempla- us.
tionem ſublimitata eſtzut gerfectus, etiam in ventre Matris, con-
templaretur Deum, quàm anquam fuit contemplatus aliquis
alius vigilando, ſicut ipſaCant. 5.teſtætur, dicens: Ego dormio, &
cor meum vigilat. ſcribit S. Bernardinus Senen ſis Tom. 4. ſerm. 6. Bernard.
cebatur, detinebatur tantuùm in ſæculocorpore: affects aut em,
Aaa aaa α

Diſcurſus XXIII.

8nuznti & mente commorabatur in cœlo. perorat S. Laurentius Juſtinia-
us Juſtin. nus ſerm. in Aſſumt. B. V. Et iterum Tom. 3. ſerm. 36. tertia
Parte. I contemplando Deum, & cuncta creata, plusquàm Pau-
lus Mpoſt olus rapt as, ſine comparatione: quia ſi eſſent tot Pauli,
quot ſunt creaturæa, non attingerent ſaum contemplari, nam
Paulus fuüitVas electionis, Maria füit VasDivinitatisiguia nulla
creatura, tantum amat, nec tantüm timet Deum, quantumk irgo
glorioſa. Tota in Deo exultar, totusq;dpiritus ejus, in Deo gaudet,
& tota ejus anima Dominum magniſicat, & collaudat. diſerté lo-
.. ldephon quirur. S. Ildephonſus ſerm. 2. de Aſſumpt. B. V. Hæc Tirgoiſuis
ſus. œum precibus, traxit à cœlo, hæc ſuis meritis & virtutibus, ut in-
§. Bernar- gait . Bernardus, &laminvaſit, & in ſui amorem, Prophetaæ cæ-
dus. leſtis animum inelinavit, quem in ſui uteri domicilium, novem
§.rkomas menſibus hoeſst tavit profunde perpendit S. Thomas à Villa No-
2 và Conc. de Partu Virginis, Tu & Vas ſpirituale, gratiam Spiri.
tusS. mentibus noſtris infunde, ut vitam tuam ſpiritualem, piis
ac devotis Conceptibus meditari valeamus.

CONCEPTUS I.

Confirma- Secunduům principia Doctoris Angelici, S. Thomæ Aqui-

a ſeu De. natis 3. Part. Quæſt. 27. Art. 5. in Corp. Quautò aliguid magis
appropinquatprincipio, in quolibet genere, tantò magispartici-
pyat effectum illias Principiti, & qualitatem: ſic docet Diony-
ſius Areopagita cap. 4. de cœleſti Hierarchiâ, quòd Angeli, qui
proximiùs Deo aſſiſtunt, ut ſunt Cherubim & Seraphim, ma-
gis participant de bonitatibus divinis, quàm unquam partici-
pabit homo, in zelo ferventiores, ardentiores in amore ſunt.
Ex hoc principio, ſequens non ineptè formari poteſt Difcur-
ſus: Chriſtus origo eſt omnis perfectionis, virtutum ccœleſti-
um, ac ſpiritualium meritorum exemplar, charitate ardet,
ut notat Apoſtolus Paulus I. ad Hebr. cap. 1I2. Deus neſter,
ignis conſamens eſt. Chriſtus pro honore Patris ſui cœleſtis,
Zeclosè efferveſcit. Zelator eſt nomen ejus. Chriſtus in oratione
vigilantiſſimus. Fernoctabat in oratione Dei. Luc. 6, cap. Chri-

ſtus

4

M⸗

ſtwinjefum
pntadle

Alugiten
miſind

npoenis
un li 63.
nipir non hat
Uerfllionis
omorigini;
gopptopine
nim Matre
Nru Virgo
ilſſima: M
Nentiſſima

ntſimnan

Mlhertatee⸗
lcolos lxti
obroſiuslid
1laeriptay
lurefulget
e⸗ exempl.
reſa grol.
liatijglen,
nium ſit diſ⸗

Minelia; VaZ

AAprop
Dbicionav
Ugel Gabrie
Gatipleua.
hnimmenlum

Mtun addi⸗

nlfiit rat

hn uteſ

—
eitsaltt⸗
eimn,30.teti
nuugtrde
euttl
mtengn,
ihthglinl
ngbetuntne
17netgtd,
udat Elene
V Hemti
Uirtutitune
emylrkeut
niciliumtnn
omaa
genuni
nſpiruulen

Thonete
itholſettel
gle
e Cocet D-

dezttl

A Senohunn
Uogtangni
zin anneln
ipoethl⸗

jtoromncrtt.

chtiene
11 Deli
nb li d
ltvincn

ucbc 1

Maria Virgo tota quanta eſt vas ſpirituale. 177

ſtus in jejunio, & abſtinentià ſtrictiſſimus. Cumjejunaſſet qua-
graginta diebus, & quadraginta noctibus. Matth. 4. cap. Chri-
ſtus Magiſter humilitatis, & manſuetudinis. Diſeite à me, quia
mitis ſam & humilis corde. Matth. II. cap. Chriſtus in maxi-
mis pœnis, ac tormentis fuit patientiſmſimus. Non aperuit os
ſuum. Iſa. 53. Cap. Chriſtus voluntariè pauperrimus. Filius ho-
minis non habet, ubi reclinet caput ſuum. Lucæ 9. cap. tantæ
perfectionis, tot virtutum cœleſtium, tot meritorum ſpiritua-
lium origini, & exemplari Chriſto Eſu, nemo mortalium ma-
gis appropinquat, quam Maria Virgo, Mater Chriſti; Quis
enim Matre proximior eſt Filio? ergo inter omnes homines
Maria Virgo Deipara perſectiſſima eſt, vircuoſiſſima, ac ſpiri-
tualiſſima, Maria, inquam, in Deum & proximum charitate
ardentiſſima honoris divini zelo ferventiſſima, in oratione, vi-
gilantiſſima, in abſtinentià, & jejunio ſtrictiſſima, voluntarià
paupertate exemplariſſima, humilitate Deum placavit, patien-
tiâ coœlos lætificavit, caſticate Angelos ædificavit. Mellifluè S.
Ambroſius lib. 2. de Virginibus. Sit vobis, tanquam in imagi-
ne deſeriptakyirginitas, vitaq;beatæ Mariæ,de gadivelat in ſpe-
culo, refulget ſpecies caſtitatis, & forma virtutis, hinc ſumatis
licet exemplavivendi, abi tanquam in exemplari, magiſt eria
expreſſa probitatis, quid corrigére, quid eſfugere, quia tenere
debeatis oſtendunt ttalis enim fuit Maria, ut ejus unius vita, o-
mnium ſit diſciplina. Imitanda ſine numero offerens merita
ſpiritualia, Vas ſpirituale.

CONCEPTVS II.

Ad propoſitum meum, eſt profundiſſima ſpeculatio Se-
raphici Bonaventuræ in Speculo B. V. Lect. ſuper verba Arch-
angeli Gabrielis in ſalutatione Virginis benedictæ prolata:
Gratiâ plena. De hâc gratiâ, ejusꝗque plenitudine, Vas ſpiritua-
le immenſum, Virgo Maria ex ipſo contextu, tam clarè perci-
pitur, ut additione ulteriori verborum non egeat. Immenſs
certèfait gratia, quaà beata Virgo fuit plena, immenſum eni m
vas non poteſt eſſe plenam, niſi immenſum ſit iſtud, quo est
Aaa aa a 2 ble-

Piſcurſus XXIII. .

172

—
plenum. Maria auten Vas immenſiſwimum fuit, ex quo illam, qui niurdl
cæ lo major eſt, continere potuit. Quis eſt cælo major? certè e, „Ailte
de quo balomon: ſi cælum, & cœli cælorum, te capere non pocſſunt, ſlilhuit
quantò magis domus hæc, quam adificavi? Non atigq;, domus per ujtun u
. Salomonem adifizata, ſed domus per illam ſignificata, Deum ca- liſiinnac
perepotuit. Tu erge immenſisſima Maria, capacior e cœle, quis Slhutes
quem cæœli capere non poterant, tuogremiocontuliſti. Tu capacior dli⸗⸗
es mundo, quia quem totus non capit orbis, in tua ſe clauſit viſco. miftind.
ra,factas homo. Si ergoMaria tam capaciſſima fuit ventre, quan. iznulien,
1àmagis mente? & ſicapacitas tam immenſa fuit gratiâ plena, lltniluhe
oportuit utiq; qaòd gratia illa, quæ tantam implere potuit capaci- liummhe
tatem, eſſet immenſa. Virgo Maria igitur corpore, & ſpiritu emmm,

gratiâ plena, Vas Divinitatis, Vas ſpirituale immenſum eſt,

lemſed etia
Non minus ingeniosè combinat verba Gabrielis Archan- eirare, Der
geli S. Bernardus ſerm. 4. ſuper Miſſus eſt. quam enim cole- Cosguead⸗
ſtis Nuntius gratiâ plenam ſuperius ſalutaverat, eidem mox ſu- lot exident
peraddit dicens: Spiritus ſanctus ſuperveniet in te, & virtus Al- lono Deum
1iſimi obumbrabit tibi. Lucæ 1. cap. Numquid non Spiritus è8. monimuma
gratiarum dator eſtt an potuit repleri gratià, & necdum habere tierpeſde
Spiritum ſanctum:? ſi autem jam Spiritus S. in eâà erat, quomo- Nenraeran
do adhuc tamquam noviter ſuperventurus repromittitur? ad lollu,
quid ſuperveniet in Mariam? ut gratiam conferat? ſed quam liberiv toi
gratiam dabit 8piritus S. ei, quæ jam eſt gratiâ plena? cum ple- enifiat,
na jam ſit, quid amplius dabit ei ſuperveniens Spiritus S. datdor mullſcbeth
gratiarum? ſubtiliſſimè reſpondet idem Sanctus: Salutatione penon voc⸗
angelicâ plenus gratidâ erat venter Mariæ, repletus Wuigenito Hammo Ve
Filio Dei, Chriſto eſu. in hanc Filô Dei jam plenam gratiarum uminit ee

Matrem, ſupervenit Bpiritus S. Et ſicut Fiüius Dei replevit ven-

P , . neiherultan,
trem, ſic Spiritus S. replevit mentem Mariæ; Itaque benedicta Kahr
inter mulieres Virgo Maria, corpore & anima, ventre ac men- lrman-
te, carne & ſpiriru, gratiâ plena eſt. Verbis prægnantibus aſ- leiczie,
ſenti-

— —
ex u ilin
ajetene,
erenin in
nutit nnue
frare, Dung
eiyatchiß
lſiluigt⸗
4 ſllilſtr,
ſi venmgt
ſit rmtiiſir
ehntufegt

orpore a

amenhdmt,

I.

Gebrielsans
vacn enind
dneidemnan
inteCN

bidnondpin

Vecdunhte
Helerthſht
eprompigint
fem, ſimn
ipemiang
Springin
As: Glg
ete en
jenam giim
Diirelluhit
luce Ueleni
Gmmmte,
Urvont.
Nregnn

Maria Virgo tota quanta eſt vas ſzirituule. 175
—

ſentitur S. Laurentius Juſtinianus lib. de caſto Connubio, cap.
9. Quidquid honoris, quidquid dignitati, quidquid meriti,
quidquid gratiæ, quidquia eſi gloriæ, totum fuit in Marid: ma.
gna cum naſcitur, major cum concipit ubig, ſancta, ubig bplena,
ubiq; imaculata, ſancta quidem mente & corpore, plena gratid
& virtute. & S. Hieronymus Epiſt. ro. de Aſſumt. B. V. tom. 9J.
Qualu, & quanta eſſet beatalVirgo, al Angelo divinitus decla-
ratur, eum dicitur: Ave gratiäplena, Dominus tecum,benedicta
za in mulieribus: talibus namq; decebat Virginem oppignorare
muneribus, at eſſet gratiäplena, qua dedit eœlis gloriam, terris
Dominum, pacemq; refudit, ſidem gentibus, finem vitiis, vitæ or-
dinem, moribus diſciplinam. Vas ſanétitatis, Vas ſpirituale.

CONCEPTUS IV.

In bono, non ſolùm per ſeipſum perſeverare usque in fi-
nem, ſed etiam alios ad ſimilem perſeverantiam exemplariter
incitare, Deum non ſolùm perſonaliter laudare, ſed obvios
quosque ad laudem Dei animare, nonnè ſpiritualis animi, ſigna
ſunt evidentia? Maria Virgo tam conſtanter perſeveravit in
bono, Deum ſuum tam iteratis vicibus laudavit, ut ſimul etiam
proximum ad bonum ædificaverit, Dei laudes reddendas, effi-
caciter perſuaſerit. Sic de eà referuntActaAp oſtolorum I cap.
Hiomnes erant perſeverantes uxanimiter in oratione, cum mu-
lieribus, & Maria Matre Tkſau. Vix ac Maria domum intravit
Eliſabeth, ſuuũmque devotiſſimum intonare coepit Hymnum:
Magn'ficat anima mea Dominam. Lucæ I. cap. cum ea tota do-
mus Eliſabeth magnificare Deum, atque in ejus laudes erum-
pere non vocat, quin & Joannes exultare in utero Matris, &
incarnato Verbo, reverentiam & honorem exhibere, non in-
termittit. Exce enim, ut facza eſt vox ſalut ationis tuæ in auribus
mens, exultavitin gaudioinfans in utero meo. Ipſa mater Eli-
ſabeth, prophetico ſpiritu abſcondita prædicere, Mariam Dei
Matrem appellare, fructum ventris ejus incipit benedicere. Er
repleta ettspiritu s. Eliſalbethi & exelzmavit voce magna, &di-
Aaa aa a 3 XiI;

Kgilogus.

174 Diſcurſus XXIII.

xit: benedicta tu inter malieres, & benedictus fructus ventris
zui, & unde hoc mihi, ut veniat Mater Domini mei ad me Sed &
Ppater Lacharias eodem ſpiritu plenus, benedixit Dominum,
dicens: Beneædictzus Dominus Deus Hraël, quiaz viſitavit, & fecit
redemptionem plebis ſuæ Iſrazël. Cum emphaſi concludit S. Am-
broſius de Inſtit. Virg. cap.7. Tanta erat Mariæ Virginis gratia,
ut non ſolum in ſe gratiam Virginitatis ſervaret, ſed etiam his,
guos inv'iſéret, int egritatis inſigne conferret; viſitavit Joan-
nem Baptiſtam, qui in atero, pritsquam naſceretur, exultavit,
2d vocem Mariæ exultavit infantulus, obſoquatus, antequàm
Cenitus: Tot nimirum in domo Eliſabeth de Vaſe ſpirituali Ma-
rià Virgine, dona Spirits S. liberalitate maternâ effuſa ſunt.
De Vaſe hoc ſpirituali, & immenſo Divinitatis Chriſti,
gratiis & donis ſpiritualibus ſapereffundi ſperantes, recurra-
mus ad Virginem ſanctiſſimam, Dei Matrem, eamque devo-
tiſſimè invocemus cum doctiſſimo Idiotâ de B. V. Part. 14.
Contemplat. 97. O Vas miſericordiæ, ad te recurrimus nos vaſa
contumelia, plena lutofœtidisſimo, diverſorium vitiorum: ſed
piisſima Virgo Maria, ſcimus te habere tantam miſericordiam,

eNX qud qui plus haurit, plus de ed in te inveniet: digneris nobis

eam dare, per quam mundare posſimus vas noſtrum immundam,

ut de vaſe contumeliæ fiat vas gratiæ, & in fine cum omnibus

danctis gloriam obtineamus ſempiternam. Amen.

Wiritu concepit V'irgo, quem carne recepit,
Vas fuit ergo Dei, ſpwrituale mei.
Sc, ubi vult, ſpirat, quis non te, Maria! requirat,
Ut ſupra nos fiamen, ſpiret amoris, Amen.

05) a ( Lee

2
6 77 /00

DI

AMuriu

Tpo
tus!
enir
leas
nur 1 g
Monmortali
Deusimmor

pinem be

Pomorare vo

U potuid N
(allucnp

Kterræ core

Mols ipſe in
Mpam, terte

Angelis

ndi depon⸗

lyde anic
luuleyhrcſa⸗
mivere,gua
men rede,
Matrem, 65.
Pkaids

Uelarie, g

6 guld ven

yet, pye⸗
hahingo⸗ .
em ſui ſi
nllexd eſt,

—
rdktgenn

neiatmd

rit Donminn

lemnizo

Dncloctd
irginignte
etſel nund
3 niſmiſe
fetun exttn
Att⸗ iftfi
aleſoninil
tniefflſn

ipigiencsci

erantes tert
meimaſletn
de N.,dnn
urriniur t
alticyun
nniſenunte
ier roir

ruminrir

fur un ti

ghi

1ndi
Aen.

36 )14 8 175

Be E S ;8 38 6 B :8e . 6,,:8, e B8 838 8
DISCURSUS XXIV.

AMarial irgo honoratah Deo, honorabile vas eſt.

Tpopulo ſuo honorabilem Mardochæum, rex Aſſve- Exordium.
rus redderet, ipſe cum honorare dignatus eſt, ſtolà et-
enim regiâ indutum, atque equo impoſitum, per pla-
teas Civitatis duci, & exclamari juſſit: Hoc honore con-
dignus eſt, quemcung, Rex volnerit honorare. Eſth, 6. cap.
Non mortalis tantùm ac terreſtris mundi hujus Monarcha, ſed
Deus immortalis. Rex regum, ac Dominus dominantium,
Virginem benedictam multiplici honore in cœlo ac in terrà:

honorare voluit, in Matrem enim elegit, & magis honorare

non potuit, Nuntio angelico ſalutari fecit, corpore & animâ in
coœlos aſſumpſit, ad dexteram ſuum collocavit, in Reginam cœ-
li & terræ coronavit: honore ergo digna eſt Virge Maria, quam
Deus ipſe in cœlo ac in terrâ adeò voluit honorare, omnibus,
inquam, terreſtribus, ac cœleſtibus creaturis, hominibus nem-
pè & An gelis honorabile Vas. Encomia ejus 88. Patres venera- 88. Patrez.
bundi deponant. Qais mortalium, niſi divinoillaſtratus Ora-

culo, de anicaâ Dei & hominis Genitrice, quidquam modicum, ſeis

grande, praſamat edicere, imò zon timeat banc pellutis labiis
nominare, quam Pater miſeric ordtarum, & anl ſacula Deus, per-
petuam pradeſtinavit inyirginem alsg 2 . ma m, Filtus raelegit
en Matrem, dpirituss. novAàgratta domicilium praparavitlcum
reverentiâ quærit S. Bernardinus Senenſis ſerm. 2. de SS. nomi S Bernardi-
lus elebtonis pyennatns nussenenſ.
ne Mariæ. Sde Pauluse Aiionis ves cognemiva 5 ſt, propter-
ez, quod venerabile Chr’ſtinomen, ab'que terray am cirtum-
ferret, &ö promulgaret; qualénam Vas cenſenda eit Dei-
para Firgo, guag non Manna, ut Urna illa aurea, ſed ſten
panem, què ſdelibus in cibum & potum exhibetur, atero
complexa est. panegyricé perorat 8. Baſilius Seleucius Orat. S§. Baſilius
de Seleucius.

1776 – Diſeurſus XXIV.

*Antonius de Annunt. B. Hec fait d Patre vocata per Angelum in ſpon-

S. Bonaven-
tura.

S. Epipha-
nius.

Confitma-
tio ſeu De-
ductio.

am, at Rebeccaper Eliezer procuratorem Abrahæ in con jugium
Iaaec: à spiritu & ſanktificata ab omni titillatione Poſſibili quan-
tamcung minimä: à Filio ſuo magnificata, ſic ut altior dicere-
tur, omni ente ſinito hæc est ab Angelo venerata, deſiderata4à
Patriarchis,a Prophetis prænuntiata, quaſita äRegibus:à Sacer-

dotibus ſigurata, exaltata ab Apoſtolis, Matyribur admiranda,

luxConfeſſoribus, dlirginibus imitanda, & invocanda a cundkis
natinnibus, qisa ſib cœloſant. Serm. 4. Tit. 1 5. Cap. 22. §. 8. Ma-

riæ Deus praparavit grandem gloriam in oœlo, at ſicut fuit gran-

dit in merito,ita etiam grandis eſſet in præmio. Seraphicèſpe-
culatur S. Bonaventura in ſpeculo B. V. Lect. 2. Sicut incompa-
vabile eſt, quod geſit, & ineſfabile donum, quod percefit, ita in-
eſtimabile atque incomtrebhbenſebile Praæmium & gloria, non dico,
int er cæteras ſacras Virgines, veram etiam ualtra omnessancktos,
uampromerutte pervenit zamq, ad'e*lipalatium beata & glo-
rioſa, abi C&hriſtus sponſus Eccleſeæ, intra thalamum collocavit
eam, in dexterâ Majeſtatis,ibi ſiquidem eam aſſumpſit præcellen-
1 ſimam inter primos, abi juxta David vocemiſtat Reginaà dex-
tris Dei in veſtita deaurato, eirgumdata varietate, laudabiliter
quitur S. Epiphanius ſerm. 2. de aſſumpt. B. V. Tandem con-
cludit S. Epiphanius ſerm. de laud. B. V. Virgo ſublimior Angelis
facte eſt, ſaperior ipſis Cherabim & Seraphim, placensChriſtohkegi
4 Deo in honore habita, tanquam ancills diena, & Mater. Ho-
norabile igitur Vas eſt, quam Deus ipſe voluit honorare, cujus
& nos digniſſimo honori, imploratà Spirits S. gratiâ, ſpecio-
ſos Conceptus humiliter ſubjungamus.

CONCEPTIUS I.

Ad creationem mundi proceſſurus Deus, quam vis crea-
turam, unico & ſolo Fiat produxit, ac creavir. Fiat lux, &
faca eſt lux. Gen. I. cap. Una nihilominus ſecuta eſt crea-
tura, nimirum Adam, in cujus creatione, modum hunc lo-
quen-

Mer

——
(enli D
pinemad i
producen

4 Ciric⸗ gciam
Germodern

ninempciri
reyolvic)
Criſtum D
imini, fat
HinderCalan

i0F ot⸗

unevenen
1CeAnnun
mnterrefe
ſloguale nt
Moſsdicen
hrtur inhi
ngodea
quocreſ

Quarnp

lam venit,

m ubi mo

lulmmatut
Nalemptort
lmiletitii⸗
1raletiorae
tietltoſli⸗
N 1n
uKaudit

ftitibaebe⸗

7. ,
eiſes velo

Iimis: g,

Delonn
elunin ie
Ainenſen
rneſcſliiten
ut gltintine
tcvdeſlnit
Regilatg
tilutadnirul
Uurangalgi
Ca. 22,6e
tſutſii G
6 Heripnic⸗
2. Ututiſeen
Ahenczinſie
6 briott
raomnaluf
tianbinn,
ilimuncelr
ſuntittnan⸗
Met, Neginit
etafe lh

V. Tunenn

,ſubriret

Nluteucrke
,C N
thonotuek
6. genißtn

.

ouumie
1. Lit el

Cot d

vocom iM

,

Maria Virgé honorata Deo, honorabile Vas elit. 177

quendi, Deus mutavit; non jam dixit: Fiat. ſed faciamus ho-

miinem ad imagineme ſimilitudinem noſtram. Cur quæſo, De-

us producendo alias creaturas, dixit, fat, creando hominem,
dixit, faciamus? quænam hujus mutationis eſt cauſa? Reſpon-
det modernus quidam graviſſimus Author: ideo creando ho-
minem, dixit Deus: faciamus: & non: fiat- quia hoc ſiat reſer-
vare voluit Mariæ Virgini, quæ proferendo novum Adamum
Chriſtum Dominum, proferret ſimul ejus Fiat: Ecce ancidla
Domini, fiat mihi ſecundum verbum tunm. Lucæ 1. Cap. Ita Ale-
xwander Calamatus, in novàsylvâ Conceptuum. Diſc. 40. num.
7.O Fiat potens !Fiat efficax! Fiat ſuper omne Fiat perpetuo
bonore venerandum. (exclamat S. Thomas devVillà NovâConc.
I. de Annunt.) hoc verbe Fiat factus eſt mundas»hoc verbocæ-

leſtia, terreſtriaq; Altiſſimas condidit,ſed tale Fiat, non ſonuit in

orbe, quale nanc tu Besta dixiſti. Favet huic Conceptui 8. Am-
broſius dicens: Incomprehenſibili, Deus, incomprehenſibiliter
operatur in Deiparà, in quä erat gratia labiorum. Maria itaque
Virgo, de qua tiat hoc perpetuo honore venerandum procel-
ſit, quod reſervavit illi Creator mundi, honorabile Vas eſt.

CONCEPTUS II.

Quamprimùm Chriſtus mortem Lazari intellexit, Betha-
niam venit, ut reſuſcitaret amicum ſuum; & ut vidit ſepulch-
rum, ubi mortuus quatriduanus jacebat, erupit in lachrymas.
Lachrymatus eſt Jeſas. Joan. 1II. cap. At vero, ut audivit Jeſus
Redemptor meus, ſe condemnatum ad mortem crucis, tantâ
animi lætitià & jubilo, mortis ſententiam acceptavic, & quaſi
nova lætiora ei ſignificari non potuiſſent, alacer & hilaris abiit:
Propoſito ſibi gauaéo, ſuſtinait erucem, confuſione cont emptd, ad
Hebr. 12, cap Quâ de causâ reſuſcitando Lazarum planxit Chri-
ſtus, & auditâ mortis ſententià, gaviſus fuici Nõnne melius feciſ-
ſes, mi dulciſſime Jeſu! ſi in reſuſcitatione Lazari, ubi vitam al-
teri tribuebas, exultaſſes, hic verô, ubi de morte tuàâ agebatur
Heviſſes, vel obid, quòd mors crucis eo tempore erat maximé,
infamis: AMaleaiczas omnisz, qui pendet in ligno. Deuteron. 21.
Bbb bbb cap.

12y8 Diſcurſus XXIV. .
cap. Non ſanè: ut intelligas, quantùm etiam morte ſuàâ, hono-
rare Matrem Chriſtus voluerit; reſuſcitare enim Lazarum ad
vitam effectus omnipotentiæ, ac Deitatis eſt, de hâc ſingulari-
ter gaudendi ratio non erat, nam independenter ab ommi La.

zaro, ſive vivo, ſive mortuo, Deus erat ab æterno, neque reſuſci-

tatione, vel minimum Deitati accrevit: aſt ire ad mortem cru-
cis, effectus humanitatis erat, quâ homo enim, non quâ Deus,
morti ſubjectus fuit, cùm Deus ſit immortalis; quia igitur Chri-
ſtus videbat, quòd morte ſuâ ſe demonſtraret verum, ac ger-
manum Mariæ Virginis Filium, & quòd aſſumpta de Virgine

Marià humanitas Chriſti, doloroſiſſim crucis morte, tantam

adeptura ſit gloriam, & honorem, ut ei omne genu, cœleſtium,
terreſtrium, ac infernorum flecti, reverentiarn, cultum, & ho-
norem exhiberi oporteat, atque hic ipſe honor & gloria, in Ma-
tris honorem ſingularem redundabit, utpotè de quàâ Chriſtus
carnem & ſanguinem, totamq; naturam aflumpſit humanam,
ideo audità mortis ſententiâ gaviſus eſt, & exultavit, propoſito ſili

gaudioſuſtinuit erucem, ut mortem etiam ignominioſiſſimà

ſibi, Matrem honorare mereretur. Præclarè S. Ildephonſus
ſerm. 2., de Nat. V irg. Mariæ. Urs te veram Matremoßfenderet,
ſe vérum Filium patiendotormenta monſtravit. & P. Ponferadi-

en ſis. Benignus atqu? amantißtmus Filius, qui malait aterni.

atem div, nam eelare, quàm temporalem maternitatem. In
morte ſuâ Filius honorare Matrem voluit, ut nos ei in vitâ ho-
norem exhibere non dubitaremus, quam infinita prolis digni-
tas, honorabile Vas reddit.

CONCEPTIIS III.

Videntes Hebræi ſtupenda miracula, quæ continuò in af

umptâ humanitate patrabat Chriſtus, inde argumentati ſunt,

cn

& concluſerunt, ipſim omninô, & verè eſſe Filium Dei, Re-
demptorem generis humani, ac verum rotius populi Ifraélitici

Meſſiam; itaque cùm audirent, Chriſtum morari extra Civita-
tem iverunt multi Satrapæ & Scribæ ut illum inviſerent, & ſu-
um Regem, Principem, ac Dominum facerent; id advertens
, Chri-

ſunmtecit)
itabom

Einſimeſon

Uinceipibus
Hultiemis in
Korarent,
iſupobt ale
nodivinucn

vnine alee

dne adoral

Ulln Ceſerte

noluit ſibin

uid Prece

madoraren

umelli debite

Nengne à Ma
ad geltine
N?Annon

1ndCorigit

mifcaretun
0r goſter fun
Ulcaret pro⸗
um Virg
min delerte

terto,

kaneibperl

nn an

tonis hono

entechzi⸗

lller quofi
Wprabozc
Epengent
Lice ſagit

AIilma V

—
morte Cioe
I Lannln

bcehieſngt

elterebonn.

monentetli
teadmonene

mn nongri

quiigenct
et rerumn E

lume i
cis notte ner
vegenucattn
atncoltuend
nor Egoeiri

bte gegluCl.

umphthome
laricnett
gnommnolt
ore S,lieſet
Mawenteue
vi &ontn
inaharin
aterniteltn!
Utnosclinſtin
fniagroben

I

necminti
enpneni
Gefilonbut
Eepoiliek.
oratientnt Cit
nianicrendkt
et; id ii

Maria Virgé honorata Deo, honorabile Vas eſt. 179

Chriſtus, ſugit in montem ipſe ſolas. Joan. 6. cap. Votum oppo-
ſitum fecit Matth. 2. c etenim vix natus Chriſtus in Bechlchem,
voluit ab omni creaturàâ adorari, neq; tantùm à gente plebeiâ,
& infimæ ſortis ac conditionis vulgo, ſed etiam à Magnatibus,
Principibus, & Regibus, inter quos fuêre tres Magi, & Reges, qui
ab ultimis mundi finibus, Bechlehem venerunt, ut Chriſtum
adorarent. Et procidentes adoraverunt eum, & apertis theſau-
ris ſuis, obtislerunt ei munera, Aurum, Thus & Myrrham. Regiũ,
imò divinum honorem ac munera Deo ac Rege digna, ab his
benignè ſuſcepit jeſus. Quæ nunc eſt cauſa, cur Chriſtus Domi-
nus, ne adoraretur, fugit in montem: &in præſepi voluerit ado-

rarii In deſerto, etiam ab hominibus infimæ conditionis, & ſor-

tis, noluit ſibi exhiberi officia & obſequia, & in præſepi ea acce-
ptavit, præcepitꝗ; & mandavit, ut potentiſſimi etiam reges ip-
ſum adorarent? in deſerto ſe abſcondit, ne honor & reverentia,

tametſi debita, ei deferretur, & in præſepi, velut dubius, aut ti-

mens, ne à Magis non inveniretur, novam creavit ſtellam, quæ
illos ad deſtinatum, ubi adoraretur, locum deduceret. Et cur
hoc?g An non unus & idem Chriſtus erat in utroque loco ?è om-
ninò. Cur igitur hic ſolàm, & non etiam ibi adorari voluit? Uc
ſignificaretur nobis, quàm ſollicitus de honore Virginisalva-
tor noſter fuerit, nunc tanti fecit, ut omnis alterius honoris ſe
judicaret prorſus incapacem, quotiescunque is, non ſimul in
Mariam Virginem redundaret: erat idemmet jeſus & Dominus

tam in deſerto, quàm in præſepi, & nihilominus noluit adorari

in deſerto, qui adorationem in præſepi permiſit, & admiſit: quà
de causâ perlegite ſacrum textum, & comperietis, Mariam Vir-
ginem, quando Hebræi venerunt in deſertum, ut debitũ ado-
rationis honoremsSalvatori noſtro deferrent, non fuifle ibidem

præſentem, idcircò fugit in montem ipſe ſolas. quaſi dicere vo-
luiſſet: quo fine hunc regis honorem, hanc regi tituli gloriam

acceptabo? cùm non adſit Maria Mater mea, à quâ omnes mei
dependent, & vitam cœperunthonores! non, non: nolo illum,
& ideò ſugit in montem iple lolas. Aſt in præſepi præſens erat
beatiſſima Virgo: Intrantes domum, inven rant paerum eum

Bbb bbb z Ma⸗-

180 Diſcurſus XXIV.

—.“0—

Marid Matre ejus & procidentes aderaverunt eum &c. Quia,

inquit Chriſtus, ubi præſens eſt Maria Virgo Mater mea, ibi om-
nis etiam eſt honor & gloria rnea, & ideò gratum habeo quòd
ibidem etiam adorer. Hiſce atteſtatur S. Militon ſerm. 5. de Do-
minicà dicens: Nolait in deſerto coronari,: voluit in præſepio ado-
rari, quia ibi Maria Mater ejas non erat, hic aautem habebatur, &
ideo S. Bernardus ſerm. de Epiphanià loquens de coronâ quà

beata Virgo coronaverat Chriſtum, dicebat: Dominus noſter,

qt Patre coronatur corona gloriæ, à Mari Virgine coronatus
— ₰
AItcorond humanitatis. O: veré Vas honorabile Virgo Maria.

CONCEPTUS IV.

Figura ineffabilis illius honoris, quo aſſumptam corpore
& anim in cœlos Virginem Chriſtus Dominus coronavit, re-
præſentata eſt S. oanni Evangeliſtæ in myſteriosâ ſuâ. Apocal.
12, Cap. dtgnam magnum apparuit in cœo, Mulier amidta ſole,
& an ſub pedibus ejus, & in capite ejus corona ſtellarum duo-
decim. Per hoc ſignum, benedicta inter mulieres Virgo Maria,
juxta communem 88, Patrum, & Eccleſiæ Catholicæ ſenſum
intelligitur, ſed quid Sole, luna, ac ſtellarum duodecim coronâ

indicatur? Solis ac lunæ fulgorem perpendit Richardus à S.
Laurentio lib. . de Laud. B. V. Sol dititur, quaſz ſelus luc ens, id

eſt, præ cateris laminaxribus, ſicut enim cæteris ſideribus clarita-
Ze luminis, & Majeſtateprafertur; ſic in cœleſt, gloriä, Maria
ſanctis omnibus, honore & gloriâ ſaperponitur: ſieut Sol pulcher-
zimamn laminarium cæli; ſiearia digniſſima ecrea-turarum Lei,
yoſt animam Chriſtie Sol lana lacidior, & lana ſideribus, ſie Ma-
ria dignior ereaturis omn ibhus in mundo eſtunussol & AMaria,
ina Sola eſt, Mater &) Virgo. Coronam ejus obſervat. S. Bona-
ventura in Spec. Virg. cap. 8. Poſuit Chriſtus in capite Matris
diadema Regis, diademacertèimpretiabile, diadema tam dele-
&Hενρile, ds dema tam mirabile, quod omni lingud inenarrabile
eſt. Duodecim ſtellas explicat 8. Bernardus ſerm. inign. Magn.
Won incon gras duodeim ſtellas ſtas daodecim praregat vas gra-
tiaruam, intelligere veideamur, quibus Maria ſin gualariter ador-
katur.

Mn,
——
ulr co
mllluſn⸗
ibt Nirea
Irur, At’
pvet 1 .
uvih4000
Digonn
Potaritin te
um hlarren
ſetllem, on
lue inyvo
Pltano in!

Wldut in
latitig

lſins hota
nne conſe
ſiluein tul
Pjobrſ.
(xli/
uuc vit
cea

— Mara Virgo honorata à Deo, honorabile Vas eſt. 181

D“ £ + e E..
Garee natur. & concludit ſerm. 1 .de 4 ſſu m pt. B. Vir. Mariæ praſentid
Gnhind ens Nuſtrat ur er bis, aded, at & ipfa jam c& leſtu batria, clarius
onſen *“ rulilet, Virginea lampadis irrad'ata fulgore; nec in terri locus
l dignior, ateri virginals fempto, in quo Filiune Pei Maria ſaſie
H pit, nec in œlu, regali ſolio, in quo Mariam, Mariæ Filius ſubli-
mavit, àac coelo & terræ honorabile Vas reddidit. Epilopus,
eeocan Dignum itaque & juſtum eſt, ut quam Filius Altiſſimi ho.
n noravitin terris, & exaltavit in cœlis, nos quoque Dei ac no-
Vkineenn ſtram Matrem, nec non omnium creaturaram Dominam uni-
bleſipplin verſalem, omni excogitabili honore & amore proſequamur,
V. atque in vocemus cum S. Germano Patriarchâ Conſtantino-
ſimcd politano in Mariali à Maratio edito. Orat. de Annunt. B. V.
n umme Introdac in c&lorum regnum, O Domina univerſorum! confi-
IOheE.

iin WS 4, qu é Pro Dei Matre, verè, 46⁰ propriè habent, & or=⸗
6 — . . 4
en . ſa , bHot äanimi af. ect c, ſide ſa anct iſte ant, & lingia m . KAam; hoc

anhi nomineconſecrant, quiq; auxilio tuogloriantur, & anchoram
iecr Lei ſuæ in tuo patrocintopeſt Deum coltocant. Amen.
leres Vinol
Pun Proler ſanctæ Annæ, ſit VS verabile Mannæ,
rrc CLli Manna pluit, quando Deum genuit.
ar Tunc vita panem dedit, & ſatiavit inanem.
L 4 „ 7 . 25 .
epiand V'as coles, in cœlis, ſi ſatiare velis.
lielnii,u
, ſiurli
creaturAuNll
,Hcenuotl
ururlelG
Oberrar,
nt apiM
Nolenutinii

,rus yepurril
1

3 .
umindgo
1 rergel ℳ.
eß⸗
ſiileli

Bbb bbb z3 DlI-

122 8 )° E M
lalgui
3 S: E E **ααοα nt

DISCURSUS XXV. ze

1.Virgoita
. . . ¹ . . ,.
AMaria Virgo exemplaris Eas fuit inſigne iiaſn⸗
devotionis. lſade
Dev/11
Exordium. Otitia rerum, humano intellectui ab Omnipotente Glemb
adeò limitata fuit, ut ſolùm de externis valeat judica-⸗ Wanina
re, qeq; iis interiora debeat conjecturare, hinc erudi- yluyctorun
t penicillo pulchritudinem cœli oculis hominum ulen-.
repræſentare volens ingenioſus Academicus, firmamentum nlurin a-
ſole reſplendens aureum, lunâ falgens atgenteum, ſtellis ſine uuluteun
numexro ſcintillans adamantinum depinxit, ſuperpoſito lem. mi: vit
mate: Iitrinſecus pulchriora latent. Maria Virgo, pulcher- nllatune
rima mulierum, coœlum unicum, ſedes ac domus Dei, mon- linguiad /.
ſtrata eſt ab Angelo Epheſi S. oanni Evangeliſtæ in ſuâApoca- un huuefi
lypſi 12. cap. Pulchra at lana, electa ut Sol, ſtellis coronata. Cu- zmlonſßte
jus incomparabili pulchritudini Spiritus S. Sponſus ejus ſub- ndubi
ſcripſit. Cant.6. cap. Pulehra es, absq; éo, quod intrinſecus latet. Mletian
Intrinſecus fervor amoris, ac devotionis latet, ad quam exem- ltumetin/
plo ſuo obvios quosque excitavit, ac proinde Virgo exempla- M20 in
38. Patres. Fris, Vas inſigne devotionis fuit. Teſtimonia 88. Patrum cita. Allimad
mus. S. Maria, Virgo brudens, Virgopudiciſſima, Virge pul- lulati tus
cherrima, & ſœcunda, corport decora, atq;integra, animo fulgi. nnthajst
da, fde perſticua, vitä pract ra, amore virginitati devota, in meli, a
8. dephon phedientiâ virtatum parata. perorat S. Ildephonſus ſerm. I. de lnlated l
4. Aflumt. B. V. DQuonam modo, O Maria! graviſzmum tuum Utulad rla
inceſſam exprimam, gaonam modo amictum! quonam modo, Kio lmpl
oris tui venuſtatem, ſenilem in javenili corpore prudentiam? Ulbertorh
honeſtas veſtitus, mollitiem omnem, ac laxum fugiens: Greſſas
. hoannes graVis, atq, ſédates, ab omni mollitie remotus: mores ſe veri;
nus. alaq, hilaritate temperati: ita comparata eras, ut ad te nullas Tertio⸗
viris acceſſas gaterets teſtis eſt metus ile, quem ex inuſitatodn. ſtlilkeir

geli

Omnhtt
ernisvelenro⸗
örareninent
loculs honire
US, Arinegenm

ntevcm,ele.

Tperpohokr
in Fugoputt
omis Dei,
Eſtrirſunhe
Velitannnil
Sorlvent
Alininnuut
eh adanat
Ge Virgockn
1 60. Pummen
ino, l
elrvmußf
ivitmmilenh
Ohonſoſrante

1
,pjuſſͤrorſen
Ogepen M

N
mipyh ni

ſy,
ul: MNAH.

,kt AN
. h,,,
erintN/

Maria Virgo exemplaris Vas fuit infigne devotionis. 193

gelè alloquio incidiſti- parentibus morigera, & dicto audiens:
animus humilis in ſublimiſſimis contemplationibus: ſermojucun-
dus, ex leni anima progrediens: deniq; quid aliud quàm Dei do-
micilium? teſtatur S. Toannes Damaſcenus Orat. I. de Nat. B.
V. Virgoitaq; & tenera, & delicata, regali ſtirpe progenita &
ſpecioſiſima, totam intentionem ſaam, tot am amorem ſuum, to-
tum ſtudiumlaam, ad hoc intendit, ut corpus &g animam ſaam,

Deo virginitate perpetuâ conſecraret, ſcribit S. Anſelmus de Ex. S. Anſel-

cellent. B. V. c. 4. Verè procul dubio eſt orædendum, quba ſicut ipfi-
us anima coram Deo & Angelis erat pulcherrima, ita qas corpus
in cunctorum oculis eam int uentium fuit gratiſſimams & quem-
admodum DEIUIS& Angeli, de ejus anemæ venuſtate gratula-
bantur in cælu, ita ettam grateſſima ejus corporis palchritudo
omnibus eam cernere cupientibus, utilis futt, & conſolatoria in
terri: videntes autem devoti, in quantofervore illa Deofa-
mulabatur, ad Dei honorem ſerventiores eficiebanturs in his au-
tem, qui ad peccandum pron ſſimi erant, ex ejus verborum & ge-
Ruum honeſtateftatim peccati fervorextinguebatur, quamaäiu
ipſan: conſpiciebant. loquitur S. Brigitta in Serm, Angelico. cap.
13. Non dubitandum, amori ignemé& interiorem candorennex-
terius etiam in eâ lacere, ut qua puritatem angelicam habuit,
vultum etiam angelici: habuerit, refert Richardus de S. Victore
cap. 26. in Cantica. O quàm mellifiua verba, ſapius Aiſtilverunt
dqulcicſima Mariæ labia, ſicut dicitar in Cantit Favus diſtil-
lans labi tua, ſponſa, me! & lac ſub lingad tuä,: de mell fuentid
namq; hujas melliftui l'erbi, per totum mundum melt flaifacti
ſunt cæli, Maria inſuper mel ſab lingud habuit,: in mellflzis ora-
tionibas à Deum,; lat verò ſab lingud habuit:zn lacteis ouatto-
nitas ad proximum. Concludit S., Bonaventura in Spec.
lect. 10. Imploremus ab cà Spiritus 8, Gratiam, ut Conceptus
deluper formare valeamus,

CONCEPTUS I.

mus.

§. Brigitta.

Richardus
à S. Victor.

B. V. S. Bonaven.

tura-

Tertio ætatis ſuæ anno, ſeſe Mariam Virginem Domino Confirma-
præſentâſie in templo Hieroſolymitano, atque ibidem usque "i ſeu De-

ad

ductio.

Diſcurſus XXV.

ad decimum quartum ætatis annum indeſinenter perſeverà-
ſe, communis Eccleſiæ docet traditio: ſed quànam occu patio-

—— —

ne, Virgo beatiſſima, tot annos continuos transegit in Templo?

an fortè aliarum puellarum more, artificioſos, luxuique neceſ-
ſarios addiſcere labores appetiit? vel verò huic ſeculo, ejusque
corruptis moribus, ratione Statùs, ſeſe accommodare aſſuevit!
minimé. Cui ergo, in primo juventutis ſuæ flore, ſtudio ac-
quievit? reſpondet S. Antoninus bPart. A. Tit. 15. cap 2. §. 3.
Pſaltes ergoglorioſabeata Maria, præcisè Dei laudes canere ſtu-
det, & hic eus omnis finis, & int entio; de hü redditur fa moſa
quia tantum laudes Domini cecinit. In confirmationem loqui-
tur S. Ildephonſus Serm. 2. de Aſlumt. B. V. Solammodb ea,
quæ Deiſant, requirit, & ſapiti idcircò in ilto tota exultat, tota
gaudet, & latatur. O]! utinam ſic matres pietati ac devotioni,
& non curioſitatibus ineptis filias ſuas aſlueſcerent, virginita-
tem earum certé in plures annos cautiùs conſervarent, diſcite
ergo adoleſcentulæ, in Mariâ Virginem moribus, Virginem
pietate, Virginem devotione, & cum S. Joanne Damaſceno
rat. I. de Nat. B. V. exclamate: O! divinam, & vivum ſimula.
ramad quod opifex Deus inventus eſt, mentem quidem divi-
nitus gubernatam habens, ac Deo ſoli overam dantem. O! Vas
inſigne devotionis.

CONCEPTUS II.

De vigilantiàâ in Canticis gloriatur ſponſa. Ego dormio, &
cor meum vigilat. Cant. 5§. cap. Quænam fuit illa vigilia, in quàâ
nocturno tempore, cæteris dormientibus, tam ſædulèò ſponſa
occupabatur? Non illautique, quæ in armis militaribus conlſi-
ſtit, & temporali tantùm militiæ, iisque viris vel maximè con-
fiditur: ſpiritualis itaque ſponſæ vigilia fuit, quam ſuos Chri-
ſtus docuit Matth. 26. Cap. Vigilate, & orate. Vigilia, inquam,
quæ lectione librorum ſpiritualium, contemplatione cœle-
ſtium, & aſſiduàâ oratione perficirur. Sponla Spirits S. vigi-
lantiſſima fuit, Virgo Maria, quæ in continuis hujus vigiliæ ſpi-

lbi. hcein
ritua-

Mia⸗
— —

iuels exel

clelts Ne
oninwol
Ahumilita
Coſtupuit4
Pnam repe
ſrincerlis.
gitemſind
ein oratiot
Koceleſtia 1
niendo, &
ſmamab il
ſpe in labo
ſeri conte
le beata)
Is, contin
Ableridit.
l Gap. 2.
lam ſuerit
lyolormio;
cri, 4nul
ſotione, nee
n inſi

Virpol
e tota do
nriune
ilußß
Ur heneg,

ukkitacte

ncentus

k
—

enterpeſtſes

Enumocnhet
tnegtillen,
Plumnigtens
ieſtellocte⸗
nnodtetin

fore, aloe

telg.
ilaudastaten
1 reltitcrſen
drmationenlen
V. lunmnl
lototaeril
ietanizc enoin
ecerend igtn
5
Onlervatennci
noribs Nnrr
runeblat
1C,vinon
Anten uilinl
n Ale 0

1.

al Eeohen,
rilunglunt
m ſetlbr
stniienrbgae
lmenden
an tad
3 ſiglungu
rengnotece
nboiiiög
gölnſglz

Maria Virgo exemplaris, Vas fuit inſigne devotionis. 185

——
ritualis exercitiis diu noctuque defatigabatur. Summo manè
coœleſtis Nuntius, interiorem ejus cellulam ſubintrat, & ecce.
non in molli lectulo quieſcentem, ſed ad pios libros flectentem
in humilitate, & verba Iſaiæ cap. 7. Virgoconcipiet, & pariet
filium. profundé meditantem invenit, quare non modicum
obſtupuit Archangelus Dei, quòd nimirum devotiorem per-
ſonam reperiret in terris, quàm adhucunquam expertus fuiſ-
ſet in cœlis. Addit S. Bonaventura, in Spec. Virg. cap. 7. Vir.
ginem ſanctiſſimam, non tantùm noctes integras perſeveràſ-
ſe in oratione, & incarnati Verbi excellentias contemplanto.
& cœleſtia meditando, illas conſumpſiſie, verùm etiam dor-
miendo, & ſenſibus ſomno obrutis, animam tamen vigilantiſ-
ſimam ab illà non ceſsàſſe, ita, ut ſive vigilans, ſive dormiens.
ſive in labore, ſive extra laborem, ſemper in profundiſſima
fuerit contem platione perſeverans: his motus P. Caniſius lib.
5. de beata Virgine, omnino judicat, vitam Dei Matris Virgi-
nis, continuam extaſim, atque contemplationem fuiſſe.
Subſcribit S. Bernardinus Senenſis ſerm. de Concept. B. V. art.
I. Cap. 2. Erat illo tempore perfeckior Contemplatrix qaamuan-
quam fuerit aliquis, dum vigilavit, unde & Cant. s. ipſa ait:
Ego dormio, & cor meam vigilat ſeilicet contemplatione per-
fects, à nullä alffione debilitata. Nempe cœlum & terra, in de-
votione, nec ſimilem viſa eſt, nec habere ſequentem, rectèigi-
tur, Vas inſigne devotionis.

CONCEPTIUS III.

Vix portam domus Fliſabeth Maria Virgo aperuit, cùm
ecce tota domus in laudes Dei erumpit, chorus integer lau-
dantium Deum reſonat: Eliſabeth Deo laudem canit: Bene-
dictus prubctus ventris tui. Lucæ 1. Cap. Lacharias bené conci-
nit: Benedicius Dominus Deus Grasël. Joannes adhuc in utero
matris, tactum exhibet: Exualtavit infans in urero. Sed quæ
concentus hujus eſt au rix? quis choralem hanc muſicam cla-
rà voce intonavit ? nonne Maria? loquatur S. Gregorius au
Ccc ecce ma-

180 Diſcurſus XXV.

maturgus ſerm. de Annunt. B. V. Vox itaque Mariæ effcax fu.
it, & spiritu S&. replevit Eliſabeth, ac veluti ex berenni quodsm
fonte inſtrumentolinguaiflumen charismatum, Per Propheticam
cognatæ ſuæz emiſit, & pedibus infantis, in atero colligstis, ſal-
zum & eXultattonem ſuppeditavit, quod gquidem miraculoſitri-
pudii ſymbolum, ſig-numq erat: nam ubi gratid plena advenit,
guan dto cane repleta ſunt. Virgo verè exemplaris, Vas inſigne
de votionis fuit.

CONCEPTUS IV.

De S. Joſepho & Marià Virgine ſcribit S. Matthæus Evan-
Seliſta I. cap. Et non cognoſcelat eam. Quòd Joſeph Mariam
carnaliter non cognoverit, plus quàm certum eſt, ac indubi-
tatum, erant enim ambo caſta pectora, & quaſi puriſſimi duo
Cherubim, Verbum Dei incarnatum circumſtabant, ipsà Vir-

gine teſte. Lucæ I. cap. Quontam virum non cognoſco. Quo-

modo ergo obfuſcati Joſeph ſunt oculi, quòd Mariam ſponſam
ſuam non cognoſcat? Reſpondet Origenes in cap. 2. Matth.
Joſephin Maria tantam devotionem, tantam in omnibus ejus
peribas pietatem animadvertit, & ideo neque cogneſcere, neé
diſcærnere potuit, an Maria purus homo, vel non Potius DeiAngs-
lus ſſet. tam inſigne devotionis Vas erat.

CONCEPIUS V.

Moriturus in cruce Unigenitus Dei, & Mariæ Virginis
Filius dilectum diſcipulum ſuum Joannem, Matri ſui com-
mendat dicens: Malier, ecce fllius tuus: Joan. 19. Cap. Cur

Chriſtus Mariam tam ſimpliciter Mulierem, & cur non Matrem

vocat? Forſitan ſtanti juxta crucem doloriſiſſimæ Virgini,
vocando Matrem dolores augere non voluit, nam audiens ſe
Maria, vocari Matrem à Filio, quem amplius juvare non licuit,
procul dubio vehementius affligi potuiſſet. Ad propoſitum

diſcurriè S. Epiphanius lib. 3. contr. hæreſ. hom, 79. Ex omni-

. bus

uAurie

un tan e

ejtota Mo⸗
it in mrte
tla Filn
ſepo Jſ⸗
iMatrem
ſenpietat
utitn,
lini Nrot
lerto ertiu
mnendani
ſllaliere⸗
ilionideye
Adpal

men, hor

Unclamantci:

(rcrlau

wre G gel⸗
Minſuieni⸗

r niſert

Crhon⸗
Cont
u Ve
p⸗

Maria Virgo exemplaris, Vas fuit inſigne devotionis. 187

—
ſf bus Mariæ geſtibus, ſamma devotio, pietas ac adificatio reluce-
e bat, tam vehemens ac ejus affictio fuerat, ſtabat a men ſab cru-
4 adint ce, tota modeſta, Lota boneſta, tota compoſita, ſummè patiens:
ea, tot in morte Chriſti prodigia E ſigna, cognoſc ebant multi, quòd
nmun IEſus Filius Dei eſjet: Filius Dei erat iſte: clamabant milites;
tihluutin lergo Skſas Mariam vocſſet Matrem ſuam, demortui Salvato-
Grselig i, Matrem videre zelaſus populus deſideriſßſet ſijam devotto-
nem,pietatem, & adificationem vitæ angelicam, ſevirilem con-
1 ſtantiam, ſi immonitam in effictione patientiam oculir ſuis, in
. Marid proclivis ad idololatriam, Populas hebræus obſervaſſet,
certò certius Mariam Deamexiſtimäſſet, & aderſſet, ad præ-
Amunke cavendam igitur ſeditioſt erroris contumeliam, non AMatrem,
d ſoepnuon ſed Malierem, Marizm hriſtus in cruce vocavit. En, quàm
unm elherti inſigni devotione Vas Virgo Maria replerta erat.
lul polinie Ad participandam de hocVaſe inſigni devotionem ac pi- Epilogus.
nſtabahipen etatem, hortanti obſequamur S. Bonaventuræ Pſalmo 3 2. nos
nchgnlſe inclamanti: Exultate Juſti in virgine Marid, & in rectitudine
Nhlariemßee cords collaudate eam, accedite ad eam cum referentid & devo-
Sin 1 N tione, & delectetar cor veſtrum in ſalutatione ejas: impendite
un in onniu illi ſacrificium laudis, & inebriamini ab uberibus duleoris illi-
ueluſimn ar, inſtai enim vohbis radios ſuæ pietatis, & elarificabit vos fulgo-
zinlit ribus miſericordiæ ſauaæ. Amen.
Corpore ſe totam dat Virgo, corde devotam,
Jy. Contemplando dies tranſit, orando quies.
Tu Vas inſigne & pietatis, dona benigne,
8 “ Corpori, cordi meo ſeſe vovere Deo.
n, Mii ſi
ſun l .
Karnonlin „93) 0 (S
ſlim i
io unilit L
5 nemmli
Adoroyonn

nfh Ccc ccCC 2 DlI-

Exordium.

188 SS e

„He 282 H He e eee e L ee be n⸗ e
0 e e e Se S 8, 5 2 e eaSe,
N R 7 0* —W R RR☚ π Bπ☚ π7R

DISCURSUS XXVI.

Roſc proprietates babens Eirgo Aaria, Roſa
myſtica e&st.

mum commentatur, dum eam reginam florum, or-
namentum terræ plantarum decorem ac venuſta-
tem, veris nuntiam, purpuram hortorurn, ornatum
puellarum cognominant, unde rectèé Poëta quidam cecinit
apud Delrio in Adag. part. 2. ex Anacreonte.

Roſa honor, decusé, florum,
Roſa cura, amorg, eris,

Koſa flos, odorg, divum.

Verùm major cæteris floribus præcellentia, laus & prærogati-
va, ex eo Roſæ attribuenda, quòd ab eâ flos Virginum Maria
Virgo, nomen mutuata, Rolſaque vocata ſit, Eccleſiaſt. 24.
cap. Quaſeplantatio Roſæ, utpote quæ omnes roſæ qualitates
eminenter in ſe continet, ac proinde melius de eà canit Maris-
nus Poëta:

AMaria honor, decusg, cœli,
AMaria cura, amorg terræ,
Alaria ſlos, odorq Chriſti.

Magnum profectò roſæ encomium eſt, dicere illam veluei

imperatricem inter flores, viridi in throno adornato ſap-

phyro reſidere fubhmen, veſtitam purpurâ, coronatam
auro, palpari ab avibus, mulceri ab aurà, é colo officio-

ſiſſi⸗

Oſa flos florum non immeritò à Sapientibus pluri-

1

mécoli

ccnmilitun

Uhroſe,
Uiracheg
lgo Mar
a lurade
rata eß
liſt hu
mtiicun

ne ſuan

Muniljitatt,
Ulbsinde
let ſren
nta Virgo

ludume

Gocuti⸗
nconſſan,
mutofortian.
itantant
la farti
ſi Marie,
Mibent,
i ferepd

. .
pemexlil

elusad

laudoco,
a Duroa
1,1 /1
Weame,
ckodoreg
mnb,

R

piembonr
eginamfloune
Drern 2c en
DOruemon
4 Onidngi
e

1 hisren⸗
PoVegeunl
ſt, kohctt
nestoellr
cectcntli

Cereiln 6

900 orun

Utpu 49 lo

4 4 r
l, e

Roſæ proprietates habens Virgo Maria re. 189

— —— — —

ſiſſimè coli, & ancillari, à fideli & armatâ undique ſpinarum,
ceu militum, muniri cuſtodia: aſt longè excellentius encomi-
um roſæ, quòd ab ipsâ nomen accipiat cæli terræque Impera-
trix ac Regina, & ab ejus proprietatibus Roſa myſtica dicatur
Virgo Maria. SS. Patres deſuper conſulamus. Maria Virgo
Roſa Paradiſi eſt, quæ ex progenie David, per Joachim eredenti-
bus data eſt. definit S. Vincentius Ferrarienſis ſerm. de S. Anna.
O Reſa! quæeX ſzinis, hoc eſt, ex Judais orta es, ac divinä fra-
grantia cundta perfudiſti! exclamat 8. Joannes Damaſcenus.
Odore ſuavihimo totam Domum Domini reyles, o Maria! Viola
humilitat, Lilium caſtitatis, Roſa charitats., perorat 8. Bern-
ardus in deprecat. ad B. V. Congruè itaque hac Virgo nuncupari
poteſt ſorens Roſa, nam ſicut roſa creſcere ſolet inter ſpinas, ita

55. Patres,

S. Vincen-
tius Ferra-
rienſis.
5. oannes
Damaſce-
nus.
S. Bernar-
dus.

beata irgoin hoc mundo crevit inter tribulattones: & quem-

admodum, quantò roſa in creſcendoſe plus dilatat, tant forti-
or, & acutior ſpina eficitur;, ita & hac eleciiſima Roſa Maria
tam conſtantem gerebat animam, quantò plus ætate ereſcebat,
tantòfortiorum tribulationum ſpinis acutius pungebatur: ſicut
roſa conſtanter in ſuo loco ſtare cernitur, quamvis ſinæ circum-
ſlantes fortiores, & acutiores effecta faerint, ita hæc benedicta
Roſa Maria, quantumcunque tribulationem Ginæ cor iplius ſti.
mulshbant, voluntatem tamen ſuam nequaquam varlabant:ſed
ed ſaffer endum, ac faciend, qutdqu!d Deopleceret, ſe promtiſ-
ſzmam exhibebat:flrenti ergoroſæ dign imè comparatur. dixit
Angelus ad S. Brigittam in ſerm. Angeli. cap. 16. Laado napti-
gs, laandoconjugium, ſed quia mihi lVirginei generznt, lego de
mnis Reſami, ſcribit S. Hieronymus Eoift. 2I. ad Euſtoch. Con-
cludit Hogo de S. Victore ſerm. 34. de Inſtit. Monaſt. Sicat er-
ge eſt surors lucis praventione, ſic eſt ſlos pulchritua ne, favus
dulkeedine, viola hu militate, Roſa charitate. Hujus Rolæ my-
ſticæ odorem, afflante Spiritu S. dignis Concepubus perpen-
damus,

—
2

62

Cc C 3 CON.-

8. Brigitta.

190 Diſcurſus XXVI. 1

CONCEPTUS I.

EConfifma- Roſæ nomen, à Rore derivat Galenus Medicorum Prin- Eium
d ſen De- Ceps, florum ac herbarum perſcrutator indefeſſus: Cur à ro. inonlu
* re!? ros matutino cadens tempore, roſam quæ nimio ſolis aucemſ⸗
ardore languebat, recreare, eique incrementum Ppræbere ſolet, Zin Hexd
ut ad ſolis ortum denuè ſeſe præſentare, odore ſuaviſſimo fra- leuut ſine.
grare, ſuaque folia ad inſtar purpuræ regiâ valeat majeſtate di- Peniusiler
latare. Tanto divini Solis incendio æſtuabat Roſa noſtra my- clceucſepte
ſtica, Virgo Maria, ut cum veritate canere potuiſlet illud ſpon- Umn Cap. l
ſæ: Cant. 2. cap. Ouia amore langueo: id eſt, ut ſubtiliter ex- Nöcreztam
plicat B. Albertus Magnus ſuper miſſus eſt. Queæſt. 131. Pre ſyßinün
azmoris magnitisdine omnia temporalis, fPrſtiqdio. Summo igitu Waßina
manè, obumbrante eam virtute Altiſſimi, & ſuperveniente in Mpter illa
cam Spiritu 8. Ros ille ſalutaris ſuper eam cecidit, pro quo tot ip Maled,
annis univerſus ſufpiravit orbis: Rorate c&li deſuper, & nubes i. Heſi.

plaant Juſtum, aperiatur terra &) ãgerminet Salvaterem. lſaiæ Pingintelt
15ecap. Rore hoc gratiæ cœleſtis plena Virgo benedicta, ab lrias, uibe
2 P 2

incendio Solis divini non modè eſt creata, ſed inſuper tam no, qui
immenſum dedit ille DEUsS incrementum, ut ſuaviſſimus Ufumiratun
Odor Chriſti, quem genuit, gaudium annuntiaverit univerſo Aclinter ſp
mundo in Matrem Dei evecta, per tot orbis terræ partes, folia FUimerlpins
protectionis ſuæ KRegina mundi, ac cœlorum Im Peratrix gra- Pinns Marie
tioſa dilataverit, quot ejus præſidio ſalutem ac vitam obtinu- s Mlarie
erunt ſempiternam, di gna, quam beatam dicant omnes gene- Pinns M
rationes. Unde devotus Mariæ cliens Diez Conc. 3. de Nat. Crm,
Virg. ita ſcribit: Manè excidit Ros, quo Roſa hac myſtica, quæ lathilium,
P ns G, i aterntöolis æſtu languebat, rore gratiæ, in pulehritudi- uC. 2,5
e ſud conſervaretur. Hoc rore irrorari deſideravit S. Petrus erſinas,
Damianus ſerm. I. de Nat. B. V. Virgo Deivenitrix benedicta & 0lslermn, d
Iaperbeneditza! naturam noſtram hasbes, non aliam, & juſtam muuluen.
lA, da de rore takxtæ bietatis diſſuſtiu⸗ infundamur, Roſa my⸗ Mlonnibu,

ſtica, Virgo Maria! en.

CON-

Mecdſcorunni
giellus: Curit

1 qur ninen

tunn preheee
ore Garilimne
7leatweſeſri
rRolhanoktn
ttilerſten
eſt,urſtchilie
Qnſt Ign
in. dummanf
ſperrenttt
ecidi ogeen
lideſehe
Nlvaterene
lirgo benehit
Nurled inſen
n, In ſunl
untarerttnnt
Sterreancht
UmInpennns
Ndcyiam Onn
lcantomnug
er Cone zetl
ſa ur ſflnll
tichin kl
eſgerurkken
ninirlanici
1n ni 4

4

demur, Moin

Roſæ proprietates habens Virgo Maria .. 191
CONCEPIUS II.

Situm roſarum eſſe inter ſpinas, annua docet experientia,
quà non facilè poſſumus decerpere roſam, quin ab acutiſſimis
ejusdem ſpinis pungamur; hinc monet S. Baſilius magnus lib.
3. in Hexam. cap. I1. Cué placet habere roſam, eidem non diſpli-

ceant ſinæ. Ipſa tamen roſa, media inter ſpinas, à tot aculeis

penitus illæſa manet. Unde quæſo venit, quòd roſa tot ſpinis
circumſepta appareat? Reſpondet 8. Ambroſius lib. 3. in He-
Xam. cap. II. Ante lapſum Adami, roſam in Paradiſo ſine ſpi-
nis creatam fuiſſeé: Surreerat antea floribus immixta, teneri
ſine ſpinis roſa & puloherrimus flas ſine ulld fraude vernabat,
poſte ſpina ſepſit. Poſt peccatum Adami, roſa ſepta fuit ſpinis,
propter illam à Deo fulminatam terræ maledictionem: Gen. 5.
cap. Maledicta terra in opere tuo, ſpinas & tribulos germinabit
tibi. Heſichius Hieroſolymitanus lib. I. cap. S. in Gen. per
ſpinas intelligit afflictiones, tribulationes, perſecutiones, & mi-
ſerias, quibus ob peccatum Protoparentum circumdatus eſt
homo, qui veluti roſa ſine ſpinis perſecutionum & dolorum,
infirmitatum & mortis fuiſſet, ſi Adam non pecàſſet. An non
Roſa inter ſpinas fuit Maria? inter perſecutiones Herodis! Ro-
ſa inter ſpinas, Maria in Ægypto inter idololatras? Roſa inter
ſpinas, Maria inter Martyrium, & tormenta Filii? Roſa inter
ſpinas, Maria inter injurias & opprobria judæorum? Roſa in-
ter ſpinas. Maria inter proprios dolores? Roſa inter ſpinas pec-
catorum, Maria intacta & illæſa, ut proinde canat Sponſus:
Sicut lilium inter ſpinas, ſie amica mea inter filias Ada. quæ Ver-
ba Cant. 2. S. Gregorius Nyſieénus cum aliis legit: Scat roſa
inter ſpinas, ſic a mica mea inter ſilias Adæ. Confirmat S. Bern-

ardus ſerm. de B. V. Eva Gina ſuit, Maria Roſa extitit Eva

Eina vulnerando, Mar ia omnium aſfectus mulcendo. Eva'nfi-
gens omnibus mortem, Maria Roſa reddens, ſalutiferam omni.

bus ſortem. Roſa myſtica ſalutis.

CON.

1222 Diſcurſus XXVI.

CONCEPLUS III.

Virginitatis ſymbolum roſa eſt, cujus color ſanguine &

lacte mixtus, virginalem pudicitiam, ac verecundiam adeò re-
præſentat, ut à Columella lib. 1o. de Cultu hort. nuncupata fu-
erit Roſa plena pudori. An non plena pudoris Roſa noſtra
myſtica Virgo Maria fuit, quæ ſimilem ſibi in virginitate non
habuit, cujus pudicitia nec conceptu violari, cujus plus quâm
angelica verecundia nec partu potuit auferri. Mentem 8.
Thomæ de Villa Novâ deſuper audiamus. Cæteru virginibus
ſat eſt, incorraptas eſſe ecorbore, intactas haberi carne, quænam
eſt enim, aut fuit unquàm alia Virgo, quscogitations libidinen
non ſenſerit, tarnis moleſtias non pertulerit? Sat eſt, ſi dicit:
duſficit, ſinon ſuc cubuit: Maria ſola eſt undique Eirgo, Virgo
carne, Virgo & mente, Virgo aſpeltu, Virgo contactu, Virge
coρ αaιιſ go afectu, Virgo ſermone, Virgo opere, Virgoſi.
ritt Virgoſenſa. Et S. Petrus Cryſologus ſerm. 122. lIa tao
Coenceptar in tuo Lart u, orevit pudor, & aucta eſt caſtitas, inte-
g†aρ oοbαoorata eſt, & ſolidata Virginitas. Roſa myſtica plena
pudoris.

CONCEPTIUS IV.

Filia amoris à Poëtis roſa appellatur, eò quòd amoris
inſtar roſeo aureoque velamine obvelatos gerat oculos, ac
vernantes ejus frondes illi inſerviant pro alis, ramus pro Arcu,
Pinæ verô illius ſint veluti ſagittæ, quibus ſui amoris in
ſpectatoribus excitat deſiderium, ideoque optimè dixit D.
Baſilius Epiſt. I49. ad Liba. eum in finem datas illi fuiſſe ſpi-
nas à matre Naturà: quaſi quædam amatoria illectamenta, ut
sd majus deſideritm'collegentes provocat. An non filia amoris,
quin & Mater pulchræ dilectionis Maria, Virgo Maria fuit,
cujus in Deum amor omnium creaturarum amorem exces-
ſit, cujus pulchritudo Deum ipſum, ac cœleſtis in ſui amorem
attra⸗

—,—
Iturt.
Suſerat on,

3 mayni

elinis imn,
veundem
ſlerm de
Ueloſaß⸗
mtt zuleh
uld lant.
in gemmu
ſye hrefe,
ltas og,

edkum 1.
ad ſe d

Cledtionis.

Color
Elnturaliamn
Eucandide
Coeſen vir
ſucicesem
Gtebierio

Whumin

Apecku ben
Ublliſicn
Uher ca
Pppolam
Gbquamna

Ihbeit, n

lem Prx
leiclt,tn

8colot ngi
eclndamatd,

hortumnann

doris Nonnt

in Uirgniarn
tbclſs huge
Aukerri Menen
Caginin
lericupye ſ
oitatinulir
17 Nt elr,ii
Argiſue pniſn
r autitte 6
Ab oere, Ni
ſermm. 122, ℳ
itn oagfia

Roſicpſir

V.

r, elem
0s gerloliit
6sumun
ibus lammi
e ine n
n Iu Uliif
is Aiſiuetii
Anronflund
1 Vig⸗ i
On atne
Gintawon
geſtbinii

Roſæ proprietates habens Virgo Maria. 193

attraxit. Unde ſcribit S. Anſelmus de Excellent. B. V. cap. 4.
Superat omnes omnium rerum ereatarum amores & dulcedi-
nes magnitado amoris iſtius E irgienis in ſilium ſuum, & dul-
cedinis immenſitas, quâ éxultabat, & liqueftebat anima ejas,
in eundens Dominuns Deum ſuum. Et S. Bernardinus Senen-
ſis ſerm de Exaltat. B. V. in gloriA. art. 2. cap I. Beata Virgo
Ercleſtaſt 2g. cap. meritò deſe ait: Ego Mater pulchræ dileiti-
onis: qieaſe diceret: quia ſum Atater Dei, habeo ditecttonem.
tantà pulehbritudine eminentem ab ommi alid, gquantum eminet
Sol à lund. Necgnon S. Bernardus lerm. 2. de B. V Virgo Re-
gia, geémmis ornata virtutunm gemineg, mentis & corporis can.
dore prafulgida, & decore, ſpecie ſjud & pulchrieudine in cæ-
leſtebuas cognita ewarν oä ιτοſ, in ſe provocavit aſfectaum, &
aſpelcuus sta at Regis aninmism ad ſe inelenaret couvleſtem Nan-

tiutm ad ſe de ſupernis édaceret. O Koſa myſtica, Mater pulchræ

dilectionis.
CONCEPIUS V.

Colorerm roſarum triplicem aſſignat Romanus rerum
Naturalium indagator Plinius lib. 29. cap. 4. alæ lunt albæ,
ſeu candidæ, aliæ ceruſiatæ ſive coceineæ, aliæ rubeæ; effe-
Gus, ſeu virtus coloris roſei eſt, turbatos irà ſerenare animos,
indices emollire, & ad manfuetudinem commovere, hinc
teſte Pierio Valeriano lib. 55. Hieroglyph. Æägyptii gratiam
aliquam in Dus petituri, coronare ſolebant ſe roſis, ut earum
alpectu benignos ſibi Deos redderent. Veritatem hancin
nobiliſſimà quàdam Sacræ Scripturæ hiſtorià videre licet:
Eſther cap 15. determinaverat rex Aſverus, miſerabilem
populum Hebræum jugaulare, ac penitus deperdere, & ne-
quisquam ab hac crudeliſſimâ eum dimoveret ſentent'à, ſeriò
inhibuit, ne ullus tam audax eſſet, qui regiam ſubintrare
aulam præſumeret; audito hoc crudeli & lugnbri nuntio,
nullius non cor contriſtatum fuit, ac præ mœrore & triſtitiâ
concidit, miſeri univerſim timebant, & trepidabant Hebræi:
Ddd ddd Sed

194 Diſcurſus XXVI.

Sed ecce reginæ Either reſolutum animum, comparere nimi.

—

rum deecrevit in præſentiâà regis: ut enim animum sdverſus

Hebræam gentem iratum placaret; quapropter rnirâà faciem
ſuam exornpat pukhritudine, & decore; regüs, pompoſisque ſe
induit veſtimentis, pretioſiſfimis etiam ſe condecorat gem-
mis, & Margaritis, a deo, ut vultus ejus quoddam eſlet admura-
tionis theatrum: ViIx ingrefſa ipfinsmet regis aulam, viditil-
lIum magnifico & ſuperbo inſidentem throno: fed vultum ejus
tam ſæ vum, ferocem, ac crudelem, ut porius terribilem quen-
dam leonem, quàm hominem repræfentaret, aſpectus nam;
ejus horrificus, nonniſi indignationem & furorem ſpirabat, ac
minitantem omnibus oſtendebat frontem, quotquot illum in-
tuebantur, In faciem & aſpectum adeò terribilem & ferocem,
ut oculos fuos regina conjecerat, cecidit in terram ſemimor-
tua, aſt compaſſione rex mortus, benigne ac humaniter illam
ſuſcepit, confortavit, ac ſolatus eſt. Quid tam citò iratum regis
Aſſveri animum placavit; Quid eum rugientem quaſi leo-
nem, in agnum manſuetiſſimum commutavit? Nil aliud,
quaàm roſeus in genis Eſther color: nam pallor genarum ejus
mutatus fuit in roſeum & rubicundum colorem: Ipſe autem
roſeo colere vultam perfuſa. inquit ſacer textus v. 8. quaſi di=
ceret: Qaamprimum Rez in ſereno reginæ vultu, colorem
roſenm contemplatus fuit, ſubito mantuetus, mitis & beni-
gnus cvaſit, gratiam populo Hebræo, totumque id concefſſit
& indulſit, quod unquàm ab Afſlvero Eſther ſperare poterat-
Ecce quàm roſa, vel à colore, ſingulari Encomio, Matergra-

tia dici poſſit. Roſa noſtra myſtica Virgo Maria, per Eſther

figurata, candida in eonceptione, coccinea in incarnatione,
rubea in Paſſione; candida ob virginitatem, coccinea ob
fœcunditatem, rubea ob martyrium, roſas modeſtiæ ac vere-
cundiæ, coœleſti Aſlvero perdilecto Filio ſuo ac Domino, in
vultu reſplendens præſentat, & offert, arꝗque divinam indi-
gnationem in nos ob peccata noſtra conceptam, non tan-

tüm placat pacatque, ſed etiam innumcras gratias atque fa-

vores

ubpecalo
cyram!

ead cwo,
1,.
i ſbve
lus reverea
nphetigea
pibut
iG Reſta.

lir,

Virgin
8Antontu
lme eſſe
umany
. .
(levin ſage
lus apart
lefropttietu⸗
1
l comp⸗
enDhiloſa
godc uan
Huquat, 41
lum odor
lit. Dum
nſavita⸗
Puiquos
de Gitog,
Elel
Cyiki

obſolns2,

iilomg

unſprr
Usodore

Roſæ broprietates habens Vij⸗ igo Aaria. 19 5

— — ——
uuan vores nobis exorat. Serap hicè Pro more 8. Bonaventuræ in
in Speculo lect. 5. Eſiher noſtra beata Marza, tantam gratt-
MMet itiun am coram Rege æterno impetravit, qubd per hanc, note Jolum
iwponoſen vyſa ad coronam vervenit. ſed etiam generièhumeno mortt aa-
onkadiri dicto ſabvenit. Dignè ergo S. B. Bernardus Epiſt. 174. Fræ-
lumelt dica reverendans Angelit, deſiderazam Gentibus, Patslarchis
Aul Prophetisgqae progenitanm electam ex omnthus, praälatzs
„⸗ Nn.*. buas magnifca gratiæz intn tritenm, Wedtatricen ſalu-
ubtertbelene. tis & Reſtauratricem ſæculorsm, Roſam myſticam, Marrem
net ihibn D gratiæ.
inoenfi hfik TATL T
botquoſiae CONCEPTUS IV
rbblem Alnn
in tertamhennr Virginem Deipar am ſic loquentem Angdlie introducit
4 hotmanüete S. Antonius Part. 4. tit. I 5. Cap. 44. J. 9 Decet me in glorif-
AincIOiavne catione eſſe juxta Filiam menm., per insterte, Misnem oοσwvuẽe ta m
gemrnt u; pro haumanogenere, zt càùm Deus pecxcatisbominum commotus
Dukavit! Mü Aslu vio ſagellran minat s Faer 1t terram ſabvertere, égo uk
pilor enmn arcus abppareans in conſpebun ejuas. indeg, reeordatus fader is ſuti;
Noren en epropitietur eisden, ne disſipet munaum. Qur arcui Cœle-
anptgi ſti ſe comparat Virgo beata? De arcu cœeleſti obiervar rrin-
inRlyann ceps Philoſophorum Ariſtoteles, in ſuis Problemat:bus Num.
ei, itlt 3. quôd fuaviſſimi & quidem roſei odoris veſtigium polſt ſe
uneriͤ 6 relinquat, arcui ergo Maria ſimilis eſſe voluit, ut roſeum gr ra-
tehe Grpen tiarum odorem dé eà certô certiès autumemus;, atqu
o NMe canit: Dum eſſet rex in accubitu ſao, nardls Nei alae⸗ c
Nben lre rem ſuavitatis. Cant. I. Cap. quæ verba alii ex linguà Arabum,
oMrn G apud quos Rcſa dicitur Nardas, transferunt: & dicunt: Raſes
ain iennin mea dedit odoremſuavitatis. O Roſa myſtica ſuavitatis cæ-
uen un leltis!
1 aei Chriſtibonus oder ſamus. gloriâtur de ſe loquens S. Paulus Epilogus. W
Grlmci Apoſtolus 2. ad Corinth. 2. v. I 5. Meliorij jure deſe hoc di-
r cn cit Roſa myſtica, Virgo Maria, quæ odorem ſuum ſuaviſſi
nota mum ſpiravit, quando in Bethlehem Cl hriſtaen genuit, in
45 lnahe cujus odorem, de cœlo Angeli ab Oriente Magi, ex agro pa=

Ddd ddd z ſtores

294 Diurzs XXVI.

ſt concurrerunt metiß ili ſ ciantes,
ibu metipſos humi ter 10

V . . 6 Marita Virgo orna
cum de Otiſlimo Bloſio ſalutemus „* AT

ris lacidior» Virgo melle dulcior &-
= e t, “ Siennadio, 6. Vii candidior, ul-
hualja mo ſuavior, Virgor oſis ral cun ,, dcarigke.
zonine honeſtatem gratzi alazde eulyà Maria, Pirkn
ra omnem 4 terna gaudia- Jungamus quoque Pn 0
Trece id,4 ioenn quam ipſa Virgo Maria 8. Gertru eme o⸗
ruit; latan Sdam Liliun fislgida &lica amænitatis, de qud
naz, 6 decaze lacte paſci, Rex elerum voluit, divinis in-
i, & is lac
Bariegitas animas noſtras palce. Amen.

. ,5 7, . M,
Cœlum dat rorem roſæ; qud ſyiret L
Triſtia lætificet, languida Vivifiet.
En cœli rorem, E irgo, Ge- keren Bortofem,
Myſtica Roſa creagaudia, prole bea-

Ccle
ad
ſe
mg
Mnent. (
inell, teſte
licograt,
the n N,
(olum ho.

(KCN 4,.

npnug⸗
Iiſtium.
Nones fige
Uuperopian
er peccat⸗
nliben zec
Elaud .)
eecatoru
lne rei,
mur ab /e
ſe t
e kentatia
lſ cito, „
äil
lrut ,
Dipitg r,
nſihur inj

— 836 )f 86* 97

.1. — .
bmiikerpbim —

Eòèêcͤ

Aonele Aulird

— —

n Eccleſiæ Turris Davidica contra deæmones
Amenitatinlie irg Mariaeſt.
voluit, ginie Ccleſiam corpus myſticum vocat S. Paulus Apoſtolus Exordium

ad Coloſſ. I. cap. eique pro Capite Chriſtum aſſignat:
Ipſe eſi caput corporis Ecclette, qui eſt Principium & Pri-

toloten. mogenitas ex mortuis, at ſit in omnibus ipſe primatum
tenens. Collum hujus corporis myſtici Eccleſiæ, Virgo Ma-
0 et. α

ria eſt, teſte S. Hieronymo ſerm. de Aſſumpt. B. V. Omnirple-
nitudo gratiæ, quæ eſt in Chriſto, eſt in Marid, in Chriſto ſecut in
llun, capite in Mariä ſicut in colle, corport Eccleſia transfundente.
Collum hoo ſponſæ ſuæ Eccleſiæ, turri David comparat ſpon-
ſus. Cant. 4. Stcutturris David cotum tuum, quæ éſt ædificata
cum propugnaculis, mille elypei pendent ex ed, omnis armatu-
ra fortium. Turris Davidica Virgo Maria eſt, id eſt, contra dæ-
mones, fidelium Protectrix potentiſſima. SS. Patrum teſtimo. SS. Patres,
nia percipiamus. Turris fortiſima nomen Dominæ, ad ipſam
fugiet peccator, & liberabitur, hac defendit quoslibhet & quane- Richrddits
tumlibet peccatorer. ſcribit Richardus à S. Laurentio lib. 3 5. 38 Lamen-
de Laud. B. V. Fadla eſt hæc Tarris Eccleſtæ prepugnaculum, io.
& peccatorum anicum refugium, at ad ipfam confugiant
omnes rei, omnes mæſtt, omnes affticti, & ea protegente libe-
rentur ab hoſte: homo! in quazung, ribulatione acd Mari-
am fuge, ſive peccatis Wlictus, ſive perſerutionibus atkritus,
ſive tentationibus turbatur, hane Turrim petito ad Mariam
confugito, mille enim elypei pendent ez eâ perorat S. Tho-
mas à Villà Novâà Conc. I. de Aſlumpt. B. V. Beata Firgos. Thoma”
murus eſt noſtra defen ſtonts, & ſuper eanz ædificaz it tota à Vila
Tiinitz propugnacula argentea, uaut precibus ſuis henè ſos novà,
nantibus inimicum repellat, & hoc ſignatur in argento, quòd

Ddd ddd 3 cate⸗

hohofeſt,

198 Diſcurſus XXVII.

metallis dulcius ſonat: ſahzjunxrit: & abera mes ſicat turris:
quaſe dicats miſericordia mea & pietas mea quibus quaſi aberi-

bus, ſußragioraum dulcxedine lacto lios Eecleſiæ ſisnt tarris, mu⸗
nimeltn mn, ſeilecet, Pefäsgiu & ſecuritas peccatorum. ait devo-
Hailgrinus tiſſimnus Hailgrinus in Cap. S. Cant. Per cottum zntellagiturbhea-
ta Virgo per ipſam enim quaſi excellentiſſzmam, zotum gorpus
Eecleſez enitter captet Chriſto; hac eſt ſicut turris Dawid, id eft,
mann, ortis, gitia ſigelet in eà orte refagium inveniunt; & hac
est adiſecata cum Propugnaculis, id eſt, acjutorium habet à Pa-
tre. & Filio, & Pirita ankto; milte ettam ciypei, sa eſt omnium
As géloresm praſidia, pendent ex ed, ad defenſionem ipſorum,
gut eonſiegeruznt ad ipſam; omnis eteam armaturi fortium bpen-

det ex ipsa, quia omnes Eleczi enum geem ipſa acjav'art volue-

B. Albertus rit, agjavabunt. doctiffime inter pretatur B. Albertus Magnus
Magnus. ſerm. 2. de Aſlumpt. B. V. Tarris fortisſéma noemen Domin,

ad ipſam confägiet beccator, & ſalvabitur, diſertiſlime loquitur

S. Antonius S. Antonius pe Paduà ſerm. in Dom. 3 Quadrag. Quadragelſi⸗
debadua. mali 2. Sticat ad præſentisn, ignis liguefit cera, ſicut à vento
pulvis diſpergitur, ſie ad invocationem nominis Mariæ, integra
infernern m ſpirituunz ag mina fagantur, aé diſperguntur, Con-
§.Pranciſc. cludit 8. Franciſcus de Aſſiſio in ſecundo Codice. Turris igi⸗
de Aſhio. tur Davidica contra doemones munitiſſima eſt Virgo Maria.
hanc Deo ſpirante dignis Conceptibus paulò profundius ſub-
intremus,

CONCEPTUS I.

„
1

conſirma. De munitiſſimis turribus ſuperatur hoſtis ac fugit, nee non

i ſeu De omnes inſidiæ impediuntur hoſtiles; poſt lapſimm Adami in
uctio.

Paradiſo, inimicitiam capitalem poſuit Deus inter mulierem
ac ſerpentem, cjusque caput conterendum à muliere prædi-
xit. Cen. 3. cap. Inimicitias ponam inter te & mulierem, ipſa
αιâ caαρ5ρ[ſ“d tunm. Serpentem illum mulieris inimicum-
alium non eſſe, quàm illum cundem infernalem Sathanam,
qui Evam decepit in Paradiſo, extra dubium eſt; ſolum quæ-
ritur, quænam ſit illa mulier adeò fortis & invicta, quæ anttno
plus

lahſe⸗

Npqbur

o& arte

de Ne⸗

(dhae

Mlltate e
lbatholi
Mpoſtle
1/ 60 en e
lutatem.
lepporete
CMriſtiano
Ctores le
Ploavdito
1 brigi⸗

nn/. ,„
Pen Heus

ivem, Vi,
vnveriut,
uh Yolent
un ejuta
(onkirtnat
un ſugit
Mriam,

yohlari

luricte
MWMmarern
Ulolreteeit
ſdequi
Meunusten
Mcurribu
lutg huat

lnelioejur
ebzurea

Miekker,

——
1 ner ſuntn
Nuibgegug n
aſuuttuni ,
Catorufg. teen
imttlggtnk.
nam, totun n
turnis Daii i
ninderiagt 9,
Atorign hal,,
. efin,
efenſnen iſhn
naturi mteinn
Ps atjenunn
1.Alberwl
leruſlimehgin
acttg, Qung
Lers ſeuin
ninis MMar gi
Nlogunnl
Coclce, Ii
ma et Tgol
1l Mrofvctki

.

ſtsa nine
ſtlopin Aan
eusinltr llen
Umimoleryis
,, NulN
pllensinmiu
Ermlenörhu
amekz ſlinh
nrclen

—

Eccleſiæ Turris Davidica contra dæmones irgo Mar eſt, 199

plus quàm virili ſeſe ſerpenti victrix oppoſuit? Quonam me-
dio & arte contriverit ipſa caput ſuum? Reſpondet 8. Fulber-
tus de Nat. B. V. Mulierem illam, non aham tfuilfe, niſi bene-
dictam Dei Genitricem Mariam, neque aliis armis, quàm hu-
militate contriviſſe caput ſerpentis, qui eâdem, quà de cœlo
turbatus fnerat, ſüperbiâ, Evam decepit in Paradilo, de quo &
ipſa poſt lapſum pariter ejecta fuit; unde ait: S interregatur;
in quo ſerpentis caput ipſa contrivit! nimirizm in &ο° gubd ha-
mititatem Deo ſacravit, ipia contrivis caput ejas. Abeoi Ppſo
tempore tantâà potentiâ reſiſtit dæmonibus, ut infernales in
Chriſtianos inſidias efficaciter repellat, confugiens ad eam pec-
catores de ipſorum faucibus eripiat, ipſique etiam da mones,
ſolo audito Mariæ nomine fugiant, ac contremiſcant. Teſtis
eſt 3. Brigitta lib. revelat, Saper omnes ettam malighos ſpiritus,

inſam Deus ſic potentiam efeeit, gua quotterungz, alsqaem ho-

minem, Virginis a,Xslius m eXr chariate implorant em imta-
gaaverlut, ad ipſzus Eirginis nutum il’ pavid, procul diſzn gi=
unt, Volentes patius Z&‿αſaas & meſerias ſili multiplicari,
quàm ejuasdem Virginis Potentiam, ſaper ſe taliter dominayi.
Confirmat dociſſimus diota de Contemplat. B. V. cap. 5. Sa-
than fugit, inferzas tremit, dum dico, & ſolum nomino
Mariam. O munitiſlima Turris Davidica contra dæmones,
Virgo Maria!

CONCEPTUS II.
Invictæ potentiæ fuit olim virga illa Moyſi Fxod. 14. cap.
quæ mare rubrum dividens, ſicco veſtigio per medium maris
tranſire feeit Iiraél, perſequentes vero Wgyptios una cum cur-
ribus & equitibus Pharaonis in mediis in volvit fluctibus, ita ur
nec unus remanfſerit ex eis. Ingreſſus eſt enim es Pharao
cum carribus & eguitibusjus in mere, & pxeduxit ſuper & οα—
minus aquzs maris, ſliz autem Iſraëlamtulaverunt per ſiccum
in medioecfns. Cantat Moyſes poſt victoriam. 15. cap. Virge ejus
verè aurea Iiraél dura ac ferrea .Ægyptis fint. In durioremE.-
gypticâ ſervitutem abducçere Hideles Chriſti amimam D
lata⸗

200 Diſcurſus XXVII.

— „

ſatagit, nec tam crudeliter Ilraél populum Dei electum perſe-
cutus eſt Pharao cum ſuis .Ægyptiis, quàm cum luciferianis
ſuis Dei imagini inſidias ſtruat ſuperbus Lucifer mare rubrum
tentationum, tribulationum in hàc lachrymarum valle, trans-
cundum eſt omnibus, equitatu itaque Dei, virgâ aureàâ opus

eſt nobis, cujus auxiliatricè potenti, ſicco veſtigio tranſeat pec.

Cator, cum ſuis vero luciferanis, Luciter infernalis medis in-
volvatur in fluctibus. Ubinam ille tam neceſſarius Deiequi-
tatus? Ubi illa aurca virga, o miſer peccator! Mariam quære,
Mariam in voca, equitatum Dei tibi felicem ac perpetuèô ſalu-
arem oſtendit Marianus Gerſon Trad. 4. fuper Magnif. Ma-
ria comparatur egaitatui Dei in gurribas Pharaonss, jam non
propter ſe, ſed propter nos viatores, quaos à diabolico Pharaoni
defendit incurſu, quoniamſabmergit Pliaraonem iſtum, regem
ſuper vmnes ſilios ſaperbtæ. O Maria! virga aures perfecti
virga ferrea duris, exclamat ſeraphicè S. Bonaventura inopec.

B. V. Iect. 12.)Virga aurea hominibas, virgn ferrza & dura da-

monibus, arceas damones à nobis: ex dignitate, qud Deit Mater
es, imperarepoter demonibus, compeſze dæmones ne nobis noce-
ant, pracipe Angelis, at nos cuſtodiant. Sis munitiſſima nobis
contra dæmones Turris Davidica.

CONCEPTVS III.
Duce vel maximè indiget homo peregrinus in hoc mun-
do, qui ei viam oſtendat bonam, atque ab incurſione latronum
potenter defendat, hinc volens olim Deus, longo itinere per
deſerta, & in via & inaquoſa, in terram promilionis, terramn
lacte & melle fluentem, ducere populum ſuum Iſraél, Moylen

primum, dein Joſue ducem præbuit; Dominus autempræacede-

bat eos, ad oſtendendam viam, per diem in columna nubis, &
per noctemin colamnd ignis, Exod. 13. cap Dux popuh Dei Jo-
ſue vir fortis ac robuſtus, & plenus ſapientiâ; Fugavit Amalec
& popualum eius in ore gladii. Exod. 17. cap. & uumquam defait
columna nubis por diem, nec columna ig nis pér noctem coram bo-
pualo. Exodi, I3. cap. Nemo noſtrüûm, teſte S. HauloApoſtai,
atio-

uliſtetu

Pwerin hoe

lubhelu)

uauteuß

ient. luter t0
Ibus, ubin⸗
ſem guis inve
mnbpernol
M Slegits
Uucit, Conſo
ſenum. ſ.
utinm deah
juucin int
uulu colum/
meindignat
ſutcicituri/
iluminans.
ubeneftciis.
Imitd., Bern⸗
ehielegin/
nam alii
iperfereba
xipliceutur
In, quorum
Uca.

Turris m
Urliunt qur
um inimie
Gkrerir. 7

unes ari,

zuit ſahr
ſſuin ee

—
decon 1 6
umlurſftin,
rmateniyn
Uln eletn
lglamrei
toals meint
Altidein
Mlariuncrr
Detpenofn
der Mgnt,

4A ragifn itakr

n, itunte⸗
ghel it

e gut Dol
Mher ne MMi
nufunidnn.

I.
mnosin oer
hUrliopehnwe
ongo lert

ſtoot en

mlikl
kelßuie
lntt M
unporili
ym N

glMenN/
Mlogle⸗

Eccleſiæ turris Davidica contra dæmones Mar. Virgo eſ zor

habet in hoc ſæculo, ſed omnes futuram inquirimus. In praſen-
ti etenim vitâ (ut verbis utar S. Gregorii Papæ Hom. I1. in
Evangelia) qaſi in vid ſamas, qud ad patriam pergimus, mali-
gni aut em ſperitas ter noſtrum gquaſi gut dem lazrunculi obſi-
dent. Inter tot pericula conſtitucis nobis, inter tot hoſtes iner-
mibus, ubinam fidelis ac robuſtus Dux Joſue? Mulierem for-
tem quis inveniet? ubi per diem columna nubis? ubi columna
ignis per noctem? Scatum lelliducis Noſue Virgo Maria eſt, quæ
nos protegit ac defendit, hoſtem verò animaram depeklit, ac de-
vincit., conſolatur nos B. Albertus Magnus in Bibl. Maria. lib. Jo-
ſue num. . Maria eſ, illa fortis malier, de gud Prov. lelt. cauas
pretiam de ultimis finibus, id eſt, de divinitate & humanitaté
conjunctis. inq uit 6. Antoninus Part.4. Tit. 1 5. cap. 44 §. 3 Maria
eſt nobis colummna nubis, quia tanquam nuhes, protegit ab aſtu di-
venaindignationis, protegit etiam ab aſtu diabolzca tentattonis,
ſicut dicitur in Pſalmos expanditnubemin protettionem eorum,
& ignem, at lacertt eis bper nobtem.: Marta gJieogiee voludnza DEnis
eſt,altuminans nos, imn iluminans manaum, mieltis miſerigordia
juaæ benefciis. cribit S. Bonaventura in Spec. B. V. lect. 3. &S con-
firmat S. Bernardinus Senenſis ſerm de Aſlumpt. B. V. art. 3. Cap.
3. De häc legitur Exodi 13. quod populum deduc hat & ebumbra-
batsnamaliquando pracedebat, auquando ſequebatur aliquan-
do ſuperferebatur, ut myſticè patrocinia muleiplicia beata Virgi-
nis indicentur, ergapopulum electorum, & omnium hr ſtiano-
rum. quorum ipſa contra dæmones eſt munitiſſima turris Da-
Vidica.

Turris munitiſſimæ inſtar populo Iſi aëlitico fortis mulier
Jahel fuit, quæ vel ideo à ſacris litteris oommendatur, quòd Si-
ſaram, inimicarum turmarum Ducem, clavo interficiente
confixerit. Talit itaque jahel uxor Aber, clavum tabernaculi
aſamens pariter & mallen, & ingreſſa abſconditè & eum ſiten-
tio, poſuit ſupra tempus capitis ejas clavum, percaſſan g malleo,
defxit in cerebrum asg ad terram, qui ſoporem mortai ſocians
Ecec cee . deſe-

202 Diſcurſus XXVlI.

defecit & mortuus eſt. Judic 4. cap. unde non immeritèò victo-
riam cecinit Debora Prophetiſſa. Nova bella elegit Dominus,
Vortas hoſtium ipſe ſabvertis, elypel & hafßta, non apparuerunt
in quadraginta miltibiss Iſrasl. Quis eſt, qui neſciat, ſathanam el-
ſe inferorum Principemi inimicorum noſtrorum capitalium
truculentiſſimum anteſignanum, de quo Chriſtus ipſe in ulti-
mà coenà Magiſter optimus dixit Luc. 22. cap. Sathanas expe-
tzivit vos, ut cribraret, ſzut triticam. Huncsiſaram infernalem,
fortiſſima mulierum Virgo Maria, per Jahel pridem jam figu-
rata, clavo maternitatis Dei tam potenter affixit averno, ut ibi-
dem alligatus rabidus canis, latrare quidem infelix, lædere ve-
rô, vulnerare, aut mordere pro libito in hoc mundo neminem
poſſit. Conceptus eſt S. Bonaventuræ in Spec. B. V. Lect. 1 5.
Beata V' irgoper Jahel ſignata eſſe poteſt, quæ clavo öiſeramin-
terfecite Siſara exoluſio gaudiiinterpretatur, & bene diabolum
Regnat, quit à gaudio cæleſti excluſusietiam alios exeladere feſti-
nat ; Benedilza itag, Jahel, cuput Ssiſaræ clavo interficiente con-
Fxit, quando Benedicta Maria, virtutem ſathanæ, rigore diſei-
Plina in ſe etinzit, Cui proinde Triumphatrici accinat or-
bis. Nova bella elegit Dorminus, portas hoſtium ipſe ſubvertit,
ſathan ac dæmones non apparuerunt in quadraginta millibus
Chriſtianorum, Mariam Turrim Davidicam devotè invocan-
rium.

Adverſus turrim carneam Goliathi, minutiſſimus David
armnavit ſe, eumque feliciſſimè devicit, ac proſtravit: Quânara
catafracturâ indutum fuiſſe creditis generoſum hunc militem?
qud fuperbà fulgentem Galeà? quo accinctum gladio? quem
geſtantem elypeum? Tahit hbaculam Haum, quem ſemper habe-
bal in manibugs, & elegit quinque mpidißimos lapides de tor-
rente, & mſot eos ie peram paſtoralem, quam habebat ſecum, &r-
HBandum manu tielit, & prereſt adverſum Philiftæunz., I. Re-
Zum I7, cap. Torrentem volaptats, vocat Mariam Virgi⸗
nem, Rupertus Abbas lib, I. in Cant. O beata Maria! inun.
daties

laglſtet

uofaudt
Oungpelin
Golſaactum
Nonuntiab
lacocetö.
at. I. Ant.
u lueri.
iſy,

ul

oh.

loueuian
(IniA jutr
uniritlima

Hortan

Men uu

itrosexu⸗

cie inin,

nenoriati,i⸗

men.

umeiie
git Dirig
5, ſpmun
lanſet D fne
dvh pel in
llpidenni
Gtheudeg
bminem
idenſni
ir en mnl
lelin. lelete
unconentn
. 1,V. E,
Mu inas
Slene itil
Nertltntſe
njfimns
Ana; i Uete
Atricia Ccint 4
Geroteine⸗

.
Brichtore! M
EntCn
hunemien
Moi Cen
Pſenyii
6 yuln
ehen atun
ſann 1
rum y

Miel
4

glutét vi neribus ſuts, e onte

Eccieſiæ turris Da vidica contra dæamones MWMar. Vir. go. 2.203 3

— — – B – – BſB—— -- –- — —

datio gaudii, vi amoris, torrens volaptatie! de hoc torrente
quinque lim pidiſſimos lapides ſdelis Ch Friſtianus lumit, quan-
do ſanétum Mariæ nomen 4 ie litteris conſtans devoteè
pronuntiat, eocdue iniernals hiinſicias Sfeliciter ſuperat.
Ita docet S. Bernardus citatus elbartum in Stellario lib. 6.
Part. I. Ant. 2. &Beafonin asn nif. rreriar-gese
la ſas
taAnimabus ReisIa-

/
ſanébĩiſſi 692 0% zomiué
die venian, be

ferni Adjutrix. Mdat t liclaimicumAnimarum.
Muniriſlima con nesturmis Davidies

equar
T

Hor tant Epilogus-
lib. I. de laud
men ſilem, quod dt, Dominn,
noſtros α pag natsdo, & ſe tu- rim fortitudinis nobis erbhicenada,
Afacie inimici, & ut hoc nobis praſtare dignetur, nomen ejus &
memoriale, in deſtiderioaxima, E; des jusgt memoria teigatur.

—
Amen.

n

77 4 , e, =è
Pirgo Triumbhbhatrik ſatIyd ratfid,

Exordium.

88. Patres.

S8. Bernard.

36) 0o (8
30. 506: 0 0 . e Be e e e d1e e e g Ve .? Be e Be e .
OISCURSUS XXVIII
DIS K A —

Alaria irgo animarum in purgatorio auxiliatrix
turris eburnea eſt.

Fnuſtatem ac Decorem Mariæ Virginis, encomiis ac
laudibus celebrare deſiderans Spiritus S. in hæc verba
prorumpit. Cant. 7. cap. v. 4. Collam tunm ſicut
zurris eburnea. Rationem ſimilitudinis reddit Phi-
lppus Abbas, Commentario in Cant. Eburtam admiralilis

virtatis eſtut ſi pannus lineus ſuper ipſam Ebur mittatur, & ipſi

par no linee cerbo vivus deſaper imponatur, ſuä virtute Elur
p nnem, gai eltt adhaæret, illæſans caſtodit, ita Beata Virgopecca-⸗
Porem protegtt, ne àcorbone iræ deluper concremari peſr, Gides
dicit: Collam tuutn ſicut turris eburnea. Purgatorium ignis
eſt ardentiſſimus, per flammeum gladium atque verſatilem,
Gen. ʒ. cap. collocatum ante Paradiſum figuratus, juxta men-
tem Ruperti Abbatioin Gen. Flammeus Zladius atc, vertatilit,
ante Paradtſamn, eſt colktocat gs, ut quicanq, deinceps admittendi
ſant ilie, tranſeant per examinatoriamignem. Sicn tergoEbur
cContra vivos & ignitos carbones, refrigerandi, refocillandi, &
liberandi virtutem habent, ſic benedi a ſemper Virgo Dei Ma-
ter Maria, poteſtatem habens contra dæmones, ſicut Marianis
clientibus in hac vitâ turris Davidica, Proteckrix efficaciſſima,
& Auxilatrix eſt, ita corundem animabus in purgarorii igne
ſubſiſtentibus Furris eburnea, Refri gerium, Retfocillatio, ac
Liberatio, pia Mater eſie non deſinit. Veritatem hanc au-
thoritate 88. Patrum firmemus. Profuandum miſericordis ejus,
ſedentibus in tenebris, & in umbid mortis; obtinuit redemtio-
hem. Perorat S. Bernardus ſerm. 4. deA ſflumpt B V. Eticerùm:
Mar a damones arret, franatg, ne nocere P Wſint familis & fa-
malabus ſuis. Serm. de Laud. B. V. Ideo cenvenit ei nomen Ma-
776

McuN
—

H oecint
uitgete

namad,
Cuuſatati
ler alſean
n bumh,
ſllen G
nieritorai⸗
PV.lb. 4.0
i ſallcita⸗
Ponarentur

iygtiſent

eudir hro he

Wunter i,

g Mn eſt
funbeneſt.
her te,r ge
Cncludir8,6
Uelonà B.V.

Uimum an

ilita 6,00

1

Verzam
cap. exe
nuſtiitc
n lels erll

Vetizchic

nedeſlitare
ligs hojuse
e deyoto⸗
Ullio ceeſt
Uehlie ſue
Ullmamie,

Alpiſcfi

inigenoeni

Rdinghaeſee

Mun turi
Ndinietll
Tarodnit
niftate
a virtteke
Nole iſie
mmiſ
tgarorun
tde ſlt
tatus rur.
ar
Eegt il,

. keiocllont.
erlirgoeh
eſeut trni
Pxctor
Pungriß⸗
RNetoclnor
tein lanis
imnmiii
ivut ft
BT.hiemi
ſmuſi

tineher
6

„

Maria Virgo animarum in purgatorio auxiliatrix &c. 20 5
zia, quæ interpretatur ſtella maris, quia ſicut per ſtellam maris,
navigantes dirigentur ad portum,ita Chriſtiani diriguntur per
Mariam ad gloriam. diſeurrit angelice S. Thomas Opuſeulo 8.
Comparatur miſericordia ejus nubi, quia velut nabes miſeritor-
diter alſcondit peccatores ab ardore ſoli, id eſt, ab' irdfFlii, &
quis obumbrat eis» & ipſos refrigerat al aſtu, & velat pluviz
quaædam gratizfcundat eos, abt enim eſt miſevia, ibi ſolun, mwoads
miſericordia habet locum. Fribit Kichardus àS. Laurent. de laud. Richardus
B. V. lib. 4. O vita mirabilis, qua mortuos Vivificare conaris! un- en
diq;ſollicita de miſeris;andiq; miſerieordid vallaris exclamat S.
Bonaventura in ſtirnul. Amor. Part. 3.Cap.t9. du Mater ommi- Bonaven-
am, qui ſant in purgatorio, quia omnes pœnæ, quæ debentur pur-
gandis pro peccatis ſuis,zin qualibet hordpropter preces meas mi-
tzigantur. dixit ipia Virgo Deipara 8. Brigittæ lib.4. Revelat, cCap. S. Brigittâ
138. Non eſt revera ſinis tua magitaäatnisios, eſt umerus tu-
orismBeneſciorum nulltus enim eſt,qui ſalvus fat, Oſanckiſſimaz
niſiper te, zemoeſt; qailiberetur ds malis, Ziſiper te, O Puriſſima.
concludit 8. GermanusPatriarcha Conſtantinopolitanus Orat. S. German
dezonà B. V. Turrim hanc eburneam, Mariam Virginem opta-
tiſſimnum animarum in purgatorio refrigerium, obumbrante
Spiritu S. Conceptibus piis meditemur.

Veræ amicitiæ, ſa pientiſſimo Kege Salomone teſte Prov, Confima-
1I. Cap. lex eſt. Omni tempore diligit, qui azmirxus eſt, & frater ge ſen 0
in anguſtiis comprobatur. Semel nimirùm atque iterum ami=
cum ſeſs exhibere non ſufflcit; neque felicia tantùm tempo-
ra, veri amici probant fidem, ſed in anguſtiis comprobatur,
in neceſſitate præſto eſt, qui amici fidelis officio fugi cupit:
Legis hujus obſervantiſlima eſt Virgo Maria, amat omni tem-
pore devotos ſibi, & nunquam fervis ſuis in neceffitatibus
auxilio deeſt, ſed in omnibus anguſtiis benevolentiæ ac cle-
mentiæ ſuæ ſafficientifima exhibens ſigna, ſemper ſuccurrit
püſfima milericordiæ Mater. Non enim amas, & deſeris, in-
Eee eee 2 quit

§. Thomas

206 Diſcurſus XXVIII.

18. e uzinus lib. 9. Conteſſionum: dicere volens, i im-⸗

1, Objedlum amoris ſui, etiam in
ere poſie. Animæ in gratia Dei
61 gen itur ur ſtnid adpurgarord flammas,
pis purgentur, atdue ob graviora Peccata.
lem culpa remiſſa eibcontraclam tamen pœ.
gue i egre divinæ ſatisfaciant
tanguſtiis, utpote quæ
Wanhtæ ſunt e Sarum PCe-⸗
litte, ““ä ven! iam as à, ad figem
. ianis, ga4, mi aven e&s bominer 46
NE die 592 Pee aergatorio morari.

Part.

Adakltone aſticn obrahens in.

ore dnecto i aico ſuo., dr Mater

8
—
5 2

Pro filio, 111 aCCeHR

ribus ſuccurrit, n uſtarm pro ejus lib beratione ediſk cultatem vitat,
& in auxil ium t alecunꝗq; periculũ lubenti ſuſfert animo, mul-
t0 mn dagis Maria Virgo miſericordiæ Marer, miſeras illas animas
in hc vi as, ſin gulariter conſola ari ſatagit, & arden-
tes P e Gctrprahilia: carum tormenta, à
Ligied v dccents & in flicta, mitiuit, vel extinguit,
S. penirt 1 itus de illis lberat, unde miſeræ & atllic ictæ illæ animæ in

tormenti inarch ardoribus, ger Hitibus inenarrabilibus, Vir-
ginis imp lor xili inan perant liberationcm, expccant re-
geriun ſic forti Tilin mus aſſeric Hugo Ca rdinalis ſuper Cant. B.
.M. Ad da, ian, e; Wieiunt, gqui deg guant, See buergat oréorul lebe-
renlr. Zuccurt e, & Maria! Turris Eburnea!

CONCEPTUS II.

De ſeipsâ dicir virgo Dei Genitrix. Eccleſ- 24. Cap. ren
dim abyf. 3 Penel ravi, &n ftabzibts waris ambielavi. Quid
Per mare? Quid per fluctus hic intel ligendum? Fœnas purga-
corii

Mii

ointelig

ucpe latit
AYI. 7. den⸗

orii Domi,
nlſtavi: P
nuiſia ⸗
itermentit
ſent Gſibe
NNy, 11 6 *
ſufligreti⸗
Cnfrmmat Di
lutiſjnapir.
4 mhui
n Aindea
ritum glor

Cſeude

l Chr, Ru
s id 4
ugtores er
nptionem;
Pelhert.
Mria ixam/,
1pzr. Turri
umelt abig

Mafi ic,
Mminmatligſi
tun ila
luernoſtra ,
Uutegtiol

—
e en, i

vin geul
Pnonifann
aiorn ern

Wbrenconu
Ultatentt

Uchtotireni.

invelenng

Ae Areniant.

irablibip
weihtin
lspera!
ue⸗
eitmuu

en ß⸗

oln, (1.

Pomsg

Maria l irgo animarum in purgatorio Auxiliatrix &†. 20 „.

torii intelligit tam per mare, quàm per fluctus, & reddit utri-
usꝗque rationem, clarifſimo textu S. Bernardinus Senenſis
ſerm. 3. de nomine Mariæ. art. 2. C. 3. Beata Virgozin regnopur-
gatorii Deminium tenet, propteres inquite & znfiaczilis maris
ambulavi Pana ſiquidem purgatorie, ideo dicitur fluczus, quia
zranſizoria éſt, ſea ad ditur maris, qaia nimirum eſt awarz, & ab

dis tormentis iberat beatal'irgo maximè devotosſuos ſeilicet vi.
Ktans & ſabveniens necefitatibus & tormentis devotorum ſao-
rum, ims & omninm, gas ebt exiſtunt, quta falii jus ſune, cim
lent filti gratiæ, & in gratiäà confrmatt, atq; dé glorid certificati.

confirmat Dionyſius Carthuſianus ſerm. 2. de Aſſumpr. B. V.
BeatißimalVirga Maria ſingulis axniz, in Feſto Nativitatis Ghri-
Ki aa purgatoriiloca, um multitsd ine Angelorum deſeendit, &-
mulzas indé asimas eripit, gaoniam in noxcte ſolemzitatss illius,
Chriſtum gloriæ peperit: etiam nocte Dominicæ Reſurrellionis,
ſolet deſeendere ad purgatorium, pro eductione auimarum, e&

gquod Chriſtus nocte làſanctos de limbo eduxit. Et S. Metho-

dius. Qaid de ze dicam, benedicta! ignoro, nam ab' inferis
peccatores erneus, oſtendis, per ua merita in inferno dazi re-
demptionem; hat ſunt arvaxa, gaz ne mens, net ratio valet
percipere. cui ſubſeribit 8. Nicephorus de Laud. Mariæ dicens:
Maria iram à cælo depellit, & à Dei Juſtitid obſſeſos ab inferi
eripit. Turris igitur eburnea, refrigerium, ac hiberatio anima-
rum cſt abigne ac flammis purgatorii.

CONCEPTVS III.

Feliciter reſurrexit ad vitam, ac denuo lumen coœli jucun-
dus aſpexit filius Sanamitidis 4. Regum 4. cap. Er oſcitavit
FPuer ſepties apernitaq, ot, los, Quænam hujus tam forrunatæ
reſuſcitationis caula eſt? Quid præceffit, antequam denuè tmna-
tris affl ctæ filius oculos aperiret: ſuper genua Matris ſuæ poſi-
tus in mattis ſinu mortuus erat, felix reſurrectonis Omen: Po.
ſuit eum illa ſabßer genua ſaa usqué aa meridiem, &̈ morytans eſt.,
Mater noſtra ipiritualis Virgo Maria eſt, dicente Richardo à
8. Laurentio lib. I, de Laud. B. V. cap. 6. Beata Virgo ditta eſe
beuéte

Epilogus.

208 Diſcurſus XXVIII.

benedictain mulieribus non tantum, guta ſola ſiné concupiſcen.
ziâ concebit, & ſine dolore Peperit, ſea quia præ omnihus in prole
multipliztata eſtr etſ: enim earn, liter unicuns genuit flium. in eo
tamen ſpiritualis mater Wec ſt magnaæ multitudinis filiorum
5 „ . . . — . AA 1
quorum Chriſtus primogei u ſt. Quicunque iu vità hanc ma-

trem quotidie, & vel maximéè ad horæ ſonum devote invocan-
do veneratus fuerit, ſub Mariæ præſidium humiliter confuge-
rit, is piæ matris morietur in ſinu, ejusꝗque auxilio, de tenebris &

umbra mortis, ad cœli lucem perpetuam, de tranſitorio purga-

torii igne, ad gaudiorum æternorum refſurget refrigerium
nam ut ait Bloſius in canone vitæ ſpiritualis cap. I8. Fier⸗ non
poteſt, ut pereat, qui Mariæ ſodulus & humälisult or füuerit. ad-⸗
ſtipulatur S. Cyrillus Alexandrinus in Homil. contra Neſtori=
um. Per te exultat œlum, lætantur Angeli &G rchangeli, fu-
antir damones., & homo ipſe ad cæxlum revocatur. Tu enim ani-
mabus miſeris ſolatium es, Turris gburnea, liberatio, ag refri-
gerinm.
Suſpiremus ad hanc Turrim eburneam, quotquot in hc
lachrymarum valle laboramus, unadue afflickas in purgatorio
animas piſſimæ Matri miſericorditer commendemus cum
S. Bonaventurâ Pſalmo 30. In te Domina ſperaævimus, non con-
fundemar in aternam, in gratid tud ſuſcipe nos, tu es fortitudo
noſirz & refrigermmnoſirum,conſolatio noſtra, &proteltionor
ſra, ad te Domin clamavimuas, dum tribulaveturzor noſtrum, &
eaud ſtinos de vertice cokium æ«ternorum educazs nos de laquéo,
quém abſeonderunt nobis, güontaim tu es aajutrix noſtra, is ma-
nus Zaas, Domina! commendamas ſpirituns noſtrum, totam vi-

tat noſtram, & diem ulzimam noſtrum. Amen.

Ut ſugat ardores ebur, avertitq;, calores,
Sic ne nocere queat fſlamma, Maria beat.
Hinc tranſituris pia Mater, eburnea Turris!
Ardores amove, refrigerando fove.

DL.

Dom

Reron-
plumm
gpice
riſlim
6,6, Dom
del ideo v.
enplo Der
uit apertti
a ſo orax
Alin ut c
co iſto im

Comus Dbl,

limiobun
lubitavit
raamelt,
lo qvia une
n auro en
ataurum
oreltche
(terubim e
n aropt
un plurin
6 in goi 0
Utdtr ad pr
Umintentie
du inge
lne auream

uiell

-— 236 )0 (9* 200

e lhitgeen —

onntibet „ 02 262 25 20 0 2 07 202 0
Aſe Me & e S Ve BeSe 20 % 0 1. 266 *
g 9. Y 9. 2. 9e e G e G N 2e N0. , V8, V. M 7. . ,

ehuſt iliin n

Gerotefnne
wilirtgete Domus aurea gratiarum, Virgo Maria eſt.
liodenerzi
Tinlnondnr N Ræ omnibus totius terræ domibus materialibus, tem- Exordium.
ige l V plum Salomonis propriè domus aurea dici poteſt, non
30.IG. kn . quidem præcisè ideo, quia omnia in domo auro pu-
Ahinſatl riffimo tecta erant, ut narrat liber tertius Regum
lconme Eap. 6. Domum quoque ante oraculam operuit auro puriſſimo-
8ed & ideo vel maximè, quia gratioſa ac aurea promiſſa huic
ur u templo Deus obtulit 2. Paralipom. 7. Oculi gquogue mei
ſirtanar erunt aperti, &. aures meæ erecta ad orationem ejas, qui in
loco iſto oraverit. non aliâ utique de causâà, neque fine alio,
glonti quàm ut cœleſtes gratias ac dona ſupernaturalia orantibus in
R— loco iſto impertiatur. Immaculatus Virginis Mariæ uterus
enims domus DEl, templum divini Salomoniseſt, quam virtus Al-
niiuen tiſſimi obumbravit, in quam ſupervenit Spiritus ſanctus, quam
⸗“ inhabitavit Filius Dei vivi, in quamm Sanctum Sanctorum col.
v,Gin locatum eſt. Domus hæc veré aurea, non ex càtantuùm ratio-
rurußn ne, quia undique auro puriſſimo charitatis ardentiſſimæ te-
lereru Gta, auro enim charitas non incongruè comparatur, quia
Iyirniſtnnn ſicut aurum inter meralla primatum tenet, ita inter virtutes
Aerumn nn major eſt charitas, Maria igitur ſupra omnes creaturas, ſupra
hel⸗ Cherubim etiam ac Seraphim charitatein Deum ardentiſfi-
ma, auro puriſſimo tecta Domus Dei aurea eſt, ſed & ideo
quàm plurimùm, quia illa ipſa gratiarum divinarum Domus
Hitket. eſt, in quà oculi Domini ſemper aperti, aures ejus ſemper
Nupril erectæ ad preces, ac interceſſionem Virginis Mariæ, hâc ſo-
lum intentione, ut favores exhibeat, gratias largiatur, omni⸗-
e⸗ bus & ſingulis, pro quibus Virgo Mater exorat. Domum

hanc auream 88S. Patres unanimiter collaudant, & gratias: SS. Patres.

quas inde ſuſceperunt, grato animo recognoſcunt. Elezmo-
Fff fff ſyna-

S= =

210 Diſcurſus XXIX.

ſyniria Dei eſt irgo Maria, omnes enim eéleemeſynas & gratias
quaæs Deut de cœlo in terram mittit, Matri ſuæ ſiendas committit;
in tantum enim eam Deus dilexit, at nibil nos habere voluerit,

Jacobus de quod per manus ejus non tranſiret. ſeribit jacobus de Voragine

Voragine, in Mariali. ſerm. 4. litt. E. Quidquid illud eit, quod Deo ger-
re, paras, Mariæ commendare memento, ut eodem alveoad Lar-
S. Bernar- giterem gratiæ redeat, quo inflaæxit. ſuadet 8. Bernardus ſerm,
dus, de Nat. B. V. Maria eſt theſaurus, quia in ea ut in gazxophila-
cio repoſait Dominus omnia dona gratiarum, meritorum, virtu-
tum, & prarogativarum, donorum, & chariſmatum, & de hot
theſauro, largitur ipſe larga ſtipendia ſuis militibus, & operari-
Richardus 5. perorat Richardus à S. Laurentio de Laud. B. M. V. lib. 4. pſa
8.Lauͤren. eſt locus theſaurorum Dei, Matth. 1I2. Bonus homo, id eſt, Chriſtus
. Deus & homo, de bono theſauro ſuo, id eſt, Virgine Maria, pro-
fert bona, ſeilicet miſerieordiæ, gratiæ, & gloriæ. interpretatur
BZ. Albertus B. Albertus Magnus in Mariali. Evang. Matth. num. 22. Penes te,
Magaus. ε Maria! ſunt claves theſaurorum dilectilſimi ſilii tui, potesq;, ut
lihuit aperire: ditareq; inopes Adæ ſilios, qui proſtrati ante te, al-
tis valdè gemitibus, implorant miſericordiam tuam, qua non
vVen. P. à habet finem, b6munificentiſſima Diſpenſatrix. loquitur Ven. P. à
Jeſu Maria. Jeſu Mariâ tom. A. in epiſtad B. V. O ſancza, & ſanct u ſancdtier,
8. Andreas & omnis ſanctitatis ſanctisſime theſaure“ exclamat S. Andreas
CGretenſis. Cretenſis Orat. 3. de Dormit. B. V. de quo ſcilicet æger ſanita-

tem, afflictus ſolatium, egenus auxilium, captivus redemptio-

nem, peccator remiſſionem, mortuus vitam, poœnitentes in
purgatorio animæ requiem æternam, ac Juſti omnes Dei in-
tuitionem ſortiuntur; largire nobis gratiam Spiritus S, quà di=
gnis Conceptibus aureæ Domui appropinquemus.

CONCEPTUS I.

Conftrma⸗. Poſtquàâm Creator omnium univerſas terræ aquas in
ductie. unum locum congregaſſet, ut arida appareret, locum illum
Maria appellavit. An non idem Virgini Genitrici Dei no-

men

Don
——
pelllarul
Mloch.8.
eh. Cur⸗,
aarumn
inleuh,alua,
nerſe terr.
Aleduckus
and paltes,
en Dei Man
Dloc eoder
v üne inte
Nen Maria,
n congreg
Ulni per M
inlſ. cap. 4
hin anufmn
MMriamn,gℳm
re,id eſtze/
Dmalcenus
onmmia fe
lentnopoli
lur fanz,
nilit niſi te,
ſFier te, 6
ter te,
lria!

Cotommt
Ino ſo, ſin
tnte, & afl

umens hl

noſtrisme
un Dei &*

—
nag
niuiniit
olere nilni
lsteiog
1 ſui ef⸗
n ahennll
Dernardnkt
1utingail
Meriterongie

Natumn l

Inhunn,

MINS

onnjcetit
Cite Mne
ie ihlenitn
Dumm aulie
fliturii
Ararizuit
n tue a
Hlogoinrfe!
ſncdi iu
limrötnr
dilceteutli
Nifcsecend⸗

llneentnut

KtionnesDi

Pitnusgii
Genl⸗

Domus aurea gratiarum, lirgo Maria eft. 211

men Maria Deus dedit? dicente Idiotâà doctiſſimo tom. S. Bi-
blioth. SS. PP. cap. 5⁵. Dedit zibi, ‿Maria! tota Trinitas no-
men. Cur, quæſo, Matrem ſuam, eodem, quo congregatio-
nes aquarum, nomine Maria Creator appellavit: Congrega-
tionesq; aquari mappellavit Maria. Gen. I. cap. Omnes aquæ

univerſæ terræ intrant in mare, ſed ab eodem per abſconditos

aquæ ductus, & canales largiter diffunduntur in omnes orbis
terræ partes, pari modo in locum unum, ſilicet in Virgi-
nem Dei Matrem velut in mare omnes gratiæ confluunt, ſed
abhoc eodem mari gratiarum per iterata auxilia, in Adæ fi-
lios, ſine intermiſſione effluunt, unum ergo idemque no-
men Maria, mari & Matri dare Creator voluit, quo inſinua-
ret, congregationes gratiarum eſſe in Maria, venire de Maria⸗
& dari per Mariam. Ita interpretatur S. Antoninus part. 4.
tit, I 5. cap. 4. §. 2. Congregatis igitur omnibus gratiis ſaucto-
rum,in anum locum, ſeilicet in animami irginis, avpellavit eam
Mariam, quaſi mare gratiarum, omnia enim ſsmina intrant in
mare, id eſt, omnes gratiæ in Mariam. Confirmat 8. Johannes
Damaſcenus ſerm. de Dormit. B. V. Per illam, in illd, & cum
ilà, omnia fieri decretum eſt. & S. Germanus Patriarcha Con-
ſtantinopolitanus Orat. de Lonâà B. V. Nullas est enim, qui
ſalvus fiat, ſanctisſima! niſi pertei nemoeſt, qui liberetur A
malis, niſi per te, öpurisſima! nemo eſt, cui donum conce daturs
niſi per te, caſtisſima! nemo est, cujus miſereatur gratias
niſi her te, öhoneſtisſima! Domus aurea gratiarum, Virgo
Maria!

CONCEPTUS II.

Communi adagio aureum dicimus hominem, qui pro-
ximo ſuo, ſine ullà præviâ obligatione, ex mero amore, ſua-
vitate, & affabilitate, beneficia inſignia exhibet; verè hic
eſt aureus homo, inquit orbis, ex innatâà clementiaâ, ſine ul-
lis noſtris meritis, ex meràâ charitate, & ſuavitate, nohis gra-
tiam Dei, & remiſſionem peccatorum quæſivit, & invenit
Pff fff 2 Vir-⸗

212 Diſcurſus XXIX.

Virgo Dei Mater, annu ntiante Archangelo Gabriele. Lucæ I-
cap. Inveniſti gratiam. nemo enim, niſi qui quærit, invenire
dicitur, ſi ergo invenit Vigo gratiam, quæſivit, pro ſe ipsà au-
tem gratiam quærere non potuit, quia aliunde jam gratiâ ple-
na erat: Quam igitur gratiam, & pro quo Maria quæſivit?
Gratiam Dei, quam inobedientiâ ſuã, toti humano generi
protoparentes noſtri deperdiderunt, obedientiâ ſuà Virgo Dei-
para pro omnibus quæſivit, & Angelo annuntiante invenit.
Loquatur Richardus de S. Victore cap. 26. in Cant. Tanta fuit

beatæ Virginis charitas, ut non ſolum ad ejus gentem, Jadæos

videlieet, extenderetur, ſed ad ignotas & otas, ad omnes deniq;
homines, ad hos omnes charitas eius dilata fait, pro his ſollicita
fuit, pro his orando eaudita fuit, pro his indeſinenter oravit,
dieente adeam Angelo Gabriele : inveniſti gratiam apud Deum
ſeilicet quam quærebas.

CONCEPTUS III.

Non Plùm inveniſſe gratiam, Mariæ annuntiat, ſed

etiam ſuperventurum in eam Spiritum ſanctum prædicit:
Spiritus ſanctus ſupervenietin te. Lucæ I. Cap. Spiritus S. dator
gratiarum eſt, ad quid ergo ſuperveniet in gratiâ plenam?
quærit S. Bernardus ſerm. de Nar. B. V. & reſpondet, ut ſuper-
plena fiat, ut de gratiâ ſuperfluente & ſuperplena, ſalutem
hauriant omnes homines & deſideratam colligant felicita-
tem, in vitati ab ipsâ. Eccleſ. 24. cap. Apud me eſt ſper vitæ &
virtutis, qui me invenerit, inveniet vitam, & hauriet ſalutem
à Domino. Sed & verba melliflui Doctoris percipiamus. An-
gelus in eam ſuperventurum aſſerit spiritum ſankzum, ad quid
putas, niſeut etiam ſuperimpleat eam? ad quid, niſs at adve-
niente jam ſpiritu plenaſibi eodem ſuperveniente, hobis quoqse
ſaperplenza, & ſuperflaens fiat? ipſa nempe Mediatrix noſtra,
ipſa eht, per quam ſuſcepimus miſericordiam tuam Deus:, ipſa,
ber

—
nrtund
eomoan
Gratia⸗
lsehiel
Proptic
ſvaiygod
nliterili .
ielgeutia
vyabinftan

luucri⸗
Deui
titeo d
lelat

—
bitlelre
Aurtivine⸗
ngroſei
eſin ie
Dluri Arti
humen-
füiſähine
Ultlanteineti

Cint Nnd

Lbentenn l
nlihtut
it znn he n
leſvenenm
Minneyllen

I.

Unnuntt
Nncumen
Sinindi

n genii en

Pongenul
S
Colget “ð
ne/hru
uunt,N
epiemns 4

nc B

Gihiins
ANt,lt,
lelienirtt
,Mur Detuf
6

1

Domus aurea gratiarum, Virgo Maria eſt. 213

pro quam & nos Dominum Iſum in domos noſtros excipimus,
de Domo aureâ Marià Virgine.
Gratias itaque omni ſtatui neceſſarias humiliter flagite-Epilogus.
mus de hàc Domo, oratione illà efficaciſſimâ quam ipſe Chri-
ſtus, proprio ore dicta vit in regulà Salvatoris. Oramus te, piis-
ſema Virgo Maria, mundi Regina, & Angelorum, ut eis, quos
purgatorius examinat ignis, impetres refrigerium, peccat oribus
indulgentiam, juſtis in bono perſeverantiam, nos quoque fragi-
les, ab inſtantibus defende periculis, Amen.

Laus Chriſti Matris, qudd ſit Domus aurea Patris,
De quù nempe Domo, dona reportat homo.
Atg ideo de mari, vult Eirgo Maria vocari,
Cedat ut in domum, quod parit illa bonum.

Fff fff 3 DlIS-

838)1(

06 )° O°2° ͤ 2° 20„ο 02* οϑ α½£ απ 0
30606 6 e. .. 55066 68 56 6

Propitiatorium, id eft, mundi cum DEO Reconcilia-
trix, Virgo Maria eſt.

Exordium.

Rcam foœderis Deus ipſe Exodi 25. Propitiatorium

S8. Thomas de Aquino art. 4. ad 6. Ratio eit, quia
de Arcàâolim Deus ſeſe clementem & gratioſum ex-
hibuit, per arcam populo reconciliabatur, hinc etiam procel-

ſurus ad prœlia populus Iſraeél, arcem ſecum honorificè dedu-

xit, ut per eam, in omni neceſſitate, gratiam à Deo & auxili-
um impetraret. Mundum univerſum Deo reconciliavit
Virgo Maria, omni momento usque in hanc horam, Filium
ſuum movit ad miſericordiam DEl ac miſericordiæ Ma-
ter, gratias innumeras afflictæ impetrat Chriſtianitati, ipſa
ergo arca fœderis, thronus gratiæ, propitiatorium, & to⸗
tius mundi cum Deo eſt potentiſſima Reconciliatrix. 88. Pa-
88. Patres. tres deſuper percipiamus. Arcam autem, quid niſi ſantzam
= Wartam dixerimus, ſiquidem arca intrinſecus portabat Te-
HNamenti tabulas, Maria autem ipſius T eſtamenti geſtabat
bæredem: idla intra ſemetipſam Legém, hac Evangellumreti-
nebat; illa Dei vocem habehat, hac Verbum, arca imus, forué
auri nitore radiabat, ſuncta AMaria intus, foriiq, virginitaius
Eplendore fulgebat; ills terreno ornabatur auro, iſta cæœleſti.
S. Ambro- ſüaviſſimè perorat S. Ambroſius ſerm. 25. Quis DEIIS non
ſius. honoret in lirgine, qui Virginem Dei voluit feri Genitricem,
Reparatricem ſæcult, Lumen mundi, Speculum ſanctitatis, kadei
8. Laurenti Magiſterium, bperegrinationis ſolatium, immaculatum Tem-
us Juſtin. Plum, & fzderis Arcaw divinis manibus fabricatam? An non
Waria Teſtamenti Arca veriſſima, quæ auro veſtita mundiſimo,
virtutem gemmis ornata, imputribilibus lignis Eiriuali-
ter

appellavit, ut profundè obſervat Dodtor Ar clieus

irſitn
Mnimd,

eipirol
lbim hinc
N Man
ſfario hufmn
um elt

dSA DEI
I. Thron

ur Aeh
nfaucii
At ait B.
uc biutur⸗
latum
muta, an
Dumaſcenus
ſie beuereto⸗
ſem, 2ſ, 1.
Oiriti ſind

unibosext

ammus.

Aqo
Eentia, hin
Ileritame
uis maris
Durorchus:
Dur Aqne

Pbintervalla

muaritudine
inarummira
umagun,

Propitiatorium, &c. 215

—,
liter facta, Teſtamenti tabulas, frondentem virgam, & ſuaviſ-

OS Smumin ſe manna continuit? gratiosè quærit S. Laurentius
Juſtinianus ſerm. de Nat. B. V. Rectè Arca ſacramentorum
W Dei,: Virgo Maria fuit, ſupra quam ſanè propitiatorium, & Che-
rubim, hinc inde obumbrantia figurantur, intus omnis cuſtodia
Reonni legs & manna fait, u o esds mirabile ſacramentum, & pro-
vitiatio humanaæ ſalutis sſapra quàdem propitiatorium rectè po-
ſitum est, quia ipſeé propitiatio noſtra, ſuper omnia eſt henedi-

,lßin Aus DEIIS, loquitur 8. Ildephonſus ſerm. I. de Aſlumpt. S. idephon
dlr ini B. V. Thronus gratiæ ſt beata Virgo Maria, de quä Lucaæ I. le- lus.
Nrotn Aüur Ave Mar!a gratid plena: Unde Apoſtolus: Adeamus
Apiin cum iducid ad thronum gratiæ, ſcilicet Mariæ, quæ eſt thro- B. Albert
rtinen nus. ait B. Albertus Magnus ſerm. de Dedicat. Eccleſ. FPer Diagnar.
lonmfaßg hanc diuturnu millad bellum, quod nobisſen meumcCreatore erat,
iDongn ſublatum & extinétum eit, per hane nobis, eum eo reconciliatio
No nih ſancita, pax & gratia donata eſt. Marianè ſcribit S. Joannes S. Mannes
igani Damaſcenus Orat. de Dormit. B. V. Maria hroenu: es grae- nus.
onmi tziæ, locus reconciliationis uni verſæ terræ., concludit S. Ephrem S. Ephrem.
nieie ſerm. 25. Throno huic ſupplices provolvamur, ut gratiam
Miffimn: Spiritũs ſancti adipiſcentes, Arcam fœderis, divini Artificis
incrin, i manibus extructam, exquiſitis Conceptibus honorificè dedu-
Nilmin camus. L
il ie
Etuerfkg .
e CONCEPTUS I.
luginn Aquas maris eſſe amariſſim idiana d Confi
rta ufi Ade . as, quotidiana docet expe. .α De.
iz iſe rientia, hinc ab amaritudine nomen ſuum mare accepit, ductio.
6,, ef quæri tamen poteſt, an non ſit reperibile medium, quo ſua
ONtn adquis maris amaritudo tolli, & in dulcem converti valeat?
SiGmmhn Plutarchus medium ad invenit; ex ceràâ virginali fiat vaſcu-
uſttni lum, atque in eo reponatur aqua maris, breviſſimo tempo-
tNl ris intervallo, mediante cerâ virginali omnem dimittet aqua
iutg, amaritudinem, & ſupra mel verteretur in dulcem. Mare
inmne amarumira Dei erat in lege antiquâ, univerſum enim genus
x ln humanum, ut Oſeas Propheta conqueritur. Ad amaritudi-

6 U

216 Diſcurſus XXX.

numconcitavit Deum ſuum. 14. Cap. ad dulcorandum hoc ma-
re Spiritus ſanctus, de tenuiſſimâ cerâà Virginali, id eſt, de im-
maculato Mariæ Virginis utero, pretioſiſſimum vas, coœle-
ſtis Artifex præparavit, in quo mare immenſum, DEUs no-
ſter: novem menſibus requievit, atque ibidem de Deo irato, ac
vindice, in DEum benignum, ac Patrem milſericordiſfimum

immutatus, eſt, & dulcoratus, eandemque adhuc quotidie, ad

interceſſionem Matris, in mundo dulcedinem ſpirat, atque
hæc mulier illa eſt, de quâ prædixit Esdras lib. 4. cap. 5. Mu⸗
lier pariet bortentum, & in dulces aquas amaritudo commuta-
bitur. ſubſcribit S. Laurentius Juſtinianus de Caſto Connu.-
bio. cap. 9. Ipſa est tabernaculum Teſtamenti, Arca faderis,
templi Propitiatorium.

CONCEPTIUS II.

Annis ſingulis experimur in menſeAuguſto calores into-

lerabiles, in Septembri verò refrigerantem ſuavem Zephy-
Phy.

rum; in Auguſto fructus arborum acres ſunt, & acetoſæ, quin
& uvæ in vineis adhuc amareſcunt, at in Septembri matu-
ra fiunt omnia, & acceptàâ dulcedine ſapiunt. Cur hoc!?
Unde tam diverſi in his duobus menſibus effectus? Reſpon-
dent Naturaliſtæ: in Auguſto ſol eſt in leone, ſigno ardentiſ-
ſimo, in Septembri autem in virgine, ſigno mitigante. In-
genioſiſſimè S. Antonius Part. 4. Tit, 15. cap. 22. §. 2. Jol
materialis pur Zodiacum diſcurrens, in ſigno leonis eſt arden-
tiſſimus, & animalium corpora, nimio calore languiaa reddit,
ſea ingrediens ſignum virginis, mitigatur; ita Sol juſtitiæ Deus
noſter, in Veteri Teſtamento erat at leo ru giens, DElUS ultio-
nmim, puniens zerribiliter peccatores; ut patet per exempla in
ſeripturizs: Sedex ferventiſſino amoris calore intrans inuterum
Virginis, totus faczus est benignus, & ſaavis &humanus, un-
de & fractus tune matureſcunt, & ſuaves ſiant. dicut ergo
in Lodiaco ſignum virginis ſolem elementarem mitigan-
do, fructus terræ ſuaves reddit, peramono Zephyro homi-

nes

—
Nesjumme
liria, Sol
uandoit
Ngorief
cearintern
lolæcificat
Elbram
Deum Judi
ponit Mate
Gle contra
nrindig
Nrclus feri

Lilleſi.

Germ, de A

Gi iliun

liu inter⸗

De th
Niisslit, &⸗
nidet;z qui
um quan
honir iraor
Küvirgine
Netit. Ar
iihut pro
Ulletrhing
lamfotti

id, nec

nenlt, eut
Uerint, in
endetn pu

AAndem

—
ndumkhrn
Ali idet Ke
mütn idcn,
lum, Dll
ncdebeoinn
lerootdlinr
Chucqvoke
men loirn
b. n
eritudyaunne,
Ge CMlol
ti, Anſen,

l

Nuſtoclonst
n ſudren
n,Enelh
Getenbin
bium. CE
efleclut Ner
ne,ironmt

onicgine

ch.11 11
, Lni
latgiti
ienlnhieten⸗
Iine DN
Giiyreutzi

eöutrapttl

1 G MMutul
ſmn Nut
narehn anc⸗
Oehtio n

G

Propitiatorium, &u. 217

nes & jumenta refocillat, ſic in cœleſti curià Virgo Virginum
Maria, Solem Juſtitiæ Chriſtum placando, & de leone trans-
mutando in Agnum, qui tollit peccata mundi, ſuaves gratiæ
& gloriæ fructus miſericordiæ Mater producit, peccatores re-
creat in terris divino flamine, & gratioſiſſimo regimine Ange-
los lætificat in cælis: Et ſicut in Lodiaco mediam inter leonem
& libram ſeu ſtateram, virginem Creator poſuit, ſic inter
Deum Judicem, & juſtiriæ ejus ſtateram Mediatrix ſeſe inter-
ponit Mater Creatoris Virgo Maria; fulguret quantumcun-
que contra peccatores iræ divinæ gladius, ſæviat pro libito di-
vinæ indignationis furor in peccatrices, Marià Mediatrice, nec
gladius feriet, nec ignis abſumet, ſed intacti penitus evatemus,
& illæſi. Adſtipulatur doctiſſimus Abbas Perſéniæ Adam.
Serm. de Annunt. B. V. in Mariali ab Hippolyto Maracio edito.
DQui Filium tuum inter Deum & homines poſuit Mediatoremt
quoq; inter reum & Judizem poſuit Mediatricem.

CoONCEPTVS III.

De rhinocerote ſeribunt naturæ interpretes, quod im-
mitis ſit, & irreconciliabilis, & ne humanas quidem vires for-
midet; quà viâà ergo reconciliabitur? Si obviam habeat ca-
ſtam quandam & ſpecioſam virginem, illicò cunclam de-
ponit iracundiam, & nativæ ferocitatis oblitus manſueſcit,

&& à virgine ligari ſeſe permittit, & abduci, quocunque ipſa

petit. Ante incarnationem terribilis & inſuperabilis DEUS
fuit, ut propterea benè dixerit de eo Job cap. 39. Namquid
volet rhinoceros ſervire tibi, zut moralitur ad præſepe tuum!?
Tam fortis & implacabilis erat DEUS, ut nec Abraham, nec
David, nec omnes Patriarcheæ & Prophetæ veteris Teſta-
menti, eum à vindictàâ retardare, remorari, ac capere po-
tuerint, imò quilibet illi appropinquare pertimeſcebat;
tandem pulcherrima mulierum Virgo pura & immaculata,
cundem à curſu feroci remoratur, humanâ carne ligat, unde

gsg 388⁸ adeò

Epilogus.

218 Diſcurſus XXX.

adeò evaſit mitis, manſuetus, & benignus, ut à quolibet
deinde capi potuerit, & alligari, uti tempore amariſſimæ ſuæ
Paſſionis accidit. Audiatur S. Thomas de Villà Novàâ ſerm.
4. de Nat. Domini. cujus hic eſt Conceptus. Qaid Filio DEl
ſimilius, quam ſilius unicornium? captus eſt & ipſe amore Vir-
gints, & majeſtatis oblitas, carneis vinculis irretitus. O ma-
S . . + .1.
gna Domina, mundi cum DEO potentiſſima Reconcilia.
trix?

CONCEPTUS IV.

Chriſtum dilectum ſuum, faſciculo myrrhæ Maria com-
parat, & collocare inter ubera promirtit. Cant. I. cap. Faſci-
culus myrrha dilectas meus mihi, inter ubera mea commorabi-
tar. Quid ſibi vult hæc ſimilitudo ? myrrham amaram eſſe
comperimus, fors ideo faſciculus myrrhæ dileclus tuus, 6 Vir-
20! quia in antiquâ Lege amarus erat, & ad puniendum pecca-
tores ſeverus? Ha fanéê: ſed eur ei inter ubera commorandum;
Virtutem dulcorandi habent ubera, ſic ſanguis in ſe horribilis,
in uberibus efficitur lac, quod dulce eſt, & delectabile ad bi-
bendum faſcieulo myrrhæ Chriſtum ſuum Virgo comparavit,
atque eundem inter ubera ſua repoſuit, ut indicet, quòd Deus
ille, qui ante incarnationem amariſfimus fuit, poſtquam in

ejus viſceribus humanam aſlumpſit naturam, poſtquam dulci
ac ſua vi ejus lacte fuit enutritus, factus ſit totus ſuavis, manſue-
tus, & benignus. Ita Richardus à S. Laurentio lib. 4. de Laud.
B. V. Faſciculiss fait Chriſtas in veteri Lege,ſed inter ubera Ma-
ria factas eſt dilectus, & ſuavis & dulcis s ſicut enim ſanguis in
ſe horribilis in uberibus ecitur lac, quod dulce eſt: & delectabi-
le, ſet Filius, qui in Lege erat terrilbilis, inter ubera Maria fſadtus
*st aitis. verum Dei propitiatorium.
Quisquis igitur Deum ſibi propitium haberi cnpit, Pro=
Pitiatorio huic humiliter ſe provolvat, ſitꝗue luna ſub pedi-
bus Virginis, cum 8. Bernardo ſerm. fuper Sign. Magn. Jam
16

je Mter th

Sum tuit,

halbulen,
lufyurin
natarbte
Mlrie in
. Alnel

Pleris 4
Mnm

Hne Are

Propit

—
aol
Amgtilimae.
VlleNorr
idfiken
ſe enme
iifut, On
na Noock

.

tthe ene
n.l, n
Mea CRp
ham awnn’
ledlostongt
Oniendune
CommmmorNe.
Giinehent
Celelckiet
igo conen
ſit, polgen
npoflund
Usloerwe
lolbsll
AdinteriM
inlti

,,er

1elGI
ens Mniſii

fabeiihit
e nld

XlzoN.
Pgoeduen)
lg,

Propitlatorium. 219

te Mater miſericordiæ, per ipſam ſincerisſémum tuæ mentis affe-

Aum, tuis jacens prevoluta pedibus lana, Mediatricem ſibi
apud solem jaſtitiæ conſtitutam, devotis ſupplicationibus inter-
pellat, ut in lumine tuo videat lamen, & Solis gratiam tuo me-
re atur obtentu quam veròamavit præ omnibus, & ornavit, ſto-
làgloriæ induens, & corenam pulehritudins ponens in capite
ſuo. Amen.

FKœderis Arca Dei, pia Virgo fit, anchora ſpei,
Nam judicem placat, dum deprecando vocat.
Hanc Arcam absq; mord, ſupplex peccator honora,
Propitiando DElIUIAI, te teget illa reum.

Sgg g882 DIs.

220

e e e ee

DISCURSUSXXXI.

Aaria Virgo Janua cœli eſt, per quam in-
tramus.

Exordium. Xaulis Princibum & Monarcharum hujus mundi,
dona ac gratiarum munera mitti, ac portari per janu-
as ſive portas ſolent, donum omnium donorum ma-
ximum Chriſtus eſt Filius DElI vivi, miſſus nobis 4⁴
Patre cœleſti ſupremo coœli, terræque Monarchà de curiâ coœ-
leſti, cectè non per alium, quàm per benedictam ſemper Virgi-

nem Dl Genitricem Mariam, ipſaà ergo in veritare coœli eſt ja-

nua: Janua, ſive porta Domus, proportionatiſſimum eſt me-
dium, per quod ad cubicula Domus pervenire poteſt homo;
de habitatione cœleſti dixit Chriſtus. Joan. 14. cap. In domo
FPatris mei manſiones multa ſunt. ad neutram harum pervenire
poſſumus, niſi per Mariam, manet igitur Virgo benedica
cœli Janua, utiliſimum medium, per quod intrandi nobis
aliquando facultas erit, intravére, quotquot ibi cœli gaudiis
8S. Patres, feliciter perfruuntur. Felices ac beatos teſtes agant 88. Patres.

Maria dicitur Porta cæli, & primo, propter hoc, quia ipſa Por-

ta exportat, & importat , ſic & ipſa dicitur Porta, quia per
ipſam exivit,quidquid unquam gratiaæ creatum, velinereatum,
in mutdum venit: velideo, quian per ipſam intravit, quidquid
ad cælos aſcendit, ande filius dicit de ipsä illud Sapientia. 7 cap.
B. Albertus operunt mihsomnia bona pariter cumillâ. inquit B. Albertus
Magnus. Magnusin Bibl. Maria. hib. A pocal. Hec Domina mea miſeri-
cordiæ Porta, Deus nihit gratiæ & virtutis, nihil ſpiritalis lati-
tiæ interneæ, habtte nos voluit, nec dare decrevits niſi per ma-
Dio nyſus 3uaus Mariæ. ſeribit Dionyſius Carthuſianus de Laud. B. V. lib. 3.,
Carthuſia- art. 2 I. Ave Porta cælorum, & ſcals, aſcenſusgut omnium,
Aus. sve portarum cæleſtis Pzradiſi reſeramenzum. inclarot 8, E-
phrem

Mri

—
remnern

ſyn deAn
Uiutint
9,0 1
Cheet An
PMeptua,
Niiſfelan/
i ad im
iexraltatt

Mr.D. V.

(etsetert

Inkeli
Non minds
tmerintpra
nrromiſle.
lez: Momin
erötacolta
lebant: )
lonemdici
Dominucm
Urergoill
urdus ſer,
lun uniye
anto gev
urhoni ,
nliteſ, ſ
ye. Ch
Ninbg tt
aniyvole
umn, grati

—

RRen

W

unj.

nhuium
l
ncoronne
muiliinti
Caceanis
mſenpel
eritnecalti⸗
tepotin
14,0e, 1l
huumper.
rVpoten
dintrund
Nihiceie
Sgen
u wrſie
ur Mlclei
MuNeſimie
,mvlpſpen
Npienie,i
muihi
irantlnt
lhnulu
ini,,nin
udt
euun
. ncemed-

Maria Virgo Janua cœli es? t, per quam intramus. 221

— — ——

phrem ſerm. de Laud. B. V. Maria effecta eſt Mater DEh Pa- S. Ephrem.
radiſe ſcala, Janua cœli. perorat 8., Laurentius Juſtinianus 5. Laurent.
ſerm. de Annunt. B. V. Quaæ eſt hæc porta niſi Maria, per quam ultinian.
Chriſtus intravit in hunc mundum, quando virginali fuſus eſt

partu, & genitalia virginitatis clauſtra non ſolvit. mellifluè

docet S. Ambroſius lib. de In ſtitut. Virg. cap. 7. Maria Firgos. Ambro-
e Regina mundi, feneſtra cæli, Janua para diſe, tabernaculum ſiur.
Dei, ſtella maris, ſcala cæleſtis, per quan, ſupernus Rex hamili-
atus ad ima deſeendit, & homo, qui proſtratus jacebat, ad ſuper-
na exaltatus aſcendit diſcurrit S. Petrus Damianus ſerm. 3. des. Petrus
Nat. B. V. Non imploratâ Spiritũs ſancti gratià Portæ huic feli-Pamianus.
citatis æternæ, devotis Conceptibus propiùs acccdamus.

CONCEPTUS I.

Infelices fuêre quinque illæ virgines fatuæ, quæ licèt Conſrma-
non minùs prudentibus ornaverint lampades ſuas, & oleum do an De-
emerint pro lampadibus, ad cœleſtes tamen nuptias non ſunt ncto.
intromiſſe: unâ quidem voce inclamabant ſponſum dicen-
tes: Domine! Domine“ aperi nobis. Matth. 2 5. Cap. intrandi
verò facultatem non acquirebant, ſed triſtes repulſam inau-
diebant: Neſcio vos. Quænam hujus repulſæ eſt cauſa? Ra-
tionem dicittextus. Clauſa eſt janaa, Sed ſi ſponſum, coæli
Dominum inclamârunt, Domine! Domine! aperi nobis:
eur ergo ille aperiri eis lannam non juſſit? Reſpondet S8. Ber-
nardus ſerm. de Nat. B. V. Redempturus humanum geniss,pre
zium univerſum contulit in Mariam, altins ergo intaemint,
quanto devotienis affeczu eam voluerit ànobis honorari, qui to-
ziusboni plenitudinempeſuit incaridiut proinde ſi quàd ſpei n
nobis eſt, ſiquid gratiæ, ſi quid ſalutit, ab eäs noverimus redun
dare. Chriſtus igitut ammarum ſponſus, cœli terræ que Do-
minus, totum jus ſuum transtulit in Mariam, neminem
ſalvari volens, niſi per Mariam, Mariam cœli terræ que Domi-
nam, gratioſam coœli januam, effecit, quam ſi inclamando

Igs gg8 3 Vir-

.

222 Diſeurſus XXXI.

Virgines fatuæ pulsâàſſent, Domina! Domina! aperi nobis:
certo certiùs per eam ſibi milericorditer apertam, ad nuptias
ſponſi feliciter intraſſent, fatuitate enim notatus eſt ſponſo,
qui Matris Dei patrocinium in terris rejecit, & vera ad Virgi-

nem Deiparam devotio, felicitatis temporalis omen eſt, &

æternæ ſalutis auſpicium. Amplexare Mariam, guæ eſt cœleſtis
Porta, ipſa enim portat Kegen gloriæ. ſuadet Guilelmus Duran-
dus. Salas noſtra in manu illiuz eſt. Idiota in Prologo de Con-
templat. B. V. Maria eſt fons, & origo omnis noſtræ ſalutü, &
felicitatu. Richardus à S. Laurentio lib. I. de Laud. B. V. Cap. 6.
c'erta ſpes vara diſtin Cor de &ns, qus de vots venerantur Mariam,
E& qut dignè colzerit illam, juſt iß abitur, qui autem neglexerit
iklam, morietur in peceatu ſais. S. Bonaventura Opuſe. depfſal.
B. V. Devetio aa Mariatm, certumindicium ac ſignum eſt preæ-
deſtinationis, ſevs praviſtoniz ad vitam zternam. revelat Virgo
ipſa Alano de Rupe in ZLZonâà Virginis. Unde concludit S. Ger-
rmanus Patriarcha Conſtantinopolitanus. Nemoeſt, quà ſalvus
Reri peſit, niſi per te, 6 ſanctiſima Virgo? confirmat S. Petrus
Damianus ſerm. I. de Nat. B. V. Nittibi impaſſibile cui posſtbi-
le eſt, deſperatos in ſpem beatitadinis relevare, nec ad aterni
Judici poterit perire conſpectam, qui Genttricis ejius ſebi provi-
derit auxilium. Ecce ſalutis medium, Janua coœli, Virgo
Maria.

CONCEPTUS II.

Subveniat memoriæ noſtræ hiſtoria Jacobi lib. Gen. cap.
28. notata, hic, dum in Meſopotamiam ſuum direxiſſet iter,
in mediis campis tenebroſà nocte præoccupatus, ac ſomno
jamjam aggravatus, acceptum lapidem capiti oppoſuit, & ob-
dormivit; & ecce cœlum in ſomnis ipſi apertum, ſcalaque
de terrâ in cœlum ſe extendens, ipſi demonſtrata, per ipſamque
Angeli aſcendentes, & deſcendentes exhibentur;, imò DEUS
ipſe ad ſummitatem ſcalæ reſidens, ſpectandum ſeſe ipſi exhi-
buit. Editq; in ſomnis ſealam ſtantem ſuper terram, & keeken
illius

M

—

Mrtange

aulaher
ciglat Hu

pegitaturt
ſbexhibit⸗
Cogregat
enecenia ee

Uitulat,
uminlu en

eityin
rlatel
degeficiont
HiOillius e
Geptium,
Curergon
ſn,Dei i

inasled

yſteriurn
Gens Crete
ſenus Or
necegille⸗
1

Iuem loco

Prginis, D

Critinne!
arris der
lam, Klen
Unnece h
nat, Der
erat g
Maquot
Prelionen
igileſt

4 4, 0 ,

—
eheinn
im, Ad nnpi
letfol
Verd aalin
6onentl,
lelemago
logoce
nlreſilii
Luudha
runtur ins
uteſtuſen

aOpale

nleſölſin
Concluctge
nolſ,gtie
nrmardk
ileuie
Ner U
, Ain
ni Cl

1

.

VbilbCere⸗
Umctechel
zal Eſ
ioppoſiln
ten

ſcrln

ſ
gluerime N
nlkinie⸗

nG
1

Maria Virgo Janua cœli eſt, per quam intramus. 223

illius tangens cælam, Angeélos quoq; Dei aſeendentes & deſcen-
dentes per eam, & Dominum innixum ſealæa. Surgente aurorâ
evigilat acob, ſomnum excutit, viſa recogitat, favorem
meditatur ſibi à Deo factum; & in gratiarum actionem viſio
nis exhibitæ ſubitò manus labori accingit, acervum lapidum
congregat, altare erigit Domino, fundit oleum deſuper.
encoenia celebrat, domum Dei, & Pertam cœli, locum illum

intitulat. Cumque manè evigilaſſet Jacob de ſomno, ait: verè

Dominus est in locozſto, & egoneſciekbam, pavensq; quàm terri-
bilis est, inquit, locus iſte, non est hie alind, niſi domus Dei, &
porta eowli. Quàm facilé, 6 ſancte Patriarcha! es immemor
beneficiorum hàc nocte tibi præſticorum? Quomodo tam ſu-
bitò illius cœleſtis ſcalæ, Angelorum aſcendentium & deſcen-
dentium, DEl in ſplendoribus ſedentis, memoria evanuit?
Cur ergo non ſcalam cœli, Angelorum aſcenſum & deſcen-
ſum, Dei in glorià ſedentis ad ſcalæ caput, locum hunc no-
minas, ſed dicis: Non eſt kbi: alia diniſi domus Dei, & Porta cwli!
Myſterium aperuerunt. S. Auguſtinus ſerm. II. de Nat. An-
dreas Cretenſis Orat. 2. de Dormit. Virg. S. Johannes Dama-
ſcenus Orat. I. dicentes: ſanctum Patriarcham prophetico
hæc egiſſe ſpiritu, illoque novo titulo, Domus Dei & Porta cæli.

quem loco & altari attribuerat, excellentiam & patrocinium

Virginis, Dei Marris indicare voluiſſe, ac ſi diceret: habeas 6
Chriſtiane! continuò in corde tuo aſcenſum & deſcenſum Dei
Matris per hanc ſcalam figuratæ, interceſſionis ejus poten-
tiam, & ſæpe ſæpius recogita, quomodo Porta coeli ſit, qr
nunc de cœlis tibi mittit auxilia, nunc tuas preces de terr
ſumat, per hanc Portam Filio ſuo reprælentet, quæ petis,
petrat, & gratias denuo obtentas tibi demittat. Virgo
benedicta, quæ Deum genuit, portæ cæli meretur eatulum,
quia quotquot cœli ſunt incolæ, per potentiſſimam ejus in.
terceſlionem quaſi per ſcalas, ipsà ducente, afcenderunt, ipsâ
coœli januatn aperiente, intraverunt. Sic docer de ſanctis an-
tiqui Teſtamenti S. Bernardinus Senenſis tom. 1, ſerm. 6. art. I.
cap. 4. Omnes liberationes & indutgentias factasin veter, Te-
t amets

8

—
02
15

.

8

. —
1

224 Diſcurſus XXXI.

ſtamento, non ambigo, Deum feciſſe, ſolum propter hujuspuelle
reverentiam & amorem, quibus cam Deus præhonorandamin
cunctis ſuis eperibus ab aterno praordinavit. De ſanctis novis
Teſtamenti teſtatur purpuratus 8. R. E. Cardinalis Hugo tom.
I. ſerm. 6. Maltiper intercesſtonem Mariæ ſunt ſancti in cælo,
q 41 eε*rι ilam, e nunquam perveniſſent. Idem de felici ani-
marum purgatorio liberatione reddit teſtimonium, ſuper
Cant. B. V. Ad Mariam reſpiciunt, qui degunt in purgatorio,
ut liberentur. Quid de nobis in hâc lachrymarum valle vitam
degentibus dicam, quibus mille elypei pendent ex Mariaà. Cant.
4. cap. cui nimirum mille ſunt nos miſeros peccatores introdu-
cendi ad cœlum modi. Patriarchaliter S. Germanus Præſul
Conſtantinopolitanus Orat. de Londâ. B. V. Tuis interpellatio-
näbus, & int ercesſionibus, DEO nos effcis familiares, das ſalu-
tem, & ab æterno liberas ſupplicio. Subſeribit S8. Anſelmus in
Orat. ad B. V. Sicat enim, bbeatisſima! omnit à te averſus,
e à te deſpectls, neceſſe eſt, at nterzat; ita omnis ad te con-
verſas, & d eſpektus, im pos ſibile eſt, at pereat. Ad te humiliter
nos convertimus, ne deſpicias nos in agone miſeros, ô digna
coœli Janua.

CONCEPTUS II.

Juxta crucem Filii ſui patientis, ſtetiſſe Matrem doloro-

ſam, refert S. Ioannes Evangeliſta. Stabant autemjuxta cru-

cem TESII WWater ejus, & ſoror matris ejus. Joan. 19. cap. ex
quibus verbis canit Eccleſia: Sabat Mater doloroſa, jaxta
crucem lachrymoſa, dumpendebat Filius. Olitur tamen quæ-
ſtio non inanis, ſi ſtetit Maria juxta crucem JEſu, ex quà par-
te ſtetit? ad dexteram, vel ad ſiniſtram? non ad dexteram,
conqueritur enim JESIUS per os David. Conſiderabam ad dex-
teram, & videbam, & non erat, qui cognoſceret. me. Pſal. 141.
Stetiſiet ad dexteram lachrymoſaà Mater, Filium utique do-
loroſa cognoviſlet, cum ergo ad dexteram videns Verbum
Dei incarnatum, neminem fuiſſe, qui ſe cognoſceret,
telte-

leletur,
igtorunat
Cocillicnu
Cllrariæ
Curäſinitt

Auum elb

Deum, jon
lextri, he
Nerhædos
Clncemn
Koraret 69
le Nomine
laremur
nintrare
in octiſſi
Wiin jus,
li ut cole⸗
Puachne
na pite iu⸗
yadiſ, L
t vlam,
Tterze, tan

prorimt

Uilanp
Pinrdite
Dunianus:
Uin Diom⸗
Klli, goi
Uibemlb
lonomlarr

g: ſacir⸗

em Fi
ehrelhatt
ſecrucemn
Unplard

—
ter lini
thonargptin,
Delncim
isllogvor
tſuichtun,
lem leſthin
moniumn in
Nt in uſſen
Munnpeleſin
tex Mridt
CAtorezintne⸗
Bettvance
uitigtenti
ilencgtl
Anllor
nnitt taf
mnit atſte
Adtelont
enlenohdt

I

Mtencae

Autenie
om lll
, Glnſetn
iturument.
ir ardu⸗
Hon ad cenen
rdbenci
t . N
ioan miſten
1ſicem an
ogolen 1

Maria lirgo Janua cœli eſt, ßer quam intramus. 225

teſtetur, ad dexteram JFSII ſtetiſſe, Maria non potuit, rectè
igitur unanimi conſenſu tuentur S. Bernardinus Senenſis, &
dodiſſimus Alexander de Ales, Mariam Virginem in monte
Calvariæ ſtetiſſe à ſiniſtris Chriſti crucifixi, & non à dextris.
Cur à ſiniſtris Filii ſui ſtare Dei Genitrix voluit? Conſideran-
dum eſt, dexteram eſie juſtorum, ſiniſtram verò peccatôrum
locum, juxta illud Matth. 25. cap. Statuet oves quidem 4
dextru, hædos autem à ſiniſtris. ubi per oves juſti, ſive electi,
per hædos autem peccatores, ſive damnati intelliguntur. Juxta
crucem JESU, à ſiniſtris, ex patre peccatorum Maria ſtetit,
ut oraret pro peccatoribus. ait S. Bernardinus Senenſis ſerm. I.
de Nomine Mariæ cap. 3. quatenus per ejus interceſſionem col-
locaremur à dextris, per eam ſalvaremur, per hanc coeli janu-
am intraremus in gaudia Domini noſtri. Conſolatè loqui-
tur doctiſſimus Guilielmus in cap. 1I. Cant., apud Delrium.
Qui in judicio à ſiniſtris erunt collocandi, tuâ interc ſtone effici-
cies, ut collocentur à dextris. Effectum hujus interceſſionis illaà

ipsâ adhuc horà expertus eſt Diſmas latro in cruce, qui ulei-

mà vitæ ſuæ horâ à Chriſto felix inaudiit: Hodie mecum eris in
paradiſo. Lucæ 23 cap. Ungde latro ille, qui peſſimam duxe-
rat vitam, latrociniis aliisque nefandis ſceleribus addictus
fuerat, tantum beneficium ſumſit, ut tandem vitæ termi-
no proximus, animæ ſuæ ſalutem obtinuerit? Quænam erat
porta illa, per quam ter felix latro adhuc die mortis ſuæ juſſus
eſt, introire paradiſum? Ad propoſitum reſpondent S. Petrus
Damianus apud Mendoz. tom. 2. S. Anſelmus de Excellent.
Virg. Dionyſius Carthuſianus, Heſichius Hieroſolymitanus,
& ali, qui omnes volunt, precibus Mariæ Virginis, quas
illa ſtans ſub cruce fudit ad Chriſtum jam crucifixum, fuiſſe
bonum latronem ſalvatum. Verba S. Petri Damiani audia-
mus: Ideircò ſalvatus eſt bonus latro, quia beata Virgo inter
erucem Filii, & inter erucem latronis poſita, Filium pro latrone
deprecabatur. Quis jam neget, Mariam mediam inter utram-
que crucem, Filii ſcilicet, & latronis, pottam fuiſſe, per quam
bonuslatro in paradiſum introivit. Loquatur pro me Ber-
Hhh hhh nar-

226

Diſcurſus XXXI.

nardus ſerm. in Sign. Magn. De plenitudine Mariæ accipiunt
omnes, Angelus latitiam, juſtus gratiam, peccatorparadiſum,er
veniam. Finem imponat Sapiens invitator. Prov. 8. cap. Beatus Dl
homo, qui vigilat ad fores meas quotidiè & obſervat ad poſtes oſtii
mei, qui me invenerit, inventet vitam, & hauriet ſalutem A

—

Vaomtno. Animæ nimirum ſalutem, & viram æternam; per te, elu na
Maria! dulcis paradiſi Porta!
Epilogus. Mariam igitur triumphalem coœli Jjanuam, humili cultu
quotidie, ſingulis horis pulſemus, quatenus per eam ad coxli Ot⸗
gaudia introduci mereamur, invocemus eam cum S. Germa- præ
no Patriarcha Conſtantinopolitano in Mariali à Maratio edi- clan
to. Orat. de Annunt. B. V. O duleisſima Mater noſtra Maria, fent
unica ſpes & refigium'animæ noſtræ, ad te nos falii Evæ, nos mi. iizeffi
ſeri & peccatis pléni, nos damnatione digni, meritò clamamus, ſolusad
ſuſpiramus, & ſtebili voce ſupplicando accegimus, & invocamus, lm ayyo

quate nus digneris recordari, guia pro nobis peccatoribus e ele-

t smagi
&a. pro nobis ad tantam dignitatem evecta, & idecireò nos tus. Uunbn
Filio recommendz, dulci Jeſu, Deo noſtro nos reconcilia, & da dalcg
ipſo frui in cœleſti patrid. Amen. euurd
lminem
Quis non imploret, te Birgo Mater honoret, ekahl
Quæ nos mortales, ſola beare vales? Rugen
Per ie ſalus orta eſt, oœli dignisſima Porta, er34.
WMWi apperire fave, qui piépulſat, ave. uitimi⸗
fklämare
. ufideles
2 ) 0 ( S ninchi
luneszcen
2 aatur /
igunte,
glyian
lllellini,
iciu,
ſneſeueß,

Dl-

NeB.

36 ) 10 8* 127

—
wituſin

H e eE eE BeE e e S08 37 0 3, e Sε

oVdcn

unn Stella matutina diei, Maria gratiæ & Aiſericordiæ

Dl est nuntia.
SPer emadn Oſt caliginoſam noctem ſtella matutina oriri ſolet, diei Exordium.
hmcundn. præco, &nuntia lucis, ſolis anteſignanus, & certa ſpes
lii Ara claritatis; totum illud tempus, quod à primorum pa-
ter niſnli rentum noſtrorum lapſu, usque ad diem natalitium
1pitlnuni Mariæ efflauxit, caliginoſa quædam nox fuit, ut proinde Apo-
nenn ſtolus ad Rom. 13. cap. meritò dixerit: Nox præcesſet, dies au-
s)nus tem appropingquovit. Nox, inquam, fuit, in quâà ſemper ma-
jumunifni gis magisque multiplicatæ ſunt tenebræ peccatorum & iniqui-
Gie tatum, quæ hominibus impedimento erant, quo minùs
lamuiß oculos in illam lucem defigere poſſent, quæ illuminat omnem
hominem venientemin hunc mundum Joan. 1. Cap. at verò na-
,lue, c Maria, ſurrexit tandem illa ſtella matutina, Maria nimirum,
quæ univerſo humano generi lumen ſolis gratiarum divina-
e rum attulit, Maria Stella fuit, certa ſpes diei, velut ipſa de ſe dicit
ort, Eccleſ. 3 4. cap. Ego Mater palehræ dilectionis, & timoris, &
re. agnitionis, & ſanctæ ſpei. Sicut ergo ſpem lucis ac diei in

ſtellà matutinà ponunt homines, ſic gratiam & miſericordi-
am fideles chriſticolæ confidenter exſpectant per Mariam, ipſa
enim Chriſtianitatis Scella eſt, auchora ſpei. Lumini ejus 88.
Patres accurrunt. Udes convenit ei nomen Marsa, gquæ inter- S8. Patres.
pretatur ſtells maris, quia ſieut per ſtellan maris naviganutes
dirigunturad portum, ita Chriſtianni diriguntur per Mariam
ad gloriam. bene ſcribit de Marià S. Thomas Opuſculo. 8.
Tolle Mariam, hanc maris Stellam, maris ettég, magni & ſpatioſt
ubi dies? quid niſicaligo involvens, & nibra mortis, ac denſis-
ſimæ tenebrærelinquuntnr lacteè perorat S. Bernardus ſerm. de 8. Thomas
1 Nat. B. V. Malium diligenda eſt beata Virgo à quolibet Chri-
Hhh hhh z ſtia-

228 Diſcurſus XXXII.

ſtiano propter hoc quod eſt inextinguibile lumen ejus, nunquam
enim aliquis in tantum peccat, ſe vult per veram vyænitentiam
recurrere ad ipſam, quin ipfſa ſit ſtatim lucerna pedibus ſuis,
& reducat eum in viam alutis aternæas comparatur autem ſtel-
æ maris, ſicut enim versus ſtellam ilam quæ ſtella mari voca-
tur, ſemper nautaæ portum & Viam oonſiderant naviganai; ſie
gtiam beata Virgo nobis in mari hujus mundi conſtitutis, oſten-
dit viam navigandi & Portum cæli. docet B. Albertus Ma-
B. Albertus gnus ſerm. 2. de Nat. B. V. Maria, id eft, maris ſiella provido
Magnus. Dei conſilio vocata est, ut nomine declararet, quod re ipsd
clarius manifeſtat, nam ev gquo cœlos, cum Filio ſuo regnatura
eonſcendit, induta decore, induta pariter fortitadine pracin-
xit ſe, mirabiles elationes mari ſolo nutu compeſcitura. de-
S: Amadæ- cjarat S. Amadæus Homil. 8. Watd virgine eg ſurrexit,
8. becrus gita Maria veri pravis luminis, nativitate ſus mane elarißk.
Damianus. mum ſereznavit., loquitur S. Petrus Damianus ſerm. de Al-
Richardus fumpt. V. ſubjungit Richardus à S. Laurentio lib. 7. de Laud.
48. Lauren. Virg. Sieut ſol natus est, ut illuminet totum mundum, ſit
tio. Maria ad hoc nata à Deo, ut miſericordiam, veniam, gratiam,
& gloriam, quaſi lumen, à Deo impetret toti munde. Hoc lu-
mine illuſtrati stellam Conceptibus veneremur.

CONCERPTUS I.

Confirma-= Fortunam ac benedictionem divinam filiis Iſraél prædi-

ſen De- cit Balaam propheta. Numerorum cap. 24. quòd nimirum
Aduetio.

largà benedictione ſuperfundet illos Deus, proſperabit eos,
quin ad fui intuitionem admmittet eos, in quâ ſecundùm The-
ologos vera conſiſtit beatitudo; Videbo cum, inquit propheta:
unde quæſo tantam felicitatem, unde etiam coeleſtem beati-
tudinem prognoſticavit? non aliunde quàm de ſtellà, ſequi-
tur enim: Orietur ſtehla ex Jacob, & virga de Iraöël. ded
quænam eſt illa ſtella orta ex jacob? An non fidereum quich,
ſtella eſt? Nõnne homo factus eſt ex limo, etiam ante cul-
pam? Formavit igitur Deus hominem de limo terræ, & inſpira-
Vii

9

—
Uit inſat

vwenten

malsa Iu
genetari

oiſim

ſeriom1
uta eſnj
Devid.
Gillima
Dhum &
ela hee
decentit
gellahec
hrämortt
lxit, &
belap⸗,
Kaſrſet⸗

Tot
Cobatria
Nelus ded
ſenori ̃
Gmmoa
mane am
Negtixi er
Uimitten
l noce
Uluenus
entia, n
n Hacob
UMb le
ominde

—
10u ls
in gentetin
n eibhn ii
fotur ufen 1
fela nauen
1mni enii
nſunti ti
Alderrw
Uifelennl
ylt, us 4
lin ioeeni
Ftitadienni
onſſetnt
nt
s nunt
nus ſenn 61
olbn teln
un ninn,
Veniani ei
Funge. Ee
ar,

flieltalret
4. Aikin .
3 oerh
0 Eeonminn
,mutenf⸗
gaeeienke

e el,.

„(
16 4
nſceenn
ln Aie
ttien M

ir r
umtG

Srella matutina diei & c. 229

—¶ —

vit in faciem ejus ſiraculum vita, s faczus eſt homo in animam
viventem. Gen. 2. cap. Quonam igitur modo poterat ex hac
malſsà luti vel cretæ, id eſt, ex progenie Jacob ſtella quædam
generari? Quomodo ex terreno germine ſiderea prolæ? Quærit
docdliſſimus Fxpoſitor Galfridus, actand em declarando my-
ſterium, reſpondet: Quæ eſi ſtella orta ex Jacob, niſi ea, quæ
nata eſt nobis Virgo Maria exprogenie Abraha, clara ex ſtirpe
Davwid. Stella hæc in novo Teſtamento orta ex Jacob, ſan-
Gtiſſima Virgo Maria, fortunam ac benedictionem, trium-
phum & victoriam, electæ Chriſtianitati à Deo impetravit;
Stella hæc jacob diei præco, propitium nobis Deum Patrem
clementiſſimum, miſeros nos adoptantem in filios effecit,
Stella hæc Jacob nuntia lucis, ſedentibus in tenebris, & in um-

braà mortis, ad beatificam Dei intuitionem mane ſerenum il-

luxit, & ut verbo præfati Authoris totum comprehendam,
Sekaprorſaszmagis re,quzm nomineeujus vita glorioſs lamen
dedit ſæculo. Spes una ſalutis.

CONCEPTUS II.

Totà nodcte luéckatus eſt Deus ſub ſpecie Angeli, cum ſan-
Cto Patriarcha Jacob, Gen. 32. cap. graves ictus de nocte An-
gelus dedit Jacob, læſit, ac vulneravit eum: Tetigit nervum
ſemoru ejus, & ſtatim emarcuit, Ad diei autem crepuſculum,
ſummo adhuc mane, iratus Deus placatus eſt jacob, ſummo
mane amicus jacob fa eus eſt Deus, ſummo mane ibidem be-
nedixit eum: & benedixitei in eodem loco. imô quaſi victum
ſeie agnoſcens, à Jacob diſcedendi veniam petüt, ac dixit:
Dimitte me, jam enim aſcendit aurora Quòd jacob Patriarcha
tota nocte in luctà inferior ſuccubuerit, quin & impegerit,
nullatenus miror hominis enim contra Deum nulla eſt po-
tentia, nullum robur; ſed cur DFus ſummo mane, ad auro-
ram Jacob ſe victum præbet, ditnitti petit, ad Patriarchæ
hutum facit omnia? Quid vidit ad auroram impeditnenti,
quominus vincçeret, ut de no de! 8. Johannes Damaſcenus
Hhh hhh 3 Orat,

230 Diſcurſus XXXII.

Orat. 2. de Dormit. Deiparæ. & cum eo dodtiſſimus Oleaſter
advertunt, per hanc luctam figurari bellum, quod interceſſit
inter Deum & peccatorem, & victoriam, quam in favorem
generis humani de Filio ſuo reportavit colorum Imperatrix;
in lethargo peccatorum ſuorum ſepultum jacebat genus hu-

manum, eratque in tenebrosâà nocte culpæ profundiſſimèim-

merſum, cum hoc multis annorum millibus iratus Deus lu-
Clatus eſt, & irà furoris ſui homines peccatores ſæpe ſæpius gra-
viter læſit, cujus aquæ diluvio unwerſus orbis, ſulphure & igne
de cœlo, Sodoma & Gomorrha, triſtia exempla dedére, donec
tandem nox atra præreriit, & optatiſſimum coæli ſidus, Stella
ex Jacob, Virgo Dei Mater illuxit, ad cujus aſpectum iratus
DEUs homini reconciliatus, peccatori amicus eſt factus, o-
mnes adhuc quotidie pœnitentes largiter benedicit, gratiam
eis exhibet, & miſericordiam, ab hâc ſolà Stelià Mariaà vinci ſe
paſſus eſt Deus, qui inſtar Angeli magni Teſtamenti, ſub typo
ait jacob peccatori, dimitte me, jam enim aſzendit aurora,
bello & pugnæ impone finem, habes jam, quam deſideras,
peccator, veniam, orta eſt enim tibi Stella ex Jacob, Maria Vir-
o, Hæc Mater mea erit, cui denegare nihil potero, per hanc
conceſſa ſit tibi, quamcunque petis, gratia, & miſericordia-
Verba S. Joannis Damaſceni ſuprà citati recitemus: Per hane
diuturnum illud bellam, quod nobis cum Creatore erat, ſabla-
zum & extinktum eſt, per hanc cum eo reconciliatio ſancitas
pax & gratia donata eſt. Ad propoſitum Hugo de S. Victo-
re ſerm. 34. in Princ. Beata Virgo Ma ria stella fuit matutina,
quia & præcedentis temporis, quod qus ſe nox fueral, hinis exti-
tit, & vera lucis gratiæ, Soljsé; juſtitia, qui ex ipid progenitus
eft, Præventrix, & antelacanum ſidus fuit. Certa ſpes ſerenita-
tis, & nuntia lucis.

CONCEPTIUS III.

Dulce Mariz nomen unanimi 88. Patrum conſenſu

Stella mars interpretatur: cur hoc? Quia omnes hujus ſtellæ
pro⸗

prieta
Sele un
Noteg

unt in co
eg ue ſtel

ſellamar
liclarior
. Deh
lctrantt

llhit um

Uniyerſo⸗
Dklilluxi
Penitent

encdum

ris, err
MMriama
Obus ſicut
OIiducen
lultagio
Donaye
lre Ma

ſevel be,
me Iun.

iculzzt

leerper
inlacint
Umaris
nls, ti
eger
elcerol
iileboran
Uudiginy
m 3 c
un, gron
ſ zme
hbeie.

. —
ſinndſc
nod intenel
amn in ucn
Gmlnpern
Nhn Nenrr
füncdllitnn
hiratuent
ſeheſthiug⸗
llpomrekee
delit
Alpeonien
I eltban
enelloggin
la Mararot
umeothn
ſeettitn
vadn d
cchlri
porno
, Ewicinn
emns: N
ufore ℳ
utilntint

Hugnted .

lufür li
ern fu⸗
1 0 tle
1
Muſpeni

umma
oneſc ,

dNella matutina diei, &uüc. 231

proprietates Mariæ conveniunt. Quamvis multæ ſint in cœlo
ſtellæ, unica tamen eſt ſtella maris, eaque melior & clarior.
utpotè quam clara lux ſolis, lætaquè dies ſubſequitur; multæ
ſunt in coœlo æternæ beatitudinis ſanéctorum animæ ſcintillan-
tes, ut ſtellæ, ſed ut ait Apoſtolus, ſtella differt à ſtellà unica
ſtella maris eſt, Virgo Maria, ſanctis omnibus excelſior, ſtellis
his clarior eſt, & melior. Rationem reddit Euſebius Emiſſe-
nus. De hàc enim und, ortus eit Sol Juſtitiæ, cujus fulgore omnia
ilaſtrantur, quenm quiſequitur, non ambislat in tenebris, ſed ha-
bebit lumen vita. A ſolius nempè ortu & nativitate Virginis
univerſo orbi, omnibus in terrà hominibus dies gratiarum
DElilluxit, ab hàc maximi etiam peccatores, reſurgendi ad
pœnitentiam ſpem ſortiuntur, ad divinum Solem feliciter in-
tuendum, ſolamen acquirunt: Stella maris ergo Maria. Stella
maris, erran tibus in via, ſive per terras, ſecura Directrix eſt, ut
patriam attingant; ſed & Virgo benedicla peccatoribus erran-
tibus ſicut ovis, quæ periit, fidelis eſt peregrinationis comes,
quâ ducente ad rectam virtutis viam perveniant, & absque
naufragio ad littus optatum ſalutis æternæ perducantur. Ita
S8. Bonaventura inpec. lect. 3. Tale certè offcium eſt Stelle no-
noſtræ Mariæ, quæ navigantes per mare mundi in navi innocen-
ziæ vel pænitentia, diriget ad littus coleſtis patriæ: propter hoc
bene Innocentius ait ſie: Quibus auxiliis poſſant naves inter tot
pericula pertranſire usq; ad littus patriæ?“ Certe inquit, per duo,

ſcilicet berlignum & ſtellam, id eſt per fidem erucis & per virtu-

tem lucis, quam peperit nobis Mariæ, maris Stella. Denique ſtel-
la maris lætificat omnes creaturas, eâà oriente confortatur in-
firmus, fugit enim nox inimica hominis, diluculò reconva-
leſcit æger, manéè viget opifex, & homo natus ad laborem ſtel-
læ luce roboratur. Sic Maria Stella maris, ſolatur ægros, refi-
eit laborantes, miſeros adjuvat, univerſum genus humanum ad
gaudia invitat æterna. Audi invitantem B. Albertum Magnum

ferm. 3. de Nativ. B. V. Hæc Stella invitat nos ad bonum hoſti-

tinm, promitzit enim nobis, quòd nos per generationem ſuam,
id eſt, per dilectum Filinm ſuum Ilſum Chriſtum, omni gaudio
implebit. Anchora ſpei.
Cùm

Epilogus.

Diſcurſus XXXII.

Cùm ergo omnis in hoc mundo peregrinus ſit homo, neo

ſtationem hic habeamus permanentem, ſed futuram inquira-

mus, totque hujus & amariſſimi maris procellæ ac ſyrtes nau-

fragium nobis minentur, ad Mariam Stellam maris reſpicere

de navi hujus vitæ non intermittamus, monito ſalutari acqui-
eſcentes S. Bernardi Homil. 2. ſuper miſſus eſt. O quisqui te in-
telligis hujus ſaculisprofluvio,magis inter procellas & tempeſtates
Kuctuare, quàm per terram ambulare, ne avertas oculos à fulgo-

re hujus ſideris, ſinon vis obrui procellis: ſi inſurgant venti ten-

tatitonum, ſi incurras ſcopulos tribulats onum, reſpice ſtellam, vo-
ca Mariam: ſi criminum immanitate turbatus, conſcientiæ fæ:
ditate confuſus judicii horrore perterritus, barathro incipias ab-
ſorberi triſtitiæ, deſperationis abyſſo reſpice Stellam, voca Ma-
riam: ipſam ſequens non devizs, ipſam regans non deſperai
ipſam cogitani non erras, ipsd tenente non corruss, ipsa prolte-
gente non metuis ipſa Duce non fatigaris,ipsa propitià pervenis,
& ſicintemet ipſo experiris, gadm merito dictum ſit“ Et nomen
Virgini Maris. Amen.

Salvat procelläâ, lucis manè nuntia ſtella,
Dux comes, ad patriam, dirigit ipſa viam,
Sic omnem mentem, ſeſe devote colentem,
Waufraganè pereat, ſtella Maria beat.

=

Dl-

Whiome
Nitu,
uin & un

ieticul
mpopol
taudin
ngit. A
enit me
lumagna

Pinterre

PMuria
WCcon
ogitabi
UWnſitant
hetami
Uumedic

oorporis

Denael
Plkoeleſis
krlamreti
iin Auck
nümer

86) (9* 233
e gkeogee Ee Ne ede e eg eoe ie e tzeeekge se 2e 3

leaeſinen

DISCURSLIIS XXXII.

toſltnnui
, ueſin Apotheca Chriſti Medici irgo Aaria eſt, Salus
labtenfn infirmorum.
tulltiſi
rentatlkfte . . . . . .
APueſelag Edici partes egiſſe Chriſtum in terris, & non ſolùm Exordium.
Gielpſeenit⸗ animabus, ſed & corporibus miſerorum, ac langui-
alhrd inhui dorum, ſalutem contuliſſe, experti ſunt omnis ge-
telom tul neris infirmi, & humanãà aliàs ope incurabiles, qui-
lau mir, bus hic medicus cœleſtis, aliquando etiam non rogatus viſum,
oneg Fu auditum, greſlum, loquelam, ſanitacemꝗque penitus reſtituit,
in gquin & und à peccatis integrè abſolvit, ſicque duplicem Jalva-
iſ hn toris titulum jure obtinuit, cujus proinde laus eſt in Evangelio
lætà populi acclamatione prolata. Benè omnia fecit, & ſurdos
fecit audire, & mutos loqui. Marci 7. cap. Cui non ingratus ſe
1elt Feen’. 12
“ jungit S. Auguſtinus ſerm. 9. de Ver bis Apoſtoli. Magnus decœ-
in lovenit medicus, quia magnus in terrâ jacebat ægrotus. Sed nec
Outen ſua magno huic cœli medico deeſt apotheca, de quâ ægrotanti-

let bus in terrà, ſalutaria reliquit medicamenta, apotheca hæc Vir-
B go Maria Dei Matet eſt, cujus invocatæ interceſſio eſt efficaciſſi-
ma, & contra omnes etiam incurabiles morbos ſalutaris, nec eſt
excogitabilis infirmitas, contra quam vel ſolum Mariæ nomen
non ſit antidotum à Spiritu ſancto ſpecialiter præparatum, vel
ipſa etiam implorata Virginis protectio ſalutare in ægritudini-
bus medicamentum, quo vicibus in numeris, ſimul animæ ſalus,
& corporis ſanitas deſperata à medicis, per Mariam efficaciter
obtenta eſt, ut proinde & ipſa duplici titulo, ſalus infirmorum.
ab Eccleſiâ recolatur. Quamvis autem ubique terrarum, nem-
pe Laureti in Italià, Cellæ in Styriâ, Oetingii in Bavariâ, Paſſa-
vii in Auſtriàâ, quin & in aliis ſexcentis celeberrimis locis ſi-
ne numero jurata hujus veritatis extent teſtimonia, Virgi-
1 lii iii nem

234 Diſcurſus XXXYIII.

nem Deiparam, Qalutem infirmorum grato animo recogno-

S8. Patres. ſcentia, nos tamen ſub hoc eodem titulo, authoritate 88. Patrum

conſolatè eam venerabimur. Apotheca Chriſti medici est Ma.
Richardus ria, inquit Richardus à S. Laurentio lib. 10. iterùm lib. 4. de Laud.
S, Laur. B. V. Maria est ſpecialis apotheca ipſius Siritüs ſanéti, qui
dulcedo Patris & Filii propriè nominaturiſicut enim pyxis con.-
tenti eleétuarii odorem retinet & ſaporem, ſic Siritus beatæ
Virginis, Chriſti dulcedinem, qui in ejus ventre novem menſibus
S. betrus requievit. De ipsà Virgine teſtatur 8. Petrus Damianus Orat. 2.
Damianus, qe Dormit. Virg. Ego quaſi officina medicinæ ægrotantibus,
ego fons perennis curationum, ego contra dæmones remedium,
ego civitas refugii omnibus ad me confugientibus. Mariané
8 oannes perorat S. JOannes Damaſcenus Orat. de Nat. B. V. Maestaf-
Pamaſce. Perens medicinam univerſo orbi, estfons, qui omnem naturam
§ Bernar- morbo laborantem in ſanitatem reſtituit. lacteè diſcurrit S. Bern-
dus. ardus. Nomen Mariæ est, quod dedit cœcis viſum, ſurdi
auditum, claudis greſſum, ſermonem mutis: Deinde fi qua
infirmitas tibi, vel tuiz occurrit, non ſpreto remedio corporis,
aut naturali, recurre ad invocationem nominis Mariæ. Sera-
§. Bonaven-phicè ſcribit S. Bonaventura in Stim. div. amor. part. 3. cap. 59.
tura. Non est in hàc vita quis adeò deſperatus, aceò miſer, cui non im-
petres miſericordiam ſalutarem, ſi ad tuum declinaverit .
Idiota. men. Doctiſſimè concludit Idiota de Contemplat. B. V. Non

eS m ullo alio nomine post nomen ſuperbenediéli Filii tui tam

otens adiutorium, nec est ullum aliud nomen datum ſub cœlo
pominibus post dulce nomen Tſü, ex quo tanta ſalus homini-
bus refundatur, quia ſuper omnia Sanétorum nomina, reficit
laſſos, ſanat languidos illuminat cœcos, penet rat duros, recreat
feſos, ungit agoniſtas, & jugum diaboli extrudit. Antido-
tum ergo mmedicamentum, & Salus infirmorum eſt Virgo Maria,
quæ gratiam Spiritũs ſancti nobis impetrat, ut Conceptibus eam

piè meditemur.
igeen De. Nomine Virginis Deiparæ canit Pſaltes regius Pſalm. 28.

Dile-

4
Dlckus

(Cskuid
1 Chritt
Mlrer un
1.Narora
Onnesme
enselt
gaſlimtes
inocella
ſlonarisv⸗
rapel
Nini ſ9.
EtOonash
Dontikex,
Ninvocan
untuleri
agelasſll
Glum &
liheſtsipl.
Uariebilin
Uthlarian
apeſt
li irgin
Reantide

olce
Ineſindhu
n nci⸗
n. 0
rbusteft
goi

—
uimoign
Ptlatedoden
inelcici
bulbecel
Fitſch,
Nteyinnuen
ſeMernuhe
ſenndeſtſene
Damianmon
ne Annat
Monetfeneen
tihis. Nt

Hionnekki
keecllcurnr
iiſn,
41. Deiglef
Oreſtecinen
i AMne
or, Palte, 14
Aöiietenr⸗
ndelinann⸗
emnplrd
Ati Mid
entamſ
tanulutet
xſite ſil
ritn
at.
unetiecl
CNanthic

Apotheca Chriſti medici Eirgo Maria eſt, &o. 29

Dilelétus quemadmodum filius unicornium. Quis Mariæ dile-
ctus fuit, niſi Unigenitus Dei & Mariæ Filius Eſus Chriſtusi Si er-
go Chriſtus Filius unicornis eſt, per conſequens Maria Virgo ejus
Mater unicornis erit: Unde hæc ſimilitudo? Obſervant medici,
ac Naturaliſtæ, quòd unicornis ſit nobile antidotum, & contra
omnes morbos venenatos ſaluberrimum medicamentum. Tam
potens eſt Virginis Dei Matris apud Filium ſuum interceſſio, ut
graſſantes etiam peſtilentiæ ad imploratam ejus inſtantiam con-
tinuò ceſſaverint, roſa iſta ſine ſpinâ, contra peſtem medicina eſt
ſalutaris, vera itaque unicornis. Antidotum & medicamentum
contra peſtem fuit Virgo Maria Romæ Urbi, in quàâ Anno Do-
mini 590. peſtis adeò terribiliter graſſabatur, ut mille quotidie
perſonas hominum avulſerit, donec Gregorius piæx memoriæ
Pontifex, Pelagii ſucceſſor, Mariæ majoris effigiem, cohortato
ad invocandam Dei Matris opem populo, proceſſionaliter cir-
cumtulerit, ſub quà Deo & Mariæ acceptàâ devotione viſus eſt
Angelus ſupra molem Hadriani ſtans, gladium recondere in va-
ginam, & placatam Numinis iram demonſtrare, atque ex inſtan-
ti peſtis ipſa ſubſidio piæ Matris averſa eſt; dicat nunc placatus
Mariæ Filius: Dileéta mea quemadmodum unicornis. Et ſubſeri-
bat Mariano ſuo calamo S. Joannes Damaſcenus de Laud. V.
Nulla peſtis tam potens eſt, quæ invocato Mariæ nomine non ce-
dat, Virgine intercedente non deſinat. Contra peſtem igitur cœ-
leſte antidotum Virgo Maria. .

CONCEPTUS II.

Dulce nomen ſponſæ ſuæ Mariæ Virginis, ſponſus ejus Spi-
ritus ſanclus oleo effuſo comparat, oleum effuſum nomen tuum.
Cant. I. cap. v. 6. Cur oleo? Reſpondet S. Bernardus ſerm. 15. in
Cant. Oleum illuminat, paſcit & nutrit, oleum in vulneribus
pretioſum unguentum, ſalutare eſt hallamum, in plagis & do-
loribus refrigerium & lenimentum, ſie Samaritanus in vulnere
ejus, qui incidit in latrones, & plagis acceptis, ſemivivus reli-
Iii iii 2 Qus

23606 Diſeurſus XXXIII.

Rus fuit. Videns enim miſericordiã motus eſt, & appropians al-
ligavit vulnera ejus, infundens oleum, Luc. 10. cap. Ut ſcilicet
vulnera olei ſalutaris auxilio citius ſanarentur. Oleo itaque com-
paratur dulce Mariæ nomen, quia ad ejus invocationem, ac de-
votam prônuntiationem, homo illuminatur luce verà, quæ eſt
Chriſtus, pane vitæ nutritur, in doloribus roboratur, & àmor-
bis etiam lethalibus Virginis interceſſione liberatur; unde Ri-
chardus à S. Laurentio Homil. de Viſitat. B. V. Nomen Mariæ
unguento ſalutarius est. & S. Bonaventura, Pſ. 132. Ecce quàm
bonum, & quàm jucundum, Maria! diligere nomen tuum,
unguentum effuſum, & aromaticum eſt nomen tuum, diligen-
tibus ipſum, quoniam magna multitudo dulcedinis tuæ, Do.
mina! quam præparſti diligentibus & ſperantibus in te. Ver-
ba enim S. Bernardi recitemus. De plenitudine ejus accipiunt
univerſi, captivus redemptionem, æger curationem, triſtis con-
ſolationem, peccator veniam, juſtus gratiam, Angelus lætiti-
am, deniq; tota Tinitas gloriam. Maria ergo ſalutare unguen-
tum.

CONCEPTUS III.

De ſeipsâà dicit Virgo DEI Genitrix Eccleſiaſt. 24. cap.
Gicut cinnamomum & balſamum aromatizans odorem dedi,

quaſi myrrha electa dedi ſuavitatem odoris, & quaſ ſtorax

E& galbanus, & ungula, & gutta, & quaſi iibanus non inci-
ſus vaporavi habitationem meam. Ad quid tot aromata? inſi⸗
nuare voluit benedicta Virgo, apochecam Dei ſe eſſe, largiter
proviſam, benè ordinatam, exquiſitis ſpecicbus materialibus, &
diverſi generis medicamentis ſalutaribus accumulatam, ſicut
enim Pharmacopolæ ex odoriferis herbis ac floribus, ex radici-
bus, granis, & aromatibus, ex pretioſis unionibus, coralliis, ada-
mantibus ac margaritis, medicamenta conficiunt ſalutaria;
ſic Unio inæſtimabilis coronæ divinæ, odorifera Radix Jeſſe,
Flos & Lilium candidiſſimum fœcundæ Virginitatis, cœeleſtis
Viola humilitatis, ſic denique ſuaviſſima charitatis Roſa, Vir-
20⁰

Mari.

ut pre
buarino

mrende
nemnn
cor,
Aledoblit
ione,

Mar

. Ocul.

Hor & n
linam
umarn pe
Uennonn
lnepaupe
alebat i
ummin pil
Urcelcene
Unnitem
Ggitabili
Unlidog,
ncomt
fordiæ
ni exo.
en optat
Ueſt etig
)Marthi⸗

HAnnO
ron
Wti mom

.
Dahiant
Can Uſhi
Neoinglenn

Cdtonen IH

luenetigut
Oratur, Nenee
etarurz mnten
. Monen Nlnn

I1gn ugt

Cte neln
leytugnntle
Namni,tel
ANlibuefnke
Cinet hane
tioeſntnſte
, AAetlelt
olllnaeur

I

Teceictu
lent
, GN
fin
Ctotaruonun-
Neieell
Naridiul
Ccnpulnmi
ekorbhng,a 6
ibog C
önicver
fen kMin .
S
Unß Ro

=
S=
S =

.

Apotheca Chriſti medici Pirgo IMaria eſt, &c. 237

go Maria, univerſalia morborum in ſe continet medicamen-
ta, ut proinde de Mariàâ ejusque ſaluberrimo nomine ſermo-
cinari non dubitaverit S. Petrus Chryſologus ſerm. 144. Hoc
nomen dedit cœcis viſum, auditum ſurdis, claudis curſum, ſor-
monem mutis,: vitam mortuistotamq; diaboli poteſtatem de ob-
ſeſſis corporibus, virtus hujus nominu effugavit. Quis jam æger
adeò oblitus, ſuique ſit immemor, qui pià Mariæ nominis invo-
catione, de apothecàâ cœleſti medicamenta non ſumat?

CONCEPTUS IV.

Mariæ oculos piſcinæ in Heſebon Spiritus ſanctus aſſimi-
lat: Oculi tui ſicut piſeina in Heſebon. Cur piſeinæ in Heſe-
bon, & non probaticæ piſcinæ in Bethſaida? Inter utramque
piſcinam hæc eſt differentia; probatica piſcina in Bethſaidâ ſemel
tantùm per annum ab Angelo movebatur, & ad illam motio-
nem nonniſi unicus, qui nimirum primò advenerat, ſanabatur,
hinc pauperculus ille, de quo Joan. 5. cap. Triginta octo annos
habebat in infirmitate ſuâ, quia non erat ei homo, qui mitteret
eum in piſcina, & deſcendente illo, ſemper alius ante ipſum pri-
or deſcenderat: econtrà in piſcinà Heſehon ad Angeli motionem
omni tempore & momento, omnes &ſinguli, ex omnibus ex-
cogitabilibus morbis & infirmitatibus curabantur, rarum ægro-
tantibus, piſcinæ in Bethſaidâ beneficium, piſcina verò in Heſe-
bon communis infirmorum ſalus, compaſlivi ergo Mariæ miſe-
ricordiæ Matris oculi, piſcinæ in Heſebon comparantur, quia
omni excogitabili morbo & infirmitate omnibus fidelibus ſani-
tem optatam impetrat, & exorat, ac propriè infirmorum Sa-
lus eſt, etiam Turcis Auxiliatrix. Celebrem narrat hiſtoriam
P. Matthias Faber de turcico quodam Baſsà, cujus litte-
ræ, Anno 1551. ſcriptæ, extant Laureti in Iltalia hujus tenoris:
EgoCrocut Baſſacut obligationi meæ ſatisfaciam. & in negotio
tanti momenti memoriäà ſucceſſoribus relinquam) manifeſto, id

lii iii 3 quod

238 Diſcurſus XXIII.

quod mihi in mea perſona contigit, periculoſum in pectore apo-
Iſtema habui, ex quo mors mihi accrevit & interitus, medicis
autem ae ſalute meà plenè deſperantibus, acceſſit me ſervus
meus inquiens, Domine, ſi libertatem & & captivitate libera-
tionem mibi promiſeris, Dei Matrem invocaturus ſum, ut me-
diante ibsa ſanitatem recipias, famulo ego quamprimum liber.
tatem ſpopondi, hic tamen conditione. ſi ſuis & ille promiſſis ſte-
terit, mox provolutus in genua famulus, manu ſuper ſigna faci-
ens rogat, ut quæ verba ipſe precatus fuerit, ego post ipſum re.

citaremiincipit ergo: Ego invoco auxilium ſanctæ L'irginis Lau.

retanaæ: Quæ verba etiam ego pos t famulum recitans, tertid poſt
die ſanitati reſtitutus ſum, quare huic meo famulo libertatem
donare & ſcriptum hoc teſtimonium exhibere, nec non & bea-
tiſſimæ Lirgini Mariæ, Dei omnipotentis Matri, per cujus Fi-
lium ſanus factus ſum, in ſignum magnæ ejus æſtimationis, re-
verentiæ, ac venerationem, praſentia munera & oblationem
grato animo transmittere volui. Si hoc infideli & pagano facit
pia Virgo, quid non fideli faciet Chriſtiano Exclamare liceat cum
S. Bonaventura in Spec. cap. 7. OOfœmina plena & ſuperplena
gratid, de cujus plenitudinis abundantia reſperſa vireſcit omnis
creatura. O Salus infirmorum!

CONCEPTUS V.

Martha ſolicita, ad diſponendum Eſum Salvatorem, ut ve-
niret in Bethaniam, ut infirmum, imèò jam penitus mortuum
fratrem ejus Lazarum reſuſcitaret ad vitam, ſanitati priſtinæ reſti-

tueret, Mariam ſororem ejus vocat, quin & ipſe Chriſtus, ad reſuſ-

citationem ac reſtitutionem iſtam ſanitatis, Mariam vocare vo-
luit. Abiit, & vocavit Mariam ſororem ſuam. ſilentio dicens,
Magiſter adest, & vocat te. Ad quid vocavit eam? Ergonè
ſine Marià omnipotentia Salvatori mortuum ſuſcitare, infir-
mum ſanare non potuit? Potuit certè etiam ſine Mariâ, ſive ſa-
nare infirmum, ſive ſuſcitare mortuum, ſed non ſine myſterio
Mariam advocare complacuit, ut ſcirent homines, Dei auxilium
velo-

—
eboiſi⸗

tocitl

Onſolatl

Deuom
il ra
Uerinus

.iNCa

Etinuit,

Wu die

Ad
Dimitert
ſcetij
Emate
keobnixè
iamvei,

.
Nea

—
nin eheg
tefiktut fte
lſt nſn
tnitcteſiin
Alutſokn
Antrinine
llepnonge
her enes
hoſthzenn
Nctcignd
litintyenie:

Vfnuolenes

ſeſeetongyl
Ari kernee

Ainginet

EraSli
keläinnn
Aamnarelioun

HetuNe

erſtcinſſin

V.

Galyarormun
penithnamm
liniprſinn:
Chrtuzine
Maramm welent
nſtentin
Vitenm! r
nlrue, i
Peclrt,n
voniteftt
aMin

Apotheca Chriſti medici Virgo Aaria eſt, S&c, 239

velociſſimè impetrandum per Mariæ ſuffragium, quòd graviter
infirmi, imò quaſi putrefacti & fœtentes Lazari, in vocato Mariæ
patrocinio ad ſanitatem infallibiliter ſunt reſtituendi. Lacteè
conſolatur nos S. Bernardus ſerm. 2. in Dom. I. poſt Epiphan.
Deus omnium bonorum plenitudinem poſuit in Maria, ut ſi
quid gratiæ, fi quid ſalutis, ſi quid ſpei in nobis est, per eam no-
verimus redundare. Confirmat Richardus de S. Victore cap.
25. in Cant. Maria omnium ſalutem deſideravit, quaſivit, &
obtinuit imò ſalus omnium per ipſam facta est, unde & mundi
dalus dicta.
Ad Matrem itaque Salvatoris, Salutem infirmorum una. Epilogus.
nimiter recurramus cum S. Mechodio Orat. de Purificat. B. V.
Oſanctiſſima Deipara, qua reliquis omnibus, & benignior es,
& materno honore, ac cum Deo colloquendi libertate glorioſior,
te obnixè rogamus, ut noſtri jugem ac perpetuam habere memo-
riam velis. Amen.

Et ſalus «groto'pia Eirgo, corpore toto,
Fit per eam ſanus, qui levat ad ſe manus.
NWec ſinit illa mori,: ſed combasſiva dolori,
We patiare magis fit medicina plagis.

Dl-

246 20):0:. H

—
ððõ
rutii
DISCURSUS XXXIV. *
(vilaf.
Civitas refugii peccatoribus Virgo Maria eſt. ZD eur
MA/r.
Exordium. Aximi amoris & paterni ſignum affecù hebraicoPo- Honttor.
pulo olim Deus exhibuit, quando homicidis aliorum- Gbita6
que delictorum obnoxiis peccatoribus aſyla, ſive Ci. Wredin,
vitates refugii, in omni Tribu deſignavit, in quibu miitmn
ſalvus & incolumis morari valeret, quisquis caſu, ſeu ſubitaneos ump gue
motu, vel aliâ ratione proxirnum ſuum occidiſſet, aut aliuch whuthi
quoddam commiſiſſet delictum; Num. 34. cap. O quot cente- uſuan
nis ac millenis modis. miſeri nos homines, mandata Dei trans- Ierprete
gredimur, proprias, Deoque chariſſimas occidentes animas, oph. N
neque tantùm ignoranter, ſeu inadvertenter peccamus, ac di- lilluten
vinam bonitatem offendimus, verùm etiam ex ſimplici & me- kilope
rà malitiâ, iteratò delinquimus, neque unum tantum, ſed & nvula
mille infernos promeremur: At ecce quàm magna ac ſingula- tinſen
ris Dei noſtri eſt bonitas, ad demonſtrandum erga nos ſpecia-⸗ umpe.3,
lem affectum, & paterni amoris ſignum exhibendum, in gra- deNat
tiæ quoque Lege aſylum, ſeu civitatem refugii nobis benigniſ-· reu,
ſimus Dominus deputavit, ad quam lapſi in peccata, & divinæ in niſt
Juſtitiæ rigorem meriti fugiamus, & ſalvi & incolumes æter- ier co⸗
nùm vivamus. Civitas hæc refugii, peccatoribus à Deo deſigna. , G
ta, Dei Mater eſt, Sanctiſſima Virgo Maria, ad hanc, dum ju- (gnime
ſtitiæ divinæ urget executio, & æterni Judicis terret ira, con-:
fugiat peccator, ipſa enim reorum potentiſſima Patrona, & Ad-
vocata, quæ Judicis placat iram, peccatori veniam obtinet, &
58. Patres., ſalutem, ipſa eſt Refugium peccatorum. 88. Patrum aſſerta
veritatem confirment. Confuge ad ipſam peccator, quia ipſa lan
eſt Civitas refugiis ſicut enim quondam Deus, ut dicitur lm dei
Num. 35r ſeparavit Civitates, ſeu urbei refugii, ad quas leri niſ

con loich

— Civitas refugii peccatoribus Virgo Maria est. 241

——

ge confugerent, qui nolentes homicidium perpetrarent, ſic nunc
miſericordia Domini refagium miſericordiæ providit etiam vo-
N luntariis homicidis. diſertè perorat lingua incorrupta 8. Anto SAntonius
nii Paduani Serm. in Dom. 3. Quadr. Quadrageſimali. 2. Ego del'adux.
Civitas refugii omnibus ad me confugientibus. introducit ipſam
„ I/.: . . S. oannes
oNlih Dei Matrem S. Joannes Damaſcenus Serm. 2. de Dormit. B. V. Barnles
Peccator debet ad eam confugere, quia ipſa eſt Civitas refugii. hus.
duͤtenig hortatur Richardus à S. Victore Orat. de Aſſumt. B. V. pſa ſt annieten

homicddmm Civitas & domus ſalvationis Jerem. 5. Convenite celeriter,
dibusihlam iagrediamur Civitatem munitam, id eſt, Mariam,; munitam in
ſignurtintin natura, in gratid, in gloriaquia non audemus deprecari Domi-
8caſd,ſelſln nam, quem offendimus, ſed ipſa deprecetar, & roget, quia Do-
Niciſſer, ul minus ſilere nos fecit, quia cum ffendimus, & potum dedit no-
Cap. Oqit bis aquam fellis, id eſt, dulcem Deum, amarum nobis fecimus.
mancmthin interpretatur B. Albertus Magnus in Bibl. Maria. lib. Jerem. Niagnme.
Occicenamn Proph. Num. 2. decurum, bbomo? acceſſam habes ad Deum,
rerrillit ubi Mater ante Filium, & Filias ſtat ante Patrem, Mater oſten-
eimlale dit Filiopectus & ubera, & Filius oſtendit Patri latus & vulne-
um untln A ra, nulla ergo ibipoterit eſſe repulſa, abi tot concurrunt amo- 8. Bernar-
nmigudn vis inſignia. ſuaviſſimè diſcurrit S. Bernardus ſerm. 2. de Aſ-' qus.
um ahtafd ſumpt. B. V. ac tandem concludit S. Thomas à Villà Novà ſerm. 8. henas
ibenom 3. de Nat B. V. Sicut pulli volantibus deſaper milvis ad gallinæ nova.
D Nobiͤeif alas recurrunt, ita nos ſub vela mento alaramtuarum abſcondi-
pecenn Adi mur, neſcimu:aliad refagium, niſi te, tu ſola es anica ſpes noſtra,
iNinolonet in qua confidimus, 2u ſola es Patrona noſtra, ad quam omnes aſpi-
Deun cimus. Gratiam Spiritus ſancti nobis exora, ut te Conceptibus
ui Um aignis meditemur.
gicisterretinon
kmnunn, CONCEPTUIS I.
ienamohine⸗
8 Mumi In multis Sacræ Scripturæ locis, ſub figurà terræ ſantis. Consrma⸗
MunH ſima Deipara repræſentatur, nominatim autem Pſalm. 84. Auetigoc.
Deu/ Terra noſtra dabit fructum ſuum: quæ verba de Virgine be-
nſt⸗ I nedicta SS. Patres interpretantur. Cur David! Virginem
0

Kkk kkk ſuper

242 Diſcurſus XXXIV.

ſuper omnes ſpecioſam, pulcherrimam mulierum, terram
noſtram, & non potius, cwlum noſtrum vocas?! terram enim
caleamus pedibus, cœlum autem læti ſuſcipimus: Reſponder
S. Bonaventura in Spec. B. V. lect. 7. De terrà omnes vitam
fovemus, unde enim victum & veſtitum, panem & vinum,
la nam & linum, & hujus vitæ neceſſaria, niſt de terrd, & de
plenitudine zerræ habemus, quid ergo atilius terrà à Simili-
ter quid utilius Mariä? ipſa plenitadine ſuù omnium est uti-
liſſima. Non cœlum noſtrum, ſed terra noſtra Maria eſt, in-
quit David, quia ſicut pro conſervatione temporalis vitæ, ad
terram recurrit homo, ne moriatur, ſic & peccator, ne in
æternum pereat, ſed vitam ſempiternam obtineat, refugit ad
Mariam, ipſa proinde eſt refugium peccatorum, ſed aliam
hujus dubii ſolutionem novo Conceptu, recenti & ingeniosâ
Obſervatione elucidemus.

CONOEPTUS II.

Duo quidam viri, quibus nomen Dathan & Abiron,
olim juſto Dei judicio, eò quòd Deo rebelles in ſacra ſe immi-
ſcuerint, alieno igne in thuribulis apparuerint, nec non impio
conatu, Moyſi & Aaron ſeſe oppoſuerint, unà cum uxoribus;
filiis, & filiabus, totàque ſuâ ſubſtantiâà à terràâ abſorpti, & in
inferni puteum ſunt demerſi: Terra aperiens os ſuum devo-
ravit illos cum tabernaculis ſuis, & aniversà ſabſtantiä eorum,
deſcenderuntq; vivi in infernam, operti humo, & perierunt de
mediv multitadinis. Numer. 16. cap. Certè admirabilis, ſed
magis formidabilis caſus! quomodo contigit, quòd hi cum to-
tâ ſuàâ ſubſtantia, vivi deſcenderint in infernum? cauſam red-
dit Scriptura: Pisrupta eit terra ſab pedibus eorum. Terra,
cui innitebantur pedes eorum, immiſericors, & contra hos in-
ſenſatos armata ceſſit, & im provisò ſe aperiens, non habentes
refugium, quod manibus arriperent, aut ſuſtentaculum, ubi
pedes eorum ſiſterent, miferi usque in infernum deſcende-
runt. Terram suſzram miſericordem nobis Dei Matrem
Vir⸗

ecamn
dllgen
Mria ter
ſentacol
isſoppe
Dachan
Conceper

Wriate,

ur Dan/
Vente,
latunm

birlrud
wun,

Alil
Gns illee
fopinan
lertyit
immar de

ſit Mari

Treäcert
lkconl
n cuuſa

Uhnennt,

Eunſtandi,

iſinn

luincu

—,—

—
Wükeiun ine
eu! Lenumti

Mmig: Neget

leni mnyen Sn

haren Gin
niik n
Giucterri ief
ſi onniun /
noſterhlnutke

temporilsin
ecenahe
hennen i
orucn, Kt
necenticinnet

I.

Dnbun El
lesinhatin
inneenane
Und cumvntx
erri Popin
ient i en
ſelnnien
,OiGG
1e wCielli,
igognan⸗
gum? uNN
ur enrun. I
SCounrhen
enolulftet

Poſenmalon.

lethunn Ein
obo Vl
1.

Gvieas efugii bßeccatoribus Eirge Mariaett. 243

Virginem regius Propheta appellavit, quò intelligeremus,
non diſrumpi ſub pedibus noſtris terram noſtram: ſed inter
nos & Chriſtum Filium ſeſe interponere intercedendo, ne æter-
næ damnationis ſententia proferatur, ſed miſericorditer venia
indulgeatur, & tempus pœnitentiæ fructuoſæ concedatur,.
Maria terra noſtra auxilii ſui manubrium, fundamentum, ſu-
ſtentaculum, fulcrum & refugium pedibus ſeu greſſibus no-
ſtris ſupponit, ne peccatorum noſtrorum pondere preſſi, cum
Dachan & Abiron in infernum miſeri detrudamur. Faver
Conceptui Richardus à S. Laurentio lib. de Laud. Virg. cap. 3.
Maria terra eſt, quæ nobis interponitur, & al pſſo, qud ſabſtrata⸗,
ſieut Dathan & Abiron ſtatim deſcendimus in infernum vi-
ventes, ſic ſabtracto nobis adjutorio Mariæ, ſtatim labimur in
peccatum, & deinde in infernum. lInvocata hæc Terra noſtra,
dabit fructum ſuum, neminiqus deerit eſle Refugium pegca-
torum.

CONCEPTUS II.

Alià quàdam Metaphoràâ confirmat veritatem hancre-
gius Pſaltes, cum in Spiritu loquens de Sacro ſanctà Virgine,
uti opinatur Hugo Cardinalis, dixit hæc verba: Atitit Regina
à dextris tuis Pſalm. 44. v. 10. Id quod Virgo ipſaà de ſe con-
firmat. Eccleſ. 2. cap. In omni terrâ ſieti. Cur quæſo Propheta

dicit Mariam Virginem ſtare erectam, & quare non ait, illam ſe-

dere à dextris Dei? Quintus Curtius refert, antiquitus hanc flo-
ruiſſe conſuetudinem, quòd advocati defenſuri clientis cujus-
dam cauſam magni momenti, à dextris eum ſibi aſſiſtentem
habuerint, quò à calumniatoribus ipſum tuerentur, & protege-
rent, ſtandi igitur cæremoniâ promptitudinem defenſionis po-
pulo inſinuabat: Stare auxiliantis est, & advocati officium deſi-
gnat. inquit S. Auguſtin. in Pſ. 109. Quòd ergo Maria ſtellis co-
ronata, Regina cli, electa terræ imperatrix ac Domina, non

Kkk kkk z ſedeat,

244 . Diſcurſus XXXIV.

—

ſedeat, ſed collocata ſit ad dextram Chriſti, in omni terrà
ſteterit, nihil aliud ſignificarc intendit, quàm quòd ad pro-
tegendos peccatores ſit promptiſſima, & ſi DEUs juſtiſſimè
in nos indignatus, manum extenderet vindicem, urt juſtitiæ
gladio transverberaret, ipſa Patronæ & Advocatæ officium
agens, utpote ſtans à dextris potentem DEl vellet remorari
manum, ne miſerum peccatorem, cujus ipſe in ſe curam,
maternamque protectionem ſuſcepit, lædere poſſit, aut ſauci-
are. Ita Hugo Card. & Hugo des. Victore lib. 4. de Laud-
Virg. Bene aſtitit à dextris tuis, tunquam noſtra Patrocina-
trix, gladium evaginanäum peccatoriimpediens. Et iterum:
Maria, licèt Regina ſtat tibi in auxiliam, tibi in utilitatem,
tibi in ſalutem. doctiſſimè Idiota de Contemplar. Virg. Sicus
Maria noſtra Regina eſt, ita est omnium noſtrüm Advocata
& Palrona, & cura est illi de omnibut. Maria ſlat in omni
terrà, quia inter peccatores, qui terra & terreni ſunt, non ſe-
det, ſed ſtat, ut peccatores adjuvet, ut ipſos protegat. per-
orat S. Bernardinus Senenſis Serm. 3. de B. Virg. In omni
terraà ſtat Maria, & in ommni loco miſero pectatori est Refagi-
um, & Mater miſericordiæ., ſubſeribit Richardus à S. Lau-
rentio lib. 2, de Laud. B, V. O felix peccatori Civitas re-
fugii.

CONCEPTUS IV.

Eccleſiaſt. 24. cap. gloriatur Virgo benedicta. Quaß
platanus exaltata ſum juxta aguam in plateis. Cur quaſi
platanus? Et quid juxta aquam? de platano ſcribit Plinius lib.
2. Hiſt. Natural. quòd folia ad formam fſcutorum proferat.
De platano accepimus, quòd in ſeutorum formam elatas habet
fronde. Per aquas intelliguntur populi peccatores juxta
Scripturæ teſtimonium. Aqus multæ, poputi multi. Quia

ſicut aqua frigidæ naturæ eſt, ita peccatores in charitate Dei

& proximi, in rebus fpiritualibus frigeſcunt; ſicut aqua ſæ-
pe numero ob nimium frigus congelaſcit, ſic etiam pecca-
tores

b—
resec

tun ut
o ge
nusone
ricem
le pecen
lehcun
Nev ſtrix
Lendimmn
munita
ninſea
12, del
yorcnue
emrett/

M
ods.)
ruln A
nam, di
ſorem!
Qlarum
nun ejo⸗
Ueprodo⸗
. ict
r ſub
lencos,
R ,/
en4
rridit
ecip
nd der

hbe

—
i in en
n nde n
Näcen irtti
lndoneafiin
UIlelernne
in kan
crehollt anlt
bore AEel

n nlns ne

edlent Nien
tihi is ile
templte ige
nlrin Ale
win rin
toryeni ſolhnn
r ragu,
eig
clatmie, l
Richacdtsitl
Peceniicin

W.

benellu ’
ue,
Krbitlii
ſrun Inn
GrnenelAN
—
il nih
tesinchninil
n ſarid⸗
1, Goeumt
ierNoein

Civitas refugii peccatoribus Virgo Maria est. 245

tores ad talem Spiritûs frigiditatem nonnunquam redigun-
tur, ut toti congelaſcant, & in glaciem indurentur. Dum
ergo de ſeipsâ dicit beatiſſima Virgo, quòd ſit quaſi plata-
nus onerata ſcutis, juxta aquas peccatorum, Tutriçem, Prote-
Gticem, Patronam & Advocatam, ſcutum in expugnabi-
le peccatoribus ſe offert, ac ſignificare intendit, quòd, quo-
tiescunque divina juſtitia, punitionis juſtiſſimæ ſagittas ab
arcu ſtriétiſſimi judicii in nos ejaculatur, & nos tamen non of-
fendimur, aut ſauciamur, ipſa potentiſſimæ protectionis ſuæ
munita ſcuto, omnes retundat ponarum ictus, & jacula. Be-
ne inſtar platani Maria (ait Richardus de S. Laurentio lib.
12. de Laud. Virg.) quia juxta populorum peccantium aquas,
protectionis ſuæ ſeuto, precibus, & interceſtonibus Judicis DEI
sramretundit. Verè peccatori Civitas refugii.

CONCEPTUS V.

Myſterioſus erat loquendi modus Chriſti Domini,
apud S. oannem Evangeliſtam 21. cap. quo alloquens 8. Pe-
trum Apoſtolorum Principem, eique animarum tradens cu-
ram, dixit: Paſce oves meas. Id eſt: Ovium mearum pa-
ſtorem te conſtituo, fideles & electas animas tibi committo,
quarum tibi incumbet cura, ne periclitentur, aut perdantur;
nam ejusdem Chriſti teſtimonio edocti ſumus, electos oves,
reprobos hodos apellari, ſic enim apud 8. Matthæum cap.
24. dicit, in fine mundi juſtos à reprobis ſeparandos, & oves,
quæ ſub juſtorum nomine comprchenduntur, à dextris ſta-
tuendos, hædos verô, id eſt, reprobos à ſiniſtris. Separalit
oves ab hædu, & ſtatuet oves quidem à dextris ſui, ha dos
autem à ſiniſtris. Si ergo ſancto Petro oves paſcendæ à Chri-
ſto traditæ, & electorum ſive juſtorum cura commiſſa eſt, er-
géne capræ & hœdi, qui ſunt peccatores, absque curà mane-
bunt, derelictæ absque paſtore? Non certê ſed & hi ſuum quo-
que habebunt paſtorem, qui ſingularem de iis, earumque ſa-
Kkk kkk 3 luts

246 Dlſeurſus KXXIV.
lute curam habebit; quisnam ille eſt? Audire libeat verba
ſponſi, quibus dilectiſſimam ſuam Sponſam alloquitur, poſt
veſtigia gregum abire jubet, eique hœdos, ſive peccatores,

paterné committit. Si ignoras ter6 pulcherrima mulierum,

egredere, & abi poèt veſtigia gregum tuorum, & paſce hædos
zaos ante tabernacula taſtorum. Cant. I. C. feliciſſima hæc ſunt
nova peccatoribus, Dei Mater paſcit hœdos, curam de pecca-
toribus habet, eos protegit, ac defendit, ad cœli paſcua ducit,
& ad æterna tabernacula. Teſtis eſt ter felix ille Theophilus
proprio ſanguine dæmoni ſubſcriptus, aliique ſine numero
graviſſimi peccatores, hoœdi fœdifſimi, qui fidà Mariæ curà

cœleſtibus gaudiis æternùm paſcuntur, pro quibus perorat

S. Bernardus in Deprecat, ad B. V. Tu peccatorem, quantum-

libet ſœtidum, non abhorres, non deſpicir, ſi ad te ſaſzpiraverit,

1ouo m, int erventum pænitenti corde flagitaverit; tu illama
deſperztionis barathro pia Mater, retrahis, Sei medicanen
aſzras, foves, nen deſpieis, quousque horrendo juditimiſerum
reconcilie :famoſum hujas tus benignitatis teſtimoniumeft per
te Theophilas reſtauratus gratiæ, Qui tu, Virgo, fuiſti Civi-
tas refugii.

CONCEPIUS VI.

Sponſæ laudantur labia, & vitæ coccineæ comparantur.
Sicut vita coccinea labia tua. Cant. 4. cap. Dubium hic mo-
vet Theodoretus & quærit, cur Spiritus ſanctus, rubedi-
nem labiorum ſponſæ deprædicaturus, aſſimilaverit ea vitæ
Côccineæ:? An non meliori proportione dicere poterat: Si-
cut purpura labia tua? Purpura enim regiarum perſonarum
decus eſt & ornamentum? Dubium hoc lolvet hiſtoria explo-
ratorum à Joſue transmiſſorum in jJericho. Joſue 2. cap. Ex-
ploratoribus domum Rahab meretricis ingredientibus, intel-
lexit probè mulier hæc, civitatem illam infra paucos dies, ab
hoſtili exercitu vaſtandam, & deſtruendam fore, quare cum
exploratoribus illis pactum iniit, dicens: ego abſcondam vos
intra

—
lu d

lam vos
Ues⸗ ſ l⸗
hem pr,

5tuen

Mihabe
lencere
Pompti
yexdit
Orum

bm
Eebat, fe
ooſe ce
tIN Ra
Alned l

(yerlab

Cedentigy:

nuittb

leonelue
iricola

lunluis

Pule

ielloi

uUn, e
yoros

wreckiot
iituc
l. (

lug l
e nja

—,̃

ndire ſenn
m Aocrin N
S, e Pedenne
efins nulenn,
mG zeleltt
ficilimahnin
nen Celtn
Hcglinſnc
ſelilellumit
licne ſnenmen

ui fdi Memn

Dro quidutemn
catorenm, inen.
adleſihroni,
1toverit; min
it, Hei miiun
Ana,ſut,inſn
teſinuniunti,⸗
NVirgo tufin

VI

iner compnenn.
. Dubiumkkone
is ſinllos tiht⸗
Nimileretterfi
Cicere oteln 8

iarum peronut

Aret Hitonnenge
0. olz 1
recienehhofne⸗
a peee⸗ giesn
re, qune eni

6
Oeblontmmn.

ivitas refugiz peccatoribus Eirgo Maria eft. z1z

intra domus meæ latibula & tempore noctis per viam ſecre-
tam vos educam extra civitatem, ſalvos, ſanos, & incolu-
mes, ſi tamen mihi, totique meæ familiæ, vitæ conſervatio-
nem promiſeritis & ſalutem, placuit exploratoribus mulie-
ris, tum oblatio, tum petitio, & ut à cœteris domibus, domus
Rahab dignoſceretur, dederunt ei ſignum, juſſeruntque ap-
pendere in feneſtrà funiculum coccineum, quod & ipſa
promptiſſimè executa eſt. Dimittenique eos, ut pergerent,
appendit fanieculam coccineum in feneſträ. Promiſſis explo-
ratorum ſtetit Jofue, & occupatâà Jericho, occiſis omnibus,
Rahab meretricem, & domum patris ejus, & omnia, quæ ha-
bebat, fecit Joſue vivere. Dicit nunc Theodoretus, labia
ſponſæ comparari vitæ coceineæ, quia ſicut per vitam cocci-
neam Rahab mulier peccatrix, ſalutem ac ſecuritatem à ſan-
uineâ hoſtium executione, reliquis intereuntibus obtinuit,
ſic per labia Virginis Deiparæ pro miſeris peccatoribus inter-
cedentia, ab interitu peccator ſalvatur, & in die illo iræ, cala-
mitatis, & miſeriæ obtinet coram Judice ſecuritatem, qua-
re concludit: Stignum hoc ſtonſas in ore ſponſæ tanquam in foæ-
neſtraä collocatium intuetur, &ꝰſicut funiculus coccineus, in-
quit, labia tué, & eloquium tuum decorum. Refugium peccato-
rum.

CONCEPTUS VII.
Pulchritudinem & decorem Mariæ Virginis, divino fuo
penicillo illuſtraturus Spiritus S. hoc ei laudis encornium tri-
buit. Palchra at luna. Cur rectè lunæ?! Hugo Cardinalis,
devotus Deiparæ cliens, indefeſſam curam, ac continuam
protectionem, quàâ Virgo beata peccatores tutatur, ex hâc
fimilitudine deducit, idque probat ex ſacrâ Scriptura Gen.
cap. I. Quando DEUS creavit univerfam Hanc mundi ma-
chinam, duo fecifie legitur magnæ molis lumina, ſolem fſci-
licet & lunam. Fecitque Deus duo laminaria magna, lumi-
nare majus, at praeſſet diei, & laminare minus, ut praeſſet
nocti.

248⁸ Biſcurſus XXXIV.

nocti. Duo hæc luminaria, in ſenſu myſtico alia non ſun. elnn
niſi Chriſtus & Maria: Sol eſt Chriſtus, juxta Prophetiam eſil
Malachiæ 3. cap. Ortus eſt Sol juſtitiæ, Chriſtas Deus noſter. lIlich
Sol nimirum talis, qui lumen diei, id eſt, juſtis gloriam pra-⸗ ANV
bet; Luna Maria eſt, quæ præeſt nocti, id eſt, homines in ,,
tenebris, & in umbra mortis ſedentes, in horrore peccato-

—
6

Mater,

. . . inemu
rum detentos, interceſſione ſalvat, lumen vitæ accendit:
. . ur da
ideo pulchra ut luna. Doctiſſimum audiamus Hugonem.
. . Sõ , . B ihuls
Duo fecit Altiſſimus luminaria, luminare majus, hoc eſt, Chri-
ſtus, ut praeſſet diei, id eſt, juſtis, luminare minus, id eſt,
Virgo Daria, ut præeſſet nocti, hoc est, peccatoribus. Vidict 04
per viſionem S. Gertrudis, accurrere ſub chlamydem dul- .
ciſſimæ Genitricis Dei Mariæ veluti beſtiolas quasdam diver. n
ſi generis, quas omnes Mater miſericordiæ benignè recipiens,
& quaſi ſub pallio ſuo protegens, delicatà manu ſuâà ſingu.

las contrectabat, deliniebatque, & ipſis amabiliter blandie-
batur, quemadmodum quis blandiri ſolet catulo ſuo, in-
terrogata autem, quid hæ beſtiolæ ſignificent? reſpondtit
peccatores eſſe, ſpecialem ad ſe devotionem habentes, ac
per hoc manifeſtè inſinuabat, quam miſericorditer ſuſcipiat
omnes invocantes ſe, & quàm maternàâ pietate defendat ſpe-
rantes in ſe, etiam eos, qui peccatis adhuc impliciti ſunt,
donec eos filio ſuo reconciliet: Dixit autem Virgo Dei Geni-
trix ad S. Brigittam: Quantumcungue homo peccat, ſi ex
tzoto corde, & verà emendatione ad me reverſur fuerit, ſtatim
parata ſum, recipere revertentem, nec attendo, quantum
peccaverit, ſed cum quali intentione & voluntate redit: ego
vocor ab omnibus Mater miſericordiæ, verè filia, miſeric ordia Fi-
lii mei fecit me miſericordem, & miſericordia ejas viſa compa-
tientem, ideo miſer erit, qui ad miſericordiam, cuùm poſſit non
accedit. lib. 2. Revel. cap 23. Felix, qui, cùm poſſit, accecit ach
te, & Refugium peccatorum!

Cum

ſicotlam
Pourn bohri
, Deu r
ultis gonm
bidelt honis
in horrore Pren
nen ſire nt
Ndamds Hine
nmiun hugen
iygre ninlt
helcttmik.
0b chlunſtemt
lols gundirr
lebengni ri
d manuſdi
8amabiltetdil
Golet catulonn
ikcen ni⸗
tionenn habens

niſttiordieei

pien ciil⸗
hue imncin
rem VigoN
hom, ſalth/
verſuleet
. atfend, ii
ooluntili
flitznſbi i
rli dinne
lienxldni
düm l Nct

Civitas refugii peccatoribus Lirgo Maria eſt. 249

— —
. Cùm ergo omnes peccatores, omnes quotidianis pecca. Epilogus.
tis ſimus obnoxii, neque meritis noſtris coram tremendo Ju.
dice ſubſiſtere poſſimus, ad miſericordiſſimam ejus Matrem fi.

liali fiduciâ recurramus, inclamantes cums. Anſelmo in Orat.

ad B. V. O beata fducia! O tutum kefagium, Mater Dei! eſto
Mater noſtra, Mater ejus, in quo ſolo ſeramus, & que mſolum
tZimemus,eſtoater noſtra, Mater, inquam, ejus, gqui ſolas ſalval,
ſolus damnat, eſto Mater noſtra, eſto Refugium noſtrum, in die
zribulationis noſtra. Amen.

quoties dirum ſupremi Judicis iram
Excitat in ſe reus, nec ſerit, ecce, Deus!
Nam peccatorem ſua ſpes legit Alma, furorem
Avertit Patris, pedtore, prole Matris.

LII III DlIS-

250 — — Wo( *

Se geg eggessRezegeeBeke e sege es88 e ge
DISCURSUS XXXV.

AMaria Virgo Conſolatrix affliltorum eft.

Exordium. Uaàm triſtia ſint omnia, dum ſol à noſtro hemiſphæ-

rio diſcedit, & abſconditur, annua docet experien-
tia, etenim amœnitatem dura tollit hyems, lucem

diurnam longitudo noctis obtenebrat, creaturz

omnes afflictæ languent, melancholicus fit homo, philomela
ſilet, & alauda, in antris & ſpecubꝰ latent bruta, aureolæ inanes
plangunt, ſemimortuæ ſtupent arbores, duriſſimo cilicio co-
arctati inter montes rivuli aliàs purientes quieſcunt: reverten-
te autem denuò ad nos aureo ſole, exhilarantur homines, con-
centu avium reſonat aẽr, in peramoenis campis, & partis viri-
dantibus animantia ſaltitant, oryſtallo nitent fluctuantes aquæ,
arbores florent & plantæ, & adventu ſolis conſolata, omnis ter-
ra vireſcit: quanta ſolis utilitas! cui meritò ſubſcribit Acade-
micus: Conſolatrix affictorum. Mariam Virginem Dei Ma-
trem, Electamat Sol, Cœ&li agmina exclamant. Cant. 6, cCap. nam
omnes hominum ſtatus ipſa benigné ſolatur, nativitate ſuã
ſolata eſt patres in limbo, Electa at Sol. Liberatione & re-
frigerio ſolata eſt animas in purgatorio, Electa ut Sol, curati-
onèe ſolata eſt ægros, Electa ut Soh, auxilio ſolata egenos, Ele-
cta ut Sol, ereptione periclitantes ſolata, Electa ut Sol, apertio-
ne carceris, & vinculorum diſruptione ſolata captivos, Electa
ut Soh, afflictos lætitiâ, peccatores gratiâ, gloriaâ juſtos ſolata,
Electaut Sol, digniſſima, quam triumphans & militans vene-
retur Eccleſia, Conſolatricem affictorum. De triumphanti 88.

S8S. Patres. Patres deprædicent. eMaria effecta eſt Mater DEl, Paradiſi

ſcala, Ianua c&li, inter ventrix mandi, dæmonum Fuga, pecca-
torum Spes, naufßzagantium Fortus, mari tella, Confugium
eri-

Slor

ſian

, i
ſan
viliun,

terumm
n/ 1, M
nuſili
ſihirs
riortan
nes
yineri

m

lvia,

iumi⸗
Donyl
ytaca
bure

ule

hren

uerit
Nipa
Chriſct
3,Gra
ticem
Mibs

nebui⸗
Molt

—.—
Arg
W
WI

PGonm

lünoſtolenii⸗
nCetenti
Arolitlgem
btenebrit, genn
frhono in
tbrutaaureokert
Curiſlino clan
bieſtum:tt
tanturhomire
Cacnbis en
Lemflobhenen
8condohethonn

eridſubetttin.

ImViginb
unt CItdh
ſlarur, miſin
bernoni
,Delti n
, Clauegenel
Pleitliin
lata hirczi
, goinſire
hans Knniſemſe⸗
De ungiuid
uutr Yl
cmwuinflol
i ℳℳ Cſtie

Maria Virgo Conſolatrix afliétorum ett. 251

periclitantiam, Solamen laborantium, flalcfuantium Robur, Dei
& hominum verißima Mediatrixæ. perorat S. Laurentius Juſti-3. Lauren-
nianus ſerm. de Annunt. B. V. Beata Virgo ſicut fons refrige- us lullis.
rat piis conſolationibus, omnes tribulationum & adverſitatum
æſtumpatientes, ſi tamen ex omni corde ipſius imploraverint au-
xilium. loquitur B. Albertus Magnus Serm. de Nat. B. V. Et B. Albertue
iterum in Bibl. Maria. lib. Eſth. Num. 7. Iſa eſt gaudium mœ- Magnus.
ſtorum, & tripudium omnium Beatorum. Clementitſima Regi-
na ſolita eſi ſemper Affliczos, qui ex häc lachrymarum valle ad ſo
ſuſpirant, ſuavisſimè conſoleri, ſimulque rigare cœleſti refrige-
rio, tanquam rore matutino, corda arentia. ſribit Vener. P. Jo-
annes à Eſa Mariâ Tom. 4. Epiſt. ad B. V. Quicunq; mœrore de- Ven. P. à
primeris, deſolatione afftigeris, adverſitate pragravaris, hane elu Maria.
piiſimam, prorſusq, ſuaviſſimam accede, implora, contemplare
Mariam, & citè ſenties ejus opem, perſevera invocare ejus miſe-
ricordiam, & celeriter experierâ conſolationem mentalem. ait
Dionyſius Carchuſianus de Laud. B. V. Lib. 3. Art. 21. Ave Dionyfius
Forta cæœlorum, & ſeala aſcenſissq; omnium, ave portarum cœle- nr thuſia-
Rſtis Paradiſi reſeramest um, ave noſtra Conſolatrix, quæ mœrores
Jedaſti, & oppreſſorum mvteſtias leniiſti cunctasq, oppresſiones
ſuſt uliſti, aveclavis regni cœleſtis. lætus inclamat Mariam S.
Ephrem. ſerm. de Laud. B. V. Si conſolari in omni tribulatione S. Ephrem.
gaæritis, accedite ad Mariam e MWatrem jMa, & omnia grava-
mina neſtra, aut eitò redent, aut leviores fient. paterné ſuadet
Chriſti imitator Thomas à Kempis Serm. 2 I. ad Novitios. Part. Thomas a
3. Gratiam Spiritũs S. imploret Virgo beata, ut eam Conſola- Kempis.
tricem afflictorum, etiam in militanti Eccleſiâ, devotis Conce-
ptibus læti meditemur,

CONCEPTUS I.

Eccleſiaſt, 24. cap. de ſeipsàâ dicit Virgo benedicta. Quaſi Confirma-
nebula texi omnem terram. Numquid nebula triſtis & tene-tio, ſeu De-
broſa eſt? cur ergo Conſolatrix Deipara nebulæ comparatur? ductio.
LII III 2 nebu-

252 Diſcurſus XXXV.

nebula ſimplici ruſtico certum ſolatium exhibet, & conſola-
trix eſt pluviæ ſalutaris, per quam exſiccata ardore nimio ſolis
terra irrigatur, languentes ejus fructus reviviſcunt, debilitata
calore ſulphureo animantia recreantur. Quaſi nebula ergo
tegit omnem terram proteclione ſua Virgo Maria, quia ubique

terrarum invocata auxilium præſtar, conſolatur afflictos, lar-

gum gratiarum imbrem mittit, divitem Dei benedictionem
exorat. Præclarè pro more S. Bernardinus Senenſis in cap. 14.
Apocalypſ. Beata l' irgo convenienter nebulæ comparatur, quia
amabilis est ſuccurſu, propterſuam benignitatem, nam ſicut ne-
bula modico vento agitata, velociter movetur, & Imbrem fun-
dit, ſie Virgo Maria modicùm pulſata precibus, propeccatoribus
exorat. Confirmat S. Bernardus Serm. ſuper Sign. Magn. Ma-
ria omnibus hominibus miſericordiæ ſuæ ſinum aperit, omnibus
ſeæſe affæctam exhibet: G&inclinatam. O quot afflicti eam experti
ſunt Conſolatricem!

CONCEPTUS II.

Sponſam ſuam Mariam Virginem Spiritus 8. Olivæ in
campis aſſimilat. Eccleſiaſt. 24. cap. Duaſt oliva ſpecioſa in-
campis? Ad quid olivæ? & cur recè in campis? Quare non
olivæ in hortis aut montibus? Reſpondet S. Antoninus Epi-
ſcopus Part. 3. Tit. 3 I. cap. 4. Oliva ſignificat miſericordiam,

quia oleum fructus eit, linitivum & dulce. Horti plerumque

occluſi ſunt, nec cuivis patet ingreffus, montes excelſi ſunt,
nec quivis aſcendere poteſt ad montem, præſertim milſeri,
afflicti, & infirmi; In excelſis enim infirmi eſſe non paſſunt.
ſeribit S. Ambroſius lib. 5. in Luc. c. 6. poſt Init. obſcura nemo-
ra pariter ſunt invia, & inacceſſa, campi autem omnibus
aperti, cuique patent. Maria miſericordiæ Mater, quaſi
oliva ſpeciola, non in hortis, non in ſylvis, non in mon-
tibus, ſed in campis, quia conſolatione ſuà omnibus eſt
patens, nulli pia viſcera claudit, pinguedinem, ſeu frudum
ejus linitivum ſingulis offert, dolores amaros in dul-

cem lætitiam, morbos in ſalutem, tribulationem & t⸗
. 10

—

iones
lanpi⸗
d Ma
ieordi⸗
Citdere
eotayi
mnerc.

Zliſlim

ſo⸗
Meria M
AA has
madper
feere,
Finum ne
DMarrsin
Iitinvin
Cbbiapel
Pauerte
Ceatam
Ephin
Gbmpe
tiſſicna
Uis, vel
byeni
Hane I
Mum, l1
eſeer
litgl
Cus d
tetceſſi
um n
. „

—.
bet, Cll
orenindl
Cunt, cllnn
linebalze
tipquenn
lbenecſcine
enlginegn
nr lniel

ennnint 4

,C,Iplret
1 Popeltnn
en Nnn
Nepenibin
flihkiane

4
intus SC
lase
pol u
9Anorna:
nibin
Hon ena,
Mtezeneli4
,vnſ
6roblemummt
MMen ond
ie Mun
61o 7 u
ONnu
EnElfe
ren Kn

6

Maria Virgo Conſolatrix affiétorum eſt. 2 53

Gtiones vertit in conſolationem. Ad olivam, quæ eſt Secioſa in
campis, omnes poſſunt accedere, & accipere fructum ejus, ſicut
ad Mariam, & juſti & peccatores accedere poſſant,: ut inde miſe=
ricordiam accipiant. ſonant verba Antonini citati, quibus ad-
dit devotiſſimus Ludovicus Bloſius in Cant. vitæ Spirit. cap. 3.
Beatalirgo neminem ſyernit, à nemine ſe alſcondit, velevruſat,
omnes conſolatur, omnibus ſinum ſuum aperit bonitatis. Beni-
gniſſima Conſolatrix afflictorum.

CONCEPIIIS III.

Joann. 2. cap. Nuptiæ erant in Canàâ Galilææ, quibus &
Maria Mater JEſu interfuerat, unà cum Filio & diſcipulis ejus,
ad has easdem nuptias ſpecialiter vocatis & invitatis; ani-
madvertens autem Virgo Dei Mater, vinum hoſpitibus de-
ficere, miſerta ſine dilatione Chriſtum interpellat, dicens:
pinum non habent. tantumque effecit, ut ad obſequioſam piæ
Matris inſtantiam, clementiſſimus ejus Filius, aquam converte-
rit in vinum, quamvis adhuc nullum feciſſet ſignum, aut ali-
cubi apertè miracula patràſſet. Nemo eſt, qui vertat in dubium,
paupertatem in terris coluiſſe Chriſtum, conſequens ergo eſt-
creatam hanc laudabilem Trinitatem, JEſum, Mariam & Jo-
ſeph, in alimentis aliisque vitæ neceſſariis, ſœæpe ſœæpius defe-
Qum paſſam fuiſſe, neque tamen legitur Filium ſuum patien-
tiſſima mater unquam ſollicitàſſe, ur miraculosâ panis, car-
nis, veſtimentorum aliarumve neceſſitatum creatione, ſibi
ſubvenire dignaretur, quin & S. Evangeliſta expreſse dicit,
hanc miraculoſam Canæ in Galilæâ converſionem aquæ in vi-
num, fuiſie primum in favorem Matris Chriſti, miraculum:
Hoc fecit initium ſignorum Eſas in Cand Galilaa, & manifeſta-
vit gleriam ſuam. Cur ergo in nuptiis hiſce, pro ſolo vino.
cujus defectum ibidem ſenſerat, tam ſollicitè apud Filium in-
terceſſit? Cur rectè vini defectum tam graviter ſenſit? Vi⸗
num non habent! Myſterium latens pandit Sapiens. Prov. 3 1.
cap. Vinum his, qui amaroſant animo. Vinum nempe re-
LII III 3 medi-

254 Diſcurſus XXXV.

medium eſt contra triſtitiam, dulcorat amara, moœrorem tol-
lit, tribulatos lætificat, conſolatur afflictos, deficiente vino
querula erat Chriſti Mater, ne ſua moœeſtis gaudia, aut ſua miſe-
ris auxilia, aut denique etiam afflictis ſua non deeſſent ſolatia,
per eam, quæ eſt Conſolatrix afflictorum. Conſolatus ab eâ at-
teſtatur S. Bernardus ſerm. ſuper Sign. Magn. Omuibus omnia
facta eſt, ſapientibus & inſipientibus, copioſiſimd charitate De-
bitricem ſe feæcit, omnibus miſericordiam aperuit, ut de plenitu-
dine ejas accipiant univerſi, captivus redemtionem, æger cura-
tionem, triſtis conſolationem, peccator veniam, juſtus gratiam,
Angelus lætitiam, denique tota Trinitas gloriam. O quâm ve-
rè omnium Conſolatrix!

CONCEPTUS IV.

Admiratione dignum eſt, quòd doloriſſima Virgo Dei
Mater, usque ad ultimum vitæ Jeſu Chriſti Filii ſui halitum, ſub

cruce morientis Salvatoris ſtando perſeveraverit inconcuſſa.

Stabat autem juxta crucem Yſu, Mater ejus. oan. 19. Cap. An
major aut acerbior in hoc mundo reperiri poteſt dolor, an non
anima ipſa parentibus transfigitur, quando proprium crudeliſ-
ſime interimi, ignominioſiſſime mori filium conſpiciunt:ꝭ Cur
ergo ſub cruce morientis Filii ſtando doloriſſima Mater per-
manſit? Si ad implendam Simeonis prophetiam, mors Chriſti
animam ipſius Virginis velut acutiſſimus doloris gladius per-
tranſivit, cur ad temperandam tanti doloris vehementiam, à
morte ESl, provida Mater Maria ſeſe non abduxit? Non erat in
univerſo terrarum orbe triſtior Chriſto Domino, dicente de
ſeipſoõ Matth. 26. cap. Triſtis eſt anima usq; ad mortem. Indignũ
itaque duxit pientiſſima Mater, Filium ſuum in tantà triſti-
tià conſtitutum derelinquere, & vel ex hoc ipſo, quod tri-
ſtitia animæ ejus fuerit usque ad mortem, usque ad extre-
rnum vitæ halitum Filii afflicti, & morientis, ſtare voluit Ma-
ter afflicta, & Conſolatrix. Sed ubi in morientis Jeſu an Salis
n-⸗

—
Angel
batin!
latren
rum C
pedelli
ciceſtri
onel
1nicem
ms: l
gre in
Ugramt
ſamtril
ficame
ginem
Plorat,
dum,
Atkickion
Polſet,
piosd
Kupenti
tande
ginem
Musnim
Aualite
0e ſenten
Ulimin
ilima
Uelerin
gbante
tbascon-
Ii vitan
Imu De
lamn ter

—
ncerotenn
keicieneſin
altſlani
deelenhtn
oluensedet⸗
Oſnuihltmni
Nichartinle
ngt leſlin
hem Gerent
jcutgui
n,Ou

im Tiy
iſuihnlnm!
veritimoon
Ponnlueh
eſtconn
Ohrinnent
Pnſhennt
limt Mep
Um nan
dis blinß⸗
Geſremenint
Grie Monett
nin mt⸗
mtenlg
mintuitt
ipo⸗ ot⸗
lrnch⸗
reſlult

. MCi⸗

.

Maria Virgo Conſolatrix aftitorum eſt. 25 5

Angelus manſit, qui eum in agoniàâ conſtitutum, conforta-
bat in horto? non eguit eo Chriſtus, qui Angelorum ſolatium
Matrem Virginem habuit præſentem, efficaciſſimam afflicto-
rum Conſolatricem. O quot millia hominum, in extremis
neceſſitatibus conſtituti, in vitæ termino anguſtati, coram Ju-
dice ſtrictiſſimo tremuli, ab univerſo orbe derelicti, vel in ipſo
agone ſpirantes in virginem, experti ſunt afflictorum Conſola-
tricem: de millibus unum pro ſolatio exem plum percipia-
mus: P. Marcus de Weida lib. de Fraternitate Roſarii recenſet,
Egræ in Bohemiàâ Virginem quandam Barbaram nomine, in
Egram fluvium incautam cecidiſſe, ibidemque fuiſſe ſubmer-
ſam, triſti nuntio de inſperatà morte filiæ, incomparabiliter af-
flicta mater in Eccleſiam Dei Genitricis cucurrit, Mariam Vir-
ginem flexis genibus pro ope & auxilio humiliter im-
plorat, interim mortuæ virginis corpus de aquã edu-
Cum, in parentum ejus Domo reponitur, quò cùm nimiaâ
afflictione perturbata mater de templo magnæ Dominæ ap-
puliſſet, amariſſimas lachrymas ſupra cadaver filiæ ſubmerſæ
copiosè effudit, ſed proh! mirum, Barbara filia omnibus
ſtupentibus alta primùm ſuſpiria ducere, dein circumſpicere,
ac tandem viva ſeſe erigere, & exhibitas ſibi per Mariam Vir-
ginem gratias, circumſtantibus fusè narrare incepit, quate-
nus nimirum anima ejus miſera coram tribunali divino ducla
actualiter ſteterit, atque de eo terribilem damnationis æter-
næ ſententiam infelix perceperir, in hâc tamen extremâ &
ultimà neceſſitate à Deiparâ Virgine adjuta, ejusque poten-
tiſſimà apud Deum interceſſione redeundi in corpus, & ad-
huc ſeriam agendi poenitentiam feliciter ſortita ſit facultatem.
O quanto ſolatio exultaverit triſtis & fflicta Mater, quando
filiam ejus ſubmerſam denuò redivivam oculis adhuc maden-
tibus conſpexit, ſed multò hilarior filia, quæ mediante Ma.
riâ vitam, gratiam, poenitentiæ tempus adepta, ſtrictiſſi-
mum Dei Jjudicium, & irrevocabilem mortis æternæ ſenten-
tiam ter felix evaſit. En quantà clementiâ duabus afflictis
Dei

Epilogus.

26 Diſurſus XXXV.

—

Dei Mater in tempore opportuno facta ſit gratioſiſſima Con-
ſolatrix. . .
Quotquot ergo afflicti in hàc lachrymarum valle degi-
mus, veram ac perpetuam in vitâà & morte conſolationem .
— . . .
pecantes, ad potentiſſimam, ſimul & benigniſſimam Conſo
latricem afflictorum, quotidiano cultu honorantes recurra-
mus, & fiducialiter inclamemus cum Sera phico Bonaventurã.
Pſalm. II. Salvos nos fae Mater pulehræ dilectionis, fons clemen-
tiæ, & dulcor pietati, gyrum terræ ſola circuis, ut ſubvenias in-
vocantibus te. Amen.

O mens peccatriæ! benè ſpera, AMaria Solatrix
Lætitiæ vinum, porrigit ipſa ſinum.
Non ſinit affictum, ſed ſanat vulneris iltum,
Compatiens miſeris, hanc cole, latus eris.

DlIS-

ℳ

D

ahej

4
igeo⸗ N
eo per
Ktare o
ginem !
Nrrrit
Maravir
M
ſanoror
Oruc l
I. Aux
mni he
mommia

eodici

Eetange
Maria
Mu 9u.
erre
Vi t
ſet de
Nobec,
Onnibi⸗
mmubu
indper

—
tollmn.

tum vlle 6
Nlohtonene.
ilmamcen
Crantestean

Domarenmi

ninſntelrn
lt ſihntüri

Pfit e
ln.
ſs ifnun
Me.

—

36 )140 5* 257
ð

DISCURSIUS XXXVI.

V'elociſſima Auxiliatrix Chriſtianorum neceſſitatibus
MARIAinvigilat.

Ervo ſuo Jeremiæ, quem ſibi præ cœteris in Prophetam Exordium.
elegerat, arcana myſteria oſtendit Dominus, & inter-
rogavit cum dicens: Quid tu vides Jeremia? 1I. cap.
accepit autem pro reſponſo: Lirgam vigilantem ego
video. Non virgæ, ſed homini vigilare proprium eſt; quem
ergo per hanc virgam vigilantem Prophetæ Dominus mon-
ſtrare voluit? Non aliam certè niſi benedictam ſemper Vir-
ginem Mariam, quam in Unigeniti Filii ſui Matrem Deus
prævidit, ut Filium hominis pareret, virga enim vigilans,
Maria Virgo DEl Mater eſt, vigilantiſſima illſa Virga dekadice
Jeſſe, quæ humano generi vitam pro fructu attulit, de Chri-
ſtianorum ſalute maximè ſollicita, auxiliari feſtinat, & devo-
torum ſibi fidelium neceſſitatibus pia Mater indefeſſa invigi-
lat. Auxiliatricem promptiſſimam 88. Patres deprædicent In §§S. Patres.
omni periculo potes ſalutem obtinere ab ipsa Lirgine gloriosa,
in omni opere virtuti potes eam habere in Adſutricem,
iaeò dicit ipſa Eccleſ. 2 4. In me omnis ſpes vitæ & virtutis do- 8. Thomat.
cet angelicè S. Thomas de Aquino. Opuſculo. 8. Te ſolam, 0
Marial proſanctâ Ecleſa ſolicitam præ omnibus dancétu ſci-
mus quæ impetras inducias transgreſſoribus ut renuntient Aügultt
ſuis erroribus. ſoribit S. Anguſtinus lib. 6. de Civit. Dei cap. 4. 8. tuguſti-
Quid tanta Mariæ potentia prodeſſet nobu, ſi ipſa nihil cura-
ret ae nobis, propter hoc chariſſimi! ſciamus indubitanter &-
pro hoc gratias agamus inceſſanter, quia ſicut ipſa apua Deum
omnibus ſanétis eſt potentior, ita quoque pro nobis apud Deum
omnibus Nanétis eſt ſolicitior. ſeraphicè diſcurrit S. Bonavent. S. Bonaven-
in Spec. B. V. Lect. . Non eſt revera finis tuæ magnitudinis, non tura.
Mmm mmm— eſt

258 Diſcurſus XXXVI.

eſt numerus tuorum beneficiorum, nullus enim eſt, qui ſalus
fiat, niſi per te,: nemo eſt, qui liberetur à malis, niſi per te,
pur'ſſima; nemo eſt, cui donum concedatur, niſi per te.6 ca-
ſtisſima: nemo eſt, cujus miſereatur gratia, niſi per te, 6 hone-
ſtisſima: quis poſt tuum filium, ita humani generis curam ge-
rit, ſicut tu? Qui ita nos defendit in noſtris aftictionibus?

Quis tam citò præveniens nos ab irruentibus liberat tentatio-

mibus? Quis in ſupplicationibus adeò pugnat pro peccatoribus?
Quis ea, quæ corrigi non poſſunt, adeo repugnando excnſat.

S. German. repetitis viribus quærit S. Germanus Patriarcha Conſtantino-

politanus Orat. de Zonà. B. V. Tribus modis diligit nos Ma-
ria, omne bonum nobis deſiderando, pro nobis jugiter exoran-
do, tam pro juſtis, ne cadant, quàm pro peccatoribus, ut reſur-
gant, miſeri cordià autem & beneficiis ejus pleni ſunt cæli &
terra, nec eſt, qui ſe abſcondat à calore ejus, quæ nos triplici-
ter diligit, in voto videliceti in verbo, & in beneficio. infor-
Richardus mat Richardus à S. Laurentio. lib. 4. de Laud. B. V. ?/ lenam ocu-
2Lahren- lis Mariam dicit vigilantiſſimam pro nobis, S. Epiphanius ſerm.
S. Epiphan, de Laud. B. V. & concludit doctiſſimus Guilielmus Cancellarius
Pariſien ſis in Cant. cap. 4. Quis tam plenus eſt oculis, qum
Mater lucis, quis tam æguali curà & ſolicitudine Libi vigila-
vit, & aliis, quàm Genitrix devotionis. In eam & nosocu-
los mentis, in vocatâà Spiritus S. gratiâ piis Conceptibus medi-
tantes, intendamus.

CONCEPTUS I.

Confirma- Angeli communiter alsti pingi ſolent, quin etiam in
tio ſeu De viſione cum alis quatuor reprælentsti funt Fzechicli, ut ipſe
ductio,. narrat?: Quatuos alæ uni. 10. cap. Sex alas in Angelis vidit
& Iſaias Propheta. JNex alæ uni, & ſex alæ alteri, Auabus
volahant. 6. cap. Certum eſt, angelos omnes eſie puriſſi-
mos (piritus, nec corpas, necç pedes habere, nec alas, cur er-
go alas jungit pictor? Cur Deus ipſe prophetis alatos apparerée
Angelos voluit ? Ala volatum, volatus autem ſummam ue:
notat

—

notat⸗
tilont
lor ſel
iſtre
tuten
Piunt
geliut
ſemo g
ordinan
mortal
yelocio
Utique
ginami
lcsolat
lan A
ubimn,
Gacn,
Ctelen

coboc
Mari⸗
Obid h
tinere
lit; N
nit, qu
Orgen
Perez

Nuntn

in 00
diem
lebit

lec l

efrgliſ
ie Nſdn
nſherteti
Poeftebte⸗
erionang
ackinte
benctteuis
ohetenctr
vehln ennt

uCNne

Giloir mH
Ciulteremm
torugene
Nlen ſatcl
,
1entfeh:5
.V. Men
Miphunde
numCntt
60oenrl
leſieh
nenmnn
nceptbuti

eint
, c⸗
PIethich
in Anges 1
rden
oestlele⸗
her lss
Aalrtſſf⸗
anlrn
N

Velociscſima Auxiliatrix Chriſtianorum, &auum. 259

notat velocitatem, Angeli verò ad ſerviendum DEO deſtina-
ti ſunt, & ad præſtandum homini auxilium in terram mittun-
tur, ſcribente Apoſtolo ad Hebr. cap. 2. Omnes ſunt admi-
niſtratorii ſpiritus in miniſterium misſi, eorum, qui hæredi-
tatem capiunt ſalutis. Et qui ſunt illi, qui hæreditatem ca-
piunt ſalutis, niſi Chriſtiani? Alatiigitur repræſentantur An-
geli, ut intelligamus, eos ad exequenda Dei mandata, non
lento gradu procedere, ad præſtanda Chriſtianis auxilia, non
ordinario feſtinare curſu, ſed velociſſimo volatu in ſubſidia
mortalium rapi. Sed an in præſtando Chriſtianis auxilio
velociorem Angelis creaturam non inveniemus? Reperimus
utique nobiliſſimam creaturam Dominam, Angelorum Re-
ginam in adjuvando homine ipſis Angelis velociorem, mil-
lies alatam, ut miſeris mortalibus terrarum undique ſubveniat.
Ica S Amadæns Hom. 8. de Laud. Virg. Maria velocior Che-
rubim, & in adjuvando homine Angelis eſt feſtinantior. O
quàm verè magnum Chriſtianorum Auxilium Dei Mater eſt in
orbe terrarum.

—,Dꝓ— —— — —

CONCEPTUS II.

Mariam actualiter velocem, & feſtinantem in adjuvan-
do homine oſtendit nobis S. Lucas Evangeliſta. Exſurgens
Maria (inquit) abiit in montana cum feſtinatione. I. cap.
Quid hoc? Nénne Maria virginum exemplar domi ſeſe con-
tinere, ibidemque orationi ac meditationi vacare aſſueta
fuit? Nénne vagari inſolita? Quid ergo tanti momenti eve-
nit, quòd angelicæ verecundiæ Virgo, de piis occupationibus
ſurgens, montana, ne quidem lento aſcenderit gradu, ſed
perca abiit cum feſtinatione, velociter currens? A cœleſti
Nantio intellexit humillima Virgo, Eliſabeth cognatam ſu-

am concepiſſe filium in ſenectute ſuâ, atque partui de die in

diem magis appropigquare: Ecce Eliſabeth cognata tua, con-
cepit filium in ſenectute ſudù, & hic menſis eſt ſextus illi. lbid.
nec latuit virginem, matres in dolore filios parere; Gen. 3.
Mmm mmm 2 cap.

2606 Diſcurſus XXXVI.

cap. & triſtitiam habere mulierem, cùm parit. Joan. 16. cap.
Ad præſtandum itaque in puerperii ærumnis ac doloribus co-
gnatæ auxilium, ſolitudine ſpretaâ, relictis omnibus exurrexit,
& ut benefaciendo Eliſabeth, quantoque ſubveniret, velociter
cucurrit, abiit in montana cum feſtinatione, neque inani at-
fectu, nam Spiritus S. replevit Eliſabeth, Joannem in utero
matris exulcantem Deus ſanctificavit, Zachariæ etiam vincu-
lum linguæ reſolvit. O magna Mariæ in homines pictas &

miſericordia! quæ vix neceſſitate perſpectâà, nobis in auxi-

lium feſtina ſuccurrit. præſtanter Richardus à S. Victore. in ca-
put 3. Cant. Invocationibus noſtris velociùs currit Mariæ
bonitas & affectus, etenim neceſſitatibus noſtru miſericordi-
ter præcurrit. Et iterum Lib. 5. de Laud. B. V. Neceſſitates no-
ſtras ſcire non poteſt, quin non eisdem benigna ſubvveniat. Aſ-
ſentitur Dionyſius Caſſius: Maria in adjutorium noſtrum
Feſtina eſt. Et confirmat Conſilium Baſilienſe: Quicunque
Mariam devotè invocare intendunt, iis, antequam recte
implorent, Maria ſuccurrit. O feſtinum Chriſtianorum
Auxilium!

CONCEPTVS III.

Pulcherrimam mulierum, electam ex millibus Mariam
Virginem Angelus Epheſi oſtendit S. oanni, de quà ipſe in ſuâ
Apocalypſi cap. 12. Mulier amicta ſole, & luna ſub pedibus
eius. Quid ſibi vult luna ſub pedibus Virginis? Pedibus cur-
ſus perficitur; velocem quidem curſum ſol habet, feſtinan-
ter quoque ſtellæ currunt, & planetæ, velocior tamen omni⸗
bus currit luna, utpote, quæ curfum ſaum ſingulis menſi⸗
bus perficit, hinc non ineptè Academicus in Firmamento
luminari minori, quod præeſt nocti, lunæ pro lemmate
ſabſcribit: Curſu velocior. Quod in firmamento cœli ſtel-
læ ſunt, & planetæ, hoc in cœlo æternæ beatitudinis An-
geli ſunt, & ſancti, & ſicut curſu ſuo ſtellæ & planetæ influunt
in ſublunaria, ita interceſſionum ſuarum auxilio volantes
Ange-

pungn
zur, un
poten
Ukiagi
els
(bus V
Puneti
Angelis
ciauxili
lunger!
es Vie
ſir, &

ut, cr.

lerer

entiy
uIN A

e

La
s qua

nellore
R ſgentil
eo in

lligan,
NTaG
Mumnilis
Mariaſe
Gur gra
emane⸗
lerprern
maxime

—
t. on 1
iechlorbue,
Aoibug enni
byeniret iit
le, hegbe innn,
Pannemin
hurie ctim ig
lhommner ial
Gi, nobiinan
Vieloreire
Niſs urnt s
brumienen
V. Neſtwn
Oluſikwenie!
Nvtotuun n
lene: Gn
G,altegnl
m Chriſünn

I.

1 milbunei
ni deuipeti
Mde
inst Pedhune
ſollube in
Niorumcnun
Omn ingusnel
USin Ermma
lwe ohnut
Pümror1
Pentlni .
Khonmuli
aloE

.

isſima Aux’liatrix Clriſtignorum uι. 261

— —

— — —

trentes ſanécti, in ſuos clientes in terrâ benignè in-
uvando, verum quidem, quòd pro devotis ſibi non-
nunquam orare, eisque opem ferre Angeli, & ſancti Dei ſole-
ant, unica tamen Mariæ Virginis Dei Marris interceſſio longè
potentior & efficacior eſt, omnium Angelorum & Sanctorum
ſuffragio, ipſa etiam ut vera miſericordiæ Mater omnibus An-
gelis & Sanctis pro miſero velociùs intercedit, luna ergo ſub pe-
dibus Virginis, ut intelligamus, quòd ſicut cœteris ſtellis ac
planetis velocius currit, Curſu velocior: Sic Maria omnibus
Angelis alis protectionis velociùs volet, om nibus Sanctis effica-
ci auxilio feſtinantiùs currat, cui proinde Marianus cliens fub-
junget lemma: Patrocinando velocior: Subſcribit Richardus
de 8. Victore in Cant. Cum tam Angeli, quàm Jancéti ſolliciti
ſint, & miſeris, tam meritis, quàm interceſſione ſubveni-
ant, credendum eſt, beatam Virginem tantum in bac
poſſe, ac velle, quantùm utraque ſimul creatura imò uträque
potentior, & ſolicitior judicatur. In hoc tuum velociſſi-
mum Auxilium, quoties affligeris, reſpice & Chriſti⸗
ane!

CONCEPTUS IV.

Laudat Scriptura ſacra Ruth humilem ancillam de ſpi-
cis, quas Booz meſſores reliquerant, adeò ſolicitam, ut poſt
meſſores vadens, usque ad veſperam omnes collegerit, & di-
ligentiſſimè conquiſiverit, curans, ne vel una interiret, &
ideo in Booz oculis gratiam invenit. Ladam (inquit) &
colligam ſpicas, qua fſugerint manus metentium. Ruch. 2.
cap. Laudabilis & œc ο5ροaπâEâ ſolicitudo: An non ancilla hæc
humilis, & ſolicita RKuth vera Mariæ Virginis figura fuit!
Maria ſeipſam humilem in ſuo Cantico ancillam confitetur,
quæ gratiam in oculis Domini invenit. Reſpexit humilita-
tem ancillæ ſuæc, Luc. I. cap. Solicita Ruth, eſt, quod idem in-
terpretatur ac videns, ſeu feſtinans, videt enim illa quàm
maximè, & optime videt, Juſtorum animas velut plenas
Mmm mmm 3 ſpicas

262 Diſcurſus XXXVI.

ſpicas ab angelis meſſoribus colligi ad horreu m cœleſte, ſedvi-=
det etiam multos iniquos per ſua icelera manus meſlorum ve-
lut ſpicas ſubterfugere, & in æterni interitũs diſcrimine verſari;
quàm feſtinat illa, ut poenitentiæ eis tempus imploret, quàm
ſolicita eſt, ut ſaltem ad veſperam horæ moreis colligat ad mi-
ſericordiam, neque minus videt parcioris fortunæ homines
velut ſpicas ab univerſo orbe miſerèé derelictos, ſed iis velociter

ſubvenire, eorum preces, gratioſo auxilio prævenire feſtinat.

Seraphica hæc eſt obſervatio S. Bonaventuræ in Spec. B. V. lect.
§. Gratia Mariæ colligit ad miſericordiam, colligit ad Ece.-
leſtam malos! hoc bené ſignatum eſt in gratia, quam in colli-
gendis ſpicis à meſſoribus dereliétu, Ruthinvenerat, quando
Aixit ad Booz: inveni gratiam in oculu Domini mei: Ruth
interpretatur videns, vel feſtinans, & ſignat beatam Iirgi-
nem, quæ verè videns in contemplatione, & bené feſtinans
fuit in abtiones videns etiam noſt ram miſeriam eſt, & feſti-
nans ad impendendam ſuam miſericordiam. Auxilium Chri-⸗
ſtianorum in tempore opportuno.

CONCEPTUS V.

Ad nuptias Canæ in Galilæa plura verba dixiſſe Maria
Virgo non legitur, niſi hæc tria: Vinum non habent, Joan. 2.
cap. Cur hoc? An forſan ideo, ut ſe Trinitatis opus eſſe demon-
ſtraret, verborum triade petitionem ſuam fixit? Vel verò Tri-
nitatis nomine quidquid petitur, obtineri poſſe, inſinuavit?
Aut Trinitatis theſauraria, trino verborum numero loqui vo-
luit? Vel in nuptiali lætiti, alia loquendi materia non fuit? Re-
ſpondet doctiſſimus Fernandez defectum vini hoſpitibus nu-
ptiarum ſenſiſſe Virginem, & ideo aliud loqui non voluiſſe,
niſi: Vinum non habent: ut ſcirent homines, aliam ſibi non
incumbere curam, quàm egenis auxilium, indigentibus opem
præſtare. Iam efficax hoc ejus patrocinium fuit, ut ad ejus in-
ſtantiam, primum miraculum Chriſtus patraverit, aquam con-
vertendo in vinum. Hoc fecit mitium ſignorum Jlſus in Ca-

10l
müm!
PisFlli
litid
Aexili
Mrian
Papre
cemur,
bihn

Melni

ibus in
niumd.

ylitt

erüiner
pomun
feiun
urga
Receſla

s Canm
Giritus
iti
doſichn
cendo!
Titus8.
delaua
Keſto
tur Man
Unbos
mord.
talibos
ciran

mockletec
smelrnn.
iſtiminenet
Vimlorenge
ibecllenilt
Cortune hon
08,Cdüsfetee
Drefenite kin
Lingherd
Inlolietadt
il,guonn
ipwerenteu

Domnini ne A

Nuuthettinf

runt;
i, Auxilucd

V.

Gebu u
nhekent en
60puelte⸗
frtt Md
f ole iin
nuc ge
tetzniil
iitohibtn
Hoqibont
ine⸗ Auoſine
inlpnine
ninnen⸗

ſentanunit

tun,

=è
= =—

Velociſſima Auxiliatrix Obhriſtianorum, &uο-. 263

— — —

nà Galilaæk, & manifeſtavit gloriai ſuam. Ibid. Ergéne pri-
mum ſuum miraculum, ad primam Matris inſtantiam, Virgi-
nis Filius diſtulit? Ica ſanè ait ſubtiliſſimus Abbas Rupertus, fe-
cit id Chriſtus, ut ſciant omnes, Mariam eſſe Januam cœleſtis
auxilii. Verùm quis hoſpitium in his nuptiis vino deficiente,
Mariam Virginem pro auxilio imploravit? Nemo prorſus: ſed
ipſa preces indigentium feſtina prævenit, non enim, ut depre-
cemur, expectat, quemadmodum apud plurimos in mortem
abiit, qui etiam rogati denegant, quod ab illis petitur, Maria
autem interpellando Dominum, etiam non rogata, Neceſſita-
tibus indigentium velociter ſuccurrit. Loquatur in Teſtimo-
nium S. Bernardinus Senenſis ſerm, 9. art. 3. cap. 2. Mater in
nuptius in Cana Galilaæ interpellat, ac ſi au eam cura omnium
pertineret, & omnium hominum Advocatam ſe ſentiens, quæ
pro omnibus creaturis cunét arum faäéta fuerat Eirgo Mater,
officium Advocationis, & bix Auxiliatricis aſſumhſit etiam
non rogata. Felix, qui talem meruit habere Auxiliatricem in
neceſſitate.

CONCEPTUS VI.

Quàm feſtina in auxiliando Maria Virgo ſit, in Canti-
cis Canticorum teſte Richardo infrà citato declarare voluit
Spiritus ſancus, manuum ſponſæ encomia canens. ARlanus
ejus tyrnatiles. Cant. S. cap. Ebur per artem tornandi ſpe-
cioſiſſimè elaborari, experientia docet, an ergo tornatiles di-
cendo Mariæ manus, eburness eſſe, intendit encomiaſtes 8pi-
ritus S.? Myſterium aperit Kichardus à S. Laurentio, lib. 5.
de Laud. B. V. Ars tornandi in continuo motu perficitur,
& eſt omnium artium celerrima, tornatiles itaque vocan-
tur Mariæ manus, quia ipfſa ſuccurrendo egenorum necelli-
tatibus, indefeſia eſt, benefaciendo hominibus, ſemper in
motu, & præ omnibus Sanctis, ad præſtandum miſeris mor-
talibus auxilium, promptiflima eſt. & velocisſima. Richar-
di citati verba recitemur: Jornatiles dicuntur manus Mariæa;
quia

264 . Diſcurſus XXXVI.

quia ſicut ars tornandi promptior eſt aliis artibus, ſic Maria
ad benefaciendum promptior omnibus Janétis. Utinam ſer-
viendo tam prompti eſſent homines, quàm prompta eſt Maria
auxiliando.

CONCEPTUS VII.

Ubera etiam ſponſæ hinnulis capreæ gemellis comparat

ſponſus Cant. 4. cap. Duo ubera tua ſicut duo hinnuli capreæz

gemelli. Cur hinnulis capreæ? Velociter hi currunt, perſpica-
ces ſunt, & varictate diſtincti; Genitricis Dei ubera, quæ mater-
næ pietatem ſubventionis deſignant, hinnulis capreæ aſſi-
milat Dominus, quia novit ipſe, quàm acutè neceſſitates no-
ſtras Maria Virgo perſpiciat, & quàm variis ſubventionum mo-
dis, ſine dilatione egenis ſuccurrere contendat. Hinnulos ge⸗
mellos, gemini Richardi confirment. De miſericordid &

bietate Mariæ dicit ei Filius, ipſam commendans Cant. 4.

Ouo ubera ſicut duo hinnuli caprea gemelli, qui paſcuntur in
liliis & c. Duo ubera beatæ Mariæ öirginu, de quibus velut
lac hiæ ſubventionis, dulcedo ſugitur ſunt affectus pietatu &
miſericordiæ, qui Velut capreæ, acuto lumine conſigerant,
quis, & quantà indigeat ope, & per talem conſiderationem

accurrunt velociter, ut hinnuli, & propter varios ſubventio-

num modos ber hinnulos ſignantur, qui pulchra ſunt varieta-
te diſtincti. ſeribit Richardus à S. Laurentio, de Laud. B. V. lib. 5.
Meritò ergo miſericordia beatæ Eirginis curſui hinnulorum
comparatur, currit, mundum irrigat, & infundit: Hinnu-
lorum velocitati comparatur, quia velocius occurrit ejus bie-
tas, quàm invocetur & cauſas miſerorum anticipat. inter-
Pretatur Richardus de S. Victore. cap. 23. in Cant. quibus ſuc-
cinit laureatus Poéta Baptiſta Mantuanus. lib. I. Parthenices
Marianæ.

Tpſa eſt adverſis commune in rebur aſylum,
Ante precesz etiam necdum obſecrata favorem

Donat, & ad miſeros maternas explicat ulnas,
CON.

Cern ſo
nici rec

iidetur

Gsluiſe

kravert

oc
crochl
olnnes

iI19,0

conpal

Mopin

mortöͤe
ſomihi
cccefliu

oeo,

Erote
ſcurfili
Chriſti
Potente

ſenſis

llce Ei,
nne.
lande⸗
90, o
lentſp
eſt
(hriſt
lun
VIvet,
eiusne
nucne

VI.

ennelisonne
Ao hungligen
icnrtunngrfn
inberggten
nunls ennet
le gectlunn
Obrentoonunn
Gat. Hinuen
e iſriont,
mnendtonl.
lge gue
Geckuſine
Muire cen
Cnilnti
Ci t
hruſutuen
de Ld
ſu pnlln
fontt
oeerprir⸗
1 fen
nCn
lb.l bxhen

Nn
tiſnmmn

lr

Velocisſima Auxiliatrix Chriſtianorum e&. 265

CONCEPTUS VIII.

Moriens in cruce Chriſtus Mariæ Virginis Filius, atq; ibi-
dem Joannem, & in eo totam Chriſtianitatem Matri Auxilia-
trici recommendans; illis ſponſi Cant. 6. cap. verbis uſus fuiſſe
videtur. Averte oculos taos dme. Ergéne à Eſu transfixi cor-
dis ſui ſolatio lachrymoſos compaſſionis oculos doloroſa Ma-
ter avertet? Averte oculos tuos à me, ait Filius crucifixus: Sed
quò ò dulciſſime animarum ſponſe! compaſſivos ſuos pia Ma-
ter oculos impoſterum convertet? Ad Joannem, & in co ad
omnes Chriſtianos. Dicit Matri: Ecce mulier filius tuus. Jo-
an. I9. cap. quaſi diceret: Oculos tuos, mulier, erga Filium
compaſſionis lachrymis redundantes, video quidem, ſed hora
appropinquat, & jam adeſt, quâ opus redemptionis ſupplicio
mortis conſummandum eſt, hinc amplius materno tuo auxi-
lio mihi præſtò eſſe non poteris; averte igitur oculos tuos à me,
ecce filius tuus, ecce JIoannem, ecce totam Chriſtianitatem Fi-
lii loco, in maternam tuam ſollicitudinem, amorem, curam
ac protectionem commendo, in hos converte oculos tuos, &
ſicut filium ſuum adjuvat fidelis mater, tuetur, ac protegit; ita
Chriſtianis, quos tibi Matri in filios derelinquo, per viſcera Filii
potenter auxiliare. Conceptus hic eſt doctiſſimi GuilielmibPari-
ſienſis Cancellarii, citata ſponſi verba interpretantis. Mulier!
ecce Filius tuus, ideoaverte oculos à me, & converte eos ad
omnes, quos tibi derelinquo, ut eos adjuves, eisè ſubvenias.
Eandem rationem reddit purpuratus Eccleſiæ Cardinalis Hu-
go, quare idem Chriſtus Mariam verſus inclinato capite tradi-
derit ſpiritum. Ilt per ARtariam petamus miſericordiam, quia
ipſa eſt miraculum miſericordiæ, certum ac ſecuram auxilium
Chriſtianorum. Pro omni probà, teſtimonio, & exemplo deſer-
viat, quòd Chriſtianus non vixerit, neque etiam in futurum
vivet, qui non injuratum agere teſtem poterit, quòd in omni
ejus neceſſitate Maria auxiliatrix fuerit. Loquuntur hoc ſine
numero pendentes ad Mariam Auxiliatricem, ejusque miracu-
Nnn nnn loſas

Epilogus.

266 Diſcurſus XXXVII.

loſas imagines votivæ tabulæ: Catafractos militiæ Chriſtianæ
belli duces quæramus, cur illi quaſi in omnibus ſuis vexillis Ma.
riæ imaginem ducant? Reſpondebunt, in grati animi ſignum
& memoriam hoc freri, ut repetitis vicibus per interceſſionem

Mariæ Auxiliatricis inſignes victorias univerſo orbi deprædi-

cent, ſeſeque ad plures per eam gratias habiles reddant; vix in
terris Eccleſiam intrabis, in quà non unum ſaltem Dei Genitri-
ci dedicatum altare reperies, quæ omnia aliud non ſunt, quàm
pro innumerà ope præſtità Mariæ Auxiliatricis trophæa & mo-
numenta, de ejus laudibus nonniſi ingrati lingua obmuteſcat,
pro devotis interim lacteis verbis perrorante Bernardo. ſerm. 4,
Aſſumpt. B. V. Rleat miſericordiam tuam, V'irgo beata, ſi quis
eſt, qui invocatam te in neceſſitatibus ſuis, ſibi meminerit de-
Juiſſe. Oefficaciſſimum Chriſtianitatis Auxilium!
Nullus in orbe univerſo ſtatus eſt, qui Mariæ auxilio non
ſpecialiter egeat, pro omni ergò ſtatu Mariam Chriſtianorum
Auxiliatricem invocemus, oratione illà efficaci, quam Chri-
ſtus ipſe proprio ore dictavit in regulà Salvatoris. Oramus te
Piu ſima Virgo Maria, mundi Regina & Angelornm, ut eis,
quos purgatorius examinat ignis , impetres refrigerium, pec-
catoribus indulgentiam, juſtis in hono perſeverantiam, nos
quoque fragiles ab inſtantibus defende periculis. Amen.

Munera dat cœli irgo indefeſſa fideli,
Aündo per Filium, currit in auxilium.
Felix, qui te piâ veneratur mente Maria!
Nam ſuſfers inopem, fers pia Mater opem.

) 0°( S

0

DIS=.

erium
lesange
miniſtr

lorusf

ierun

M hpi

. l

ulle F
Minejo

Mariæ
Colis
Unum,
unpre
Lelornn
ſoes,
iffce
lfate

AVrli

10,in/
gentia
Uititui
Agel

267

— — —

—

itetie —
s lisyer 6 2022 2 R EH H ee 0/ 282 * ,. . .
g,ge Ee g E e 6 Ge G 8 BeE G Re Ge Ge N: e 8e e e

tati animn
inimiſenn

uH DISCIURSUS XXXVII.

lesreclemztn

Anremn Aliniſtros & cuſtodes Angelos habet, Mariæ Reginæ

uimmnfungtn Angelorum.
iesoheikn
lnpnechrusk Egulam generalem ponit S. Juſtinus Martyr. in Re- Exetdium.
e Dermurcoſen ſponſ.ad Quæſt. 30. Quò major, dignior, & bhbonora-
Vijgobektf tior, ob gratias divinas, & dona cœleſtia, locus aut
Cbimrenints vver ſona eſt, eò plures Angelos, in cuſtodiam e& mini-
Aurliunnt ſterium illi loco, vel perſonæ Deas tribuit. Non unum, ſed plu-
itlarieauive res Angelos magniſico Salomonis templo Altiſſimus attribuit
n Chädin miniſtros, quorum miniſteria damno ſuo expertus eſt Helio-
ini, un dorus flagellatus: Nonunum, ſed plures Angelos ſanctæ civi-
ors. Orar tati Jeruſalem in cuſtodiam Dominus miſit, ad cujus excidi-
Alehrm 1 um lapides clamare auditi ſunt: Fugiamus ab hinc, fugia-
uffienn, mus. Non unum, ſed duos Angelos devotiſſimæ ſuæ fa-

mulæ Franciſcæ, exemplari romanarum matronarum Ideæ,

ctent E. r 8
ſertſanii ut in ejus vita refertur, DEUs aſſociavit: quantò magis ergò

in Mariæ Dei Matri, quà poſt Deum, neque in terris, neque in
.B coœlis dignior locus eſt, aut perſona, divina Majeſtas, non
ſeel unum, ſèd omnes Angelos ſuos in cuſtodiam, & in miniſteri-
Ouxilin. um præordinavit, ac proinde Maria Virgo illa digniſſima An-
AMmin gelorum Regina eſt, quæ Angelos ſibi miniſtros habet, & cu-
ſtodes. Veritatem authoritas ſanétorum Patrum confirmet.
Mmnght GSufficere debet tantum notitiæ bumanæ, beataml irginem Ve- 88. Pattes

rè fateri Reginam cœlorum, pro eo, quòd Regem peperit An-
gelorum. ſcribit magnum Fccleſiæ lumen S. Auguſtinus. tom. 8 Auguſti-
10. in Append. ſerm. de Diverſis ſerm. 83. Et iterum: Intelli- nus.
gentia angelica eſt famula ſuper quam Domina ſua Maria in-
nititur in œlo; innititur certè tanquam familiariſſima, ſe
Angelis ſociando, innititur etiam tanquam delicatisſima, in
1 Nnn nnn 2 An-

268 Diſcurſus XXXVII.

—
Angelis deliciando; innititur inſuper tanquam potentisſima
Angelu imperando. Nulli dubium, caſtisſimum corpus &
ſanétisſimam animam ejus ſunditus ab omni fuiſſe macula
peccati, jugi Angelorum cuſtodia protectam, utpote aulam,
gquam ſuus & omniumCreator Deus, corporalitet inhabitatu-
rus, & ex quà hominem: in ſuæ perſonæ Unitate, ineſfabili fu-
8. Anlel- erat operatione ſuſcepturus. perorat S. Anſelmus. de Excellent.
mus. B. V. cap. 3. Neceſſarium erat, ut non unus ſolummodò Ange
lus Mariæ inſerviret, ſed decies centena millia eam circum-

NeoBec Tarent. ponderat 8. Gregorius Nicomedienſis. Orat. deOblatio-
cOmedi- .

enſi. ne B V. Omnes angelici spiritus, ſunt hujus glorioſæ Virginis

miniſt ri atque ſervi: Duonzoc enim non eſſent ſervi illius,
er cujus Filium, eorundem facta eſt purgatio: illuminatio, &
conſummatio, id eſt gloriæ conſummatæ perfectio, atque me-
ritò habent de illà omnes cœleſies ſpiritus confiteri & Ydicere
ilud 4. Reg. 10. Servi tui ſumus, quaæcumque juſſeris, facie-
8. Bernard. us, diſcurrit S. Bernardinus Senenſis ſerm. 3. de Nomine Ma=
Scuen riæ. art. 3. cap. 3. Zuſtè Regina mundi & Regina cæli dicitur,
S. Bernar- per quam utriusque Creator & Rector generatur. ait S. Bernar-
qus. dus. ſerm. I. ſuper ſalve Regina. Actandem concludit Richar-
à § Lau- dus à S. Laurentio. Aquila eſt regina volucrum, &- Maria
renio. Regina Angelorum. Sub alas cœleſtis hujus aquilæ volitemus,
ejusque celſitudinem, Spiritu ſancto afflante, dignis Conce-
ptibus profundiùs contemplemur.

CONCEPTUS I.

Confima- Lectulum ſuum ſexaginta viris fortiſſimis munit terre-

ri ſen De. nus rex Salomon, non alio utique fine, niſi ut in eo tantò

tutiùs quieſceret, utpote cum regium lectulum fortia muni-
menta decerent: Enleétulum Salomonis, ſexaginta fortes
ambiunt, ex ſortisſimis Iſraeël, omnes tenentes gladios, & ad

bella dectisſimi, unicujus; enſis ſuper femur ſuum. ded quis

divini Salomonis, Verbi caro facti, incarnatæ Sapientiæ, in

quo quieverat, lectulus fuit? Certè molliorem & accom-

mo-

ł 90 Pro

fillite

—
moca

poruit
inquo

kugit
nienti
Marian
cuinge⸗

ſodun⸗
uts
Coro⸗

ubter
ſogian

10. de
iam
fort⸗

uuno le

umbee
jentide
ritun
ln hic
Gosin!
n mu⸗
ſenul
lmon
Negr ,

Muürm

nd
tehor

—
un
t n
fiſeui
Mhore gia
kekithchfen
keinſen
celree
Cnunote 4,
ueunc,
Onnr dedi
yilenng
n nit
otee
ctogre
Hiren En
eſeſente
eont
cl
Euraiöh
Onclncrt
,CN
Olleſplmn
Hogsn

hnmin
ur inaun
umſun
lugniſe
guinh
1e Ghert!
en Ai⸗

AMiniſtros & cuſtodes Angelos habet, &c. 26

modatiorem ſibi Dei Filius in terris lectulum invenire non
potuit, quàm benedictæ inter mulieres Virginis Mariæ uterum,

in quo novem menſibus ſuaviter quieſcere complacuit; Si er-

go pro decentiâ regium ſuum lectulum terrenus rex Salomon
ſexaginta viris fortiſſimis Iſraẽl munivit; majori multò conve-
nientiâ divinus Salomon Unigenitus Filius Dei lectulum ſuum
Mariam Dei Matrem, ſexcentis Angelorum principibus cir-
cumdedit; ita interpretatur hæc verba Honorarius Augu-
ftodunenſis in Cant. Maria lectulus Chriſti circumdatus eſt
ſexaginta, fortisſimis Iſracl, nempe ſupremo Angelorum
choro, quem inferiores Angelorum chori naturaliter & ratio-
naliter ſequuntur, ita ut ad MWariæ obſequium, ad Mariæ cu-
ſtodiam, omnes angeli ſeſe præſentent ſuæque coronatæ Reginæ
fideliter inſerviant. concordat Richardus à S. Laurentio lib.
10. de Laud. B. V. Oſtenditur in hoc loco, quòd ad cuſto-
diam & obſequium beatæ Virginis, non inferioris, ſed ſupe-
rioris dignitatis Angeli debutati ſunt, cum dicitur, quòd
hunc leéium ambiunt ſexaginta fortes de fortiſſimu Iſraël;
nam beatam lirginem ambiebant diligenti cuſtodiä & reve-
rentia obſequiosa, angelici ſpiritus, fortes inter fortiſſimos
ſpirituum, qui pro eo, quòd aſſiduzâ contemplatione Deum
conſpiciunt, Graél nomine deſignantur. Confirmat . Bernar-
dus in Deprecat. ad B. V. Innumerabilium beatorum ſp.ritu-
um militiam, ad miniſterium tantæ Principis delegatam fuiſů-
ſe, nullatenus dubitamus, utpote qui cuſtodirent lebtulumsa-
lomonis gratiſſimum, ac Rorcenene, nepræparatum aterno
Regi bohaigte, alienus hofßpes invaderet. Quam igitur Ange-
li turmatim cuſtodiunt, an non ſit Regina angelorum.

CONCEPTUS II.

Hortum concluſum, Mariam Virginem intitulat Spiritus
ſanctus Cant. 4. cap. Hortus concluſus ſoror mea Sponſa. Ve-
rê hortus delitiarum Dei Mater eſt, in quo pulcherrimus il-
Nnnennn 3

270 Diſcurſus XXNVII. L
— — S
le flos agri IESUS Chriſtus excrevit, concluſus utique, & cir-
cumſeptus, ne fraudibus ac dolis inimici pateret ingreſſus:
Verùm quis hortum iſtum adeò arcè circumſepi vit? Multi-
tudo Angelorum cuſtodiam agens, undique circumdedit eam,
quam ipſi Reginam jubilantes decantârunt. Anno Domini
590. ſedente Gregorio piæ memoriæ ſummi Pontificis tam fe-
rociter peſtis Romæ graſſabatur, ut quotidianus morientium
numerus plus quàm millenus fuerit, in hâc miſeriàâ refugere ad
MARIAM monet populum ſanéctus Pontifex, & cum miracu-
losà Mariæ Majoris imagine publicam Procelſſionem inſtituit,
ſub quaPaſchalem Antiphonam cantantes de coœlo Angeli uni-
verſim auditi ſunt. Regina cœli lætare, Alleluja. Propria con-
feſſio optima proba, ſed nõnne Angeli, cœleſtes ſunt Spiritus?
Si ergo Reginam cœli lætantes, decantavêre, Reginam quo-
que Angelorum deprædicabunt jubilantes, eidemque ut cœle-
ſtes valalli æternùm deſervient. O igitur miſer homuncio?
(exclamat Pelbartus Temeſuar. in Stellario. lib. 5. Part. 3. art.
3.) qui non vis honorare, & revereri beatiſſimam Virginem,
quam honorant omnes Angeli, Reginam ſuam

CONCEPTUS III.

Reginarum eſt, ſubditis & vaſallis eſſe ſuperiorem in
omnibus, non enim cum ſubjectione regia ſtat majeſtas;
an non Angelis ſuperiorin omnibus Maria Virgo fuit? Mo-
res Angelorum, mera virtus eſt; Mariæ virtutes, & morum
integritatem ipſi Angeli mirantur, quærentes: Quzæ eſtiſta!

Cant. 8. unde Richardus à S. Victore. cap. 26. in Cant. Ange-

licam in terrâ adepta eſt puritatem, & Dei ſimilitudinem in
virtutibus &- ſanétitate, acg morum perfectione, juſta, bia;
bruaens, modeſta, miſericors, ſancta mente, & corpore.
Vita Angelorum eſt tenera innocentia, ſupra Angelos, qui
cecidére, innocentiam Virgo Maria conſervavit nive candi-
dior, nunquam denigrata. Ita Bernardinus de Buſto, in in.
xi⸗ l.

—
ili.
Mat
ſt,
ube/
gatal
obedir
evol
E I.
ngele
Poncit
ini..
Cara ext
lientiæ
u
GeAnn
feem in
us elt
los, ſed
Nimun
Aed
Uarum!
3dige
Maria
ſontst
(harita
Uebant.
iſun
61 0 1
uaniß
Cenigen
euſtocki
Agele
Utz tun

mne;

Alſumn,

gte le⸗
ret ingi
Kpint
enmtelte,
Aunoden
Pontficzun

nsmteni

ſtütie,
bGcumnin
Ronenitfe
Legſolnpet
ie Nopit
esſorrdin
Negiumg
demee
lier nn
lb.. ung
inante

I

e Kpener
n Iun nei
4 Eigniut⸗
te A
te⸗ Ei
6inn
rlinhen
Pae, ee
N, N

N AMH

ee pſre
ayit Uſe

Cebliob-
4

Miniſtros & cuſtodes Angelos habet, &. 271

— — —

riali. Part. 9. ſerm. 2. in Feſto Nativit. Per albedinem nivis fi-
guratur innocentia, & puritas immaculatæl. irginis, quæ nun-
quam fuit maculata, vel denigrata per aliquod peccatum;
erubeſcant ergo illi, qui hanc ni vem candidiſſimam, nigram
quandoque fuiſſe, oſtendere conantur. Senſus Angelorum Deo
obedire eſt; ſupra omnes Angelos conformis voluntati divi-
næ voluntas Mariæ fuit, cujus velle erat Dei velle. dicentis Lu.
cæ I. cap. Fiat mihi ſecundum verbum tuum. Cogitatio
Angelorum, ſervire DEO eſt; præponderans Virgo, re-
ſpondit Angelo ſibi miſſo in obſequium. Ecce ancilla Do-
mini. Lucæ I. cap. Voluntas Angelorum eſt, Dei ſui man-
data exequi; Maria ſuperbam luciferi inobedientiam, obe-
dientiæ ſuæ humilitate ſupplevit. O felix obedientia! Oin:
ignis gratia! (exclamat 8. Auguſtinus. Tom. 10. ſerm. 2.
de Annunt.) quæ dum fidem humiliter dedit, cœli in ſe Opi-
ſicem incorporavit. Amor Angelorum in Deum, tener affe-
ctus eſt in hominem, non ſupra homines tantùm, & Ange-
los, ſed ſupra omnem creaturam charitate in Deum & pro-
ximum ardentiſſima eſt Virgo Maria, neque nos homines
adeò quis diligit, aut adeò nobis affectus eſt, quàm creatu.
rarum Domina, coeli, terræque Regina. Alloquitur eam
8. Brigitta ſerm, angel. cap. 4. Oomnium conſolatio, irgo
Maria! hoc ipſum tu es, ad quod Angeli principio ſua creéa-
tionis, tantà arſerunt charitate, quòa licet ex ſuavitate &
charitate, quam ipſi in Dei viſione, & approbinquatione ha-
behant, ine fabiliter lætabantur, plurimum tamen ex eo ga-
viſi ſunt, quòd tu ipſi Deo, eis propinquior fieri debebas, &
ex eo, quòd majorem charitatem, majoremque ſuavitatem,
quam ipſi habebant, tibi noverint reſervari. Angelorum
denique officium eſt, homini miniſtrare, eum protegere ac
ecuſtodire, & ad hoc à Deo mittuntur, canente Pſalmiſta:
Angelis ſuis Deus mandavit ae te, ut cuſtodiant te in omnibus
iis tuis. Pſalm. 90. & ſeribente Apoſtolo ad Hebr. 2. cap.
Omnes ſunt adminiſt ratorii ſpiritus, in miniſt erium miſſi
zorum, gai hareditatem capiunt ſalutis. Non miſla à Deo,
„ neque

4

272 Diſcurſus XXXVII.

neque demandata, ſed maternis pietatis viſceribus commota
miſericordiæ Mater Maria longè excellentiora Angelis bene-
ficia hominibus præſtat, omni Angelo potentiùs tuetur, ac
protegit, gratioſiſſima hominum Patrona & Advocata. Bene-
ficia hæc innumera recenſet S. Epiphanius ſerm. de Laud. B. V.
Per te enim, OQſanéla Virgo! medius obſtructionis paries, ini-
micitias diſſolvit; per tepax cœleſtis donata eſt mundo; per
te homines appellati ſunt amici, ſervi & filii Dei, perte bo-
mines meruerunt eſſe conſervi Angelorum;, & cum eis fami-
liariter converſari, per te mors conculcatur, & ſpoliatur
infernus, per té ceciderunt idola, &w excitata eſt notitia cœle-
ſtis, per te cognovimus Unigenitum Filium Dei, quem ſan-

&tiſſimal irgo peperiſti, Dominum noſtrum 1 Eſumchriſtum.

Præſtet hæc Angelus, ſi poſſit, & cùm non poſſit, longè ſupe-
riorem ſibi in omnibus, Reginam Angelorum, veneretur MA-
RIAM.

CONCEPIUS IV.

Duodennis JEſus, Dei & Mariæ Filius, ut in his, quæ
Patris ſui ſunt, eſſet, in medio Doctorum permanſit in tem-
plo, conquiſitus autem inter cognatos & natos & Joſeph &
Mariâ cum dolore tribus diebus, ac tandem cum gaudio in-
ventus, deſcendit cum eis in Nazareth, Et erat ſubditus illi.
Lucæ 2. cap. Quisnam eſt ille, qui Mariæ & Joſeph ſubditus
erat? Nénne is, qui dixit Matth. 28. cap. Data eſt mihi om-
nis poteſtas in cœlo & in terra. Reſpondet S. Bernardus Hom.
I. ſuper miſſus eſt. Deus inquam, cui Angeli ſubditi ſunt, cui
principatus & boteſtates obediunt, ſubditus erat Mariæi mi-
rare Matris excellentisſimam dignitatem. Sed ſi Deus Mariæ
ſubditus fuit, nõnne omne, quod Deo ſubditur, Mariæ quo-
que ſubditum fuiſſe credendum eſt, Angeli, Principatus, &
Poteſtates, Deo ſunt ſubditi, qui Mariæ ſubditus fuit, ergo
& Angeli, Principatus, & Poteſtates ſubditi ſunt Mariæ: to-

tum concedit S. Bonaventura, in Spec. B. V. lect, 3. & nen eO
9. U 4

ALA0

ſio:
Celoſt
ſetpr.
rho
lheſe⸗a
Ael
hin
go
hein
bler
Cel
la Ven

5

— 7 Miniſtros & cuſtodes Angelos habet, &c. 27)

—
—
en 8. Auguſtinus. Omnibus Angelis e Maria innititur ſuo impe-
tiinn rio: unde Auguſtinus ait: Micha?l dux & Princeps militiæ
rnl cœleſtis, cum omnibus BPpiritibus adminiſtratoriis tuis irgo pa-
* ret præceptis, in defendendu in corpore, & in ſuſcipiendis de
S corpore animabus fiaelium, ſpecialiter tibi Domina, die acno-
— 6te ſe commendantium. Quibus ſubj ungit S. Petrus Damianus.
ů N Angelicam dignitatem Maria debilitat, ut in comparatione
hangin Virginu, Angeli apparere, nec velint, nec poſſint. Digniſſima

,fl ergo Angelorum Regina.
Mih Indignum eſt homini, non venerari eam, quam Deus Epilogus.

ua ipſe in terris Matrem coluit, cui An geli tanquam Reginæ ſuæ
Plulhi⸗ obſequiosè famulantur, illi & nos ꝗ uotidiano cultu, Reginam
ie⸗ cœli & terræ exclamantes, ſerviamus usque in finem, admoni-
ti à Ven. Beda ſerm. de S. Mariàâ. Rerviamus ſemper tali Regi-
Ipennunt

næ Mariæ, quæ non derelinquit ſperantes in ſe, cùm diligat
Chriſtus ſanétorum orationes, & exaudiat, multò magis
Matrem ſuam evauait pro peccatoribus orantem. Amen.
uilie Virgo coronata eſt ſtellis, ſuper Aſtra levata.
krnſt Gaudethonore Matris, regnat in arce Patris,
umk Ergote Dominam locat orbis, & aſtra Reginam

4

hanmgt Dum reſonabit Ave, Mater utrique fave.

Permutuke
nſen⸗
eAAMA
Pelübn
lan, NMuep
Minpnn,
Cins bine,
n NMre

A, K .
de Ooo OOO DIS

23) ° (56.

Exordium.

0 „ . .
806390 880

. äl 02° . . . e 0
sl

O

DISCURSUS XXXVIII.

Obedientior Patriarchis Maria Virgo, Regina
eſt Patriarcharum.

Ræclaram obedientiam, quam S. Auguſtinus lib. 2. de
Peccat. Meritis & Remiſſione. Matrem & virtutum cu-
ſtodem nominat, ter optimus Deus ſibi ſummoperè
gratam & acceptam, adhuc in terris largiſſimâ benedi-
Gtione præmiari dignatus eſt, ab hujus enim exercitio virtutis
ſuam Patriarchæ originem ſumsêre, Patriarcha quippe ex
ipsà ſui nominis etymologiâ idem ſonat, quod multarum
nationum Pater. Quia in terris Deo obedientes fuêre Abra-
ham & Jacob, ideo benedixit illos Deus, ut multarum natio-
num patres, ſeu Patriarchæ facti ſint; ſic Abraham, quia ad
Dei mandatum obediens, unigenitum filium ſuum Iſaac pro-
priis manibus mactare paratus fuit, ferro ictum vibrans fe-

lix inaudiit. Quia feciſti hanc rem, & non peperciſtt filio tuo

unigenito propter me, benedicam tili, & multiplicabo ſemen

tuum ſicut ſtellas cœli, & velut arenam, quæ eſt in littore

maris, poſſidebit ſemen tuum portas inimicorum ſuorum,

benedicentur in ſemine tuo omnes gentes terræ, quia obediſti
voci meæ. Gen. Cap. 22. Pari modo Jacob, quia obedivit voci
matris ſuæ, & ad ejus verbum patriam dereliquit, apparen-
tem ſibi in via habuit Dominum ſuper ſcalam, dicentem
ſibi: Ego ſum Dominus DEus Abrahbam patris tui, & Deus
IHaac s terram, in qua dormis, tibi dabo, & ſemini tuo, erité;
ſemen tuum quaſi pulvis téerræ: Dilataberis ad orientem, &
occidentem, & 'ſebtentrionem ec meridiem, & benedicentur
in te & in ſemine tuo, cunétæ tribus terræ. Ecce quantum
obedientiæ prœmium! majorem & perteéctiorem longè Pa-

triarchis obedientiam Maria Virgo, ancilla Domini exhi-

buit,

buic,
beata
60,.
iac
iru⸗
ſepe,
Ttiten
dini
Uyma
&
ejtit.
Amac
iyfaea
indat
beata

lionehhtt
GUiftn
ſbi tonner
Nglites
Eetcniofn
Ghecue
Alol ſlin
entes bndet⸗
lltature
Crekncct
nlunlu
Cbnn rbe
efercſcer
rplagee
uegkut
NunNſnrl
e, lile
uCheliin

elcoide
Aln, Cin
mui
chitittuc
6Aloenen
YEaehiun
Cenlgi

buit, non ſolùm benedicla inter omnes mulieres, ſed etiam
beata, quam dicant omnes gentes Reginam Patriarcharum.
88. Patres ſuffragiis famulentur. Pro inobedientid, obedien- 8S. Patres.
tia commutatur, fides pro perfidid compenſatur, circumdat
virum Waria, Angelo fidem dandoiquia Eva perdidit virum,
ſerpenti conſentiendo. perorat B. Auguſtinus Serm. 18. de 88.5. Auguſt.
Etiterum Tom. 10. ſerm. 2. de Annunt. Ofelix inobedientia!
6 inſignis gratia! quaæ dum fidem humiliter dedit, cœli in ſe-
Opificem incorporavit. Wiritus ſanétus implevit Abrabam ſi-
de & obedientiâ profutura poſteritati, ſed ſide tud & obedi-
entid, OVirgolmundus ſalvat us gratias agit: diſertè loquiturs.
Amadæus Homil. 3. Vmpore ſuo non habuit Abraham parem SAmadæ-
in fide, nec Iſaac in obedientiä nec Joſeph'in caſtitate, nec Job ¹5.
in patientid, nec David in humilitate, nec Elias in zelo; ſed
beata Virgo omnes Janétos! eteris & Novi Téſtamenti ſuper-
greſſa eſt. ſcribit Richardus à S. Laurentio de Laud. B. V. lib. 3. iehardduns
Maria Virgo obediens invenitur, dicens: Ecce ancilla Domi- rentio.
ni fiat mihi ſecundùm verbi tuum: Eva verò inobediensi non
obedivit enim adhuc cuùm eſſettirgo; ſicut Eva inobediens fa-

Gta, & ſibi & 'univerſo generi humano cauſa facta eſt mortis:

ſiceœ& Marial irgo obeatens, & ſibie univerſogeneri huma-
no, cauſa fabta eſt ſalutis ià & ſicut illa ſeaucta eſt, ut eſfugeret
Deum, fic hac ſuaſa eſt obedire Deo, ut virgini Eval irgo Ma-
ria fieret Advocata. defendit S. Irenæus adverſus Hæreles. lib. 3.
cap. 33. Ancillaprompta ad obſequendum, bhumalis ad/ervien-
dum, & devota ad obediendum. inquit B. Albert. Magn. in Lu-B. Albertus
cam. Verè ancilla, quæ nec diéto, nec faéto, nec cogitatu, un- Magnus.
quam contradixit Altiſſimo verè ancilla, quæ perpetuo ſer-
vavit ſe mancipatam ſervitio: liberæ namq; aliæ Deo famu-
lantur obſequio, hæc quaſi mancibium Dei, ſe totam famula-
tui mancipavit, nihil ſibi libertatis reſervans, ſed per omnia
ſubdita Deo, &- vel ideo exaltata, Ofelicem ancillam, cui an-
cillantur omnia, 6beatam ſamulam, cui omnia famulantur!
exclamat S. Thomas à Villa Novâà. Conc. I. de Annunt. O Re-8. Thomas
gina Patriarcharum, impetra nobis gratiam Spirtus Sancéli. onn
OOO OOO 2 ut

S§. Irenæus.

tio ſeu De-

276 Diſeurſus XXXVIII.
—

ut obedientiæ tuæ magnitudinem dignis Conceptibus pon-
deremus.

CONCEPTUS I.

Ad perfectam obedientiam duo requirit S. Bernardus de
Præc. & Diſpenſ. Primò, legem neſcit ſive mandatum per-
fectè obediens, id eſt, non expectat mandatum perfedè obe-
diens, ſed jubenda obſequio præoccupat, & quaſi certus de
mandato perficit opus antequam demandetur. Secundèò,
adimplere legem, cui quis non eſt ſubjectus, ſed ratione di-

gnitatis, vel alterius prærogativæ eximitur, promptitudinem

ſignat obſequioſam, & eſt perfecta obedientia, uterque enim
laude dignus eſt, tam qui executionem rei demonſtrat, an-
tequam jubeatur, quàm qui præſtitit obſequium, ad quod
non obligabatur. Quandonam mandavit Deus, ut Maria
Virgo humillima ſuam Domino virginitatem voveret? 0
Virgo prudens! 6Virgo devota! (exclamat, & quærit S. Bern-
ardus. Hom. 3. ſuper miſſus eſt) quis te docuit Deo placere
virginitatem, quælex, quæ juſtitia, qua pagina veteris Le-
ſtamenti, vel præcipit, vel conſulit, vel Bortatur, in carne non
carnaliter vivere? & in terris angelicam ducere vitam?
Præceptum de voto virginitatis nec ſcivit, nec expectavit
piiſſima Virgo, ſed præoccupavit, ante omnem divinæ vo-
luntatis notitiam triennis puella, Dei vota præveniens, ei-
que ſoli placere deſiderans, Virginitatem ſuam Deo vovit-
ſeſeque totam obtulit Domino. Ita S. Antoninus Part. 4 Tit.
I5. Cap. 20. §. I0. Maria Mater omnium in virginitate,
prima ſine præcepto, conſilio, vel eemplo glorioſum virgi-
nitatis munus Deo obtulit. Virgo obſequioſa, Virgo per-
fectè obedientiſſima. Ad 2dum perfectæ obedientiæ Ma-
rianæ requiſitum veniamus. Nonne hæc eadem Virgo hu-
millima, legi ſeſe obedienter ſubjecit, illam que ſponte ad-
implevit legem, cui ob angelicam puritatem, & Matris
DEI dignitatem nullatenus tenebatur; narrat de eà S8. Lucas
Evan-

u)/
Rere

macu

Curen
nuni
urpe
ſeckan
nus:
upa
hl⸗
entie,
Uepeti
Cbedi
Deon
Cipien
ſeete
ſtve
Groge
lepon
necic
Vrge
ſtam
nunt
um
Catiot
crem

Regi

ſtien
ia

Run
nbeprbr

18. Dermnte
ancaun,
umſefklk,k
denn. Knl
s ſectunn
Pronphiul
lin Uelacrer
i demoniin:
eniun is
t Deus ul
Alemn voet
Ecgerid
euit Do
ipim ai
tattnrincent
Aeen tit
t, hertlti
nnem dien
preſtliti
loam Don
voninlgludh
it ifnt
ig,ei
Gilk in
e Obecine
elen Vign 5
mnibeſolt
atem, 8 6
Natceet N

1

Obedientior Patriarchis Maria rirgo, &s. 277

Evangeliſta. 2. cap. Poſtquam impleti ſunt dies purgationis
ejus ſecundumlegem Moyſi, tulerunt illumin geruſalem, ut
ſiſterent eum Domino, ſicut ſcriptum eſt in lege Domini. O im-
maculata Mater! num fortè puritatem tuam non reſpicis?
Cur ergo, quæ aliarum mulierum immunditiam non con-
traxiſti, commune tamen immundis deſtinatum remedium
uſurpas? ITuutique puriſſima Virgo, purificationis legi ſub-
jecta non eris? Reſpondet pro Virgine Dionyſius Carthuſia-
nus: Zoluit autem Maria dignisſima ſubiici legi, & quaſi
purgari in templo, ad dandum obedientiæ, & humilitatis ex-
emplum. adhuc clariùs Hugo Cardinalis. In cumulum obedi-
entiæ, quæ plus facit, qudm teneatur facere. O verè perfecta
repetitis vicibus Mariæ Virginis obedientia! Celebret nunc
obedientiam ſuam Abraham, quàâ filium ſuum unigenitum
Deo mactare paratus fuit, dicam ego prævium fuiſſe Dei præ-
cipientis mandatum. Abrabam! Abraham! tolle filium tu-
um, quem diligis Iſaac, & vade in terram viſionis, atq; ibi of-
feres eum in holocauſtum ſuper unum montium, quem mon-

ſtravero tibi. Gen. 22. cap. Obedientiam ſuam deprædicet

quoque Jacob Patriarcha, quàâà patrios lares ſponte reliquit,
reponam & ego matris juſſionem urſiſſe, patris ſuaſiſſe be-
nedictionem. Longè ſupra omnes Patriarchas obedientior
Virgo Deipara ſine præcepto, ſine conſilio, ſe ipſam DEO ho-
ſtiam pacificam obtulit, ſuamque voluntatem Deo integrè re-
nuntiavit, dicens: Ecce ancilla Domini, ſiat mihi ſecun-
dum verbum tuum. Lucæ I. cap. Nec non legi purifi⸗-
cationis, à quâà Virginis puritate, & Dei Matris dignitate
exempta erat, ſeſe ſubjecit, obedientiſſima Patriarcharum
Regina.

CONCEPTUS II.

Optimus ornatus muliebris, Mariæ Virginis in cole-
ſtibus glorioſæ, ſunt murenulæ, eà potiſſimùm ratione,
quia Deus ipſe præparavit illi, conformiter ſuo promiſſo.
OOOOOO 3 Cant.

Epilogus.

278 Diſcurſus XXXVIII.

Cant. I. cap. Murenulas aureas faciemus tibi, vermiculatas
argento. Cur Deus ipſe murenulas Virgini fecit? Cur opus hoc
Angelo non confidit? Dubium ſolvit Honorius Auguſtodu-
nenſis ſuper Cantica cap. 1. Murenulæ ſponſæ, obedientiam ſi-
gnificant Mariæ, obedientia hac Mariæ, cujus typus &- figu.
ra ſunt murenulæ, aaeò perfectafüuit, ut ſolus omnipotens &
omniſcius Deus, ad eſiciendum hujus obedientiæ exmplar,
& ſimilitudinem ſuſſiciens artifex eſſe poſſit. Cedat proinde
omnis obedientia Virgini, & Reginam obedientium, Reginam
veneretur Patriarcharum.

CONCEPTUS III.

In Perſonà Unigeniti Filii Dei, rogat David, pro conſer-
vatione imperii, & hæreditatis Domini. Plal. 8 5. Da imperium
tuum puero tuo, & ſalvum fac Filium ancillæ tuæ. Nénneex
ſacris litteris notum eſt, quòd in veteri Teſtamento, per Patri-
archas Abraham, Iſaac & Jacob, omnes gratiæ à Deo peti ſoli-
tæ fuerint, Deus etiam, quidquid juſtum & honeſtum perillos
poſcebatur, facilè & ſine contradictione conceſſerit, utpote
quorum obedientia Dei affectum eaptivabat: Quomodo ergo
David vir ſecundùm cor Dei, nomine Verbi divini gratiam
non per Patriarchas quærit, ſed per ancillam? Salvum fac Fi-
lium ancillæ tuæ. Quænam illa ancilla eſt Deo tam grata, ſupra

Patriarchas à Domino in honore habita? Quæſtionem movet

S. Auguſtinus in hunc locum, & ſimul etiam reſpondet: Cujus
ancillæ, niſt illius, quæ dixit: Ecce ancilla Domini, fiat mihi
ſecundum verbum tuum. Nempe Maria Virgo, obedientiſſima
Domini ancilla eſt, ob præcelſam ejus obedientiam, Deo ſuper
omnes Patriarchas, ſupra omnes accepta eſt creaturas, quid-

quid per eam petitur, haud dubiè ex inſtanti obtinetur, ipſa er-

go eſt, & manet, in æternum Regina Patriarcharum.
Hanc itaque potentiſſimam PFatriarcharum Reginam hu-
militer invocemus, ut pro nobis intercedere dignetur, qua-
tenus

ſoen

wrn

lenus
Gatis⸗
nuglo
e ei

lnfu

menj
tmnde/

4

M

Obedientior Patriarchis Maria Virgo, & c. 279

gtnad,
1 Vefſulg .
. 4 tenus piæ proteë is ej : —V — —
aenn eni voläinart dirmarin oinnigus Dhechie inne ere mancdha-
Tind Abple 4 efi in omnibus obedi
. Paiann na gloriæ cum omnibus ſanctis coronari mereamm nden coro⸗
Wacenna. que cum Ven. P. à JEſu Maria ur, dicamus-
uhh Cconfugimus, 6 iſ. Tom. 4. Epiſt. ad B. V. Ad t
N otentiſſima R . 7
Koſmnrin ſer mii 66 eginarum, quæ contriviſti
inget⸗ erpentis, üt ſub umbra onis ene 1 iſti caput
leſtceun 7, rà protectionis tuæ certemus bo⸗
e tamen, faciamusq; tana. tori Mis dchume ceſ-
rcCdrn 12 q; tandlem viétoriam magnam, ac pro 3
Mun tandem in æternum cantemus H ar daog

emiumkign tuas. Amen.

1 Aelen eredit verbis, famulæ inſtar obedit,
hie Namſä Nr Aiairis, Dé rbo repleta Patris.
iaen ereſignavit Domino, totamq; dicavit
HW Dona Regina meo cordi, parere Deo .
Amnenth
iri Deon
honekungt
voncelent
t: Qvonodr
etbi Chinigu
n? AlNei
cotamgunt
Nveſtonenan
nreßontel
Donini tinl
goreitni
lentium Du
eltcenltudt
tobinennhit
rcharun⸗
Nunhezuns
erecigennt

l
DlIS-

Exordium.

85. Patres.

§S. Baſilius

§. Bernar-
dus.
Senenſis.

S. Antoni-
nus.

8.Brigittä.

:8 28) 0 (56

S Se eBekeege BeePe Pe eeek Eeeee egegez
DISCURSUS XXXHMN.

Aaria ſupra omnes creaturas illuminatiſſima, Regi-
na est Prophetarum.

X ſacris litteris clarè habetur, quòd nomen Prophetæ,
idem ſit, ac illuminatus, ſeu videns, ita enim clarè ha-
betur, lib. 1. Reg. cap. yo. Qui enim Propheta dicitur
hodie, vocabatur olim videns. Ratio eſt, quia de ab
ſconditis rebus adeò clarè illuminabantur Prophetæ, ac ſi ea

apertè ante oculos haberent. Mariæ nomen interpretatur

S. Thomas de Aquino Opuſcul. I. quòd idem ſonet, ac illu-
minata ſeu videns, verè etenim ſupra omnes creaturas illumi-
nata fuit, & ideo colenda eſt Regina Prophetarum. 8S. Patres
deſuper audiamus. Quòd Maria prophetiſſa fuerit, ad quam
proximè acceſſit aias bper prænotionem Piritüs, nemo contra-
dixerit, qui ſit memor verborum Mariæ, quæ Propheticoaf-
Nata ſpiritu elocuta eſt: Quid enim ait: Magnificat anima
mea Domini, & eultavit ſpiritus meus in Deo ſalutari meo,
quia reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ, ecce enim ex hoc bea-
tam me aicent omnes generationes. commentatur S8. Baſilius in
cap. 8. Iſai. Proph. Beata Virgo, etiam dum erat in utero Ma-
tris, habuit uſum liberi arbitrinatq; lumen perfelctumin intel-
lebtu & ratione, ut perfectius, etiam in utero Matris contem-
plaretur Deum, quam unguam fuit contemplatus aliquis in
perfectaà ætate perorats. BernardinusSenenſſerm. de Concept.
B. V. art. I. cap. 2. Etiam in ipſo Conceptu vel partu beatæl irgi-
ni datum eſt ad horam, ut videret clarèò myſteria, ut in patrid,
ſcribit S. Antoninus. part. 4. tit. I 5. cap. 17. S. I. NRcut Mariæ
Filius, ſtatim perfectum ſenſum habuit, quando in ejus ute-
ro humanatus extitit, ſic & Maria poſt ſuam nativitatem
in juniori ætate, ſenſum & intellectum adepta fuit. ait 8. Bri-
V . . Litta

N

itt⸗
⸗
ſiel
mrul

.„

nins
Auus
1
tia.c
H.ad
ſina

bust⸗

Cam
uxit
Finar
ſonl
Certe
innu
ſerit
zine⸗
lrng
leceu
ſed
Abb⸗
in
ul
I,0
munr
Gvo⸗
mas
con

Maria ſupra omnes creaturas illuminatiſ. Regina, & c. 281

— *
Uls gitta. in ſerm. Angeli cap. 12. Prælectiſima lirgo dum Vivit
SE adhuc in corpore mortali, interdum rapta eſt in divitias glo-
riæ Dei, usque ad ſummæ Trinitatis viſionem, per ſpeciem,
multò itag clarius, & ut puto, multò frequentius ac diutur-

S . § Dionyſi-
nius, quàm Paulus aut Moyſes. arbitratur Dionyſius Carthuſi- u ong.

ſinu N anus. lib. I. Sent. Diſt. 16. Quæſt. 2. Divinis illuſtrabatur in- ſianus.
tus viſitationibus, quam totam repleveratspiritüs ſanctigra-
tia. confirmat S. Hieronymus. Iom. 9. Epiſt. de Aſlumpt. B. S. Hierony-

nen Mi V. ad Paul. & Euſtoc. hujus luminis gratiam te flagitamus, piiſ- mus.
eliincut ſima Virgo, ut Reginam te prophetarum profundis Concepti-
Dpopheuctin bus tantòô feliciùs elucidemus.
elgit

nen menen

n ona⸗ Sponſa cœleſtis, Mariæ Virginis figura, refert, dedu- Confirma-
cua tam funſſe à ſponſo, id eſt Spiritu S. in cellam vinariam. Intro- d n De-
un k Juxit me incellam vinariam. Cant. 2. cap. Quid in cellà ietse
fen, vinariâ faciat ſponlà? An vino aſſuefacere ſponſum intendit
Miheſclel ſponſus, quòd in cellam vinariam introducere complacuerit?
iin Gertè vinum bibiſſe Maria Virgo non legitur, quamvis vinum
Liguifen 6 in nuptiis Canæ in Galilæa deficiens, à Filio creandum ſolicita-
Dirſier verit miſericordiæ Mater. Cur ergo in cellam vinariam Vir-
ANntkt⸗ ginem ſobrüſſimam introducit Spiritus 8. Vinum modicè
tatvrbiin ſumptum, confortat cerebrum, acuit ingenium, animat intel-
tatiknl. lectum, ſcientiæ ergo typus eſt vinum; non de materiali vino,
entehunni ſed de myſtico canit ſponſa, cujus myſterium pandit Rupertus
Me Abbas, per cellam vinariam, gazophylacium Kienticæ divi-
Nple næ intelligens, illuc Mariam Virginem introduxit Spiritus 8.,
Temmcellnf. ut plusquam Prophetico eam ſpiritu ſuperimpleret, & luce ve-
xec rà, quæ illuminat omnem hominem venientem in hunc
itfriſen mundum, ſupra omnem creaturam efficacius illuſtraret,
1. Me M. quod & facto adimplevit. Verba Abbatis doctiſſimi recite-
euynun⸗ mus. lib. 3. in Cant. quispiam dixit. & teſte Deo vel
n uittn conſcio, non mentiens dixit, raptum ſe fuiſſe in Paradiſum, ſi-
Ppp ppPP ve

ſerzißt⸗

282 Diſcurſus XXXIX.
ve ad tertium cœlum, ita ut neſciat, ſive in corpore ſive extra o!
corpus rabtus fuerit, & audiviſſe arcana verba, quæ non li. buol
cet homini loqui, quantò magis tu Regina cœlorum, per ſæpè h
cœleſtibus interfuiſti, quippe quam & circumſteterunt,; obſie- uni⸗
tricum vice, gloriam Deo concinentes Angeli, & inter hac di- ler e
diciſti, vel aſſecuta es aliquid, quod latet, & latere non debet? und
Regina Prophetarum! uhe
Nemi
CONCEPTIUS II. em
onne
Prophetis proprium eſt, futura non ſolùm prævidere, e90
ſed præviis etiam temporibus, antequàm contingant, longes n
prænuntiare; magna prævidit & prænuntiavit de ſeipsâ be- endl
nedicta inter mulieres Virgo Maria, cùm enim per montana tin/
feſtinanter abiiſſet in domum kliſabeth, ut ibidem cognatz MH
deſerviret, humaniſſimè ſalutata, & digniſſimis honorum titu- eſt
lis excepta, inaudiit Eliſabech encomiaſten. Unae boc mihi, fet
ut veniat Mater Domini mei ad me & beata quæ credidi- Confi
71, gquoniam perficientur ea quæ dicta ſunt tibi à Domno. Lu- lezin
cæ 1. cap. Uade (civerat Eliſsbet Mariam Virgmem Matrem fiet,
eſſe Domini ſui? non aliunde, quàm ſpiritu repleta propheti- id
zavit de Marià. Et repleta, eſt spirieu N. Eliſabeth, & ex. u
elamavit voce magnà & dixit: Benedittatuinter mulieres, V.
E& bened'&ctus frubtus ventris tu, Sed ſupra omnem pro Coif
Phetiam prædixit de ſeipsâà Virgo benedicta. Ecce enim ex hoc lir
beatam me dicent omnes generationes. Quis hoc dixit, aut re- num
velavit illi ? Dicta ſunt tibi à Domino. FEcce igitur ſupra 4o
omnes Prophetas Maria illuminata & videns, Regina eſt Pro- le
phetarum. .
CONCEPTVS III.
en
Donum Prophetiæ, donum eſt Spiritus S ſemper enim
prophetavérc ii, ſuper quos Spiritus S. deſcenderat: in anti-

4 0 ro

—
☛
etbi,glem
lun
kemnng,
CSinnre
teeſcriit

.

0llmm aene⸗
ohninondke
bunitceſ⸗
nimn per ninn
Tibicennn
wishonontn
eher
Ata glect
tihidontl
Vltgmemhln
eplellolit
Mſech:
Anter MM
rr onumß
Eckecuntete
Hoe Cahunt
leceigiu
Rignudkht

I

BSLldi
enlenrinin

Maria ſupra omnes creaturas illuminatiſſma, &rc. 283

quo Teſtamento teſtes ſunt ſeptuaginta illi viri Iſraêl, de qui-
bus lib. Numerorum cap. I1. Cumé; requieviſſet in eis Siri-
tus, prophetaverunt. In novo teſtamento Zacharias pater Jo-
anni apud S. Lucam Evangeliſtam. I. cap. Et Zacharias pa-
ter ejus repletus eſt &ir²5£fu &. & prophetavit. Supra quem
Sanctorum omnium gratioſius deſcendit Spiritus Sanctus? ne-
minem hominum, vel etiam Angelorum perfectiùs replevit, in
neminem pleniùs ſupervenit, quàm in Mariam, in eam cum
omnibus ſuis donis largiſſimo imbre deſcendit, eam ſuper
omnes Prophetas, dono prophetiæ copioſiùs ſuperfudit, ipſa
ergo digniſſima eſt Prophetarum Regina. Favet Conceptui
S. Anaſtaſius ſerm. de Deipara V. Wpiritus J. in VLirginem de-
ſcendit cum omnibus ſuis eſſentialibus virtutibus, quæ illi per
rationem divini Principatüs adſunt, imbuens eam gratiä ut in
ommnibus eſſet gratioſa, atque iacircò gratidà plena cognomina-
ta eſt, eò quòd ab impletione Spiritũs &. omnibus gratiis abun-
daret, & virtute Altiſſimi obumbraretur. Adhuc clarius
confirmat S. Amadæus Homil. 3. Spiritus §. ſuperveniet in
te; in alios sanctorum venit, in alios veniet, ſed in te ſuperve-
niet, quia præ omnibus & ſuper omnes elegit te, ut ſuperes
univerſos, qui ante te fuére, vel poſt te futuri ſunt, plenitudi-
ne gratiæ. addit Doctor Seraphicus 8. Bonaventura in Specul.
B. V. Lect. 2. Nunquid non ſupergreſſa es divitias Virginum,
Confeſſorum, Martyrum, Apoſtolorum, Prophetarum,
Patriarcharum, & Angelorum, cùm ipſa ſis primitiva Lirgi-
num, Speculum Sal⸗rum ,Roſa Martyrum, Regiſtrum
Apoſtolorum, Filia Patriarcharum, Regina Angelorum, Gra-
culum Prophetarum.

CONCEPIUS IV.

Congregatis in pietate ac devotione Chriſticolis, die
Pentecoſtes deſcendit de cœlo Spiritus S. ſeditque ſupra ſingu-
los corum, à primo usque ad ultimum, omnes illuminavit.
Repleti ſunt omnes Ppiritu & t loqui Variüis linguis,
prout ſpiritus &dabat eloqui illis. Act. 2, cap. Quis piæ ac de-
Ppp ppbP z votæ

284 Diſcurſus XXXIX.

.—— — —

votæ hujus congregationis caput & præſes fuit? nénne Ma-
ria? Si ergo ultimum & minimum in illà congregatione illu-
minavit Spiritus S. certè digniſſimum ejus caput & præſidem
porentiùs illuminaverit. Maria igitur ſupra omnes illuminata,
Regina Propheratum eſt, ſubſcribunt 88. Patres. In omnibus

myſteriis perfectè, inſtruéta erat Maria. inquit 8. Bernardus

Hom. 4. ſuper miſſus eſt. Maria illuminata erat per conti-
nuam ſacræ ripturæ leétionem, illuminata per profundiſſi-
mam contemplationem, illuminata per amicabilem Angelo-
rum viſitationem, illuminata ber Dei apparitionem & mani-
feſtationem, illuminata per adventum, & repletionem Siri-
tüs illuminata per factam in ejus utero Dei iſius inhabita-
tionem. docet B. Albertus Magnus in Commentario ſuper cap.
1. Lucæ. Et iterum Homil. 6. in Lucam. Maria irgo habuit
ſcientiam legis, & rationes Prophetarum quotidianâ contem-
platione agnovit. Paucis con firmat illuſtris in multis 8. Lau-
rentius Juſtinianus ſerm. de Purif. Lu eras perfecla in ſapien-
tia, propinqua Deo, Verbo Dei conſanguinea, omnibus myſte-
riis Cœleſtibus rebleta. aſſentitur S8. Papa Gregorius cum ſera-
phico Bonaventura in Spec. cap. 8. Quiaquid Patriarchis, &
PFProphetis, imò & Angelis erat abſconditum, non latuit Ma-
riam. Rationem reddit S. Auguſtinus. ſerm, de Nat. Nientia
danélorum deeſſé Mariæ non poterat, quæ ad pariendam præ-
viſa erat plenituainem Prophetarum. felici partu gratioſa
Regina,

Ex hæſitante im linguâ, factus eſt Iſaias diſertus Orator, quo
medio? Calculo ignito Seraphim tetigit os ejus, & mundavit
älabe. Volavit ad me unus de deraphim, & in manu ejus

calculus, quem forcipe tulerat dealtari, & tetigit os meum,
& diit: Ecce tetigi hoc labia tua, & auferetur iniquitas

tua, &ͤ bpeccatum tüuunm mundabitur. ait ipſe 6. cap. ex rudi pa-

ſtore, factus eſt Moyſes prudentiſſimus conſiliarius dux, & præ-

ſes

les
cab
ſem
huri
hlel
glee
ſeenl
unt
la
elp
Goul
loſ⸗
gelii
Cin
longe
get
cnici
in
o,
utige
dit
lecul
gelb
ſige
ndo
Nant
ern
eli
ſatie
Repi

Kie
Po⸗
Virg

—

ien n
lant! Nörne.

ngregnioni
Preſt
Imne; intn
leg. Noni
nit Neut
taeſct erls
Aker flfut⸗
itonen Gus
tebſetonnhe
kiighuetce,
pentoßen
iigl
Motilinice⸗
fsinmmulti⸗
irfeckenſe
a,Onnthe
regotikent
I erioh
ſponluil
,Ge NN
D cinf

ch penn pel

V.

EerneC
ei Knnin
yinmuht
t tiſenn
unnhul
6,aellu
iutale

iultien

Maria ſußra omnes creaturas illuminatiſſima, & . 285

ſes Iſraélitici populi; unde tanta prudentia? Per unicum ami-
cabile, cum Deo in monte Horeb colloquium: Moyſes au-
tem paſcebat oves Jethro ſoceri ſui, ſacerdotis Madian, ab-
paruitèq; ei Dominus in flamm ignis de medio rubi. Fx ſim-
pliciſſimis piſcatoribus Petrus & Andreas facti ſunt Apoſtoli,
Prædicatores veritatis in univerſo mundo, quà arte? Per de-
ſcenſum Spiritus Sancti in figurã linguæ ignæ: Et apparue-
runt illis di ſpertitæ linguæ, tanquam ignis, ſeditq; ſupraſin-
gulos eorum. Act. z. cap. De inexperto juvene, Joannes factus

eſt profundus, & myſteriorum Dei perſpicax Theologus: in

quà ſcholà? De peckore Domini fluenta hauſit ſapientiæ, quan-

do ſupra pectus Domini in cœna tecubuit. Joan. 2 I. cap. An-
geli in omni ſcientiâ eruditiſſimi ſunt Spiritus: quâà de causaâ?
Quia continuò aſtant in conſpectu Domini; ſupra omnes
longè illuſtrior Maria eſt, Maria purificatione, ut Iſaias, non in-

diget nihil enim pollutum, macula non eſtin eà; ſuavius &

atmicabilius, quàm cum Moyſe, locutus eſt kDei Filius cum Ma-
ria, quam innumeris vicibus filiali reverentiâ, amore tenerri-

mo, Matrem vocitavit 3/h plenitudine gratiarum, inter quas

utique ſcientia cenfetur, ſupra omnes Apoſtolos Mariam ſuper-
fudit Spiritus S. in ſinu Mariæ ſine numero JEſus ſuaviſſimè
recubuit, Mariæ primum ad Dei Majeſtatem locum ceſséreAn-
geli, Maria purior Angelis, propinquiſſima Deo, Domini con-
ſanguineæ, inter cœleſtes incolas prima, mare gratiarum, electa
ut Sol Mater lucis veræ venientis in hunc mundum, illumi-
nantis, Regina Prophetarum. Lacteis verbis fuſfragatur 8.
Bernardus Hom 4 ſupermiſſus eſt. Quemadmodum dl omnia

eœli lumina fulgore ſuo ſuperat, ſic poſt Veum Maria omnes

rationales creaturas fulgore ſcientiæ transcendit. Omnium
Regina.
Cùm ergo peregrinis nobis per deſertum hujus mundi,
perque umbram periculoſiſſimam mortis, ad veram lucem

faciendus ſit tranſitus, illuminari à Matre lucis, glorioſiſlimâà

SEpilogus.

Prophetarum Reginâflagitemus, oratione illà efficaci, quam

Virgo ipſa pro felici morte 8. Mechtildem edocuit. Hort. Mar.

Ppp pPpP 3 4. Cap..

286 Diſcurſus XXXINX.

4. cap. 5. ODomina mea ſancla Maria! ſicut Filius Dei,
tantâ te cognitione, & claritate dignatus eſt, ut totum c&-
lum illumines, ita in horà mortis animam meam cognitione
fiaeiſic illuſtres, & corrobores, ut nullo errore aut ignoran-
tid pervertatur. Amen.

Pulchra, velut luna, eſt Virgo præ millibus
una, JHYJMM
Non tam plena ſibi, qum radiata tibi,
Ut ſole prole nitet, cum JEsll lumina mit-=
tét,
Si non obſtabis, ſed cor utrig dabis.

DIS-

ſ ln

bapti
oimnes!
uulb.
bus il
aſiill

dBona
& rexer
Mvit ur

IefIO,

legn il
Iolarel
Maria,
li fulg
le omn
Uur onta
turorb,
Unfine

ſerm g⸗

ole,
Cecopat
tone B
limuga

llamer.

— — — — —

.
Nttumng òè

al DlISCURSUS XL.

AMaria illuminatrix, Regind eſt Apoſtolorum.

— 86 ) t 28
1 Mlud

enſin Ucem mundi, Apoſtolos Chriſtus ipſe nominavit Exordium
Macth. 5. Cap. Los eſtis lax mundi. quo indicavit offi-
lq cium Apoſtolorum eſſe ut lucis inſtar prædicando
inc e. Evangelium omni creaturæ, docendo omnes gentes,

& baptizando eos in nomine Patris, & Filii, & Spiritũs ſancti,
om nes in hoc mundo homines illuminarent; itaS. Auguſti-
6, nus lib. 1. de Serm. Dom. in monte, cap. 6. Tom. 4. Homi-
nibus illuminandis Apoſtoli miſſ ſunt. Apoſtoli ergo ſunt
quaſi illuminatores. Virginis Mariæ nomen, interpretatur
8. Bonaventura in Spec. cap. 3. quòd ſit idem, ac Illuminatrix,
& revera ſupra omnes Apoſtolos cœlum & mundum iilumi-
navit univerſum, ut proinde ſicut ſol inter ſtellas in firma-
mento, ſic inter hæc cœleſtia lumina ReginaApoſtolorum, in
regno illo æternæ beatitudinis, Virgo Maria Illuminatrix glo-
rioſaà reſplendeat. Veritatem S S. Patrum firmet authoritas. 39. Patres.
Maria, cujus nomen illuminatricem ſonat, ſol eſt illuminans,
qui fulgore ſuo omnia penetrat, quia, per omnes Angelos per-
que omnes ſantos ĩlluminationem ſuam demqnſtrat, ſpecula-
tur citatus 8. Bonaventura. Mariæbraæſentiâ totus illuſtra-S Bonaven-
tur orbis, adeò, ut & ipſa jam cœleſtu patria clarius rutilet, ura.
virgineæ lampadis irraaiata fulgore. Perorat. S. Bernardus :Bernard.
ſerm. de Aſlumpt. B. V. Ncut cætera luminaria irradiantur
à ſole, ſic tota cœleſtis curia àgloriosâ I irgine lætificatur, &
decoratur. loquitur S. Bernardinus Senenſis ſerm. de Exalta. hernardi-
tione B. V. in glorià art. I. cap. 3. OLirgo! in hoc tuo nata- enenl.
Ii mundum illuminaſti, cœlos lætificaſti, infernum exterrui-
ti, lapſos ſublevaſti, infirmos & triſtes in ſalutem & læti.
tiam erexiſti. inquit S. Thomas à Villa Novà Conc. 3. de Nat. nomnd
B. V. ra 4 n0

238 . Diſcurſus XL.

B. V. Scut ſol natus eſt, ut illuminet totum mundum, ſic
Maria ad hoc nata eſt à Deo, ut miſericordiam, veniam, gra-
tiam, & gloriam, quaſi lumen, à Deo impetret toti mundo;
Richardus ſcribit Richardus à S. Laurentio. lib. 7. de Laud. Virg. Maria
48. Lauren-interpretatur illuminatrix, guia üluminat in dubiis, ißſa eſt

S lux noſtra, quæ poſt Deum illuminat omnem hominem venien.
tem in hunc munaum; ſi ergocircumdatus es tenebris, & ab.
ſcondita eſt vitatua. Job. 3 reſpicellluminatricem, invoca Dei
Genitricem, & nomina Mariam. hortatur B. Albertus Magnus.
in cap. I. Lucæ. IuO Virgo! ſis illuminatrix intellectui no-
ſtro, & impetra nobis gratiam pirits S., quâà mediante conve-
nientes dignitati tuæ Conceptus non obſcurè formemus.

CONCEPTUS I.

Confirrma- Feneſtram cœli Virginem Deiparam vocat S8. Fulgentius.
tio ſeu De- ſerm. de Laud. B. V. Mariæ. Cur feneſtram appellat! Feneſtra
ductio. mediatrix eſt, per quam lux domibus communicatur, illumi-
natrix, per quam habitacula illuminantur, quò enim majores
ſunt feneſtræ, eò clariora eſſe cubicula, quotidiana docet expe-
rientia; lumine gratiæ Mariam irradiavit Sol juſtitiæ, Chriſtus
Deus noſter. Gratia plena. Lucæ i. cap. Mariæ Virginis Fili-
us erat lux vera, quæ illuminat omnem hominem venientem
in hunc mundum. Joan. I. cap. Hanc lucem de cœlo per Ma-
riam tanquam per feneſtram, dedit nobis Deus, quà mediatri-
ce omnes homines de nocte erroris & ignorantiæ ad viam
vitæ & veritatis ducerentur, quàâ illuminatrice omnis pecca-
tor ad converſionem ſerenaretur, & ad ſalutem. Verba
ſancti notatu digna ſunt. Facta eſt Maria feneſtra cœ-
li, quia per ipſam Deus verum fudit ſæculis lumen, Adjun-
git S. Bernardus. Serm. 2. in Aſſumpt. B. V. Ipſa nemper Ale-
diatrix noſtra, ipſa per quam & nos Dominum Ikſum, in
domos noſtras excipimus. O zelo plusquàm Apoſtolico Illu-
minatrix Maria, Regina Apoſtolorum!
CON-

B. Albertus
Magnus.

———

.
Deusp
bis, per
Aor ad
nolten
mrein
uirhe
1.Cor,
lec ce
llael
lie Vir
lanub
ſertumn
Furgob
Iveillx
eronei
tem,
Teniat;

fem,

iade
lempor
ie Kg
Pretetn
t ilu
erqua
lten
luliß⸗
be
Mber
Gn⸗
ho: B
lumi

—,—
uunlin ⸗
enungt
ettott ſu
Vi A
Mlveſtane
nerice
ent inuedl
eruuslin
imelett
edinnregr,
tormenen

1 Mz
elat!la
nicarort
depinne
necenn
tiieC
ir igunt
Neſrenet
Geon⸗
Ioinets
Hantenlu
nNeen
ten. Itt
4ſenftlte
rr/r⸗
nzel
n
dutoinl⸗

Maria IUlluminatriæ Regina est Apoſtolorum. 289

CONCEPTVS II.

Per deſertum Arabiæ in terram promiſſionis duxit olim
Deus populum ſuum electum Iſraẽl per diem in columnà nu-
bis, per noctem in columnà ignis. Dominus autem pracedebat
eos ad oſtendendam viam per diem in columna nubis e& per
noctem in columnâ ignis, ut dux eſſet itineris in ut roque tem-
pore i nunquam defuit columna nubis per diem, nec columna
ignis per noctem coram populo. Nnne ut ait Apoſtolus Paulus
I. Cor. I0. cap. Omnia in figura contingebant illis. Cujus ergo
hæc columna erat figura? S. Bonaventura in Pſalm. Cap. 3.
Iſraél populi Chriſtiani, columnam verò nubis & ignis Ma-
riæ Virginis figuram eſſe interpretatur, nam ſicut columna
illa nubis & ignis diu noctuque illuminavit Iſraélitas, ut per de-
ſertum Arabiæ in terram promiſſionis ſecuri pervenirent, ſic
Virgo benedicta omnem hominem ſibi devotum diu noctu-
que illuminat, ut per deſertum hujus mundi tam immundi ac
erronei, ad cœleſtem patriam, non tam lacte & melle fluen-
tem, quàm gaudiis abundantem ſempiternis tutiſſimus per-

veniat; quemadmodum columna illa nubis & ignis nec per

diem, nec per noctem defuit populo electo, ſed continuò lu-
xit indefeſla, ita neque ſuis clientibus dilectis ullo unquam
tempore deeſt piiſſima miſericordiæ Mater, ſed in extincto gra-
tiæ & gloriæ lumine Auxiliatrix ſereniſſima illuceſcit. Inter-
pretem verè lacteum audiamus. Conſidera, quòd Mar'a
eſt illuminatrix per beneficia lucidisſimæ miſericordiæ ſuæ,
per quam multi in nocte hujus ſeculi ülluminat: ſunt ſpiritua-
liter, ſicut quandoq filii Iſracl, per columnam ignis illumi-
nati fnerunt corporaliter, juxta illud Pſalmi: Deduxit eos in
nube CG‿. Maria eſt nobis columna nubis, quia tanquam
nubes protegit ab æſtu divinæ indignationu, protegit etiam ab
æſtu diabolicæ tentationis, ſicut iterum dicitur in Pſal-
mo: Expandit nubem & c. Maria quoque columna ignis eſt,
illuminans nos, imò illuminans mundum multis miſericordiæ

Qqq qꝗꝗ llaua

290 — Diſcurſus XL.

Iuæ beneficiis. Quid nos mileri, nos obtenebrati, quid in nocte
buſus ſæculi faceremus, ſi tam lucidam lucernam ſi tam lumi-
noſam columnam non haberemus. exclamat proinde S8. Andre-
as Cretenſis. ſerm. 2. de Dormit. B. V. Ocolumna vivifica! non
quæ extorrem earnalem Iſraéël illuminet, ſed quæ ſpiritalem
illum ceu accenſo ex ſpecula igne, divinitus prælucens, ad ſci-

entiæ veritatem deducat. Onubes tota lucida, & mens um.

broſus, non quæ improbum. ingratumq Judaicum populum
obumbres ſed quæ electo ill populo, genti illi ſanétæ maternis
tuis prælatis facibus illuceas! O Hluminatrix Chriſtianorum!
Regina Apoſtolorum!

CONCEPTUS III.

Pulchritudinem Mariæ mentes admirantur angelicæ, in-
tra ſe invicem colloquentes: OQuaæ eſt iſta, quæ procedit quaſt
aurora conſurgens, pulchra ut luna electa ut ol. Cant. 6ca p.
nec non & Joannes deſcribens Virginem benediclam in ſu
Apocalypſi cap. 12. air. Nignum magnum apparuit in
cœlo, Mulier amicta ſole & Iuna ſub pedibus ejus & 'in.
capite ejus corona ſtellarum duodecim. Quare An geli & cum
eis ohannes angelicæ puritatis Virgo, luminaribus coli ami-
ctam, ſtellis ſcintillantibus. ſive minoribus etiam cœli jumini-
bus undique circumdatam deſcribunt? Dubium ſolvet liber

creationis mundi: In principio creationis cœli & terræ. Zne-

bræ erant ſuper faciem abyiſi. Gen. 1. cap. ad depellendas has
tenebras, & ad terram illuminandam, Deo om nipotenti
complacuit ponere in firmamento cœli duo luminaria, ſolem
& lunam, & ſtellas, hoc tamen pulcherrimo ordine di-
ſpoſuit, ut alternativè ſemper terram illuminarent, ira ut
uno occidente, oriretur aliud, ſic ad occaſum ſolis , Iuna
aſcendit? iſtà non lucente, ſcintillant ſtellæ, manè dilu.
culò conſurgit aurora, decora luminum cœleſtium vice re-
gina, quam denuèò ſol oriens ſplendore regio ſubſequitur,
häcque continuâ alteratione univerſus terrarum orbis illu-
ſtra⸗

ſtratv
fanh,
Sras.
ſolear
Maria
,Lau
Kpol
mund
milerie
Deo in
Micla
le, in 0
Nno
Cerota
tuin de
,J
nliſeri
nindp
zde N
Aſn Vi.
Tinart

Kcient
inChr
ilein
Winab
6o, i
tacn P.
Vl, ur
fde,

Doner

—,—
nliginn
nuune
Dinged in

= S=

di lg
1 D
Aunn i
9,n
Gluſt lir
le nunn
Chriſkinnn

Mnrangele:
ehllelig⸗
AlC 4
Delichmni
eAngella
rbost
incelli
cn ett
lKreh
Cepelett
Onnire
minanle
Vo Otr

atelt, u

CI
, Imne et
Atvnfire⸗
beninm
zn obe
1

Maria Illuminatrix Regina eſt Apoſtolorum. 291

—— —

ſtratur. Poſuit eas in firmamento cœli, ut lucerent ſuper ter-
ram, & praecſſent diei & nocti, & dividerent lucem ac tene-
bras. ibid. Sole & lunæ Reginam ſuam comparant Angeli.
ſole amictam, lunam ſub pedibus, ſtellis coronatam deſeribit
Mariam Virginem S.Joannes, quia juxca mentem Richardi à
S. Laurent. in exordio citati, ſicut ſol, luna & ſtellæ creata ſunt,
& poſita in firmamento cœli, ut totum univerſim illuminent

mundum, ſic Virgo Maria, ad hoc in Matrem Dei elecla eſt, ut

milſericordiam, veniam, gratiam, & gloriam quaſi lumen à
Deo impetret toti mundo: omnibus cœli luminibus, ſive
amicta, ſive circumdata eſt Virgo Maria, quia in omni tempo-
re, in omni loco, in omni opportunitate, manè & veſpere, die
ac nocte, mentes hominum cœleſtibus illuminare myſteriis,
devotas inſpirare cogittaiones, pia æternorum tabernaculo-
rum deſideria in cordibus marianis excitare non deſinit Quis
eſt, ſuper quem ſol &-luna non luceat? Quis eſt, ſuper quem
miſericordia WMariæ non reſponadeat? erumpit S. Bonaventu-
ra in Spec. B. V. Lect. 10. & alentitur B. Albertus MagnusSerm.
3. de Nat. B. V. Gicut per ſtellam nox illuminatur, ita per bea-
tam Virginem tota Eccleſia eſt illuſtrata. Maria igitur Illu-
minatrix Eccleſiæ, Regina eſit Apoſtolorum.

CONCEPIUS IV.

Verba docent, exempla moveént, præ millibus in ſuf-
ficientem Mariæ Illuminatricis probam, deſerviat pendens
in Chriſti ſocietate latro Diſmas: quærite Diſmam, qualem
ipſe in terris vitam duxerit? Reſpondebit vobis: impia, abo-
minabilis Deo, ſcandaloſa hominibus, execrabilis mun-
do, digniſſima inferno vita mea fuit: Sed quis hominem
tam perverſum, latronem tam cruentum, adeoò illumina-
vit, ut in cruce ſuſpenſus, jam quaſi mortem ſpirans, vivàâ
fide, Dei Filium confiteri, Chriſtum, ſpem firmam in eo
ponere, charitate in Deum incendi, peccata ſua humiliter

Q i depre-

Epilogus.

Diſcurſus XL.

deprecari, & Paradiſum ſupplex anhelare non dubitaverit, un-

de & in ultimo felix à Salvatore inaudiit: Hodie mecum eris in

Paradiſo. Quis, quæſo, ſceleſtum latronem hunc, tam ſubitò

mutatum ab illo, ad tanta pietatis officia inſtruxit: Maria illu-
ſtriſſima Diſinæ Illuminatrix fuit, ita concludit doctiſſimussal-
meron lib. 10. Tract. 40. ex verbis 8. Joannis Evangeliſtæ 19.
cap. rationem deſumens. Iabat autem juxta crucem 7Eſu
Mater ejus. Maria doloroſiſſima Mater JEſu ſub cruce Filii
ſtetit ex adverſo Diſmæ, in eum radios adeò perſpicaces Maria
miſit Illuminatrix, ut in ultimâ jam mortis ſuæ horà, peccata
ſua adhuc cordialiter deflendo, triplicem fidei, ſpei, & charita.
tis virtutem piè exercendo, requiem æternam ſit adeptus, &

lux æterna luceat ei, non alià, niſi Illuminatrice Maria Apoſto-

lorum Regindà.
Dignum itaque, & juſtum eſt, ut ſeraphico in Eſum &
Mariam amore incenſi, hortantem ſæpè ſæpiùs recolamusS.
Bonaventuram. in Spec. B. V. lect. 3 eidem que filiali devotio-
ne obſequamur: Oremus chariſſimi, oremus devotiſſimè, ore-
mus Mariam, & dicamus: Eja Wuminatrix Maria! di-
gniisgſima Apoſtolorum Regina, adiuva nos, ut inglorid ater-
naliter illuminemur. Amen. .

Fert aurora lumen, ſitienti dat mare flumen.
Sic fluit in animas, irgo ſalutis aquas.
Surgens aurora eſt ſé colenti, mortis in hord,
Grata labore quies, nodte ſerena dies.

5 )°( S

5

.-

natha
wenti
Fiſliwn
Verſae
lariai
Kpec
le Cen
tolitzin
Utadin
imnai
Celrce
Vig. .
ieri⸗
in
marty
ttidi
terius
in or
Ularia⸗
ſini 8
Pattes
ufne,

2 6G8 293
n we SS. e 2, FrE Se e ,. e 06

DlSCURSUS XLI.

e, a,
olilnn AWaria AMater doloroſiſſima Regina éſt Martyrum.

ungellen

olen , D mentem S. Hierony mi ſerm. de Paſſ. Dom. Amor odium
ulbean vinm habet ac virtutem, animam amantis in amatiani- S
fienzl manm transmutandi, ſicde David & Jonatha, qui ſe
ekonine mutuèò intimè diligebant, dicit Scriptura: Anima Jo-
eiin nathaæ conglutinata eſt animæ David. I. Reg. I19. cap. vehe-
Nlratn mentiſſimè Filium ſuum Eſum Maria Mater Dei dilexit, ſua-
eMlerin viſſimo ergo amoris tenerrimi effectu & affectu in Eſum con-
verſa eſt Maria; & quidquid ille exteriùs paſſus eſt in corpore,
icoinſir Maria interiùs ſuſtinuit in mente, clavi illi acutiſſimi, qui manus
iöstarimt & pedes transfixéêre Redemptoris, animam, quoque transfixé-
efliales re Genitricis, ictus & verbera, quæ Chriſtus patientiſſimè per-
levotiſ tulit, in Matris doloroſiſſimæ animam triſti echo reſonabant,
ir Ma ut adimpleretur prophetia Simeonis Lucæ 2. cap. Tuam ipſius
rngnin animam doloris gladius pertranſibit. Si nunc teſte S. Anſelmo
deExcellent. Virg. cap. 5. & S. Laurent Juſtiniano lib. 3. de Laud.
Virg. In mente, in corde, in animâ, in barte aliàs inſenſibili,
interiùspati & ſentire, majus est martyrium, qudm exteri-
nen. &s in corpore, vel naturaliter ſenſibilibus membris pati. Mariæ
n martyrium, omnibus pœnis ac Martyrium tormentis majus

ri erit, quæ totum, quod JEſus Rex Martyrum in corpore ſuo ex-
. teris ſuſtinuit, omnique tormento Martyrum doloroſius eſt,
1, in corde ac animâ, parte alias inſenſibili, interius eſt, perpeſſa,
Maria ergo doloroſiſſima, transfixa in animà doloris intenſiſ-
ſimi gladio, Regina eſt Martyrum. Gravitatem dolorum 88.
Patres perpendant. Aliiſancéti, etſi pasſi ſunt bro Chriſto in SS. Patres,
carne, tamen im animd, quia immortalis eſt, pati non potue-
runts beata verò Dei Genitrix, quia in eâ parte paſſa eſt, quæ
Qqq q 3 im-

1

294 Diſcurſus XLI.

impaſſibilis habetur; ideò, ut ita fatear, quia ſpiritualiter &-
atrocius paſſa eſt gladio Paſſionis Chriſti, plusquam Martyr.
fuit. ſcrihit S. Hier. Epiſt. 10. adaulam & Euſtoch. de Aſlumpr.
Hierony- B. V. Oerè pertranſivit animam tuam gladias doloris, qui tibi
amarior fuit omnibus doloribus; cujus vis Paſſionis corporeæ:;
quidquid enim crudelitatis inflictum eſt corporibus Martyri,
leve fuit, aut potius nibil comparatione tuæ paſſionis, quæ ni-
mirum ſuâ immenſitate trangixit cuncta penetralia tua, tui,
8. Anſel- benigniſſimi cordis intima. diſcurrit S. Anſelmus de Excellent.
. B. Virg c. 5. Beata'irgo clariſſima inter Virgines, candidior in-
ter Martyres,: quia etſt illi Martyrio coronati, dealbarunt ſto-
las ſuas in ſanguine agni, nihilominus hac beata & venerabi-
lis Lirgo, candidior dignè prædicatur, eò quòd, etſi corpora
Martyrumpro Domino ſupphlicia pertulerunt, nihilominus
haæc aumirabilis Virgoin anim paſſa teſte Domino comproba-
S§. ldephon tur, perorat S. Ildephonſ. ſerm. 2. de Aſſumpt. B. V. Laam 6 bea-
ſu ta Mater! pertranfivit animam vis doloris, ut plus quàm
Martytem non immeritèò prædicemus,in quâ nimirum corpo=-
reæ ſenſum paſſionis, éxceſſerit compaſſionis affecétas. inquit S.
s.: Bernatd. Bernard. ſerm. ſuperSign. Magn. Niendam itaq; duo eſſe genera
martyrii, unum in manifeſto, aliud in occulto, unum patens,
aliud latens unum in carne, aliud in ſpiritu ex bis mentis mar-
yrium carnis tormenta excedit, hoc itaq; patiendi genere glo-
rioſa triumphans, quantò cunctis vicinior, tantò cunctis glo-
rioſtor, venerandæq; cruci dominicæ pasſionis inhaſit, hauſit
calicem bibit ſanguinem, & torrente doloris potata, nulli un-
quam ſimilem bpotuit perferre dolorem; currit poſt Eſum,
non tantuùm in odore unguentorum, ſed in multitudine dolo-
rum, non ſolum in gaudio conſolationum, verùm & in abun-
S. Amadæ-Aantid paſſionum. ait S. Amadæus Homil. 5. de Laud. B. V. Ipſa
2 fuit Atartyr in animé, & gladius doloris, qui pentranſi-
vit animam ejus in Unigeniti pasſione, pro amarisſimo ei
martyrio combutatur, voluit ſiquidem Filius, ut omni dan-
&torum ſpecioſitati participaret Mater ſua, imò cc
an.

ſutl
Gine
re
gene
num,
Richi
1is0,
Conc

gvini
Ndol
f ma
Color,
ſivis
ſram
lrex.
hael
ant.
jation
nore
umm
Aldil,
fluusP

unf

ne
ned
enim
1 .
amori
AAup

him

— Maria Mater doloroſisſima Regina AI Martyprum. 29 5S

„— — — — 8=
lualing

ſantorum palchritudinem excederet, quia quidquid in Pir.

irin gine operabatur, uovum erat, placuit Filio, ut glorioſior Mar-
in inge tyr exiſteret, & mirabiliter appareret, ut novo . inaudito B
nt ni genere martyrii decoraretur, & ſicut appellaturl irgo Lirgi-
nmn Dnum, ita & Martyr Martyrum debet appellari. concludit
auuhi Richardus à S. Laurentio lib. 3. de Laud. B. V. in vocatâ Spiri- hard ns
lini un tus S. gratiâ Reginæ Martyrum pia contemplatio com Paſlivis rentico.
ine Conceptibus devotè correſpondeat.
Cealbinn Marty res faciunt dolores ſic Chriſtus eſt Rex Martyrum, Consrma-
4 ien quia in comparabiles paſſus eſt dolores. Ligete ſi eſt dolor, ſic. n ſen De⸗
Gſun ut dolor meus. Thren. I. c. Quò major eſt dolor, eò glorioſior
t, iline fic martyr: quantus ergo Mariæ Virginis dolor fuit: Tantus
Uumenht dolor, quantus amor erat, metire amorem Virginis in Filium,
hnz⸗ ſi vis de paſſione & morteFilii, agnoſcere Matris dolorem. Men-
NN ſuram capitS. Antoninus part. 4. tit. I 5. cap. 20. S. 14. Omnis do-
inim lorex amore creetur; eſt autem triplex amor, ſcilicet natura-
lktutn lis, acquiſitus, & gratuitus Naturalis fuit in ſummo, quia
duſi quantò natura nobilior, tantò habet nobiliores altiones & ope-
unin rationes, ipſa autem habuit naturam nobilisſimam, unde & a-
Nineme morem naturalem ſumme: item amor acquiſitus fuit in eà in
Dliſort 1. ummo, nam omnes cauſa accidentales, quæ inducunt matrem
nicnci aa diligendum Kilium fuerunt in ea in Jummo, nunquam enim
Gl e filius aliquis tantùm dilexit matrem, tantum honoravit tan-
ttum pro cà ſuſtinuit, tantuùm ei dedit ſtcut Chriſtus pro Ma.
N

i tre, & ſic de aliis cauſis acciaentalibus amoru acquiſiti, ergo
ntrt⸗ in eâ amor ſuit in ſummo: item amor gratuitus, nunquam
dn enim aliquu habuit tantam charitatem ad filium, ſicut ipſa
nidn ad JEſum, ergo & bhic in ſummo, ſi ergo hi tres habitus
P amoris. ſcilicet naturalis, acquiſiti, & gratuit, eliciant unum
abctum amoris, erit ille in ſummo, illa ergo erit dilectio inten-
ntini Rſima, &- dolor ex amore hujusmodi erit intenſiſimus ſicut
Ei enim ſumè diligit vitam in dilecto, ita & ſuméè dolet de morte
0l,/ dile

—

29G Diſeurſus XII.

dilecti ſummum ergo dolorem, habuit in paſſione Chriſti. Con-

format S. Bernardinus Senenſis ſerm. de nom. Mariæ 2. art. 1.
cap. 3. Secundum intentionem amoris, intentio eſt doloris,
proinde Joan. 11. cap. Judæi comprehenderunt erga Laza-

rum amorem Chriſti ex dolore & fietu, unde & dixerunt de

illo: Ecce quomodo amabat eum: ſed Cbriſtus à Matre ſus
ſummè fuit dilectus, igitur ſubtractio ſua, ſumma fuit ei
amaritudo. Accedit authoritas S Hieronymi Epiſt. 10. adpau-
lam & Euſtoch. de Aſſumpt. B. V. Plus omnibus dilexit, propter-
ea & plus doluit, in tantum, ut animam ejus totam pertranſi-
ret, & poſſideret vis doloris, ad teſtimonium eximiæ dilectio-
nu, nimirum & ejus dilectio, amplius fortü quàm mors fuit,
quia mortem Chriſti ſuam fecit, quæ quia mente paſſa eſt,
plus quàm Martyr fuit. Amoroſiſſima & doloroſiſſima Vir⸗
go, Regina Martyrum.

CONCEPTUS II.

Quæcunque perſonãa pretioſiſſimam martyrii aureolam
adepta eſt, jure meritiſſimo Regina Martyrum dici debet, bea-
tam Virginem in perſecutione Filii patientis, & in cruce mori-
entis, pretioſiſſimam martyrii aureolam, conſecutam fuiſſe di-
cunt Doctores, Maria ergo jure meritiſſimo Regina Martyrum
dici debet; quà ratione, vel quonam merito, pretioſiorem aliis
Martyribus ſanctis aureolam ſortita eſt Maria? Condignitatem
perpendit, & ponderat S. Antoninus part. 4. tit. 1 5. Cap. 24.5. 1.
Dationi animæ debetur aureola martyrii, ergo dationi pre-
tioſiſſimæ animæ & dilectiſſimæ, debetur pretioſiſima aure-
ola martyrii, ſed pretioſiſſima Virgo Maria deait pretioſiſ-
ſimam, & dilectiſſimam animam, ergo habebit pretioſiſſi-
mam aureolam; medium probatur, dedit enim alle-
tiſimam animam, id eſt, vitam Filii, ipſa enim in in-
finitum plus dilexit animam, id eſt, vitam Filii, quam beatus
Petrus animam, id eſt, vitam ſui ipſius? quòd deait pretio-

Tidos
la to
Mur
mmult
cn,
inm
uo
Sug/,
go
ius
lir re
attenn
ſkum
Ni/
ſi l
nim
n
lo
tur e
Veren
an
ſret
tern
res
ler (
das

—
hiſr
Mlirien,
toe ade
egelu
GCiutue
GiMmn
nntſei
Plt o
eritiff⸗
tumnſen
tiniettn
ltnent
ſneſte ſhi
Corollint

.

hunftiemt
ncicie:
GKincnuen
leewenmine
eginlen
geiginn
Codgin
l,h
hnun
Petiſdine
1lt et
Gtkinini,
t
liguntn
dun,
7

Maria Mater doloroſisſima Regina est Martyrum. 29

iſſimam, patet, quia datio hujus animæ, id eſt, vitæ Filii fuit

Pretium totius mundi, & redimibilis creaturæ, & ſic dedit

animam in infinitum plas dilectam, ergo & habet pretio-
Eſſimam aureolam martyrii. adeoque Imperatrix, & Regina

Martyrum.
CONCOEPTUS III.

Reginam Martyrum dicimus, quæ plus reliquis Marty-

ribus ſuſtinuit, diutiùs illis eſt paſla; quis tantos dolores, tan-

ta tormenta ſuſtinuit, quàm doloroſiſſima Mater? Quis
Martyrum tanto paſſus eſt tempore, quàm paſſa eſt Maria?
multitudinem paſſionis ejus enarrat Richardus à S. Victore
cap. 26. in Cantica. Martyrio decorata fuit, ipſius enim
animam pertranſivit gladius, non materialis, ſed doloris,
quo martyrio gravius paſſa fuit, quàm ferro: in Martyri-
bus magnitudo amoris aolorem lenivit paſſionis, ſed beata
Virgo, quantò plus amavit, tantò plus doluit, tantöque
ipſius martyriumgravius fuit. Durationem paſſionis Ma-
riæ repræſentat Rupertus Abbas lib. 1, Cant. Wolite ſolam
attendere horam, vel diem illam, in qua vidit talem dile-
Ctum, ab impiis comprehenſum, malè traétari, ſcilicet illu-
di, ſpinis coronari, flagellari, cruciſigi, felle & aceto pota-
ri, lanceari, mori, & ſepeliris nam tunc quidem gladius
animam ejus pertranſiret, ſed antequdm pertranſiret, lon-
gum per eam tranſitum fecit, Prophetiſſa namq; erat, & ex
quo mater ejus facta eèt, ſcivit, eum iſta paſſurum, cum igi-
tur carne ſua taliter progenitum, talem Filium ſinu ſuo fo-
veret, ulnis geſtaret, uberibus lactaret, & talem ejus futu-
ram mortem, ſemper præ oculis haberet, prophetici mente
prævideret, qualem, quantam, quàm prolixam putatis ma-
terni doloris pertuliſſe bpaſſionem? Integerrimos triginta
tres ætatis Filii ſui annos, in paſtione continuâ, transegit Ma-
ter doloroſiſſima, Regina Martyrum, plus reliquis Martyri-
bus paſſa diutiùs cæteris in paſſione perſiſtens.
Rrr rrr CON-

Epilogus.

298G Diſcurſus XLI.

CONCEPTUS IV.

Amari nomen Mariæ deérivat S. Bernardinus Senen-
ſis ſerm. 3. de aſſumt. B. V. uct idem ſonet Maria, quàm ma-
re amarum; cur hoc? quia ſicut in mari nec unica eſt gutta,
quæ non ſit amara, ſic in Maria nihil erat, quod de paſlione
& doloribus Filii non eſſet amarum, cujus amaritudinem ſu-
pra omnia Martyrum tormenta humanus explicare non ſuffi-
cit intellectus. Interbretatur amarum mare Maria, in quo
tot fluétus & flumina amariſſima intraverunt, propterea
ad eam meritò dici poteſt illud Ibren cap. z. Magna eſt ve-
ut mare contritio tua. Addit B. Albertus Magnus ſerm. 3.

de Aſſlumpt. B. V. Omnem enim myrrham, id eſt, omnes ama-

ritudines pasſionis, quas Filius Dei bibit, bibit & ipſa, &
quodammodò plus ipſa: lancea quipphe, quæ perforavit latus
Jalvatoris, dolorem non dedit Eilio, ſed Matrii quòa etiam
poſt mortem ſeduétor appellatus, dolorem Filii non aggra-
vavit, ſed Genitricis ipſiua. Unde S. Bernardus de Lamen-
tat. B. V. Nunc ſolvis Virgo cum uſura, quod in partu non
habuiſti à naturdà s dolorem, pariendo filium, non ſenſiſti,
quem millies replicatum Filio moriente paſſa fuiſtiz juxta
crucem ſtabat emortua Mater, quæ ipſum e iritu ſancto
concepits vox illi non erat, quia dolore attrita jacens palle-
hat s quaſi mortua vivens, vivebat moriens, moriebatur
vivens, nec mori poterat, quæ vivens mortuæ erat, in illius
anima dolor ſævè ſæviebat non credo, plenè enarrari, vel
meditari poſſe dolorem Virgini, niſi tantum fuiſſe creaa-
mus, quantum dolere potuit ae tali Filio talis Mater. Mar-
tyrum Regina.
O ſi verus in nobis )ESU & Mariæ amor eſſet, certè
illis ſæpins compati ſtuderemus, paterno igitur conſilio 8.
Petri Damiani ſerm. 2. de Nar. B. V. humiliter acquiefa-
mus. stuadzamus & nos, dilectiſſimi, ſæculi hujus blandimen-
ta deſpicere, crucem Cbriſti aſſiduè in mente portare, quate-
as

lons gan
in
liadi
cendien
ftodnnt
Nelifk
Mmiun
, Piunn
Mugr
Pbutre
Poptu
fſnnate
, glin
finnt
telu
Mifni
M
P
ee
,i
Crti
ℳ
ſeon

icn u

len
Cn
ahliſt
Mnlne
ℳ

Maria Mater doloroſisſima Regina eſt Martyrum. 299

—
—

Specaculo triſti ſtat Virgo ſub cruce Chriſti,
Inde maternus amor, cor ferit, atque dolor
Reſpice ſæpè crucem, Hum tibi ſumito ducem
Sic Matris & nati, diſces amore pati.

Rrr rrr 2 DIS.

300 —

38) 1(88
Ss SesSeeeee eeee tSe dd⸗

DISCIIRSUS XLII.

Alaria in confeſſione fidei conſtantiſſima Regina
Conſeſſorum.

Xxordium. Æ Retenſes vituperat S. Paulus Apoſtolos ad Titum I.

cap. eô quôd malè agentes, ſolis fidem ſermonibus
ſint confeſſi. Cretenſes ſemper mendaces, malæ bhe-
*Riaæ, ventris pigri, confitentur ſe noſſe Deum, fablis
autem negant, abominati, & incredibiles, & ad omne opus
bonum rebrobi. Vera etenim fides, non ſermonibus promen-
da, ſed operibus comprobanda eſt; tunc enim veraciter ſide-
les ſumus, ſi quod verbis promittimus, operibus complemus.
inquit S. Hieronymus Epiſt. 2 nomen ergo Confeſloris me-
retur, qui vità exemplari, & operibus virtutum, in confeſſio-
ne fidei conſtans perſeverat, Maria Virgo primam ſuæ vitæ in-
nocentiam, mores ſer vavit incorruptos, fidem perfectam ſu-
Ppra omnes homines, verbo firmavit & exemplo, in pietate
perſeverans usque in finem, ipſa igitur Regina eſt Conteſſo-
8S. Patres, um. 88, Patres teſtes in voco. it vobis tanquam in ima-
88. Patres, . . „ 4 M
gine deſcripta / irginitas, vitaèé, beatæ Mariæ, de gud velut
in ſpeculo refulget ſpecies caſtitatis, & forma virtutis, hinc
ſumatis lieet exempla vivendiz ubi tanquam in eemplari ma-
giſteria expreſſa probitatis, quid corrigere, quia effugere, quid
tenere debeatis, oſtendunt: Talis enim fuit MWaria, ut ejus
vita omnium ſit aiſciplina. commendat vitam B. M. V. S.

S. Ambrof. Ambroſius lib. 2. de Virginibus. Speculo purior fuit vita mea,
& quemadmodum in ſpeculo tres perſonæ dq'ſtinczè videri

Poſſunt, ſic in vitâ meé viſa eſt clarò tota & Trinita. revelat
5½ Brigitta. de propriâ vitâ Virgo Deipara 8. Brigittæ. Niſi aliter Paulus
me doceret, Mariam verum Deum eſſe credidiſſem. ait Diony-
Nieni ſius Areopagita in Epiſt. ad S. Paulum, qui propriis oculis Ma-
riam

rüm
ſmnu
Fent
r.
lie
V. hi
Auge
059
ſenv⸗
GdeNa
Gofid
Mor
8, An
in vnj
Pellat.
iip

Crur⸗
leulox
Peron
Ceblor
onli
Oebla
Hvide⸗
kyisſd
Milita
ctegen
gbi de
mun
kisine
larrel

6

cep ie
eunfi
Aloe
hibuenore
Uertolti;
, eontte
inc
lnſri
lpette
plo, n
elC
aniß
Aeus
Ateeh/t

Tenpne
ſine⸗
Mio
MI.
jtiene
ſkven
ititerl
erl
o
Goolle
in

4
3
3

Maria in confeſſione fidei &. 301
riam vidit in terris. Quaâbomo, & extra Deum, Mariâ nihil
ſanctius eſſe potuit, devotius nihil. Seraphicè ſeribit S. Bona-. Bonaven-
ventura in ſpeculo. Jam exemplaris, pia, ac devota Maria Vir- ura.
gοcrat, ut as cam condignè deprædicandam, etiamlinguæ an-
gelicæ non ſußciant. perorat S8. Bernardus ſerm. de Aflumpt. 5. Bernar-
V. hinc ejus vitam piam, Deo placentem & exemplarem S8. dus.
Auguſtinus ſerm. 3 5. de Aſlumpt. Liam copiam & imaginem S. Auguſti-
DEI. 8. Epiphanius Orat. de Laud. Virg. S. oannes Dama. nus,
ſcenus Orat. 2. de Dormit. Virg. & S. Petrus Damianus ſerm,
de Nat. V. Inmenſum mare ſanbtitatis intitulant: pari mo-
do fidem inconcuſſam Virginis, antiquiſſimus Eccleſiæ Scri-
ptor Origenes in Lucam. Electam Wiritüs ſancti ſponſam.
8. Anſelmus ſuper cap. 10. Portam, per quam JENSS. Anſel-
in virginalem uterum, & exinde intravit in mundum, ap- mus.
pellat. Conſtantiâ hujus fidei, Reginam Confeſtorum, gra-
tià Spiritus ſancti nobis aſtante Mariam meditemur.

CONCEPTUS I.

De Virgine Marià fatetur Spiritus S. in Canticis Canti. Confirma
corum 4. cap. Vulneraſti cor meum ſoror mea ſponſa, in uno on De-
oculorum tuorum &in uno erine colli tui. Nénne undique ſu- ductio,
per omnes ſpecioſa eſt Virgo Maria? Cur ergo rectè in uno
oculorum ſuorum, cur in uno crine colli ſui, cor vulneravit
ſponſi? Quid ſub hoc oculo? Quid ſub crine latet myſterii?
Oculus mentis eſt fides, ſicut enim oculo corporis, lumen coœ-
li videmus, ſic per fidem cœleſtia intuemur my ſteria; crines
levis ſunt æſtimationis, per oculum fides, per crinem Mariæ hu-
militas ſignificatur, fide & humilitate DEO placuit, etenim
credendo verbis Archangeli, Filium Dei ſibi incorporavit,
qui de carne & ſanguine Virginis allumptâ humanitate pri.
mum vulnus amoris in corde, dein etiam vulnera corpo-
ris in cruce patienter fuſtinuit; Humilititatem quoq; ancillæ
ſuæ reſpexit Dominus, quem virgo humillima de coelo in ter-
Rrrrrr3 ra

302 Diſcurſus XLII.

ram, in uno crine colli ſui attraxit. Conceptus eſt S. Thomæ de
Villà Novàâ Conc. 4. in Nac. Dom. Oculus fidem, capillus hu-
militatem deſignat, quibus potentis Dei Filio Virgo maximè
complacuit, illumq; uno capillo colli ſui licèt fortiſſimum &-
potentiſſimum, fortiter alligavit: Licet enim omnis buſus
buellæ venuſtas, ei grata fuerit, oculi tamen & crinis maxi.
mè ſe pulchritudine teneri, vulnerariè, fatetur, quia fides &
humilitas incarnationis opus, in e pracipuè terſecerunt, unde
2 beataâ Eliſabethprotinus de ſide laudata est Lucæ 1. cap. Be-
ata, quæ credidiſti, perficientur in te, quæ dicta ſunt tibi à
Domino. In confirmationem loquitur S. Auguſtinus Tom.
Io. ſerm. 2. de Annunt. Dum ſidem humiliter dedit, cœli in
in ſe opificem incorporavit. Opræclara ſanétiſſimæ Malie-
ris hujus conſtantia! (exclamat S8. Laurentius Juſtinianus ſerm.
de Annunt. B. V.) Ofides inconcuſſa ſupra humilitatis petram
fundata! plenam oraculo angelico Maria præbuit fidem.
Regina Confeſſorum.

CONCEPTIS II.

Voluntatem Domini de incarnando utero Virginis
Unigenito Filio Dei, ab Angelo intelligens Maria, totam ſe
Domino reſignavit, & ſine dilatione, Nuntio cœleſti deſide-
ratum præbuit aſlenſum, dicens: Ecce ancilla Domini ſiat mi-
hi ſecundum verbum tuum. Lucæ I. cap. Chriſti fideles, ſan-
ctique Confeſſores, plerumque jam informati, credidêre my-
ſteria fidei, quis ergo Virginem humillimam in difficillimis
ad præbendum aſſenſum myſteriis Trinitatis & incarnationis
inſtruxit? Magnus aſcecta P. Drexelius ſerm. 2. de Annunt.
Opuſc. 3. Cap. 4. S. I. obſervat, in veteri Teſtamento myſteri-
um 88. Trinitatis, ſub obſcuriſſi mis figuris lacuiſſe, neque ali-
quid de eo tradidiſſe claris terminis Legem Moyſis; novum
etiam Teſtamentum, ſeu Evangelium Chriſti ante incarna-
tionem, tempore annuntiationis adhuc eſſe non potuit, ali-
quid ſolummodò Prophetiæ, aliquid in ſuâ legatone Archan-
. 3Sus

liucu
inſtrn
gve.
ſtructe

gn
a.
Conſta
creſcit
lempe
30 Ca
UMlariat
Cvigin
lidas
tienar
Chriſt
lbus,
lias g
20, C
Ttetur
Roren

—
etilh
hynei
niſinng
onns
Ckim
glutfte⸗
Dl
lel
uſure
dlſcimul
Cedt d
inee
Günucne
ltuieer
Nelutie

teto
nuton
elic
Miifut
iſiktsl⸗
lelſcar⸗
n Cfcl
inenonon
Ge ,M.
ro ne⸗
6 Hegle 4
liztonn
Nteinan
oubt
Nrinr

Maria in confeſione fidei &lt. 303

gelus de 88. Trinitate inſinuavit: Flius Altiſſimi vocabitur
& iterum: piritus . ſuperveniet inte & virtus Altiſime
obumbrabit tibi. Ibid. Modum incarnationis verbi capere
Virgo benedicta non potuis, quomodo nimirum ſalvàâ Vir-
ginitate, quam ſemel pro ſemper Deo voverat, Genitrix fieri
valeat, & tamen utrique myſterio Trinitatis & incarnatio-
nis aſſentiens, humiliter conſenſit. Ecce ancilla &c. Do-
ctiſſimè Salmeron Tom. 3. Tract. 9. Incredibilia myſteria ab
Angelo nunciata firmã ſide apprehendit, nimirum Deum fo-
re hominem, mortalem Deum de ſœmina naſciturum. protun-
dius S. R. E. Cardinalis Hugo aperuit beata Virgo cor fidei, la-
bia confeſſioni, viſcera Creatori. Laudabilis Confeſior, quia
inſtructus credidit, ſummo honore digniſſima Virgo Maria,
quæ difficillima myſteria fidei credit Angelo, etiam non in-
ſtructa, Regina Confeſſorum.

CONCEPTVS III.

In figuràâ vidit Maria Virginem 8. Joannes. gnum
magnum apparuit in cœlo, Mulier amiécta dole. Apocal. 12.
cap. Quid Mariæ cum ſole? Cur non lunâ circumcingitur? In-
conſtantiæ typus luna eſt, fingulis enim menſibus anni de-
creſcit, & perdit lumen ſuum, conſtantiam ſol ſignat, qui
ſemper illuſtris eſt, per lumen ſolis, lumen fidei intelligit Hu-
0 Cardinalis in Pſal. 18. non lunaâ, ſed ſole amictam vidit
Mariam S8. Joannes, & quidem penes ſe ſtantem ſub cruce,
quia in lumine fidei ipſa eſt conſtantiſſima, cæteris deficien-
tibus ipfa non defecit. Exemplum hujus invictæ conſtan-
tiæ narrat S. Matthæus Evangeliſta cap. 26. in perſecutione
Chriſti, tempore malo, tempore Paſſionis, deficientibus fide-
libus, Diſcipuli omnes relicto eo ſugerunt. Quid tunc Ma-
ria? Stabat autem juxta crucem JERI Mater eing. Joan.
20. cap. ipfa juxta crucem lachrym ofa perſeveratin fide con-
fitetur publicè DEi Filium, mundi Galvatorem ac Redem-
ptorem, JESUM fuum tam crudeliter dilaniatum, non fugit
cæte-

304 Diſeukſus XLII.

coœteris fugientibus, reliquis deficientibus
defecit. Ncut lumen ſolis nunquam deſicit, ſic ſola Virgo ſola
ſtetit in ſide, in pasſione. Sola Regina Confeſſorum,

CONCEPTUS IV.

Staturam Virginis palmæ com parat Spiritus 8. Cant. 7.

cap. Iatura tua asſimilata eſt palmæ. Quare non cedro, quæ
altiſſima arborum, ſtaturæ non cenſetur inconveniens? cur

palmæ? Semper rectiſſima eſt palma, nec ad dexteram decli-

nat, nec ad ſiniſtram, nullatenus flecti ſe ſinit, palma viro-
rem etiam in aſperrimâ hyeme non delſerit, vivum conſtan-
tiæ ſymbolum, cui ſubſcribit Academicus ſuum lemma: Nem-
per eadem. Statura Virginis Deiparæ aſſimulata eſt palmæ,
quia in confeſſione fidei ſemper recta, Netit usque in finem,
& ubi diſcipuli ex metu Jjudæorum, ad dexteram declinarunt,
& ad ſiniſtram, relicto Domino fugerunt ſeſe abſcondentes,
utut potuerunt, doloroſiſſima Mater recta ſtetit juxta crucem,

& immota, digna, quam paulò antè citatus P. Drexelius Ma.

giſtram fidei appellaret: Duriſſima hyems, perſecutionum
ventis alperrima, fuit mors & paſſio Chriſti, in quà flos campi,
& lilium convallium, dulciſſimus JEſus, ſpecioſus præ Filiis
hominum, in cruce emarcuit, Maria tamen velut palma,
fidei virorum non dereliquit, Chriſtum conteſſa, viridis us-
que in finem. Favet huic Conceptui præfatus Cardinalis
Hugo in Pſal. 18. Oatura tua, qud ſcilicet in fiaeſtetiſti, aſ-
ſimilata eſt palmæ, quæ virorem foliorum numquam amittit,
ſic nec tu fidei virtutem. Regina fidelium, Regina Conteſſo-
rum

CONCEPTUS V.

Vitem veram, dicit ſeipſum Chriſtus Dominus, fide-
les verò ſuos, paltnites vocat, Joan. 15. cap. Ego ſum vitis,

vos palmites. Palmes de ſeipſo non fert frudum, ſed monere
debet

à fide, Maria non

ebe

um
1eN
60
nott
tjur
Ull
ſui
8
(t,
t,
eſur
Me
iid
herme

ell

1ld,Ve
Pann
Moph
Dom
icire
conle
Ca.
Cicare
magr
1ru
horte
Otin

—.

ſleſi
lun

4

fisd,C
bonegln
Uenieme
Cenerurtck
ſt,plmt
Vivuarcene
lulenna
hlntkge
gertſe
Aunecdkn
ablon
tioktaen
Drentin
Uetlan
guitar
tiolee
en eln⸗⸗
anC
,k

1

nih

,
n

S=

ce Mhin U

*

MlIaria in confeſſtone & c. 305
debet in vite, non admittens, ut abſeindatur; vitis vera Chri-
ſtus in cruce moriens fuit, de cujus ſacratiſſimis vulneribus, vi-
num ſalutis expreſſum eſt, benedictus palmes hujus vitis nén-
ne Maria fuit? quæ abſciſſis Apoſtolis, & reliquis illius tempo-
ris Chriſti fidelibus, nec tribulatione aut adverſitate, nec diræ
mortis timore, paſſa eſt ſe abſcindi, ſed corde transfixa, & men-
te juxta crucem ſtetit affixa. Obſervatio eſt 8. Bernardi lib. de
Paſſ. Dom. cap. 2. Zerè & ſingulariter benedictus Palmes, qui
à ſuä Vité, nullo potuit timore bræſcindi, abſciſſi ſunt viri,
qui dicunt: Nos autem ſperabamus, quod ipſe redembturus
eſſet Iſraël; abſciſſe ſunt mulieres, quæ guamvis piè præaveni-

unt, mortuo humanitatis ſervitium exhibere, tamen illam

reſurrecturum nequaguam credebant; ſola beneaiéta in mu-
lieribus, ſtetit in ſide, propter quod abtißſime tota Eccleſia, in
laudem & gloriam ejusdem Eirginis, diem Jabbathi per to-
tius anni circulum celebrare corſuevit. Sola Maria in vite
permanſit, & in fide, conſtanter confeſlaà, quôd Filius ejus IE-
fus Chriſtus redemturus Iſraél, & a morte tertiàâ die reſurrectu-

rus eſlet, Regina Contfeſiorum.

CONCEPIUS VI.

Rarus erat ante paſſionem Chriſti Confeſſorum nume-
rus, variè etenim & erroneè de eo opinabantur homines, alii
Joannem Baptiſtam, alii Eliam, alii jeremiam, alii alium ex
Prophetis Chriſtum credebant, ſolus interrogaute diſcipulos
Domino ad partes Cæſareæ Philippi, Los autem quem me eſſe
dicitis? Petrus Chriſtam DEUM & hominem apertâ voce
conſeſſus eſt. TIu es Chbriſtas Filius Dei vivi. Matth. 16.
cap. Præclara confeſſio! quam proinde remunerari, ac depræ-
dicare volens Dominus honorificum Petræ Eccleſiæ titulum,
magno ſuo Confeſſori Petro conferre dignatus eſt: Zu es Pe-
trus, & ſubper hanc petram z dificabo Eccleſtam meam, &-
portæ inferi non prævalebunt adverſus eam. An non rari-
or, in paſlione & morte Chriſti, Conteſlor fuit, in quâ vento
. 888 885 Per-

Epilogus.

=S

396 Diſcurſus XLII.

perſecutionis Judaicæ, fideles primiti væ Eccleſiæ commoti

ſunt, ſolà Virgine Dei Matre in fide immotà & inconcuſsa-
Quibus ergo encomiis ejus in fide con ſtantiam deprædicabi

mus! Primitivæ Eccleſiæ petram ſeraphicè eam nominat S.
Bonaventura Serm. I. de B. V. pſa eſt illapetra, ſuper quam

domus fundata & firmata, quam etſi flumina ventigq; percu-

tiant, tamen immobilis perſeverat, unde potuit ei dicere

Chriſtus illuu Matthæi: Nuper hanc petram ædificabo Eccl-:
lLiam meam, quia in paſſione Dominica totaà deficiente Eccleſis
brimitivorum in fide, ſola Domina noſtra, firma permanſit in

lide, ut petra. Regina Confeſlorum.
Vita ergo immaculata & innocens Mariæ ſemper Virgi⸗
nis ſpeculum noſtrum ſfit, in quo quotidie cautè inſpiciamus,
& pro imitandà ejus fidei conſtantià invocemus illam cum 8.
Anſelmo Orat. ad B. V. Tèigitur Mater illuminationis cordis
noſtri, te nutrix ſalutis, mentis noſtræ, te obſecrant, quantùm

poſſunt, cuncta præcordia noſtra, eaudi Domina, adeſtopro-

pitia, adjuva potentisſimaut mundentur ſordes mentium no-
ſtrarum, & illuminentur tenebræ noſtræ, ut accendatur tepor
noſter, at expergiſcatur torpor noſter. men.

In fide conſtantem, quærit ſibi Cbriſtum amantem,

Aſt erucis horror adeſt, omnis amicus abeſt.
Alater juxta crucem, ſtat ſola fidiſſima, lucem
Dans ſidei, ſpei, cum charitate Dei.

—

A.

Uiren
fio,
hoſto
chard
Vryei,
i
n..
Uyce⸗
peme
nbs
Lecle
mare
lege
enſe
Deur
Virg
mop
Dn
KRe⸗
ſila⸗
Uital
Lil⸗
fie⸗

— t SE MB!

negeck. ——–— S
PlISCIRSS XIII.

aſhr
unin. Aaria Virginitatem vovens, Fundatrixæ & Re-
iaud gina Virginum.
ftennu Irginitatern Mariæ Virginis, innumeris encomiis de- Exordium,
feynen 4 prædicant 88. Patres; ſic nominat eam 8, Thomas de
Villa Novâ Conc. 2. de Annunt. B. V. Virginem in
Eema, . Wiritu: Virginem in carne, Lirginem in aſpebtu, Lir-
einſßtir ginem in ſenſu, Lirgimem in cogitatione, Lirginem in deſiae-
Wilanat rio, Virginem in ſermone, Lirginem in moribus. S. Jacobus A-
nktinec poſtolus in Lyturgiâ Orat. de Deiparà Cloriam! irginum. Ri-
fen ut chardusà S. Laurentio lib. 2. de Initit. Virg. cap. 6. Magiſtram
ithaiß⸗ Virginitatis. S. Ildephonſus Orat. i, de Nat. Zheſaurum
lenente Virginitatis. S. Joannes Damaſcenus de Contemplat. V.
Ctentore cap. 6. Exemplar perfectæ Virginitatis. Doctiſſimus Idiota.
1. Buucem Virginitatis. S. Bernardus ſerm. ſuper ſign. Magn. u⸗
premam Virginitatis Cancellariam. S. Joannes Chryſoſto-
Anle mus ſerm. 143. Hæreſ. 78. Keginam buritatis. Univerſa
1 Eccleſia Regina Virginem veneratur. Regiæ perſonæz pri-
V matum tenent, virginitas neque in antiqua, neque in novâ
ulien lege præcepta erat, quin imèô ſterilitas olim pro maledicto
cenſcbatur, Virgo igitur Maria, quia ex meo charitatis in

Deum incendio, ſine præcepto, ſine conſilio, ſine exemplo,
Virginitatem prima Deo vovit, Virginitate etiam Deo ſum-
mopere placuit, ut angelico dignata Nuntio in Matrem
Dei inter omnes mulieres benedicta eligeretur, Fundatrix
& Regina eſt Virginum. Authoritati 88. Patrum firmiter in- S5. Patres.
ſiſtamus. Egregia igitur Maria, quæ ſignum ſacræ Virgi-
nitatis extulit, & intemeratæ Lirginitatis, pium Chriſto ve-
xillum levavit, & omnes ad cultum virginitatis ſanctæ Wa-
3 riæ advocantur exemplo. ſcribit 8. Ambroſius de inſtitut. Virg. S. Ambroſ
855 S85 2 Cap.

308 arss ill.
cap. 5. Virgoprudens! Ol3irgo devota! quis te docuit Deo
placere virginitatem? quæ lex, quæ juſtitia, quæ pagina ve-

teris Veſtamenti, vel præcipit, vel conſulit, vel hortatur, in
carne non carnaliter vivere, & in terri angelicam ducere

8. Berna: d. Vitam ? Quærit Virginem S. Bernardus Hom. 3. ſuper milſſus
eſt. Ongοτoο o ie tenera & delicata, regaliſtirpe progen’ta,

& ecioſiſſima, totam intentionem ſuam, totum amorem ſu-

um, totum ſtudium ſuum, ad hoc intendit, ut corpus & ani-
§. Anlel. mam ſuam del, irginitateberpetua conſecraret. peroratS. An-
A. fſelmus de Excellent. B. V. cap. 4, Peata Maria eſt Mater omni-
um in virginitate quia prima ine præcepto, conſilio, velexem-
S. Antoni plo, glorioſam virginitatis munus Deo obtulit. ait 8. Antoni-
n. nS 4. Part. tit. I 5. cap. 20. S§. 10. Per votum virginitatis ab es
emiſſum otprobrium virginitatis abſtulit, quia maledictio in
lege dicebatur ſierilis, e& eam in ſe conſecravit, & ſic omnes
Virgines, peér imitatsonem ſui genuit. definit S. Auguſtinus
ſerm. de incarnatione. Olirgo prudens, Zirgo pudicißima,
Virgo pulcherrima & ſœcunda, corpore decora atque inte-
gra, animo fulgida, fide perſpicuz, vitaä praclara, amore vir-
ginitatis devota, in obedientia virtutum parata! exclamat
S. dephon præ admiratione S. Ildephonfſus Serm. I. de Aflumpt. B. V.

S§. Auguſt

ſus. irpetra nobis gratiam Spiritus S.; ut dignis Conceptibus tuam

laudabilem Virginitatem deprædicemus.
CONCEPTUS I.

Confima: Ex daplici capite honorandum nobis dilectum Chriſti
e Ka De. diſcipalum, Joannem, Eccleſia proponit, primo, quòd in c.-
nluper pectus Domini recumbere permiflus, ſecundèô, quôd
paulò ante mortem, à Chriſto in cruce quaſi per teſtamen-
tum, Virgini Matri in fiium ſic commendatus; Mulier
ecc?filius tuuft. Joan. 19: cap. Felix revera Joannes, qui pri-
vilegio amoris præcipui costerisalktius à Domino meruit ho-
norari y quæ rit ſùper hac forte Joannis, doctiſſimus Salmeron
Hærel. 6. quare non alium diſcipalorum ſuorum Virni

—
Mn

ſct

non
lanc
in/0
tel
ens
Afet
Mat

lette

Ujt.
Gilec⸗
Vetru
Virgi
Mten
Capor
lari⸗
In
infli
giua

Kpe
Denm
Pheri
lber⸗
roin
nun

——
telii
e aliun,
Ahntn,
Alcunre
e3 Gpeonge
heſfen
antſent

4 Coldl k

1 Perorildit
GMimmn.
otovtere
P,alt Sann
ſfintend,
iundelin
it,in

S
e

A C
fattl ai
Aumd
cepttaa

lechercht
d eten
ſrnlhe
het elnnr.
. A
ne uſt
o enn
S ett
run et

1

Jtaria virginitatem vovens, & . 309

Matri in filium Chriſtus crucifixus commendaverit? Nénne
ſincerâ ſuàâ confeſſione meruiſiet gratiam & Petrus? Cur ergo
non illum, ſed recte ĩoannem; Reſpondet ad quæſtionem
hanc S. Hieronymus in Prolog. Evang. Joan. Cui virginitatis
in hoc duplex teſtimonium in Evangelio datur, qui & præ
cœteris à Deo dilebtus dicitur, & hbuic Matrem ſuam pen-
dens in cruce commendavit Dominus, ut irginem VBirgo ſer-
varet: addit S. Petrus Damianus ſerm. 2. de Joan. Ex ut rius ,

Matris videlicet, ſiliig conſortio, Joannis virginitas excel-

lenter enituit; & qubusꝭ; humana poſſunt merita provehi,
quaſi meta virtutum factas, indeſ:nenter excrevit, proglori-
oſo Virginis contubernio, cæteras à mundi primoraiol irgines
antecellit. hinc etiam Eccleſia in ejus Feſto. V aldè honorandus
eſt beatus Joannes, qui ſupra pebtus Domini in cœnà recubuit,
cui Chriſtus in cruce Matrem irginem virgini commenda-
it. Et iterum: Specialis prarogativa caſtitatis, ampliori
dilectione fecerat dignum. Ecce tibi utriusque differentiam,
Petrus uxoratus, oannes virgo erat, virginem ergo joannem
Virgini Matri in filium commendare Chriſtus voluit; quia
Mater venerandum caput eſt filii, ſicut ergo Petrus factus eſt
caput Ecclefiæ, cui Deus oves ſen animas com mendavit, ſic
Maria facta eſt caput Virginum, cui Filius in cruce ultimam ſu-

am voluntatem relinquens, Joannem virginem Virgini Matri

in filium commendavit, ſolicita igitur Mater, Caput, & Re-
gina eſt Virginum.
CoONCEPTUS I.
Poſtquam Dominus filios Iſraeél eduxiſſet de .gypto,
& per mare rubrum ſicco veſtigio tranſire feciſlet, Pharao-
nem verò cum curribus & equitibus ſubmerfiſfet, Maria pro-
phetiſia ſoror Aaron, dignum duxit, pro tantâ victorià, &
kberatione totius populi de captivitate, publicas in gratia-
rum actonem Domino decantare laudes; Jumpſit ergo Ma-

ria prophetia ſoror Aaron, ympanum in manu ſua, egreſſag,
3888 885 3 ſunt

310 Diſcurſus XLIII.

ſunt omnes mulieres poſt eam cum tympanis & choru, quibus
præcinebat, aicens: Cantemus Domino, gloriosè enim magni-
ficatus eſt equum & aſcenſorem ejus, dejecit in mare. Exodi.

I5.⸗Quid non poteſt unius Mariæ exemplum, quâm ſubitò om-

nes mulieres ſubſequuntur? Omnia in ſigura contingebant il-
lis, ſoribit S. Paulus Apoſtolus I. ad Cor. 10. cap. Cujus hæc
Maria prophetiſla fuit figura? Maria Regina Prophecarum,
Virgo Deipara, ſine prævio exemplo, ſine præcepto, ſine con-
ſilio, Virginitatem DEO vovens, innumerum habens chorum
Virginum fibi ſubſequentem, per illam propheriſſam Mariam
figurabatur. Ita docet B. Albertus Magnus Commentatio-
ne profundiſſimà in cap. 10. Lucæ. Haæc eſt enim Maria, quæ
Exod. 17. c. tympano aſſumpto mortificatione carnis, per vo-
tum caſtitatis præcinuit, & infinitæ mulieres in choris D60
bſallentium, eégreſſe ſunt poſt eam, quibus ipſa præcinuit, ut
cantent DOEO, gquia in eis gloriosè honorificatus, equum effræ-
nem, impetum concupiſcentiæ, & aſcenſorem ejus, ſenſum li.-
bidinis, projecit in mare amaræ pœnitentiæ&αeligionu, Ideòô-
que recenſet S. Epiphanius Hæreſ. 68. quòd in primitivâccle-
ſia, Maria communi tantùm nomine Zirgo, appellata fuerit,
quin & modernis adhuc temporibus Chriſti fideles per Virgi-
nem, Dei Genitricem intelligunt, quò inſinuant, Mariam luis
meritis elſe primam Virginem, & glorioſam Reginam, choris
Virginum ſibi ſubſequentium ſtipatum.

CONCEPTUS II.

De auditàâ voce turturis lætatur divina Majeſtas Cant. 2.
cap. Vox turturis audita eſt in terrâ noſtrd. Nempéè vox illa,
quàm adeèò deſideravit dilectus: Reſonet vox tua in auribus
meis, quia vox tua dulcis. Cur turturi Mariam Virginem
Spiritus 8. aſſimilat? & quæ eſt vox illa tam dulcis, quam re-
ſonare in ſuis auribus ſponſus cœleſtis depoſcit? Apponius
in Cantica obſervat, turturem eſſe avem caſtam, & vocem
cjus in germanico idiomate eſſe vocem Puritatis, vulgò Pu⸗

ren⸗

2
tett.
celte
ſoce⸗
Nus

larie

lirgi
1Ca
lxm.
ſeoo⸗
hetan
Nere
ineorr
irit
Nvo⸗
1wor
Meria
hegin

4
uſ er
Guu
egi
Uitas,
M,
neimo
Uterr
crein
tolte
ſeleo
Dom
it N
Den
4. Re

—-— Alaria Virginitatem vovens, & . 3 11
rtd ren. Caſtiſſima turtur eſt Virgo Maria, cujus vocem in terràâ
nen electorum, à tempore Creationis mundi nondum auditam,
urin. Vocem puritatis, votum virginitatis reſonare in auribus, Domi.
nic D nus concupivit, tùm primùm cum gaudio audita eſt, quando
igggatt Maria omnium prima, virginalem Deo caſtitatem vovit vox
. (k Virginis, vox turturis. Ingeniosè Guilielmus Pariſienſis in c.
dlnhhemn 2. Cant. Turturavis univira, caſtæ viduitatis typus eſt; olim
etoſirn lex maledictum pronuntidrat, qui non faceret Slaen inl ſraël,
Khenin ſic vox turturis non in Iſraël non erat audita, ſed vox colum-
wilimir bæ tantum prolificationi deditæ, donec turtur noſtra Maria;
Cunm verè vidua, quia unum tantùm novit conjugium, ſed viaua
in inig incorrupta, vidua, ſed alma, nupta, ſed nulli cognita, niſi à
eH irituRprima ſuſtulit ſignum cælibatis & caſtitatis, audita
Ninchn eſt vox, quando cecinit; quoniam virum non cogno co. Apices
pylnt arborum ſupervolavit hæc turtur, quia gloriam Virginum
el nf Maria in dignitate tranſcendit, omnium prima, Virginum

Ne Regina.

CONCEPTUS IV.

RH Virginitas in Lege antiquâ, nec laudabilis, neque in
n klnir uſu erat, præcepit enim Deus Deuteron. 7. cap. Non erit
Neziuns apud teſterilis utriusque ſexus, neque in hominibus, neque in
0 .. .

gregibus tuis. In lege etiam nova, præcepta non erat virgi-
nitas, ſcribente Apoſtolo Paulo, I. ad Cor. cap. 7. De rirgini-
bus praceptum Domini non habeo. Ante beatam Virginem
nemo virginitatem conſuluiſſe, aut etiam ipſe voviſſe virgini-
Efetkl tatem legitur, an ergo Maria ſine præcepto, ſine conſilio „ſine
exemplo, gratam Deo virginitatis victimam prima non ob-
tulit, in virginitate incorrupta permanere voto irrefragabili
inn ſit ſeſe obligavit? Audiatur Abulenſis 4. Reg 18. Quæſt. 19. De
li un Dominà noſtra dicitur ſolaxſine exemplobplacuiſti Domino id
RZ eſt non fuit aliqua, quæ emiſiſſet votum virginitatis propter
Deum ante Domimam noſtram. Ft B. Albertus Magnus in cap.
4. Reg. Maria primaſine lege, ſine conſilio, ſine exemplo,
1 H Deo

Erheſn

212 Dicſcurſus XLIII.

Deo obtulit hoſtiam virginitatis, prima ſeſe Deo devovit. i
jam primus honor, jus prioritatis & præcedentia competit iis,

qui rerum laudabilium inventores ſunt, & fundatores, quis
vertet ampliùs in dubium Mariam virginitatis Fundatricem
omnibus præponendam eſſe Virginibus, & Reginam Virgi-

num devotè venerandam. Primum inter devotas Virgines lo-

cum tenet Maria. doctiſſimè concludit Idiota, cum Origine

antiquiſſimo Eccleſiæ ſcriptore in Metaphorâà cap. 13. Maria,

quæ ſignum virginitatis extulit, vexillum puritatis proten-
dit, jure Anteſignana Lirginum aebet appellari. Scribit 8 Am.
broſius lib. de Virg. Locus inter Lirgines ſupremus ex juſtitid
Mariæ attribuendus eſt. ait S. Bernardus Hom. 3. ſuper Miſlus
eſt. Regina itaque Virginum Maria. l

CONCOEPTUS V.

Gloriam Virginis in conſpectu Regis æterni conſiderat
regius Pſalmiſta, & canit in ſpiritu ſuo prophetico: Adda-

centur regi LOirgines poſt eam. Pſal. 44. Quis eſt ille rex, cui

adducentur Virgines, & cum illis Virgo Virginum Maria, niſi
JESUS Chriſtus, verus & unicus Virginum ſponſus? Dignum

etiam eſt, cum omni excogitabili honore Mariam Virginem

Chriſto adducendam eſſe; ſed cur poſt eam, & non ante

cam? in magnis etenim comitiis ſupremi aulici & miniſtri

regem non ſabſequuntur, ſed tota aula ante regem procedit,
Virgines ergò ante Mariam, non poſt eam Chriſto adducen:
dæ eſie videntur? poſt eam dicit nihilominus David, quia
ante eam nemo virginitatem in terris DEO vovit, ſed Mariâ
Ordinis Virgiaum Fundatrice, Marià primàâ virginitatem
Deo vovente, Catharina, Barbara, & ſexcentæ aliæ ſubſe-
cutæ poſt Mariam Chriſto adductæ ſunt, poſt eam tot Mo-
nialium fundationes erectæ, poſt emiſſum Marianæ Virgis

nitatis votum tt ccelibes utriusque ſexûs homines Virgine-

Chriſto adducuntur, Virginum ſponſo, quot tam in mona-
ſteriis, cquàm in ſæculo virginitacem pié colunt Chriſtiani,

Reg
inche
cap.
Ulro
ſon

—
—
udant

iconheits
ntmt G
kunlgie
epnun in
uiu,
Loum ,
aln A
Ntaun
i ornite
ſenueret
nglel

kenniconn
Mnerco⸗
Uizeklen
inun li⸗
vnleN
Mtinn irr
D, EMr
Aolein
egen hie⸗
hritontr
Us Dt, 4
vorblt
ü lgtn
ett ArlY
Ktemt !
Mrane ſ
mies Me.
Ltomi d
Muet Cntr
N

1
rte
es

Maria virginitatem vovens, & c. 313

Reginam ſuam Mariam Virginem recolendo ſubſequentes.
inclamat proinde Mariam S. Auguſtinus lib. de Sacris Virg.
cap. 9. Reſpice, 5Vrgo! in Eccleſid tud, turmas Virginum,
virorum & mulierum, àte in hac tribu conſcriptarum, & in-
formatarum. Ecce Maria, Ordinis Virginum Fundatrix &
Regina!

CONCEPIUS VI.
Ventrem Virginis Deiparæ comparat Spiritus S. acervo
tritici vallato liliss. Venter tuus, ſicut acervus tritici valla-
tus liliis. Cant. 7. cap. Cur tritico? Mundiſſima & can-
didiſſima de tritico habetur farina, albiſſimus panis, de ven-
tre Virginis Mariæ, quæ Virginitate Deo placuit, mundilſi-
mus panis vitæ Chriſtus Eſus, ſponſus Virginum candidus &
rubicundus, proceſſit: ſed cur integer acer vus tritici nunquid
decima hujus acervi pars ad conficiendum hunc panem ſuffe-
ciſſet? Candor tritici, candorem Virginitatis deſignat in
Maria, quam dum ipſa DEO vovit prima, innumeras DEO
Virgines coacervavit, quas numerare tentabis, poſtquam
grana hujus in unum numerum collegeris. Lilia pariter in-

ternam & externam corporis & animæ puritatem in Virgine

Mariã inſinuant? Nénne pariter ad duplicem hanc Virgi-
nis puritatem, duo lilia ſuffeciſſent? Cur ergo tot lilia? Quis
tot liliis acervum vallavit tritici? Maria Virginum Fundatrix,
ipſa eſt acervus tritici, quæ ſeipſàm tot lilis candidiſſimis valla-
vit, quot ſuo exemplo, virginitatem prima vovendo, pias ani-
mas ad colendam ac vovendam Deo virginitatem induxitFun-
datrix, & Regina. Explicatio eſt linguæ incorruptæ S. Anto-
nii de Padua lerm. de Laud. B. V. Venter glorioſæ Lirginis fuit
acervus tritici, triticum dictum, eò guôd puriſſimum hor-
reo conditur, album interius, ac rubicundum exterius Jh-
II M Chriſtum ſignificat, qui in ventre glorioſæ Virginis
novem menſibus fuit reconditus, qui in mola crucis pro nobis
fuit attritus, candidus vitæ innocentid rubicundus ſanguinis
Itt LCt ceffu-

Epilogus.

314 Diſcurſus XLIII.

ma Virginum Reginan!
CONCEPTVS VII.

Vidit Joannes in ſuâ Apocalypſi agnum ſtantem in mon-
te Sion, & ſequentem innumeram hominum turbam, ſigna-
tam in frontibus ſuis, cum que interrogâſſet, quinam hi eſlent,

accepit pro reſponſo; Hi ſunt, qui cum mulieribus non ſunde
coinquinati, irgines enim ſunt, hi ſequuntur agnum, quocun-

que? terit. Apocal. 13. cap. Agnus Dei, qui tollit peccata mun-
di, quem digito monſtra vit præcurſor Joannes, Rex Virginum

eſt, quod ex eo licet colligere, quia tanquam valalli fideliſſimi
ſequuntur eum Virgines, quocunque ierit. Quid fi Rex hic

Virginum, præcedentiam Mariæ reliquiſſet, nõnne eam præ-

ambulam Virginum, Reginam earundem diceees? Inventus

duodennis IEſulus in templo cum Mariâà & Joſeph deſcendit
in Nazareth, & erat ſubditus illis. Ecce Agnus Dei qui tol-
lit peccata mundi, qui Rex eſt Virginum, qud ſubditus præce-
dentiam cedit Mariæ, Mariam ergo Virgines ſequuntur, ipſa
præcedit Virgines, præambula eſt., Regina eſt Virginum. Co-
ronidem imponit S Bernardinus Senenſis ſerm. deAſſumt.art.
I. cap. I. Aäa Lirgini Mariæ buritatem & munditiam, nul-

la pura creatura aſcendit, nec Angeli, nec ! irgines; nam An-

geli habent muna'tianz tantàùm in mente, Virgines in mente
& carne : ſea glorioſa! irgo Maria, cum quädam utriuigue
perfeltione, ſupra omnem creaturam elevata eſt in ſublime.
Regina Angelorum, Regina Virginum.
Sequatnur & nos Reginam Virginum, quocunqueijerit,
& debitam ſtatui noſtro puritatem colamus, mente & cor-
pore nos integros DEO devoveamus, & virginitatem Mar
nobis

effuſione; hic beatus venter fuit vallatus liliis, lilium diétum
quaſi lacteum, beatæ Mariæ Eirginis, propter candorem vir-
ginitatem ſigniſicat, cujus uterus fuit vallatus, liliu ſcilicet
utrin, que Virginitatis, interioris & exterioris. O pulcherri-

nob
nun
ate
1

in

We

—
CAldolennn.
1,luſoe
0 guſhei

.

hatemitkr
totban,i
Uinamfick
letbiuft
Agnuni
Itpecaunn

Herſigt

Valikcc
Qoid il
Coneete,
ceees'ln

Pehtn

noseignt

deent

edouned

4

Firprun
NCelimt
Nundtin
Gntnu’

4
4

ONüH

rnutnuue

4

poelegteti
menle
niurn hi
n

Maria virginitatem vovens, &c. 315

nobis ſœæpiùs ob oculos ponamus, ac in veſtigiis ejus ad coro-
nam gloriæ currentes, unaque ſponſo Virginum occurrentes,
paternis conſiliis obtemperemus 8S. Paſchaſii Radberti. Ex-
poſit. in Pſalm. 44. t vobis tanquam in imaginem ipſa ejus
deſeripta virginitas, quam tunc verè diligitis, ſi eam ſequi-
mini moribus & vita ex toto, quæ nihil aliud, quam Deum
dilexit. Amen.

Tu ſupra ætatem voviſti virginitatem,
Et fugis, mirum! prima, Maria! virum,
Sed fœcundaris, Virgo Matérque bearis,
Nos Regina! bea, caſtag, vota crea.

Ttt ttt ?2 DlS.

E 3,6 S Se8 S N ee SeN E=
ISCURSUS XLIVN..
DISCURSUS XLIV.
AMuaria Corona Coœlitun. il
Exordium. Andi Angeli Mariæ ingreſſum in cæli atrium intuiti, n
eam electam ut ſolem deprædicant: Quæ eſt iſta, mio
gquæ progreditur, elebéta ut ſol: Cantic. cap. 8. Car da
" B. V. Maria ſoli comparetur, plurimæ rationes in hoc l
opere dacæ ſunt, pro coronide & ſequentem adnecto, mutua- un
tus celebri ſymbolyta: qui ſoli in medio reliquorum ſiderum tic,
radianti, inſcripiit lemma: univenſa ſuperat aſtra Omnia ſi. d
dera, lunam, ſtellas ſuo jubare ſol vincit, & ſuperat; ut V
exinde ſol, meritò rex, & corona ſiderum, & planetarum
valeat intitulari. De Sanctis & electis cœli incolis, ſoribit ſil
Daniel cap. 12. Fulgebunt quaſi ſplendor firmamenti, et. Mn
quaſi ſtellæ in perpetuas æternitates: Inter hæc ſidera, San- n.
Ctos mirè ſplendentes, ac radiantes Maria ſol eſt, omnes san. Ei
Ctos in gratia, gloria, & honore, in meritis, & prærogativis
longè vincens, & ſuperans: ſubſeribo lemma: Univerſos ſu-
erat ſanctos. hinc Cœlitum Regina, & corona: Ica ipſamet
reſtata eſt Eccleſ cap. 24. In plenitudine Sinctorum detentio
SS. Patres. mét. Audiamus Patres: Cæteris per partes praſtat, Mariæ
§. Bierony- Vérò ſe totaplenitudo gratiæ infudit. S Hieronymus Tract. 9. reit
mus. Epiſt. 10. ad Paulum. Gratiæ, quæ Janétis ſunt datæ, Mariæ ge
non ſunt denegatæ, ſed omnium Sanétorum privilegia in ſe ſ
congeſſit, nullus Mariæ par eſt, excepto Deo, nullus Marid tet
Idiota. major eſt. ſcribit doctiſſimus Idiota c. 2. nu. 1. Maria ſol eſt, qui us
Gendore & lumine gratiarum ac denorum omnes ſiellas, ſan-
§. Damia- &tos nempe, imò Angelos Dei in cœlo ſuperat & excegit,S. Da- ar
nus. mian. ſerm. de Nativit. Et irerum: Attenaederaphin e&& in illi- i
us ſupertöris naturæ pervola dignitatem & videbis, quidqui
majus eſt, minus eſfe Virgine ſolumg opificem opus illud Sre. it,
gredi. P

— Aiaria Corona Cæœlitum. 317

Kut gredi. contorm iter S. Bernardus ſerm. I. de Aſſumpt. Ipſa nam-s Bernar-
que Cherubinos ſuperans, & ſupra deraphinos evecta, propin. dus.
UIV qua DEOexiſtit.bmiraculum miraculorum omnium! maxi-
WIV, mè novum Mulier Seraphinis ſublimior effecta eſt. OLirgo!
virga ſublimis in quem ſublimem verticem caput ſanct orum
erigis, usq; ad ſedentem in throno, usq; ad Dominum majeſta-
tis. S. Germanus in quit ſerm. I. de Nativ. Maria ſuper caput S. German.

huinh laanblorum locata eſt, tu es bonor honorantium, præmium præ-
e miorum, & altitudo altitudinum. Maria grandi animo in
e ng l gratia, & gloriä, ita ut nullus Angelus, nullus ſanötorum ei
Iatonest æ.uart poſſit in multitudine, & congregatione bonorum cœle-
cecon ſtium juxta illud Proverb. Multa filiæ congregaverunt divi-
nunſte tias, tu ſupergreſſa es univerſas. Gi filias iſtas intelligimus ſan-
M lni &tααρ animas, vel intelligentias angelicas i nunquid non ſuper-
S Unmn greſſa eſt divitias Eirginum, Confeſſorum, Martyrum, Apo-
Kplnen ſtolorum, Patriarcharum, Prophetarum & Angelorum cum
inolo kt ſit illa, Primitiva Virginum, Weculum Confeſſorum, Roſa
rininnennt Martyrum, Regiſtrum Apoſtolorum, Oraculum Propheta- gen Ven
lueſchit rum Regina Angelorum perorat S. Bonaventura Orat. 1. de tura.
elbommdt Nativitate deſuper Conceptus audiamus. S
& Prkrort
nm, CONCEPLIUS I.
na: Huptn
ſenn 8 Oimnia flumina intrant in mare, docet Salomon Ecclei. Conrma-
Defe A cap. I. Exinde quia omnia flumina in mare intrant, mare i 1 8 De-
vpmmlil meritò regina aquarum intitulatur. Chriſtus Salvator noſter uctio,
gate A gratias S. Spiritus, & cœli dona, aquis comparare chgnatus eſt⸗
puiunf Joan cap 4. Qui biberit ex aqua, quam égo dabo ei, non ſi-
tula tiet in æternum ſed aqua, quam ego dabo ei, fiét in eo fons a-
nſitß quæ ſalientis in Vvitam æternam. Non erravero, ſi Sanctos Dei
ſH Huvios dixero, in quos Deus aquas gratiarum abundè effudit;
,leteo Mariam intitulant 8 8. Patres mare, in quod omnes aquæ gra-
“ tiarum S. Spiritůs, & donorum Dei confluxerunt: Cæteris

kglie per partes praſtat, Mariæ verò ſe tota plenitudo gratiæ infu-
Mg dit. ſcribit S. Merony mus. In Maria ſplendet innocentia Abe-

Nlche
4 Ttt ttt 3 lis,

zi Diſeurſus XIIV.

lis, juſtitia Noë, fides Abrahæ, obedientia Iſaaci, conſtantia ja-
cobi, caſtitas Joſephi, manſuetudo Moyſis, patientia Jobi, mo.

deſtia Ruth, magnanimitas Judith, prudentia Abigail, pietas
Eſther, humanitas Marthæ, contemplatio Magdaſenæ, zelus
Petri, fervor Pauli, charitas Joannis, ſapientia Gatharinæ, vir-
ginitas Agnetis; competenter dictis Salomonis Prov. 3 I. Mel-⸗

tæ filiæ congrega verunt divitias, tu ſupergreſſa es univerſas.

Si nunomare ideo regina corona fluminum atque aqua-
rum, quia omnes fluvii in illud influunt, Maria meritò Regi-
na, & corona cœlitum eſt, in quam omnes Dei gratiæ congre-
gatæ exiſtunt.

CONCEPTIIS II.

Victum ſe fatetur Angelus, dum aurora progreſſa eſſet:
Dimitte me, jam enim aſcendit aurora, Genelſ. cap. 32. Auro-
ra eſt Maria, teſtimonio angelico: Cant. cap. 6. Quæ eſt iſta,
guæ progreditur quaſi aurora? Deſuper Rupertus Abbas in cap.
6, Canticorum: Iunc vera nobis aurora ſurrexit, quia ſicut au-
rora finis eſt præteritæ nobtis, & initium diei ſequentis ſie na-
tivitas tual rgo finis dolorum, & conſolationis fuit initium,

Fatetur nuncAngelus, ſe vicum ad auroram: Victum, inquaem,

gratià & glorià, victum excellentiâ & prærogativâ à B. Virgine
Maria, audiamus 8 Martinum in vita Deip. Majorem gratiam
WMaria ſola habet, quàm omnes ſancti ſimul ſumpti. Quid-
guid honoriſicum, ac excellens in ſanctis Dei reßeritur, ſufer.
abundat in Maria-inquit S. Laurentius Juſtinianus. ergo Cx-
litum eſt Corona.

CONCEPTIIS III.

Comparare mihi licet S. Angelos, & choros ſanctorum
dulci muſicæ & concentui, experientià nunc teſte, in teſtudi-
ne ſemper chordas duas pares & æquales eſſe, duas quintas,
duas tertias, chorda prima ſola, & unica eſt, parem, Egun
em

—

lemn
nie
ſunt
Conte
ſiile
bellnea

s:l

fen
Laud.
eke
u,n
fabi
e,no

ons;
Ules

em N

ielis
ibleg
gegat
be
lucn;
collo
in glo
ſien
drecit
(hore
CirS.
det4
60
thror

At.

—
—
conſni,
nl oien

gilen
ührinp
nn
Arunine

n gue N

inritit⸗
gatican

Mopelid
co ul
sdbbun
gin
gent
futikn
Cmine
tabl
nengen
lti
Gtrinſt
Aulb a⸗

osldn

te ei
( ſvtn
un e

1

Mria Corona Cxlitum.

lern non habet: dulciſonæ tertiæ, in teſtudine cœleſtis harmo-
niæ ſunt Apoſtoli, & horum ſunt duodecim, dulciſonæ quintæ
ſunt Virgines, & harum multa millia, dulciſonæ chordæ ſunt
Conteſſores, & ſine numero; Maria prima eſt, æqualem, &
ſimilem non habet in gratia, & gloria: ita dilectus in Cant. c.
6, Uina eſt columba mea, perfecta mea. Deſuper Rupercus Ab-

pas: Una eſt, quia nec inter Angelos, minus inter homines ſibi

parem habet. Optimè Andreas Carnotenſis tractatu 6. de
Laud. B. V. Adenominatione & potentiäs Filii, ⸗Mater non
poteſt eſſe ſejuncta, una eſt Mariæ & - Chriſti caro, unus ſpiri-
tus, una caro, & e quo dictum eſt ei: Dominus tecum., inſe-
parabiliter promiſſumer donum & c Falii gloriam cum Ma-
tre, non tam communem judico, quàm eanaem.

CONCEPTIUS IV.

Iſaias inquit cap. 2. Et erit in ne viſſmis aiebas bPræbaratus
mons, domu⸗ Domini in vertice montium & elevabitur ſuper
colles S. Auguſtinus in Pſalm. 67. Per hunc montem 8. Virgi-
nem Mariam intelligit: per colles S. Hieronymus in cap. ze-
chielis, intelligit cœlum Patriarcharum, & Prophetarum vete-
ris legis, S. Ambroſius in Pſalm. 18. per colles intelligit con-
gregationem 88. Apoſtolorum. Bernardus in Cantica ſerm.
3 5. per colles intelligit novem choros Angelorum & Sanclo-
rum; hic mons Maria in vertice montium, in apice collium
collocatus, exiſtit; inquit lſaias, & dicere vult; ubi coœteri Sancti
in gloria & honore finem faciunt, Maria incipit, initium ac ba-
ſicn figit, in gratiâ, in gloriâ, ac meritis cunctos Sanctos ſuper-
greditur. Inter montes Maria altiſſimus eſt, ſuber omnes
choros Angelorum usque ad thronam Dei exaltata. conclu-
dit S. Gregorius in cap. I. Regum. Stcut benedictus Zlſus ſe-
det à dextris Patris, id eſt, in potisribus bonis paternis c Lir-
go glorioſa, in potioribus bonis Eilii ſui Eſu juxta ip, um in
throno ſublimata éſt. docet 8. Bernardinus Tom. 3. erm. I1.
art. 11. Jantâ ante Deum ſanctitate ſœcundaris, ut ſola
ſolio

Diſcurſus XLIE.
ſolio Regis æterni immediatè approximare meruera. S. Bernar-
dus in deprecat. B. V.

CONCEPTUS Vv.

Qui proximior ſoli adſtat, magis illuſtratur, magis incale.
ſcit: Soli juſtitiæ, qui Chriſtus Eſus eſt, propinquiſſima adſtat
V. Maria. Adſtitit regina à dextris tuis. Pſ. 44. Eſt nunc illu-
ſtratus Cherubinus, inflammatus Seraphinus, clarior lucet in
ſanitate, vehementior ardet in charitate; S. Maria inquit 8.
Auguſtinus ſerm. de Annunt. oculus non vidit, nec auris
audivit, nec in cor hominis deſcendit, quæ præparavit DEus
diligentibus ſe, quid præparavit gignenti ſe, & quod certum
eſt præ omnibus diligenti. ſeribit S. Bernard. ſerm. I, de Aſſumpt.
& S. Petrus Damianus ſerm de Nativ. Virgo regalis ad thro-
num Dei Patris evehitur, & in ipſius ITrinitatis ſede repoſita,
naturam angelicam ſolicitat ad videndam. Ergo meritò Cœ-
litum Corona eſt V. Maria.

Prolem divinam, nune, ſanttorumque Reginam
Laudibus attollat, lingun peræva colat.
Santtis à te mari, rogo ſupplex, aſociari,
Qui ſum terra, cini, ſis MAKIA FINIS.

Ies V ſal Vatorl, Marlæ Del genltrICl,
loſepho ſponſo VIrginls, &
nVtrItlo
VovVet aVthor.

X

‚—
üdhen

.

lnmngtit
liſiart
Uumi
Clniothe
larain
Uilte
Gzchtll
G
mcelle
ngtlide
ltiſeinn
Uyoort!

eyi
ltt.
1i
4

Pennl

ASTIANI HENRICI
PENZINGERI,

8DPaſſavienſis, Decani, & Parochi
Trauttmanſtorff ad Laitam

ORDO

CIS FORMATE
EIONIS MORALIS

IAFESTA
CTORUM

na DIoECESI PASSAVIENSI
bria per totum Annum.

Thema aſſumptum, SS. Patrum

Dictis, ut inconcuſſis Veritatis columnis
RMATIONE Conceptus elegantiſſimi adfe-

O0OGU 1 „aut Sacræ erp uræ aut alicujus
B. MARIE VINGINIS

rſibus quadraginta quatuor
conſtantia.
entia & approbatione Superiorum. H
um vel maximè, qui copiâ librorum carè
multa legendi otium non habent.
Etiſſimo Thematum rerumque memorabilium.
*NORIBERGA,
QANNIS LEONHARDI BuGGELII. 1716.

Q

VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset

15

Focus O Salance

J

H

-